cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Մաքսվել Անդերսոն
Մաքսվել Անդերսոն ( Maxwell Anderson; ), Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ թատերագիր և թատրոնի տեսաբան։
Պիեսներ
20-ական թվականների սկզբին Անդերսոնը Նյու Սիթի ավանի հարևանությամբ ֆերմա է գնում և բնակվելով այնտեղ սկսում է աշխատել։ Նա ստեղծագործում է պատմական դրամաներ «Ելիզավետա թագուհին», «Մարիա շոտլանդուհին», «Վէլի Ֆորջը» (ամերիկացիների՝ անկախության համար պատերազմի մասին)։ 1933 թվականին լույս է տեսնում  «Ձեր զույգ տները» պիեսը, որը որպես եզակի երգիծանք, արժանացավ ամերիկյան Կոնգրեսի հավանությանը, որի համար Անդերսոնը արժանացավ  Պուլիցերյան մրցանակի։ 1935 թվականին ցուցադրվում է «Կայծակի աստվածները» պիեսի երկրորդ մասը՝  «Ձմռան թագավորություն» ողբերգությունը, արժանանալով 1935-36 թվականների թատրոնի քննադատների մրցանակին։ Մեկ տարի անց Անդերսոնը արժանացավ այդ նույն մրցանակին երկրորդ անգամ «Հայ Տոր» պիեսի համար( 1936-37 թվական)։
1933 թվականին  նացիստական Գերմանիայից ԱՄՆ է գաղթում կոմպոզիտոր Կուրտ Վայլը, ում հետ Անդերսոնը ընկերանում է և 1935 թվականին միասին ստեղծում են «Հոլանդացի տեղահանվածների տոնը» երաժշտական կատակերգությունը։ 1954 թվականին նրա «Սեպտեմբերյան երգը» կատակերգությունը  ավելի շատ եկամուտ բերեց, քան բոլոր պիեսները միասին վերցրած։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Անդերսոնը այլ դիրք է զբաղեցնում, քան 1917 թվականին։  Ֆաշիզմի դեմ պայքարի և հաղթանակի անհրաժեշտության մասին նա գրում է «Սուրբ Մարկի օրվա նախօրեին» պիեսում (1942), և հատկապես «Մոմը քամու մեջ» (1941) պիեսում, որի գործողությունները կատարվում են օկուպացված Ֆրանսիայում.
Հետպատերազմական շրջանում դրամատուրգը սկսեց ստեղծագործել մի քանի պատմական դրամաներ՝ «Ժաննա Լոտերինգսկայան» (Ժաննա դ'Արկի մասին), «Աննա Բոլեյնի հազար օրը», «Ոտաբոբիկը Աթենքում» (Սոկրատեսի կյանքի վերջին ամիսների մասին )։ Վերջին ողբերգության վրա նա աշխատել է ավելի քան 6 տարի և նրա հետ կապված մեծ սպասելիքներ ուներ, այդ իսկ պատճառով նա իր թատերական ձախողմանը չկարողացավ ըմբռնումով մոտենալ։ Դրանից հետո նա 1954 թվականին Բրոդվեյ թատրոնում նեկայացնում է «Վատ ընտանիք» պիես-թրիլլերը, որը ունեցավ աղմկոտ և սկանդալային հաջողություն։
Մաքսվել Անդերսոնը եղել է առաջին և միակ ( եթե չհաշվենք Արթուր Միլլերի թողարկած «Ողբերգությունը և հասարակ մարդը » գիրքը) ամերիկացի դրամատուրգը, ով ուսումնասիրել է ողբերգության տեսությունը։ 1947 թվականին թողարկվել է Անդերսոնի  «Բրոդվեայից մի կողմ, Ակնարկ թատրոնի մասին» ժողովածուն (Off Broadway, Essays about the Theater), որտեղ նա ամփոփում է իր փորձը որպես դրամատուրգ և գրում  Է թատրոնում հասարակության դերի մասին։
Աշխատանք կինոարտադրությունում
Մաքսվել Անդերսոնը աշխատել է նաև կինոյում։ Նրա «Արևմտյան ռազմաճակատում անփոփոխ է» ֆիլմի սցենարը, ըստ  Էրիխ Մարիա Ռեմարկի վեպի (ռեժ, Լյուիս Մայլսթոուն, 1930), արժանացել է      «Օսկար» մրացանակի։ Նրա պիեսներից շատերը էկրանավորվել են հայտնի ռեժիսորների կողմից (Ռաուլ Ուոլշ, Ջոն Ֆորդ, Ջոն Հյուսթոն, Ռուբեն Մամուլյան և ուրիշներ)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դրամատուրգներ Կատեգորիա:Արվեստի և գրականության ամերիկյան ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Պուլիցերյան մրցանակի դափնեկիրներ լավագույն դրամայի համար Կատեգորիա:Հյուսիսայաին Դակոտայի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Փենսիլվանիայում թաղվածներ Կատեգորիա:Սթենֆորդի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի աթեիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ամերիկացի մանկավարժներ Կատեգորիա:Ամերիկացի երգահաններ
Պերինյակ (Շարանտի գավառ)
Պերինյակ (Pérignac), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 530 մարդ, բնակչության խտությունը` 20.77 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 25.52 կմ² տարածք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Կրեկիո
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Պերինյակ (Շարանտի գավառ)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
ABC (սինգլ)
«ABC», ամերիկյան Jackson 5 խմբի երգը։ Այն եղել է գրավել է տեղը ԱՄՆ-ում 1970 թվականին։
«ABC» երգը, որը կատարում է Jackson Five խումբը «I Want You Back» երգի հետ մտնում է '500 Songs That Shaped Rock and Roll'' ցանկի մեջ։
Բացի դրանից 2017 թվականին սինգլը երգի հետ միասին The Jackson 5 (1970 թվական) կատարմամբ մտավ Գրեմի մրցանակի փառքի սրահը.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Jackson 5 խմբի սինգլներ Կատեգորիա:Billboard Hot 100 գլխավորած սինգլներ Կատեգորիա:Jackson 5 խմբի երգեր Կատեգորիա:Մայքլ Ջեքսոնի երգեր
Վիլ Թյուդոր
Վիլյամ Ջեյմս Սիբրե «Վիլ» Թյուդոր (William James Sibre "Will" Tudor, ), անգլիացի դերասան։ Առավել է հայտնի է HBO ալիքի «Գահերի խաղ» սերիալում կատարած Օլիվարի դերով, որը կատարում է շոուի երրորդ և հինգերորդ եթերաշրջաններում  ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլիացի դերասաններ Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Բրիտանացի հեռուստատեսային դերասաններ
Տրախեիդներ
Տրախեիդներ, բույսերի մեռած, փայտացած բջիջներ, ծառայում են ջրի տեղափոխման համար։ Բնորոշ են համարյա բոլոր բարձրակարգ բույսերի քսիլեմին (բնափայտ), բացառությամբ որոշ ծածկասերմերի (հացազգիներ, բոշխեր և այլն), որոնց ջրատար ֆունկցիաները կատարում են անոթները կամ տրախեաները։ Լայնական կտրվածքում տրախեիդները սովորաբար բազմանկյուն են, պատերը օղակաձև, գալարաձև, սանդղաձև հաստացումներով կամ եզրապատված ծակոտիներով։ Տրախեիդների երկարությունը մմ-ի մասերից մինչև 10 մմ է (ագավա)։ Էվոլյուցիայի պրոցեսում տրախեիդներից առաջացել են անոթները, թելաձև տրախեիդները և մասնագիտացված մեխանիկական տարրերը՝ լիբրիֆորմը։
Եվրոպական միության անդամ պետություններ
Եվրոպական միության անդամ պետություններ, այն երկրները, որոնք հանդիսանում են Եվրամիության անդամ, որի նպատակն է եվրոպական պետությունները ներառել միասնական տնտեսական շուկայում, վերացնել անձնագրային-վիզային վերահսկողությունը, օգտագործել ընդհանուր դրամական արժույթ։ ԵՄ անդամ կարող է դառնալ այն երկիրը, որը համապատասխանում է Կոպենհագենյան չափանիշներին։ Մեծ Բրիտանիայի` Եվրամիությունից դուրս գալուց հետո միության կազմում ընդգրկված է 27 պետություն (2020 թվականի տվյալներ) ։
Անդամ պետությունների հատուկ տարածք
Հատուկ տարածքներ, որոնք գտնվում են Եվրոպայից դուրս, բայց ընդգրկված են Եվրամիության կազմում
Երրորդական երկրների հետ ԵՄ պայմանագրեր
Երկրներ, որոնց հետ Եվրամիությունը ստորագրել է միացման պայմանագրեր (նշումներ՝ թավ՝ անդամակցության պաշտոնական թեկնածուներ, շեղատառ թավ՝ ընթացիկ ընդլայնման ծրագրով հավանական թեկնածուներ)․
Նշումներ
<references group="Ն"/>
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Եվրոպական միության անդամ երկրներ Կատեգորիա:Ցանկեր:Եվրոպա Կատեգորիա:Երկրներ ըստ միջազգային կազմակերպության
Վաֆթրուդնիրի խոսքը
Վաֆթրուդնիրի խոսքը (Vaf-þrúðnismál), սկանդինավյան «Ավագ Էդդա» էպոսի առասպելների շարքում, ըստ «Codex Regius 2365» ձեռագրերի, երրորդ առասպելն է՝ «Բարձրյալի խրատանին» երգից հետո։ Ի հայտ է եկել 10-րդ դարում։ Վերնագիրը ծագել է առասպելի իմաստուն հսկա հերոսի անունից, որը թարգմանաբար նշանակում է «Հանելուկների վարպետ»։
Նկարագրություն
Առասպելը կառուցված է երկխոսությունների վրա, որի մասնակիցներն են հսկաներից ամենաիմաստունը՝ Վաֆթրուդնիրը և ասերի գերագույն աստված Օդինը։ Աստվածները սկանդինավյան դիցարանում բաժանվում են երկու խմբի՝ ասեր և վաներ։ «Վաֆթրուդնիրի խոսքը» երգի սկզբի հինգ տներում Օդինն իր կնոջ՝ Ֆրիգի հետ քննարկում է դեպի հսկաների աշխարհը կատարվող արշավանքի նպատակահարմարության հարցը։ Գերագույն ասը՝ ծպտված Գագնրադ (Հաղթանակը կարգավորող) անվան տակ, ներկայանում է հսկա Վաֆթրուդնիրի ապարանք։ Սկսվում է մրցամարտ-բանավեճը, և հակառակորդները փոխադարձ հարց ու պատասխանի միջոցով փորձում են պարզել, թե ով է նրանցից ամենախելացին։ Այդ անսովոր մենամարտում պարտվողին մահ է սպասում։ Այս հարց ու պատասխանի ժամանակ ի հայտ են գալիս բազմաթիվ նոր առասպելական մանրամասներ աստվածների, հսկաների, թզուկների և ընդհանրապես տիեզերական համակարգի բոլոր աշխարհների մասին։ Դրամատիկ զարգացումներով համեմված և բանահյուսական հնչեղությամբ կատարյալ այս երգը նմանվում է մի համառոտ առասպելաբանական բառարանի։ Վերջում հաղթում է Օդինը, քանի որ իմաստուն հսկա Վաֆթրուդնիրը չի կարողանում պատասխանել այն հարցին, թե ինչ էր շշնջացել գերագույն աստվածը իր քաջ զավակի ականջին, երբ կրակի էր տալիս նրան։ Իսկ դա հայտնի չէր էլ ուրիշ ոչ ոքի։
Ու ոչ մի մարդ չի իմանա, թե անցած-գնացած ժամին դու քո որդուն ինչ ասացիր։ Իմ այս լեզվով մահագուշակ քեզ պատմեցի հին օրերից և վախճանից աստվածների, Օդինի դեմ բանավեճում ես պարտվեցի, արդ այսուհետ ամենքից խելոքն ես հավետ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Սկանդինավյան դիցաբանություն Կատեգորիա:Բանահյուսություն Կատեգորիա:Էպոս
Ընտրություն (վեպ)
«Ընտրություն», ամերիկյան պատանեկան հակաուտոպիական վեպ, հրատարակված է 2012 թվականին, վեպի հեղինակն է Քիրի Քասը ։ Գիրքը հրատարակվել է 2012 թվականի ապրիլի 24-ին HarperTeen հրատարակչության կողմից։ 2013 թվականին հրատարակվել է վեպի «Էլիտա» սիքվելը և հաջորդող «The Prince» նովելը, գրվել են այդ նույն իրադարձությունների մասին, բայց ուրիշ դեպքից, երրորդ վեպը «Միակը» հրատարակվել է 2014 թվականին։ 2014 թվականին «Ընտրություն» և «Էլիտա» վեպերը հրատարակվել են Ռուսաստանում Азбука հրատարակչության կողմից ։ 2014 թվականին հրատարակվել է «Միակը» գիրքը։ 2015 թվականին «Ժառանգորդուհին» վեպերի շարքի շարունակությունը։ 2016 թվականի մայիսի 3-ին հրատարակվել է «Թագը» վեպերի շարքի շարունակությունը։
Գրքի մասին խոսելիս, Քիրի Քասը հայտարարել է, որ նրա համար ոգեշնչում են եղել Էսֆիրի և Մոխրոտիկի պատմությունները և տարբերությունները այս երկու հերոսների միջև, նրանց զարգացումը և ներկայացումը այն մասին, թե արդյոք նրանք դարձել են երջանիկ կյանքում ։ Ինչպես նաև նա նշել է, որ ի տարբերություն իր մյուս աշխատանքների, նա այս վեպը գրել է «հենց սկզբից մինչև վերջ» ։
Վաճառվել է գրքի 3,5 միլիոն նմուշ ամբողջ աշխարհում, և ստորագրվել են երկու այլ պայմանագրեր երկու գլխի համար։ HarperTeen հրատարակչությունը ստորագրել է երկու պայմանագիր հաջորդող շարքերի 32 լեզուներով հրատարակման համար։
Սյուժե
Գլխավոր հերոսուհին՝ Ամերիկա Սինգերը, դարձել է 35 աղջիկներից մեկը, ովքեր ընտրվել են արքայազն Մաքսոնի սրտի համար անցկացվող «մրցույթներին» և հաղթողին հնարավորություն է տրվում ապագայում դառնալ թագուհի և ապրել հարստության մեջ։ Չնայած այս հնարավորությանը, Ամերիկան ուրախ չէ, քանի որ նա դեռ զգացմունքներ ունի դեպի Ասպենը, ով նրա կաստայից ավելի ցածր խավից է։ Պալատում ապրելու ընթացքում և ընտրության ժամանակ նա հասկանում է, որ անտարբեր չէ արքայազն Մաքսոնի հանդեպ։
«Ժառանգորդուհին» և «Թագը» վեպերում խոսվում է արդեն Ամերիկայի աղջկա ճակատագրի մասին։
Քննադատություն
Գիրքը ստացել է թե՛ դրական, թե՛ քննադատական կարծիքներ գրականական հրատարակչությունների կողմից։ Publishers Weekly-ը հրատարակել է դրական գրախոսություն՝ նշելով գլխավոր հերոսուհու բնավորությունը ։ Դրական գրախոսություն է տվել School Library Journal-ը, MTV-ն և Booklist-ը ։ Մասամբ դրական կարծիք է տվել The A.V. Club-ը, այստեղ գիրքն անվանել են «բեկումնային», «Սոված խաղեր» տրիլոգիայից, բայց այնուամենայնիվ «Ընտրությունը» բնութագրվել է որպես ավելի հաղական ժամանցային պլանում ։ Վեպին բացասական գնահատական է տվել Kirkus Reviews ամսագիրը  ։
Էկրանավորում
2012 թվականին հայտնի է դարձել, որ CW հեռուստաալիքը թույլտվություն է ձեռք բերել վեպի հիման վրա հեռուստասերիալ նկարահանելու համար ։ Ամերիկա Սինգերի դերի համար ընտրվել է Էյմի Թիգարդենը։ 2012 թվականին նկարահանված փորձնական սերիան հեռուստաալիքը չի ընդունել ։ 2013 թվականին կայացել է երկրորդ փորձը նկարահանել փորձնական սերիա, բայց արդեն Յել Գրոբգլասի մասնակցությամբ, բայց այդ բեմականացման համար CW-ը նույնպես հրաժարվեց   ։ Warner Bros թույլտվություն է ստացել Քիրա Քասի «Ընտրություն» համաշխարհային բեսթսելերը էկրանավորելու համար վեպի հինգ շարքերից առաջինը։ Ակնարկը ներառում է դեռևս չստեղծված ֆիլմերի գլխավոր սցենարները դեռևս չստեղծված ֆիլմերի) Քեթի Լավջոյին տեղայնացնել այն։ Դենի Դի ՆՈվին DiNovi Pictures-ից և Էլիսոն Գրինսպենը սկսել են արտադրության գործընթացը Փուայ Շահբազյանի հետ։ Լավժոյի սցենարը «Այրող սիրո պատմությունը» հայտնվել է «Սև ցուցակում» 2010 թվականին։
Ինչ վերաբերվում է Լավջոյին, նա վերջերս է ներկայացրել փորձնական սերիան NBC-ի համար, Universal Television-ի արտադրությունը, Եվա Լոնգորիայի և Ջոն Գլենի։ Նա նախկինում արդեն գրել էր փորձնական սցենարներ NBC-ի, Bravo-ի և АВС-ի փորձնական սերիաների համար, ինչպես նաև աշխատել է «Դրակուլա» սերիալի վրա NBC-ում։ Նա նշվում է Կրեատիվ գործակալության նկարիչների և Myman Greenspan-ի կողմից։ Քասին նշել են Red Tree Literary և New Leaf Literary & Media կայքերը։ Էնդի Ֆիշելը և Ջուլիա Սպիրոն ներկայացնելու են Warner Bros-ի հետաքրքրությունները։
Ապագա ֆիլմի պաշտոնական ռեժիսորն է լինելու Թեա Շերոկը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հակաուտոպիական վեպեր Կատեգորիա:Անգլերեն վեպեր Կատեգորիա:2012 վեպեր
Կլավդիա Կոստինա
Կլավդիա Ֆեոոդորովնա Կոստինա (Клавдия Фёдоровна Ко́стина, ), խորհրդային բուսաբանագետ և սելեկցիոներ։
Կենսագրություն
Կլաուդիա Ֆեոոդորովնա Կոստինան ծնվել է 1900 թվականի հունվարի 7-ին (հունվարի 20-ին), Պոկրով քաղաքում (այժմ՝ Վլադիմիրի մարզ)։ Ավարտել է 1925 թվականին ավարտել է Մոսկվայի գյուղատնտեսական ակադեմիան։ Այնուհետև նա տեղափոխվել է Ղրիմ և սկսեց աշխատել Նիկիտսկու բուսաբանական այգում։ Մի քանի տարի անց Կլաուդիա Ֆեդորովնան աշխատանքի է անցնում Լենինգրադի Բուսաբուծության համամիութենական ինստիտուտում, և շուտով դառնում կորիզավոր մրգերի բաժնի վարիչը։ 1928 թվականին Կոստինան արշավախմբի կազմում մեկնում է Կենտրոնական Ասիա, Կովկաս և Ղրիմ՝ ծիրանի ու դեղձի մշակությունը ուսումնասիրելու։ 1932 թվականից նա սկսեց զբաղվել ծիրանի մշակության գործունեությամբ։ Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ Կլաուդիա Ֆեդորովնան աշխատել է պտուղբանջարեղենի ինստիտուտում, այնուհետև՝ Օիրոտ-Տուրում։ Պատերազմից հետո նա վերադարձավ Նիկիտկի բուսաբանական այգի ։
Անցյալ դարի 40-ականների վերջին Կ.Կոստինան աշխատում էր Յալթայի Նիկիտսկու անվան բուսաբանական այգում և սկսեց ուսումնասիրել պատերազմից հետո Ղրիմի հարավային ափերին մնացած լքված այգիները։ Այնտեղ նա հայտնաբերեց կեռասի սալորի բազմաթիվ տեսակներ, որոնց պտուղները հասունանում էին տնական սալորից մեկ ամիս շուտ, հուլիսին ծիրանի հետ միասին։ Դրանց միակ թերությունը պտղի փոքր չափերն էին։ Կալիֆորնիայում Լյութեր Բյորբանկի կողմից բուծված չինական սալորի խոշոր սորտերի լավագույն տեսակները խաչասերելով՝ Կոստինան ստացավ հիբրիդային սալորի առաջին սորտերը, որոնք վաղ հասունացման և էկոլոգիական հարմարվողականության տեսանկյունից համապատասխանում էին սալորի եվրոպական տեսակներին իրենց մեծ չափերով և բարձրորակ պտուղներով։ Հատկապես տարածված է «բերքառատ» տեսակը (Դոնբասում ցրտադիմացկուն տեսակը, Սևահողային շրջանի հարավում այն արդեն ցրտադիմացկուն չէր) ։
Կլաուդիա Ֆեդորովնա Կոստինան մահացել է Ղրիմում, 1978 թվականի հունիսի 4-ին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լենինի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Գյուղատնտեսական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Ստալինյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:«Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ կատարած անձնվեր աշխատանքի համար» մեդալակիրներ Կատեգորիա:Կին կենսաբաններ
Հալիդե Էդիբ
Հալիդե Էդիբ Ադըվար (خالده اديب اديوار, Halide Edib Adıvar, ), թուրք գրող, մշակութային և հասարակական գործիչ։ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ մասնակցել է հայ որբերի մահմեդականացմանը և թուրքացմանը։
Գործունեություն
1908 թվականից՝ երիտթուրքական «Միություն և առաջադիմություն» կուսակցության գործուն քարոզիչներից։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի (1914-1918) ժամանակ Սիրիայում Ջեմալ փաշայի հանձնարարությամբ ղեկավարել է որբանոցների ստեղծման աշխատանքը։
1920-ական թվականներին շրջագայել է ԱՄՆ-ի խոշորագույն քաղաքներում։ Ամերիկյան հասարակայնության շրջանում թուրքերի վերաբերյալ դրական կարծիք ստեղծելու և պատմությունը կեղծելու նպատակով քարոզել է այն միտքը, թե առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին ոչ թե թուրքերն են կոտորել հայերին, այլ, իբր, հայերն են բռնություն գործադրել թուրքերի նկատմամբ։ Էդիբը միաժամանակ փորձել է ցույց տալ, թե ինքը դեմ է եղել հայ որբերին մահմեդականացնելուն, սակայն ժամանակակիցների (Ռիֆաթ Մեվլան Զադե) վկայությամբ, Էդիբը հայ որբերին մահմեդականացրել է և դաստիարակել որպես թուրքերի։ Գրել է վեպեր, ուշադրության է արժանի նրա հուշագրությունը, որտեղ անդրադարձել է նաև հայերի տեղահանությանը և հայ որբերի վիճակին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրք արձակագիրներ Կատեգորիա:Թուրքիայի կին քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի կին քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի Օսմանյան կայսրության գրողներ Կատեգորիա:Ստամբուլում ծնված անձինք Կատեգորիա:Ստամբուլում ծնված գրողներ Կատեգորիա:Թուրք վիպասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի վիպասաններ Կատեգորիա:Թուրք կին գրողներ Կատեգորիա:Ռոբերտ քոլեջի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Թուրք կին ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:Թուրք լրագրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ Կատեգորիա:Թուրք ազգայնականներ Կատեգորիա:Պանթյուրքիստներ Կատեգորիա:Թուրք գրողներ Կատեգորիա:Մարդու իրավունքների թուրք ակտիվիստներ Կատեգորիա:Հույն-թուրքական պատերազմի (1919-1922) թուրք մասնակիցներ Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության ականատեսներ Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության գրողներ Կատեգորիա:Թուրք ուսուցիչներ Կատեգորիա:Թուրք ֆեմինիստ գրողներ Կատեգորիա:Թուրք ֆեմինիստներ Կատեգորիա:Հասարակական գործիչներ
Տրախեաներ
Տրախեաներ, ցամաքային հոդվածոտանիների շնչառական օրգանները։ Ունեն օդատար խողովակների ձև։ Արտաքին միջավայրի հետ հաղորդակցվում են շնչանցքերի միջոցով։ Տրախեաների պատերը ծածկված են խիտինի բարակ շերտով։ Միջատների և սոլպուգների տրախեաների բարակ ճյուղավորումները՝ տրախեոլները, տարածված են ամբողջ մարմնով և նույնիսկ թափանցում են որոշ բջիջների մեջ։ Այսպիսով, թթվածինը անմիջականորեն հասնում է օրգանիզմ և գազափոխանակությունը տեղի է ունենում առանց արյունատար համակարգի մասնակցության։ Տրախեաների զարգացած համակարգ ունեցող բազմաթիվ հոդվածոտանիներ կատարում են շնչառական շարժումներ։ Ավելի պարզ կառուցվածք ունեցող բազմոտանիների և միջատների մարմնի համարյա բոլոր հատվածներն ունեն տրախեաների փնջերի և շնչանցքերի մեկական զույգ։ Տրախեաներով են շնչում նաև բազմաթիվ սարդակերպեր, որոնց, ինչպես նաև ցամաքային հոդվածոտանիների տարբեր խմբերի տրախեաները էվոլյուցիայի պրոցեսում առաջացել են անկախ ճանապարհներով, այսինքն հոմոլոգ չեն։ Պարզունակ տրախեաներ ունեն նաև որոշ նեպուկներ։
Կատեգորիա:Օրգաններ
Այակուչոյի ճակատամարտ
Այակուչոյի ճակատամարտ (Batalla de Ayacucho), Ամերիկայում Իսպանական գաղութների անկախության պատերազմի դեպքերի մաս կազմող ճակատամարտ, որը տեղի է ունեցել 1824 թվականի դեկտեմբերի 9-ին ժամանակակից Պերուի Այակուչո քաղաքում։
1824 թվականի վերջին ռոյալիստները դեռ վերահսկում էին հարավային Պերուի շատ տարածքներ, այդ թվում և Ֆիլիպ թագավորի ամրոցը Կալյաոյում։ Ճակատամարտում Պերուին աջակցություն են ցուցաբերել նաև մի շարք զինյալներ Արգենտինայից, Կոլումբիայից, Վենեսուելայից, Չիլիից։ Պերուական բանակը գլխավորում էին Հարավային Ամերիկայի ազգային-ազատագրական պայքարի հերոս Սիմոն Բոլիվարը և Անտոնիո Սուկրեն։ Հակառակ սրան՝ ռոյալիստ իսպանացիների զորքերի գլուխ կանգնած էր փոխարքա Խոսե դե լա Սերնան։
Չնայած զորքերի հարաբերական հավասարությանը՝ Իսպանիան պարտություն կրեց՝ ունենալով մեծ կորուստներ (1800 սպանված, 700 վիրավոր)։ Ճակատամարտից հետո Խոսե դե լա Սերնան ստիպված եղավ ստորագրել պայմանագիր, որով պաշտոնապես ճանաչեց Պերուի անկախությունը։ Այակուչոյի ճակատամարտը կարևոր նշանակություն է ունեցել Հարավային Ամերիկայի երկրների պատմության մեջ։ Այս ճակատամարտում ռոյալիստների գրած պարտությունը շրջադարձային նշանակություն է ունեցել լատինոամերիկայն երկրների ազգային-ազատագրական պատերազմում։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Պերուի պատմություն Կատեգորիա:Հարավային Ամերիկայի պատմություն
Էնդրյու Կոնվին Իրվին (լեռնագնաց)
Էնդրյու «Սենդի» Կոնվին Իրվին (Andrew "Sandy" Conwyn Irvine, ), լեռնագնաց, 1924 թվականի դեպի Ջոմոլունգմա Բրիտանական երրորդ արշավախմբի մասնակից։ 1924 թվականի հունիսի 8-ին անհետ կորել է Ջորջ Մելորիի հետ գագաթ բարձրանալիս։
Վաղ տարիներ
Էնդրյու Իրվինը ծնվել է 1902 թվականի ապրիլի 8-ին Մերսիսայդի (մինչև 1974 թվականը Չեշիրի դքսություն) Բերկենհեդ քաղաքում՝ Ուիլյամ Ֆերգյուսոն Իրվինի (1869-1962) և Լիլիան Դևիս-Կոլիի (1870-1950) ընտանիքում։ Գրող և լրագրող Լին Իրվինի և Անգլիայի առաջին կին վիրաբույժներից մեկի՝ Էլեոնորա Դևիս-Քոլի զարմիկն է։ Նախնաան կրթությունը ստացել է Բերկենհեդի և Շրուսբերի դպրոցներում։ Դեռ մանկուց առանձնանում էր աշխույժ ինժեներական հակումներով և հետաքրքրություն էր ցուցաբերում գյուտարարության նկատմամբ։ Անգամ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ զինված ուժերի նախարարություն է ուղարկել իր նախագծերը՝ ինքնաթիռի շարժիչի միջոցով համաժամանակացնել ինքնաձիգի կրակավորումը, ինչպես նաև գիրոսկոպիկ կայունացուցիչ։ Փոքր տարիքից Իրվինը զբաղվում էր սպորտով, հատկապես թիավարումով։ Թիավարման բացառիկ կարողությունները 1919 թվականի ամենամյա «Թագավորական ռեգատ Հենլիում» մրցույթում նրան աստղ դարձրին, որից հետո նա ընդունվեց Միրթոն քոլեջ՝ Օքսֆորդի համալսարան, որտեղ ինժեների մասնագիտություն էր ուսանում։ Օքսֆորդում Էնդրյուն ընդունվեց համալսարանական լեռնագնացության բաժին (ակումբի երեք անդամները մասնակցեցին Բրիտանական արշախումբը Էվերեստում 1953 թվականին), նաև 1923 թվականին Օքսֆորդի ևՔեմբրիջ համալսարանների միջև անցկացվող հեղիանակավոր մրցույթում համալսարանի հաղթող լեռնադահուկային խմբի կազմում էր Oxford and Cambridge Boat Race:
1923 թվականին Էնդրյու Իրվինը մասնակցեց Շպիցբերգեն քոլեջի արշավին, որտեղ իրեն լավ դրսևորելու արդյունքում, այդ արշավախմբի ղեկավար Նոել Օդելի առաջարկով, հրավիրվեց բրիտանական երրորդ արշավախումբ Էվերեստ ՝պատրաստակամորեն համաձայնելով մասնակցությանը ։
Արշավներ դեպի Էվերեստ
Դեպի Էվերեստ արշավախմբի ղեկավարի տեղակալ Ջորջ Մելորին՝ այդ արշավախմբի ամենափորձառու մասնակիցը, Իրվինին չէր դիտարկում, որպես մինչև գագաթ հասնող հնարավոր մասնակից։ Դրա համար արշավախմբի կազմում էին այնպիսի փորձառու լեռնագնացներ, ինչպիսիք էին Էդվարդ Ֆելիքս Նորտոնը,  Ջեֆի Բրյուսը (Geoffrey Bruce): Սակայն նրան թթվածնային սարքավորումների մասնագետ էր անհրաժեշտ, որի փորձարկումը սկսվել էր դեռ Բրիտանական արշավ Ջոմոլունգմա (1922) արշավի ժամանակ։ Նույնիսկ տանը` արշավախմբից առաջ, Իրվինը ըստ թթվածնի սարքավորումների գծագրերի, զբաղվում էր դրա կատարելագործմամբ, իսկ արշավախմբում այն կատարելութան հասցրեց, ինչի համար էլ ստացավ «Mister Fix it» մականունը։
Գագաթ բարձրանալու առաջին փորձը ձեռնարկվել է Մելորիի և Բրյուսի կողմից հունիսի 1-ին (առանց թթվածնի օգտագործման), հաջողվել է հասնել 7700 մետր բարձրության։ Երկրորդը (նույնպես առանց թթվածնի կիրառման)՝ հունիսի 2-ին՝ Նորթոն և Սոմերվելի կողմից, հունիսի 4-ին հաղթահարել են 8570 մետր բարձրություն։
1924 թվականի հունիսի 6-ին Ջորջ Մելորին և Էնդրյու Իրվինը ( թթվածնի սարքով) սկսեցին իրականացնել Էվերեստի գագաթ բարձրանալու երրորդ փորձը (Նորթոնը այդ ժամանակ արշավախմբի ղեկավարն էր, ուժասպառ էր եղել նախորդ փորձից) և հաջորդ օրվա վերջում 8168 մետր բարձրության վրա տեղադրեցին իրենց վերջին ճամբարը՝ մտադրված լինելով այնտեղից հասնել գագաթ։ Ճամբարից նրանց գագաթի ուղղությամբ շարժվելիս վերջին անգամ՝ հունիսի 8-ին 12.50 տեսել է Նոել Օդելը ։ Հունիսի 10-ին Օդելը կրկին բարձրացավ 8168 ճամբար և այն գտավ նույն վիճակում, ինչ երկու օր առաջ։ Նորթոիի որոշմամբ Մելորիի և Իրվինի որոնումները անտեղի համարվեցին և արշավախումբը վերադարձավ։
Մելորիի և Իրվինի հետքեր
1933 թվականին լեռան հյուսիսարևելյան լեռնաշղթայում՝ 8300 մ բարձրության վրա հայտնաբերել է սառցետապար, որը 1963 թվին նույնականացվել է, որպես Իրվինի գործիք։ 1991 թվականին Երրորդ մակարդակից ոչ հեռու հայտնաբերվել է թթվածնի սարքավորումը, որով Իրվինը և Մելորին լեռն են բարձրացել։ Իսկ 1999 թվականի մայիսի 1-ին 8155 մետր բարձրությունում՝ Իրվինի սառցետապարի հայտնաբերման հակառակ կողմում, հայտնաբերվել է Ջորջ Մելորիի մարմինը։ Չնայած ողբերգության վրա մասամբ լույս փռող նրա մարմնին հայտաբերված բազմաթիվ վնասվածքների, մինչև հիմա էլ չի հաջողվել պարզել՝ նրանց Ջոմոլունգմայի գագաթ հասնելը։ Որոշ ժամանակ առաջ Էնդրյու Իրվինի և 1924 թվականի արշավի իրերի հայտնաբերման նպատակով արշավ փորձում էր կազմակերպել Էվերեստի պատմաբան Թոմ Հոլզելը (Tom Holzel) :
Գրականություն
Կատեգորիա:Անգլիացի ալպինիստներ Կատեգորիա:Անհետ կորած անձինք Կատեգորիա:Էվերեստում զոհվածներ
Իլյա Էրենբուրգ
Իլյա Էրենբուրգ (Илья́ Григо́рьевич Эренбу́рг, ), ռուս արձակագիր, բանաստեղծ, հրապարակախոս, թարգմանիչ, լուսանկարիչ։
1895 թվականից ապրել է Մոսկվայում։ Գիմնազիայում ուսանելիս ականատես է եղել 1905 թվականի հեղափոխական դեպքերին, 1906 թվականին դարձել գիմնազիայի ընդհատակյա բոլշևիկյան կազմակերպության անդամ։ 1908 թվականին բանտարկվել է և երաշխավորությամբ ազատվելուց հետո մեկնել Պոլտավա, ապա՝ Փարիզ։ Այստեղ լույս է տեսել նրա «Բանաստեղծություններ» (1910) անդրանիկ ժողովածուն։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին որպես զինվորական թղթակից եղել է ֆրանս–գերմանական ռազմաճակատում։ «Բանաստեղծություններ նախօրեների մասին» (1916) ժողովածուում գերիշխում են ցավագին բեկման երանգը, հին աշխարհի կործանման սպասումը։ 1917 թվականին վերադարձել է Ռուսաստան, 1918 թվականին հրապարակել է «Աղոթք Ռուսաստանի համար» բանաստեղծությունների գիրքը։ Որպես սովետական մամուլի թղթակից 1921 թվականին մեկնել է արտասահման, այնտեղ գրել իր առաջին արձակ գիրքը՝ «Խուլիո Խուրենիտոյի և նրա աշակերտների արտասովոր արկածները...» (1922) փիլիսոփայական–երգիծական վեպը, պատկերել Եվրոպայի և Ռուսաստանի խայտաբղետ կյանքը Առաջին համաշխարհային պատերազմի, ապա հեղափոխության տարիներին։ 1921–24 թթ. ապրել է Բեռլինում, տպագրել «Ռուս բանաստեղծների դիմանկարները» (1922)։ 1924–26 թթ. ստեղծել է «Գռփողը» և «Պրոտոչյան նրբանցքում» վեպերը։ 1920-30-ական թթ. փիլիսոփայական և գեղագիտական հայացքների բեկման տարիներ էին։ Իսպանիա, Գերմանիա և այլ երկրներ կատարած շրջագայությունների ժամանակ նա տեսավ ֆաշիզմի գրոհը և տագնապ ապրեց։ 1932–33 թթ. Փարիզում հրատարակեց «Երկրորդ օրը» վեպը, որը պատկերում է նոր մարդու հոգևոր հարստության ծնունդը։ 1936–39 թթ. Իսպանիայում եղել է «Իզվեստիա»-ի թղթակիցը։ Մասնակցել է մշակույթի պաշտպանության միջազգային կոնգրեսներին (1935, 1937), հանդես եկել որպես լրագրող, հրապարակախոս, բանաստեղծ։ Փարիզում ականատես է եղել Ֆրանսիայի կապիտուլյացիային ֆաշիստական Գերմանիայի առջև և դա արտացոլել «Փարիզի անկումը» (1941, ԽՍՀՄ պետական մրցանակ, 1942) վեպում։ Հայրենական մեծ պատերազմի առաջին իսկ օրերից լայնորեն հայտնի դարձավ նրա մարտական հրապարակախոսությունը։ Պարբերականներում լույս տեսած նրա հոդվածներն ու պամֆլետները ամփոփվել են «Պատերազմ» (1942-44) եռահատոր գրքում։ Պատերազմի տարիներին մտահղացել է «Փոթորիկ» վեպը (1946-47, ԽՍՀՄ պետական մրցանակ, 1948)։ «Իններորդ ալիք» վեպում (1951-52) արտացոլել է Եվրոպայի և Ամերիկայի կյանքը ետպատերազմյան տարիներին (1948-51)։ 1952 թվականինին նրան շնորհվել է «ժողովուրդների միջև խաղաղությունն ամրապնդելու համար» լենինյան միջազգային մրցանակ։ 1954 թվականին լույս է տեսել «Ձնհալ» վիպակը, որը սուր վեճերի առիթ է տվել։ Նրա վերջին նշանակալի ստեղծագործությունը «Մարդիկ, տարիներ, կյանք» (գիրք 1-6, 1961-66) ինքնակենսագրական վեպն է։ Այստեղ և այլ գործերում բազմիցս անդրադարձել է հայ գրականության ու մշակույթի նշանավոր գործիչներին, տվել Մարտիրոս Սարյանի և Ավետիք Իսահակյանի դիմանկարները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս արձակագիրներ Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ռուս լուսանկարիչներ Կատեգորիա:Ռուս թարգմանիչներ Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Նովոդևիչյան գերեզմանատանը թաղվածներ Կատեգորիա:Խորհրդային տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:Խորհրդային թարգմանիչներ Կատեգորիա:Ռուս հրապարակախոսներ Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ Կատեգորիա:Խորհրդային վիպասաններ Կատեգորիա:Հրեա բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ռուս քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Բրայան Ահերն
Բրայան Ահերն (Brian Aherne,), բրիտանացի դերասան շատ է նկարահանվել Հոլիվուդում ։
Ծնվել է Մեծ Բրիտանիայում Ուորսթերշիրի կոմսությունում`ճարտարապետ Ուիլյամ դե Լեյսի Ահերնի և նրա կնոջ՝ Լուիզայի ընտանիքում։ Կրթություն է ստացել Բիրմինգհեմում, Լոնդոնում և Մալվերում, որտեղ նա սկսել է դերասանական կարիերան ։ 1924 թվականից Ահերնը սկսել է հայտնվել մեծ էկրանին որտեղ խաղացել է «Գետնանցում»(1928) «Երգերի երգը»(1933) «Հավերժություն և մեկ օր»(1943) «Ես խոստովանում եմ»(1953) «Տիտանիկ»(1953), իսկ 1940 թվականին ստացել է «Օսկար>» Բացի այդ, նա շատ է խաղացել Բրոդվեյում ՝ սկսած 1931 թվականից մինչև 1960 թվականը։ 1950-ականների սկզբից դերասանը նկարահանվել է նաև հեռուստատեսությունում, որտեղ նա դերեր է ունեցել «Դիսնեյլենդ», «Կառավան կառք», «Հում հյուսվածք» և «Մթնշաղ գոտի» սերիալներում։ 1969 թվականին, կարիերայի ավարտից երկու տարի անց, Ահերնը հրատարակել է «Պատշաճ աշխատանք» ինքնակենսագրությունը։
Դերասնը երկու անգամ ամուսնացած է եղել. առաջինը 1939-ից 1940 թվականը դերասանուհի Ջոան Ֆոնտեյնի հետ, իսկ երկրորդը՝ 1946-ից մինչև մահը ամուսնացած է եղել Էլինոր դե Լիգր Լաբորդի հետ։ Նա հիվանդացավ գրիպով 1944 թվականին բանակային ճամբարներ շրջելիս ։ Դերասանը մահացել է սրտի կաթվածից Ֆլորիդայում 1986 թվականին 83 տարեկանում։ Կինոարտադրության մեջ ունեցած ավանդի համար դերասանը արժանացել է աստղի Հոլիվուդի Փառքի ծառուղում ։
Ծանոթագրություններ
<references group="" responsive="1">
Արտաքին հղումներ
Brian Aherne at the British Film Institute
Brian Aherne as Julian Gordon in Shooting Stars (video clip, appearance at 2:55m) at British-Pathé
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի Կատեգորիա:Հոլիվուդյան դերասաններ Կատեգորիա:Անգլիացի դերասաններ Կատեգորիա:Համր կինոյի դերասաններ Կատեգորիա:Անգլիացի կինոդերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի բրիտանացիներ Կատեգորիա:Բրիտանացի դերասաններ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի բրիտանացի գրողներ Կատեգորիա:Բրիտանացի կինոդերասաններ
Ռենյակ (Շարանտի գավառ)
Ռենյակ (Reignac), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 644 մարդ, բնակչության խտությունը` 29.09 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 22.14 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 430 կմ հարավ-արևմուտք, Պուատիե քաղաքից` 135 կմ հարավ, Անգուլեմ քաղաքից` 37 կմ հարավ-արևմուտք։
Դոկտոր Սթրենջ
Կերպարի ծագման պատմությունը պատմում է այն մասին, որ նա եղել է փայլուն, բայց եսասեր վիրաբույժ։ Այն բանից հետո, երբ ավտովթարի արդյունքում նրա ձեռքերը լրջորեն վնասվածք են ստացել և նա այլևս չէր կարող օպերացիաներ իրականացներ, Սթիվեն Սթրենջը ճանապարհորդություն է մեկնել աշխարհով մեկ, ձեռքերի բուժման որոնումների համար և հանդիպել է Ավագին։ Դառնալով հին կախարդի աշակերտներից մեկը, նա դառնում է ինչպես առեղծվածային, այնպես էլ մարտարվեստի գործիչ։ Շատ հզոր կախարդանքների իմացության հետ միասին, Սթրենջը տիրապետում է նաև երկու կախարդական արտեֆակտներով՝ լեվիտացիայի թիկնոցով և Ագամոտտոյի աչքով։ Սթրենջի արկածներում, նրան ուղեկցում է նրա հավատարիմ ընկեր Վոնգը, ինչպես նար տարբեր առեղծվածային արարածներ։ Նա ապրում է Նյու Յորքում գտնվող Սանքթում Սանքթորում կոչվող մի առանձնատան մեջ։ Հետագայում, Սթրենջը ստանում է Գերագույն Կախարդի կոչումը։
Ռենյակ (Շարանտի գավառ)
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Դոկտոր Սթրենջ
2008 թվականին Դոկտոր Սթրենջը զբաղեցրել է 38-րդ տեղը՝ «200 լավագույն հերոսները, բոլոր ժամանակների ընթացքում» ցուցակում, ըստ Wizard -ի, իսկ 2012 թվականին IGN տեղադրեց նրան 33-րդ տեղը «Տոպ 50 լավագույն Վրիժառուների ցուցակում» ։ Նաև 2011 թվականին կերպարը զբաղեցրել է 38-րդ տեղը` «Հարյուր լավագույն հերոսները, բոլոր ժամանակների ընթացքում» ցուցակում, ըստ IGN-ի ։ Դոկտոր Սթրենջի առաջին հայտնվելը կոմիքսներից դուրս, տեղի է ունեցել «Դոկտոր Սթրենջ» հեռուստաֆիլմում, որտեղ նրան խաղացել է Փիթեր Հութենը։ Դրանից հետո, Սթրենջը սկսել է հայտնվել տարբեր մուլտսերիալներում, Marvel Comics-ի հիման վրա։ 2016 թվականի համանուն ֆիլմում, Marvel-ի կինեմատոգրաֆիական տիեզերքի շրջանակներում, Սթիվեն Սթրենջի դերը կատարել է բրիտանացի դերասան Բենեդիկտ Քամբերբեչը ։
Ստեղծում. 1960-ական թվականներ
Դոկտոր Սթրենջը ստեղծվել է սցենարիստ Ստեն Լիի և Սթիվ Դիտկոյի կողմից ։ 2008 թվականին Դիտկոն ասել է. «Ըստ էության, Լիի համար հինգ էջերից ստեղծել եմ պատմություն, պատմություն` մատիտով, էջի հետ/ իմ նոր գաղափարի սցենարի վահանակով, տարբեր կերպարներով` Marvel Comics-ի բազմազանության համար։ Իմ կերպարը կոչվեց Դոկտոր Սթրենջ, քանի որ նա հայտնվել է Strange Tales-ում»։
Ռենյակ (Շարանտի գավառ)
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 428 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 340-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 88։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 79,4 %։ 340 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 313 անձ (172 տղամարդ և 141 կին)։ Գործազուրկ են եղել 27 անձ (10 տղամարդ և 17 կին)։ 88 անաշխատունակներից 22-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 43-ը` թոշակառուներ, իսկ 23-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Դոկտոր Սթրենջ
Ստեղծում. 1960-ական թվականներ
1963 թվականին, Ջերրի Բեյլսին ուղղված նամակում, Լին արտահայտվել է Դիտկոյի գաղափարի մասին.
Դոկտոր Սթրենջի դեբյուտը կայացել է Strange Tales #110 (հուլիս, 1963 թվական), որտեղ նա բաժանել է կոմիքսը Մարդ Ջահի հետ։ Հետագայում Դոկտոր Սթրենջը հայտնվել է #110, #111 և #114 թողարկումներում և ապա #115 (դեկտեմբեր, 1963 թվական) թողարկման մեջ ներկայացվել է սուպերհերոսի ծագման ութ էջանոց պատմությունը։ Կերպարի ստեղծման համար, Սթեն Լիին ոգեշնչել է Chandu the Magician ռադիո ծրագիրը, որը ցուցադրվել Mutual Broadcasting System-ում 1930-ական թվականներին ։
Ռենյակ (Շարանտի գավառ)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Դոկտոր Սթրենջ
Ստեղծում. 1960-ական թվականներ
Սկսած #135-ից (օգոստոս, 1965 թվական) Մարդ Ջահ կերպարը հայտարարվել է չեղյալ և Դոկտոր Սթրենջը ստիպված է եղել Strange Tales-ը կիսել «Նիկ Ֆյուրին՝ Ա.Պ.Լ.Զ.Ա.-ի գործակալ» լրտեսական շարքում։ Դիտկոն, Դոկտոր Սթրենջին սկսել է նկարել #146 թողարկումից (1966 թվականի հուլիս), և այդ ժամանակահատվածում Դիտկոն ու Լին սկսել են ստեղծել կերպարի դաշնակիցներին, ինչպես, օրինակ Կլեան, որը սկզբնական առաջնելույթ է ունեցել Strange Tales #126-ում, սակայն որոշ ժամանակ մնաց անանուն, նաև նկարել են սուպերհերոսի թշնամիներին, ինչպիսիք են սատանա Դոռմամուն և Մղձավանջը #110-ում։
Պատմաբան Բրեդֆորդ Ու. Ռայթը ասել է.
Հետագայում Դոկտոր Սթրենջը խաղացել է առանցքային դեր Fantastic Four #27-ում և Amazing Spider-Man Annual #2-ում, ինչպես նաև Strange Tales #123-ում բախվել է սկանդինավյան աստված՝ Լոկիի հետ, որն ամպրոպի աստված՝ Թորի եղբայրն է։ Լիի երկխոսությունների և Դիտկոյի պատկերների շարքը շարունակել է իր գոյությունը մինչև Strange Tales #142, որից հետո նրանց փոխարինելու են եկել Ռոյ Թոմասը եւ Դենիս Օ'Նիլը։ Կոմիքսների ոսկե դարի նկարիչ և սցենարիստ Բիլ Էվերետտը փոխարինել է Դիտկոյին որպես նկարիչ #147-ից մինչեւ #152, ապա Մերի Սեվերինը #158-ում և Դեն Ադկինսը, սկսած #160-ից։ Հետագայում Նիք Ֆյուրիի մասին պատմությունը տեղափոխվել է սեփական կոմիքսների գիրքը, իսկ Strange Tales-ը, սկսած #169-ից վերանվանվել է ''Dr. Strange' ':
Լին վերադարձել է, որ գրի Strange Tales #151-157 սյուժեն, ապա Թոմասը նկարագրել #158-159, ինչպես նաև Ռեյմոնդ Մարեն (#160-161) և Ջիմ Լոուրենսը (#162-166) : Կենդանի Տրիբունալ անունով, այլ տիեզերական կերպարը ներդրված է եղել #157-ում (հունիս, 1967 թվական)։ #150-ում (նոյեմբեր, 1966 թվական) հայտնվել է Դոկտոր Սթրենջի ևս մեկ թշնամի՝ կախարդուհի Ումարը, Դոռմամմուի քույրը։ Էջերի քանակը կոմիքսում ավելացվել է մինչև 20 էջ, սկսած #169-#183 յուրաքանչյուր թողարկման մեջ, որոնք շարունակեցին Strange Tales-ի համարակալումը ։ Թոմասը գրել է առաջին պատմությունները։ Առաջին երեք թողարկումներից հետո, գեղարվեստական խմբին միացել են արվեստագետներ Ջին Կոլանը և Թոմ Պալմերը։ Կոլանը կտրուկ փոխել է սերիայի արտաքին տեսքը, քանի որ չի ցանկացել, որ իր աշխատանքները նման լինեին Դիտկոյի աշխատանքներին։ #177-ում Կոլանը և Թոմասը փորձել են ավելացնել կոմիքսների վաճառքը, դարձնելով Դոկտոր Սթրենջի արտաքին տեսքը սուպերհերոսի նման։ Կերպարն առնցքային դեր է խաղացել նաև Sub-Mariner #22-ում և The Incredible Hulk vol 2 #126-ում։
2000-ական թվականներ
2000-ական թվականներին, Դոկտոր Սթրենջը հայտնվել է տարբեր կոմիքսներում, որպես երկրորդական կերպար։ Նա պարբերաբար հայտնվում էր Amazing Spider-Man կոմիքսում, որով այդ պահին զբաղվում էր Մայքլ Ջոզեֆ Սթրաժինսկին։ Ավելի ուշ, Սթրենջը հայտնվել է New Avengers կոմիքսի շրջանակներում, որտեղ նա դարձավ Իլլյումինատների անդամ, գաղտնի խմբի, որը հավաքվում է, երբ լուծվում են կարևոր հարցեր, որոնք վերաբերվում են ողջ Երկրի ճակատագրին։ Քաղաքացիական պատերազմի իրադարձություններից հետո, որտեղ Սթրենջը դեմ է հանդես եկել գերմարդկանց Ակտի գրանցմանը, նա ներկայացրել է իր առանձնատունը Իլլյումինատներին, որպես շտաբակայան։ New Avengers #54-ում, որտեղ Դոկտոր Դումը հարձակվել է Վրիժառուների վրա և մանիպուլյացիա է կատարել Ալ վհուկի վրա, Դոկտոր Սթրենջը չի օգնել հերոսներին, որից հետո հրաժարվել է Երկրի Գերագույն կախարդի տիտղոսից։ Այսպիսով, Ագամոտտոյի աչքը և Սթրենջի թիկնոցը բաժին են հասել Դոկտոր Վուդուին, որը դարձավ նոր Գերագույն կախարդ։ Սթրենջը նաև հայտնվել է The Order շարքում, որը պատմում էր Պաշտպանների վերադառնալու մասին։
2010-ական թվականներ
Ողջ 2010-2013 թվականներին, Դոկտոր Սթրենջը հայտնվել է կոմիքսների էջերում, որպես սովորական կերպար։ Երբ Դոկտոր Վուդուն իր կյանքը զոհաբերեց, որպեսզի կանգնեցնել Ագամոտտո դևին, Սթրենջը սկսել է պատասխանատվություն զգալ աշխարհի առջև։ Նա միացել է Վրիժառուներին և նրանց տրամադրության տակ է դրել իր ծառա Ոնգին։ Ավելի ուշ թողարկումներում Սթրենջը և Ոնգը օգնում էին Վրիժառուներին։ Հետագայում Սթրենջը վերադառնում է Երկրի Գերագույն կախարդի դերին, երբ Դոկտոր Վուդույի եղբայրը հարձակվել է Վրիժառուների վրա։ Հերոսին ներկայացել է Ավագի ոգին, որը ուղիղ ճանապարհի վրա դրեց։ Թեև Սթրենջը պաշտոնապես չի հանդիսանում որպես Երկրի Գերագույն կախարդ, իր պատրաստակամությունն պայքարել խաղաղության համար, ինչպես նաև խորը ունակությունները կախարդության ոլորտում ապացուցել են, որ նա արժանացել է կրել կախարդի թիկնոցի իրավունքին։ Սթրենջը շարունակել է հայտնվել New Avengers կոմիքսներում, հիմնականում, որպես Իլլյումինատների անդամ։ Շուտով, երբ Իլլյումինատների գործողությունները հրապարակվել են, թողել է նրանց և միացել է Սև քահանաներին, որոնք օգտագործում էին իրենց լիազորությունները իրականությունները աղավաղելու համար։ Սթիվենը, այլ քահանաներով, հանդիպել է Վրիժառուների հետ, որպեսզի գտնեն այն մարդուն, որը պատասխանատու է բազմատիեզերքի փլուզման համար։ Սթրենջը, իր հերթին, առաջարկել է Վրիժառուներին օգնություն գտնելու համար։
Ծագում
Սթիվեն Սթրենջը եղել է տաղանդավոր նյարդավիրաբույժ, բայց նա ինքնասիրահարված և անձնապաստան մարդ էր։ Սթրենջը կարող էր դառնալ հայտնի բժիշկ, բայց մեկ հանդիսավոր երեկոյի ժամանակ նա խմել է, ապա վերադառնալով տուն, ծանր վթարի է ենթարկվել։ Երկու ձեռքերում նա ստանում է ուժեղ վնասվածքներ, որի պատճառով Սթիվենի կարիերան, որպես նյարդավիրաբույժ ավարտվեց։ Ցանկանալով մնալ բժիշկ, ապագա կախարդը մեկնում է ճամփորդության, իրեն ձեռքերի բուժման միջոցների որոնման համար։ ճանապարհորդելով, Սթրենջը իմանում է մի մարդու մասին՝ Ավագ անունով, որը ապրում է Տիբեթում և ընդունակ է հրաշքներ արարել։ Ավագը հրաժարվում է բուժել Սթիվենին, նա ասում է, որ ինքը պետք է զբաղվի կախարդության ուսումնասիրությամբ և ինքն գտնի բուժումը։ Զայրանալով մերժվածությունից, Սթրենջը պատրաստվում է հեռանալ Ավագի ամրոցից, սակայն անցնելով մի սենյակի կողքով, նա տեսնում է Ավագի աշակերտին՝ բարոն Մորդոին, որը պատրաստվում է սպանել իր ուսուցչին։ Սթիվենը զգուշացնում է Ավագին նախապատրաստվող մահափորձի մասին, դրանով իսկ փրկելով կախարդի կյանքը։ Մորդոն փախչում է Ավագի ամրոցից, որը առաջարկում է Սթրենջին դառնալ իր նոր աշակերտը։
Երկրի Գերագույն կախարդ
Հաջորդ 7 տարիների ընթացքում Սթրենջը զբաղվում է կախարդության ուսումնասիրմամբ, հաճախ օգնելով իր ուսուցչուն Դոռմամմուի դեմ պայքարելու, որը ուզում է դուրս գալ իր հարթությունից, որպեսզի կլանի Երկրի կյանքի էներգիան։ Ուսուցումը ավարտելուց հետո, Սթիվենը վերադարձել է Նյու Յորք, որպես Կախարդական Գիտությունների Մագիստրոս, բայց, ամենակարևորը, նա դարձել է Երկրի մեծագույն կախարդ։ Սթրենջի հետ եկել էին նրա` ծառա վոնգը և աշակերտուհի Կլեան։ Նյու Յորքում, Դոկտոր Սթրենջը իր օգնականների հետ սկսում են պայքարել մութ ուժերի դեմ։ Սովորաբար Սթրենջը ներկայանում է մեզ, որպես իմաստուն կախարդ, ուժեղ և արդար։ Դոկտոր Սթրենջը պաշտպանում է աշխարհը ամբողջ գերաշխարհայինից, համարվում է աշխարհի ամենա ուժեղ արարածներից մեկը (հաշվի առնելով կյանքի բոլոր տեսակները)։ Այսպես, դասական շարքերում, նա մտնում է Իլլյումինատների թիմի մեջ, որտեղ նրա հետ միասին եղել են այդպիսի մեծագույն սուպերհերոսներ, ինչպես Նեմոր-Սուզորդը (Ատլանտիդայի թագավոր), Սև Որոտը (Անմարդների թագավոր), պրոֆեսոր Չարլզ Քսավյերը (Իքս Մարդկանց գլխավոր), Ռիդ Ռիչարդսը (Ֆանտաստիկ քառյակի առաջնորդ) և Թոնի Ստարկը (Վրիժառուների հիմնադիրներից մեկը)։ Սթրենջը հաճախ օգնում էր այլ հերոսներին, ինչպես նաև մասնակցել է մեծ իրադարձություններում։ Դոկտորը ունի արդարության սրացած զգացում, նա միշտ սթափ գնահատում է իրավիճակը և հասկանում է, թե ով է ճիշտ։ Այսպես, սուպերհերոսների պատերազմի ժամանակ (սուպերհերոսների գրանցման ներմուծումը), Սթրենջը ընդունել է չեզոք կողմ և նույնիսկ հրաժարվել է սննդից և այլ բարիքներից մինչև պատերազմի ավարտը, հասկանալով, որ այստեղ ճիշտ կողմ չկա։
Հալքի Համաշխարհային պատերազմ
Քաղաքացիական պատերազմի ավարտից հետո, Սթիվենը մտել է Նոր Վրիժառուների շարքերը։ Սթրենջը օգնել է նրանց առաջին հանձնարարության ժամանակ` Ճապոնիայում, որտեղ ծանր վիրավորվել է։ Երկրորդ հանձնարարության ժամանակ, Սթրենջը ստիպված է եղել դիմել այլ կախարդությանը, որպեսզի հաղթի սուպերչարագործի խմբին` Գլխանոց անունով։ Մինչև Հալքի Համաշխարհային պատերազմի սկսվելը, Սթրենջն այն Իլլյումինատներից մեկն էր, ով քվեարկել է Հալքի վտարմանը։ Երբ Հալքը վերադարձել է, և պահանջել է տալ նրանց, ովքեր պատասխանատու են նրա հղմանը, Սթրենջը մտել է իր միտքը և փորձել է կոչ անել Բրյուս Բեներին։ Այնուամենայնիվ, Հալքին հաջողվել է դիմադրել Սթիվենի կախարդությանը, որից հետո նրանք սկսել են մենամարտ։ Հուսահատվելով, Սթրենջը դիմել է դև Զոմի էության կոչին, խմելով ամֆորայի պարունակությունը։ Զոմը բավական ուժեղ վնասեց Հալքին, բայց Սթրենջը սկսել է նկատել, որ կորցնում է իր մարմնի վերահսկողությունը։ Նա պարտվեց Հալքին և երկար ժամանակ անցկացրեց նրա կամակատար-գլադիատորների գերության մեջ։
Գաղտնի ներխուժում
Այն բանից հետո, երբ Երկաթե մարդը հայտնաբերել է սկրուլլի դիակը, քողարկված Էլեկտրոյի տակ, նա հրավիրել է Իլլյումինատներին` սկրուլլների վտանգի մասին, հարցի քննարկման համար։ Իլլյումինատները ցնցվել էին, իմանալով, որ Սև Որոտը, նույնպես քողարկված սկրուլլ է։ Դոկտոր Սթրենջը տելեպորտացնում խմբի չորս անդամներին։ Իլյումինատներից յուրաքանչյուրը որոշում է գնալ իր ճանապարհով, հասկանալով, որ նրանք կորցրել են միմյանց նկատմամբ վստահությունը։ Սկրուլլների ներխուժման մեկնարկից առաջ Դոկտոր Սթրենջի Սրբությունների Սրբությունը, գրավված է եղել Գլխանոցի կողմից, որը դրդել է Սթիվենին օգտագործել մութ կախարդանքը։ Այս կապակցությամբ Դոկտոր Սթրենջը սկսեց մտածել իր Երկրի Գերագույն կախարդի կոչումի պիտանիությանը։
Սթրենջը այլևս չկա
Շուտով, Հալքի Համաշխարհային պատերազմից հետո, Սթրենջը լքել է Վրիժառուներին, զգալով իր մեջ մութ կախարդության ավելցուկ։ Վերջ ի վերջո, Սթրենջը զրկվել է Երկրի Գերագույն կախարդի կոչումից, ուստի նրա կարողությունը զգալիորեն թուլացել են։ Նա նաև կորցրել է լևիտացիայի թիկնոցը և ագամոտոյի աչքը։ Սթիվենը մեկնել է նոր Գերագույն կախարդի որոնմանը, որպեսզի համոզվի, որ նրա մտադրությունները մաքուր կլինեն, և նա չի կանգնելու չար ճանապարհին։ Առաջին մարդը, որին նա այցելել է` եղել է Վիկայինը, սակայն, այնտեղ Դոկտորի վրա հարձակվել է Գլխանոցը։ Վիկկաինի շնորհիվ, Սթիվենին հաջողվել է փախչել, որից հետո նա ուղևորվել է Նոր Վրիժառուների մոտ, օգնության համար։ Նրանք միասին մեկնել են Դեյմոն Հելլստրոմի մոտ, քանի որ Սթրենջը կարծում է, որ հենց նրան էլ վիճակված է դառնալ Գերագույն կախարդ։ Միևնույն ժամանակ, Գլխանոցը կռվում էր Հելլստրոմի հետ, սակայն պայքարը ընդհատվել է Դոկտոր Վուդուի` երկրի նոր Գերագույն կախարդի կողմից։
Մութ վարչություն
Դոկտոր Սթրենջը դառնում է Դոկտոր Վուդուի ուսուցիչ։ «Մութ տիրապետություն» իրադարձությունների ժամանակ, Երկաթե մարդը փորձում է թաքցնել սուպերհերոսների տեղեկությունները Նորման Օզբորնից, ջնջում է իր հիշողությունը, իսկ հետագայում ընկնում է կոմայի մեջ։ Վրիժառուները օգնության են կանչում Դոկտոր Սթրենջին։ Սթիվենը, մտնելով Երկաթե մարդու գիտակցությունը, կարողացել է վերադարձնել հիշողությունը և վերականգնել մտածողական գործընթացները։ Մինչև Սթրենջը բուժել է Ստարկին, նրա վրա է հարձակվել սուպերչարագործ Ուրվականը, սակայն դադարեցված է եղել։ Երբ Նորման Օզբորնը հարձակվել է Ասգարդի վրա, Ստիվ Ռոջերսը առաջարկել է Սթրենջին միանալ Նոր Վրիժառուներին, որին նա համաձայնվում է։
Չորսերի շրջանակ
Երբ Բլէկհարտը փորձում է տեղափոխել դժոխքը Երկիր, Դոկտոր Սթրենջը սկսում է ամագործակցել Դեյմոն Հելլստրոմի հետ, կատակլիզմներ կանխելու համար։ Շուտով Երևակայկաան մրցարշավորդը (Ջոնի Բլեյզ) թալիսմանը, որը վերցված է Բազեի աչքից, դնում է Լաս Վեգասի սահմանին, դրանով իսկ ընդհատելով դժոխքի տարածման գործընթացը։ Երբ Գործակալ Վենոմը, Իքս-23, Կարմիր Հալքը և նոր Երևակայկաան մրցարշավորդը (Ալեհանդրա Ջոնս) կռվում էին արգելքի ներսում Բլէկհարտի հետ, Սթրենջը և Հելլստրոմը կռվում էին դրսից, կանխելով դժոխքի հետագա տարածումը, երբ թալիսմանը քայքայվում է, սակայն պարտվում են։ Չորս հերոսներ գտնում են Բլէկհարտին հաղթահարելու և Դոկտոր Սթրենջին ու Դեյմոն Հելլստրոմին ազատելու ճանապարհը։
Վրիժառուները ընդդեմ Իքս Մարդկանց
Դոկտոր Սթրենջը մասնակցում է Վրիժառուների և Իքս Մարդկանց ճակատամարտում, կապված Փյունիկի ուժերի վերադարձով։ Նա մարտնչում է Մեջիքի հետ, սակայն, չունենալով Գերագույն կախարդի լիազորություններ, Սթիվենը պարտվում է։ Մեջիքը օգտվելով պահից, ընդունում է Սթրենջի տեսքը, որից հետո տելեպորտացնում է Իքս Մարդկանց այլ վայր, ինչի պատճառով նրանք խուսափում են Վրիժառուների ձերբակալումից։ Երբ Փյունիկը տալիս է իր ուժերի մի մասը հինգ մուտանտներին, Վրիժառուները փախուստի են դիմում։ Իքս Մարդկանց և Վրիժառուների բախման ժամանակ, Սթրենջը, Ալ Վհուկի միջոցով մուտանտների գլխին պատրանք է թափում, որից հետո տելեպորտացնում է նրանց տարբեր տեղեր, մեկ-մեկ նախաձեռնելով մարտերը։ Հետո Սթիվենը մասնակցում է Ցիկլոպի դեմ ճակատամարտում։
Վրիժառուների հետ վերջին ճակատամարտ
Երբ Դոկտոր Վուդուն նվիրաբերում է իր կյանքը Երկիրը փրկելու համար, նրա եղբայր՝ Դենիել Դրամը լցվում է Վրիժառուների հանդեպ ատելությամբ և նրան տիրում է վրեժի տենչ։ Սթրենջին մեղադրում են Վիկտորիա Հենդի սպանության մեջ, ինչի համար Ա.Պ.Լ.Զ.Ա.-ի գործակալները ներխուժում են Վրիժառուների Առանձնատուն։ Ապա Դենիելը թափանցում է Վրիժառուների միտքը, ստիպելով նրանց կռվելու Սթրենջի դեմ, մինչև Դոկտորը չի սպանում վերջինիս մեկընդմիշտ։ Հաղթանակից հետո նրանք վերադառնում են, ինչպես Երկրի Գերագույն կախարդի ուժերը, այնպես էլ կախարդական արտեֆակտները։ Դոկտոր Սթրենջը լքում է Վրիժառուներին և արդեն չի հանդիսանում նոր կազմի անդամ, երբ Կապիտան Ամերիկան ու Երկաթե մարդը բարենորոգում էին խումբը։
Ժամանակը սպառվում է
Դոկտոր Սթրենջը գաղտնի շարունակում է միասին հավաքվել մնացած Իլլյումինատների հետ։ Նրանք հանդիպում են հերթական անգամ, որպեսզի դադարեցնեն չարիքը, որը սպառնում է բազմատիեզերքին։ Հետագայում, նա փորձում է փրկել ասիական աղջկա՝ Ֆան անունով (Princess Phan), որը դիվահար էր հզոր դեվով։ Սթրենջին չի հաջողվում նրան հաղթել, ընդ որում չսպանելով Ֆանին։ Դրա փոխարենը դիվային էությունը առաջարկում է դառնալ իր անոթ՝ Սթրենջին։ Երբ Կապիտան Ամերիկան հայտարարում է Իլյումինատներին հանցագործներ, Սթրենջը երկար ժամանակով անհետանում է։ Հետո նա հայտնվում է որպես Սև քահանաների առաջնորդ։
Ուժեր և ունակություններ
Դոկտոր Սթրենջը շատ ուժեղ կախարդ է, որն իր ուժերը վերցնում է նման առեղծվածային արարածներից, ինչպես են Վիշանտիի երրորդությունը՝ Հոգգոտ, Օշտուր, Ագամոտտո, Օկտեսսենսներից՝ 8 հոգանոց արարածների խմբից, ներառելով Բալֆակկային, Սիտտորակային, Ֆարրալահային, Իկոննային, Կրականնային, Ռագգադորային, Վալտորրային և Վատումբային։ Բացի դրանից, նա տիրապետում է արժեքավոր կախարդական արտեֆակտների, այդ թվում լեվիտացիայի թիկնոց, Ագամոտտոյի աչք, որոնք օգտագործվում են սև կախարդությունը չեզոքացնելու համար, Վիշանտիի գիրքը, որտեղ պահվում են սպիտակ կախարդության կախարդանքներ և Ագամոտտոյի գունդը։ Բացի այդ, Սթիվենը ՝ տաղանդավոր վիրաբույժ է, որը կարճ ժամանակահատվածում կարողացավ դառնալ իր մասնագիտության լավագույներից մեկը։ Սթրենջի հիմնական մասնագիտացումը՝ նյարդավիրաբուժությունն է։ Այն բանից հետո, երբ Սթիվենը վթարի է ենթարկվել և վնասել է իր ձեռքերը, նա զրկվել է իր պրոֆեսիոնալ կարիերան շարունակելու հնարավորությունից։ Այնուամենայնիվ, Սթրենջը դեռ կարող է կատարել օգնականի կամ դաստիարակ վիրաբույժի պարտականությունները։ Յոթ տարվա ընթացքում Սթիվենը, Ավագի գլխավորությամբ սովորել է ակնաբուժությունը և կախարդանքը։ Վերադառնալով Նյու Յորք, Սթրենջը շարունակել է զբաղվել ինքնակրթությամբ։ Սթիվենը ձեռնամարտին սովորել է Կամար-Տաջի (Kamar-Taj) միապետների մոտ։ Այդ ունակությունները կախարդին բազմիցս օգնել էին, երբ նա չի կարողացել օգտվել իր կախարդական ուժերից։ Սթրենջը նաև իր աշակերտներին էր ուսուցանում ձեռնամարտ։ Սթիվեն Սթրենջը համարվում է տիեզերքի ամենահզոր կախարդը։ Հավերժության խոսքերով, նա ավելի ուժեղ է, քան ցանկացած այլ մարդասեր։ Սթրենջը կռել է Գերագույն կախարդի կախարդի տիտղոսը 1983 թվականից (Ավագի մահվանից հետո)։ Նա հրաժարվել է տիտղոսից 2009 թվականին, սակայն 2012 թվականին ապացուցել է, որ կարող է փրկել աշխարհը։
Marvel 1602
1602 տիեզերքում Սըր Սթիվեն Սթրենջը, թագուհի Էլիզաբեթ առաջինի պալատական բժիշկն է, ինչպես նաև իլյուզիոնիստ, որը զգում է գերբնական ուժեր։ Նա փոխարինում է Ջոն Դիին և ամուսնացած է Կլեայի վրա։ Երիտասարդ տարիքում նա արևանգվեց և վաճարվեց բժշկին։ Շուտով նա սկսել է ճանապարհորդել ամբողջ աշխարհով մեկ և ընկավ վանք, որտեղ իմացավ կախարդության մասին շատ բաներ։ Ներկայումս նա կոնտակտ է հաստատել Ուատուի հետ, որը զգուշացրեց վտանգի մասին։ Երբ թագուհի Էլիզաբեթ առաջինը մահացել է, Սթրենջը մահապատժի է ենթարկվել կախարդության և դավաճանության համար, սակայն նրա գլուխը շարունակել է ապրել և խնամվել է Կլեայի մոտ։ Աշխարհի փրկումից հետո, Կլեան թաղեց նրա գլուխը մարմնի հետ միասին։
Marvel 2099
2099 տիեզերքում՝ Երկրի Գերագույն կախարդուհին, որն իրեն անվանում է Սթրենջ, գաղտնի կիսում է իր մարմինը հրեշավոր սատանայի հետ։ Նա բավականին անփորձ է իրեն ուժերում և օգտագործում է դրանք անզգուշությամբ։ Մի դեպքում դա բերել է նրա եղբոր մահվանը։ Նրա հիմնական մրցակիցը Գարոկկն է, որը ինքն է ուզում դառնալ Երկրի Գերագույն կախարդ։