cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Զամոշչ
Հայերը Զամոշչում
Շնորհիվ արևելյան լեզուների իմացության՝ հայերն ազդեցիկ դեր են ունեցել քաղաքի կյանքում, նրանք եղել են թարգմանիչներ և դիվանագետներ (ազնվական Միկոլայ Հաջիևովիչը, Բոգդան Վարթերեսովիչը, Կասպեր Սինանովիչ-Շիմանսկին)։ Հայերը Զամոշչում ունեին ինքնավարություն, համայնքը ղեկավարում էին հայ ավագանու կողմից։ Ավագանին ընտրվում էր տարին մեկ անգամ և  հանդիսավոր երդվում էր Մեծ պահքի ընթացքում։ Որպես ավագանու անդամներ հիշատակվում են Պարոն Աղէկսանդրոսը, Թոբիաշ Բոգդանովիչը, Գաբրիել Արևովիչը, Վարթերես Կիրկորովիչը և այլոք։ Հայկական համայնքն ունեցել է սեփական զինանշանը և կնիքը, որի վրա պատկերված էր Հովհաննես Մկրտիչը, նրանից աջ՝ վահանը, ձախ՝ գառնուկը։ Այն շրջանաձև երիզված է եղել հայերեն գրությամբ։ Ավագանին իրականացրել է նաև դատարանի գործառույթ, որը գործում էր Մխիթար Գոշի «Դատաստանագրքի» հիման վրա։ Հայոց եկեղեցու ունեցվածքն ու եկամուտները կարգավորում էին երկու երեսփոխանները, ովքեր նշանակվում էին Լվովի հայոց արքեպիսկոպոսի կողմից։ Աշխարհիկ դատարանից բացի գործում էր նաև հոգևոր դատարանը՝ խուցը, որտեղ քննվում էին ամուսնական, ծիսական և եկեղեցական ոլորտի գործեր։
1594 թվականին Զամոշչում հիմնադրվեց Ակադեմիա, որը գործել է մինչև 1784 թվականը։ Համահիմնադիրներից է հայազգի բանասեր, բժիշկ, պոետ Շիմոն Շիմոնովիչը, ով ստեղծագործել է տարբեր լեզուներով, գրել է դրամաներ, պոեմներ, բանաստեղծություններ։ 1590 թվականին նա լեհական Զիգմունդ Գ արքայից ստացել է արքայական պոետի տիտղոսը և Բենդոնսկի ազնվական ազգանունը։ Ակադեմիայի առաջին ռեկտորը հայազգի փիլիսոփա, աստվածաբան Մելխիոր Ստեֆանիդիս-Ստեֆանովիչն է (1563-1638)։ Նա ուսանել է Կրակովի համալսարանում՝ 1593 թվականին ստանալով փիլիսոփայության դոկտորի գիտական աստիճան։ 19-րդ դարում ակադեմիայի ռեկտորն էր հայազգի Յակուբ Պասխալիս Առաքելովիչը, ով ևս ուսանել է Կրակովի համալսարանում՝ ստանալով փիլիսոփայության դոկտորի գիտական աստիճան։ 1716-1724 թթ. նա հինգ անգամ ընտրվել է ռեկտոր։
Զամոշչի հայկական թաղամասի գծագրի հեղինակն է իտալացի ճարտարապետ Բեռնարդո Մորանդոն։ Քաղաքի հայկական փայտաշեն եկեղեցին հիմնադրել է Լվովից հրավիրված հոգևորական Լուկաշը՝ Ղուկասը, ով Երուսաղեմի հայոց պատրիարքի նվիրակն էր։ 1589 թվականին եկեղեցին հիշատակվում է Ս. Աստվածածին, որին կից եղել է երիցատներ, օժանդակ շինություններ, գերեզմանատուն։ Համայնքի հզորացման համար նպատակ կար նոր եկեղեցի կառուցել, որի հիմքերի օծումը տեղի է ունեցել  1626 թվականին մայիսին։ Եկեղեցին կանգուն է եղել արդեն 1633 թվականին, իսկ 1645 թվականին տեղի է ունեցել օծումը։ Այն ուղղանկյուն հատակագծով խաչաձև գմբեթավոր կառույց էր՝ ավանդատներով և յոթանիստ խորանով։ Ութանիստ թմբուկով գմբեթը ավարտվել է բրգաձև վղարով։ Եկեղեցու միակ մուտքը եղել է արևմուտքից, որի վերնամասում եղել է հայերեն շինարարական բնույթի արձանագրությունը։ Եկեղեցու հյուսիս-արևմտյան մասում եռահարկ զանգակատուն-աշտարակն է եղել, որի առաջին հարկը կամարակապ բաց սրահ է եղել, իսկ երրորդ հարկը ութանիստ՝ զրադարված քիվերով և ութ որմնասյուներով, որոնց վրա էլ ավարտվում էր բրգաձև վեղարը։ Ավագ սեղանին եղել է <<Տիրամայրը մանկան հետ>> սրբապատկերը, որում Տիրամայրն ու մանուկ Հիսուսն ունեցել են ընդգծված հայկական դիմագծեր։ Եկեղեցական համալիրը պարսպապատ է եղել։ Եկեղեցին և հատկապաես զանգակատուն-աշտարակը տուժել է 1672 թվականի և 1709  թվականի հրդեհներից։ Թեև 1710 թվականին եկեղեցին վերանորոգվել է, սակայն հայերը ստիպված են եղել վաճառել եկեղեցու արծաթյա իրերը:19 -րդ դարում հայերի թվի նվազման հետ կապված լեհ կաթոլիկները սկսեցին օգտագործել եկեղեցին, իսկ 1826-1827 թթ. այն քանդեցին վթարային լինելու պատճառով։ Եկեղեցու վերաբերյալ փաստերն արձանագրվել են 1968 թվականին, երբ նույն տեղում կառուցում էին հյուրանոց։ Այսօր էլ հյուրանոցի արևմտյան ճակատին փորագրվել է մի գրություն, որտեղ հիշատակվում է, որ նախկինում այդ տեղում կառուցվել է հայկական եկեղեցի։
Հիշատակություն կա նաև հայոց եկեղեցու քահանաների մասին՝ Քրիստափոր Կալուստը ( Խաչատուր Գալուստ, 1585 թ.), Հակոբ Թոխաթեցին (Յակուբ Ալթունովիչ կամ Բոգդանովիչ, հիշատակվում է 1595 թվականից), Տեր Պետրոսը (Հակոբ Թոխաթեցու ավագ որդին, 1638 թ.), Տեր Անդրեասը, Տեր Նիկոլը, Տեր Հովհաննեսը և այլոք։ Վերջին հոգևորականը եղել է Դեոդատ Շատբեյը (1774-1784 թթ.), որից հետո մատենագիտական տվյալները սուղ են ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեհաստանի քաղաքներ Կատեգորիա:1580 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Գվալիոր
Գվալիոր, Գվալիյար (ग्वालियर, Գվալիյար ; Gwalior), Հնդկաստանի Մադհյա Պրադեշ նահանգի մեծությամբ չորրորդ քաղաքը։ Տեղակայված է Ագրայից 122 կմ դեպի հարավ` երկաթգծերի հատման վայրում և կազմված է երեք պատմական կենտրոններից՝ Գվալիորա, Լաշկարա և Մորարա։ Բնակչությունը՝ 1 101 981 մարդ (2011) ։
Գվալիորական ամրոցից 6 կմ դեպի հարավ տեղակայված է Լաշկար քաղաքը, որը 1810 թվականից ծառայում է որպես Սինդհիա մարատհական կայսերական դինաստիայի կեցավայր։ Այս դինաստիայի նախահայրը 1745 թվականին առանձնացավ Մարատհական միությունից և հիմնադրեց Գվալիորական կայսրությունը։ Նրա թոռ Մահադաջիի (կառավարել է 1761-94 թթ․) կալվածքները զբաղեցրել են Հյուսիսային Հնդկաստանի նշանակալի մասը`Դելիից մինչև Ջայպուր։
Անգլոմարատհական պատերազմի ժամանակ 1801 և 1818 թվականններին գվալիորական տիրակալները կորցրին իրենց տարածքների մի մասը։ 1780 և 1843 թվականներին բրիտանական զորքերը գրոհեցին Գվալիորական ամրոցը։ Հնդկական ժողովրդական ապստամբության ժամանակ ռաջան պահպանեց հավատը բրիտանական իշխանության նկատմամբ, սակայն նրա զինվորները ապստամբեցին։ Անգլիական միավորումները ևս մեկ անգամ գրավեցին ամրոցը, սակայն, ըստ 1886 թվականի ռաջայի հետ համաձայնության` վերատեղաբաշխվեցին Ջհանսիում։
Ֆիզիկաաշխարհագրական բնութագիր
Գվալիորը տեղակայված է Մադհյա Պրադեշ նահանգի հյուսիսում՝ Դելիից 300 կմ հեռավորության վրա։ Միջին բարձրությունը ծովի մակարդակից՝ 197 մ։
Գվալիորի կլիման մերձարևադարձային խոնավ է (համաձայն Կյոպպենի կլիմաների դասակարգման)։ Ամառը տևում է մարտից հունիսի սկիզբ, մուսսոնային եղանակը՝ հունիսի վերջից հոկտեմբերի սկիզբ, չոր հով ձմեռը տևում է նոյեմբերի սկզբից փետրվարի վերջ։ Առավելագույն ջերմաստիճանը ՝ 48 °C, նվազագույնը՝ −1 °C։
Հոկտեմբերի վերջից փետրվարի սկիզբը քաղաք այցելելու ամենալավ ժամանակն է։
Բնակչություն
2011 թվականին Հնդկաստանում իրականացված մարդահամարի համաձայն Գվալիորի բնակչությունը կազմել է 1 053 505 մարդ։ Սեռերի հարաբերակցությունը` 878 կին` 1000 տղամարդուն։ Կրթական մակարդակը՝ 85,20 % ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հնդկաստանի քաղաքներ Կատեգորիա:Հնդկաստանի մշակույթ Կատեգորիա:Հնդկաստանի աշխարհագրություն Կատեգորիա:Ամրոցներ
(1885) Հերերո
(1885) Հերերո (Herero), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1948 թվականի օգոստոսի 9-ին Էռնեստ Ջոնսոնի կողմից Յոհանեսբուրգում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,250002 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,6941 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,8059 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1232,74 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,292032 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,66° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1948 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էռնեստ Ջոնսոնի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Գրիսելդա Բլանկո
Գրիսելդա Բլանկո (Griselda Blanco, ), կոլումբիացի թմրաբարոնուհի, այն առաջին թմրագործներից, ովքեր 1970-ական և 1980-ական թվականներին կառուցեցին իրենց բիզնեսը Կոլումբիայից մաքսանենգ ճանապարհով ԱՄՆ տարված խոշոր չափերի հասնող կոկաինի հիման վրա։ 1970-ական թվականների վերջին - 1980-ական թվականների սկզբին Ֆլորիդա նահանգում ամենահզոր քրեական հեղինակությունն էր ։
Կենսագրություն
Գրիսելդա Բլանկո Ռեստրեպո Խուարեսը ծնվել է 1943 թվականին Կոլումբիայի Նոր Կարթագեն քաղաքում։ 3 տարեկան հասակում մոր հետ տեղափոխվել է Մեդելյին։ Մանուկ հասակից սկսել է գողություններ անել, մասնագիտացել է գրպանահատության վրա։ 14 տարեկանում հեռացել է տնից։ Մինչև 20 տարեկանը զբաղվել է մարմնավաճառությամբ, որից հետո ամուսնացել է թմրավաճառ Կարլոս Տրուխիլիոյի հետ և ունեցել 3 որդի ։
1970-ական թվականների սկզբին երկրորդ ամուսնու՝ թմրավաճառ Ալբերտո Բրավոյի հետ Մեդելյինի կարտելի վերահսկողությամբ զբաղվում էր թմրավաճառքով։ 1970-ական թվականների կեսերին ամուսնու հետ տեղափոխվել է ԱՄՆ ։ Հաստատվելով՝ Նյու Յորքի Քուինս թաղամասում՝ Բլանկոն ամուսնու հետ սկսում է զբաղվել թմրավաճառքով։ 1975 թվականի ապրիլին Բլանկոն և նրա 30 համախոհները պետք է դատարանի առջև կանգնեին, սակայն Բլանկոն կարողանում է փախչել Կոլումբիա։ 1970-ական թվականների վերջին կեղծ անձնագրով վերադարձավ ԱՄՆ և հաստատվեց Մայամիում, որտեղ սկսեց բուռն զբաղվել թմրավաճառքով, որն ուղեկցվում էր բռնությամբ․ ըստ The Guardian-ի տվյալների՝ Բլանկոն մեղավոր է 40-200 մարդու մահվան համար ։ Մրցակիցներին ոչնչացնելիս առանձնանում էր հատուկ դաժանությամբ, չէր խորշում անձամբ սպանելուց և նույնիսկ մահացածների մարմինն անդամահատելուց ։ Հանցագործ շրջանակներում Բլանկոյին է վերագրվում սպանության այն ձևը, երբ մոտոցիկլավարը, անցնելով զոհի կողքով, գնդակահարում էր նրան և շարունակում ճանապարհը։ Սպանությունների այս ձևը լայն տարածում գտավ թմրապատերազմների ժամանակ, և հենց այս մեթոդն ավելի ուշ որդեգրեցին այլ հանցախմբերը մեքենաներից գնդակահարելիս ։ Բլանկոն մշակել է նաև մաքսանենգության բազմաթիվ ուղիներ և տեղափոխման ձևեր, որոնցից որոշները շարունակում են օգտագործվել նույնիսկ տասնամյակներ անց ։ Բացի մեծածախ մատակարարումներից Բլանկոն զբաղվում էր նաև փոքրածախ մատակարարումներով․ դրա համար նա Մեդելյինում ուներ մասնագիտացված կանացի ներքնազգեստի խանութ, որտեղ ապրանքների վրա կարում էին գաղտնի գրպաններ՝ թմրանյութերի տեղափոխման համար ։ Բիզնեսը Բլանկոյին ամսական 80 մլն ԱՄՆ դոլարի եկամուտ էր բերում, սակայն Մայամիում ընթացող թմրապատերազմների ժամանակ կատարվող բռնի սպանությունները, որտեղ Բլանկոն գլխավոր դերն էր խաղում, գրավեց դաշնային իշխանությունների ուշադրությունը։ Նրա ենթակաների բազմաթիվ ձերբակալությունները հանգեցրին նրան, որ Բլանկոյի կազմակերպությունը թուլացավ, իսկ թմրաբարոնուհին ինքը փախավ Կալիֆորնիա՝ փախչելով այդ թվում նաև մրցակիցների հարձակումներից ։
1985 թվականի փետրվարի 17-ին Բլանկոն ձերբակալվեց Իրվինի (Կալիֆորնիա) իր տանը Թմրամիջոցների դեմ պայքարի վարչության աշխատակիցների կողմից։ 1985 թվականի նոյեմբերի 8-ին մեղավոր ճանաչվեց 3 սպանությունների կազմակերպման մեջ և դատապարտվեց 15 տարի ազատազրկման և 25000 ԱՄՆ դոլար տուգանքի ։ Այսքան քիչ ժամկետը պայմանավորված էր նրանով, որ գործի հիմնական վկան՝ Բլանկոյի գլխավոր վարձու մարդասպան Ռիվի Այալան, խառնված էր Դաշնայիին դատախազության ծառայողի հետ սեքս սկանդալում և միջադեպի լայն հնչողության պատճառով դաշնային դատախազը հաշվի չառավ Այալայի ցուցմունքները, որն էլ խզեց Գրիսելդայի և սպանությունների մեծամասնության միջև եղած կապը ։
Գտնվելով ազատազրկության մեջ՝ Բլանկոն շարունակում էր ղեկավարել թմրավաճառքի իր ցանցը, սակայն Կոլումբիայում նրա բոլոր գործերի կառավարումն իր վրա վերցրեց Մեդելյինի կարտելը, որի հետ այդ ժամանակ Բլանկոյի հարաբերությունները փչացել էին նրա դաժանության և կարտելի տերերին չենթարկվելու պատճառով․ դեպքը, որն առաջացրեց կարտելի տերերի դժգոհությունը, Բլանկոյի «աջ ձեռք»-ի՝ Չիչո Կաստրոյի երկուամյա որդու սպանությունն էր։ Սպանությունը պատահմամբ էր կատարվել․ մարդասպանները կրակել էին մեքենայի վրա՝ չիմանալով, որ երեխան գտնվում է հետևի նստատեղին, սակայն Բլանկոն գոհ էր, որ երեխան սպանվել էր, քանի որ նա ցանկանում էր հաշիվները մաքրել Կաստրոյի հետ այն բանի համար, որ վերջինս Բլանկոյի որդուն վռնդել էր իր տնից։ Կարտելի հետ հարաբերությունների վերջնական վատթարացումը տեղի ունեցավ Գրիսելդայի կողմից Մարտա Օչոայի սպանությունից հետո, որը պատկանում էր Մեդելյինի կարտելի գլխավորների ընտանիքին։ Չցանկանալով վճարել 500 կգ կոկաինի համար՝ Բլանկոն հրամայեց սպանել մատակարարին՝ Մարտային և տերերին ասել, որ նա փողը փոխանցել է Մարտային, այդ պատճառով էլ ոչինչ պարտք չէ ։
Գործի վերաքննությունից հետո Բլանկոյի ազատազրկման ժամկետը դարձավ 60 տարի, սակայն հմուտ փաստաբանների շնորհիվ Բլանկոն դուրս եկավ բանտից 2004 թվականին։ ԱՄՆ-ում մնալ նրան չհաջողվեց և նա 2004 թվականին արտաքսվեց Կոլումբիա ։
Արտաքսումից հետո Բլանկոն հեռացավ հանցագործ ակտիվ գործունեությունից ։ 2012 թվականի սեպտեմբերի 3-ին գնդակահարվեց Մեդելյինում՝ անցնող մոտոցիկլետավարի կողմից ։
Անձնական կյանք
Բլանկոն ամուսնացել է 3 անգամ։ Նրա բոլոր 3 ամուսինները ևս զբաղվել են թմրադեղերի վաճառքով կամ մաքսանենգությամբ և բոլորն էլ մահացել են, որի պատճառով Բլանկոն կրում էր «Սև այրի» անունը։ Այդուհանդերձ, Բլանկոյի խոսքերով, երկրորդ ամուսնուն նա անձամբ է սպանել՝ կրակելով նրա բերանի մեջ։ Բլանկոն ինքը տառապում էր հիպոխոնդրիայով և մշտապես մղձավանջներ էր տեսնում, պնդում էր, որ իր կողմից սպանված մարդկանց ուրվականները հետապնդում են իրեն, որի պատճառով էլ չէր կարողանում քնել, եթե իր կողքին տղամարդ չկար։ Չէր թաքցնում իր երկսեռականությունը ։
Բլանկոյի բոլոր 4 որդիները խառնված էին մոր թմրաբիզնեսին։ Նրանցից երեքը սպանվել են դեռևս մոր կենդանության օրոք ։ Չորրորդ որդուն՝ Մայքլ Կորլեոնե Բլանկոյին, թմրաբարոնուհին ունեցավ սիրեկանից՝ Դարիո Սեպուլվեդայից, որը լքեց նրան 1983 թվականին և վերադարձավ Կոլումբիա՝ առևանգելով Մայքլին, երբ Գրիսելդայի հետ համաձայնության չեկան ծնողական իրավունքների վերաբերյալ։ Բլանկոյի վարձու մարդասպանները սպանեցին Սեպուլվեդային և վերադարձրին Մայքլին իր մորը, սակայն նրա մանկության և պատանեկության մեծ մասը Բլանկոն անց է կացրել բանտում ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Նոր Կարթագեն քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Մեդելյին քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:Թմրավաճառներ Կատեգորիա:Հրաձգային զենքից մահացածներ Կատեգորիա:Սպանվածներ
Կիրլովո
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 32 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Գատչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Լյուդմիլա Տեր-Պետրոսյան
Կենսագրություն
Լյուդմիլա Պլեսկովսկայան ծնվել է Լենինգրադում, Խորհրդային բանակի կադրային սպա, Ֆիննական և Հայրենական մեծ պատերազմների մասնակից Ֆրաիմ Աբրամովիչ Պլեսկովսկու և բժշկուհի Բրախա Լեյբովնա Կուրտաչի ընտանիքում։ Ավարտել է Լենինգրադի համալսարանի գերմանիստիկայի ֆակուլտետը։ 1972 թվականին ամուսնացել է Լևոն Տեր-Պետրոսյանի հետ և տեղափոխվել Հայաստան։ 1975 թվականին ծնվել է նրանց որդին՝ Դավիթը։ Շուրջ 20 տարի աշխատել է Հայաստանի պետական ռադիոյի ռուսական խմբագրությունում՝ որպես լրագրող-խմբագիր։ 1990 թվականից սկսած զբաղվել է հասարակական գործունեությամբ ։
Հասարակական գործունեություն
1994 թվականին հիմնադրել է և նախագահում է Կանանց համահայկական միությունը։ Միությունն իրականացնում է «Ես 21-րդ դարի քաղաքացի եմ» երկարաժամկետ ծրագիրը, որի նպատակն է բարձրացնել պատանիների և երիտասարդների գիտելիքները ժողովրդավարության, մարդու իրավունքների ոլորտում, նպաստել է նրանց ակտիվ քաղաքացիական դիրքորոշման ձևավորմանը։ Միությունը կազմակերպել է կանանց միջազգային չորս համաժողով (1994, 2005, 2006, 2007), որոնք նպաստել են հայ կնոջ դերի բարձրացմանը հասարակական, քաղաքական և սոցիալական բնագավառներում։
1996 թվականին Միավորված ազգերի կազմակերպության կողմից Պեկինում կազմակերպված կանանց 4-րդ համաշխարհային համաժողովում ներկայացրել է Հայաստանը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի առաջին տիկնայք Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Գուրջաան (գյուղ)
Գուրջաան (გურჯაანი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Կախեթի մարզի Գուրջաանի շրջանում։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 440 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Գուրջաանից հեռու է 2 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 3738 մարդ, մեծամասնությունը՝ վրացիներ (99,1%)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Գուրջաանի շրջան
82-րդ հյուսիսային զուգահեռական
կետերի հետ 82°-ի անկյուն կազմող կետերից կազմված շրջանագիծն է։
Անցնում է Հյուսիսային Ամերիկայով, Ատլանտյան օվկիանոսով, Հյուսիսային սառուցյալ օվկիանոսով և Ասիայով։
Ցերեկվա տևողությունը
Ամառային արևադարձի ժամանակ արևը երևում է ամբողջ օրվա ընթացքում (Բևեռային ցերեկ)։
Ձմեռային արևադարձի ժամանակ արևը չի երևում (Բևեռային գիշեր)։
Բնութագրական տվյալներ
Երկարությունը 5 596 կմ է, որը կազմում է հասարակածի երկարության 14․0%-ը։
Աշխարհի շուրջ
Սկսած ամսաթվի սահմանից դեպի արևելք
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հյուսիսային զուգահեռականներ
Պինտուրիկիո
Պինտուրիկիո կամ Պինտուրիքիո (Pinturicchio, փաստացի՝ Բերնարդինո դի Բետո (կամ դի Բենեդետո) դի Բյաջո,, ), Վերածննդի շրջանի իտալացի գեղանկարիչ։
Կենսագրություն
Աշխատել է Իտալիայի մի շարք քաղաքներում՝ Պերուջա, Հռոմ, Օրվիետո, Սպոլետո, Սիենա։ Հիմնական գործերից են՝ Սանտա մարիա դել Պոպոլո եկեղեցու, Բորջիաների տան և Սիենայի տաճարի Պիկոլոմինիի գրադարանի ֆրեսկոները։ Նրա գործերում հաճախ հանդիպում են բուսական և ճարտարապետական նախշեր։ Հաստոցային գործերից առավել հայտնին Դրեզդենի պատկերասրահում ցուցադրվող «Տղայի դիմանկար» աշխատանքն է։
Գնահատականը
Ջորջո Վազարին բացասական է գնահատում Պինտուրիկիոյի արվեստը, համարելով նրա փառքը ոչ արժանի։ Բացի այդ կենսագիրը մեղադրում է նկարչին՝ պատվիրատուների ցանկությունները անպայման կատարելուն ձգտելու համար։
Ալեքսանդր Բենուան նշում է նկարչի գործերի առավել դեկորատիվությունը։ Գտնում է, որ ֆրեսկոները դատարկ ու միամիտ և պայմանական գործեր են։ Հիմնական ազդեցությունը և հմայքը առաջանում է վառ գույներից, ոսկու և զարդանախշերի առատությունից, որոնցով նկարիչը սիրում է իր սյուժեները լրացնել ։
Հետաքրքիր
Ֆուտբոլային մագնատ և երկրպագու Անելիի թեթև ձեռքով, Պինտուրիկիո մականունը ստացել է իտալական ֆուտբոլի աստղ Ալեսանդրո Դել Պիեռոն։ Անելիին Դել Պիերոյին և նրա ավագ ընկեր Ռոբերտո Բաջոյի հարաբերությունները նմանեցրել է Պինտուրիկիոյի և Պերուջինոյի՝ աշակերտի և ուսուցչի հարաբերություններին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վերածննդի նկարիչներ Կատեգորիա:Իտալացի նկարիչներ Կատեգորիա:16-րդ դարի իտալացի նկարիչներ
Բեռնարդին Էվարիստո
Բեռնարդին Էվարիստո (Bernardine Anne Mobolaji Evaristo, ), նիգերիական ծագմամբ անգլիացի կին գրող։ Ստացել է ավելի քան տասը գրական պարգևներ և մրցանակներ։ 2004 թվականին ընդունվել է Թագավորական գրական ընկերություն ։ 2019 թվականին արժանացել է Բուքերյան մրցանակի ։ Բրիտանական կայսրության շքանշանի անդամ (MBE) է, ինչպես նաև Թագավորական արվեստների ընկերության անդամ։
Կենսագրություն
Բեռնարդին Էվարիստոն ծնվել է Լոնդոնում՝ անգլիացու և նիգերիացու ընտանիքում։ Ընտանիքում 8 երեխաներից չորրորդն է ։ 2013 թվականին Գոլդսմիթի համալսարանում գրավոր ստեղծագործելու բնագավառում ստացել է դոկտորի աստիճան ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք Կատեգորիա:20-րդ դարի բրիտանացի գրողներ Կատեգորիա:21-րդ դարի կին գրողներ Կատեգորիա:Բրիտանացի կին գրողներ
Ալեքսանդրովսկի (Ուստ-Լաբինսկի շրջան)
Ալեքսանդրովսկի (Александровский), խուտոր Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Ուստ-Լաբինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1702 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի գյուղական բնակավայրեր Կատեգորիա:1883 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի Ուստ-Լաբինսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի խուտորներ
(9778) Իսաբելալյենդե
(9778) Իսաբելալյենդե (Isabelallende), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1994 թվականի օգոստոսի 12-ին Էրիկ Էլստի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,428145 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9752 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,8811 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1382,01 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,260491 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,81° անկյուն։
Ավարական խանություն
Ավարական խանություն, ֆեոդալական տիրապետություն Դաղստանում 12-19 դարերում։ Ումմա-խանի (մահացել է 1634) օրոք ֆեոդալական խոշոր միություն էր։
Պատմություն
Ավարական խանությունը զորացել է հատկապես 18-րդ դարում, երբ նրան հարկատու են դարձել ոչ միայն Դաղստանի ժողովուրդները, այլև Դերբենդի և Ղուբայի խաները։ Ավարական խանությունում ֆեոդալական հարաբերությունները խճճված էին տոհմատիրական կարգերի մնացուկներով։
16-րդ դարից սկսած ավարական խանութունը մի քանի անգամ ընդունել է Ռուսաստանի հովանավորությունը, իսկ 1803 թվականին մտել նրա կազմի մեջ։ 1864 թվականին ցարական կառավարությունը վերացրել է ավարական խանություն, փոխարենը ստեղծելով Ավարական օկրուգը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Եվրոպայի պատմական երկրներ Կատեգորիա:Հունգարիայի պատմություն Կատեգորիա:Սերբիայի պատմություն Կատեգորիա:Չեխիայի պատմություն Կատեգորիա:Ռումինիայի պատմություն Կատեգորիա:Սլովակիայի պատմություն Կատեգորիա:Բուլղարիայի պատմություն Կատեգորիա:Պատմական թյուրքական պետություններ Կատեգորիա:Կագանություններ Կատեգորիա:Խորվաթիայի պատմություն Կատեգորիա:Ուկրաինայի պատմություն Կատեգորիա:Ավստրիայի պատմություն Կատեգորիա:Եվրոպայի նախկին կայսրություններ
Վլադովկա (գյուղ, Մալինի շրջան)
Վլադովկա (Владівка), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Մալինի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Վլադովկա գյուղում բնակվում էր 280 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1753 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 159,73 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Մալինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Կական Ներքին
Կական Ներքին, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ալվարդ Բարխուդարյան
Կենսագրություն
Ալվարդ Բարխուդարյանը ծնվել է 1952 թվականին Երևանում։ Ավարտել է Լենինգրադի պետական համալսարանը։ 1975 թվականից հին հունարեն և լատիներեն է դասավանդել ՀՀ տարբեր բուհերում, 1996 թվականից՝ Սևանի Վազգենյան դպրանոցում, միաժամանակ՝ 1991-1996 թվականներին աշխատել է ՀՀ ԳԱԱ լեզվի ինստիտուտում, «Հայք» թերթի խմբագրությունում, ՀՀ Կառավարությանն առընթեր տեղեկատվության վարչությունում։ 1996 թվականին ՀՀ պետական հեռուստատեսությունում վարել է «Հերոսամարտ» հեղինակային հաղորդաշարը։ Ղարաբաղյան պատերազմի տարիներին աչքի է ընկել արցախահայության առօրյան, ինչպես նաև թեժ կետերից տարբեր ազատագրական և ինքնապաշտպանական մարտերի ընթացքը լուսաբանող ռեպորտաժներով, հարցազրույցներով։ Բարխուդարյանը համահեղինակ է "Журналисты на войне в Карабахе" (М., 2002) գրքի ։ ՀՀ և տարբեր երկրների առաջատար մամուլում տպագրված հոդվածների հիմնական մասը ներառված է Բարխուդարյանի «Ղարաբաղ. Դարավերջ» (Երևան, 2004) գրքում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ լեզվաբաններ Կատեգորիա:Հայ լրագրողներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
83-րդ հյուսիսային զուգահեռական
կետերի հետ 83°-ի անկյուն կազմող կետերից կազմված շրջանագիծն է։
Ցերեկվա տևողությունը
Ամառային արևադարձի ժամանակ արևը երևում է ամբողջ օրվա ընթացքում (Բևեռային ցերեկ)։
Ձմեռային արևադարձի ժամանակ արևը չի երևում (Բևեռային գիշեր)։
Բնութագրական տվյալներ
Հեռավորությունը հյուսիսային բևեռից 782 կմ է։
Երկարությունը 4 900 կմ է, որը կազմում է հասարակածի երկարության 12․2%-ը։
Աշխարհի շուրջ
Սկսած ամսաթվի սահմանից դեպի արևելք
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հյուսիսային զուգահեռականներ
Հարություն Թումանյան
Հարություն Օհանջանի Թումանյան, հայ գրող, թատերագիր ։ Եղել է ուսուցիչ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ գրողներ Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Հելեն Ռեդի
Հելեն Ռեդի (Helen Reddy, ), ավստրալացի վոկալիստ, կոմպոզիտոր, տեքստերի հեղինակ։
Կենսագրություն
Ծնվել է թատրոնի դերասաններ Ստելլա Լեյմոնդի և Մաքս Ռեդիի ընտանիքում։ Նրա խորթ քույրը՝ Թոնի Լեմոնդը և եղբոր որդին՝ Թոնի Շելդոնը, դերասան-երգիչներ են ։
Հելենն իր դեբյուտը կատարել է 1960 թվականին, իր սեփական հեռուստատեսային «Helen Reddy Sings» ծրագրում։ 1966 թվականին նա հաղթել է երիտասարդ տաղանդների համար նախատեսված «Bandstand» երգի միջազգային մրցույթում և ձեռք բերել Նյու Յորք մեկնելու ուղեգիր։ 1970 թվականին ելույթ է ունեցել հանրահայտ «Tonight Show» ծրագրում և ամուսնու՝ (մենեջերի) Ջեֆ Ուոլդի ջանքերի շնորհիվ պայմանագիր կնքել ամերիկյան Universal Music Group մեդիահոլդինգին պատկանող «Capitol Records» ձայնագրման լեյբլի հետ։ 1970-ականներին նա օգնել է հավաքել միլիոնավոր դոլարներ ԱՄՆ դեմոկրատ քաղաքական թեկնածուների համար։ 1977 թվականի հուլիսին Կալիֆորնիայի նահանգապետ Ջերի Բրաունը նշանակեԼ է Ռեդիին ինը հոգուց բաղկացած հանձնաժողովի կազմում, որը վերահսկում էր Կալիֆորնիայի այգիների և հանգստի վարչությունը։ Նա հանձնաժողովում ծառայել է մինչև 1980 թվականը ։
1971 թվականին Հելենի անունն Էնդրյու Լլոյդ Ուեբերի և Թիմ Ռայսի հետ միասին հայտնվել է թոփ-ցուցակում՝ Հիսուս Քրիստոս գերաստղ երաժշտական ներկայացումից հետո ։ Մեկ տարի անց "I Am Woman" ֆեմինիստական օրհներգով սինգլը ԱՄՆ-ում վաճառվել է մոտ միլիոն օրինակով։
2002 թվականին Հելեն Ռեդին հայտարարել է, որ հեռանում է բեմից։ Նրա հրաժեշտի համերգը տեղի է ունեցել Էդմոնթոնի սիմֆոնիկ նվագախմբի հետ։ Նույն թվականին նա տեղափոխվել է Ավստրալիա՝ ժամանակ անցկացնելու ընտանիքի հետ։ Նախնական շրջանում ապրել է Նորֆոլք կղզում, որից հետո հաստատել է Սիդնեյում ։
Ըստ որոշ աղբյուրների 2015 թվականին Հելեն Ռեդիի մոտ հայտնաբերվել է դեմենցիա և տեղափոխվել Կինոյի և Հեռուստատեսության Հիմնադրամի Սամուել Գոլդվին կենտրոն, որտեղ նրան խնամում են ընտանիքի անդամներն ու ընկերները ։
Հելեն Ռեդին մահացել է 2020 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Լոս Անջելեսի ծերանոցում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ավստրալիացի ֆեմինիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացի փոփ երգիչներ
Աֆևորկ Տեկլե
Տեկլե Աֆևորկ (አፈወርቅ ተክሌ, ), եթովպացի նկարիչ, քանդակագործ, գրաֆիկ, դիզայներ։ ԽՍՀՄ գեղարվեստի ակադեմիայի պատվավոր անդամ։
Կենսագրություն
Ծնվել է Եթովպիայի Շոա նահանգի Անկոբեր քաղաքում։
Ավարտել է Սուրբ Մարտինի անվան արվեստի և արհեստների կենդրոնական դպրոցը։ 1953 թվականին ավարտել է Լոնդոնի համալսարանի գեղեցիկ արվեստների ֆակուլտետը։ Կոմպոզիցիայի մոնումենտալությունը համադրելով կոլորիտի դեկորատիվությանը՝ Տեկլեն ստեղծել է գեղանկարչական դիմանկար-այլաբանություններ և բնանկարներ, ջրաներկ աշխատանքներ, գրքի պատկերազարդումներ, մոնումենտալ-դեկորատիվ գործեր (վիտրաժներ Ադիս Աբեբայի Աֆրիկայի տանը, 1961-1963 թվականներին)։ Տեկլեի ստեղծագործության մեջ նշանակալից տեղ են գրավել աֆրիկյան ժողովուրդների անկախության համար մղած պայքարի թեման։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Եթովպիացի քանդակագործներ Կատեգորիա:Եթովպիացի նկարիչներ Կատեգորիա:21-րդ դարի նկարիչներ
(1886) Լոուել
(1886) Լոուել (Lowell), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1949 թվականի հունիսի 21-ին Հենրի Ջիկլասի կողմից Ֆլագստաֆում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,626927 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,2106 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0433 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1555,14 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,23149 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,88° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1949 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Հենրի Ջիկլասի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Տեդռե
Տեդռե (Tedre), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Մեռեմյաե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 1 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Մեռեմյաե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Մոլոդյոժնոե (գյուղ, Կազատինի շրջան)
Մոլոդյոժնոե (Молодіжне), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Կազատինի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1852 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Մոլոդյոժնոե գյուղում բնակվում էր 347 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,25 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 1388 մարդ/կմ²։
Հարություն Աթոյան
Հարություն Տիգրանի Աթոյան, հայ ֆիզիկոս, նկարիչ։
Մասնագիտությամբ ֆիզիկոս է, զբաղվել է նաև գեղանկարչությամբ։ Անհատական ցուցահանդեսներ է ունեցել Երևանում, Լենինականում, Արթիկում։ Բնանկարների, ժանրային պատկերների և նատյուրմորտների հեղինակ է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:Հայ ֆիզիկոսներ
Արտաշես Կիրակոսյան
Արտաշես Աշոտի Կիրակոսյան, ՀՀ պետական գործիչ, ՀՀ գյուղատնտեսության նախարարության աշխատակազմի ղեկավար։
Պարգևներ և կոչումներ
Ամուսնացած է, ունի մեկ որդի և մեկ դուստր։ Ունի ոստիկանության կապիտանի հատուկ կոչում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՀՀ պետական գործիչներ Կատեգորիա:1977 ծնունդներ Կատեգորիա:Հոկտեմբերի 12 ծնունդներ Կատեգորիա:ԵՊՀ իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Գյումրի քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Հայ իրավաբաններ
Չոռնայա Գոռա
Չոռնայա Գոռա, կամ Պոպ-Իվան Չեռնոգորսկի, կամ Չեռնոգորեց (Піп Іван Чорногорський), Չեռնոգորա լեռնաշղթայի ամենաբարձր լեռներից մեկը, գտնվում է լեռնաշղթայի հարավարևելյան ծայրամասում, Իվանո-Ֆրանկովսկի և Անդրկարպատյան մարզերի սահմանին։ Բարձրությունը 2020,5 մ է։ Անհրաժեշտ է տարբերել այս լեռը Կարպատների մեկ այլ լեռից՝ Պոպ Իվան Մարմարոշսկի, որը գտնվում է Ուկրաինայի և Ռումինիայի սահմանին։
Ունի բուրգաձև ձև, վերին մասում քարակույտեր են։ Գտնվում է Կարպատյան պետական ազգային պարկի տարածքում։ Նախապատերազմյան լեհական քարտեզների վրա լեռը նշվում էր որպես № 16 սյուն։ Ծածկված է առավելապես ենթաալպիական բուսականությամբ։ Տարածված են թփուտները (սիբիրյան գիհի, ալպյան վարդ) և եղևնու անտառները (1500 - 1600 մ բարձրության վրա)։
Իր անվանումը ստացել է, ըստ առասպելների, գագաթին գտնվող ժայռի համար, որը նման է եկեղեցականի։ Այժմ այս ժայռից մնացել են միայն բեկորները։ Իրականում, լեռան ավելի հին անվանումը եղել է «Չոռնայա Գոռան», որը տրվել է այն բանից հետո, երբ առասպելական Դովբուշը այս գագաթին հաղթել է սատանային։ Իսկ «Պոպ-Իվան» անվանումը լեռը ստացել է քարտեզների գծման ժամանակ կատարված սխալի պատճառով։
Չոռնայա Գոռա լեռը հայտնի է նրա վրա գտնվող «Բելիյ սլոն» աստղադիտարանի շնորհիվ, որը գտնվում է լեռան գագաթին։
Յոլ (Լեմյուի վտակ)
Յոլ  (Ёль), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Լեմյու գետի աջ ափից 12 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 42 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կոմի Հանրապետության գետեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Կական Վերին
Կական Վերին, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Կիրյաբինսկոե
Կիրյաբինսկոե (Кирябинское, Кирәбе), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ուչալինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 532 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ուչալինսկի շրջանի բնակավայրեր
Պոտալա
Պոտալա պալատ (: པོ་ཏ་ལ, 布达拉宫), Լհասայում (Չինաստան, Տիբեթի ինքնավար շրջան) գտնվող թագավորական պալատ և բուդդայական տաճարային համալիր, որը եղել է Դալայ-Լամայի հիմնականա նստատեղին մինչև այն ժամանակ, երբ Չինաստանը ներխուժել է Տիբեթ 1959 թվականին, որի պատճառաով Դալայ-Լամա XIV-րդը ստիպված լքել է երկիրը և քաղաքական ապաստան գտել Հնդկաստանի Դարմսալա քաղաքում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Չինաստանում Կատեգորիա:Տիբեթյան բուդդայականություն Կատեգորիա:Տիբեթի տաճարներ Կատեգորիա:Չինաստանի բուդդայականական տաճարներ
Պետրոս (լեռ)
Պետրոս (Петрос), Չեռնոգորա լեռնաշղթայի ամենաբարձր լեռներից մեկը, գտնվում է Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզում։ Բարձրությունը 2020,2 մ է։ Գտնվում է Շեշուլ և Գովերլա լեռների միջև։
Արևմտյան և արևելյան լանջերը զառիվեր են, բազմաթիվ քարակույտերով, հյուսիսային և հյուսիսարևելյան լանջերը զառիթափ են ժայռային ելուններով։ Ծածկված է առավելապես ենթաալպիական բուսականությամբ։ Տարածված են թփուտները (սիբիրյան գիհի, ալպյան վարդ, հապալասենի) և եղևնու անտառները (1530 - 1600 մ բարձրության վրա)։ Ձմռանը այստեղ լինում են հուսիններ։ Հարավային լանջերին կան զբոսաշրջիկության տարածքներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի լեռներ
Ռեբեկա Բրիդս
Ռեբեկա Բրիդս (Rebecca Elizabeth Breeds, ), ավստրալիացի մոդել և դերասանուհի, որը հայտնի է «Մեծ ալիք» սերիալում խաղացած Քեյսի Քոմեթի և «Հմայիչ խաբեբաները» սերիալում` Նիկոլ Գորդոնի դերերով։ 2015 թվականին միացել է «Առաջնածինները» սփին-օֆֆի կաստային, որտեղ խաղացել է երկբևեռ աֆեկտիվ խանգարում ունեցող վամպիր Ավրորա դե Մարտելի դերը։
Վաղ տարիներ
Ռեբեկա Բրիդսը ծնվել է 1987 թվականի հունիսի 17-ին Հարավային Ուելսի Սիդնեյ քաղաքում։ Նա ընտանիքի կրտսեր դուստրն է։ Ռեբեկան հայտնի ավստրալիացի դերասանուհի է և մոդել, որը հայտնի է «Տանը և ճանապարհին» սերիալում խաղացած Ռուբի Բակտոն դերով, որը նրա մասնակցությամբ շարունակվել է 2008 թվականից մինչև 2012 թվականի օգոստոսը։ Ռուսաստանում Ռեբեկան ավելի հայտնի է «Մեծ ալիք» երիտասարդական սերիալի երրորդ եթերաշարջանի Քեյսի Քոմեթի դերով։ 2013 թվականին նա ստացել է երկու գլխավոր դեր՝ «Ex-Men» և «Bhaag Milkha Bhaag» սերիալներում։ Ռեբեկայի դերասանական կարիերան ներառում է այնպիսի ֆիլմեր, ինչպիսիք են «Newcastle» (Լիի դերով) և կարճամետրաժ «Հոտ» ֆիլմերը։ Ռեբեկան սիրում է սպորտը։ Երբ 16 տարեկան էր, կրտսեր եղբայրը նրան սովորեցրել է սահել սերֆերով։ Հետաքրքրված է նաև ֆուտբոլով և գեղասահքով, հաճախ նրան կարելի է տեսնել թենիսի, բասկետբոլի և ֆուտբոլի մրցախաղերում։ 2011-2013 թվականներին դարձել է սպորտային հագուստների «Running Bare» ապրանքանիշի դեմքը։
Կարիերա
Ռեբեկայի դերասանական կարիերան սկսվել է 2000 թվականից՝ «Vita Brits» հեռուստատեսային գովազդում և «Ջրային առնետներ» սերիալի էպիզոդներից մեկում նկարահանվելուց հետո։ Ռեբեկան ինքնուրույն սովորել է կիթառ, դաշնամուր և հարվածային գործիքներ նվագել։ Բացի այդ նա լավ երգում է, գրում երաժշտություն և բանաստեղծություններ։ Ռեբեկան նաև կարում է, սիրում է նոր և հին ոճերի զուգակցումը և լավ պատրաստում է։ 10 տարեկանից սովորել է Sutherland Shire Christian School-ում, իսկ երբ լրացել է 11 տարեկանը, տեղափոխվել է St Andrew’s Cathedral School։ 2005 թվականից դարձել է Captain դրամատիկ խմբակի անդամ։ 2005 թվականի վերջին արդեն ելույթ է ունեցել թատրոնում և մասնակցել է Նիկ Հանսենի գրած մի քանի ներկայացումներում ու մյուզիքլներում։ 2005 թվականին ավարտել է NSW HSC Advanced English անգլերեն լեզվի ընդլայնված դասընթացները։ 2016 թվականին NBC ալիքի «Միրանդայի կանոնները» նոր նախագծում Ռեբեկան ստացել է գլխավոր՝ սկսնակ իրավաբան Միրանդա Քոլի դերը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հունիսի 17 ծնունդներ Կատեգորիա:1987 ծնունդներ Կատեգորիա:Սիդնեյ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Ավստրալիացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ավստրալիացի մոդելներ Կատեգորիա:Ավստրալիացի կինոդերասաններ Կատեգորիա:Ավստրալիացի կինոդերասանուհիներ
Գեղեցիկ հեռու (երգ)
Գեղեցիկ հեռու (Прекрасное Далёко), կոմպոզիտոր Եվգենի Կռիլատովի երգը բանաստեղծ Յուրի Էնտինի խոսքերի հիման վրա։
Պատմություն
1985 թվականին մարտին գարնանային արձակուրդների ժամանակ՝ կենտրոնական հեռուստատեսությունը սկսեց «Հյուրը ապագայից» մանկական հեռուստատեսային ֆիլմի ցուցադրումը։ Ֆիլմի վերջում հնչեց «Գեղեցիկ հեռու» խոսքերով երգը, Եվգենի Կռիլատովի գործը հիմնված Յուրի Էնտինի բանաստեղծության հիման վրա։ Մեղեդու առանձին մասերը նախկինում հնչում էին ֆիլմում, կարելի է ասել, որ այն ֆիլմի հիմնական մեղեդիններից մեկն է։ Ֆիլմում երգը կատարեց Տատյանա Դասկովսկայան, սակայն կոմպոզիտոր Եվգենի Կռիլատովը գոհ չէր իր կատարումով ու առաջարկեց «Մերիդիան» տրիոին ձայնագրել իրենց տարբերակը։ Նրանք վերցրեցին կլավիրը ու մեկնեցին փորձերի իրենց հայրենի քաղաք Իվանովո։ Մի ամիս հետո «Մերիդիան» տրիոն եկել է Մոսկվա ու ցույց տվել  Կռիլատովին պատրաստ տարբերակը։
Նա գոհ էր, բայց վերջնական ձայնագրմանը ներկա էր անձամբ ու կատարում էր հեղինակային ուղղումներ։ 1985 թվականի սեպտեմբերին երգը հնչեց «Երգեր-85» ամսական թողարկման ժամանակ։ Առաջին եթերից հետո կենտրոնական հեռուստատեսությունը հեղեղել են «"Մերիդիան" տրիոյի՝ երգ-85 հաղթողներին վերաբերող նամակներով։ Հեռուստադիտողների կարծիքը հաշվի է առնել ու այդ երգը կատարողների հետ դարձել է «Երգ-85» փառատոնի դափնեկիր։
Ինչպես ասաց Կռիլատովը 2002 թվականին, «սա կոչ է, աղոթք, երեխաների համար աղերսանք, որպեսզի նրանք ապրեն ավելի լավ, քան մենք» Ֆիլմում երգի մեկ տողը տարբերվում է «պաշտոնական տեքստից»։ «Նա (ձայն) կանչում է ինձ հրաշալի եզրեր» փոխարեն երգվում է։ «Նա կանչում է ինձ դրախտային եզրեր» ։ 1990-ական թվականներին կրկներգի վերամշակված գործիքային տարբերակը օգտագործվել էր «Մանկական ժամ» հաղորդման պատկերում։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ռուսերեն երգեր Կատեգորիա:Ֆիլմերի երաժշտություն ըստ կոմպոզիտորի
84-րդ հյուսիսային զուգահեռական
84-րդ հյուսիսային զուգահեռականը Երկրի կենտրոնով և հասարակածի վրայի համապատասխան
Անցնում է Հյուսիսային սառուցյալ օվկիանոսով։
Ցերեկվա տևողությունը
Ամառային արևադարձի ժամանակ արևը երևում է ամբողջ օրվա ընթացքում (Բևեռային ցերեկ)։
Ձմեռային արևադարձի ժամանակ արևը չի երևում (Բևեռային գիշեր)։
Բնութագրական տվյալներ
Հեռավորությունը հյուսիսային բևեռից 670 կմ է։
Երկարությունը 4 203 կմ է, որը կազմում է հասարակածի երկարության 10․5%-ը։
Աշխարհի շուրջ
Սկսած ամսաթվի սահմանից դեպի արևելք
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հյուսիսային զուգահեռականներ
Ալեքսանդրովսկի Զավոդ
Ալեքսանդրովսկի Զավոդ (Александровский Завод), գյուղ Ռուսաստանի Անդրբայկալյան երկրամասի Ալեքսանդրովո-Զավոդսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2634 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Անդրբայկալյան երկրամասի Ալեքսանդրովո-Զավոդսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:1792 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Տեեդլա
Տեեդլա (Teedla), գյուղ Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Ռինգու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 139 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Ռինգու շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Վիկտոր Տյոմին
Վիկտոր Անտոնովիչ Տյոմին (Виктор Антонович Тёмин, ), խորհրդային ֆոտոլրագրող։ Աշխատել է «Կրասնայա Թաթարիա», «Պրավդա» և «Իզվեստիա» թերթերում, ինչպես նաև «Օգոնյոկ» և ՏԱՍՍ ամսագրերում։ ՌԽՖՍՀ մշակույթի վաստակավոր աշխատող։ Մարիի ԻԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1973), Յոշկար Օլայի պատվավոր քաղաքացի (1975), Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից։
Կենսագրություն
Վիկտոր Անտոնովիչ Տյոմինը ծնվել է 1908 թվականի հոկտեմբերի 21-ին (նոյեմբերի 3), Ցարևոկոկշայսկում (այժմ՝ Յոշկար Օլա, Մարի Էլ Հանրապետություն), հոգևորականի ընտանիքում։ Իր առաջին լուսանկարն արել է Մենզելինսկում, երբ դեռ դպրոցական էր ։
1922 թվականին սկսել է աշխատել որպես «Իզվեստիա ՏատՑԻԿա» թերթի թղթակից։ 1929 թվականին «Կարմիր Թաթարիայի» խմբագրության հանձնարարությամբ Վիկտոր Տյոմինը լուսանկարել է Կազան ժամանած Մաքսիմ Գորկուն։ Հանդիպման ժամանակ գրողը թղթակցին նվիրել է «Լեյկա» շարժական լուսանկարչական սարք ։
1930-ական թվականներին Վիկտոր Տյոմինը նկարահանել է մի շարք նշանակալի իրադարձություններ՝ առաջին արշավը դեպի Հյուսիսային բևեռ, «Չելյուսկին» շոգենավի նավաստիների փրկության էպոպեան, Վալերի Չկալովի, Ալեքսանդր Բելյակովի և Գեորգի Բայդուկովի թռիչքները, առաջին կին օդաչուի թռիչքը «Հայրենիք» ինքնաթիռով, դեպի Արկտիկայի արշավախմբերը «Թայմիր», «Մուրմանսկ», «Երմակ», «Սադկո» սառցահատներով։ 1938 թվականին մասնակցել է մարտերի որպես ֆոտոլրագրող Հասան լճի մոտ և Հալխին գոլ գետի մոտ, որտեղ ծանոթացել է Մոնղոլիայում խորհրդային զորքերի առաջին բանակային խմբի հրամանատար Գեորգի Կոնստանտինովիչ Ժուկովի հետ ։
Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին Վիկտոր Տյոմինը՝ որպես ռազմաճակատային թղթակից, եղել է տարբեր ճակատներում։ 1945 թվականի մայիսի 1-ի կեսօրին Պո-2 ինքնաթիռից լուսանկարել է Հաղթանակի դրոշը։ Այդ լուսանկարը օպերատիվ կերպով հասցվել է «Պրավդայի» խմբագրություն։ «Հաղթանակի դրոշը ռայխստագի վրա» լուսանկարը տպագրվել է աշխարհի տասնյակ երկրների թերթերում և ամսագրերում։ Օդաչու Ի. Վետշակը հետագայում պատմել է ․ Շատ բարդ իրադրության պատճառով մեզ, ցավոք, հաջողվել է ընդամենը մեկ անգամ թռչել Ռեյխստագի մոտ, որտեղ ծածանվում էր կարմիր դրոշը։ Ահա այդպես էլ հայտնվեց այդ միակ լուսանկարը»։ Ավելի ուշ «Միսսուրի» լինկորում Վիկտոր Տյոմինը լուսանկարել է Ճապոնիայի կապիտուլյացիայի մասին ակտի ստորագրումը ։
Եղել է «Պրավդայի» թղթակից Նյուրնբերգյան դատավարությունում ։
Բացի այդ, 35 տարվա ընթացքում Տյոմինը պարբերաբար լուսանկարել է գրող Միխայիլ Շոլոխովին։ Համարվում է խորհրդային ժուռնալիստիկայի ամենաօպտիմալ և բարձր պրոֆեսիոնալիզմով ֆոտոթղթակիցներից մեկը ։
Վիկտոր Տյոմինը մահացել է 1987 թվականի հունվարի 9-ին։ Թաղվել է Մոսկվայի Կունզևսկի գերեզմանատանը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային լուսանկարիչներ Կատեգորիա:Ռուս լուսանկարիչներ Կատեգորիա:Խորհրդային լրագրողներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:«Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ կատարած անձնվեր աշխատանքի համար» մեդալակիրներ
Խեներալ Խոսե դե Սան Մարտին (դեպարտամենտ)
Խեներալ Խոսե դե Սան Մարտին (Departamento de General Jose de San Martin), դեպարտամենտ Արգենտինայում, Սալտա պրովինցիայի կազմում։ Տարածքը՝ 16257 կմ2։ Բնակչությունը՝ 139200 մարդ։ Բնակչության խտությունը՝ 8,6 մարդ/կմ2։
Վարչական կենտրոնը Տարտագալն է։
Դեպարտամենտը սահմանակից է՝
Խոշորագույն բնակավայրեր
Կատեգորիա:Արգենտինայի դեպարտամենտներ
Վյունիշչե (գյուղ, Մալինի շրջան)
Վյունիշչե (Вюнище), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Մալինի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1545 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Վյունիշչե գյուղում բնակվում էր 19 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2464 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 7,71 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Մալինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1545 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:1868 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մոլոտկովցի
Մոլոտկովցի (Молотківці), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Կազատինի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1799 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Մոլոտկովցի գյուղում բնակվում էր 273 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1,2 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 227,5 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Կազատինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1799 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Պագոդա
Պագոդա (भगवत्, բհագավաթ, «սրբազան, փառավոր» բառի պորտուգալական արտասանություն; 塔, Տոո; 寶塔, բաո-տա, «գանձերի աշտարակ»), բուդդայականական կամ հինդուիստական պաշտամունքային կառույց։ Տարբեր երկրներում պագոդա են համարում կառույցների տարբեր տեսակներ։
Թաիլանդում, Բիրմայում, Շրի Լանկայում, Լաոսում և Քամբոջայում պագոդա են կոչում բուդհայականական հավանգները, որոնք հաճախակի սրբազան իրերի կամ հուշահամալիրների պահարանների դեր են տանում։
Նեպալում, հյուսիսային Հնդկաստանում, Տիբեթում, Չինաստանում, Կորեայում, Ճապոնիայում, Վիետնամում, Ինդոնեզիայում և արևմտյան երկրներում պագոդա են համարում որպես տաճարներ օգտագործվող բազմահարկիկ աշտարակներ
Տես նաև
Կատեգորիա:Հինդուիզմ
Կաղազիս
Կաղազիս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Շատախի գավառակում։ 1909 թվականին ուներ 214 (31 ընտանիք) հայ բնակիչ։ Զբաղվում էին երկրագործությամբ և անասնապահությամբ։ Գյուղում կար եկեղեցի (Ս. Գևորգ)։ Բնակիչները բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Կիրյակինկա
Կիրյակինկա (Кирякинка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Շումյաչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 52 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Շումյաչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Վեներա և Էրոս (նկար)
«Վեներա և Էրոս», գերմանացի նկարիչ Լուկաս Կրանախ Ավագի նկարն է՝ Պետական Էրմիտաժի հավաքածուից։
Նկարը պատկերում է հին հռոմեական սիրո աստվածուհուի Վեներային՝ երեխայի՝ Էրոսի ուղեկցությամբ։ Վեներայի գլխի աջ և ձախ կողմերում գրված է լատինական լեզվով մի ոտանավոր.
Pelle Cupidoneos toto conamine luxus Ne tuta possideat pectora ceca Venus (Բոլոր ուժերով քշի Կուպիդոնյան հեշտասիրությունը, Թե չէ, քո կուրացած հոգուն կտիրանա Վեներան)։
Վեներայի արմունկից ձախ՝ հիմնապաստառի վրա, նկարված է թղթի կտոր՝ նկարչի մենագրությամբ և աշխատանքի տարեթվով` LC 1509, իսկ տվյալների տառերի միջև գրված է Կրանախի ինքնատիպ «ֆիրմային նշան-խորհրդանիշը»՝ վեր բարձրացրած թևերով վիշապ, որը նա օգտագործել է իր բազմաթիվ նկարներում։
Սկզբում նկարը պատկերվել է փայտի վրա, 850-ական թվականներին տեղափոխվել է կտավի վրա, հենց այդ ժամանակ էլ իրականացվել է նկարի առաջին վերականգնումը, որի ժամանակ կողքերից և ներքևից արված ավելացումների հաշվին նկարի հին ձևաչափը՝ (մոտավորապես 170 × 84 սմ), ավելացվել է։ Նկարը ցուցադրվել է հատուկ շրջանակով, որը ծածկել է այդ ավելացումները ։
Նկարը հանդիսանում է գերմանական գեղանկարչության մեջ հին աստվածների առաջին մերկ պատկերը (ավելի վաղ մերկ վիճակում պատկերել են միայն Եվային), ինչպես նաև սա Լուկաս Կրանախ Ավագի հին դիցաբանության թեմայով առաջին աշխատանքն է։ Այս աշխատանքը ցույց է տալիս իտալական Վերածննդի ժամանակաշրջանի մշակույթի նկատմամբ Կրանախի հետաքրքրությունը, որտեղ հենց նույն ժամանակահատվածում տեղի է ունեցել Վեներայի կերպարի՝ որպես կանացի գեղեցկության չափանիշի կայացումը։
Քանի որ Գերմանիայում մերկ բնորդների հետ աշխատելու փորձը նորարարություն է եղել, ապա նկարիչը զերծ չի մնացել հավանական դիտորդներին մարմնական գայթակղությունների համար նախատեսված բարոյագիտական խրատներ տալուց և օգտագործել է նախազգուշական ոտանավոր։ Ոտանավորի հեղինակը հայտնի չէ, մշակութագետ Ա. Խ. Նեմիլովի կարծիքով, հեղինակը նկարչի ընկեր, մարդասեր Խ. Շոյրլն է ։
1509 թվականին նկարիչը նմանատիպ թեմայով կատարել է փայտափորագրություն, սակայն դա էականորեն տարբերվել է իր դետալներով՝ Վեներան Էրոսի հետ պատկերվել է այլ դիրքով, որպես հիմնապաստառ օգտագործվել է բնապատկեր և այլն, պահպանված դրոշմներից մեկը գտնվում է Լոնդոնում՝ Բրիտանական թանգարանի հավաքածուում։ Նկարիչը ևս մի քանի անգամ անդրադարձել է այս թեմային. Ն. Ն. Նիկուլինի գնահատականով Կրանախ Ավագի, նրա աշակերտների և հետևորդների վրձնին են պատկանում Վեներայի և Էրոսի պատկերներով երեսունից ավելի նկարներ ։
Նկարը գտնվել է Դրեզդենում՝ Բրյուլի հավաքածուում, 1769 թվականին նրա գեղանկարչության ողջ հավաքածուի հետ գնվել է Եկատերինա II կողմից և այդ ժամանակվանից մշտապես գտնվում է Էրմիտաժում։ Ցուցադրվում է Փոքր Էրմիտաժ կառույցում՝ 255 սրահում ։
Մշակութագիտության թեկնածու, Պետական Էրմիտաժի արևմտաեվրոպական գեղարվեստական մշակույթի բաժնի ավագ գիտաշխատող Չ. Ա. Մեզենցևան, իր՝ «Գերմանական մշակույթը XV-XVIII դարերում» ակնարկում, նկարների մանրամասն վերլուծություն կատարելով, նշել է.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1509 նկարներ Կատեգորիա:Մերկ կանանց պատկերով նկարներ Կատեգորիա:Էրմիտաժի նկարներ Կատեգորիա:Լուկաս Կրանախ Ավագի նկարներ
(1887) Վիրտոն
(1887) Վիրտոն (Virton), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1950 թվականի հոկտեմբերի 5-ին Սիլվեն Արենի կողմից Ուքլում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,005934 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6745 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3374 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1903,56 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,189119 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,6° անկյուն։
Աշխատանքային բուժում
Աշխատանքային բուժում, աշխատանքով որոշ հիվանդությունների և վնասվածքների բուժում։
Երկարատև անգործությունը տկարացնում է մարդուն, այն դեպքում, երբ աշխատանքն իբրև բնական խթան բարձրացնում է կենսական տոնուսը։ Երկարատև հիվանդության հետևանքով մարդու էներգիական հնարավորությունները նվազում են, որը ոչ միայն հիվանդագին վիճակի, այլև անգործունեության հետևանք է։ Հոգեբանական առումով անցանկալի է նաև չաշխատող մարդու երկարատև սոցիալական մեկուսացումը։
Աշխատանքի կիրառումը բուժման ընթացքում՝ բժշկության խնդիր է։ Միայն բժիշկը կարող է ճիշտ որոշել աշխատանքային բուժման սկիզբը, աշխատանքային բեռնվածությունը, աշխատանքի տեսակը, որոնք հանձնարարվում են հիվանդի վիճակին համապատասխան։ Աշխատանքային բուժումը, որպես վերականգնողական բուժման մեթոդ, կիրառվում է վերականգնման կենտրոններում, որտեղ վնասվածքներ, ուղեղային արյան շրջանառության խանգարումներ ունեցող հիվանդներին աստիճանաբար վերադարձնում են սովորական կենսական ռիթմի։ Այն օգնում է մարդուն գլխուղեղի անոթային ախտահարումից հետո վերականգնել ընդհանուր ակտիվությունը և մեղմացնել լուծանքների հետևանքները, ինֆարկտից հետո վերադառնալ նախկին կենսակերպին։
Աշխատանքային բուժումը ոսկրահոդային համակարգի հիվանդությունների դեպքում կանխում է հոդերի կայուն անշարժության (անկիլոզ) առաջացումը։
Կատեգորիա:Բուժման միջոցներ