Թբիլիսիի_Ա._Գրիբոյեդովի_անվան_թատրոն
Թատրոնի պատմություն
1898 թվականին սկսվել է «Արտիստական համայնքի» թատրոնի շենքի շինարարությունը։ Այս ծրագրի իրականացման համար Ի. Պիտոևը հրավիրում է հայտնի ճարտարապետ Ալեքսանդր Շիմկևիչին։ Շենքը կառուցվել է ուշ բարոկկոյի ոճով։ Հանդիսասրահը նախատեսված էր 810 մարդու համար։ Շենքի ճակատային մասի վրա աշխատելու էին հրավիրվել լավագույն իտալացի վարպետներ։ Կահույքը, հայելիները, գորգերն ու ինտերիերի դիզայնի այլ պարագաներ բերվել էին Եվրոպայից և հատուկ պատվերներ էին։ 1901 թվականի փետրվարի 8-ին «Արտիստական համայնք» թատրոնում «Խելքից պատուհասը» պիեսի բեմադրությամբ բացվել է առաջին թատերաշրջանը։ 1902 թվականին թատրոնի շենքում սկսել է գործունեություն ծավալել Հայկական արտիստական միությունը։ 1921 թվականից այն դարձել է Թբիլիսիի Շոթա Ռուսթավելու անվան պետական ակադեմիական թատրոն։ 19-րդ դարի վերջում-20-րդ դարի սկզբում թբիլիսյան բեմում սկսում են աշխատել Վլադիմիր Նեմիրովիչ-Դանչենկոն, Մարիա Երմոլովան, Մարիա Սավինան, Ալեքսանդրա Յաբլոչկինան, Վերա Կոմիսսարժևսկայան, Ալեքսանդ Յուժինը, Վ. Դավիդովը, Կոնստանտին Վարլամովը, Մարիուս Պետիպան և այլ արտիստներ։ 1915 թվականին ստեղծվում է «Ռուսական թատերակամ միության արտիստների ընկերակցություն» ռուսական թատերախումբը, որը գլխավորում էր ռեժիսոր Ալեքսանդ Տուգանովը։ Թատերախումբը 1912 թվականին վերանվանվում է` կոչվելով Ռուսական ակադեմիական թատրոն։ Այս տարիներին Թբիլիսիում սկսում են աշխատել «ПОАРМ XI» թատրոնը (Ալեքսանդ Պոկրովսկու գլխավորությամբ), «Առաջին խորհրդային թատրոնը» (Ն. Շեստովի) գլխավորությամբ, Նոր թատրոնը (Կոնստանտին Մարջանիշվիլիի գլխավորությամբ), «Սատիրագիտ» թատրոնը, «Փոքր թատրոնը», Թբիլիսիի պատանի հանդիսատեսի թատրոնը, «Կամերային թատրոնը» և այլն։ 1926 թվականին Վլադիմիր Շվեյցերի ղեկավարությամբ ստեղծվում է Թիֆլիսի աշխատավորական թատրոնը, որը գոյություն է ունեցել մինչև 1930 թվականը։ Հասունանում էր Թբիլիսիում մշտական ռուսական դրամատիկական թատրոն ունենալու հարցը։ 1932 թվականի սեպտեմբերին դուրս է գալիս Վրաստանի լուսավորության ժողովրդական կոմիսարիատի` Թբիլիսիի պետական ռուսական դրամատիկական թատրոն հիմնելու վերաբերյալ որոշումը։ Թատերախումբը կազմված էր Թբիլիսիի Կարմիր տան կոլեկտիվից և համալրվում էր ԽՍՀՄ տարբեր քաղաքների դերասաններով։ Շենքի բացակայության պատճառով թատրոնն աշխատում էր Թբիլիսիի Կարմիր Բանակի նախկին տան շենքում։ Առաջին ներկայացման բեմադրության համար հրավիրվում է Վրացական երկրորդ թատրոնի հիմնադիր, թատերական մեծ բարեփոխիչ Կոտ` Մարջանիշվիլին:1932 թվականի նոյեմբերի 3-ին Ռուսական թատրոնն սկսում է իր առաջին խաղաշրջանը Մաքսիմ Գորկու «Հատակում» պիեսի բեմադրությամբ։ Երկրորդ կարևոր իրադարձությունն է դառնում Ն. Պոգոդինի «Իմ ընկերը» պիեսի բեմադրությունը մոսկվացի ռեժիսոր Ալեքսեյ Պոպովի կողմից։ Սրան հաջորդում են մի շարք չհաջոցված ներկայացումներ։ Սա ցույց է տալիս, որ թատրոնին անհրաժեշտ է միասնական գեղարվեստական ղեկավարություն։ Երկրորդ թատերաշրջանը ռուսական թատրոնը բացում է 1933 թվականի նոյեմբերի սկզբին։ Թատրոնը տեղափոխվում է նոր շենք, թատերախումբը համալրվում է նոր դերասաններով ու ռեժիսորներով։ Նոր տնօրենն ու գեղարվեստական ղեկավարը, Թբիլիսիի պատանի հանդիսատեսի ռուսական թատրոնի հիմնադիրներից Կոնստանտին Շահազիզովը աշխատանքներ է տանում թատրոնի գեղարվեստական մակարդակը բարձրացնելու համար։ Երկրորդ սեզոնը արդյունավետ էր և որոշում է ռուսական թատրոնի ստեղծագործական դեմքը։ Երկու թատերաշրջանների հիմնական արդյունքն այն էր, որ Վրաստանում ձևավորվում է մշտական ռուսական թատրոն, որը փոխարինում է սեզոնային ռուսական թատերախմբերին։ 1934 թվականի հոկտեմբերին Թբիլիսիի պետական ռուսական դրամատիկական թատրոնն անվանակոչվում է ի պատիվ Ա. Ս. Գրիբոյեդովի։ Ի պատասխան սրան` 1935 թվականի դեկտեմբերի 12-ին թատերաշրջանը բացվում է Գրիբոյեդովի «Խելքից պատուհասը» պիեսի բեմադրությամբ։