cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Շագրենի կաշին
Հոգեվարք
Պոլինը Ռաֆայելի մոտ նկատում է հիվանդության նշաններ։ Նա իր ընկերոջը՝ երիտասարդ բժշկին, խնդրում է զննել ամուսնուն։ Կանչված յուրաքանչյուր բժիշկ տալիս է իր ախտորոշումը։ Բայց բոլորն էլ նրան առաջարկում են գնալ մաքուր օդով հարուստ ջրային ավազանով մի որևէ վայր։ Ռաֆայելն ուղևորվում է Էքս։ Հասկանալով, որ մահը մոտ է, նա վերադառնում է Փարիզ, որտեղ շարունակում է թաքնվել Պոլինից, բայց վերջինս գտնում է նրան։ Ռաֆայելը մահանում է։
Վերջաբան
Վեպի վերջաբանն ամբողջությամբ կազմված է երկխոսությունից։
Հետո հնչում է այլ հարց Ֆեոդորայի ճակատագրի մասին։ Պատասխանը հետևյալն է՝ «․․․․Երեկ նա Իտալական թատրոնում էր, այսօր նա կլինի Օպերայում, նա ամենուր է։ Նա, եթե ուզեք, հասարակությունն է»։
Ցանկանալ։ Կարողանալ։ Գիտենալ
Գրքի սկզբում հնավաճառը Ռաֆայելի հետ քննարկում է մարդկային կյանքի ամենակարևոր գաղտնիքները VOULOIR ("to will"), POUVOIR ("to be able"), and SAVOIR ("to know"). ) : Այն կազմված է 3 բառերից, որը Բալզակը գրում է մեծատառերով՝ VOULOIR(ցանկանալ) POUVOIR(կարողանալ) SAVOIR(գիտենալ)։
Վեպում այս բառերն ունեն փիլիսոփայակն գաղափար ։ Հնավաճառը Ռաֆայելին ասում է, որ մարդ սպառում է իրեն 2 գործողությամբ, որ մարդ կատարում է բնազդաբար և որոնք հզորացնում են գոյության աղբյուրները։ Մարդուն սպառման հասցնող 2 բառերն են՝ ցանկանալ և կարողանալ։ Ըստ հնեավաճառի, ցանկանալն այրում է մարդուն, կարողանալը՝ կործանում, բայց գիտենալը մարդուն պարգևում է մշտական հանգստություն։ Հնեավաճառը ցույց է տալիս շագրենի կաշին և ասում, որ դա միաժամանակ և՛ ցանկանալն է և՛ կարողանալը։ Նա Ռաֆայելին ասում է՝
Վեպում շագրենի կաշին ևս փիլիսոփայական իմաստ ունի։ Այն իր տիրոջ կյանքի սիմվոլն է։ Որքան մարդ շատ է ցանկանում ունենալ մի բան կամ կարողանալ անել որևէ գործողություն, այնքան շատ էներգիա է պահանջվում նրանից, ուստի նրա կյանքը կարճանում է։
Ռաֆայելը միայն իր կյանքի վերջին օրերին է հասկանում իր կյանքի սխալները ։ Ռաֆայելը ձեռք է բերում շագրենի կաշին, բայց չի կարողանում ճիշտ օգտագործել այն ։
Երբ Ռաֆայելը վերցնում է շագրենի կաշին և հայտնում է իր առաջին ցանկությունը, հնավաճառն ասում է․
Վեպը որպես ինքնակենսագրական
Բալզակն իր «Շագրենի կաշին» վեպի առաջին հատվածում օգտագործել է իր կյանքից վերցրած իրական դրվագներ։ Նա նմանեցրել է իր կենսագրականը վեպի գլխավոր հերոսի՝ Ռաֆայելի կյանքի հետ։ Բալզակը Ռաֆայել Վալենտենի կերպարը կերտում է իր կենսագրության վրա հիմնվելով ։
Տարբեր կենսագիրներ և գրաքննադատներ համաձայն են կարծիքին, որ Բալզակը եզրակացություններ է արել իր սեփական փորձի վրա հիմնվելով ։
Պատմության այլ մասեր ևս վերցրած են հեղինակի կյանքից․ Բալզակը երբեմն խնջույքների է գնացել մարկիզ դե Լաս Մարիսմասի հետ, ով վեպում համընկնում է այն կերպարին, ով հըուրասիրություն է կազմակերպել և այդ մասին հայտարարություն է տպել թերթում, իսկ Ռաֆայելը հյուրերի ցանկում էր ։
Վեպի «Անսիրտ կինը» մասի և Օլիմպ Պելիսիերի միջև գոյություն ունի նմանություն, իսկ քննադատները համաձայնվում են, որ Բալզակի կյանքում որևէ դեր խաղացած կանայք համընկնում են վեպի կին հերոսների հետ ։
Որոշ վերլուծողներ գտնում են, որ ինչպես Ռաֆայելն է փորձում գրավել Ֆեոդորայի սիրտը, այնպես էլ իրական կյանքում Բալզակը փորձել է գրավել Օլիմպ Պելիսիերի սիրտը ։ Վեպում Պոլինի կերպարը համեմատում են Լաուրա դը Բերնի՝ Բալզակի սիրուհու կերպարի հետ ։
Վեպի ընդունելությունը
Մաքսիմ Գորկին բարձր է գնահատել Բալզակի ստեղծագործության մեջ պատմության զարգացման ըմբռնումը։ Գորկին մի առիթով ասել է՝
Քննադատ Ֆ․ Շառլի կարծիքով «Շագրենի կաշին» վեպում հեղինակը բացել է նոր ժամանակի ֆանտաստիկան։ Վեպն ընդունվել է մեծ հետաքրքրասիրությամբ և հարգանքով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Օնորե դը Բալզակի վեպեր Կատեգորիա:Ֆրանսերեն վեպեր Կատեգորիա:1831 վեպեր
(684) Հիլդբուրգ
(684) Հիլդբուրգ (Hildburg), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1909 թվականի օգոստոսի 8-ին Աուգուստ Կոպֆի կողմից Հայդելբերգում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,43207 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3472 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,517 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1385,36 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,25986 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,52° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1909 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Աուգուստ Կոպֆի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Բորիս Ստեչկին
Պարգեատրվել է Լենինի շքանշանով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային գիտնականներ Կատեգորիա:1969 մահեր Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ իսկական անդամներ Կատեգորիա:Խորհրդային ճարտարագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական տեխնիկական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ռուս գյուտարարներ Կատեգորիա:Ռուս ճարտարագետներ
Անորեքսիա
Անորեքսիա հիվանդուրյան պատմություն
Անորեքսիա (anorexia) հիվանդության անվանումը առաջացել է հունական an (առանց) և orexis (ուտելու ցանկություն, ախորժակ) բառերից։ Սննդից հրաժարվելու առաջին դեպքերի մասին խոսվել է 1155 թվականին Ավիցեննայի կողմից։ Առաջին անգամ անորեքսիան բնութագրել է Ռիչարդ Մորտոնը 1689 թվականին “նյարդային թոքախտ” անվանմամբ։ Մորտոնը իր առաջին անորեկսիկ հիվանդին՝ որը 2 տարի անորեքսիայով տառապող 18 ամյա անգլուհի էր, նկարագրել էր հետևյալ կերպ. «Երբ ես նրան տեսա, նա ասես մաշկով պատված կմախք լիներ»։ (“When I saw her, she looks like a skeleton only clad in skin!”) 20-րդ դարասկզբին սննդից հրաժարվելու երևույթը սկսեցին համարել շիզոֆրենիայի դրսևորում, իսկ 1988 թվականին վերջնական անվանում ըտրվեց որպես «Նյարդային անորեքսիա»։ Նախորդ դարի 60-ականների վերջին շատ մոդայիկ դարձավ նիհարությունը և բազում կանայք հենց այդ տարիներին սկսեցին տարբեր դիետաներ կիրառել։ Եթե 1942-1958 թվականներին Նյու-Յորք նահանգի Փսիխոթերապիայի Ինստիտուտ հոսպիտալացվել էր անորեքսիայի նշաններով 6 մարդ, ապա հետագա 5 տարիներին այդ ցուցանիշը  կրկնապատկվեց, իսկ 1960-1964 թվականների հոսպիտալացվեր էր արդեն 25 հիվանդ։ Նյարդային անորեքսիան մի հիվանդություն է, որը բնորոշ է համապատասխան ժամանակաշրջանին և մշակութային մակարդակին։ Ամեն ժամանակաշրջան մարդու նյարդային համակարգին «ներկայացնում է իր պահանջները»։ Այս տեսանկյունից անորեքսիան մեր դարի հիվանդությունն է
Հիվանդության փուլեր
Անորեքսիան սովորաբար ընթանում է փուլերով՝
I. Դիսմորֆոմանիական (սկզբնական) - դիսմորֆոմանիկ փուլը բնորոշվում է ենթադրյալ գիրության պատճառով սեփական թերարժեքության մասին մտքերի առաջացմամբ։ Ընդ որում, հիվանդի մոտ առաջանում է տագնապ, ճնշված տրամադրություն, նա երկար ժամանակ իրեն ուսումնասիրում է հայելու առաջ։ Այս փուլում դիտվում են նաև ուտելիքի սահմանափակման առաջին փորձերը։
II. Անորեկտիկ - այս փուլում հիվանդն անցնում է կոշտ դիետաների և հյուծող ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության։ Այդ ընթացքում նա զգալիորեն նիհարում է, քաշի կորուստը կազմում է 20-30%, որն ուղեկցվում է էյֆորիայով, սակայն չի դադարեցնում սովը, քանի որ չի կարող օբյեկտիվորեն գնահատել նիհարելու աստիճանը։ Անընդհատ անբավարար սնման արդյունքում օրգանիզմում տեղի են ունենում ախտաբանական ռեակցիաներ։ Առաջանում են այնպիսի նշաններ, ինչպիսիք են մազաթափությունը, մաշկի չորությունը, սեռական հակման նվազեցումը, ուշաթափությունները, առիթմիան, ստամոքսի ցավերը, սրտխառնոցը, դեպրեսիան։ Առաջանում է չբերություն՝ կանանց մոտ կապված ամենորեայի՝ դաշտանի դադարեցման, իսկ տղամարդկանց մոտ՝ սպերմատոգենեզի ճնշման հետ։
III. Կախեկտիկական - հիվանդի մարմնի զանգվածը շարունակում է նվազել, օրգանիզմում տեղի են ունենում դիստրոֆիկ փոփոխություններ և առաջանում է կախեկտիկ ժամանակահատվածը։ Անորեքսիայի այդ փուլը սովորաբար առաջանում է հիվանդությունը սկսվելուց հետո 2 տարի անց։ Այս փուլում սկզբնական զանգվածի համեմատ մարդու քաշի կորուստը հասնում է 50 % և ավելի։ Տվյալ փուլը, սովորաբար, անվերականգնելի է։ Դիստրոֆիկ փոփոխությունները հանգեցնում են բոլոր օրգանների և համակարգերի վերջնական ֆունկցիոնալ ընկճմանը։
Հիվանդոււթյան նշաններ և ախտանիշներ
Անորեքսիան, հանդիսանալով սննդի բացակայությամբ առաջացած հիվանդություն, որի պատճառով մարմնի զանգվածը նվազում է մինչև ինքնակեղեքման աստիճան, կարող է հանգեցնել շատ բարդությունների, որոնցից յուրաքանչյուրը օրգանիզմի վրա կարող է թողնել իր հետքը։ Անորեքսիայի առաջին նշանը հիպոկալեմիան է, երբ արյան մեջ նվազում է կալիումի մակարդակը։ Կալիումի զգալի նվազումը կարող է հանգեցնել սրտի ռիթմի խանգարումների, փորկապության, հոգնածության, մկանային վնասվածքի և պարալիզի։
Անորեքսիայի ախտանիշները կարող են ներառել ՝
Կատեգորիա:Համախտանիշներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ախտանիշներ Կատեգորիա:Սննդային հիվանդություններ Կատեգորիա:Հոգեֆիզիոլոգիա Կատեգորիա:Թերասնում
Զիարեգ
Զիարեգ, լեռնագագաթ Հայկական լեռնաշխարհում՝ Մնձուրի լեռնաշղթայի արևմտյան կողմում՝ Խաղջուր լեռնաշղթայում։ Բարձրությունը՝ 2400 մ։ Նշանակված է Լինշի քարտեզում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մնձուրի լեռնաշղթա Կատեգորիա:Թունջելիի մարզի լեռներ
Էրլիդաղ
Էրլիդաղ, լեռնագագթ Հայկական լեռնաշխարհում, Բյուրակն-Մնձուրյան լեռնահամակարգում։ Ունի հնագույն սեղանաձև մնացորդային մակերևույթ։ Հրաբուխ է ։
Դունգուան
Դունգուան (東莞), պրեֆեկտուրայի մակարդակ ունեցող քաղաք Չինաստանում ՝ Գուանդունի կենտրոնում։ Կարևոր արդյունաբերական կենտրոն, որը գտնվում է Գուանչժոուի (հյուսիսում) պրեֆեկտուրայի մակարդակ ունեցող քաղաքների կողքին, Հուիզժոնում (հյուսիս-արևելքում) և Շենժենում (հարավ-արևելքում)։ Դոգուանում է գտնվում աշխարհի խոշորագույն South China Mall-ը։
Ժողովրդագրություն
Դոնգուանի քաղաքային բնակչությունը մոտ յոթ միլիոն մարդ է, նրանցից շատերը պաշտոնապես քաղաքի բնակիչներ չեն և համարվում են ոչ մշտական բնակիչներ գործարաններում աշխատելու համար։
Դունգուան շրջանի վարչական միավորի մեջ չկան գավառներ, բայց բաժանվում է մեծ  մասերի՝ 4 մարզերի և 28 համայնքների։
Տրանսպորտ
Քաղաքում կա մետրո, որը բացվել է 2016 թվականի մայիսի 27-ին։
Տնտեսություն
Դոնգուանն արդյունաբերական խոշոր կենտրոն է։ Մասնավորապես, այստեղ կենտրոնացած են կապի և էլեկտրոնիկայի ձեռնարկությունները։ Քաղաքում գտնվում է աշխարհի խոշորագույն սմարթֆոնների արտադրող Վիվո ընկերությունը։ Այստեղ կան այնպիսի կազմակերպություններ ինչպիսիք են՝ DuPont, Samsung Electronics, Nokia, Կոկա-Կոլա, Nestlé և Maersk ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Չինաստանի քաղաքներ
Ելք (լեռ)
Ելք, լեռնագագաթ Հայկական Տավրոս լեռնահամակարգում, Սասունի Շատախ գավառում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բիթլիսի լեռնաշղթա Կատեգորիա:Բաթմանի մարզի լեռներ
Վինիցկոե (ավան, Շախտյորսկի քաղաքային խորհուրդ)
Վինիցկոե (Вінницьке), ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Շախտյորսկի քաղաքային խորհուրդում։
2001 թվականի տվյալներով Վինիցկոե ավանում բնակվում էր 52 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Շախտյորսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ
Սադա (Չեպցայի վտակ)
Սադա  (Сада), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ուրժումսկի շրջանում Կիրովի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Չեպցի գետի աջ ափին՝ 199 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 34 կմ է, ավազանի տարածքը 234 կմ2։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Լեոնարդ Կորնոշ
Լեոնարդ Կորնոշ (Leonard Kornoš, ), սլովակ աստղագետ և աստերոիդների հայտնագործող, որն աշխատում է Մոդրայի աստղադիտարանում։ Որպես դասախոս աշխատել է Կոմենսկու անվան համալսարանում։ 1996-2001 թվականներին այլ սլովակ աստղագետների հետ միասին հայտնաբերել է ընդհանուր առմամբ 37 աստերոիդ ։
23899 Կորնոշ աստերոիդը, որը հայտնաբերվել է LONEOS-ի կողմից Անդերսոն-Մեսա կայանում 1998 թվականին, կոչվել է Լեոնարդ Կորնոշի անունով ։ Պաշտոնական անվանումը հրապարակվել է Փոքր մոլորակների կենտրոնի կողմից 2014 թվականի հուլիսի 12-ին (M. P. C. 89082) ։
Ագրոանտառաբարելավում
Ագրոանտառաբարելավում, անտառատնտեսական միջոցառումների համալիր։
Նպատակն է մասնակիորեն վերացնել գյուղատնտեսական բույսերի վրա բացասաբար ազդող բնական գործոնները։ Իրականացվում է դաշտապաշտպան անտառաշերտերի ստեղծմամբ։ Ագրոանտառաբարելավում բարերար ազդեցություն է գործում կլիմայի և հողի վրա, կանոնավորում է տեղումների քանակը, շրջապատի հողի ու գետերի ջրային ռեժիմը, բարձրացնում օդի հարաբերական խոնավությունը, նվազեցնում քամիների վնասակար ազդեցությունը, արգելակում հողի Էրոզիան, ամրացնում ավազուտները։ Լեռնային շրջաններում ագրոանտառաբարելավում զուգակցվում է խոտացանությամբ և հիդրոտեխնիկական պարզ կառույցներով։
Հայաստանում ագրոանտառաբարելավում սկսվել է 1930-ական թվականներին։ Ագրոանտառաբարելավման աշխատանքներ կատարվեցին Ողջաբերդ-Գառնի զանգվածում, Ապարանի և Սիսիանի շրջանների՝ Էրոզիայի ենթարկված, լվացված լեռնալանջերի, ինչպես նաև Սևանի ջրերից ազատված ավազուտների վրա։
Ըստ Հայկական սովետական հանրագիտարանի, 1965-1968 թվականին ստեղծվել են 14,9 հազար հա անտառային զանգվածներ։
Վեդո
Վեդո (հանգըլ՝ 외도, հանջա՝ 外島), կղզի Դեղին ծովում։ Պատկանում է Հարավային Կորեային։ Կղզին կազմում է Հարավային Գյոնգսանգ նահանգի Կոջե քաղաքի մի մասը։
Ալեքսանդր Թամամշև
Ալեքսանդր Զաքարի Թամամշև (Ալեքսանդր Թամամշյան, ), գյուղատնտեսական գիտությունների դոկտոր (1937), պրոֆեսոր (1922), ՀԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս (1943) ։ ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1935)։ Համամիութենական ԳԳԱ պատվավոր անդամ։
Ռուսական նավթային ընկերություն
Ռուսական նավթային ընկերություն (Русское нефтяное общество) կամ «РуНО»` 19-րդ դարի վերջում Ռուսական կայսրությունում գործող նավթարդյունահանող ու վերամշակող խոշոր կազմակերպություն։
Ալեքսանդր Թամամշև
Կենսագրություն
1903 թվականին ավարտել է Ռիգայի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի գյուղատնտեսական ֆակուլտետը ։ 1903-1917 թվականներին եղել է Կովկասի հողագործության դեպարտամենտի անասնաբույծ, Կովկասյան գյուղատնտեսական ընկերություն, նախագահի տեղակալ, 1926-1929 թվականներին՝ ԵՊՀ-ի ամբիոնի վարիչ, 1928-1930 թվականներին՝ Վրացական գյուղատնտեսական ինստիտուտի ընդհանուր և մասնավոր անասնաբուծության ամբիոնի վարիչ, 1930-1963 թվականներին՝ Երևանի անասնաբուծական-անասնաբուժական ինստիտուտի ամբիոնի վարիչ, 1931-1938 թվականներին՝ դեկան, 1944-1967 թվականներին՝ ՀԽՍՀ գյուղատնտեսության նախարարության անասնապահության ԳՀԻ-ի ավագ գիտաշխատող։
Ռուսական նավթային ընկերություն
Կազմակերպությունը հիմնել է Գևորգ Մարտինի Լիանոսյանը 1896 թ-ին Սանկտ-Պետերբուրգում։ Այն զբաղվում էր Բաքվում Լիանոսյանների նավթային հորերի նավթի արտադրությամբ, վերամշակմամբ ու արտահանմամբ ռուսական ու եվրոպական շուկա։ Կազմակերպությունը ձեռք է բերում նաև կերոսինի գործարան Բաքվում։ 1903 թ-ին կազմակերպության կապիտալիզացիան կազմում էր 3 408 750 ռուբլի` հանդիսանալով Բաքվի խոշոր կազմակերպություններից մեկը ։
Վեդո
Հայտնի է «Hallyeo Haesang National Park» ազգային պարկի ծովեզրյա բուսաբանական այգիներով, որոնք կառուցվել են Լի Ջանգ Հոյի և իր կնոջ կողմից, ովքեր 1969 թվականին բնակություն են հաստատել կղզում։
Ալեքսանդր Թամամշև
Կենսագրություն
Գիտական հետազոտությունները վերաբերում են անասնաբուծության տեղական ռեսուրսների ուսումնասիրությանը, մասնավորապես գյուղատնտեսական կենդանիների սելեկցիոն-ցեղային գործին։ 1926 թվականին ղեկավարել է Հայաստանի անասնապահությունն ուսումնասիրող գիտական արշավախումբը։ Նրա նախաձեռնությամբ հիմնադրվել են Լոռու (1930) և Երևանի հանրապետական (1936) անասնաբուծական փորձակայանները, շվից ցեղի տոհմաբուծարանը (Ստեփանավան), ձիարշավարանը։
Գիա Գրիգալավա
Գիա Գրիգալավա (გია გრიგალავა, ), ռուս-վրացի ֆուտբոլիստ։ Տուլա քաղաքի «Արսենալ» ակումբի և Վրաստանի ազգային հավաքականի պաշտպան։ Ռուսաստանի սպորտի վարպետ։
Ալեքսանդր Թամամշև
Հիշատակ
Հայկական գյուղատնտեսական ակադեմիայում սահմանված է ակադեմիկոս Թամամշևի անվան կրթաթոշակ։
Գիա Գրիգալավա
Կենսագրություն
Գիա Գրիգալավան ծնվել է 1989 թվականի օգոստոսի 5-ին Քութայիս քաղաքում ։ Գիայի հայրը՝ Ալեքսանդր Գրիգալավան, ԽՍՀՄ-ի Ռեգբի սպորտաձևի եռակի չեմպիոն է, խաղացել է «Ստրոիտել» ակումբում  ։ 8 տարեկան հասակում Գիան ծնողների հետ միասին Քութայիսից տեղափոխվեց Դոնի Ռոստով։ Սկզբում փոքրիկ Գիան չգիտեր ռուսերեն, բայց ժամանակի ընթացքում սովորեց և արդեն կարողանում էր խոսել առանց ակցենտի  ։
Ալեքսանդր Թամամշև
Հիշատակ
Թամամշևին նվիրված հուշատախտակ կա փակցված Երևանի Նալբանդյան 47 հասցեում։
Գիա Գրիգալավա
Կենսագրություն
9 տարեկան հասակում Գիան միացել է Ռոստովի «Լոկոմոտիվ» ակումբի պատանեկան հավաքականին։ Նրա առաջին մարզիչը եղել է Վալերի Մակարենկոն ։ Սկզբում Գրիգալավան խաղում էր հարձակվողի դիրքում, սակայն մարզչին լսելով Գիան համալրեց թիմի պաշտպանական գիծը ։ «Լոկոմոտիվ»ում փոքրիկ ֆուտբոլիստը անցկացրեց 7 տարի, հետագայում տեղափոխվեց «Ռոստով» ֆուտբոլային ակումբ, որտեղ նրա մարզիչը դարձավ Սերգեյ Սելինը ։ «Ռոստով» ակումբում որոշ ժամանակ անցկացնելուց հետո նրան ընդունեցին ակումբի երիտասարդական հավաքական ։
Ալեքսանդր Թամամշև
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:Գյուղատնտեսական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոսներ
Գիա Գրիգալավա
Ակումբային կարիերա
2006 թվականից Գրիգալավան սկսեց հանդես գալ «Ռոստով» ակումբում։ Ակումբի կազմում մասնակցել է 2006/2007 մրցաշրջանին՝ անցկացնելով 46 խաղ և կարողացել է հեղինակել 1 գոլ։ 2006 թվականի սեպտեմբերի 20-ին Գրիգալավան Ռուսաստանի 2006/07 մրցաշրջանի 1/16 եզրափակիչ խաղում դեբյուտել է «Ռոստով» ակումբի հիմնական կազմ։ Գիան խաղացել է ամբողջ խաղը, իսկ նրա թիմը կարողացել է հաղթել 1:0 հաշվով։ Ռուսաստանի գավաթի առաջնության երկրորդ խաղը անցկացրել է 2007 թվականի ապրիլի 4-ին «Դինամո» ակումբի դեմ խաղում։ Գրիգալավան խաղաց 61 րոպե, որից հետո փոխարինման դուրս եկավ։ Խաղը ավարտվել է 1:2 հաշվով հօգուտ «Ռոստովի»։ 2007 թվականի ապրիլին «Ռոստով»-«Թոմ» հանդիպման ժամանակ Գիան ոտքով հարվածել է մրցակցի ֆուտբոլիստին, որի պատճառով որակազրկվել է չորս խաղով։
Ուգլեդար
Ուգլեդար (Вугледа́р), քաղաք Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Ուգլեդարի քաղաքային խորհուրդում, մարզային ենթակայության քաղաք։ Հիմնադրվել է 1964 թվականին։
Ռուսական նավթային ընկերություն
Հղումներ
Կատեգորիա:Հայ նավթարդյունահանողներ Կատեգորիա:Ադրբեջանահայ կազմակերպություններ
Ուգլեդար
2012 թվականի տվյալներով Ուգլեդար քաղաքում բնակվում էր 15 408 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 5 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 3488 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքներ Կատեգորիա:1964 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Գիա Գրիգալավա
Ակումբային կարիերա
2008 թվականի ամռանը Գրիգալավան տեղափոխվեց ՍԱԲ ակումբ և մուտք գործեց ռուսական բարձրագույն դիվիզիոն։ Ակումբում նա միանգամից իր տեղը գտավ հիմնական կազմում՝ մասնակցելով 25 խաղերի՝ դառնալով 2 գոլի հեղինակ, նաև ավարտեց մրցաշրջանը վեց դեղին քարտով, իսկ ակումբը մրցաշրջանը ավարտեց 13-րդ տեղով։
2009 թվականի հունվարին Գրիգալավան տեղափոխվեց Ամստերդամի «Այաքս»։ Ակումբում անցկացրեց մեկ շաբաթ՝ մարզվելով ակումբի երիտասարդական հավաքականում ։ Գիան հիանալի տպավորություն է թողել «Այաքս» ակումբի մարզչի վրա, բայց պայմանագիր չի կնքվել  ։ 2009 թվականի փետրվարի 3-ին Գիան վարձավճարով տեղափոխվել է «Մոսկվա» ֆուտբոլային ակումբ  ։ Գիայի դեբյուտը «Մոսկվա» ակումբում կայացել է 2009 թվականի փետրվարի 5-ին «Մագդեբուրգ» ակումբի դեմ ընկերական խաղում։ Գրիգալավան խաղադաշտ է դուրս եկել երկրորդ խաղակեսում։ Խաղը ավարտվել է 0:1 հաշվով ։
2009 թվականի ապրիլի 4-ին «Ռուբին» ակումբի դեմ խաղում կայացել է Գիայի դեբյուտը Ռուսաստանի առաջնություն, որտեղ Գրիգալավան խաղադաշտ է դուրս եկել 70-րդ րոպեին։ Խաղն ավարտվել է 0:0 հաշվով։ 2009 թվականի ապրիլի 22-ին Գիան մասնակցեց Ռուսաստանի առաջնության 1/4 եզրափակչին։ Խաղը տեղի ունեցավ «Թոմ» ակումբի դեմ և ավարտվեց 2:1 հաշվով։ 2 շաբաթ անց՝ մայիսի 6-ին, Գրիգալավան մասնակցեց Ռուսաստանի գավաթի առաջնության կիսաեզրափակչից։ Խաղը տեղի է ունեցել «Մոսկվա» ակումբի մարզադաշտում, որտեղ «Մոսկվան» 1:0 հաշվով զիջեց «Ռուբին»ին։ Ռուսաստանի առաջնության 12-րդ տուրում, որը տեղի է ունեցել հունիսի 14-ին «ԲԿՄԱ» ակումիբ դեմ, «Մոսկվան» անսպասելի պարտություն կրեց 2:0 հաշվով։ Հուլիսին առաջնությունը վերսկսվեց, Գրիգալավան մասնակցեց բոլոր խաղերին, այդ թվում Ռուսաստանի 2009/10 մրցաշրջանի 1/16-րդ եզրափակչին։ Առաջնությունը բարեհաջող էր ընթանում «Մոսկվայի» համար, մինչ 22-րդ տուրը, որտեղ թիմը 4:0 պարտվեց «Լոկոմոտիվ»-ին։ Արդյունքում «Մոսկվան» 15 միավորում կարողացավ զբաղեցնել 6-րդ տեղը։
2011 թվականին Գրիգալավաբ տեղափոխվեց «Վոլգա» ֆուտբոլային ակումբ։ Այնուհետը՝ «Անժի»։ 2015 թվականի հունվարին թմրամիջոցներ օգտագործելու պատճառով ընկավ սկանդալային իրավիճակում, որի պատճառով թիմը խզեց պայմանագիրը ֆուտբոլիստի հետ ։ Այդ պատմությունից հետո տեղափոպվեց «Ամկար»։ Ամռանը, երբ բացվեց տրանսֆերային պատուհանը «Պաֆոս» ակումբը գնեց Գրիգալավային, վերջինս ստիպված եղավ տեղափոխվել Կիպրոս։
2017 թվականի հունվարի 14-ին Գրիգալավան տեղափոխվեց «Արսենալ (Թուլա)» ակումբ։ Պայմանագիրը կնքվել է «1,5+1» համակարգով ։
Կարիերան ազգային հավաքականում
2009 թվականի փետրվարին Գրիգալավան հայտարարեց, որ առայժմ հանդես չի գալիս ո՛չ Վրաստանի, ո՛չ Ռուսաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականներում ։ 2009 թվականի հունիսին Գիան հրավիրվեց Ռուսաստանի երիտասարդական հավաքականի կողմից մասնակցելու 2009 թվականի Եվրոպայի առաջնությանը։ Դեբյուտային խաղը կայացել է 2009 թվականի հունիսի 9-ին Եվրոպայի առաջնության որակավորման փուլում, որտեղ Ռուսաստանի հավաքականը իր ուժերն էր չափում Ֆարերյան կղզիների ֆուտբոլի երիտասարդական հավաքականի հետ։ Խաղն ավարտվեց 1:0 հաշվով հօգուտ ռուսների ։ Հետագայում Գիան հրավիրվել է Վրաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի կողմից մասնակցելու 2012 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնությանը։ Դեբյուտը կայացել է Խորվաթիայի ընտրանու դեմ խաղում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի սպորտի վարպետներ Կատեգորիա:Վրացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Վրաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Վեդո
Պատմություն
Նախկինում կղզին վատ բնակեցված քարքարոտ տարածք էր։ Մեկուսացված լինելու պատճառով չկար էլեկտրաէներգիա և հեռախոսային կապ։ Կար ընդամենը 8 տուն։
1969 թվականին Լի Չան Հոն և նրա կինը սկսեցին կառուցել այգին։ Սկզբում նրանք աճեցրին մանդարին, սակայն դա նրանց չհաջողվեց, և նրանց սկսեցին կառուցել բուսաբանական այգի ։
Բուսաբանական ակտիվներ
Կղզին ավելի քան 3000 տեսակ բույսերի (ներառյալ մերձարևադարձային բույսերի) տուն է․ այդ տեսակներից են կակտուսը, արմավենին, էվկալիպտը, ձիաձետը, ագավան։ Այգին այնքան գեղեցիկ է, որ Կորեայում այն դրախտ են անվանում ։ Այգու միջով են անցնում մեծ թվով զբոսաշրջային էքսկուրիաների երթուղիները ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կղզեխմբեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հարավային Կորեայի կղզիներ Կատեգորիա:Դեղին ծովի կղզիներ
Դիոբանի
Դիոբանի, ամառանոցավան (յայլա) Բաթումի մարզի Արդվինի օկրուգում, Ճորոխի վտակ Իմերխևի գետի ակունքի շրջanում, համանուն գյուղի մոտակայքում ։
(685) Հերմինա
(685) Հերմինա (Hermia), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1909 թվականի օգոստոսի 12-ին Վիլհելմ Լորենցի կողմից Հայդելբերգում ։
Հերմինա աստերոիդը դասվում է Ֆլորայի աստերոիդների ընտանիքին, որի մեջ ներառված են այս պահին հայտնի ավել քան 7438 անդամներ։ Ընտանիքի ներքին սահմանը անցնում է 2,17 ա. մ. հեռավորության վրա Արեգակից, իսկ արտաքին սահմանը՝ 2,33։ Այս ընտանիքի աստերոիդների էքսցենտրիսիտետները ընկնում են 0,109-0,168 միջակայքում, իսկ ուղեծրի թեքումը՝ 2,4°-6,9°։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆլորայի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1909 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Վիլհելմ Լորենցի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Դյաթիկթափա
Դյաթիկթափա, Դյատիկթեփե, բարձունք Հայկական Պար լեռնահամակարգում, Սուրմալուից հյուսիս, Խաչթափա լեռնաճյուղի մոտ։ Ղևոնդ Ալիշանը համեմատում է հնում հիշատակված Շատիկ բերդի անվան հետ։ Արևմտահայերեն տառադարձությամբ՝ Դյատիկթեփե ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռներ Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի լեռներ
Ցիստին
Ցիստին [HOOCCH(NH2)CH2S]2, ծծումբ պարունակող փոխարինելի ամինաթթու․ ցիստեինի երկսուլֆիդը։ Բյուրեղներ են։ Ջրում վատ է լուծվում, չի լուծվում եթերում։ Գոյություն ունի օպտիկապես ակտիվ Լ և D ձևերով և 2 ոչ ակտիվ DL–մեզոձևով։ Պարունակվում է մազերի և բրդի կերատինում (մինչև 18%)։ Կենսասինթեզը և փոխանակությունն օրգանիզմում կապված են ցիստեինի հետ։ Սպիտակուցի մոլեկուլում ցիստին ի հայտ է գալիս ցիստեինի մնացորդների միջև երկսուլֆիդային կապերի (–Տ–Տ–) առաջացմամբ, որոնք պահպանում են սպիտակուցի մոլեկուլի տարածական կառուցվածքը։ Ցիստինի փոխանակության ժառանգական խանգարումն առաջացնում է երեխաների ցիստինոզ հիվանդությունը։ ցիստինի մեծ քանակությամբ արտազատումը մեզի հետ՝ ցիստինուրիան, հանգեցնում է ցիստինային միզաքարերի գոյացման, որոնցից էլ առաջին անգամ (1810 թվականին) անջատվել է ցիստին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սուլֆիդներ
Ամերիկայի բանկի աշտարակ (Մանհեթեն)
Ամերիկայի բանկի աշտարակ, Նյու Յորքում, Մանհեթենում՝ Բրայանթ պուրակում գտնվող 1,200 ֆուտ (366 մ) բարձրությամբ երկնաքեր է։ Այն գտնվում է Մանհեթենի վեցերորդ փողոցում՝ 42-րդ և 43-րդ փողոցների միջև։
1 միլիարդ $ արժողությամբ նախագիծը նախագծվել է Քուկֆոքս ճարտարապետական ընկերության կողմից, և գովազդվել էր, որ կլինի աշխարհի ամենաորակյալ ու էկոլոգիապես մաքուր շինություններից մեկը։ Այն Նյու Յորքի չորս ամենաբարձր կառույցներից մեկն է, Առևտրի համաշխարհային կենտրոն 1ի, 432-րդ պուրակի պողոտայի և Էմփայր Սթեյթ Բիլդինգի հետ միասին ԱՄՆ-ի ամենաբարձր շինությունների կազմում է, 2009 թվականի տվյալներով ։
Շինության այգիների սենյակը բաց է հասարակության համար 43-րդ փողոցից և 6-րդ պողոտայից։
Բարձրություն
ճարտարապետական ծայրաձողը ներառյալ, Ամերիկայի բանկի աշտարակը բարձրությամբ չորրորդն է Նյու Յորքում։ Այս մասին պաշտոնապես հայտնել է բարձրադիր շենքերի եւ քաղաքային ուրբանիզացման խորհուրդը ։
Ճանաչում
2008 թվականի հունիսին Նյու Յորքի գիտությունների ակադեմիան սկսեց էլ ավելի կարևորել նմանատիպ կանաչ հատկությունները ։
2099 թվականի հոկտեմբերին շինությունները ներկայացվեց Ազգային աշխարհագրական ալիքով ցուցադրվող "Մեգաշինություններ" հեռուստատեսային սերիայի 100-րդ սերիայում ։
2010 թվականի հունիսին, Ամերիկայի բանկի աշտարակը ստացավ 2010 թվականի «Ամերիկայի լավագույն բարձրահարկ շինություն» մրցանակը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նյու Յորք Կատեգորիա:ԱՄՆ Կատեգորիա:2009 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Dancing with a Stranger
«Dancing with a Stranger» (թարգմ.` Պարելով անծանոթի հետ), բրիտանացի հեղինակ-կատարող Սեմ Սմիթի և ամերիկացի երգչուհի Normani-ի երգը, որ թողարկվել է 2019 թվականի հունվարի 11-ին Capitol Records լեյբլում։ Սինգլը ներառվել է լավագույն երգերի տասնյակում (top 10) Մեծ Բրիտանիայում, Իռլանդիայում, Շոտլանդիայում և Շվեդիայում։
Պատմություն
Ըստ Billboard ամսագրի տվյալների՝ համագործակցությունը տեղի է ունեցել Լոս Անջելեսում՝ ձայնագրման ստուդիայում պատահական հանդիպման շնորհիվ։ Սմիթը երգը գրել է իր համահեղինակ Jimmy Napes-ի և Stargate-ի նորվեգացի պրոդյուսերների հետ։ Fifth Harmony խմբի նախկին մասնակից, երգչուհի Normani-ն եղել է հարևան ստուդիայում, և նրանք որոշել են աշխատել միասին ։
Երգը դրական արձագանքների է արժանացել երաժշտական քննադատների և համացանցային հրատարակությունների կողմից, ինչպիսիք են Բրիտանի Սպանոսը Rolling Stone ամսագրից, Ռոզ Դոմուն Out ամսագրից , Մայք Նիդը Idolator կայքից ։
Երաժշտական տեսահոլովակ
Երգի հիման վրա նկարահանված երաժշտական տեսահոլովակը թողարկվել է 2019 թվականի հունվարի 29-ին ։
Մանկությունը պատերազմում
«Մանկությունը պատերազմում» տերմինը վերաբերում է այն երեխաներին, ովքեր տուժել են, վնասվել կամ վիրավորվել են պատերազմի և ռազմական գործողությունների ժամանակ։ Ռազմական գործողություններն ազդում են մարդկանց կյանքի տարբեր ոլորտների վրա, ֆիզիկական և մտավոր-հուզական աշխարհի, ընտանիքի և համայնքի միջև ձևավորվող սոցիալական հարաբերությունների վրա։ Հաճախ այդ ամենն ազդում է երեխայի հետագա զարգացման վրա։
Հեյդելբերգի միջազգային կոնֆլիկտների հետազոտական համալսարանը ներկայացնում է, որ քաղաքական դրդապատճառներով աշխարհում 2016 թվականի ընթացքում տեղի է ունեցել 226 զինված ընդհարում (որոնցից 38–ը գնահատվում է որպես խիստ բռնի, 18–ը մեծամաշտաբ, 20–ը սահմանափակ) ։ Spiegel TV–ի հաղորդմամբ 2016 թվականին շուրջ 230 միլիոն երեխա ապրել է պատերազմական և ճգնաժամային պայմաններում՝ ենթարկվելով ամենօրյա ահաբեկչության ։
Երեխաները պատերազմում
Ընդհանուր առմամբ, պատերազմի հետևանքների և զոհերի մասին խոսելիս, երեխաների թեման մղվում է ետին պլան։ Քաղաքական ասպարեզում նրանք մնում են անտեսված և անօգնական, եթե նույնիսկ պատերազմի հետևանքով ստացած վնասվածքները կամ հաշմանդամությունը դառնում են տեսանելի։ «Երեխաները պատերազմում» տերմինը մեծ ազդեցություն է ունենում, երբ հետևողականորեն օգտագործվում է ամբողջ աշխարհում՝ պատերազմում ներգրավված բոլոր երեխաների համար։
Գերմանիայում «երեխաները պատերազմում» տերմինը հայտնվել է 1990–ականներին, երբ հասարակությունը, որն իր մանկությունը անցկացրել էր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, սկսեց «կոտրել» իր լռությունը ։ Դրանից հետո, հատկապես Գերմանիայում այդ հասկացողությունը արժանացավ մամուլի մեծ ուշադրությանը։ Նույն շրջանում գիտնականներն ու հետազոտողները սկսեցին ուսումնասիրություններ կատարել պատերազմական երևույթներում երեխաների ներգրավվածության մասին ։
Միջազգայնորեն, «երեխաները պատերազմում» տերմինը տարբեր լեզուներում արտահայտվում է տարբեր կերպ և ունի տարբեր իմաստներ։ Օրինակ, տարբերություններն ակնհայտ էին Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ օկուպացված Լեհաստանի երեխաների շրջանում ։ Անգլերեն war child, ինչպես նաև ֆրանսերեն enfant de la guerre տերմիններն օգտագործվում են որոշ երկրներում և վերաբերում են այն երեխաներին, որոնց ծնողներից մեկը ծառայության մեջ է լինում օկուպացված ռազմական ուժերում ։ Թեև «երեխաները պատերազմում» հասկացությունը տարբերվում է սույն հոդվածի սահմանումից, երկուսն էլ վերաբերում են Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին։ Միայն Ֆրանսիայում Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ գերմանացի զինվորների երեխաների թիվը մոտավորապես 200,000 է ։ Չնայած նրանք մեծացել են պատերազմի ընթացքում, բայց հաճախ իրենց ծագման պատճառով ստորացվել և  զրկանքներ են կրել, որը զգացել են ոչ միայն իրենք, այլև նրանց մայրերը Թեև այս փորձությունները կարող են հանգեցնել ինքնության և ինքնագնահատականի զգալի խանգարման, այդ երեխաներից ոմանք երկքաղաքացիությունն ընկալում են որպես ազատագրում  ։
Ծագում են բազմաթիվ լրացուցիչ ասպեկտներ՝ Եվրոպայից դուրս ապրող և 21–րդ դարի ծնունդ երեխաների հետ կապված։ Կոնֆլիկտները, ինչպիսիք են 1945 թվականի օգոստոսին Հիրոսիմա և Նագասակի քաղաքների ատոմային ռմբակոծումները, 1955–1975 թվականների Վիետնամի պատերազմը, 1971 թվականի Բանգլադեշի ազատության համար մղվող պատերազմի ընթացքում իրականացված բանգլադեշյան ցեղասպանությունը կամ 2011–ից ի վեր սկսված սիրիական քաղաքացիական պատերազմը, ունենն բացառիկ ենթատեքստեր՝ կապված երեխաների՝ այս պատերազմներում ներգրավվածության մասին ։
2002 թվականին ուժի մեջ է մտել լրացուցիչ արձանագրություն, ինչը կանխում էր անչափահասների՝ որպես զինծառայողների զինված ընդհարումների ժամանակ օգտագործումը։ Այնուամենայնիվ, շատ պետություններ հավատարիմ չմնացին դրան։ Օրինակ Գերմանիայում անչափահասները շարունակում են հավաքագրվել զինվորական ծառայության համար ։
Առանձին պատերազմների ժամանակ ԶԼՄ–ների ուշադրության կենտրոնում հայտվնած երեխաները մեծ ազդեցություն են ունենում և հանդիսանում են բացառիկ դեպքեր, որոնք հասարակական հայացքը կենտրոնացնում են երեխաների օգտագործման խնդրի վրա։ Այդպիսի ակտիվիստական գործունեություն են ծավալում պակիստանցի Մալալա Յուսուֆզայը և վիետնամցի Ֆան Տխի Կիմ Ֆուկը։ 2014 թվականին տասնյոթամյա Մալալա Յուսուֆզայը հոր հետ համատեղ արժանացել է խաղաղության Նոբելյան մրցանակի՝ դառնալով Նոբելյան մրցանակի ամենաերիտասարդ դափնեկիրը։ Չնայած Կիմ Ֆուկը մասնակցել է 1972 թվականի հունիսին տեղի ունեցած Վիետնամի պատերազմին և ստացել ծանր հարվածներ նապալմից՝ նա կենդանի է մնացել։ Թերթի լուսանկարիչ Նիկ Ուտի շնորհիվ նրա համբավը տարածվել է ողջ աշխարհում ։
Փաստաթղթեր
ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ը նշում է․ «Ոչ ոք չի ցանկանում տեսնել երեխաներին պատերազմում» ։ Այնուամենայնիվ, նրանք անընդհատ ռիսկի են ենթարկվում տարբեր, երբեմն՝ անվստահելի նպատակներով օգտագործվելու համար, և գրեթե ամեն օր ԶԼՄ-ների ուշադրության կենտրոնում են։ Արվեստի բնագավառում, սակայն, երեխաների օգտագործման թեման հազվադեպ է երևում, նույնիսկ այն ժամանակներում, երբ նկարիչները, օրինակ, ստեղծում են պատերազմին առնչվող անթիվ գործեր ։ Կերպարվեստի, երաժշտության և գրականության մեջ կան հազվադեպ հանդիպող բացառություններ։ Թեմայի փաստաթղթային մասին վերաբերող ուսումնասիրությունները տարբեր են։ Բազմաթիվ վավերագրական կինոնկարներ և զեկույցներ են հայտնվել, որոնք վկայում են անցյալում տեղի ունեցած և ներկայումս ընթացող պատերազմների և դրանցից տուժած երեխաների մասին։ Ավելին, այս թեմաներից շատերը հիմնված են ժամանակակից վկաների նյութերի վրա։
Ժամանակակից վկաների նախագծեր
Գերմանիայի Թյուրինգիա քաղաքի Երիտասարդ բողոքականների կրթական կենտրոնը («Evangelische Erwachsenenbildung Thüringen»), ժամանակակից վկաների հայտնած տվյալների համաձայն, ստեղծլ է նախագիծ, որտեղ ճանաչում են գտել պատերազմին մասնակցող երեխաները։ Նախագծի մի մասում ներկայացվում են պատմաբան Իրիս Հելբինգի ճանապարհորդական ցուցահանդեսից ստացված 1946 թվականի լեհական պատերազմի մասնակից երեխաների լուսանկարները ։ Նկարները տարածում են գտել տասներեք և բարձր տարիքի երեխաների վերաբերյալ մրցույթից հետո։ Մրցույթը կազմակերպել էր Przekrój ամսագիրը հիմնադրվելուց մեկ տարի անց՝ 1945 թվականին, Լեհաստանի ազատագրման տարեդարձի կապակցությամբ.
Հավաքածուներ
2017 թվականի հունվարին, Բոսնիա և Հերցեգովինայի մայրաքաղաք Սարաևոյում Ջասմինկո Հալիլովիչի կողմից հիմնադրվել է «Մանկությունը պատերազմում» թանգարանը ։ Թանգարանի դեսպանը բոսնիացի թենիսիստ Դամիր Դիզմհուրն է, որը, ինչպես Հալիլովիչը, որպես երեխա մասնակցել ՝ Բոսնիական պատերազմին։ Թանգարանում պահվում են երեխաների անձնական պարագաները, հագուստը, խաղալիքները, նկարներն ու նամակները, ինչպես նաև լուսանկարներ և օրագրեր։ Բացի դրանցից, կան նաև պատերազմի ականատեսների կողմից տրված կողմից հարցազրույցների աուդիո և վիդեո տարբերակները։ Հավաքածուի մի մասը ցուցադրվել է 2016 թվականին Բոսնիա և Հերցեգովինայի պատմական թանգարանում։
ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ը գնահատել է, որ ժամանակին Սարաևոյում ապրած 70,000 երեխաների մոտ 40%-ը կորցրել է կյանքը, ևս 40%–ի ընտանիքի անդամներն սպանվել են և գրեթե 90% -ն ստիպված է եղել թաքնված ապրել՝ ռմբակոծությունից ապաստան գտնելու համար ։ 2013-ին, որպես թանգարանի հիմնադրման նախաբան, Հալիլովիչը հրատարակել է գիրք, որում ներկայացված են պատերազմին մասնակցած երեխաների պատմությունները Գիրքը թարգմանվել է վեց լեզուներով։ Գերմաներենով այն հրատարակվել է սոցիալ-կրթական խաղաղության ծրագրի՝ «Mirno More» կազմակերպության կողմից ։ Հարավային Արևելաեվրոպական ուսումնասիրությունների կենտրոնը գիրքը ներկայացրել է 2013 թվականի նոյեմբերին ։
Հալիլովիչը իր գիրքը նվիրել էր իր ընկերոջը՝ Միիրլա Պլոչիչին, որն սպանվել է 1994 թվականին ։ 2015 թվականի դեկտեմբերին նա Guernica ամսագրին լրացուցիչ տեղեկություններ է տվել բոսնիական պատերազմում երեխաների, ինչպես նաև իր ներգրավվածության և շարժառիթների վերաբերյալ ։
Գրականություն
Նշված հրատարակությունները թարգմանվել են գերմաներենից անգլերեն և դրված են փակագծերի մեջ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Երեխաներ Կատեգորիա:Մանկության պատմություն Կատեգորիա:Պատերազմ
Ագրոբազա
Ագրոբազա (Агробаза), ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Պերշոտրավնևի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ագրոբազա ավանում բնակվում էր 572 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Պերշոտրավնևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ
Հյուսն մեղուներ
Հյուսն մեղուներ կամ քսիլոկոպեր կամ ծառաբնակներ (Xylocopa), խոշոր, մենակյաց մեղուներ, որոնք տարածված են ամբողջ աշխարհում։ Այլ մեղուներից և իշամեղուներից տարբերվում են մուգ մանուշակագույն փայլուն մեծամասամբ անմազ մարմնով և նույն գույնի թևերով։
Նկարագրություն
Գոյություն ունի հյուսն մեղուների ավելի քան 500 տեսակ՝ միավորված 31 ցեղատեսակի մեջ ։ Հյուսն մեղուների անվանումն առաջացել է այն փաստից, որ նրանք իրենց բույնը կառուցում են մահացած ծառաբներում, բամբուկի մեջ կամ կառույցներում (բացի Proxylocopa ցեղատեսակի ներկայացուցիչներից, որոնք բնադրվում է հողում)։ Ceratinini ցեղին սերտորեն կապված ներկայացուցիչներին երբեմն անվանում են «փոքր հյուսն մեղուներ»։
Դասակարգում
Նկարագրված է մոտ 500 տեսակ ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Կենսաբանություն Կատեգորիա:Մեղվաբուծություն Կատեգորիա:Մեղուներ Կատեգորիա:Կենդանիներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ՈՒՎ 2023-ի հոդվածներ
Մայքլ Էսսյեն
Լինելով հենակետային կիսապաշտպան, խաղացել է նաև աջ եզրային կամ կենտրոնական պաշտպանի դիրքերում։
Վիճակագրություն
Թարմացված է հունվարի 27-ին, 2014 թ.։ Աղբյուրը՝ footballdatabase.eu։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գանացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Միլանի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Չելսիի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ռեալ Մադրիդի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:1982 ծնունդներ Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 3 ծնունդներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Գանայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Անգլիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Անգլիական ֆուտբոլի լիգայի խաղացողներ
Ջոնաթան Կաստրո
Ջոնաթան Կաստրո Օտտո (իսպ.՝ Jonatan Castro Otto, ), իսպանացի ֆուտբոլիստ, պաշտպան։ Հանդես է գալիս իսպանական «Սելտա»-ի կազմում։ Ջոնաթանը կարող է հանդես գալ ինչպես աջ, այնպես էլ ձախ եզրային պաշտպանի դիրքերում։
Ակումբային կարիերա
Ջոնաթան Կաստրոն իսպանական «Սելտա» ֆուտբոլային ակումբի ակադեմիայի սան է։ Թիմի կազմում իր մրցաշրջանն անցկացրել է Սեգունդա Բ-ի շրջանակներում։
Լա Լիգայի շրջանակներում Ջոնին իր դեբյուտը նշել է 2012 թվականի սեպտեմբերի 1-ին՝ «Օսասունա»-ի դեմ խաղում։ Հանդիպումն ավարտվել է 2-0 հաշվով՝ «Սելտա»-ի հաղթանակով ։
2013-14 մրցաշրջանի ընթացքում՝ Լուիս Էնրիկեի գլխավորությամբ Կաստրոն մասնակցել է 26 հանդիպման։ 2015 թվականի հունվարի 19-ին Կաստրոն երկարաձգել է իր պայմանագիրը մինչև 2019 թվականը ։
Ջոնին իր առաջին գոլը իսպանական թիմի կազմում խփել է 2016 թվականի փետրվարի 20-ին՝ «Էյբար»-ի դեմ խաղում, որն ավարտվել է 3-2 հաշվով՝ «Սելտա»-ի հաղթանակով ։ Այդ մրցաշրջանի ընթացքում ֆուտբոլիստը մասնակցել է 36 հանդիպման, օգնել թիմին գրավել 6-րդ հորիզոնականը և նվաճել Եվրոպայի լիգայի ուղեգիր։
2017 թվականի հունվարի 18-ին Ջոնաթան Կաստրոն գոլի հեղինակ է դարձել Կոպա դել Ռեյի խաղարկության շրջանակներում կայացած «Ռեալ Մադրիդ»-ի դեմ խաղում ։
Միջազգային կարիերա
Ջոնաթան Կաստրոն հանդես է եկել Իսպանիայի Մ18, Մ19, Մ20 և Մ21 հավաքականների կազմում։ Իսպանիայի ազգային հավաքական առաջին անգամ հրավիրվել է Կոստա Ռիկայի և Բելառուսի հավաքականների դեմ խաղերին մասնակցելու համար ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1994 ծնունդներ Կատեգորիա:Մարտի 3 ծնունդներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ Կատեգորիա:Սելտա Վիգոյի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իսպանացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Վուլվերհեմպտոն Ուոնդերերսի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ատլետիկո Մադրիդի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իսպանիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Դիխթափա
Դիխթափա, լեռնագյուղ Հայկական լեռնաշխարհում, Փոքր Կովկաս լեռնահամակարգում, ձգվում է նախկին Նոր Բայազետի և Ջևանշիի գավառների տարածքով։ Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում նշանակված է Դըխթափա տառադարձությամբ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնագյուղեր
Հովհաննավանք
Հովհաննավանք , հայկական վանական համալիր Հայաստանի Արագածոտնի մարզի Օհանավան գյուղում, Քասաղ գետի կիրճի աջ եզրին, բարձր ու գեղատեսիլ վայրում։ Վանքը նվիրված է Հովհաննես Մկրտչին։ Պատմականորեն վանքը մտնում է Մեծ Հայքի Այրարատ նահանգի Արագածոտն գավառի մեջ ։
Կառուցվել է 4-13-րդ դարերում։ Ավանդությունը, սակայն, դրա հիմնադրումը վերագրում է Գրիգոր Լուսավորչին (3-4-րդ դարեր)։ Սկզբում ոմն վանահոր՝ Սյուղի անունով կոչվել է Սյուղի կամ Սովի վանք, իսկ ժողովուրդը կոչել է Հաննավանք։ Առաքել Դավրիժեցու (17-րդ դար) վկայությամբ՝ Հովհաննավանք է կոչվել վանքի առաջնորդ Հովհաննի անունով, որին Ղազար Փարպեցին իր փոխարեն կարգել էր վանքի առաջնորդ։ Վանքի հնագույն կառույցը 5-րդ դարի գործ է, այն միանավ բազիլիկ է, որի փայտե ծածկ 6-րդ դարում փոխարինվել է քարե թաղածածկ տանիքով։ Այս եկեղեցին պահպանվել էր կիսավեր վիճակում։ Գլխավոր տաճարը կառուցվել է 1216-1221 թվականներին իշխան Վաչե Վաչուտյանի հրամանով, գավիթը ավելացրել է Վաչեի որդին՝ Քուրդը՝ 1250 թվականին։ 6-րդ դարից արդեն Հովհաննավանք հիշատակվում է իբրև դպրատունը և այլ շինություններ։ Շուրջը կան գերեզմաններ։ Հովհաննավանք տարբեր ժամանակներում ունեցել է ընդարձակ վարելահողեր, այգիներ, արոտավայրեր, ձիթհանք, ջրաղացներ ու գյուղեր։ Շինությունների պատերին կան 13-18-րդ դարերի հայերեն բազմաթիվ վիմագիր արձանագրություններ, որոնք վերաբերվում են վանքի կառուցումներին, վերանորոգումներին և նվիրատվություններին։ Հովհաննավանքը հայ գրչության նշանավոր կենտրոն է եղել, ունեցել հարուստ մատենադարան։ Այստեղ գրված ձեռագրերից մի քանիսը պահպանվել են։ 17-րդ դարում այստեղ ապրել ու ստեղծագործել է պատմիչ Զաքարիա սարգավագ Քանաքեռցին, որը և գրել Է Հովհաննավանքի պատմությունը։ Հովհաննավանքը գործունեությունը դադարել է 19-րդ դարի սկզբներից ։
Անվանում
Տարբեր աղբյուրներում վանքը հիշատակվում է բազմաթիվ անունների տակ. Ամատունյաց Սուրբ Կարապետ, Անավանք, Սուրբ Իոհանի վանք, Հանավանք, Հավանավանք, Հովանավանք, Հովհաննու վանք, Հովհանա անապատ, Հովհաննավանաց մենաստան, Հովհանավանք, Սուրբ Հովհաննես, Սուրբ Հովհաննու Կարապետի վանք, Հովհաննու վանք, Սյուղի վանք, Սովի վանք, Սուղի վանք, Օհանավան, Օհանավանք ։
Պատմություն
Վանքի ամենահին շինությունը Սուրբ Կարապետ բազիլիկ տիպի եկեղեցին է, կառուցված չորրորդ դարի սկզբներին Գրիգոր Լուսավորչի կողմից։ Այդ եկեղեցու փայտե տանիքը քարե տանիքով փոխարինվել է 554 թ-ին, և հիմնովին վերանորոգվել 1652-1734 թթ-ին։
Հոգևոր-մշակութային կենտրոն
Հովհաննավանքն իր պատմության բոլոր ժամանակներում, ինչպես նաև Վաչուտյանների իշխանության շրջանում, խիստ կարևոր դեր է կատարել Հայաստանի հոգևոր, կրթական և մշակութային կյանքում։ 1243 թ-ին Կոնստանդին Ա Բարձրաբերդցի (1221-1267) կաթողիկոսի կոնդակով հիմնվել է Ամբերդի եպիսկոպոսական թեմը Հովհաննավանք կենտրոնով։ 1245-1352 թթ-ին թեմակալ առաջնորդներ են եղել Մկրտիչ եպիսկոպոսը, Մամիկոնյան-Համազասպյան տոհմի ներկայացուցիչներ Համազասպ և Ներսես եպիսկոպոսները, Վասիլ եպիսկոպոսը, Աբրահամ եպիսկոպոսը։ Հետագայում այս թեմը կոչվել է Հովհաննավանքի թեմ և խիստ կարևոր դերակատարություն է ունեցել ժամանակաշրջանի հոգևոր կյանքում, առանձնապես 1441 թ-ին՝ Մայր աթոռը Կիլիկիայից Էջմիածին տեղափոխելու ժամանակ։ Այստեղ գործել են կրթական տարբեր տիպի դպրոցներ, բարձր տիպի դպրանոց, որտեղ ուսումնասիրվել են տոմարագիտություն, փիլիսոփայություն, երաժշտություն, բանասիրություն։ Հովհաննավանքում գործել են տասնյակ գրիչներ, որոնք ընդօրինակել են բազմաթիվ ձեռագրեր։ Այդ ձեռագրերից մեր օրերն են հասել ու այժմ Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահվում են մոտ 20 ձեռագրեր։ Հովհաննավանքում իր ողջ կյանքն է անցկացրել միջնադարի պատմիչ Զաքարիա Քանաքեռցին /17-րդ դար/:
Հովհաննավանքի արձանագրությունները
Հովհաննավանքի բոլոր կառույցների թե դրսի, թե ներսի պատերին փորագրված են մոտ 100 տոհմաբանական /հատկապես Վաչուտյան իշխաններին վերաբերող/, շինարարական, նվիրատվական արձանագրություններ։ Դրանք հավաքել ու հրատարակել է անվանի պատմաբան, վիմագրագետ Կարապետ Ղաֆադարյանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արագածոտնի թեմի վանքեր և եկեղեցիներ Կատեգորիա:13-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի տեսարժան վայրեր
Մոսկովյան ծրագիր
Հայաստանի ազատագրության Մոսկովյան ծրագիր, ստեղծվել է 1701 թվականին Իսրայել Օրու կողմից։ Այն գրվել է Ռուսաստանի Մոսկվա քաղաքում, որի անունից էլ ստացել է իր անվանումը։ Ըստ ծրագրի՝ առաջարկվում էր ստեղծել 25 հազարանոց բանակ, որից 15 հազարը լինելու էր հետևակ, իսկ 10 հազարը՝ հեծյալ, որոնց օժանդակելու էին հայոց ապստամբ ուժերը։ Միացյալ ուժերը ազատագրելու էին Արևելյան Հայաստանը, որի կենտրոն էր դառնալու Երևանը։ Ռազմական գործողություններին մասնակցելու էր նաև Վրաստանը։ Ծրագրվում էր պատերազմը ավարտել 20 օրում։
Ծրագիրը մնաց թղթի վրա, քանի որ Պետրոս I-ը զբաղված էր Հյուսիսային պատերազմով։
Էջմիածնի ժողով
1677 թվականին Հակոբ Ջուղայեցու կողմից հրավիրվում է Էջմիածնի գաղտնի ժողովը, որի արդյունքում որոշվում է կազմել պատվիրակություն և մեկնել Եվրոպա, որպեսզի եվրոպական երկրների հետ բանակցեն Արևելյան Հայաստանի ազատագրության հետ կապված հարցրի շուրջ։ 1678 թվականին կազմավորված պատվիրակությունը մեկնում է Կոստանդնուպոլիս, որպեսզի այնտեղից անցնի Եվրոպա։ Այստեղ 1679 թվականին բանակցություններ են սկսվում Հակոբ Ջուղայեցու և Ռեչ Պոսպոլիտայի թագավոր Յան Սոբեսկու միջև։ Սակայն 1680 թվականին մահանում է հայոց կաթողիկոս Հակոբ Ջուղայեցին և հայկական պատվիրակությունը վերադառնում է Հայաստան ։
Օրու շրջագայություն
Իսրայել Օրին Կոստանդնուպոլիս մեկնած պատվիրակության անդամներից էր, որը, սակայն, չվերադարձավ Հայաստան, այլ Օսմանյան կայսրության մայրաքաղաք Կոստանդնուպոլսից անցնում է Վենետիկ, 1683 թվականին՝ Փարիզ, իսկ 1690-ական թվականներին՝ Դյուսելդորֆ։ Այստեղ Իսրայել Օրին հաստատվում է Պֆալց եկրամասում, այս երկրամասի անունից էլ հետագայում Հայաստանի ազատագրման նախագիծը ստացավ «Պֆալցյան» անվանումը։ Իսրայել Օրին Դյուսելդորֆում հանդիպում և բանակցում է կայսերընտիր իշխան Հովհան Վիլհելմի հետ, ներկայացնում նրան Հայատանի իրավիճակը։ Պֆալցի իշխանը նրան առաջարկում է վերադառնալ Հայաստան, որպեսզի ծանոթանա այնտեղ տիրող իրավիճակին, քանի որ Իսրայել Օրին այնտեղից վաղուց էր հեռացել, և դրությունը կարող էր շրջադարձային փոխված լինել ։
Անգեղակոթի ժողով
Ի վերջո Իսրայել Օրին 1699 թվականին մեկնում է Հայաստան և հայ իշխանների մասնակցությամբ ապրիլի 9-ին Անգեղակոթում գաղտնի ժողով գումարում։ Ժողովում հայ մելիքները հավանություն են տալիս Իսրայել Օրու ծրագրին, ըստ որի պետք էր գաղտնի զորք հավաքագրվել, որն անցնելու էր Ռուսաստանի տարածքով և ազատագրեր Հայաստանի երկու հատվածները՝ Արևմտյան և Արևելյան։ Այս ամենից հետո Հայաստանը պետք է հռչակեր իր անկախությունը, իսկ հայոց թագավոր պետք է հռչակվեր Հովհան Վիլհելմը։ Հայ մելիքներն իրենց ստորագրությամբ և կնիքներով հաստատեցին իրենց համաձայնությունը Իսրայել Օրու ծրագրին և նամակներ գրեցին Հռոմի պապին, Ռուսաստանի ցարին և Հովնան Վիլհեմին։ Իսրայել Օրուն վերադարձի ճանապարհին ուղեցկում էր Մինաս վարդապետ Տիգրանյանը ։
Պֆալցյան ծրագիր
1699 թվականի սեպտեմբերին Իսրայել Օրին և նրան ուղեկցող Մինաս վարդապետ Տիգրանյանը մեկնեցին Դյուսելդորֆ։ Սակայն հայ բանագնացի ընդունելությունը անմիջապես տեղի չունեցավ, քանի որ իշխան Վիլհելմը հիվանդացել էր։ Այս անգործության ժամանակամիջոցը Իսրայել Օրին օգտագործեց իր ծրագիրը ավելի կատարելագործելու և վերջնական տեսքի բերելու համար, ինչը նա մեծ հմտությամբ գլուխ բերեց, քանի որ ծանոթ էր ժամանակի աշխարհքաղաքական դրությանը։ Պֆալցյան նախագիծը առաջինն էր հայոց պատմության մեջ, որը Հայաստանի ազատագրությունը դրեց գործնական հողի վրա ։
Սակայն այն մնաց թղթի վրա, քանի որ Ավստրիայի կայսր Լեապոլդ I-ը հրաժարվեց օգնություն տրամադրել։ Հասկանալով, որ Հայաստանի ազատագրման համար լավագույն դաշնակիցը կարող էր լինել Ռուսաստանը՝ Իսրայել Օրին անցավ Ռուսաստան։
Օրին Ռուսաստանում
Իսրայել Օրին, հասկանալով, որ Ռուսաստանը ցանկություն կունենա ամրապնդել իր դիրքերը Անդրկովկասում, բանակցություններ սկսեց նրա հետ։ Ռուսաստանը ցանկանում էր ամրապնդվել Ազովի և Սև ծովերի, ինչպես նաև Կասպից ծովի ափերին, քանի որ դա նրանց առջև կբացեր նոր ու հարմարավետ ուղիներ։ Սակայն Ռուսաստանը նույն պահին զբաղված էր Շվեդիայի դեմ մղվող Հյուսիսային պատերազմով (1700-1721 թվականներ), ինչը Ռուսաստանին թույլ կտար ամրապնդվել Բալթիկ ծովի ափերին, որը հետագայում՝ 1721 թվականին, հաղթանակով ավարտեց Ռուսաստանի երիտասարդ ցարը՝ Պետրոս I-ը։
Հենց այս պատերազմի ժամանակ՝ 1701 թվականի հուլիսի 7-ին, Իսրայել Օրին և նրա ուղեկիցները հասան Մոսկվա։ Օրին ուներ Ավստրիայի կայսեր և Պֆալցի կուրֆյուրստի կողմից տրված հանձնարարականները, իսկ Լեհաստանի թագավոր Ավգուստ II-ը նրան տվել էր անցագիր։ Այս ամենի պատճառով Իսրայել Օրին պատշաճ ընդունելության և մեծարանքի արժանացավ։ Ստացավ նաև սեփական բնակարան և պահակախումբ։
Իսրայել Օրին Ռուսաստանի վարչապետի՝ Գոլովինի հետ հանդիպեց հուլիսի 11-ին, որի ժամանակ Իսրայել Օրին կրճատ նկարագրեց իր այցելության նպատակները, իսկ 3 օր անց՝ հուլիսի 14-ին, նա իր գրավոր զեկույցները ներկայացրեց Ռուսաստանի արքա Պետրոս I-ին։ Այս զեկույցների մեջ Իսրայել Օրին ներկայացրել էր հայ ժողովրդի ազատագրական սպասումները եղբայրական ռուս ժողովրդից։ Այս ամենը հետաքրքրեց Պետրոս I-ին և նա պահանջեց ստեղծել մի մանրամասն ծրագիր, որը նրան ներկայացվեց հուլիսի 25-ին։ Հետագայում ծրագիրը հայտնի դարձավ Մոսկովյան անունով ։
Ծրագրի բովանդակություն
Մոսկովյան ծրագիրը իր մեջ ներառում է 18 կետ։ Ըստ ծրագրի՝ պետք է կազմվի 25 հազաանոց զորք, որի 15 հազարը հետևակ, իսկ 10 հազարը հեծելազոր։ Այն պետք է համալրված լինի թնդանոթներով և պետք է սկսի արշավանքը նույն թվականի հոկտեմբերի սկզբին։ Բանակը բաժանվելու էր 2 մասի, որի մի մասը Արևելյան Հայաստան էր տեղափոխվելու ցամաքային ճանապարհով, իսկ մյուսը՝ Կասպից ծովով։ Իջնելով Նիզովայի նավահանգստում՝ ռուսական զորքը շարժվելու էր 4 ուղղություններով՝ Գանձակ, Լոռի, Կապան և Նախիջևան։ Ռուսական բանակին էր միանալու 100 հազարանոց հայկական ուժերը։ Հարվածի հիմնական ուղղությունը լինելու էր Երևանը, որն էլ հռչակվելու էր հայոց պետականության կենտրոն։ Նախատեսվում էր Արևելյան Հայաստանը ազատագրել 20 օրում։
Ռազմական ամբողջ ծախսերը հոգալու էին հայերը։ Հայկական կողմը պետք է հոգար նաև զորքի պարենային հարցերը և հաղորդակցության միջոցները։ Իսրայել Օրին նախագծի մեջ մեծ տեղ է հատկացրե նաև Հայաստանի տնտեսական բարուստ կյանքի, օգտակար հանածոներով հարուստ ընդերքի նկարագրությանը, ինչով փորձել է շահագրգռել ռուսաց ցարին։