cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ուկրաինայի ռազմական կոչումները
Արդարադատության, բժշկական ծառայության և անասնապահական ծառայության մասնագետների ռազմական կոչումներին համապատասխանաբար ավելացվում են «արդարադատության», «բժշկական ծառայության» կամ «անասնապահական ծառայության» մակդիրները (օրինակ՝ «արդարադարադատության գնդապետ», «բժշկական ծառայության փոխգնդապետ», «անասնապահական ծառայության կապիտան»)։
Այն քաղաքացիականների ռազմական կոչումներին, ովքեր պահեստազորում են կամ զորացրվել են, ավելացվում է «պահեստազորի» կամ «պաշտոնաթող» մակդիրը (օրինակ՝ «պահեստազորի մայոր», «պաշտոնաթող կապիտան») ։
Կալաֆ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Ուկրաինայի ռազմական կոչումները
Ռազմական բարձրագույն կոչումների վրա ավելացվում են «Ուկրաինայի» բառը. օրինակ՝ «Ուկրաինայի բանակի գեներալ» կամ «Ուկրաինայի նավատորմի ծովակալ»։
20-րդ դարի առաջին կես
<!-- Ուկրաինայի Ապստամբական բանակի (ՈՒԱԲ) տարբերանշանները (1944), Insignia of the UIA (1944) -->
Արդի Ուկրաինա
Անկախ Ուկրաինան ժառանգեց ԽՍՀՄ-ի ռազմական կոչումների համակարգը։ Բայց կատարվեցին որոշակի փոփոխություններ։ «Եֆրեյտոր» ("Єфрейтор", ефрейтор) կոչումը փոխարինվեց "ավագ զինվոր" ("senior soldier") կոչումով, իսկ «շարքային» կոչումը փոխարինվեց «զինվոր» ("soldier") կոչումով։ Բացի այդ, «մարշալ» (marshall) կոչումը և ցամաքային զորքերի ու օդուժի (ավիացիայի) «պրապորշիկների» ու ծովային ուժերի «միչման» (midshipmen) կատեգորիաները վերացվեցին։
2009 թվականի նոր փորձնական տարբերանշանները
Ուկրաինայի զինված ուժերի սերժանտների ուսումնական կենտրոնի (Խարկով, Kharkiv) միանգամից դարձան առաջին արհեստավարժ սերժանտները, որոնք կրում են նոր տեսակի ուսադիր գալուններ, լիովին նոր տարբերանշաններով ։ Այս նորամուծությունը միտված էր դեպի ՆԱՏՕ-ի կոչումների համակարգը։
Հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի ռազմական կոչումները Կատեգորիա:Ռազմական տարբերանշանները Կատեգորիա:Զինված ուժեր Կատեգորիա:Ռազմական պատմություն
Քեյթլին Վին
Քեյթլին Վին (Kathleen Wynne, ), կանադացի պետական և քաղաքական գործիչ։ 2013-2018 թվականներին զբաղեցրել է Օնտարիո նահանգի վարչապետի պաշտոնը։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1953 թվականի մայիսի 21-ին Կանադայի Օնտարիո նահանգի Տորոնտո քաղաքում։ Ավարտել է Տորոնտոյի համալսարանի լեզվաբանության ֆակուլտետը։ 1977 թվականից մինչև 1991 թվականը եղել է ամուսնացած, ունեցել երեք դուստր։ Այնուհետև 37 տարեկանում կատարել է քամինգ աութ որպես լեսբուհի և բաժանվել ամուսնուց ։ 2005 թվականից նույնասեռ ամուսնության մեջ է ։
2003 թվականին ընդունվել է պետական ծառայության, տարբեր պաշտոններ Է զբաղեցրել Օնտարիո նահանգի կառավարությունում։
2013 թվականի հունվարին ընտրվել է Օնտարիոյի Լիբերալ կուսակցության առաջնորդ։ 2013 թվականի փետրվարի 11-ին դարձել է Օնտարիո նահանգի վարչապետ, այդ պաշտոնում առաջին կինն է ։
Ըստ մի շարք ռուսական ԶԼՄ-ների` 2017 թվականի հունիսին Քեյթլին Վինը դարձել է Օնտարիո նահանգում երեխաների, երիտասարդության և ընտանիքի աջակցության մասին օրենքի ընդունման նախաձեռնողը՝ ի պաշտպանություն ԼԳԲՏ համայնքի  ։
2018 թվականի նահանգային ընտրություններում Քեյթլին Վինի գլխավորած Օնտարիոյի Լիբերալ կուսակցությունը զբաղեցրել է երրորդ տեղը՝ ստանալով 7 պատգամավորական մանդատ և ձայների 19,57 %-ը (2014 թվականի նախորդ ընտրություններում նա ունեցել է 58 մանդատ և 38,65 % ձայն), և Քեյթլին Վինը պաշտոնաթող Է եղել նահանգի վարչապետի և Օնտարիոյի Լիբերալ կուսակցության առաջնորդի պաշտոններից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կանադայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:21-րդ դարի կին քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Կառավարության կին ղեկավարներ Կատեգորիա:Տորոնտոյի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Լեսբուհի քաղաքական գործիչներ
Եդոյան
Եդոյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Գլամոչ (համայնք)
Գլամոչ համայնք (, Гламоч), համայնք Բոսնիա և Հերցեգովինայում։ Վարչականերոն գտնվում է Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնությունում։ Համայնքի վարչական կենտրոնն է Գլամոչ քաղաքը։
Բնակչություն
1991 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն՝ համայնքում բնակվել են 12543 մարդ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի վարչական բաժանում Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնության համայնքներ
わ
Հիրագանայում՝ わ, կատականայում՝ ワ, ճապոներենի վանկային այբուբենի վանկ։ Օգտագործվում է մեկ մորայի գրելաձևի համար։ Համապատասխանում է հայերեն «վա» տառակապակցությանը և Միջազգային հնչյունական այբուբենի /va/ ձայնին։
Ժամանակակից ճապոներենի վանկային աղյուսակում գտնվում է հիրագանայի を(վօ) կանայից առաջ։ Իսկ կատականայում՝ ヲ(վօ) կանայից առաջ։
Կատեգորիա:Կանա
Աշոտ Մկրտչյան (ճարտարապետ)
Աշոտ Ավետիքի Մկրտչյան, հայ ճարտարապետ։ Հայաստանի ճարտարապետների միության անդամ (1976) ։ Երիտասարդ ճարտարապետների 1977 թվականի և 1981 թվականի համամիութենական ստուգատեսների դափնեկիր։
Կենսագրություն
Աշոտ Մկրտչյանը ծնվել է 1950 թվականի ապրիլի 14-ին, Երևան քաղաքում։ 1972 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը։ 1972-1992 թվականներին աշխատել է Հայպետնախագիծ ինստիտուտում, 1988 թվականից, միաժամանակ՝ ճարտարապետական արվեստանոցի ղեկավար։ 1994 թվականից բնակվում է ԱՄՆ-ում։
Կազմել է (համահեղինակությամբ) Սևան քաղաքի կենտրոնի մանրամասն հատակագիծը համար 4 միկրոշրջանի կառուցապատման նախագիծը (1980-1988), Վանաձորի «Տարոն 1-3» բնակելի համալիրի (ԽՍՀՄ Ճարտարապետների միության «Տարվա լավագույն նախագիծ» մրցանակ 1990), «Տարոն 1-4» առևտրային կենտրոնի մանրամասն հատակագծերը (1989-1995): Մկրտչյանի (համահեղինակությամբ) նախագծերով Դիլիջանում իրականացվել են հանգստյան տների համալիր (1975), պանսիոնատ (1975), պրոֆիլակտորիում, հանրակացարան (երկուսն էլ՝ 1975), Կինեմատոգրաֆիստների ստեղծագործական տան քոթեջներ (1984), Գորիսում՝ բնակելի համար 5 թաղամասի կառուցապատումը (1975-1986, Սոֆիայի «Բիենալե-85»-ի Մեծ մրցանակ և ոսկե մեդալ), Աբովյանում՝ ավտոկայարան (1980, ՀԼԿԵՄ մրցանակ՝ 1985), Գյումրիում՝ կենտրոնական հրապարակի վերակառուցում և բարեկարգում (1980-1988, 1978 թվականի նախագիծն արժանացել է 1-ին մրցանակի), Երևանում և արտերկրում՝ էլիտային մենատներ, չորս վիլլա՝ ԱՄՆ-ի Քոնեքթիքութի, Նյու Յորքի, Նյու Ջերսիի նահանգներում, (1995-2000), 1000-տեղանոց «Շերատոն» հյուրանոցը՝ Հայնան կղզում (Չինաստան), առևտրա-զվարճանքների կենտրոնով էլիտային բնակելի համալիր (60 վիլլա)՝ Շանհայում, բժիշկ Նալբանդյանի քաղաքային նստավայրի, Աֆրիկյան երկրների օգնության Ռոկֆելլերյան կենտրոնի (երկուսն էլ՝ Նյու Յորքի Մանհեթենում) վերակառուցումները (բոլորը՝ 2000-2001), Նյու Ջերսիի Ջերսի Սիթիում և Ռոշել պարկում՝ բնակելի համալիրներ, Նյու Յորքում՝ առևտրի կենտրոն և 150 բնակելի տներով համալիր (բոլորը՝ 2003-2004) և այլն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ճարտարապետներ Կատեգորիա:ՀՊՃՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Համամիութենական ստուգատեսների դափնեկիրներ Կատեգորիա:Հայաստանի ճարտարապետների միության անդամներ
Twice-ի սկավառակագրություն
Հարավկորեական գըրլ բենդ Twice-ի սկավառակագրությունն իր մեջ ներառում է երեք ստուդիական ալբոմ, երկու ժողովածու, չորս վերահրատարակություն, ութ մինի ալբոմ և տասնյոթ սինգլներ։
Նիկա Պիլիև
Նիկա Կնոստանտինովիչ Պիլիև (Ника Константинович Пилиев, ), ռուսական ֆուտբոլիստ, «Կուբան Հոլդինգ» ակումբի վինգեր։
Կարիերա
Ազգությամբ օս Պիլիևը սկսել է ֆուտբոլով զբաղվել Սոչիում, որտեղ ընտանիքի հետ տեղափոխվել է յոթ տարեկանում։ Այնտեղից հայտնվել է Մոսկվայի «Լոկոմոտիվում»՝ ավելի ուշ հայտնվելով երիտասարդական թիմում։ Պիլիևը մասնակցել է գլխավոր թիմի մարզումներին և նույնիսկ մեկ անգամ խաղացել է Ռուսաստանի առաջնությունում։ 2009 թվականի մայիսի 16-ին նա փոխարինման է դուրս եկել 9-րդ տուրի՝ Գրոզնիի «Թերեքի» դեմ խաղի 86-րդ րոպեին ։ 2009 թվականի սկզբին Պիլիևը հրավիրվել էր Ռուսաստանի երիտասարդական հավաքական, օգնել նրան հաղթել Գրանատկինի անվան մրցաշարում և դարձել է նրա լավագույն ռմբարկուն (այդ թվում՝ հեղինակել է Թուրքիայի դարպասը եզրափակչում խփած երեք գոլերից երկուսը)։
2009 թվականի օգոստոսի 31-ին չի երկարաձգել պայմանագիրը «Լոկոմոտիվի» հետ և տեղափոխվել է Մոսկվայի ԲԿՄԱ ։ Բանակայինների կազմում նորամուտը նշել էր 2009 թվականի սեպտեմբերի 15-ին Չեմպիոնների լիգայի՝ գերմանական «Վոլֆսբուրգի» դեմ խաղում՝ փոխարինման դուրս գալով երկրորդ խաղակեսում։ ԲԿՄԱ-ի մեկնարկային կազմում Նիկան հայտնվել է արդեն հաջորդ խաղում՝ «Դինամոյի» դեմ մայրաքաղաքային դերբիում և լավագույնն է եղել խաղադաշտում։ ԲԿՄԱ-ի կազմում Պրեմիեր լիգայում 2009 թվականին 4 անգամ խաղադաշտ է դուրս եկել, Չեմպիոնների լիգայում՝ 3 անգամ։ Նոյեմբերին վնասվածք է ստացել և շարքից դուրս է եկել մինչև մրցաշրջանի ավարտը։
2010 թվականի օգոստոսին վարձավճարով տեղափոխվել է Պերմի «Ամկար» ։ Նորամուտը նշել է «Անժիի» դեմ խաղում՝ փոխարինման դուրս գալով հանդիպման 24-րդ րոպեին, ընդհանուր առմամբ «Ամկարի» կազմում անցկացրել է 5 հանդիպում։ 2011 թվականին վերադարձել է ԲԿՄԱ։ Փետրվարին ակումբը Նիկային կես տարվա վարձավճարով ուղարկել է Բրատիսլավայի «Սլովան»։
2013 թվականի առաջին կեսին հանդես է եկել Աստրախանի «Վոլգարում», որը 2012/13 մրցաշրջանի արդյունքում դուրս է մնացել Ռուսաստանի առաջին դիվիզիոնից, և Պիլիևը հեռացել է ակումբից՝ տեղափոխվելով վրացական «Դիլա»։ Հետագայում խաղացել է Հայկական «Բանանցում» և «Ուլիսում», եղել է Արմավիրի «Տորպեդո» տեղափոխված «Ուլիսի» ֆուտբոլիստների թվում ։
2019 թվականին տեղափոխվել է Պավլովսկայայի «Կուբան Հոլդինգ» ակումբի կազմում, որի կազմում նույն թվականի հուլիսի 20-ին առաջին անգամ խաղացել է Ռուսաստանի 2019/20 մրցաշրջանի գավաթի խաղարկությունում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուրարտուի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:ԲԿՄԱ Մոսկվայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Դիլայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ուլիսի ֆուտբոլիստներ
Արսեն Աբլյամետով
Արսեն Շավկատովիչ Աբլյամետով (Арсен Шавкатович Абляметов, Arsen Şavkat oğlu Ablâmetov, ), ուկրաինացի ֆուտբոլիստ, «ՏՍԿ» ակումբի կիսապաշտպան։
Ակումբային կարիերա
Սիմֆերոպոլի «Տավրիա» ակումբի սանն է։ 2004 թվականի ամռանը տեղափոխվել է ակումբի հիմնական կազմ։ Հիմնական կազմում անցկացրել է մեկ խաղ՝ 2004 թվականի հոկտեմբերի 4-ին դնեպրոպատովսկի «Դնեպր» ակումբի հետ (3:1) ։ Աբլյամետովը փոխարինման դուրս եկավ 72-րդ րոպեին Դենիսա Սմիրնովայի փոխարեն։ 2005 թվականի ամռանը վարձավճարով տեղափոխվել է «Յալոսու»։ Ակումբում մասնակցել է 13 խաղի և խփել է 1 գոլ՝ «Իլիչյովցույի» դեմ խաղի ավելացված ժամանակում (0:1) ։ Գավաթում Արսենը անցկացրել է 3 խաղ հիմնական կազմում։ 2006-07 մրցաշրջանի առաջին կեսում վարձավճարով տեղափոխվել է «Խիմիկ» ։
2007 թվականի փետրվարին տեղափոխվել է «Կրիմտեպլիցուա» ակումբ, կնքելով 2-ամյա պայմանագիր ։ Ակումբում նորամուտը նշել է 2007 թվականի մարտի 20-ին կիևի «ԲԿՄԱ»-ի դեմ արտագնա խաղում (0:1) ։ Արսենը փոխարինման դուրս եկավ 76-րդ րոպեին Վիտալիյա Սարանչուկովի փոխարեն։
Նիկոլոզ Սկիտիշվիլի
Նիկոլոզ Սկիտիշվիլի (վրաց.` ნიკოლოზ ცქიტიშვილი, ), վրաց նախկին բասկետբոլիստ, հարձակվող-կենտրոնական։ Ընտրվել է NBA-ի 2002 թվականի դրաֆթի առաջին ռաունդի 5-րդ ընտրությամբ՝ «Դենվեր Նագեթսի» կողմից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1983 ծնունդներ Կատեգորիա:Վրացի բասկետբոլիստներ Կատեգորիա:Ապրիլի 14 ծնունդներ Կատեգորիա:Թբիլիսի քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Ֆինիքս Սանսի բասկետբոլիստներ Կատեգորիա:Գոլդեն Սթեյթ Ուորիորսի բասկետբոլիստներ
Արսեն Աբլյամետով
Ակումբային կարիերա
Աբլյամետովը խաղացել է Ղրիմի թաթարների հավաքականում։ Այդ հավաքականի կազմում, որի գլխավոր մարզիչն էր Ռուստեմ Բեկիրովը մասնակցել է ELF Cup առաջնությանը ։ Այդ առաջնությունը անցկացվում է NF-Board-ի մասնակից երկրների համար։ Իրենց խմբում Ղրիմի թաթարները զբաղեցրեցին 2-րդ հորիզոնականը։ Կիսաեզրափակչում ավելացրած ժամանակում հաղթել է ՖԻՖԱ-ի անդամ Ղրղզստանի (3:2)։ Խաղի 94-րդ րոպեին Աբլյամետովը 11 մետրանոցից գոլ խփեց։ Եզրափակչում Ղրիմի թաթարները պարտվեցին Հյուսիսային Կիպրոսին (3:1) հաշվով։
Անձնական կյանք
Նրա մեծ եղբայրը Մուստաֆան նույնպես պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ է։ Նա խաղացել է կիևի ԲԿՄԱ-ում, հայկական «Սևաստոպլի» և «Տիտանի» կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի ֆուտբոլիստներ
Աուգրաբիս
Աուգրաբիս (Aughrabies), ջրվեժ Օրանժ գետի վրա, Հարավային Աֆրիկայի Հյուսիսային Կապ նահանգում։ Բարձրությունը 190 մ է (շարունակական անկումը 148 մ է, ըստ այլ աղբյուրների՝ 146 մ ): Գտնվում է գետաբերանից 500 կմ հեռավորության վրա։ Ջրերը թափվում են ժայռոտ կիրճը, որն ունի մինչև 200 մ խորությում և 18 կմ երկարություն։
«Aughrabies» անունով ջրվեժն անվանել է ֆինն Հենդրիկ Յակոբ Վիկարը, ով գետն անցել է 1778 թվականին։ Դա գալիս է «Aukoerebis» բառից, որը նշանակում է «մեծ աղմուկի տեղ»։
Կենդանական աշխարհ
Այգում վերաբնակեցվել է սև ռնգեղջյուրի հազվագյուտ ենթատեսակը։ Այստեղ կարելի է տեսնել նաև եզնայծ և այլ մանր եղջերավորներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ալժիրի աշխարհագրություն Կատեգորիա:Հիդրոթերմալ հանքավայրեր Կատեգորիա:Ջրվեժներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ջրային մարմիններ Կատեգորիա:Ջրվեժներ Կատեգորիա:Աշխարհագրական օբյեկտներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ջուր Կատեգորիա:Ջրաբանություն Կատեգորիա:Երկրաբանություն Կատեգորիա:Ջրագրություն Կատեգորիա:Օվկիանոսագիտություն
Վեսելյովո (գյուղ, Նարո-Ֆոմինսկի շրջան)
Վեսելյովո (Веселёво), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Նարո-Ֆոմինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2006 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1238 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Նարո-Ֆոմինսկի շրջանի բնակավայրեր
Թաց մարգագետին (նկար)
«Թաց մարգագետին» (Мокрый луг), ռուս նկարիչ, բնանկարի վարպետ վաղամեռիկ Ֆեոդոր Վասիլևի նկարներից։ Հեղինակը կտավը վրձնել է 1872 թվականին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են՝ 70 × 114 սմ ։ «Թաց մարգագետին» ստեղծագործությունն այսօր պահպանվում և ցուցադրվում է Տրետյակովյան պատկերասրահում (Մոսկվա, Ռուսաստանի Դաշնություն)։ Գույքագրման համար՝ 905:
Պատմություն
1871 թվականի հուլիսին Ֆեոդոր Վասիլևն այցելում է Ղրիմ՝ հույս ունենալով, որ այնտեղ կապաքինվի իր հիվանդությունից։ Հենց Ղրիմում էլ հեղինակը ստեղծում է այս աշխատանքը. կտավում ներկայացված լանդշաֆտն իրական է։ Հեղինակը կտավն ավարտին է հասցնում 1872 թվականին։ Նույն թվականին «Թաց մարգագետին» ստեղծագործությունը ցուցադրության է ներկայացնում Նկարիչների խրախուսման հասարակությունում և երկրորդ մրցանակն է ստանում լանդշաֆտային գեղանկարչությունից. առաջին մրցանակը ստանում է Իվան Շիշկինը «Սոճու անտառ։ Կայմափայտի անտառը Վյատսկի մարզում»  նկարի համար։
Իվան Կրամսկոյին ուղղված նամակում Վասիլևը հայտնել է, որ իր այս աշխատանքը գնել է ցանկացել մեծ իշխան Նիկոլայ Կոնստանտինովիչը, սակայն Պավել Տրետյակովն ավելի շուտ է գնել այս ստեղծագործությունը՝ նախքան ցուցահանդեսի մեկնարկը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1872 նկարներ Կատեգորիա:Ֆեոդոր Վասիլևի նկարներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի արվեստ Կատեգորիա:Տրետյակովյան պատկերասրահի նկարներ Կատեգորիա:Բնանկարներ
Անգլիայի ֆուտբոլի չեմպիոններ
Անգլիայի ֆուտբոլի չեմպիոններ, Անգլիայի ֆուտբոլի բարձրագույն լիգայի թիմեր, որոնք դարձել են առաջնության հաղթողներ։
Պատմություն
1864 թվականին ստեղծվել է պրոֆեսիոնալ Անգլիայի ֆուտբոլի ասոցացիան։ 1885 թվականից ֆուտբոլը Անգլիայում դարձել է պրոֆեսիոնալ սպորտաձև ։ 1888 թվականին Աստոն Վիլլան, Մարկգրեգոր Վիլյամը ստեղծեցին Անգլիայի ֆուտբոլի առաջնությունը։ Ֆուտբոլային լիգան դարձավ աշխարհի ֆուտբոլի չեմպիոն ։
Պատմության մեջ ֆուտբոլային լիգայի չեմպիոն դարձավ՝«Պրեսթոն Նորզ Էնդ» ակումբը,որը 1888/89 շրջանի չեմպիոնության է հասել առանց որևէ պարտության ։ 1992 թվականին թիմերը ձևավորեցին առաջին դիվիզիոնը Անգլիայի Պրեմիեր լիգան, որը փոխարինեց Ֆուտբոլային լիգայի առաջին դիվիզիան ։
Ամենից շատ չեմպիոնական տիտղոսներ նվաճել է «Մանչեսթեր Յունայթեդ» ֆուտբոլային ակումբը, որը չեմպիոն էր դարձել չորս անգամ ։
Երկրորդ տեղը տիտղոսների քանակով զբաղեցնում է «Լիվերպուլ», խաղալով մրցավազքում 18 անգամ ։ Երրորդ տեղը զբաղեցնում է «Արսենալ», դառնալով չեմպիոն 13 անգամ ։ «Էվերթոն» դարձել է չեմպիոն 9 անգամ ։ «Աստոն Վիլա» — 7 անգամ и «Սանդերլենդ» — 6անգամ (հաղթանակների մեծամասնությունը տարել է մինչ (Առաջին համաշխարհային պատերազմը)։
«Պրեսթոն Նորզ Էնդ» և «Հանդերսֆիլդ Թաուն» — միակ չեմպիոնները Առաջին դիվիզիոնից։ Բոլոր այն ակումբները որոնք հաղթել են Անգլիայի առաջնությունում մինչ օրս էլ շարունակում են գոյություն ունենալ։
Միայն 4 ակումբ՝ «Հադերսֆիլդ Թաուն» (1924—1926), «Արսենալ» (1933—1935), «Լիվերպուլ» (1982—1984) «Մանչեսթեր Յունայթեդ» (1999—2001) և (2007—2009) կարողացել են 3 տարի շարունակ հաղթանակ տանել։
Նախկին ռեկորդը երկու տարի անընդմեջ սահմանել են «Պրեսթոն Նորզ Էնդը», իսկ ավելի ուշ «Սանդերլենդը», «Լիվերպուլը», «Ուենսդեյը» և «Ասթոն վիլան» (երկու անգամ)։
«Պրեսթոն Նորզ Էնդը» պատմության մեջ արեց առաջին «ոսկյա դուբլ», հաղթելով 1888/89 թվականներին անցկացվելիք չեմպիոնատ և Անգլիայի գավաթ։ Առաջին անգլիական ֆուտբոլային ակումբը որը ձևակերպեց «Ոսկե հեթ֊տրիկը» Մանչեսթեր Յունայթեդն է, որը պահպանեց իր հաղթական արշավը 1998/99 թվականներին անցկացված Անգլիայի ֆուտբոլային լիգայի չեմպիոնատում,Անգլիայի ֆուտբոլի գավաթ 1998/99-ում և Չեմպիոնների լիգայում։
Քաղաքներ
Անգլիայի ֆուտբոլի չեմպիոնատի առաջին դիվիզիոնը հաղթանակ է տարել 24 անգամ 19 երկրից։ Ֆուտբոլային ակումբների մեծամասնությունը դառնալով չեմպիոն ընդլայնվում էին դեպի Անգլիայի հյուսիս կամ Միդլենդս, բացառություն են կազմում «Արսենալ», «Տոտենհեմ Հոթսպուր», «Իսփվիչ Թաուն» և «Պորրթսմուտ» ֆուտբոլային ակումբները
Ծանոթագրություներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլն Անգլիայում
Բիլլի Կուկ
Ուիլյամ Էդվարդ Բիլլի Կուկ (William Edward “Billy” Cook;), ամերիկացի մարդասպան, 1951 թվականին կրակել է 6 հոգու։
Կենսագրություն
Մեծանալով, Կուկն անընդհատ հանդիպում էր դժվարությունների, և, ի վերջո, մինչ դպրոցի ավարտը, հայտնվել է ճաղերի հետևում, որտեղ ձեռք է բերել մատների վրայի «Hard Luck» դաջվածքը։ Ազատ արձակվելուց հետո նա անմիջապես կողոպտել է տաքսու վարորդի՝ գողանալով 11 դոլար, և առևանգել է նրա մեքենան։ Նրան կրկին հինգ տարով ազատազրկել են։ Բանտում նա բեյսբոլի մահակով դաժան ծեծի է ենթարկել բանտարկյալին, ինչի համար ստացել է ևս 5 տարի ազատազրկում։
Սպանություն
Ոստիկանությունն առանց դժվարության հայտնաբերել է Կուկին և սկսել է փնտրել նրան։ Շերիֆի տեղակալ Հոմեր Ուոլդրին գտել է Կուկին, սակայն նա նրան պատանդ է վերցրել։ Նա չի սպանել նրան միայն այն պատճառով, որ այդ ոստիկանի կինը Կուկին շատ լավ էր վերաբերվել երեխա տարիքում։ Իսկ շուտով Կուկին ևս մեկ վարորդ է գտել։ Կուկը գնդակահարել է և նրան։ Կուկի որոնումները համապետական բնույթ են ստացել։ Նա փախել է Մեքսիկա, որտեղ շուտով ձերբակալվել է։ Նրան արտաքսել են ԱՄՆ։
Դատ
Կուկի դատավարության ընթացքում շատ ընթացակարգեր պարզեցվել են գործընթացը արագացնելու նպատակով։ 1952 թվականի դեկտեմբերի 12-ին Կուկը մահապատժի ենթարկվեց Սան Քվենտին բանտի գազային խցում՝ դատարանի դատավճռով։ Թաղվել է Ջոփլին քաղաքում, որտեղ ծնվել և մեծացել է։
Հայտնի մշակույթում
TheDoors Riders on the Storm երգում կա մի հատված, որտեղ հիշատակվում է Կուկը
There's a killer on the road
His brain is squirmin' like a toad
Take a long holiday
Let your children play
If ya give this man a ride
Sweet family will die |
Killer on the road, yeah
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի սերիական մարդասպաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի հանցագործներ
Բոինգ 777-ի ավիավթար Լոնդոնում
Boeing 777-ի ավիավթար Լոնդոնում, ավիավթար, որը տեղի է ունեցել 2008 թվականի հունվարի 17-ին։ Boeing 777-236ER ինքնաթիռը, որը պատկանում էր British Airways ավիաընկերությանը, իրականացնում էր չվերթ Պեկինից դեպի Լոնդոն, սակայն թռիչքի ընթացքում ինքնաթիռը վթարի է ենթարկվում ։ Ինքնաթիռում կար 152 մարդ։ Վթարի արդյունքում ոչ ոք չի մահացել։ Վթարի պատճառը հանդիսացել է ինքնաթիռի շարժիչների անսարքությունը ։
Ինքնաթիռ
Boeing 777-236ER (գրանցման համարը՝ G-YMMM) ինքնաթիռը արտադրվել է 2001 թվականին։ Ինքնաթիռը իր առաջին չվերթը իրականացրել է 2001 թվականի մայիսի 18-ին։ Նույն թվականի մայիսի 31-ին ինքնաթիռը հանձնում են British Airways ավիաընկերությանը։ Ինքնաթիռը ուներ երկու շարժիչ Rolls-Royce Trent 895-17 արտադրության։ Մինչ վթարի տեղի ունենալը ինքնաթիռը իրականացրել էր 3957 չվերթ և օդում է եղել ավելի քան 28675 ժամ ։
Ուղևորներ և անձնակազմի անդամներ
Ինքնաթիռի տնակում աշխատում էին 14 սպասուհիներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ավիավթարներ
Օրեխովկա (գյուղ, Խիսլավիչսկի շրջան)
Օրեխովկա (Ореховка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խիսլավիչսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 13 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խիսլավիչսկի շրջանի բնակավայրեր
Դելան
Դելան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Եզեկյան
Եզեկյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Եբրայերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
ほ
Հիրագանայում՝ ほ, կատականայում՝ ホ, ճապոներենի վանկային այբուբենի վանկ։ Օգտագործվում է մեկ մորայի գրելաձևի համար։ Համապատասխանում է հայերեն «հօ» տառակապակցությանը և Միջազգային հնչյունական այբուբենի /ho/ ձայնին։
Ժամանակակից ճապոներենի վանկային աղյուսակում գտնվում է հիրագանայի へ(հէ) կանայից հետո։ Իսկ կատականայում՝ ヘ(հէ) կանայից հետո։
Կատեգորիա:Կանա
(7141) Բետարինի
(7141) Բետարինի (Bettarini), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1994 թվականի մարտի 12-ին Անդրեա Բոատինիի և Մաուրա Տոմբելիի կողմից Սիմա Էկարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,785145 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5233 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,047 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1697,74 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,212047 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,88° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1994 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Անդրեա Բոատինիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Մաուրա Տոմբելիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Սիլեզյան ջուլհակների ապստամբություններ
Սիլեզեյան ջուլհակների ապստամբություններ, 1793 թվականի ապստամբություն, գյուղացի ջուլհակների տարերային ելույթ Սիլեզիայի (որի մեծ մասն այդ ժամանակ պատկանում էր Պրուսիային) լեռնային շրջաններում, մարտ-ապրիլին, որը վերածվել է պրուսական ավատատիրական կարգերի դեմ պայքարի։ Ջուլհակներին միացել են գյուղացիական լայն զանգվածներ։
Ապստամբությունը, որն ընդգրկել է շուրջ 20 հազար մարդ, դաժանորեն ճնշել են պրուսական զորքերը։ 1844 թվականի ապստամբությունը բանվորների առաջին խոշոր ինքնուրույն ելույթն էր Գերմանիայում, հունիսի 4-6-ը։ Պատճառը կրկնակի՝ կապիտալիստների և կալվածատերերի, շահագործումն էր և աշխատավարձի կրճատումը։
Ջուլհակների վիճակը վատթարացել էր մի քանի տարվա անբերրիության հետևանքով։ Թեև ապստամբությունը տարերային էր, այնուամենայնիվ, նրա ընթացքում երևան եկան գիտակցված և կազմակերպված պայքարի տարրեր։
Կատեգորիա:Ապստամբություններ Կատեգորիա:Լեհաստանի պատմություն
Նովոպավլովկա (գյուղ, Նովայա Օդեսայի շրջան)
Նովոպավլովկա (Новопавлівка), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նովայա Օդեսայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1790 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Նովոպավլովկա գյուղում բնակվում էր 100 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,269 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նովայա Օդեսայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1790 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ավնեսիս
Ավնեսիս, վայր Կիլիկիայում, նրա արևմտյան ծովափին, պատմական Պամփիլիայում, աշխարհագրական ճշգրիտ տեղադրություն՝ անորորշ։ Ոմանք սրա հետ են նույնացնում հնում հիշատակված Պտոլոմայիսը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կիլիկիայի բնակավայրեր
Եզյան
Եզյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Սինգենետիկ հանքավայրեր
Սինեգետիկ հանքավայրեր, օգտակար հանածոների հանքավայրեր, որոնք առաջացել են ներփակող ապարների հետ միաժամանակ։ Սովորաբար ունեն շերտի ձև և տեղադրվում են վերադիր ու ստորադիր ապարների հաստվածքներին ներդաշնակ։ Սինեգետիկ հանքավայրերին պատկանում են, գլխավորապես, օգտակար հանածոների (խավազներ, կավեր, կրաքարեր, ածուխներ, այրվող թերթաքարեր, ֆոսֆորիտներ, բոքսիտներ, երկաթի, մանգանի, պղնձի, ուրանի և այլ հանքանյութեր) նսովածքային հանքավայրերը։ Հազվադեպ հանդիպում են օգտակար հանածոների (քրոմիտ, տիտանամագնետիտ, նիոբիումային, սուլֆիդային պղինձնիկելային հանքանյութեր) սինգենետիկ մագմատիկ հանքավայրեր։
Կատեգորիա:Հանքավայրեր
Ավետյաց ձորակ
Ավետյաց ձորակ, ձորակ Մեծ Հայքի Տուրուբերան աշխարհի Տարոն գավառում, Գլակա սուրբ Կարապետ վանքի մոտ, Ավետյաց բլուրի շրջակայքում։ Հիշատակում է Հակոբ Կարնեցին (17-րդ դար) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհ
Վեսելո (գյուղ, Աուրգազինսկի շրջան)
Վեսելո (Весело, Веселовка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աուրգազինսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աուրգազինսկի շրջանի բնակավայրեր
Չբացահայտված թռչող օբյեկտ
Չբացահայտված թռչող օբյեկտ (ՉԹՕ), երկնքում հանդիպող անսովոր մարմին է, որը դիտորդի կողմից ճանաչելի չէ որպես մարդկությանը հայտնի որևէ առարկա։
ՉԹՕ-ների կողմնակիցները առաջ են քաշում այն վարկածը, որ քանզի այս առարկաները տեխնիկական, այլ ոչ թե բնական երևույթ են, և տեսքով ու թռիչքի բնույթով անհայտ են գիտությանը, դրանք չեն կարող Երկիր մոլորակից լինել։ ՉԹՕ-ների վերաբերյալ հետաքրքությունը սկսվել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո՝ 1940-ականներին։ 1947-ին հունիսի 24-ին ամերիկացի օդաչու Քենեթ Առնոլդը Վաշինգտոնի մերձակայքում սարերի վրայով թռչելիս օդում տեսավ անասելի արագությամբ սլացող 9 տարօրինակ օբյեկտ, այդ օբյեկտներին նա նմանեցրեց ափսեների և այդտեղից էլ եկավ թռչող ափսե արտահայտությունը։ Նա առաջինն էր, որ հրապարակայնորեն խոսեց այդ մասին։ Նույն 1947 թվականին էր, երբ ամերիկյան Ռոուզվել քաղաքում ընկավ առաջին չճանաչված թռչող օբյեկտը, և հենց այդ ժամանակից ի վեր կառավարությունները սկսեցին ուսումնասիրել ՉԹՕ-ների մասին զեկույցներ, հաճախ զինվորական տեսանկյունից, և ՉԹՕ-ների հետազոտողները սկսեցին ուսումնասիրել, գրել, և նույնիսկ կազմակերպություններ ստեղծել, նվիրված ՉԹՕ-ներին։ Նման մի ուսումնասիրություն գրում է, որ Ռուսաստանի, նախկին Սովետական Միության երկրների և Չինաստանի իշխանությունները միասնական ջանքեր են գործադրել ՉԹՕ-ները հասկանալու համար։ Այս նույն հետազոտությունթ նաև նշում է, որ «մի քանի ինքնաթիռներ ոչնչացվել, և առնվազն չորս օդաչու մահացել են ՉԹՕ-ների հետևելիս»։ Լուրջ ուսումնասիրություններ նաև կատարվել են ԱՄՆ-ում, ԽՍՀՄ-ում, Մեծ Բրիտանիայում, Ֆրանսիայում և այլ հզոր երկրներում։
1973 թվականի հոկտեմբերի 18-ի կեսգիշերին օդաչու Լերի Քոյնը իր ուղղաթիռով անձնակամի մի քանի այլ անդամների հետ հերթական հերթապահությունն էր անում Օհայո նահանգի Մենսգիլդ քաղաքի մոտ և հանկարծ մեքենան պարուրվել է կարմիր լույսով։ Հետո ուղղաթիռի կողքին ևս կարմիր լույս է ճառագայթող մի առարկա է հայտնվում։ Քոյնը փորձում է փախցնել մեքենան, բայց ապարդյուն. առարկան շարունակում է սավառնել նրանց կողքին։ Հանկարծ խցիկը լցվում է կանաչ լույսով, և խորհրդավոր առարկան անձայն անհետանում է հեռվում։ Այդ պահին խափանվում է ընդունիչ սարքը, և ինչ-որ անհայտ ուժեր մեքենան ուղղակի վերև են շպրտում. օդաչուն դժվարությամբ է կարողանում վերականգնել մեքենայի կառավարումը։ Սա ՉԹՕ-ների հետ բազմաթիվ անբացատրելի հանդիպումներից մեկի նկարագրությունն է միայն։ Ենթադրում են, որ ՉԹՕ-ները տիեզերական ապարներ են, որոնցով տեխնիկապես մեզ գերազանցող անհայտ մոլորակի բնակիչներն այցելում են Երկիր։ Սա բացատրելի է դարձնում թռիչքների զարմանալի վարպետությունը, ինչպես նաև դրանց խորհրդավոր հայտնվելն ու չքանալը. այլմոլորակայիններն ընդամենը ուզում են ուսումնասիրել մեզ, սակայն շփվել դեռ չեն ցանկանում։
Հավաստիություն
Ամբողջ մարդկության 1/5 մասը սրբորեն հավատում է այլմոլորակային տրեզերանավերի գոյությանը. Երկրի բնակիչներից շատերը ըստ հարցումների անձամբ են դրանք տեսել։ ՉԹՕ-ների թռիչքի ականատեսներից մեկն էլ ԱՄՆ նախկին նախագահ Ջիմմի Քարերն է։ Աստղադիտարանների և պլանետարիումների ղեկավարներին ամեն օր բազմաթիվ մարդիկ են զանգումէ հայտնելով ՉԹՕ-ների հայտնվելու մասին։
Աստղագետները, բնականաբար հոռետեսորեն են վերաբերվում նման կարգի լուրերին և դրա համար ունեն բոլոր հիմքերը։ Նրանք ամեն գիշեր դիտում ու լուսանկարում են երկինքը, սակայն ոչ մի անգամ նրանց աստղադիտակի կամ ֆոտոխցիկի օբյեկտիվի առջև ՉԹՕ չի երևացել։
Նույն եզրակացությանն են հանգել նաև Ամերիկայի ռազմա-օդային ուժերը։ Օդային տարածքի հսկողությունը ՌՕՈՒ-ի գլխավոր և կարևորագույն խնդիրն է։ Այն ժամանակ ԱՄՆ-ի և ԽՍՀՄ-ի քաղաքական հարաբերոթյունները խիստ լարված էին, և չբացահայտված թռչող օբյեկտների մասին խոսելով՝ գիտնականերից ոմանք պարզապես խորհրդային թռչող սարքերի նոր տեսակները նկատի ունեին։
Սակայն ՉԹՕ-ների հայտնվելու դեպքերի մեծ մասի բացատրությունն ավելի պարզ է։ Սա վերաբերում է նախագահ Քարտերին՝ 1969 թվականին դիտարկած դեպքին։ Նա գրանցել է իր դիտարկման ստույգ վայրը, օրը և ժամանակը։ Իսկ աստղագետները արդեն հեշտությամբ հաշվեցին, որ երկնքի այդ հատվածում է եղել Արուսյակ(Վեներա) մոլորակը։ Ըստ երևույթի նախագահը պայծառ մոլորակին ՉԹՕ-ի տեղ է դրել։
Երբեմն մարդիկ ՉԹՕ-ների մասին պատմելով, պարզապես փորձում են հայտնի դառնալ։ Օրինակ՝ Ադամսկու պատմածները ՉԹՕ-ների մասին ուսումնասիրողները պարզեցին, որ նա աշխատում էր Մաունթ Փալոմարի աստղադիտարանում և պարզապես հորինում էր այդ պատմությունները։
Տարիներ անց ՉԹՕ-ների ամերիկացի հետազոտողներն այդ առարկաների մասին անհերքելի և հավաստի տվյալներ ներկայացնելու համար նույնիսկ մրցանակ սահմանեցին, սակայն մինչ օրս այդ մրցանակին ոչ մի հավակնորդ իր մասնին չի հայտնվել։ Ոչ մի նման փաստ չի արձանագրվել։
Այնուամենայնիվ, չնայած խաբեբաների մերկացումներին, միլիոնավոր մարդիկ շարունակում են հավատալ այլմոլորակայինների գոյությանը և նրանց այցելություններին Երկիր։ Ըստ երևույթին, շատերի համար յուրատեսակ մխրթարություն է հավատալ, որ մենք տիեզերքում միայնակ չենք։
Ռոզուելյան միջադեպ
Ռոզուելյան միջադեպ (Roswell incident, ինչպես նաև ՉԹՕ-ի Ռոզուելյան միջադեպ Roswell UFO incident)՝ 1947 թվականի հուլիսին չբացահայտված թռչող օբյեկտի ենթադրյալ կործանում ԱՄՆ Նյու Մեքսիկո նահանգի Ռոզուել քաղաքի մոտ։
Հայտնաբերված օբյեկտի անհայտ բնույթի պատճառով սկսած 1970-ականների վերջից այդ միջադեպը կատաղի վեճերի և դավադրության տեսությունների պատճառ է դարձել։
ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի պաշտոնական դիրքորոշման՝ հայտնաբերված օբյեկտը եղանակի գունդ է, որն օգտագործվել է «Մաղոլ» գաղտնի ծրագրի շրջանակներում ։
Տարբեր լրագրողական աղբյուրներում տարածված է այն վարկածը, ըստ որի օբյեկտն արտերկրյա տիեզերանավ է, իսկ նրա օդաչուն այլմոլորակային է, որին ԱՄՆ-ի ղեկավարությունը բռնել է և թաքցրել։ Այս իրադրաձությունը դարձել է ամերիկյան փոփ-մշակույթի ամենահայտնի տարրը, և դրա շնորհիվ Ռոզուել քաղաքի անունը հաճախ ասոցացվում է ՉԹՕ-ի հետ ։
Սկզբում միջադեպն արագ մոռացվել է նույնիսկ ուֆոլոգների կողմից և անհայտ է մնացել շուրջ 30 տարի։ Հետո՝ 1978 թվականին, ֆիզիկոս և ուֆոլոգ Սթենթոն Թ. Ֆրիդմենը (Stanton T. Friedman) հարցազրույց է վերցրել մայոր Ջեսսի Մարսելից, որը մասնակցել էր 1947 թվականի միջադեպի ուսումնասիրությանը։ Մարսելը վստահ էր, որ զինվորականները թաքցրել են հայտնաբերված այլմոլորակային տիեզերանավը։ Նրա պատմությունը մեծ տարածում ունեցավ ՉԹՕ-ի երկրպագուների ու հետազոտողների մեջ և հայտնվել է այդ թեմային վերաբերող մի քանի վավերագրական ֆիլմերի մեջ ։ 1980 թվականի փետրվարին «The National Enquirer» թերթը վերցրեց սեփական հարցազրույց Մարսելից, որն ավելի հանրաճանաչ դարձրեց Ռոզուելայն միջադեպը ։
Դեպքի այ վկաների խոսքով միջադեպը խոշոր ռազմական գործողություն էր, որի նպատակն էր այլմոլորակային տիեզերանավի վերարտադրումը ։ Որոշ վկաներ հայտարարել են ԱՄՆ պետական կառույցների կողմից ահաբեկման փորձերի մասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անկանոն երևույթներ Կատեգորիա:Դավադրության տեսություն
Սիմպլոն
Սիմպլոն (ֆրանսիական․ Simplon, Simpeln), լեռնանցք Շվեյցարիայում, Պենինյան և Լեպոնտինյան Ալպերի սահմանամասում։ Բարձրությունը 2005 մ է։ Սիմպլոնով է անցնում Բեռլինն-Միլան ավտոխճուղին։ Սիմպլոնի մոտ, 700 մ բարձրության վրա, կա երկաթուղային թունել (երկարությունը 19,7 կմ)։
も
Հիրագանայում՝ も, կատականայում՝ モ, ճապոներենի վանկային այբուբենի վանկ։ Օգտագործվում է մեկ մորայի գրելաձևի համար։ Համապատասխանում է հայերեն «մօ» տառակապակցությանը և Միջազգային հնչյունական այբուբենի /mo/ ձայնին։
Սիմպլոն
Կատեգորիա:Լեռնանցքներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Շվեյցարիայի լեռնանցքներ
も
Ժամանակակից ճապոներենի վանկային աղյուսակում գտնվում է հիրագանայի め(մէ) կանայից հետո։ Իսկ կատականայում՝ メ(մէ) կանայից հետո։
Կատեգորիա:Կանա
Պոլիդեպորտիվո
Պոլիդեպորտիվո (Club Polideportivo Ejido, S.A.D.), եղել է իսպանական ֆուտբոլային ակումբ։ Հիմնադրվել է 1969 թվականին։ Տնային խաղերը անց են կացվում Սանտո Դոմինգո մարզադաշտում, որտեղ կարող է տեղավորվել 7870 հանդիսական։ 2006֊2007 մրցաշրջանում «Պոլիդեպորտիվոն» առաջին անգամ գրավեց իր կարիերայի ամենաբարձր հորիզոնականը՝ 11֊րդ տեղ ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանական ֆուտբոլային ակումբներ Կատեգորիա:1969 հիմնադրումներ Իսպանիայում
Ելանգեզյան
Ելանգեզյան, հայկական ազգանուն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ Կատեգորիա:Մականվանական հիմքով ազգանուններ
Հովհաննես Հինդլյան
Հովհաննես Հինդլյան, հայ նշանավոր ուսուցիչ, մանկավարժ, հրատարակիչ, կրթության գործի կազմակերպիչ, հասարակական գործիչ։
Կենսագրություն
Հովհաննես Հինդլյանը ծնվել է 1866 թ. Կ.Պոլսի Սկյուտար թաղամասում, որը գտնվում էր Բոսֆորի ասիական ափին։ Կրթությունը ստացել է ծննդավայրի Ներսիսյան-Երմոնյան, ապա հեղինակավոր Պերպերյան վարժարանում (միջնակարգ դպրոց) ու աշակերտել է Ռեթեոս Պերպերյանին (ով վարժարանի հիմնադիրն ու տնօրենն էր)։ Բարձր գնահատանքի ու երաշխավորության արժանանալով՝ սկսում է աշխատել Պեշիկթաշ թաղամասի Մաքրուհյան, Սբ. Խաչ Դպրեվանք վարժարաններում։ Դասավանդել է հայերեն, անգլերեն, թվաբանություն, աշխարհագրություն, տոմարակալություն։ Եղել է Մաքրուհյան, Սբ. Խաչ Դպրեվանք, Թարգմանչաց (Օրթա գյուղ), Բերայի թաղային, Դպրոցասեր, Արամյան, Դադյան և Ազգային Կեդրոնական վարժարանների տնօրեն։ Ընտրվել է ուսումնական խորհրդի անդամ և ազգային երեսփոխան, Առաջադիմական միության նախագահ։
Նա շրջագայել է Եվրոպայում և ուսումնասիրել, թե ինչպես է դպրոցական համակարգը գործում այնտեղ։ Նա հանդիպել է ճանաչված ուսուցիչների ու մանկավարժների հետ, ինչպիսիք էին Պեստալոցցին և Մարիա Մոնտեսսորին։ Վերադառնալով հայրենի քաղաք, նա Գ. Մալաթյանի հետ Կ.Պոլսի Բանկալթի թաղամասում հիմնում է «Նոր դպրոց» կրթօջախը, որն իր դռներն է բացում 1909 թ. հոկտեմբերի 15-ին։ Հինդլյանն ուսումնասիրել է մանկավարժության պատմություն ու տեսության հարցերը։ Ըստ նրա, դաստիարակության նպատակն ու խնդիրը, ինչպես և ուսուցման մեթոդները փոփոխվում են՝ «ժամանակին, տեղին և միջավայրին համեմատ»։ Այս առումով մերժել է ինչպես ժառանգականության տեսության գերագնահատումը, այնպես էլ Ջոն Լոքի՝ երեխայի հոգու «մաքուր տախտակ» լինելու տեսությունը։ Գտնում էր, որ բնական նախադրյալների զարգացումը պայմանավորված է կյանքի պայմաններով։ Նա բարձր է գնահատել օտար մանկավարժների փորձը և առաջադիմական գաղափարները։ Հաշվի առնելով երեխայի տարիքային առանձնահատկությունները՝ անհրաժեշտ է համարել ֆիզիկական, մտավոր ու բարոյական դաստիարակությունը, կարևորել է մայրենի լեզվի և գրականության ուսուցումը։ Ուսման մեջ պաշտպանել է դիդակտիկայի առաջավոր սկզբունքները, մեծ տեղ հատկացրել աշխատանքային դաստիարակության, համատեղ ուսուցման հարցերին։ Հինդլյանը եղել է « Հ.Մ.Ը.Մ. »-ի («Հայ մարմնակրթական ընդհանուր միություն և սկաուտներ»` հայկական մարզական ակումբներն ու սկաուտական խմբերը միավորող կազմակերպության) հիմնադիրներից մեկը։ 1949 թ. առողջության վատթարացման պատճառով ընդունվում է Սուրբ Փրկիչ հիվանադանոց, 1950 թ. մարտի 16-ին` 84 տարեկան հասակում կնքում է իր մահկանացուն։
Գրական ժառանգությունը
Հինդլյանը գրել է նաև մանկապատանեկան գեղարվեստական ստեղծագործություններ, որոնք հրատարակվել են 6 գրքով 1949-1962, դրանցից առաջինը. Նա գրել է ֆրանսերեն լեզվի մի շարք դասագրքեր, կատարել է նաև թարգմանություններ։ Աշխատակցել է.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ Կատեգորիա:Հայերն Օսմանյան կայսրությունում Կատեգորիա:19-րդ դարի Օսմանյան կայսրության գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի Օսմանյան կայսրության գրողներ Կատեգորիա:Հայ գրողներ Կատեգորիա:Հայ ուսուցիչներ Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության անձինք Կատեգորիա:Հայ տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:Հայ հրատարակիչներ
Ատամի խոզանակ
Ատամի խոզանակը հիգիենայի հիմնական միջոց է, որը նախատեսված է մեխանիկական մաքրման միջոցով ատամնանստվածքների հեռացման, ինչպես նաև լնդերի մերսման համար։ Այն հիմնականում օգտագործվում է բերանի խոռոչի հիմնական պարագայի՝ ատամի մածուկի հետ միասին։
Պատմություն
Գիտնականները պեղումների ժամանակ հայտնաբերած ատամների հետազոտություններից պարզել են (որոնք ավելի քան 1,8 մլն տարեկան են), որ ատամի էմալի վրա եղած փոսիկնեը օտար միջոցի ազդեցության հետևանքներ են։ Այդ միջոցը իրենից ներկայացրել է խոտաբույսերի խուրձ, որով մաքրել են ատամները։ Ամենավաղ ատամնախոզանակի նախատիպն է համարվում փայտիկը, որը մի ծայրը բարակում էր։ Այն պատրաստվում էր եթերային յուղեր պարունակող ծառերի ճյուղերից։
Ժամանակակից ատամնախոզանիկի նախատիպը ստեղծվել է Չինաստանում 1498 թվականին։ Այն բամբուկե փայտիկ էր, որին ամրացվում էր մազեր՝ սիբիրյան վայրի վարազի կողերից։ Օգտագործվում էր առանց ատամնամածուկի։
Իվան Ահեղի կառավարության տարիներին թագավորական երեկույթների ժամանակ ազնվատոհմիկ երիտասարդները օգտագործում էին «ատամնային ավելը»։ Պետրոս Առաջինի ցարական հրամանով ատամնային ավելը փոխարինվեց ատամի լաթի կտորով և մանրեցված կավճով։ Գյուղերում էլ օգտագործում էին կեչու մոխրով, որը շատ լավ սպիտակեցնում էր ատամները ։
ԱՄՆ-ում առաջին զանգվածային արտադրությունը սկսվել է 1850 թվականին, Ուոդսվորֆի կողմից։ Այդ խոզանակների բռնակը պատրաստված էր ոսկրից, իսկ գլխիկը՝ սիբիրյան վարազի բրդից։ Դա ամենալավ տարբերակը չէր խոզանակի, քանի որ բնական մազիկները բակտերիաների զարգացման համար հարմար միջավայր էին և խոզանակը շատ ուշ էր չորանում։
1938 թվականի փետրվարի 24-ին Oral-B ընկերությունը արտադրեց խոզանակ, որի բնական մազիկները փոխարինված էին արհեստական՝ նեյլոնե մազիկներով։
Դիլմանի ճակատամարտ
Դիլմանի ճակատամարտ (1915), տեղի է ունեցել ռուսական կայսրության և թուրքական զորքերի միջև, ապրիլի 17—18-ին, Ուրմիա լճի շրջանում, Դիլման գյուղաքաղաքի մոտ (Իրան), Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։ Թուրքական հրամանատարությունը Իրանի, ապա և Աֆղանստանի վրա ճնշում գործադրելու, նրանց Ռուսաստանի և Անգլիայի դեմ պատերազմի մեջ ներքաշելու նպատակով ապրիլի սկզբներին ռազմական մեծ ուժեր շարժեց դեպի թուրք-իրանական սահմանը։ Հաջողության դեպքում թուրքերը մտադիր էին գրավել Ատրպատականը, ապա Նախիջևանի վրայով շարժվել Սիսիան-Գորիս-Շուշի և դուրս գալ Գանձակ՝ կազմալուծելով Կովկասյան ռազմաճակատի թիկունքը։ Խալիլ բեյը իր հրամանատարության ներքո ունենալով 3-րդ հավաքական դիվիզիան, ոստիկանական և սահմանապահ զորախմբեր, ինչպես նաև քրդակաև հեծյալ գնդեր, 12 հրանոթ, հարձակում ձեռնարկեց Դիլմանի ուղղությամբ, որի շրջակայքում էին տեղավորված ռուսական 4-րդ կորպուսի զորամասերը գեներալ Չեռնոզուբովի հրամանատարությամբ։ Դիլմանի պաշտպանությունը ուժեղացնելու համար ռուսական, հրամանատարությունը այնտեղ ուղարկեց 5-րդ, 6-րդ Կովկասյան հրաձգային և 1-իև Սունժեն-Վլադիկավկազյան կոզակային գնդերը և գեներալ Թովմաս Նազարբեկյանին նշանակևց Դիլմանի շրջանում գործող զորամասերի ընդհանուր հրամանատար։ Մինչ ռուսական զորամասերը զբաղված էին իրենց ուժերի կենտրոնացումով, թուրքական զորքերն անցան հարձակման և գրավեցին Դիլմանը (ապրիլի 16-ին)։ Առաջինը թուրքերի հետ ընդհարվեց ռուսական բանակում գործող հայկական կամավորական ջոկատը Անդրանիկ Օզանյանի հրամանատարությամբ։ Խալիլ բեյը Անդրանիկից պահանջեց առանց կռվի ճանապարհ տալ դեպի Խոյ, բայց վճռական մերժում ստացավ։ Ապրիլի 18-ի առավոտյան թուրքերը անցան հարձակման, և սկսվեց ճակատամարտը։ Թեև ուժերը անհավասար էին (հայերը շուրջ 1300 զինվոր, թուրքերը՝ 1600 սվին), կամավորները կռվեցին հերոսաբար և դիմադրեցին՝ մինչև վրա հասած ռուսական զորքերի հետ մտան Դիլման։ Ապրիլի 19-ին ռուսական զորքերը անցան հակահարձակման, սկսվեցին թուրքական նահանջող բանակի երկարատև հետապնդումները։ Դիլմանի ճակատամարտում Անդրանիկի և նրա կամավորների քաջագործության մասին գովեստով են գրել գեներալներ Չեռնոզուբովը, Տրուխինը և ուրիշներ, իսկ գեներալ Նազարբեկյանը նշել է․ «Դիլմանի համբավավոր ճակատամարտը շահողը զորավար Անդրանիկն էր»։ Դիլմանի ճակատամարտում թուրքերի կրած պարտությամբ ձախողվեցին Անդրկովկաս ներխուժելու և Իրանն ու Աֆղանստանը Անտանտի դեմ հանելու գերմանաթուրքական ռազմաքաղաքական պլանները։
Օրեխովնո (գյուղ, Մոշենսկի շրջան)
Օրեխովնո (Ореховно), գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Մոշենսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Մոշենսկի շրջանի բնակավայրեր
Կուլիկովկա (գյուղ, Գորոդնյայի շրջան)
Կուլիկովկա (Куликівка), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Գորոդնյայի շրջանում։
2006 թվականի տվյալներով Կուլիկովկա գյուղում բնակվում էր 523 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 136,2 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Գորոդնյայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Դելիկխան
Դելիկխան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Քաղցրավենիքի աղերս
Քաղցրավենիքի աղերս (Trick-or-treating), Հելոուին ավանդույթներից է մի շարք անգլախոս երկներում և Մեքսիկայում։ Երեխաները կոստյումներով (հաճախ կրում են հրեշների հագուստ, բայց պարտադիր չէ) տնից տուն են գնում, որպեսզի քաղցրավենիք խնդրեն՝ կոնֆետներ (կամ որոշ երկրներում՝ գումար), հետևյալ հարցով. «Քաղցրավենիք թե՞ ստորություն» : «Ստորություն» նշանակում է տանտերերին կամ նրանց ունեցվածքին վնաս պատճառելու հումորային սպառնալիք, եթե նրանք երեխաներին քաղցրավենիք չտան։
Հյուսիսային Ամերիկայում քաղցրավենիքի աղերսը դարձել է Հելոուինի սովորական ավանդույթ, համենայն դեպս 1920-ական թվականների վերջից։ Մարդիկ, ովքեր ցանկանում են մասնակցել, սովորաբար իրենց տան ելքը զարդարում են պլաստիկ սարդոստիկով, թղթե կմաղքներով և Ջեքի լուսակալներով։ Որոշ տանտերեր ուղղակի կոնֆետ են դնում սանդղամուտքի վրա, իսկ ոմանք կարող են ակտիվ մասնակցություն ունենալ ավանդույթին, և նույնիսկ խնդրել երեխաներին ինչ-որ բան անել, որպեսզի քաղցրավենիք ստանան։ Վերջին տարիներին այս ավանդույթը տարածվել է ԱՄՆ-ի գրեթե բոլոր շրջաններում։
Տնից տուն գնալը և քաղցրավենիք աղերսելը դարեր շարունակ գոյություն է ունեցել Մեծ Բրիտանիայում և Իռլանդիայում՝ Souling անվամբ, երբ երեխաները և աղքատները քաղցրավենիքի փոխարեն հոգեհանգստյան աղոթքներ էին կարդում ։
Guising անվամբ ավանդույթը, երբ երեխաները զգեստավորվելով գնում էին տնից տուն  սնունդ և դրամ աղերսելու, նույնպես նախորդել է ժամանակակից քաղցրավենիքի աղերսմանը, ինչպես նաև նշվել է 1895 թվականին Շոտլանդիայում Հելուոնի ժամանակ, երբ  դիմակավորված ու լապտերներով գնում էին տնից տուն, որպեսզի քաղցրավենիք, մրգեր և փող  խնդրեն։
Տվյալ ավանդույթը լայն տարածում է գտել Միացյալ Նահանգներում, Կանադայում, Մեծ Բրիտանիայում, Իռլանդիայում, Պուերտո Ռիկոյում, ինչպես նաև հյուսիս-արևմտյան Մեքսիկայում
Այդ երկրում այս փորձը կոչվում է calaverita (իսպաներեն՝ «փոքր գանգ»), իսկ «Քաղցևրավենիք թե՞ ստորություն»-ն փոխարեն երեխաները հարցնում են՝  «Կարող ե՞ք ինձ տալ իմ փոքր գանգը», իսկ calaverita-ը  փոքր գանգ է շաքարից և շոկոլադից։
2005 թվականի հարցումները ցույց են տվել, որ ԱՄՆ-ում մեծահասակաների 80 %-ը պատրաստվում է Հելոունին՝ քաղցրավենքի գնելով, իսկ 93 % երեխաներ մտադրություն են ունենում այցելել հարևանների տուն, քաղցրավենիք ստանալու ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կանադայի տոներ Կատեգորիա:Ավանդույթներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի տոներ
Աստղաձոր (գետակ)
Աստղաձոր, Ալիկրըխ, Ափդոըխ, Խաշաձոր, գետակ Սևանա լճի ավազանում։ Սկիզբ է առնում Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզի Աստղաձոր գյուղից հարավ ձգվող լեռներից և հոսելով նույնանուն գյուղի միջով՝ թափվում է Սևանա լիճ։ Սնվում է աղբյուրներից։ Հոսքը համեմատաբար կայուն է։ Արագահոս է և ունի սահանքներ։ Երկարությունը՝ 22 կմ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի գետեր Կատեգորիա:Սևանա լճի ավազանի գետեր
Ջեյմս I (Շոտլանդիայի թագավոր)
Ջեյմս I, թագավոր Ռոբերտ III-ի ու իր կնոջ՝ Անաբելլա Դրումոնդի կրտսեր որդին, երեք որդիներից ամենակրտսերը, ծնվել է Դանֆերմլայն վանքում։ Նրա ավագ եղբայր Դավիդը՝ Ռոթսեյի դուքսը, կասկածելի հանգամանքներում մահացել է, երբ բանտարկվել էր իրենց հորեղբայր Ալբանիի դուքս Ռոբերտի կողմից։ Ջեյմսի անվտանգության համար վախերը մեծացել են 1405/6 թվականի ձմռան ընթացքում և պլաններ են մշակվել նրան Ֆրանսիա ուղարկելու համար։ 1406 թվականի փետրվարին Ջեյմսը ստիպված էր ապաստան գտնել Բաս Ռոք ամրոցում, Ֆորթ գետի գետաբերանին, այն բանից հետո, երբ իր պահակախմբի վրա հարձակվել էին  Դուգլասի IV կոմս Արչիբալդի աջակիցները։ Նա այնտեղ մնացել է մինչև մարտի կեսը, հետո նավով ուղևորվել դեպի Ֆրանսիա։  Մարտի 22-ին անգլիացի ծովահենները գրավել են նավն ու արքայազնին հանձնել Անգլիայի թագավոր Հենրի IV-ին։ Ապրիլի 4-ին վատառողջ Ռոբերտ III-ը մահացել է, իսկ 12-ամյա Ջեյմսը, որն արդեն Շոտլանդիայի չթագադրված թագավորն էր, չէր ստանալու իր ազատությունը ևս տասնութ տարի։
Ջեյմսը լավ կրթություն է ստացել անգլիական արքունիքում, որտեղ նա հարգանք է ձևավորել դեպի կառավարման անգլիական մեթոդներն ու դեպի Հենրի V-ը։ Շոտլանդիայի թագավորն ակնհայտ պատրաստակամորեն միացել է Հենրիին 1420-1421 թվականների Ֆրանսիայում նրա ռազմական արշավին։ Նրա զարմիկը՝ Ալբանիի որդի Մուրդոք Ստյուարտը, որն անգլիացի բանտարկյալ էր 1402 թվականից, 1416 թվականին փոխանակվել է Նորթումբերլանդիայի 2-րդ կոմս Հենրի Փերսիի հետ։ Ջեյմսն ամուսնացել էր Սոմերսետի կոմսի դստեր՝ Ջոան Բյուֆորտի հետ 1424 թվականի փետրվարին, ապրիլին իր ազատվելուց անմիջապես առաջ։ Շոտլանդական հարցերով թագավորի կրկին զբաղվելը բոլորովին էլ ընդունելի չի եղել, քանի որ նա Ֆրանսիայում կռվել էր Հենրի V-ի  անունից, երբեմն նաև շոտլանդացիների դեմ։ Ազնվականներն այժմ ստիպված էին վճարել բարձրացված հարկերը, որպեսզի ծածկեն  փրկագնի  մարումները, նաև հարկադրված էին ընտանիքներից պատանդներ թողնել որպես երաշխիք։ Ջեյմսը, որը գերազանց տիրապետում էր սպորտային խաղերին ու գնահատում գրականությունն ու երաժշտությունը, նաև մեծ ցանկություն է ունեցել իր ենթականերին օրենք ու կարգուկանոն պարտադրելու, թեև նա երբեմն դա արել է ընտրողաբար։
Իր դիրքն ապահովելու համար Ջեյմսն սկսել է կանխարգելիչ հարձակումներ իր ազնվականներից ոմանց վրա, սկսելով 1425 թվականին իր մերձավոր ազգականներ Ալբանիի Ստյուարտներից, որը հանգեցրել է Մուրդոքի դքսի ու նրա որդիների մահապատժին։ 1428 թվականին Ջեյմսը ձերբակալել է Այլզի լորդ Ալեքսանդրին Ինվերնեսում պառլամենտ այցելելիս։ Դուգլասի 5-րդ կոմս Արչիբալդը ձերբակալվել է 1431 թվականին, որին հաջորդել է Մարչի կոմս Ջորջի ձերբակալությունը 1434 թվականին։  Անգլիայում պահվող պատանդների վիճակն  անտեսվել  ու փրկագնի մարման գումարներն ուղղվել են Լինլիթգոու պալատի շինարարությանն ու  այլ  շքեղ նախագծերին։ 1436 թվականի օգոստոսին Ջեյմսը ձախողել է անգլիացիների տիրապետության տակ գտնվող Ռոքսբուրգ ամրոցը հետ նվաճելը, դրան հետևել է սըր Ռոբերտ Գրահամի կողմից նրան ձերբակալելու անհաջող փորձը ընդհանուր խորհրդակցության ժամանակ։ Ջեյմսը սպանվել է Փերթում 1437 թվականի փետրվարի  20/21 գիշերը իր հորեղբայր Վալտեր Ստյուարտի՝ Աթոլի կոմսի  կողմից կազմակերպված ձախողված հեղաշրջման ժամանակ։ Թագուհի Ջոանը, որը նույնպես վիրավոր էր, կարողացել է փախչել հարձակվողներից ու հասնել իր որդուն՝ արդեն թագավոր Ջեյմս II-ին Էդինբուրգ ամրոցում։