cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Հայաստանի ազգային ագրարային համալսարանի Սիսիանի մասնաճյուղ
Համալսարանում կրթությունն իրականացվում է հետևյալ մասնագիտությունների գծով՝
Համալսարանը գտնվում է Սիսիան քաղաքի Շիրվանզադե 7 հասցեում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կրթությունը Հայաստանում
Խորամա
Խորամա, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում ։
Բնակչություն
1886 թվականին գյուղն ունեցել է 269, 1907-ին՝ 135, իսկ 1908-ին՝ 160 կովկասի թաթար բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Նովոկալմաշևո
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 158 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չեկմագուշևսկի շրջանի բնակավայրեր
Միքայել Մարգարյան
Միքայել Գաբրիելի Մարգարյան (1934, նոյեմբերի 7, Երևան, ՀԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ բժիշկ, բժշկական գիտությունների թեկնածու (1975), պրոֆեսոր (1994)։
Կենսագրություն
Միքայել Մարգարյանը ծնվել և 1934 թվականի նոյեմբերի 7-ին Երևան քաղաքում ։
1960 թվականին ավարտել է Երևանի պետական բժշկական ինստիտուտ ը ։
1963-1965 թվականներին՝ Մրգաշատի գյուղխորհրդի պատգամավոր։ 1960-1964 թվականներին աշխատել է Հոկտեմբերյանի շրջանի Մրգաշատ գյուղի հիվանդանոցի վարիչ։ 1964-1976 թվականներին աշխատել է անեսթեզիոլոգ, կրտսեր գիտաշխատող, 1975-1977 թվականներին եղել է Երևանի շրջխորհրդի պատգամավոր, 1976-1980 թվականներին Երևանի վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի ինստիտուտում աշխատել է որպես ավագ գիտաշխատող, ապա ամբիոնի վարիչ ։
1985-1987 թվականներին ղեկավարել է բուժսանիտարական բաժանմունքը, իսկ 1992-1993 թվականներին «Էրեբունի» ԲԿ-ի «Ազատամարտիկ» բաժանմունքը։ 1994 թվականից անցել է զինվորական ծառայության ՀՀ զինված ուժերում։ 1994 թ. նշանակվել է դոցենտ։ 1994-1997 թվականներին ավագ դասախոս ԵՊԲՀ-ի ռազմադաշտային վիրաբուժության ամբիոնում, 1997-1999 ռազմադաշտային վիրաբուժության ամբիոնի պետ ։
ՀՀ զինված ուժերի գնդապետ։
Միքայել Մարգարյանը մեծ ավանդ ունի ռազմադաշտային վիրաբուժության ամբիոնի ստեղծման և կայացման գործում ։
Գիտական աշխատանքներ
Հեղինակ է ավելի քան 80 գիտական աշխատանքների և 5 մենագրության ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ մանկաբույժներ Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ
Շիրակի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Շիրակի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Շիրակի մարզի Շիրակ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 3 հուշարձան (6 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Շիրակի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Հեռահաղորդակցության միջազգային միություն
Հեռահաղորդակցության Միջազգային Միություն, ՀՀՄ, ի սկզբանե Հեռագրության Միջազգային Միություն (Union Internationale des Télécommunications ), Միավորված ազգերի կազմակերպության (ՄԱԿ) մասնագիտացված կազմակերպություն, որը պատասխանատու է տեղեկատվական և հաղորդակցական տեխնոլոգիաների մտահոգության հարցերի համար ։
Հեռահաղորդակցության Միջազգային Միությունը համակարգում է համաշխարհային ռադիոհաճախականությունների օգտագործումը, աշխատում է զարգացող աշխարհում զարգացնել հեռահաղորդակցության ենթակառուցվածքը, և աջակցում է տեխնիկական չափանիշների համաշխարհային համակարգմանն ու զարգացմանը։
ՀՀՄ-ի գլխավոր կենտրոնակայանը գտնվում է Շվեյցարիայի Ժնև քաղաքում։ ՀՀՄ-ն հանդիսանում է Միավորված Ազգերի Զարգացման Խմբի անդամ ։
ՀՀՄ-ի կազմի մեջ մտնում է 193 երկրներ և 700-ից ավել անդամներ (հանրային ու մասնավոր ընկերությունների, ինչպես նաև միջազգային և տարածաշրջանային հեռահաղորդակցման կենտրոններում աշխատող անձիք) ։
Պատմություն
ՀՀՄ-ն հիմնադրվել է 1865 թ. մայիսի 17-ին, որը սկզբում ձևակերպվել է որպես Հեռագրության Միջազգային Միություն։ ՀՀՄ-ն 1947 թվականին դարձել է ՄԱԿ-ի մասնագիտացված կազմակերպություն։ 1932 թ. վերանվանվել է Հեռահաղորդակցության Միջազգային Միություն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կապ Կատեգորիա:Միջկառավարական կազմակերպություններ
Ավարայր (այլ կիրառումներ)
Ավարայր, կարող է վերաբերել՝
Կոմիտաս ինստիտուտ
Կոմիտաս ինստիտուտ, հիմնվել է 1992 թվականին, Փրինսթոնում։ Տնօրեն՝ Վ. Լիմա։ Մասնաճյուղ ունի Լոնդոնում (տնօրեն՝ Ա. Սարաֆյան)։ Հրատարակում և տարածում է հայոց նոր պատմության վերաբերյալ աշխատություններ, Հայաստանի և հայերի մասին փաստաթղթերի ժողովածուներ, քարտեզներ են։ Կազմակերպում է ցուցահանդեսներ, դասախոսություններ, գիտաժողովներ։ 1998 թվականից հրատարակում է «Armenian Forum» հանդեսը։
Կատեգորիա:Ամերիկահայ գիտական կազմակերպություններ
Եվրատեսիլ 1979 երգի մրցույթ
«Եվրատեսիլ 1979 երգի մրցույթը» դարձել է Եվրատեսիլի 24-րդ մրցույթը և տեղի է ունեցել 1979 թվականի մարտի 31-ին Իսրայելի քաղաք Յերուսաղեմի International Convention Center-ում։ Մրցույթի ազգային հեռարձակող կազմակերպությունը եղել է Israeli Broadcasting Authority (IBA)։
Հղումներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 1979 երգի մրցույթ Կատեգորիա:1979 Իսրայելում
Սպիտակաաչք սուզաբադ
Արտաքին կառուցվածք
Մարմնի երկարությունը 38-42 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 63-67 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 400-650 գրամ։ Փետրածածկը մուգ է, ներքնապոչը՝ սպիտակ։ Արուի գլուխը, կուրծքը, մարմնի կողքերը մուգ կարմիր-դարչնագույն են, աչքերը՝ սպիտակ։ Էգերն ավելի դարչնագույն և խամրած են, աչքերը՝ մուգ։ Թռչելիս ակնառու է թևի վրայի սպիտակ շերտը, որը գրեթե հասնում է թևի ծայրը։
Կենսակերպ
Լողում է ոչ խորը ընկղմված, հաճախ՝ պոչը վեր ցցած։ Սուզվում է հաճախակի։ Բնակվում է լճերում, ճահճուտներում, բուսականությամբ ծածկված գետերում։
Սննդառություն
Սնվում է ջրային բույսերով, անողնաշարավորներով։
Բնադրում
Բնադրում է ապրիլի ընթացքում՝ եղեգնի մացառներում կամ ջրի վրա։ Բույնը լողացող հարթակ է՝ եղեգից, աղվափետուրներից։ Ձվերը բներում հայտնվում են մայիսի առաջին կեսին։ Դնում է 53 մմ տրամագծով, բաց դարչնագույն 8-11 ձու։ Ձագերը հայտնվում են հունիսի կեսերից։ Երիտասարդ, աներեր թռչելու պատրաստ անհատներն օգոստոսի ընթացքում հասունների հետ կազմում են ոչ մեծ երամներ (5-30 թռչուն)։ 1984-1894 թվականներին սպիտակաչք սուզաբադերի թվաքանակն Արարատյան դաշտի լճակներում կազմել է 0,002-0,5 թռչուն, Սևանա լճում ցուցանիշը չափազանց ցածր է՝ անհրաժեշտ կենսապայմանների բացակայության պատճառով։
Տարածվածություն
Տարածված է Եվրոպայում, Միջերկրածովյան երկրներում, Ռուսաստանում, Ուկրաինայում, Փոքր Ասիայում, Միջին Ասիայում, Անդրկովկասում, Իրանում և Հյուսիսային Աֆրիկայում։
Չուի շրջանում հանդիպում է Սևանա լճի ավազանում, ինչպես նաև Արարատյան հարթավայրի արհեստական ձկնաբուծական լճակներում և գերխոնավ տարածքներում ։
Պահպանություն
Նստակյաց, քիչ տարածված տեսակ է։ ԲՊՄՄ Կարմիր ցուցակի չափորոշիչներով գնահատվում է որպես խոցելի տեսակ։
Բնադրման շրջանում հաշվառվում են 5-10 բնադրող զույգ, իսկ չուի շրջանում հանդիպում են 50-150 առանձնյակներից կազմված խմբերով։ Միշտ եղել են սակավաթիվ։
Վտանգման հիմնական գործոններն են բնադրավայրերի բացակայությունը, Արարատյան հարթավայրի արհեստական և բնական լճակներում անհանգստացման գործոնը։
Պահպանվում է «Սևան» ազգային պարկում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բադեր Կատեգորիա:Եվրասիայի թռչուններ Կատեգորիա:Թռչուններ Կատեգորիա:Քորդավորներ Կատեգորիա:Խոցելի տեսակ Կատեգորիա:Ողնաշարավորներ Կատեգորիա:Սագանմաններ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված կենդանիներ Կատեգորիա:Աֆրիկայի թռչուններ
Չելյաբինսկ (օդանավակայան)
Պատմություն
Օդանավակայանը սկսել է իր գործունեությունը 1930 թվականի օգոստոսի 15-ին։ Նույն թվականի օգոստոսի 16-ին իրականացվել է առաջին ուղևորատար չվերթը «Յու-13» ինքնաթիռով, հետևյալ ուղղությամբ՝ Չելյաբինսկ - Մագնիտոգորսկ։ 1974 թվականին Չելյաբինսկի կառավարությունը որոշում է շահագործել նոր տերմինալի օդանավակայան։ 1994 թվականին օդանավակայանը իրականացնում է միջազգային չվերթներ։ 2013 թվականին օդանավակայանը իրականացնում է բեռնափոխադրումներ Boeing 747-400F օդանավով, որը օդանավակայանին տրամադրել էր Atlas Air ավիաընկերությունը։
Ուղղություններ
2015 թվականի հունիսին օդանավակայանը իրականացրել է հետևյալ չվերթները ՝։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի օդանավակայաններ
Միլիևո (գյուղ, Վիժնիցայի շրջան)
Միլիևո (Міліїве, Мілієве), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Վիժնիցայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Միլիևո գյուղում բնակվում էր 2 071 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Վիժնիցայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1451 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Նոր Կտակարան
Տարբեր ժամանակներում և տարբեր ծավալով գրված այս գրքերը ներկայացնում են քրիստոնեական եկեղեցին իր հիմնադրի՝ Հիսուս Քրիստոսի ծնունդից սկսած մինչև եկեղեցու տարածումը, ինչպես նաև հավատացյալների կյանքը տարբեր երկրներում։ Ներկայումս այս գրքերն իրենց դասավորումով ներկայացնում են հետևյալ խմբերը. <ol> <li> Ավետարաններ (Մատթեոս, Մարկոս, Ղուկաս, Հովհաննես), որոնք պատմում են Հիսուսի կյանքն ու նրա քարոզչությունը։</li> <li> Առաքյալների գործերը, որ առաջին դարի եկեղեցու կյանքն է։</li> <li> Նամակներ, որոնք բաժանվում են երկու խմբի.
ա. Պողոս առաքյալի կողմից գրված նամակներ. ընդամենը 14 նամակ՝ ուղղված հռոմեացիներին, կորնթացիներին (Ա և Բ), գաղատացիներին, եփեսացիներին, փիլիպպեցիներին, կողոսացիներին, թեսաղոնիկեցիներին (Ա և Բ), Տիմոթեոսին (Ա և Բ), Տիտոսին, Փիլիմոնին և եբրայեցիներին։
բ. Ընդհանրական նամակներ. ընդամենը յոթ նամակ՝ գրված Հակոբոսի, Պետրոս առաքյալի (Ա և Բ), Հովհաննես առաքյալի (Ա, Բ և Գ) և Հուդայի կողմից։ </li> <li> Հայտնություն (Հովհաննեսի), որը հայտնութենական տեսիլքով նկարագրում է բարու վերջնական հաղթանակը չարի դեմ և Քրիստոսի երկրորդ գալուստը։</li> </ol>
Ավետարաններ
Ավետարանները թվով չորսն են՝ գրված Մատթեոս առաքյալի, Մարկոսի, Ղուկասի և Հովհաննես առաքյալի կողմից։ Ավետարաններից առաջին երեքն ակնհայտ նմանություններ ունեն իրար հետ, մինչդեռ Հովհաննեսի Ավետարանը տարբեր է։ Սրանց լեզուն, նյութերը և դրանց դասավորումը բավական նման են միմյանց, և այդ է պատճառը, որ այս երեքը կոչվում են Համատեսական Ավետարաններ։ Բովանդակության նմանության օրինակ կարող են ծառայել Մտ 9.2-8, Մր 2.3-12, Ղկ 5.18-26 հատվածները։ Նույնիսկ շատ համարների բառերը նույնն են, ինչպես՝ Մտ 10.22, Մր 13.13, Ղկ 21.17։ Այսպիսով՝ տեսնում ենք, որ Մատթեոսի Ավետարանում կա Մարկոսի Ավետարանի 91 տոկոսը և Ղուկասի Ավետարանում՝ 53 տոկոսը։ Այս կարգի նմանությունները հարցեր են առաջացնում՝ գտնելու համար երեք Ավետարանների ծագումը։ Արդյո՞ք հեղինակները ընդհանուր աղբյուր ունեին։ Արդյո՞ք դրանք առանձին-առանձին են գրվել։ Այս և նմանօրինակ այլ հարցեր հանգեցնում են հետևյալ պատասխաններին. Համաձայն Աստվածաշնչի մասնագետների, Մատթեոսի Ավետարանը գրվել է ուշ 50-ական և կամ 60-ական թվականներին, Մարկոսի Ավետարանը՝ 50-60 թթ ընթացքում, իսկ Ղուկասի Ավետարանը, ըստ ոմանց, 59-63 թթ միջև և կամ 70-ական թվականներին։
Ավետարաններից չորրորդը՝ Հովհաննեսի Ավետարանը, իր ոճով և բովանդակությամբ բոլորովին տարբերվում է համատեսական Ավետարաններից։ Համատեսականների հետ նույնություն է նկատվում հատկապես Հիսուսի կյանքի վերջին շաբաթվա դեպքերի և հարության դրվագի մեջ։
Հովհաննեսի Ավետարանը գրվել է, ըստ ոմանց, 85 թ հետո, իսկ նորագույն ուսումնասիրությունները գրության ժամանակը դնում են 55-70 թվականների միջև։
Առաքյալների գործերը
Առաքյալների գործերը կամ Գործք առաքելոցը քրիստոնեական եկեղեցու կյանքն է Քրիստոսի համբարձումից հետո։ Հեղինակը Ղուկասն է, որը հեղինակ է նաև երրորդ Ավետարանի։ Ղուկասը պատմում է եկեղեցու առաջին տարիների կյանքը, առաքյալների քարոզչությունն ու կատարած գործերը, իսկ գրքի երկրորդ մասում կենտրոնանում է Պողոս առաքյալի վրա՝ պատմելով նրա առաքելությունը մինչև ձերբակալումն ու Հռոմ ուղևորվելը։ Գրքի գրության ժամանակի մասին երկու տարբեր կարծիքներ կան. <ol style="list-style-type:armenian"> <li>Գործք առաքելոցը գրված պետք է լինի 63 թ, քանի որ գիրքը չի հիշատակում Պողոսի դատավարությունը (28.30), Հռոմի հրկիզումը, քրիստոնյաների հալածանքը, որ տեղի ունեցավ 64 թ, Պողոսի նահատակությունը (հավանաբար 67 թ) և Երուսաղեմի կործանումը (70 թ)։</li> <li>Երկրորդ տեսակետն այն է, որ Գործք առաքելոցը գրվել է 70 թ կամ դրանից հետո։ Այս կարծիքը հայտնողները շեշտում են, որ գրքի գրության նպատակն է եղել եկեղեցու տարածումը և Ավետարանի մասին վկայությունը (1.8)։ Եվ իսկապես, գրքում տեսնում ենք, թե ինչպես է եկեղեցին զորանում ու տարածվում Երուսաղեմում, Հրեաստանում ու Սամարիայում և հասնում մինչև երկրի չորս կողմերը, մինչև Հռոմ, որ այն ժամանակվա քաղաքակրթության և քաղաքական կյանքի կենտրոնն էր։
Այս նպատակի համար այնքան էլ կարևոր չէ Պողոսի նահատակությունը և Երուսաղեմի կործանումը։ Ուստի կարելի է գրքի գրության համար ընդունել 70 թ կամ ավելի ուշ։</li> </ol>
Նամակներ
<ol style="list-style-type:armenian"> <li>Պողոս առաքյալի կողմից գրված նամակներ։ Այս նամակները 14-ն են։ Պողոս առաքյալն իր քարոզչության ընթացքում հետաքրքրվում էր իր հաստատած եկեղեցիներով՝ դրանք քաջալերելու և հորդորելու համար, որ հաստատ մնան այն ուղիղ հավատի մեջ, որ ստացել են իր քարոզչությամբ։
Այս նամակներից երեքը հատկապես տարբերվում են մյուսներից. դրանք են՝ Տիմոթեոսին գրված առաջին և երկրորդ նամակները, ինչպես նաև Տիտոսին գրված նամակը, որոնք կոչվում են հովվական նամակներ։ Այս նամակներում Պողոսը ցուցումներ է տալիս իր գործակիցներին՝ Տիմոթեոսին և Տիտոսին, հովվական խնամք տանելու եկեղեցիների նկատմամբ։
Պողոս առաքյալի նամակները գրվել են 51-67 թվականների միջև։</li> <li>Ընդհանրական նամակներ։ Սրանք յոթ նամակներ են (Հակոբոսի նամակը, Պետրոսի առաջին և երկրորդ նամակները, Հովհաննեսի առաջին, երկրորդ և երրորդ նամակները և Հուդայի նամակը,) որոնք կոչվել են Ընդհանրական նամակներ, մի անվանում, որ առաջին անգամ գործածել է Եվսեբիոս պատմիչը (265-340 թթ) իր «Եկեղեցական պատմություն» գրքում։
Այս նամակների տարբերությունը Պողոսի գրած նամակներից այն է, որ սրանք ուղղված են ընդհանուրին (թերևս Հովհաննեսի երրորդ նամակից բացի), մինչդեռ Պողոսի նամակներն ուղղված են տեղական եկեղեցիներիին կամ մասնավոր անձանց։
Հայտնություն Հովհաննեսի
Հայտնություն Հովհաննեսի գիրքն իր ձևով և բովանդակությամբ տարբեր է Նոր Կտակարանի մյուս գրքերից։ Սա մաս է կազմում գրական հատուկ մի տեսակի, որ ծանոթ է «հայտնութենական գրականություն» անունով։ Հին Կտակարանում նույնպիսի մի գրություն է, օրինակ՝ Դանիելի գիրքը։ Իսկ ոչ կանոնական (պարականոն) գրքերում սրանց թիվը շատ է։
Հայտնութենական գրականության հատկանիշերն են առատ տեսիլքներ, խորհրդանշաններով ծանրաբեռնված լեզուն, երկնային և երկրային ուժերի միջև հակադրությունն ու բախումները, աստվածային դատաստանի վերահաս ապառնալիքները և չարի վերջնական պարտության ավետիսը կամ նյութական պատկերումը։ Տեսիլքներն ու խորհրդանշանները մի տեսակ վարագույր են՝ ծածուկ կերպով հայտնելու այն, ինչ հեղինակը չէր կարող բացահայտ գրել ժամանակի կրոնական և քաղաքական հալածանքների պատճառով։
Արդ, այս բոլոր տարրերը լայնորեն օգտագործված են Հայտնություն Հովհաննեսի գրքում, որը գրվել է այնպիսի մի ժամանակ, երբ Քրիստոսի եկեղեցին և քրիստոնյաները հալածանքի էին ենթարկվում հռոմեական իշխանությունների կողմից։ Մասնագետները կարծում են, որ այս գիրքը գրվել է 90-ական թվականներին։
Սպիտակահոնք կեռնեխ
Սպիտակահոնք կեռնեխ, կեռնեխների ընտանիքի թռչուն։ Ձմեռող է, հազվագյուտ։
Արտաքին կառուցվածք
Մարմնի երկարությունը 21 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 33-34,5 սմ։ Մարմինը վերևից դարչնագույն է, ներքևից՝ սպիտակ՝ մուգ խայտերով, մարմնի կողքերը և թևատակի ծածկողները՝ շիկակարմիր։ Հոնքը վառ սպիտակ է, բեղը՝ բաց դարչնագույնից դեղին երանգներով։ Հաճախ հանդիպում է այլ կեռնեխների (հատկապես՝ սինակեռնեխի) երամներում։
Սննդառություն
Սնունդ է որոնում ցածրահասակ թփերում, ծառերի վրա կամ դրանց տակ և դաշտեզրերին։ Սնվում է անողնաշարավորներով, սերմերով, հատապտուղներով։
Կենսակերպ
Չվում է գիշերը։ Բնակվում է նոսրանտառներում, պտղատու այգիներում, մացառուտներում։
Որպես հազվագյուտ տեսակ՝ ՀՀ տարածքում գրանցվել է 6 անգամ՝ Երևանի շրջակայքում, Կոտայքի (Հրազդան), Գեղարքունիքի (Սևան, Արեգունի գյուղ), Վայոց ձորի (Մամարզա գյուղ), Արարատի (Դաշտաքար գյուղ) մարզերում։
Պատկերասրահ
Կատեգորիա:Կեռնեխներ Կատեգորիա:Եվրոպայի թռչուններ
Վեյ Վընտի Ցաո Պին
Վեյ Վընտի Ցաո Պին (曹丕, ), Ծիհուան անունով, ծնվել է Պեյկուո նահանգի Ցյաո գավառում (այժմ՝ Պոճոու քաղաք, Անհուեյ նահանգ)։ Երեք թագավորությունների ժամանակաշրջանում Ցաո Վեյը եղել է երկրի անվանական և պաշտոնական հիմնադիր կայսրը, Ցաո Ցաոյի երրորդ որդին՝ Ցաո Ցաոյի և կայսրուհի Վուսյուանպիանի ավագ որդին, հետագայում ժառանգել է իր հոր՝ Վեյ թագավորի տիտղոսը և վարչապետի իշխանությունը։ Երբ վերջապես Արևելյան Հան դինաստիայի կայսր Սիանդին հրաժարվեց նրանից, Ցաո Պին գահ բարձրանալուց հետո փոխեց երկրի անունը Վեյ և պատմության մեջ կոչվեց Ցաո Վեյ։ Նա մահացել է 226 թվականին և հետմահու անվանվել է Կայսր Վըն։
Ռոզլիվ
Ռոզլիվ (Розлив), խուտոր Ռուսաստանի Դաշնության Ստավրոպոլի երկրամասի Ալեքսանդրովսկոեի շրջանի կազմում։
Ընդգրկված է «Կալինովսկոեի գյուղխորհուրդ» գյուղական համայնքի կազմում ։
Վեյ Վընտի Ցաո Պին
Կենսագրություն
187 թվականի ձմռանը Ցաո Պին ծնվել է Պեյկուո նահանգի Ցյաո գավառում (այժմ ՝ Բոժոու քաղաք, Անհուեյ նահանգ )։ Ցաո Պին և՛ քաղաքացիական, և՛ զինվորական էր, նա վեց տարեկանում գիտեր նետաձգություն, իսկ ութ տարեկանում կարողացավ գրել, սովորել ձիավարություն և կրակել։ Ցաո Պին լավ տիրապետում էր սուսերամարտին, կարդում էր հին և ժամանակակից սուրբ գրություններ և ծանոթ էր տարբեր մտքի դպրոցների տեսություններին ։.
197 թվականին ավագ եղբայրները ՝ Ցաո Անկը և Ցաո Պին իրենց հոր հետ գնացին Վանչընգ։ Կաո Անկը մահացավ Վանչընգում՝ գեներալ Տիենվեյի և նրա զարմիկի՝ Ցաո Անմինի հետ միասին, իսկ Ցաո Պին, բարեբախտաբար, փախավ ձիով  ։ Տիկին Տինգը բաժանվեց Ցաո Ցաոյից, քանի որ նա մեղադրեց Ցաո Ցաոյին իր որդեգրած որդու՝ Ցաո Անկի մահվան մեջ։
Ռոզլիվ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ստավրոպոլի երկրամասի Ալեքսանդրովսկոեի շրջանի բնակավայրեր
Վեյ Վընտի Ցաո Պին
Կենսագրություն
200 թվականին Ցաո Պին հետևեց Ցաո Ցաոյին և մասնակցեց Կուանտուի ճակատամարտին  ։
208 թվականին Ցաո Պին հետևեց Ցաո Ցաոյին և մասնակցեց Չիպիի ճակատամարտին  ։
211 թվականի փետրվարի 12-ին (Սինսի օր, Ծիանանի 16-րդ տարվա առաջին ամիսը) նա նշանակվեց հինգ զորագնդերի գեներալ և փոխվարչապետ ։
212-ից 213 թվականներին Ցաո Պին մասնակցել է Ռուսյուկոուի ճակատամարտին  ։
217 թվականին Ցաո Ցաոն տատանվում էր իրավահաջորդ ընտրելու հարցում։ Երբ Հուան Ծին և Ծյա Սյուին համոզեցին Յուան Շաոյին և Լյու Պիաոյին վերացնել ավագ որդիներին,Կաո Պին դարձավ արքայազնի ժառանգորդ։
220 թվականին Ցաո Ցաոն մահացավ վաթսունվեց տարեկան հասակում։ Ցաո Պին հաջորդում է թագավոր Վեյին։ Նույն թվականին Հան դինաստիայի կայսր Սիանը ստիպված եղավ հրաժարվել գահից, և ստեղծվեց Վեյ նահանգը՝ փոխվելով անունը Հուանգ Չուի։
Այն բանից հետո, երբ Ցաո Պին հաջորդեց թագուհի Վեյին, նա չլսեց իր ենթակաների խորհուրդը, այրեց և լքեց Սյանյանգին և Ֆանչընին, իսկ Սուն Ցյուենը փոքր զորքեր ուղարկեց նրանց դիմագրավելու համար։ Իրեն կայսր հռչակելուց հետո նա ուղարկեց Ցաո Ռընին և Սյու Հուանգին հետ գրավելու այն քաղաքը, որը նա լքել էր, այն պատճառաբանությամբ, որ Սուն Ցյուենը գրավել էր Սյանյանը առանց իր թույլտվության։ 221 թվականի օգոստոսին Սուն Ցյուենը  բանագնացներ ուղարկեց,որպեսզի հայտնեն իր հանձնվելու մասին։ Տինգսիի 19-ին (սեպտեմբերի 23 ） ) կայսր Վենը ուղարկեց Տայչանգ Սինգ Ճընին, որպեսզի Սուն  Ցյուենին  դարձնի Վուի թագավոր։ Նույն թվականի ապրիլին Լյու Պեյը՝ Հանչոնգի թագավորը, իրեն հռչակեց կայսր և հիմնեց Շուհանը։
221 թվականին մահանում է նրա կինը՝ Ճընը։
224 թվականի օգոստոսին նա մոբիլիզացրեց 100,000 մարդ՝ հարձակվելու Վու Կուանլինգի վրա։ Առաջին անգամ նրան վախեցրեց Սյու Շընգի կեղծ քաղաքը։ Ավելի ուշ նրա վիշապանավը մեծ ալիքներով շտապեց դեպի Վու բանակի դիրքը, և բանակը պարտության մատնեց նրան, ուստի նա նահանջեց։ 225 թվականի օգոստոսին ևս 100000 մարդ մոբիլիզացվեց Վու Կուանլինգի վրա հարձակվելու համար, սակայն գետը սառել էր։ Նահանջի ճանապարհին նա պարտություն կրեց Սուն Շաոյի կողմից ուղարկված 500 հոգուց բաղկացած բանակից, և նրա վիշապանավը ու Վեյի բանակի պաշարները գրավվեցին Վուի բանակի կողմից։
226թ. մայիսի 16-ին Պինգչըն ( հունիսի 28) կայսր՝Ցաո Ռուին նշանակվեց թագաժառանգ։ Տինգ Սին մահացավ 17-ին (հունիսի 29-ին) Ծիաֆու Հոլլում 40 տարեկան հասակում։ Ցաո Ռուին հաջորդեց գահին որպես կայսր Վեյ Մին։ Հունիսի 9-ին Վույին (հուլիսի 20) թաղեցին Յանգլինգում։
Կառավարում
Ցաո Ցաոի մահից հետո ցաո Պին հաջորդեց որպես վարչապետ։ Նույն թվականի հոկտեմբերին նա ստիպեց հասնել Սիանտի Ծընի գահին, յուրացրեց Հան դինաստիան և իրեն հռչակեց կայսր, երկիրն էլ անվանեց Վեյ,Յուան դինաստիան փոխվեց Հուանգչու, իսկ Լուոյանգը հաստատվեց որպես մայրաքաղաք։
Պոեզիա
Ցաո Պիի բանաստեղծությունները տարբեր ձև ունեն, բայց երկարությունը հինգ կամ յոթ նիշ է, լեզուն հանրաճանաչ է և ունի ժողովրդական երգերի ոգի։ «Իան Կը Սին»-ը, որը հանդիսանում է Ցաո Պիի պոեզիայի ամենաբարձր նվաճումը,գրվել է Ծիանանի տասներկուերորդ տարում, Ցաո Ցաոյի հյուսիսային արշավանքի ժամանակ դեպի Վուհուան։ «Իան Կը Սին»-ն արտացոլում է պատերազմի և տեղահանության ներկայիս իրավիճակը Արևելյան Հան դինաստիայի վերջում և արտահայտում է տղամարդկանց և կանանց ներքին դժգոհությունն ու մելամաղձությունը,որոնք ստիպված էին բաժանվել:Ամբողջ բանաստեղծության մեջ օգտագործվում է չհղկված բառեր, նրբագեղ վանկեր և հոսող զգացմունքներ։ Այն գովաբանվել է Մին դինաստիայի Վան Ֆուծիի կողմից, քանի որ «սերը, հակումը, գույնը և ձայնը անհամեմատելի են հին և նոր ժամանակներում»։
Ավարես (այլ կիրառումներ)
Ավարես, կարող է վերաբերել՝
Վեյ Վընտի Ցաո Պին
Պոեզիա
Ցաո Պիի որոշ գործեր, որոնք գովաբանվում են հետագա սերունդների կողմից, գրվել են նրա պաշտոնավարման ընթացքում։
Յը Ծյաինգի «Հանի Վեյի և վեց դինաստիաների բանաստեղծություններում» գիտնական Յը Ծյաինգը թվարկում է Ճոնգ Ռոնգի « Բանաստեղծությունները », Լյու Ցսիի « Վըն Սին Տիաո Լոնգը » և Վան Ֆուծիի «Ծան Ճայ պոեզիայի զրույցը», Ցաո Պիի « Պոեզիան »։ Ցաո Պիին դասում է միջին հորիզոնականում՝ մտածելով, որ նրա բանաստեղծությունները այնքան էլ լավը չեն, որքան իր կրտսեր եղբոր՝ Ցաո Ճիի բանաստեղծությունները։
Մին դինաստիայի վերջում և Ցին դինաստիայի սկզբում Վան Ֆուծին «Ծյան Ճայ պոեզիայի զրույցում»կոպիտ է արտահայտվել Ցաո Պիի «վերականգնման» հռչակագրի մասին։
Պոեզիայի գրելաոճն ազդում է նրա Ֆու ոճի վրա, իսկ Ֆու ոճը նրա ֆու ստեղծագործություններին բնորոշ հատկանիշն է, որն ակնհայտ խորհրդանշական նշանակություն ունի։ Ցաո Պիի ստեղծած քսանութ Ֆուից տասնվեցը լավն են։ Բովանդակային տեսակետից այն հիմնականում քնարական է ու վանկարկում ունի, համակարգային առումով Հան դինաստիայի երկար ու վիթխարի Ֆուից վերածվել է կարճ ու ողբալի Ֆուի։ Բովանդակությունը շոշափում է սոցիալական իրականությունը՝ իրական զգացմունքների հպումով, և անհատի հույզերը բերում Ֆու։
Եղբայրներ
Ցաո Պին ընդհանուր առմամբ ունի 24 եղբայր.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ԲՊՀ հոդվածներ 2023 Կատեգորիա:Չինացի բանաստեղծներ
Slashdot
Սլեշդոթը (անգլերեն՝ Slashdot), որոշ ժամանակներ կարճեցված որպես՝ /., տեխնոլոգիային վերաբերվող լուրերի կայք է, որի տերն է SourceForge, Inc.։ Դա պարունակում է մասնակիցների միջոցով ներկայացված և խմբագիրների միջոցով քննարկված ներկա պատահումների լուրեր՝ համակարգչամոլային ակցենտով։ Կայքի յուրաքանչյուր պատմություն նաև ունի իր ինտերնետային ֆուրումի նման՝ մեկնաբանության բաժին։ Կայքի անվան կապակցությամբ, նրա տերերը բացատրել են, որ դա «URL-ի մի տեսակ անտանելի ծաղրերգություն» է, որն ընտրվել է նրանց որոնք փորձում են կայքի URL-ը արտասանեն՝ շփոթեցնելու համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլալեզու կայքեր
Քաղաքային որսորդը
Քաղաքային որսորդը (City Hunter), 1993 թվականի կինոֆիլմ, որի գլխավոր դերում Ջեքի Չանն է։ Կատակերգական մարտաֆիլմ ծաղրերգության տարրերով նկարահանված City Hunter մանգայի մոտիվներով։
Սյուժե
Այս ֆիլմում Ջեքի Չանը խաղում է մասնավոր դետեկտիվի դեր, ով միաժամանակ անուղղելի կնամոլ է ։ Իր հաճախորդներից մեկն է դառնում հարուստ թերթի մագնատը, ով ցանկանում էր գտնել կորած աղջկան։ Հերոս Ջեքին պարզում է, որ աղջիկը փախել է տնից և ուղևորվել ճանապարհորդության նավով, որով ճանապարհորդություն էր կատարում նաև ահաբեկիչների մի խումբ և ոստիկան, ում առաքելության մեջ է մտնում այդ ահաբեկիչների և հերոսի ընկերուհու գտնելը։ Հասնելով նավին նա հայտնվում է բազմաթիվ ծիծաղելի իրավիճակներում, սակայն վերջ ի վերջո կատարում է իր առաքելությունը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հոնգկոնգյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Մարտաֆիլմեր Կատեգորիա:Կատակերգություններ Կատեգորիա:1993 ֆիլմեր
Արաքսյան հանրապետություն
Արաքսյան հանրապետություն (Araz Respublikası, հայտնի նաև որպես Արաքսի հանրապետություն), Հարավային Կովկասում ձևավորված, կարճատև կյանք ունեցած և չճանաչված պետություն, որի տարածքը մոտավորապես համապատասխանում է ներկայիս Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության տարածքին։ Պետության հարավային սահմանը կազմող Արաքս գետի պատվին անվանված հանրապետությունը Ջաֆարկուլի խանի կողմից իր անկախությունն է հռչակվել 1918 թվականի դեկտեմբերին, և աջակցություն է ստացել Ադրբեջանի Դեմոկրատական Հանրապետության իշխող Մուսավաթ կուսակցության և Օսմանյան կայսրության կառավարության կողմից։
Արաքսյան հանրապետության ստեղծումը պատասխան էր Հարավային Կովկասում բրիտանական գլխավոր կոմիսար սըր Ջոն Օլիվեր Ուարդրոփի սահմանային առաջարկին, որը պետք է այդ տարածաշրջանը փոխանցեր Հայաստանի առաջին հանրապետությանը ։ Նրա գոյությունը դադարեցվել է այն ժամանակ, երբ Հայաստանի առաջին հանրապետության զորքերը 1919 թվականի հունիսի կեսերին՝ թուրք-թաթարական խռովությունների ժամանակ, մտել են այդ տարածաշրջան և իրենց վերահսկողությունը սահմանել այնտեղ։ Սակայն դրա հետևանք է եղել այն, որ ադրբեջանական և թուրքական բանակները հարձակում սկսեն Նախիջևանի տարածաշրջանի վրա, ինչի հետևանքով հուլիսի վերջին Հայաստանը նորից կորցրել է տարածաշրջանի նկատմամբ վերահսկողությունը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետություն Կատեգորիա:Հայոց պատմություն Կատեգորիա:Ադրբեջանի պատմություն Կատեգորիա:1918 հիմնադրված պետություններ և տարածքներ Կատեգորիա:Պետություններ Պատմական Հայաստանի տարածքում Կատեգորիա:Ասիայի պատմական երկրներ
Աբվեր
Աբվեր' (Abwehr՝ պաշտպանություն), գերմանական գլխավոր շտաբի հետախուզական ծառայությունը 1925–1944 թթ.-ին։ Միավորել է ֆաշիստական Գերմանիայի գլխավոր շտաբի հետախուզական բոլոր մարմինները և ծովակալ Կանարիսի գլխավորությամբ հետախուզական քայքայիչ գործունեություն ծավալել տարբեր երկրներում։ 1944 թ.-ին «Կայսրության անվտանգության ծառայությանը» միացվելուց հետո Աբվերը փաստորեն դարձավ Գեստապոյի բաժանմունք։
Կատեգորիա:Ռազմական հետախուզություն Կատեգորիա:Հատուկ ծառայություններ Կատեգորիա:Վերմախտ Կատեգորիա:Անհետացած հատուկ ծառայություններ Կատեգորիա:Նացիստական Գերմանիայի զինված ուժեր Կատեգորիա:1920 հիմնադրված կազմակերպություններ Կատեգորիա:1920 հիմնադրումներ Գերմանիայում
Սխոլաստիկա
Վաղ սխոլաստիկա
Բուն սխոլաստիկայի պրոբլեմատիկան ձևավորվել է ֆեոդալական քաղաքակրթության վերելքի պայմաններում՝ IX-XI դարերում։ Տարածվում է գտել հատկապես օգոստինոսյան պլատոնականությունը (Յոհան Սկոտ Էրիուգենա, Անսելմ Քենտրբերացի և ուրիշներ)։ Բացահայտվում են ունիվերսալիաների շուրջը ընթացող բանավեճերի տարբեր դիրքորոշումներ (տես Նոմինալիզմ և ռեալիզմ)։
Միջին սխոլաստիկա
Հասուն սխոլաստիկան (XII—XIII դդ․) զարգանում էր գլխավորապես համալսարաններում (առանձնանում է հատկապես Փարիզի համալսարանը)։ Պլատոնականությունը (օրինակ, Շարտր դպրոցը) աստիճանաբար դուրս է մղվում արիստոտելականությամբ (Սիգեր Բրաբանտցի, Ալբերտ Մեծ, Թովմա Աքվինացի, Ռայմունդ Լուլի)։
Ուշ սխոլաստիկա
XIV դարից սկսած սխոլաստիկայի մեջ զգացվում է զարգացած ֆեոդալիզմի ուժեղացող հակասությունների ազդեցությունը։ Դունս Սկոտը Թովմա Աքվինացու ուսմունքին հակադրում է իր վոլյունտարիզմը։ Այդ շրջանի ընդդիմադիր ուժերը առաջադրում են երկակի ճշմարտության ուսմունքը։
Վերածննդի ազդեցությամբ սխոլաստիկան աստիճանաբար ետ է մղվում։ Սխոլաստիկայի ավանդույթների մասնակի աշխուժացում նկատվում է XVI—XVII դարերում, հատկապես Իսպանիայում (այսպես կոչված, երկրորդ սխոլաստիկա), որին վճռական հարված է հասցնում լուսավորականությունը։
XIX-XX դարերի սահմանագծին սխոլաստիկայի ավանդույթները վերածնում են նեոթոմիզմը և նեոսխոլաստիկան։
Հայաստանում
Հայ միջնադարյան փիլիսոփայությունը, որքանով որ այն հելենիստական ավանդույթները շարունակելիս չի հանգել կրոնափիլիսոփայական գաղափարախոսության, չի կրել սխոլաստիկայի ընդգծված ազդեցությունը։ Հայ փիլիսոփայության մեջ քննարկվել են սխոլաստիկայի մեջ արծարծված ինչպես ընդհանուր փիլիսոփայական պրոբլեմներ (հատկապես ունիվերսալիաների հարցը), այնպես էլ կրոնափիլիսոփայական որոշ հարցադրումներ։ Բացի այդ XII-XIV դարերում, պայմանավորված ունիթորական շարժմամբ, թարգմանվում են սխոլաստների բազմաթիվ երկեր։
Այլաբանություն
Փոխաբերական առումով սխոլաստիկա նշանակում է անպտուղ իմաստասիրում, կյանքից և պրակտիկայից կտրված ձևական գիտելիք, որը դեդուկտիվ ճանապարհով բխեցվում է որոշակի դոգմատիկական, անառարկելիորեն ընդունված դրույթներից։
Գրականություն
Կատեգորիա:Միջնադարյան փիլիսոփայություն Կատեգորիա:Սխոլաստիկա
Մել Բոնի
Մել Բոնի (Mel Bonis), իրական անունը Մելանի էլեն Բոնի (Mélanie Hélène Bonis, ), ֆրանսիացի կոմպոզիտոր։ Ստեղծագործել է «Մել Բոնի» կեղծանունով, որպեսզի թաքցնի կին լինելու հանգամանքը ։
Կյանք և գործունեություն
Մելանի էլեն Բոնին ծնվել է 1858 թվականին Փարիզում ։ Դաստիարակվել է խիստ միջավայրում և ստացել է կրոնական կրթություն։ Չնայած ծնողների դեմ լինելուն՝ նա ինքնուրույն սկսել է երաժշտություն սովորել։ Ընտանիքի ընկերներից մեկը, նկատելով Մելանիի հնարավորությունները, ներկայացրել է նրան Սեզար Ֆրանկին և մեկ տարի անց՝ 19 տարեկանում, ընդունվել է Փարիզի կոնսերվատորիա, որտեղ Ֆրանկի մոտ սովորել է երգեհոն։ Միևնույն շրջանում այդտեղ սովորել են Դեբյուսին և Պերնեն։ Մելանին աչքի էր ընկնում ուսման մեջ։
Կոնսերվատորիայում նա ծանոթացել է երգիչ և երաժշտական քննադատ Ամեդե էտիխի հետ և ցանկանում էր ամուսնանալ նրա հետ, բայց աղջկա ծնողները դեմ էին այդ ամուսնությանը, և ստիպեցին նրան թողնել ուսումը կոնսերվատորիայում, որպեսզի խոչընդոտեն նրանց հետագա հանդիպումներին։ 1883 թվականին Մելանին ծնողների պնդմամբ ամուսնացել է այրի և հինգ երեխաների հայր Ալբերտ Դոմանգեի հետ, որն իրենից 25 տարով մեծ էր։ Այս ամուսնությունից ունեցել է 3 երեխա ։
Մելանին դադարել է զբաղվել երաժշտությամբ, բայց մի քանի տարի անց կրկին հանդիպելով Էտիխին, նրա ազդեցությամբ վերադարձել է երաժշտությանը։ Մելանին և Ամեդեն դեռ սիրահարված էին միմյանց, և Մելանիի համար սկսվել էր ներքին պայքարի դժվար շրջան նրա հանդեպ ունեցած զգացմունքների և կրոնական համոզմունքների միջև։ Նա իր 4-րդ երեխային՝ Մադլենին, ապօրինի է ունեցել և երբեք չի կարողացել պաշտոնապես ճանաչել ։ Աղջկան մեծացրել է Մելանիի նախկին սպասուհին։ Երբ նա դարձել է 13 տարեկան, Էտիխը, որն այդ ժամանակ ամուրի էր, աղջկան ճանաչել է որպես իր զավակ։
Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո մահացել է Մադլենի խորթ մայրը, և Մելանին վերցրել է աղջկան իր մոտ՝ ներկայացնելով նրան իբրև սանիկ և որբ։ 1918 թվականին մահացել է Մելանիի ամուսինը։ Միևնույն ժամանակ նրա ավագ որդին՝ Էդուարը, վերադառնալով զինվորական գերությունից, սիրահարվել է Մադլենին։ Չունենալով մերժման այլ հիմքեր՝ մայրը ստիպված է եղել որդուն և Մադլենին ներկայացնել աղջկա ծագման գաղտնիքը։ Դա խորը ցնցում էր երեքի համար էլ, և Մելանին մինչև կյանքի վերջը այդպես էլ չի կարողացել վերականգնվել։ Այնուամենայնիվ, նա մտերմացել է դստեր հետ, որը նույնպես ունակ երաժիշտ էր։ 1923 թվականին Մադլենը ամուսնացել է և դարձել 3 երեխաների մայր ։
Չնայած իրավիճակի դրամատիզմին՝ այս տարիները Մելանիի համար չափազանց արդյունավետ էին ստեղծագործելու առումով։ Նա ստեղծել է մոտ 60 դաշնամուրային պիես, ինչպես նաև մի շարք դուետներ, երկու դաշնամուրային և ուսումնական պիեսների ստեղծագործություններ, մոտ 30 պիես երգեհոնի համար, մոտ քսան կամերային ստեղծագործություն, այդ թվում՝ երեք սոնատ ֆլեյտայի, ջութակի, թավջութակի և դաշնամուրի համար, երկու քառյակ դաշնամուրային և լարային նվագախմբերի համար, յոթ՝ փողային գործիքների համար, սեպտետ դաշնամուրի, երկու ֆլեյտայի և լարային քառյակի համար, տասնմեկ նվագախմբային պիես և այլն։
Մել Բոնիի անունը լայն ճանաչում է ունեցել, սակայն ընտանիքում աջակցություն չունենալով և մշտական ներքին կոնֆլիկտ ապրելով՝ նա աստիճանաբար հեռացել է ստեղծագործությունից և մեկուսի ապրել՝ մխիթարություն գտնելով կրոնում։ Նա մահացել է 1937 թվականի մարտի 18-ին Սարսելում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:20-րդ դարի դասական կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Կին կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կանայք Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով Կատեգորիա:Երաժիշտներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Կեղծանուններ
Բեխիկ
Բեխիկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Մալաթիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Հրեշտակ (Միքելանջելո)
«Աշտանակով հրեշտակ» (Angelo reggicandelabro, ինչպես նաև՝ «Մոմակալով հրեշտակ», «Ջահով հրեշտակ»), ոչ մեծ մարմարյա արձան, ստեղծված Միքելանջելոյի կողմից մոտավորապես 1494-1495 թվականներին, Բոլոնյայում գտնվող սուրբ Դոմինիկի դամբարանի համար։ «Հրեշտակ» արձանն այն երեքից մեկն է, որը Միքելանջելոն ստեղծել է դամբարանի համար։ Ինչպես նշում է Վիկտոր Լազարևը, Միքելանջելոյի վաղ ստեղծագործությունների մեջ զգացվում է Յակոպո Դելլա Քվերչայի աշխատանքների ազդեցությունը։
Նկարագրություն
Սուրբ Դոմինիկի դամբարանն անավարտ է մնացել քանդակագործ Նիկոլո դել Արկայի մահվան պատճառով, ով սկսել էր դամբարանի կառուցման աշխատանքները։ Միքելանջելոն ճյուղավոր աշտանակով հրեշտակը քանդակել է դամբարանի աջ մասում։ Նրա հրեշտակն այդքան կանացի և նուրբ չէ, ինչպես Նիկոլո դել Արկայինը, նրա տեսքը, չնայած ոչ մեծ չափսերին, ավելի կոպիտ և տղամարդկային է։ Հրեշտակի վարսերը կարճ և գանգուռ են։ Նա ծնկել է ձախ ծնկի վրա և երկու ձեռքերով ծանր մոմակալ է բռնում։ Միքելանջելոն կարողացել է բավականին հաջող կերպով ընդօրինակել Նիկոլո դել Արկայի հրեշտակին, սակայն իր հրեշտակի դեմքն ավելի իրական է։
Ուիլյամ Ուոլեսը գրում է, որ սա «Միքելանջելոյի մտածած ամենագեղեցիկ արձանն է»։
Արվեստում
Այս քանդակը հիշատակվում է Կարել Շուլցի «Քար և ցավ» ինքնակենսագրական վեպում՝
1967 թվականին լույս է տեսել Ե. Լ. Քոնիգսբուրգի «Տիկին Բազիլ Է. Ֆրանկվայլերի արխիվից, ով ամենախճճվածն էր աշխարհում» գիրքը, որի սյուժեն զարգանում է «Հրեշտակ» արձանի գաղտնիքի վրա, որը, հավանաբար, ստեղծվել է Միքելանջելոյի կողմից։ 1968 թվականին գիրքը Ջոն Նյուբերիի մեդալ է ստացել։ 1973 թվականին գիրքը էկրանավորվել է Ֆիլդեր Քուկի կողմից (տիկին Ֆրանկվայլերի դերը կերտել է Ինգրիդ Բերգմանը), իսկ 1995 թվականին՝ Մարկուս Քուկի կողմից (տիկին Ֆրանկվայլերի դերը կերտել է Լորեն Բեքոլը)։
Գրականություն
Կատեգորիա:Միքելանջելո Կատեգորիա:Միքելանջելոյի ստեղծագործություններ Կատեգորիա:Արձաններ այբբենական կարգով
Սուֆոզիա
Սուֆոզիա, ( - տակից քանդել, քայքայել), տարալվացում, ապարաշերտերում ծծված ջրով միներալային մանր մասնիկների և լուծվող նյութերի հեռացում։ Սուֆոզիա առաջացնում է գրունտների միկրոագրեգատային կառուցվածքի խախտում, վերը տեղադրված ապարաշերտերի նստեցում և երկրի մակերևույթի 10, երբեմն 100-500 մ. տրամագծով փակ իջվածքների (ափսեներ, իջվածքներ, ձագարներ, ձորակներ) գոյացում։ Տարբերում են մեխանիկական սուֆոզիա՝ միներալային մանր մասնիկների հեռացում, քիմիական սուֆոզիա՝ լուծվող աղերի ողողումով հեռացում, կոլորիդային սուֆոզիա՝ գրունտի մասնիկների հեռացում՝ կոագուլված կավային մասնիկների միկրոագրեգատների քայքայումով։ Սուֆոզիա առաջացնում է հիմքի թուլացում (կառույցն անհավասարաչափ է նստում)։ Այն վայրերը, որտեղ սուֆոզիա է նկատվում, պիտանի չեն շինարարության համար։
Կատեգորիա:Երկրաբանական գործընթացներ Կատեգորիա:Գեոմորֆոլոգիա Կատեգորիա:Հողագիտություն
Ալիքոսա
Ալիքոսա, ավերակ գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բայազետի գավառում։ Գտնվում Կուլաբ գյուղի մոտ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Նիժնի Տագիլի պետական կրկես
Նիժնի Տագիլի պետական կրկես (Нижнетагильский государственный цирк), Նիժնի Տագիլ քաղաքի կրկեսը գտնվում է քաղաքի կենտրոնում՝ Լենինսկի շրջանում, Տագիլ լճակի հյուսիսային ափին, Պերվոմայսկայա փողոցում։
Նկարագրություն
Նիժնի Տագիլի կրկեսը մեծ գմբեթավոր շենք է, որն առանձնանում է խոշոր լայն դեկորատիվ «պսակ» ունեցող գմբեթով։ Շենքը երկհարկանի է, ունի 8 անկյունային ձև, երկայնքով օգտագործման համար (կենդանիների պահպանում, մարդկանց հանգիստ, վարչակակազմ)։ Հանդիսավոր մուտքը շենքի հիմնական մասում է և դուրս է գալիս կրկեսի դիմացի հրապարակը ։
Պատմություն
Առաջին անգամ Նիժնի Տագիլում կրկեսը հայտնվել է 1885 թվականի ամռանը, երբ քաղաքում ելույթներ էր ունենում Մ. Տրուցի ընտանեկան շապիտո կրկեսը։ Այլ կրկեսային թատերախմբերի մասին հիշատակվում է միայն 20-րդ դարի սկզբին, երբ քաղաքում գործում էին ժամանակավոր կրկեսները և Ֆ. Իզակոյի, Մ. Բորովսկու, Է. Ստրոկայի, Վ. Կոմուխինի շապիտո կրկեսները։
Հաստատուն կրկես Նիժնի Տագիլում հայտնվել է 1931 թվականին, երբ կառուցվել է կրկեսի շենքի կարկասը։ Շինարարությունը ղեկավարել է Բորիս Մուրատովը, ով երկար տարիներ եղել է կրկեսի առաջին տնօրենը։ Կրկեսի շենքը տաք էր, ինչը հնարավորություն էր տալիս ներկայացումներ ունենալ նաև ձմռանը։ Կրկեսի նոր շենքը նախագծել են ճարտարապետներ Ի. Շադրինը, Լ. Սեգալը, Դ. Լեոնտևը։ Այն նախատեսված է 2000 հանդիսատեսի համար։
Կրկեսի տնօրեններ են եղել Ֆ. Լեյցինգերը (1975-1978 թթ.), Է. Էրից-Պուխովը (1978-1984 թթ.), Ն. Բաշկիրը (1984 թվականից)։ Կրկեսում իրականացվում են ոչ միայն կրկեսային խմբերի ներկայացումները, այլ նաև էստրադայի աստղերի շոուներ։ Կրկեսին կից արտիստների համար գործում է հյուրանոց։
2017 թվականի սեպտեմբերի 23-ին, հիմնական նորոգումից հետո, կրկեսն իր դռներն է բացել հանդիսատեսի առջև «Բարև, կրկես» ծրագրով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1975 հիմնադրումներ Ռուսաստանում Կատեգորիա:Ռուսաստանի կրկեսներ
Թեքեյան մշակութային միություն (Բուենոս Այրես)
Թեքեյան մշակութային միություն (ԹՄՄ), հիմնվել է 1960 թվականին Բուենոս Այրեսում՝ Ռամկավար ազատական կուսակցությանհովանավորությամբ։ Մինչև 1974 թվականը գործել է «Արշակ Չոպանյան» մշակութային միություն անունով, այնուհետև՝ ներկա անվանումով։ Զբաղվում է հասարակական-քաղաքական, մշակութային գործունեությամբ։ 1975 թվականից հրատարակում է «Սարտարապատ» շաբաթաթերթը։ Սերտորեն գործակցում է ՀԲԸՄ-ի հետ։ 1998 թվականին Բուենոս Այրեսում բացվել է ԹՄՄ «Սուրեն և Վերճինիա Ֆեսճյան» կենտրոնը՝ կառուցված տեր և տիկին Ֆեսճյանների բարերարությամբ։
Կատեգորիա:Արգենտինահայ մշակութային կազմակերպություններ
Բիլ Թիլդեն
Ուիլյամ Թեյթեմ (Մեծ Բիլ) Թիլդեն (William Tatem "Big Bill" Tilden, ), ամերիկացի թենիսիստ։
1959 թվականից սկսած՝ Թենիսի փառքի միջազգային սրահի անդամ։
Նովոկալտաևո
Նովոկալտաևո (Новокалтаево, Яңы Ҡалта), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կույուրգազինսկի շրջանի կազմում։
Քվենատկոցա
Քվենատկոցա (ქვენატკოცა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Քարելի շրջանում ։
Նովոկալտաևո
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 96 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կույուրգազինսկի շրջանի բնակավայրեր
Քվենատկոցա
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 640 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Քարելից հեռու է 13 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 2359 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Քարելի շրջան
Բիլ Թիլդեն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի թենիսիստներ
Եվրատեսիլ 1978 երգի մրցույթ
Հղումներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 1978 երգի մրցույթ Կատեգորիա:1978 Ֆրանսիայում
Եվրատեսիլ 1977 երգի մրցույթ
«Եվրատեսիլ 1977 երգի մրցույթը» դարձել է Եվրատեսիլի 22-րդ մրցույթը և տեղի է ունեցել 1977 թվականի մայիսի 7-ին Մեծ Բրիտանիայի մայրաքաղաք Լոնդոնի Wembley Conference Centre-ում։ Մրցույթի ազգային հեռարձակող կազմակերպությունը եղել է British Broadcasting Corporation (BBC)։
Հղումներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 1977 երգի մրցույթ Կատեգորիա:1977 Մեծ Բրիտանիայում
Աստվածաշունչ
Աստվածաշունչ (Աստվածաշունչ մատյան, Սուրբ Գիրք, Գիրք Գրոց, Աստծո Խոսք), քրիստոնյաների համար առանցքային և սուրբ համարվող մի շարք կրոնական տեքստեր պարունակող գիրք։
Անվանում և Աստվածաշնչականություն
Աստվածաշունչ նշանակում է Աստծուց ներշնչված / Աստծու ներշնչանքով գրված/ «Սուրբ գիրք», բառի լայն իմաստով, համարվում է ցանկացած կրոնական համակարգում բացառիկ հեղինակություն վայելող և սրբություն համարվող գրությունների ամբողջությունը։ Առավել նեղ՝ քրիստոնեական իմաստով Սուրբ Գիրքը սրբազան մատյանների՝ գրքերի այն ժողովածուն է, որն եկեղեցիների կողմից ընդունվում է որպես աստվածային հայտնության արձանագրություն և իր մեջ պարունակում է Աստծո խոսքը, պատգամներն ու թելադրանքները, ինչպես նաև աղբյուր է ծառայում հավատքի, դավանական սկզբունքների, կրոնաբարոյական կյանքի ու հոգևոր սննդի համար։ «Սուրբ Գիրք» տերմինը, որ կիրառվում է քրիստոնեական բոլոր եկեղեցիների կողմից, թարգմանությունն է հունարեն βίβλος (biblos) բառի, որը թարգմանվում է գիրք, շարադրանք։ «Գիրք» կամ «գրքեր» անվանումը Սուրբ Գիրքը օգտագործում է դեռևս Հին Կտակարանում (Սաղմ. 39:8), իսկ Նոր Կտակարանում Քրիստոսը և առաքյալները Հին Կտակարանի Սուրբ Գրքերը անվանում են «գրքեր» և «գրություններ» (Մատթ. 21:42, 22:29, Ղուկ. 24:32, Հովհ.5:39)։ Հին քրիստոնյաների մոտ լայն կիրառություն ուներ «Սուրբ Գրություններ» եզրը, որն օգտագործում է նաև Պողոս առաքյալը (Հռոմ.1:2, Բ Տիմ. 3:15)։ Սկզբնական շրջանում «Սուրբ Գրություններ» անվանվում էին բոլոր տեսակի Սուրբ Գրքերը, սակայն ժամանակի հետ այն համընդհանուր կիրառության մեջ մտավ որպես սուրբգրային տեքստերի կանոնականացված ժողովածու։
Հին և Նոր Կտակարաններ
Աստվածաշունչը բաղկացած է Հին և Նոր կտակարաններից (Հին Կտակարանը համարվում է նաև հրեաների Սուրբ Գիրքը)։ Սուրբ Գրքի առանցքն ու կենտրոնը Փրկիչն է՝ Հիսուս Քրիստոսը։ Ըստ այսմ Աստվածաշնչյան գրքերը, որոնք գրված են նախքան Քրիստոսի աշխարհ գալը և մարգարեանում են նրա մասին, մտան Հին Կտակարանի կազմի մեջ, իսկ նրանք, որ կազմվեցին Փրկչի աշխարհ գալուց հետո ու նվիրվեցին Նրա քարոզչական առաքելությանն ու նրա առաքյալների կողմից հիմնված Եկեղեցու սկզբունքների շարադրմանը, ընդգրկվեցին Նոր Կտակարանի մեջ։ Ինչպես Ուխտ, այնպես էլ դրա հետ կապված Հին և Նոր բառերը փոխառված են Սուրբ Գրքից (օրինակ՝ Ելք 24:7, Մատթ. 16:28)։ Ուխտ բառը (լատ.՝ testamentum, հուն.՝ διαθήκη (diatheke)) նշանակում է կարգ, կտակ (այստեղից էլ կտակարան եզրը), համաձայնություն, երդում։ Հին Կտակարան արտահայտությունը առաջին անգամ հանդիպում ենք կորնթացիներին ուղղված երկրորդ նամակում (3:14)։ Հինկտակարանյան գրքերի կանոնը քրիստոնեական Եկեղեցին ընդունեց հրեական Սուրբ Գրքից (Հին Կտակարանը բաժանվում է երեք մասի՝ Թորա (Օրենք կամ Հնգամատյան), Նեբիիմ (Մարգարեություն), Քեթուբիմ (Գրություններ)։ Ոմանք գրություններից առանձնացնումեն նաև Իմաստության գրքերը՝ գրություններ բաժնում թողնելով միայն պատմական գրքերը)։ Հին Ուխտը փաստորեն հանդիսանում է այն վեմը, որի վրա պիտի բարձրանար քրիստոնեական տունը։ Քրիստոսը Հին Կտակարանում հանդես է գալիս որպես ակնկալիք, իսկ Նորում՝ ակնկալիքների իրականացում. այս երկուսը միասին կազմում են մեկ ամբողջություն։ Մի խոսքով այն ամենն, ինչ վկայված էր Հին Կտակարանում, նախապատրաստությունն էր նորում իրականացվելիք հայտնության (Ղուկ. 24:27, 44, Հովհ. 5:39, 46), որը, կարելի է ասել, տառացիորեն, ամենայն մանրամասնությամբ իրականացավ Փրկչի շուրթերից հնչած վերջին արտահայտությամբ. «Ամեն ինչ կատարված է» (Հովհ. 19:30)։ Հին և Նոր Կտակարանների հարաբերությունը լավագույնս տալիս է Օգոստինոս երանելին՝ ասելով. «Նոր Կտակարանն անթեղված է Հնում, Հինը բացահայտվում է Նորում»։ Նոր Կտակարանի առաջին չորս գրքերը՝ Ավետարանները, արձագանքն են Մովսեսի Հնգամատյանի և իրենցից ներկայացնում են նոր Ծննդոց, բայց միաժամանակ ընդգրկում են մարգարեության լրումը՝ Մեսիայի գալուստը մարգարեական նախավկայությամբ և վերջին օրվա դատաստանը։ Երկրորդ մասը, որ պատմական գրքերն են, նույնացվում է Գործք Առաքելոցի հետ։ Սրան հաջորդում են նորկտակարանյան նամակները, որոնք զուգակցվում են Հին Կտակարանի պոետիկ և խոհական (Իմաստության գրքեր) բաժնի հետ։ Ի վերջո Նոր Կտակարանի և ողջ Սուրբ Գրքի լրումը իրականանում է Հովհաննեսի Հայտնությամբ և վերջինիս երկնային քաղաքի ու ժամանակի վերջի տեսիլքով։
Սուրբ Գրքի կանոն
Սուրբ Գրքի տարբեր գրությունների հանդեպ զանազան եկեղեցիներ ունեն յուրահատուկ դիրքորոշում։ Յուրաքանչյուր եկեղեցի ունի իր համար հաստատված Աստվածաշնչյան գրքերի կանոն (հունարեն՝ κανων (canon) բառից, որ չափման համար նախատեսված եղեգ էր նշանակում, իսկ հետագայում վերաիմաստավորվելով ստացել է օրենքի, նորմայի, օրինակի իմաստ)։ Այս բառը օրտագործում է նաև Պողոս առաքյալը (Գաղ. 6:16)։ Արդեն իսկ սուրբ Հիրենեոս Լիոնացին (Լիոնացի) ասում է, որ մենք ունենք «ճշմարիտ կանոնը, որ Աստծո խոսքն է», իսկ սուրբ Աթանաս Ալեքսանդրացին կանոնական է սահմանում այն գրքերը, «որոնք ծառայում են որպես փրկության աղբյուր, որոնց մեջ է միայն նախացուցված բարեպաշտության վարդապետությունը»։ Ըստ կանոնների բաժանման Աստվածաշնչի գրքերը լինում են՝
Ոմանք առանձնացնում են նաև մի չորրորդ բաժին՝ Նշենք, որ այս բաժանումները հիմնականում վերաբերում են Հին Ուխտին, քանզի Նոր Կտակարանի մեջ մտած բոլոր գրքերն էլ համարվում են կանոնական, իսկ կասկածներն ու տատանումները վերաբերում են առանձին գրքերի՝ ինչպես կանոնի մեջ մտածներին (Հայտնություն), այնպես էլ դրանից դուրս մնացածներին, որոնք ժամանակին եղել են կանոնի մեջ (Հերմասի «Հովիվը», «Կղեմեսի Նամակը» և այլն) կամ էլ ընդհանրապես չեն եղել կանոնում, սակայն ունեցել են կիրառության լայն շրջանակ (պարականոն գրվածքներ)։ Իհարկե յուրաքանչյուր եկեղեցի գրքերի ընտրության հարցում իրավունք ունի դրանք դիտարկել իր վարդապետության տեսանկյունից։ Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին Հին Կտակարանի կանոնի մեջ ընդգրկում է 48 գիրք՝
Սրանցից 9-ը (Ա Եզրաս, Հուդիթ, Տոբիթ, Ա, Բ, Գ Մակաբայեցիներ, Սողոմոնի իմաստություն, Սիրաք, Բարուք, ինչպես նաև Դանիելի Մարգարեության որոշ հատվածներ) համարում է երկրորդականոն։ Բողոքական կանոնը չունի նախականոնության և երկրորդականոնության խնդիրը. այն ընդունում է հրեական կանոնի 39 գրքերը՝ ապոկրիֆ (պարականոն) համարելով Տոբիթ, Հուդիթ, Եսթեր (11-16 գլուխներ), Սողոմոնի իմաստություն, Սիրաքի իմաստություն, Բարուք գրքերը, Դանիելի մարգարեության երրորդ գլխի «Երեք մանուկների օրհնությունը», նույն գրքի 13-րդ, 14-րդ գլուխները, Ա, Բ Մակաբայեցիներ, Ա, Բ Եզրաս գրքերը և Մանասե թագավորի աղոթքը։ Որոշ բողոքական Սուրբ Գրքերում (King James Bible (1611) կամ New International Version) պարականոն համարվածները տեղակայված են հավելյալ՝ երրորդ ուսուցողական բաժնում։ Հույն և Լատին եկեղեցիների հետ հայ եկեղեցին, համաձայնելով նախականոն գրքերի շուրջ, տարբերվում է երկրորդականոնների հարցում։ Այսպես Հունական կանոնը, ունենալով հայկական բոլոր երկրորդականոն համարվող գրքերը, ունի ևս մեկ գիրք՝ «Երեմիա մարգարեի նամակն ուղղված Բաբելոնի գերյալներին», որը հայ եկեղեցին միշտ պարականոն է համարել։ Իսկ Հռոմեական Կաթոլիկ եկեղեցին, որը բացառապես հիմնվում է 1546 թ. Տրիդենտյան ժողովի ընդունած կանոնի վրա, պարականոն է համարում հայերիս մոտ երկրորդականոն ճանաչված Ա Եզրաս և Գ Մակաբայեցիներ գրքերը։ Նոր Կտակարանի բոլոր 27 գրքերը, որպես նախականոն գրքեր ընդունվում են բոլոր եկեղեցիների կողմից։ Նոր Կտակարանի գրքերն են՝