cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Լավ երեխաները չեն արտասվում
Սյուժե
12-ամյա Աքքին ոչ այնքան լավ սովորում, բայց գերազանց խաղում է ֆուտբոլ՝ ի հեճուկս իր համադասարանցի Յուպի, որը կարծում է, որ ֆուտբոլն աղջիկների համար չէ։ Նրանց ուսուցիչ Իննան նախատեսում է ֆուտբոլային մրցաշար կազմակերպել։ Բայց Աքքիի մոտ ախտորոշվում է լեյկոզ։ Դասարանցիները ամեն կերպ փորձում են աջակցել նրան, և Աքքին, չնայած իր հիվանդությանը շարունակում է խաղալ։ Նախքան մրցաշարը ուսուցիչները երեխաներին ուղարկում են ուսումնական ճամբար։ Այնտեղ Աքքին բարձրանում է ծառը և չի կարողանում այնտեղից իջնել։ Նրան օգնության է հասնում Յուպը։ Այս կուլմինացիոն պահն էլ նրանց մեջ ծնում է ռոմանտիկ հարաբերություններ։ Շուտով հիվանդությունը հասնում է ուղեղը, և Աքքին ստիպված է լինում հիվանդանոցում պառկել … Մրցաշարի ժամանակ Յուպը կրում է համազգեստ՝ Աքքիի երջանիկ թվանշանով, և նրանց թիմը հաղթում է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2012 ֆիլմեր Կատեգորիա:Դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ընտանեկան ֆիլմեր Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ Կատեգորիա:Հոլանդերեն ֆիլմեր
Ճահուկ գավառ (Կորճայք)
Ճահուկ, գավառ Մեծ Հայքի Կորճայք նահանգի կազմում ։
Կարթունիք
Կարթունիք, գավառ Մեծ Հայքի Կորճայք նահանգի կազմում ։ Գավառի անունը հիշեցնում է Զագրոս լեռների արմ. փեշերին գտնվող Կատունի գյուղը։ Կարթունիքը անունն առաջացել է բաբելոնացիների և Բաբելոն անվան «Կարդունիաշ» ձևից։ Այս գավառից են ծագում Զաքարյանների նախնիները։
Ճահուկ գավառ (Կորճայք)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կորճայքի գավառներ
Կարթունիք
Աշխարհագրություն
Շուրջ 550 քկմ տարածությամբ։ XII դարում «Աշխարհացույց»-ում հիշատակվում է որպես Կորճայքի 9-րդ գավառ։
Պատմություն
Գավառի անունը հիշեցնում է Զագրոս լեռների արևմտյան փեշերին գտնվող Կատունի գյուղը։ Կարթունիքը անունն առաջացել է բաբելոնացիների և Բաբելոն անվան «Կարդունիաշ» ձևից։ Այս գավառից են ծագում Զաքարյանների նախնիները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կորճայքի գավառներ
Վեսյոլի Ռազդոլ (գյուղ, Բրատսկոեի շրջան)
Վեսյոլի Ռազդոլ (Веселий Роздол), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Բրատսկոեի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Բրատսկոեի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
(6712) Հորնշտեյն
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,398728 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1024 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,695 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1356,97 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,265297 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 0,97° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1990 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Անտոնին Մրկոսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Քվեմո Խորխի
Քվեմո Խորխի (ქვემო ხორხი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Դուշեթի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1200 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Դուշեթից հեռու է 52 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 13 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Դուշեթի շրջան
Կլիմենտ Կոլեսնիկով
Սպորտային կարիերա
2015 թվականի Եվրոպայի պատանեկան օլիմպիական փառատոնի չեմպիոն 4x100 մ ազատ ոճի փոխանցումավազքում ։
2016 թվականին լողի Եվրոպայի 2016 թվականի պատանեկան առաջնությունում նա նվաճեց 4 մեդալ՝ երկու ոսկե մեդալ 50 և 100 մետր թիկնալող լողում և երկու արծաթե մեդալ 4x100 մ խառը փոխանցումավազքում և 4x100 մ խառը փոխանցումավազքում։ 50 և 100 մետր տարածություններում սահմանել է պատանիների համաշխարհային ռեկորդ։
2017 թվականին լողի Եվրոպայի 2017 թվականի պատանեկան առաջնությունում նա նվաճեց 7 մեդալ՝ երկու ոսկի 50 և 200 մետր թիկնալողում, չորս արծաթ՝ 100 մետր թիկնալողում, 4x100 մ խառը փոխանցումավազքում և 4x100 մ խառը և խառը փոխանցումավազքում, ինչպես նաև ազատ ոճում՝ որպես բրոնզ 4 × 100 մ ազատ ոճի փոխանցումավազքում ։
2017 թվականի աշխարհի առաջնությունում 100 մետր թիկնալող վազքի կիսաեզրափակչում չինացի Լի Գուանգյուանի հետ նա ցույց տվեց իններորդ արդյունքը և հաղթեց «լողում»՝ սահմանելով պատանիների սեփական աշխարհի ռեկորդը ։
Նա 2017 թվականի Եվրոպայի առաջնությունում զբաղեցրեց առաջին տեղը Կոպենհագենում 25 մետր լողավազանում 200 մ թիկնալող հեռավորության վրա պատանիների աշխարհի ռեկորդով, իսկ ավելի ուշ՝ Ռուսաստանի տղամարդկանց հավաքականի կազմում (Կլիմենտ Կոլեսնիկով, Վլադիմիր Մորոզով, Սերգեյ Ֆեսիկով, Միխայիլ Վեկովիշչև) ոսկի է նվաճել 4×50 մ ազատ ոճի փոխանցումավազքում։
2017 թվականի դեկտեմբերի 22-ին Սանկտ Պետերբուրգում կայացած Վլադիմիր Սալնիկովի գավաթի մրցաշարում նա համաշխարհային ռեկորդ է սահմանել 100 մետր հեռավորության վրա մեջքի վրա կարճ ջրում՝ 48,90 վայրկյան :
2018 թվականի օգոստոսի 4-ին Գլազգոյում ընթացող Եվրոպայի առաջնությունում նա համաշխարհային ռեկորդ է սահմանել մեջքի վրա 50 մետր հեռավորության վրա՝ այն լողալով 24.00 վայրկյանում ։
2019 թվականի մայիսին ռուսական սպորտային լրատվամիջոցները տեղեկատվություն տարածեցին, որ Կոլեսնիկովը կարող է ավարտել կարիերան ձեռքի երակային թրոմբոցի պատճառով ։ Սակայն ինքը՝ Կլիմենտը, և նրա մարզիչ Դմիտրի Լազարևը հերքել են այս տեղեկությունը՝ ասելով, որ լողորդն առողջական խնդիրներ չունի  ։
2019 թվականի հուլիսին նա բրոնզե մեդալ է նվաճել ջրային սպորտի աշխարհի առաջնությունում 50 մ թիկնալողում, ինչպես նաև արծաթե մեդալ 4x100 մ ազատ ոճի փոխանցումավազքում և բրոնզե մեդալ 4x100 մ խառն փոխանցումավազքում։
2021 թվականի մայիսին Եվրոպայի առաջնությունում նա երկու անգամ սահմանել է համաշխարհային ռեկորդներ 50 մետր թիկնալողում՝ 23,93 վայրկյան կիսաեզրափակչում և 23,80 եզրափակչում։ Ընդհանուր առմամբ, նա այս առաջնությունում նվաճեց երեք ոսկե մեդալ՝ հաղթելով 50 մ թիկնալող և 100 մ ազատ ոճով տարածություններում, ինչպես նաև դառնալով չեմպիոն 4 × 100 մ ազատ ոճի փոխանցումավազքում ։
2021 թվականի հուլիսին Տոկիոյի Օլիմպիական խաղերում նա արծաթե մեդալ նվաճեց 100 մ թիկնալողում՝ 0,02 հաշվով զիջելով իր հայրենակից Եվգենի Ռիլովին ։
Ինկասո
Ինկասո (incasso), բանկի կողմից պատվիրատուի հանձնարարությամբ՝ հաշվարկային փաստաթղթերի հիման վրա, նրա հասանելիք դրամագումարի ստացումը երրորդ անձից։ Միջազգային առևտրում ինկասոն օգտագործվում է արժեթղթերի և առևտրային փաստաթղթերի գծով վճարումներ կամ ակցեպտ ստանալու համար։ Մաքուր ինկասոյին վերաբերում են պարտամուհակները, չեկերը, վճարման փաստաթղթերը, իսկ փաստաթղթային ինկասոյին՝ առևտրային փաստաթղթերը՝ հաշիվները, բեռնման և ապահովագրման փաստաթղթերը։ Ինկասոյի գործառնությունները կատարելու համար բանկերը գանձում են միջնորդավարձ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Բանկային գործ
Սառույց III
Սառույց III, ջրային սառույցի տետրագոնային բյուրեղային տարատեսակ։ Կարելի է ստանալ ջուրը 300 ՄՊա ճնշման տակ մինչև -23 °C (250 Կ) ջերմաստիճանը սառեցնելով։ Դրա խտությունը ավելի մեծ է, քան ջրի խտությունը, բայց այն ամենաքիչ խիտն է բարձր ճնշման գոտում գտնվող բոլոր տեսակի սառույցների մեջ (1.16 գ / սմ³ 350 ՄՊա ճնշմամբ)։ Նույն ճնշման դեպքում ջրի խտությունը կազմում է մոտ 1,12գ/սմ³:
350 ՄՊա ճնշման դեպքում III սառույցի խտությունը 1.16 գ /սմ³ է։ Ստատիկ դիէլեկտրական թափանցելիությունը 117 է։
Սովորական ջրային սառույցը, ըստ Բրիջմանի անվանացանկի, պատկանում է Ih սառույցին։ Լաբորատոր պայմաններում (տարբեր ջերմաստիճաններում և ճնշումներում) ստեղծվել են սառույցի տարբեր տարատեսակներ՝ սառույց II- ից մինչև սառույց XVI :
Հայտնագործման պատմություն
Բարձր ճնշման սառույցի փոփոխությունները առաջին անգամ հայտնաբերել է Բրիջմանը, ով 1912 թվականին կառուցել է ջրի փուլային դիագրամ։ Ուսումնասիրելով ջուրը տարբեր ջերմաստիճաններում և ճնշումներում, նա, բացի սովորական սառույցից, բացահայտել է դրա կառուցվածքային փոփոխություններից ևս 6-ը, որոնք նա նշանակել է սառույց II - սառույց VII:
Մինչև 1960-ական թվականները սառույցի ձևափոխումների բյուրեղային կառուցվածքը պարզ չէր։ 1960 թվականին Բ․ Քեմբը (Barclay Camb) և Դատտան սառույցում ռենտգենյան դիֆրակցիայի վերլուծության շնորհիվ սառույց III-ում տետրագոնալ համաչափություն են հայտնաբերել, որը նման է սիլիցիումի օքսիդի՝ SiO2 -ի։
Ստացում
Սառույց III- ը առավել հեշտությամբ է ստացվում և հարմար է բարձր ճնշման սառույցի հետազոտության համար։ Այն առաջին անգամ ստացվել է սովորական սառույցից −22 °C (սառույցի եռակի կետի Ih - սառույց III - ջուր) ջերմաստիճանում` ճնշումը հասցնելով 210 ՄՊա։
Հնարավոր է սառույցը III-ը ստանալ 210-350 ՄՊա ճնշմամբ ջուրը դանդաղ (մոտ 0,5 °C /րոպե) սառեցնելով մինչև եռակի կետից ցածր ջերմաստիճաններ (−22 °C) :
Ուսումնասիրություններ անցկացնելու համար սառույց III-ը -40 °C ջերմաստիճանում կես ժամ պահելուց հետո արագորեն սառեցնում են հեղուկ ազոտով մինչև -175 °C-ից ցածր ջերմաստիճան։ Այս ջերմաստիճանում սառույց III- ը մետաստաբիլ է (կայունանման), այն պահպանում է իր կառուցվածքը, երբ ճնշումն ընկնում է մինչև մթնոլորտային ճնշումը, չնայած փուլային դիագրամում այդ ճնշումները և ջերմաստիճանը համապատասխանում են սառույց II-ին (200 ՄՊա-ից բարձր) և սովորական սառույցին (200 ՄՊա-ից ցածր)։
Սառույց III-ը անկայուն է ռենտգենյան ճառագայթների դեմ և արագ փլուզվում է ինտենսիվ ճառագայթահարման պայմաններում, ինչը ռենտգենյան դիֆրակցիայի վերլուծության համար դժվարություններ է առաջացնում։
Բյուրեղի կառուցվածքը
Սառույց III- ն ունի տետրագոնալ բյուրեղային ցանց (P41212): Մթնոլորտային ճնշման և -175 °C ջերմաստիճանի դեպքում ցանցի պարամետրերը կազմում են a = 6.73 ± 0.01 Å և c = 6.83 ± 0.01 Å, ջրածնային կապերի միջին երկարությունը 2.775 Å է ։
Ի տարբերություն ուղիղ տետրագոնալ ցանցի, սառույց III- ն ունի խախտված բյուրեղային կառուցվածք։ Միջին հաշվով, յուրաքանչյուր մոլեկուլ ջրածնային կապերով կապված է 4-ի փոխարեն 3.2 հարևանի հետ, բայց մոտ 3,6 Å հեռավորության վրա կան ևս 2 կամ 3 հարևան մոլեկուլներ, որոնք կապված չեն ջրածնային կապերով։
Փուլային գծապատկերի եռակի կետերը
Աղյուսակում տրված են սովորական և ծանր ջրի ճնշման և ջերմաստիճանի արժեքները եռակի կետերում ։
Հալման ջերմաստիճան
Աշխատանքի մեջ ներկայացված են սառույցի տարբեր փոփոխությունների հալման ջերմաստիճանի՝ ճնշումից կախվածության մաթեմատիկական արտահայտությունները։ Սառույց III-ը հալվում է 251.165 Կ (−21.985 °C) - 256.164 Կ (.916.986 °C) ջերմաստիճանների սահմանում, մինչդեռ  ±3% սխալով չափված ճնշումը տատանվում է 209.9-ից 350.1 ՄՊա։ Սառույց Ih-ի և սառույցի III հալման մոդելները ներդաշնակեցնելու համար ընդունվել է ճնշում 258.566 ՄՊա (շեղումը փորձարարական արժեքից 0.64%) ճնշում`III- Ih-Հեղուկ եռակի կետի համար։ Այս ենթադրության համաձայն, հալման գծի վրա  ճնշման կախվածությունը ջերմաստիճանից արտահայտվում է հետևյալ բանաձևով.
Եռակի կետում փորձարարական արժեքի համար (P = 209.9 ՄՊա) բանաձևն ստանում է հետևյալ տեսքը'
Վերջին բանաձևից ստանում ենք հալման ջերմաստիճանի՝ ճնշումից հետևյալ կախվածությունը.
որտեղ 209.9 <P <350.1 ՄՊա։
Բոլոր բանաձևերում ջերմաստիճանը չափվում է Կ- ով, ճնշումը՝ ՄՊա- ով։
Ոզնիներ
Ոզնիներ, միջատակերների կարգի ընտանիք։
Հայտնի է ոզնիների 20 տեսակ, որոնք ընդգրկվում են 2 ենթաընտանիքներում՝ առնետանման և իսկական ոզնիներ։ Վերջիններիս բնորոշ են կարճ պոչը, մեջքի փշերի առկայությունը և ենթամաշկային երկայնական ու օղակավոր մկանները, որոնց կծկումից մարմինը վերածվում է փշապատ գնդի։
Հայաստանում հանդիպում է 2 տեսակ՝ սպիտակափոր և մեծականջ ոզնիներ։
Մեծականջ ոզնի
Մեծականջ ոզնիների (Hemiechinus auritis) մարմնի երկարությունը 15 - 19 սմ է, ականջները մեծ են, փորի մորթին սպիտակ է ու փափուկ։ Կենսակերպով նման են սովորական ոզնիներին։
Կատեգորիա:Կենդանիներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ոզնիներ Կատեգորիա:Կաթնասունների ընտանիքներ
Ոչ ֆորմալ տրամաբանություն
Ոչ ֆորմալ տրամաբանությունը պատկանում է տրամաբանության և պատճառաբանության տեսության հետազոտության ոլորտին, փաստարկները գնահատվում և վերլուծում են այնպես, ինչպես դրանք գործածվում են բնական լեզվում ։
Ոչ ֆորմալ տրամաբանության գաղափարն առաջացել է քննադատական մտածողությանը նվիրված ուսումնասիրություններին զուգընթաց և զարգացել ոչ ֆորմալ տրամաբանների շարժման ձևով XX դարի երկրորդ կեսին ամերիկյան և եվրոպական փիլիսոփաների, տրամաբանների, լեզվաբանների շրջանում` որպես ֆորմալն տրամաբանության` սովորական բանականությունը վերլուծելու մեթոդներից դժգոհության հետևանք ։ Միևնույն ժամանակ տրամաբանության պատմության մեջ փիլիսոփաներն ուսումնասիրում էին բանականությունը առօրյա խոսքում դեռևս Արիստոտելի ժամանկներից ։ Ներկայումս ոչ ֆորմալ տրամաբանության միջոցները օգտագործվում են նաև գիտական (մարդասիրական) գիտելիքների վերլուծության համար ։
Սահամանում
Ոչ ֆորմալ տրամաբանության նպատակների ու խնդիրների վերաբերյալ գոյություն ունեն տարբեր տեսակետներ ։
Ամերիկացի փիլիսոփաներ Ռալֆ Ջոնսոնը և Բլերը, որոնք ոչ ֆորմալ տրամաբանության հիմնադիրներից են, ոչ ֆորմալ տրամաբանությունը սահամանում են որպես «տրամաբանության ճյուղ, որի խնդիրն է մշակել ոչ առօրյա ստանդարտներ, չափանիշներ և ընթացակարգեր` վերլուծության, մեկնաբանման, գնահատման, քննադատության և փաստարկների կառուցման համար» ։
Բելգիացի տրամաբան Խայիմ Պերելմանը, ի տարբերություն ֆորմալ` ապացույցների տրամաբանության, ոչ ֆորմալ տրամաբանությունը բնութագրում է որպես փաստարկի տրամաբանություն ։
Մի շարք տրամաբաններ ոչ ֆորմալ տրամաբանության հիմնական խնդիրն են համարում տրամաբանական սխալների ուսումնասիրությունը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Փիլիսոփայություն Կատեգորիա:Տրամաբանություն
Այլի
Այլի, նաև Կուռիճան, գավառ Մեծ Հայքի Նոր Շիրական (Պարսկահայք) նահանգի կազմում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պարսկահայքի գավառներ
Ստարի Մուտաբաշ
Ստարի Մուտաբաշ (Старый Мутабаш, Иҫке Мутабаш), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ասկինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 230 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ասկինսկի շրջանի բնակավայրեր
Ֆեմինիստական փիլիսոփայություն
Ֆեմինիստական փիլիսոփայություն, փիլիսոփայական մոտեցումը հաշվի առնող ֆեմինիստական տեսություն, ինչպես նաև փիլիսոփայական մեթոդների կիրառում ֆեմինիստական թեմաների և հարցերի նկատմամբ ։ Ֆեմինիստական փիլիսոփայությունը ներառում է և՛ փիլիսոփայական տեքստերի ու մեթոդների վերաիմաստավորում՝ ֆեմինիստական շարժումը լրացնելու նպատակով, և՛ փորձեր՝ քննադատելու կամ վերագնահատելու ավանդական փիլիսոփայության գաղափարները ֆեմինիստական շրջանակից :
Բրաչիանո
Բրաչիանո (Bracciano), քաղաք Իտալիայում, Լացիո մարզի Հռոմ գավառում, համանուն լճի ափին, Հռոմից 30 կմ հյուսիս-արևմուտք։
Ֆեմինիստական փիլիսոփայություն
Հիմնական առանձնահատկություններ
Ֆեմինիստական փիլիսոփայությունը միավորված է գենդերի հետ կապված կենտրոնական մտահոգությամբ։ Այն նաև սովորաբար ներառում է կանանց համար արդարադատության որոշակի հավատարմություն, անկախ նրանից, թե դա ինչ ձև կարող է լինել ։ Բացի այս միավորող հատկանիշներից, ֆեմինիստական փիլիսոփայությունը բազմազան ոլորտ է, որն ընդգրկում է թեմաների լայն շրջանակ՝ տարբեր մոտեցումներից։ Լայն իմաստով՝ ֆեմինիստական փիլիսոփայությունը ենթադրում է, թե ինչպես են ռասան, սեքսուալությունը, սոցիալ-տնտեսական դասը և ինքնության այլ գործոններ ազդում գենդերային անհավասարության վրա ։ Ֆեմինիստ փիլիսոփաները, որպես փիլիսոփաներ, հանդիպում են թե՛ վերլուծական, թե՛ մայրցամաքային փիլիսոփայության ավանդույթներում, և այդ ավանդույթների շրջանակներում փիլիսոփայական հարցերի վերաբերյալ բազմաթիվ տարբեր տեսակետներ են ընդունված։ Ֆեմինիստ փիլիսոփաները, որպես ֆեմինիստներ, նույնպես կարող են պատկանել ֆեմինիզմի տարբեր տեսակների ։
Ֆեմինիստական փիլիսոփայությունը կարելի է հասկանալ, որ ունի երեք հիմնական գործառույթ՝
Բրաչիանո
Բնակչությունը 2012 թվականի դրությամբ՝ 19290 մարդ ։
Պատմություն
Լճի ափին կանգնած է գեղեցիկ պահպանված ամրոցը, որը կառուցվել է 13-րդ դարում Օրսիններ իշխանների կողմից և նրանց կողմից ընդլայնվել է Վերածննդի դարաշրջանի սկզբում։ Ամրոցում 1481 թվականին Հռոմում մոլեգնած համաճարակից ապաստան է գտել Հռոմի Պապ Սիկստ IV-ը, իսկ 16 տարի անց նա դիմադրեց պապական զորքերի՝ Գվիդոբալդո դա Մոնտեֆելտրո և Հռոմի Պապ Ալեքսանդր VI-ի որդի Ջովանի Բորջայի գլխավորությամբ, պաշարմանը։
Ֆեմինիստական փիլիսոփայություն
Հիմնական առանձնահատկություններ
Ֆեմինիստական փիլիսոփայությունը գոյություն է ունեցել մինչև քսաներորդ դարը, բայց որպես այդպիսին պիտակվել է 1960-ական թվականների և 1970-ական թվականների ֆեմինիզմի երկրորդ ալիքի դիսկուրսի հետ կապված։ Երկրորդ ալիքի ընթացքում շատ տեսություններ հիմնականում կենտրոնացած են եղել աշխատավայրում գենդերային հավասարության և կրթության վրա ։ Ֆեմինիստական փիլիսոփայության կարևոր նախագիծը, որն առաջացել է ֆեմինիզմի երրորդ ալիքի շարժումից, եղել է կանանց տարբեր ռասայական խմբերի և սոցիալ-տնտեսական դասերի, ինչպես նաև ամբողջ աշխարհի կանանց փորձառությունների բազմազանության ընդգրկումը։
Բրաչիանո
Պատմություն
1558 թվականին Պաոլո Ջորդանո Օրսինին Կոզիմո Մեդիչի դստեր հետ իր ամուսնության կապակցությամբ ստացել է Բրաչիանոյի դուքս։ Նրա անմտությունների և անկարգությունների մասին լեգենդներ են պտտվել, որոնք իրենց մարմնավորումն են ստացել Ջոան Վեբստերի «Սպիտակ սատանան» երկում։
Ֆեմինիստական փիլիսոփայություն
Ենթաոլորտներ
Ֆեմինիստ փիլիսոփաները աշխատում են ենթաոլորտների լայն շրջանակում, ներառյալ՝
Տուլսկոե (գյուղ, Տերբունսկի շրջան)
Տուլսկոե (Тульское), գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Տերբունսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 196 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Տերբունսկի շրջանի բնակավայրեր
Տուլսկի (Ադըղեա)
Տուլսկի (Тульский, Еджэркъоежъ), ավան (մինչև 2011 թվականը՝ քաղաքատիպ ավան) Ռուսաստանի Դաշնության Ադըղեայի Հանրապետության Մայկոպի շրջանում։ Տեղակայված է Բելայա գետի աջ ափին։ Գտնվում է Մայկոպից 12 կմ հարավ-արևելք, ծովի մակարդակից 279 մ բարձրության վրա։ Մայկոպի շրջանի և Տուլսկիի գյուղական համայնքի վարչական կենտրոնն է։
Ֆեմինիստական փիլիսոփայություն
Գրականություն
Կատեգորիա:Ֆեմինիզմ և կրթություն
Տուլսկի (Ադըղեա)
Բնակչությունը
Բնակչության թվաքանակը կազմում է մարդ։
Ավանի բնակչությունը բազմազգ է։ 2010 թվականի տվյալներով Տուլսկիում ապրում էր 10 732 մարդ, որոնցից 10 548 մարդ նշել է իր ազգային պատկանելիությունը ։
Պատմությունը
Հիմնադրվել է 1862 թվականին` ստանիցա Եգերուխաևսկայա անունով, իսկ 1867 թվականին վերանվանվել է Տուլսկի ։ 2011 թվականին քաղաքատիպ ավանից վերածվել է գյուղական ավանի  ։
Հայերը եկել են Սամսունից և նրա շրջակա գյուղերից` 1882 թվականին։
Տուլսկիում է ծնվել խորհրդային գրող Վլադիմիր Դյատլովը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ադըղեայի Մայկոպի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:1862 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Բրաչիանո
Պատմություն
17-րդ դարում դուքսերի նստավայրը հայտնվեց անմխիթար վիճակում, իսկ 1696 թվականին այն վաճառվեց Հռոմի Պապ Ինոկենտի XI-ի եղբորորդի՝ իշխան Օդեսկալչին, որի ժառանգների ենթակայության տակ է մնում մինչ օրս։ 1971 թվականին ամրոցում նկարահանվել է «Լուչիա դի Լամերմուր» ֆիլմ-օպերան։ 2006 թվականին ամրոցում տեղի է ունեցել Թոմ Քրուզի և Քեթի Հոլմսի հարսանեկան արարողությունը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Տուրունովոժ
Տուրունովոժ (Туруновож), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Լոիմ գետի աջ ափին՝ 10 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 18 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Բոլերո (Ռավել)
Բոլերո (Bolero), հեղինակ՝ ֆրանսիացի կոմպոզիտոր Մորիս Ռավել։ Ստեղծագործություն՝ նվագախմբի համար։ Նախապես մտահղացված է եղել որպես երաժշտություն՝ բալետային բեմադրության համար` ներշնչված իսպանական բոլերո պարից։ Գրվել է 1928 թվականին և առաջին անգամ հանրությանն է ներկայացվել նույն տարվա նոյեմբերի 22-ին Փարիզի Գրանդ օպերայում։ Երաժշտության ներքո պարել է ռուս դերասանուհի և պարուհի Իդա Ռուբինշտեյնը, նվագախումբը ղեկավարել է ֆրանսիացի դիրիժոր Վալտեր Ստրարամը։ «Բոլերոն» անմիջապես արժանացավ հանդիսատեսի հավանությանը և շատ արագ դարձավ 20-րդ դարի հանրահայտ ստեղծագործություններից մեկը։
Ստեղծման պատմություն
1928 թվականի սկզբներին Ռավելը հյուրախաղերի էր մեկնել Միացյալ Նահանգներ։ Դեռ մեկնելուց առաջ նա պատվեր էր ստացել բալետի պարուհի Իդա Ռուբինշտեյնից. նա ցանկանում էր, որ կոմպոզիտորը մի բալետ գրի հատուկ իր համար, որտեղ կկարողանա ամբողջությամբ ցուցադրել իր ինքնատիպ կարողությունները։ Իդան թեև չուներ դասական պարարվեստի բացառիկ հմտություններ, ինչպես Աննա Պավլովան կամ Նատալյա Տրուխանովան, սակայն աչքի էր ընկնում հրաշալի արվեստով և բեմական հիանալի կեցվածքով, որոնք նրան թույլ էին տվել բեմում փայլել Կլեոպատրայի և Շեհերազադայի կերպարներում։ Ռուս նկարիչ Վալենտին Սերովի խոսքերով, Իդա Ռուբինշտեյնի շնորհիվ ասես վերակենդանանում էին հին Եգիպտոսը և Ասորեստանը։ Եվ այսպես, վերադառնալով ամերիկյան հյուրախաղերից, Ռավելն իսկույն ձեռնարկում է բալետի ստեղծումը Ռուբինշտեյնի համար։ Ստեղծագործության պարտիտուրը գրվում է շատ արագ, որը կոմպոզիտորն անվանում է «Բոլերո»։ Այդ առթիվ կոմպոզիտորը գրել է. «1928 թվականին, տիկին Ռուբինշտեյնի պատվերով, ես գրեցի «Բոլերո»-ն՝ նվագախմբի համար։ Այն պար է՝ չափազանց հանդարտ տեմպով, ամբողջովին անխախտ ինչպես մեղեդու առումով, այնպես էլ հարմոնիայի և ռիթմի։ Ընդ որում, ռիթմն ապահովվում է թմբուկի անընդմեջ զարկերով։ Միակ տարբերությունը երաժշտության աստիճանաբար զորեղացումն է (կրեշենդո)»։
1928 թվականի նոյեմբերի 22-ին Փարիզի Գրանդ օպերայում կայացավ բալետի պրեմիերան՝ ունենալով հսկայական հաջողություն։ Եվ ոչ միայն պարզապես հաջողություն, այլ համաշխարհային փառքի արժանացավ «Բոլերոն»։ Հետաքրքիր է, որ բալետի փորձերի ժամանակ լսելով երաժշտությունը, կոմպոզիտորն ու նրա մտերիմ երաժիշտները կարծում էին, որ երաժշտության համար՝ բալետից անջատ, համերգային կյանք վիճակված չէ։ Երաժշտական նման պիեսը «երբեք չեն համարձակվի ընդգրկել կիրակնօրյա մեծ համերգային ծրագրերում», - ասում էր Ռավելը, որի հետ ընկերները համամիտ էին։ Այնինչ «Բոլերոն» դարձավ ոչ միայն նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը, այլև 20-րդ դարի ամենանշանավոր երաժշտական ստեղծագործություններից մեկը։ Այն չափազանց ինքնատիպ է ըստ իր կառուցվածքի, որն իրենից ներկայացնում է վարիացիաների շղթա, որի մեջ անփոփոխ է ամեն ինչ, բացի գործիքավորումից և հնչողության ուժգնությունից։ Վարիացիաների հիմքում ընկած է ժողովրդական պարեղանակի բնույթով կարճ մեղեդի, որը հիշեցնում է 18-րդ դարում ստեղծված իսպանական «Բոլերո» պարը, սակայն ռիթմով նման է բասկյան «Սորտսիկո» պարին։
Երաժշտությունը
Երաժշտական պիեսն սկսվում է փոքր թմբուկի զարկերով կառուցվող հստակ ռիթմային պատկերով, որն ուղեկցվում է ալտերի ու թավջութակների մեղմ պիցցիկատո նվագակցությամբ։ Այդ երկտակտը (այստեղ այն կրկնվում է երկրորդ անգամ, մինչ կսկսվի երաժշտական թեման) անընդմեջ հնչելու է «Բոլերոյի» ամբողջ ընթացքում։ Ավելի քան տասնհինգ րոպե տևող ստեղծագործության ամբողջ ընթացքում թմբկահարն անընդմեջ հաստատուն կերպով խփում է նույն տակտը, որի հիման վրա կառուցվում է մեղեդին։ Ֆլեյտայի ելևէջուն, առաձգական նվագը հնչում է շատ մեղմորեն, ասես՝ հազիվհազ, որը հստակորեն բաժանվում է երկու մասի։ Ընդ որում, դրա երկրորդ հատվածը ձեռք է բերում տառապալից, կրքոտ բնութագիր։ Ավարտելով մեղեդին, ֆլեյտան միանում է թմբուկին՝ ընդօրինակելով ռիթմը դոմինանտ հնչյունով (սոլ), իսկ մեղեդին շարունակվում է կլարնետի ձայնով։ Այնուհետև մեղեդին փոխանցվում է ֆագոտին, ապա հերթով՝ փոքր կլարնետին, հոբոյին, ֆլեյտա և շեփոր զույգին, վերջում՝ սաքսոֆոնին (այն եզակի դեպքերից, երբ սաքսոֆոնը գործածվում է սիմֆոնիկ նվագախմբում)։ Նրա լարված ու արտահայտիչ հնչողությունը մեղեդուն հաղորդում է առանձնահատուկ գույներ։ Միաժամանակ, մեղեդու փոխանցումը մեկ նվագարանից մյուսին ուղեկցվում է նբվագակցության ավելի ու ավելի զորեղացմամբ։ Ամենասկզբում հազիվ հնչող պիցցիկատոն հետզհետե զարգանում է ու ձեռք բերում հզոր հնչողություն. ընդգրկվում են նորանոր նվագարաններ, իսկ լարային նվագարանները ռիթմի մեջ հնչում են արպեջո կատարմամբ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Մորիս Ռավելի ստեղծագործություններ Կատեգորիա:1928 երաժշտական ստեղծագործություններ
Մուլին ան Բեսեն
Մուլին ան Բեսեն (Moulins en Bessin), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում ։
Բնակչությունը 2013 թվականի դրությամբ կազմում է 1113 մարդ, բնակչության խտությունը` 64.34 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 17.30 կմ² տարածք։
Բնակավայրը ստեղծվել է 2016 թվականի հունվարին` Մարտրանի, Կուլոն, Կյուլի և Ռյուքվիլ համայնքների միավորման արդյունքում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ Կատեգորիա:2017 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Վիկտորովկա (գյուղ, Բրատսկոեի շրջան)
Վիկտորովկա (Вікторівка), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Բրատսկոեի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Վիկտորովկա գյուղում բնակվում էր 78 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,312 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Բրատսկոեի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Մարի գավառ
Մարի գավառ, գրաբար՝ Մարի գաւառ, գավառ Մեծ Հայքի Նոր Շիրական (Պարսկահայք) նահանգի կազմում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պարսկահայքի գավառներ
Իրացվելիություն
Իրացվելիություն, ընկերությունների և բանկերի ունակությունը ժամանակին կատարելու իրենց պարտականությունները։ Իրացվելիության մակարդակը բնութագրվում է դյուրին իրացվող ակտիվների տեսակարար կշռով, վարկերի գործարարական պատրաստ լինելու հնարավորությունով, ակտիվների և պասիվների ժամկետային հաշվեկշռվածությամբ։ Իրացվելիությունը իրացման, վաճառքի, կանխիկ փողի վերածելու դյուրինությունն է։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Դրամաշրջանառություն Կատեգորիա:Ֆինանստնտեսական վերլուծություն Կատեգորիա:Տնտեսագիտական տերմիններ Կատեգորիա:Ներդրումներ Կատեգորիա:Բորսաներ Կատեգորիա:Կորպորատիվ կառավարում Կատեգորիա:Ֆինանսական շուկաներ
Քվեշեթի
Քվեշեթի (ქვეშეთი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Դուշեթի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1300 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Դուշեթից հեռու է 65 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 257 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Դուշեթի շրջան
Իշլերի տորթ
Իշլերի տորթ, Ավստրիայում հայտնի հրուշակեղեն։ Այն կազմված է երկու թխվածքաբլիթից, որոնք ունեն 5-8 սմ տրամագիծ և միացված են շոկոլադե սերուցքով ու ծածկված շոկոլադե ջնարակով։ Վերևից Իշլերի տորթը սովորաբար ծածկված է լինում պիստակով։ Շատ է օգտագործվում Սուրբ Ծննդյան տոնին։ Իշլերի տորթի բաղադրատոմսը ստեղծվել է 1950 թվականին գերմանացի հրուշակագործ Ռիխարդ Կուրտի կողմից։ Շուտով իշլերի տորթեր ձեռք են բերել ժողովրդականություն ամբողջ Ավստրիայում, այժմ բոլոր ավստրիալական խոհանոցային գրքերում հանդիպում է իշլերի տոթի բաղադրատոմսը։ Իշլերի տորթի բաղադրատոմսի համար 1958 թվականին Ռիխարդ Կուրտը պարգևատրվեց ոսկե շքանշանով։ 1959 թվականին կոմպոզիտոր Օյգեն Բրիկսելը գրեց «Իշլերի տորթեր» վերնագրով վալսը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տորթեր
Կոնոսամենտ
Կոնոսամենտ, ապրանքաբաշխիչ փաստաթուղթ, որ տալիս է ապրանքների և դրանց տեղափոխման պայմանների կարճ նկարագիրը։ Կոնոսամենտ ստորագրում է նավատերը և ուղարկվում է բեռը ստացողին, ում բեռը ստանալու իրավունք է տալիս։ Այն կարող է լինել ըստ ներկայացնողի, անվանական, ուղարկողի կամ ստացողի հրամանի տեսքով փաստաթուղթ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Փաստաթղթեր Կատեգորիա:Կորպորատիվ իրավունք
Հայաստանի արդյունաբերություն
Արդյունաբերություն
Հայաստանի արդյունաբերական քաղաքականությունն ուղղված է տնտեսության նորացմանը և տնտեսվարման նորարարական (ինովացիոն) եղանակների ներդրմանը, որոնք հնարավորություն կտան բարձրացնելու բնակչության կենսամակարդակը, կրճատելու աղքատությունը և պատշաճ տեղ գրավելու համաշխհարային տնտեսության մեջ։ Նախատեսվում է առաջնահերթության կարգով խրախուսել ու զարգացնել մրցունակ արտադրությունները, որոնք հիմնված են առավելապես ներքին պաշարների վրա, աջակցել այն ձեռնարկություններին (անկախ սեփականության ձևից), որոնք ապահովում են տնտեսական կայունություն՝ թողարկելով միջազգային շուկայում մրցունակ արտադրատեսակներ, նպաստում են ներքին և արտաքին կոոպերացիայի զարգացմանը, արտաքին ներդրումների ներգրավմանն ու նոր աշխատատեղերի ստեղծմանը։
Քիոս
Քիոս (Χίος ), Հունաստանի՝ մեծությամբ հինգերորդ կղզին։ Գտնվում է Էգեյան ծովում, անատոլիական (փոքրասիական) ափից 7 կիլոմետր հեռավորության վրա։ Թուրքիայից բաժանված է Քիոսի նեղուցով։ Հայտնի է մաստիկա կոչվող բուսական խեժի արտահանմամբ ( այդ նկատի առնելով՝ անվանում են նաև «Մաստիկայի կղզի»)։ Զբոսաշրջիկների ուշադրությունը գրավում են նաև կղզու միջնադարյան գյուղերը, 11-րդ դարի Նեա Մոնի վանքը, որ ընդգրկված է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության հուշարձանների ցանկում։
Վարչականորեն՝ կղզին ձևավորում է մի առանձին համայնք Քիոսի տարածաշրջանային միավորի կազմում, որը մտնում է Հյուսիս-Էգեյան տարածաշրջանի մեջ։ Վարչական կենտրոնը և կղզու գլխավոր քաղաքը նույն՝ Քիոս անվանումը կրող քաղաքն է ։ Տեղացիներն իրենց քաղաքն անվանում են Քորա ("Χώρα" բառացիորեն նշանակում է «երկիր», բայց սովորաբար այդպես է անվանվում հունական կղզու ամենաբարձրադիր բնակավայրը կամ մայրաքաղաքը)։
Հայաստանի արդյունաբերություն
Հանքարդյունաբերություն
Կատեգորիա:Հայաստանի տնտեսություն
Քիոս
Կղզին համաշխարհային պատմության մեջ հիշատակվում է հույների ազատագրական պատերազմի ժամանակ՝ 1822 թվականին թուրքական զորքերի կողմից այստեղ կազմակերպված Քիոսյան ահավոր կոտորածով, որին զոհ են գնացել տասնյակ հազարավոր խաղաղ բնակիչներ։
Տես նաև
Քիոսյան կոտորած
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աթենական ծովային միության անդամներ Կատեգորիա:Հունաստանի կղզիներ
Ստարի Յուրմաշ
Ստարի Յուրմաշ (Старый Юрмаш, Иҫке Юрмаш), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իգլինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 135 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իգլինսկի շրջանի բնակավայրեր
Դեղնուկ
Դեղնուկի առաջացման պատճառները տատանվում են լայն սահմաններում՝ ոչ այդքան լուրջ պատճառներից մինչև պոտենցիալ մահացու ։ Արյան մեջ բիլիռուբինի նորմալ մակարդակը կազմում է 1,0 մգ/դլ-ից (17 մկմոլ/լ) ցածր, և վերջինիս բարձրացումը 2-3 մգ/դլ-ից (34-51 մկմոլ) բարձր առաջացնում է դեղնուկ ։ Բիլիռուբինը արյան մեջ հանդես է գալիս երկու ֆրակցիաներով՝ ոչ կոնյուգացված (անուղղակի) և կոնյուգացված (ուղղակի) ։ Կոնյուգացված բիլիռուբինի առկայությունը հաստատվում է մեզի անալիզով ։ Այլ վիճակներից, որոնք կարող են առաջացնել մաշկի դեղնություն, բայց ոչ դեղնուկ, կարոտինեմիան է (առաջանում է կարոտինոիդներով հարուստ (օր․՝ գազար) սնունդ չարաշահելիս) և դեղորայքը, օրինակ՝ ռիֆամպին ։
Ոչ կոնյուգացված բիլիռուբինի բարձր մակարդակը կարող է լինել էրիթրոցիտների ավելցուկային քայքայման, խոշոր արյունազեղումների, գենետիկ խանգարումների, օրինակ ՝ Ժիլբերի համախտանիշ, երկարատև քաղցի, նորածնային դեղնուկի կամ վահանագեղձի ախտահարման հետևանք ։ Կոնյուգացված բիլիռուբինի բարձր մակարդակը կարող է լինել լյարդի ցիռոզի կամ հեպատիտի, վարակների, դեղորայքի կամ լեղածորանի խցանման հետևանք ։ Զարգացող երկրներում ավելի հաճախակի հանդիպվող պատճառներն են լեղածորանի խցանումը և դեղերը, իսկ տարածված վարակներն են վիրուսային հեպատիտները, լեպտոսպիրոզը, շիստոսոմոզը և մալարիան ։ Լեղուղիների խցանումը կարող է առաջանալ լեղաքարերի, քաղցկեղի կամ ենթաստամոքսային գեղձի բորբոքման հետևանքով ։ Բժշկական պատկերավորմամբ, մասնավորապես՝ ուլտրաձայնային հետազոտությամբ (ՈՒՁՀ), կարելի է հեշտությամբ արձանագրել լեղուղիների խցանումը ։
Դեղնուկի բուժումը կախված է այն առաջացնող պատճառից ։ Եթե առկա է լեղուղիների խցանում, ապա ցուցված է վիրահատական միջամտություն, մնացած դեպքերում բուժումը հիմնականում թերապևտիկ է ։ Թերապևտիկ միջոցառումները ներառում են վարակների բուժումը և դեղնուկ առաջացնող դեղորայքի ընդունման դադարեցումը ։ Նորածինների շրջանում, կախված տարիքից և անհասության աստիճանից, 4-21 մգ/դլ-ից (68-360 մկմոլ/լ) բարձր բիլիռուբինի մակարդակը կարող է շտկվել ֆոտոթերապիայի կամ արյան փոխներարկման միջոցով ։ Քորը կարելի է վերացնել լեղապարկի դրենավորման միջոցով կամ ուրսոդեօքսիխոլաթթվի դուրս բերմամբ ։ Անգլերենում «jaundice» ՝ դեղնուկ, տերմինը ծագում է ֆրանսերեն «jaunisse»  բառից, որը թարգմանաբար նշանակում է «դեղին հիվանդություն» ։
Նշաններ և ախտանիշներ
Դեղնուկի գլխավոր նշանը աչքի սպիտակ շրջանի (սկլերա) և մաշկի դեղնությունն է։ Մեզը հաճախ լինում է մգացած ։ Բիլիռուբինի մակարդակի թեթև բարձրացումը առաջին հերթին արտահայտվում է սկլերաների դեղնությամբ, քանի որ դրանք հարուստ են էլաստինով, որը ունի բիլիռուբինի նկատմամբ բարձր խնամակցություն։ Սկլերաների դեղնությունը ի հայտ է գալիս պլազմայում բիլիռուբինի 3 մգ/դլ-ից բարձր մակարդակի ժամանակ։ Աչքի շաղկապենին այն առաջին հյուսվածքներից է, որ գունափոխվում է բիլիռուբինի մակարդակի բարձրացման ժամանակ։ Այս երևույթը հաճախ անվանում են իկտերիկ սկլերաներ (scleral icterus)։ Սակայն սկլերաները ինքնին «իկտերիկ» չեն՝ չեն դեղնում, (չեն գունավորվում լեղային պիգմենտներով) և դեղնությունը ի հայտ է գալիս նրանց պատող շաղկապենու հաշվին (որտեղ նույնպես առկա է էլաստին)։ Ուստի ավելի ճիշտ կլիներ աչքի սպիտակ շրջանի դեղնությունը անվանել իկտերիկ շաղկապենի (conjuctival icterus)։ Արևմտյան գրականության մեջ «իկտերիկ» տերմինը սխալմամբ օգտագործվում է մատնանշելու դեղնուկի դրսևորումը միայն աչքերի սկլերաներում, սակայն դրա ամբողջական և ճիշտ սահմանումը լրիվ համապատասխանում է «դեղնուկ» սահմանմանը ։
Ախտորոշում
Երբ խախտվում է բիլիռուբինի սինթեզի և դուրս բերման հավասարակշռությունը, որպես հետևանք առաջանում է դեղնուկ։ Կախված, թե ֆիզիոլոգիական որ մեխանիզմն է խանգարված, դեղնուկները դասակարգվում են հետևալ երեք խմբերի.
Վերլյարդային
Վերլյարդային դեղնուկը ցանկացած պատճառագիտության ուժեղացած հեմոլիզի (էրիթրոցիտների քայքայում) հետևանք է։ Ոչ կոնյուգացված բիլիռուբինը առաջանում է էրիթրոցիտների հեմոգլոբինի կազմում առկա հեմ պիգմենտի քայքայումից։ Հետևաբար, էրիթրոցիտների զանգվածային քայքայումը հանգեցնում է արյան մեջ ոչ կոնյուգացված բիլիռուբինի մակարդակի բարձրացման, որը կուտակվելով տարբեր հյուսվածքներում, առաջացնում է դեղնություն։ Այս մեխանիզմով դեղնուկ առաջացնում է մալարիան, որը լայնորեն տարածված է արևադարձային երկրներում։ Մի շարք ժառանգական խանգարումներին, ինչպիսիք են մանգաղաձև բջջային անեմիան, սֆերոցիտոզը, թալասեմիան, պիրուվատ կինազի դեֆիցիտը և գլյուկոզ-6-ֆոսֆատ դեհիդրոգենազի դեֆիցիտը, բնորոշ է էրիթրոցիտների ուժեղացած քայքայումը, որը հանգեցնում է հեմոլիտիկ դեղնուկի։ Երիկամների ախտահարումը, մասնավորապես՝ հեմոլիտիկ-ուրեմիկ համախտանիշը, նունպես կարող է առաջացնել դեղնուկի պատկեր։
Հեմոլիզի հետևանքով առաջացած բիլիռուբինը իր հերթին հանգեցնում է մեծ քանակությամբ միզային ուրոբիլինոգենի սինթեզի, որը դուրս է բերվում մեզով։ Նորմայում, մեզում չի հայտնաբերվում բիլիռուբին, քանի որ ոչ կոնյուգացված բիլիռուբինը ջրում անլուծելի է (ճարպալույծ է)։ Հետևաբար, եթե մեզում միզային ուրոբիլինոգենի բարձր մակարդակը զուգակցվում է մեզում բիլիռուբինի բացակայությամբ, ապա, ամենայն հավանականությամբ, առկա է հեմոլիտիկ դեղնուկ ։
Լյարդային
Լաբորատոր տվյալներ՝
Կարող է խանգարվել հեպատոցիտի (լյարդային բջիջ) միջով բիլիռուբինի անցման ընթացքի ցանկացած հատվածը՝ սկսած հեպատոցիտի կողմից ոչ կոնյուգացված բիլիռուբինի զավթումից մինչև կոնյուգացված բիլիռուբինի դուրս բերում դեպի լեղուղիներ։ Դրան ավելացրած, բջիջների ուռչելն ու բորբոքման հետևանքով գոյացող այտուցը պատճառ են հանդիսանում ներլյարդային լեղուղիների մեխանիկական խցանման։ Լյարդաբջջային (հեպատոցելուլյար) խանգարումների ժամանակ սովորաբար ախտահարվում են բիլիռուբինի մետաբոլիզմի բոլոր երեք հիմնական գործընթացները՝ զավթումը, կոնյուգացիան և դուրս բերումը։ Սակայն առավելապես տուժում է դուրս բերման գործընթացը, որը հանդիսանում է լիմիտացնող փուլ։ Որպես հետևանք է ի հայտ է գալիս առավելապես կոնյուգացված հիպերբիլիռուբինեմիա ։
Ոչ կոնյուգացված բիլիռուբինի զավթումը և կոնյուգացումը սկզբում խանգարված չէ, այն կատարվում է իր ֆիզիոլոգիական եղանակով։ Իսկ կոնյուգացված բիլիռուբինը հայտնվում է արյան մեջ, հավանաբար, խցանված լեղածորանների պատռվելու և լեղու՝ անմիջապես լյարդի ավշային անոթների մեջ բացվելու հետևանքով։ Արդյունքում, շիճուկում գերակշռում է կոնյուգացված բիլիռուբինը, որը չի անցնում աղիք և վերածվում ուրոբիինոգենի։ Այն անցնում է մեզի մեջ՝ պայմանավորելով նրա մուգ գույնը ։
Ստորլյարդային
Ստորլյարդային դեղնուկ, կոչվում է նաև մեխանիկական դեղնուկ, առաջանում է լեղու բնականոն դուրս բերման խանգարման հետևանքով՝ կոնյուգացված բիլիռուբինը դուրս չի բերվում լեղուղիներով։ Տարածված պատճառներն են լեղաքարերով ընդհանուր լեղածորանի խցանումը և ենթաստամոքսային գեղձի գլխիկի քաղցկեղը։ Մի շարք լյարդային պարազիտներ, բնակվելով ընդհանուր լեղածորանում, կարող են առաջացնել վերջինիս խցանում։ Այլ պատճառներն են ընդհանուր լեղածորանի ստրիկտուրան, բիլիար ատրեզիան, խոլանգիոկարցինոման, պանկրեատիտը, հղիության խոլեստազը և ենթաստամոքսային գեղձի կեղծ բշտերը (պսևդոցիստ)։ Մեխանիկական դեղնուկի հազվադեպ պատճառներից է Միրիզիի համախտանիշը (երբ լեղապարկի ծորանի կամ վզիկի խցանումը լեղաքարերով հանգեցնում է լեղապարկի լայնացմանը, որը իր հերթին ճնշում է ընդհանուր լյարդային ծորանը)։
Լեղածորանի լրիվ խցանման դեպքում մեզում բացակայում է ուրոբիլինոգենը, քանի որ բիլիռուբինը չի անցնում աղիք, որտեղ աղիքային միկրոֆլորայի ազդեցությամբ վերածվում է ուրոբիլինոգենի, որը հետագայում մասամբ ներ է ծծվում համակարգային արյան շրջանառություն և դուրս բերվում մեզով։ Այս պարագայում, մեզում առկա կոնյուգացված բիլիռուբինը և միզային ուրոբիլինոգենի բացակայությունը հաստատում է օբստրուկցիայի առկայությունը՝ ներլյարդային կամ արտալյարդային լեղածորանների խցանումը։
Անգույն (ախոլիկ) կղանքը և մեզի մուգ գունավորումը փաստում է օբստրուկցիայի առկայությունը, քանի որ կղանքի գույնը պայմանավորվում է լեղային պիգմենտներով։ Այնուամենայնիվ, նման պատկեր կարող է առաջանալ նաև լյարդային մի շարք ախտահարումների ժամանակ և միայն այս նշանները բավարար չեն հստակ տարբերակելու մեխանիկական դեղնուկը լյարդայինից ։
Պացիենտների մոտ կարող է արձանագրվել խոլեստերոլի բարձր մակարդակ։ Նրանց հաճախ տանջում է ուժեղ քորը, որը լեղաթթուների ուղղակի և անուղղակի ազդեցության հետևանք է, դրանք գրգռում են մաշկի նյարդային վերջավորությունները ։
Նորածնային դեղնուկ
Նորածնային դեղնուկը որպես կանոն անվնաս վիճակ է, այն հաճախ հանդիպվում է նորածինների ծննդյան 2-րդ օրվանից և հասուն նորածինների դեպքում տևում է մոտ 8 օր, իսկ անհասների դեպքում՝ 14։ Նորածնային դեղնուկի տարածված պատճառներն են նորմալ ֆիզիոլոգիական դեղնուկը, արհեստական սննդով պայմանավորված դեղնուկը և հեմոլիտիկ անեմիաները՝ ժառանգական սֆերոցիտոզը, գլյուկոզ-6-ֆոսֆատ դեհիդրոգենազի դեֆիցիտը, պիրուվատ կինազի դեֆիցիտը, խմբային կամ ռեզուս կոնֆլիկտը և մանկական պիկնոցիտոզը։ Որպես կանոն բիլիռուբինը ինքնըստինքյան իջնում է նորմալ մակարդակի առանց որևէ բուժական միջամտության։ Սակայն եթե դիտվում է բիլիռուբինի մակարդակի նշանակալի բարձրացում, ապա կարող է զարգանալ կորիզային դեղնուկ, որը հետագայում կարող է հանգեցնել հաշմանդամության ։ Նորածնային դեղնուկը վերջին տարիներին ավելի հաճախ է արձանագրվում, հավանաբար, պայմանավորված դրսում քիչ ժամանակ անցկացնելու հետ։ Նորածնային դեղնուկի ախտաբանական դրսևորումները բուժում են ինտենսիվ ֆոտոթերապիայի միջոցով՝ երեխաներին տեղադրելով հատուկ սարքերի մեջ։ Էֆեկտիվ է նաև արևային լոգանքը, որպես ուլտրամանուշակագույն-B ճառագայթների աղբյուր, որոնք խթանում են վիտամին D-ի արտադրությունը ։ Բիլիռուբինի մակարդակը նորմալանում է կղազատման և միզարձակման շնորհիվ, ուստի հաճախակի և էֆեկտիվ կերակրումները շատ կարևոր են այդ շրջանում ։
Ախտածագում
Դեղնուկը չի դիտարկվում որպես առանձին հիվանդություն, այն ախտանշան է, որը առաջանում է բիլիռուբինի մետաբոլիզմի փուլերից որևէ մեկի խանգարման հետևանքով։
Էրիթրոցիտների կյանքի վերջում (էրիթրոցիտների կյանքի տևողությունը միջինում 120 օր է) կամ վնասման ժամանակ նրանց թաղանթը դառնում է ավելի փխրուն ու ավելի հեշտ է քայքայվում։ Ռետիկուլոէնդոթելային համակարգով անցնելիս՝ փխրուն թաղանթով էրիթրոցիտները հեշտությամբ քայքայվում են և նրանց ներբջջային պարունակությունը, ներառյալ հեմոգլոբինը, դուրս է գալիս արյան հուն։ Ազատ հեմոգլոբինը զավթվում է մակրոֆագերի կողմից և ենթարկվում ֆագոցիտոզի։ Այն ճեղքվում է և վերածվում հեմի ու գլոբինի։ Գլոբինը հետագայում ճեղքվում է ամինաթթուների և չի մասնակցում դեղնուկի առաջացմանը։ Իսկ հեմի մոլեկուլը ենթարկվում է քիմիական ձևափոխման։ Սկզբում այն օքսիդանում է միկրոսոմալ հեմ օքսիգենազ ֆերմենտով և վերածվում բիլիվերդինի (կանաչ լեղային պիգմենտ), առաջանում են նաև երկաթ և ածխածնի մոնօքսիդ։ Հաջորդ քայլով բիլիվերդինը վերականգնվում է ցիտոպլազմային ֆերմենտ բիլիվերդին ռեդուկտազով և վերածվում տետրապիրոլային դեղին լեղային պիգմենտի, որը հայտնի է որպես բիլիռուբին։ Այս բիլիռուբինը կոչվում է «ոչ կոնյուգացված», «ազատ» կամ «անուղղակի» բիլիռուբին։ Մարդու օրգանիզմում օրական արտադրվում է մոտավորապես 4 մգ/կգ բիլիռուբին ։ Այդ բիլիռուբինի գերակշիռ մասը կազմում են վերոնշյալ մեխանիզմով ծերացած էրիթրոցիտների քայքայումից գոյացած հեմի մետաբոլիզմի արգասիքները։ Բիլիռուբինի մոտ 20%-ը առաջանում է այլ աղբյուրներից՝ օրինակ ոչ էֆեկտիվ էրիթրոպոեզի հետևանքով, ինչպես նաև հեմ պարունակող այլ սպիատկուցների քայքայումից, ինչպիսիք են միոգլոբինը և ցիտոքրոմները ։
Լյարդային փուլ
Ոչ կոնյուգացված բիլիռուբինը արյան շրջանառությամբ հասնում է լյարդ։ Քանի որ այս բիլիռուբինը ջրում անլուծելի է, այն տեղափոխվում է շիճուկային ալբումինի հետ կապված վիճակում։ Հասնելով լյարդ՝ այն կոնյուգացվում է, կապվելով գլյուկուրոնաթթվի հետ, և վերածվում բիլիռուբին դիգլյուկուրոնիդի (կոնյուգացված բիլիռուբին), որը ջրում լուծելի միացություն է։ Այս ռեակցիան իրականացվում է UDP-գլյուկուրոնիլտրանսֆերազ ֆերմենտով։
Ապա կոնյուգացված բիլիռուբինը լեղու կազմում արտազատվում է լյարդային ու լեղապարկային ծորաններ։ Հետո լեղին անցնում է աղիք, որտեղ աղիքային բակտերիաները բիլիռուբինի մի մասը վերածում են ուրոբիլինոգենի։ Այստեղից ուրոբիլինոգենը կարող է անցնել երկու ուղղությամբ։ Այն կամ վերածվում է ստերկոբիլինոգենի, որը հետագայում օքսիդանում է մինչև ստերկոբիլին և հեռացվում կղանքով, կամ, ներծծվելով աղիքից՝ արյան շրջանառությամբ հասնում է երիկամներ և հեռացվում մեզով՝ օքսիդացած ուրոբիլինի տեսքով։ Ստերկոբիլինը և ուրոբիլինը համապատասխանաբար պայմանավորում են կղանքի և մեզի գույնը ։
Համաճարակաբանություն
Չկան հստակ տվյալներ մեծահասկաների շրջանում դեղնուկի տարածվածության վերաբերյալ ։
Ախտորոշում
Դեղնուկով պացիենտների մոտ առաջին հերթին պետք է կասկածել լյարդային որևէ ախտահարում։ Լյարդային ֆունկցիան արտահայտող հետազոտություննները ներառում են արյան կազմում այն նյութերի հայտնաբերումն ու չափումը, որոնք գլխավորապես սինթեզվում են լյարդում՝ ամինոտրանսֆերազները (ԱլԱՏ (ալանինամինոտրանսֆերազ) /ALT/ և ԱսԱՏ (ասպարտատամինոտրանսֆերազ) /AST/), հիմնային ֆոսֆատազը (ՀՖ/ALP/), բիլիռուբինը (առաջացնում է դեղնուկ) և սպիտակուցների մակարդակը, մասնավորապես ՝ ընդհանուր շիճուկային սպիտակուցների և ալբումինի։ Լյարդային այլ թեստերից են գամմա գլուտամիլ տրանսպեպտիդազի (ԳԳՏ/GGT/) մակարդակի և պրոթրոմբինային ժամանակի (ՊԺ/PT/) որոշումը։
Մի շարք ոսկրային և սրտային ախտահարումներ նույնպես կարող են հանգեցնել ՀՖ-ի և ամինոտրանսֆերազների մակարդակի բարձրացման, ուստի լյարդային ախտահարումներից դրանք տարբերելու համար առաջին քայլը ԳԳՏ-ի մակարդակի որոշումն է․ այն բարձրանում է միայն լյարդային ախտահարումների ժամանակ։ Հաջորդ քայլով պետք է տարբերակել դեղնուկի առաջացման լյարդային և մեխանիկական (խոլեստատիկ) պատճառները և համեմատել լաբորատոր տվյալները։ Սա կարևոր է, քանի որ մեխանիկականի դեպքում որպես կանոն կիառվում է վիրաբուժական միջամտություն, իսկ լյարդային ախտահարման ժամանակ՝ առավելապես թերապևտիկ։ Որպես կանոն ՀՖ-ն ու ԳԳՏ-ն բարձրանում են մեկ ընդհանուր օրինաչափությամբ, իսկ ԱսԱՏ-ն ու ԱլԱտ-ը՝ մեկ այլ։ Եթե ՀՖ-ի (10-45 ՄՄ/լ) ու ԳԳՏ-ի (18-85 ՄՄ/լ) մակարդակները բարձրանում են ԱսԱՏ-ի (12-38 ՄՄ/լ) ու ԱլԱՏ-ի (10-45 ՄՄ/լ) մակարդակներին համաչափ, ապա դեղնուկը մեխանիկական բնույթի է։ Իսկ եթե ԱսԱՏ-ը և ԱլԱՏ-ը զգալիորեն ավելի բարձր են, քան ՀՖ-ն ու ԳԳՏ-ն, ավելի հավանական է դեղնուկի լյարդային ծագումը։ Եվ վերջապես, լյարդային պատճառները իրարից տարբերելու համար անհրաժեշտ է համեմատել ԱսԱՏ-ի ու ԱլԱՏ-ի մակարդկաները։ Մեծ մասամբ դեպքերում ԱսԱՏ-ի մակարդակը գերազանցում է ԱլԱՏ-ի մակարդակին։ Սա վերաբերում է լյարդային ախտահարումների մեծ մասին, բացառությամբ հեպատիտի (վիրուսային կամ հեպատոտոքսիկ)։ Լյարդի ալկոհոլային ախտահարման ժամանակ ԱլԱՏ-ի մակարդակը նորմայի սահմաններում է, իսկ ԱսԱՏ-ը գերազանցում է ԱլԱՏ-ին մոտ 10 անգամ։ Հակառակը, եթե ԱլԱՏ-ը գերազանցում է ԱսԱՏ-ի մակարդակին, ապա առկա է հեպատիտ։ ԱսԱՏ-ի ու ԱլԱՏ-ի մակարդակները գրեթե չեն արտահայտում լյարդի վնասման աստիճանը, չնայած շատ բարձր մակարդակներից կտրուկ իջեցումը փաստում է ծանր նեկրոզի զարգացման մասին։ Ալբումինի ցածր մակարդակը լյարդի քրոնիկ ախտահարման ցուցանիշ է, իսկ հեպատիտի կամ խոլեստազի ժամանակ այն պահպանվում է նորմայի սահմաններում։
Լյարդային պրոֆիլի լաբորատոր տվյալները համեմատվում են ըստ իրար միջև եղած հարաբերակցության ու ցուցանիշների տարբերության, դրանց բացարձակ արժեքները ավելի նվազ նշանակություն ունեն։ ԱսԱՏ/ԱլԱՏ հարաբերությունը լավ ցուցիչ է տարբերակելու լյարդի ալկոհոլային վնասումը (10-ից մեծ) լյարդի այլ ծագման վնասումներից (1-ից մեծ) և հեպատիտից (1-ից փոքր)։ Բիլիռուբինի նորմալ մակարդակից 10 անգամ ավել բարձրացումը լյարդի նորագոյացության կամ ներլյարդային խոլեստազի նշան է։ 10 անգամից ցածր բարձրացումը լյարդաբջջային ախտահարման նշան է։ ԱսԱՏ-ի նորմալ մակարդակից 15 անգամ ավել բարձրացումը հանդիսանում է սուր լյարդաբջջային ախտահարման նշան։ Այդ մակարդակից ցածր բարձրացումը խոսում է դեղնուկի մեխանիկական պատճառների մասին։ ՀՖ-ի նորմալ մակարդակից 5 անգամ ավել բարձրացումը լեղուղիների խցանման նշան է, այնինչ 10 անգամից ավել բարձրացումը դեղերով (տոքսիններով) հարուցված խոլեստատիկ հեպատիտի կամ ցիտոմեգալովիրուսային վարակի նշան է։ Այս երկու խանգարումները կարող են նաև բերել ԱլԱՏ-ի ու ԱսԱՏ-ի նորմայից 20 անգամ ավել բարձրացմանը։ ԳԳՏ-ի նորմայից 10 անգամ բարձրացումը որպես կանոն խոլեստազի նշան է։  5-10 անգամ բարձրացման ժամանակ կասկածվում է վիրուսային հեպատիտ։ Իսկ նորմայից 5 անգամ պակաս բարձրացումը դեղորայքային տոքսիկության նշան է։ Սուր հեպատիտը որպես կանոն ուղեկցվում է ԱլԱՏ-ի ու ԱսԱՏ-ի մակարդակների նորմայից 20-30 անգամ գերազանցմանը (գերազանցում է 1000-ը)։ Ացետամինոֆենով (պարացետամոլ) թունավորումը կարող է բերել ԱլԱՏ-ի ու ԱսԱՏ-ի նորմայից 50 անգամ բարձրացմանը։
Տերմինաբանություն
«Jaundice»` դեղնուկ տերմինը ծագում է ֆրանսերենից ՝ «jaune»` դեղին, և «jaunisse» ՝ «դեղին հիվանդություն», բառերից։ Բժշկական տերմին «icterus»-ը ծագում է հունարեն ίκτερος; բառից ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Համախտանիշներ Կատեգորիա:Համախտանիշներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Լյարդի հիվանդություններ Կատեգորիա:Լյարդաբանություն Կատեգորիա:Լյարդ
Գալանդերյան
Գալանդերյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Մականվանական հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Պարսկերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Տուկաևո (գյուղ, Աուրգազինսկի շրջան)
Տուկաևո (Тукаево, Туҡай), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աուրգազինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 492 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աուրգազինսկի շրջանի բնակավայրեր
(6713) Կոգգի
(6713) Կոգգի (Coggie), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1990 թվականի մայիսի 21-ին Էլեանոր Հելինի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,343077 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1568 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,5293 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1310,02 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,274805 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 19,48° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1990 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էլեանոր Հելինի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Արիչչա
Արիչչա (Ariccia, ), քաղաք Իտալիայում, տեղակայված է Լացիո մարզի Հռոմ գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 18 053 մարդ 2005 թվականի դեկտեմբերի 31-ին, բնակչության խտությունը կազմում է 1003 մարդ/քկմ։ Տարածքը կազմում է 18 կմ²։ Փոստային ինդեքսը - 40։ Հեռախոսային կոդ - 00006։
Քաղաքի տոնը նշվում է փետրվարի 9-ին։ Քաղաքի օրը նշվում է ամեն տարի փետրվարի 9-ին։
Այս վայրերի բնիկները եղել են Վոկոնիևների պլեբեյների ընտանիքի ներկայացուցիչներ, որոնք կարևոր դեր են խաղացել Հին Հռոմի պատմության մեջ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Բյուզանդիայի քաղաքներ
Աբլաշաբ Սյունեցի
Աբլաշաբ Սյունեցի (10-րդ դար), Սյունիքի Խոտանան գյուղի տեր։ 943 թվականին Աբլաշաբի որդիներից Հաբանդի իշխան ու Շնհերի տեր Փիլիպպե Դ Սյունին գնել է Աղվերծ գյուղը և նվիրել Տաթևի վանքին ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Վերին Խոտանան
Իրինա Կուրոչկինա
Իրինա Ալեքսանդրովնա Կուրոչկինա (Ірына Аляксандраўна Курачкіна,), բելառուս մարզիկ, ազատ ոճի ըմբիշ մինչև 57 կգ քաշային կարգում։ Բելառուսի Հանրապետության սպորտի վարպետ ազատ ոճի ըմբշամարտում, Բելառուսի Հանրապետության ազգային հավաքականի անդամ։ Եվրոպական խաղերի 2019 թվականի չեմպիոն։ 2017 և 2019 թվականների աշխարհի առաջնությունների բրոնզե մեդալակիր։ Եվրոպայի 2018 թվականի չեմպիոն և արծաթե մեդալակիր 2016 թվականի Եվրոպայի մինչև 23 տարեկանների չեմպիոն 2017 թվականի 2020 թվականի Օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալակիր։
Կենսագրություն և սպորտային կարիերա
Մանկուց զբաղվել է աթլետիկայով, սակայն 16 տարեկանում վնասվածքի պատճառով դադարեցրել է սպորտը։ Ապաքինվելուց հետո նա գնաց ըմբշամարտի ։ Առաջին տարում Իրինան հանրապետական ​​մրցումներում դարձավ երրորդը, հաղթեց մարզային։ Մեկուկես տարի անց այն դարձավ առաջինը երկրում ։