cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Բալթյան օդային ոստիկանություն
Բալթյան օդային ոստիկանություն, խաղաղապահ առաքելություններ իրականացնող, Հյուսիսատլանտյան դաշինքի (ՆԱՏՕ) արագ արձագանքման խմբեր, որոնց գործունեությունը նպատակաուղղված է Բալթյան երկրների պետությունների՝ Էստոնիայի, Լիտվայի և Լատվիայի միջազգայնորեն ճանաչված բացարձակ օդային տարածքի պաշտպանությանը ։
Գործառություններ
Օդային ոստիկանության ինստիտուտի գործառույթների մեջ է մտնում անկախ պետությունների օդային տարածքի նկատմամբ բացառիկ և լրիվ ինքնիշխան սկզբունքի պաշտպանությունը։ Այդ սկզբունքը հաստատված է 1944 թվականին ընդունված Չիկագոյի կոնվենցիայով, ինչպես նաև նշյալ երկրների ազգային օրենսդրությամբ։ Օդային տարածության նկատմամբ ինքնիշխանության սկզբունքի հիմնական բովանդակությունն այն է, որ պետությունները, իրականացնելով իրենց օդային տարածության նկատմամբ բացառիկ ինքնիշխանություն, ինքնուրույն են սահմանում իրենց օդային տարածքի օգտագործման իրավական ռեժիմը։
Ընդհանուր առմամբ Հյուսիսատլանտյան դաշինքը ապահովում է Չիկագոյի կոնվենցիայի իրավակիրառությունը։ Բալթյան երկրներում ՆԱՏՕ-ի արագ արձագանքման խմբերի գործառնությունների մեջ է մտնում նաև Չիկագոյի կոնվենցիայի եզրափակիչ ակտով սահմանված բացառելիության և արտակարգ իրավիճակային սկզբունքների անխախտելիության պաշտպանությունը ։
Առաքելություններ
1970-ական թվականներից ի վեր Հյուսիսատլանտյան դաշինքը ստեղծել է օդային հսկողության և օդային ավազանի կառավարման միջոցների համապարփակ համակարգ, որն իրականացվել է «թիրախային գոտում» գտնվող համագործակցող պետություններին հատկացվող արագ արձագանքման խմբերի միջոցով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՆԱՏՕ Կատեգորիա:Մերձբալթիկա Կատեգորիա:Ռազմական ավիացիա
(5967) Էդիթլեվի
(5967) Էդիթլեվի (Edithlevy), աստերոիդ աստերոիդների գոտի ներքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի փետրվարի 9-ին Կարոլին Շումեյկերի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 1,941494 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8345 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,0485 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 988,1 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,364334 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 24,11° անկյուն։
Էդիթլեվի աստերոիդը պատկանում է Հունգարիայի աստերոիդների ընտանիքին։ Այս ընտանիքի աստերոիդները շարժվում են Արեգակի շուրջ 1,78 - 2,00 ա. մ. միջակայքում ընկած մեծ կիսաառանցքներով, ունեն 16-34° ուղեծրի թեքում և ոչ ավելին քան 0,18 էքսցենտրիսիտետ։ Հունգարիայի աստերոիդների ընտանիքը ունի միանգամից երկու մոլորակների հետ ուղեծրային ռեզոնանս՝ Մարսի հետ 3:2 և Յուպիտերի հետ 9:2։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հունգարիայի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1991 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կարոլին Շումեյկերի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների գոտու ներքին մասի աստերոիդներ
Զմմառ
Զմմառ (արաբերեն՝ بزمار), գյուղ Լիբանանում, որը գտնվում է Քեսրվան շրջանում, Լեռնալիբանանում։ Գյուղը գտնվում է Բեյրութից 36 կմ հյուսիս, Միջերկրական ծովի մակարդակից 930 մետր բարձր։
Զմմառում է գտնվում 1749 թվականին կառուցված Հայկական կաթոլիկ եկեղեցին։ 1749-1866 թվականներից մինչև 1928 թվականը Զմմառը եղել է Կիլիկիայի հայկական կաթոլիկ պատրիարքարանի նստավայրը։ 1928 թվականից հետո այստեղ է գտնվում Հայկական կաթոլիկ հայրապետական ինստիտուտը։ Զմմառում է գտնվում Զմմառի Տիրամոր դիմանկարը։
2006-2007 թվականներին այստեղ է բնակվել քաղաքական առաջնորդ Սամիր Ջաաջաան, Լիբանանի զինված ուժերի ղեկավարը, չնայած այն բանին, որ տեղի բնակիչները ընդդիմադիր Միշել Աունի կողմնակից էին։ Բնակչության մեծամասնությունը մարոնական է, որոնք Միշել Աունի կողմից ղեկավարվող Ազատ հայրենասիրական շարժման անդամներ են։ Գյուղը հաճախ համարվում է Հայկական կաթոլիկ եկեղեցու հոգևոր կենտրոնը։
Վուլկան (մոլորակ)
Վուլկանը ենթադրական փոքր մոլորակ է, որի ուղեծիրը ենթադրվում էր, որ գտնվում է Մերկուրիի ու Արեգակի միջեւ։
Պատմություն
19-րդ դարի կեսերին կատարվեցին Մերկուրիի շարժման ճշգրիտ դիտարկումներ, և պարզվեց, որ այս մոլորակի պերիհելիոնի շեղումը հնարավոր չէ բացատրել՝ օգտագործելով դասական երկնային մեխանիկան։ Ֆրանսիացի աստղագետ և մաթեմատիկոս Ուրբեյն Լե Վերյեն ենթադրում էր, որ սա Մերկուրիի և Արեգակի միջև տեղակայված անհայտ մոլորակի ազդեցության արդյունք է։ Ֆիզիկոս Ժակ Բաբինեի առաջարկով հիպոթետիկ մոլորակին տրվեց «Վուլկան» («Հրաբուխ») անվանումը։
Տիցիուս-Բոդոի կանոնի համաձայն (D_i= -3 ) Վուլկանի գոյությունը միանգամայն հավանական է, և նրա ուղեծրի շառավիղը = 0,1 ա․մ․։ (Չնայած, ինչպես ցույց է տալիս Ֆաետոն / աստերոիդների գոտու օրինակը, այս ուղեծրում կարող են լինել միայն վուլկանոիդներ)։
1859 թվականին Լե Վերիեն նամակ է ստացել սիրողական աստղագետ Լեսկարբոտից, ով հայտնում էր, որ մարտի 25-ին Արեգակի սկավառակի երկայնքով շարժվում է մոլորակի նման շրջանաձեւ մութ օբյեկտ։ Լե Վերիեն անմիջապես գնաց Լեսկարբոյի մոտ, որպեսզի անձամբ հարցնի նրան հայտնաբերված երկնային մարմնի մասին։ Բացի Լեսկարբոյի տվյալներից, Լե Վերիեն ընտրեց հինգ այլ դիտումների արդյունքներ, որոնք, նրա կարծիքով, չէին կարող վերագրվել Մերկուրիի կամ Վեներայի արեգակնային սկավառակի վրայով անցնելու դեպքերին։ Այս վեց դիտումների հիման վրա նա 1859 թվականին հաշվարկել է անտեսանելի մոլորակի ուղեծիրը, որի անվանել է Վուլկան ։
Չնայած երկար տարիների որոնումներին՝ այս մոլորակը հնարավոր չեղավ գտնել։ Հրապարակվել են Վուլկանի դիտումների մի քանի զեկույցներ, բայց այդ դիտումները, որպես կանոն, չէին համընկնում միմյանց հետ կամ Լե Վերիերի հաշվարկների հետ, և այլ աստղագետներ ի վիճակի չէին դրանք հաստատել։ 20-րդ դարի սկզբին Մերկուրիի վարքը լիովին բացատրվեց Էյնշտեյնի հարաբերականության ընդհանուր տեսությամբ՝ առանց լրացուցիչ երկնային մարմինների ներդրման անհարժեշտության։
Քանի որ Վուլկան մոլորակը գոյություն չունի, և այս անունը թափուր է, առաջարկ եղավ 2012-ին հայտնաբերված Պլուտոնի արբանյակը կոչել «Վուլկան»։ Այնուամենայնիվ, այս տարբերակը մերժվեց, քանի որ դիցաբանական Վուլկանն անմիջական կապ չուներ մահվան թագավորության աստծո՝ Պլուտոնի հետ, և արբանյակը կոչվեց Ստիքս :
Հղումներ
Կատեգորիա:Category:Մոլորակներ Կատեգորիա:Category:Արեգակնային համակարգի մոլորակների արբանյակներ
Զելենոգորսկոե (գյուղ, Բելոգորսկի շրջան)
Զելենոգորսկոե (Зеленогірське, Efendiköy), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բելոգորսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Զելենոգորսկոե գյուղում բնակվում էր 2 015 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բելոգորսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1991-92
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1991-92 (1991-92 FA Cup), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 111-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Լիվերպուլ» ֆուտբոլային ակումբը։
Մահարաշտրա
Մահարաշտրա (महाराष्ट्र, Maharashtra), նահանգ Հնդկաստանի կենտրոնական մասում։ Զբաղեցնում է 307 713 քառակուսի կիլոմետր տարածք։ Բնակչության թվաքանակը 2011 թվականի տվյալներով եղել է 112 372 972 ։ Բնակչության միջին խտությունը կազմում է 365 մարդ/կմ2։ Տարածքով և բնակչության թվով Հնդկաստանի երկրորդ նահանգն է (զիջում է միայն Ուտար Պրադեշին)։ Բնակչության ավելի քան երեք քառորդը դավանում են հինդուիզմ, որին տարածվածության տեսակետից հաջորդում են իսլամն ու բուդդայականությունը։ Նահանգում առավել տարածված խոսակցական լեզուները մարաթհին ու անգլերենն են։ Սանսկրիտից թարգմանած՝ Մահարաշտրան նշանակում է «Մեծ երկիր»։
Այս նահանգում են գտնվում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում տեղ գրաված չորս օբյեկտ՝ Աջանտա, Էլլորա, Էլեֆանտա քարանձավները և Չատրապատի Շիվաջի Մահարաջ կայարանը (նախկին Վիկտորիա կայարանը)։
Նահանգի մայրաքաղաքը և խոշորագույն բնակավայրը Մումբայն է։
Մահարաշտրան Հնդկաստանի առավել ինդուստրացված նահանգներից է։ Նրա մայրաքաղաք Մումբայը երկրի ֆինանսական ու առևտրային խոշորագույն կենտրոնն է։ Այստեղ են գործում Հնդկաստանի ամենամեծ ֆոնդային բորսան՝ Bombay Stock Exchange-ը, որ հնագույնն է Ասիայում, ինչպես նաև հնդկական բանկերի, ֆինանսական կազմակերպությունների, ապահովագրական ընկերությունների մեծ մասի գլխավոր գրասենյակները։ Մումբայը նաև աշխարհի խոշորագույն կինոարտադրության՝ Բոլիվուդի կեցավայրն է։
Մահարաշտրա նահանգը կարևորագույն դեր է խաղում երկրի հասարակական-քաղաքական կյանում և համարվում է առաջատարը արդյունաբերական ու գյուղատնտեսական արտադրանքի թողարկման, առևտրի, տրանսպորտի, կրթության բնագավառներում։
Տնտեսություն
Մահարաշտրան երկրի առաջատար արդյունաբերական նահանգն է, ապահովում է ազգային արդյունաբերական արդյունքի 15, Հնդկաստանի եկամուտների ավելի քան 40 տոկոսը։ Համախառն ներքին արդյունքի շուրջ 46 %-ը բաժին է ընկնում արդյունաբերության ոլորտին։ Արտադրության հիմնական տեսակներն են մետաղաձուլությունը, մեքենաշինությունը, նավթաքիմիական, տեքստիլ, սննդի արդյունաբերությունը, էլեկտրոնիկայի արտադրությունը։ Գյուղատնտեսական հիմնական մշակաբույսերն են մանգոն, խաղողը, բանանը, նարինջը,, բրինձը, շաքարեղեգնը, բամբակը, գետնանուշը, ծխախոտը, ընդավորները։ Մահարաշտրան Հնդկաստանում առաջին տեղն է գրավում ածուխով աշխատող ջերմաէլեկտրակայաններում և ատոմային էլեկտրակայանում արտադրվող էլեկտրաէներգիայի արտադրության բնագավառում։ Նահանգը երկրում երկրորդ տեղն է զբաղեցնում ծրագրային ապահովման արտահանման ասպարեզում, որը տարեկան մոտավորապես 4 միլիարդ ամերիկյան դոլար եկամուտ է բերում։ Մահարաշտրայի մի շարք քաղաքներում (Մումբայ, Պունա, Նագպուր, Նավի Մումբայ, Նասիկ, Աուրանգաբադ) գործում են ծրագրային ապահովման պարկեր։
2008 թվականին նահանգի ՀՆԱ-ն կազմել է $149,56 միլիարդ։
Ուշագրավ փաստեր
Մահարաշտրայում ամեն տարի շուրջ 1,4 միլիոն ժամանակավոր աշխատողների են վարձում շաքարեղեգն կտրելու համար։ Կանանց իրավունքների համար պայքարող ոչ կառավարական կազմակերպությունների տվյալների համաձայն՝ «շաքարեղեգն կտրողներն ապրում են խղճալի պայմաններում, խմելու ջրով ու սանիտարական պատշաճ պայմաններով չապահովված, հանպատրաստից ապաստարաններում... Խոցելի վիճակում են հատկապես կանայք, որոնց մարմինները ոչ միայն շահագործում են, այլ նաև վերահսկում. հարցումների արդյունքները վկայում են, որ բանվորուհիների 36%-ի արգանդները հարկադրաբար հեռացրել են, որպեսզի ապահովեն նրանց աշխատանքն առանց ընդհատումների ։
Ուսումնասիրությունները վկայում են նաև, որ 2015-2018 թվականներին Մահարաշտրայի ագարակների 12 000-ից ավելի աշխատողներ ինքնասպանություն են գործել, հիմնականում՝ պարտքերի պատճառով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հնդկաստան Կատեգորիա:Հնդկաստանի վարչական բաժանում Կատեգորիա:Հնդկաստանի նահանգներ և տարածքներ
Վիննո-Բաննովո
Վիննո-Բաննովո (Винно-Банново), գյուղ Ռուսաստանի Սամարայի մարզի Կինել-Չերկասկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սամարայի մարզի Կինել-Չերկասկի շրջանի բնակավայրեր
Աստերոիդների ցանկ (25701-25800)
Աստերոիդների ցանկ (25601-25700) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (25801-25900)
Լաուտնա
Լաուտնա (Lautna), գյուղ Էստոնիայի Լյաենեմաա նահանգի Լիհուլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 27 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Լյաենեմաա նահանգի Լիհուլա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Ատոսա Արաքսյա Աբրահամյան
Ատոսա Արաքսյա Աբրահամյան, Նյու Յորքում բնակվող հայազգի լրագրող, The Nation-ի ավագ խմբագիր ։ Աբրահամյանը նաև 2015 թվականին հրատարակված ''«The Cosmopolites. The Coming of the Global Citizen»'' ոչ գեղարվեստական գրքի հեղինակն է։
Կենսագրություն և կարիերա
Աբրահամյանը ծնվել է Կանադայում և մեծացել Շվեյցարիայում։ Նրա ծնողները, որոնք ծագումով հայ և ռուս իրանցիներ են, աշխատել են ՄԱԿ-ում ։ Նա ունի Շվեյցարիայի, Կանադայի և Իրանի քաղաքացիություն և տիրապետում է անգլերենին, ֆրանսերենին և ռուսերենին ։
Աբրահամյանը Ժնևի միջազգային դպրոցի շրջանավարտ է։ Նա 2008 թվականին Կոլումբիայի քոլեջում ստացել է փիլիսոփայության բակալավրի կոչում։ Այնուհետև նա մագիստրոսի կոչում է ստացել Կոլումբիայի համալսարանի ժուռնալիստիկայի բարձրագույն դպրոցում ։
Նա սկսել է իր կարիերան որպես Thomson Reuters-ի՝ գործարարության մասին գրող լրագրող։ Աբրահամյանը հետագայում աշխատել է Նոր հետաքննություն և Այլախոհություն ամսագրերի խմբագիր։ Նա նաև աշխատել է որպես կարծիքների խմբագիր Al Jazeera America-ում ։ 2018 թվականին նա նշանակվել է The Nation-ի ավագ խմբագիր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք Կատեգորիա:Ամերիկահայ լրագրողներ Կատեգորիա:Իրանահայ լրագրողներ
Անգղներ
Անգղեր, ճուռակների ընտանիքի գիշատիչ թռչուններ։ Հայաստանում հանդիպում է 4 տեսակ՝ սև անգղ, սպիտակագլուխ անգղ, գառնանգղ, գիշանգղ։ Կենդանի զանգվածը 2-12 կգ է։ Հիմնական սնունդը դաշտերում գտնված լեշերն են։ Գիշանգղը և գառնանգղը կարող են որսալ մանր ու միջին չափերի ողնաշարավորներ։ Բաժանվում են 2 խմբի՝ ամերիկյան և իսկական։
Տարածվածություն
Հայտնի է իսկական անգղերի 16 տեսակ՝ տարածված Աֆրիկայում, Հարավային Եվրոպայում, Կենտրոնական և Հարավային Ասիայում։ Հայաստանում հանդիպում է իսկական անգղերի 4 տեսակ՝ գառնանգղը, գիշանգղը, սև անգղը և սպիտակագլուխ անգղը։ Անգղերն ապրում են տափաստաններում և լեռնային շրջաններում։ Սովորաբար բույն են դնում ժայռերի մեջ, ժայռաքիվերին, ծառերի կատարներին և փչակներում։ Ամենախոշոր անգղերը՝ պասկուճները (կոնդորներ), ապրում են Ամերիկայի լեռներում՝ մինչև 7 կմ բարձրության վրա։ Օդում ճախրելիս, հաճախ՝ մի քանի կիլոմետր բարձրությունից, նրանք սրատես աչքերով ուշադիր զննում են իրենց տիրույթները և լեշը նկատելուն պես անմիջապես իջնում վրան։
Սննդառություն
Անգղերը հիմնականում սնվում են լեշով, բացառությամբ արմավենային անգղի, որը սնվում է պտուղներով։ Այլ լեշակերների համակարգում անգղերը կատարում են սանիտարի դեր, ուստի չի կարելի ոչնչացնել այդ թռչուններին և քանդել նրանց բները։ Սև անգղն ու սպիտակագլուխ անգղը պաշտպանության կարիք ունեն և գրանցված են Հայաստանի Կարմիր գրքում։
Պատկերը որպես եգիպտական հիերոգլիֆ
Կատեգորիա:Գիշատիչ թռչուններ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված կենդանիներ Կատեգորիա:Ճուռակներ Կատեգորիա:Աֆրիկայի կենդանական աշխարհ Կատեգորիա:Եվրոպայի կենդանական աշխարհ Կատեգորիա:Ասիայի կենդանական աշխարհ Կատեգորիա:Իսպանիայի կենդանական աշխարհ Կատեգորիա:Հայաստանի կենդանական աշխարհ Կատեգորիա:Թուրքիայի կենդանական աշխարհ Կատեգորիա:Վրաստանի կենդանական աշխարհ Կատեգորիա:Իրանի կենդանական աշխարհ Կատեգորիա:Հունաստանի կենդանական աշխարհ
Պլեոնազմ
Պլեոնազմ (πλεονασμός «ավելորդ»), խոսքի շրջանառություն, որում տեղի է ունենում իմաստի որոշակի տարրի կրկնօրինակում, մի քանի լեզվական ձևերի առկայություն, որոնք արտահայտում են նույն իմաստը, խոսքի կամ տեքստի ավարտված հատվածի սահմաններում, ինչպես նաև` լեզվական արտահայտություն, որտեղ առկա է նման կրկնօրինակում։
«Պլեոնազմ» տերմինը եկել է անտիկ ոճաբանությունից և քերականությունից։ Հնագույն հեղինակները պլեոնազմին տարբեր գնահատականներ են տալիս։ Քվինթիլիանուսը, Դոնաթուսը, Դիոմեդեսը պլեոնազմը սահմանում են որպես ավելորդ բառերով խոսքի գերբեռնվածություն, հետևաբար` որպես ոճական թերություն։ Ընդհակառակը, Դիոնիսիոս Հալիկառնասցին այս ձևը սահմանում է որպես խոսքի` առաջին հայացքից ավելորդ, բայց իրականում դրան պարզություն, ուժ, ռիթմ, համոզչականություն, պաթոս տվող հարստացում բառերով, որն կիրառելի չէ լակոնիկ խոսքում։
Պլեոնազմին մոտ ոճական ​​ձևերը նույնաբանություն են, մասամբ` շրջասություն։ Պլեոնազմ և նույնաբանություն տերմինների միջև կապը լեզվաբանները հասկանում են տարբեր ձևերով։ Ինչպես նույնաբանության դեպքում, պլեոնազմը կարող է բնութագրվել նույն (կամ նույն արմատային) բառերի կրկնությամբ, բայց ի տարբերություն դրան, կրկնօրինակումը պայմանավորված է ոչ թե անգրագիտությամբ, այլ` իմաստային անհրաժեշտությամբ կամ ոճական հնարքով։ Պլեոնազմը լեզվաբանական տերմին է, նույնաբանությունը և՛ լեզվաբանական է, և՛ տրամաբանական (չնայած տրամաբանության մեջ այս բառը գործածվում է բոլորովին այլ իմաստով)։
Գործառույթներ
Որոշ դեպքերում պլեոնազմը դիտավորյալ օգտագործվում է արտասանության ազդեցությունը հուզականորեն բարձրացնելու կամ կատակերգական ազդեցություն ստեղծելու համար (ինչպես գրավոր, այնպես էլ բանավոր խոսքում)։ Բանահյուսության և պոեզիայի մեջ պլեոնազմը նպաստում է խոսքի մեղեդայնությանը, դրա հուզական գունավորմանը և պատկերազարդման ստեղծմանը («ուղի-ուղի», «բևեռ-դաշտ»)։ Այնուամենայնիվ, ավելի հաճախ դա թերություն է և օգտագործվում է անգիտակցաբար ։
Տեսակներ
Շարահյուսական պլեոնազմը խոսքի սպասարկող մասերի չափազանց մեծ սպառման արդյունք է. օրինակ` «Նա ինձ ասաց այն մասին, թե ինչ է պետք մեկ այլ աշխատանքի համար» («այն մասին»-ը կարելի է բաց թողնել` առանց իմաստը կորցնելու) կամ «Գիտեմ, որ կգա» («որ» շաղկապը պարտադիր չէ համատեղել «Ես գիտեմ» արտահայտության հետ)։ Երկու նախադասություններն էլ քերականորեն ճիշտ են, բայց «այդ մասին» և «որ» բառերը այս դեպքում համարվում են պլեոնաստիկա։
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1993-94
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1993-94 (1993-94 FA Cup), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 113-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Մանչեսթեր Յունայթեդ» ֆուտբոլային ակումբը։
Պլեոնազմ
Տեսակներ
Իմաստային պլեոնազմն ավելի շատ ոճի և քերականության օգտագործման խնդիր է։ Լեզվաբանները դա հաճախ անվանում են խոսքի ավելորդություն՝ տեսական լեզվաբանության մեջ առավել կարևոր ֆենոմենտը սինտակտիկ պլեոնազմի հետ շփոթելուց խուսափելու համար։ Այն կարող է նաև ունենալ տարբեր ձևեր։ Իմաստային պլեոնազմի շատ դեպքերում բառի` պլեոնաստիկական կարգավիճակը կախված է համատեքստից։ Ի տարբերություն իմաստային պլեոնազմի, օքսիմորոնը ձևավորվում է իմաստով հակառակ երկու բառերի համատեղմամբ։
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1993-94
Եզրափակիչ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ
Պլեոնազմ
Տեսակներ
Որպես շարահյուսական պլեոնազի առանձին տեսակներ առանձնացնում են պերիսոլոգիան (կամ հոմանիշ կրկնությունը) և բազմախոսությունը ։ Պերիսոլոգիայում մեկ բառի իմաստային արժեքը ներառում է մյուսի կազմի մեջ, օրինակ.
Բառաբանությամբ նախադասությունները կամ արտահայտությունները ներառում են բառեր, որոնք չեն ավելացնում ընդհանուր իմաստային բեռը, օրինակ.
Բացի այդ, ավելորդությունը թաքնված է արտահայտություններում, որոնց մեջ հապավումներ կան`«Էլեկտրահաղորդման օդային գծեր (TRK)» (էլեկտրական գիծ),«Միավորների միջազգային համակարգ ՄՀ»(միջազգային համակարգ),«CD-սկավառակ» (Compact Disc), VIP-մարդ (շատ կաևոր անձ), «ՏՏ տեխնոլոգիաներ» (տեղեկատվական տեխնոլոգիա)։
Երբեմն խմբագիրներն ու քերականական ոճաբաններն անվանում են բառախոսություն, որը կոչվում է նաև «լոգորեա», «պլեոնազմ» («արական սեռի տվյալ անձը նախկինում գիտակցաբար իրականացնում էր քայլարշավի գործընթացը նորմալ արագությամբ դեպի տվյալ անձի մշտական բնակության վայրը ներկայացնող օբյեկտ»)։
Գրականություն
Կատեգորիա:Լեզվաբանություն Կատեգորիա:Հռետորություն Կատեգորիա:Իմաստաբանություն Կատեգորիա:Շարահյուսություն
Քենեթ Լեյ
Քենեթ Լի Լեյ (անգլ.՝ Kenneth Lee Lay, ), ամերիկացի գործարար, առավել հայտնի որպես «Էնրոն» կորպորացիայի հիմնադիր և գործադիր տնօրեն՝ 1985 թվականից մինչև իր հրաժարականը՝ 2002 թվականի հունվարի 23-ը։ 2000 թվականի ընթացքում Լեյին, որպես գործադիր տնօրեն, մի քանի ամսով փոխարինել է Ջեֆ Սկիլինգը։ Եղել Է Ջորջ Բուշ կրտսերի նախագահական քարոզարշավների առավել ակտիվ համախոհներից և հովանավորներից։
Լեյի անունը կապվում է կորպորատիվ աշխարհի պատմության խոշորագույն սկանդալներից մեկի՝ «Էնրոնի» հաշվապահական զեղծարարության հետ ։ 2004 թվականի հուլիսի 7-ին դատարանը Լեյին մեղավոր է ճանաչում արժեթղթերի խարդախության 11 տեսակի և նմանատիպ զեղծարարությունների մեջ, մասնավորապես՝ ընկերության իրավիճակի մասին կեղծ ֆինանսային հաշվետվություններ ներկայացնելու մեջ։ 2006 թվականի հունվարի 31-ին Հյուստոնում տեղի է ունենում Լեյի և Սկիլինգի դատավարությունը։ Նույն թվականի մայիսի 25-ին դատարանը Լեյին մեղավոր է ճանաչում ներկայացված 11 մեղադրանքներից 10-ում։ Քանի որ ներկայացված մեղադրանքներից յուրաքանչյուրը ենթադրում էր 5-10 տարվա ազատազրկում, փորձագետներն համոզված էին, որ Լեյին սպասվում է 20-30 տարվա ազտազարկում ։ Վերջնական դատավարությունից երեք ու կես ամիս առաջ՝ 2006 թ.-ի հուլիսի 5-ին Լեյը կնքում է մահկանացուն ։ Ըստ նախնական դիահերձման հաշվետվությունների՝ Լեյը հանակարծամահ է եղել սրտի կաթվածից ։ Լեյի մահից հետո դատարանը նրան հետմահու ազատում է մեղադրանքներից։ Կան բազմաթիվ տեսություններ, որ Լեյը կեղծել է իր մահը, որպեսզի ազատվի իրեն ներկայացված մեղադրանքներից ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1942 ծնունդներ Կատեգորիա:Ապրիլի 15 ծնունդներ Կատեգորիա:2006 մահեր Կատեգորիա:Հուլիսի 5 մահեր Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Ջորջ Գրին
Տես նաև
Կատեգորիա:Անգլիացի մաթեմատիկոսներ Կատեգորիա:Անգլիացի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Քեմբրիջի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Մաթեմատիկոսներ այբբենական կարգով
Զեմլյանիչնոե (գյուղ, Բելոգորսկի շրջան)
Զեմլյանիչնոե (Земляничне, Ortalan), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բելոգորսկի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Օրտալան։
2001 թվականի տվյալներով Զեմլյանիչնոե գյուղում բնակվում էր 732 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բելոգորսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
DF-41
Ռազմական փորձագետները սպասում էին, որ այն կներկայացվի 2009 թվականի զորահանդեսին ։ Միաժամանակ մինչև հիմա այն ոչ մի ռազմական շքերթի ժամանակ չի ներկայացվել։ Սպասվում էր, որ DF-41-ը կհայտնվի սպառազինության մեջ 2010 թվականին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բալիստիկ հրթիռներ
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1994-95
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1994-95 (1994-95 FA Cup), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 114-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Էվերթոն» ֆուտբոլային ակումբը։
Եզրափակիչ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ
Սասկաչևանի պատմություն
Սասկաչևանի պատմությունը ներառում է Կանադայի երեք նահանգներից Սասկաչևան նահանգի անցյալի իրադարձությունների և նրա բնակչության գործունեության ուսումնասիրությունը։ Հնագիտական ուսումնասիրությունները տալիս են որոշ տեղեկություններ, որոնք վերաբերում են Պալեո-հնդկական, Թալթելիե և Շիլդ արխայական ավանդույթների պատմությանը և ապրելակերպին, որոնք եղել են այս աշխարհագրական տարածքի նախապատմական դարաշրջանի առաջին գրավողները։ Դրանք զարգացան առաջին ժողովուրդների պատմության մեջ, ովքեր իրենց պատմությունը վառ պահեցին բանավոր ավանդույթով։ Առաջին տարածքային խմբերը, որոնք այս տարածքի մասն էին կազմում, Չիպևայանը, Կրին, Սալթաքսը, Ասինիբոինին, Ացինան և Սիուն էին ։
Հենրի Քելսին (1667–1724) առաջին եվրոպացին էր (անգլիացի), ով այցելեց այս տարածք և ժամանեց 1690 թվականին։ Շուտով ժամանեցին նաև եվրոպական այլ հետախույզներ, որոնց հետևեցին նաև մորթեղեն վաճառող առևտրականներ, որոնք առևտուր էին անում Հուդզոնի ծոցում և Հյուսիս-արևմտյան ընկերությունում։ Ներգաղթի հարցերով Ներքին գործերի նախարար Քլիֆորդ Սիֆթոնը (1896–1905) առաջ բերեց մի շարք գյուղատնտեսականորեն հակված եվրոպական արտագաղթողների Կանադա՝ միջմայրցամաքային երկաթուղու շուրջ ծովահեն հողերը բնակեցնելու համար։ Այս տարածքի քաղաքական սահմանները մի քանի անգամ փոխվել են՝ Ռուպերտի հողի, Հյուսիսարևմտյան տարածքների ժամանակավոր շրջանների և, վերջապես, գավառի զարգացման արդյունքում։ Սասկաչևանը Կանադայի նահանգ է եղել 1905 թվականից ի վեր։
Բնական պատմություն
Այս հարթավայրային տարածքի պատմությունն իրականում սկսվեց 2000–2100 միլիոն տարի առաջ, երբ երկու մայրցամաքներ առանձնացան օվկիանոսի միջոցով։ «Չերչիլի կղզին», որը կլիներ Մանիտոբան և Սասկաչևանը, և «Գերագույն մայրցամաքը», որը բաղկացած կլիներ Մանիտոբայից և Օնտարիոյից։ 1830-1800 միլիոն տարի առաջ բախվել են այս երկու ցամաքային զանգվածները։ Հյուսիսային պաշտպանույան տարածքը և արևմտյան ժայռերը բախումից ավելի բարձր հող էին ձևավորում ։
Այսօրվա տարածքի ստորին հողերը ծածկված էին մակերեսային ծովով, ծածկված են եղել նույնիսկ պալեոզոյան դարաշրջանում։ Դա չի եղել մինչև 144-66 միլիոն տարի առաջվա կավճի ժամանակաշրջանը, որ ներքին ծովը սկսեց ցամաքել։ Այստեղ կարելի է գտնել տարբեր դինոզավրերի տեսակների պալեոզոյան ժամանակաշրջանում մարդկանց պատրաստած իրեր։ Անթրոպոգենի դարաշրջանի սառցե դարաշրջանը ամբողջովին վերաձևափոխեց և վերափոխեց Սասկաչևանի լանդշաֆտը ։
Նախաեվրոպացիներ
Հնէաբանները 20-րդ դարից սկսած բաժանում են հնագույն գտածոները ուսումնասիրելու ժամանակացույցը, նախապատմական հնագիտությունը 1620 թվականից մինչև ժամանակակներս, և նախապատմական հնագիտությունը ուսումնասիրությունն է այդ տարածքում վաղ ուսումնասիրությունների։
Աթաբասկները, դեները կամ չիպեվյան առաջին ազգերը ապրում էին պաշտպանության տարածքում և կարիբուի (կանադական եղջերու) որսորդներ էին։ Նրանց վաղ հնագիտական ​​պատմությունը փաստագրված է դեռևս 1615 թվականին ։
Սամուել Հերնը առաջին հետախույզներից մեկն էր, ով կապ հաստատեց Դենի հետ։ Ալգոնկյանը կամ Վուդլանդ Կրին ապրում էին ծառուղուց վերև, մինչդեռ Կրի հարթավայրերը բաց տարածքում էին։ Պրերիա գոմեշի որսորդները նախկինում գերակշռում էին Սասկաչևանի հարավում և հիմնականում առաջին ազգերը սիոաները կամ ասինիբոիներն էին (նակոտա)։ Ացինան կամ Դակոտան (Սիու) ապրում էին ներկայումս Սասկաչևան կոչվող հայտնի շրջանի ծայրամասում ։
Մորթու առևտրի դարաշրջան
1670-ի մայիսին Անգլիայի թագավոր Չարլզ II-ը հռչակեց ինքնիշխանություն Հուդզոնի ծոցի ջրամբարի մեջ թափվող հողերի վրա և այդ հողերը տվեց «Անգլիայի նահանգապետին և ընկերությանը, որը արշավում էր Հուդզոնի ծոցը հետագայում դարձավ Հուդզոնի ծոցի ընկերությունը (HBC): Հողերը հայտնի դարձան որպես Ռուպերտի երկիր ընկերության հիմնադրման օրվանից։ 1774-ին ստեղծվեց Քամբերլանդ Հաուսը՝ ընկերության առաջին առևտրային կետը։
Երկրի ներսում շրջագայում էին Հյուսիսային Արևմտյան ընկերության ֆրանսիական կանադական ճանապարհորդները, որոնք ժամանում էին Արևելյան Կանադա, իսկ 1740 թվականից մինչև 1820 թվականը Կրի ժողովուրդները գաղթում էին դեպի արևմուտք, նաև կապի մեջ էին մտնում Հանինինի և Սիքսիկայի ազգերի հետ, որոնք արդեն բնակվում էին Սասկաչևան գետի ավազաններում, քանի որ շարունակվում էին առևտրականների դերը` որպես միջնորդներ մորթեղենի առևտրում։ Կանադական, եվրոպական և ամերիկյան մորթեղեն վաճառողները ստեղծեցին ամրոցներ և առևտրի կետեր և շարունակեցին առևտուր իրականացնել բնիկների հետ, սակայն տեղական Հանինինի և ներգաղթած Կրի և Ասինիբոինի միջև բախումներն ավելի սրվեցին, քանի որ նախապատվությունը տվել էին եվրոպացիները՝ կապված վերջին տեղական բնիկների խմբերի հետ առևտրի հետ։ Գագաթնակետին հասան 1794 թվականին կատարված հարձակումները ինչպես Հյուսիսային Արևմտյան ընկերության, այնպես էլ Հուդզոնի ծոցի ընկերության ամրոցների դեմ։
Տեղի բնիկ ժողովուրդները, ներառյալ մետիսները, հանանինները և սիքսիկները սովոր էին գոմեշի որսին, այնուամենայնիվ, որոշ մետիսներ եկել էին Կարմիր գետի հովտից 1840-1860-ականներին հենց այն պատճառով, որ այդ շրջանում որսը քայքայվում էր, ինչը նշան էր հետագայում արևմուտք գնալու ծրագրի համար։ Երբ 1870 թվականին ստեղծվեց Մանիտոբան, շատ մետիսներ հիասթափված էին այն բանի համար, որ նրանք կարծում էին, որ իրենց նոր օրենքների և կյանքի ձևը չեղարկվում է նոր նահանգում և նրանք գաղթեցին Սասկաչևան գետի ավազան՝ այնտեղ բնակավայր հաստատելով և Գաբրիել Դումոնտին 1872 թվականին ընտրելով որպես Սենտ Լորանի խորհրդի առաջին նախագահ, որը մեղադրվում է գոմեշի տարեկան որսը կարգավորելու և տեղական այլ օրենքների կառավարման մեջ։
1876 ​​թվականին Կանադայի կառավարության և տեղական կրի ժողովուրդների միջև կնքվեց պայմանագիր (Պայմանագիր 6), և չնայած որոշ մարդկանց կողմից գոմեշի որսի և հողի սեփականության իրավունքի սահմանափակումները հաստատվեցին, նրանք, ի վերջո, չկարողացան դրանք կյանքի կոչել պայմանագրի գրավոր վարկածով։
Հյուսիս-արևմուտքի դիմադրությունը
1877 թվականին Բաթլֆորդում կառավարության նոր նստավայրում ավագանու առաջին նիստում ընդունվեցին Սուրբ Լորանի նախորդ խորհրդի շատ օրենքներ՝ գոմեշների պաշտպանության համար, սակայն որսորդական այս սահմանափակումները չեն տարածվում ոչ բնիկ մետիսների վրա։ Համաձայն Պայմանագիր 6-ի պայմանավորվածության, այս օրենքները արդյունավետ միջոց չէին ամերիկյան շուկաներում որսի թիվն իջեցնելու համար։ Ըստ Հարավային Սասկաչևան գետի քարավանի ղեկավար Գաբրիել Դումոնտի, բիզոնը տարածաշրջանում վերացել էր մինչև 1878 թվականը ։
1870-ականների վերջին և 1880-ականների սկզբին մի շարք կոչեր արվեցին մետիսների կողմից՝ ավելի լավ ներկայացված լինել կառավարությունում։ Շրջանում գտնվող ինքնաբուխ խմբերի հետ կնքված պայմանագրերը այդ ժամանակ ձայնի զգացում էին տալիս, և տարածքային կառավարումը իրականացվում էր եվրո-կանադական փոքրամասնության կողմից, որը իրեն անվանում էր «սպիտակ»՝ ի տարբերություն շատ տարածաշրջաններում մետիսների մեծամասնության։ 1883-ի ապրիլին տեղական խորհուրդը դեմ քվեարկեց Օտտավա պատվիրակություն ուղարկելու առաջարկությանը` նրանց իրավունքները պահանջելու համար, և փոխարենը աջակցեց Լուի Ռիելի` Կանադան վերադարձնելու փորձին։
Մինչև Լուի Ռիելի ժամանումը, Գարդին եպիսկոպոսից նամակ էր ուղարկվել վարչապետ Մակդոնալդին, որը ներկայացնում էր մետիսի բոլոր դժգոհություններն ու պահանջները Հարավային Սասկաչևան գետի ավազանում, ներառելով Սասկաչևան նահանգի կայացումը, Մետիսի ավանդական գետերի պատշաճ ուսումնասիրությունը և Ռիելի նշանակումը տարածքային խորհրդի կամ Կանադայի Սենատի անդամ։
Լուի Ռիելը ժամանել է Սասկաչևան 1884-ի հուլիսին։ Սեպտեմբերի 24-ին ստեղծվել է տոնական օր (հետագայում տեղափոխվել է հուլիսի 24-ը), Մետիսի հովանավոր սրբազանի հաստատման հետ մեկտեղ, և Ռիելը հանդիպել է բազմաթիվ խորհուրդների և անհատների հետ՝ նախքան այդ` մարտի 18-ին հայտարարելկառավարության ժամանակավոր հաստատման մասին։ Մարտի 26-ին, այս ժամանակավոր կառավարության անդամ Գաբրիել Դումոնտը, մի փոքր բանակով գրավեց Դաք լիճը՝ հետ մղելով Հյուսիսարևմտյան հեծյալ ոստիկանությունը, դրանով իսկ սկսելով հյուսիս-արևմտյան դիմադրությունը։
Քաղաքական սահմաններ
Ռուպերտի երկիրը դարձավ առաջին արևմտյան տարածքը Անգլիայի վերահսկողության տակ 1670 թվականին, երբ Անգլիայի թագավոր Չարլզ Երկրորդը Հուդզոնի ծոցում թափվող հողերը հանձնեց Հուդզոնի ծոցի մեջ մտնող նահանգապետին և ընկերությանը հետաքրքրող արկածախնդիրներին (այսինքն՝ Հուդզոնի ծոցի ընկերությանը)։ Հողի այս տարածքը հայտնի դարձավ որպես «Ռուպերտի երկիր»` ի պատիվ արքայազն Չարլզի զարմիկ Ռայնի արքայազն Ռուպերտի, որը Ընկերության առաջին նահանգապետն էր ։
Ներգաղթի և բնակեցման դարաշրջան
Կատեգորիա:Կանադայի ազգեր
Բնակավայրերի նախշերը սերտորեն կապված էին տրանսպորտի (հատկապես երկաթուղիների) առկայության և հողի բերրիության հետ։ Էթնիկ խմբերը հակված էին կարգավորվել միասին, այնպես որ նրանք կարող էին կառուցել աջակցության ցանցեր կրոնի, լեզվի, սովորույթների և ամուսնության գործընկերներ գտնելու համար ։
Ներգաղթի քաղաքականություն
Դաշնային կառավարության, Կանադական Խաղաղ օվկիանոսի երկաթուղու, Հուդզոնի ծոցի ընկերության և հարակից ցամաքային ընկերությունների կողմից սահմանված կարգավորիչ քաղաքականությունը խրախուսեց ներգաղթը։ Առանցքային իրադարձությունն այն էր, որ ընդունեց ամերիկյան տնային տնտեսության մասին օրենքը՝ առանց որևէ գնով 160 ակր հողատարածք առաջարկելով 18 տարեկանից բարձր տղամարդկանց (կամ ընտանիքի ղեկավարի կնոջը), որն այնտեղ բնակություն կհաստատեր ։ Դրամատիկական գովազդային արշավները եղան ծերության մեջ ապրելու առավելություններ։ Հնարավոր ներգաղթյալները կարդում են թռուցիկների մասին տեղեկությունները, որոնք նկարել է Կանադան որպես Եդեմի իսկական պարտեզ և ընդգծել գյուղատնտեսական փորձաքննության անհրաժեշտությունը։ Ներգաղթի հանձնակատարի կողմից Նոր-Արևմտյան ֆերմայում հայտարարությունները ենթադրում էին, որ արևմտյան հողը օրհնվում էր ջրով, փայտով, ոսկով, արծաթով, երկաթով, պղնձով և վառելիքի էժան ածուխով, որոնք բոլորն էլ պատրաստ էին ձեռքին։ Իրականությունը շատ ավելի կոշտ էր, հատկապես առաջին ժամանողների համար, ովքեր ապրում էին ծղոտե տներում։ Այնուամենայնիվ, արևելյան ժողովուրդների գումարները, որոնք տրվեցին 1913-ից մինչև 1913 թվականը, օգնեցին երկարաժամկետ Սասկաչևանի ֆերմերների հիփոթեքային վարկերը մարելու գործում, որոնք հասել էին 65 միլիոն դոլարի։
Էթնիկություն
Իշխող խմբերը կազմվում էին բրիտանացի բնակիչներից` ժամանած Արևելյան Կանադայից և Բրիտանիայից, որոնք կազմում էին 19-րդ դարի վերջին և 20-րդ դարասկզբի բնակչության մոտ 50%-ը։ Նրանք գլխավոր դեր խաղացին հասարակության, տնտեսության և կառավարման հիմնական ինստիտուտների կայացման գործում ։ Մարդկանց մոտ մեկ տասներորդը իռլանդացիներ էին, ավելի շատ բողոքականներ ինտեգրվում էին անգլիացի և շոտլանդական բողոքականների հետ, իսկ ավելի քիչ քանակությամբ կաթոլիկներ, որոնք վերահսկում էին նահանգի Կաթոլիկ եկեղեցին ։
Բլոկներ և գաղութներ
Մինչև 1930 թվականը Սասկաչևանում, հիմնականում հյուսիս-կենտրոնական շրջանում, գործում էին 19 հիմնական էթնո-կրոնական դաշինքների բնակավայրեր ։ Կար յոթ ֆրանսիացի, մեկ գերմանացի կաթոլիկ, երկու մենոնիտ, երկու հութերիտ, երեք ուկրաինացի-լեհ, մեկ ռուս դուխոբոր և երկու սկանդինավցի։ Նրանք մեծապես ապրում էին 75-150 բնակչություն ունեցող փոքր հութերական գաղութներից մինչև Սուրբ Պետրոսի գաղութ ընկած տարածքում, որը ներառում էր հիսունվեց քաղաքներ (ավելի քան երկու հազար քառակուսի մղոն) և ընդգրկում էր գերմանական ծագում ունեցող շուրջ 9,500 կաթոլիկներ ։
Սասկաչևան նահանգի ժամանակավոր շրջանի հյուսիս-արևմուտքում՝ NWT-ում, Ներքին գործերի նախարար Քլիֆթոն Սիֆթոնը 1899-ին ստեղծեց Ռուսաստանի Դուխոբորի 7400 բնակիչների համար դաշինքների գաղութներ։ Փիթեր Վերիգինը ժամանել է 1902-ին և դարձել առաջնորդ։ Իրենց տարօրինակ պահվածքից հասարակական կարծիքը կածես թե խորթացավ (օրինակ՝ մերկ բողոքի երթերը), իսկ կառավարությունը 1907-ին խլեց իրենց ստացած հողերի մեծ մասը։ Վերիգինը նրանց մեծ մասը տանում էր Բրիտանական Կոլումբիա ։
1884-ին Ռոլանդերի Ռանչը հիմնադրեց Սասկաչևանի նահանգի ջենտլմենների կենցաղը Ուայթվուդում և Ֆրանսիական նահանգի Սուրբ Հուբերտ քաղաքը։ Նրանք ձգտում էին ստեղծել մի շարք առևտրային ձեռնարկություններ, այդ թվում` խճաքարի վերամշակման գործարան, Գրույեր պանրի գործարանը, շաքարի ճակնդեղի ձեռնարկությունը և իրականացնել ձիաբուծություն։ Նրանք ժամանակ առ ժամանակ շփվում էին անգլիական գաղութի՝ Քաննինգթոն Մանորի հետ։ 1880-ականներին Էդվարդ Փիրսը փորձեց վերաբնակեցնել 1880-ական թվականներին Քաննինգթոն Մանոր քաղաքում բնակվող Վիկտորիանյան վաղ շրջանը, որն այժմ պահպանվում է որպես Քանինգթոն Մանոր գավառական պարկ։
Բարի գաղութարարները 1903-ին շարժվեցին դեպի հյուսիս և բնակություն հաստատեցին Բրիտանիայում, որն այժմ հայտնի է որպես Սասկաչևան նահանգի Լլոյդմինսթեր։
Գերմանացիները
Գերմանացի բնակիչները եկել էին հիմնականում Ռուսաստանից, իսկ 1914-ից հետո նաև՝ Հյուսիսային և Հարավային Դակոտայի գերմանա-ամերիկյան բնակավայրերից ։ Նրանք եկել են ոչ թե որպես մեծ խմբեր, այլ որպես ընտանիքի անդամներ, որտեղ առաջին ներգաղթողները կգտնեին համապատասխան վայրեր և կուղարկեին մյուսներին։ Նրանք ձևավորեցին կոմպակտ գերմանախոս համայնքներ, որոնք կառուցվեցին իրենց կաթոլիկ կամ լութերական եկեղեցիների շուրջը և հիմա էլ շարունակում են հին աշխարհի սովորույթները։ Նրանք ֆերմերներ էին, որոնք ցորենի մշակությամբ էին զբաղվում ։ Ռուսաստանից, Բուկովինայից և Ռումինական Դոբրուդջայից ժամանածները ստեղծեցին իրենց գյուղերը Ռեջայնայից արևելք` 40 մղոն հեռավորության վրա ։
Գերմանացիները գործել են ծխական դպրոցներ, հիմնականում պահպանելու իրենց կրոնական հավատը։ Հաճախ նրանք առաջարկում էին գերմաներենի շաբաթական միայն մեկ ժամ ուսուցում, բայց դասեը միշտ կրում էին կրոնի լայն ընդգրկում։ Մինչև 1910 թվականը գերմանացի կաթոլիկ երեխաների մեծամասնությունը հաճախում էր դպրոցներ, որոնք ամբողջությամբ դասավանդվում էին անգլերենով ։ 1990–1930 թվականների շրջանում գերմանացի կաթոլիկները հիմնականում քվեարկեցին Լիբերալ տոմսի օգտին (այլ ոչ թե Գավառի իրավունքների ու պահպանողական տոմսերի)՝ լիբերալներին համարելով ավելի պատրաստակամ կրոնական փոքրամասնությունները պաշտպանելու համար։ Ժամանակ առ ժամանակ նրանք քվեարկում էին պահպանողականների կամ անկախ թեկնածուների օգտին, ովքեր ավելի մեծ աջակցություն էին ցուցաբերում դպրոցների պետական ​​ֆինանսավորմանը ։ Նացիստական ​​Գերմանիան համակարգված ջանքեր գործադրեց 1930-ական թվականներին Սասկաչևանի գերմանացիների շրջանում` հայհոյելու համար։ 1%-ից ավելի քիչ մասը հավանություն տվեց իրենց զեկույցին, բայց ոմանք գաղթեցին Գերմանիա, նախքան 1939-ին նացիստական տրամադրությունների ճնշումը ։
Ուկրաինացիներ
1911 թվականին Սասկաչևանում բնակվում էր 22,300 ուկրաինացի, իսկ 1921-ին՝ 28,100: Միայն Մանիտոբան ուներ ավելի մեծ թվեր։ 1921 թվականին 107,000 ուկրաինացիներ, ազգովի, 1981-ին աճեցին մինչև 530,000, այդ թվում՝ Սասկաչևանում՝ 101,000 ՞
Ուկրաինացիները, որոնք այդ ժամանակ հաճախ անվանվում էին «ռութենացիներ», սկսեցին մեծ թվերով ժամանել 1890-ականներին։ Նրանք եկան որպես ֆերմերներ և ակտիվորեն կառուցեցին եկեղեցիներ։ Նրանց դիմումները ուկրաիներեն հանրային դպրոցների համար հաճախ մերժվում էին տեղի պաշտոնյաների կողմից ։
1914 թվականին ուկրաինացի տղամարդիկ Կանադայի քաղաքացի չեն եղել, բայց Ավստրո-Հունգարիա թշնամական ազգի սուբյեկտ էին։ Շատերը գործազուրկ էին։ Կառավարությունը միջնորդել է մոտ 5000 տղամարդու, հիմնականում նրանց, ովքեր բռնության էին ենթարկվել` փորձելով հատել սահմանը դեպի ԱՄՆ (թշնամի օտարերկրացու երկիրը լքելը անօրինական էր)։ Նրանց հանձնարարվեց դաշնային և նահանգային հանրային մասշտաբների աշխատանք կատարել, ինչպես նաև երկաթուղիների ոլորտում
Կրոնականորեն ուկրաինացիները բաժանվեցին երկու կաթոլիկ և երկու ուղղափառ դավանանքների։ Վերջիններից մեկը «Կանադայի ուկրաինական ուղղափառ եկեղեցին» էր, որը հիմնադրվել է 1918-ին՝ նպատակ ունենալով պաշտպանել մարդկանց շահերը՝ ընդդեմ խտրականության և ճնշման այն տեսակին, որը նոր էին զգացել ուկրաինացիները ։
Երկրորդ աշխարհամարտից ի վեր ուկրաինացիները հիմնականում ձուլվել են կանադական մշակույթին ։
Ձուլում և նատիվիզմ
1910–1930 թվականներին կրթության նահանգային վարչությունը համակարգված ջանքեր էր գործադրում անգլիախոս դպրոցներում ուսուցիչներ ընդունելու, էթնիկ խմբերը կանադականացնելու, անգլերենի օգտագործման և բրիտանական արժեքների ուսուցանելու համար։ Ուսուցիչը պետք է լիներ մանկավարժ, միսիոներ և Կանադայի օրինակելի քաղաքացի։
Կու-կլուքս-կլանը 1926 թվականի տեղափոխվեց հյուսիս` դեպի Պրերիաներ, և հատկապես ուժեղ եղավ Բրիտանիայի Սասկաչևանի բնակիչների շրջանում։ Այն կառուցվել է էթնիկ նախապաշարմունքների վրա, բայց ունեցել է մի քանի գլխավոր հաջողություններ։ Այն իր գագաթնակետին հասավ 1927–1930-ին, երբ ձևավորվեց բառապաշար, որը քննարկում էր լեզվի, աղանդավորության, ներգաղթի և բնական ռեսուրսների վերահսկման խնդիրները։ Այն կրկին ու կրկին զգուշացնում էր «կաթոլիկ սյուժեների մասին», բայց անէացավ այն ժամանակ, երբ Մեծ ճգնաժամը հարվածեց, և դավադրողներին ուշադրությունը կենտրոնացնում էին արևելյան քաղաքների ու բանկիրների վրա ։
Ընտանիքներ
Գենդերային դերերը կտրուկ սահմանված էին։ Մարդիկ հիմնականում պատասխանատու էին երկիրը ծաղկեցնելու համար. ցանք և բերքատվություն, տների կառուցում, գնում, սարքավորումների շահագործում և վերանորոգում, ֆինանսների կառավարում։ Սկզբում կային շատ միայնակ տղամարդիկ, կամ ամուսիններ, որոնց կանայք դեռ արևելքում էին, բայց նրանք ծանր ժամանակներ էին ապրում։ Նրանք այդժամ գիտակցեցին կնոջ կարիքը։ 1901-ին կար 19,200 ընտանիք, բայց միայն 15 տարի անց թիվն աճեց և հասավ 150.300-ի։ Կանայք գլխավոր դեր խաղացին ծովային շրջանի կարգավորման գործում։ Նրանց ջանքերը, հմտությունները և կոշտ միջավայրին հարմարվելու ունակությունը վճռորոշ էին մարտահրավերներին դիմակայելու հարցում։ Նրանք պատրաստում էին բանջարեղեն, լոբի և խոզապուխտ, կարում էին հագուստներ, երեխաներին մեծացնում, մաքրում, մշակում այգին, բերքահավաքի ժամանակ օգնում էին և բոլորին բուժում առողջանալու համար։ Մինչ գերակշռող հայրապետական վերաբերմունքը, օրենսդրությունը և տնտեսական սկզբունքները մշուշոտում, մթնեցնում էին կանանց ներդրումները, ֆերմերային կանանց կողմից ցուցաբերած ճկունությունը. արդյունավետ և ոչ արտադրական աշխատանք կատարելիս վճռորոշ էր ընտանեկան տնտեսությունների գոյատևման և, այդպիսով, ցորենի տնտեսության հաջողությունների համար։
Բնակչության պատմություն
Երբ Սասկաչևանը 1905 թվականին դարձավ նահանգ, խրախուսողներն ու քաղաքական գործիչները հայտարարեցին, որ հետագայում այն կդառնա Կանադայի ամենահզոր նահանգը։ Սասկաչևանը ձեռնամուխ եղավ գավառի կառուցապատման հավակնոտ ծրագրին՝ հիմնվելով իր անգլո-կանադական մշակույթի և արտահանման շուկայի համար ցորենի արտադրության վրա։ Բնակչությունը մինչև 1901 թվականից մինչև 1911 թվականը կրկնակի աճել է 91,000-ից 492,000-ը՝ շնորհիվ ԱՄՆ-ի, Գերմանիայի և Սկանդինավիայի ֆերմերների մեծ ներգաղթի։ Փորձեր են արվել նորեկներին ձուլելու բրիտանական կանադական մշակույթին և արժեքներին ։
Բնակչությունը 1921-ին հասնում էր 758,000-ի և 1931-ին հասավ աճման գագաթնակետին։ Սակայն այն կորցրեց բնակչությունը Մեծ ճգնաժամի և պատերազմի տարիներին՝ 1951-ին, նվազելով և հասնելով 830,000-ի, այնուհետև դանդաղ բարձրացավ վերադառնալով՝ 1986 թվականից ի վեր կայուն պահելով մոտ մեկ միլիոն մարդ։
Մարզի էթնիկական պատմությունն ըստ նախնական տվյալների արտացոլվել է 2006 թվականին։ Ամենամեծ էթնիկ խմբերը կազմում էին գերմանացիները (30.0%), որին հաջորդում էին անգլիացիները (26.5%), շոտլանդացիները (19,2%), իռլանդացիները (15.3%), ուկրաինացիները (13.6%), ֆրանսիացիները (12.4%), Առաջին ազգերը (12.1%), նորվեգացիները (7.2%), լեհերը (6.0%), մետիսները (4.4%), հոլանդացիները (3,7%), ռուսները (3,7%) և շվեդները (3,5%)։ Հարցումներին մասնակցած մարդկանց մոտ 18.1%-ը նույնպես իրենց անվանել է կանադացի։
Կառավարության կառուցվածքը
Հյուսիսարևմտյան տարածքների Ասինիբոինիի, Սասկաչևանի և Աթաբասկայի ժամանակավոր թաղամասերը 1905 թվականին միավորվել են Սասկաչևան նահանգում։ Սահմանների կառուցվածքը. արևմուտքում գտնվում է 4-րդ Մերիդիան, Կանադայի սահմանային գիծը, դեպի հյուսիս-հյուսիսարևմտյան տարածքներ-Սասկաչևան սահմանագիծը, իսկ արևելյան կողմում՝ 2-րդ Մերիդիան Մանիտոբա գավառի սահմանի հետ։
Վաղ կառավարությունը ձևավորեց տեղական կատարելագործված շրջաններ (հետագայում վերակառուցվելով գյուղական համայնքներում) ի սկզբանե` պաշտպանելու գարեջրից հրդեհներից, ճանապարհներ և կամուրջներ հաստատելու համար։ Երբ ստեղծվեցին տնային տնտեսություններ, և գյուղատնտեսական մեթոդները կատարելագործեցին համայնքը, և դրանք դանդաղորեն սկսեցին զարգանալ։ Լրացուցիչ դրամական ռեսուրսներով գյուղական համայնքները այսուհետ կարող են ստեղծել և հիմնել իրենց բնակիչների համար կրթության, եկեղեցիների, գերեզմանատների և առողջության խնամքի դպրոցներ։
Քաղաքական պատմություն 1905–1919
1905-ի նահանգային ընտրություններում լիբերալները Սասկաչևանում շահեցին 25 տեղերից 16-ը։ Սասկաչևանի կառավարությունը 1909 թվականին գնեց «Bell» հեռախոսային ընկերությունը, որի կառավարությունը տիրապետում էր միջքաղաքային գծերին և տեղական ծառայությունը թողնում էր քաղաքային մակարդակում կազմակերպված փոքր ընկերություններին ։ Վարչապետ Թոմաս Վալտեր Սքոթը գերադասել է կառավարության աջակցությունը բացահայտ սեփականության նկատմամբ, քանի որ նա կարծում էր, որ ձեռնարկություններն ավելի լավ են աշխատում, եթե քաղաքացիները ունենան իրենց գործը վարելու մասնաբաժին։ Նա 1911 թվականին ստեղծեց «Սասկաչևան» կոոպերատիվ վերելակի ընկերությունը։ Չնայած ֆերմերային խմբերի ճնշմանը `հացահատիկային արտահանման գործընթացում կառավարության անմիջական ներգրավման համար, Սքոթի կառավարությունը որոշեց գումար տրամադրել գյուղացին պատկանող վերելակային ընկերությանը։ 1909-ին Սասկաչևանը երկաթուղային ընկերություններին պարտատոմսերի երաշխիքներ էր տալիս մասնաճյուղային գծերի կառուցման համար՝ մեղմելով գյուղացիների մտավախությունները, ովքեր դժվարանում էին վագոնով իրենց ցորենը շուկա դուրս բերել։
1914-ին Առաջին համաշխարհային պատերազմի մեկնարկին ընդառաջ Ռեջինայում քաղաքային բարեփոխումների շարժումները կախված էին բիզնեսի և մասնագիտական ​​խմբերի աջակցությունից։ Քաղաքային պլանավորումը, տեղական ինքնակառավարման մարմինների բարեփոխումը և կոմունալ ծառայություններ մատուցող համայնքներին սեփականության իրավունքը ավելի լայն աջակցություն են ցուցաբերել այս երկու խմբերի կողմից, հաճախ այնպիսի կազմակերպությունների միջոցով, ինչպիսիք են Առևտրի խորհուրդը։ Եկեղեցիների հետ կապված բողոքական և այլ Հասարակական կոմունալ ծառայությունները հիմնականում աջակցում էին սոցիալական բարօրությանն ու բնակարանային ոլորտի բարեփոխումներին, բայց նրանք սովորաբար ավելի քիչ հաջողակ էին իրենց բարեփոխումները իրականացնելու մեջ։
Մարզը հայրենասիրական ոգևորությամբ արձագանքեց Առաջին աշխարհամարտին 1914-ին և վայելեց արդյունքի հասած տնտեսական բումը։ Կրկնակի եռապատկվեց ցորենի գինը և հողատարածքի սերմացուի գինը։ Զոհաբերության պատերազմական ոգին ուժեղացրեց սոցիալական բարեփոխումների շարժումները, որոնք նախորդել էին պատերազմը և այժմ իրականացել։ Սասկաչևանը կանանց իրավունք տվեց քվեարկել 1916-ին և 1916-ի վերջում հանրաքվե անցկացրեց՝ ալկոհոլի վաճառքը արգելելու համար։
Հայրենասիրությունը նաև գավառի բոլոր բնակիչների համար ստեղծեց ընդհանուր լեզու՝ անգլերեն։ Պատերազմն առաջին պլան բերեց էթնիկ վախը, և գոյատևման բնազդը զարգացրեց կանադական ինքնության անհրաժեշտությունը։
1919–1939 թվականներ
Պատերազմից հետո տեղի ունեցած տնտեսական վթարը ստեղծեց զայրացած ագրարային բողոքական շարժում։ Պրերիաների ֆերմերները վաղուց իրենց հզոր կորպորացիաների՝ հացահատիկային ընկերությունների, բանկերի և երկաթուղիների զոհ էին համարում, որոնք բոլորը տեղակայված էին Տորոնտոյում և Մոնրեալում։ Արդյունաբերողների և ֆինանսիստների վրա կատարված հարձակումները մեղադրում են բարձր սակագները, որոնք մշակվել են արտադրողներին գյուղացիների հաշվին պաշտպանելու համար։ Պատերազմի ընթացքում ֆերմերները կրկնակի դավաճանություն էին զգում։ Դաշնային կառավարությունը նախ խոստացավ ազատել իրենց որդիներին պարտադիր զինվորական ծառայությունից, այնուհետև չեղյալ հայտարարեց ազատումը։ Գյուղացիների ցրված վրդովմունքը հանգեցրեց մի քանի նահանգներում առաջադիմական կուսակցության ստեղծմանը. այն 64-ին ուղարկեց Օտտավայի 1921-ի ընդհանուր ընտրություններին։
Ցորենի գինը վերահսկելու ցանկություն ունենալով 1923–1924-ին 46000 ֆերմերներ միացան՝ հիմնելու «Սասկաչևանի կոոպերատիվ ցորեն արտադրողներ» — Սասկաչևանի ցորենի լողավազանը, որը գնել էր գրեթե բոլորի ցորենը և այն պահում էր վերելակներում՝ լավագույն գնով։ Լողավազանը ֆինանսականապես փլուզվել է 1931 թվականին, և դաշնային կառավարությունը ստիպված էր ծածկել կորուստները. գործարանը շարունակում էր գործել որպես ֆերմերներին պատկանող վերելակների ցանց։ Այն առաջ բերեց գյուղատնտեսության զարգացման ոլորտում իրականացվող բարեփոխումների օրակարգ՝ այլ ծրագրերի շարքում ընդգրկելով շրջանների լիաժամկետ ներկայացուցիչներ կամ դաշտային աշխատողներ, որոնք խթանում էին կրթությունը, գյուղացիական սարքավորումների ցուցադրությունները, համայնքային խնջույքներն ու հանրահավաքները և կոոպերատիվի ապահովագրությունը։
«Մռնչացող քսանականները» տեսնում էին էթնիկ լարվածություն և աննախադեպ բարգավաճում։ Բոուլինգի գործողությունները, Ալ Կապոնի նման գանգստերները և վիսկիի մաքսանենգությամբ զբաղվող ստորգետնյա առևտուրը օգտագործել են Կիպարիսի բլուրների շուրջը եղած քարանձավները, և «Soo Line» երկաթուղին, որն ավարտվում է Մուս-Ջոյում, «Հյուսիսային Սին քաղաքը» կամ «Փոքր Չիկագոն»։ Բրոնֆմանի ընտանիքը հարստացավ արգելքի ժամանակ՝ լիկյորը ԱՄՆ-ով տեղափոխելու միջոցով, որտեղ այն ապօրինի էր։ Եղբայրներ Սեմի և Հարիի գլխավորությամբ ընտանիքն իր գործողությունների մեծ մասը հիմնեց Յորքթոնից և Ռեջայնայից դուրս՝ միաժամանակ պահեստ պահելով Մուս-Ջոյում։
Սասկաչևանի հացահատիկային մշակաբույսերի ասոցիացիան աշխատում էր նահանգային լիբերալների հետ և նրանց ղեկավարում էր մինչև 1929 թվականը, երբ շարունակում էր գործել պահպանողականների կողմից ղեկավարվող ժամանակավոր կոալիցիան։ Ցորենի գները վերականգնվել են 1920-ականների վերջին, որոնք համարվում էին ոսկե տարիներ։ Մինչև 1927 թվականը Սասկաչևանը գավառների շարքում առաջինն էր ցորենի, վարսակի, տարեկանի և կտավատի, ինչպես նաև` բանջարեղենի արտադրության մեջ։ Եվ որ ամենակարևորն է` առաջինն էր մեկ շնչին բաժին ընկնող ունեցվածքի թվով։ 1931 թվականին 922,000 բնակչությամբ 3-րդ տեղն էր զբաղեցնում՝ զիջելով միայն Օնտարիոյին և Քվեբեկին։
Մեծ ճգնաժամը ծանր հարվածեց Պրերիաներին, հատկապես, երբ այն զուգորդվում էր Կեղտոտ երեսունների երաշտի հետ։ Ցորենի համաշխարհային շուկան փլուզվեց, իսկ մեկ շնչի հաշվով եկամուտները նվազեցին 75%-ով։ Հազարավոր մարդիկ արտագաղթել են ընտանիքից, քանի որ այլևս հնարավոր չէր աջակցություն ստանալ ընդհանուր համայնքի համար։ 1937 թվականին մարզում օգնության ծախսերը գերազանցեցին 40 մլն դոլարը՝ 1939 թվականի մարզային բյուջեն կազմելով ընդհանուր 23 միլիոն դոլար։ Ճնշված կառավարությունը վաճառքի նոր 2% հարկ էր սահմանել՝ այն մուրհակների դիմաց, որոնք տրվել էին ուսուցիչներին՝ աշխատավարձերի փոխարեն, մուրհակները վաճառելու համար։
1930-ին Սասկաչևանը նախաձեռնել է մի շարք «աշխատելու համար» սխեմաներ, որոնք նախատեսված են գործազուրկներին որակյալ աշխատանքով ապահովելու համար։ Ֆինանսավորվող քաղաքային, մարզային և դաշնային աղբյուրներից, բայց քաղաքի կողմից գործարկված, նախագծերն ի սկզբանե գործազրկությունը հասցնում էին կառավարելի մակարդակների։ Մինչև 1932 թվականը փորձագետների մեծ մասը ճգնաժամը տեսնում էր որպես ժամանակավոր անոմալիա, կարճաժամկետ արտակարգ իրավիճակ։ 1932-ին ճգնաժամը ավելի էր վատթարանում, իսկ հեռանկարներ չկային։ 1932 թվականի գարնանը դաշնային և նահանգային կառավարությունները, եկամուտների պակաս ունենալու արդյունքում ստիպված եղան հրաժարվել թանկարժեք հասարակական աշխատանքներից՝ կանխիկ և ապառիկ ավելի էժան, ավելի արդյունավետ անմիջական օգնություն ստանալու համար։ Քաղաքներում արմատական ​​ակտիվությունը հանգեցրեց Էստևանի և Ռեջինայի խռովության։
Վերջապես 1939 թվականից հետո բարգավաճում եղավ, երբ ֆերմերային գները բարձրացան, և Սասկաչևանը ընկավ պատերազմի մեջ։