cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Հելեն Քլարկ
Կենսագրություն
Ծնվել է ֆերմերի և ուսուցչուհու ընտանիքում։ Օքլենդի համալսարանում սովորել է քաղաքագիտություն, 1973-1981 թվականներին նույն տեղում դասավանդել է։ 1973 թվականից Լեյբորիստական կուսակցության անդամ։ 1981 թվականին առաջին անգամ ընտրվել է խորհրդարան։ 1987-1989 թվականներին աշխատել Է Դեյվիդ Լոնգի, Ջեֆրի Պալմերի և Մայք Մուրի Լեյբորիստական կառավարություններում՝ սկզբում շինարարության նախարար, ապա՝ առողջապահության նախարար և փոխվարչապետ։ 1989 թվականին տեղի ունեցած խորհրդարանական ընտրություններում Ազգային կուսակցությունից կրած պարտությունից հետո Լեյբորիստական կուսակցությունը դարձել է ընդդիմություն։ 1993 թվականից մինչև 2008 թվականը Հելեն Քլարկը Լեյբորիստական կուսակցության առաջնորդն էր։
1999 թվականին Լեյբորիստական կուսակցությունը կոալիցիա է կազմել դաշինքի կուսակցության հետ, և Հելեն Քլարկը գլխավորել է կառավարությունը։ Նա զբաղեցրել է նաև մշակույթի նախարարի պաշտոնը։ Կողմ է Նոր Զելանդիայի ոչ միջուկային կարգավիճակի պահպանմանը, սոցիալական ապահովության համակարգի կատարելագործմանը։
2005 թվականի սեպտեմբերի 17-ին տեղի ունեցան հերթական խորհրդարանական ընտրությունները։ Այս անգամ լեյբորիստները ստացել են 50 տեղ՝ Ազգային կուսակցության 48-ի դիմաց, 121 տեղանոց խորհրդարանում։
2016 թվականի համար նա ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի ղեկավարն է և ՄԱԿ-ի Գլխավոր քարտուղարի պաշտոնի թեկնածուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նոր Զելանդիայի վարչապետներ Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի պաշտոնյաներ Կատեգորիա:Պետության կին ղեկավարներ Կատեգորիա:Նորզելանդացի ֆեմինիստներ Կատեգորիա:Նոր Զելանդիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Կին վարչապետներ Կատեգորիա:Ամերիկայի արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Կին նախարարներ Կատեգորիա:Կառավարության կին ղեկավարներ
Գարիկ Գալստյան
Գարիկ Հենրիկի Գալստյան (1965 թ.,1992 թ. oգոստոսի 15-ին) հայ ազատամարտիկ Արմավիրի տարածաշրջանից։
Ջունգ Սո Մին
Ջունգ Սո Մին (հանգըլ՝ 정소민, ի ծնե՝ Կիմ Յուն Ջի, ), հարավկորեացի դերասանուհի և մոդել։ Նկահարանվել է մի քանի հայտնի դորամաներում (հեռուստասերիալ), սակայն առավել մեծ ճանաչություն է բերել «Ուրախ համբույր» սերիալում Կիմ Հյուն Ջունգի հետ խաղացած գլխավոր դերը։
Գարիկ Գալստյան
Կենսագրություն
Գարիկ Գալստյանը ծնվել է 1965 թ.-ին Հոկտեմբերյան այժմ Արմավիր քաղաքում, ավարտել է նույն քաղաքի թիվ 8 դպրոցը, աշխատել է զոդող, ավտոհավաքող, ծառայել է նախկին Միության բանակում։ 1988 թ. ունեցել է իր քաղաքական դիրքորոշումը, կողմնակից է եղել անկախության գործընթացին, պաշտպանել է Արցախի ազատագրության գաղափարը։ Գ. Գալստյանը սկզբում մասնակցել է Հայաստանի սահմանների պաշտպանությանը, այնուհետև զենքը ձեռքին մեկնել է Արցախ։ Նա վերջին մարտերն է անցկացրել Մարտունու շրջանի Հացիկ գյուղի մերձակայքում։ 1992 թ. օգոստոսի 15-ին Գարիկ Գալստյանը զոհվել է Հացիկ գյուղի բարձունքները գրավելու ժամանակ։ Հայրենիքի անձուրաց զավակը հանգչում է Արմավիրի քաղաքային գերեզմանոցում։ Նրա թաղումը տեղի ունեցավ 1992 թ. օգոստոսի 18-ին։ Գարիկն ամուսնացած չէր։ Նրա զոհվելուց տասը օր հետո Հենրիկի հարկի տակ տղա թոռ է ծնվում- մյուս որդու զավակը, նրան անվանակոչում են Գարիկ։
Ջունգ Սո Մին
Կյանք և կարիերա
Ծնվել է 1989 թվականի մարտի 16-ին Հարավային Կորեայի մայրաքաղաք Սեուլում։ Ավարտել է Կորեայի արվեստների ազգային համալսարանը «դերասանական վարպետություն» որակավորմամբ, նաև ուսումնասիրել է բալետ և կորեական ազգային պարեր։
Գարիկ Գալստյան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
Ջունգ Սո Մին
Կյանք և կարիերա
Դերասանական դեբյուտը եղել է 2010 թվականին «Վատ տղա» դորամայում, որից հետո ստացել է իր առաջին և գլխավոր դերը «Ուրախ համբույր» ռոմանտիկ դորամայում ։ Դերասանական կարիերայից զատ՝ Ջունգ Սո Մինը նկարահանվում է նաև բազմաթիվ գովազդային հոլովակներում և ֆոտոսեսիաներում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սեուլ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:1989 ծնունդներ Կատեգորիա:Մարտի 16 ծնունդներ Կատեգորիա:Հարավկորեացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Հարավկորեացի մոդելներ Կատեգորիա:Հարավկորեացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Հարավկորեացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Սեզոնաբանվորը
«Սեզոնաբանվորը» քանդակ (Скульптура «Сезонник»), քանդակ Մոսկվայում։ Հեղինակն է քանդակագործ Իվան Շադրը (1928-1929, մարմար) ։ Նվիրված է սեզոնային բանվորներին, որոնք ձմռանը գալիս են քաղաք գումար վաստակելու։ Տեղադրվել է 1930 թվականին, Լերմոնտովի հրապարակի պուրակում։ Ունի մշակութային ժառանգության դաշնային նշանակության օբյեկտի կարգավիճակ ։
Նկարագրություն
Քանդակը պատկերում է խոր մտածմունքի մեջ նստած ծեր բանվորի։ Նրա հագին բանվորական գոգնոց է և ծանր կոշիկներ, շապկի թևքերը քշտած են մինչև արմունկենրը ։ Քանդակագործը պատկերել է ոչ թե պարզապես մշակի, այլ հոգեպես օժտված մարդու, փիլիսոփայի։ Սա նոր խորհրդային ժամանակների բանվոր է ` ուժեղ, կամային։ Արվեստաբան Ալեքսեյ Զոտովը գրել է. «Որքան ներքին արժանապատվություն և վստահություն է արտահայտված այս մշակի մեջ, որը գիտակցում է իր աշխատանքի բարձր հանրային նշանակությունը» ։
Այս քանդակին Իվան Շադրը հաղորդել է իր հոր` տաղանդավոր ատաղձագործի հատկանիշները ։ Կա նաև առասպել, համաձայն որի` նախատիպը եղել է իսկական բանվոր, որը ձմռանը որդու հետ Մոսկվա էր ժամանել գումար վաստակելու։ Որդին անսպասելիորեն մահացել է, և բանվորի վշտացած վիճակն անդրադարձել է քանդակի վրա ։
Պատմություն
Հուշարձանի տեղադրման վայրն ընտրվել է ոչ պատահականորեն։ 1920-ական թվականների վերջին Լերմոնտովի հրապարակում գործել է աշխատանքի բորսա, որտեղ գործ էին փնտրում այլոց թվում նաև սեզոնաբանվորները ։
1948 թվականին «Սեզոնաբանվորը» քանդակ ձուլվել է բրոնզից Տրետյակովյան պատկերասրահի համար ։ 1976 թվականին քանդակագործի հայրենիքում` Շադրինսկ քաղաքում, Շադրի հրապարակում, տեղադրվել է ճարտարապետական-քանդակագործական հորինվածք (քանդակագործ` Յ. Լ. Չեռնով, ճարտարապետ` Գ. Գ. Իսակովիչ). կենտրոնում Ի. Դ. Շադրի կիսանդրին է, իսկ երկու կողմերում Միտիշչիի գեղարվեստական ձուլման գործարանում ձուլված Շադրի բրոնզե քանդակները` «Սալաքարը պրոլետարիատի զենքն է» (ձախից) և «Սեզոնաբանվորը» (աջից) ։
Տերակոտե բանակ
Տերակոտե բանակ (չին․՝ 兵馬俑, փինյին՝ bīngmǎ yǒng), չինական ռազմիկների և նրանց ձիերի ավելի քան 8099 ամբողջական տերակոտե արձանիկների համախմբի ընդունված անվանում։ Հայտնաբերվել է 1974 թվականին Ցին Շիխուանդի կայսեր դամբարանի մոտ՝ Սիան քաղաքից ոչ հեռու։
Հայտնաբերման պատմություն
1987 թվականին ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի 11-րդ համագումարի ժամանակ Տերակոտե բանակը ներառվել է Համաշխարհային ժառանգության ցանկում՝ որպես «Ցին դինաստիայի առաջին կայսեր դամբարանի» համալիրի մի մաս։
Ավանդություն
Չնայած կենդանի ռազմիկներին թաղելու փոխարեն, ինչպես սովորաբար արվում էր, կայսեր հետ թաղել են այդ ռազմիկների նույնատիպ արձանները, թաղել էին նաև մոտ 70 հազար ողջ և առողջ աշխատավորների իրենց ընտանիքների հետ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Չինաստանում
Հենրիկ Իգիթյան
Հենրիկ Սուրենի Իգիթյան, հայ նկարիչ, արվեստաբան, ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1980 թ.)։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1932 թվականի մարտի 5-ին, Թբիլիսիում, Վրացական ԽՍՀ։ Հետագայում Իգիթյանների ընտանիքը բնակություն է հաստատում Երևանում, որտեղ էլ Հենրիկը ստանում է միջնակարգ կրթություն՝ Կիրովի անվան դպրոցում։ Գեղարվեստի հետ բարեկամությունը մանկությունից էր, սակայն դպրոցն ավարտելուց հետո ընդունվում է Երևանի Բրյուսովի անվան ռուսաց և օտար լեզուների ինստիտուտի բանասիրական ֆակուլտետ, որն և ավարտում է 1956 թվականին։
1954-1961 թվականներին աշխատել է Երևանի Չայկովսկու անվան տասնամյա երաժշտական դպրոցում, սկզբում որպես ավագ պիոներջոկատավար, ապա՝ ռուսաց լեզվի և գրականության ուսուցիչ։ 1960 թվականին աշխատանքի է անցնում Հայաստանի ազգային պատկերասրահի հայ արվեստի բաժնում ։ Այնուհետև ընդունվում է Լենինգրադի Իլյա Ռեպինի անվան գեղարվեստի ակադեմիայի արվեստաբանական ֆակուլտետը։ Հայաստանի ազգային պատկերասրահն օգնեց նրան խորանալու դասական և ժամանակակից կերպարվեստի մեջ, խորապես հետազոտել հատկապես Հովնաթանյանների արվեստը, որը նրան շատ հոգեհարազատ էր։
1963 թվականին ավարտում է Լենինգրադի գեղարվեստի ակադեմիան՝ շարունակելով աշխատել պատկերասրահում մինչև 1971 թվականը։ 1968 թվականի նոյեմբերից աշխատել է նոր հիմնված Երևանի Դպրոցականների գեղարվեստական դաստիարակման քաղաքային Տանը, որպես կերպարվեստի սեկտորի վարիչ։ Այս տարիներին նա գրեց ու տպագրեց ժամանակակից նկարիչներին ու քանդակագործներին նվիրված բազմաթիվ հոդվածներ` դրանցում արդեն նախանշելով այն ուղիները, որոնցով պիտի ընթանար քսաներորդ դարի երկրորդ կեսի ազգային կերպարվեստը։
Հենրիկ Իգիթյանի շնորհիվ հայտնի են դարձել մի շարք երիտասարդ նկարիչների անուններ, ովքեր հետագայում ձևավորեցին ազգային գեղարվեստի նոր միտումները` սկզբնավորելով մի նոր դպրոցի ծնունդ։ 1960-ական թվականները նշանավորվեցին որպես ազգային մշակույթի և արվեստի վերազարթոնքի տարիներ։ Մարտիրոս Սարյանի, Երվանդ Քոչարի, Արա Սարգսյանի, Մհեր Աբեղյանի, Էդուարդ Իսաբեկյանի հզոր ներկայությամբ ձևավորվում էր մի նոր սերունդ, որն իր առաջնորդի և տեսաբանի կարիքն ուներ։ Հենրիկ Իգիթյանը դարձավ այդ սերնդի տեսաբանն ու առաջնորդը, նա կերպարվեստագիտության մեջ գոյություն ունեցող մի շարք կարծրատիպեր կոտրեց, պատկերացումներ ձևավորեց արդի նկարչության մասին` պաշտպանելով ամեն մի փորձարարություն և նորարարություն։
Ժամանակի ավագ սերնդի արվեստագետներն ընդդիմանում էին Իգիթյանի առաջադրած նորույթներին, քննադատում էին նրան, սակայն Հենրիկ Իգիթյանը երբեք չհեռացավ իր որդեգրած չափանիշներից և ընկալումներից` շարունակելով ջատագովել ազգային կերպարվեստում հայտնվող ամեն մի նոր ու ինքնատիպ երևույթ ։
Գեղագիտության ազգային կենտրոնի ստեղծում
1970 թվականին իր կնոջ՝ Ժաննա Աղամիրյանի հետ Հենրիկ Իգիթյանը Երևանում հիմնադրեց նախադեպը չունեցող մանկական պատկերասրահը` այստեղ հավաքելով և ներկայացնելով տաղանդավոր երեխաների ստեղծագործությունները։ Այս պատկերասրահը շուտով հայտնի եղավ ողջ աշխարհում. Հենրիկ Իգիթյանը և Ժաննա Աղամիրյանը հայ մանուկների արևոտ ու պայծառ զգացողություններով ստեղծված աշխատանքները ցուցադրեցին աշխարհի տարբեր երկրներում, ինչպես նաև Երևան բերեցին տարբեր երկրներում ապրող երեխաների ստեղծագործություններ` ձևավորելով քաղաքակրթությունների փոխանակում։ Հենրիկ Իգիթյանը համոզված էր, որ ամեն մի երեխայի մեջ նստած է տաղանդավոր անհատը, աշխարհը յուրովի տեսնող նկարիչը։ Ուստի նա հենց մանկան աչքերով պատկերվող ինքնամաքրման տանող աշխարհն էր ցուցադրում ամենուր։
1978 թվականին այս պատկերասրահը դարձնելով առանցք` Հենրիկ Իգիթյանը հիմնադրեց Գեղագիտական դաստիարակության կենտրոն, որն այժմ կոչվում է Գեղագիտության ազգային կենտրոն գեղարվեստական բազմազան արվեստանոցներով։ Հանրապետությունում հիմնվեցին Կենտրոնի մասնաճյուղեր․ Գյումրիում, Վանաձորում, Ապարանում, Գորիսում, Մեղրիում, Իջևանում և Գառնիում։ Հիմք ընդունելով Հենրիկ Իգիթյանի ներդրումը Գեղագիտության ազգային կենտրոնի հիմնադրման և զարգացման գործում, ինչպես նաև գեղարվեստական կրթության ասպարեզում ունեցած նրա մեծ ավանդն ու վաստակը 2016 թվականի փետրվարին կենտրոնը անվանակոչվել է Հենրիկ Իգիթյանի անունով ։
1986 թվականին Հենրիկ Իգիթյանի նախաձեռնությամբ, ճարտարապետ Հրաչ Պողոսյանի կողմից նախագծվեց Գեղագիտության ազգային կենտրոնի նոր համալիրը ։ Ընդլայնելով և զարգացնելով կենտրոնը Իգիթյանը ցանկանում էր հավաքել արվեստի բոլոր ճյուղերը մեկ հարկի տակ։ Կառուցվելու էին թատերական դահլիճ, համերգասրահ, բազմաթիվ արվեստանոցներ, ցուցասրահներ, բացօթյա տարածքներ նկարիչների համար։ Նախատեսվում էր նաև, որ այստեղ նույնպես սովորելու են մարզերից ժամանած երեխաները։ Սակայն նախագիծը այդպես էլ մնաց թղթի վրա՝ 1980-ական թվականների վերջերին սկսված ճգնաժամի և ԽՍՀՄ փլուզման հետևանքով։
Ժամանակակից արվեստի թանգարանի հիմնադրում
1972 թվականի հունիսին Հայաստանի Խորհրդային Հանրապետության մայրաքաղաք Երևանում բացվեց Ժամանակակից արվեստի թանգարանը։ Այդ թանգարանի հիմանդրման թույլտվությունը ստանալու համար Իգիթյանը շատ մեծ ջանք էր թափել՝ փորձելով հաղթահարել խորհրդային ռեժիմի, ինչպես նաև արվեստում արմատացած անհաղթահարելի պատնեշները։ Թանգարանի ստեղծման գործում հսկայական աջակցություն և ըմբռնում ցուցաբերեց 1970-ական թվականների քաղաքապետ Գրիգոր Հասրաթյանը՝ մեծ հայրենասեր, տաղանդավոր ղեկավար, ով քաղաքապետի պաշտոնին ազնվություն հաղորդեց։ Նա գործով ցույց տվեց, որ ինքնամոռաց աշխատանքով Երևանի քաղաքապետ լինելը և՛ մեծ պարգև է, և՛ շատ մեծ պատասխանատվություն, որտեղ քո գործունեության պատճառներն ու հետևանքներն օրգանապես փոխկապակցված են, որտեղ ամեն օր դու կարող ես փոխել ամենատարբեր մարդկանց կյանքը ։
Հայաստանում 1960-ական թվականներին հզոր շարժում էր ձևավորվել, որի նահապետը Երվանդ Քոչարն էր` տարածական նկարչության հիմնադիրներից մեկը։ Ժամանակակից արվեստի թանգարանի առաջին հեղինակների շարքում փայլատակեցին երեք տաղանդավոր նկարիչների անուններ՝ Ռոբերտ Էլիբեկյան, Արա Շիրազ, Էդվարդ Խարազյան։ Հետագայում իրար հետևից հայտնվեցին նկարչական նորարարությամբ տարբերվող մի շարք արվեստագետներ՝ Մինաս, Վրույր, Հակոբ Հակոբյան, Մարտին Պետրոսյան, Աշոտ Հովհաննիսյան, Հարություն Կալենց, Հենրիկ Սիրավյան, Ռաֆայել Աթոյան, Ռուդոլֆ Խաչատրյան։ Ավելի վաղ հայ մեծ նակրիչներ Մարտիրոս Սարյանն ու Երվանդ Քոչարը սիրով նվիրեցին իրենց ազատաոճ, ժամանակի շունչն ու ռիթմը կրող ստեղծագործությունները, որպեսզի կայանա իրենց վաղեմի երազանքը, այն է՝ ունենալ արդի արվեստի թանգարան։ Այդ բաղձալի երազանքը իր սրտին հոգեհարազատ նկարիչների հետ միասին իրականացրեց Հենրիկ Իգիթյանը։
Թանգարանի բացման օրը, այն ժամանակվա մշակույթի նախարար Ռուբեն Պարսամյանը կենտկոմից հրաման էր ստացել չթույլատրել թանգարանի բացումը, քանի որ նմանատիպ հաստատություններ չկային ո՛չ Մոսկվայում և Լենինգրադում, ո՛չ էլ նույնիսկ սոցիալիստական բլոկում։ Իսկ թանգարանի բացման ժամին ամբողջ տարածքի էլեկտրականությունը անջատեցին։ Նկարիչները գնեցին հարյուրավոր մոմեր, և թանգարանը բացվեց վառվող մոմերի լույսի ներքո, ավելի խորհրդավորություն տալով այդ երևույթին։ Ստեղծելով թանգարանը Իգիթյանը հնարավորություն տվեց շատերին ներկայանալու և ցուցադրելու իրենց ստեղծագործությունները։
1980-ական թվականներին թանգարանի հավաքածուն հարստացավ ավելի երիտասարդ արվեստագետների՝ Սարգիս Համալբաշյանի, Արթուր Սարգսյանի և Արարատ Սարգսյանի, Մարինե Դիլանյանի, Ալբերտ Հակոբյանի, Սամվել Բաղդասարյանի, Արեվիկ Արեվշատյանի, Ռուբեն Գրիգորյանի, Կամո Նիգարյանի, Արմեն Գևորգյանի, Սոնա Բանոյանի, Տիգրան Մատուլյանի, Թենի Վարդանյանի, Գաբրիել Մանուկյանի, Նինա Խեմչյանի և այլոց ստեղծագործություններով ։
Ըստ նույն Ուիթնիի՝ "եռանդուն, մորուքավոր տնօրենը" սովորաբար ասում էր. «Ես բռնակալ եմ, հակառակ դեպքում հնարավոր չէր լինի թանգարան ստեղծել, դա կլիներ շուկա, եթե չասենք՝ հասարակաց տուն»։ Երևանում Ժամանակակից արվեստի թանգարանի բացումն Ազգային Մոդեռնիզմի ծաղկման պահն էր, և Ուիթնիի հարցին, թե «Ինչու՞ է Հայաստանի ժամանակակից արվեստի թանգարանը երկրում միակը», Իգիթյանը, ըստ վկայության, վճռորոշ պատասխանել է. «Գուցե այն պատճառով, որ սա Հայաստանն է»։
Ժամանակակից արվեստի թանգարանը բացվեց Սարյանի մահից անմիջապես հետո՝ վերջինիս հեղինակավոր կերպարը և գործնական օգնությունը մեջքի ետևում ունենալով։ Ավելին, Սարյանի ստեղծագործությունը թանգարանի էսթետիկական հիմնակմախքն էր, իսկ Մինասը՝ թանգարանի «ստեղծագործական սիրտը»։ Այսպիսով, ըստ Կամենսկու, թանգարանը տրամադրում էր հայ ազգային ոճի էվոլյուցիան իր արդիական վերամարմանավորումներում ։ Իր հոդվածներից մեկում Մինաս Ավետիսյանի արվեստը քննարկելիս, Իգիթյանը գրում է. «Խոսելով մեր բնության մասին, շատ հաճախ օգտագործում են «շոգ», «տոթ», «արևային» էպիտետները։ Դա անկասկած ճիշտ է, սակայն ինչպե՞ս այդ զգայությունը արտահայտել գեղանկարչության մեջ, ինչպե՞ս ստեղծել արևշատ երկրի կերպարը։ Արվեստագետը ոչ թե պետք է բնությունը պատճենահանի, այլ կարողանա արտահայտել այն տրամադրությունը, որով տոգորում է իրեն բնությունը» ։
Թանգարանը դարձավ մայրաքաղաք Երևանի խոշորագույն մշակութային կենտրոններից մեկը, ուր ցուցադրություններից բացի կազմակերպվում էին նաև բանավեճեր, քննարկումներ։
Այլ գործունեություն
1994 թվականին հիմնադրել է «Նոյյան տապան» հայ արդի նկարիչների ընկերակցությունը։ Եղել է Երևանի պատվավոր քաղաքացի (2004)։ Նրա ամենաբնորոշ հատկանիշներից մեկն այն էր, որ մտածում էր երիտասարդի նման։ Միշտ հայացքը դեպի նորն էր, դեպի ապագան, դեպի արտասովորը։
Մենագրություններ, ալբոմներ, պատկերագրքեր
Հենրիկ Իգիթյանը հեղինակ է բազմաթիվ մենագրությունների, գրքերի և ալբոմների։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ Կատեգորիա:Երևանի պատվավոր քաղաքացիներ Կատեգորիա:ԵՊԼՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի գեղարվեստի ակադեմիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ ուսուցիչներ Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:Հայ արվեստաբաններ Կատեգորիա:Մովսես Խորենացու մեդալակիրներ Կատեգորիա:Ժողովուրդների բարեկամության շքանշանի դափնեկիրներ
(790) Պրետորիա
(790) Պրետորիա (Pretoria), աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1912 թվականի հունվարի 16-ին Հարրի Վուդի կողմից Յոհանեսբուրգում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,408571 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,8942 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,923 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Պրետորիա աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 1,9066 ա. մ. հեռավորության վրա ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2298,57 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,156619 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 20,53° անկյուն։
Պրետորիա աստերոիդը պատկանում է Կիբելեի աստերոիդների ընտանիքին։ Այս ընտանիքի աստերոիդները շարժվում են Արեգակի շուրջ 3,27 - 3,7 ա. մ. մեծ կիսաառանցքներով, էքսցենտրիսիտետը` փոքր է քան 0,3 և ուղեծրի թեքումը` փոքր քան 25°։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է P դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս P Կատեգորիա:Կիբելեի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1912 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Հարրի Վուդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների գոտու արտաքին մասի աստերոիդներ
Փարիզի կոմունա (1871)
Փարիզի կոմունա (La Commune de Paris, ) արմատական սոցիալիստական և հեղափոխական կառավարությունը, որն իշխել է Փարիզում 1871 թվականի մարտի 28-ից մայիսի 28-ը։ 1870 թվականի սեպտեմբերին Կայսր Նապոլեոն III-ի պարտությունից հետո Ֆրանսիայի երկրորդ կայսրությունը արագորեն քայքայվեց։ Նրա հիմքի վրա ձևավորվեց Երրորդ հանրապետությունը, որը պատերազմում էր Պրուսիայի դեմ, ինչի ժամանակ Փարիզը պաշարվեց չորս ամսով։ Այս պաշարման ընթացքում քաղաքը հիմնականում պաշտպանում էին Ազգային գվարդիայի քաղաքականացված և արմատական ուժերը կանոնավոր զորքերի փոխարեն։ 1871 թվականի փետրվարին Ֆրանսիայի ազգային կառավարության նախագահ Լուի-Ադոլֆ Տիերը ստորագրեց հաշտության պայմանագիր Պրուսիայի հետ և զինաթափեց բանակը, սակայն չզինաթափեց Ազգային գվարդիան։
Ազգային գվարդիայի զինվորները սպանեցին ֆրանսիական բանակի երկու գեներալների և հրաժարվեցին ընդունել Ֆրանսիայի կառավարության լիազորությունները։ Ֆրանսիայի կանոնավոր բանակը ճնշեց հեղափոխությունը «La semaine sanglante»-ի ընթացքում («Արյունոտ շաբաթ»), որը սկսվեց 1871 թվականի մայիսի 21-ից ։ Կոմունան մեծ ազդեցություն թողեց Կարլ Մարքսի մտքերի վրա` այն բնութագրելովրոշելով որպես «պրոլետարիատի դիկտատուրայի» վառ օրինակ ։
Նախապատմություն
Ֆրանսիայի անսպասելի պարտությունից հետո Սեդանի ճակատամարտում Ֆրանս-պրուսական պատերազմից հետո, 1870 թվականի սեպտեմբերի 2-ին Նապոլեոն III-ը գերի ընկավ Պրուսիայի կանցլեր Օտտո ֆոն Բիսմարկի գլխավորած զորքերի ձեռքը։ Երբ նորությունները հասան Փարիզ մյուս օրը, ցնցված և գազազած ամբոխը դուրս եկավ փողոցներ։ Նապոլեոնի կին կայսրուհի Եվգենյան, ով ռեգենտն էր այդ ժամանակ լքեց քաղաքը և Երկրորդ կայսրության կառավարությունը արագորեն քայքայվեց։ Ֆրանսիայի Ազգային ժողովի հանրապետական և արմատական պատգամավորները հավաքվեցին Դե Վիլ հյուրանոցում և հռչակեցին նոր Ֆրանսիական հանրապետություն և ձևավորեցին Ազգային պաշտպանության կառավարություն։ Չնայած Ֆրանսիական բանակը պարտվել էր Սեդանում, պատերազմը շարունակվում էր։ Գերմանական զորքերը ուղղություն վերցրեցին դեպի Փարիզ։
Ժողովրդագրություն
1871 թվականի դրությամբ Ֆրանսիայի բնակչության մեծ մասը գյուղացիներ, կաթոլիկներ և պահպանողականներ էին, բացառությամբ Փարիզի, Լիոնի, Մարսելի և մի քանի այլ քաղաքների, որտեղ մեծամասնություն էին հանրապետականները և արմատականները։ 1869 թվականի խորհրդարանական ընտությունների ժամանակ 4.438.000 քաղաքացի քվեարկեց Բոնապարտիստ թեկնածուների օգտին, որոնց սատարում էր Նապոլեոն III-ը, իսկ 3.350.000 քաղաքացի քվեարկեց հանրապետական ընդդիմության օգտին։ Սակայն Փարիզում հաղթեցին հանրապետական թեկնածուները` ստանալով 234.000 քվե, Բոնապարտիստների 77.000 քվեի դիմաց ։
1869 թվականի դրությամբ Փարիզի 2 միլիոն բնակչությունից 500.000-ը արդյունաբերության բանվորներ էին, կամ Ֆրանսիայի արդյունաբերության բանվորների հիսուն տոկոսը, դրան գումարած 300.000-400.000 բանվորներ այլ ոլորտներում։ Միայն 40.000 բանվոր էր աշխատում գործարաններում և մեծ ձեռնարկություններում։ Մեծ մասը աշխատում էին փոքր տեքստիլի արտադրամասերում, արհեստանոցներում և այլն։ Կային նաև 115.000 ծառայողներ և 45.000 օգնականներ։ Ֆրանսիայի բնիկ բնակչությանը գումարած կային մոտ 100.000 ներգաղթյալ բանվորներ և փախստականներ, որոնց մեծ մասը գաղթել էր Իտալիայից և Լեհաստանից ։
Պատերազմի և Փարիզի պաշարման ընթացքում մեծ թվով միջին և բարձր խավի ներկայացուցիչներ լքեցին քաղաքը, միևնույն ժամանակ մեծ թվով փախստականներ եկան քաղաք Գերմանիայի կողմից գրավված ֆրանսիական տարածքներից։ Բանվոր դասակարգը և փախստականները մեծ ակտիվություն ցուցաբերեցին պաշարման ժամանակ` ձևավորելով առանձին ինքնապաշտպանական ջոկատենր, որոնք գտնվում էին Կոմունայի վերահսկողության տակ ։
Փարիզի բանվորների արմատականացում
Կոմունայի ձևավորման արդյունքում աճեց բանվորների մեջ հայացքների տարանջատումը ։ Շատ փարիզցիներ, հատկապես բանվորները և ցածր-միջին դասը սատարում էին ժողովրդական հանրապետությանը։ Հատուկ պահանջ կար Փարիզը դարձնել ինքնիշխան իր սեփական ընտրված ղեկավարով, այդպիսի ձևեր գործում էին մի շարք ֆրանսիական քաղաքներում, սակայն այս պահանջը մերժվեց ազգային կառավարության կողմից, բացատրելով որ մայրաքաղաքը ունի մեծ թվով անհնազանդ բնակչություն։
Սոցիալիստական շարժումները, ինչպիսիք էին Առաջին ինտերնասիոնալը, մեծացրեցին իրենց ազդեցությունը` հարյուրավոր սոցիալիստական մասնաճյուղեր բացելով Ֆրանսիայի տարածքում։ 1867 թվականի սկզբին փարիզյան բրոնզի ձուլման արտադրամասերի գործատուները փորձեցին միավորել իրենց բանվորներին։ Նրանք կազմալուծվեցին Ինտերնասիոնալի կողմից իրականացված գործողությունների արդյունքում։ 1867 թվականի վերջին անօրինական ժողովրդական ցույցերը ճնշվեցին դրանց ղեկավարների բանտարկման ճանապարհով։
Արմատականներ և հեղափոխականներ
Փարիզը ավանդաբար եղել է ֆրանսիական արմատական շարժումների կենտրոն։ Հեղափոխականները դուրս են եկել փողոցներ իրենց կառավարությունների դեմ 1789 թվականի Ֆրանսիական հեղափոխության ընթացքում, 1930 թվականի հուլիսի և 1848 թվականի հունիսի ապստամբություններում։ Բոլորը դաժանորեն ճնշվել են կառավարության կողմից։
Փարիզում Կոմունայի ժամանակ արմատական և հեղափոխական խմբերից շատերը պահպանողական «արմատական հեղափոխականներ» էին։ Այս խմբերի մեջ էր նաև երիտասարդ բժիշկ, ապագա վարչապետ Ժորժ Կլեմանսոն, ով Ազգային ժողովի անդամ էր և 18-րդ շրջանի քաղաքապետ։ Կլեմանսոն փորձեց համաձայնության բերել Կոմունային և կառավարությանը, սակայն ոչ մի կողմ նրան չվստահեց։ Նա Ֆրանսիայի իշխանությունների կողմից համարվում էր ծայրահեղ արմատական, իսկ Կոմունայի առաջնոդների կողմից` չափազանց հանդուրժողական։
Ամենածայրահեղ հեղափոխականները Փարիզում Լուի Օգյուստ Բլանկիի հետևորդներն էին, մի խարիզմատիկ արհեստավարժ հեղափոխական, ով իր գիտակից կյանքի մեծ մասն անցկացրել էր բանտում։ Նա ուներ մոտ հազար հետևորդ, որոնք բաժանվել էին խմբերի, որոնցից յուրաքանչյուրը ուներ տասն անդամ։ Ամեն խումբ գործում էր անկախորեն և տեղյակ չէր մյուս խմբի անդամներից` հաղորդակցելով միայն խմբի ղեկավարների հետ կոդերի միջոցով։ Բլանկին հեղափոխության համար գրել էր ձեռնարկ Զինված ապստմբության ուղեցույցեր անվանմամբ, որպեսզի ուղղորդեր իր հետևորդներին։ Չնայած նրանց քանակը քիչ էր, Բլանկիականները գործում էին ավելի արդյունավետ, քան կանոնավոր զինվորները և կոմունայի որոշ ղեկավարները։
Փարիզի պաշտպաններ
1870 թվականի սեպտեմբերի 20-ի դրությամբ գերմանական բանակը շրջապատել էր Փարիզը և դիրքավորվել էր ֆրանսիայի ճակատային գծից ընդամենը 2000 մետր հեռավորության վրա։ Ֆրանսիայի կանոնավոր բանակը Փարիզում Գեներալ Տրոշուի հրամանատարությամբ ուներ ընդամենը 50.000 զինվոր։ Ֆրանսիայի առաջին գծի զինվորների մեծ մասը եղել էին ռազմագերիներ, որոնք գերի էին ընկել Մեցում։ Կանոնավոր բանակին աջակցում էին 5.000 զինյալներ, 3.000 ժանդարմեայի ուժեր և 15.000 զինվոր ։ Զորքին նաև աջակցում էին Garde Mobile կազմավորումը, որը ուներ քիչ փորձ։ Նրանցից 17.000-ը Փարիզից էին և 73.000-ը շրջաններից։ Այն ներառում էր նաև տասներկու գումարտակ զինվոր Բրետանից, որոնք շատ քիչ էին խոսում ֆրանսերեն ։
Փարիզի խոշորագույն զինված ուժերը ուներ Garde Nationale-ը կամ Ազգային գվարդիա, որի կազմում կար մոտ 300.000: Նրանք նույնպես փորձառու չէին և թույլ նախապատրասում էին անցել։ Նրանք կազմավորվել էին թաղամասերից բարձր և միջին դասերից, որոնք կոչված էին պաշտպանել ազգային կառավարությունը, մինչդեռ ցածր դասից կազմված զորամիավորումներն ավելի արմատական էին և քաղաքականացված։ Գվարդիայի շատ ստորաբաժանումներ հայտնի էին կանոններին չհետևոլով, շատ ստորաբաժանումներ հրաժարվում էին կրել համազգեստ, հաճախ հրաժարվում էին կատարել հրամանները առանց քննարկելու և ցանկանում էին իրավունք ունենալ ընտրելու իրենց սեփական սպաներին։ Ազգային գվարդիայի աշխատավոր դասը դարձավ Կոմունայի գլխավոր զինված ուժը ։
Փարիզի պաշարում, առաջին ցույցեր
Քանի որ գերմանացիները շրջափակել էին քաղաքը, արմատական խմբերը տեսան, որ կառավարությունը ունի փոքրաթիվ ուժեր իրեն պաշտպանելու համար և կազմակերպեցին առաջին ցույցերը ընդդեմ կառավարության։ Սեպտեմբերի 19-ին Ազգային գվարդիայի ուժերը բաղկացած հիմնական աշխատավոր դասից շարժվեցին քաղաքի կենտրոն և պահանջեցին կազմավորել նոր կառավարությունը, Կոմունա, որը պետք է ընտրվի։ Նրանց դուրս եկան կանոնավոր բանակի զորքերը, որոնք ենթարկվում էին կառավարությանը և ցուցարարները հեռացան խաղաղորեն։ Հոկտեմբերի 5-ին 5.000 ցուցարար շարժվեցին դեպի դե Վիլլե հյուրանոց, որոնց դիմակայեցին զինված կանոնավոր ուժերը։ Հոկտեմբերի 8-ին մի քանի հազար զինվոր Ազգային գվարդիայից Լուի Վառլենի գլխավորությամբ շարժվեցին դե Վիլլե հյուրանոցի կողմ` վանկարկելով «Երկար կյանք Կոմունային», այս ցույցը նույնպես ցրվեց առանց միջադեպի։
Հոկտեմբերի 31-ի ապստամբություն
Հոկտեմբերի 28-ին Փարիզ հասան լուրեր, որ Ֆրանսիական բանակի 160.000 զինվոր, որոնք շրջափակվել էին Գերմանացիների կողմից Մեցում օգոստոսից, անձնատուր են եղել։ Նորությունը հասավ այն նույն օրը, երբ Ֆրանսիական բանակը ևս մեկ անգամ փորձեց ճեղքել պաշարումը Բորժեի ուղղությամբ, սակայն անհաջող` կրելով մեծաթիվ կորուստներ։ Հոկտեմբերի 31-ին Փարիզի հիմնական հեղափոխական միավորների ղեկավարներ, այդ թվում Բլանկին, Ֆելիքս Պայան և Լուի Շարլ Դելեկլյուզը, նոր ցույցեր կազմակերպեցին դե Վիլլե հյուրանոցի դիմաց ընդդեմ Տրոշուի և կառավարության։ Տասնհինգ հազար ցուցարարներ, նրանցից որոշները զինված, դուրս եկան դե Վիլլե հյուրանոցի դիմաց` պահանջելով Տրոշուի հրաժարականը և կոմունայի հռչակմանը։ Դե Վիլլե հյուրանոցից սկսեցին կրակել և ցուցարարները ներխուժեցին շինություն, պահանջելով ստեղծել նոր կառավարություն և պահանջների ցանկ ներկայացրեցին ։
Բլանկին, ով ամենաարմատական խմբավորման առաջնորդն էր, հիմնադրել էր իր սեփական գրասենյակը Սիենի պրեֆեկտուրայում, հորդորելով իր հետևորդներին ստեղծել իր սեփական կառավարությունը։ Մինչդեռ հյուրանոցում ստեղծում էին նոր կառավարություն, Ազգային գնավրդիայի և Գեներալ Տրոշույին լոյալ Գարդե Մոբիլի ստորաբաժանումները ժամանեցին և վերանվաճեցին շինությունը առանց բռնությունների։ Ժամը երեքի դրությամբ ցուցարարներին տրվեց խաղաղ հեռանալու հնարավորություն և ապստամբությունը այսքանով ավարտվեց ։
Նոյեմբերի 3-ին քաղաքի իշխանությունները անցկացրեցին հանրաքվե փարիզցի ընտրողների շրջանում` արդյոք նրանք վստահում են Ազգային պաշտպանության կառավարությանը։ Այո պատասխանեցին 557.996 մարդ և ոչ 62.638 մարդ։ Երկու օր անց յուրաքանչյուր քսան համայնքի մունիցիպալ խորհուրդները ընտրեցին ղեկավարներ` հինգ ղեկավար դարձան արմատական ընդիմությունից, ներառյալ Դելեկլյուզը և երիտասարդ բժիշկ Ժորժ Կլեմենսյուն ։
Բանակցություններ Գերմանիայի հետ, պատերազմի շարունակում
Սեպտեմբերին և հոկտեմբերին Ազգային ժողովի պահպանողականների առաջնորդ Լուի-Ադոլֆ Տիերը ուղևորվեց Եվրոպա,` հանդիպելով Բրիտանիայի, Ռուսաստանի և Ավստրիայի արտաքին գործորի նախարարների հետ և հասկացավ, որ ոչ ոք չի ցանկանում սատարել Ֆրանսիային Գերմանիայի դեմ պատերազմում։ Նա զեկուցեց կառավարությանը, որ զինադադարի բանակցություններից բացի ուրիշ այլընտրանք չկա։ Նա ուղևորվեց Գերմանացիների կողմից նվաճված Տուր քաղաք և հանդիպեց Բիսմարկի հետ նոյեմբերի 1-ին։ Կանցլերը պահանջեց Գերմանիային զիջել Էլզասն ամբողջությամբ և Լոթարինգիայի մի մասը և առաջ քաշեց բազմաթիվ այլ պահանջներ։ Ազգային պաշտպանության կառավարությունը որոշեց շարունակել պատերազմը և ստեղծել նոր բանակ գերմանացիների դեմ։ Նոր ձևավորված Ֆրանսիական բանակը հաղթեց եզակի Կուլմիեի ճակատամարտում նոյեմբերի 10-ին, սակայն ԳեներալՕգյուստ-Ալեքսանդր Դյուկրոտի փորձը նոյեմբերի 29-ին ճեղքել Փարիզի պաշարումը ձախողվեց և Ֆրանսիան կրեց ծանր կորուստներ։
Պաշարման ընթացքում փարիզցիների վիճակը օրեցօր դժվարանում էր։ Դեկտեմբերին օդի ջերմաստիճանը իջավ -15 աստիճան C և Սենը սառեց երեք շաբաթով։ Փարիզցիները ունեին քիչ քանակությամբ սննդամթերք, վառելափայտ, ածուխ և դեղամիջոց։ Դրսի հետ միակ կապը իրականացվում էր օդապարիկները, փոստային աղավնիները կամ Սենով երկաթե գնդակներն էին։ Քանի որ քաղաքի սննդամթերքը վերջանում էր, փարիզցիները կերան գազանանոցի կենդանիների մեծ մասին, շատ փարիզցիներ ուտում էին նաև առնետներին։
1871 թվականի սկզբի դրությամբ գերմանացիները փորձում էին երկարաձգել պաշարումը։ Նրանք տեղադրեցին յոթանասուն հատ 120 և 150մմ տրամաչափով հրանոթներ և հունվարի 5-ից սկսեցին գիշեր և ցերեկ հրետակոծել Փարիզը։ Օրական Փարիզի վրա նետվում էր 300-ից 600 արկ ։
Ապստամբություն և զինադադար
1871 թվականի հունվարի 11-ից 19-ը Ֆրանսիական բանակը պարտություն կրեց չորս ճակատներում և Փարիզում սկսվեց սովը։ Գեներալ Տրոշուին զեկուցեցին, որ կառավարության և ռազմական ղեկավարության դեմ ագիտացիաները մեծանում են քաղաքական ակումբներում և Ազգային գվարդիայի աշխատավոր դասի թաղամասերում:
Հունվարի 22-ի կեսօրին երկու կամ երեք հարյուր Ազգային գվարդիականներ և արմատական խմբավորումներ, հիմնականում բլանկիստներ հավաքվեցին դե Վիլլե հյուրանոցի բակում։ Շինությունում գտնվում էր մեկ գումարտակ Գարդե Մոբիլականների զինված ստորաբաժանում, որը պետք է պաշտպաներ շինությունը։ Ցուցարարները պահանջ ներկայացրեցին, համաձայն որի ռազմական ղեկավարությունը պետք է լինի քաղաքացիական վերահսկողության ներքո և անմիջապես պետք է անցկացնել ընտրություններ։ Իրավիճակը պայթունավտանգ էր և կեսօրի վերջում փոխհրաձգությունների սկսվեցին երկու կողմերի միջև։ Յուրաքանչյուր կողմ մեղադրում էր մյուս կողմին առաջինը կրակ բացելու մեջ։ Վեց ցուցարար սպանվեց և բանակը մաքրեց հրապարակը։ Կառավարությունը արագորեն արգելափակեց երկու հրատարակում` Դելեսկլյուզի Le Reveil-ը և Պայայի Le Combat-ը ու ձերբակալեց 83 հեղափոխականի:
Միևնույն ժամանակ Ազգային պաշտպանության կառավարության առաջնորդները Բորդոյում որոշեցին, որ պատերազմը չեն կարող շարունակել։ Հունվարի 26-ին ստորագրվեց հրադադար և զինադադար, Փարիզի համար հատուկ պայմաններով։ Քաղաքը չպետք էր նվաճվեր գերմանացիների կողմից։ Կանոնավոր զորքը պետք է վայր դներ զենքը, սակայն չպետք է գերի ընկնեին։ Փարիզը պետք է վճարեր ռազմատուգանք 200 միլիոն ֆրանկ։ Ժյուլ Ֆավրի խնդրանքով Բիսմարկը համաձայնվեց զինաթափ չանել Ազգային գվարդիային։
Լուի-Ադոլֆ Տիեր, 1871 թվականի խորհրդարանական ընտրություններ
Բորդոյի ազգային կառավարությունը հունվարի վերջին նշանակեց խորհրդարանական ընտրություններ, որոնք տեղի ունեցան տասն օր անց փետրվարի 8-ին։ Ֆրանսիայի ընտրողների մեծ մասը կաթոլիկ և պահպանողական էին, և դա անդրադարձավ ընտրությունների վրա։ Ընտրվեցին 645 պատգամավոր, որոնցից մոտ 400-ը սահմանադրական միապետության կողմնակից էին և սատարում էին Հենրիխ դե Շամբորին (Շառլ Բուրբոնի թոռ) կամ Փարիզի կոմս Լուի Ֆիլիպին (Լուի Ֆիլիպ I-ի թոռ) ։
Նոր խորհրդարանի 200 հանրապետականից 80-ը նախկին օրլեանիստներներ էին (Ֆիլիպի կողմնակիցներ) և նորացված պահպանողականներ։ Նրանց գլխավորոմ էր Լուի-Ադոլֆ Տիերը, ով ընտրվել էր 26 դեպարտամենտներում և հավաքել էր բոլոր թեկնածուներից շատ ձայն։ Նրանք ունեին ավելի արմատական հանրապետականների հետ հավասար թվով մանդատներ։ Մյուս թևի ներկայացուցիչներից էին Ժյուլ Ֆավրը և Ժյուլ Ֆերրին, ովքեր ցանկանում էին հանրապետություն առանց միապետին և որոնք համարում էին հաշտության պայմանագիրն անընդունելի։ Վերջապես ծայրագույն ձախակողմյանները արմատական հանրապետական և սոցիալիսներ էին։ Նրաց թվում էին Լուի Բլանը, Լեոն Գամբետտան և Ժորժ Կլեմանսո։ Այս խումբը առաջատարն էր Փարիզում, նրանք հաղթել էին 42 նստատեղից 37-ում ։
Փետրվարի 17-ին նոր խորհրդարանը ընտրեց 74-ամյա Տիերին Ֆրանսիայի երրորդ հանրապետության գործադիր իշխանության ղեկավար։ Նա համարվում էր խաղաղության կողմնակից։ Որպես Պրուսիայի դեմ պատերազմի ընդդիմադիր, Տիերը վստահեցրեց խորհրդարանին, որ խաղաղությունն անհրաժեշտ է։ Նա ուղևորվեց Վերսալ, որտեղ նրան էին սպասում Բիսմարկը և Գերմանիայի թագավորը, ու փետրվարի 24-ին ստորագրեց զինադադար։
Փարիզի թնդանոթների վերաբերյալ քննարկումներ
1871 թվականի մարտի 17-ին Տիերը հանդիպեց իր կաբինետի հետ, որին միացել էր Փարիզի քաղաքապետ Ժյուլ Ֆերրին, Ազգային գվարդիայի հրամանատարր Գեներալ Լուի դ'Աուրել դե Պալադինեսը և կանոնավոր զորքերի Փարիզի ստորաբաժանման հրամանադար Գեներալ Ժոզեֆ Վինոն։ Տիերը հայտնեց, որ նախատեսում էր մյուս օրը բանակ ուղարկել, որպեսզի նրանք վերցնեն թնդանոթները։ Այս պլանին սկզբից դեմ էին Պատերազմի նախարար Ալդոլֆ լե Ֆլոն, Լուի դ'Աուրել դե Պալադինեսը և Վինոն, ովքեր համոզված էին, որ այս քայլի համար վաղ է և բանակը ունի չափազանց քիչ զինվորներ, որոնց մեծ մասը քաղաքականացված է և անվստահելի։ Վինոն պահանջեց սպասել մինչև Գերմանիան ազատ կարձակի ռազմագերիներին և բանակը կվերակազմավորվի։ Տիերը պնդում էր, որ գործողությունը պետք է իրականացնել շատ արագ և ունենա անակնկալի տարրեր։ Եթե թնդանոդների առգրավումը հաջողություն չունենար, կառավարությունը պետք է լքեր Փարիզի կենտրոնը, ստեղծեր սեփական ուժերը և այնուհետև հարձակվեին մեծ ուժերով, ինչպես դա արել էին 1848 թվականին։ Խորհուրդը ընդունեց այս նախագիծը և Վինոն հրամայեց սկսել գործողությունը մյուս օրը ։
Չհաջողված բռնագրավման փորձ և կառավարության նահանջ
Մարտի 18-ին վաղ առավորտյան զիննվորների երկու բրիգադ բարձրացան Մոնմարտր, որտեղ տեղակայված էին 170 թնդանոթ։ Հեղափոխական ազգային գվարդիականների մի փոքր խումբ արդեն այնտեղ էին և եղավ դիմադրություն նրանց և Գեներալ Կլոդ Լեկոնտի միջև. Մեկ գվադրիական Տուրպին անունով գնդակահարվեց։ Սպանության մասին լուրերն արագորեն տարածքվեցին և Ազգային գվարդիայի անդամները բոլոր թաղամասերից շտապեցին դեպքի վայր։
Փարիզի մեկ այլ հատվածում բանակը կարողացավ առգրավել թնդանոթները, սակայն ամբոխը շարունակվում էր կուտակվել և իրավիճակը դարձավ անկառավարելի Մոնմարտրում։ Թնդանոթների տեղափոխման համար նախատեսված ձիերը տեղ չհասան։ Քանի որ զինվորները շրջափակված էին, նրանք սկսեցին պոկել կոչումները և միացան ամբոխին։ Գեներալ Լեկոնտը փորձեց նահանջել և այնուհետև հրամայեց իր զինվորներին ուղղել հրացանները ամբոխի ուղղությամբ։ Երբ նա հրամայեց կրակել, զինվորները հրաժարվեցին։ Որոշ սպաներ զինաթափվեցին և տեղափոխվեցին Մոնմարտերի հրապարակ, Կլեմենսուի վերահսկողության ներքո։ Գեներալ Լեկոնտը և նրա անձնակազմը ձերբակալվեցին գվարդիականների կողմից և տեղափոխվեցին Ազգային գվարդիայի տեղի գրասենյակներից մեկը։ Սպաներն սկսվեցին քարկոծվել, ծեծվել ամբոխի կողմից։
Ժամը 5:00-ին Ազգային գվարդիան ձերբակալեց մեկ այլ կարևոր անձի` Գեներալ Կլեմեն Տոմային։ Որպես ուժեղ հանրապետական և խիստ կարգապահ, նա օգնեց ճնշել Երկրորդ հանարապետության դեմ 1848 թվականի հունիսի զինված ապստամբությունը։ Իր հանրապետական հայացքների համար նա ձերբակալվել և արտաքվել էր Նապոլեոն III-ի կողմից և վերադարձել էր Ֆրանիա միայն կայսրության անկումից հետո։ Նրան հատկապես ատում էին Մոնմարտրի և Բելեվիլի գվարդիականները, քանի որ նա խիստ էր եղել նրանց նկատմամբ Փարիզի պաշարման ժամանակ ։ Ավելի վաղ այդ օրը, նա քաղաքացիական հագուստով փորձել էր տեղեկանալ, թե ինչ է կատարվում, սակայն նրան ճանաչել էր զինվորներից մեկը և ձերբակալել և բերման ենթարկել Ռու դը Ռոսերս շինություն։ Մարտի 18-ին ժամը 5:30-ին, Լեկոմտից ազգային գվարդիականների կատաղած ամբոխի ձեռքը ընկավ Կլեմե Տոման և ծեծից հետո նրան գնդակահարեցին այգում։ Մի քանի րոպե անց նրանք նույնը արեցին Լեկոնտի հետ։ Նրանց մարմինները քննող բժիշ Գույոնը Կլեմեն Տոմայի մարմնի վրա հաշվեց քառասուն հրազենային վիրավորում, իսկ Լեկոմտի մարմնի վրա` ինը ։ Առավոտյան ավելի ուշ հայտնի դարձավ, որ թնդանոթների առգրավման գործողությունը ձախողված է և Փարիզի բոլոր աշխատավոր դասի թաղամասերում կառուցվեցին պատնեշներ։ Գեներալ Վինոն հրամայեց բանակին նահանջել դեպի Սեն, իսկ Տիերը սկսեց կազմակերպել Վերսալից նահանջը, որտեղ նա չուներ բավական զինվորներ հետ վերցնելու Փարիզը։
Գեներալ Վինոյի խորհրդով Տիերը հրամայեց տարհանել Վերսալից ամբողջ կանոնավոր բանակը, մոտ քառասուն հազար զինվոր, ներառյալ քաղաքի մեձակայքի ամրությունների զինվորներին։
Ազգային գվարդիան վերցնում է իշխանությունը
Փետրվարին, երբ ազգային կառավարությունը կազմակերպվում էր Բորդոյում, նոր հակընդեմ կառավարություն կազմավորվեց Փարիզում։ Ազգային գվարդիան չզինաթափվեց հրադադարից հետ և ուներ մոտ 260 գումարտակ, յուրաքանչյուրը 1.500 հոգանոց, ընդհանուր 390.000 անձնակազմ ։ Փետրվարի 15-ից 24-ը Ազգային գվարդիայից ընտրված 500 ներկայացուցիչ սկսեցին հանդիպել Փարիզում։ Մարտի 15-ին Ազգային գվարդիայի և կանոնավոր բանակի միջև ընդհարումներից հետո, 1.325 ներկայացուցչից բաղկացած Ազգային գվարդիայի դաշնային խորհուրդը ընտրեց առաջնորդ Ջուզեպպե Գարիբալդիին (ով Իտալիայում էր և հետագայում հրաժարվեց պաշտոնից) և ստեղծեցին Կենտրոնական կոմիտե 38 անդամից բաղկացած, որոնք իրենց նստավայրը դարձրեցին Լուի Բաստրոյում մի դպրոց։ Նոր Կենտրոնական կոմիտեն առաջին քվեարկությունով մերժեց Գեներալ Դ'Աուրել դե Պալադինի լիազորությունները, ով պաշտոնապես նշանակվել էր Ազգային գվարդիայի հրամանատար Տիերի կողմից ։
Մարտի 18-ին, երբ իմացվեց, որ կանոնավոր զորքը լքել է Փարիզը, Ազգային գվարդիայի ստորաբաժանումները արագորեն սկսեցին իրենց վերահսկողության տակ առնել քաղաքը։ Առաջինը գործողություն սկսեցին Բլանկիի հետևորդները, որոնք արագորեն հասան Լատինական թաղամաս և լիցքավորեցին Պանթեոնից գողացված թնդանոթը։ Չորս գումարտակ անցավ Սիենը և վերցրեց ոստիկանության պրեֆեկտուրան, մինչդեռ այլ ջոկատները գրավեցին Ազգային գվարդիայի նախկին գրասենյակները և Արդարադատության նախարարությունը։ Նույն գիշերը Ազգային գվարդիան գրավեց կառավարության այլ շենքեր, այդ թվում Ֆինանսների և Պատերազմի նախարարությունները։ Հաջորդ օրը առավոտյան ժամը ութին Կենտրոնական կոմիտեն հանդիպեց Վիլլա հյուրանոցում։ Օրվա վերջում 20.000 գվարդիականներ տոնեցին հաղթանակը Վիլլա հյուրանոցի դիմացի հրապարակում։ Գրավված շենքերի վրա բարձրացվեց կարմիր դրոշ ։
Կենտրոնական կոմիտեի ծայրահեղ ձախերը Բլանկվիստի գլխավորությամբ պահանջեցին ուղղություն վերցնել դեպի Վերսալ և վերջ դնել Տիերի կառավարությանը և իրենց իշխանությունը հաստատել ամբողջ Ֆրանսիայում, սակայն մեծամասնությունը ցանկանում էր սկբում ամուր հիմքեր դնել Փարիզում իրենց իշխանությանը։ Կոմիտեն պաշտոնապես իրենց հրչակեց քաղաքի կառավարության խորհուրդ և ընտրություններ նշանակեց մարտի 23-ին։ Նրանք նաև Կլեմենսոյի գլխավորությամբ պատվիրակություն ուղարկեցին Տիերի մոտ Վերսալ, որոնք պահանջեցին Փարիզին հատուկ անկախ կարգավիճակ։
1871 թվականի մարտի 22-ին ցուցարարների առաջ, որոնք իրենց համարում էին «խաղաղության կողմնակիցներ», գվարդիականների կողմից փակվեցին մուտքը դեպի Վանդոմի հրապարակ, որից հետո կրակ արձակվեց ամբոխի վրա։ Նվազագույնը 12-ը սպանվեցին և շատերը վիրավորվեցին ։
Խորհրդի ընտրություններ
Փարիզում թշնամանքը մեծանում էր ընտրված հանրապետական քաղաքապնետերի միջև, ներառյալ Կլեմենսյուի, ով գտնում էր որ իրենք են Փարիզի օրինական ղեկավարները, Կենտրոնական կոմիտերի և Ազգային գվարդիայի միջև ։ Մարտի 22-ին, ընտրություններից մեկ օր առաջ Կենտրոնական կոմիտեն հայտարարեց, որ իրենք են Փարիզի օրինական ղեկավարները ։ Նրանք հայտարարեցին, որ Կլեմենսուն այլևս Մոնմարտիի քաղաքապետը չէ և գրավեցին հրապարակը, ինպրես նաև 1--ին և 2-րդ շրջանների հրապարակները, որոնք օկուպացրել էին ավելի արմատական ազգային գվարդիականները։ «Մենք գտնվում են խելագար մարդկանց երկու խմբերի միջև» հայտարարեց Կլեմենսուն և ավելացրեց «մի մասը Վերսալում է, մյուս մասը` Փարիզում։»
Մարտի 26-ի ընտրություններում Կոմունայի խորհրդում ընտրվեցին 92 անդամ, յուրաքանչյուր 20.000 բնակչին մեկ անդամ։ Ընտրություններից առաջ Կենտրոնական կոմտեն և Ինտերնացիոնալի առաջնորդները ներկայացրեցին թեկնածուների իրենց ցուցակները, որոնց մեծ մասը ծայրահեղ ձախակողմյան էին։ Թեկնածուները ընտրարշավի համար ունեին մի քանի օր։ Վերսալի կառավարությունը խնդրում էր փարիզցիներին չմասնակցել ընտրություններին։ Երբ ընտրություններն ավարտվեց, հայտնի դարձավ, որ 485.000 ընտրողներից ընտրություններին մասնակցել էր միայն 233.000, կամ ընտրողների քառասունութ տոկոսը։ Վերին դասի թաղամասերում շատերը հրաժարվել էին ընտրելուց, այդ թվում ընտրողների 77 տոկոսը 7-րդ և 8-րդ շրջաններից, 68 տոկոսը` 15-րդ շրջանից, 66 տոկոսը` 16-րդ շրջանից և 62 տոկոսը 6-րդ և 9-րդ շրջաններից։ Աշխատավոր դասերի թաղամասերում մասնակցությունը շատ ավելի բարձր էր ։
Մի քանի թեկնածու, այդ թվում Բլանկին (ով կալանավորվել էր Փարիզից դուրս և բանտարկվել էր Բրիտանիում) հաղթել էին մի քանի շրջաններում։ Որոշ թեկնածուներ, այդ թվում մոտ քսան հանրապետական և հինգ արմատական, որոնք հաղթել էին ընտրություններում, հրաժարվեցին իրենց մանդատից։ Վերջում խորհուրդն ուներ ընդամենը 60 անդամ։ Հաղթողներից ինը բլանկիստներ էին (որոշները նաև Ինտերնացիոնալ), քսանհինգը, ներառյալ Դելաշլյուզը և Պայատը, իրենց համարում էին անկախ հեղափոխականներ, մոտ տասնհինգը` Ինտերնացիոնալ, իսկմ նացածը տարբեր արմատական խմբերից։ Ամենահայտնի թեկնածուներից Կլեմենսուն ստացել էր ընդամենը 752 քվե։ Ըստ մասնագիտությունների խորհրդի կազմում էին 33 բանվոր, հինգ գործարար, 19 առևտրական, հաշվապահ և այլ գրասենյակային աշխատող, 12 լրագրող և մի շարք արվեստագետներ։ Բոլորը տղամարդ էին, կանանց չէր թույլատված ընտրել ։ Հաղթողների մասին հայտրարավեց մարտի 27-ին և տեղի ունեցավ մեծ տոնախմբություն և Ազգային գվարդիայի շքերթ։
Կազմավորման վաղ շրջան
Նոր Կոմունան իր առաջին հանդիպումն անցկացրեց մարտի 28-ին էյֆորիկ տրամադրությամբ։ Մասնակիցներն ընդունեցին տասնյակ որոշումներ, ներառյալ ներառյալ Բլանկուի պատվավոր նախագահությունը, մահապատժի վերացումը, ռազմական զորակոչի վերացումը, առաջարկվեց պատվիրակներ ուղարկել այլ քաղաքներ` օգնելու այնտեղ համայնքներ հիմնելուն և բանաձև, որով հայտարարվում էր, որ Փարիզի կոմունային անդամակցությունն անհամատեղելի է Ազգային ժողովի անդամ լինելու հետ։ Սա մասնավորապես վերաբերվում էր Միեռ Տիռառին, ով ընտրվել էր և Կոմունայի և Ազգային ժողովի անդամ։ Տեսնելով նոր Կոմունայի առավել արմատական ​​քաղաքական ուղղվածությունը՝ Տիրարդը և շուրջ քսան հանրապետականներ որոշեցին, որ ամենաիմաստուն քայլը կլինի հրաժարվել Կոմունայից։ Երկար բանավեճից հետո ընդունվեց նաև բանաձև, որ Խորհրդի քննարկումները պետք է լինեն գաղտնի, քանի որ Կոմունան արդյունավետորեն պատերազմում էր Վերսալում գտնվող կառավարության հետ և չպետք է իր մտադրությունները հայտնի դարձներ թշնամուն ։
Համաձայն արմատական ​​անդամների առաջարկած մոդելի՝ նոր կառավարությունը չուներ նախագահ, քաղաքապետ և գլխավոր հրամանատար։ Կոմունան սկսեց ստեղծել Փարիզում ղեկավարումը կազմակերպելու համար Ազգային ժողովի նման 9 հանձնաժողովներ։ Հանձնաժողովները հաշվետու էին Հատուկ հանձնաժողովին։ Ընդունված առաջին միջոցառումներից մեկը ռազմական զորակոչի վերացումն էր, որ բացի Ազգային գվարդիայից այլ ռազմական ուժ չի կարող ստեղծվել կամ մտցվել մայրաքաղաք, և որ բոլոր առողջ արական քաղաքացիները Ազգային գվարդիայի անդամ են։ Նոր համակարգը ուներ մեկ կարևոր թույլ տեղ՝ Ազգային գվարդիան ուներ երկու տարբեր հրամանատարներ։ Նրանք զեկուցում էին ինչպես Ազգային գվարդիայի կենտրոնական կոմիտեին, այնպես էլ Գործադիր հանձնաժողովին, և պարզ չէր, թե որ մեկն էր ղեկավարելու Թիերսի կառավարության հետ անխուսափելի պատերազմը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի պատմություն Կատեգորիա:1871 հիմնադրումներ Ֆրանսիայում
1751
Մահեր
Կատեգորիա:1751 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Չիյու
Չիյու (Чию), գետ Ռուսաստանում, հոսում Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Իրվա գետի աջ ափին՝57 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 19 մ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Մայրիկ, ես ողջ եմ (ֆիլմ, 1985)
«Մայրիկ, ես ողջ եմ» («Мама, я жив»), 1985 թվականի խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ՝ նկարահանել է ռեժիսոր Իգոր Դոբրոլյուբովը։
Սյուժե
1943 թվականի աշուն, Հայրենական մեծ պատերազմ։ Պարտիզանական ճամբար բելառուսական ճահիճներում։ Ճամբարի «անտառային դպրոցում» նորեկ կա՝ Պետյա Դիմը, որ բաց է թողել ուսման երկու տարիները, արդեն մոռացել է սովորածն ու նստում է իրենից փոքր երեխաների հետ։ Շուտով հրամանատարությունը որոշում է դպրոցը՝ ծեր ուսուցչուհուն և տասը երեխաների, ուղարկել Մեծ երկիր, բայց ինքնաթիռի ժամանման վայրում տեղակայվել է ֆաշիստների պատժիչ ջոկատի դարանը։ Պարտիզանների պաշտպանության ներքո երեխաներն ուսուցչուհու հետ հասցնում են հեռանալ և թաքնվել ճահիճներում գտնվող տանը։ Պատժիչ ջոկատի անդամները գտնում են դպրոցն ու այրում ստացված տետրերն ու դասագրքերը, վերցնում հագուստն ու երեխաների կողմից ականապատ դաշտում հավաքված կարտոֆիլը։ Ֆաշիստները չեն սպանում երեխաներին՝ համոզված լինելով, որ նրան կմահանան սովից։
Բայց երեխաների շարքում է Պետյա Դիմը։ Նա իր հինգ մատի պես գիտի անտառն ու ճահիճները։ Տասներկու տարեկանում նա արդեն ունի պարտիզանական ջոկատի հետախույզի երկու տարվա մարտական փորձ և «Խիզախության համար» մեդալ։ Նա ունի նաև զենք, որ կարտոֆիլ հավաքելիս գտել է ականապատ դաշտում։ Եվ նպատակ՝ կատարել զոհված կոմիսարի վերջին ու «գրեթե մարտական» առաջադրանքը՝ հանձնել ինքնաձիգն ու ուսուցչուհուն հանձնել հինգերորդ դասարանի քննությունը։
Ֆիլմի վերնագիրը՝ «Մայրիկ, ես ողջ եմ», այն գրությունն է, որ Պետյա Դիմը, հետախուզական երթի ժամանակ մտնելով հայրենի գյուղ, գրում է իրենց այրված տան վառարանի մնացորդների վրա՝ իմանալով, որ մորն սպանել են գերմանացիները։
Դերերում
Երեխաներ՝ Մեծահասակներ՝
Երաժշտություն
Ֆիլմում հնչում են «Я живой (Встречай меня мама, я так торопился)» և «Белоруссия моя» երգերը (երաժշտությունը՝ Վալերի Զուբկովի, տեքստը՝ Միխայիլ Տանիչի) Սերգեյ Բելիկովի կատարմամբ ։
Արգիլիթ
Արգիլիթ (<ἄργιλλος — կավ, λίθος - քար), մուգ գույնի նստվածքային ապար, առաջանում է կավերի ջրազրկման, խտացման և մասամբ ցեմենտացման հետևանքով։ Հաճախ պարունակում է մանրահատիկ ավազ։ Կարող է լինել պարզ կամ նուրբ-շերտավոր։ Արգիլիթ կավերի՝ թերթաքարերի անցման պրոցեսի առաջին ստադիայի արդյունք է։ Կավերից տարբերվում է բարձր կարծրությամբ, ջրում չթրջվելու հատկությամբ և ոչ պլաստիկությամբ։ Տարածված է երկրակեղևի գեոսինկլինալային մարզերում։ Օգտագործվում է որպես քիմիկատների և պլաստմասսաների լցանյութ։
Կատեգորիա:Նստվածքային ապարներ
Լյուպեն (հեռուստասերիալ)
«Լյուպեն» (Lupin), ֆրանսիական հեռուստասերիալ, որը ստեղծել են Ջորջ Քեյը և Ֆրանսուա Ուզան։ Թողարկվել է 2021 թվականի հունվարի 8-ին Նեթֆլիքսում։ Սերիալը բաղկացած է 10 սերիայից, որոնք թողարկվել են առանձին ։ Գլխավոր դերում հանդես է եկել Օմար Սին։ Սերիալը նկարահանվել է Արսեն Լյուպենի կերպարի հիման վրա, որն ստեղծել է Մորիս Լեբլանը ։
Սյուժե
1995 թվականին պատանի Ասան Դիոպը վերապրել է հոր մահը, որը մեղադրվում էր հանցագործության մեջ, որը նա չէր կատարել։ 25 տարի անց Ասանը մասնակցում է Ֆրանսիայի թագուհի Մարիա Անտուանետայի վզնոցի գողությանը։ Լուվրում ցուցադրված զարդը պատկանում է Փելեգրինի հարուստ ընտանիքին։ Ասանը ցանկանում է վրեժխնդիր լինել այդ ընտանիքից, որը անարդարացիորեն մեղադրում էր իր հորը գողության մեջ՝ ոգեշնչվելով իր սիրելի «ջենտելմեն կողոպտիչ» հերոս Արսեն Լյուպենից։ Իր ապօրինի գործունեությանը զուգահեռ, Ասանը փորձում է ժամանակ գտնել իր որդու՝ Ռաուլի համար, որը ապրում է իր մոր՝ Ասանի նախկին ընկերուհի Քլերի հետ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Քրեական հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:2021 հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Նեթֆլիքսի բնօրինակ ծրագրեր
Գեղամ Մալխասյան
Մեջբերումներ Գեղամ Մալխասյանի մասին
«Նա մենակ է, նա քաոսի մեջ է, մի օր կփարատվի քաոսը և կճառագի լույսը»։
Արմինե Կալենց
ՀԽՍՀ վաստակավոր նկարիչ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:Հայաստանի նկարիչների միության անդամներ
Կիմ Օկ
Կիմ Օկ ,  Հյուսիսային Կորեայի քաղաքական ակտիվիստ, Կիմ Ջոնգ Իլի չորրորդ կինը, Կիմ Ջոնգ Ունի խորթ մայրը։
1752
Մահեր
Կատեգորիա:1752 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Կիմ Օկ
Կենսագրություն
Ավարտել է Փհենյանի երաժշտության և պարի համալսարանի դաշնամուրի բաժինը։ Հետագայում դարձել է Կիմ Ջոնգ Իլի անձնական քարտուղարը, իսկ 2004 թվականին՝ նրա երրորդ կնոջ և Կիմ Չեն Ունի մոր մահվանից հետո, նաև «սիրելի առաջնորդի» կինը (պաշտոնապես ամուսնությունը կնքվել է 2007 թվականին )։