cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Սուրբ Խաչ եկեղեցի (Սուլդա)
Ճարտարապետություն
Արևմտյան պատին կից չորսասյուն սյունասրահ է, որի վրա կանգնած է վեցանիստ զանգակատունը։ Եկեղեցու դահլիճը բաժանված է երեք նավերի։
Խորանը գտնվում է արևելյան մասում, իսկ նրա աջ և ձախ կողմերում կան ավանդատներ։ Մկրտության ավազանն է գտնվում է հյուսիսային պատին։
1860-1880-ական թվականներին եկեղեցու հոգևոր կազմն է եղել՝ Մկրտիչ քհն. Մալխասյանցը և Սարգիս քհն. Ֆարմանյանը։
Եկեղեցու արևելյան կողմում է գտնվում գյուղի երկու գերեզմանոցներից մեկը։
2016 թվականի հոկտեմբերի 22-ին եկեղեցին վերաօծվում է։ Վիրահայոց թեմի առաջնորդ Գերաշնորհ Տեր Վազգեն եպիսկոպոս Միրզախանյանի ձեռամբ և Սամցխե- Ջավախքի և Ծալկայի ընդհանուր առաջնորդական փոխանորդ Հոգեշնորհ Տեր Բաբգէն վարդապետ Սալբիյանի մասնակցությամբ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ Կատեգորիա:Վանքեր Կատեգորիա:Հայ Առաքելական Եկեղեցի Կատեգորիա:Վրաստանի հայոց թեմ
(6928) Լաննա
(6928) Լաննա (Lanna), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1994 թվականի հոկտեմբերի 11-ին Միլոշ Տիխիի կողմից Կլետում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,67868 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0404 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3169 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1601,33 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,224814 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,56° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1994 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Միլոշ Տիխիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Օլմոս դե Օխեդա
Օլմոս դե Օխեդա  (Olmos de Ojeda), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Պալեսիա պրովինցիայի, Կաստելանիա և Լիոն ինքնավար համայնքի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Բոեդո Օխեդա շրջանում։ Բնակչությունը 252 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Իսկենդերունի գավառ
Իսկենդերուն, գավառ (գավառակ) Կիլիկիայում, Ադանայի նահանգում։ Կենտրոնը Ալեքսանդրետտա քաղաքն էր։
Աշխարհագրություն
Տարածվում էր Դաշտային Կիլիկիայում, պատմական Հայոց ծոցի շրջանում։ Ունի արգավանդ ու բերրի հող։ Տեղ-տեղ ճահճուտներ են։
Պատմություն
1915-1920 թվականների Մեծ եղեռնի բռնագաղթի և կոտորածների պատճառով գավառակն ամբողջովին հայաթափ եղավ։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը այգեգործություն, դածտավարություն, պտղաբուծությունն ու անասնապահությունն էր։
Վարչական բաժանում
1905 թվականին գավառն ուներ 24 գյուղ, որից մի քանիսը՝ հայաբնակ ։
Ակիմիսկի
Ակիմինսկի կղզի (Akimiski Island), մեծ կղզի Ջեյմսի ծոցում (Կանադա)։ Մտնում է Կանադայի Կիկիտան շրջանի Նունավուտի տարածքի կազմում։
Աշխարհագրություն
Կղզու տարածքը կազմում է 3001 կմ², որը դարձնում է նրան 163-երորդը աշխարհի խոշորագույն կղզիների ցուցակում և 29-երորդը Կանադայի խոշորագույն կղզիների ցուցակում։ Կղզու ջրափնյա գծի երկարությունը հավասար է 261 կմ², առավելագույն երկարությունը 86 կմ է, առավելագույն լայնությունը՝ 32 կմ ։ Կղզին գտնվում է Օնտարիո նահանգից 19 կմ հեռու, որը կարելի է տեսնել կղզու արևմտյան ափից։
Կղզու մակերեսը հարթավայրային է՝ հյուսիսում աննշան տեղանքի բարձրացմամբ։ Հիմնական բուսատեսակներն են՝ քարաքոսներ, մամուռներ և խոտեր, նաև գաճաճ սև եղևնիներ։ Ափամերձ ծանծաղուտները կազմում են ճահճուտներ։ Քաղցրահամ ջրի վտակները, որոնք թափվում են Ջեյմսի ծոց հարավ-արևմուտքից, ապահովում են բավարար սնունդ հարևան կղզիների թռչնային գաղութների համար։
Ֆաունա
Ակիմսկի կղզու և ամբողջ Ջեյմսի ծոցի ափամերձ ջրերը և ծանծաղուտները կարևոր դեր են խաղում տարբեր չվող թռչունների կյանքում ։ Այդ թվում ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կղզիներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Անմարդաբնակ կղզիներ Կատեգորիա:Հուդզոնի ծոցի կղզիներ
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Մերենիա)
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի, Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցի, գտնվում է Վրաստանի Ախալքալաքի շրջանից 15 կմ դեպի հյուսիս-արևելք, Մերենիա կոչվող գյուղում, կառուցվել է 19-րդ դարում։
Ստերլիբաշևո
Ստերլիբաշևո (Стерлибашево, Стәрлебаш), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ստերլիբաշևսկի շրջանի կազմում։
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Մերենիա)
Մերենիա գյուղի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին հիմնադրվել է 1830 թվականին։ Եկեղեցու անունի հետ կապված հիշատակումներ կան 1839-1840-ական թվականների Վրաստանի և Իմերեթի թեմի տեղեկագրում։ Եկեղեցին 1866 թվականին եղել է փայտաշեն կառույց, իսկ արդեն 1885 թվականին` քարաշեն։ Եկեղեցու դպիրներն են եղել՝ Հակոբ Սարգսյանը, Խաչատուր Հովհաննիսյանը և Գալուստ Մակարյանը։ 1899 թվականի դեկտեմբերի 19-ին երկրաշարժից եկեղեցին տուժել է։
Ստերլիբաշևո
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 5775 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1680 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ստերլիբաշևսկի շրջանի բնակավայրեր
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Մերենիա)
Ճարտարապետություն
Եկեղեցին միանավ բազիլիկ կառույց է, կառուցվել է տուֆ տեսակի քարից, նրա չափսերն են (16 х 11) մետր։ Ունի մեկ մուտք, որը գտնվում է արևմտյան կողմից, իսկ մուտքի վերևի մասում կա հայերեն արձանագրություն։ Զանգակատուն գտնվում է տանիքի արևմտյան հատվածում։ Սուրբ Խորանը գտնվում է արևելյան մասում, իսկ նրա երկու կողմերում կան ավանդատներ։ Ունի մկրտության ավազան, որը գտնվում է հյուսիսային կողմում։
1850-1880-ական թվականներին եկեղեցու հոգրոր կազմն է եղել՝ Հովակիմ քհն. Բաղդասարյանը և Իսահակ քհն. Ասլանյանցը։
Խորհրդային անաստվածության տարիներին եկեղեցին չի գործել, և վերածվել է պահեստի։ 2010 թվականին գյուղացիների ջանքերով սկսվում է եկեղեցու վերանորոգման աշխատանքները։ 2013 թվականի ապրիլի 7-ին, եկեղեցին վերաօծվում է, ձեռամբ Վիրահայոց թեմի առաջնորդ Գերաշնորհ Տեր Վազգեն եպիսկոպոս Միրզախանյանի, մասնակցությամբ Սամցխե-Ջավախքի և Ծալկայի ընդհանուր առաջնորդական փոխանորդ Հգշ. Տ. Բաբգէն վրդ. Սալբիյանի և տեղի հոգևոր դասի։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ Կատեգորիա:Վանքեր Կատեգորիա:Հայ Առաքելական Եկեղեցի Կատեգորիա:Վրաստանի հայոց թեմ
Կոդախ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Բերդաձորի ենթաշրջան
Բերդաձորի ենթաշրջան, գյուղական համայնքների միավոր Լեռնային Ղարաբաղի ինքնավար մարզի Շուշիի շրջանում, հետագայում Արցախի Հանրապետության Շուշիի շրջանի վարչատարածքային կառուցվածքում։ Ներառում էր Հինշեն, Մեծշեն, Կանաչ թալա, Տասը Վերստ, Եղցահող գյուղերը (2002)։ 20-րդ դարի սկզբին Բերդաձորի ենթաշրջանը մտնում էր Զանգեզուրի գավառի մեջ և բաղկացած էր Հինշեն, Եղցահող, Մարեն Կյումեր, Կանաչ Թալա, Տշտվեղ (Դաշտահող), Քըզկեն ձոր (Քեղաձոր), Մեծ Խեփոսն, Փոքր Խերխան, Շորեն Թալա, Չոբան Գունեյ, Թավան Ավի, Գրմանավըղ, Հինգըզվըղ, Պիժախութ (Բժշկաբլուր), Իլանաց, Բըղլավար, Ղոե Փեկե (Փակ), Թումասեռ են գյուղերից։ 1905-1906 թվականների հայ-թաթարական և 1918-1920 թվականների հայ-թուրքական ընդհարումների ժամանակ բերդաձորցիները հաջողությամբ դիմադրել են թյուրք-թաթարական ուժերին։
1988 թվականի պատերազմ
1988 թվականին Բերդաձորում կրկին վերածվել է պատերազմական թատերաբեմի։ Բոլոր կողմերից շրջապատված լինելով ադրբեջանական գյուղերով՝ ենթաշրջանի բնակավայրերը մնացել են առանց հաղորդակցության ուղիների, կապի միջոցներ չեն գործել վարչական ենթակարարցվածքները։ Հակառակոպը տարբեր գյուղերում տեղակայել էր ռազմական հենակետեր և զորախմբեր, պարբերաբար հարձակվել, թալանել, հրկիզել ես գյուղերը, պայթեցրել շինությունները, ահաբեկել խաղաղ բնակչությանը։ Թշնամու ոտնձգությունները կանխելու համար 1989 թվականին ստեղծվել է Բերդաձորի ինքնապաշտպանական խորհուրդը (հրամանատարներ՝ Ա. Հարաթյունյան, Ա. Մկրտչյան, անդամներ՝ Վ. Սիմոնյան, Հ. Պետասյան, Գ. Հարությունյան, Ս. Գրիգորյան, Ս Դավթյան, Գ. Առստամյան)։ Խորհրդին և հրամանատարությանն են ենթարկվել Հինշենի հրամանատար՝ Գ. Առստամյան, շտաբի պետ՝ Ա. Սահակյան), Մեծշենի (Ս. Գրիգորյան, Գ. Հարությունյան), Եղցահոդի (Հ. Պետասյան, Վ. Սիմոնյան), Ծաղկաձորի (Շ. Ձոբանյան, Ա. Իսախանյան) ջոկատները, որոնք 1989-1990 թվականներին ՀՀ կամավորական ջոկատների հետ պաշտպանել են ենթաշրջանի գյուղերը։ 1990 թվականի հոկտեմբերին հակառակորդը գերակշիռ ուժերով հարձակվել է Հինշենի հարավարևմտյան դիրքերի վրա՝ նպատակ ունենալով գրավել Թումաս բերդի և «Քումա քափ» պահակակետերը։ Հինշենի ջոկատը կարողացել է կասեցնել թշնամու առաջխաղացումը և պահել դիրքերը։ Հինշենի, Մեծշենի, Եղծահողի ջոկատները կատաղի մարտեր են մղել նաև Սափբաբ լեռան բարձունքներում։ Սակայն 1991 թվականին, ԽՍՀՄ ՆԳՆ զորքերի աջակցությամբ, ադրբեջանցիներին հաջողվել է հայաթափել ենթաշրջանի գյուղերը։ Ազատամարտիկները պայքարը շարունակել են ԼՂՀ տարբեր շրջանների ջոկատների կազմերում, իսկ Ասկերանի շրջանի Զան ախչի գյուղում տեղակայված ջոկատը մասնակցել է Քարինտակի ինքնապաշտպանությանը, կատարել հետախուզական առաջադրանքներ, գրոհել Ձանախչի-Նաբիլար-Լիսագոր-Ծաղկաձոր-Մեծշեն-Հինշեն ուղղությամբ։ Մարտանցումը կատարվել է հաջողությամբ (առանց զոհերի)։
1993
1993 թվականի հունվարից Բերդաձորի ենթաշրջանի գյուղերի կամավորական ջոկատները ներառվել են Բերդաձորի առանձին մոտոհրաձգային գումարտակի կազմում (հրամանատար՝ Վ. Կասյան)։ Տարածքային սկզբունքով կազմավորվել են գումարտակի Հինշենի, Մեծշենի և Եղցահոդի վաշտերը։ Գումարտակը առանձին, 1993 թվականի մարտից Շուշիի գնդի կազմում մասնակցել է Լաչինի, Կուբաթլուի, Զանգելանի, Ֆիզողիի, Հաադիգի, Մարտակերտի և այլ շրջանների ազատագրական մարտերին։
Ազատագրումը
Բերդաձորի ենթաշրջանը ազատագրվել է 1992 թվականի մայիսի 17-ին։ Բերդաձորի ենթաշրջանից ԼՂՀ «Մարտական խաչ» 1-ին աստիճանի շքանշանով պարգևատրվել են Ա. Մկրտչյանը (հետմահու), Վ. Կապանը, Հ. Պետրոսյանը (հետմահու), 2-րդ աստիճանի շքանշանով՝ Վ. Նասիբյանը, Ի. Հունանյանը (հետմահու), Հ. Նասիբյանը, Ռ. Մինասյանը, Կ. Սարգսյանը։
Կատեգորիա:Արցախ
Խոսե Խուլիո դե Սոուզա Պինտու
Խոսե Խուլիո դե Սոուզա Պինտուն (порт. José Júlio de Souza Pinto, ), պորտուգալացի նկարիչ, որը ստեղծագործել է նատուրալիզմի ոճով։
Անձնական կյանք
Նա ամուսնացած է եղել Լուիզա Բիգոյի հետ, նրանք ունեցել են երկու տղա, նրանցից մեկը քանդակագործ և նկարիչ Կարլոշ Լուիշ դե Սոուզա Պինտուն է (Carlos Luís de Sousa Pinto):
Ստեղծագործություն
Քննադատները նրա կտավներում նկատել են խորը թախիծ, ինչը հատուկ է բրետոնցի նկարիչների աշխատանքներին և այդպիսով հակասում է իր հարազատ Պորտուգալիայի գույներին։ Հաճախ նա նկարում է սենտիմենտալ և դրամատիկ դրվագներ։ Նրա աշխատանքներին սովորաբար բնորոշ է Նատուրալիզմը, սակայն այդ նատուրալիզմը բավականին էկլետիկ է։ Նրա կտավներում նաև առանձնացվում են իմպրեսիոնիզմի տարրեր և նույնիսկ պոստիմպրեսիոնիզմի ազդեցություն։ Մասնագետները նույն հորիզոնականի վրա են դնում Սոուզա Պինտուի ստեղծագործություններն այլ աշակերտների աշխատանքների հետ, ինչպիսիք են Պասկալ Ադոլֆ Ժան Դանյան Բուվրեն և Ժյուլ Բրետոնը։ Նրանք այն սակավաթիվ ֆրանսացի նկարիչներից են, ովքեր գյուղական կյանքը պատկերել են նատուրալիզմի շնչով։ 1910 թվականի նկարներին ավելի բնորոշ է գույների ապանյութականացում։ Սոուզա Պինտուն սկսում է աշխատել բնանկարի ժանրում` սովորաբար նկարելով իր տան մոտիկ գյուղի բնությունը և ընդգծում է իր շրջապատում գտնվող մարդկանց շատ լավ ծանոթ փոքրիկ հողատարածքի յուրահատկությունը։
Մրցանակներ
1883 թվականին Փարիզյան սալոնում նկարչի «Os calções rotos» կտավը ստացել է խրախուսական մեդալ։ 1884 թվականին Պորտուգալիայի կառավարության կողմից նրան շնորհվել է Սանտյագոյի շքանշան։ Հաջորդող տարիներին նրա հաջողությունները շարունակական բնույթ են կրում, 1889 թվականին Փարիզում անցկացվող համաշխարհային ցուցահանդեսում արվեստագետը արծաթե մեդալ է ստացել, որը նրան մրցույթից դուրս հնարավորություն է տալիս մասնակցել այլ ցուցահանդեսների։ 1895 թվականին Ռիո դե Ժանեյրոյում կայացած ցուցահանդեսում Խոսե Խուլիո դե Սոուզ Պինտունին ստացել է արծաթե մեդալ։ Երկու տարի անց, 1928 թվականին ստացել է Պատվո լեգեոնի շքանշանի աստիճան, նկարիչը նաև 1928 թվականին առաջադրվել է սպայի շքանշանի։ 1896 թվականին Ռեննի ցուցահանդեսում արժանացել է պատվավոր դիպլոմի, իսկ Ատլանտայի ցուցահանդեսին` ոսկե մեդալի։
Պատկերասրահ
Նկարչի աշխատանքները 1890—1900 թվականներին
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պորտուգալացի նկարիչներ Կատեգորիա:Պորտուի համալսարանի շրջանավարտներ
Մարտունի գյուղի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Գեղարքունիքի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Գեղարքունիքի մարզի Մարտունի գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 57 հուշարձան (13 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Գալ (Զանգեզուրի գավառ)
Գալ, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում ։
Բնակչություն
1908 թվականին գյուղն ունեցել է 683 ադրբեջանցի բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Պրիյդու Բեյեր
Պրիյդու Բեյեր (Priidu Beier,, Մաթի Մոգուցի, Պիեռ Բեզուխով, Ադա Պրիյլուպ, Կերստի Մաակլեր կեղծանուններով), էստոնացի բանաստեղծ, լրագրող և մանկավարժ։
Կենսագրություն
Պրիյդու Բեյերը ծնվել է 1957 թվականի հոկտեմբերի 16-ին Տարտուում։ 1965-1983 թվականներին հաճախել է Հարավային Էստոնիայի տարբեր դպրոցներ։ 1976-1983 թվականներին սովորել է Տարտուի համալսարանի պատմական ֆակուլտետում։ 1984-1991 թվականներին աշխատել է Տարտուի գեղարվեստի թանգարանում, ապա ուսուցիչ է եղել տարբեր դպրոցներում։ Միաժամանակ զբաղվել է լրագրողական գործունեությամբ։ 1992-1994 թվականներին եղել «Postimees» թերթի մշակույթի բաժնի խմբագիր ։ 1994 թվականին եղել է արվեստի, փիլիսոփայության և պատմության ուսուցիչ Տարտուի Հուգո Տրեֆների գիմնազիայում ։
1989 թվականին Բեյերը Էստոնիայի գրողների միության անդամ է։
Ստեղծագործություն
Պրիյդու Բեյերի ստեղծագործական դեբյուտը կայացել է 1976 թվականին, երբ նրա բանաստեղծությունները հրատարակվել են «Sirp ja Vasar» ամսագրում։ Այնուհետև նրա ստեղծագործությունները հրատարակվել են Էստոնիայի երիտասարդ բանաստեղծների ստեղծագործությունների ժողովածուներում ։ Նրա բանաստեղծությունների առաջին ժողովածուն հայտնվել է միայն 1986 թվականին, մինչ դա հեղինակը բազմիցս ենթարկվել է քննադատության ։ 1970-ական և 1980-ական թվականներին նա եղել է բանաստեղծական երեկոների ճանաչված մասնակիցներից մեկը և պատկանել է այսպես կոչված «ընդհատակյա բանաստեղծների» թվին ։
Առաջին գրքին արագ հաջորդել են բանաստեղծությունների այլ ժողովածուներ, որոնց մի մասը եղել են Մաթի Մոգուցի կեղծանունով։ Այդ կեղծանունով հանդես է եկել ոչ միայն Պրիյդու Բեյերը, այլև Տարտուից կոլեկցիոներ Մաթի Միլիուսը (1945-2015) ։
Բեյերի բանաստեղծությունները համարվում են տեղ-տեղ անվայել և սուր։ Նրա տեքստերը հաճախ ներբողների պարոդիաներ են պարունակում են պարզ չափական տներ՝ սովորական հանգերով և տաղաչափությամբ, որոնք հաճախ չեն համընկնում ։ Բայերի արվեստը «հատուկ տեղ է զբաղեցնում էստոնական քնարերգության գլխավոր հոսանքների շրջանում» ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Էստոնացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Էստոնացի լրագրողներ Կատեգորիա:Էստոնացի մանկավարժներ Կատեգորիա:Տարտուի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Սեդրակ Թևոնյան
Սեդրակ Թևոնյան, Հայաստանի Հանրապետության Ազգային Ժողովի 7-րդ գումարման պատգամավոր ։ Տարածքային կառավարման, տեղական ինքնակառավարման, գյուղատնտեսության և բնապահպանության հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ։ ՀՀ ԱԺ 8-րդ գումարման պատգամավոր, «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցության անդամ, ֆինանսավարկային և բյուջետային հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ։ 2022 թվականի հունվարի 13-ից` ՀՀ Արարատի մարզպետ։
Կենսագրություն
Սեդրակ Թևոնյանը ծնվել է 1990 թվականի փետրվարի 16-ին Արարատի մարզի Արալեզ գյուղում։
Միչև 2011 թվականը սովորել է Հայաստանի պետական ագրարային համալսարանի խմորման արտադրությունների տեխնոլոգիա և գինեգործություն ֆակուլտետում, ապա ստանալով տեխնիկայի և տեխնոլոգիայի բակալավրի աստիճան «խմորման արտադրությունների տեխնոլոգիա և գինեգործություն» մասնագիտությամբ։
2011 թվականից զբաղվում է ընտանեկան ձեռնարկատիրությամբ խաղողագործության և այգեգործության ոլորտում։
Քաղաքական գործունեություն
Սեդրակ Թևոնյանը 2018 թվականի դեկտեմբերի 9-ին թիվ 5 ընտրատարածքի տարածքային ընտրական ցոցակով ընտրվել է Ազգային ժողովի պատգամավոր «Իմ քայլը» կուսակցությունների դաշինքի կազմում։
2022 թվականի հունվարի 13-ին նշանակվել է ՀՀ Արարատի մարզպետ։
Ընտանիք
Սեդրակ Թևոնյան ամուսնացած է և ունի մեկ զավակ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՀՀ ԱԺ 7-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:Քաղաքացիական պայմանագիր կուսակցության անդամներ
Զատիշիե (գյուղ, Բոբրովիցայի շրջան)
Զատիշիե (Затишшя), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բոբրովիցայի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բոբրովիցայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1924 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Սաֆիե սուլթան
Սաֆիե Սուլթան (Safiye Sultan, )՝ օսմանյան սուլթան Մուրադ III–ի հարճն ու Մեհմեդ III-ի մայրը։ Մեհմեդի օրոք կրել է վալիդե սուլթանի տիտղոսը (սուլթանի մայր) և Օսմանյան կայսրության կարևորագույն դեմքերից մեկն է եղել։
Ծագում
Սաֆիեի՝ որպես վալիդե վարած քաղաքականության պատճառով նրա ծագումը հաճախ կապում են սկեսուրի՝ վենետիկուհի Նուրբանու սուլթանի ծագման հետ․ այս երկու սուլթանուհիների ազգակցական կապի վարկածի համաձայն՝ Սաֆիեն Լեոնարդո Բաֆոյի՝ Կորֆուի վենետիկյան նահանգապետի դուստրն էր, գերի էր վերցվել մուսուլման ծովահենների կողմից և 1562 թվականին հանձնվել սուլթանական հարեմ։ Սակայն, ամենայն հավանականությամբ, աղջիկը ծնունդով ալբանական Ռեզի գյուղից է եղել, որը գտնվում էր Դուկագինյան լեռնաշխարհում ։
Սուլթանի ֆավորիտուհի
Մինչև Մուրադ III-ի գահակալելը և դրանից հետո ևս երկար տարիներ Սաֆիեն եղել է նրա միակ հարճը։ Նուրբանու սուլթանը որդուն խորհուրդ է տվել ի շահ դինաստիայի այլ հարճեր ևս ունենալ, քանի որ 1581 թվականի դրությամբ ողջ է եղել միայն մեկ շեհզադե՝ Մուրադի և Սաֆիեի որդին՝ Մեհմեդը։ Սաֆիեի ծնած մյուս որդիները մահացել են վաղ մանկական տարիքում, ծնվելուց հետո կամ դրանից շատ չանցած։ 1583 թվականին Նուրբանուն Սաֆիեին մեղադրել է կախարդության մեջ, որով իբր Մուրադը իմպոտենտ է դարձրել՝ անկարող նոր հարճ վերցնելու. Սաֆիեի մի քանի ծառաներ ձերբակալվել և խոշտանգվել են ։ Դրանից կարճ ժամանակ անց Մուրադի քույրը՝ Էսմեհան սուլթանը, եղբորը երկու գեղեցիկ ստրկուհիներ է նվիրել, որոնց նա ընդունել և դարձրել է իր հարճերը։ Հաջորդ մի քանի տարիների ընթացքում Մուրադը քսան որդիների և քսանյոթ դուստրերի հայր է դարձել։
Վենետիկյան զեկույցներում խոսվում է այն մասին, որ չնայած Մուրադի և այլ կանանց միջև կապերի պատճառով նախնական դառնությանը, Սաֆիեն արժանապատվորեն է պահել իրեն և խանդ ցույց չի տվել Մուրադի հարճերի նկատմամբ։ Ավելի ուշ Սաֆիեն ինքն էր հարեմի համար գեղեցիկ ստրուկներ գնում՝ դրանով արժանանալով սուլթանի երախտագիտությանը, ով շարունակում էր գնահատել նրան և խորհրդակցել նրա հետ քաղաքական հարցերի շուրջ, հատկապես Նուրբանուի մահից հետո։ Մուրադի կյանքի և կառավարման վերջին տարիներին Սաֆիեն կրկին դարձել է նրա միակ հարճն ու ուղեկիցը։ Ըստ վենետիկյան և անգլիական դեսպանների, չնայած սուլթանի վրա Սաֆիեի ունեցած մեծ ազդեցությանը, Մուրադն այդպես էլ նրան իր օրինական կինը չի դարձրել, թեև պատմաբան Մուստաֆա Ալին հակառակն է պնդում։ Կարծիք կա, որ իր մոր թշնամիներն են Մուրադին հետ պահել Սաֆիեի հետ ամուսնությունից, քանի որ կարծում էին, որ այդ դեպքում սուլթանը երկար չի ապրի՝ ինչպես և իր հայրը։
1594 թվականի ընթացքի՝ դեսպանների կողմից արված հայտարարությունների համաձայն՝ Մուրադը դժգոհ էր իր ավագ որդու ժողովրդականությունից, հատկապես ենիչերիների շրջանում, որոնք չէին սիրում գիրությունից անդյուրաշարժ դարձած սուլթանին, և վախենում էր, որ նա իրեն գահընկեց կանի։ Հայտնի է, որ Սաֆիեն որդուն զգուշացրել է հնարավոր սպանության մասին, ինչը, սակայն, տեղի չի ունեցել։
Վալիդե սուլթան
1595 թվականին Մուրադ III–ի մահով Սաֆիեն դարձավ վալիդե սուլթան՝ որդու՝ Մեհմեդ III–ի օրոք, հետագայում Սաֆիեն դարձավ Օսմանյան կայսրությունում սուլթանի ամենահզոր մայրերից մեկը։ Մինչև Մեհմեդ III–ի մահը՝ 1603 թվականը, երկրի քաղաքականությունը որոշում էր կուսակցությունը, որը գլխավորում էր Սաֆիեն Գազանֆեր աղայի՝ սպիտակ ներքինիների ղեկավարի, և Էնդերունի ղեկավարի հետ համատեղ ։
Դառնալով վալիդե՝ Սաֆիեն հսկայական իշխանություն և մեծ եկամուտ ստացավ․ Մեհմեդ III-ի կառավարման երկրորդ կեսին Սաֆիեն օրական ստանում էր միայն 3000 ակչե ռոճիկ։ Բացի դա, եկամուտ էին բերում նաև վալիդե սուլթանի կարիքների համար տրամադրված հողերը։ Երբ Մեհմեդ III–ը 1596 թվականին գնաց Հունգարիա արշավի, նա իր մորը տվեց երկրի գանձարանի կառավարման իրավունքը։ Իր պաշտոնավարման ընթացքում Սաֆիեն որդուն համոզեց մեծ վեզիրի պաշտոնում նշանակել իր փեսային՝ Իբրահիմ փաշային։ Կայսրության գլխավոր պաշտոնում փեսայի նշանակումը այդքան էլ հաջողված չէր․ անգլիական դեսպանի քարտուղարը գրել է, որ Սաֆիեն մի անգամ պալատից «միասին լողացող մի քանի նավակներ է տեսել Բոսֆորի վրա։ Մայր–թագուհին ծառային ուղարկել է պարզելու, թե ինչ է կատարվում, նրան ասել են, որ վեզիրը արդարադատություն է իրականացնում անառակ կանանց նկատմամբ»։ Դժգոհ Սաֆիեն հաշիվ է պահանջել փեսայից և հայտնել, որ իր որդին նրան թողել է քաղաքը կառավարելու, այլ ոչ թե կանանց ոչնչացնելու համար։
Որպես վալիդե Սաֆիեն իշխանական խոշոր ճգնաժամ ապրեց քիրա Էսպերանսա Մալհիից ունեցած կախյալության պատճառով ։ Քիրաներ սովորաբար դառնում էին ոչ իսլամական հավատքի կանայք (սովորաբար՝ հրեա), ովքեր հանդես էին գալիս որպես բիզնես գործակալ, քարտուղար և միջնորդ հարեմի կանանց և արտաքին աշխարհի միջև։ 1600 թվականին Էսպերանսայի և նրա որդու, ովքեր ավելի քան 50 միլիոն ակչեի հարստություն էին կուտակել, ազդեցությամբ սիպահները ապստամբեցին սուլթանի մոր դեմ։ Սաֆիեն թույլ էր տվել իր քիրային գումար վաստակել ողջ հարեմից և նույնիսկ ձեռքը հասցնել գանձարանին։ Արդյունքում, Մալհին որդու հետ միասին դաժանորեն սպանվեց սիպահների կողմից։ Մեհմեդը հրամայեց մահապատժի ենթարկել ապստամբների պարագլուխներին, որովհետև քիրայի որդին Սաֆիեի խորհրդականն էր և, այդպիսով, հենց սուլթանի ծառան։ Քանի որ զինվորները կարող էին կասկածել, որ վալիդեն ավելորդ ազդեցություն ունի սուլթանի վրա, Սաֆիեի խորհրդով մահապատժի մասին հրամանագրերը ստորագրեց մեծ վեզիրը։
Սաֆիեն մեծ դեր է խաղացել իր թոռան՝ Մահմուդի մահապատժի մեջ 1603 թվականին. հենց Սաֆիեն է որսացել Մահմուդի մորը՝ Հալիմե սուլթանին կրոնական կանխատեսի կողմից ուղարկած հաղորդագրությունը, որում ասվում էր, որ Մեհմեդ III-ը մահանալու է վեց ամսվա ընթացքում և նրան փոխարինելու է նրա ավագ որդին։ Անգլիացի դեսպանի գրառումների համաձայն, Մահմուդը հիասթափված է, որ «հայրը գտնվում է ծեր սուլթանուհու, իր տատիկի իշխանության տակ, և պետությունը փլուզվում է, քանի որ նա ոչինչ չի հարգում, բացի փող ստանալու սեփական ցանկությունը, ինչի մասին հաճախ է ողբում իր մայրը [Հալիմե սուլթանը]», ով «թագուհի-մոր սրտով չի»։ Սուլթանը որդուն սկսել էր կասկածել դավադրության մեջ, խանդել շեհզադեի ժողովրդականությանը և հրամայում է խեղդել Մահմուդին։ 1603 թվականի դեկտեմբերին Մեհմեդ III-ը մահացավ և սուլթան դարձավ նրա՝ Խանդան սուլթանից ծնված որդին՝ Ահմեդ I–ը։ Նրա առաջին որոշումներից մեկը եղավ Սաֆիեին իշխանությունից զրկելը. վերջինս 1604 թվականի հունվարին աքսորվեց Հին պալատ։ 1617 թվականին Ահմեդ I-ի մահից հետո գահին նստեց նրա եղբայր Մուստաֆա I-ը, որի մայրը՝ Հալիմե սուլթանը, որպես վալիդե օրական 3000 ակչե սկսեց ստանալ։ 1618 թվականին Մուստաֆա I-ը գահից հեռացվեց. Հալիմեն ուղարկվեց Հին պալատ, որտեղ սկսեց ստանալ միայն 2000 ակչե։ Հալիմեի՝ Հին պալատում գտնվելու առաջին ամիսներին Սաֆիեն դեռ կենդանի է եղել և հիշատակվել է 1618 թվականի նոյեմբերի աշխատավարձի վճարման փաստաթղթերում. որպես ավագ վալիդե՝ Սաֆիեն օրական 3000 ակչե է ստացել։ Քանի որ Հին պալատում Սաֆիեի կյանքի մասին հետագա տեղեկություններ չկան, կարելի է ենթադրել, որ նա մահացել է 1618 թվականի վերջին–1619 թվականի սկզբին։ Սաֆիեն թաղվել է Այա Սոֆիա մզկիթում, Մուրադ III-ի դամբարանում։
Արտաքին քաղաքականություն
Սաֆիեն, ինչպես և իր նախորդը՝ Նուրբանուն, հիմնականում վարել է վենետիկամետ քաղաքականություն և պարբերաբար միջնորդել է Վենետիկի դեսպաններին, որոնցից մեկը՝ Լորենցո Բերնարդոն, սենատում նրան նկարագրել է որպես «խոսքի տեր կին, հուսալի... և ես հայտնում եմ, որ միայն նրանում եմ ես գտել ճշմարտությունը Կոստանդնուպոլսում։ Ես միանգամայն խելամիտ եմ համարում պահպանել նրա դիրքորոշումը մեր հանդեպ՝ նրան առիթից–առիթ ինչ-որ հիասքանչ բաներ մատուցելով, որոնք կարող են նրան երախտագիտության զգացում պարգևել»։
Սաֆիեն լավ հարաբերություններ ուներ նաև Անգլիայի հետ։ Նա Մեհմեդ III-ին համոզել է դեպի Հունգարիա արշավանքին իր հետ վերցնել անգլիական դեսպանին։ Բացի այդ, Սաֆիեն անձնական նամակագրություն է վարել թագուհի Եղիսաբեթ I-ի հետ և նրա հետ նվերներ է փոխանակել։ Այսպես, Սաֆիեն նվեր է ստացել անգլիական թագուհու դիմանկարը՝ «արծաթե գործվածքից երկու զգեստի, արծաթե գործվածքից մեկ գոտու և ոսկե երիզով երկու թաշկինակի դիմաց»։ 1599 թվականին գրված մի նամակում Սաֆիեն պատասխանում է կայսրությունների միջև լավ հարաբերությունների մասին Եղիսաբեթի առաջարկին՝ «Ես ստացել եմ ձեր նամակը... Աստված տա, ես միջոցներ կձեռնարկեմ այն ամենի համար, ինչ գրել եք։ [Աստծո կամոք ես] թող բարի սիրտ ունենամ այդ առումով։ Ես անընդհատ հորդորում եմ իմ որդուն՝ Փադիշահին, գործել համաձայն պայմանագրի։ Ես չեմ անտեսում այդ մասին խոսել նրա հետ։ Աստված կտա, դուք վիշտ չեք զգա այս առումով։ Գուցե դուք նույնպես միշտ ամուր լինեք բարեկամության մեջ։ Աստված տա, մեր բարեկամությունը երբեք չմեռնի։ Դուք մի կառք եք ուղարկել ինձ, և այն տեղ է հասել։ Ես ընդունում եմ այն հաճույքով։ Ես ևս Ձեզ որպես նվեր ուղարկել եմ խալաթ, լայնագոտի, ոսկե ասեղնագործությամբ երկու մեծ սրբիչներ, երեք թաշկինակներ, և ռուբինե ու մարգարտյա խույրեր։ Հուսով եմ, որ Դուք կներեք [շնորհների աննշան լինելու համար]»։ Փակ կառքով, որի մասին Սաֆիեն խոսում է նամակում, նա հաճախ էր մեկնում քաղաք, ինչով առաջացնում էր ժողովրդի դժգոհությունը. շքեղ կառքը անհարիր էր համարվում հարեմի կանանց համար։ Սաֆիեի և Եղիսաբեթի միջև նամակների և նվերների փոխանակումը, ի տարբերություն դիվանագիտական, տնտեսական կամ ռազմական հարաբերությունների պահպանման նպատակով փոխանակման, ցույց է տալիս սուլթանուհու և թագուհու համարժեք հզորությունը։
Շինարարություն
Սաֆիեն հայտնի է նաև Էմինյոնյուում Նոր մզկիթի շինարարությամբ, որի սկիզբը դրվել է 1597 թվականին։ Էմինյոնյու շրջանը Ստամբուլի առևտրային կենտրոնն էր, որտեղ հիմնականում հրեաներ էին բնակվում։ Մեծ մզկիթի կառուցման համար հենց այս շրջանի ընտրությունը ակնհայտ էր. Սաֆիե սուլթանը հույս ուներ ընդլայնել իսլամական ազդեցության ոլորտը քաղաքի սահմաններում՝ շահարկելով տեղի և օտարերկրյա առևտրականների աճող դժգոհությունները, որոնց վնաս էր հասցրել իրենց հրեա գործընկերների հզորության և ազդեցության ավելացումը, որովհետև Սաֆիեն չեղարկել էր առևտրականների գույքի բռնագրավումը։ Սակայն շինարարության հետ կապված ծախսերի ավելացումը խիստ քննադատության է առաջացել։ Մասնավորապես, ենիչերիներին վրդովել էր վալիդե սուլթանի աճող քաղաքական ուժը, և նրանք հավատացած էին, որ մզկիթը ավելորդ ծախսեր է արժենում։ 1603 թվականին Մեհմեդ III-ի մահից հետո Սաֆիեն ուղարկվում է Հին պալատ, մզկիթի շինարարությունը դադարեցվում է:1660 թվականին այն հրապարակը, որտեղ գտնվում էր կիսակառույց մզկիթը, հրդեհվում է։ Հրդեհը վալիդե Թուրհան սուլթանի ուշադրությունը բևեռում է մզկիթի վրա, որի շինարարությունը նրա հրամանով ավարտվել է 1665 թվականին։ 1598 թվականին Կահիրեում բացվել է մեդրեսե, որը կրում էր Սաֆիեի անունը, ինչպես նաև 1610 թվականին այստեղ բացվել է Ալ-Մալիկա Սաֆիե մզկիթը, որը կառուցվել է Սաֆիեի նախկին ստրուկ Օսման աղայի կողմից և անվանվել ի պատիվ նրա տիրուհու։
Սուզաբադ
Սուզաբադ  բադերի ընտանիքին պատկանող ջրային թռչուն ։
Տարածվածութություն և բնակավայրեր
Առանձնացվում են սուզաբադի հինգ տեսակներ։ Նրանք ապրում են Եվրոպայի հյուսիսում, Ասիայում և Հյուսիսային Ամերիկայում։ Նախկին ԽՍՀՄ տարածքում հայտնաբերվել են չորս տեսակներ՝ արծվաքիթ սուզաբադ (Melanitta deglandi), սուզաբադ (Melanitta fusca), կապտավուն (Melanitta nigra) և խաղաղօվկիանոսյան կապտավուն (Melanitta americana), Ջոբլինգ Ջեյմս Ա-ն (2010) տեսնում է բազմազան սուզաբադեր (Melanitta perspicillata) Ռուսաստանի հյուսիս-արևելքում ։ Հարավում՝ ծովափերի երկայնքով, սուզաբադերը ներթափանցում են Էստոնիա։
Լինչիխա
Լինչիխա  (Линчиха), գետ Ռուսաստանում, հոսում Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Շետյասգետի ձախ ափին՝21 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Սուզաբադ
Բուծում
Հիմնականում նրանք բնադրում են լճերի, հանգիստ գետերի և ծովային ափերին գտնվող տունդրա և անտառ-տունդրաներում։ Առատորեն կնճռոտ բները կարող են պատրաստված լինել տարբեր ճյուղերից։ 6-10 ձու է լինում բնում։ Բնադրումը տևում է մոտ 3 շաբաթ, սա, ինչպես նաև ճուտիկների խնամքը, կատարվում է միայն էգերի կողմից ։
Լինչիխա
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Սուզաբադ
Սնուցում
Հիմնականում սնվում են մոլլուսներով, ջրային միջատների թրթուրներով։ Երբեմն դրանք սննդակարգում պարունակում են փոքր ձկներ և բույսեր ։
Սուզաբադը և մարդը
Որոշ տեղերում սուզաբադերը որսորդության օբյեկտ են ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Թռչուններ Կատեգորիա:Հարավային Ամերիկայի թռչուններ Կատեգորիա:Եվրասիայի թռչուններ Կատեգորիա:Բադեր Կատեգորիա:Ծովաբադեր
Վալեկորսա
Վալեկորսա (Vallecorsa), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լացիո շրջանում, պրովինցիա Ֆրոզինոնեյում։ Բնակչությունը կազմում է 3110 մարդ, խտություննը կազմում է 80 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 39 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 03020։ Հեռախոսային կոդ՝ 0775։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Օզերիցի
Օզերիցի (Озерицы), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Լուխովիցկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2006 թվականին գրանցված տվյալներով կազմել է 189 մարդ։
Պատմություն
Նախկինում գյուղը պատկանել է Ռյազան նահանգի Զառայսկի շրջանին։ Օզերիցի գյուղի մասին առաջին հիշատակումը վերաբերում է 16-րդ դարին։ Գյուղացիների ավանդական դավանանքը ուղղափառ քրիստոնեությունն է։
Տեսարժան վայրեր
Օզերիցի գյուղում է գտնվում Եղիա եկեղեցին (ամբողջական անունը Եղիա մարգարեի եկեղեցի)։ Շրջակա գյուղերի բնակիչներն այն անվանում են նաև Եղիա մարգարեի եկեղեցի։ Նախկինում եկեղեցին գործել է և, ինչպես ռուսական եկեղեցիների մեծ մասը, պատկանել է ուղղափառ քրիստոնեությանը։ Եկեղեցին կառուցվել է 16-րդ դարում։ Աստիճանաբար դրան ավելացել են կենցաղային շինություններ։ Վերջին շենքը կառուցվել է 18-19-րդ դարերի վերջերին (1800)։ Եկեղեցին ներառել է նաև մատուռ, որը գտնվել է մոտակա Իվնյագի գյուղում։ Եկեղեցին XIX դարի կեսերի փայտե տաճար է, 1849 թվականին վերակառուցվել է գլխավոր շենքը։ 20-րդ դարի սկզբին շենքը դեռ գոյություն է ունեցել, սակայն դարի կեսերին խորհրդային իշխանության օրոք և կրոնի դեմ պայքարի ժամանակ փայտաշեն եկեղեցին քանդվել է։
Փողոցներ
Գյուղում կան (կամ նախկինում եղել են) հետևյալ փողոցները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Լուխովիցկի շրջանի բնակավայրեր
Ստյոպանովո (գյուղ, Վաչսկի շրջան)
Ստյոպանովո (Стёпаново), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վաչսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վաչսկի շրջանի բնակավայրեր
Գալուստ Կոստանդյան
Գալուստ Կոստանդյան, հասարակական գործիչ, հրապարակախոս, լուսավորական, մատերիալիստ փիլիսոփա, աթեիստ, բնագետ։
Ստեղծագործական կյանք
Կոստանդյանը եղել է Զմյուռնիայի «Հաշտենից և Վասպուրական» երիտասարդական ընկերության հիմնադիրն ու ղեկավարը, այդ ընկերության «Միություն» պարբերականի խմբագիրը, ինչպես նաև աշխատակցել է «Ծաղիկ» հանդեսին։ Կոստանդյանը Փարիզի արևելագետների ֆրանսիական ընկերության լիիրավ անդամ էր [«Օրիան» («Orient») մատենաշարով ֆրանսերեն հրատարակել է հայագիտական-ազգագրական նյութեր]։ Բնական գիտությունների նկատմամբ հետաքրքրություն առաջացնելու նպատակով 1858 թ.-ին «Հասարակաց թանգարան» խորագրով հրատարակել ու անվճար տարածել է բնագիտության տարբեր բնագավառներին վերաբերող 16 գրքույկներ։
Վաղ շրջանում Կոստանդյանը եղել է իդեալիստ լուսավորական։ Սակայն, քննադատորեն վերլուծելով համաշխարհային փիլիսոփայության բնագիտական միտքը, յուրացնելով ժամանակի գիտության նվաճումները և ըմբռնելով հայ հասարակական-մտավոր կյանքին առաջադրվող պահանջները՝ նա աստիճանաբար անցել է մատերիալիստական-աթեիստական աշխարհըմբռնման։ Կոստանդյանի աշխարհայացքի շրջադարձին նպաստել է նաև 1861 թ.-ին Միքայել Նալբանդյանի հետ Կոստանդինապոլսում ունեցած հանդիպումը։
Կոստանդյանի մատերիալիզմի ու աթեիզմի նվաճումը «Մեթոդի վրա» (հրատարակված 1878) երկն է։ Հեղինակն այն բնութագրել է որպես՝ «պզտի հանրագիտարան մը... նյութապաշտ դպրոցի ամենեն ահավոր զենքերու», իսկ ժամանակակիցները՝ մի երկ, որը կոչված է «հռչակելու և քաջալերելու դրական կամ գիտական մտքին հաղթանակը»։ Կոստանդյանը առաջին հայ մտածողներից է, որ ծանոթ է եղել Կարլ Մարքսի «Կապիտալ»-ին և հիշատակել է իր գրքում։ Եկեղեցու պահանջով գիրքը վաճառքից հանվել է ու ոչնչացվել, իսկ երկրորդ հատորի ձեռագիրը, ամբողջ արխիվի հետ միասին, Կոստանդյանի մահից հետո այրվել է։
«Մեթոդի վրա» երկ
19-րդ դարի երկրորդ կեսին հայ աթեիստական միտքը հասավ իր զարգացման գագաթնակետին և հաստատուն դիրք գրավեց հայ լուսավորական գաղափարախոսության մեջ։ Դրան նպաստում էր այն հանգամանքը, որ աթեիստական միտքը, ինչպես նաև լուսավորական գաղափարախոսության մյուս կողմերը, հենվում էին ժամանակակից բնական գիտությունների նվաճումների վրա, և դրանցից բխող աթեիստական հետևություններն ու պրոպագանդան հանդիսացել են միստիկայի և «տերտերականության» դեմ պայքարելու առավել մատչելի ձև։ Չնայած, որ Կոստանդյանի ստեղծագործական կյանքի վաղ շրջանում մեծ տեղ ունեին իդեալիստական և ոգեփիլիսոփայական կրոնա-միստիկական մտքերը, այնուամենայնիվ բնագիտության ուսումնասիրումն ու կյանքի հանգամանքները նրան ստիպեցին իդեալիզմը, ոգեփիլիսոփայությունը և կրոնը սուտ ու սխալ ուսմունքներ համարել։
Գալուստ Կոստանդյանի աթեիստական ժառանգության ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ նա հանգել է աթեիզմին՝ զինված իր ժամանակի առաջավոր բնագիտական գիտելիքներով, որոնցից նա առատորեն օգտվում էր՝ ընդգծելով կրոնի և եկեղեցու դեմ վճռական պայքարի կենսական անհրաժեշտությունը։ Կոստանդյանը մի կողմից ցույց էր տալիս իդեալիզմի և կրոնի նույնականությունը, մյուս կողմից էլ՝ երկուսի հիմունքները խորտակելով, ցույց էր տալիս, որ երկուսն էլ հավասարապես «սուտ, անհեթեթ և ամուլ մասալներ են»։
Օգտագործելով կրոնի պատմությունը հենց կրոնի բացասման համար՝ Կոստանդյանը ցույց է տալիս, որ, ինչպես ցանկացած բնական երևույթ և մարդ, աստվածները նույնպես ծնվում, զարգանում, ապա մահանում են։ Համեմատելով տարբեր կրոնների աստվածությունները՝ Կոստանդյանը դրանք նույնականացնում էր իրենց նախորդների հետ, նշելով, որ դրանք իրենց նախորդների կատարելագործված և զարգացած տեսակներն են։ Համադրելով զանազան կրոնական ուսմունքները՝ Կոստանդյանը ապացուցում էր, որ ամեն մի կրոն աստվածների, հրաշքների, գերբնական ուժերի մասին հեքիաթների մի սիստեմ է։
Կոստանդյանը պնդում էր, որ քրիստոնեությունը պակաս անհեթեթ չէ, և առանձին կրքոտությամբ էր հարվածում դրա հիմքերին՝ այն համարելով ստի ու սխալի ամենամշակված ձևը։ Ըստ նրա՝ քրիստոնեությունը ոչ այլ ինչ է, եթե ոչ նախորդող կրոնական մի շարք համակարգերի կատարյալ միաձուլում։ Նա դիտում էր քրիստոնեությունը որպես «Հին աստվածաբանության մեկ նոր ծիլ»։ Կոստանդյանը պաշտպանել է այն տեսությունը, որը կրոնի ծագումը բացատրում է տգիտությամբ և բնության տարերքների հանդեպ ունեցած վախով։ Նա հավատացած էր, որ մարդկության պատմության մեջ եղել է մի երկարատև ժամանակաշրջան, երբ մարդու հնագույն նախնիները ոչ մի կրոն չեն ունեցել, և պաշտպանում էր այն տեսակետը, որ կրոնն առաջ է եկել բնական ճանապարհով, ու դրա ստեղծողը մարդն է։ Այսինքն՝ մարդը ձգտել է ճանաչել բնությունը, հաղթահարել դրա տարերային ճնշող ուժերը, սակայն դրանց պատճառները հասկանալու անզորությունը, դրանց հանդեպ ունեցած վախը նրա մոտ ստեղծել են գերբնական ուժերի մասին հավատ, որը հետագայում կրոնական տարբեր հավատալիքների ու ծեսերի տեսք է ստացել։
Կոստանդյանը գտնում էր, որ ստի ու կեղծիքի վրա հիմնված կրոնը չի կարող բարոյականության հիմք ծառայել. «այս է ու այս եղած է բոլոր ժամանակներու կղերներու սկզբունքը. ժողովուրդը տգիտության մեջ պահել, երեսս բարոյականի պատրվակով և ի ներքուստ իրենց շահին համար…»։ Հակադրվելով նրանց, ովքեր փորձում են կրոնը կանգուն պահել՝այն հաշտեցնելով գիտության հետ՝ կամուրջ գցելուվ դրանց միջև՝ նա պնդում է, որ անհնար է դա անել, քանզի կրոնը հիմնված է կույր հավատի, հրաշքների ու բացարձակ իդեալների վրա, իսկ գիտութունը՝ ընդհակառակը՝ հիմնվում է օբյեկտիվ իրականության, ստուգված փաստերի ու պրակտիկայի վրա. «հուսալ, թե կարելի է տակավին կրոնե գիտության հարիլ ու հավասարակշռության մը գալ, կը նմանի ուղտը երկաթուղիին կապելու, ծառի մը արմատները տերևներուն խառնելու և կամ երեկը այսօր ընելու»։
«Առաջադիմությունը գիտությամբ» բնաբանը կրող այս գիրքը եղել է Կոստանդյանի ծրագրած մի շարք գիտական, փիլիսոփայական աշխատությունների առաջին հատորը։ Կոստանդյանը փիլիսոփայության հիմնական հարցը լուծել է մատերիալիստորեն՝ ելնելով մատերիայի («նյութի») առաջնությունից ու հավերժությունից՝ նա գտել է, որ «իրերու սկիզբ ու վերջ մը դավանիլը տղայություն է...նյութը ոչ կավելանա և ոչ կպակսի, այլ կփոխվի» («Մեթոդի վրա», 1961, էջ 134)։
Ըստ Կոստանդյանի՝ մատերիային հատուկ են ձևափոխումը, շարժումը և ջերմությունը։ Մատերիայի այդ ատրիբուտները՝ «ուժերը», անսպառելի են, փոխկապված. «տաքություն ըսվածը շարժման կը վերածվի» և հակառակը։
Կոստանդյանի մատերիալիզմին բնորոշ է հակակրոնական ուղղվածությունը։ Նրա համոզմամբ իդեալիզմը նույնպես կրոն է՝ «կրոնի սխալներն են, որ կնորոգվին ավելի նուրբ ձևերով»։ Նա անհիմն է համարել այն կարծիքը, թե իբր մատերիան աստված է ստեղծել, աստված ինքը «պարապ երևակայության» արդյունք է, «քիմերա»։ Ելնելով աշխարհի նյութականությունից և միասնությունից՝ Կոստանդյանը հաստատել է նաև օրգանական և անօրգանական աշխարհների կապը և որակական տարբերությունը, պնդել անօրգանական նյութից օրգանականի առաջացման գաղափարը։ Կոստանդյանը «մեթոդ» հասկացությունը գործածել է աշխարհայացքի և իրականության ուսումնասիրման, բացատրման և վերափոխման եղանակի իմաստներով։ Աշխարհայացքային նշանակությամբ նա առանձնացրել է «բնազդային», «հավատական», «տրամաբանական» և «գիտական» մեթոդները, որոնցից յուրաքանչյուրը տիրապետող է եղել մարդկային հասարակության զարգացման համապատասխանաբար՝ նախապատմական, հավատական, տրամաբանական և գիտական փուլերում։ Այս ստորաբաժանումը հիշեցնում է Օգյուստ Կոնտի ուսմունքը, որին, իհարկե, հետևել է Կոստանդյանը, սակայն ոչ սուբյեկտիվիստական և ագնոստիկական նշանակությամբ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ աթեիստներ Կատեգորիա:Հայ բնագետներ Կատեգորիա:Հայ հրապարակախոսներ Կատեգորիա:Հայ փիլիսոփաներ
Բելայա Զեմլյա
Բելայա Զեմլյա, Ֆրանց-Իոսիֆի երկրիից հյուսիս-արևելք գտնվող կղզեխումբ։ Կղզիներն իրարից բաժանված են ոչ լայն նեղուցներով, սակայն հավերժական սառույցների շնորհիվ մի ամբողջություն են կազմում։ ը իրարից այնքան էլ հեռու չեն. նրանց միջև ծովն է, որը մշտապես սառած է։ Մտնում է Ռուսաստանի Դաշնության Արխանգելսկի մարզի Պրիմորսկի շրջանի կազմի մեջ։
Աշխարհագրություն
Բելայա Զեմլյա կղզիների ցուցակը Նորվեգացի բևեռախույզ Ֆրիտյոֆ Նանսենը սխալմամբ համարել է երկու առանձին կղզիներ և անվանել իր կնոջ ու դստեր անուններով՝ Եվա և Լիվ ։
Բացահայտման պատմություն
Կղզիները հայտնաբերել է բևեռախույզ Ֆրիտյոֆ Նանսենը 1895 թվականի օգոստոսի 10-ին 1893—1896 գիտարշավի ժամանակ։ Անվանել է «սպիտակ երկիր» (նորվ․՝ Hvidtenland)։ Նանսենի քարտեզի վրա Բելայա Զեմլյան նշված է չորս տարբեր կղզիներով՝ Նանսենի սխալի պատճառով։ Բևեռային հետազոտողի սխալը բացատրվում է հավերժական սառույցներով, որոնց պատճառով դժվար է ճշգրիտ որոշել ցամաքի սահմանները։ Ավելի ճգրիտ քարտեզագրումից հետո պարզվեց, որ Եվա-Լիվը մեկ կղզի է։
Սկաուտիզմ
Սկաուտիզմ (scout - հետախույզ, խուզարկու), միջազգային պատանեկան շարժում, որը զբաղվում է երիտասարդ մարդկանց ֆիզիկական, հոգևոր և մտավոր զարգացմամբ, որպեսզի երիտասարդությունը կարողանա իր տեղը գտնել հասարակությունում։
Սկաուտիզմի գաղափարական հիմքերը մշակել է անգլիացի գնդապետ Բադեն Պոուելը՝ 20-րդ դարի սկզբին։
Սկաուտիզմ Մեծ Բրիտանիայում
1907 թվականին Մեծ Բրիտանիայում հիմնվել են տղաների (boyscouts, բոյսկաուտներ), 1909-1910 թվականներինին՝ աղջիկների (girlscouts, գրլսկաուտներ) առաջին կազմակերպությունները։ 1921 թվականին սկաուտական կազմակերպություններ արդեն ստեղծվել էին 63 երկրում (Գերմանիա, ԱՄՆ, Իտալիա, Ֆրանսիա, Շվեդիա, Հնդկաստան)։
Սկաուտիզմ Ռուսաստանում
Ռուսաստանում առաջին ջոկատներն ստեղծվել են 1909 թվականին, Ցարսկոյե սելոում (այժմ՝ քաղաք Պավլովսկ)։ 1914 թվականին Նիկոլայ II-ի հրահանգով հիմնադրվել է «Ռուսական սկաուտ» ընկերությունը։ 1917 թվականին Ռուսաստանում եղել է շուրջ 50 հազար սկաուտ։ Քաղաքացիական կռիվների տարիներին (1918-1920) սկաուտական ջոկատների ղեկավարների մեծ մասը և շատ սկաուտներ սպիտակ գվարդիականների և ինտերվենտների շարքերում պայքարում էին խորհրդային իշխանության դեմ։ Ն. Կրուպսկայան հիմնովին մերժելով սկաուտական դաստիարակության համակարգը՝ խորհուրդ էր տալիս նրանից վերցնել որոշ ընդունելի ձևեր (խաղեր, սպորտ, տուրիզմ, նորությունների ուսուցում ...)։ Լենինի անվան համամիութենական պիոներական կազմակերպության ստեղծումով մշակվեցին երեխաների կոմունիստական դաստիարակության նոր ձևեր ու մեթոդներ, ԽՍՀՄ–ում Սկաուտական կազմակերպությունները վերացվեցին։
Սկաուտիզմ Հայաստանում
Հայաստանում Սկաուտիզմը տարածել են Ամերկոմի (Մերձավոր Արևելքում ամերիկյան օգնության կոմիտե) և Անգլկոմի ներկայացուցիչները։ 1918-1920 թվականին որբանոցներում ստեղծվել էր սկաուտական ջոկատների լայն ցանց։ Հրատարակվում էին թերթեր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հասարակական կազմակերպություններ
Թաիլանդի ծոց
Թաիլանդի ծոց, հայտնի նաև որպես Սիամի ծոց (อ่าวไทย), մակերևութային ջրառային ծոց Հարավչինական ծովում, Մալակկա և Հնդկաչին թերակղզիների միջև։ Երկարությունը 720 կմ է, լայնությունը մուտքի մոտ՝ 400 կմ, խորությունը՝ մինչև 70 մ։ Թաիլանդի ծոց թափվող Մենամ Չաո Պրայայի գետաբերանի մոտ է Բանգկոկ նավահանգիստը։
Ծոցի ջրերը ողողում են Թայլանդի, Կամբոջայի և Վիետնամի ափերը։ Պատկանում են Խաղաղ օվկիանոսի ջրահավաք ավազանին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ծոցեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Թաիլանդի աշխարհագրություն Կատեգորիա:Կամբոջայի աշխարհագրություն Կատեգորիա:Վիետնամի աշխարհագրություն Կատեգորիա:Մալայզիայի աշխարհագրություն Կատեգորիա:Ասիայի ծոցեր
Օլեգ Բառնա
Օլեգ Ստեպանովիչ Բառնա (Олег Степанович Барна, ), ուկրաինացի քաղաքական գործիչ։ «Պետրո Պորոշենկոյի բլոկ» կուսակցության անդամ։ Ուկրաինայի VIII գումարման Ժողովրդական պատգամավոր։ Հայտնի է իր կռիվներով և էքսցենտրիկ ելույթներով։
Կենսագրություն
Օլեգ Բառնան ծնվել է 1967 թվականի ապրիլի 18-ին, Տերնոպոլի մարզի Չորտկովսկի շրջանի Նագորյանկա գյուղում, գյուղացի ուսուցիչներ Ստեփան Միխայլովիչի և Սվետլանա Լյուդվիգովնայի ընտանիքում։
Կրթություն
1991 թվականին ավարտել է Տերնոպոլի մանկավարժական ինստիտուտի ֆիզիկամաթեմատիկական ֆակուլտետը (այժմ Տերնոպոլի ազգային մանկավարժական համալսարան)։ 1995 թվականին ստացել է Տերնոպոլի հետբուհական կրթության ինստիտուտի կրթության համակարգի մենեջերի մասնագիտություն, իսկ 2008 թվականին՝ իրավաբանի մասնագիտություն Տերնոպոլի ազգային տնտեսագիտական համալսարանում ։
Աշխատանքային գործունեություն
1985-1987 թվականներին ծառայել է բանակում։
Հասարակական և քաղաքական գործունեություն
1990 թվականի հոկտեմբերին, լինելով 5-րդ կուրսի ուսանող, մասնակցել է Կիևում Հոկտեմբերյան հեղափոխությանը հրապարակում (այժմ՝ Անկախության մայդան)տեղի ունեցած հացադուլին և զանգվածային ակցիաներին, որոնք հետագայում պատմության մեջ մտել են որպես գրանիտի հեղափոխություն ։
1996-1999 թվականներին եղել է Չորտկովսկի շրջանի ուսուցիչների գործադուլի կազմակերպիչներից մեկը։
1999 թվականին ստեղծել է Բելոբոժնիցկայա իրավապաշտպան խումբ։ Նույն թվականին առաջադրվել էր Գերագույն ռադայի ընտրություններում, սակայն հանել էր իր թեկնածությունն ի օգուտ ուկրաինացի ազգայնականների Կոնգրեսի հիմնադիրներից մեկի՝ Սերգեյ Ժիժկոյի ։
2002-2010 թվականներին երկու անգամ ընտրվել է Նագիրյան գյուղի ղեկավար։ Ակտիվ մասնակցություն է ունեցել «Ուկրաինան առանց Կուչմայի» ակցիային, ղեկավարել է Յուլիա Տիմոշենկոյի բլոկի և Վիկտոր Յուշչենկոյի շրջանային շտաբները ։ 2004 թվականին օգնել է փակել երկաթուղային ռելսերը և դադարեցնել «Մոսկվա-Սոֆիա» գնացքի աշխատանքը՝ գյուղական ուսուցիչների արտոնությունների չեղարկման պատճառով ։
Համարվում է Եվրամայդանի մասնակից։ 2014 թվականի փետրվարի 18-ին Մարինյան զբոսայգում գլխի և աջ ուսի շրջանում վիրավորվել էր, ստացած վերքից աջ աչքի վերևում սպի էր մնացել ։
2014 թվականի հոկտեմբերի 26-ին կայացած արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններում Պետրո Պորոշենկոյի բլոկից ընտրվել է Գերագույն ռադայի ութերորդ գումարման Ժողովրդական պատգամավոր Տերնոպոլի մարզի № 167 միամանդատ ընտրատարածքից՝ հավաքելով ընտրողների ձայների 28,53 %-ը։ Մտնում է Գերագույն ռադայի կոռուպցիայի կանխարգելման և հակազդման հարցերով կոմիտեի կազմի մեջ։ Նա նաև միջխորհրդարանական կապերի յոթ խմբի անդամ է՝ Կանադայի, Լիբանանի, Մալթայի, Լեհաստանի, ԱՄՆ-ի, Ֆրանսիայի և Էստոնիայի հետ։
2015 թվականի հունվարի 14-ին հայտնվել է սկանդալի կենտրոնում, երբ Գերագույն ռադայի ամբիոնից հրապարակայնորեն հայհոյել է Ռուսաստանի Դաշնության նախագահ Վլադիմիր Պուտինին ։
2017 թվականի հուլիսի 13-ին Օլեգ Բառնային շրջապատել են երիտասարդները, ասել, որ քվեարկել են նրա օգտին և դժգոհ են, որ խորհրդարանականն անձեռնմխելի է։ Բառնան ասել է, որ իրենք իր ընտրողները չեն, քանի որ ուկրաիներեն չեն խոսում ։ Այնուհետև խորհրդարանի պատերի տակ ձվեր են նետել պատգամավորի վրա, իսկ ոստիկանությունը, որը գտնվում էր նրա կողքին, ոչ մի կերպ չի արձագանքել ։
2017 թվականի նոյեմբերի 17-ին Օլեգ Բրանան գրանցել է դպրոցներում անվճար սննդի վերացման մասին № 7314 օրինագիծը։ Ժողովրդական պատգամավորի նախաձեռնությամբ հանրակրթական հաստատություններում 1-ից 11-րդ դասարաններում սահմանվել է պարտադիր սնունդ։ Ընդ որում, նախաճաշի և լանչերի ծախսերի շուրջ 30 %-ը պետք է հատկացնեին տեղական բյուջեները, իսկ մնացած գումարը՝ ծնողները կամ երեխաների խնամակալները ։
2018 թվականի նոյեմբերի 1-ին ռուսական պատժամիջոցներ են սահմանվել Ուկրաինայի 322 քաղաքացիների, այդ թվում՝ Օլեգ Բառնայի նկատմամբ ։
Զինվորական ծառայություն և մահ
2022 թվականից, Ռուսաստանի՝ Ուկրաինա ներխուժելուց հետո, եղել է հրաձիգ՝ ծառայելով Օլեքսի Դովբուշայի անվան 68-րդ առանձին եգերական բրիգադում ։
Զոհվել է 2023 թվականի ապրիլի 17-ին՝ Բախմուտի համար մղվող մարտերում  ։
Ծառայողական կեղծիքի մեջ մեղադրանքներ
Ըստ Չերտկովի շրջանի դատախազության՝ 2008 թվականին Օլեգ Բառնային մեղադրանք է առաջադրվել ծառայողական կեղծիքի (քրեական օրենսգրքի 366-րդ հոդվածի 1-ին մասի) և իշխանության ու ծառայողական լիազորությունների (Ուկրաինայի Քրեական օրենսգրքի 365-րդ մասի 2-րդ մասի) հոդվածով։ Ըստ վարկածի պաշտոնյան օրենսդրության պահանջներին հակասող կարգադրություններ Է ընդունել, որոնց դեմ դատախազը բողոքներ է ներկայացրել ։
2009 թվականին Նագիրնյանսկի գյուղական խորհրդի պատգամավորները վաղաժամկետ զրկել են Օլեգ Բառնային լիազորություններից, Գերագույն ռադայի հատուկ աշխատանքային խումբը հայտնաբերել է իր կողմից կատարված մի շարք ապօրինի նկատողություններ և աշխատակիցների ազատումներ, որից հետո կազմակերպվել են նոր ընտրություններ ։
Ծեծկռտուք Յուրի Չիժմարի հետ
Իր քաղաքական և հասարակական գործունեության ընթացքում մի շարք ծեծկռտուքի մասնակից է եղել, նրա մրցակիցներն էին ինչպես շրջանային պաշտոնյաները, այնպես էլ խորհրդարանի գործընկերները։ 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին Օլեգ Բառնան NewsOne հեռուստաալիքի գլխավոր պրոդյուսերի ընդունարանում ծեծկռտուք է սարքել արմատական կուսակցությունից պատգամավոր Յուրի Չիժմարի հետ, որը կողոսկրերի կոտրվածք է ստացել  ։
Ծեծկռտուք Արսենի Յացենյուկի հետ
2015 թվականի դեկտեմբերի 11-ին սկանդալ է տեղի ունեցել Ուկրաինայի վարչապետ Արսենի Յացենյուկի հաշվետվության ժամանակ նրա և մի շարք այլ պատգամավորների (մասնավորապես՝ վարչապետի կուսակիցներ Մաքսիմ Բուրբակի, Եվգենի Դեյդեյի և Անդրեյ Իվանչուկի հետ) ։ Դրա համար զրկվել է խորհրդարանի հինգ նիստ այցելելու իրավունքից և հեռացվել Պետրո Պորոշենկոյի խմբակցությունից ։ Ինքը՝ Օլեգ Բառնան, հայտարարել էր, որ որոշել էր խմբակցությունից դուրս գալ ինքնուրույն, և ինքը մտադիր չէր վայր դնել պատգամավորական լիազորությունները, այլ ցանկանում էր մնալ արտաֆրակցիոն պատգամավոր ։
2016 թվականի հունվարի 26-ին Գերագույն ռադայի նախագահի առաջին տեղակալ Անդրեյ Պարուբիյը հայտարարել էր պատգամավոր Օլեգ Բարնին «Պետրո Պորոշենկոյի բլոկ» խմբակցությունից հեռացնելու մասին ։ 2016 թվականի փետրվարի 17-ին խմբակցությունում քվեարկությամբ որոշվել էր Օլեգ Բարնին վերադարձնել բլոկի կազմ ։ Պաշտոնական վերադարձը տեղի է ունեցել մարտի 29-ին, այդ մասին հայտնել է Անդրեյ Պարուբին ։
Սեքսիստական արտահայտություններ
2016 թվականի փետրվարի 12-ին «24 հեռուստաալիքի» «ՉԵ թոք-շոու» հաղորդման եթերում Օլեգ Բառնան իր համար է հրավիրել «Ինքնօգնության» խմբակցության երեք կին պատգամավորներին՝ Վիկտորիա Վոյցկույային, Ելենա Սոտնիկին և Իրինա Պոդոլյակին՝ «կարևոր որոշումներ կայացնելու» համար․ «Ուկրաինա» հյուրանոցի 519 սենյակ, «ես երեկոյան միշտ այստեղ եմ։ Եկեք, և օգտակար կլինի, և հաճելի»։ Մարտի վերջին նրանք պահանջել էին Բառնային զրկել հինգ լիագումար նիստերին մասնակցելու իրավունքից։ Վիկտորյա Վոյցկայան հայտարարել էր․ «Ցանկացած այլ եվրոպական երկրում այս արտահայտությունը կգնահատվեր սեռական ոտնձգություն և կարող էր լուրջ քաղաքական հակամարտության հիմք դառնալ։ Ցավալի է, որ մեր հետխորհրդային աշխարհում ընդունված է չնկատել և «կուլ տալ» նման բաները»  ։