cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ջորջո Բալիվի
Կենսագրություն
1692 թվականին հաստատվել է Հռոմում, «Սապիենցա» ակադեմիայում դասավանդել անատոմիա և վիրաբուժություն, 1701 թվականից՝ տեսական բժշկության ամբիոնի վարիչ։ Հռոմի Ինոկենտիոս XII պապի, այնուհետև Կղեմես XI պապի անձնական բժիշկն էր։ Հռչակվել է որպես «բժշկության բարեփոխիչ», «հռոմեական Հիպոկրատ»։ Հայտնի են Բայլիվիի «Գործնական բժշկության մասին» (1696, լատիներեն) և «Բանախոսություններ» (1700, լատիներեն) աշխատությունները, որոնցում շոշափվում են տեսական բժշկության հարցեր ։
Բայլիվին ուսումնասիրել է մկանային հյուսվածքի կառուցվածքն ու ֆունկցիան (առաջինն է մկանները դասակարգել երկու հիմնական տեսակի՝ հարթ և միջաձիգ զոլավոր), ինչպես նաև Իտալիայի հանքային ջրերի բուժիչ հատկությունները։ Տատրոմեխանիստական ուսմունքի կողմնակից էր. ֆիզիոլոգիայում և ախտաբանության մեջ կարևոր նշանակություն է տվել ոսկրային հյուսվածքի ամրությանը ։
Մահ
Մահացել է Հռոմում,1707 թվականի հունիսի 15-ին։
Աշխատություններ
Ջորջո Բալիվիի աշխատությունների ժողովածուն, բոլորը լատիներեն, հրատարակվել են 1704 թվականին, նույն տեսքով մի քանի անգամ արտատպվել է։
Գրականություն
Կատեգորիա:Իտալահայ գիտնականներ Կատեգորիա:Անատոմներ Կատեգորիա:Վիրաբույժներ Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Իտալացի բժիշկներ
Սուսաննա Մար
Սուսաննա Մար (Сусанна Мар, ի ծնե` Սուսաննա Գրիգորի Չալխուշյան (Сусанна Григорьевна Чалхушьян), ), հայազգի ռուսաստանցի բանաստեղծուհի, թարգմանչուհի։
Կենսագրություն
Առաջին ամուսինը եղել է բանաստեղծ, «Նիչևոկի» գրական խմբի առաջնորդ Ռյուրիկ Ռոկը (1898-1932), երկրորդը` բանաստեղծ, գրական և գեղարվեստական քննադատ, թարգմանիչ Իվան Ակսյոնովը (1884-1935) ։
Սուսաննա Մարի թարգմանություններից են Ադամ Միցկևիչի բանաստեղծությունները և նրա «Պան Տադեուշ» պոեմը (առանձին հրատարակություն, 1955), թարգմանել է անգլիական պոեզիա («Նոր անգլիական պոեզիայի անթոլոգիայի» շարքում, 1938)։ Թարգմանել է նաև լեհ և հայ հեղինակներին ։
Մահացել է 1965 թվականի հոկտեմբերի 27-ին, Մոսկվայում։ Սուսաննա Մարի աճյունն ամփոփող սափորը թաղվել է նրա մոր` Սոֆյա Անդրեևնայի գերեզմանում, Դոնի Ռոստովի Հայկական գերեզմանոցում ։
Միսովայա (գետ, թափվում է Օխոտի ծոց)
Միսովայա (Мысовая), գետ Կամչատկա թերակղզի, Ռուսաստանում։ Գետի երկարությունը 16 կմ է։ Ավազանի տարածքը 272 կմ2։ Հոսում է Սոբոլևսկի շրջանում և Կամչատսկի երկրամասում ։ Թափվում է Օխոտի ծով։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության ․
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Օխոտյան ծովի ավազանի գետեր
Դարբնիկ
Դարբնիկ (նախկին անվանումը` Դեմուրչի), գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Արարատի մարզի Մասիսի տարածաշրջանում, Մասիս քաղաքից մոտ 6 կմ հյուսիս-արևմուտք, մարզկենտրոնից գտնվում է 23 կմ հեռավորության վրա։
Պատմություն
Գյուղը հիմնադրվել է 1880 թվականին։ Նախկինում ունեցել է Դեմուրչի, Դեմուրչի Փոքր, Դիմուրջի, Շոռլու անվանումները։ Վերանվանվել է Դարբնիկ 1991 թվականի ապրիլի 3-ին ։ Տեղադրված է Միջինարաքսյան գոգավորությունում՝ Հրազդան գետի աջ ափին։ Ծովի մակարդակից ունի 830 մ բարձրություն։
Կլիման
Կլիման չոր, խիստ ցամաքային է։ Ձմեռները սկսվում են դեկտեմբերի կեսերին, հունվարյան միջին ջերմաստիճանը տատանվում է -3-ից -5 °C։ Ամառը տևական է՝ մայիսից մինչև հոկտեմբեր, օդի միջին ամսական ջերմությունը հասնում է 24-ից 26 °C, իսկ առավելագույնը՝ 42 °C։ Հաճախ լինում են խորշակներ, որոնք զգալի վնաս են հասցնում գյուղատնտեսությանը։ Մթնոլորտային տարեկան տեղումների քանակը 250-300 մմ է։ Բնական լանդշաֆտները կիսաանապատներ են, որոնք ոռոգման ընթացքում վերածվել են կուլտուր-ոռոգելի լանդշաֆտի։ Ագրոկլիմայական տեսակետից համայնքն ընկած է բացարձակ ոռոգման գոտում։
Բնակչություն
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Դարբնիկի մշտական բնակչությունը կազմել է 1214, առկա բնակչությունը` 1092 մարդ ։ Նախկինում եղել է ադրբեջանաբնակ։ Դարբնիկի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.
Տնտեսություն
Գյուղն ունի առկա 340 տնտեսություն, դպրոց, գրադարան, մանակապարտեզ, բուժկետ, կապի հանգույց։ Համայնքի տնտեսության մասնագիտացման ճյուղը գյուղատնտեսությունն է, համախառն բերքի մեծ մասը տալիս է բուսաբուծությունը։ Գյուղատնտեսական նշանակության հողերը կազմում են շուրջ 203 հա։ Համայնքի հողերի հիմնական մասն օգտագործվում են որպես վարելահողեր՝ զբաղեցնելով մոտ 166 հա։ Ունի պտղատու և խաղողի այգիներ։ Զբաղվում են դաշտավարությամբ, բանջարաբուծությամբ։ Մշակում են ջերմասեր բանջարաբոստանային կուլտուրաներ, ինչպես նաև հացահատիկ, պտուղներ։ Զբաղվում են կաթնամսատու անասնապահությամբ, թռչնաբուծությամբ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Արարատի մարզի գյուղեր Կատեգորիա:1880 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մենգվայան
Մենգվայան (Мэнгваян), գետ Կամչատկա թերակղզու հյուսիս-արևելյան մասում։ Գետի երկարությունը 22 կմ է։ Հոսում է Օլյուտորսկի շրջանում և Կամչատկայի երկրամասում ։ Թափվում է Կորֆա ծոցի, Բերինգի ծովի հյուսիսարևելյան ափին՝ Կամչատկայի թերակղզում։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Վուե
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 548 մարդ, բնակչության խտությունը` 41.36 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 13.25 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 140 կմ արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից` 60 կմ հարավ, Տրուա քաղաքից` 19 կմ հյուսիս։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 382 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 315-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 67։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 82,5 %։ 315 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 294 անձ (162 տղամարդ և 132 կին)։ Գործազուրկ են եղել 21 անձ (9 տղամարդ և 12 կին)։ 67 անաշխատունակներից 21-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 34-ը` թոշակառուներ, իսկ 12-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մանգալիտյան խոզերի ցեղ
Մանգալիտյան խոզերի ցեղ, մանգալից (mangalica), ճարպատու խոզերի ցեղ։ Ստացվել է Բալկանյան թերակղզիում, տեղական և ասիական խոզերի տրամախաչումից։ Ցեղի խոզերը խոշոր չեն և ունեն ամուր մարմնակազմվածք։ Հասակավոր վարազների կենդանի զանգվածը՝ 160-180, իսկ մերուններինը՝ 120-150 կգ է։ Պտղատվությունը՝ 6-8 խոճկոր։ Սեռահասուն են դառնում 11-13 ամսականում։
Դիմացկուն են, խտացրած կերերի սահմանափակ քանակով կարող են բտվել, լավ են օգտագործում արոտը։ Տարածված է Ռումինիայում, Հունգարիայում, Սերբիայում, ոչ մեծ գլխաքանակով՝ նաև Արևմտյան Ուկրաինայում և Հարավային Կովկասում։
Կատեգորիա:Խոզերի ցեղեր
Դեդինա (գյուղ)
Դեդինա, գյուղ Սերբիայի հանրապետության Կրուշեվաց քաղաքում։
Բնակչություն
Ըստ 2002 թվականի մարդահամարի, գյուղը բնակեցված է 2775 մարդկանցով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սերբիայի գյուղեր
Նավլիգինմիվայամ
Նավլիգինմիվայամ (Навлигинмываям), գետ Կամչատկա թերակղզու հյուսիս-արևելյան մասում։ Գետի երկարությունը 47 կմ է։ Հոսում է Օլյուտորսկի շրջանում և Կամչատկայի երկրամասում ։ Թափվում է Կարագինսկի ծոցի, Բերինգի ծովի հյուսիսարևելյան ափին՝ Կամչատկայի թերակղզում։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Պարեն (գետ)
Պարեն (Паре́нь), գետ Ռուսաստանում, Կամչատկայի երկրամասի հյուսիս-արևմտյան մասում։ Գետի երկարությունը 310 կմ է։ Ավազանի տարածքը՝ 13200 կմ2։ Հոսում է Պեժենսկիի շրջանում, Կամչատկայի երկրամասում ։ Թափվում է Օխոտի ծով։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Պաուժետկա (գետ)
Պաուժետկա (Паужетка), գետ Կամչատկա թերակղզի Ռուսաստանում։ Թափվում է Օզեռնայա գետ։ Գետի երկարությունը 25 կմ է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Ալեքսեյ Դոմբրովսկի
Ալեքսեյ Վլադիմիրովիչ Դոմբրովսկի (Алексей Владимирович Домбровский, ), ռուս խորհրդային զորապետ, Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ Սև և Ազովի ծովերի Ծովային ուժերի հրամանատար։
Կենսագրություն
1901 թվականին ավարտել է Ծովային կադետական կորպուսը, 1909 թվականին` ականային սպայական դասընթացները և 1914 թվականին` Ծովային ակադեմիան ։ Մասնակցել է 1904-1905 թվականների ռուս-ճապոնական պատերազմին, որպես «Ռոսիա» հածանավի սպա, 1904 թվականի օգոստոսի 1-ին տեղի ունեցած մարտում ծանր վիրավորվել է։
Այնուհետև ծառայել է Բալթիական նավատորմի Ականային դիվիզիայում։ Առաջին համաշխարհային պատերազմին մասնակցել է Բալթիկայի մարտերին։ 1914-1915 թվականներին եղել է «Մոսկվիտյանին» էսկադրոնային ականակրի հրամանատար, 1917 թվականի մարտի 1-ին որպես 2-րդ կարգի կապիտան «Կապիտան Իզիլմետև» ականակրի հրամանատար , իսկ հունիսին` «Պոլտավա» գծանավի հրամանատար։ Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո անցել է բոլշևիկների կողմը և մնացել իր պաշտոնին։ 1917 թվականի դեկտեմբերին մասնակցել է Ցենտրոբալթի 4-րդ գումարման կողմից առանձնացված հանձնաժողովի աշխատանքներին, որի կողմից մշակվել են նավատորմի դեմոկրատացման և զինծառայողների իրավունքների համահարթեցման մասին դեկրետները ։ Մասնակցել է 1918 թվականի Բալթիական նավատորմի Սառցային արշավանքին։ 1918 թվականի հուլիսից եղել է գծանավերի 1-ին բրիգադի հրամանատար, իսկ 1919 թվականի փետրվարից` Բալթիական նավատորմի շտաբի պետ։ Մասնակցել է Պետրոգրադի վրա Յուդենիչի զորքերի հաձակման ետ մղման կազմակերպմանը։ 1920 թվականի ապրիլի 24-ին նշանակվել է Սև և Ազովի ծովերի Ծովային ուժերի հրամանատար և կազմակերպել նրանց մարտական գործողությունները Սպիտակ նավատորմի դեմ` ապահովելով Հարավարևմտյան, Կովկասյան և Հարավային ռազմաճակատների մերձծովյան ուղղությունները ։
Քաղաքացիական պատերազմից հետո 1921-1925 թվականներին եղել է Հանրապետության Ծովային շտաբի պետ, 1925-1926 թվականներին` նավատորմի հրամանատարական կազմի կատարելագործման հատուկ դասընթացների ղեկավարի տեղակալ, իսկ 1926-1928 թվականներին` Ռազմա-ծովային ուժերի ակադեմիայի պետի տեղակալ։ 1930 թվականից եղել է պահեստազորում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս ռազմական գործիչներ Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Սուրբ Ստանիսլավի 2-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ
Սուրբ շաբաթ
Սուրբ շաբաթ, Սուրբ շաբաթի շաբաթը հայտնի է նաև որպես Սուրբ և Մեծ Շաբաթ,Սև Շաբաթ, Ուրախ Շաբաթ, կամ Զատիկի նախորյակ, կոչվում է նաև «Ուրախ Շաբաթ» կամ «Լույսի «Շաբաթ» Ղպտի քրիստոնյաների մոտ,օր՝ լավ ուրբաթից հետո:Դա Զատիկից առաջ և Սուրբ շաբաթվա վերջին օրն է,երբ քրիստոնյաները պատրաստվում են Զատկին։ Այն նշում են այն օրը, երբ Հիսուսի մարմինը գտնվում էր գերեզմանում և դժոխքի մեջ ։
Արևելյան ավանդույթներ
Արևելյան Ուղղափառության մեջ այս օրը հայտնի է որպես Սուրբ և Մեծ Շաբաթ, կոչվում է նաև Մեծ Շաբաթ, քանի որ այս օրը Քրիստոսը ֆիզիկապես «հանգստացել է» գերեզմանում:Բայց նաև համարում են,որ հենց այդ օրը նա ոգով պայքարեց Հադեսի դեմ և դրախտ բարձրացրեց նրանց,ովքեր գերության մեջ էին այնտեղ:Ղպտիական,Եթովպիական և Էրիթրեական ուղղափառ եկեղեցիներում այս օրը հայտնի է որպես «Ուրախ Շաբաթ». :
Արևմտյան ավանդույթներ
Արևմտյան ավանդույթներում այս օրը սովորաբար կոչվում է Սուրբ շաբաթ,թեև Անգլիական համայնքում ընդհանուր աղոթքի գիրքը վերաբերում է այն օրվան,ինչպիսին է Զատիկի նախորյակը:Թեև Զատկի շաբաթ տերմինը սովորաբար կիրառվում է Զատկի շաբաթվա շաբաթ օր,անգլախոս երկրներում այն երբեմն կիրառվում է Սուրբ շաբաթ, այդ թվում Նոր Հարավային Ուելսում և Ավստրալիայի նահանգներում, Ավստրալիայի պետական գործակալությունների կողմից:Կաթոլիկ ավանդույթի համաձայն, Մարիամ Աստվածածինը որպես տառապանքի տիկին, անդրադառնում է իր սփոփանքին և վշտին իր որդու՝ Հիսուսի մահվան ժամանակ :Այնուամենայնիվ, կաթոլիկ եկեղեցական փաստաթղթերում ոչ մի տեղ այս օրն չի նշվում որպես միայնակ Աստվածամոր տոն։
Արևելյան ավանդույթներ
Սուրբ և Մեծ Շաբաթի առավոտացումը (եկեղեցիներում, սովորաբար անցկացվում են ուրբաթ երեկոյան) Քրիստոսի թաղման ծառայության ձևն է:Ամբողջ ծառայությունը անցնում է Եպիտաֆի շուրջ,սրբապատկեր՝ գործված կտորից, պատկերված է հուղարկավորության համար պատրաստված Քրիստոսի պատկերով:Ծառայության առաջին մասում երգում են Սաղմոս 118-ը, ինչպես սովորաբար, այնպես էլ շաբաթ օրը առավոտյան կատարումներով և թաղման ժամանակ, բայց խառնվում են օրհներգերի (ներշնչանք կամ լաց) հետ:Ծառայության գերակշիռ թեման այնքան սգո չէ,ինչքան զգուշավոր սպասում։
Շաբաթ օրը նշվում է Բարսեղ Կեսարացու Մեծ Սուրբ Պատարագը, որը կոչվում է Առաջին Հարության Ծառայություն (հունական Πρώτη Ἀνάστασις), որը անվանվել է այն պատճառով, որ ժամանակագրական կարգով այն կազմվել է ավելի վաղ, քան Սուրբ Հովհաննես Դամասկոսցի Պասկալի Կանոնով և ոչ թե այն, որ տեղի է ունենում ավելի վաղ լիթուրգիկ կերպով:Սա ամբողջ տարվա ամենաերկար Աստվածային պատարագն է և վերջինը։ Փոքրիկ մուտքի ավարտից հետո կան 15 Հին Կտակարանի ընթերցումներ, որոնք հիշում են փրկության պատմությունը:Ռուսական ավանդույթներում, Ավետարանի ընթերցումից առաջ (Մատթէոս 28։ 1-20), կախիչները խորանի հագուստները և զգեստները փոխում են խավարից դեպի վառը, և սարկավագը բուրվառի օգնությամբ եկեղեցում կատարում է ծեսը:Հունական ավանդույթի համաձայն, հոգևորականները դափնու տերևներ և ծաղկի թերթեր են տեղադրել եկեղեցու ողջ տարածքում, խորհրդանշելով ավերված դարպասները և դժոխքի կոտրված շղթաները և Հիսուսի հաղթանակը:Թեև աղոթքային մթնոլորտը տխուրից փոխվում է ուրախի,սակայն հավատացյալները շարունակում են պահք պահել և Զատկի ողջյունի խոսքը ասել «Քրիստոս հարյավ ի մեռելոց»,այն չի փոխանակվում մինչև կեսգիշեր՝ Զատկի ծառայությունը, քանի որ այս ծառայությունը Հիսուսի հեթանոսների մահվան մասին հռչակագիրն է, ովքեր դժոխքում են գտնվում, սակայն Հարությունը դեռևս չի տարածվել երկրի վրա, որը տեղի է ունենում Զատկի զգոնության ժամանակ։ Մեծ Պահքը սկզբնավորվել է կատեխիզիսի ժամանակաշրջանում նոր վերադարձի համար,որպեսզի դրանք պատրաստեն մկրտության և քրմիզմի համար, դա տեղի է ունենում Հին Կտակարանի ընթերցումների ընթացքում, վեսափոր աստվածային պատարագի ժամանակ:Մինչև կեսգիշերվա ծառայությունը, հավատացյալները հավաքվում են եկեղեցում,որպեսզի ամբողջությամբ ընթերցանեն «Գործք առաքելոց»–ը:Կեսգիշերին նախորդող օրը Զատկի պատարագը սկսվում է Կեսգիշերի ընդունման հետ, որի ընթացքում կրկնվում է Սուրբ շաբաթի Կանոնը, որի վերջում էպիթապիոսը հանվում է եկեղեցու կենտրոնից և տեղադրվում է խորանի սեղանի վրա, որտեղ այն մնում է մինչև Համբարձումը:Այնուհետև եկեղեցու բոլոր մոմերն ու լույսերը մարվում են, և բոլորը սպասում են խավարում և լռության մեջ Քրիստոսի Հարության հռչակմանը։ Նախքան Սուրբ Հովհաննես Դամասկոսցու Սուրբ Զատիկի զգոնության կազմելը, այս օրը Լիվերպուլի պատարագը Զատկի հիմնական տոնն էր։
Արևմտյան ավանդույթներ
Հռոմի կաթոլիկ եկեղեցում խորանը մնում է ամբողջովին մերկ (Ավագ հինգշաբթի պատարագից հետո):Բոլոր պատարագները խիստ սահմանափակ են, ոչ մեկը չի հայտնվում այս օրվա սովորական պատարագում, չնայած պատարագը կարելի է ասել լավ ուրբաթ և Սուրբ շաբաթ` Վատիկանի կամ տեղական եպիսկոպոսի տրամադրության տակ գտնվող ծայրահեղ ծանր կամ հանդիսավոր իրավիճակը:Հաղորդության տոնակատարությունը չափազանց սահմանափակ է։ Սուրբ Հաղորդությունը տրվում է միայն Viaticum, մինչդեռ ապաշխարությունը և վերջին օծում կամ կարգ հիվանդացը կարելի է վերահսկել, քանի որ նրանք, ինչպես և Viaticum-ը, օգտակար են մահացողի փրկության համար:Օրը Զատիկի երկրորդ օրն է, ինչպես նշված է Սակրովանթումի կոնվենցիայի 110-րդ հոդվածում, թեև ծոմապահությունը չի կարող խիստ լինել,ինչպես լավ ուրբաթին։ Անգլիկան եկեղեցիներից շատերը, ինչպես նաև լյութերականները, մեթոդիստները և մի շարք այլ եկեղեցիները պահպանել են կաթոլիկ եկեղեցու միևնույն ավանդույթները,սական նրանց խորանները կարող են ծածկվել սևով,և ոչ թե զրկվել։Որոշ Անգլիկանյան եկեղեցիներում, այդ թվում Միացյալ Նահանգների Եպիսկոպոսական եկեղեցում, այս օրը մատուցվում է Խոսքի պարզ Պատարագ, Քրիստոսի հուղարկավորությանը նվիրված ընթերցումներով։ Օրական գրասենյակները դեռ պահպանվում են։ Հյուսիսային Ամերիկայի Մորավյան եկեղեցիներում այս օրը հայտնի է որպես Մեծ Շաբաթ։ Անգլիկանյան ընդհանուր աղոթքի գիրքը օգտագործում է Զատիկը նույնիսկ օրվա համար։ Հռոմի կաթոլիկ և որոշ անգլիկան և լյութերական ավանդույթներում, Սուրբ շաբաթը տևում է մինչև գիշերային ժամերը, որից հետո նշվում է Զատկի ընթրիքը, նշելով Զատկի սեզոնի պաշտոնական մեկնարկը։ Ռուբրիկները ասում են, որ Զատիկի զգոնությունը պետք է տեղի ունենա գիշերը։ Այն պետք է սկսվի գիշերը և ավարտվի մինչև լուսաբաց։ Ծառայությունը կարող է սկսվել կրակի և լուսատուի նոր լուսավորությամբ:Հռոմի կաթոլիկ և որոշ անգլյական արարողություններում պատարագը համարվում է առաջին պատարագը սկսած Ավագ հինգշաբթի օրվանից, և դրա ընթացքում «Գլորիա»-ն, որը բացակայում էր «Մեծ պահքի» ժամանակ, օգտագործվում է որպես արձանիկներ և սրբապատկերներ, ծածկված մանուշակագույն կտորով Passiontide ժամանակ, կտրուկ բացվում են։ Որոշ Անգլիկան եկեղեցիներ նախընտրում են տոնել Զատկի տոնը և նոր մոմի լուսավորությունը Զատկի տոնի առավոտյան լուսաբացին։ Մկրտությունը կարող է տեղի ունենալ այս ծառայության մեջ,և մկրտության խոստումները հաճախ նորացվում են։ Հիմնականում Հռոմի կաթոլիկությունը Ֆիլիպիններում այս օրն օրինական է և հայտնի է անգլերենում որպես Սև շաբաթ, հաշվի առնելով գույնի դերը սգո ժամանակ։ Նախորդ օրվանից ավանդական տաբուները տեղափոխվում և երբեմն խախտվում են, ցերեկը լողանալու համար։ Առևտրային ձեռնարկությունների մեծ մասը վերսկսում է գործառնությունները,իսկ փոքր ձեռնարկությունները մնում են փակ է մինչև Զատիկը։ Հեռուստատեսությունը և ռադիոկայանները ավելի կարճ ժամերով հեռարձակվում են հատուկ ծրագրավորմամբ կամ մնում են ուղիղ եթերում:Երկրորդ Վատիկանի խորհրդարանի կրոնական փոփոխություններից հետո «Sabado de Gloria» (իսպանական լեզվում Gloria–ն շաբաթ օրը) տերմինը լայնորեն օգտագործվեց, ասելով, որ «Գլորիա»-ի վերադարձը «Էքսելսիուս դիոյում» Զատկի տոնի ժամանակ։ Հատկապես հռոմեական կաթոլիկությունը Լեհաստանում, Święconka (լեհերեն, [ɕvʲɛntsɔnka]), որը նշանակում է «Զատկի զամբյուղների օրհնությունը», Սուրբ շաբաթ օրը, ամենաթող և սիրված ավանդույթներից մեկն է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ավագ շաբաթ Կատեգորիա:Քրիստոնեական տերմիններ
Խավիեր Էսպինոսա
Խավիեր Էսպինոսա Գոնսալես (Javier Espinosa González, ), իսպանացի ֆուտբոլիստ, «Տեներիֆե» ակումբի կիսապաշտպան։
Ակումբային կարիերա
Էսպինոսան «Բարսելոնայի» սան է։ 2011 թվականին նա ավարտել է ակումբի ակադեմիան և ևս երեք տարի հանդես է եկել «Բարսելոնայի» երկրորդ կազմում՝ «Բաարսելոնա Բ-ում»։ Հիմնական կազմում բարձր մրցակցության պատճառով Խավիերը հնարավորություն չի ունեցել կատարել նորամուտը լավագույնների շարքում։ 2014 թվականի ամռանը ավարտվել է Էսպինոսայի հետ կնքված պայմանագրի ժամկետը, և նա ազատ գործակալի կարգավիճակով տեղափոխվել է «Վիլյառեալ»՝ կնքելով երեք տարվա պայմանագիր ։ Օգոստոսի 24-ին «Լևանտեի» դեմ խաղում Խավիերը կատարել է նորամուտը Լա Լիգայում՝ երկրորդ խաղակեսում փոխարինելով Կանիին ։ Սեպտեմբերի 21-ին «Ռայո Վալեկանոյի» դեմ խաղում խփել է իր առաջին գոլը նոր թիմի կազմում ։ Հոկտեմբերի 10-ին Եվրոպայի Լիգայի՝ Կիպրոսի «Ապոլլոնի» դեմ խաղում Էսպինոսան դարձել է դուբլի հեղինակ ։
2015 թվականի սկզբին Խավիերը վարձավճարով տեղափոխվել է «Ալմերիա»։ Հունվարի 11-ին «Սևիլյայի» դեմ խաղում նա կատարել է նորամուտը նոր թիմում ։ Ապրիլի 11-ին «Գրանադայի» դեմ խաղում Էսպինոսան խփել է իր առաջին գոլը «Ալմերիայի» կազմում ։ Ամռանը «Վիլյառեալը» նրան վարձավճարով ուղարկել է «Էլչե»։ Օգոստոսի 30-ին Բիլբաոյի «Աթլետիկի» երկրորդ կազմի դեմ խաղում Խավիերը կատարել է նորամուտը նոր թիմում ։
2016 թվականի ամռանը Էսպինոսան տեղափոխվել է «Լևանտե» ։ Օգոստոսի 21-ին «Նումանսիայի» դեմ խաղում նա կատարել է նորամուտը նոր թիմի կազմում ։ 2017 թվականի ամռանը Էսպինոսան վարձավճարով տեղափոխվել է «Գրանադա», որի կազմում նորամուտը կատարել է օգոստոսի 20-ին «Ալբասետեի» դեմ խաղում ։ Հոկտեմբերի 8-ին «Լուգոյի» դեմ խաղում Խավիերը խփել է իր առաջին գոլը «Գրանադայի» կազմում ։
Միջազգային կարիերա
2009 թվականին Էսպինոսան Իսպանիայի պատանեկան հավաքականի կազմում զբաղցրել է երրորդ տեղը Նիգերիայում անցկացվող աշխարհի պատանեկան (մինչև 17 տարեկանների) առաջնությունում։ Մրցաշարի ընթացքում նա մասնակցել է Բուրկինա Ֆասոյի և Նիգերիայի հետ խաղերին, իսկ Մալավիի դեմ խաղում դարձել է գոլի հեղինակ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իսպանացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Բարսելոնայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Վիլյառեալի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ալմերիայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Էլչեի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լևանտեի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Գրանադայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Տվենտեի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Մագնիսական նյութեր
Մագնիսական նյութեր, նյութեր, որոնք մագնիսական դաշտում տեղադրվելիս էապես փոխում են այդ դաշտի արժեքը։ Դեռևս հնում հայտնի է եղել բնական մագնիսացած միներալ մագնետիտը, որից ավելի քան 2 հազար տարի առաջ մագնիսական կողմնացույցի սլաքներ էին պատրաստում Չինաստանում։ Մագնետիտից զգալիորեն ավելի ուժեղ մագնետիկ է երկաթը, որի գործնական կիրառությունը իբրև մագնիսական նյութ սկսվել է XIX դարի, Հանս էրստեդի, Մայքլ Ֆարադեյի, էմիլիյ Լենցի և այլոց հայտնագործություններից հետո։ 1900 թվականից էլեկտրատեխնիկայում սկսել են կիրառել երկաթ-սիլիցիումային պողպատներ, մի փոքր ուշ՝ թույլ դաշտերում հեշտ մագնիսացող Fe-Ni համաձուլվածքները, որոնք լայն տարածում են գտել կապի տեխնիկայում։ Ֆեռոմագնիսականության տեսության զարգացումը զգալիորեն արագացրեց նոր մագնիսական նյութերի մշակման պրոցեսը։ XX դարի կեսին երևան եկան օքսիդային մագնիսական նյութեր՝ ֆերիտները, որոնք սկսեցին կիրառվել բարձր և գերբարձր հաճախականությունների տեխնիկայում։ Մագնիսացման և վերամագնիսացման պրոցեսների հեշտության տեսակետից մագնիսական նյութերը հիմնականում բաժանվում են մագնիսափափուկ և մագնիսակոշտ նյութերի։ Մագնիտափափուկ նյութերն օգտագործվում են փոփոխական պարամետրերով մագնիսական շղթաներում (ռելե, տրանսֆորմատոր, էլեկտրական գեներատոր և շարժիչ) իբրև մագնիսահաղորդիչ, իսկ մագնիսակոշտ նյութերը, որոնք օժտված են մնացորդային մագնիսացվածություն պահպանելու հատկությամբ, ծառայում են հաստատուն սակայն, ջերմամագնիսական համաձուլվածքները, մագնիսաստրիկցիոն նյութերը, մագնիսադիէլեկտրիկները և այլն։ Մագնիսական նյութերի որակն անընդհատ բարելավվում է՝ ավելի մաքուր ելանյութերի կիրառման և արտադրության տեխնոլոգիայի կատարելագործման շնորհիվ։ Ներկայումս մշակվում են այնպիսի մագնիսական նյութեր, որոնցում մագնիսական հատկությունները զուգակցվում են էլեկտրական, օպտիկական, ջերմային հատկությունների հետ։
Կատեգորիա:Ֆիզիկա Կատեգորիա:Նյութեր Կատեգորիա:Ամերիկյան հայտնագործություններ Կատեգորիա:Մագնիսականություն
Բանսկա Շտյավնիցա
Բանսկա Շտյավնիցա (Banská Štiavnica, Schemnitz, Selmecbánya), քաղաք կենտրոնական Սլովակիայում՝ Շտյավնիցկե Վրխի լեռնազանգվածի ստորոտին։ Բնակչությունը կազմում է շուրջ 11 հազար մարդ։
Պատմական արժեք ներկայացնելու պատճառով քաղաքն ու նրա շրջակայքը 1993 թվականի դեկտեմբերի 11-ին ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կողմից հայտարարվել են Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ։
Պատմություն
Բանսկա Շտյավնիցայի տեղում օգտակար հանածոների առաջին արդյունահանումը սկսվել է մ. թ. ա. III դարում հավանաբար կելտերի կողմից։ 1156 թվականին Բանսկա Շտյավնիցան հիշատակվում է որպես հանքարդյունաբերական քաղաք ։ 1217 թվականին առաջին անգամ հիշատակվում է քաղաքի շրջակայքում իրականացվող արծաթի արդյունահանման մասին։ 1238 թվականին Բանսկա Շտյավնիցան ստանում է քաղաքի կարգավիճակ։ XIII դարում այստեղ են գալիս գերմանացի գաղութարարներ Տիրոլից ու Սաքսոնիայից։ 1443 թվականին քաղաքն ավերվել է ուժեղ երկրաշարժից։ XV դարում կառուցվում են Հին ու Նոր ամրոցները, որոնք ծառայում են որպես պաշտպանական ամրություններ թուրքերի արշավանքների դեմ։ 1627 թվականին օգտակար հանածոների արդյունահանման ժամանակ համաշխարհային պատմության մեջ առաջին անգամ Բանսկա Շտյավնիցայում օգտագործվում է պայթուցիկ նյութ՝ վառոդ։ 1735 թվականին Բանսկա Շտյավնիցայում հիմնադրվում է Հունգարիայում առաջին Լեռնագործության դպրոցը, իսկ 1763 թվականին ստեղծվում է բարձրագույն ուսումնական հաստատություն՝ Լեռնագործության ակադեմիա։ 1782 թվականին Բանսկա Շտյավնիցան եղել է Հունգարիայի երրորդ ամենամեծ քաղաքը Բրատիսլավայից ու Դեբրեցենից հետո։
Ներկայումս Բրանսկա Շտյավնիցան կորցրել է իր նշանակությունը որպես արդյունաբերական քաղաք, սակայն մեծ ժողովրդականություն է վայելում որպես զբոսաշրջային վայր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սլովակիայի քաղաքներ Կատեգորիա:1156 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ալեքսանդր Դրենտելն
Ալեքսանդր Դրենտելն (Алекса́ндр Алекса́ндрович Дрентельн, ), Շքախմբի գեներալ-մայոր, Պրեոբրաժենսկի գնդի լեյբ-գվարդիայի հրամանատար, Առաջին համաշխարհային պատերազմի հերոս։
Կենսագրություն
Ուղղափառ, Լիֆլանդիայի նահանգի տոհմական ազնվականների ընտանիքից, հետևազորի գեներալ Ալեքսանդր Ռոմանովիչ Դրենտելնի որդին։ Ավարտել է Կիևյան 1-ին գիմնազիան (1886) և Սանկտ Պետերբուրգի համալսարանը։ 1890 թվականին հոժարակամ ընդունվել է Պրեոբրաժենսկի գնդի լեյբ-գվարդիա, իսկ հաջորդ տարի սպայական քննություն է հանձնել 2-րդ ռազմական Կոնստանտինովյան ուսումնարանում և դարձել նույն գնդի պոդպորուչիկ։ 1902-1906 թվականներին եղել է Պրեոբրաժենսկի գնդի վաշտի հրամանատար, 1903 թվականին նշանակվել է արքայահամհարզ, 1906 թվականից հաշվառված է եղել Նորին գերազանցության Ռազմերթային ստորաբաժանումում։ 1909-1915 թվականներին եղել է Կայսերական Գլխավոր բնակարանի հանձնարարականների գծով շտաբային սպա։ Մասնակցել է Առաջին համաշխարհային պատերազմին, 1915 թվականի նոյեմբերի 28-ին «գերազանց ծառայության համար» ստացել է գեներալ-մայորի կոչում, նշանակվել Պրեոբրաժենսկի գնդի լեյբ-գվարդիայի հրամանատար, ընդունվելով Շքախմբի մեջ։ Պարգևատրվել է Գեորգիևյան զենքով։
Փետրվարյան հեղափոխությունից հետո զորացրվել է և 1917 թվականի ապրիլի 27-ի խնդրագրով ազատվել պաշտոնից։ Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո մնացել է Ռուսաստանում, ապրել Վոլոգդայի նահանգում, աշխատել եկեղեցուն կից ալրաղացում։ Մահացել է 1925 թվականին թրոմբոֆլեբիտից։
Ընտանիք
Ամուսնացած է եղել սենատոր Ա. Ն. Պոպովի դստեր` Աննա Ալեքսանդրովնա Պոպովայի հետ (1868-?)։ Նրանց դուստրը Աննան (մահ. 1982) ամուսնացած է եղել Ն. Ս. Վոյեկովի հետ էմիգրացիայում, Բրյուսելում և զբաղվել է բարեգործությամբ։ Նա թագուհու կենդանի մնացած վերջին պալատական ազնվականական օրիորդներից է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Վուգրե
Վուգրե (Vougrey), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Օբ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 53 մարդ, բնակչության խտությունը` 12.71 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4.17 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 165 կմ հարավ-արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից` 100 կմ հարավ, Տրուա քաղաքից` 26 կմ հարավ-արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Նայվալվայամ
Նայվալվայամ (Найвалваям), գետ Կամչատկա թերակղզի, Ռուսաստանում։ Գետի երկարությունը 164 կմ։ Ավազանի տարածքը 988 կմ2։ Թափվում է Ենիչավայամ գետի ձախ ափին՝ 50 կմ հեռավորության վրա։ Գետը ունի բազմաթիվ վտակներ։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Սպիտակ խաչելություն (կտավ)
Սպիտակ խաչելություն (Белое распятие), Մարկ Շագալի կտավը, որ ստեղծվել է 1938 թվականին՝ Հախճապակյա գիշերի ողբերգական իրադարձություններից երկու շաբաթ անց, երբ նկարիչն ալցելել է Եվրոպա։ Կտավը գտնվում է Չիկագոյի արվեստի ինստիտուտում, որին նվիրել է նշանավոր ճարտարապետ, Չիկագոյի բնակիչ Ալֆրեդ Ալշուլերը ։
Պատմություն
Նկարիչը կտավը ստեղծել է Կենտրոնական և Արևելյան Եվրոպայում հրեաների հալածանքների ազդեցությամբ։ Նացիստական Գերմանիայում 1938 թվականի նոյեմբերի 8-10 հարձակման են ենթարկվում հրեաների խանութները։ Հարձակման հետևանքով փողոցները պատվում են ապակու փշրանքներով. այստեղից էլ իրադարձությունների անվանումը՝ Հախճապակյա գիշեր։
Կտավը չի պատկերում իրական տեսարան, բայց խորհրդանիշերի օգտագործմամբ պատկերված է հալածանքների փոխաբերական տեսարան։ Լինելով հրեա՝ Շագալը ստեղծել է մի շարք աշխատանքներ, որոնցում պատկերված է խաչելության տեսարան։ Խաչված Հիսուսի կերպարը նոր խորհրդանիշ է, որով նկարիչը հաղորդում է հրեաների մահացու տանջանքները։ Շագալի կտավներում խաչելությունը ազգայնամոլների գործողությունների պատասխանն է, որոնցից ինքը նկարիչն էլ տուժել է 1933 թվականին, երբ ոչնչացվել են նրա գրեթե բոլոր նկարները։ «Սպիտակ խաչելություն»ը, ինչպես Շագալի նշանավոր ժամանակակցի՝ Պաբլո Պիկասսոյի «Գեռնիկան», Հոլոքոստի նախազգացումն է ։
Նկարագրություն
«Սպիտակ խաչելություն» կտավում ընդգծված են Հիսուսի և հրեաների տառապանքները։ Շրջապատում տեղի են ունենում տարբեր բռնություններ. այրվում են սինագոգը, տները։ Կենտրոնում պատկերված է Հիսուսի խաչելությունը, որ ավանդական շորերի փոխարեն ծածկված է սավանով, իսկ գլխին ապարոշ է՝ որպես հրեա լինելու խորհրդանիշ։ Խաչվող Հիսուսի կերպարը, որը պատկերված է փղոսկրագույն ֆոնին, տարածվում է ողջ աշխարհում, որը քայքայման է ենթարկվում։ Հիսուսի ոտքերի մոտ յոթ մոմ ունեցող աշտանակն է ։ Նկարի վերին մասում պատկերված են Հին կտակարանի կերպարները, որոնք լաց են լինում՝ տեսնելով ներքևում կատարվածը։ Առջևի պլանում պատկերված է կանաչ շորով կերպար, որի ուսերի պարկ կա։ Այս կերպարը, որը հանդիպում է Շագալի այլ նկարներում ևս, մեկնաբանվում է որպես հրեա ճանապարհորդ կամ Իլյա մարգարե։ Կոմպոզիցիայի կենտրոնում նավակ է պատկերված, որը խորհրդանշում է հրեաների՝ նացիստներից փրկվելու հույսը։
Կտավի վերին աջ անկյունում Լիտվայի դրոշն է. Լիտվան այդ ժամանակ դեռևս անկախ պետություն էր։ Բացի դրանից՝ նկարի վերին ձախ անկյունում կան կոմունիզմի կարմիր դրոշներ. հրեաների հետապնդումը միայն նացիստներին չէր բնորոշ։ Դրոշները մատնանշում են այդ երկրներում հակասեմականության առկայությունը։ Հրեական տխուր լրջությունը նկարում միաձուլված է ֆրանսիական հասարակ պրիմիտիվիզմին ։
Նկարում հետագայում կատարվել է երկու փոփոխություն. ներկվել են սինագոգն այրող զինվորի թևկապի սվաստիկան և պաստառի «Ich bin Jude» (Ես հրեա եմ) գրությունը։
Կտավը Հռոմի պապ Ֆրանցիսկոսի սիրած գործն է  ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1938 նկարներ Կատեգորիա:Մարկ Շագալի նկարներ Կատեգորիա:Չիկագոյի արվեստի ինստիտուտի նկարներ
Աղբյուրակ
Աղբյուրակ, գյուղ Հայաստանի Կոտայքի մարզում։ Նախկինում Ախպարա կամ Աղփարա անվանումով մտել է Երևանի նահանգի Նոր Բայազետի գավառի կազմում ։
Անվան ստուգաբանություն
Անվանումը ստացել է սառնորակ աղբյուրների պատճառով։ Աղբյուրներից շատերը հիմա մնացել են Հրազդանի լճակի տակ։
Պատմություն
Բնակիչների նախնիները 1829 թվականին գաղթել են Մակուի գավառի Օղակ գյուղից։ Աղբյուրակը 1959 թվականին միացվել է Հրազդան քաղաքին և ստացել է Աղբյուրակ թաղամաս անվանումը։
Բնակչություն
XIX դարի վերջին ուներ 30 տուն, իսկ 1906 թվականին 775 հայ բնակիչ։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը երկրագործությունն ու անասնապահությունն էր։
Պատմամշակութային կառույցներ
Աղբյուրակում կա XIX դարում կառուցված ավերված եկեղեցի։ Գյուղից հյուսիս արևմուտք, 3-4 կմ հեռավորության վրա գտնվում էր սուրբ Ստեփանոս վանքը, որը X-XII դարերի կառույց է ։
Դոմիշևինա
Դոմիշևինա, գյուղ որը գտնվում է Սերբիայի Հանրապետության Բրուս քաղաքում։
Բնակչություն
Ըստ 2002 թվականին կատարված մարդահամարի գյուղում բնակվում են 104 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սերբիայի գյուղեր
Պակլավայամ
Պակլավայամ (Паклаваям), գետ Ռուսաստանում, Կամչատկայի երկրամասի հյուսիս-արևմտյան մասում։ Գետի երկարությունը 28 կմ է։ Հոսում է Կարագինովիի շրջանում, Կամչատկայի երկրամասում ։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Հայրենիք (թերթ, Ստամբուլ)
«Հայրենիք», օրաթերթ։ Լույս է տեսել 1891-1896 թվականներին, Կ. Պոլսում։ Խմբագրապետ՝ Արփիար Արփիարյան, խմբագիրներ՝ Լևոն Բաշալյան, Երվանդ Օտյան, Հ. Շահնազար։ Շեշտված դեմոկրատական ուղղության համար հալածվել է սուլթանական կառավարության կողմից, առճակատվել հայ մեծահարուստների և հոգևորականության հետ։ Թղթակցական լայն ցանցի առկայությունը խմբագրությանը հնարավորություն է ընձեռել ուշադրության կենտրոնում պահել և արտացոլել Թուրքիայում բնակվող հայ հատվածի հասարակական և մշակութային կյանքի իրադարձությունները, համիդյան բռնապետության պայմաններում պաշտպանել նրանց շահերը։ Թերթը նկատելի դեր է կատարել հայ ժողովրդի արևելյան և արևմտյան հատվածների փոխադարձ ծանոթացման, արևելահայերի տնտեսական և հոգևոր կյանքի արտացոլման գործում, սերտ կապ պահպանել «Մշակի» և նրա խմբագիր Գ. Արծրունու հետ, տպագրել արևելահայ գրողների գործեր, Թիֆլիսից ստացված բազմաթիվ թղթակցություններ։ «Հայրենիքը» ունեցել է հարուստ գրական ավանդություններ։ Նրա շուրջն են համախմբվել արևմտահայ գրականության ականավոր ներկայացուցիչները (Գ. Զոհրապ, Տ. Կամսարական, Մ. Կյուրճյան, Ա. Չոպանյան և ուրիշներ)։ Այստեղ են տպագրվել Զոհրապի «Քոքինակի», «Ճեյրան» նովելները, «Նարդիկ» անավարտ վեպը (1891 թվական), «Ծանոթ դեմքեր» դիմանկարների շարքից մի քանիսը, Տ. Կամսարականի «Հայ գրականության ձգտումը» հոդվածաշարը, Լ. Շանթի «Մնաս բարովի իրիկունը» վեպը և այլ գործեր։ Թերթում են գրական մկրտություն ստացել Թլկատինցին, Ա. Հարությունյանը և ուրիշներ։ «Հայրենիք» լայն տեղ է հատկացրել նաև ռուս ռեալիստական գրականությանը (Լ. Տոլստոյ, Գոնչարով, Պուշկին, Լերմոնտով և ուրիշներ), «Մծիրին» առաջին անգամ տպագրվել է այստեղ՝ Լևոն Շանթի թարգմանությամբ (1891)։
Կատեգորիա:Թուրքիայի հայկական օրաթերթեր Կատեգորիա:Հայկական գրական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական հասարակական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական մշակութային պարբերականներ Կատեգորիա:Պարբերականներ այբբենական կարգով
Բերթաղ (լեռ)
Բերթաղ, լեռ Լոռիում, Վիրահայոց լեռներում, Կողբ գետից 1,5-2 կմ հյուսիս-արևելք։ Ղալաչա գետի մոտ։ Ունի 1080 մ բարձրություն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի լեռներ
Գիլիսելի
Գիլիսելի, լեռ Զանգեզուրի լեռներում։ Բարձրությունը 3070 մ է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի լեռներ
Տավոդոկ կիրճ
Տավոդոկ կիրճ (Падь Таводок), գետ Կամչատկա թերակղզի Ռուսաստանում։ Թափվում է Մեծ Շապինա գետից՝ ձախ ափին 146 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 20 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Գի Լե Գոֆե
Գի Լե Գոֆե (Guy Le Gaufey,), ֆրանսիացի հոգեվերլուծաբան, Ժան Լականի աշակերտն ու հետևորդը, Փարիզի Ֆրոյդյան դպրոցի վերլուծաբան։ Հոգեվերլուծության լաքանյան դպրոցի տնօրենն ու հիմնադիրներից մեկը ։
Ձգտելով պահպանել հոգեվերլուծական տրամասության յուրահատկությունը, Գի Լե Գոֆեն չի ընդունել ոչ՛ դեղորայքային հոգեվերլուծությունը, նրա մերձեցումը հոգեբուժության հետ, ոչ՛ տեսական հայեցողությունը, նախաձեռնած՝ Ֆելիքս Գուատարիի և Ժիլ Դելյոզի կողմից, որոնք կարող են ունենալ լայն ֆիլիսոփայական նշանակություն, բայց ոչ կլինիկական կիրառում։ Դրա հետ մեկտեղ նա պահպանում է հետաքրքրությունը կիրառական հոգեվերլուծության նկատմամբ և դասավանդում է Լատինական Ամերիկայի և Հյուսիսային Ամերիկայի հմալսարաններում, դասախոսություններ է կարդում Փարիզում։ Հանդիսանում է Ժակ Լականի EPEL հրատարակչությունում հրապարակված դասախոսությունների խմբագիրը։
Պահածոյացված ձուկ
Պահածոյացված ձուկ, թիթեղյա հերմետիկ ամաններում պահածոյացված ձկնամթերք, որն արտադրվում է թարմ, հովացրած, սառեցրած, ապխտած, մասնակի չորացրած ձկներից։ Տարբերվում են՝ բնական, բուսական յուղերով և տոմատի սոուսով ձկնային, ինչպես նաև ձկնաբանջարեղենային պահածոներ, պրեսերվներ։
Պահածոներն անվանվում են կոնկրետ ձկնատեսակի անվամբ։ Առավել տարածված են սաղմոնի, թյուննոսի, ձողաձկան և բազմաթիվ այլ տեսակի ձկնային պահածոները։
Մանրէների առաջացման և տարածման մակարդակներում ձկներն աչքի են ընկնում ցածր թթվայնությամբ, ուստի սննդի անվտանգության տեսանկյունից նմանատիպ ցածր թթվայնության սննդատեսակները (pH > 4,6) ենթարկվում են բարձր ջերմաստիճանով (116-130°C) ստերիլացման։ Ստերիլացման ժամանակ եռման կետից ավելի բարձր ջերմաստիճանային պայմանների հասնելու համար օգտագործվում են հերմետիկ ճնշումային ամաններ։ Ստերիլացումից հետո թիթեղյա ամանը թույլ չի տալիս, որ մանրէները ներթափանցեն ներսի զանգվածի մեջ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պահածոյացված սնունդ Կատեգորիա:Ծովամթերքներ
Վուլեն
Վուլեն (Vulaines), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Օբ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 222 մարդ, բնակչության խտությունը` 25.46 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 8.72 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 120 կմ հարավ-արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից` 100 կմ հարավ-արևմուտք, Տրուա քաղաքից` 35 կմ արևմուտք։
Բնակչություն
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 144 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 115-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 29։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 79,9 %։ 115 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 99 անձ (58 տղամարդ և 41 կին)։ Գործազուրկ են եղել 16 անձ (4 տղամարդ և 12 կին)։ 29 անաշխատունակներից 9-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 11-ը` թոշակառուներ, իսկ 9-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Hotline Bling
«Hotline Bling», կանադացի ռեփեր Դրեյքի երգը։ Այն որպես սինգլ թողարկվել է 2015 թվականի հուլիսի 31-ին Cash Money Records և Republic Records լեյբլների կողմից ։ Երգի հեղինակներն են Դրեյքը և Nineteen85-ը, ով նաև երգի պրոդյուսերն է։ Ամերիկացի երաժիշտ Թիմի Թոմասի անունը նույնպես նշվել է որպես հեղինակ, քանի որ երգում օգտագործվել է նրա «Why Can't We Live Together» (1972) երգի երաժշտությունը ։
Վուլեն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Hotline Bling
Տեսահոլովակ
Երգի համար նկարահանվել է տեսահոլովակ, որի ռեժիսորն է Director X-ը ։ 2015 թվականի հոկտեմբերի 4-ին Դրեյքն իր Ինստագրամի էջում գրեց, որ երգի տեսահոլովակի պրեմիերան կայանալու է «շուտով» ։ Տեսահոլովակը ներկայացվեց հոկտեմբերի 19-ին Apple Music կայքում ։ Տեսահոլովակում Դրեյքը կատարում է պարային շարժումներ գույնզգույն ֆոնի առջև։
«Hollywood Life» կայքը գրել է, որ տեսահոլովակը «մեր պատկերացրածից ավելի սեքսուալ է», ինչպես նաև ավելացրել է, որ Դրեյքի պարային շարուժմները ուշաթափեցնող են ։ «Spin» թերթը նույնպես դրական կարծիք է հայտնել տեսահոլովակի մասին՝ գրելով, որ այս տեսահոլովակն օգնում է հանդիսատեսին երբեք չմոռանալ ռեփերի սահուն և գրավիչ պարային շարժումները ։ «Bustle» օնլայն ամսագիրն տեսահոլովակն անվանել է «բավականին լավ», սակայն նաև գրել է, որ սա միանշանակ այն չէ, ինչ հանդիսատեսը կակնկալեր այս երգի տեսահոլովակի համար ։ «Cosmopolitan» ամսագիրը ռեփերի պարային շարժումներն անվանել է «շատ յուրահատուկ» ։
Հավաստագրեր
† Since May 2013 RIAA certifications for digital singles include on-demand audio and/or video song streams in addition to downloads.
Նաչիկի (գետ)
Նաչիկի (Начики), գետ Կամչատկա թերակղզու հյուսիս-արևելյան մասում։ Գետի երկարությունը 140 կմ է։ Հոսում է Կարագինսկի շրջանում և Կամչատկայի երկրամասում ։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Վիկտոր Աբալակին
Վիկտոր Աբալակին (Ви́ктор Кузьми́ч Абала́кин, ), ռուս աստղագետ։ ՌԴ ԳԱ թղթակից-անդամ (1991, ԽՍՀՄ ԳԱ թղթակից-անդամ՝ 1987 թվականից)։ ԽՍՀՄ պետական մրցանակ (1982) ։
1953 թվականին ավարտել է Օդեսայի պետական համալսարանը։ 1955-1957 թվականներին Լենինգրադի տեսական աստղագիտության ինստիտուտում եղել է բաժնի վարիչ, 1983-2000 թվականներին՝ Պուլկովոյի աստղադիտարանի տնօրեն։
Աշխատությունները վերաբերում են աստղային դինամիկային, օրաղյուսակային (էֆրիմերդային) աստղագիտությանը, երկնային մեխանիկային։
Միջազգային աստղագիտական միության N 4 «Էֆեմերիդներ» հանձնաժողովի նախագահ (1976-1979)։1999 թվականից Ինտերնետ-մշակույթ հիմնադրամի խորհրդի նախագահն է։
Վիկտոր Աբալականի անունով է կոչվել (2722) Աբալակին աստերոիդը (Հայտնաբերվել է 1976 թվականի ապրիլի 1-ին Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում) ։ Նրա անունով է կոչվել նաև Արեգակնային համակարգի №7785 փոքրիկ մոլորակը ։
Աշխատանքներ ունի հրապարակած «Земля и Вселенная» ամսագրում
Գրականություն
Колчинский И.Г., Корсунь А.А., Родригес М.Г., Астрономы։ Биографический справочник. — 2-е изд., перераб. и доп.. — Киев։ Наукова думка, 1986. — 512 с.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս աստղագետներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ աստղագետներ Կատեգորիա:Օդեսայի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ թղթակից անդամներ Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ իսկական անդամներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի ԳԱ թղթակից անդամներ Կատեգորիա:Խորհրդային աստղագետներ
Դեղձուտ
Դեղձուտ (նախկին անվանումը` Յամանջալու), գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Արարատի մարզի Արտաշատի տարածաշրջանում, Երևան քաղաքից հարավ՝ 29 կմ հեռավորության վրա, Արտաշատ քաղաքից՝ 12 կմ, Ազատ գետի ձախ ափին։ Դեղձուտ է վերանվանվել 1967 թ. մայիսի 25-ին
Պատմություն
Գյուղի հողային սահմանները կից են Կանաչուտ, Մրգանուշ, Վարդաշեն, Արևշատ, Նշավան, Գետազատ գյուղերի հողատարածքներին։ Խմելու ջուրը գյուղը ստանում է Գառնու սառնորակ աղբյուրներից։
Դեղձուտը զբաղեցնում է 208 հա հողատարածք, որից բնակեցված է 49.1 հա հողատարածքը։ 1916 թվականին իրենց պապերի երկիրն են ներգաղթում հայեր Արևմտյան Հայաստանից` Մուշից, Վանից, Սարիղամիշից, Էրզրումից, Արազդայանից, Պարսկաստանից։ Գյուղի անունը եղել է «Յամանջալու» ։ Լինելով հմուտ հողագործներ և լավ արհեստավորներ, լավ իմանալով հողի գաղտնիքները և բնության կողմից պարգևատրված լինելով առատ ոռոգման ջրով, կարճ ժամանակում գյուղը դարձավ Արարատյան դաշտի մրգի ու պտղի առատ շտեմարան։ 1967 թվականին Հովհաննես Շիրազի առաջարկությամբ գյուղը վերանվանվել է Դեղձուտ, դեղձի առատ պաշար ունենալու շնորհիվ։
Կլիմա
Ծովի մակերևույթից բարձրությունը կազմում է 878 մ։
Տնտեսություն
Գյուղն ունի միջնակարգ դպրոց, մշակույթի տուն, բուժամբուլատորիա։ 2011 թվականին գյուղում կառուցվել է հուշահամալիր նվիրված հայրենական մեծ պատերազմի և Ղարաբաղյան ազատամարտի ժամանակ զոհված մարտիկներին՝ գյուղի նախկին բնակիչ Կորյուն Վարդանյանի հովանավորչությամբ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Արարատի մարզի գյուղեր
Պուտանայա կիրճ
Պուտանայա կիրճ  (Падь Путаная), գետ Կամչատկա թերակղզի Ռուսաստանում։ Թափվում է Մեծ Շապինկա գետից՝ ձախ ափին 49 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 21 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Բուրկովի կիրճ
Բուրկովի կիրճ (Падь Буркова), գետ Կամչատկա թերակղզի Ռուսաստանում։ Թափվում է Մեծ Շապինկա գետից՝ ձախ ափին 140 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Վերին Կուլադա
Վերին Կուլադա, գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի Հանրապետությունում, Ալթայի երկրամասում։ Գետաբերանը գտնվում է Արիգեմ գետի ձախ ափից 8 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 10 կմ է։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցման պետական տվյալների համաձայն՝ գետը պատկանում է Կատունի ավազանային շրջանին, Բիա գետի ջրօգտագործման մասն է, Բիա և Կատուն գետերի գետային ենթաավազանը։ Վերին Օբի գետային ավազանն է մինչև Իրտիշ թափվելը։
Աշխարհատեղեկատվական համակարգի ՌԴ տարածքի ջրատնտեսական շրջանացման տվյալներով ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Ելենա Բրիտանացի
Ելենա Բրիտանացի (Helena of the United Kingdom) կամ Ելենա Սաքսեն Կոբուրգ Գոթացի (Helena of Saxe-Coburg and Gotha, ), Մեծ Բրիտանիայի թագուհի Վիկտորյայի և նրա ամուսին Ալբերտ Սաքսեն Կոբուրգ Գոթացու երրորդ դուստրը, ամուսնությամբ` Շլեզվիգ Հոլշթայնի արքայադուստր։
Ելենայի դաստիարակությամբ զբաղվել են մասնավոր ուսուցիչներ, որոնք ընտրվել են նրա հոր եւ նրա մտերիմ ընկեր ու խորհրդական բարոն Ստոկմարի կողմից։ Մանկությունը նա անցկացրել է իր ծնողների հետ` ճամփորդելով Մեծ Բրիտանիայի բազմաթիվ թագավորական նստավայրերով։ Արքունիքի ջերմ ու ընտանեկան մթնոլորտն անհետացել է 1861 թվականին հոր` արքայազն Ալբերտի մահից հետո, երբ Վիկտորյա թագուհին խորասուզվել էր ինտենսիվ սգի մեջ։ 1860-ական թվականների սկզբին արքայադուստրը ռոմանտիկ հարաբերություններ է սկսել Կառլ Ռուլանդի հետ, որն արքայազն Ալբերտի գերմաներենի գրադարանավարն էր։ Այն բանից հետո, երբ թագուհուն հայտնի է դարձել նրանց հարաբերությունների նորությունը, 1863 թվականին նա Ռուլանդին մերժել է աշխատանք տալ, եւ Ռուլանդը վերադարձել է հայրենիք` Գերմանիա։ Երեք տարի անց Ելենան ամուսնացել է սնանկացած գերմանական արքայազն Քրիստիանի հետ։ Զույգը Մեծ Բրիտանիայում է ապրել, և Ելենան իր կրտսեր քրոջ` Բեատրիսայի հետ միասին դարձել է թագուհու ոչ պաշտոնական քարտուղարը։ Սակայն 1901 թվականին մոր մահից հետո Ելենայի հանդիպումները եղբայրների եւ քույրերի հետ ավելի ու ավելի հազվադեպ են դարձել։
Ելենան թագավորական ընտանիքի առավել ակտիվ անդամներից է եղել` կատարելով լայնածավալ թագավորական պարտավորություններ։ Նա եղել է բարեգործական հաստատությունների ակտիվ ղեկավար և «Թագավրական Կարմիր խաչի» մրցանակի հիմնադիր-անդամներից մեկը, հիմնել է Ձեռագործ աշխատանքների թագավորական դպրոց, ինչպես նաեւ եղել է Բրիտանական բուժքույրերի թագավորական ասոցիացիայի նախագահ։
Ելենան եղել է արքայական ընտանիքի առաջին անդամը ով տոնել է իր ոսկե հարսանիքը, սակայն ընդամենը մեկ տարի անց նրա ամուսինը մահացել է։ Ելենան նրանից հետո ապրել է վեց տարի և մահացել է 1923 թվականի հունիսին, 77 տարեկան հասակում։
Վաղ տարիներ
Ելենան ծնվել է 1846 թվականի մայիսի 25-ին Լոնդոնում, Բուքինգհեմյան պալատում բրիտանական թագուհի Վիկտորյայի և նրա ամուսնու ՝ արքայազն Ալբերտի ընտանիքում։ Ելենան դարձել է թագավորական զույգի ինը երեխաներից երրորդ դուստրը եւ հինգերորդ երեխան։ Աղջիկը ծնվել է թագուհու քսաներկուամյակի հաջորդ օրը։ Արքայազն Ալբերտը հայտնել է իր եղբորը` Սաքսեն Կոբուրգ Գոթայի դուքս Էռնեստ II-ին, որ Ելենան «լույս աշխարհ է եկել բոլորովին կապույտ, սակայն այժմ նա լավ է»։ Նա հավելել է, որ թագուհին «տանջվում էր ավելի երկար ու ավելի ուժեղ, քան նախորդ անգամները, և նա պետք է հանգիստ մնա, որպեսզի վերականգնվի»։
Աղջիկը մկրտվել է 1846 թվականի հուլիսի 25-ին Քենթերբերի արքեպիսկոպոս Վիլիամ Հոուլիի ձեռամբ Բուկինհեմյան պալատի մասնավոր մատուռում ։ մկրտությունն ընդունել են մեծ դուքս Ֆրիդրիխ Վիլհելմ II-ը (Ջորջ III թագավորի թոռնուհու` Ավգուստա Կարոլինայի ամուսինը), դքսուհի Ելենա Մեկլենբուրգը (արարղության ժամանակ նրան ներկայացրել է Վիկտորյա թագուհու մայրը` այրիացած Քենթի դքսուհին) և Քեմբրիջի դքսուհի Ավգուստան ։ Աղջկան անվանել են «Ելենա» ի պատիվ դքսուհու կնքամայր Օռլեանցու, «Ավգուստա» ի պատիվ Քեմբրիջի դքսուհու եւ «Վիկտորյա» ի պատիվ Քենթի այրիացած դքսուհու։ Ընտանիքում արքայադուստրը հայտնի էր փաղաքշական «Լենհեն» մականվամբ, որն առաջացել էր արքայադստեր այլ մականունից` գերմաներեն «Հելենհեն»։
Ելենան առույգ, անմիջական երեխա է եղել։ Այսպես, նա կարող էր պատասխանել եղբորը, երբ վերջինս իր հոգու հետ խաղալու համար հարվածում էր նրա քթին։ Նա նկարչության նկատմամբ հակումներ է դրսևորվել և թագուհի Վիկտորյայի պալատական տիկնանցից լեդի Օգաստա Սթենլին դրական է արտահայտվել եռամյա Ելենայի նկարների մասին։ Ինչպես եւ նրա քույրերը, աղջիկը վաղ մանկությունից հիանալի նվագում էր դաշնամուր։ Բացի այդ, նա հետաքրքրվում էր գիտությամբ եւ տեխնոլոգիաներով. այդ նույն հետաքրքրություններն ուներ նրա հայրը ՝ արքայազն Ալբերտը։ Նաև նրա սիրած մանկական պարապմունքներն էին ձիավարությունը եւ նավավարելը։ Ինչպես եւ նրա քույրերը, Ելենան կրթությունը ստանում էր այն ծրագրով, որը մշակվել էր նրա համար հոր եւ նրա մտերիմ ընկեր բարոն Ստոկմարի կողմից։ Աղջկան ուսուցանում էին գործնական հմտություններ, ինչպիսիք են տնային տնտեսության խնամքը եւ սնունդ պատրաստելը, ինչպես նաև լեզուներ։
Ամուսնու մահից հետո թագուհին երկար ժամանակ լքեց հանրային կյանքը։ Հետագա վեց ամիսների ընթացքում հրապարակային միջոցառումներում նրա ոչ պաշտոնական քարտուղարը և ներկայացուցիչը  դարձել էր նրա երկրորդ դուստրը` Ալիսան (ավագ դուստրը` Վիկտորյան, արդեն ամուսնացած էր և ապրում էր Գերմանիայում)։ Սակայն Ալիսան ինքն էլ օգնության կարիք ուներ։ Ելենան` ըստ ավագության թագուհու հաջորդ դուստրը, պետք է դառնար Ալիսայի օգնականը, բայց Վիկտորյան նրան համարում էր անհույս, քանի որ արքայադուստրը չէր կարողանում առանց արտասվելու երկար դիմանալ։ Ի վերջո, պետական գործերում Ալիսայի օգնականը դարձավ նրա քույրը ՝ Լուիզան։ 1862 թվականին Ալիսան ամուսնացավ Հեսսենի արքայազնի հետ, որից հետո Ելենան ստանձնեց «ծերացող մոր հենակների» դերը։ Այդ դերում նա իրականացնում էր մանր-մունր հանձնարարություններ, ինչպիսիք էին, թագուհու նամակները գրելը, քաղաքական թղթակցությունում մորն օգնելը եւ պարզապես նրան ընկերակցելը։
Ամուսնության մասին վեճեր
1860 թվականի սկզբին Ելենան սիրախաղ սկսեց իր հոր նախկին գրադարանավար Կարլ Ռուլանդի հետ, որը պալատական արքունիքում նշանակում էր ստացել բարոն Ստոկմարի առաջարկությամբ, 1859 թվականին։ Նրան այնքան էին վստահում, որ թույլ էին տվել գերմաներենի դասեր տալ Ելենայի եղբորը` Ուելսի երիտասարդ աքայազնին։ Թագուհին Ռուլանդին նկարագրել է որպես «օգտակար և օժտված»։ Սակայն երբ 1863 թվականին թագուհին հայտնաբերեց, որ Ելենան ռոմանտիկ զգացմունքներ ունի թագավորական ծառայի նկատմամբ, Ռուլանդը կորցրեց Վիկտորյայի վստահությունը և անմիջապես ետ ուղարկվեց Գերմանիա։