cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Լուի Ռիել
Վաղ տարիներ
Լուի Ռիելը ծնվել է 1844 թվականին Սեն-Բոնիֆաս քաղաքում` մետիսների ընտանիքում։ Նրա հայրը` Լուի Ռիել Ավագը (1817-1864), սերում էր Հյուսիսարևմտյան հնաբնակներից, որսորդ էր և ֆրանկո-մետիսների ոչ ֆորմալ առաջնորդ։ Նրա կինը՝ Լուի Կրտսերի մայրը՝ Ժյուլի Լաժիմոդերը (Julie Lagimodière, 1822-1906), նույնպես ծնունդով տեղացի էր, Հյուսիս–արևմուտք եկած առաջին սպիտակամորթ կնոջ աղջիկը։ Երբ Լուի կրտսերը դեռևս ծծկեր երեխա էր, նրա հայրը ղեկավարում էր մորթեղենի ազատ առևտրի համար պայքարի շարժումը՝ ուղղված այս տարածքում գործող Հուդզոնյան նեղուցի ընկերակցության մենաշնորհի դեմ։ 1849 թվականին Լու Ռիել ավագի գլխավորած 300 հոգանոց ֆրանկո-մետիսների ջոկատը հարձակվեց դատարանի շենքի վրա և ազատեց մորթու առևտրով զբաղվող մետիսին։ Երբ լրացավ Լուի կրտսերի 14 տարին, տեղացի կաթոլիկ վանականի խորհրդով նրան ուղարկեցին մոնրեալյան հոգևոր ուսումնարաններից մեկը՝ սովորելու ։
Հայտնվելով մեծ քաղաքում՝ Ռիելը շուտով սկսեց հետաքրքրություն ցուցաբերել հասարակական-քաղաքական կյանքի նկատմամբ։ Իմանալով հոր վաղաժամ մահվան մասին՝ նա հրաժարվում է հոգևորականի աստիճան ստանալուց և կարիերայից։ Մոնրեալում որոշ ժամանակ գրագիր աշխատելուց հետո, Լուի Ռիելը մեկնում է ամերիկյան Մինեսոտա նահանգ, այնուհետև վերադառնում հայրենիք ։
24-ամյա Ռիելը վերադարձավ Մանիտոբա, երբ նրա կյանքում տեղի էին ունենում կարևոր փոփոխություններ։ 1867 թվականին Կանադան գաղութից վերափոխվում էր դոմինիոնի։ Նոր երկիրը իր ջանքերն ուղղում է հյուսիսարևմտյան հարակից տարածքների միացմանը։ Արդեն 1868 թվականին դոմինյոնի կառավարությունը Լիբերալ-պահպանողական կուսակցության առաջնորդ Ջոն Մակդոնալդի գլխավորությամբ համաձայնագիր կնքեց Հուդզոնյան նեղուցի ընկերակցության հետ նրա տարածքների գնման վերաբերյալ։ Գործարքը ձևակերպվեց որպես անշարժ գույքի սեփականատիրոջ փոփոխություն, որի ժամանակ հաշվի չառնվեցին տեղացի մետիսների և հնդկացիների տարածքային ու գույքային իրավունքները։
Ապստամբություն Ռեդ-Ռիվերում
Ռեդ-Ռիվեր շրջանի բնակչության մեծամասնությունը կազմում են մետիսները և հնդկացիները, որոնցից բացի այստեղ ապրում են փոքրաթիվ գաղթականներ Օնտարիոյից և ամերիկացի առևտրականներ։ Երկար ժամանակ բնակվելով Հուդզոնի ծոցի ընկերակցության փաստացի տիրապետության տակ՝ Ռեդ-Ռիվերի մետիսները ստեղծել էին իրենց յուրահատուկ մշակույթը և տնտեսությունը, որի հիմքում ընկած էր բիզոնների սեզոնային որսը և հողագործությունը։ Ռեդ-Ռիվերի բնակիչները իրենց համարում էին կանադացիներից և ամերիկացիներից տարբերվող նոր ժողովուրդ և ամեն կերպ ընդդիմանում էին Օտտավայի փորձերին այդ շրջանը առանց տեղի բնակչության համաձայնության դոմինիոնի կազմի մեջ ընդգրկելու հարցում։
Տարածքի ոչ բոլոր նորաբնակներն էին համաձայն Ռիելի և նրա հետնորդների քաղաքականության հետ, որոշ անգլալեզու բնակիչներ զենքով դուրս եկան ժամանակավոր կառավարության դեմ։ 1870 թվականի փետրվարի 17-ին Ռիելի կառավարության կողմնակիցները Ֆորտ-Հերրիի մոտակայքում ձերբակալեցին 48 մարդու։ Ձերբակալվածներից Թոմաս Սկոտը, որն արհամարհանքով և մեծամտությամբ էր վերաբերվում ապստամբների նկատմամբ և մեղադրվում էր ֆրանկոլեզու մետիսի կանխամտածված սպանության մեջ, Ռիելի անձնական ցուցումով մարտի 4-ին գնդակահարվում է, իսկ մյուսներին ներում շնորհվեց։ Մարտին գավառի ժամանակավոր կառավարությունը պատվիրակություն է ուղարկում Օտտավա։ Բանակցությունները հաջող են անցնում և մետիսների որոշ պահանջներ դաշնային կառավարության կողմից ստիպված ընդունվում են։ Կանադական խորհրդարանի կողմից ընդունվում է օրենք Մանիտոբի մասին, որով հռչակվում է նոր (հինգերորդ) գավառի Մանիտոբայի ստեղծումը, որը ընդգրկում է Ռեդ-Ռիվերի ավազանը։ Գավառում սահմանվում է ֆրանսերեն և անգլերեն լեզուների իրավահավասարություն և նախատեսվում է կաթոլիկների ու բողոքականների համար դպրոցների հիմնադրում։
Փախուստ ԱՄՆ
Մանիտոբյան ակտի ընդունումից հետո դոմինիոնի կառավարությունը գավառ է ուղարկում 1200 հոգանոց զորք։ Բանակը, որը ղեկավարում էր գնդապետ Հարնետ Ուոլսլին, բաղկացած էր անգլո-կանադական ոստիկանության և բրիտանական կանոնավոր բանակի զորամասերից։ Չնայած Ուոլսլիի բանակը ուղարկվել էր դաշնային իշխանությունը հաստատելու համար և պատժամիջոցներ չպետք է իրականացներ, Լուի Ռիելը տեղեկացել էր այն մասին, որ կանադական կառավարությունը դժգոհ է Թոմաս Սկոտի գնդակահարությունից և մետիսների առաջնորդի գործողություններից և հրամայված էր ձերբակալել նրան։ Լուի Ռիելը ստիպված էր անցնել սահմանը և փախչել Դակոտա ։
Ռիելի ԱՄՆ փախուստից հետո, 1870 թվականի դեկտեմբերին Մանիտոբում առաջին անգամ ընտրություններ անցկացվեցին և գավառում իշխանության եկան մետիսների առաջնորդի կողմնակիցներից շատերը։ 1871 թվականի աշնանը գավառը անսպասելիորեն բախվեց նոր վտանգի հետ, ֆենիների զինված խմբավորումները պլանավորում էին ներխուժել նրա տարածք։ Լուի Ռիելն արձագանքեց գավառի լեյտենանտ-նահանգապետ Ադամս Արչիբալդի Մանիտոբայի հողերը պաշտպանելու կոչին և կազմակերպեց 500 զինված հեծյալներից կազմված ջոկատ։ Դրանից հետո Արչիբալդը հանդիպեց Ռիելի հետ և հրապարակավ ձեռքսեղմումից հետո խոստացավ աջակցել նրա ներման հարցում։ Սակայն կանադական կառավարության ղեկավար Ջոն Ալեքսանդր ՄաքԴոնալդը չցանկացավ պառակտում մտցնել երկրի ֆրանկո և անգլակեզու բնակչության միջև և եպիսկոպոս Տաշեի միջոցով Ռիելին առաջարկեց հեռանալ երկրից,նրան խոստանալով շուտափույթ ներում։ Ենթարկվելով եպիսկոպոսի հորդորներին 1872 թվականի մարտին Ռիելը մեկնեց Սենտ-Պոլ։ Բայց արդեն հունիսին նա վերադառնում է Մանիտոբա և ընտրվում է Կանադայի խորհրդարանի անդամ Պրովանշի օկրուգից։ Ռիելի ներման հետ կապված հույսերը չարդարացան, 1873 թվականի մայիսի 20-ին մահացավ Արևելյան Կանադայի նախկին վարչապետ և Կանադական կոնֆեդերացիայի ոստիկանության առաջին նախարար Ժորժ-Էտյեն Կատյեն, մարդ որի հետ հատուկ հույսեր էր կապում Ռիելը։ Կանադական կառավարությունը չեղյալ համարեց Պրովանշի ընտրությունների արդյունքները և մետիսների ղեկավարը նորից ստիպված եղավ հեռանալ իր երկրից։
Կյանքը Մոնտանում
Իր ճամփորդություններից հետո, որի ընթացքում Ռիելն այցելել էր Քվեբեկ, նորից վերադառնում է Սենտ-Պոլ, որտեղ այցելում է իր ընկերներին և հարազատներին։ Մետիսների համար սկսվում են դժվար ժամանակներ, ավելանում է վերաբնակիչների հոսքը, բոլոր հողերը իսպառ վաճառվում են անբարեխիղճ սպեկուլյանտների միջոցով, միաժամանակ սրընթաց կրճատվում էր բիզոնների պոպուլյացիան, որից էլ կախված էին մետիսները։ Ինչպես Ռեդ-Ռիվերի շատ բնակիչներ, Լուի Ռիելը մեկնում է դեպի արևմուտք՝ Մոնտան։
Մոնտանում Ռիելն աշխատում էր թարգմանիչ և առևտրական Ֆորտ-Բենտոնի շրջանում։ Այստեղ էլ նա մասնակցում է վիսկիի առևտուրը դադարեցնելու անհաջող փորձերին, որն էլ հատկապես կործանարար է անդրադառնում հնդիկների վրա ։ 1881 թվականին Ռիելն ամուսնանում է երիտասարդ մետիսուհի Մարգերիտ Մոն դիտ Բելյումերի հետ։ 1882 թվականին Ռիելների ընտանիքում ծնվում է որդին՝ Ժան Լուին, 1883 թվականին դուստրը՝ Մարի-Անժելիկը, բացի այդ նրա կախաղանից քիչ առաջ ծնվում է ևս մեկ տղա, որը կարճ ժամանակ անց մահանում է։ Մոնտանում Ռիելն ակտիվորեն մասնակցում է տարածքի քաղաքական կյանքին, որպես ԱՄՆ Հանրապետական կուսակցության կողմնակից։ 1883 թվականի մարտի 16-ին նա դառնում է Միացյալ Նահանգների լիիրավ քաղաքացի ։ 1884 թվականին բնակություն է հաստատում ճիզվիտական առաքելությունում և դասավանդում է Մոնտանի արևմտյան մասի Սան-Ռիվերի կաթոլիկական դպրոցում։
Հյուսիս-Արևմտյան ապստամբություն
Ռեդ-Ռիվերի ապստամբությունը ճնշելուց հետո, Մանիտոբի մետիսների մի մասը վերաբնակեցվեցին Սասկաչևան գետի հովտում՝ թողնելով հայրենի եզերքները, հալածանքներից և ճնշումներից խուսափելու համար։ Սասկաչևանի հյուսիսում ձևավորվեց մետիսական ընկերակցություն Սեն Լորան և Բատոշե կենտրոններով։ Բիզոնների անհետանալը մետիսներին ստիպեց հրաժարվել որսից և զբաղվել գյուղատնտեսությամբ, սակայն շուտով նրանք բախվեցին այնպիսի խնդիրների հետ, ինչպիսիք Մոնիտոբում էին։ Օնտարիոյից և Եվրոպայից վերաբնակեցվածների թիվը շեշտակիորեն աճում էր, կանադական կառավարությունը մտադրություն ուներ Սասկաչևանով երկաթուղի անցկացնել, իսկ շրջակա հողերը բաժանել երկաթուղային ընկերություններին և նոր ժամանած գաղութարարներին։
1884 թվականի մարտի 24-ին Բատոշում կայացավ մետիսների ընդհանուր ժողով, որը որոշեց օգնության նպատակով դիմել Մոնտանում բնակվող Լուի Ռիելին։ Ռիելի մոտ ուղարկվեց պատվիրակություն Գաբրիել Դյումոնի և բիզոնների նշանավոր որսորդ ու մետիսների առաջնորդ Սեն-Լորանի գլխավորությամբ ։ Դյումոնը ծանոթացել էր Ռիելի հետ, երբ նա դեռ ապրում էր Մանիտոբում։ Ռիելը պատասխանում է համաձայնությամբ, 1884 թվականի հունիսի 4-ին ճանապարհ ընկավ և հուլիսի 5-ին հանդիսավորությամբ ժամանեց Բատոշ։
Նա արագ կազմակերպում է մետիսական ընկերակցության գործունեությունը՝ ձգտելով միավորել ֆրանկո և անգլալեզու մետիսներին, Սասկաչևանի սպիտակ բնակիչներին և հնդկական ցեղերին։ Օտտավա է ուղարկվում հանրագիր Սասկաչևանի բնակիչների կարիքների շարադրանքով։ Կանադական կառավարությունը չի շտապում արձագանքել սասկաչևանցիների հանրագրին։ Ցանկանալով կանխարգելել մետիսների հերթական խռովությունը՝ իշխանությունները որոշեցին զորքեր ուղարկել Սասկաչևան։ Երբ մետիսներին շշուկներ են հասնում զորքերի նախապատրաստվող հարձակման մասին, նրանք ստեղծում են ժամանակավոր կառավարություն, որի գլխավոր հրամանատարն է դառնում Դյումոնը։ Ամերիկյան քաղաքացիություն ստացած Լուի Ռիելը կառավարության կազմում չի ընդգրկվում, բայց գործնականում դառնում է նրա առաջնորդը։ Նա հնարավոր էր համարում, որ Կանադայի իշխանությունները ի վիճակի չեն լինի արդյունավետորեն ազդելու մետիսների հերթական ապստամբության վրա և հույս ուներ, որ Օտտավայի հետ բանակցությունները հաջող կընթանան։ Զինված ապստամբությանը մասնակցում էին ֆրանկոլեզու մետիսները և կրի, օջիբվե, սինիբոյ հնդկացիների մի մասը։ Մարտի 26-ին Դակ-Լեյկի մերձակայքում ապստամբներն ընդհարվեցին հեծյալ ոստիկանական ջոկատների հետ և հետագա մարտերի ընթացքում ոստիկանները ջախջախվեցին։ Դակ-Լեյկի մերձակայքում պարտությունից հետո կանադական կառավարությունը տրանսկանադական երկաթուղով ապստամբական շրջան ուղարկեց կանոնավոր բանակի և ոստիկանության ուժեր գեներալ Ֆրեդերիկ Միդդլտոնի գլխավորությամբ։ Ապստամբ մետիսների վիճակը բարդացավ։ Գիտակցելով, որ մարտերում բրիտանական կանոնավոր բանակի զորքերի դեմ մետիսները ի վիճակի չեն դիմակայել, Գաբրիել Դյումոնը կոչ արեց անցնել պարտիզանական պատերազմի՝ թողնելով Բատոշը և Սեն-Լորանը։ Սակայն նա հանդիպեց Ռիելի հակազդեցությանը, որը կտրականապես չէր ցանկանում թողնել մետիսների նոր մայրաքաղաք Բատոշը։ Ապստամբները մի քանի մարտեր անցկացրեցին զորքերի հետ, սակայն մարտի 9-ից մինչև 12-ը Բատոշի մերձակայքում տեղի ունեցած որոշիչ մարտերում պարտություն կրեց։ Ապստամբությունը ճնշվեց, չնայած հարթավայրային կրիները շարունակեցին դիմակայությունը մինչև հունիսի 3-ը, երբ ջախջախվեցին Լուն-Լեյկի ճակատամարտում։
Մահապատիժ
Բատոշի մերձակայքում մարտերից հետո Լուի Ռիելը կամովին հանձնվեց կանադական իշխանություններին։ Գաբրիել Դյումոնը և ապստամբների մյուս ղեկավարները թաքնվեցին։
Դատական գործընթացը սկսվեց հուլիսի 28-ին և տևեց ընդամենը հինգ օր ։ Կանադայի վարչապետ Ջոն Ալեքսանդեր Մալդոնալդը կարգադրեց, որպեսզի Ռիելին դատեն Ռեջայնում, որը 19-րդ դարի վերջին իրենից ներկայացնում էր փոքրիկ ավան անգլալեզու մեծամասնությամբ։ Կանադայի իշխանությունները վախենում էին դատավարությունը դոմինիոնի մայրաքաղաք Օտտավայում անցկացնելուց, քանի որ այն գտնվում էր անմիջապես Քվեբեկի հետ սահմանին, որտեղ էլ շատերը համակրում էին մետիսների առաջնորդին և ոտեղծել էին Ռիելի պաշտպանության կոմիտե։
Դատաքննության ընթացքում Ռիելը տպավորիչ կերպով ընդգծեց մետիսների և հնդկացիների դրությունն ապստամբության նախօրյակին, իրեն պահելով ամուր և արժանապատվորեն։ Նա հրաժարվեց փաստաբանից, որը ցանկանում էր առաջ քաշել անմեղապարտության վարկած, հայտարարելով, որ ինձ պետք չէ կյանքը, եթե ինձ մտածող էակ չեն ճանաչում։ Երդվյալ ատենակալները նրան մեղավոր ճանաչեցին, բայց կարեկցելով առաջարկեցին մեղմ պատիժ կիրառել, բայց դատավոր Հյու Ռիչարդսոնը մերժեց միջնորդությունը և ապստամբների առաջնորդին դատապարտեց մահապատժի, կախաղան բարձրացնելու միջոցով ։
1885 թվականի նոյեմբերի 16-ին Ռեջայնի հրապարակում դատավճիռն իկատար ածվեց։ Կախաղանից հետո Ռիելի մարմինը տրվեց իր մորը։ 1886 թվականի դեկտեմբերի 12-ին նրա աճյունը վերաթաղվեց Սուրբ Բոնիֆացիայի տաճարի գերեզմանոցում։
Ռեաբիլիտացիա
Մետիսների և հնդկացիների ճակատագրի վերաբերյալ Ռիելի վատագույն կասկածները արդարացան, նրանք կորցրեցին իրենց հողերի զգալի մասը, բացի այդ, բրիտանացիները և անգլոկանադացիները միակողմանիորեն արգելեցին ֆրանսերեն լեզվով կրթությունը 1890 թվականին, հակառակ նախապես ընդունված պայմանավորվածության։ Իսկ 1892 թվականին ֆրանսերեն լեզուն ընդհանրապես արգելվեց Հյուսիս-Արևելյան տարածքներում։ 1885 թվականի աշնանը երկրի ապագա վարչապետ Վիլֆրիդ Լորյեն, կանադական խորհրդարանում հայտարարեց`
Եթե 19-րդ դարի վերջին Լուի Ռիելին բազմաթիվ անգլո-կանադացիներ համարում էին մարդասպան և դավաճան, ապա ներկայումս այդ կարծիքը պաշտպանում են միայն քչերը։ Մետիսների և ֆրանկոկանադացիների համար նա մշտապես մնաց որպես լիդեր, ժողովրդական առաջնորդ, ֆրանկո և անգլոկանադացիների, մետիսների և հնդկացիների իրավահավասարության համար պայքարող մարտիկ։ Մետիսների կախաղան բարձրացված առաջնորդին կանգնեցվել է 10 հուշարձան, որից երկուսը Մանիտոբում, վեցը Քվեբեկում։
Նրա անունով են կոչվում փողոցներ, հրապարակներ, մայրուղիներ։ Նրա պատվին դպրոցներ են կոչվել Կալգարիում և Օտտավայում (Գլոստերի շրջան), իսկ Մանիտոբում փետրվարի երրորդ երկուշաբթին նշվում է որպես «Լուի Ռիելի օր» ։ Ռիելին է նվիրված ժամանակակից կոմպոզիտոր Հարրի Սոմերսի օպերան։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կանադայի պատմություն Կատեգորիա:Կանադայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Կանադացի մետիսներ Կատեգորիա:Կանադացի հեղափոխականներ Կատեգորիա:Մահապատժի ենթարկված քաղաքական գործիչներ
Ազատության արձան (այլ կիրառումներ)
«Ազատության արձան» անվանումը կարող է վերաբերել հետևյալ հուշարձաններին.
Ասացվածք
Կատեգորիա:Ասացվածքներ Կատեգորիա:Արաբական մշակույթ
Առուծախ
Առուծախ, (իրավունքում), պայմանագիր, որով վաճառողը պարտավորվում է գույքը հանձնել գնորդինի սեփականություն, իսկ գնորդը՝ ընդունել գույքը և վճարել դրա գինը։ Եթե գնորդը պետական կազմակերպություն է, գնված գույքը դառնում է պետության սեփականություն։ Գնորդը ձեռք է բերում գույքը տիրապետելու, օգտագործելու և տնօրինելու, այսինքն՝ օպերատիվ կառավարման իրավունք։
Անձնական սեփականության իրավունքով քաղաքացուն պատկանող բնակելի տան Առուծախի պայմանագիրը կնքվում է միայն գրավոր՝ նոտարական հաստատմամբ։ Առուծախ ապրանքաշրջանառությաև հիմնական միջոց է պետական, կոոպերատիվ կազմակերպությունների և քաղաքացիների միջև, քաղաքացիների նյութական-կուլտու–րական պահանջմունքները բավարարելու հիմնական ձև։ Առուծախի պայմանագիրը կնքվում է գրավոր, եթե գույքի հանձնումն ու գնի վճարումը միաժամանակ չի կատարվում։
Կատեգորիա:Քաղաքացիաիրավական պայմանագրեր Կատեգորիա:Քաղաքացիական իրավունք
Բարդոժ
Բարդոժ, լեռ Հայկական Պար լեռնահամակարգում, Գայլատու լճից մոտ 32 կմ արաևլք։ Լանջերը կտրտված են խոր ձորերով։ Նշանակված է Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռներ Կատեգորիա:Աղրըի մարզ
Հիմնաներկ
Հիմնաներկ գեղանկարչության մեջ (նախաներկ), նկարի հիմքի (պատի, տախտակի, կտավի, ստվարաթղթի մակերես) և ներկերի միջև ընկածմիջանկյալ շերտ, որն ստեղծվում է գունաշերտ հետ ամուր կապ, ցանկալի ֆոն (սպիտակ, դարչնագույն, մոխրագույն) և մակերես (հարթ, հատիկավոր) ստանալու նպատակով։
Հիմնաներկի հիմնական բաղադրատարրը փոշենման նյութ է (կավիճ, գիպս, կիր, կապարի սպիտականերկ), որը կապակցվում է սոսնձով, բուսական յուղերով և յուղային էմուլսիաներով։ Միջնադարյան Հայաստանի որմնանկարչությունում որպես հիմնաներկի բաղադրամասերը օգտագործել են հանգած կիր, ալաբաստր (լսնակուճ), ձվի դեղնուց, կիսայուղեր, հավանական է՝ մեղր, իսկ XVIII - XIX դդ. գեղանկարչությունում՝ ձկան սոսինձ, կավիճ, յուղեր։ Գրաֆիկայում հիմնաներկի թթվակայուն շերտ է, որով պատում են մետաղյա թիթեղը՝ փորագրության որոշ տեսակներ (օֆորտ, աքվատինտա և այլն) ստեղծելիս՝ կերագծելու ժամանակ։
Կատեգորիա:Արվեստ Կատեգորիա:Շինարարական նյութեր
Տոռեֆառերա
Տոռեֆառերա  (Torrefarrera), քաղաք և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Լեիդա նահանգի, ինչպես նաև Կատալոնիա ինքնավար մարզի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Սեգրիա շրջանում։ Տարածքը ՝ 23, 48 կմ²։ Բնակաչությունը ՝ 4151 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Ռոման Գուրով
Ռոման Գուրով (Роман Александрович Гуров, ), մուլտիպլիկացիոն ֆիլմերի խաղարկային տիկնիկների խորհրդային նկարիչ-ձևավորող, բեմանկարիչ, մուլտիպլիկացիայի բեմադրող նկարիչ։
Կենսագրություն
1930-ական թվականների սկզբին աշխատել է «Սոյուզֆիլմ» գործարանում։
Սովորել է Սերգեյ Օբրազցովի մոտ։ Աշխատել է «Մոսֆիլմ» փորձագիտական արհեստանոցում, Ալեքսանդր Պտուշկոյի գլխավորությամբ։ 1938-1941 թվականներին սովորել է քանդակագործական ստուդիայում։
1941 թվականին մեկնել է ռազմաճակատ ։
1945-1952 թվականներին աշխատել է Սերգեյ Օբրազցովի անվան տիկնիկային թատրոնում, գլխավորել է թատրոնի արհեստանոցը։
Հրանտ Տեր-Աբրահամյան
Հրանտ Տեր-Աբրահամյան, հայ քաղաքագետ, պատմաբան, հրապարակախոս, Հայաստանի Հանրային խորհրդի անդամ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ պատմաբաններ Կատեգորիա:Հայ քաղաքագետներ Կատեգորիա:Հայաստանի հանրային խորհրդի անդամներ Կատեգորիա:Հայ հրապարակախոսներ
Նադին Գորդիմեր
Նադին Գորդիմեր (Nadine Gordimer, ), հարավաֆրիկացի անգլալեզու գրող։ 1991 թվականի Գրականության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր, Աֆրիկայի ազգային կոնգրեսի անդամ և ապարտհեյդի ռեժիմի դեմ ակտիվ պայքարող։
Կենսագրություն
Նադին Գորդիմերը ծնվել է 1923 թվականի նոյեմբերի 20-ին Յոհաննեսբուրգից ոչ հեռու գտնվող Սփրինգս բնակավայրում, հրեական ընտանիքում։ Նրա հայրը՝ ժամագործ և ոսկերիչ Այզեկ Վոլֆ Գորդիմերը (1887-1962 թթ.), գաղթել էր Հարավաֆրիկյան միություն տասներեք տարեկան հասակում Կովենիայի նահանգից, իսկ մայրը՝ Հաննա Գորդիմերը (ծնունդով՝ Մայերս, 1897-1973 թթ.)՝ վեց տարեկան հասակում, Լոնդոնից ։ Նա ունեցել է ավագ քույր՝ Բեթի Ադելաիդան։
Նադինը ուսման անցավ միայն սպիտակամորթների համար նախատեսված դպրոցում։ Գրել սկսեց ինը տարեկանում, սակայն տասը տարեկանում բժիշկները նրա մոտ սրտի հիվանդություն հայտնաբերեցին, և Նադինը սկսեց սովորել տնային ուսուցչուհու մոտ ։ 1939 թվականին, երբ նա տասնվեց տարեկան էր, Յոհաննեսբուրգի «Ֆորում» ամսագրում տպագրվեց իր առաջին պատմվածքը՝ «Վաղը արի նորից»։ Այնուհետև նա սկսեց սովորել Վիտվատեսրանդի համալասարանում, սակայն թողեց այն՝ գրական գործունեությամբ զբաղվելու համար։
1940-1950-ական թվականներին Հարավաֆրիկյան Հանրապետությունում ամրապնդվում էր ապարտհեյդը, աճում էր ռասայական խտրականությունը, արգելվում էին ամուսնությունները տարբեր մաշկի գույնով մարդկանց միջև։ Ինքը՝ Նադինը, հիշում է, որ մանկության տարիներին իր սպիտակ մաշկը համարում էր առավելություն։ Նա գրում է․ «Գրողը պետք է լինի գրող․․․ ես երբեք չեմ պատկանել քաղաքական դասին։ Իմ պատերազմն անձնական բնույթ ունի» ։
Գորդիմերի պատմվածքների առաջին ժողովածուն՝ «Դեմ առ դեմ»-ը, լույս է տեսել 1949 թվականին, իսկ 1953 թվականին լույս է տեսել իր առաջին վեպը՝ «Կեղծ օրեր», որում հերոսուհի Հելենը անցնում է այնպիսի էվոլուցիայի միջով, ինչպիսին տեսել է գրողը։ Գորդիմերի գրականությունը պատկերում է Հարավաֆրիկյան պետությանը հատուկ քաղաքական-հասարակական դրության ողջ բարդությունը, սակայն նա պնդում էր, որ քաղաքական գաղափարների տարածող չէ։ «Կեղծ օրեր» վեպում Գորդիմերը ցույց է տալիս իր քաղաքը այնպես, ինչպես իրականում կա, այլ ոչ թե եվրոպացի գրողների՝ էկզոտիկ Աֆրիկան պատկերելու ավանդույթներով։
1958 թվականին գրված «Օտարերկրացիների հողը» վեպը յոհաննեսբուրգյան հասարակությունը պատկերող բազմապլան ստեղծագործություն է, որը պատմվում է անգլիացի լրագրող Թոբի Հոդդի անունից։ 1963 թվականին գրել է աշխարհի դաժանությունից իր անձական, իզոլացված աշխարհը գնացող հերոսի մասին «Պատահական սեր» վեպը, որը երկար տարիներ շարունակ արգելված է եղել հրատարակվել Հարավաֆրիկյան Հանրապետությունում։
1964 թվականին Գորդիմերը լրագրող Էնթոնի Սեմփսոնի հետ միասին մասնակցել է Նելսոն Մանդելայի «Ես պատրաստ եմ մահվան» պաշտպանական ելույթի ստեղծմանը, որը պետք է հնչեր պետական դավաճանության մեղանդրանքով կատարվող դատի ժամանալ։ Սակայն նրանց ջանքերը չփրկեցին Մանդելային բանտարկումից։ Բանտում նա գրում էր․ «Ես կարդում եմ Նադին Գորդիմերի բոլոր ոչ արգելված վեպերը և շատ նոր բան եմ իմանում սպիտակամորթների ազատամտական զգայունության մասին» ։
1966 թվականին գրված «Կորուսյալ բուրժուական աշխարհիկ» վեպում ամբողջովին երևում է Գորդիմերի՝ միայնության և մեկուսացման զգացումը։ Այս վեպը ևս երկար ժամանակ արգելքի տակ է եղել ։ 1970 թ.-ի «Պատվավոր հյուր» վեպում, որը 1971 թվականին արժանացել է Ջեյմս Թեթ Բլեքի հիշատակի մրցանակին, պատմվում է աֆրիկական սոցիալիզմի մասին սևամորթների մի երկրում, որը վերջերս է անկախացել (ամենայն հավանականությամբ խոսքը Զամբիայի մասին է) ։ Բուքերյան մրցանակի է արժանացել 1974 թվականի «Պահապան» վեպը, որում առավել ակնհայտ է մեկուսացվածության զգացումը, իրականությունը առասպելների հետ խառնելը։
Համաշխարհային հռչակ է ստացել 1981 թվականին գրված «Ջուլայա ցեղը» վեպը։ Պատմության կենտրոնում ճարտարապետ Սմայլզի ընտանիքն է։ Փախչելով Յոհաննեսբուրգից՝ ընտանիքն ապրում է գյուղում, սեփական ծառայի տանը։ Գորդիմերը խորը հոգեբանորեն ցույց է տալիս գյուղի բնակիչների և ազնվական ընտանիքի միջև հարաբերությունները, վերլուծում է նրանց միջև գոյություն ունեցող սոցիալական և մշակութային անդունդը։ Այնուհետև լույս են տեսել «Բնության խաղալիք» (1987 թ.), «Իմ որդու ասածը» (1990 թ.) վեպերը։ Ժողովածուներից առավել հայտնի են հետևյալները․ «Հողի վեց ոտնաչափ» (1956 թ.), «Ուրբաթի հետքը» (1960 թ.), «Հայտարարման ենթակա չէ» 1965 թ., «Լիվինգսթոնի ուղեկիցները» (1971 թ.), «Երևի երկուշաբթի» (1976 թ.), «Զինվորի գրկախառնություններ» (1980 թ.), «Ինչ-որ բան ինչ-որ տեղ» (1984 թ.)։ «Բնության խաղերը» (1987 թ.) և «Իմ որդու պատմությունը» (1990 թ.) վեպերը հաստատում են Գորդիմերի հավատարմությունը իր մշտական թեմային՝ Հարավաֆրիկյան Հանրապետության կյանքի խնդիրներին։
1987 թվականին Գորդիմերը աջակցել է հարավաֆրիկյան գրողների Կոնգրեսի ստեղծմանը։ Կոնգրեսի ադնամների մեծամասնությունը սևամորթներ են եղել։
Մի անգամ Գորդիմերը նշել է, որ իր ստեղծագործությունները մի ընդհանուր գիրք են։ Եվ՛ վեպերը, և՛ պատմվածքները ռասիզմի, էգոիզմը քննադատելու, մարդկանց միջև մեկուսացվածության, անսիրտ և անհամբերատար լինելու մասին են։
Գորդիմերը մի քանի անգամ առաջադրված է եղել գրականության Նոբելյան մրցանակի։ 1991 թվականին վերջապես Նոբելյան մրցանակակիր դարձավ Նադին Գորդիմերը։ Մրցանակը ստանալուց հետո նա գրել է «Ցատկ» ժողովածուն, որը ներառում է գրողի սիրելի թեմաներով պատմվածքներ։
1994 թվականին գրել է «Իմ կողքին ոչ ոք չկա» վեպը, որում պատմվում է Վեռա Սթարքի պատմությունը, ով ամբողջությամբ նվիրել է իր կյանքը քաղաքականությանը՝ հույս ունենալով այդ միջոցով ավելի լավ հասկանալ ինքն իրեն։ 1998 թվականի «Տնային զենք» վեպը որոշ քննադատներ անվանել են «Իշխանության բարձրագրույն էշելոնների կյանքից թրիլլեր»։ 1999 թ.-ին հրապարակվել է «Կյանքը հույսի և պատմության մեջ․ Նշումներ մեր դարի մասին» գիրքը, որի մեջ մտել են Գորդիմերի հոդվածները և դասախոսությունները գրականության, մշակույթի խնդիրների, մարդկանց իրավունքների և Հարավաֆրիկյան Հանրապետությունում իր կյանքի և աշխատանքի մասին։ 2001 թ.-ի «Պատահական ծանոթություն» վեպում պատկերվել է մեծահարուստի դստեր և ոչ օրինական արաբ ներգաղթյալի սիրո պատմությունը։
Տոտո
Տոտո (Toto, իսկական անուն ազգանունը՝ Անտոնիո Դեկուրտիս-Գալյարդի (De Curtis-Gagliardi), ), իտալացի կինոդերասան։
Նադին Գորդիմեր
Մահ
Նադին Գորդիմերը մահացել է 2014 թվականի հուլիսի 13-ի երեկոյան, 90 տարեկան հասակում , Յոհաննեսբուրգի իր տանը, երեխաների՝ Հյուգոյի և Օրիանայի ներկայությամբ ։ Նրա ընտանիքն ասել է, որ նա շատ էր անհանգստանում Հարավային Աֆրիկայի, նրա մշակույթի, նրա ազգի և ժողովրդավարության ստեղծման համար մղվող երկար պայքարի համար ։ Նելսոն Մանդելայի ֆոնդի նախագահ պրոֆեսոր Նջաբուլո Նդեբելեն ասել է, որ նա եղել է մեծ գրող, հայրենասեր, հավասարության և ժողովրդավարության ձայն ։
Տոտո
Գործունեություն
Նախապես խաղացել է ռևյուում, օպերետում, թատրոնում, հանդես եկել ռադիոյով։ Տոտոն կինոյում ստեղծել է մի կերպար, որը փոխանցվել է ֆիլմից ֆիլմ, երբեմն՝ փոխելով անունը։ Կերպարի հաջողության շնորհիվ նկարահանվել են մի շարք կինոնկարներ՝ «Տոտոն ճամփորդում է Իտալիայում» (1948), «Տոտոն տուն է փնտրում» (1949), «Տոտոն փնտրում է կնոջը» (1952) Տոտոն (աջից) Էսպոզիաոյի դերում (կադր «Ոստիկաններ և գողեր» կինոնկարից, 1951) և այլն։ Տոտոյի մասնակցությամբ ֆիլմերում պայմանական, կատակերգական դրությունները հաճախ զուգակցվել են սոցիալական ուղղվածությանը, որը դարձել է նրա և նեոռեալիստ ռեժիսորների համագործակցության հիմքը․ Ռ․ Ռոսսելինիի «Ո՞ւր է ազատությունը» (1952), Է․ Դե Ֆիլիպոյի «Նեապոլը միլիոնատերերի քաղաք է» (1950), Վ․ Դե Սիկայի «Նեապոլի ոսկին» (1954) և այլն։ Խաղացել է նաև «Օրենքն օրենք է» իտալա-ֆրանսիական և Պ․ Պազոլինիի «Մեծ և փոքր թռչունները» ֆիլմերում։ Վերջին դերը Խաբեբան էր «Սուրբ Յանուարիուսի օպերացիան» (1967) կինոնկարում։
Նադին Գորդիմեր
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նոյեմբերի 20 ծնունդներ Կատեգորիա:1923 ծնունդներ Կատեգորիա:Հուլիսի 13 մահեր Կատեգորիա:2014 մահեր Կատեգորիա:Բուքերյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Գրականության բնագավառում Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Հարավաֆրիկացի գրողներ Կատեգորիա:Նոբելյան մրցանակի կին դափնեկիրներ Կատեգորիա:20-րդ դարի վիպասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարանի դասախոսներ Կատեգորիա:Կին դրամատուրգներ Կատեգորիա:Հրեա նոբելյան մրցանակակիրներ Կատեգորիա:20-րդ դարի պատմվածքագիրներ Կատեգորիա:Անիսֆիլդ Վուլֆ գրքային մրցանակի դափնեկիրներ
Տոտո
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալացի դերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Կինոդերասաններ Կատեգորիա:Իտալացի կատակերգուներ Կատեգորիա:Իտալացի դրամատուրգներ Կատեգորիա:Երգերի հեղինակներ Կատեգորիա:Իտալացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Իտալացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Իտալացի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Իտալացի գրողներ
Վահան Տոտոմյանց
Վահան Թովմասի Տոտոմյանց (Թոթոմյանց) (1875-1964, ), հայ տնտեսագետ, փիլիսոփա, պատմաբան, սոցիոլոգ, կոոպերատիվ շարժման տեսաբան։
Կենսագրություն
Վահան Տոտոմյանցը սովորել է Բեռնի, Ժնևի, Ցյուրիխի, Բելգիայի համալսարաններում։ 1912 թվականից եղել է Մոսկվայի համալսարանի պրիվատ-դոցենտ։ 1915 թվականին գրված «Աշխատանքի հաշտեցումը կապիտալի հետ» հետազոտության համար, Կիևի համալսարանը նրան շնորհել է քաղաքագիտության և վիճակագրության դոկտորի աստիճան։ 1919 թվականից վտարանդի գիտնական է։ 1908 թվականին լույս է տեսել Տոտոմյանցի «Գյուղատնտեսական կոոպերացիա» աշխատությունը, որն ունեցել է չորս հրատարակություն, այդ թվում բուլղարերենով։ Այն 1914 թվականին հրատարակվել է Սոֆիայում։ 1919 թվականին Իտալիայում՝ իտալերենով հրատարակվում են Տոտոմյանցի «Կոոպերացիան Ռուսաստանում», «Տնտեսական Հայաստան» աշխատությունները։ 1922 թվականին Բեռլինում, օգտագործելով իր կապերը եվրոպական գիտական և քաղաքական շրջանակներում, նա ռուս վտարանդի Նիկոլայ Բերդյաևի հետ Պրահայի համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետում հիմնել է Հոգևոր և փիլիսոփայության ազատ ակադեմիան։
Նրա ժառանգության մեջ առանձնահատուկ տեղ են գրավել կոոպերացիային առնչվող հարցերը։ Տոտոմյանցը գտնում էր, որ կոոպերացիայի միջոցով կարելի է թուլացնել դասակարգային պայքարն ու բանվորների շահագործումը։ Վ․ Ի․ Լենինը քննադատում էր Տոտոմյանցի կոոպերացիայի տեսությունն այն պատճառով, որ «Նրա մեջ չկա ո՛չ զարգացող կապիտալիզմ, ո՛չ դասակարգային պայքար» ։ Տոտոմյանցը ենթադրում էր, որ Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո կոոպերատիվ շարժումն ուժեղացել է բանկերի ու արդյունաբերության ազգայնացման շնորհիվ։
Տոտոմյանցի գրքերը թարգմանվել են աշխարհի 10-ից ավելի լեզուներով, սակայն հայերեն ունենք միայն մեկ գործ։
Վահան Տոտոմյանցի մահացել է 1964 թվականի մայիսի 13-ին։ Թաղված է Փարիզի «Կորնեյ ան Պաղի» գերեզմանատանը։
Գրականություն
Վահան Տոտոմյանցի գրքերից
Կոոպերացիա.- Սոֆիա,1933.- 144 էջ
Սպառողական կոոպերացիայի տեսությունը, պատմությունը և պրակտիկան.-Մոսկվա,1913/ռուսերեն/
ռուսերեն
Тотомианц -Роберт Оуен.-М.,1918
Тотомианц-Мощь кооперации.- 1918/изд 5 раз/
Тотомианц- потребительскуе обшества в Бельгии.- м.,1905
Նրա մասին
Մ. Մամիկոնյան. Վահան Տոտոմյանցի տնտեսագիտական հայացքները.- Ե., 2001.-180 էջ
Հայկական սովետական հանրագիտարան.- Ե.,1986, հտ. 12.- էջ 61-62
Հովսեփյան Արմեն- Կոոպերացիայի ռահվիրան.-Ե.:Արարատ,1992.-114 էջ
Բ. Հովակիմյան – Ծածկանունների բառարան
Овсепян Армен -Жизнь и деятельность Ваана Тотомянца //Պատմա-բանասիրական հանդես, 2012.-№ 2. pp. 75–95
Некролог. Авт. некр. Тигран Амирян.//Русская мысль. - Париж, 1964, 16 мая, № 2152; 27 июня, № 2170.
'''«Российское зарубежье во Франции, 1919-2000» .-М., 2008-2009.- Т. 3. - С. 374'''
'''российское научное зарубежие/ биб. справочник.- м., 2011,716с. с. 592-593'''
՜՜՜՜
Կատեգորիա:Հայ տնտեսագետներ
Զոյի Ուոնամեյկեր
Զոյի Ուոնամեյկեր, կինոյի և թատրոնի բրիտանացի-ամերիկացի դերասանուհի։ Հայտնի է Հարրի Փոթերը և Փիլիսոփայական քարը ֆիլմում իր կերտած մադամ Հնարքի դերով։ Խաղացել է նաև Արիադնա Օլիվերի Էրկյուլե Օուարոյի մասին ֆիլմերում և Սյուզան Հարփերը «Իմ ընտանիքը» հեռուստասերիալում։
Վաղ կյանք
Ուոնամեյկերը ծնվել է Նյու Յորքում՝ դերասանուհու և կանադական ծագում ունեցող ռադիո-կատորող Շառլոտտա Հոլլանդի, և ամերիկացի դերասան, ռեժիսոր Սեմ Ուոնամեյկերի ընտանիքում, ով որոշել էր ԱՄՆ չվերադառնալ այն բանից հետո, երբ 1952 թվականին հայտնվեց «սև ցուցակում»։
Նրա ծնողները հուդայականներ էին, թեև Ուոնամեյկերը մեծացել է անկրոնական։ Հարազատները նաև ունեին ուկրաինական ծագում ։
Զոյին ունի երկու քույր՝ Էբբին և Ջեսսիկան։
Զոյին կրթություն է ստացել Լոնդոնի Հեմփսթենդ քաղաքի «King Alfred School» անկախ դպրոցում, ապա Սոմերսեթի «Sidcot School» գիշերօթիկ դպրոցում։ Սովորել է «Բեմական խոսքի և դրամատիկական արվեստի կենտրոնական դպրոցում»։
Թատրոն
2010 թվականի մայիսի 19-ից մինչև հոկտեմբերի 2-ը Քեյթ Քելլերի դերում խաղացել է Արթուր Միլերի «Իմ բոլոր որդիները» պիեսում ։
Կինո
1980-ականների սկզբին, Ուոնամեյկերը սկսել է նկարահանվել կինոյում և հեռուստատեսությունում։ Կինոյում առաջին անգամ հայտնվել է «Հատուցում» մինի-սերիալում։ 1992 թվականից 1994 թվականը նկարահանվել է «Love Hurts» կատակերգական հեռուստասերիալում։ 1999 թվականին նկարահանվել է ֆենթենզի ժանրի «Փերիների երկիրը» ֆիլմում՝ կերտելով լեպրեկոնի կնոջ կերպարը։ «Մութ թագավորություն» մինի-սերիալում խաղացել է Քլերիսի դերը։ 2000 թվականից մինչև 2011 թվականը Ուոնամեյկերը «Իմ ընտանիքը» կատակերգական հեռուստասերիալում խաղացել է Սյուզըն Հարփերի դերը։
Զոյին հայտնվել է նաև «Դոկտոր Ով» հեռուստասերիալի երկու դրվագներում։
«Պուարո Ագաթա Քրիստիի»-ի մի քանի էպիզոդներում խաղացել է Արիադնա Օլիվերը դերը։
2001 թվականին Հարրի Փոթերն ու փիլիսոփայական քարը ֆիլմում խաղացել է մադամ Հնարքի դերը (ցախավելների պրոֆեսոր)։ Դրանից երկու տարի առաջ ՝ 1999 թվականին, Ուոնամեյկերը Դենիել Ռեդքլիֆի և Մեգի Սմիթի հետ նկարահանվել է Չարլզ Դիքենսի վեպի հիման վրա նկարահանած «Դևիդ Կոպերֆիլդ» ֆիլմում։ Ֆիլմում Ռեդկլիֆը նկարահանվել է փոքրիկ Դավիթի դերում, Մեգի Սմիթը՝ իր տատիկի՝ Բեսթի Թրոտվուդի դերում, իսկ Զոյի Ուոնամեյկերը խաղացել է միս Մերդսոնի դերը, ով նրա խորթ հոր չար քույրն էր։
2004 թվականին Զոյի Ուոնամեյկերը Մարթայի դերով նկարահանվել է «Հինգ երեխաներ և կախարդություն» մանկական ֆանտազիայում։ Նկարահանման հրապարակի գործընկերը հայտնի բրիտանացի դերասան Քեննեթ Բրանան է։
Իսկ 2011 թվականին Պաուլա Ստրեսբերիգի դերում նկարահանվել է «7 օր և գիշեր Մերիլինի հետ» ֆիլմում։
Ուոնամեյկերի ձայնով է խոսում կույր պայծառատես Թերեզան «Fable II» և «Fable III» ֆիլմերում։
Բարեգործական գործունեություն
Նա համարվում է «Dignity in Dying», «The Lymphoedema Support Network» և «Youth Music Theatre: UK and of the Young Actors' Theatre» ընկերությունների հովանավորը։
Անձնական կյանք
1994 թվականի նոյեմբերին Զոյին ամուսնացել է դերասան և դրամատուրգ Գոունա Գրեյնջերի հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասաններ Կատեգորիա:Բրիտանացի դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Լոուրենս Օլիվիեի մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի բրիտանացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Բրիտանացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Նաբախտևի
Նաբախտևի (ნაბახტევი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի երկրամասի Խաշուրի մունիցիպալիտետում։ Բարձրությունը ծովի մակարդակից կազմում է 720 մետր։ Բնակչությունը՝ 688 մարդ (ըստ 2014 թվականի տվյալների) ։ Հեռախոսային կոդ՝ +995։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խաշուրի շրջանի գյուղեր <a href="https://maps-goo.com/ "> https://maps-goo.com </a>
Տոտեմիզմ
Տոտեմիզմ (օջիբվե հնդկացիների լեզվում օտ-օտեմ՝ նրա տոհմը, բառից), մարդկանց որոշակի խմբերի և, այսպես կոչված, տոտեմների (կենդանիներ, բույսեր, հազվադեպ՝ բնության երևույթներ, անշունչ առարկաներ) միջև գերբնական ազգակցության մասին հավատք տոհմացեղային հասարակության մեջ։ Տոտեմիզմի հիմնական տեսակը տոհմային է (անհատականը կամ սեռայինը՝ հազվադեպ)։ Տոտեմը (ավելի հաճախ՝ կենդանու տեսակ) իր անունը կրող խմբի (սովորաբար՝ տոհմ, համայնքի) կրոն, պաշտամունքի առարկան է։ Հիմնավոր ուսումնասիրությունները (հատկապես՝ սովետական գիտնականներ Դ․ Կ․ Զելենինի, Ա․ Ա․ Տոկարնի, Մ․ Պ․ Տուաոովի և ուրիշների) ցույց են տալիս, որ Տոտեմիզմ համընդհանուր երևույթ է, նախնադարյան հասարակությունում արենազգակցական հարաբերությունները երևակայականորեն արտացոլող առավել հին կրոն, համակարգերից մեկը։ Տոտեմիզմ առավել ամբողջությամբ պահպանվել է Ավստրալիայի բնիկների մեջ։ Տոտեմիզմի վերապրուկներ նկատվում են աշխարհի բոլոր կրոններում, ներառյալ հուդայականությունը, քրիստոնեությունը, բուդդայականությունը, հնդուիզմը, մահմեդականությունը։
Քեյթ Նելիգան
Քեյթ Նելիգան (Kate Nelligan, ), կանադացի դերասանուհի։
Կենսագրություն
Քեյթ Նելիգանը ծնվել է 1951 թվականի մարտի 16-ին կանադական Լոնդոն քաղաքում, դպրոցի ուսուցչուհու և գործարանային շինարարի ընտանիքում ։ Նելիգանը հաճախել է Լոնդոնի ուսումնարան, սովորել է Գլենդոն քոլեջում, բայց ուսումը չի ավարտել ։ Հարազատ քաղաքի քոլեջը թողնելով՝ նա գնացել է Մեծ Բրիտանիա, որտեղ ընդունվել է Բեմական խոսքի և դրամատիկական արվեստի կենտրոնական դպրոց։ Հենց այնտեղ կայացել է նրա պրոֆեսիոնալ առաջնախաղը թատերական բեմում և հեռուստատեսությունում։
Կարիերա
1975 թվականին նա առաջին անգամ հայտնվել է էկրանին, խաղալով ֆրանսա-բրիտանական «Ռոմանտիկ անգլուհին» մելոդրամայում։ 1979 թվականին կատարել է Լյուսի Սթյուարդի դերը «Դրակուլա» բրիտանական էկրանավորման մեջ։
1980-ականներին նա տեղափոխվել է ԱՄՆ, որտեղ ակտիվ աշխատել է Բրոդվեյում։ Իր դերերի համար թատերական «Թոնի» մրցանակաբաշխությանն ստացել է մրցանակ չորս անվանակարգերում։ 1991 թվականին դերասանուհին առաջադրվել է «Օսկար» մրցանակին, որպես «Երկրորդական պլանի լավագույն դերասանուհի» «Մակընթացությունների տիրակալը» ռոմանտիկ դրամայում։ Նույն թվականին դարձել է «BAFTA» մրցանակ՝ «Ֆրենկին և Ջոնին» մելոդրամայում կատարած Քորի դերի համար։
Հետագայում դերասանուհին շարունակել է իր աշխատանքը ինչպես ԱՄՆ-ում, այնպես էլ իր հայրենիք Կանադայում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Կանադացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Կանադացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Կանադացի կինոդերասանուհիներ
Վալիդոլ
Վալիդոլ (իզովալերիանաթթվի մենթիլ էսթեր), չապացուցված էֆեկտիվությամբ դեղամիջոց, որը ենթալեզվային ընդունման դեպքում ենթադրաբար ցուցաբերում է ռեֆլեկտոր անոթալայնիչ ազդեցություն (ի տարբերություն նիտրոգլիցերինի, որն ունի հաստատված էֆեկտիվություն և կիրառվում է ստենոկարդիայի ժամանակ)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Դեղամիջոցներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Կարբոնաթթուների էսթերներ
Ռայնա Կաբաիվանսկա
Ռայնա Կաբաիվանսկա (Райна Кабаиванска, ի ծնե ազգանունը՝ Յակիմովա, ), բուլղարացի օպերային երգչուհի (սոպրանո) և մանկավարժ։
Սոլեզինո
Սոլեզինո(Solesino), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Վենետո մարզում՝ Պադովա գավառում ։ Բնակչությունը 7068 մարդ (2004 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը 707 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 10 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 35047: Հեռախոսային կոդ՝ 0429:
Ռայնա Կաբաիվանսկա
Կենսագրություն
Ռայնա Կաբաիվանսկան ծնվել է 1934 թվականի դեկտեմբերի 15-ին Բուլղարիայի Բուրգաս քաղաքում, բժիշկ-անասնաբույժի ու ֆիզիկայի ուսուցչուհու ընտանիքում։ Մանկության տարիներից սովորել է երգեցողություն ու դաշնամուր նվագել։ 1957 թվականին ավարտել է Սոֆիայի Երաժշտական պետական ակադեմիան, որտեղ սովորել էր Լյուդմիլա Պրոկոպովայի ու Իլյա Յոսիֆովի մոտ։ Նույն թվականին նա առաջին անգամ ելույթ է ունեցել Սոֆիայի Օպերայի և բալետի ազգային թատրոնի բեմում՝ Պյոտր Չայկովսկու «Եվգենի Օնեգին» օպերայում կատարելով Տատյանայի դերերգը։ Հետագայում նա իր վարպետությունը կատարելագործել է Իտալիայում՝ Զիտա Ֆումագալի-Ռիվայի ու Ջուլյա Տեսի մոտ։
Սոլեզինո
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ռայնա Կաբաիվանսկա
Կենսագրություն
1959 թվականին Ռայնա Կաբաիվանսկան առաջին անգամ ելույթ է ունենում Իտալիայում և այդ ժամանակից հիմնականում բնակվում է այդ երկրում՝ Մոդենա քաղաքում։
1961 թվականին Ռայնա Կաբաիվանսկան առաջին անգամ ելույթ է ունեցել Լա Սկալա թատրոնի բեմում, ինչից հետո նա հանդես է եկել աշխարհի առաջատար օպերային թատրոնների բեմերում, որոնց թվում են Մոսկվայի Մեծ թատրոնը, Վիեննայի պետական օպերան, Բուենոս Այրեսի «Կոլոն» թատրոնը, Մետրոպոլիտեն օպերան։ Նրա կատարած դերերգերից առավել հայտնիներն են Ելենայի դերը Ջուզեպպե Վերդիի «Սիցիլիական ժամերգություն» օպերայում, որ 1973 թվականին բեմադրվել է Թուրինում (դա եղել է միակ ներկայացումը, որում Մարիա Կալասը հանդես է եկել որպես բեմադրող ռեժիսոր)։ Աշխարհի ամենահայտնի բեմերում ելույթներին զուգահեռ Ռայնա Կաբաիվանսկան շարունակել է ելույթ ունենալ նաև Բուլղարիայում։
1985 թվականին Ռայնա Կաբաիվանսկան սկսել է զբաղվել հիմնականում մանկավարժական գործունեությամբ, սակայն շարունակել է ժամանակ առ ժամանակ ելույթներ ունենալ։ 2008 թվականի հունվար-փետրվար ամիսներին նա առաջին անգամ կատարել է կոմսուհու դերերգը Չայկովսկու «Պիկովայա դամա» օպերայում, որ բեմադվել էր Թուլուզում։ Ռայնա Կաբաիվանսկան Կիջի երաժշտական ակադեմիայի պրոֆեսոր է և վարում է Ջակոմո Պուչինիի օպերաներին նվիրված վարպետության դասեր։
Ռայնա Կաբաիվանսկան արժանացել է իտալական բազմաթիվ մրցանակների երաժշտության ու մշակույթի բնագավառում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բուլղարացի օպերային երգիչներ Կատեգորիա:Բուլղարացի սոպրանոներ Կատեգորիա:Բուլղարացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Բուլղարիայի ազգային երաժշտական ակադեմիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:21-րդ դարի օպերային երգիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի օպերային երգչուհիներ
Դեցիբել
Դեցիբել, ուժեղացումների, մարումների, մակարդակների չափման լոգարիթմական մեծություն ։
Դեցիբելներով արտահայտված մեծությունը թվապես հավասար է ֆիզիկական մեծության և նրա սկզբնական արժեքի չափողականություն չունեցող հարաբերության տասնորդական լոգարիթմին՝ բազմապատկած տասով՝
AdB-ն մեծությունն է դեցիբելներով, A-ն՝ չափվող ֆիզիկական մեծությունը, A0-ն՝ որպես բազիս ընտրված մեծությունը։
Դեցիբելը օգտագործվում է չափելու որոշ փոփոխականների «էներգետիկ» հարաբերակցությունը (հզորության, էներգետիկ, հոսանքի խտությունը և այլն) և կամ «ուժը» և չափողականություն չունի։ Այլ կերպ ասած, դեցիբելը ոչ թե բացարձակ արժեք է, ինչպես, օրինակ, վատտը կամ վոլտը, այլ՝ նախատեսված է երկու փոփոխականների հարաբերակցությունը չափելու համար։ Ստացված արդյունքի հարաբերակցությունը օգտագործվում է լոգարիթմական մասշտաբով։ Դեցիբելը չի համարվում SI համակարգի պաշտոնական միավոր, թույլատրվում է դրա օգտագործումը SI-ի միավորների հետ համատեղ, իսկ Միջազգային չափման բյուրոն ներառում է այն այս համակարգում։
Հղումներ
Կատեգորիա:Չափման միավորներ
Հոդ (քերականություն)
Հոդ, սպասարկու բառ կամ մասնիկ, որը դրվելով գոյականի վրա, արտահայտում է որոշյալի կամ անորոշի, սեռի, թվի, հոլովի և մի շարք այլ քերականական կարգեր։ Հոդի գործածությունը բնորոշ է գերմանական, ռոմանական լեզուներին, ինչպես նաև հունարենի, հայերենի, հունգարերենի և այլն։ Արդի հայերենում առկայացման (տարորոշման) կարգը ձևավորվում է ը (ն), ս, դ հոդերի միջոցով։ Սրանք դրվելով գոյականի և գոյականաբար գործածված այլ բառերի վրա, ցույց են տալիս որոշյալություն, ստացականություն, դիմորոշություն և ցուցականություն։ Առանձնացվում է նաև մի անորոշ հոդ (մի գիրք)։ Հոդերը լինում են նախադաս (դրվում են գոյականից առաջ) և ետադաս (դրվում են գոյականից հետո)։ Ինդոնեզյան լեզուներում կա հոդի տեսակ, որն անվանվում է ազգակցական հոդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Քերականություն
Նաջիե Սուման
Կենսագրություն
Սումանը ծնվել է 1881 թվականին օսմանյան Սկոպյե քաղաքում սպայի ընտանիքում։ 1903 թվականին ամուսնացել է սպա Իսմայիլ Հաքքի բեյի հետ, որից ունեցել է երեք զավակ։ Նրա որդին՝ Նուսրեթ Սումանը, դարձել է հայտնի քանդակագործ ։ Բալկանյան պատերազմների պատճառով, ընտանիքը ստիպված է եղել փախչել Անատոլիա։ Նրանք հաստատվել են Ստամբուլում, իսկ ընկերներից մեկը օգնել է տեղափոխվել Վիեննա։ Այնտեղ Սուման ծանոթացել է լուսանկարչության նոր տեխնոլոգիաների հետ։ Սակայն 1914 թվականին նրա ամուսինը ստիպված է եղել տեղափոխվել Թուրքիա։ Նրանք բնակություն են հաստատել Ստամբուլի Բեշիկթաշ շրջանի Յըլդըզ թաղամասի Սաիտփաշա առանձնատանը։ Սումանը Վիեննայից իր հետ բերել էր ֆոտոսարքավորումները և իրենց տան ձեղնահարկում բացել է ոչ մեծ ֆոտոստուդիա ։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին Սումանի ամուսինը ծառայել է ռազմաճակատում։ Թուրքիայի անկախության պատերազմի ժամանակ ընտանիքը ունեցել է ֆինանսական լուրջ խնդիրներ։ 1919 թվականին Սումանը փորձել է վաճառել ընտանեկան արծաթեղենը, որպեսզի սնի ընտանիքին ։ Նա տան վրա փակցրել է «Türk Hanımlar Fotoğrafhanesi — Naciye» (Թուրք կանանց ֆոտոատելյե՝ Նաջիե)՝ դառնալով իսլամական աշխարհի առաջին կին լուսանկարիչներից մեկը ։ Սա անսովոր երևույթ էր, քանի որ այդ ժամանակներում Օսմանյան կայսրությունում կանայք, սովորաբար, չէին աշխատում ։ 1921 թվականին նա հրաժարվել է առանձնատնից և տեղափոխվել է ավելի փոքր բնակարան՝ տեղափոխելով ֆոտոստուդիան մեկ այլ վայր։ Ֆոտոստուդիան վերաբացվել է «Kadınlar Dünyası» (Կանանց աշխարհ) անունով ։ Բացի պատկերներից և հարսանեկան լուսանկարներից, Սուման դասախոսություններ է կարդացել Մեհմեդ V սուլթանի պալատում ։ Պատերազմի ավարտից հետո նա բաժանվել է ամուսնուց և սկսել ապրել ֆոտոստուդիայից ստացած միջոցների հաշվին։ 1930 թվականին թողել է բիզնեսը և աղջկա հետ միասին տեղափոխվել Անկարա ։ 1934 թվականին կառավարության կողմից ընդունված «Պարտադիր ազգանունների մասին» օրենքից հետո, վերցրել է Սուման ազգանունը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրք լուսանկարիչներ Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության անձինք Կատեգորիա:Մակեդոնացի թուրքեր
Վրաստանում դիվանագիտական առաքելությունների ցանկ
Ստորև ներկայացվում է Վրաստանի դիվանագիտական առաքելությունների ցանկը։ Թբիլիսիում կա 33 դեսպանատուն։ Շատ այլ երկրներ ունեն ոչ ռեզիդենտային դեսպանատներ։ Ռուսաստանը փակել է իր դեսպանատունը 2008 թվականի օգոստոսին՝ Հարավային Օսիայում սկսած պատերազմից հետո, և երկու պետությունների միջև դիվանագիտական հարաբերությունները ավարտվել են։
Դեսպանատներ
Թբիլիսի
Ոչ ռեզիդենտային ներկայացուցչություն
Անկարայի ռեզիդենտ, եթե նշված չեն.
Բարսում (այլ կիրառումներ)
Բարսում տեղանունը վերաբերում է հետևյալ բնակավայրերին՝
Վրաստանում դիվանագիտական առաքելությունների ցանկ
Արտաքին հղումներ
Դեսպանատների ցանկ
Կատեգորիա:Դիվանագիտական առաքելությունների ցանկեր ըստ երկրների
Ազիզ Մարաքա
Ազիզ Մարաքա (عزيز مرقة, ), հորդանանցի երգահան, երգիչ, երաժիշտ-կատարող, պրոդյուսեր ։ Մարաքան արաբական ռոքի ու ջազի միաձուլումով ստեղծել է երաժշտական մի նոր ոճ՝ "Razz" անվանումով, որը գրավել է տարածաշրջանի երաժշտասերների ուշադրությունը ։
Վաղ շրջան
Ծնողների օժանդակությամբ Ազիզը երաժշտական ստեղնաշար է ձեռք բերել, սովորել է նվագել և կոմպոզիցիաներ ներկայացնել դրանով, հանդես է եկել դպրոցի երաժշտախմբում։ Տասներկու տարեկան հասակում երաժշտական ստեղնաշարով մի կոմպոզիցիայի ինքնատիպ կատարումը նրան հաղթանակ է պարգևել համահորդանանյան երաժշտական մրցույթում։
Հորդանանի մայրաքաղաք Ամմանում երաժշտական դպրոցն ավարտելուց հետո արժանանալով դրամաշնորհ-կրթաթոշակի՝ ուսումը PLUS ծրագրով շարունակել է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում։ Նրա առաջին հիթային երգը՝ “Bent El Nas”-ը, իր ավարտական նախագծի մի մասն էր հանդիսանում։ Մի շարք այլ երգերի հետ միասին՝ այն ընդգրկվել է Ազիզ Մարաքայի առաջին երաժշտական ալբոմի երգացանկում, որը 2008 թվականին թողարկվել և իրացվել է լիբանանյան “Ekaa” ապրանքանիշով  ։
Երաժշտական կարիերան
Ազիզի առաջին երաժշտական ալբոմը կրում էր “Master Copy” խորագիրը ։ Այդ ալբոմում ընդգրկված “Bent El Nas”-ը (արաբերեն՝ بنت الناس) («Ժողովրդի աղջիկ») առաջին երգն էր, որ արժանացավ երաժշտասերների ջերմ ընդունելությանը՝ որպես փոփ երաժշտության գեղեցիկ, տպավորիչ նմուշ և նրան ճանաչում բերեց արաբական աշխարհում ։ Հաջորդը 2009 թվականին թողարկված “Najeh,”-ն էր (արաբերեն՝ ناجح) («Հաջողակը»), որ գրվել էր ուսումնական հաստատությունը հաջողությամբ ավարտող պատանիների ու աղջիկների համար։ “Najeh,”-ը դարձավ տարածաշրջանի պատանիների ու աղջիկների ամենասիրելի երգերից մեկը ։ Մեծ ժողովրդականություն վայելող երգերից ևս մեկը՝ “Ma Bagool Assef”-ը, (արաբերեն՝ ما بقول أسف) (,,Ներողություն չեմ խնդրում,,) ռադիոյով առաջին անգամ հնչել է 2010 թվականին ։
Ազիզ Մարաքան ստեղծել է երաժշտական մի նոր ոճ, անվանել է "Razz", որը արաբերեն նշանակում է ջազի ու ռոքի միաձուլում ։ Մարաքան իր նորաոճ ստեղծագործությունների կատարմամբ հանդես է եկել աշխարհի շատ երկրներում, համերգներ է տվել, մասնակցել երաժշտական փառատոների , ՝ ներառյալ Red Bull soundclash-ը ,որտեղ ելույթ է ունեցել չորս հազար հանդիսականների առջև ։
2011 թվականին Ազիզ Մարաքան հիմնադրել է իր “Maestro Entertainment” ընկերությունը, որը հենց այդ նույն տարվա հոկտեմբերին ներկայացրել է  “BAB 1” (Bands Across Borders) նախագիծը՝ որպես ամենամյա համերգակատակերգական առաջին ծրագիր Հորդանանում։ Ընդգրկված էին տեղացիների շրջանում ճանաչման արժանացած արտիստներ՝ կատակերգակ Մոհամեդ Լահամը, երգիչներ Ֆարահ Սիրաջը, Յազան Հայֆավին,Ալաա Վարդին...
BAB-ի 2016 թվականի օգոստոսին կայացած փառատոնին մասնակցել են այլընտրանքային և հիփ-հոփ ոճի երաժշտություն կատարող արտիստներ, այդ թվում՝ Ադոնիսը, DJ Սոտոսուրան,Մուքաթաան, Սաթթին, Ամեր ալ Թահերը, Էլ Մարաբան,Էդդ Աբասը, Յազան Հայֆավին...
Անձնական կյանք
Ազիզ Մարաքան ամուսնացած է, ունի մի տղա զավակ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հորդանանցի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Հորդանանցի երգիչներ
Յոնաս Բյորկման
Յոնաս Լարս Բյորկման (Jonas Lars Björkman, ), շվեդ նախկին պրոֆեսիոնալ թենիսիստ և մարզիչ, այսպես կոչված «կարիերային Մեծ Սաղավարտի» տիրակալ տղամարդկանց զուգախաղում, ATP Ամփոփիչ մրցաշարի կրկնակի հաղթող (1994, 2006 թվականներ); Դևիսի Գավաթի եռակի հաղթող (1994, 1997-1998) և թիմային աշխարհի առաջնության հաղթող (1995) Շվեդիայի ազգային հավաքականի կազմում, նախկին առաջին ռակետ տղամարդկանց զուգախաղում։
Մարզական կարիերա
18 տարեկան հասակում Բյորկմանը հղթանակ է տանում Շվեդիայի թենիսի պատանեկան առաջնությունում։ Նրա համար ATP Challenger շարքի առաջին հաղթանակ մրցաշարը դառնում է 1992 թվականի Տամպերեի մրացաշարը (զուգախաղ, հայրենակից Յոհան Դոնարի հետ)։ Նույն թվականին նա հասնում է ATP մրցաշարերի առաջին եզրափակիչ (Պրահայում, նույնպես զուգախաղում)։ 1993 թվականին նա հաղթում է մենախաղի երեք և զուգախաղի հինգ չելենջերներում, ինչպես նաև մասնակցում է ATP մրցաշարերի երկու եզրափակիչներում՝ Կուալա Լումպուր և Մոսկվա։
Բյորկմանի կարիերայում մեծ բեկում տեղի է ունենում 1994 թվականին։ Նա հաղթանակ է տանում զուգախաղի յոթ մրցաշարերում, այդ թվում տարվա ամփոփիչ մրցաշարում՝ ATP վարկածով աշխարհի առաջնությունում։ Յոթ հաղթանակներից հինգը շահվում է Յան Ապելի հետ զույգով, աշխարհի առաջնության եզրափակիչում շվեդական զույգը հաղթում է ավստրալիացիներ Թոդ Վուդբրիջին և Մարկ Վուդֆորդին՝ 6-4, 4-6, 4-6, 7-6(5), 7-6(6)։ Ապելը և Բյորկմանը նաև դուրս են գալիս Ֆրանսիայի բաց առաջնության եզրափակիչ, որտեղ զիջում են Բայրոն Բլեյկ-Ջոնաթան Սթարկ ուժեղ զույգին՝ 4-6,6-7։ Նույն տարում Շվեդիայի հավաքականի նորեկ Բյորկմանը հաղթում է իր առաջին Դևիսի Գավաթը։ Եզրավակիչում նրանք Ապելի հետ միասին առավելության են հասնում ռուսաստանցիներ Եվգենի Կաֆելնիկով-Անդրեյ Օլխովսկի զույգի նկատմամբ՝ 6-7(4), 6-2, 6-3, 1-6, 8-6։ հաջոր տարի Բյորկմանը Շվեդիայի հավաքականի կազմում մասնակցում է թիմային աշխարհի առաջնությանը և Ստեֆան Էդբերգի հետ միասին այդ մրցաշարի եզրափակիչի ճանապարհին հաղթանակ են տանում բոլոր հանդիպումներում։ 1996 թվականին Բյորկմանի միակ մասնակցությունը Օլիմպիական խաղերին ավարտվում է առաջին իսկ շրջանում ինչպես մենախաղում, այնպես էլ զուգախաղում, ճիշտ է, մենախաղի մրցաշարում նա պարտվում է ապագա չեմպիոն Անդրե Աղասիին՝ 7-6(6), 7-6(5)։
Բյորկմանի հաջողությունների հաջորդ շարքը թվագրվում է 1997 թվականով։ Այդ տարի նա հաղթում է ATP մենախաղի երեք մրցաշարում, ճանապարհին հաղթելով, մանավորապես, Կառլոս Մոյաին և Պատրիկ Ռաֆտերին, դուրս է գալիս ԱՄՆ բաց առաջնության կիսաեզրափակիչ, երրորդ շրջանում հաղթելով Գուստավո Կուերտենին և հասնում է մինչև ATP աշխարհի առաջնության մենախաղի կիսաեզրափակիչ, շրջանային մրցաշարում հաղթելով համաշխարհային տասնյակի երկու թենիսիտի՝ Մայքլ Չանգ և Սերխի Բրուգերա։ Կիսաեզրափակիչում նա զիջում է Փիթ Սամփրասին։ Այդ մրցաշրջանը սկսելով ATP դասակարգման աղյուսակի մենախաղի 65-րդ հորիզոնականում, Բյորկանն այն ավարտում է իր համար ռեկորդային 4-րդ հորիզոնականում։ Զուգախաղում, նա իր մեկ այլ հայրենակից Նիկլաս Կուլտիի հետ, երկրորդ անգամ դուրս է գալիս Մեծ Սաղավարտի մրցաշարի եզրափակիչ, այս անգամ ԱՄՆ բաց առաջնություն։ Նույնպես երկրորդ անգամ այդ տարում, Բյորկմանը դառնում է Դևիսի Գավաթի խաղացկության հաղթող, Շվեդիայի հավաքականի երեք հանդիպումներում նա անցկացնում է ինը մրցախաղ, յուրաքանչյուր հանդիպման ժամանակ երկուական մենախաղ և մեկական զուգախաղ և հաղթանակ է տանում նրանցից ութում, այդ թվում ԱՄՆ-ի հավաքականի հետ եզրափակիչ հանդիպման բոլոր երեքում։