cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Աբու Հանիֆա
Գործունեություն
Աբու Հանիֆան սկսում է իսլամական աստվածաբանության գրավոր ավանդույթը։ Նրան է վերագրվում իսլամական դոգմատիկայի վերաբերյալ գրի առնված առաջին ստեղծա-գործությունը՝ «Մեծագույն իրավունքը» (الفقه الأكبر, ալ-Ֆիկհ ալ-աքբարը) կամ «Միաստվածության հիմքը» (أصل التوحيد, ասլ ալ-Թաուհիդ), որը, երևում է, իսկապես իր հիմքում ունի Աբու Հանիֆայի տեքստերից մեկը։ Նրանում ձևակերպված են իսլամական դոգմատիկայի հիմնական դրութները՝ միաստվածության, Ալլահի ատրիբուտների, Ղուրանի՝ որպես Աստծո խոսքի, Ալլահի ամենակարողության, կամքի ազատության, մարգարեական արժանապատվության, մարդկանց մեղսագործ էության, բարի գործերի և դրանց համար փոխհատուցելու, հավատքի (الإيمان՝ իման), նախասահմանման, բարեպաշտության, Ղուրանում հիշատակվածների արժանիքների մասին։ Այս ստեղծագործությունում հստակորեն երևում է մուրջիների և մութազիլիների հայացքների դեմ պայքարը։
Աբու Հանիֆան կազմել է նաև հադիսների ոչ մեծ հավաքածու (مسند, մուսնադ)։ Աբու Հանիֆան համարվում է առաջինը, ով կիրառեց իրավական հարցերի կազուիստական հետազոտության մեթոդներն այնպես, որ հնարավոր դարձավ ֆաքիհների սքոլաստիկական աշխատանքների մերձեցումն ամենօրյա կյանքի պահանջների հետ։ Աբու Հանիֆան և նրա հետևորդները մշակել են անալոգիայով (قياس, կիյաս) դատելու ռացիոնալիստական սկզբունքների և իրավական հարցերի լուծման ժամանակ նախընտրության (استحسان, իսթիհսան) օգտագործման մեթոդիկա։ Նա հիմնավորեց սովորույթի (عُرف, 'ուրֆ) նորմաների՝ որպես իրավունքի աղբյուրներից մեկի օգտագործման հնարավորությունը։ Աբու Հանիֆայի ժառանգությունը մեջբերումների և հղումների տեսքով պահպանվել է Աբու Յուսուֆի «Քիթաբ ալ-խարաջում» (كتاب الخرج), ինչպես նաև Մուհամմադ աշ-Շայբանիի բոլոր ստեղծագործություններում, հատկապես «ալ-Մաբսուտում» (المبسوط)։ Աբու Հանիֆային վերագրվող «Քիթաբ ա'ալիմ վա-լ-մութա'ալլիմը» (كتاب العالم والمتعلم) և «Վասիյաթ Աբի Հանիֆան» (وصية الإمام أبي حنيفة) ստեղծվել են նրա հայացքների հիման վրա։
Աբու Հանիֆայի քաղաքական հայացքները բնորոշվում են բարձրագույն իշխանության, որը գտնվում էր մուսուլմանական հասարակության բազմակողմանի հսկողության ներքո, լեգիտիմության սկզբունքի հանդեպ ձգտումներով։ Աբու Հանիֆան քաղաքային առևտրա-արհեստագործական շրջանակների ամենավաղ և վառ ներկայացուցիչներից մեկն է, որը պաշտպանում էր վերջիններիս շահերը՝ արտահայտված կրոնա-իրավական ուսմունքի ձևով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Արաբ իրավագետներ Կատեգորիա:Արաբ աստվածաբաններ
Ֆրանսուր
Ֆրանսուր (Fransures), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում :
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 131 մարդ, բնակչության խտությունը` 30.75 մարդ/կմ²: Բնակավայրը զբաղեցնում է 4.26 կմ² տարածք:
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 100 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 22 կմ հարավ:
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 94 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 76-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 18: Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 80,9 %: 76 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 63 անձ (36 տղամարդ և 27 կին): Գործազուրկ են եղել 13 անձ (8 տղամարդ և 5 կին): 18 անաշխատունակներից 6-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 8-ը` թոշակառուներ, իսկ 4-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Դոլենյա դել Կոլիո
Բնակչությունը կազմում է 417 մարդ, բնակչության խտություն՝ 36 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 12 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 34070։ Հեռախոսային կոդ՝ 0481։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Վիտալի Պրոկոպչենկո
Վիտալի Վիկտորովիչ Պրոկոպչենկո (Віталій Вікторович Прокопченко, 1983 թվական, հունվարի 14, Զապորոժիե, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ուկրաինացի ֆուտբոլիստ, հարձակվող։ Ուկրաինայի առաջին և երկրորդ լիգաներում անցկացրել է ավելի քան երկու հարյուր հանդիպում։
Կենսագրություն
Առաջին մարզիչը Վյաչեսլավ Տրոպինն է ։ Զապորոժիեի «Տորպեդոյի» սան է, որտեղ հանդես է եկել Սերգեյ Ժիգալովի հետ միասին ։ Պրոֆեսիոնալ մակարդակում թիմի կազմում նա կատարել է իր նորամուտը 1999 թվականի հունիսի 29-ին՝ 1998-99 թվականների Ուկրաինայի առաջին լիգայի վերջին տուրի շրջանակներում կայացած «Լվովի» դեմ խաղում, որն ավարտվել է զապորոժիեցիների 1:5 հաշվով պարտությամբ ։ Մրցաշարի արդյունքներով «Տորպեդոն» զբաղեցնում է երրորդ հորիզոնականը և պետք է մասնակցեր Բարձրագույն լիգա տեղափոխվելու համար կայանալիք խաղին, սակայն ակումբի սնանկ հայտարարվելուց հետո նրանց փոխարեն այդ իրավունքն է ստանում «Չերկասի» ակումբը ։
1990/00 մրցաշրջանի երկրորդ մասը Վիտալին անցկացնում է Զապորոժիեի «Վիկտորում», որը երկրորդ լիգայում զբաղեցնում է վերջին 14-րդ հորիզոնականը։ Հաջորդ մրցաշրջանում եղել է «Մետալուրգի» ֆուտբոլիստ և կրկին թիմի հետ միասին զբաղեցրել է վերջին հորիզոնականը։ 2001-02 թվականների մրցաշրջանում նա վերադառնում է «Տորպեդո», որը հանդես էր գալիս երկրորդ լիգայում։ Ակումբի կազմում Պրոկոպչենկոն դառնում է թիմի հիմնական կազմի ֆուտբոլիստ։ 2003 թվականի ձմռանը փորձաշրջան է անցնում Մինսկի «Դինամոյի» կազմում ։ Հաջորդ մրցաշրջանը՝ 2002-03-ը, ավարտվում է Վիտալիի համար կրկին անհաջող․ թիմն զբաղեցնում է վերջին հորիզոնականը առաջնությունում և լքում է պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլը, ինչից հետո նա սկսում է հանդես գալ Ուկրաինայի սիրողական առաջնությունում հանդես եկող «Սպարտակ-ԶԻԳՄՈւ»-ի կազմում։ 2004 թվականի ամռանը փորձաշրջան է անցնում մելիտոպոլյան «Օլկոմում» ։
2007 թվականի ամռանը Վիտալին պայմանագիր է կնքում «Ղրիմտեպլիցա» ակումբի հետ, որը գլխավորում էր Ալեքսանդր Գայդաշը։ 2007 թվականի նոյեմբերին ակումբը դառնում է Ղրիմտեպլիցայի գավաթի խաղարկության հաղթող, որի շրջանակներում Վիտալին ճանաչվում է մրցության լավագույն ֆուտբոլիստ ։ 2008 թվականի փետրվարին Վիտալին մասնակցում է թուրքական ֆուտբոլային ակումբներում կազմակերպված հավաքներին ։ «Ղրիմտեպլիցայի» կազմում նա մեկ մրցաշրջան է անցկացնում առաջին լիգայում և մրցաշրջանային արդյունքներով դառնում է ակումբի երկրորդ լավագույն ռմբարկուն։ Հաջորդ մրցաշրջանի մեկնարկից առաջ ֆուտբոլիստը համալրում է «Ֆենիքս-Իլիչյովեցի» կազմը, որը սկսել էր մարզել կրկին Ալեքսանդր Գայդաշը ։ Ֆինանսական խնդիրների պատճառով Պրոկոպչենկոն լքում է ակումբը ազատ գործակալի կարգավիճակով։ Վիտալին այդ ակումբի կազմում դարձել էր առաջին լիգայի լավագույն ռմբարկուն իր հեղինակած 12 գոլերի շնորհիվ, ընդ որում գոլերից 10-ը հինգ դուբլների արդյունք էին։ 2008-09 թվականների Ուկրաինայի գավաթի խաղարկությունում «Ֆենիքս-Իլիչյովեցը» հասնում է մինչև 1/8 եզրափակիչ՝ մրցաշարի ընթացքում հաղթելով «Սևաստոպոլին», իսկ հետո «Կրիվբասին», որը հանդես էր գալիս Ուկրաինայի Պրեմիեր լիգայում։ Պրոկոպչենկոն այդ երկու խաղերում էլ աչքի էր ընկել հեղինակած գոլերով ։
2009 թվականի փետրվարին Վիտալին պայմանագիր է կնքում «Զակարպատիե» ակումբի հետ ։ Ակումբի հետ միասին նա դառնում է Առաջին լիգայի հաղթող և օգնում է թիմին դուրս գալ բարձրագույն դիվիզիոն ։ Մրցաշրջանի արդյունքներով Պրոկոպչենկոն 6-րդ հորիզոնականն է զբաղեցնում լավագույն ռմբարկուների ցանկում իր հեղինակած 13 գոլերի շնորհիվ։ Ակումբի հետ միասին նա անցկացնում է ամառային հավաքներ Ղրիմում ։ 2009 թվականի հուլիսին ֆուտբոլիստը մասնակցում է մեկ հանդիպման երիտասարդական առաջնության շրջանակներում։ Արդյունքում նա վերադառնում է առաջին լիգա և համալրում է «Ալեքսանդրիա» ակումբի կազմը։ 2010 թվականի փետրվարին այդ ակումբի հետ միասին Վիտալին հավաք է անցկացնում Թուրքիայում, սակայն շուտով փոփոխում է իր ակումբային պատկանելությունը ։ 2011 թվականի փետրվարին ֆուտբոլիստը փորձաշրջան է անցնում չերնովիցկյան «Բուկովինայում» ։
2011 թվականից 2015 թվականը, ընդմիջումներով հանդես է գալիս «Իմեքս» մինիֆուտբոլային ակումբի կազմում ։ 2011 թվականին «Իմեքսը» Զապորոժիեի առաջնությունում զբաղեցնում է երկրորդ հորիզոնականը, իսկ Վիտալին ճանաչվում է ակումբի լավագույն ռմբարկու ։ 2015 թվականին ակումբի հետ միասին արծաթե մեդալներ է հաղթանակում Զապորոժիեի գավաթի խաղարկության շրջանակներում ։
2012 թվականին մասնակցում է Զապորոժիեի շրջանի առաջնությանը «Տավրիա-Սկիֆ» ակումբի կազմում։ 2012 թվականի ամռանը ավելի քան երկու տարի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլում տևած ընդմիջումից հետո, Վիտալին համալրում է Արմյանսկի «Տիտան» ակումբի կազմը։ Պրոկոպչենկոն իր հեղինակած 13 գոլերի շնորհիվ լավագույն ռմբարկուների ցանկում զբաղեցնում է չորրորդ հորիզոնականը։ Նա երեք անգամ ընդգրկվում է Football.ua կայքի կողմից կազմվող տուրի խորհրդանշական հավաքականի կազմ , մտնում է երկրորդ կիսամյակի խորհրդանշական հավաքականի կազմի մեջ և որպես պահեստային ֆուտբոլիստ մրցաշարի խորհրդանշական հավաքականի մեջ է ընդգրկվում , որը կրկին կազմվում էր Football.ua կայքի կողմից ։ 2013 թվականի հունիսին Վիտալին լքում է ակումբը ազատ գործակալի կարգավիճակով ։
Դրանից հետո ֆուտբոլիստը պայմանագիր է կնքում առաջին լիգայում հանդես եկող «Նեֆտնյակ-Ուկրնեֆտ» ակումբի հետ ։ Պայմանագրում նշված կետերից մեկը այն էր, որ Պրոկոպչենոկն մրցաշրջանի առաջին շրջանում չէր մասնակցելու իր նախկին թիմի դեմ կայանալիք խաղին ։ Ինչպես նաև ըստ նշված ևս մեկ կետի նա կարող էր համալրել «Գելիոս» ակումբի կազմը ։ Նոր թիմի կազմում նա համարվում էր հիմնական հարձակվող, մրցաշրջանի ընթացքում դառնում է երեք գոլի հեղինակ առաջնությունում և մրցաշարի ավարտից հետո լքում է ակումբը ։
2014 թվականից 2015 թվականը Վիտալին կրկին հանդես է գալիս սիրողական «Տավրիա-Սկիֆ» ակումբի կազմում ։ Այդտեղ նա դառնում է Զապորոժիեի շրջանի առաջնության հաղթող 2014 և 2015 թվականներին ։ 2015 թվականի փետրվարին ակումբի հետ միասին Վիտալին հասնում է մինչև Մերձդնեպրովիայի գավաթի խաղարկության 1/4 եզրափակիչ ։ Երկրորդ շրջանի արդյունքներով Ուկրաինայի սիրողական առաջնության Բ խմբում Պրոկոպչենկոն իր հեղինակած 9 գոլերի շնորհիվ ճանաչվում է լավագույն ռմբարկու ։ 2015 թվականին Վիտալին հանդես է եկել «Մոտոր-Սիչ» ակումբի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի հարձակվողներ
Վիլյո Լուա Մոլոն
Վիլյո Լուա Մոլոն (Villieu-Loyes-Mollon), կոմունա Ֆրանսիայում, մտնում է Ռոն Ալպեր մարզի կազմի մեջ։ Մտնում է Մեկսիմյո կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի օկրուգը Բուրկ ան Բրեսն է։
Աշխարհագրություն
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 360 կմ հարավ-արևելք, Դեպի հյուսիս՝ Լիոն քաղաք, 45 կմ է և 36 կմ արևմուտք Բուրկ ան Բրեսից ։
Կոմունայի տարածքում հոսում է Էն գետը, նաև Գարդոն գետի վտակը (Gardon)։
Կլիմա
Կլիման Ցամաքային է, ցուրտ ձմեռներով և տաք ամառներով։ Անձրևներ լինում են հիմնականում ամռանը։
Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 3095 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Ֆրանվիլե
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 125 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 17 կմ հյուսիս-արևելք:
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 350 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 267-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 83: Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 76,3 %: 267 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 247 անձ (135 տղամարդ և 112 կին): Գործազուրկ են եղել 20 անձ (7 տղամարդ և 13 կին): 83 անաշխատունակներից 28-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 32-ը` թոշակառուներ, իսկ 23-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Վարդաս Փոկաս
Վարդաս Փոկաս, 10-րդ դարի հայազգի բյուզանդական զորավար։ Փոկասների ընտանիքից։ Նիկեփորոս 2 կայսեր եղբորորդին։ Եղել է Խաղտիք բանակաթեմի դուքս։ 970 թվականին ապստամբել է Հովհաննես I Չմշկիկի դեմ և իրեն հռչակել կայսր, սակայն ընդառաջելով իր խնամի Վարդաս Սկլերոսի կոչին, հանձնվել է վերջինիս։ Կայսրը Վարդաս Փոկասին աքսորել է Քիոս։ Երբ Վասիլ 2-րդի դեմ է ապստամբել Վարդաս Սկլերոսը, կայսեր սենեկապետ Վասիլը 978 թվականին աքսորից ազատել է Վարդաս Փոկասին, նրան շնորհել մագիստրոսի պատվաստիճան և, սպարապետ նշանակելով, ուղարկել է Վարդաս Սկլերոսի դեմ։ Փոքր Ասիայի Ամորիոն քաղաքի մոտ և Խարսիանոն բանակաթեմում Վարդաս Փոկասը պարտվել է, սակայն օգնություն ստանալով Դավիթ Կյուրոպաղատից Հալիս գետի մոտ՝ Պանկալիա վայրում, պարտության է մատնել Վարդաս Սկլերոսին։ 987 թվականին Վարդաս Փոկաս ապստամբել է Վասիլ 2-րդի դեմ և իրեն հռչակել կայսր։
Կայսրը դիմել է Կիևյան Ռուսիայի իշխան Վլադիմիրին և նրանից զինական օգնություն ստացել։
Աբիդոսի մոտ մարտի ընթացքում Վարդաս Փոկասը հանկարծակի վախճանվել է․ նրան թունավորել էր կայսեր կողմից կաշառված մեկը։
Կատեգորիա:Փոկասներ Կատեգորիա:Բյուզանդացի զորավարներ Կատեգորիա:Հայ զորավարներ Կատեգորիա:Բյուզանդիայի զորավարներ
Եվրոյի նշան
Եվրոյի նշան ( € )` նշան է, որը գործածվում է Եվրամիության եվրո արժույթը նշանակելու համար։
Պատմություն
Եվրոյի նշանը գործածության մեջ է դրվել 1996 թ. դեկտեմբերի 12-ին։ Ըստ Ստանդարտացման միջազգային կազմակերպության ISO 4217 ստանդարտի եվրոն նշվում է EUR կոդով։
Տեսքը
Եվրո արժույթի նշանն ստեղծվել է նախկինում գոյություն ունեցած Եվրոպական միասնական արժույթի ₠ նշանի նմանությամբ։ Եվրահանձնաժողովի հայտարարած մրցույթին ներկայացված տասն աշխատանքներից հաղթող է ճանաչվել բելգիացի պատկերաստեղծ Ալեն Բիլյեի առաջարկած նշանը ։
Նշանն իրենից ներկայացնում է բառի առաջին տառի ոճային ձևափոխված տեսքը` արժույթի նշաններին բնորոշ երկու հորիզոնական գծիկներով։
Windows համակարգ ունեցող համակարգչի ստեղնաշարով եվրոյի նշանը կարելի է ստանալ սեղմած պահելով հավաքելով  թիվը։ Mac OS-ով համակարգիչների դեպքում նշանն ստացվում է  գործողությունը կատարելով։
Գործածությունը
Ի տարբերություն դոլարի նշանի, եվրոյի նշանը դրվում է գինն արտահայտող թվից հետո, առանց արանք թողնելու, օրինակ՝ 6.27€։ Սակայն, բացառություն կազմող որոշ երկրներում՝ Գերմանիայում, Իրլանդիայում, Մալթայում, Նիդերլանդներում և Ուելսում հակառակն է՝ նշանը դրվում է թվից առաջ՝ €6.27։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տարադրամների խորհրդանիշեր Կատեգորիա:Եվրո
Ակախետե (Պուեբլայի նահանգ)
Բնակավայրի անվանումը հին մեքսիկական կամ ացտեկների լեզվից թարգմանաբար նշանակում է «քարե գունդ ջրի մեջ»։ Շրջանը զբաղեցնում է 173,5 կմ² տարածք։
Շրջանը կազմավորվել է 1895 թվականին և ներառում է 57 բնակավայրեր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մեքսիկայի շրջաններ
Այլանց (լեռ)
Այլանց, Այլանլու, լեռնագագաթ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Բարգուշատի լեռնաշղթայում, Տանձավեր գյուղից հարավ-արևելք։ Բարձրություն 2062 մ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնագագաթներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնագագաթներ Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
Il Ramoscello
«Il Ramoscello» (հայտնի է նաև «Bella e Buona» և «Bellebuona»), անգլիացի պրեռաֆայելիտ նկարիչ Դանթե Գաբրիել Ռոսսետտիի ջրաներկ նկարը՝ ստեղծված 1865 թվականին։ Ներկայումս նկարը գտնվում է Ֆոգի պատկերասրահի հավաքածուում ։
Տեղեկություն նկարի մասին
Աշխատանքն իրենից ներկայացնում է կանաչ շորով աղջկա մինչև կուրծքը նկարը, աղջիկը ձեռքին պահում է փշարմավի ճյուղ։ Նկարն ստեղծվել է Ուիլյամ Գրեմի պատվերով, որը նկարչի մշտական պատվիրատուներից էր։ Համաձայն նկարչի եղբայր Ուիլյամ Մայքլ Ռոսսետտիի՝ բնորդուհին եղել է Ուիլյամ Գրեմի դուստր Էմի Գրեմը։ Սակայն արվեստագետ Հենրի Մարիլյերը հերքում է դա, իսկ Ուիլյամ Գրեմի մյուս դուստրը՝ Ֆրենսիս Հորները, նկարագրել է աշխատանքը որպես պարզապես «փշարմավի ֆոնին կանգնած աղջկա» դիմանկար ։
1886 թվականին Ուիլյամ Գրեմը նկարը վաճառել է Քրիստիս աճուրդում։ Այն մի քանի անգամ փոխել է սեփականատերերին, իսկ 1943 թվականին այն ձեռք է բերել Ֆոգի պատկերասրահը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Դանթե Գաբրիել Ռոսսետտիի նկարներ Կատեգորիա:1865 նկարներ Կատեգորիա:Կանանց դիմապատկերներ
Սեն Վալիե դը Տիե
Սեն Վալիե դը Տիե (Saint-Vallier-de-Thiey), համայնք Ֆրանսիայի հարավ-արևելքում Պրովանս Ալպեր Լազուր ափ տարածաշրջանում, Ծովափնյա Ալպեր գավառ, Գրաս շրջան, Գրաս կանտոն ։ 1957 թվականի մայիսին Սեն Վալե համայնքը վերանվանվել է Սեն Վալե դե Տե։ Մինչև 2015 թվականը համայնքը եղել է Սեն Վալե դե Տե կանտրոնի վարչական կենտրոնը։
Աշխարհագրական դիրք
Համայնքը գտնվում է Ալպերի և Միջերկրական ծովի միջև, այսպես կոչված Ճանապարհի Նապոլեոն է 12 կմ հյուսիս-արևմուտք՝ Գրասսե քաղաքից։ Լեռը, որը գերիշխում է բնակավայրի մեծ մասը, կոչվում է Տե (բարձրությունը՝ 1452 մետր)։
Համայնքի տարածքը՝ 50,68 կմ², 2006 թվականի տվյալներով բնակչությունը կազմում է 3031 մարդ, բնակչության աճի միտմամբ՝ 3478 մարդ (2012 թվականի դրությամբ), բնակչության խտությունը՝ 68,6 մարդ/կմ²։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2011 թվականին կազմել է 3399 մարդ, իսկ 2012 թվականին՝ 3478 մարդ ։
Բնակչության քանակի շարժընթացը ՝
Էկոնոմիկա
2010 թվականից աշխատունակության տարիքի է 2234 մարդ (15-64 տարեկան), 1709-ը եղել են տնտեսապես ակտիվ, 525-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվների ցուցանիշ՝ 76,5 %, 1999 թվականին՝ 72,1 %)։ 1709 թվականի դրությամբ ակտիվ աշխատունակ բնակիչներից աշխատում են 1558 մարդ (828 տղամարդ և 730 կին), 151-ը մնացել են գործազուրկ (63 տղամարդ և 88 կին)։ 525 աշխատունակ ոչ ակտիվ քաղաքացիներից 184-ը աշակերտներն են և ուսանողները, 174-ը թոշակառուները, իսկ մնացած 167-ը՝ ոչ ակտիվ, այլ պատճառներով ։
2010 թվականին համայնքի տնային տնտեսությունների քանակի 1357 էր, որտեղ ապրում էին 3453,0 մարդ։ Ընդ որում միջին թվով մեկ հարկատուի եկամուտը կազմում է 20 հազար 187 եվրո ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ծովափնյա Ալպեր գավառի բնակավայրեր
Ֆրանցիսկ I-ի աղաման
Ֆրանցիսկ I-ի աղաման (Saliera di Francesco I di Francia), իտալացի քանդակագործ, ոսկերիչ Բենվենուտո Չելինիի Ֆրանսիայի թագավոր Ֆրանցիսկ I-ի համար 1543 թվականին ստեղծած մասամբ արծնապատված սեղանի ոսկե արձանիկ, որը համարվում է մաներիզմի դեկորատիվ-կիրառական արվեստի լավագույն նմուշներից մեկը։
Գտնվում է Վիեննայի արվեստի պատմության թանգարանում։
Պատմություն
Աղամանն ի սկզբանե պատվիրել է կարդինալ Իպոլիտո դ'Էստեն։ Այնուհետև Չելինիի մոտ աղամանը որպես հողի (Սերեսի կերպար) և ծովի (Նեպտունի կերպար) այլաբանական միություն ստեղծելու միտք է հղացել, որի արդյունքում էլ ստեղծվել է աղամանը։ Ֆրանսիական միապետի պատվերով Չելինին սկսել է աղամանի վրա աշխատել 1540 թվականի սկզբում։
Նեպտունը պատկերված է ծովային ձիերով, կողքին տեղադրված է նավը, որը նախատեսված է աղի համար։ Սերեսը բազմել է փղին՝ կողքին հաղթակամարն է, որը բացվում է և նախատեսված է սև պղպեղի համար ։ Սերերի ոտքերի մոտ սալամանդրերն են, որոնք համարվում են դրոշմանիշ կենդանիներ։ Աղամանի պատվանդանը պատրաստված է եբենոսափայտից և զարդարված է չորս քերովբեներով, որոնք խորհրդանշում են քամին և աշխարհի 4 կողմերը, որոնց վրա աղամանը առանց բարձրացնելու կարելի է տեղափոխել։
Աղամանն անգին է այն պատճառով, որ այն Չելինիի միակ ոսկերչական աշխատանքն է ։ Ֆրանսիայի Շառլ IX թագավորն այն նվիրել է Ավստրիայի դուքս Ֆերդինանտ II-ին, ով 1570 թվականին հանդես է եկել որպես ամուսնական հավատարմատար նրա և Ավստրիայի Էլիզաբեթ թագուհու նշանադրության ժամանակ ։ Մինչև 19-րդ դար աղամանը համարվել է Ինսբրուքի ամրոցի զարդը։ Վիեննայում արվեստի պատմության թանգարանի բացմամբ պայմանավորված՝ աղամանը տեղափոխվել է Ավստրիայի մայրաքաղաք։
Կողոպուտ և վերադարձ
2003 թվականի մայիսի 11-ին աղամանը Վիեննայի արվեստի պատմության թանգարանից գողացել են. թանգարանն այդ ժամանակ գտնվել է վերանորոգման փուլում։ Չնայած քանդակը գնահատվել էր ավելի քան 50 միլիոն եվրո, ավստրիական կառավարությունը վերադարձնողին խոստացել էր 70 000 եվրո պարգև ։ Սա բացատրվում էր այն հանգամանքով, որ հեշտորեն չէին կարող աղամանը վաճառել ։ 2006 թվականի հունվարի 21-ին աղամանը հայտնաբերվել է Ավստրիայի Ցվետլ քաղաքի անտառներից մեկում՝ թաղված կապարե արկղի մեջ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թանգարանային նմուշներ Կատեգորիա:1543 քանդակներ Կատեգորիա:Մաներիզմ Կատեգորիա:Վիեննայի արվեստի պատմության թանգարանի նկարներ Կատեգորիա:Ձեռագործություն Կատեգորիա:Սպասք Կատեգորիա:Արվեստի գողացված գործեր Կատեգորիա:Իտալիայի արվեստ Կատեգորիա:Գողացված զարդեր Կատեգորիա:Հանցագործություններ արվեստի ոլորտում
Ֆրեշանկուր
Ֆրեշանկուր (Fréchencourt), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում :
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 236 մարդ, բնակչության խտությունը` 42.22 մարդ/կմ²: Բնակավայրը զբաղեցնում է 5.59 կմ² տարածք:
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 125 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 13 կմ հյուսիս-արևելք:
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 172 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 125-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 47: Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 72,7 %: 125 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 115 անձ (60 տղամարդ և 55 կին): Գործազուրկ են եղել 10 անձ (4 տղամարդ և 6 կին): 47 անաշխատունակներից 22-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 15-ը` թոշակառուներ, իսկ 10-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Ջոն Սինգեր Սարջենթ
Ջոն Սինգեր Սարջենթ (John Singer Sargent, ), ամերիկացի նկարիչ, նշանավոր բուսաբան Չարլզ Սարջենթի զարմիկը, հիասքանչ դարաշրջանի առավել հաջողակ ներկայացուցիչներից մեկը։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1856 թվականին Ֆլորենցիայում, բժշկի ընտանիքում։ Սովորել է Իտալիայում, Գերմանիայում և Ֆրանսիայում, որտեղ աշակերտել է Էմիլ Օգյուստ Կարոլյուս-Դյուրանին։ Նկարչի վաղ շրջանի գործերը բարձր է գնահատել Հենրի Ջեյմսը։ Ֆրանսիայում Սարջենթը մտերմանում է իմպրեսիոնիստների, ամենից ավելի` Կլոդ Մոնեի հետ (հայտնի է Սարջենթի` Մոնեին նվիրված նկարը` «Անտառի բացատում աշխատող Կլոդ Մոնեն»)։ Բարեկամական կապով կապված է եղել Ռոբեր դե Մոնտեսքյուի, Պոլ Էլյոյի հետ։ Հիմնականում ապրել է Ֆրանսիայում և Մեծ Բրիտանիայում, շատ է ճանապարհորդել Եվրոպայում, Հյուսիսային Աֆրիկայում, Մերձավոր Արևելքում, հաճախ եղել է Իտալիայում, մի քանի անգամ` ԱՄՆ-ում։
Սարջենթը ազդեցություն է ունեցել բրիտանացի նկարիչ Մարկ Լանսելոտ Սիմոնսի և 20-րդ դարասկզբի երիտասարդ այլ նկարիչների գեղարվեստական ոճի ձևավորման վրա։
Թաղված է Բրուքվուդում` Սուրեյ կոմսությունում։
Ստեղծագործություն
Սարջենթը մեկն է ամերիկյան առաջին ապատրիդներից (որևէ քաղաքացիություն չունեցող ֆիզիկական անձ), դարավերջի դենդիներից և նկարիչ կոսմոպոլիտներից։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ վերագրում են իմպրեսիոնիզմին, սակայն նրա համար օրինակելի են համարվել Վելասկեսի, Թոմաս Գեյնսբորոյի, Վան Դեյքի գործերը։ Սարջենթն առավել հայտնի է իր դիմանկարներով, որոնց համար բնորդներ են եղել դերասանուհիներ Էլեն Արիս Տերրին, Էլեոնորա Դուզեն, գրող Ժյուդիթ Գոթյեն, բնորդուհի Ռոզինա Ֆերարան, լուսանկարչուհի, հավաքորդ, մեկենաս Սառա Սիրսը։ Տղամարդկանց դիմանկարներից հայտնի են Թեոդոր Ռուզվելտի, Վուդրո Վիլսոնի, Հենրի Ջեյմսի, Ռոբերտ Լուիս Սթիվենսոնի, Ուիլյամ Բաթլերի դիմանկարները։ Զբաղվել է նաև որմնանկաչությամբ (Բոստոնի հանրային գրադարան) ։
Կապրիվա դել Ֆրիուլի
Կապրիվա դել Ֆրիուլի  (Capriva del Friuli), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Ֆրիուլի Վենետիկ Ջուլիա մարզում՝ Գորիցիա գավառում։
Ջոն Սինգեր Սարջենթ
Ժառանգություն
Նկարիչ իմպրեսիոնիստները (օրինակ` Կամիլ Պիսսարո) հաճախ թերահավատությամբ են արտահայտվել Սարջենթի հասցեին։ 1883 թվականին նրա` «Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» նկարը բուռն քննարկումների տեղիք տվեց ինչպես մասնագետների, այնպես էլ սովորական հանդիսատեսների շրջանում։ Սակայն 1960-ական թվականներին Սարջենթը լայն ճանաչում է ստանում. նրա աշխատանքները ցուցադրվում են Եվրոպայի և ԱՄՆ-ի թանգարաններում։
Նկարիչը ստեղծել է շուրջ 900 կտավ յուղաներկով, 2000 գործ ջրաներկով և բազմաթիվ գրաֆիկական աշխատանքներ։ Նրա մի շարք գործեր պահվում են ամերիկյան թանգարաներում, հատկապես Բրուքլինի թանգարանում։ 2003 թվականին մեծ հաջողություն է ունեցել «Ջոն Սարջենթի կանայք» ցուցահանդեսը։
Կապրիվա դել Ֆրիուլի
Բնակչությունը կազմում է 1735 մարդ, բնակչության խտություն՝ 279 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 6 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 34070։ Հեռախոսային կոդ՝ 0481։
Կոմունայի հովանավորն է Սուրբ Կույս Մարիամը։ Տոնը նշվում է սեպտեմբերի 12-ին։
Ջոն Սինգեր Սարջենթ
Ջոն Սարջենթ և շախմատ
Ջոն Սարջենթը շախմատի մոլի սիրահար է եղել։ Իր երկարատև ուղևորությունների ընթացքում նա միշտ իր հետ վերցրել է շախմատ։ Գոյություն ունի Ռեյմոնդ Կրոսբիի չթվագրված նկարը, որտեղ պատկերված է շախմատի խաղատախտակին թեքված Ջոն Սարջենթը ։ Նկարչի երեք աշխատանքներում ներկայացված է իր սիրելի խաղը` «Քաղցր անգործություն», «Շախմատ», «Շախմատ» (մատիտով ուրվանկար) ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարիչներ Կատեգորիա:Ժյուլիանի ակադեմիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:19-րդ դարի ամերիկացի նկարիչներ Կատեգորիա:Փարիզի գեղարվեստի ազգային բարձրագույն դպրոցի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ճարտարապետներ
Կապրիվա դել Ֆրիուլի
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Մալիք իբն Անաս
Մալիք իբն Անաս ( 711 / 93 Հիջ. – 795 / 179 Հիջ.) ամբողջական անուն՝ أبو عبد الله مالك بن أنس بن مالك بن أبي عامر الأصبحي الحميري المدني, Աբու Աբդալլահ Մալիք իբն Անաս իբն Մալիք իբն Աբի Ամիր ալ-Ասբահի ալ-Համիրի ալ-Մադանի, արաբ մուսուլման իրավագետ էր և աստվածաբան, համարվում է սուննի իսլամի 4 իրավագիտական դպրոցներից մեկի՝ մալիքիականության հիմնադիրը։
Կենսագրություն
Մալիք իբն Անաս ալ-Ասբահի (713-795)` ֆակիհ, մուհադդիս, մալիքիական մազհաբի հիմնադիր և անվանատու։ Ծնվել է Մադինայում` նիզակներ պատրաստող վարպետի ընտանիքում։ Ինքը՝ Մալիքը, մետաքսե կտորներ էր վաճառում։ Վաղ մանկությունից նա իր բարեկամների մոտ, որոնց թվում էր իր հորեղբայրը՝ հադիսների հայտնի գիտակ Աբու Սուհայլ Նաֆի’ն, սովորում էր ղուրանական գիտություններ։ Բացի այդ, Մալիքը ֆիկհ էր սովորում Ռաբի’ի իբն Աբդ առ-Ռահմանի մոտ, այնուհետև 13 տարի անցկացրել է Աբդ առ-Ռահման իբն Հիրմիզ ալ-Ա’րաջ ալ-Հաշիմի գրական շրջանակում՝ սովորելով նրա և նրա աշակերտներ Շիհաբ ազ-Զուհ-րի և Աբու ազ-Զինադայի մոտ։
Լանգոբարդական թագավորություն
Պատմություն
Լանգոբարդների գերմանական ցեղերը 5-րդ դարի սկզբին եկել են Դանուբ գետի շրջան։ Այդտեղ նրանք ընդունել են Քրիստոնեությունը: Ծանոթ լինելով Բյուզանդական բանակին, լանգոբարդականները կազմավորեցին իրենց բանակը նրանց օրինակով։ Այն ժամանակ, երբ Դանուբ գետի ձախ ափը գտնվում էր ավարների տիրապետության տակ, լանգոբարդականների թագավոր Ալբոինը վախենալով, որ ավարները չնայած նրան ,որ գտնվում էին Լանգոբարդականների հետ մեկ միությունում, կարող էին պատերազմ հայտարարել իրենց, որոշում կայացրեց իր ժողովրդին տեղափոխել Իտալիա, որտեղ Բյուզանդական թագավորությունը դեռևս չէր վերականգնել ուժերը։ Հրամանատար Ներսեսը ով ցանկանում էր անկախանալ Բյուզանդական տիրապետությունից, հրավիրեց նրանց Իտալիա։
Մալիք իբն Անաս
Կենսագրություն
Ժամանակի ընթացքում Մալիքը դարձավ Մադինայի ամենահեղինակավոր ֆաքիհը և նրա հոգևոր առաջնորդը (իմամ)։ Նա չէր հարում ոչ մի քաղաքական հոսանքի, սակայն հակված էր իշխանության ընտրովի լինելու սկզբունքին։ Նա հրաժարվում էր ցանկացած ադմինիստրատիվ նշանակումներից և սկզբունքային էր իր համոզմունքների պաշտպանման մեջ։ Հայտնի է, որ նա ենթարկվել է մարմնական պատժի այն բանի համար, որ պաշտպանել է իր հետևյալ տեսակետը. «այն երդումը, որը տրվել է ստիպողաբար, իսկական չէ»։ Ծանր քրոնիկ հիվանդությամբ տառապելով՝ Մալիքը գրեթե չէր լքում Մադինան, քննարկումներին և գիտական հանդիպումներին քիչ էր մասնակցում։ Բացի այդ, նա համարում էր, որ «գիտությունը կռիվ չէ աքլորների և ոչխարների միջև»։
Մալիքը կազմեց «ալ-Մուվատտա’» (արաբերեն՝ الموطأ) ժողովածուն, որն ներառում է հադիսները, Մուհամմադի կողմնակիցների արտահայտություններն ու որոշումները` խմբավորված ըստ որոշակի իրավական թեմաների։ «Ալ-Մուվատտա’ն» պահպանվել է 2 հրատարակություններով՝ առաջինը պատկանում է նրա ամենահայտնի աշակերտ Մուհամմադ աշ-Շայբանիին (մահ. 805 թ.), երկրորդը՝ Յահյա ալ-Լայսի ալ-Անդալուսիին (մահ. 848-849 թ.)։ Այնուհետև Ասադ իբն ալ-Ֆուրատ աթ-Թունիսին (մահ. 828-829 թ.) վերամշակեց այդ ժողովածուն և այն անվանեց «ալ-Մուդավվանա» (արաբերեն՝ المدونة)։ ‘Աբդ աս-Սալամ աթ-Թանուհին (մահ. 854-55 թ.) իր հերթին վերամշակեց և լրացրեց այն` հրատարակելով «ալ-Մուդավվա-նա ալ-քուբրա» (արաբերեն՝ المدونة الكبرى) անունով։
Գործունեություն
Մալիքը մեծ ուսուցչական գործունեություն էր վարում։ Արդեն նշված աշ-Շայբանիի հետ միասին նրա աշակերտների թվում էր նաև Մուհամմադ իբն Իդրիս աշ-Շաֆի’ին (մահ. 820 թ.)՝ շաֆի’իական մազհաբի հիմնադիրը, որում օգտագործվել են Մալիքի կողմից մշակված շատ դրույթներ։
Մալիքի հասարակա-քաղաքական հայացքները ուղղված էին նրան, որ բարձրագույն իշխանությունը պատկանում է խալիֆային, որը պետք է լինի կուրեյշիական, բայց ոչ անպայման հաշիմիական կամ ալիական։ Նրան իշխանությունը պետք է հաստատի հատուկ ներկայացուցչական մի խումբ (արաբերեն՝ شُورَى շուրա), որը կազմված է նախկին խալիֆայի կողմից նշանակված մարդկանցից։ Նրանք անպայման պետք է լինեն մադինացիներ և մեքքացիներ. Քանի որ միայն նրանց երդումն է օրինական և պարտադիր։
Եթե իշխանության գլխին է հայտնվել անարդար կառավարիչ կամ նրա իշխանությունը ինչ-ինչ պատճառներով անօրինական է, ապա նրա դեմ ապստամբություն բարձրացնելը և նրան ուժով գահազրկելն անթույլատրելի է, քանի որ անկարգությունների հասցրած վնասներն ավելի մեծ են, քան բռնապետության կամ անօրինական իշխանության հասցրած վնասները։ Մալիքն ազատ կամքի արտահայտման (արաբերեն՝ قدر, կադար) կողմնակից էր և յուրաքանչյուր մարդու լիովին պատասխանատու էր համարում իր արարքների համար։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իսլամագիտություն Կատեգորիա:Արաբամուսուլմանական փիլիսոփայություն Կատեգորիա:8-րդ դարի գրողներ Կատեգորիա:Արաբ աստվածաբաններ Կատեգորիա:Արաբ իրավագետներ
Աննա Վանեսյան
Աննա Սպարտակի Վանեսյան (հուլիսի 30, 1982, Գորիս), բժիշկ, վիրաբույժ, ուռուցքաբան-մամոլոգ, բժշկական գիտությունների թեկնածու։
Կենսագրություն
Աննա Վանեսյանը ծնվել է 1982 թվականին Գորիս քաղաքում։ 2005 թվականին գերազանց, կարմիր դիպլոմով  ավարտել  է Երևանի պետական բժշկական համալսարանը և նույն թվականին  ընդունվել պլաստիկ, ռեկոնստրուկտիվ  վերականգնողական  վիրաբուժության, միկրովիրաբուժության և ոսկորի վիրաբուժության կլինիկական օրդինատուրան։ 2006 թվականին մրցույթային հիմունքներով  միջազգային պայմանագրով  ընդունվել է  կլինիկական օրդինատուրան։  2008 թվականին գերազանցությամբ ավարտել է օրդինատուրան և անմիջապես ընդունվել ասպիրանտուրա։ Աշխատել է  «Վերականգնողական-պլաստիկ վիրահատությունները կրծքագեղձի քաղցկեղի դեպքում» գիտական թեզի վրա։   2004 թվականին ստացել է արծաթե մեդալ Երևանի պետական բժշկական համալսարանում ուսումնական և մանկավարժական բնագավառում։ Նույն թվականին ստացել է նաև պարգև Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի կողմից։ 2004-2006 թվականներին եղել է  «Medicus» ուսանողական ամսաթերթի   գլխավոր խմբագիր 2005 թվականին արժանացել է Հայկական ազգային ասամբլեայի «Լավագույն ապագա բժիշկ» պարգևին, 3  անգամ շահել է երիտասարդ գիտնականի մրցանակ միջազգային կոնֆերանսներում՝  2005 թվականին Երևանում, 2010 թվականին Կիևում և Բարսելոնայում։ Աշխատանքային փորձաշրջան է անցել ԱՄՆ-ում՝ Մերսեր համալսարան, Ջորջիայի նահանգի բժշկական կենտրոնում, Հունգարիայում` վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի կենտրոնում։ Հաշվետվություններով մասնակցել է  ավելի քան քսանհինգ կոնֆերանսների։ Ներկա պահին ունի ավելի քան հիսունհինգ հրատարակված գիտական աշխատանքներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ բժշկուհիներ Կատեգորիա:Հայ վիրաբույժներ Կատեգորիա:Հայ ուռուցքաբաններ Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների թեկնածուներ
Piriform
Piriform, մասնավոր ընկերություն, որը գլխավոր գրասենյակը գտնվում է Մեծ Բրիտանիայի մայրաքաղաք Լոնդոնում, ինչպես նաև ունի այլ գրասենյակներ Լոնդոնում, Նյու Յորքում և Արևմտյան Եվրոպայում։ Ընկերությունը զբաղվում է Microsoft Windows և Mac OS X համար ծրագրերի մշակմամբ։
Պատմություն
Piriform ընկերությունը հիմնադրվել է 2004 թվականին Լոնդոնում ։
2017 թվականին ընկերությունը գնվեց չեխական Avast Software ընկերության կողմից ։
Գործունեություն
Piriform ընկերության արտադրանքի ցուցակը բաղկացած է 4 ծրագրից՝ CCleaner, Defraggler, Recuva, Speccy։ Piriform-ի ծրագրերը հայտնի են ավելի քան 195 երկրում և ավելի հայտնի են տնային համակարգիչեր օգտագործողների շրջանում։ Ընկերության յուրաքանչյուր ծրագիր ունի պարզ և հասկանալի միջերես և թարգմանված է բազմաթիվ լեզուներով։ 2013 թվականից սկսած ընկերությունը սկսեց բացի անվճար ծրագրերից թողարկել նաև վճարովի տարբերակներ ընդլայնված հնարավորություններով։
Ապագայում սպասվում է մեծ թվով ծրագրերի թողարկում ։
«Piriform» բառը նշանակում է «տանձաձև»։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2005 հիմնադրումներ Կատեգորիա:2004 հիմնադրված ընկերություններ Կատեգորիա:Համակարգային ծրագրեր Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորության ընկերություններ Կատեգորիա:2005 հիմնադրված ընկերություններ
Ֆրեմոնտիե
Ֆրեմոնտիե (Frémontiers), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում :
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 174 մարդ, բնակչության խտությունը` 13.50 մարդ/կմ²: Բնակավայրը զբաղեցնում է 12.89 կմ² տարածք:
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 105 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 23 կմ հարավ-արևմուտք:
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Անահիտ Գևորգյան
Անահիտ Գևորգյան, հայ մանկավարժ, Հայաստանի Ազգային ժողովի նախկին պատգամավոր, «Ազատ խորհրդականներ» պատգամավորական խմբի անդամ ։
Կենսագրություն
Անահիտ Գևորգյանը ծնվել է 1949 թվականի հունիսի 15-ին Երևանում։ Ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը՝ հայոց լեզվի և գրականության ուսուցչի որակավորմամբ։ Որպես տնօրեն աշխատել է Հրազդանի թիվ 9 դպրոցում։ ԱԺ-ում գործունեոթյան տարիներին ընտրվել է ՀՀ Գլխավոր Խորհրդի մարդու իրավունքների և ազգությունների հարցերի մշտական հանձնաժողովի քարտուղար։ Եղել է «Ազատ խորհրդարանականներ» պատգամավորական խմբի փոխնախագահ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ Կատեգորիա:ՀՀ Ազգային ժողովի պատգամավորներ Կատեգորիա:20-րդ դարի մանկավարժներ Կատեգորիա:21-րդ դարի մանկավարժներ
Ֆրեն Մազանկուր
Ֆրեն Մազանկուր (Fresnes-Mazancourt), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում :
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 107 մարդ, բնակչության խտությունը` 18.77 մարդ/կմ²: Բնակավայրը զբաղեցնում է 5.7 կմ² տարածք:
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 120 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 45 կմ արևելք:
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 68 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 43-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 25: Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 63,2 %: 43 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 34 անձ (24 տղամարդ և 10 կին): Գործազուրկ են եղել 9 անձ (2 տղամարդ և 7 կին): 25 անաշխատունակներից 3-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 7-ը` թոշակառուներ, իսկ 15-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Փոքրիկ ձի
Փոքրիկ և նրբագեղ ձի, ձիու ցեղատեսակ, որը տարբերվում է սովորական ձիուց իր ցածր հասակով (86 սանտիմետրից սկսած) ու կառուցվածքով ։ Ի տարբերություն պոնիների, որոնք նույնպես ցածրահասակ են, այս ձիերն ունեն համեմատական մարմնի վերջույթների երկարություն, որը բնորոշ է սովորական ձիերին։
Ի շնորհիվ իր գեղեցիկ տեսքի, նրբագեղ ձիերին սկսեցին տարածել շատ երկրներում։ Այս պահին կա նրբագեղ ձիերի շատ ցեղատեսակներ, ամենատարածված ցեղատեսակներ են` Ֆալաբելլա, ամերիկյան փոքրիկ ապպալուզա։
Ռուսաստանում առաջի անգամ փոքրիկ ու նրբագեղ ձիերը գրանցվել էին 2004 թվականին ձիաբուծության համառուսաստանյան հետազոտական ինստիտուտի կողմից ։ Այնտեղ այս ձիերի բուծմամբ զբաղվում են մասնավոր տնային տնտեսություններ, որտեղ ներկայացված են գրեթե բոլոր փոքրիկ ձիերի ցեղատեսակները։
Ֆալաբելլա
Ֆալաբելլա փոքրիկ ու նրբագե ձիերն առաջացել են մոտ 100 տարի առաջ, Արգենտինայի Բուենոս Այրես մայրաքաղաքում, Ռեկրեո դե Ռոկայի ֆերմայում՝ Ֆալաբելլաների ընտանիքի շնորհիվ ։ Ըստ լեգենդի ցեղատեսակին սկիզբ է դրել փոքրիկ ու նրբաձև արու ձին, որի ծագումը հայտնի չէ ։ Ձիուն գտել են գետի մոտ։ Ֆալաբելլա ձիերը ունեն գերիշխող գեներ, ինչի շնորհիվ այդ ցեղատեսակի ձիերը փոքր ու նրբաձև են ծնվում, եթե նույնիսկ բեղմնավորումը կատարվում է սովորական ձիերի հետ։
Ֆալաբելլաներն ունեն սովորական ձիու կառուցվածք` գեղեցիկ ոտքեր, հմայիչ թեթև գլուխ ու պարանոց, փոքրիկ սմբակներ։ Պարանոցի երկարությունը 50-75 սանտիմետր է, քաշը՝ 50-60 կիլոգրամ (կան տեսակներ, որոնց մոտ հասնում է 40 սանտիմետրի, իսկ քաշը 30 կիլոգրամից ցածր)։
Նրանք աշխարհում հայտնի են դարձել որպես դեկորատիվ կենդանիներ։ Ի շնորհիվ հանգիստ, բարի ու հասկացող բնավորության այս ձիերը հիանալի ընկերներ են երեխաների համար։ Նրանք կարող են իրենց վրա տանել 3-5 տարեկան երեխաների, իսկ 2 ձի միասին՝ հեշտությամբ հասուն մարդու։
Ամերիկյան նրբագեղ ձիերի ցեղատեսակ
Ամերիկյան նրբագեղ ձիերը տարբերվում են ձիավարման ձիերին բնորոշ բնութագրերից՝ թեթև լայնաճակատ գլխով, թեթևակի շեղված պրոֆիլով և մեծ արտահայտիչ աչքերով, երկար պարանոցով, շիլ ծնոտով, լավ մկանոտ կոճերով և հստակ ոտքերով։ Ցեղատեսակում հանդիպվում են գրեթե բոլոր հնարավոր գույները։
Ի սկզբանե ամերիկյան փոքրիկ ու նրբագեղ ձիերի ընտրությունը հաշվի են առել կենդանիների երեք հատկությունները` նրբագեղ արտաքին, փոքր հասակ և հեզություն։ Ձիերի այս ցեղատեսակը տարբեր շոուներում յուրահատուկ հանրաճանաչություն ունի։ Նրանց համար ստեղծում են հատուկ ռինգային հարթակներ, որտեղ ներկայացվում են ցեղատեսակի լավագույններին՝ չեմպիոններին։ Նրանք օգտագործվում են նաև որպես թույլ տեսողություն ունեցողների ուղեկիցներ և որպես սիրելի ընտանի կենդանիներ։
Ամերիկյան նրբագեղ ձիերը համարվում են երկրի ամենափոքր ձիերը․ 1975 թվականին Little Pumpkin ամերիկյան նրբագեղ ցեղատեսակը գրանցվեց Գինեսի ռեկորդների գրքում՝ որպես աշխարհի ամենափոքր ձին։ Նա ուներ 35,5 սանտիմետր հասակ և 9 կիլոգրամ քաշ։
Փոքրիկ ապպալուզա
Բուծված է Ապպալուզա ցեղատեսակի ձիերի հիման վրա, սելեկցիոն ճանապարհով՝ ուղղված հասակի փոքրացմանը։ Ապպալուզա ձիերը ստեղծվել են հյուսիսամերիկյան հնդկական Նե-պերսե ցեղի ժողովրդական սելեկցիայի արդյունքում, Պալոուզ գետի շրջակայքում։ Ընտրողականության արդյունքում հնդկացիների առանձնահատուկ ձիերի ցեղատեսակների հատկությունների հիմման վրա ստեղծվել է գոյություն ունեցող ապպալուզա ցեղատեսակը։
Փոքրիկ ապպալուզա ցեղատեսակի տարբերակվող առանձնահատկությունները․
Փոքրիկ շոտլանդական պոնի
Ցեղատեսակը ստացել են սելեկցիոն ճանապարհով, սովորական շոտլանդական պոնիից՝ ուղղված հասակի փոքրացման և կենդանիների բնութագրիչ հատկանիշների բարելավմանը։ Սկզբնական շրջանում փոքրիկ պոնիները կիրառվել են որպես քարշիջ ուժ՝ Անգլիական քարածխի հանքերում։ Ներկայումս ցեղատեսակը հաջողությամբ կիրառվում է երեխաներին ձիավարության ուսուցման մեջ՝ սկսած 3 տարեկանից, ցուցադրակն շոուներում և հաշմանդամ երեխաների վերականգնամ աշխատանքներում։
Փոքր պոնիները ունենում են սովորական պոնիներին բնորոշ կառուցվածք՝ կարճացված, ամուր ոտքեր, ձգված, խոր մարմին։ Ցեղատեսակի ստանդարտները, համաձայն շոտլանդական նրբագեղ պոնիների անգլիական Հասարակության ցեղատեսակային գրքի կանոններն այսպիսին են՝ հասակը մինչև 86 սանտիմետր, արտաքին գունավորումը՝ ունենում է բոլոր երանգները, տարբերակվող նախաբազուկով, գլուխը՝ փոքրիկ, համաչափ, հստակ տեղակայված, ականջները՝ փոքրիկ, կանգուն, լայնորեն տարածված, ճակատը՝ լայն, աչքերը՝ մեծ, մութ, քթանցքները՝ լայն, պարանոցը՝ ուղիղ, միջին տեղակայված, ուսերը տեղադրված են բավականաչափ կոր, մարմինը՝ լավ մկանոտ, լայն և խորը կրծքավանդակով, կոր կողոսկրերով, առջևի վերջույթները տեղակայված են ուղիղ, կարճ սմբակներով, հետևի վերջույթները՝ լավ զարգացած վազքային հոդերով, սմբակները՝ միջին, ձիգ, կորավուն, ոչ շատ կարճ և նեղ։
Փոքր պոնիները տարբերվում են երկարակեցությամբ, բարձր պտղաբերությամբ, կայունությամբ և ուժգնությամբ։ Նրանց պահելը, խնամքը և կերակրելը նման են սովորական պոնիների խնամքին, միայն մի տարբերությամբ, որ փոքր պոնիների կենդանի քաշն ու չափսը փոքր է։
Փոքր պոնիների խնամքը
Փոքր պոնիների պահելն ու խնամքը ոչնչով չեն տարբերվում մեծ ձիերի և պոնիների խնամքից, միայն մի տարբերությամբ, որ չափերով փոքրիկ են։ Եվ այսպես, սովորական 3×4 մետրանոց փարախում սովորաբար կարող է տեղավորվել 2-ից 3 փոքր ձի՝ կախված իրենք չափերից։ Ի դեպ, փարախում ձիերին ոչ մեծ խոմբով պահելը նույնիսկ ավելի լավ է քան միայնակ, քանի որ փոքր ձիերը ունեն հանգիստ բնավորություն և շատ լավ գոյատևում են միմյանց հետ, շատ հաճախ նույնիսկ հասուն առանձնյուկները հանգիստ բնակվում են իրար հետ, և միմյանց հետ կոնֆլիկտի մեջ չեն մտնում։
Ինչպես մեծ այնպես էլ փոքր ձիերը ամենօրյա խնամքի, պարբերաբար լողացման, սմբակների մաքրման պահանջ ունեն։ Անհրաժեշտ է հաճախակի իրականացնել պատվաստումներ և պարբերական բուժզննումներ, բայց պետք է չմոռանալ գերդոզավորման մասին, քանի որ այդ ամենը կարող է հանգեցնել կենդանի քաշի կորստին։
Փոքրիկ և նրբագեղ ձիու կերակուրը
Փոքրիկ և նրբագեղ ձիու սննդակարգը պետք է բազմազան լինի։ Սնուցման չափով խտացված կերերը պետք է կազմեն սննդակարգի 20%֊ը, մյուս մասը՝ կոշտ կերը ։ Կոշտ կերը (չոր խոտ, խոտ, խոտի ալյուր) կարող են կազմել փոքրիկ և նրբագեղ ձիու գրեթե ամբողջ սննդակարգը, միևնույն ժամանակ, ինչպես կոնցենտրատները (հատիկ, շիլա և այլն) անհրաժեշտ է հավելել զգուշությամբ, ոչ մեծ քանակությամբ, քանի որ ֆիզիկական ակտիվության քիչ լինելու դեպքում փոքրիկ ձիերը արագ գիրանում են, գիրության հետ էլ ստանում են նյութափոխանակության հետ կապված մի շարք հիվանդություններ։
Տալիք կերի նորման պետք է համաձայնեցված լինի փոքր ձիու քաշի և կատարած աշխատանքի ծավալին, քանի որ ձիուկը, որը պարբերաբար կատարում է կամ քրտնաջան աշխատանք, կամ որպես հեծյալ ձի, պետք է ստանա կոնցենտրատների լրացուցիչ բաժին, նույն ժամանակ չաշխատեղ ձին կոնցենտրատը կարող է ստանալ որպես աղանդեր։ Խնջորները և արմատապտուղները սովորաբար տաիս են որպես աղանդերնաև ձմեռային շրջանում։
Փոքրիկ ձիերը ամբողջ տարվա ընթացքում հիանալի արածում են արոտավայրում՝ կերակրման փոքր չափաբաժնով։ Բայց և արոտի շրջանում, և ալյ դեպքերում չի կարելի մոռանալ հանքային և վիտամինային հավելանյութերի մասին, քանի որ ձիերը շատ զգայուն են սննդում սննդային և հանքային նյութերի անբավարարության ժամանակ։
Փոքր ձիերի կիրառությունը
Այս ձիերի բոլոր տեսակները հիմնականում օգտագործվում են որպես դեկորատիվ կենդանիներ։ Գրավիչ արտաքինի, բազմազան գույների և անսովոր փոքր հասակի շնորհիվ այս ձիերը տարբեր շոուների և ցուցադրությունների ցանկալի մասնակիցներ են։ Փոքր տրամաչափի շնորհիվ, նրանք շատ տարածք չեն գրավում և նրանց կարելի է պահել որպես ընտանի կենդանիների։
Փոքր ձիերը ի ծնե թռչկոտողներ և ցատկոտողներ են։ Նրանց ցատկոտունությունը և արագ վազքը հնուց մարդիկ նկատել են, և հնարավոր է մոտ ժամանակներս կկազմակերպվեն լուրջ մրցաշարեր՝ խոչընդոտների և փոքր կենդանիների ցատկերի հաղթահարման, որոնք իրենց վրա կկրեն փոքրիկ մեխանիկական Ժոկեյների։ Փոքր ձիերը հեշտ են վարժեցվում։ Նրանց հեշտ է սովորացնել տարբեր հնարքներ, իսկ կրկեսում էֆեկտիվ են երևում մեծ և փոքր ձիերի մասնակցությամբ համարները։
Հանդուրժողականության, համբերության և հասկացողության շնորհիվ փոքր ձիուկները հիանալի խաղընկերներ են երեխաների համար։ Փոքր ձիերի վրա կարելի է երեխաներին զբոսանքի տանել՝ սկսած 6-ից 8 ամսականից, իսկ 3-ից 4 տարեկան երեխաները հմուտ մարզիչի հսկողության տակ կարող են սկսել սովորել ձիավարության հիմունքները։ Արդեն 6-ից 7 տարեկան հասակում (30—35 կիլոգրամ քաշ) երեխաները կարող են փոքր ձիերից անցնել պանիի, քանի որ նրանք արդեն ունեն ձիերի կառավարման փորձ։
Փոքր ձիերը վաղոց հաջողությամբ փոխարինում են առաջնորդող շներին։ Նրանց մոտ արագ է տպավորվում անհրաժեշտ ճանապարհը, և ի շնորհիվ հավասարակշռված հատկության, ավելի քիչ քան շները արձագանքում են արտաքին գրգռիչներին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ձիեր Կատեգորիա:Կենդանիներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ձիեր ըստ տեսակի Կատեգորիա:Ձիեր մշակույթում Կատեգորիա:Կաթնասուններ
Աուդիտորիո դե Տեներիֆե
Աուդիտորիո դե Տեներիֆե (Auditorio de Tenerife), Իսպանիայի ամենահայտնի և ճանաչելի շինություններից մեկը, Սանտա Կրուս դե Տեներիֆե քաղաքի խորհրդանիշը և Կանարյան կղզիների տեսարժան վայրերից մեկը։ Օպերայի շենքը ժամանակակից ճարտարապետության կարևոր ստեղծագործություններից մեկն է։ Կառուցվել է 2003 թվականին ճարտարապետ Սանտիագո Կալատրավայի նախագծով ։
2008 թվականի մարտին թողարկվել է նամականիշերի շարք` Իսպանիայի ամենից արտասովոր վեց շինություների պատկերներով, որոնց թվում ընդգրկված է եղել նաև Աուդիտորիո դե Տեներիֆեն։
Պատմություն
Տեներիֆեի կենտրոնական քաղաքում ներկայացումների շենք կառուցելու գաղափարը ծնվել էր դեռևս 1970-ական թվականներին։ 1990-ական թվականներին գաղափարը վերածվում է նախագծի, որը սկսում է իրագործվել Սանտա Կրուս դե Տեներիֆեի արդյունաբերական հին շրջանում։ Հսկայական կառույցը, որ ներկայացնում էր անսովոր կոնստրուկցիա, արտասովոր տեսք ունի։ Օրինակ` միայն տանիքը հասնում է 100 մետրի և կշռում է 350 տոննա։ Այդ ժամանակ առաջին բանը, որ նկատում էին քաղաք մտնողները, բանվորների կերպարանքներն էին, որոնք շինության բարձունք մագլցելիս փոքրիկ մեղուներ էին թվում։
2003 թվականին Աուդիտորիոն հանձնվում է շահագործման։ Ներկայումս ամբողջ աշխարհում ճանաչում են պոստմոդեռնիզմի նշանակալից ձեռքբերումը։ Իսպանացի ճարտարապետ և ինժեներ Սանտյագո Կալատրավայի համարձակ նախագիծը ծավալների հաջող խաղի, թեք գծերի, համամասնությունների ու նյութերի լավ համադրված ներդաշնակություն է։
Շինություն
Աուդիտորիո դե Տեներիֆե շինությունը գտնվում է քաղաքի կենտրոնում` Սեզար Մանրիկեի Ծովային պարկից և քաղաքային նավահանգստից ոչ հեռու ։ Աուդիտորիոյի հարևանությամբ են գտնվում Տորես դե Սանտա Կրուսը երկվորյակ աշտարակները և տրամվայի կայարանը։
Շինության զբաղեցրած տարածքի մակերեսը 23.000 մ² է, որից 6.471 մ² տարածքը բաժին է ընկնում համերգային սրահներին։ Հիմնական սրահը կոչվում է «Սիմֆոնիա» և պարունակում է 1.616 տեղ ։ Սրահի բեմի լայնությունը 16.5 մ է, խորությունը` 14 մ։ Սրահում կա երգեհոն (72 ռեգիստր, 3.835 խողովակ) ։ Երկրորդ` կամերային սրահը նախատեսված է 424 հանդիսատեսի համար ։
Օպերայի նախասրահ կարելի է մտնել միանգամից երկու կողմից։ Աուդիտորիո դե Տեներիֆեն ձևավորված է երկու բաց շքապատշգամբներով, որոնցից հրաշալի տեսարան է բացվում դեպի ծով։
Մշակութային ծրագիր
Աուդիտորիո դե Տեներիֆեում պարբերաբար կազմակերպվում են մշակութային այնպիսի միջոցառումներ, ինչպիսիք են «Տեներիֆե Դանսան» (Tenerife Danza), «Ատլանտյան ջազը» (Atlantic Jazz), «Համաշխարհային երաժշտություն» և «Մեծ կատարողներ» միջոցառումները, օպերային տարբեր փառատոներ։ Այստեղ է ելույթ ունենում Տեներիֆեի սիմֆոնիկ նվագախումբը։
Այլ իրադարձություններ
Ժամանակ առ ժամանակ Աուդիտորիոյի սրահներն օգտագործվում են տարբեր համաժողովներ, խորհրդակցություններ, նիստեր անցկացնելու նպատակով, ինչպես նաև կազմակերպվում է ֆիլմերի ցուցադրություն։
Բացում
Օպերայի շենքը պաշտոնապես բացվել է 2003 թվականի սեպտեմբերի 26-ին իսպանակա գահի ժառանգորդ Ֆիլիպ VI-ի կողմից։ Շինության բացման արարողությունը լայնորեն լուսաբանվել է համաշխարհային ԶԼՄ-ների կողմից ։
Cadena Dial ռադիոալիքի մրցանակաբաշխություն
Սկսած 2007 թվականից` Աուդիտորիո դե Տեներիֆեում կազմակերպվում է Cadena Dial ռադիոալիքի մրցանակաբաշխությունը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Օպերային թատրոններ Կատեգորիա:Իսպանիայի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:Իսպանիայի թատրոններ Կատեգորիա:2003 հիմնադրումներ
Միլֆորդ ծոց
Միլֆորդ ծոցը (Milford Sound,, նեղուց Նոր Զելանդիայի հարավային կղզիներում։ Երկարությունը 16 կմ է։ Այս վայրը դիտարժան են դարձնում երկրագնդի ամենաբարձր ջրվեժները և ամենաբարձր ծովային զառիթափները։
Պատմություն
1823 թվականին փոկերի որսորդ Ջոն Գրունուն դարձավ նեղուց այցելող առաջին եվրոպացին։ Նա այն անվանեց Միացյալ Թագավորության Ուելսի իր հայրենի քաղաքի անունով`Միլֆորդ  նավահանգիստ։ Առաջինն այստեղ հաստատվեց  Դոնալդ Սազերլենդը 1877 թվականին, ով նաև հյուրանոց կառուցեց։ Երեք տարի անց նա հայտնաբերեց աշխարհի հինգերորդ ամենաբարձր ջրվեժը, որն այժմ կոչվում է նրա անունով։ Սազերլենդի ջրվեժից ջուրը գահավիժում է 600 մ բարձրությունից`երեք թռիչքով։ Ներկայումս Միլֆորդ ծոցում հայտնի են բազմաթիվ ժամանակավոր և մշտական ջրվեժներ, որոնց գոյությունը հիմնականում պայմանավորված է տեղանքի բարձր խոնավությամբ և առատ տեղումներով։ Այստեղ  օրական տեղումները կարող են հասնել  մինչև 25 սմ։ Որոշ ջրվեժներ օրինակ՝ Բոուեն  ջրվեժը, շատ տպավորիչ է, իսկ կասկադները կարող են իջնել մոտավորապես 1000 մ։ 1850 մ բարձրության վրա գտնվող Խույրի գագաթն աշխարհի ամենաբարձր  ծովային  զառիթափն է և կազմում է նեղուցը շրջապատող ուղղաբերձ լեռների մի մասը։ Լեռները այնքան ուղղաբերձ են, որ երբեմն կուտակված անձրևաջուրը կարող է արմատախիլ անել սաղարթախիտ  մերձարևադարձային ծառերը, ինչի  հետևանքով ծառերը ցած են գլորվում։ Մաորիում նեղուցը հայտնի է Փիոփիոթահի անվամբ («միայնակ կեռնեխ»), որովհետև առասպելի համաձայն մի միայնակ կեռնեխ թռել է այստեղ՝ ողբալու ընկերոջ մահը, երբ Հինենուիժթե-Պոն (մահվան աստվածուհին) կեսմարդ-կեսաստված Մաուիից խլեց անմահության շնորհը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խաղաղ օվկիանոսի ծոցեր Կատեգորիա:Նոր Զելանդիայի ծոցեր
Մանդարինկա (բադ)
Մանդարինկա, ոչ մեծ թռչուն վայրի բադերի ցեղից՝ բադերի ընտանիքից։ Բնակվում են Հեռավոր Արևելքում։ Այս կենդանին հաջողությամբ ընտելացվել է Մեծ Բրիտանիայում, Իռլանդիայում և Կալիֆորնիայում, ԱՄՆ-ում՝ 1987 թվականից ։
Նկարագրություն
Մանդարինկաները փոքր զանգվածով՝ մոտավորապես 0,4-0,7 կգ, ջրլող թռչուններ են։ Հասուն մանդարինկայի թևերի երկարությունը 210-245 մմ է։ Արուն գլխին ունի գունավոր մազափունջ, որով տարբերվում է էգից։ Գոյություն ունեն կենդանու այլ անվանումներ, որոնցից են՝ Մանդարինկա բադիկ, Չինական բադ ։
Հասուն արուն ունի վառ գունավորում։ Կտուցը կարմրավուն է, աչքերի հատվածը մինչև վզի ավարտը՝ սպիտակ, ճակատային հատվածը՝ փայլուն կապտավուն։ Կուրծքը մանուշակագույն է։ Կրծքի և փորիկի միջև ընկած մասն սպիտակ է։
Էգերն ակնհայտորեն տարբերվում են արուներից իրենց արտաքին տեսքով։ Աչքերը եզրագծված են սպիտակով։
Փոփոխություններ
Կան մանդարինկայի բազմաթիվ ձևափոխված տեսակներ, որոնգ ստացվել են անազատության մեջ։ Առավել հայտնին Սպիտակ մանդարինկան է։ Չնայած դրան, այս մուտացիայի ծագումն անհայտ է. ենթադրվում է, որ նմանատիպ թռչունների մշտական զուգավորումն ու ընտրողական բազմացումը հանգեցնում է նրա, որ ակտիվանում են պասիվ՝ ռեցեսիվ գեները, որն էլ հանգեցնում է նոր տեսակի ստեղծմանը, այդ թվում նաև ալբինիզմի՝ սպիտակամորթության առաջացմանը կենդանիների մոտ ։
Բնակության վայր և տարածում
Որոշ ժամանակ առաջ առավել շատ տարածված են եղել Արևելյան Ասիայում, բայց լայնամասշտաբ արտահանման ծավալներն ու անտառային տարածքների ոչնչացումը նվազեցրել են կենդանական պոպուլացիաները Ռուսաստանի արևելքում և Չինաստանում՝ յուրաքանչյուր երկրում կազմելով 1000 զույգից պակաս խմբաքանակ։ Ասիայում բնակվող մանդարինկաները ձմռան ամիսներին գաղթում են Հարավային Ճապոնիա և Չինաստանի արևմուտք ։ Ռուսաստանում մանդարինկաները բնավորվում են Ամուրի և Սախալինի երկրամասերում, Խաբարովսկում։ 1990-ական թվականներին 25 000 զույգ մանդարինկաներից 15 000-ը (60%) բնակվել են Ռուսաստանում, որոնցից 10-13 հազարը (գրեթե 80%)՝ ծովափնա շրջաններում։ Բացի այդ, 4500-5000-ը բնակվել են Ճապոնիայում, մոտավորապես 550 զույգը՝ ԱՄՆ-ում ։
Արտաքին հղում
Կատեգորիա:Բադեր
Ֆրեն Տիյոլուա
Ֆրեն Տիյոլուա (Fresnes-Tilloloy), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում :