cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ռոբերտ Կոնդախսազով
Կենսագրություն
Ստեղծագործությունները գտնվում են Վրաստանի պետական պատկերասրահում, Թբիլիսիի, Երևանի, Մոսկվայի, Ֆրանսիայի, ԱՄՆ-ի, Նիդերլանդների, Բելգիայի, Հունաստանի, Իսրայելի և Ավստրիայի մասնավոր հավաքածուներում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամներ Կատեգորիա:Թբիլիսիի գեղարվեստի ակադեմիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Անձինք Թբիլիսիից Կատեգորիա:Հայերը Վրաստանում
Բարբարա (երգչուհի)
Բարբարա, Մոնիկ Անդրե Սերֆ (Barbara, Monique Andrée Serf, ), ֆրանսիացի դերասանուհի, երգերի հեղինակ և կատարող։
Ռոսսի ծով
Ռոսսի ծով, Խաղաղ օվկիանոսի ծայրամասային ծով Անտարկտիդայի մոտ։ Գտնվում է Ադեր և Կոլբեկ հրվանդանների միջև։ Մակերեսը 435 հազար կմ² է, խորությունը՝ մինչև 2972 մ։ Ափերը լեռնոտ են, խիստ կտրտված։ Ծովի հարավային մասը ծածկված է Ռոսսի մայրցամաքային ծանծաղուտի սառցադաշտով, հյուսիսային մասը՝ լողացող սառույցներով։ Շատ կան սառցասարեր։ Ջրի միջին տարեկան ջերմաստիճանը ցածր է — 1 °C-ից։ Աղիությունը33,75—34 պրոմիլ է։ Հոսանքների շրջապտույտներն ունեն ժամացույցի սլաքի ուղղություն։ Մակընթացությունը կեսօրյա է, բարձրությունը՝ 1 մ։ Կան փոկեր, կետեր։ Անվանվել է ի պատիվ Զ ․Ք. Ռոսսի։
Բարբարա (երգչուհի)
Կենսագրություն
Հայրը՝ հրեա Ժակ Սերֆ (1904—1959), մայրը՝ Էսթեր Բրոդսկայա (1905—1967), ծնվել է Տիրասպոլում  ։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ընտանիքը հետևում էր հակասեմիտիզմին։ Պատերազմից հետո Մոնիկը սկսել է սովորել Փարիզի Երաժշտության և պարի բարձրագույն ազգային կոնսերվատորիայում, դասընթացը չի ավարտել։ Սկսել է երգել օպերետում։ 1940-ական թվականների վերջին հայրը թողել է ընտանիքը։ 1950 թվականին Մոնիկը հեռացել է Փարիզից, հանդես է եկել Բելգիայի կաբարեում Բարբարա Բրոդի անունով (տատիկի պատվին)։ 1950- ական թվականների կեսերին երգել է փարիզյան ոչ մեծ կաբարեներում, սկսել է երգել ստեղծել, 1959 թվականին ձայնագրել է իր առաջին ձայնասկավառակը՝ Բարբարա ծածկանվամբ։ 1960 թվականին ձայնագրել է Ժորժ Բրասենսի երգերով ձայնասկավառակ, որը Շարլ Կրոյի ակադեմիայի մրցանակը (1965 թվականին նա կրկին արժանացել է այդ մրցանակին)։ 1961 թվականին հայտնվել է նրա ձայնասկավառակը Ժակ Բրելի երգերի ձայնագրությամբ։
Հետագայում մեկ անգամ չէ, որ հանդես է եկել Բրասենսի, Ջոնի Հոլիդեյի հետ, օգնել է կատարողական կարիերայում Սերժ Ռեջանիին, եղել է Ժերար Դեպարդիեի ընկերը։ Մեծ հաջողությամբ համերգներով շրջագայել է Ֆրանսիայում, Գերմանիայում, Իտալիայում, Կանադայում, Ճապոնիայում, Բելգիայում, Իսրայելում, Շվեյցարիայում։ Երգել է Օլիմպիա և այլ խոշորագույն համերգային սրահներում։ Խաղացել է Բրելի, Ժան-Կլոդ Բրիալիի, Մորիս Բեժարի ֆիլմերում։ 1968 թվականին հանդես է եկել Մետրոպոլիտեն օպերայում Միխայիլ Բարիշնիկովի հետ միասին։
Աշխատել է հիշողությունների գրքի վրա, սակայն անսպասելիորեն մահացել է սննդային թունավորումից։ Թաղված է փարիզյան Բանյո գերեզմանատանը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կինոդերասաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի բանաստեղծուհիներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի երաժիշտներ
Ակոռիի ճակատամարտ
Ակոռիի ճակատամարտ, ռազմական բախում Մարզպանական Հայաստանի և Սասանյան Պարսկաստանի միջև, որը տեղի է ունեցել 481 թվականին Այրարատ նահանգի Մասյացոտն գավառի Ակոռի գյուղի մոտ։ Հայկական կողմի հրամանատարն էր սպարապետ Վասակ Մամիկոնյանը, իսկ պարսկական կողմինը՝ մարզպան Ատրվշնասպը։
Վահանանց ապստամբության շրջանակներում տեղի են ունեցել նաև ՆԵրսեհապատի, Ճարմանայի, Դվինի և մի շարք այլ ճակատամարտեր ու կռիվներ, որոնց հետևանքով 484 թվականին Նվարսակ գյուղում Հայաստանի և Պարսկաստանի միջև կնքվել է Նվարսակի պայմանագիրը։ Այդ պայմանագրով պարսիկները վերջնականապես հրաժարվել են Հայաստանի բնակչության կրոնափոխության մտադրությունից, իսկ հայ իշխանները՝ ստանում են ներքին ինքնավարություն։ 485 թվականին Վահան Մամիկոնյանը մեկնում է Տիզբոն և ստանում Հայաստանի տանուտերի, իսկ ավելի ուշ՝ մարզպանի պաշտոնները։
Նախապատմություն
Արևելյան Վրաստանում թագավոր Վախթանգ Գորգասալը ապստամբում է պարսիկների դեմ և սպանում Աշուշա բդեշխի որդուն՝ պարսից դրածո բդեշխ Վազգենին։ Նա նաև Վարդան Մամիկոնյանի փեսան էր՝ Շուշանիկի ամուսինը, որն ուրացել էր քրիստոնեությունը և ընդունել զրադաշտականություն, ապա փորձել էր ստիպել, որ Վարդանի աղջիկը՝ Շուշանիկը, նույնպես կրոնափոխ լինի։ Վերջինը չէր ուրացել և նահատակվել էր դրա համար։ Այս սպանությունից հետո ոչ միայն Վրաստանում, այլ նաև Հայաստանում սկսվում է ապստամբություն։ 481 թվականին հայ նախարարները Վահան Մամիկոնյանի ղեկավարությամբ հավաքվում են Շիրակ գավառում և որոշում ապստամբել։ Ստեղծվում է նոր կառավարություն։ Երկրի մարզպան է դառնում Սահակ Բագրատունին, իսկ սպարապետ՝ Վահան Մամիկոնյանը։ Այս ամենի հետևանքով Ատրվշնասպը Ատրպատականում զորք է հավաքում և ներխուժում Հայաստան ։
Ճակատամարտ
Ապստամբությունը դեռևս անկազմակերպ դրության մեջ էր, սակայն ստեղծված իրավիճակի պատճառով հայերը ստիպված են լինում ներգրավվել պատերազմական գործողություններում։ Ատրպատական փախած հայ դավաճաններն Ատրվշնասպին խորհուրդ են տալիս հարձակվել հայերի վրա, և նա արագ 7 հազարանոց բանակ է հավաքում ու շարժվում դեպի Հայաստան։ Հեղափոխական կառավարությունը, որը սկզբնապես որոշել էր տեղափոխվել Տայք, մնում է Դվինում և սպարապետի եղբայր Վասակ Մամիկոնյանի հրամանատարությամբ մի ստորաբաժանում ուղարկում Արաքս գետի ափ։ Հրամանատարությունը որոշել էր ամրանալ Կռվակք գյուղում, սակայն Ատրվշնասպ մարզպանն ավելի շուտ է հասնում այնտեղ։
Հայկական զորաբաժինն այդ ժամանակ չէր գերազանցում 400 հոգին։ Հրամանատարությունը որոշում է ընդունում ամրանալ Մասիսի լանջին գտնվող Ակոռի գյուղի մոտ։ Ճակատամարտից առաջ հայոց սպարապետը զորքը բաժանել էր չորս մասի։
Բախման սկզբում պարսիկների կողմն է անցնում Գարջույլ Խորխոռունին իր հարյուր մարդկանցով։
Հայերն իրենց ուժերը հավաքելով՝ վերջնական հարձակումն են տալիս պարսիկներին և հաղթանակ տանում։ Հաղթանակից հետո հայերը հետապնդում են պարսիկներին, սպանվում է նաև մարզպան Ատրվշնասպը։ Վրացիներն այդ ընթացքում իրենց երկրի տարածքում հաղթում են պարսիկներին, որից հետո հայերի և դրացի վրացիների միջև սերտ կապեր են հաստատվում։ Վրաց Վախթանգ թագավորը 300 հոգուց կազմված զորաբաժին է ուղարկում, սակայն, տեղ չհասնելով, նրանք ետ են վերադառնում Վրաստան։ Ապստամբության առաջին հաղթանակից հետո հայոց սպարապետը պատգամավորություններ է ուղարկում նահանգների իշխանների մոտ, որոնց արդյունքում ապստամբությանն են միանում որոշ իշխաններ։
Արդյունքներ
Ապստամբության ընթացքում հաջորդող Ներսեհապատի, Ճարմանայի, Դվինի ճակատամարտերի արդյունքում կնքվում է Նվարսակի պայմանագիրը, ըստ որի ՝
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Վահանանց պատերազմ Կատեգորիա:Հայկական մարզպանության ճակատամարտեր Կատեգորիա:Սասանյան Պարսկաստանի ճակատամարտեր
Հովվական խաչակրաց արշավանք (1251)
Հովվական խաչակրաց արշավանքը, 1251 թվականին եղել է Ժողովրդական շարժում հյուսիսային Ֆրանսիայում։ 1249 թվականին Ֆրանսիայի Լուիս IX-ը, թողնելով իր մորը, մեկնել էր խաչակրաց արշավանքի։ Լուիսը պարտվել է արշավանքում և գերվել Եգիպտոսում։ Երբ այս լուրը հաջորդ տարի հասնել է Ֆրանսիա, ազնվականները և գյուղացիները շատ են հուսահատվել։ Թագավորը շատ սիրելի էր, և դա շատ անհասկանալի էր նրանց, որ այսպիսի բարեպաշտ մարդը կարող էր պարտվել հեթանոսներին։ Լուիսը ուղարկում է իր եղբայրներին Ֆրանսիա` օգնություն բերելու։ Այնտեղ, չնայած նրանց  ջանքերին, ազնվականներից ոչ մեկը և ոչ էլ հոգևորականությունը չեն օգնում թագավորին ։
Բովանդակություն
Հյուսիսային Ֆրանսիայում գյուղացիական հուզումներ` վերածված գյուղացիական շարժման, որը գլխավորում էր մի մարդ, որ կոչվում էր «Վարպետ Հունգարիայից ։ Նա, Ըստ երևույթին, հունգարացի ծեր կուսակրոն էր` Ֆրանսիայում ապրող, պետք է գնար Սուրբ Երկիր` փրկելու Լուիսին։ Նրան հետևողները, թվով 60 հազար հոգի էին,  որոնց  մեծ մասը երիտասարդ գյուղացիներ էին` տղամարդիկ, կանայք և երեխաներ՝ եկած Բրաբանտից, Հայնաութից, Ֆլանդրիայից և Պիցարդից։ Նրանք հետևում են Վարպետին մինչև Փարիզ։ Փարիզում կարծում են, որ նա ինքնակոչ է։ Նա դարասկզբի երիտասարդ խաչակիրների առաջնորդներից էր ։ Նրանց շարժումը քաղաքում սահմանափակված էր։ Նրանց չէր թույլատրվում անցնել ձախ մասը, որտեղ գտնվում էր Փարիզի համալսարանը։
Ապակենտրոնացում
Ինչ-որ պատճառով հովվականների բազմության թողնում է քաղաքը։ Հետո նրանց մի մասը գնում է Ռուան, որտեղ հեռացնում են արքեպիսկոպոսին և մի քանի քահանաների նետում գետը։ Տուրում նրանք հարձակվում են վանքերի վրա։ Մնացած մասը Վարպետի ղեկավարությամբ հունիսի 11-ին հասնում են Օռլեան։ Այստեղ քննադատվում են եպիսկոպոսի կողմից, որի վրա նույնպես հարձակվել էին մյուս հոգևորականների հետ մեկտեղ(ներառյալ ֆրանցիսկյաններն ու դոմինիկյանները)։ Նրանք քաղաքում կռվում են համալսարանի ուսանողների հետ այնքան լավ։ Արշավանքը, թվում է, ավելի շատ եղել է ապստամբություն ընդդեմ ֆրանսիական եկեղեցու և ազնվականության։ Հովվականները, իհարկե, գաղափար չունեին, թե ինչ է պատահել Լուիսին։ Հետո ցրվելով մասնակիցների մի մասը ճանապարհորդում է դեպի Աքվիտանիա և Անգլիա, որտեղ նրանց արգելված էր քարոզել։ Մյուսները իրականում խաչակրաց արշավանքի երդում են տալիս և մեկնում խաչակրաց արշավանքի։
Աղբյուրներ
Margaret Wade Labarge, Saint Louis: The Life of Louis IX of France. London, 1968. Ernest Lavisse, Histoire de France, Tome Troisième, II. Paris, 1901. Régine Pernoud, La Reine Blanche. Paris, 1972. Peter Jackson, The Seventh Crusade, 1244-1254. Sources and Documents. Aldershot, 2007. Gary Dickson, Religious enthusiasm in the medieval West. Aldershot, 2000. Malcolm Barber, "The crusades of the shepherds in 1251", Proceedings of the Tenth Annual Meeting of the western society for French history, 1982. Lawrence, 1984.
Արտաքին հղումներ
Wikisource-logo.svg "Pastorels". New International Encyclopedia. 1905.
Կատեգորիա:Խաչակրաց արշավանքներ
SimilarWeb
Similarweb Ltd, (similar — «նման» և web — «ցանց»), ավելի վաղ շրջանում SimilarGroup ընկությունը գործունեություն է ծավալել տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտում։ Հիմնադրվել է 2007 թվականի Օր Օֆֆերի կողմից  ։ Ընկերության գլխավոր գրասենյակը գտնվում է Մեծ Բրիտանիայի Լոնդոն քաղաքում։ Ընկերությունը տրամադրում է վեբ-վերլուծական, տվյլաների ընդլայնված անալիզի և բիզնես վերլուծական ծառայություններ միջազգային ընկերությունների համար ։ Շնորհիվ իր Similarweb պլատֆորմի ընկերությունը օգտագործում է մեծ տվյալները կայքերի անալիզի, վիճակագրության ստուգման համար։
Ընկերության պատմություն
Օր Օֆֆերը Նիր Կոենիի հետ միասին ստեղծեց Similarweb ընկերությունը 2009 թվականի մարտի 3-ին Իսրայելում։ Ավելի ուշ գլխավոր գրասենյակը տեղափոխվեց Լոնդոն։ 2010 թվականի մայիսի 31-ին ընկերությունը ստացավ իր առաջին ֆինանսավորումը 1,1 մլն դոլլարի չափով ։ 2013 թվականի հունվորի 29-ին ընկերությունը ստացավ նոր ներդրում 2,5 միլլիոն դոլլորի չափով, ինչպես նաև հավելյալ 3,5 միլլիոն ։ 2014 թվականի փետրվարի 24-ին Հարավ Աֆրիկյան Naspers մեդիա ընկերությունը կատարեց 18 միլլիոն դոլլարի չափով ներդրում ։ Մեկ ամսից քիչ անցած Similarweb օգտագործեց իր ստացված միջոցները իսրալեական երիտասարդ ընկերության՝ TapDog-ը, ձեռք բերելու համար ։
Տեխնոլոգիա
2013 թվականի հունիսին Similarweb-ը թողարկեց Similarweb PRO, որը անվճար տարբերակի կատարելագործված տարբերակն է ։ Բացի դա, Similarweb-ը ներկայացնում է իր տվյալները API ֆորմատով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2009 հիմնադրված ընկերություններ Կատեգորիա:Առցանց ծառայություններ Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորության ընկերություններ Կատեգորիա:Տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ Կատեգորիա:2007 Կատեգորիա:Որոնողական համակարգեր Կատեգորիա:Մարքեթինգ Կատեգորիա:Կայքեր Կատեգորիա:2007 հիմնադրված ընկերություններ Կատեգորիա:Ընկերություններ այբբենական կարգով
Կիլակոնե Սիփհոնեքսայ
Կիլակոնե Սիփհոնեքսայ, լաոսցի աթլետ։ 2012 թ. Օլիմպիական խաղերի մասնակից։
Կիլակոնեի առաջին մեծ միջազգային մրցաշարը եղել է 2012 թվականի Լոնդոնի Օլիմպիական խաղերը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1990 ծնունդներ Կատեգորիա:Մայիսի 2 ծնունդներ Կատեգորիա:Վիենտյան քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Լաոսցի աթլետներ
Էվա Ֆառնա
Էվա Ֆառնա (Ewa Farna, ), լեհական ծագմամբ չեխ փոփ երգչուհի։ Ֆարնան չեխերենով թողարկել է 4 ձայնասկավառակ, որոնք Չեխիայում դարձել են պլատինե։ Հետագայում թողարկվել են դրանց լեհերեն տարբերակները։ Ֆարնան Չեխիայի Հանրապետության ամենաերիտասարդ կոմերցիոն հաջողակ երգչուհին է։
Կենսագրություն
Էվա Ֆառնան ծնվել է 1993 թվականի օգոստոսի 12-ին Չեխիայի Հանրապետության Տրշինեց քաղաքում։ Փոքր ժամանակ հաճախել է լեհական տարրական դպրոց և գեղարվեստի դպրոց, որտեղ սովորել է դաշնամուր նվագել և պարել։
2004 և 2005 թվականներին Չեխիայում և Լեհաստանում տաղանդների տեղական մրցույթներում հաղթելուց հետո նրան նկատեց Չեխիայում հայտնի պրոդյուսեր, կոմպոզիտոր և երգերի հեղինակ Լեշեկ Վրոնկան (Lešek Wronka)։ 2006 թվականի նոյեմբերի 6-ին՝ 13 տարեկան հասակում, նա թողարկեց իր դեբյուտային «Měls mě vůbec rád» ալբոմը, որը բարձրացավ չեխական չարտերի բարձր հորիզոնականներ և ձեռք բերեց պլատինե կարգավիճակ։ Այդ ալբոմի շնորհիվ Ֆարնան արժանացավ բազմաթիվ հեղինակավոր մրցանակների և դարձավ հայտնի Չեխիայում ու Սլովակիայում։
Երկրորդ՝ «Ticho» ալբոմը թողարկվել է 2007 թվականի հոկտեմբերի 1-ին ։ Ինչպես առաջին ալբոմը, այս մեկը ևս ստացավ պլատինե կարգավիճակ։ 2008 թվականի նոյեմբերի 7-ին տեղի ունեցավ «Blíž ke hvězdám» համերգային տեսասկավառակի պրեմիերան, համերգը նկարահանվել էր 2008 թվականի հունիսի 17-ին Պրահայում։ Այդ սկավառակը 2008 թվականին Չեխիայի Հանրապետությունում ամենավաճառված DVD-ն էր։ Ալբոմում տեղ էր գտել 1 լեհերեն երգ՝ «Tam gdzie ty»։
2009 թվականի հոկտեմբերի 26-ին թողարկվեց Ֆարնայի ստուդիական ալբոմը, որը վերնագրվել էր «EWAkuacja»։ Լեհաստանում այդ ալբոմն առաջադրվեց որպես տարվա փոփ-ալբոմ, իսկ ինքը՝ երգչուհին, առաջադրվեց տարվա արտիստ կատեգորիայում։
2010 թվականի նոյեմբերի 5-ին լեհերենով թողարկվեց նոր՝ «EWAkuacja» ալբոմը։ Թողարկումից 2 շաբաթ անց ալբոմն արժանացավ ոսկե կարգավիճակի, իսկ 2011 թվականի մայիսին՝ պլատինե։ Ալբոմի առաջին սինգլ դարձավ «EWAkuacja» երգը, որն արժանացավ բազմաթիվ մրցանակների։
2011 թվականին Էվան որպես Լեհաստանի լավագույն արտիստ արժանացավ «MTV Europe Music Awards» մրցանակի և առաջադրվեց «Եվրոպական լավագույն կատարող» անվանակարգում։ Նա նաև «Český slavík» մրցույթում արժանացավ լավագույն երգչուհի մրցանակի։
2013 թվականի հոկտեմբերի 22-ին թողարկվեց լեհերեն «(W)INNA?» ալբոմը։ 2014 թվականի մայիսի 14-ին տեղի ունեցավ Leporelo սինգլի պրեմիերան։
2014 թվականի հունիսի 7-ին Օպոլեի փառատոնում Էվան ներկայացրեց (W)INNA? ալբոմի երրորդ սինգլը՝ Tajna Misja երգը։
2016 թվականին Էվան նշեց իր երաժշտական կարիերայի տասնամյակը։ 2016 թվականի նոյեմբերի 11-ին կունենա մեգահամերգ, որտեղ կկատարի իր բոլոր հիթերը։
Սկավառակագրություն
Սինգլներ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չեխ երգչուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ
Ռետել (շրջան)
Ռետել (Rethel), շրջան (Arrondissement) Ֆրանսիայում, այն շրջաններից, որոնք գտնվում են Շամպան - Արդեն երկրամասում։ Շրջանի դեպարտամենտ՝ Արդեններ։ Սուպրեֆակտուրա՝ Ռետել։ Շրջանի բնակչությունը 2006 թվականին կազմել է 35.152 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում է 29 մարդ/կմ²։ Շրջանի մակերեսը կազմում է ընդամենը 1200կմ²։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի շրջաններ
Հայաստան (թերթ, Լոնդոն)
«Հայաստան», երկշաբաթաթերթ, ապա՝ ամսաթերթ։ Լույս է տեսել Լոնդոնում 1888-1892 թվականներին, հայերեն և ֆրանսերեն։ Խմբագրապետն էր Մ. Սվազլյանը։ Սկզբում հրատարակվել է որպես «Հայրենասիրաց ընկերություն հայոց»-ի օրգան, Կ. Հակոբյանի ղեկավարությամբ (որը տարաձայնությունների պատճառով 1889-ին հեռացել է թերթից)։ 1891 թվականից կոչվել է «Բերան Անգլ և Հայկական ընկերության»։
«Հայաստան»-ի նպատակն էր «թարգման կանգնիլ ընդ մեջ Հայաստանի և Եվրոպիո, ընդ մեջ դիվանագիտաց, հրապարագրաց և եվրոպական մամլոյն, առ ի լուսաբանութիւն ժողովրդական կարծյաց ի վերա տանջանաց... Հայոց թշվառ ազգին...» (1888, նոյեմբերի 1), ինչպես նաև սովորեցնել հայ ժողովրդին պայքարի խաղաղ, բայց ազդու ձևերը, որոնցով կհասնեին Բեռլինի կոնգրեսի խոստացած բարենորոգումների իրականացմանը («Հայկական վավերագեր» խորագրով հրատարակել է Բեռլինի կոնգրեսի նյութերը)։ «Հայկական խնդիրն ու հասարակական կարծիքը», «Մեր բարեկամները» բաժինները ներկայացրել են օտարազգի գործիչների հոդվածներն ու նամակները հայերի, Հայաստանի, հայկական հարցի մասին։ Տպագրվել են նաև հայրենասիրական բանաստեղծություններ, ազգագրական նյութեր։ Թերթն ունեցել է առավելապես եվրոպացիներից կազմված խնամակալ հանձնաժողով (Ջեյմս Բրայս, Ֆրենսիս Սթիվենսոն և ուրիշներ)։
Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորության հայկական ամսագրեր Կատեգորիա:Հայկական հասարակական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական քաղաքական պարբերականներ Կատեգորիա:Պարբերականներ այբբենական կարգով
Մարկ Էդի
Մարկ Էդի Ջոնսոն (Mark Addy Johnson, ), ֆիլմի և հեռուստատեսության բրիտանացի դերասան։
Կենսագրություն
Մարկ Էդին ծնվել է 1964 թվականի հունվարի 14-ին Յորք քաղաքում (Յորքշիրի կոմսություն, Անգլիա, Մեծ Բրիտանիա)։ 1982-84 թվականներին սովորել է Դրամատիկական արվեստի թագավորական ակադեմիայում։ Ներկայումս ապրում է գյուղում՝ Յորքից մի փոքր ներքև, իր կնոջ՝ Քելլիի (ամուսնացել է 1996 թվականին) և երեք երեխաների՝ աղջկա՝ Ռուբիի (ծնվել է 2000 թվականին), և որդիների՝ Չարլիի (ծնվել է 2003 թվականին) ու Օսկարի (ծնվել է 2005 թվականին) հետ ։ Էդիի հարազատները Յորքում ապրել են դեռևս 1910-ական թվականներից (դա ստույգ հայտնի է առնվազն իր տատիկներից մեկի մասին)։ Նրա հայրը՝ Յանը (Ian), աշխատել է Յորքի եկեղեցում որպես ապակեգործ ։
Հեռուստատեսություն
Առաջին անգամ հեռուստատեսությունում հայտնվել է 1988 թվականին՝ նկարահանվելով «Շատ յուրահատուկ պրակտիկա» կատակերգական սերիալում, որին հաջորդել են «Սրտի բաբախումը», «Band of Gold», «Ամուսնացածները... Երեխաների հետ միասին», «Bruised Fruit», «Peak Practice», «Փափուկ կապույտ գիծ», «Too Much Sun» և «Sunnyside Farm» սերիլաները։
Նկարահանվել է ITV կինոընկերությոան երկու կատակերգական սերալներում՝ Bonkers (հեռուստասերիալ) (2007) և Bike Squad (2008), որոնցից վերջինում խաղացել է սերժանտ Ջոն Ռուկի դերը (Sergeant John Rook):
2009 թվականի հունիսի 19-ին Ջորջ Ռեյմոնդ Ռիչարդ Մարտինն իր բլոգում հայտարարել է, որ Մարկ Էդին պետք է խաղա թագավոր Ռոբերտ Բարատեոնի դերը HBO հեռուստացանցի «Գահերի խաղ» հեռուստասերիալում.
Ֆիլմ
Առաջին դերը լիամետրաժ ֆլմում խաղացել է 1997 թվականին «Տղամարդկանց մերկապար» կինոնկարում, որի համար առաջադրվել է BAFTA մրցանակի որպես երկրորդ պլանի լավագույն դերասան։ Դրան հաջորդել է Մակ ՄքԱրթուրի (Mac McArthur) դերը Ջեկ Ֆրոստ ֆիլմում (1998), որում նա խաղացել է Մայքլ Կիտոնի և Ֆրեդ Ֆլինստոունի հետ միասին։
2001 թվականին նա խաղացել է պալատական Քրիս Ռոքի դերը «Հետ դեպի Երկիր» կատակերգությունում և Ռոնալդի դերը ռեժիսոր Բրայան Հելգելենդի «Մի ասպետի պատմություն» ֆիլմում։ Հետագայում Էնդին նկարահանվել է Հերբերտ Ուելսի ֆանտաստիկ վեպերի էկրանավորումներում՝ «Ժամանակի մեքենան» և Ժյուլ Վեռնի ստեղծագործության հիման վրա նկարահանված «Աշխարհի շուրջը 80 օրում» ֆիլմերում։
2010 թվականին խաղացել է վանական Տուկի դերը Ռիդլի Սքոթի «Ռոբին Հուդ» ֆիլմում
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրիտանացի դերասաններ Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Դրամատիկական արվեստի թագավորական ակադեմիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Բրիտանացի հեռուստատեսային դերասաններ
Ռիվոնիայի դատավարություն
Ռիվոնիայի դատավարություն (Rivonia Trial), Աֆրիկյան ազգային կոնգրեսի տաս առաջնորդների դատավարությունը ՀԱՀ-ում ապարտհեյդի ժամանակաշրջանում` 1963-1964 թվականներին։ Այն կոչվում է ձերբակալման վայրի` Յոհաննեսբուրգի արվարձան Ռիվոնիայի անվանումով, իսկ դատավարությունը կայացել է Պրետորիայի Արդարադատության պալատում ։ Դատավարության վերջում ԱԱԿ-ի առաջնորդ Նելսոն Մանդելայի ելույթի ժամանակ հնչած «Ես  պատրաստ եմ մահվան» հայտնի ճառը հարկադրեց մեղադրյալներին չհրաժարվել իրենց համոզմունքներից։ Դատավարության արդյունքում բանտարկվեց 8 անձ, մասնավորապես Մանդելան դատապարտվեց ցմահ ազատազրկման, որից բանտում անցկացրեց 27 տարի։
Ձերբակալություններ
Պատասխանատվության ենթարկված ԱԱԿ-ի առաջնորդներին Ռիվոնիայի դատարանում միացավ Նելսոն Մանդելան, ով արդեն դատապարտվել էր ազատազրկման Յոհաննեսբուրգի ամրոցում գործադուլ կազմակերպելու և երկիրը ապօրինի լքելու համար։ Դատապարտյալներն առանց դատավարության 90 օր գտնվում էին լիակատար մեկուսացման մեջ։ Այդ ընթացքում Գոլդռեյխը և Վոլպեն կաշառեցին պահակներին և օգոստոսի 11-ին փախան բանտից   The second indictment thus only listed 10 out of the original 11 names, referring to them as Accused 1 through 10. :
Փաստաբանները չտեսան իրենց պաշտպանյալներին մինչև մեղադրական եզրակացությունը` հոկտեմբերի 9-ը։ Փաստաբանների խմբի ղեկավարն էր Բրեմ Ֆիշերը, օգնականները, Ջոել Իոֆֆեն, Արթուր Չասկալսոնը, Ջորջ Բիզոսը, Վերնոն Բերիանժը և Հարոլդ Հանսոնը։ Առանձին խումբ էին կազմում Հանսոնը և Հարրի Շվարցը, որոնք հանդես էին գալիս Կանտորի պաշտպանությամբ։
Նախագահող դատավորն էր Տրանսվալի դատարանի նախագահ Կվարտուս դե Վետը, մեղադրող դատախազը` Տրանսվալի գլխավոր դատախազի տեղակալ Պերսի Յուտարը։ Դատավարությունը սկսվեց 1963 թվականի նոյեմբերի 26-ին, սակայն առաջին մեղադրական եզրակացությունը անհամազոր որակվելուց հետո, դեկտեմբերի 3-ին հրապարակվեց նոր ընդլայնված մեղադրական եզրակացություն։ Տասը ամբաստանյալներից ոչ ոք իրեն մեղավոր չճանաչեց։ Դատավարությունն ավարտվեց 1964 թվականի հունիսի 12-ին։
Մեղադրյալների ցուցակ
Մեղադրյալների ցուցակում ընդգրկված էին 10 մարդ ` Գոլդռեյխը և Վոլպեն կաշառեցին պահակներին և փախան բանտից, Հարավային Աֆրիկայից տեղափոխվեցին Սվազիլենդ, հետագայում Բոտսվանա։ Ավելի ուշ կարողացավ ազատվել և երկրից հեռանալ Հեփփլը ։
Պաշտպանություն
Օգնության նպատակով փոստաբան Ջոել Իոֆֆեին դիմեցին Հիկդա Բեռնստայնը (Ռաստի Բեռնստայնի կինը), Ալբերտինա Սիսուլուն (Ուոլթեր Սիսուլուի կինը ), Էննի Գոլդբերգը (Դենիս Գոլդբերգի մայրը) և Վիննի Մանդելան (Նելսոն Մանդելայի կինը)։ Իոֆֆեն համաձայնվեց հանդես գալ որպես բոլոր մեղադրյալների փաստաբան, բացի Կանտորից, որը պահանջեց առանձին փաստաբան և Բոբ Հեփփլին։ Իոֆֆեն, փաստաբաններ Արթուր Չասկալսոնի և Ջորջ Բիզոսի հետ համոզեցին Բրամ Ֆիշերին հանդես գալու որպես առաջատար փաստաբան։ Հետագայում նրանց միացավ Վերնոն Բերանժեն։ Փաստաբանների հիմնական խմբում ընդգրված էին` Կանտորի պաշտպանական խմբում ընդգրկված էին`
Մեղադրանքներ
Մեղադրանքների ցանկում ընդգրկված էին` Ներածական խոսքում դատախազ Պերսի Յութարը նշեց, որ կար զինամթերքի բավարար պաշարներ Յոհաննեսբուրգի չափերի քաղաք պայթեցնելու համար։ ՄԱԿ-ի Անվտանգության Խորհրդի և բոլոր երկրների որոշմամբ դատավարությունը անօրինական ճանաչվեց, ինչն էլ հանգեցրեց միջազգային պատժամիջոցների կիրառմանը։
Արմենի (ամսագիր)
«Արմենի» (ֆրանս.` L’Arménie, «Հայաստան»), քաղաքական և գրական ամսաթերթ։ Լույս է տեսել 1889 թվականի նոյեմբերից Լոնդոնում (ֆրանս., զուգահեռ՝ նաև անգլ.), 1898 թվականից՝ Փարիզում (միայն ֆրանս.)։ Վերջին համարը լույս Է տեսել 1906 թվականի հունվարի 1-ին։ Հրատարակիչն էր Մինաս Չերազը։ Թերթի նպատակն էր Եվրոպայում հայկական հարցի օգտին քարոզչությամբ հասնել Բեոլինի դաշնագրի 61-րդ հոդվածի գործադրությանը։ Նույն նպատակն է հետապնդել նաև Լոնդոնում 1888 թվականից հրատարակվող «Հայաստան» թերթը, 1890-91 թվականներին փորձեր են արվել (համոզել Կ. Հակոբյանին և Մ. Չերազին) միասնական «Արմենի» հրատարակել, սակայն համաձայնությունը չի կայացել։
Ռիվոնիայի դատավարություն
Արդյունք
Պաշտոնական մեղադրողը մահապատիժ չպահանջեց։ 1964 թվականի հունիսի 12-ին հրապարակվեց դատավճիռը։ Ութ մեղադրյալներ դատապարտվեցին ցմահ ազատազրկման, Լիոնել Բեռնստայնը արդարացվեց, իսկ Գոլդբերգը բանտարկության մեջ անցկացրեց քսաներկու տարի։ Նելսոն Մանդելան բանտում անցկացրեց 27 տարի ութ ամիս (18 տարի Ռոբեն Այլենդում)։ Նա ազատ արձակվեց 1990 թվականի փետրվարի 11-ին։
Արմենի (ամսագիր)
Մ. Չերազին օգնել են եվրոպացի հայասերներ Գուստավ Ադոլֆ Շրումբֆը, Էդմոն Ֆազին և ուրիշներ։ Թերթում հրապարակված նյութերից հիշատակության արժանի են Չերազի հիշողությունները 1878 թվականին Եվրոպա մեկնած Մ. Խրիմյանի գլխավորած պատվիրակության գործունեության մասին։
Ռիվոնիայի դատավարություն
Թերթերի հոդվածներ
Կատեգորիա:ՀԱՀ դատավարություններ Կատեգորիա:Նելսոն Մանդելա Կատեգորիա:Պրետորիայի պատմություն Կատեգորիա:Ապարտհեյդ Կատեգորիա:Քաղաքական բռնաճնշումներ
Արմենի (ամսագիր)
Հրապարակելով հայկական հարցին վերաբերող հետաքրքական լուրեր, եվրոպական հասարակայնությանը ներկայացնելով հայ ժողովրդի պատմությունն ու մշակույթը՝ Մ. Չերազը ձգտում էր գտնել հայկական հարցի լուծման խաղաղ, դիվանագիտական ուղիներ։ Նրա այս ուղեգիծը հակադրվում էր մի կողմից հայ ազգային կուսակցությունների դիրքորոշմանը (նպատակին հասնել զինված պայքարով), մյուս կողմից՝ Կ. Պոլսի պատրիարք Մ. Օրմանյանի քաղաքական գծին՝ հաշտ ու խաղաղ հարաբերություններ պահպանել Բարձր դռան հետ՝ խուսափելու համար նոր ջարդերից։ 1900 թվականից հրատարակվող «Պրո Արմենիան» ավելի լայնորեն ձեռնարկեց այն գործը, ինչ անում էր Մ. Չերազը, և հակամարտության տեղիք տվեց Չերազի և թերթի հովանավորների՝ դաշնակցական գործիչների միջև։ Այդ պատճառով Մ. Չերազը դադարեցրեց «Արմենիի» հրատարակումը։ Թերթի վերջին (207-րդ) համարում զետեղված է Բեռլինի կոնգրեսի հայ պատվիրակների խմբանկարը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորության հայկական ամսագրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի հայկական ամսագրեր Կատեգորիա:Հայկական քաղաքական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական գրական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական մշակութային պարբերականներ Կատեգորիա:Պարբերականներ այբբենական կարգով
Հիսուսի Սուրբ Սրտի բազիլիկ
Հիսուսի Սուրբ Սրտի բազիլիկ (Bazilika Srca Isusova u Zagrebu), կաթոլիկ եկեղեցի Խորվաթիայում՝ Զագրեբում։ Կառուցվել է 1902 թվականին, ճարտարապետական հուշարձան է։ Խորվաթական յոթ եկեղեցիներից մեկն է, որին շնորհված է «փոքր բազիլիկի» պատվավոր կարգավիճակը։ Պատկանում է ճիզվիտներին։ Տեղակայված է Պալմոտիչևի 33 հասցեում։
Պատմություն
Հիսուսի Սուրբ Սրտի եկեղեցին կառուցվել է 1901-0902 թվականներին, սակայն նախապատրաստական աշխատանքները տևել են գրեթե չորս տասնամյակ ։
Հիսուսի միաբանությունը 1814 թվականին վերականգնվելուց հետո Խորվաթիայում միանգամից ակտիվ գործունեություն չի ծավալել։ Նրանց վերադարձի մեջ իր մեծ դերն է ունեցել Զագրեբի կարդինալ Յուրայ Հաուլիկը, որը սերտորեն համագործակցում էր միաբանության հետ և աշխատելու համար նրանց 1855 թվականին հրավիրել է Զագրեբ ։ Ամեն դեպքում, չնայած ճիզվիտները Զագրեբում ծավալել էին իրենց գործունեությունը, սակայն իրենց սեփական եկեղեցին չեն ունեցել մինչև 1902 թվականը (մինչև օրդենի լուծարումը 1773 թվականին, Զագրեբում նրանց էր պատկանում Սուրբ Կատերինի եկեղեցին)։
Միևնույն ժամանակ, 19-րդ դարի վերջին Խորվաթիայում, ինչպես և աշխարհի կաթոլիկ շատ այլ մասերում, նոր թափ է հավաքել Հիսուսի Սուրբ Սրտի պաշտամունքը, որի հիմնական տարածողները եղել են ճիզվիտները։ 1875 թվականին Փարիզում սկսվել է Սակրե Կյոր եկեղեցու շինարարությունը, 1884 թվականին եպիսկոպոս Իոսիպ Ստադլերը սկսել է Սուրբ Սրտի տաճարի շինարարությունը Սարաևոյում։ Զագրեբի ճիզվիտները ակտիվորեն պաշտպանել են Զագրեբում Սուրբ Սրտի եկեղեցի կառուցելու գաղափարը ։
Ճիզվիտական նոր եկեղեցու կառուցումը խրախուսել է Զագրեբի արքեպիսկոպոս Յուրայ Պոսիլովիչը, որը Զագրեբի մայր տաճարում հաստատվել էր 1894 թվականին։ Սակայն շինարակական աշխատանքները հետաձգվել են մի քանի տարով, քանի որ 90-ական թվականներին թեմական հիմնական ուժերն ու միջոցներն ուղղվել են այն եկեղեցիների վերանորոգմանը, որոնք տուժել էին 1880 թվականի երկրաշարժից ։ 1898 թվականին Պալմոտիչևի փողոցում ձեռք է բերվել հողակտոր։ 1899 թվականին Հռոմի Լև 13-րդ պապը Հիսուսի Սուրբ Սրտին է նվիրել ողջ տիեզերքը ։ 1901 թվականի օգոստոսի 27-ին սկսվել է շինարարությունը։ 1902 թվականի դեկտեմբերի 15-ին եկեղեցին օծվել է, չնայած առանձին աշխատանքներ շարունակվել են ևս մի քանի տարի ։
Եկեղեցու ծխականը եղել է Իվան Մերցը։ Մահից հետո նա թաղվել է եկեղեցում։
1941 թվականի հուլիսի 16-ին Հիսուսի Սուրբ Սրտի եկեղեցին ստացել է «փոքր բազիլիկի» կարգավիճակ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կրոնական կառույցներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:1902 հիմնադրումներ Եվրոպայում Կատեգորիա:1902 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Խորվաթիայի եկեղեցիներ
Սենտ Ալբան Օրիոլ
Սենտ Ալբան Օրիոլ (Saint-Alban-Auriolles), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում ։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 520 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 155 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 45 կմ հարավ-արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 612 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 415-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 197։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 67,8 %։ 415 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 344 անձ (174 տղամարդ և 170 կին)։ Գործազուրկ են եղել 71 անձ (35 տղամարդ և 36 կին)։ 197 անաշխատունակներից 35-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 92-ը` թոշակառուներ, իսկ 70-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Հանս Վանգենհայմ
Հանս Ֆրայհեր ֆոն Վանգենհայմ (գերմ.` Hans Freiherr von Wangenheim, ), գերմանացի դիվանագետ։ 1912-1915 թվականներին եղել է Գերմանիայի դեսպանը Թուրքիայում։
Դեմյանկա (այլ կիրառումներ)
Դեմյանկա անվանումը կարող է ունենալ հետևյալ կիրառումները․
Հանս Վանգենհայմ
Վանգենհայմի` որպես Գերմանիայի դեսպանի գլխավոր խնդիրն էր՝ վերջնականապես գերմանական ազդեցությանը ենթարկել Թուրքիային և ներքաշել նրան Ռուսաստանի դեմ պատերազմի մեջ Գերմանիայի կողմում։ Վանգենհայմի դիվանագիտական գործունեությունը բնութագրվել է որպես թուրքամետ և հակահայկական։ Վանգենհայմը դեմ էր Արևմտյան Հայաստանի բարենորոգումներին։ Թուրքիայի՝ առաջին համաշխարհային պատերազմի մեջ մտնելուց հետո ամեն կերպ արդարացրել է արևմտյան Հայաստանի հայ բնակչության տեղահանության, այսպես կոչված, կազմակերպման միջոցառումները, դրանք ներկայացնելով իբրև թուրքական իշխանությունների ռազմական և ռազմավարական անհրաժեշտ նկատառումներ։ Սակայն իր մի քանի զեկույցներում նշել է, որ Թուրքիայի կողմից հայերի նկատմամբ գործադրվող միջոցները նպատակ ունեն բնաջնջելու հայ ազգը, բայց գերմանական ներկայացուցիչները չպետք է խոչընդոտեն հայերի տեղահանությանը։ Այս ոգով հրահանգները Վանգենհայմն ուղարկել է էրզրումի, Ադանայի, Մոսուլի, Բաղդադի, Հալեպի գերմանական հյուպատոսներին ։ Հայերի տեղահանությունը և ոչնչացումը, որոնք ահռելի չափերի են հասել, Վանգենհայմը ներկայացրել է որպես «նախազգուշական միջոցառումներ» ծավալվող հայկական շարժման նկատմամբ։
Վանգենհայմը եղել է նաև Գերմանիայի դեսպանը Մեքսիկայում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1859 ծնունդներ Կատեգորիա:1915 մահեր Կատեգորիա:Հուլիսի 4 ծնունդներ Կատեգորիա:Հոկտեմբերի 25 մահեր Կատեգորիա:Կոստանդնուպոլիս քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության ականատեսներ Կատեգորիա:Գերմանացի դիվանագետներ
Դենգիզ (այլ կիրառումներ)
Դենգիզ անվանումը կարող է ունենալ հետևյալ կիրառումները․
Սուրբ Մարտինի եկեղեցի (Գրոնինգեն)
Սուրբ Մարտինի եկեղեցի, եկեղեցի Նիդերլանդների Գրոնինգեն քաղաքում։ Վերջինիս կենտրոնական հրապարակը գտնվում է եկեղեցու դիմաց։
Եկեղեցին նվիրված է Սուրբ Մարտինին (316-397), Ուտրեխտի եպիսկոպոսարանի հովանավորին (եպիսկոպոսարանը երկար ժամանակ պատկանում էր Գրոնինգենին)։ Լեգենդի համաձայն, Մարտինը մի անգամ իր թիկնոցի կեսը տվել է աղքատին, մեկ այլ վարկածի համաձայն, նա ասպետ էր, որն իր սուրը օգտագործել է, որպեսզի թիկնոցը բաժանի երկու մասի։ Սուրբ Մարտինի օրն է համարվում նոյեմբերի 11-ը։
Եկեղեցու պատմություն
Այս վայրում առաջին քարե եկեղեցին կառուցվել է մոտավորապես 1000 թվականին։ Այն պատրաստված է եղել տուֆից։
Սկզբում եկեղեցու աշտարակը առանձնացված էր եկեղեցու շենքից, սակայն 1468 թվականին շինարարական աշխատանքների ժամանակ այն փլվել է և կրկին վերականգնվել 1470-1550 թվականներին։ Այնուհետև, եկեղեցու շենքը ընդարձակելուց հետո, աշտարակը կցված էր դրան։
1627 թվականին աշտարակի վերնաշենքը փայտով կառուցելուց հետո, բարձրությունը դարձավ 97 մ։ Բարենպաստ տնտեսական իրավիճակը և շինարարական սարքավորումների առաջընթացը թույլ տվեց բարձր պատուհաններ բացել, ինչն ավելի շատ լուսավորեց շենքը, և այն գոթական կառույցի տեսք ստացավ։
Երգչախումբ
Վերականգնման աշխատանքների ժամանակ երգչախումբը և կենտրոնական նավը վերականգնվել են, ստանալով 1460 թվականի տեսքը։ Ավելի ուշ կատարվել են փոփոխություններ, և վերականգնվել են ռոմանագոթական ճարտարապետական ոճի տարրերը։
Պատերին տեղ են գտել նկարներ, որոնք նկարվել են 1545 թվականին անհայտ վարպետի կողմից։ Դրանցում արտացոլված է Քրիստոսի կյանքը։
Երգեհոն
Եկեղեցու առաջին երգեհոնը տեղադրվել է 1480 թվականին հումանիստ Ռուդոլֆ Ագրիկոլայի խորհրդատվությամբ և մասնակցությամբ։
Երգեհոնն իր վերջնական տեսքը ձեռք է բերել 18-րդ դարում, երբ այն ընդլայնվեց Արփ Շնիտգերի, նրա որդու, Ֆրանց Կասպարի և Ալբերտուս Հինստցի ջանքերով։
1984 թվականին երգեհոնը բերվել է 1740 թվականի տեսքի։ Այժմ ունի 53 ստեղն և կազմված է 3500 խողովակներից։ Այն հյուսիային եվրոպական խոշորագույն գործիքներից մեկն է։
Ժամանակակից օգտագործում
Ներկայումս եկեղեցու տարածքը օգտագործվում է ոչ միայն կիրակնօրյա եկեղեցական պատարագների համար, այլ նաև որպես տարբեր հանրային նշանակության տոնակատարությունների դահլիճ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նիդերլանդների կրոնական կառույցներ Կատեգորիա:Նիդերլանդների եկեղեցիներ
Գեոդինամիկայի և աստղաչափության հետազոտությունների կենտրոն
Գեոդինամիկայի և աստղաչափության հետազոտությունների կենտրոն կամ ՍԵՐԳԱ (Centre de recherches en géodynamique et astrométrie, CERGA, ՄԱՄ կոդը՝ 010), գիտական հաստատություն և աստղագիտական կայան Լազուր ափի աստղադիտարանի կազմում, հարավային Ֆրանսիայում, որտեղ 1984-1993 թվականները հայտնաբերվել են նոր աստերոիդներ ։
Նկարագիր
Կայանում աշխատում են 28 գիտնականներ, ինչպես նաև բազմաթիվ ճարտարագետներ և այլ մասնագետներ աստղադիտարանի այլ մասնաճյուղերում՝ Նիս, Գրասսե և Կոսոլ քաղաքներում։ Աստղադիտարանում կատարվում են հետազոտություններ հիմնարար աստղագիտության, երկնային մեխանիկայի և տիեզերական գեոդեզիայի բնագավառներում։ Գեոդինամիկայի և աստղաչափության հետազոտությունների կենտրոնը ներգրավված է եղել նաև Լուսնի լազերային հեռաչափման փորձի մեջ։
2004 թվականին, երբ կատարվեց Լազուր ափի աստղադիտարանի վերակազմավորում, ՍԵՐԳԱ հետազոտական կենտրոնը լուծարվեց։
Հիմնական գոտու (2252) ՍԵՐԳԱ աստերոիդը անվանվել է այս աստղադիտարանի անունով, որտեղ և աստերոիդը հայտնաբերվել էր Կոիտիրո Տոմիտայի կողմից ։
Հայտնաբերումներ
Փոքր մոլորակների կենտրոնը վերագրում է Գեոդինամիկայի և աստղաչափության հետազոտությունների կենտրոնին 21 աստերոիդների հայտնաբերումը 1984-1993 թվականների ընթացքում ։ ՍԵՐԳԱ հետազոտական կենտրոնի Կոսոլի աստղագիտական կայանում հայտնաբերված մյուս աստերոիդների հայտնաբերումը վերագրվում է դրանց հայտնաբերող աստղագետներին։ Հայտնաբերումները կատարվել են աստղադիտարանի 0,9 մ Շմիդտի աստղադիտակով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստղադիտարաններ Ֆրանսիայում
Նարին-Կալա
Նարին-Կալա, հին նախաարաբական միջնաբերդ, Դերբենդի ամրոցի մի մասը, որը Կասպից ծովին միանում է կրկնակի պարսպով։ Դրանք նախատեսված են եղել կասպյան դարպասները պարսկական պետությունից պաշտպանելու համար ։ Ընդգրկված է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում  ։
Ստուգաբանություն
Նարին-Կալա անվանումը միջին պարսկերենից թարգմանաբար նշանակում է «Արևային բերդ» ։ Ըստ այլ աղբյուրների՝ այն ստացել է Նարին անունը պարսից շահի դստեր պատվին, և նշանակում է «քնքուշ», «գեղեցիկ» ։
Նկարագրություն
Նարին-Կալա միջնաբերդը գտնվում է ծովին ամենամոտ բլրի գագաթին։ Ծովափի երկայնքով ճանապարհը փակվում է երկու զուգահեռ բերդ-պարսպով (Դերբենդի պարիսպ), արևմուտքում հասնում մինչև միջնաբերդ և արևելյան ծայրով հասնելով ծանծաղուտ՝ ձևավորում է նավահանգիստ ։ Միմյանցից 350-450 մ հեռավորության վրա գտնվող պարիսպների միջև ընկած է Դերբենդ միջնադարյան քաղաքը։ Միջնաբերդից 40 կմ դեպի արևմուտք ձգվում է Լեռնային պարիսպը (Դաղ-բար)՝ թույլ չտալով ամրոցը շրջանցել լեռնային ձորերով ։ Չնայած իր տարիքին, բերդը դարեր շարունակ ունեցել է կարևոր պաշտպանական դեր։ Նոր տերերը վերակառուցել են այն, ինչի շնորհիվ էլ այսօր, ինչպես ծառի տարեկան օղակները, կառույցը կարելի է օգտագործել Դերբենդի ամբողջ պատմությունը հետազոտելու համար ։
Ընդհանուր առմամբ միջնաբերդն ընդգրկում է 4,5 հա տարածք (մոտավորապես 180 մ լայնություն և 280 մ երկարություն) ։ Պարիսպն ունի փոքր աշտարակներ (միմյանցից 20-30 մ հեռավորության վրա), իսկ հարավ-արևմուտքում առկա է ռազմական հենակետ։ Երեք կողմից լրացուցիչ պաշտպանությունն ապահովվում է լեռան կտրուկ լանջերով։
Պատմություն
Դերբենդը տեղակայված է Կասպյան անցուղու առավել խոցելի ռազմավարական վայրում, որտեղ Մեծ Կովկասի լեռները մոտենում են ծովին՝ թողնելով միայն 3 կմ երկարությամբ նեղ գոտի։ Դերբենդի ամրոցը պաշտպանական հսկայական համակարգի մի մասն է, որը պաշտպանում էր Անդրկովկասի և Արևմտյան Ասիայի ժողովուրդներին հյուսիսից քոչվորների  ներխուժումից։ Համակարգում ներառված են քաղաքի պարիսպները, միջնաբերդը, ծովային պարիսպները և Դաղ-բարի լեռնաշղթան ։
Արևմուտքից Դերբենդի պարիսպները հարում են Նարին-Կալա միջնաբերդին, որը կառուցվել է 10-րդ դարից հետո։ Մինչ այդ, երբ թշնամի էր մոտենում, այդ վայրում ազդանշանային կրակ էին վառում ։
Հայտնի ամրոցը կառուցվել է 6-րդ դարում Ջալգանի լեռնաշղթայում պարսկական տիրակալ, Սասանյանների դինաստիայի ներկայացուցիչ Խոսրով Ա Անուշիրվանի («Անմահ հոգի») հրամանով ։ 735 թվականից Դերբենդը և Նարին-Կալան դարձան Դաղստանում արաբական խալիֆայության ռազմական և վարչական կենտրոն, ինչպես նաև ամենամեծ առևտրական նավահանգիստ ու այս հողի վրա իսլամի տարածման օջախ ։
Կասպիական արշավանքի արդյունքում Դերբենդ քաղաքը դարձավ Ռուսական կայսրության մաս։ Կայսր Պետրոս I-ն իր տնակից (որն այսօր համարվում է տեսարժան վայր) տեղափոխվեց խանի պալատ։ Դերբենդի բեյերը նրան հանձնել են քաղաքի բանալիները պարսկական դիպակով ծածկված արծաթե ափսեի վրա (պահվում է Սանկտ Պետերբուրգի Կունստկամերայում)՝ ասելով հետևյալ խոսքերը.
"«Դերբենդը հիմնադրվել է Ալեքսանդր Մակեդոնացու ժամանակ, և, հետևաբար, ավելի պարկեշտ ու արդար կլինի այն, որ հզոր միապետի կողմից հիմնադրված քաղաքը հանձնվի ոչ պակաս հզոր միապետի»։"
Որոշ աղբյուրներում Դերբենդի ամրոցը կոչվել է «Ալեքսանդր Մակեդոնացու պատ»։ Համաձայն մի լեգենդի՝ այն կառուցվել է մեծ նվաճողի կողմից ։ Բայց Ալեքսանդր Մակեդոնացին երբեք Դերբենդում չի եղել ։
Նարին-Կալայի տարածքում դեռևս ընթանում են հնագիտական պեղումներ։ Դերբենդի 2000-ամյակի առթիվ շուրջ 1,5 միլիարդ ռուբլի է տրամադրվել Նարին-Կալայի վերականգնման համար ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի ամրոցներ Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Ռուսաստանում
Միջին Կարդաիլ
Միջին Կարդաիլ (Средний Кардаил), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վորոնեժի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կարդաիլ գետի աջ ափին՝ 128 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ է,ավազանի տարածքը 72,1 կմ2 է։
Սիսեռո Մոռայիս
Սիսեռո Մոռայիս (Cicero Moraes, ),  բրազիլացի 3D դիզայներ է, մասնագիտացված՝ դեմքերի դատաբժշկական վերականգնման  և մարդկային ու կենդանական պրոթեզների նախագծման և մոդելավորման ոլորտում.
Նա բազմաթիվ կրոնական և պատմական դեմքերի վերականգնման հեղինակ է, որպես օրինակ` Պադովայի սուրբ Անտոնիի, Հռոմի և Մոնսելիչեյի սուրբ Վալենտինի, Սիպանի առաջնորդի , Լագոա Սանտայի նախամարդու և Նահարոնից Եվայի  ։
Միջին Կարդաիլ
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Սիսեռո Մոռայիս
Կենդանական ոլորտում նա թվայնացրել և մոդելավորել է տարբեր կենդանիների պրոթեզներ, այդ թվում` շան, սագի, տուկանի, արայի և կրիայի ։
Միջին Կարդաիլ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Սիսեռո Մոռայիս
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գրաֆիկական դիզայներներ Կատեգորիա:Բրազիլացի քանդակագործներ
Լահտի
Լահտի (Lahti — «դափնիներ», Lahtis), քաղաք և կոմունա Ֆինլանդիայում, Հարավային Ֆինլանդիա գավառի Պեյատ Հայմե մարզի վարչական կենտրոն։ Գտնվում է Վեսիյարվի լճի հարավային մասում, որը Պյայանե լճի համակարգի մի մասն է։ Բնակչությունը՝ ։
Պատմություն
Լահտին առաջին անգամ հիշատակվել է 1445 թվականի փաստաթղթերում՝ որպես Հոլոլա շրջանի գյուղ։ Այն գտնվում էր այդ ժամանակի առևտրային երթուղում՝ Վերին Վիբորգսկի ճանապարհին(Ylinen Viipurintie), որը կապում էր Հեմենլինին և Վիբորգը։ 1558 թվականին Հեյմեի հողային գրքում նշվում է, որ այդ ժամանակ Լահտիում կար 24 տուն։
Լահտին քաղաքի կարգավիճակ ստացել է 1905 թվականին, երբ քաղաքի բնակչությունը երեք հազար բնակչից քիչ էր։
Քաղաքի պատմական մասում, որը կոչվում է Մետսյա-Հենալալ (Metsä-Hennala), կա մի ռուսական մատուռ, որը պահպանվել է քաղաքի հիմնադրման ժամանակից և կառուցվել է 1910-1912 թվականներին՝ Հենալի ռազմական կայազորի շինարարության ժամանակ։ Պահպանվել են գերեզմանատունը և ռուս գիտնական Ն.Գ.Պուշկարևի գերեզմանը (1914 թվական)։ Այդ մատուռների տվյալները կորել են 1917 թվականի (փետրվարի և հոկտեմբերի) ռուսական հեղափոխությունների և 1918 թվականի Ֆինլանդիայի քաղաքացիական պատերազմի հետևանքներով, որոնք մեծապես ազդել են Հարավային Ֆինլանդիայի՝ ներառյալ Լահտի քաղաքի վրա։
Կլիմա
Լահտիի կլիման չափավոր ցամաքային է։ Ձմեռները երկար ու ցուրտ են, միջին ջերմաստիճանը` -5 °C-ից մինչև -8 °C է։ Ամառը կարճ է, բայց շատ տաք` 16-19 °C: Ձմռանը գրանցված ռեկորդային արժեքը -38 °C է, ամռանը` 35 °C:
Բնակչություն
Բնակչության թվով քաղաքը Ֆինլանդիայում ութերորդն է ։
Արդյունաբերություն և տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է փայտամշակման, տեքստիլ, կոշկեղենի, ապակու, սննդամթերքի արդյունաբերությամբ։ Բացի այդ Լահտի քաղաքում կա համաշխարհային ճանաչված Kemppi ապրանքանիշի արտադրված եռակցման սարքավորումների գործարան։ Գործում է Pilkington կոնցեռնի գործարանը ։
Մշակույթ
Ամեն տարի Լահտիում անցակցվում է երգեհոնային և ջազային երաժշտության միջազգային փառատոններ, պաստառների ցուցահանդեսներ, բանաստեղծների և գրողների սեմինարներ։ Արդեն մի քանի տարի է, ինչ հուլիսին տեղի է ունենում «Lahden Yöt » («Լահտիի գիշերները») քաղաքային փառատոնը։
2003 թվականից քաղաքը հյուրընկալում է հիփ հոփի և ռեգգիի Summer Up երաժշտական ամառային փառատոնը, որը հավաքում է մի քանի տասնյակ հազարավոր այցելուներ ։ Լայնորեն հայտնի է, այդ թվում` արտասահմանում, քաղաքի «Լահտիի սիմֆոնիան» նվագախումբը՝ Օսմո Վյանսկյա դիրիժորի ղեկավարությամբ։
Sibeliustalo
Լահտիում է գտնվում Հյուսիսային Եվրոպայում ամենամեծ համերգասրահը և փայտի կոնգրեսական դահլիճը` Սիբելիուս սրահը(Sibeliustalo)։ Լահտի քաղաքի սիմֆոնիկ նվագախումբը (Sinfonia Lahti) պարբերաբար ելույթ է ունենում այդտեղ։ 2006 թվականի հոկտեմբերին տեղի ունեցավ Ռուսաստանի և ԵՄ-ի ոչ պաշտոնական գագաթնաժողովը ։
Սպորտ
Քաղաքը երեք անգամ հայտ է ներկայացրել ձմեռային օլիմպիական խաղերի կազմակերպման համար՝ 1964, 1968 և 1972 թվականներին, սակայն զիջեց համապատասխանաբար Ինսբրուքին, Գրենոբլին , Սապորոյին ։
Սպորտային կենտրոնը գտնվում է քաղաքի կենտրոնի մոտ։ Կան մարզադահլիճներ, լողավազաններ, երեք լեռնադահուկային ցատկահարթակ, որոնք բազմաթիվ միջազգային մրցույթներից հետո դարձան քաղաքի խորհրդանիշները։ Լահտիում մի քանի անգամ անցկացվեցին բիաթլոնի և դահուկների միջազգային առաջնությունները։
Քաղաքի հարևանությամբ կան նաև գոլֆի չորս հրապարակ։
Քաղաքում 2001 թվականին անցկացվեց Հոկեյի աշխարհի առաջնությունը, որը տեղի ունեցավ դեռահասների շրջանում։
Տրանսպորտ
Քաղաքի կենտրոնում կա երկաթուղային կայարան։ Գնացքները գործում են երեք ուղղություններով՝ Կերավայի, Ռիհիմյակիի, Կոուվոլայի միջոցով դեպի Հելսինկի ։
2006 թվականի սեպտեմբերի 1-ին բացվեց Լահտ-Քերավա 75 կմ երկարությամբ երկաթուղային ուղին (oikorata) (շարժումը սկսվել է սեպտեմբերի 3-ից) ։ Սա երեք կայարաններով երկու ժամանակակից երկաթուղային գիծ է։
Հեռարձակում
Քաղաքում կա Voima ռադիոկայան, որը հեռարձակվում է ամբողջ Պեյատ Հայմե մարզում:(Պեյատ Հայմե — 98,6 ՄՀց, Կյումենլակսո — 91,0 ՄՀցц, Արևմտյան Հայմե — 94,9 ՄՀց)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆինլանդիայի քաղաքներ Կատեգորիա:1905 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կոստի Համբարձումյան
Կոստի Համբարձումյան, Վասպուրականի Կոստին, Ուխտավոր (1882, Շուշի - 1918, Սային կալա (այժմ Իրաքում)), ազգային-ազատագրական շարժման գործիչ։ ՀՀԴ կուսակցության անդամ։ Կրթությունն ստացել է ծննդավայրում։ XIX դ. վերջին և XX դ. սկզբին եղել է ԱՄՆ-ում, Պարսկաստանում։
1908 թ. Կապանում կրթական տեսուչ էր. կարգավորել է դպրոցական գործը։ Կազմակերպել է զենքի առաքում Պարսկաստանով՝ հայ ազատագրական շարժման մարտիկներին զինելու նպատակով։ 1909 թ. ձերբակալվել է, արգելափակվել Թիֆլիսի Մետեխի բանտում, ապա աքսորվել Խարկով։
1908-14 թթ. Բելգիայում ստացել է գյուղատնտեսական բարձրագույն կրթություն։ 1915 թ. մտել է Արարատյան ջոկատ, դարձել գնդի գումակի պետ, 1915 թ. մայիսին մասնակցել Վանի ազատագրմանը։ 1917 թ. աշնանը, երբ ռուսական զորքերը սկսել են հեռանալ Վանից, Համբարձումյանը դարձել է Վանի հայկական ժամանակավոր կառավարության ղեկավար։ 1918 թ. թուրքական գերակշիռ ուժերը հարձակվել են Վանի վրա, և հայերը Համբարձումյանի ու Լևոն Շաղոյանի գլխավորությամբ հարկադրված գաղթել են։ Համբարձումյանն իր զինական ուժերով ապահովել է գաղթականների անվտանգությունը։ Սպանվել է թուրքական ուժերի դեմ մարտում։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:ՀՅԴ անդամներ
Միխեիլ Ծերեթելի
Միխեիլ Գեորգիի Ծերեթելի (მიხეილ წერეთელი, Michael von Zereteli, ), վրացի իշխան, պատմաբան, բանասեր, սոցիոլոգ, հրապարակախոս ու դիվանագետ։
Կենսագրություն
Միխեիլ Ծերեթելին ծնվել է 1878 թվականին Ցխրուկվեթի գյուղում։ 1911 թվականին ավարտել է Հայդելբերգի համալսարանը։ 1913 թվականին պաշտպանել է ատենախոսություն։ 1914-1918 թվականներին դասավանդել է Հայդելբերգի համալսարանում։ Դրա հետ միաժամանակ 1914-1917 թվականներին եղել է Վրաստանի անկախության կոմիտեի առաջնորդներից մեկը։ Գաղտնի այցելել է Վրաստան՝ բանակցություններ վարելու վրացի մենշևիկների առաջնորդ Նոյ Ժորդանիայի հետ։
1918 թվականին Վրաստանի անկախության հռչակումից հետո եղել է Վրաստանի Դեմոկրատական Հանրապետության դեսպանը Շվեդիայում ու Նորվեգիայում, իսկ 1919 թվականին վերադարձել է Վրաստան՝ աշխատելու որպես Թբիլիսիի համալսարանի պրոֆեսոր։
Խորհրդային զորքերի կողմից Վրաստանի գրավումից հետո՝ 1921 թվականի մարտին նորից արտագաղթել է։ 1921-1933 թվականներին եղել է Բրյուսելի համալսարանի, իսկ 1933-1945 թվականներին՝ Հումբոլդտի համալսարանի պրոֆեսոր։ 1945 թվականից ապրել ու աշխատել է Մյունխենում։
Արտասահմանում ապրելու տարիներին եղել է Եվրոպայում վրացի քաղաքական վտարանդիների կազմակերպության՝ Վրացական ազգային կոմիտեի անդամ։ 1925-1954 թվականներին եղել է «Տետրի Գիորգի» («Սպիտակ Գիորգի») վրացական հայրենասիրական քաղաքական կազմակերպության առաջնորդներից մեկը։
Գիտական գործունեություն
Միխեիլ Ծերեթելիի գիտական աշխատությունները նվիրված են Վրաստանի ու Կովկասի պատմությանը։ Նա մասնավորապես հրատարակել է շումերերենի ու վրացերենի համեմատական վերլուծությունը (մենագրություն «Շումերերեն ու վրացերեն», Թիֆլիս, 1912, վրացերեն, անգլերեն թարգմանությունը՝ Լոնդոնի «Journal of the Royal Asiatic Society» ամսագրում, համ. 45-48, 1913-1916), մենագրություն «Խեթերի երկիրը, նրա ժողովուրդները, լեզուները, պատմությունն ու մշակույթը» (Ստամբուլ, 1924, վրացերեն), տպագրել է «Վրաստանն ու համաշխարհային պատերազմը» (Georgien und der Weltkrieg, Ցյուրիխ (այլ տվյալներով՝ Պոտսդամ), 1915) և «Կովկասի ռասայական ու մշակութային խնդիրները» (Rassen- und Kulturprobleme des Kaukasus, Բեռլին, 1916, Գերմանա-վրացական միության հրատարակություն) գրքերը։ 1955 թվականին Ծերեթելին հրատարակել է Շոթա Ռուսթավելու «Ընձենավորը» պոեմի գերմաներեն թարգմանությունը ''(Der Ritter im Pantherfell. München, 1955)'':
Գրականություն
Կատեգորիա:Վրացի պատմաբաններ Կատեգորիա:Վրացի բանասերներ Կատեգորիա:Վրացի հրապարակախոսներ Կատեգորիա:Վրացի դիվանագետներ Կատեգորիա:Վրացի իշխաններ Կատեգորիա:Հայդելբերգի համալսարանի շրջանավարտներ
Անչիսխաթի եկեղեցի
Անչիսխաթի (ანჩისხატი), Սուրբ Աստվածածնի Ծննդյան եկեղեցի, Թբիլիսիում պահպանված և մինչև մեր օրերը հասած ամենահին եկեղեցին է։ Պատկանում է վրաց ուղղափառ եկեղեցուն և թվագրվում է VI դարին։
Պատմություն
Համաձայն վրաց պատմագիրների եկեղեցին կառուցել է Իբերիայի արքա Դաչի Ուջմառելին (մոտավորապես 522—534)։ Հենց նա էլ Թբիլիսին դարձրեց իր մայրաքաղաքը։ Սկզբնական շրջանում եկեղեցին կոչվում էր Աստվածածնի ծնդդյան, բայց հետագայում ստացավ երկրորդ անվանումը՝ Անչիսխաթի (այսինքն Անչիի սրբապատկեր, քանի որ 1675 թվականին Անչիի մայր տաճարից (Տաո-Կլառեջի) բերվեց այստեղ Փրկչի սրբապատկերը։ Այս քայլը միտված էր պաշտպանել հին ու թանկագին սրբապատկերը օսմանյան հարձակումներից։ Սրբապատկերը ոսկերիչ Բեկա Օպիզիռին XII դարում դրվագազարդել է արծաթով և ոսկով։ Շատ հարյուրամյակներ այդ սրբապատկերը մնաց եկեղեցում, սակայն, հետագայում այն տեղափոխվեց Վրաստանի արվեստի թանգարանի ոսկե ֆոնդ։
Եկեղեցին բազմիցս ավերվել և վերականգնվել է XV և VII դարերի ընթացքում՝ վրաց-պարսկական և վրաց-թուրքական պատերազմների հետևանքով։ Եկեղեցու հարևանությամբ գտնվող աղյուսե զանգակատունը կառուցվել է Դոմենտի կաթողիկոսի կողմից 1675 թվականին։ 1870-ական թվականներին եկեղեցու նախագիծը խիստ փոփոխություններ է կրել. այդ ժամանակ ավելացվել են կամարներ։ Խորհրդային տարիներին եկեղեցին տրամադրվել է տնայնագործական իրերի թանգարանին։ Հետայդու նրանում տեղակայվել է նկարչական արվեստանոցը։ 1958-ից 1964 թվականը կատարվել է եկեղեցու վերականգնում (ռեստավրացիա), որը ղեկավարել է ճարտարապետ Ռ. Գվառդցիտելին, արդյունքում եկեղեցուն տրվեց XVII դարի տեսքը։ 1989 թվականին եկեղեցին կրկին դարձավ գործող։ Անչիսխաթիի երգչախումբը հայտնի է հին վրացական եկեղեցական երգերի վառ կատարումներով։
Ճարտարապետություն
Անչիսխաթին եռանավ, ապսիդով պայտաձև հորինվածք ունի, որը և վկայում է նրա հնագույն լինելը։ Սկզբնական շրջանում այն կառուցված էր դեղին տուֆից։ 1958-1964 թվականների վերականգնման ժամանակ օգտագործվեց նաև աղյուս։ Կառույցն ունի երեք ելք, սակայն ներկայումս օգտագործվում է միայն մի մուտքը՝ արևմտյանը։ Բոլոր սրբապատկերները վերագրվում են XIX դարին, բացառությամբ գահի պատկերին, որը ստեղծվել է կաթողիկոս Նիկոլոզ VI (Ամիլախվառի) հրամանով 1683 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թբիլիսիի եկեղեցիներ