cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Սփյուռքահայ գրականություն
Սկզբնավորման ժամանակը
Հայկական գաղթօջախները հին պատմություն ունեն, սակայն բուն պատմությունը սկսվում է Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո, ավելի ճիշտ՝ 1920-ական թթ.։ Սփյուռքահայ գրականությունը ձևավորվում է այդ նույն ժամանակ, այսինքն՝ Սփյուռքի հետ, որպես հայ կյանքի նոր իրողության գրական արտացոլում։ Առաջին համաշխարհային պատերազմից առաջ թեև արտասահմանյան երկրներում ապրում էին զգալի թվով հայություն, բայց դեռ կար Թուրքիայի տիրապետության տակ ապրող Արևմտյան Հայաստանը։ Արտասահմանում ապրող արևմտահայությունն ուներ իր հայրենիքը, ուր կարող էր նաև վերադառնալ։ Հայության ցրված զանգվածների հայրենիք վերադառնալու հույսը մարեց (անշուշտ ոչ ամբողջովին) միայն այն ժամանակ, երբ Թուրքիայում հաստատվեց Քեմալ Աթաթուրքի իշխանությունը։ Քեմալն իր նախորդների հայաջինջ քաղաքականությունն էր շարունակում և դարձյալ լեզու գտավ մեծ տերությունների հետ, որոնք Լոզանի կոնֆերանսում (1923 թ.) կրկին մի կողմ դրեցին չարչրկված «հայոց հարցը»։ Կորցնելով վերադարձի հույսը կամ պահելով այն գալիքի համար՝ նրանց մնում էր կյանք հաստատել ուրիշի հողի վրա, դառնալ ուրիշ երկրի քաղաքացի։ Սկսվում էր կյանքի նոր շրջան՝ նոր կենսաձևի մեջ, մարդկային ու ազգային նոր նպատակներով, նոր խնդիրներով, և դա Սփյուռքն էր։ Պատերազմի ժամանակ թուրքական իշխանությունների կողմից կազմակերպված ցեղասպանության զոհ դարձան նաև արևմտահայ գրականության մեծագույն դեմքերը՝ Դանիել Վարուժանը, Սիամանթոն, Գրիգոր Զոհրապը, Թլկատինցին, Երուխանը, Ռուբեն Զարդարյանը, Ռուբեն Սևակը և շատ ուրիշները։ Պատերազմից հետո կենդանի մնացած հայ գրողները՝ Երվանդ Օտյանը, Վահան Թեքեյանը, Ահարոն Տատուրյանը, Կոստան Զարյանը, Հակոբ Օշականը, Հակոբ Սիրունին և ուրիշները, կրկին հավաքվեցի Պոլսում և անասելի ջանքերով նոր, երիտասարդ գրողների՝ Մաթեոս Զարիֆյանի, Գևորգ Կառվարենցի հետ շարունակեցին պատերազմի չորս տարիներին դադար առած արևմտահայ գրականության ընթացքը։ Սկսեցին լույս տեսնել փակված օրաթերթերը, գրական մամուլը, բանաստեղծական ու արձակ գրվածքների ժողովածուներ։ Աշխույժ գործունեություն ծավալեցին գրական նոր միություններ։ 1921 թ. հիմնվեց «Հայ արվեստի տուն» մշակութային միությունը՝ հինգ բաժանմունքով (գրական, նկարչական, երածշտական, թատերական ու բանասիրական), տեղի ունեցան մի շարք գրական միջոցառումներ։ Արևմտահայ գրականությունը շարունակում էր իր ընդհատված ընթացքը, նույն վայրում, նույն ու նորովի խնդիրներով։ Սակայն քեմալականները Պոլիս մտան՝ իրենց ճանապարհին քրիստոնյա ժողովուրդների դեմ իրագործած նոր դաժանություններով, և արևմտահայ մտավորականների մեծ մասը, խուսափելով կանխահաս աղետից, փախավ Պոլսից։ Արևմտահայ գրականության կենտրոնատեղին կրկին դատարկվեց։ 1922 թվականն էր։ Այդուհետև արևմտահայ կենդանի մնացած գրողները պիտի շարունակեին իրենց գործն ուրիշ երկրներում։ Ավարտվեց արևմտահայ կյանքի ու գրականության շրջանը։ Սկսվեց նոր՝ սփյուռքյան շրջանը։ Նոր կյանք՝ նոր մտահոգություններով, նոր գրականություն՝ նոր խնդիրներով։
Սփյուռքահայ գրականության հատկանիշները
Սփյուռքահայ գրականությունը, չնայած արևմտահայ գրականության հետ ունեցած ներքին ու միասնականությանը, ձեռք բերեց նաև նոր հատկանիշներ, որոնք թելադրվում էին կյանքի նոր պայմաններով։ Նախկին արևմտահայը այժմ ֆրանսահայ էր, լիբանանահայ, ամերիկահայ...սփյուռքահայ և պարտադրված էր ապրել նոր աշխարհի օրենքներով։ Այլևս բնիկ չէր, չուներ իր հայրենի հողը, գաղթական էր։ Սոցիալ-քաղաքական նոր գոյավիճակը նրան թելադրում էր կենսապայքարի նոր ձևեր։ Բազմաթիվ էին նրան մտատանջող հարցերը. ի՞նչ է անելու այդուհետ, ինչպե՞ս էր ճարելու օրվա ապրուստը, արդյո՞ք կարող էր օտար հողում պահել իր ազգային ինքնությունը, մայրենի լեզուն, իրզավակներին կարո՞ղ էր տալ հայեցի կրթություն, արդյո՞ք մի օր պիտի հաղթեր արդարությունը, որ ինքն իր հայրենի տունը վերադառնար։ Այս հարցականներին պիտի պատասխան տար հայ մտվորականը, հայ գրողը պիտի գրականության մեջ կերպավորեր սփյուռքահայության այս նոր հեգեվիճակը։ Գրականության հերոս պիտի դառնար իր գոյատևության համար տքնող, անկամորեն ուծացող կամ ուծացման վտանգի դեմ պայքարող, կորցրած հայրենի տան կարոտից տառապող ու վերադարձի հույսը փայփայող սփյուռքահայը՝ իր ճակատագրի մասին մտատանջող խոհերով։ Եվ Սփյուռք տարագրված հայ գրողները ու նաև գրողների նոր սերունդը 1920-1930-ական թթ. սկզբնավորեցին սփյուռքահայ գրականությունը։
Ընդգրկման սահմանները
Վեճեր են եղել սփյուռքահայ գրականության ընդգրկման սահմանների ու նաև լեզվի հարցի շուրջ։ Նկատվել է, թե սփյուռքահայ գրականությունը շարունակությունն է արևմտահայ գրականության, որը ստեղծում են արտասահման տարագրված արևմտահայ գրողները՝ արևմտահայ նոր սերնդի գրողների հետ, արևմտահայերենով։ Սփյուռքի գրականության մեջ չէին ներառում պարսկահայ գրականությունը, քանի որ պարսկահայերը տարագրված չէին և գրում էին արևելահայերեն։ Տարագրված չլինելու պայմանով, ըստ էության Սփյուռքի գրականությունից դուրս էին մնում նաև Պոլսի գրողները, քանի որ նրանք էլ հիմնականում բնիկներ էին։ Պոլիսն արևմտահայ գրականության գլխավոր կենտրոնատեղին էր, ուր հետագայում ու առ այսօր շարունակվում է գրական կյանքը։ Ստեղծված գրականության խնդիրներն էլ գրեթե նույնական են, քանի որ Հայաստանից դուրս, հայրենիքից հեռու հայության՝ սփյուռքահայության կյանքի տագնապների ու հույսերի դրսևորումներն են։ Լեզուն էլ էական չէ, արևմտահայերեն թե արևելահայերեն, քանի որ ծագումով արևելահայ կամ պարսկահայ շատ գրողներ տեղափոխվելով Իտալիա, Ֆրանսիա կամ ԱՄՆ, դարձել են Սփյուռքի գրականության նշանավոր դեմքերից, թեև նրանց լեզուն արևելահայերենն է։
Գրականության զարգացման պայմաններն ու շրջանները
Մյուս կողմից՝ Արևելքի երկրներում քաղաքական անկայուն վիճակը, երկարատև պատերազմները ստիպեցին, որ հայերը երկրից երկիր անցնեն, և Մերձավոր Արևելքի, Պարսկաստանի գաղթօջախներից զանգվածային արտագաղթեր տեղի ունենան դեպի Եվրոպա և ԱՄՆ. նրանց մեջ էին, բնական է, նաև շատ գրողներ։ Տարբեր ժամանակ գրական կյանքի կենտրոնացումներ եղան տարբեր երկրներում։ Այսպես, 1920-30-ական թթ. գրական նշանակալից կենտրոններ էին Ֆրանսիայի ու ԱՄՆ-ի գաղթօջախները, 40-60-ական թթ-ին՝ Մերձավոր Արևելքի (հատկապես Լիբանանի, 60-80-ականներին՝ ԱՄՆ-ի։ Դա չի նշանակում, իհարկե, ոթե մյուս գաղթօջախներն ամլանում են. գրական կյանքը շարունակվում է, երբեմն-երբեմն ստեղծվում են արժեքավոր գործեր։
Գրական ուժերը գաղթօջախներում
1920-30-ական թվականներին ֆրանսահայ գաղթօջախում ստեղծագործում էին Շահան Շահնուրը, Վազգեն Շուշանյանը, Հրաչ Զարդարյանը, Նիկողոս Սարաֆյանը, Զարեհ Որբունին, Շավարշ Նարդունին, Նշան Պեշիկթաշլյանը, Բուզանդ Թոփալյանը, Մառի Աթմաճյանը, Լասը, Պետրոս Զարոյանը, Սեման (Գեղամ Աթմաճյան), Միսաք Մանուշյանը և ուրիշներ։ Շուշանյանը մահացավ 1941 թ., Լասը, Սեման ու Միսաք Մանուշյանը զոհվեցին ֆաշիզմի դեմ Ֆրանսիայի մղած ազատագրական պայքարի տարիներին, մյուսները շարունակեցին ստեղծագործել նաև հետպատերազմյան շրջանում։ Հետպատերազմյան տարիներին գաղթօջախում, նոր երիտասարդ գրողներ գրեթե ասպարեզ չեկան, և ֆրանսահայ գրականությունը ներկայացնող անուններից (Կարապետ Փոլատյան, Մարկ Նշանյան, Զուլալ Գազանճյան, Գրիգոր Պըլտյան, Հիլդա Գալֆայան) շատերը առավելապես զբաղվում են գրականագիտությամբ ու քննադատությամբ։
1920-1930-ական թթ. ամերիկահայ գազթօջախում, գրական ասպարեզ իջան գրողները (Համաստեղ, Վահե Հայկ, Բենիամին Նուրիկյան, Հակոբ Ասատուրյան, Սուրեն Մանվելյան, Արամ Հայկազ, Անդրանիկ Անդրեասյան և ուրիշներ) բարեբախտաբար գրական բեղուն գործունեությունը շարունակեցին նաև հետպատերազմյան տասնամյակներում՝ ստեղծելով արժեքավոր շատ գործեր, իսկ 1960-80-ական թթ. ուրիշ գաղթօջախներից ԱՄՆ տեղափոխված միջին ու երիտասարդ սերնդի մի շարք գրողներ (Ժագ Հակոբյան, Նուբար Չարխուտյան, Զարեհ Մելքոնյան, Նուպար Ակիշյան, Հակոբ Կարապենց, Սարգիս Վահագն, Պողոս Գուբելյան, Վեհանուշ Թեքյան և ուրիշներ) համալրեցին գաղթօջախի գրական ընտանիքը։
Մերձավոր Արևելքի երկրներում սփյուռքահայ գրականությունը զարգացման հուն է մտնում 1930-ական թթ.՝ Վահե-Վահյանի, Անդրանիկ Ծառուկյանի, Մուշեղ Իշխանի, Ժագ Հակոբյանի առաջին ժողովածուներով, իսկ 40-60-ական թթ. Մերձավոր Արևելքի (Լիբանան, Սիրիա, Եգիպտոս) ծաղկուն գաղթօջախն ապրում է գրական լիաբուռն կյանքով. հիշված բանաստեղծներին միանում են նորերը՝ տարեց ու երիտասարդ գրողներ՝ Սիմոն Սիմոնյանը, Սմբատ Փանոսյանը, Արմեն Դարյանը, Գևորգ Աճեմյանը, Պողոս Սնապյանը, Զարեհ Մելքոնյանը, Վահրամ Մավյանը, Պեպո Սիմոնյանը և շատ ուրիշներ։ 1970-80-ական թթ. Մերձավոր Արևելքի քաղաքական անկայուն վիճակի, լիբանանյան երկարատև կռիվների պատճառով շատ գրողներ հեռանում են այնտեղից և գրական կյանքը թեև շարունակվում է, սակայն գրական լուրջ արժեքներ չեն ստեղծվում։
1922-ից հետո, երբ պոլսահայ գրողների մեծ մասը, թուրքական նոր իշխանությունների հայահալած քաղաքականությունից ահաբեկված՝ փախավ Պոլսից, երկար տարիներ թուրք կառավարությունը, հասարակությունը, մամուլը հայությանը պահում էր արհամարհանքի, իրավական ահաբեկչության ծանր մթնոլորտում, և Պոլսում մնացած մի քանի գրողները, բնականորեն, պիտի լռեին։ Պոլսահայ գրական կյանքում որոշ աշխուժություն է նկատվում միայն 30-ական թթ. վերջերին, ապա 40-50-ական թթ., երբ գրական նոր սերունդը, թուրքական գրականության ընդհանուր աշխուժացման հետ, հետաքրքրությունների նույն՝ համամարդկային զգացումների շրջանակում, որոշ ազատություն է ստանում։ Հենց այդ սերունդն էլ արդեն տարեց Հակոբ Մնձուրու հետ վերջին երեսուն տարիներին կրկին աշխուժացրեց պոլսահայ գրական կյանք։
Պարսկահայ գրականության մեջ ծանոթ անուններ են Ոստանիկը, Արամ Գառոնեն, Դևը, Գևորգ Դարֆին, Հրանտ Ֆալյանը, Արշին, հետագա տարիներին՝ Գալուստ Խանենցը, Զորայր Միրզայանը, Արշավիր Մկրտիչը, Աշոտ Ասլանը, վերջին երկու տասնամյակներում՝ Խաչիկ Խաչերը, Վարանդը, Ռուբինան, Արմանդը, Ալմին և ուրիշներ։ Արտագաղթի հետևանքներով պարսկահայությունը գտնվել է հեղհեղուկ վիճակում, երկրից տարբեր տարիների հեռացել են շատ գրողներ, իսկ շատերն էլ, արտահայտվելու ասպարեզ չունենալով, մատնվել են ամլության։
Արևմտահայ վերապրող գրողները Սփյուռքում
Սփյուռքահայ գրականության առաջին սերնդի գրողների հետ 1920-40-ական թթ. ստեղծագործում էր արևմտահայ գրականության «վերապրող» սերունդը, նրանք, որ բախտի բերումով փրկվեցին եղեռնից։ Շարունակելով արևմտահայ գրականության ավանդները ու նաև երիտասարդների հետ հիմք դնելով նոր՝ սփյուռքահայ շրջանի գրականության՝ նրանք ասես դարձան կապող օղակ արևմտահայ ու սփյուռքահայ գրականության միջև, և խզում չեղավ հենց նրանց շնորհիվ։ 1890-1900-ական թթ. գրական ասպարեզ իջնող սփյուռքահայ երիտասարդ գրողների համար եղավ գրական ուսուցիչ ու դաստիարակ և հայրենիք կորցրած ու Սփյուռքի կյանքի անորոշությունից երիտասարդ սերնդին կողմնորոշեց գրական կյանքի առաջին քայլերը կատարելիս։ Աներկբայորեն, նոր սերնդի համար ուսուցիչներ դարձան Արշակ Չոպանյանը, Վահան Թեքեյանը, Հակոբ Օշականը, Տիգրան Կամսարականը, Զապել Եսայանը, Ռուբեն Որբերյանը, Վահան Մալեզյանը և ուրիշներ։ Ուսուցիչներ եղան և՛ հայկական դպրոցներում նրանց դասավանդելով (Թեքեյան, Օշական), և՛ դպրոցներում նրանց գրական առաջին քայլերը ոգևորող գրախոսություններով ու քննադատական կողմնորոշիչ հոդվածներով (Չոպանյան, Թեքեյան, Օշական և մյուսներ), և՛ իրենց հրատարակած հանդեսներում նրանց ստեղծագործությունները տպագրելով, և՛ իրենց կենսասիրական, հայրենասիրական ստեղծագործություններով ու ազգային առողջ մտածողությամբ։ Նրանք սփյուռքյան շրջանում նաև շատ արժեքավոր գրական գործեր ստեղծեցին։
Հայազգի օտարագիր գրողներ
Այդ գրողների մի մասը Սփյուռքում ծնված և հայեցի կրթություն չստացած հայեր են, մյուս մասը՝ հայ գրականության մեջ նախապես աչքի ընկած գրողներ։ Եթե առաջինները կյանքի պարտադրանքով, մայրենի չիմանալու պատճառով են գրում օտար լեզվով, ապա մյուսներն ընթերցողների լայն զանգվածներ ունենալու, գրական գործով ապրուստ գտնելու ու նաև հայ դատի էությունն օտարներին բացատրելու մտահոգությամբ են դիմել օտար լեզուներին։
Օտարալեզու այդ գրականությունը հայ գրականություն չէ, բայց պատվաբեր է հայ ժողովրդին, եթե նրա զավակները գրական բարձր արժեքներ են ստեղծում օտար գրականությունների մեջ։ Այդ գրականությունը մեզ համար արժեքավորվում է հատկապես, եթե այն թեմաներ է ընտրում հայ կյանքից, ուրիշ ժողովուրդներին ծանոթացնում է հայ մարդու ազգային խնդիրների հետ։ Եթե այդ գրականության նյութը հայն է՝ իր պատմությամբ, ազգային ու անձնական ապրումներով, ապա այն կարևոր դեր կարող է ունենալ օտար աշխարհներում սփռված այն հայերի համար, ովքեր իրենց բաժին հասած կյանքի պայմանների բերումով հայկական դպրոցներ չեն կարող հաճախել, բայց օտար լեզուներով կարող են կարդալ հայ մարդու, Հայաստանի մասին այն գրականությունը և չկտրվել ազգային արմատներից։ Այս դերով Սփյուռքի օտարագիր գրականությունը միասնանում է Սփյուռքի հայերեն գրականության հետ։
Հայազգի օտարագիր բազմաթիվ գրողներից են. անգլիագիր՝ Վիլյամ Սարոյան, Լևոն-Զավեն Սյուրմելյան, Մայքլ Արլեն (Տիգրան Գույումճյան), Մայքլ Արլեն Կրտսեր, Դայանա Տեր-Հովհաննիսյան, Դավիթ Խրդյան, Հարոլդ Բոնդ, ֆրանսագիր՝ Վահե Քաչա, Անրի Թրուայա, Արմեն Լյուբեն (Շահան Շահնուր), Ռուբեն Մելիք, Շառլ Ազնավուր, Վահե Գոդել, իսպանագիր՝ Ալիսա Կիրակոսյան, Դավիթ Չերսիյան, ռուսագիր՝ Մարիետա Շահինյան, Կոնստանտին Սերեբրյակով, Վարդգես Թևեքելյան, Սավա Դանգուլով, Նորա Ադամյան, Էդուարդ Ասադով, ռումինագիր՝ Սևադա Սևան, իտալագիր՝ Հրանտ Նազարյան և ուրիշներ։ Նրանցից շատերը նկատելի վաստակ ունեն անգլո-ամերիկյան, ֆրանսիական և այլ գրականությունների մեջ։
Սփյուռքահայ գրականության պատմությունը ներկայացնում են բազմաթիվ գրողներ, ում մեջ իրենց տաղանդով ու ստեղծած արժեքներով առանձնանում են ոչ քիչ անուններ, և դա նշանակում է, թե հայաստանյան գրականության կողքին, տարաշխարհում շարունակվել է արևմտահայ գրականությունը նոր, սփյուռքահայ տարբերանիշով։ Այդ գրականությունը հայ գրականության անբաժան մասն է և հայաստանյան գրականության հետ միասնաբար՝ հայ բազմադարյան գրականության հարուստ ու հետաքրքիր շրջաններից մեկը։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հայ գրականություն Կատեգորիա:Սփյուռքահայ գրականություն
Չոն Սոյոն
Չոն Սոյոն (전소연, 田小娟, ), հարավկորեացի երգչուհի, ռեփեր։ Ճանաչում ձեռք բերեց շնորհիվ «Նախապատրաստում 101» (Produce 101) և «Խիզախ ռեփերներ» (3-րդ եթերաշրջան) (Unpretty Rapstar) շոուներում իր ելույթներով։ Համարվում է G Idle աղջիկների երաժշտական խմբի առաջնորդը ։
Կարիերա
Առաջին անգամ Սոյոնը հեռուստատեսությունում հայտնվել է որպես Cube Entertainment-ի ներկայացուցիչ՝ «Նախապատրաստում 101» ռեալիթի շոուի (Produce 101) ժամանակ, որտեղ եզրափակչում 101 մասնակցի պետք է ձևավորվեր կանանց երաժշտական ժամանակավոր խումբ՝ կազմված 11 մասնակցից ։ Մրցույթի ողջ ընթացքում Չոն Սոյոնը մնացել է ամենահայտնի մասնակիցներից մեկը, սակայն եզրափակիչ փուլի ժամանակ աղջիկը  զբաղեցնում է 20-րդ հորիզոնականը, որի պատճառով նա այդպես էլ իր դեբյուտը չկատարեց I.O.I. խմբում  ։ Նույն թվականին Սոյոնը մասնակցեց «Խիզախ ռեփերներ» հայտնի հեռուստատեսային հաղորդման 3-րդ եթերաշրջանին (Unpretty Rapstar), որտեղ նա զբաղեցրել է երկրորդ հորիզոնականը, ինչպես նաև մասնակցեց հատուկ ալբոմի ձայնագրմանը ։
2016 թվականի դեկտեմբերի 29-ին Սոյոնը Cube-ի հետ պայմանագիր է ստորագրում որպես սոլո արտիստ։ Գրեթե մեկ տարի անց, 2017 թվականի նոյեմբերի 5-ին, թողարկվեց երգչուհու անդրանիկ թվային սինգլը՝ «Jelly»-ին ։ 2018 թվականի մայիսին Չոնն իր դեբյուտն արեց նոր ձևավորված (G) I-DLE խմբում, որտեղ դարձավ առաջնորդն ու գլխավոր ռեփերը  ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կորեացի երգչուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ
Պրիե (Էն)
Պրիե (Priay), կոմունա Ֆրանսիայում, մտնում է Ռոն Ալպեր մարզի կազմի մեջ։ Մտնում է Պոն դ’Էն կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի օկրուգը Բուրկ ան Բրեսն է։
Աշխարհագրություն
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 390 կմ հարավ-արևելք, դեպի հյուսիս-արևելք՝ Լիոն քաղաք, 45 կմ է և 23 կմ հարավ Բուրկ ան Բրեսից ։
Կոմունայի հարավարևելյան մասում հոսում է Էն գետը։
Կլիմա
Կլիման ցամաքային է ՝ ցուրտ ձմեռներով և տաք ամառներով։ Անձրևներ լինում են հիմնականում ամռանը։
Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) ունեցող 948 մարդկանցից 734-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 214-ը՝ պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը՝ 77,4% է, 1999 թվականին՝ 71,0%)։ 734 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 675-ը (355 տղամարդ, 320 կին), գործազուրկ է եղել 59 մարդ (25 տղամարդ և 34 կին)։ 214 պասիվներից 82 հոգի եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 86-ը՝ թոշակառու, 46 պասիվ են եղել այլ պատճառներով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Անրի դե Մոնտերլան
Հենրի դե Մոնտերլան (Henry Marie Joseph Frédéric Expedite Millon de Montherlant, ), ֆրանսիացի գրող, դրամատուրգ, էսսեներ և նովելներ գրող ։ 1960 թվականին ընտրվել է Ֆրանսիական ակադեմիայի անդամ։
Պատանեկություն
Անրի դե Մոնտերլանը ծնվել է 1895 թվականին, Փարիզում։ Դեռ մանկուց Մոնտերլանը եղել է չափազանց գրքասեր, իր համար բացահայտել է Պլուտարքոսին, Նիցշեին, Դ Աննունցիոյին։
1916 թվականին Մոնտերլանը զորակոչվել է բանակ, չնայած չի մասնակցել պատերազմին, բայց վիրավորվել է։ Պատերազմից հետո տարվել է սպորտով, հատկապես ֆուտբոլով, կորիդայով։
Ստեղծագործություն
Մոնտերլանը հրապարակել է մի շարք վեպեր.
1940 թվականից Մոնտերլանը անդրադարձել է դրամատուրգիային՝ գրելով պատմական և առասպելական թեմաներով.
Գործունեություն
1960 թվականին ընտրվել է Ֆրանսիական Ակադեմիայի անդամ։
Մահ
Մոնտերլանը թաքցրել է իր համասեռական լինելը։ Ըստ իր խնդրանքի, այդ փաստին առնչվող նրա ստեղծագործությունների հատվածները լույս են տեսել նրա հետմահու հրապարակումներում։ Դժբախտ պատահարի հետևանքով կուրանալով՝ ինքնասպանություն է գործել՝ ընդունելով կալիումի ցիանիդ և ինքն իրեն գնդակահարել է։
Ֆիլմագրություն
Անրի դե Մոնտերլանի մի շարք ստեղծագործություններ էկրանավորվել են։ Դրանցից է՝ «Մեռած թագուհին» (Պիեր Բուտրոն, Ֆրանսիա, 2009 թվականին)։ Նրա պիեսներով նկարահանվված ֆիլմերից է Ֆրանսուա Օզոնի «Նախերգանք» կարճամետրաժ ֆիլմը ( 2006 թվականին)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի սպաներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դրամատուրգներ Կատեգորիա:Ֆրանսիական ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Ինքնասպան գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ֆրանսիացի վիպասաններ Կատեգորիա:ԼԳԲՏ վիպասաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի բանաստեղծներ
Էսթեր Խեմչյան
Էսթեր Հայկի Խեմչյան, հայ բանագետ, բանասիրական գիտությունների թեկնածու։
Կենսագրություն
Էսթեր Հայկի Խեմչյանը ծնվել է ՀԽՍՀ Իջևանի շրջանի Դիտավան գյուղում։ Սովորել է նախ գյուղի ութամյա, ապա՝ Իջևանի թիվ 1 միջնակարգ դպրոցում։ 1967 թ. ընդունվել և 1972 թ. ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը։ Նույն թվականից աշխատում է Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի բանահյուսության տեսության և պատմության բաժնում որպես ավագ գիտաշխատող, բանասիրական գիտությունների թեկնածու է (թեկնածուական թեզը՝ «Տավուշի բանահյուսական ժառանգությունը») ։ Զբաղվում է բանահյուսական նյութերի գրառման, հրատարակման և ուսումնասիրման գործով։
1970-ական թվականներից մինչ օրս բանահյուսական նյութեր է գրառում Իջևանի տարածաշրջանի գյուղերում։ 1977-1985 թթ զբաղվել է անուշադրության մատնված Շամշադինի շրջանի ժողովրդական բանահյուսության նյութերի գրառմամբ և շրջագայել է շրջանի բոլոր բնակավայրերում։ Հավաքչական աշխատանք է կատարել նաև Նոյեմբերյանի, Գուգարքի և Կամոյի (Գավառ) շրջաններում։ Երկարամյա հավաքչական աշխատանքների արդյունքում հրատարակվել են «Տավուշ» (Հայ ազգագրություն և բանահյուսություն, հ. 21, 2000) և «Իջևան (Ձորոփոր)» (Հայ ազգագրություն և բանահյուսություն, հ. 25, 2008) մեծածավալ աշխատությունները, որոնցում առաջին անգամ հայ բանահյուսության պատմության մեջ ներկայացրել է Հայաստանի հյուսիսարևելյան շրջանների հարուստ և ինքնատիպ բանահյուսական ժառանգությունը։ 2009 թ. բան. գիտ. թեկնածու, ավագ գիտաշխատող Սվետլանա Վարդանյանի հեղինակակցությամբ կազմել և հրատարակել է բանահավաք Հ. Հովսեփյանի ղարադաղահայերից գրառած բանահյուսական նյութերը («Ղարադաղի հայեր, Բանահյուսություն, հ. II):
2011-2013 թթ. ՀՀ ԿԳՆ գիտության պետական կոմիտեի ֆինանսավորմամբ աշխատել է կորուսյալ Կարսի նահանգի բանահյուսական ժառանգության արխիվային բնագրերի վրա, որն ամբողջացվել է «Կարս. հայոց բանահյուսական մշակույթը» (2013) մեծածավալ աշխատության մեջ (համահեղինակներ՝ Ս.Բ. Հարությունյան,, Ս. Ա. Վարդանյան, Լ.Խ. Ղռեջյան, Մ.Խեմչյան) Հայ իրականության մ եջ առաջին անգամ ներկայացվել է Կարսի տարածաշրջանի ժողովրդական բանահյուսությունը իր բոլոր դրսևորումներով, որը Է. Խեմչյանը հանգամանորեն վերլուծել է ընդարձակ առաջաբանում։ 2013-2015 թթ դարձյալ ՀՀ ԿԳՆ գիուտության պետական կոմիտեի ֆինանսավորմամբ հետազոտական խմբի հետ (Ս.Բ. Հարությունյան, Մ.Հ. Խեմչյան, Ա.Կ. Պողոսյան) աշխատել է պատմական և կորուսյալ Մոկսի գավառի բանահյուսական ժառանգության ուսումնասիրման վրա։ Հետազոտական աշխատանքներն ամբողջացվել են «Մոկս». հայոց բանահյուսական մշակույթը (2015) ստվարածավալ աշխատության մեջ։ Հետազոտության արդյունքները Է. Խեմչյանը շարադրել է աշխատության առաջաբանում։
Է. Խեմչյանը հիմնականում զբաղվում է հեքիաթի ժանրով, մասնավորապես հեքիաթային բանաձևերով, որոնց ուսումնասիրությանն է նվիրված նրա «Կայուն բանաձևերը հայ ժողովրդական հեքիաթներում» մենագրությունը (անտիպ)։ Տարիներ շարունակ Է. Խեմչյանը ուսումնասիրել է արևելյան հանրահայտ պատմական դեմքերի (Ալեքսանդր Մակեդոնացի, Դանանդա Բահլուլ, Սողոմոն իմաստուն, Խիկար իմաստուն, Լենկ-Թեմուր, Հարուն ալ Ռաշիդ, Շահ Աբաս, Սուլթան Մուրադ և այլք) վիպական կերպավորումները և գիտական ամսագրերում ու ժողովածուներում տպագրել է բազմաթիվ հոդվածներ։ «Արևելքի պատմավիպական կերպարները հայ վիպական բանահյուսության մեջ» (դոկտորական ատենախոսություն) գիտական ուսումնասիրությունը շուտով կհասնի իր լրմանը։
Է. Խեմչյանը միաժամանակ ՀՀ ԳԱԱ հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի բանահյուսական արխիվի գլխավոր ֆոնդապահն է և ինստիտուտի համար ձեռք բերվող բանահյուսական նյութերի գրախոսը։ 1980-ական թթ. նա ուշադրություն է դարձրել Քուռ գետի աջ ափին տեղակայված հայկական Կռզեն գյուղի պատմությանը և բարբառին, հավաքել է մեծաքանակ բանահյուսական և ժողովրդագրական նյութեր, որոնք հետագայում համալրել է բռնագաղթված և Մասիսի շրջանում ապաստանած կռզենցիներից գրառած նյութերով՝ նպատակ ունենալով ամբողջացնելուց հետո հրատարակել։ Վերջին տասնամյակում Է. Խեմչյանը Մարինե Խեմչյանի հետ Ադրբեջանից բռնագաղթված և Տավուշի մարզում հանգրվանած փախստական գարդմանահայերից գրառում է բանահյուսական և ժողովրդագրական նյութեր՝ ոչ միայն նյութերը կորստից պահպանելու, այլև հետագա ուսումնասիրության նյութ դարձնելու համար։
1992 թ. Է. Խեմչյանը վարել է «Մեր պատմական գավառները» խորագրով հոդվածաշարը «Առագաստ» թերթում։
1996-2000 թթ. Է. Խեմչյանը վարել է «Կանչ» մանկապատանեկան թերթի «Աշխարհի զվարճախոսներ» խորագիրը կրող շարքը, որտեղ հանգամանորեն ներկայացրել է աշխարհի 200 (Բիրբալ, Մոլլա Նասրեդին, Բալակիր և ուրիշներ) և հայազգի 200 (Պոլոզ Մուկուչ, Պըլը Պուղի, Ծակ Սահակ և ուրիշներ) զվարճախոսներին և նրանց մասին պատմվող զվարճախոսությունները։
1997 թ. վարել «Հայոց ակունքներից» խորագիրը կրող հոդվածաշարը «Բումերանգ» թերթում։
1997-2004 թթ. (Մեծամորի համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետ) և 2003-2004 թթ. (Մ. Խորենացու անվ. համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետ) համատեղության կարգով աշխատել է որպես դասախոս (դասավանդել է բանահյուսություն, ազգագրություն, բարբառագիտություն, գրաբար, հայոց լեզվի պատմություն առարկաները)։
Վուզիե
Վուզիե (Vouziers), համայնք Ֆրանսիայի Շամպայն-Արդեն մարզի Արդեններ գավառում ։
Բնակչությունը 2013 թվականի դրությամբ կազմում է 4456 մարդ, բնակչության խտությունը` 104.90 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 42.48 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 185 կմ արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից 55 կմ հյուսիս-արևելք, Շառլվիլ Մեզիեր քաղաքից 45 կմ հարավ։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Պարտեզ (թերթ)
«Պարտեզ», գրական-մանկավարժական շաբաթաթերթ։ Լույս է տեսել 1903—1904 թթ.-ին, Ալեքսանդրիայում։ Խմբագիր-տնօրեն՝ Մ․ Ասքանազ։ Ծանոթացրել է մանկավարժության առաջադիմական մեթոդներին, «Մանկապարտեզ և ծաղկոց» խորագրի տակ տպագրել նյութեր՝ նվիրված հայերեն բանավոր ու գրավոր խոսքի ուսուցման բարելավմանը, սովորեցրել խաղեր ու վարժություններ։ «Պարտեզ»-ի գրական բաժնում զետեղվել են հայ և օտար հեղինակների ստեղծագործություններ։ Արձագանքել է միջազգային քաղաքական իրադարձություններին, համակրանք արտահայտել Ռուսաստանի հեղափոխական շարժումների նկատմամբ, տպագրել հաղորդագրություն ՌՍԴԲԿ-ի 2-րդ համագումարի վերաբերյալ։
Կատեգորիա:Եգիպտոսի հայկական շաբաթաթերթեր Կատեգորիա:Հայկական գրական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական մանկավարժական պարբերականներ Կատեգորիա:Պարբերականներ այբբենական կարգով
Հրեշտակ կամ դև (հեռուստասերիալ)
«Հրեշտակ կամ դև» (Ángel o demonio), «Plural Entertainment»-ի կողմից արտադրված իսպանական միստիկ հեռուստասերիալ։ Հեռարձակվել է Telecinco հեռուստաալիքով, 2011 թվականին։
Իսպանական հեռուստատեսությամբ հեռուստասերիալի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2011 թվականի փետրվարի 1-ին ։
Պատմություն
Առաջին եթերաշրջանի հեռարձակումն սկսվել է 2011 թվականի փետրվարի 1-ին, «Telecinco» հեռուստաալիքով։ Երեք օր անց (փետրվարի 4-ին) դիտորդների թիվը կազմել է 3,3 մլն մարդ (ընդհանուր լսարանի 15,9% -ը)։ Նախատեսվում էր թողարկել երկու եթերաշրջան` յուրաքանչյուրում 13 սերիա, սակայն վերջնական արդյունքում երկրորդ եթերաշրջանի սերիաների թիվը նվազել է` հասնելով 9-ի։ Telecinco-ի որոշման համաձայն, երկրորդ եթերաշրջանի ցուցադրումն սկսվել է առաջին եթերաշրջանի ավարտից անմիջապես հետո (առաջին եթերաշրջանն ավարտվել է 2011 թվականի մայիսի 10-ին, երկրորդն սկսվել է մեկ շաբաթ անց, մայիսի 17-ին)։
Սյուժե
Հեռուստասերիալը պատմում է Վալերիայի ճակատագրի մասին, ով մի անգամ տնից փախչելուց հետո իմանում է, որ ինքը Մալակ է` մաքուր հոգով աղջիկ, հրեշտակ։ Այժմ իր դաստիարակի` Նատաէլի օգնությամբ նա պետք է պայքարի դևերի, «ընկած հրեշտակների» դեմ, ովքեր ցանկանում են նրան իրենց կողմը դարձնել։ Յուրաքանչյուր սերիա պատմություն է որևէ մարդու կյանքի մասին, ում Վալերիան պետք է օգնի։ Այդ հարցում նրան օգնում է գիրքը, որի էջերը դատարկ են և լրացվում են միայն նրան նոր առաջադրանք տալու համար։
Սյուժեի գծերից մեկը Դամիանի` ընկած հրեշտակ, դևի հետ հարաբերություններն են ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպաներեն հեռուստասերիալներ
Երդում (ֆիլմ, 2012)
«Երդում» (The Vow), ֆիլմ-մելոդրամա, ռեժիսոր՝ Մայքլ Սաքս, հիմնված իրական պատմության վրա։ Գլխավոր դերերում՝ Չաննինգ Տատում և Ռեյչել Մաքադամս ։ Ֆիլմի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2012 թվականի փետրվարի 9-ին (Ռուսաստանում մարտի 1-ին)։
Սյուժե
Փեյջը և Լեոն իրենց ամուսնության 4-րդ տարում ավտովթարի են ենթարկվում։ Երբ կինը կոմայի մեջ էր Լեոն անգամ մի ժամով չէր հեռանում նրա կողքից, սակայն երբ Փեյջն ուշքի է գալիս ոչինչ չի հիշում ամուսնու մասին և այն սիրո մասին, որը թվում էր, թե հավերժ է։ Փեյջը մոռանում է իր կյանքի վերջին չորս տարիները, որոնց ընթացքում նա շատ էր փոխվել և դարձել էր այլ մարդ։ Երբ Փեյջի հարուստ ծնողներ` Բիլլ և Ռիտա Տորնտոնները իմանում են դրա մասին, նրանք այցելում են Փեյջին։ Փեյջը զարմանում է, երբ հասկանում, որ իր ծնողները չեն ճանաչում և առաջին անգամ են հանդիպում Լեոյին։ Բիլլն ու Ռիտան փորձում են ամեն կերպ տանել Փեյջին իրենց հետ, բայց Լեոն համոզում է և Փեյջը գնում է իր հետ։ Լեոն տանում է Փեյջին այն վայրերը, որտեղ նրանք եղել են միասին, օրինակ` «Մնեմոնիկ» սրճարանը, որտեղ նրանք միշտ խաղում էին «շոկոլադե ռուլետկա» խաղը կամ լիճը, որտեղ նրանք լողում էին ամեն ապրիլ, այն բանից հետո, երբ լսել էին 70-ամյա սպասավորի պատմությունը։ Փեյջը որոշում է ապրել իր ընտանիքի հետ, քանի որ շուտով իր կրտսեր քրոջ` Գվենի հարսանիքն է։ Լեոն բազմաթիվ փորձեր է անում, որպեսզի Փեյջը նորից իրեն սիրահարվի, սակայն Փեյջին ավելի շատ հետաքրքրում է այն փաստը, թե ինչու է նա լքել իրավաբանական ֆակուլտետը և իր նախկին փեսացու Ջերեմիին։ Չկարողանալով հասնել կնոջ սիրուն երկրորդ անգամ և հայտնվելով անհարգալից վիճակում Գվենի հարսանիքի ժամանակ, Լեոն համաձայնվում է բաժանվել։
Բայց ահա ամուսնալուծությունից հետո Փեյջն իմանում է իր հոր և ընկերուհի` Դայանի հարաբերությունների մասին, որի պատճառով էլ նա խզել էր կապը ընտանիքի հետ։ Ընտանիքից ոչ ոք չէր ասում Փեյջին այդ մասին, քանի որ վախենում էին նորից կորցնել աղջկան։ Այս ժամանակ Փեյջը հասկանում է, որ այդ պայմաններում նրա հիշողությունը չի վերականգնվի։ Աղջիկը թողնում է իրավաբանական համալսարանը, որտեղ վերադարձել էր հիշողության կորստից հետո և որոշում է ապրել վարձով տանը։ Փեյջի մոտ նորից հետաքրքրություն է առաջանում դեպի քանդակագործությունը և նա վերադառնում է գեղարվեստական համալսարան, որտեղ սովորում էր ամնեզիայից առաջ։ Այսպիսով, Փեյջն արդեն երկրորդ անգամ փոխում է իր կյանքը և դառնում է այն, ինչ-որ կար Լեոյին սիրահարվելու ժամանակ։ Մի անգամ, երբ Փեյջն իր իրերն էր հավաքում նա տեսնում է իր երդումը, որը նա գրել էր մենյուի վրա։ Նա այդ երդումը տվել էր Լեոյին իրենց ամուսնության ժամանակ, որը անցկացվել էր Չիկագոյի գեղարվեստական ինստիտուտում։ Շուտով հերոսները հանդիպում են «Մնեմոնիկ» սրճարանի մոտ և որոշում են սկսել իրենց հարաբերությունները նոր էջից։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:2012 ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Տորոնտոյում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Իրական դեպքերի վրա հիմնված դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Իրական դեպքերի հիման վրա նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:2010-ականների ռոմանտիկ դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Չիկագոյում Կատեգորիա:Ամերիկյան կենսագրական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մելոդրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Spyglass Entertainment ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Չիկագոյում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամուսնական դավաճանությունը ֆիլմերում Կատեգորիա:Ամերիկյան կենսագրական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների կենսագրական դրամա ֆիլմեր
Լեկա Զահարիա
Լեկա Զահարիա (ալբաներեն՝ Lekë Zaharia, ), 15-րդ դարի ալբանացի ազնվական, Զահարիաների տոհմի ներկայացուցիչ։ Եղել է իր ծնողների միակ արու զավակը։ Ունեցել է մեկ քույր, որն իր տղային տվել է իր հոր անունը՝ Կոյա  ։
Լեկայի սպանությունը
Ալբանացի պատմիչ Մարին Բառլետիի վկայությամբ՝ 1445 թվականին՝ Սկանդերբեգի քրոջ՝ Մամիկա Կաստրիոտիի հարսանիքի ժամանակ Լեկա Զահարիան վիճել է ալբանացի մեկ այլ իշխանի՝ Լեկա Դուկաջինիի հետ։ Վեճի պատճառը մի կին էր՝ Դուշմանիների տոհմի ժառանգորդուհի Իրենե Դուշմանին։ Վերջինս, ըստ երևույթին, գերապատվությունը տվել է Զահարիային, սակայն Դուկաջինին չի ցանկացել հաշտվել այդ իրողության հետ, տեղի տալ, զիջել։ Ազնվականների միջև բախում է տեղի ունեցել, և Դուկաջինին ծանր վիրավորվել է ու փրկվել միայն մեկ այլ ազնվականի՝ Վռանա Կոնտիի միջամտության շնորհիվ։ Երկու տարի անց՝ 1447 թվականին Լեկա Զահարիան դավադրաբար սպանվել է, և Լեկա Դակուջինիին են մեղադրել սպանության մեջ։
Ինչպես վկայում են վենետիկյան պատմական բնագրերը, այդ սպանությունը տեղի է ունեցել ոչ թե 1447, այլ 1444 թվականին ։ Վենետիկցի ժամանակագիր Ստեֆանո Մանյոն, հակադրվելով ալբանացի պատմիչ Մարին Բառլետիին, հայտնում է, որ Զահարիային սպանողը եղել է իր իսկ վասալը հանդիսացող Նիկոլաս Դուկաջինին և ոչ թե Լեկա Դուկաջինին  ։ Ստեֆանո Մանյոն հավելել է, որ Լեկա Զահարիան մեռնելուց առաջ իր ունեցվածքը կտակել է Վենետիկյան Հանրապետությանը ։
Հետևանքները
Քանի որ Լեկա Զահարիան ժառանգ չուներ, Սկանդերբեգը հայտարարել է, որ նրա Դագնում բերդը պետք է անցնի «Լեժայի լիգա» դաշինքին, որին անդամակցել էր Լեկան։ Բայց վերջինիս մայրը բերդը հանձնել է Վենետիկյան հանրապետությանը։ Հետևանքը եղել է ալբանա-վենետիկյան պատերազմը, որը շարունակվել է երկու տարի (1447–1448): Ի վերջո կողմերը պայմանավորվել են, որ բերդը կմնա վենետիկցիներին, բայց նրանք յուրաքանչյուր տարի պետք է որոշակի տուրք վճարեն Սկանդերբեգին ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Ալբանիայի պատմություն Կատեգորիա:Ալբանիայի քաղաքական գործիչներ
Ագնես դը Կուրտենե
Ագնես դը Կուրտենե ((Agnès de Courtenay), մոտ 1136 թվական, Եդեսիայի կոմսություն — մոտ 1184 թվական, Աքքա), Երուսաղեմի արքա Ամորի I-ի կինը, Եդեսիայի կոմս Ժոսլեն II-ի և Կիլիկիայի իշխանադուստր Բեատրիսի դուստրը։ 5 զավակներից հայտնի են որպես Երուսաղեմի արքա Բալդուին IV-ը և թագուհի Սիբիլ Անժուացին։
Ծագում
Ֆրանսիական ազնվական ծագուն ունեցող Կուրտենե տոհմը, որից սերում էր Ագնես դը Կուրտենեն, սերում էր ֆրանսիական առաջին թագավորական արքայատոհմից՝ Կապետինգներից։ Կուրտենե տոհմի առաջին ճյուղն իշխում էր միջնադարյան Ֆրանսիայում, իսկ երկրորդի ներկայացուցիչները ղեկավարում էին Եդեսիայի կոմսությունը։ 1118 թվականին Ժոսլեն I դը Կուրտենեն Եդեսիայի տարածքները ստանում է արքա Բալդուին II-ից։ Նրա որդի Ժոսլեն II-ը կարողանում է պաշտպանել կոմսությունը սարակինոսների հարձակումներից մինչև 1144 թվականը։ Ագնեսը մեծանում է Եդեսիայում և ապրում է այնտեղ մինչև Իմադ ալ-Դին Զանգիի կողմից քաղաքի գրավումը։
Առաջին ամուսնություն
Ագնեսի առաջին ամուսինն է դառնում Ռեյնալդ Մարաշացին։ Ամուսնությունն անզավակ էր։ Ռեյնալդը զոհվում է 1149 թվականին, Իմադ ադ-Դին Զենգիի բանակի հետ Ինաբի ճակատամարտում։ Հաջորդ տարի Մարաշը գրավվում է թյուրքերի կողմից, իսկ Ագնեսի հայրը կուրացվում է և գերի տարվում Հալեպ։ Իմանալով այդ մասին՝ Ագնեսը մնացած հողերը վաճառում է Բյուզանդական կայսրությանը, քանի որ այն չէր կարող պահպանել և հեռանում է Անտիոք։
Ամուսնություն Ամորի I-ի հետ
1157 թվականին Ագնեսը ամուսնանում է Յաֆֆայի և Ասկալոնի կոմս Ամորի I-ի հետ, ով Երուսաղեմի արքա Բալդուին III-ի եղբայրն էր։ Նրանք ունենում են երեք երեխա՝ Սիբիլ, Բալդուին IV և Ալիքս։ Վերջինս մահանում է նորածին ժամանակ։ Ագնեսն ու Ամորին ապրում էին Երուսաղեմում, որը որպես խնամակալ կառավարում էր մայր-թագուհի Մելիսենդան։ Բալդուին III արքան այդ ժամանակահատվածում պատերազմում էր սելջուկների դեմ։ Մելիսենդան մահանում է 1161 թվականին։ Հաջորդ տարի մահանում է նաև Բալդուին III-ը և Ամորին դառնում է Երուսաղեմի թագավորության արքա։
Երուսաղեմի Բարձրագույն Խորհուրդը հրաժարվում է Ամորիին հաստատել արքա այնքան ժամանակ, մինչև նա չեղարկի իր ամուսնությունը Ագնեսի հետ։ Հավանաբար, դա կապված էր Ագնեսի՝ թագուհի դառնալու համար բավականաչափ քաղաքական ազդեցություն ունենալու հետ։ 1144 թվականին Եդեսիայի կոմսությունը գրավվել էր Զանգիների ամիրայության զորքերի կողմից և Կուրտենե տոհմը չուներ նախկին ազդեցությունը։ Ամորին համաձայնվում է այդ պահանջների հետ, բայց պայմանով, որ երեխաները (Սիբիլ և Բալդուին) կպահպանեն իրենց բոլոր, այդ թվում՝ գահը ժառանգելու իրավունքները։ Միաժամանակ, Ագնեսը պահպանում է կոմսուհու տիտղոսը և Յաֆայի և Ասկալոնի եկամուտների մի մասը։ Ամուսնությունը լուծարվում է արյունակցական կապի ձևական պատճառաբանությամբ՝ Ագնեսը և Ամորին ունեին ընդհանուր նախապապ՝ Գի դը Մոնլերի։
Ամուսնություն Հուգո դ’Իբելինի հետ
Չնայած տիտղոսի և եկամուտների մի մասի պահպանման, Ագնեսը կորցնում է ազդեցությունը արքունիքում։ Նրա զավակները դաստիարակվում էին առանց նրա մասնակցության։ Բալդուինին արքունիքում դաստիարակում է Վիլհելմ Տյուրոսցին, իսկ Սիբիլին՝ նրա ազգականուհի Յովետա Բեթղեհեմցին, Բեթղեհեմի Սուրբ Ղազար վանքում։ 1167 թվականին Ամորին կնության է առնում Մարիա Կոմնենեին՝ բյուզանդական կայսր Մանուիլ I Կոմնենոսի թոռնուհուն։ Այդ ամուսնությունը նպատակ ուներ ամրապնդել Բյուզանդիայի հետ միությունը։ Ամուսնալուծությունից քիչ անց՝ 1163 թվականին, Ագնեսն ամուսնանում է Հուգո դ’Իբելինի հետ։ Նրանց ամուսնությունը տևում է վեց տարի, մինչև Հուգո դ’Իբելինի մահը՝ 1169 թվականը։ Վերջինս զոհվել էր Սանտիագո դե Կոմպոստելա ուխտագնացության ժամանակ։
Ամուսնություն Ռեջինալդ դը Գրանյեի հետ
1170 թվականին Ագնեսն ամուսնանում է Սիդոնի իշխան Ռենո դը Գրանյեի հետ։ Այդ ամուսնությունը տևում է մինչև 1184 թվականը՝ նրա մահը։
1174 թվականին մահանում է արքա Ամորի I-ը և գահը ժառանգում է Ագնեսի որդի Բալդուին IV-ը, ով այդ ժամանակ արդեն հիվանդ էր բորոտությամբ։ Նրա ժամանակներում առաջին խնամակալ էր հանդիսանում Միլ դը Պլանսին, սակայն շուտով նա դուրս է մղվում Տրիպոլիի կոմս Ռայմունդ III-ի կողմից։ Ռայմունդին աջակցում է Ագնեսի ամուսին Ռենոն և նախկին ամուսնու ընտանիքը՝ Իբելինները։ Այսպիսով, Ագնեսը կրկին հաստատվում է արքունիքում՝ որդու կողքին, ումից բաժանված էր։ Հետագայում նա որդուն ուղեկցում էր Բարձրագույն Խորհրդում և նույնիսկ ռազմական արշավներում, նույնիսկ նրանից հատո, երբ նա կուրանում է և թուլանում է բորոտության պատճառով։
Այրիացած թագուհի Մարիա Կոմնենեն կորցնում է ազդեցությունը արքունիքում և ստիպված է լինում հեռանալ Նաբլուս։ Մարիան ցանկանում էր, որ գահը ժառանգի նրա դուստր Իզաբելը և այդ պատճառով չէին կարողանում հաշտվել Ագնեսի հետ։ Սիբիլը, ընդհակառակը, վերադառնւմ է արքունիք, հենց հասնում է տարիքի, որը նրան թույլ էր տալիս ամուսնանալ։ 1176 թվականին Բալդուինը նրան կնության է տալիս Գիլյոմ (Վիլհելմ) դը Մոնֆերանցուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Երուսաղեմի թագուհիներ
Պրեսիա
Պրեսիա (Pressiat), կոմունա Ֆրանսիայում, մտնում է Ռոն Ալպեր մարզի կազմի մեջ։ Մտնում է Տրեֆֆոր Կյուիզյա կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի օկրուգը Բուրկ ան Բրեսն է։
Կոմունայի կոդը՝ 01312։
Աշխարհագրություն
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 370 կմ հարավ-արևելք, դեպի հյուսիս-արևելք՝ Լիոն քաղաք, 80 կմ է և 18 կմ հյուսիս-արևելք Բուրկ ան Բրեսից ։
Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 224 մարդ։
Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) ունեցող 150 մարդկանցից 122-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 28-ը` պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը` 81,3% է, 1999 թվականին՝ 71,7%)։ 122 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 112-ը (65 տղամարդ, 47 կին), գործազուրկ է եղել 10 մարդ (2 տղամարդ և 8 կին)։ 28 պասիվներից 11 հոգի եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 9-ը՝ թոշակառու, 8 պասիվ են եղել այլ պատճառներով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Էլեկտրակիթառ
Էլեկտրակիթառ, կիթառի տարատեսակ էլեկտրական պիկապներով, որոնք առաջանում են էլեկտրական հոսանքի տատանումների արդյունքում առաջացող մետաղական լարերի տատանումների շնորհիվ։ Պիկապների ձայնն օգտագործվում է հատուկ ձայնային էֆֆեկտներ ստանալու նաև բարձրախոսներին հեշտությամբ միանալու նպատակով։ «Էլեկտրակիթառ» բառն առաջացել է «էլեկտրական կիթառ» բառակապակցությունից։
Առավել տարածված են վեցլարանի էլեկտրակիթառները։ Վերջիններիս դասական կառուցվածքը նման է ակուստիկ կիթառի կառուցվածքին. մի լյա ռե սոլ սի մի (E A D G B E)։ Բավական հաճախ օգտագործվում է «dropped D» կառուցվածքը, որի ժամանակ ներքին լարը ներկայանում է ռե-ն (D) և ավելի ցածր պարամետրեր (Drop C, Drop B)։ Սա օգտագործում են մետալ և ալտերնատիվ երաժշտություն նվագելիս։
Էլեկտրակիթառի պատմությունը
Էլեկտրակիթառը՝ առաջին մագնիսական ձայն հանող սարքը, ստեղծել է Լլոիդ Լոեռը (Lloyd Loar), 1924 թվականին։ Ինժեներ, գիտնական, ով աշխատում էր Գիպսոն (gibson) ընկերությունում։ Իսկ ո՞վ է առաջին անգամ նվագել էլեկտրակիթառով։ Դա առաջին անգամ արեց Լես Պոլը, ով եղել է դաշնակահար։
Էլեկտրակիթառը Ռոքի ասպարեզում
Ռոքի ծնունդից սկսած՝ կիթառը եղել է ռոքի անբաժան մաս։ Երբ առաջին անգամ կիթառով նվագեցին, մարդկանց վրա թողեց անմոռանալի տպավորություն։ Մարդիկ սկսեցին ավելի հաճախ գտնվել համերգների ժամանակ, որտեղ կար էլեկտրոկիթառ։ Հենց այսպես էլ կիթառը դարձավ հայտնի։ Էլեկտրակիթառները, որպես կանոն, պատրաստվում են փայտից ։ Ամենատարածված նյութերն են լաստենու, հացենու, կարմրափայտ ծառի, թխկու բնափայտերը։ Գրիֆի նշագրման համար օգտագործում են պալիսանդր, սև ծառի փայտ կամ թխկու փայտ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կիթառ Կատեգորիա:Ամերիկյան հայտնագործություններ Կատեգորիա:Էլեկտրակիթառներ
Էվելին Վենեյբլ
Էվելին Վենեյբլ (Evelyn Venable, ), ամերիկացի դերասանուհի։
Կենսագրություն
Ծնվել է Ցինցինատիում։ Անգլերենի ուսուցիչներ Էմերսոն Վենեյբլի և նրա կնոջ՝ Դոլորեսի միակ երեխան էր։ Դպրոցն ավարտելուց հետո սովորել է Նյու Յորք նահանգի Վասար քոլեջում, իսկ հետո ընդունվել է Ցինցինատիի համալսարան։ Դերասանական կարիերան սկսել է դեռևս դպրոցական տարիներից՝ խաղալով «Ռոմեոն և Ջուլիետ» և «Ինչպես կցանկանաք» բեմադրություններում։ Դեռևս համալսարանի ուսանող եղած ժամանակ մասնակցել է Ուոլտեր Համպդենի «Սիրանո դե Բորժերակ» և «Համլետ» հյուրախաղային ներկայացումներին ։
1934 թվականին ֆիլմերից մեկի նկարահանումների ժամանակ ծանոթացել է օպերատոր Հել Մորի հետ և նույն տարում էլ ամուսնացել։ Զույգն ունի 2 դուստր՝ Դոլորեսը և Ռոզալիան։ 1943 թվականին Վենեյբլը հեռացել է կինոյից՝ նվիրվելով ընտանիքին և երեխաների դաստիարակությանը։ Հետագայում նա ավարտել է Լոս Անջելեսի կալիֆոռնյան համալսարանը, որտեղ հետագայում սկսել է դասավանդել դասական հունական պիեսներ։ Էվելին Վենեյբլը մահացել է 1993 թվականին 80 տարեկան հասակում քաղցկեղից, Քեռ դ՚Ալեն քաղաքում՝ Այդահո նահանգում։ Ամերիկյան կինոարտադրության մեջ նրա ավանդը Հոլուվուդյան փառքի ծառուղում նշվում է աստղով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հոկտեմբերի 18 ծնունդներ Կատեգորիա:1913 ծնունդներ Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով Կատեգորիա:Նոյեմբերի 15 մահեր Կատեգորիա:1993 մահեր Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ Կատեգորիա:Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ
Կիրակոս Ազարյան
Կիրակոս Ազարյան (, Կարին լեռան մոտ), հայ բժիշկ։
Կենսագրություն
Կիրակոս Ազարյանը ծնվել է 1878 թվականին, Խարբերդի նահանգի Խարբերդի գավառի Հյուսեյնիկ գյուղում՝ Ֆերմանյան ընտանիքում։ Մանուկ տարիքում կորցրել է հորը։ Մայրը երկրորդ անգամ ամուսնացել է Խարբերդի նահանգի Մեզիրե (Մեզրե) քաղաքի ավետարանականների հոգևոր հովիվ վերապատվելի Ազարյանի եղբոր հետ։ Նախնական կրթությունն ստացել է Խարբերդում, ապա ավարտել ամերիկացի միսիոներների՝ քաղաքում հիմնած Եփրատ քոլեջը։ 1897 թվականին մեկնել է ԱՄՆ` կրթություն ստանալու։ Սկզբում աշխատել է գործարաններում, այնուհետև սովորել Չիկագոյի, ապա` Սենթ Լուիզի բժշկական համալսարաններում։ Բժշկական կրթությունն ավարտելուց հետո կարճ ժամանակ սովորել է նաև Թենեսի նահանգի Նեշուիլ քաղաքի աստվածաբանական ճեմարանում։ 1911 թվականին վերադարձել է Մեզիրե, ամուսնացել Զապել Ազարյանի հետ։ Մեզիրեում բացել է սեփական բժշկական կլինիկա։ Հետագայում կրկին մեկնել է ԱՄՆ և Սենթ Լուիզի բժշկական համալսարանում մասնագիտացել ակնաբուժության գծով։ 1913 թվականին վերադառնալով Մեզիրե՝ զբաղվել է համաքաղաքացիների բուժմամբ։
Առաջին համաշխարհային պատերազմն սկսվելուն պես, 1914 թվականի աշնանը զորակոչվել է օսմանյան բանակ և զինվորական բժիշկ ծառայելու ուղարկվել Կարինի ռազմաճակատը։ Վեց ամիս ծառայելուց հետո, դեռևս նախքան Կարինի հայերի տարագրությունը, ձերբակալվել է և բանտարկվել Կարինի բանտում։ 1915 թվականի գարնանը իր բախտակից 250 մտավորականների (բժիշկներ, դեղագործներ, այլ մասնագետներ) հետ աքսորվել է Մուշ։ Հասնելով Կարին/Խոփ (Քոփ) լեռան մոտ, բոլորը, այդ թվում՝ 37 տարեկան Կիրակոս Ազարյանը, գնդակահարվել են։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության զոհեր Կատեգորիա:Հայ ակնաբույժներ
Լյուդմիլա Լապտևա
Լյուդմիլա Պավլովնա Լապտևա, Մոսկվայի պետական համալսարանի խորհրդային և ռուս բոհեմ պատմաբան- բոհեմիստ, պատմական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր (2008 թվականից ): Լապտևան Չեխիայի ու Սլովակիայի ռուսական պատմագրության, լուժիցկի սերբերի պատմության, ռուս սլավոնական ուսումնասիրությունների պատմության, արևմտյան (և հարավային) սլավոնների միջմշակութային և գիտական կապերի պատմության մասնագետ է ։
Կենսագրություն
1943 թվականին ընդունվել է Տամբովի մանկավարժական ինստիտուտի պատմության ֆակուլտետ, որտեղից 1944 թվականին տեղափոխվել է Մոսկվայի մարզային մանկավարժական ինստիտուտ, այժմ ՝ ՄՊՄՀ (միջնադարի պատմության ֆակուլտետ)։ Միևնույն ժամանակ, նա սովորում էր ֆիզկուլտուրայի ֆակուլտետում, հրապուրվում էր լեռնագնացությամբ։ Սովորել է ՄՊՄՀ-ի ասպիրանտուրայում։ 1952 թվականին պաշտպանել է   թեկնածուական ատենախոսություն`« Չեխ ժողովրդի պայքարը Հաբսբուրգների հեղափոխական քաղաքականության դեմ` 16-րդ դարի երկրորդ կեսին- 17-րդ դարի սկզբին», իսկ 1973 թվականին՝ դոկտորական ատենախոսություն (ԽՍՀՄ ԳԱ սլավոնական հետազոտությունների և բալկանագիտության ինստիտուտում) «Ռուսական գրականությունը հուսիթական շարժման մասին (19-րդ դարի 40-ականներ – 1917)» թեմայով։ 1959 թվականից աշխատել է Մոսկվայի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետի հարավային և արևմտյան սլավոնների պատմության ֆակուլտետում. Դասախոսություններ է կարդացել սլավոնների պատմության, Չեխիայի պատմագրության, ինչպես նաև հատուկ դասընթացների վերաբերյալ։ 1975 թվականին նրան շնորհվել է պրոֆեսորի գիտական կոչում ։
Աշխատանքներ
2008 թվականի վերջին լույս տեսան Լապտևայի 586 գործերը (նրա ստեղծագործությունների մոտավորապես մեկ երրորդը տպագրվել են Չեխիայում, Սլովակիայում, Լեհաստանում, Բուլղարիայում, Գերմանիայում, Հունգարիայում, Ուկրաինայում և այլ երկրներում ), այդ թվում քսանից ավելի մենագրություններ `
Գրականություն
Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Կին պատմաբաններ Կատեգորիա:Խորհրդային պատմաբաններ Կատեգորիա:Ռուս պատմաբաններ
Ժան Ռեյ
Ժան Ռեյ (նաև Ռե, Jean Ray, ), բելգիա-ֆլամանդացի գրող։ Նա գրել է ֆրանսերեն և ֆլամանդերեն՝ իր վերջին առավել հայտնի Ջոն Ֆլանդերս (John Flanders) մականվան ներքո։ Անգլիայում նա հայտնի է իր «Մալպերուտյուի» (1943) վեպով, որի հիման վրա Հարի Կյումելը 1971 թվականին ֆիլմ է նկարահանել։
Առասպելը
Ըստ գրողի կողմից ջանասիրաբար տարածված առասպելի՝ նրա կյանքը լի էր ռոմանտիկ պահերով։ 1950 թվականին իր ինքնակենսագրականում գրել է, որ նրա մի տատիկը եղել է հնդիկ, իսկ մյուսը՝ 1848 թվականին մասնակցել է Փարիզի հեղափոխությանը, երբ նա 15 տարեկան էր, ինչպես և իր ծնողները, դարձել է նավաստի և նավարկել է ծովով։ Նա եղել է վագրեր վարժեցնող, դահիճ Վենետիկում, ԱՄՆ-ում զբաղվել է ալկոհոլի առք ու վաճառքով և ի վերջո 1927 թվականին բանտարկվել է։ Երկու տարի անցկացրել է բանտում՝ լքված ընկերների ու ընտանիքի կողմից, ապա փետուր վերցրել ձեռքը ։
Ժեն Ռեյը հաճախ էր ստում իր արկածների վերաբերյալ, հակասությունների ժամանակ նա կատակում էր «Ժան Ռեյը հենց Ժան Ռեյն է։ Նրա հետ երբեք չգիտես...»: Նրա նշումների և ասույթների «Memorial de Jean Ray» (Sailor՝s Memories, Kuurne) գիրքը սկսվում է հետևյալ տողերով. «Դատեք մարդուն, ոչ թե նրանով, ինչը նա է իր մասին ասել, այլ նրանով, ինչ նա ասել է ուրիշների մասին»։ Նա իր ընկերների վերաբերյալ՝ սկսած Մորիս Ռեներից վերջացրած Միշել դե Գելդերեդով, միշտ դրականորեն է արտահայտվել ։
Մանկությունը և պատանեկությունը
Գրողը ծնվել է Գենտ քաղաքում ապրող ֆլամինդացիների ընտանիքում։ Ծնվել է նավահանգստային մանր պաշտոնյա՝ Ջոսեֆ Էդմոնդ դե Կրեմերի (Joseph Edmond) և բելգիացի սոցիալիստ-քաղաքագետ Էդուարդ Անսելեի քրոջ՝ ուսուցչուհի Մարի Թերեզա Անսելենի (Marie Thérèse Anseele) բավականին հարուստ ընտանիքում ։ Ի տարբերություն առասպելի՝ նրա հայրական պապն եղել է հացթուխ՝ Անտվերպենում, իսկ տատիկը ծնունդով Լեմբուրից էր, նրա մոր ընտանիքը զբաղվել է կոշիկի արտադրությամբ ։
Սկսնակ գրողի առաջին փորձերը 1904 թվականին հայտնվել են ուսանողական թերթերում ։ Ծնողների կամքին հակառակ, չի ավարտում Գենտի պետական մանկավարժական քոլեջը , նա փորձում է իր ուժերը թատերգություններ գրելով Ռևյուի համար։ Թատերական փորձերի ժամանակ, նա հանդիպում է իր ապագա կնոջը՝ դերասանուհի և երգչուհի Նինի Բալտային (Nini Balta), ում իրական անունը Վիրջինա Բալ էր (Virginie Bal) :
Պաշտոնյա, ապա գործարար
1910 թվականին նա դարձավ քաղաքապետարանի ցածր պաշտոնյա, իսկ 1912 թվականի փետրվարի 17-ին ամուսնացավ Վիրջինայի հետ ։ 1913 թվականին նրանք ունեցան դուստր, ում անվանեցին Լյուսեն Մարի Թերեզ Էդմոն դե Կրեմեր (Lucienne Marie Thérèse Edmond De Kremer), ավելի հայտնի է, որպես Լուլու (Lulu)  : Այդ ժամանակ դե Կրեմերը ավելի շատ ժամանակ էր տրամադրում երաժշտական թատերգություններ գրելուն և իր ուժերն էր փորձում լրագրության մեջ՝ թղթակցելով «Gand XXième siècle – Gent XXe eeuw» ամսագրին, նրան այնտեղ պահում էին, քանի որ նա վայելում էր իր մորեղբոր հովանավորությունը ։ Առաջին աշխարհամարտի սկզբին նա նորից կենտրոնացավ թատերգությունների վրա, մի կողմ թողնելով լրագրողի և գրողի աշխատանքը ։
Ժան Ռեյը 1919 թվականին թողեց գործակատարի պաշտոնը և անմիջապես աշխատանքի անցավ Աուգուստու Վան դեն Բոգարդեի (August Van den Bogaerde) մոտ, որպես ֆինանսական գործակատար։ Ֆինանսական գործունեությանը զուգահեռ, նա մամուլում տարբեր ծածկանուններով տպագրում է մի շարք ստեղծագործություններ։ Նրա մականուններից էին՝ Ժան Ռեյ, Ջոն Ֆլանդերս, Թայգեր Ջեք, ԷռԷմ Թեմփըլ, Ջոն Սեյլոր, Քեփիտեն Բիլ, Ալիս Սաուտոնշ և այլն ։ 1920 - 1923 թվականներին նա հրատարակում է իր ամսագիրը՝ «Journal de Gand - Echo des Flandres»-ը, վաճառքի անկումից հետո անվանափոխեց «L'Ami du Livre»-ի և սկսեց հրապարակվել երկու ամիսը մեկ, սակայն այս փոփոխությունն էլ օգուտ չտվեց, դրա հետևանքն եղավ այն, որ դե Կրեմերը սկսեց դիմել ֆինանսական խախտումների ։
Պատմվածքների առաջին ժողովածուն և ձերբակալումը
1925 թվականին լույս տեսավ նրա ֆանտաստիկ պատմվածքների առաջ ժողովածուն՝ «Պատմվածքներ գրված վիսկիի ազդեցության տակ» (Les contes du whisky), այն իր բնույթով նման է գոթական գրականությանը և Էդգար Պոի նովելներին ։ Դե Կրեմերը ստորագրել է ժողավածուն Ժան Ռեյ մականունով, որը առաջացել է իր երկու սկզբնական անունների սկզբնամասերի միավորումից՝ RAYmond Jean : ժողովածուն շատ լավ ընդունվեց քննադատների կողմից, ինչպես նաև իր հայրենիքում և Ֆրանսիայում, ինչը դե Կրեմերին շատ ոգևորեց և հայտարարեց, որ շուտով կհրատարկվի նաև երկրորդ ժողովածուն՝ «Մաքուր տուն»-ը (La Rum Row), որն այդպես էլ լույս չտեսավ՝ հետագա իրադարձությունների պատճառով ։
Ժան Ռեյը այդ ժամանակ շատ հարուստ էր (օրինակ՝ նրա աղջկան անձնական վարորդն էր տանում դպրոց, իսկ հանգստյան օրերին ամբողջ ընտանիքով գնում էին ծով), սակայն 1926 թվականին նրան ձերաբակալեցին խարդախության կասկածանքով։ 1927 թվականի հունվարի 27-ին ճանաչվեց մեղավոր՝ 1.5 միլիոն բելգիական ֆրանկ յուրացնելու համար (2007 թվականի դոլարի փոխարժեքով, մոտավորապես 5 միլիոն ամերիկյան դոլար)։ Նրան դատապարտեցին վեց տարի ազատազրկման, սակայն երկու տարի անց նրան ազատ արձակեցին՝ լավ վարքի համար ։ Ազատազրկման ժամանակ նա աշխատում էր բանտի գրադարանում, որտեղ նա գրեց իր հայտնի պատմությունները, որոնցից է «La Ruelle Ténébreuse»-ը : Կնոջ և աղջկա համար դա մեծ հարված էր, նրանցից երես թեքեցին բոլոր բարեկամները, սկսած Անսելեից ։