cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Վերա Խոլոդնայա
Խոլոդնայան որպես դերասանուհի
Վերա Խանժոնկովան գրել է, որ Խոլոդնայան համբավ էր ձեռք բերել իր «բացառիկ արտահայտիչ արտաքինի և հմայքի» շնորհիվ, իսկ ռեժիսոր Իվան Պերեստիանին, ով աշխատանքային փորձ ուներ և ծանոթ էր հայտնի դերասանուհուն, ասում էր, որ հանդիսատեսին գրավում էր «կազմվածքի, աչքերի և շարժումների պասիվ քնքշությունը»։ Չեսլավ Սաբինսկին առանձնացնում էր արտիստուհու երկու կարևոր հատկանիշերը, «Կինեմատոգրաֆիական ապարատի համար գեղեցիկ մոդել» և «Վերա   Խոլոդնայայի ստեղծած ստանդարտը» բազմակի և կանխամտածված ինքն իրեն խաղալը՝ հրաժարվելով նույնիսկ փոխել սանրվածքը՝ վախենալով, որ հանդիսատեսը չի ճանաչի։ Այնուամենայնիվ, եթե հավատանք նրա քրոջը՝ Խոլոդնայան զգուշորեն էր  պատրաստվում յուրաքանչյուր դերի կատարմանը ։
Սալինդեյվիս
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա ։
Վերա Խոլոդնայա
Խոլոդնայան որպես դերասանուհի
Պատմաբան Վերա Ուստյուգովայի կարծիքով՝ դերասանուհու հաջողության գաղտնիքը «հենց նրա կանացի բնույթն» էր. դա փաստում էր, որ նա դարձել էր «հոգեպարարության և բնական բանականության» էկրանային մարմնավորում։ Արվեստաբան Ելենա Կաշչենկոն դա լրացնում է այն եզրակացությամբ, որ Խոլոդնայային բնորոշ էին մի շարք անհատական հատկություններ, որոնք բնորոշ են միայն իրեն և  հենց դա էր նրա առավելությունը մյուս դերասանուհիների նկատմամբ։
Սալինդեյվիս
Ջրագրության տվյալներ
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Վերա Խոլոդնայա
Խոլոդնայան որպես դերասանուհի
Խոլոդնայան անձնավորում էր ռուսական կինեմատոգրաֆի համար նոր, դեկադենտական տիպային առանձնահատկությունը, որը 1910-ականներին փոխարինեց «հաստ կարմիր այտերով ռուսական գեղեցկուհուն», կարծում էր կինոգետ Եվգենի Մարգոլիտը ։ Վերա Խանժոնկովան գրել  է. «Գրեթե բոլոր ֆիլմերում դերասանուհին խաղում էր առօրյա կրքերի զոհ պասիվ տառապող կնոջ դեր»։ Դա նկատել են նաև դերասանուհու ժամանակակից կինոքննադատները, օրինակ՝ Միխայիլ Բրայլովսկին։ Միևնույն ժամանակ, Խոլոդնայան համարվում էր կանացիության իդեալի՝ իր ժամանակի կանացի գեղեցկության գեղագիտական իդեալի արտահայտիչը։ Բորիս Լիխաչովը նրան բնութագրում էր որպես ռուսական կինոյի առաջին «անկախ, անհատական տաղանդ»։ Սեմյոն Գինզբուրգի կարծիքով նման ժողովրդականություն չի վայելել ոչ մի նախահեղափոխական դերասան, նույնիսկ Իվան Մոզժուխինը։
Իվան Պերեստիանին իր հուշերում «կտրականապես պնդում էր, որ Խոլոդնայային բոլորովին խորթ են ցանկացած տեսակի ստեղծագործական հույզերը»։ Խոլոդնայայի դերասանական խաղի մասին  նման կերպ են արձագանքել խորհրդային կինոքննադատներ Նիկոլայ Լեբեդևը, ով բնութագրել է Խոլոդնայային որպես «գեղեցիկ, բայց ոչ տպավորիչ դերասանուհի, կին-տիկնիկի, կին-խաղալիքի դերեր կատարող, այլոց կրքերի և պատահարների պասիվ զոհ», որպես «միջակ և անկենդան» կինոտիպար», և Սեմյոն Գինզբուրգը, ով կարծում էր, որ դերասանուհին ընդունակ չէ ավելիին, քան պարզապես կինոխցիկի առջև կեցվածք ընդունելը։ Բաուերը, Գինզբուրգի տեսանկյունից, «հնարում էր անիմաստ սյուժեներ, որոնք թույլ կտային այն արդյունավետորեն ներկայացել հանդիսատեսին», այնուամենայնիվ, հնարավորություն ստեղծելով Խոլոդնայայի վրա  փորձելու «ակտիվ, ուժեղ կամքի տեր անձնավորության կերպարը»։
Համապատասխան տեսակետը երկար ժամանակ գերիշխում էր խորհրդային գրականության մեջ, Ռոմիլ Սոբոլևը նկատել էր, որ դերասանուհու անունը դարձել էր «բուրժուական կինոյի» գռեհկության և անիմաստության հոմանիշ և ինչ-որ պահի «այն սկսվեց համարվել« անպարկեշտ» և Վերա Խոլոդնայայի մասին սկսել էին խոսել կտրուկ բացասական»։ Կինոքննադատը դրա համար մասամբ մեղադրում էր  ռեժիսորներ Բաուերին և Շարդինին՝ «նվաստացնելով դերասանի դերը որպես գեղարվեստական կերպարի հիմնական ստեղծող» և «խոչընդոտելով երիտասարդ դերասանուհու աճին»։ Եվգենի Մարգոլիտը նաև ուշադրություն հրավիրեց այն փաստի վրա, որ Խոլոդնայան՝ «հարավցի կինը է Պոլտավուհի, բուռն մարմնական ծաղկման աշխարհից», մարմնավորում էր իր խառնվածքին խորթ հերոսուհիների  կերպարներ, «որոնք տանջվում են սառը ապակեպատ սենյակ-ջերմոցներում» ։ Այս առումով նա դերասանուհուն համեմատել է 1920-ականների վերջին և 1930-ականների սկզբի կինոաստղ Էմմա Ցեսարսկայի հետ` վերջինիս անվանելով «շրջված Վերա Խոլոդնայա». «Նույնպես ուկրաինուհի, բայց լիարյուն, սպիտակ ատամներով, կենսուրախ, թխահեր` սեփական կրքի իրավունքը պաշտպանող կնոջ դերում» ։
Ռոմիլ Սոբոլևը խոստովանել է, որ չնայած Խոլոդնայան իր տաղանդի շնորհիվ համբավ ձեռք չբերեց, այնուամենայնիվ, նա տաղանդավոր էր։ Նրա դերասանական ներուժը նկատել է նաև ռեժիսոր Վլադիմիր Գարդինը, որի կինոնկարում Խոլոդնայան մի անգամ նշել էր իր նորամուտը. «Համոզված եմ, որ նա անցել է բոլոր աստիճանները՝ կենդանի մոդելից մինչև իսկական վարպետ։ Նրա վերջին ֆիլմերում արդեն զգացվում էր շնորհալի կերպարի զարթոնքը»։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսական համր կինոյի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Համր կինոյի դերասաններ Կատեգորիա:Ուկրաինացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ռուս կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա
Հնդկաստանի եվրոպական գաղութացում
Հնդկաստանի եվրոպական գաղութացում, առևտրի և գաղութների հիմնադրման նպատակով եվրոպական պետությունների կողմից անջատ հնդկական թագավորությունների նվաճում ։
Պորտուգալիա
Հնդկաստանում առաջին գաղութը եղել է 1510 թվականի պորտուգալացիների կողմից նվաճված Գոա նահանգը ։ Դրանից քիչ առաջ, 15 դարի վերջից մինչև 16-րդ դարի սկզիբը, պորտուգալացի հետազոտողները Վասկո դա Գամայի գլխավորության ջրային ճանապարհ էին գտել դեպի Հնդկաստան։ Երկրի փոխթագավոր էր նշանակվել Ֆրանսիշկու դի Ալմեյդան։ Գոան այդ ժամանակ դարձել էր Հնդկաստանի պորտուգալական գաղութների մայրաքաղաք։ 1538 թվականին Գանգեսի դելտայում հիմնադրվել է Գուգլի գաղութը։ Պորտուգալիան Հնդկաստանում առևտրով երկար չկառավարեց։ 16 դարի վերջին թագավոր Ֆիլիպ II-ը երկիրը միացրել է Իսպանիային։ 1640 թվականին Պորտուգալիան կրկին դարձել է անկախ, բայց առևտրի առաջնությունն այդ ժամանակ գտնվում էր անգլիացիների և հոլանդացիների ձեռքերում։ Պորտուգալիայի գաղութներից միայն մնացել էին ոչ մեծ Գոան, Դաման և Դիուն, որոնք այն ժամանակ մեծ նշանակություն չունեին։
Անգլիա
Հինդուստան թերակղզում իր գործունեության առաջին հարյուր տարում Բրիտանական Օստ-Հնդկական ընկերությունը զբաղված էր առևտրով։ 1617 թվականին Մեծ Մողոլների կայսրությունից առևտրի իրավունք ստանալուց հետո ընկերությունը նույնիսկ չէր մտածում նրանց քաղաքական ասպարեզից հեռացնելու մասին ։ Սակայն 18-րդ դարում կայսրությունը անկում էր ապրում, իսկ ընկերությունը պայքարի մեջ մտավ իր մրցակից Ֆրանսիական Օստ-Հնդկական ընկերության հետ։
17-րդ դարի սկիզբը՝ 1600 թվականը, Բրիտատանիայի և Հնդկաստանի պատմությունում շրջադարձային էր։ Անգլիացները մեծ ազդեցություն ունեին Հնդկաստանի վրա։ 18-րդ դարի վերջին նրանք ջախջախեցին այլ եվրոպական գաղութատերերին և ամրացան իրենց գաղութներում։ 1757 թվականին բրիտանացիները Ռոբերտ Քլեյվի հրամանատարությամբ Պլեսսիի ճակատամարտում հաղթեցին ֆրանսիացիներին և նրանց հնդիկ դաշնակիցներին։ Անգլիացիները իրենց հսկողությունը հաստատեցին Բենգալիայում և դարձան Հնդկաստանի առաջատար ռազմա-քաղաքական ուժը։ Բարձր հարկերը, որոնք նվաճված տարածքներում նշանակվել էին անգլիացների կողմից, 1969-1973 թվականներին առաջացրել էին մասսայական սով, որի ընթացքում մահացել էին 7-ից մինչև 10 միլիոն բենգալացի։ Սովը տարածվում էր նաև Վարանասիի, Ջամուի, Մումբայի և Չեննայի վրա։ 1857-1859 թվականներին կատարվել է Հնդկական ժողովրդական ապստամբությունը, որի պատճառներն էին հարկերի ծանրացումը, բրահմանների (նրանցից էր կազմվում բենգալական բանակը) հարկային արտոնության, սիփահիների (տեղական բնակչությունից հավաքագրված վարձկան զինվորներ) որոշ իրավունքների վերացումը, խոշոր ֆեոդալների մի մասի հողազրկումը, անգլիական ապրանքների հոսքի հետևանքով հնդկական արհեստագործության անկումը։ Բրիտանակացիների վարած քաղաքականությունը լցրել էր բնակչության համբերության բաժակը և ապստամբություն սկսելու համար միայն առիթ էր անհրաժեշտ։ Առիթ հանդիսացավ սիփահիների սպառազինության տակ անցած նոր Էնֆիլդի հրացանը ։ Այն ավարտվել է ապստամբության ճնշմամբ և Օստ-Հնդկական ընկերության վերացմամբ, որի հետևանքով Հնդկաստանը անցնում էր Բրիտանական գահի ուղիղ ենթակայության տակ։ Ապստամբությունն է առաջ բերել տարբեր կարծիքների բուռն ալիք  ։ Գաղութը ստացել էր «Բրիտանական Հնդկաստան» անվանումը։ Անգլիական նվաճումները գաղութի տարածքին միացրին նաև Մյանման և Պակիստանը։ Հնդկաստանի զորքերը մասնակցել են երկու համաշխարհային պատերազմերում։ 1947 թվականին Բրիտանական Հնդկաստանին անկախություն է շնորհվել, որից հետո երկիրը բաժանվել է երկու դոմինիոններ` Հնդկաստանի և Պակիստանի միջև։ Իր հերթին 1971 թվականին Պակիստանից անջատվել է Բանգլադեշը։
Հոլանդիա
Որոշ աղբյուրներում Հոլանդական Օստ Ինդիան պաշտոնապես անվանվում է նաև Նիդերլանդական Հնդկական ընկերություն։ Նիդերլանդական Հնդկաստանը չունի որևէ տարածք ներկայիս Հնդկաստանի տարածքում և նրա անվանումը որևէ կապ չունի Հնդկաստան պետության հետ։ Այս տարածաշրջանի համար մշտապես տեղի են ունեցել ռազմական բախումներ տարբեր զարգացած պետությունների միջև (Մեծ Բրիտանիա, Ֆրանսիա, Պորտուգալիա, Իսպանիա), սակայն ի վերջո հաղթողը եղել է Հոլանդիան։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հնդկաստանի պատմություն Կատեգորիա:Բրիտանական Հնդկաստան Կատեգորիա:Ֆրանսիական Հնդկաստան Կատեգորիա:Հոլանդական Հնդկաստան Կատեգորիա:Հարավային Ասիայի պատմություն
Դրուժելյուբովկա (այլ կիրառումներ)
Դրուժելյուբովկա, կարող է վերաբերել՝
Հակոբ Մանանդյան
Հակոբ Մանանդյան, հայ պատմաբան, բանասեր, աղբյուրագետ, պատմական գիտությունների դոկտոր (1938), պրոֆեսոր (1925), ԽՍՀՄ ԳԱ (1939) և ՀԽՍՀ ԳԱ (1943) ակադեմիկոս, ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1935) ։
Կենսագրություն
Ստանալով փայլուն և բազմակողմանի կրթություն` Հ. Մանանդյանը 1897 թ. հաջողությամբ պաշտպանում է «Պատմութիւն Աղուանից» աշխատության հեղինակի հարցի շուրջը» ավարտական թեզը Լայպցիգում` ստանալով փիլիսոփայության դոկտորի գիտական աստիճան։ Նրա աշխատանքի պաշտոնական ընդդիմախոսներն էին հայտնի գիտնականներ Բ. Դելբրույկը և Հ. Գելցերը, որոնց առաջարկությամբ էլ Հ. Մանանդյանի թեզը ներկայացվում է տպագրության և լույս է տեսնում Լայպցիգում` 1897 թ.:
1901-1903 թթ. պրոֆ. Ֆրանց Ֆինկի և Եզնիկ Գյանջեցյանի հետ միասին երիտասարդ հայագետը նախաձեռնում է Աբգար Հովհաննիսյանի նյութական օժանդակությամբ լույս տեսնող «Հանդէս հայագիտութեան» (հայերեն և գերմաներեն) գիտական պարբերականի հրատարակումը և դառնում է նրա խմբագիրներից մեկը։ 1902 թ. հունվարից նա նշանակվում է «Արարատ» ամսագրի խմբագրի տեղակալ։ Էջմիածնում գտնվելու տարիներին (1900-1905 թթ.) Հ. Մանանդյանը մտերմանում է ճեմարանում դասավանդող ուսուցիչներ Կոմիտասի և Հրաչյա Աճառյանի հետ։ Վերջինիս հետ ուսումնասիրում է Էջմիածնի մատենադարանի իմաստասիրական և պատմագրական ձեռագրերը, ծրագրում է աշխատություն գրել հայոց մշակույթի մասին։ Միաժամանակ նա այստեղ լայն հասարակական և հրապարակախոսական գործունեություն է ծավալում, աշխատակցում է օրաթերթերին, իսկ 1906 թ. մարտի 5-ից դառնում է խմբագիր-հրատարակիչ Գ. Մելիք-Կարագյոզյանի «Արշալույս» հայկական օրաթերթի ժամանակավոր խմբագիրը։
1900-1905 թվականներին դասավանդել է Էջմիածնի Գևորգյան ճեմարանում, 1905-1907 թվականներին՝ Թիֆլիսի առաջին և երկրորդ արական գիմնազիաներում, 1906-1907 թվականներին՝ Ներսիսյան դպրոցում, 1911-1913 թվականներին՝ Բաքվի ժողովրդական համալսարանում և 1915-1919 թվականներին՝ առևտրական դպրոցում։
Հակոբ Մանանդյանն ապրել է իր ժամանակի հասարակական-քաղաքական կյանքով և արձագանքել դրան։ Դժբախտաբար, նրա, ինչպես այս, այնպես էլ հետագա տարիների հասարակական և հրապարակախոսական գործունեությունը անուշադրության է մատնվել նրա կենսագիրների կողմից, հանգամանք, որն, անշուշտ, ստվերում է Մանանդյան-քաղաքացու դեմքը։ Նրան հատկապես հուզել են Արևմտյան Հայաստանում տեղի ունեցող ողբերգական իրադարձությունները։
1919 թվականի դեկտեմբերին հրավիրվել է ԵՊՀ, նշանակվել պատմալեզվագրական ֆակուլտետի դեկանի պաշտոնակատար։ 1920 թ. մայիսից Հ. Մանանդյանը ընդմիշտ տեղափոխվում է Հայաստան։ Նա գործուն մասնակցություն է ունենում համալսարանի ստեղծման ուղղությամբ տարվող նախապատրաստական-կազմակերպչական աշխատանքներին։ 1921 թ. հունվարին Լուսժողկոմատը հրավիրում է համալսարանի խորհրդի անդրանիկ նիստը` քննարկելու համալսարանի ռեկտորի ընտրության հարցը։ Փակ քվեարկությամբ համալսարանի առաջին ռեկտոր է ընտրվում Հակոբ Մանանդյանը (1921-1922)։ 1921-1923 թվականներին եղել է արևելագիտության և պատմագրական ֆակուլտետների դեկան, 1921-1925 թվականներին՝ հայ ժողովրդի պատմության ամբիոնի վարիչ, 1925-1931 թթ.՝ նույն ամբիոնի պրոֆեսոր։ ԵՊՀ-ում առաջինն է դասավանդել հայ ժողովրդի հին և միջնադարյան պատմություն։ 1931 թվականին ընդհատել է մանկավարժական աշխատանքը և զբաղվել միայն գիտական գործունեությամբ։
Վախճանվել է 1952թ. փետրվարի 4-ին Երևանում։
Հ.Մանանդյանի բրոնզաձույլ կիսանդրին ԵՊՀ կենտրոնական մասնաշենքի նախասրահում խորհրդանշում է ականավոր գիտնական-մանկավարժի դերը համալսարանի հիմնադրման, կայացման և համալսարանական գիտության զարգացման գործում։
Գիտական գործունեություն
Հեղինակ է հայերեն, ռուսերեն և գերմաներեն ավելի քան 150 աշխատությունների՝ նվիրված հայոց հին և միջնադարյան պատմությանն ու բանասիրությանը, պատմական աշխարհագրությանը, չափագիտությանն ու մշակույթին։ Զբաղվել է հունական իմաստասիրական երկերի հայերեն թարգմանությունների, հունաբան դպրոցի գործունեության, հատկապես Դավիթ Անհաղթի իմաստասիրական ժառանգության ուսումնասիրությամբ ։ Այս բնագավառում հայագիտական մնայուն արժեք է «Հունաբան դպրոցն և նրա զարգացման շրջանները» (Վիեննա, 1928) ուսումնասիրությունը։ Հայ պատմագիտական մտքի մնայուն գործերից են հին և միջնադարյան Հայաստանի հասարակական-տնտեսական հարաբերություններին նվիրված «Հայաստանի առևտրի և քաղաքների մասին» (ռուսերեն, Եր., 1930, 1954, 1985, ֆրանսերեն՝ 1965), «Ֆեոդալիզմը հին Հայաստանում» (Երևան, 1934, 1981), «Կշիռները և չափերը հնագույն հայ աղբյուրներում» (Եր., 1930, 1985) , «Երատոսթենեսի ստադիոնը և պարսից ասպարեսը» , «Հին Հայաստանի գլխավոր ճանապարհները» (Եր., 1936 , 1985), «Տիգրան Բ և Հռոմը» (Եր., 1940 , 1972 , 1977, ռուսերեն՝ 1943, ֆրանսերեն՝ 1963, անգլերեն՝ 2007), Արմավիրի հունարեն արձանագրությունները և այլ մենագրություններ։
Հակոբ Մանանդյանը հայագիտության ասպարեզ մտավ որպես բանասեր։ Դեռևս Էջմիածնում մանկավարժական աշխատանքին զուգընթաց նա սկսում է բանասիրական առաջին պրպտումները Գևորգյան ճեմարանի հարուստ մատենադարանում և մի շարք ուշագրավ հոդվածներ ու գրախոսականներ տպագրում «Արարատ» ամսագրում։ Ի սկզբանե Հ. Մանանդյանը հանգում է այն ճիշտ հետևությանը, որ հայոց պատմության հարցերը անհնարին է համակողմանի լուսաբանել, առանց ուսումնասիրելու հայկական և օտար աղբյուրները։ Նրա բանասիրական հետազոտությունների մեջ առանձնահատուկ տեղ են գրավում Մովսես Խորենացուն նվիրված ուսումնասիրությունները։
Գիտական մեծ արժեք ունեն Հ. Մանանդյանի հետազոտությունները` նվիրված գրերի գյուտին և Մեսրոպ Մաշտոցի գործունեությանը։ Հայաստանի 4-5-րդ դարերի քաղաքական, սոցիալ – տնտեսական և մշակութային կյանքի հետազոտության վրա հենվող նրա հարցապնդումները բացահայտում են Մաշտոցի կենսագրության և գործունեության, գրերի գյուտի պատմության հետ կապված մի շարք առեղծվածներ։ Նա իրավացիորեն գրերի գյուտը համարում է ոչ միայն մշակութային, այլև քաղաքական նշանակություն ունեցող խոշորագույն իրադարձություն։
Հայաստանի պատմության հելլենիստական ժամանակաշրջանի հարցերի լուսաբանմանն է նվիրված պատմաբանի «Տիգրան Բ և Հռոմը» արժեքավոր մենագրությունը։ Փաստական և աղբյուրագիտական հարուստ նյութերի հիման վրա Հ. Մանանդյանը վեր է հանել Տիգրան Երկրորդի փոթորկալից ժամանակաշրջանի գիտական պատմությունը։ Մանրակրկիտ կերպով համադրելով, գիտականորեն քննելով և վերագնահատելով Տիգրան Երկրորդի ժամանակաշրջանին նվիրված բոլոր սկզբնաղբյուրներն ու առկա գրականությունը` Հ. Մանանդյանը ժխտել է պատմագրության մեջ եղած այն թյուր տեսակետը, ըստ որի, Հռոմեական հանրապետության դեմ Տիգրանի և Միհրդատի մղած պայքարը ոչ այլ ինչ էր, քան «բարբարոս Արևելքի» պայքար «քաղաքակիրթ Արևմուտքի» դեմ։ Միաժամանակ պատմաբանը բացահայտեց հռոմեական նվաճողների դեմ հայ ժողովրդի մղած հերոսական պայքարի` մինչ այդ մութ մնացած դրվագները։ Սկզբնաղբյուրների հաղորդած տեղեկությունների վրա կառուցված նրա եզրակացությունները ու հարցապնդումները գիտական մեծ նշանակություն ունեն։ Ընդհանուր պատմագրության մեջ առաջին անգամ Հ. Մանանդյանն ապացուցեց Հռոմի դեմ հայերի մղած պատերազմների ազատագրական բնույթը, ցույց տվեց, որ հայերը մղում էին պաշտպանական-ազատագրական պատերազմներ` հանուն իրենց հայրենիքի անկախության, մինչդեռ պատմագրության մեջ արմատավորվել էր այն սխալ տեսակետը, թե իբր հայ-հռոմեական պատերազմներն իրենց բնույթով եղել են ազգային-կրոնական։ Ակադեմիկոս Մանանդյանի կարևոր ներդրումներից մեկն էլ այն էր, որ նա մեծ վարպետությամբ կարողացավ վեր հանել հելլենիստական մշակույթի, կենցաղի, ինչպես նաև առևտրի, արհեստների, քաղաքների և տնտեսության զարգացման երևույթները Տիգրան Մեծի ժամանակի Հայաստանում։ Նա նկատում է, որ Հռոմը, կործանելով Հայաստանի հելլենիստական մշակույթը, դրանով իսկ ոչնչացնում էր նաև երկրի «տնտեսական ու մշակութային հետագա զարգացման նախադրյալները»։ Մեծ է «Տիգրան Բ և Հռոմ» երկի ճանաչողական նշանակությունը համաշխարհային պատմության հելլենիստական ժամանակաշրջանի հանգուցային հարցերի լուսաբանման բնագավառում։ Անգնահատելի է ակադեմիկոս Հակոբ Մանանդյանի աշխատությունների գիտական արժեքը հին և միջնադարյան Հայաստանի, Աղվանքի, Վրաստանի ու Առաջավոր Ասիայի այլ երկրների պատմության ուսումնասիրության բնագավառում։ Կեսդարյա գիտական բեղմնավոր գործունեության ընթացքում նա հրատարակել է հարյուրից ավելի աշխատություններ, որոնք նպաստել են պատմագիտության, բանասիրության, պատմական աշխարհագրության և պատմագիտության օժանդակ ճյուղերի զարգացմանը։
Հ. Մանանդեան ձեռնարկել է «Քննական տեսություն հայ ժողովրդի պատմության» բազմահատոր աշխատության ստեղծմանը՝ նպատակ ունենալով շարադրել Հայաստանի մ թ.ա. VI - XVI դարերի ամբողջական պատմությունը (հ. I-III, 1945, 1952, 1957, նաև՝ 1977, 1978), որը, սակայն, մնացել է անավարտ։ Դեռևս 1920-ին, Հրաչյա Աճառյանի աշխատակցությամբ, հրատարակել է XII-XIX դարերի հայկական վկայաբանական գրականության հայտնի բոլոր բնագրերը (հ. I-II), գիտական հրատարակության է պատրաստել հին հունական իմաստասերների (Նոնոս, Էլիաս, Զենոն Ստոիկ, Արիստոտել և այլք) երկերի հայերեն թարգմանությունների բնագրերը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ պատմաբաններ Կատեգորիա:Հայ բանասերներ Կատեգորիա:Հայ աղբյուրագետներ Կատեգորիա:Դորպատի համալսարանի ուսանողներ Կատեգորիա:ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:ԵՊՀ պատմության ֆակուլտետի դեկաններ Կատեգորիա:Հայերը Վրաստանում Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ իսկական անդամներ Կատեգորիա:Հայ ուսուցիչներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Խորհրդահայեր
Լադիգինո (գյուղ, Վոսկրեսենսկի շրջան)
Լադիգինո (Ладыгино), գյուղ Ռուսաստանի, Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վոսկրեսենսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վոսկրեսենսկի շրջանի բնակավայրեր
Լևոն Գ
Լևոն Գ, Հայոց թագավոր Կիլիկիայում 1269 թ.–ից։
Հեթում Ա–ի ավագ որդին և հաջորդը։ Հեթումյան արքայատան երկրորդ գահակալը։
1256 թ.–ին Հեթում Ա 20–ամյա Լևոնին շնորհեց «ձիավոր ասպետի» կոչում և հռչակեց գահակից։ 1262 թ.–ին Լևոնը ամուսնացավ Լաբրոնի տեր Հեթում իշխանի դստեր՝ Կեռանի հետ։ Եգիպտոսի սուլթանության զորքի դեմ Սև լեռների շրջանում մղած մարտում արքայազն Լևոն գերվեց և բանտարկվեց, իսկ նրա եղբայր Թորոսը սպանվեց։ Հեթում Ա որոշ զիջումներից ազատեց Լևոնին։ Տարսոն քաղաքում նա օծվեց թագավոր, իսկ ծերունի հայրը մտավ Դրազարկի վանքը՝ իբրև կրոնավոր։ Լևոնի գահակալման սկզբնական տարիներին Կիլիկյան Հայաստանը գտնվում էր քաղաքական անբարենպաստ վիճակում։ Հարավ–արևելքից սպառնում էր հզորացած Եգիպտոսի սուլթանությունը, հյուսիսից՝ Իկոնիայի թուրքերը։ Լևոնի ռազմական դաշինքը մոնղոլների հետ ձևական բնույթ ուներ, վերջիններս զբաղված էին իրենց տիրապետության հյուսիսային և արևելյան սահմանների պաշտպանությամբ։ Երկրի ներսում սրվել էին ավատատիրական պառակտությունները։ Իր գահակալման առթիվ, երբ Լևոնը բանտարկյալներին ներում շնորհեց, իսկ հպատակ իշխաններին դիմեց՝ կարոտյալներին օգնելու հորդորով, որոշ իշխանական տներ դժգոհեցին և սրեցին պայքարը կենտրոնական իշխանության դեմ։ Հանգամանքներից օգտվելով, 1275 թ.–ին Եգիպտոսի մամլուքների զորքերը ներխուժեցին Կիլիկիա։ Սիս քաղաքի մոտ Լևոնի բանակը՝ Սմբատ սպարապետի առաջնորդությամբ, ջախջախեց թշնամուն և ազատագրեց երկիրը։ Մամլուքների դեմ կռիվներում Լևոնը հաղթանակեց նաև 1276 թ.–ին։ Այնուհետև Լևոնը հաղթեց Իկոնիայի սուլթանին և թաթար–մոնղոլական օժանդակ ուժերով արշավեց Ասորիք։ Փոփոխակի հաջողություններով կռիվները շարունակվեցին շուրջ մեկ տասնամյակ։ 1285 թ.–ին Եգիպտոսի սուլթանի հետ Լևոնը ստորագրեց 10–ամյա խաղաղության պայմանագիր։ Կողմերը գերիներին փոխանակեցին, և ազատ առևտրի իրավունք շնորհվեց վաճառականներին։
Ներքին քաղաքականություն
Լևոնի ներքին քաղաքականությունը նպաստել է երկրի տնտեսության ու մշակույթի զարգացմանը։ 1271 թ.–ին նա վերանորոգեց վենետիկցիների, իսկ 1288 թ.–ին՝ ջենովացիների հետ կնքած առևտրական պայմանագրերը։ Ջենովայի դիվանատանը ցարդ պահպանվում է 1288 թ.–ին ջենովացիներին շնորհած պարգևագիրը հաստատված Լևոնի կնիքով ու ստորագրությամբ։ Լևոնը հատել է ոսկյա, արծաթյա և պղնձյա դրամներ, որոնք շրջանառության մեջ են եղել նաև օտար երկրներում։ Լևոնի հովանավորությունն են արժանացել հայ մշակույթի նշանավոր գործիչներ Վարդան Մեծը, Ստեփանոս Օրբելյանը, Հովհաննես Երզնկացին, Վահրամ Րաբունին։
Ընտանիք
Կինը՝ Կեռան Հեթումյան երեխաներ՝
Կատեգորիա:Հեթումյաններ Կատեգորիա:Կիլիկյան Հայաստանի թագավորներ
Խուան Արոլաս
Խուան Արոլաս (Juan Arolas, ), XIX դարի իսպանացի վանական, մանկավարժ և բանաստեղծ:
Կենսագրություն
Խուան Արոլասը ծնվել է Բարսելոնայում՝ 1805 թվականի հուլիսի 20-ին։
Դեռ երեխա ժամանակ Խուան Արոլասը հասավ Վալենսիա քաղաք, որտեղ տասնչորս տարեկան հասակում մտավ պիարիստների վանական միաբանություն (Աստծո մոր անունով աղքատ կանոնավոր քրիստոնեական դպրոցների միաբանություն), որը զբաղվում էր երիտասարդության դաստիարակությամբ ։ 1821 թվականին՝ 16 տարեկան հասակում, պատանին կուսակրոն է ձեռնադրվել և, ավարտելով փիլիսոփայության և աստվածաբանության դասընթացը, 1825 թվականին ստացել է վարժարանի ուսուցչի տեղը նույն վանքում, որն էլ զբաղեցրել է մինչև 1842 թվականը։
XIX դարի վերջին և XX դարի սկզբին Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարանի էջերում տրվել է Խուան Արոլասի ստեղծագործության հաջորդ գնահատականը։ Նույնիսկ պատանեկան ստեղծագործությունները՝ «Libro de amores», «Poesias pastoriles» և «Cartas amatorias», տարբերվում են բանաստեղծության անսովոր մշակումից և ձևի նրբագեղությունից։ Շատ ավելի բարձր են բանաստեղծի քնարական ու էպիկական ստեղծագործությունները։ Արոլասը պոեզիայի այս տեսակին անցավ ավելի ուշ։ Նրա ասպետական ​​և պատմական սիրավեպերը, հատկապես Մորիսկոսը («Moriscos»), նրա արևելյան բանաստեղծությունները պատկանում են այս տեսակի իսպանական պոեզիայի լավագույն ստեղծագործությունների շարքին։ «La silfide del acueducto» ռոմանտիկ պոեմում, որի բովանդակությունը վերցված է տեղական լեգենդից, տպավորիչ է չափերի բազմազանության մեջ։ Նա մեծ հմտությամբ թարգմանեց Շոտոբրիանի բանաստեղծություններն ու «Moises» ողբերգությունը։ Արոլասի «Poesias caballerescas y orientales» բանաստեղծությունները լույս են տեսել 1840 և 1850 թվականներին Վալենսիայում և 1842 թվականին Poesias-ի մեկ հատորը Բարսելոնայում։ Բանաստեղծի էրոտիկ բանաստեղծությունները, ներառյալ Յոհան Սեկունդուսի «Basia» ստեղծագործության վերամշակումը, հավաքվել են 1843 թվականին (3 հատոր, Վալենսիա)։ Մի քանի անգամ հրատարակվեց նրա բանաստեղծական աշխատանքների ամբողջական հրատարակությունը. 1860 թվականին (3 հատոր, Վալենսիա) և 1867 թվականին՝ «Poesias religiosas, caballerescas, amatorias y orientales» (3 հատոր, Վալենսիա), նաև 1879 թվականին՝ «Poesias del Padre Juan de A.»  վերնագրով։
Ձորագետի ջրաէլեկտրակայան
Ձորագետի հիդրոէլեկտրակայանը գտնվում է Լոռու մարզի Ձորագետ գյուղում։ Այն հիմնվել է 1927 թ ։ Հէկը գտնվում է Դեբեդ գետի ափին, սակայն օգտագործում է Ձորագետ գետի ջրի հոսանքները։ Հիմնականում օգտագործվում են 3 շարժիչներ, որոնք ունեն 26,2 մեգավատտ արտադրողականություն ։ ՀԷԿը սկսել է գործել 1932 թ նոյեմբերի 15-ին՝ 22,320 կիլովատտ արտադրողականությամբ։ Մինչև 2011 թ․ այն դասվում էր միջին չափի ՀԷԿերի շարքին։ 2011 թ․-ից ի վեր, համաձայն կառավարութան որոշման, Ձորագետի ՀԷԿը համարվում է փոքր (<30ՄՎտ) ։ Ձորագետի ՀԷԿը գետի վրա գործող ՀԷԿ է, քանի որ ամբարտակի հետևում գտնվող լիճը չի կարող տեղավորել մեծ քանակությամբ ջուր։
Պատմություն
ՀԷԿ-ի կառուցումը սկսվել է 1927 թ․ և տևել է 5 տարի՝ մինչև 1932 թ։ ՀԷԿ-ը ստեղծել են Հենրի Օսիպովիչ Գրաֆիտիոն՝ ակադեմիկոս, ինժեներ և Սովետական Միության ՀԷԿ-երի կառուցման պիոներ, և Հովհաննես Մելիք-Փաշաևը՝ հայ ինժեներ և ակադեմիկոս։ ՀէԿ-ի կառուցումը ծրագրել ու կազմակերպել է Իոսիֆ Անդրե Տեր-Աստվածատրյանը Հէկ-ը սկսել է գործել 1932 թ։ Նույն տարում էլ 7400 կիլովատտ արտադրողականությամբ ագգրեգատը կցվել է աշխատանքին։ Այդ տարի ՀԷԿը աշխատեց ամբողջ 22,320 կիլովատ արտադրողականությամբ՝ տարեկան միջինը 14,920 կիլովատտ ջրի հոսանքի արտադրողականությամբ :. ՀէԿի առաջին երկու ագրեգատները կառուցվել են 1932 թ, իսկ երրորդը կառուցվել է 1949 թ ։ Մինչև 2011 թ, ՀԷԿ-ը պատկանել է ՀՀ Պաշտպանության նախարարությանը։ 2011 թ Ձորագետ ՀԷԿ-ը սեփականաշնորհվել է «Ձորագետ» ՍՊԸ-ի կողմից ։ Հետևաբար, կազմակերպությունը անկախ է բաժնետերերից, ֆոնդային առաջարկներից, վճարում է ավելի քիչ հարկեր ու առավել հեշտորեն է դրամական միջոցներ ձեռք բերում։ Ավելին, աշխատելով որպես մասնավոր կազմակերպություն, Ձորագետ ՀԷԿ-ի սեփականատերերն ունեն բազում առավելություններ։ Սեփականատերերը կախված չեն կազմակերպության կորուստներից կամ օրինական խնդիրներից, հետևաբար կազմակերպությունն ու սեփականատրերը կատարելապես առանձին գործող մարմիններ են ։
Խուան Արոլաս
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Մանկավարժներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Իսպանացի գրողներ Կատեգորիա:Կատալոնացի գրողներ Կատեգորիա:19-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Ձորագետի ջրաէլեկտրակայան
Պատմություն
Էներգիա ստանալու այլ միջոցների հետ համեմատած՝ փոքր ՀԷԿ-երը համարվում են էկոլոգիապես բարենպաստ, չնայած, որ ՀԷՑ-ը պարտադրված է մոտ 15 տարի գնել ՀԷԿ-ի արտադրած էներգիան։ Մինչև 2011 թ, Հայաստանում փոքր էին համարվում այն ՀԷԿ-երը, որոնք ունեին 10 մեգավատտից ցածր արտադրողականություն։ 2011 թ-ից ի վեր այս շեմը հասավ 30 մեգավատտի, և ամբողջ Հայաստանում Ձորագետ ՀԷԿ-ը միակ ՀԵԿն էր, որ օգուտ ստացավ այս փոփոխությունից։ Կազմակերպությունը հավելյալ ֆինանսական օգուտ ստացավ ՀԷՑ-ի վճարումներից, քանի որ վերջինս՝ «Ձորագետ» ՍՊԸ-ի էկոլոգիապես բարենպաստ կարգավիճակի շնորհիվ պատադրված է փոքր ՀԷԿերից էներգիա գնել բարձր գներով ։
Ծրագրային շեղումներ
Ձորագետ ՓՀԷԿ-ը ունի տարբեր շեղումներ իր նախագծից։ Շեղումների շարքին են պատկանում պատվարի 0.5 մ բարձր և 4.75 մ երկար լինելը, գլխամասում ձկնացարանի ստանդարտներին ոչ համապատասխան լինելը, մեկ այլ պատվարի՝ առանց ձկնացարանի լինելը, որը անհաղթահարելի խոչընդոտ է հանդիսանում ձկների ձկնացարան հասնելու ճանապարհին։ Ավելին, աղբորսիչում առաջացած ճեղքերը թույլ են տալիս մանր ձկներին անցնել աղբորսիչի միջողով և հայտնվել ճնշումային խողովակատարում։ Բացակայում է նաև ձկնապաշտպան ցանցը, իսկ ձկնուղին չի ծառայում իր նպատակին։ Էլեկտրակայանի շրջակայքում հանդիպում է կարմրախայտը, բայց եթե չլիներ շինությունը, ապա կհանդիպեին նաև Կուրի բեղաձուկը, արևելյան տառեխիկը, կողակը, քառթակը, Կուրի լերկաձուկը։ Որպես արդյունք, այդ բարձրության, արհեստական ջրթափի և այդ քանակության ջրի հոսքը ստեղծել է խոչընդոտներ ձկների գետի երկու ուղություններով էլ տեղաշարժվելու համար ։
Տեսակ
Ձորագետի ջրաէլեկտրակայանն ունի գետի վրա կառուցված ամբարտակ։ Ամբարտակի այս տեսակը չի կարող պահպանել մեծ քանակությամբ ջուր իր մեջ։ Ջուրը հոսում է ամբարտակից դեպի կայան տեղափոխող թունելի միջոցով, որի տրամագիծն է 1300 մմ։ Արտադրանքը կախված է երկու գործոններից՝ գլխային հանգույցի երկարությունից և ջրի հոսանքի արագությունից։ Գլխային հանգույցը, որն ունի 974 մետր բարձրություն և ուղղահայաց հեռավորությունն ամբարտակից դուրս եկած ջրից մինչև հզորություն արտադրող տուրբինը։ Արտադրված էներգիան ուղիղ համեմատական է ջրի հոսանքին, այդ պատճառով էլ ստացված էներգիայի քանակությունը տարեց տարի փոփոխվում է ջրի հոսանքի քանակությանը համապատասխան։ 2013 թվականին արտադրված էներգիան եղել է 76,210,140 կՎտժ, 2014 թվականին այն նվազել է և դարձել 69,230,401 կՎտժ, իսկ 2015 թվականի նոյեմբեր ամսվա դրությամբ աճել է և դարձել 81,630,959 կՎտժ։ Տուրբինը հարմարեցված է այնպես, որ ի վիճակի լինի աշխատել ջրի տարբեր հոսանքների և ճնշման պայմաններում։ Տուրբինի անիվը պտտվում է ներմուծվող ջրի քանակության, հոսքի և ճնշման շնորհիվ։ ջրաէլեկտրակայանում կան երեք գեներատորներ, որոնք միացված են տուրբինին սյուներով և ատամնավոր շարժանիվներով, որոնք ստիպում են գեներատորներին պտտվել տուրբինի հետ միասին։ Որպես արդյունք, գեներատորները փոխակերպում են տուրբինի մեխանիկական էներգիան էլեկտրական էներգիայի, որը այնուհետև փոխանցման լարերով հասնում է տներ։ Այդ ագգրեգատների հզորություններն են 8,8, 8,8, և 8,6 մեգավատտ համապատասխանաբար։ Բացի այս ագգրեգատներից, այնտեղ կա ևս մեկ ագգրեգատ՝ 120 կՎտ հզորությամբ, որը կառուցվել էր ՀԷԿ-ի աշխատանքը ապահովելու համար։ Այն մասնավորապես օգտագործվում է էլեկտրաէներգիայի պակասի ժամանակ, որպեսզի շարժիչները շարունակեն աշխատանքը ։
Ջրալոգիա
Ձորագետ գետը լեռնային գետ է, որը սնուցվում է ձյան և անձրևի տեղումներից, ինչպես նաև ստորգետնյա ակունքներից՝ արտեզյան ջրերից։ Հետևաբար գետն ունի սեզոնային ջրային ռեժիմ։ Դիտարկումները ցույց են տալիս որ ջրի արտահոսքը 2,66 մ3/վրկ է և հոսքի մոդուլը 19 1/վրկ կմ2։ Տվյալները ցույց են տալիս, որ ջրի հոսքի տարեկան միջին ցուցանիշը հավասար է մեկ մետր3/վայրկյանում։ Շատ դեպքերում առավելագույն ելքը գետի Ձորագետ ՓՀԷԿ-ի հատվածում հավասար է լինում 56,2 մ3/վրկ ։ Ձորագետ գետի երկրաբանական կազմը շատ զանազան է, բայց հիմնականում կազմված է հրաբխային քարերից և ժայռերից։ Այդ կազմի մեջ մտնում են գրանիտը, տուֆը, բազալտը, անդեզիտ բազալտը ։ Բացի Ձորագետ ՀԷԿ-ից, Ձորագետ գետի վրա նախատեսված է կառուցել Լոռի-բերդ ՀԷԿ-ը, որը կունենա 66 մեգավատտ հզորություն և ընդունակ կլինի տարեկան արտադրել 200 միլլիոն կՎտժ էներգիա ։
Ֆինանսական պատմություն
Ի սկզբանե, Ձորագետ ՀԷԿ-ը կառուցելու համար կային երկու տարբեր ներդրումային ծրագրեր.
2008 թ.-ին էլեկտրաէներգիայի վաճառքի ինքնարժեքը 5,4 ցենտ է մեկ կՎտժ-ի համար։ Վարկի տոկոսադրույքը 10% է։ Ստորև ներկայացված աղյուսակի տեղեկատվությունները ապացուցում են, որ Սցենար 2-ը ֆինանսապես ավելի շահավետ է, քանի որ այն ունի բարձր ներքին դրույքի վերադարձ և զուտ ընթացիկ արժեք՝ տարբեր զեղչային դրույքներով, քան Սցենար 1-ը ։
Տարեկան շահագործման ծախսեր
Ձորագետ ՓՀԷԿ-ի էներգիայի արտադրության տարեկան ծախսերը կազմված են մաշման և շահագործման ծախսերից։ Մաշվածության ընդունված է հաշվել գծային սկզբունքով՝ 3,3 տոկոսով։ 2008 թ.-ին մաշվածության ծախսերը կազմել են 65300 դոլար, տարեկան շահագործման ծախսերը կազզմել են 41000 դոլար, իսկ ընդհանուր ծախսերը կազմել են 106300 դոլար։ Աշխատավարձերի ծախսերը հավասար էին 20.200 ԱՄՆ դոլարի, վերանորոգման ծախսերը՝ 15800 դոլար և այլ ծախսերը՝ 5000 դոլար 2014 և 2013 թվականների ֆինանսական վիճակի վերաբերյալ ընկերության ցուցանիշները ցույց են տալիս, որ նրա շահութաբերությունը 2014 թվականին ավելի քիչ է եղել (289 369 000 դրամ), քան 2013 թ.-ին (626 922 000 դրամ)։ Շահութաբերության նվազումը պայմանավորված էր վարչական և արտադրական ծախսերի ավելացումով։ Բացի այդ, 453 747 000 ՀՀ դրամով նվազել են ընդհանուր ակտիվները, որը պայմանավորված էր դեբիտորական պարտքերի մեծացմամբ և ընթացիկ ֆինանսական ներդրումների նվազման հետևանքով։ Այս օրինակներին նաև կարելի է ավելացնել կապիտալի նվազումը հավասար 109 172 000 դրամի, ոչ ընթացիկ պարտավորությունների նվազումը հավասար 351 335 00 դրամ, և ընթացիկ պարտավորությունների աճը հավասար է 6 761 00 դրամի։ Այնուամենայնիվ, այս տեղեկությունները բավարար չեն եզրակացություններ կատարելու համար, քանի որ Ձորագետ ՀԷԿ-ը լինելով մասնավոր ընկերությունը, չի հրապարակում իր ամբողջ ծախսերը և եկամուտները։ Սակայն ակնհայտ է, որ ընկերությունը 2014 թ-ին ավելի քիչ շահույթ է ունեցել, քան 2013 թ.-ին ։
(20376) Ջոյհայնես
(20376) Ջոյհայնես, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս աստերոիդը հայտնաբերվել է 1998 թվականի մայիսի 22-ին ԼԻՆԵԱՐ ծրագրի կողմից Սոկոռոյում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1998 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:LINEAR ծրագրի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ
Ձորագետի ջրաէլեկտրակայան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լոռու մարզի ջրաէլեկտրակայաններ Կատեգորիա:Գուգարքի շրջան
Լոկիրխեն
Լոկիրխեն  (Lohkirchen), կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա երկրամասում։ Ենթարկվում է Վերին Բավարիա երկրամասին։ Գտնվում է Իննեի Մյուլդորֆ շրջանում։ Բնակչությունը կազմում է 1326 մարդ (2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով )։ Տարածքը 14,88 կմ² է։ Պաշտոնական կոդը՝ 09 1 83 125։ Փոստային ինդեքս՝ 83527։ Հեռախոսային համար՝ 8072։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գերմանիայի բնակավայրեր
Նատալի Բրաուն
Նատալի Բրաուն (Natalie Brown, ), կանադացի հեռուստատեսային դերասանուհի, որը ծնվել և մեծացել է Օնտարիոյում` Տիմինսեյում, և նախքան դերասանուհի դառնալը իր կարիերան սկսել որպես մոդել ։
Բրաունը առավել հայտնի է հեռուստատեսությունում աշխատելու շնորհիվ, որտեղ խաղացել է ավելի քան քառասուն դեր։ Խաղացել է առաջատար դեր կանադական «Սոֆի» սիթքոմում (որը նրան բերել է «Ջեմինի» մրցանակի անվանակարգ), որը հեռարձակվել է 2008-2009 թվականներին CBC ալիքով։ 2010 թվականին ամերիկյան հեռուստատեսությունում երկրորդական դեր է ունեցել ABC-ի «Երջանիկ քաղաք» սերիալում։ 2014 թվականին եղել է «Շտամ» սերիալի առաջին եթերաշրջանի հիմնական դերասանական կազմի անդամ ։ Բացի այդ, երկրորդական դերեր է խաղացել «Լինել մարդ» և «Խայթվածը» ֆիլմերում։ Բրաունը նաև աննշան դերեր է խաղացել մի քանի կինոֆիլմերում, հայտնվել է հեռուստաֆիլմերում և հյուրի դերեր է կատարել «Թեժ կետ» և «Գաղտնի օպերացիա» սերիալներում
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մայիսի 17 ծնունդներ Կատեգորիա:1973 ծնունդներ Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Կանադացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Կանադացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Կանադացի մոդելներ
Այխտալ
Այխտալ  (Aichtal), քաղաք Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Շտուտգարտ վարչական շրջանին։ Գտնվում է Էսլինգեն շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 9642 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի) ։ Տարածքը կազմում է 23,64 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 08 1 16 081։
Քաղաքը բաժանված է 3 քաղաքային համայնքի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Հաուսմա
Հաուսմա (Hausma), գյուղ Էստոնիայի Հիյումաա նահանգի Պյուհալեպա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 49 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հիյումա նահանգի Պյուհալեպա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Դրուժնոե (այլ կիրառումներ)
Դրուժնոե, կարող է վերաբերել՝
Սիդե
Սիդե (Side, Σίδη), քաղաք Թուրքիայի հարավարևմտյան մասում, Անթալիայի մարզում։ Գտնվում է Միջերկրական ծովի ափին։ Սիդեն ներկայումս հայտնի տուրիստական հանգստավայր է։ Այն գտնվում է Անթալիայից 75, իսկ Մանավգատից 15 կիլոմետր հեռավորության վրա ։
Տեսարժան վայրեր
Քաղաքը մշտապես գտնվել է վտանգի մեջ և շրջափակված է եղել պաշտպանական պարիսպներով, ինչպես ծովից, այնպես էլ ցամաքից։ Չնայած հաճախ տեղի ունեցող երկրաշարժերին, պաշտպանական պատերը և աշտարակները ցամաքի կողմից լավ են պահպանված։ Առավել վատ են պահպանվել ծովային հատվածի պարիսպները։ Արևելյան պարիսպների դարպասները քաղաքի գլխավոր անցումային դարպասներն են եղել։ Գլխավոր պարիսպների մոտ առկա է եղել աշտարակ։ Դարպասներից սկսվող ճանապարհը հասել է մինչև կենտրոնական հրապարակ, որը U տառի տեսք է ունեցել։ Անցնելով հրապարակով՝ կարելի էր մուտք գործել դեպի բուն քաղաք։ Երկրորդ փոքր դարպասները, որոնք պահպանվել են մինչ օրս, ունեն քառակուսի աշտարակներ։ Գլխավոր պողոտան, որը անցնում էր քաղաքով, հասնում է մինչև թերակղզու ծայր արևմուտք։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի հին հունական հնավայրեր Կատեգորիա:Ասիայի կաթոլիկ նստավայրեր Կատեգորիա:Թուրքիայի նախկին բնակավայրեր Կատեգորիա:Թուրքական ռիվիերա Կատեգորիա:Թուրքիայի Միջերկրածովյան տարածաշրջան Կատեգորիա:Փոքր Ասիա Կատեգորիա:Թուրքիայի փոքր քաղաքներ Կատեգորիա:Բյուզանդիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Անթալիայի մարզի բնակավայրեր
Պուստոշկա (գյուղ, Նովոդուգինսկի շրջան)
Պուստոշկա (Пустошка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 27 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի բնակավայրեր
Իսուլա
Իսուլա (ისულა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Սենակի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 12 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Սենակից հեռու է 4 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 528 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Սենակի շրջան‎‎‎
Հանա Սենեշ
Հանա Սենեշ (Szenes Hanna, חנה סנש 17 ), հունգար և հրեա բանաստեղծուհի, սիոնիստ, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի պարտիզանուհի, Իսրայելի ազգային հերոսուհի ։ Ծնվել և մեծացել է Հունգարիայում, ձուլված հրեական ընտանիքում։ 18 տարեկանում գիմնազիան ավարտելուց հետո գնացել է Պաղեստին։ Պատերազմի ժամանակ հրեա պարաշյուտիստների խմբի կազմում բրիտանական հրամանատարության առաջադրանքով ուղարկվել է գերմանական թիկունք։ Ձերբակալվել և գնդակահարվել է նացիստների կողմից Բուդապեշտում ։ 1950 թվականին նրա աճյունը հանդիսավորությամբ վերաթաղվել է Իսրայելում։ Հանա Սենեշի բանաստեղծությունները դարձել են իսրայելյան ժողովրդական բանահյուսության մասը, իսկ նրա կերպարը սրբացվել է հրեական ազգային ինքնագիտակցության մեջ։
Ծագում
Հանա Սենեշը ծնվել է Բուդապեշտում 1921 թվականի հուլիսի 17-ին, գրական ավանդույթներ ունեցող հրեական ընտանիքում ։ Հայրը՝ Բել Սենեշը (ի ծնե անունը՝ Սամուիլ Շլեզինգեր, 1894-1927), եղել է գրող և դրամատուրգ ։ Հորեղբայրը՝ հունգար բանաստեղծ և թարգմանիչ Անդոր Սենեշը (1899-1935), եղել է գրող, դրամատուրգ և բանաստեղծ-երգահան Իվան Սենեշի (1924-2010, նրա դուստրը՝ հեռուստահաղորդավար Անդրեա Սենեշն է) հայրը ։
Մայրը Կատալին Սենեշն է (Szenes Kató, ի ծնե՝ Կատալին Զալցբերգեր, 1896-1992), ծնվել է Արևմտյան Հունգարիայի Յանոշխազա գյուղակում ։ Նրա ծնողները Ֆալ Զալցբերգերը (ի ծնե՝ Յոզեֆինիա Ապֆել, 1867-1937) և Լեոպոլդ Զալցբերգերը (1851-1905) լավ կրթություն ստացած մարդիկ են եղել, հետաքրքրվել են երաժշտությամբ և գրականությամբ ։
Վիեննայում ուսումնառության ավարտից հետո, 1919 թվականին Կատալինն ամուսնացել է Բել Սենեշի հետ ։ Նրանք պատկանում էին միջին դասին, տուն ունեին Բուդապեշտում։ Նրանց Դյորդ (Գիորա) որդին ծնվել է Հանայից մեկ տարի առաջ, 1920 թվականին։ 1927 թվականի մայիսի 26-ին Բել Սենեշը սրտի նոպայից մահացավ, և Կատալինը երեխաներին միայնակ մեծացրեց ։ Յոզեֆինիան (տանը նրան «Ֆինա տատիկ» էին կոչում) ապրում էր Սենեշ ընտանիքի հետ միասին, և Հանան շատ կապված է եղել նրա հետ ։ Տատիկը մահացել է 1937 թվականի հուլիսի 28-ին ։
Մանկությունը Հունգարիայում
Հանան բանաստեղծություններ սկսել է գրել 6 կամ 7 տարեկանում։ Տեղական թերթերից մեկը նրան անվանել է «հունգարական պոեզիայի մեծ հույսը» ։ 1934 թվականին, 13 տարեկանում Հանան սկսեց օրագիր պահել, որում գրում էր իր բանաստեղծությունները և կյանքի մասին դատողություններ ։ Մինչև 1939 թվականի ապրիլը նա գրում էր հունգարերեն, ապա՝ խառնիխուռն՝ եբրայերեն (իվղիթ) և հունգարերեն։ Պաղեստին տեղափոխվելուց հետո 1940 թվականի հուլիսին լիովին անցավ եբրայերենի։ Այդ նույն տարում երևան եկավ եբրայերեն առաջին բանաստեղծությունը։
Հանան օրագիրը վարեց մինչև 1943 թվականը։ Գերազանցությամբ ավարտելով տարրական դպրոցը՝ Հանան իգական գիմնազիա ընդունվեց, որտեղ երեխաների կրթության համար կաթոլիկները կրկնակի էին վճարում, քան լյութերականները, իսկ հրեաները՝ եռակի ավելի։ Հաշվի առնելով Հանայի գրական հատուկ տաղանդը՝ նրա համար վճարման զեղչ սահմանեցին։ 11 Տարեկանից Հանան առանձնանում էր նրանով, որ ընկերուհիներին օգնում էր պատրաստել դասերը, իսկ ապա զբաղվում էր ուսուցչությամբ ։
1937 թվականին նա ընտրվեց դպրոցի գրական խմբակի կազմում, սակայն աշակերտների, ովքեր կարծում էին, որ այդպիսի պաշտոն կարող է զբաղեցնել միայն քրիստոնյան, ճնշման տակ ընտրության արդյունքները չեղարկվեցին։ Դա նրա վրա ուժեղ ազդեցություն ունեցավ ։ Սեպտեմբերի 16-ին նա իր օրագրում գրում է ։
1938 թվականին Գիորա Սենեշը մեկնեց Ֆրանսիա՝ Սորբոնում ճարտարագիտական բարձրագույն կրթություն ստանալու։ Պլանավորվել էր, որ նա պետք է սովորի Վիեննայում, բայց այդ ժամանակ Ավստրիան օկուպացված էր նացիստների կողմից։ Հանան շատ է տխրում նրա մեկնելու պատճառով, բայց ամեն կերպ աջակցում է եղբորը։ Լինելով տակավին դեռահաս՝ Հանան կարդում էր դասական և ժամանակակից գրականություն և օրագրի մեջ գրառում էր իր տպավորությունները։ Մասնավորապես, նա կարդում էր Ս. Ցվայգ, Դոստոևսկի, Լ. Տոլստոյ, Տ. Մանն և հունգարական գրողների։ Միաժամանակ նա մտորում էր քաղաքականության և հրեա ժողովրդի ճակատագրի մասին։ Այդ մտորումները Հունգարիայում սաստկացող անտիսեմիտիզմի (հրեատեցության) մթնոլորտում բերեցին նրան, որ Հանան դարձավ համոզված սիոնիստ, սովորեցնում էր իվղիթ և մասնակցում էր հրեական հասարակական կազմակերպությունների գործունեությանը։ Հրեական պետության ստեղծման սիոնիստական գաղափարի իրականացումը դարձավ նրա կյանքի կարևորագույն գործը ։ Նրա համոզմունքների ձևավորման վրա ազդեցություն ունեցավ Բուդապեշտի գլխավոր ռաբունի Իմրե Բենոչովսկին։ Գիմնազիան ևս նա ավարտեց գերազանցությամբ և պատրաստ էր էմիգրանտվել։ 1939 թվականի մարտին նա հրավեր ստացավ ուսումը շարունակելու Պաղեստինի գյուղատնտեսական իգական դպրոցում ։ 1939 թվականի հուլիսի 17-ին նա իր օրագրում գրում է.
Պաղեստինում
1939 թվականի սեպտեմբերի 19-ին տասնութ տարեկանում Հանա Սենեշը ինքնուրույն տեղափոխվեց Պաղեստին։ Սեպտեմբերի 21-ից նա սկսեց սովորել «Նահալալ» գյուղատնտեսական դպրոցում, ուսումնառությունը տևեց երկու տարի ։ Իվղիթով առաջին բանաստեղծությունը նա գրեց 1940 թվականին։
Նախկին կալանավոր Ֆերենց Պատակին հաստատում է, որ այդ ժամանակաշրջանում ինքն ապրել է Պաղեստինում և Հանայի հետ միասին սիրահարված են եղել միմյանց, սակայն Հանայի օրագրում դրա մասին փաստարկ չկա։ Վերջինս գրում է, որ իր ծանոթներից ոչ մեկի հանդեպ լուրջ զգացմունքներ չի տածում ։ Դպրոցն ավարտելուց հետո 1941 թվականի սեպտեմբերին Հանան միանում է կիբուցական շարժմանը՝ երիտասարդական Միացյալ կիբուց շարժման կազմում (հա-Կիբուց հա-Մեուհադ) ։
1942 թվականին Պաղեստինում լուրեր էին տարածվում Եվրոպայում հրեաների հանդեպ կատարվող դաժան բռնությունների մասին] ։ Անհանգստանալով մոր համար՝ վերջինիս գրում է, որ նա, որքան հնարավոր է շուտ աշխատի Պաղեստին գալ ։ 1943 թվականի հունվարի 8-ին Հանան գրել է իր օրագրում.
Փետրվարին նա դառնում է հրեական ինքնապաշտպանական ռազմական Հագանա կազմակերպության անդամ և դիմում է ներկայացնում օկուպացված Եվրոպայում բրիտանական բանակի կողմից գերմանական թիկունք ուղարկվելիք պարաշյուտիստների ջոկատին կամավորագրվելու համար։ Այդ օպերացիան Հրեական գործակալության և բրիտանական հատուկ օպերացիաների վարչության համատեղ գործողությունն էր ։ Հունիսին Հանային կանչեցին Թել-Ավիվ՝ հարցազրույցի։ Հունիսի 12-ին նա դարձավ Մեծ Բրիտանիայի ռազմա-օդային ուժերի օգնական կանանց խմբի անդամ և ստացավ «Ագար» գաղտնի մականունը ։ 1943 թվականի աշնանը նա Ռամաթ հա-Քովեշ կիբուցում ռադիոհաղորդավարների (ռադիստ) արագացված դասընթաց անցավ, ապա՝ նաև մասնակցեց պարաշյուտային պատրաստվածության և զենքի տարբեր տեսակներ օգտագործելու դասընթացների ։ Այս դասընթացների արդյունքում նրան սպայական կոչում շնորհվեց ։
250 կամավորականներից ուսուցում անցան 110-ը, 37-ը՝ ընտրվեցին առաջադրանքներ կատարելու համար ։ Հանայից բացի, այդ խմբում ևս երկու կանայք կային՝ Հավիվա Ռայքը և Սառա Բրավերմանը ։
1944 թվականի հունվարին խումբը տեղափոխվեց Եգիպտոս՝ բրիտանական ռազմաօդային ուժերի մարզական բազա ։ Պարաշյուտիստներին պատրաստողներից մեկը՝ Ռեուվեն Դաֆնին, պատմում է, որ իրեն ապշեցրել է այն փաստը, որ խմբում աղջիկ կար և որ հենց վերջինս վարժանքների և ապա նաև Հունգարիայում եղած ժամանակ ողջ խմբին վարակել էր իրենց առաքելության հաջողության համոզմունքով։ Նրա խոսքերով, բրիտանացի և ամերիկացի հրահանգիչները ևս ապշած էին գերմանական թիկունք ուղարկվող խմբի կազմում Հանայի ներկայությամբ ։
Հանայի եղբայր Գիորան Փարիզից Պաղեստին ներգաղթեց 1944 թվականի փետրվարի 2-ին՝ Հանայի՝ հերթական վարժանքի նպատակով Եգիպտոս մեկնելուց մեկ օր և Եվրոպա ուղարկվելուց քիչ առաջ։ Դա նրանց վերջին հանդիպումն էր ։
Առաքելությունը Եվրոպայում և ձերբակալությունը
Նախապես պլանավորվել էր, որ Հանայի խումբը պետք է դեսանտ իջնի Հունգարիայում, բայց մարտի սկզբին՝ հաշվի առնելով մոտակա ժամանակներում գերմանացիների կողմից Հունգարիայի ենթադրվող բռնազավթումը։ Պլանները փոփոխվեցին. խումբը պետք է ցած իջներ Հարավսլավիա, ապա անցներ հունգարական սահմանը։ Նրան երկու հիմնական առաջադրանք ունեին. աշխատել բրիտանական հետախուզությունում և օգնել տեղի հրեաներին։ հետախուզական աշխատանքում նրանք պետք է պարզեին և հաղորդեին թշնամու մասին կարևոր տեղեկություններ և ազատեին գերի ընկած բրիտանացի օդաչուներին։ Բացի դա, նրանք պետք է փորձեին կազմակերպել հրեա ազգաբնակչության փրկության գործը։
1944 թվականին մարտի 11-ին Հանան մեկնում է Իտալիա, որտեղից մարտի 13-ին նա Ռեուվեն Դաֆնիի, Իոնա Ռոզենի և Աբա Բերդիչևի հետ պարաշյուտներով նետվում է Հարավսլավիայի տարածք՝ պարտիզան Իոսիլ Բրոզ Տիտոյի մոտ։ 1944 թվականի մարտի 15-17-ը Հունգարիայում տեղի ունեցած ֆաշիստական հեղաշրջման և մարտի 19-ին՝ բռնազավթման պատճառով սահմանային շրջանը զորքերի նշանառության տակ էր, և սահմանն անցնելու համար նրանք ստիպված եղան 300 կմ հեռավորության գտնվող այլ պարտիզանական ջոկատ մեկնել։ Ապրիլի կեսերին նրանց միացավ պարաշյուտիստներ Իոել Պալգին (Էմիլ Նուսսբահեր) և Գոլդշտեյն Պղպեղը։ Հանային հաջողվեց Հունգարիայում լինել միայն 3 ամիս անց ։
1944 թվականի նոյեմբերի 2-ին Հարավսլավիայում, պարտիզանական ջոկատում գտնվող բրիտանացի սպա Բիլլ Թոունը գրում է Երուսաղեմի իր ընկերներին.
Հասկանալով, որ պարտիզանները չեն կարող իրեն օգնել՝ մեկնելու Հունգարիա՝ հանան համոզեց երեք փախստականների (երկու հրեա և մեկ ֆրանսիացի)՝ իր հետ միասին վերադառնալ Հունգարիա։ Սահմանն անցնելուց հետո 1944 թվականի հունիսի 9-ին երկու հրեաները ուղևորվեցին հունգարական գյուղեր՝ հետախուզության, և բանտարկվեցին ժանդարմների կողմից, նրանցից մեկը գնդակահարվեց։ Գյուղի բնակիչները մատնեցին Հանային և ֆրանսիացուն։ Նրանցից մեկի մոտ ոստիկանները հայտնաբերեցին ականջակալներ, որից հետո Հանայի մոտ ռադիոհաղորդիչ գտան։
Հետաքննությունը, դատը և մահապատիժը
Սոմբատհեյի բանտից նրան ուղարկեցին Բուդապեշտի Խադիկ զորանոց, ուր տեղակայված էր ռազմական հակահետախուզությունը, իսկ հետո՝ Մարգիտ բուլվարի զինվորական բանտ։ Այստեղ Հանային ենթարկեցին հարցաքննության, ծեծի և կտտանքների՝ պահանջելով պատմել իր առաջադրանքների մասին և հայտնել հաղորդիչի կոդը։ Այդ ծեծերով և կտտանքներով զբաղվում էին հունգարական հետաքննիչները, իսկ գերմանացիները հիմնականում փորձում էին հոգեբանական ազդեցություն կիրառել։ Հանան իրեն քաջաբար դրսևորեց։ Չնայած խոշտանգումներին, նա չկորցրեց ոգու արիությունը։ Բանտում նա իվղիթի ինքնուսույց գրեց։
Հունիսի 17-ին Կատալին Սենեշին Հանայի հետ առերեսման բերեցին՝ պահանջելով ազդել դստեր վրա, որպեսզի վերջինս համագործակցի հետաքննության հետ։ Նույն օրը ձերբակալվեց նաև Կատալին Սենեշը. նրան մի քանի ամիս պահեցին նույն բանտում։ Հունիսի 23-ին Կատալինն իմացավ, որ Հանան գտնվում է իր կողքին ։ Հետագայում մայր ու դուստր կարողանում էին տեսնվել և շփվել։ Սեպտեմբերի 11-ին Հանային տեղափոխեցին Կոնտի փողոցի վրա գտնվող բանտը, իսկ սեպտեմբերի 13-ին Կատալինին բանտից տեղափոխեցին Բուդապեշտի արվարձանի Կիշտարչե համակենտրոնացման ճամբարը։ Սեպտեմբերի վերջին ճամբարը լուծարվեց, և բանտարկյալներին ազատ արձակեցին։ Հոկտեմբերի 12-ին Հանային օգնելու նպատակով Կատալինը վարձեց փաստաբան Անդոր Սելեչենին։ Նրա պաշտպանությամբ զբաղվում էր նաև փաստաբան Էնդրե Նանաին ։ Սելեչենին Կատալին Սենեշին վստահեցնում էր, որ Հանային բանտարկության երկարատև ժամկետ է միայն սպառնում, որը կարելի է չեղարկել հենց որ Հունգարիան անձնատուր լինի հանձակվող Կարմիր բանակի առջև։ Սակայն նրա ճակատագրում վճռորոշ դեր խաղաց Հունգարիայում հոկտեմբերի 15-16-ին տեղի ունեցած պետական հեղաշրջումը, որի արդյունքում իշխանության եկավ նացիստական «Խաչաձև նետեր» կուսակցությունը Ֆերենց Սալաշի գլխավորությամբ։
Դատը, որը կայացավ 1944 թվականի հոկտեմբերի 28-ին, Հանա Սենեշին մեղադրեց լրտեսության մեջ՝ հիմք ունենալով ռազմական հակահետախուզության տրամադրած փաստաթղթերը։ Մեղադրանքի համար հիմանական փաստարկը ռադիոհաղորդիչն էր, որը հայտնաբերվել է նրա մոտ ձերբակալվելիս։ Հատուկ տրիբունալը գլխավոր շտաբի ղեկավարությամբ, որի կազմի մեջ էին ռազմական իրավաբան կապիտան Դյուլա Շիմոնը և երկու սպաներ ոչ իրավաբանական կրթությամբ, 1939 թվականի «Ազգային պաշտպանության մասին» օրենքի 2-րդ հոդվածի համաձայն Հանային դատապարտեց մահապատժի։ Մեղադրանքը ներկայացրեց ռազմական իրավաբան Միխայ Կեչկեշը։ Պաշտպանական խոսքով հանդես եկավ Անդոր Սելեչենին։ Ներում շնորհելու առաջարկություն չեղավ։ Դատավճռի կայացումը հետաձգվեց 8 օրով։ Այդ ընթացքում մայրը՝ Կատալին Սենեշը, նոյեմբերի 1-ն, 2-ին և 3-ին փորձում էր հանդիպել Դյուլա Շիմոնի հետ, որպեսզի կարողանա հանդիպել Հանայի հետ։ Սակայն Դյուլա Շիմոնը այդ օրերին գտնվում էր Բուդապեշտում, և երբ նրանք վերջապես նոյեմբերի 7-ին հանդիպեցին, վերջինս հայտնեց, որ արդեն նոյեմբերի 6-ից Հանա Սենեշի գործը այլևս իր իրավասության ներքո չի։
Նոյեմբերի 7-ին պաշտպանության փոխնախարար և գլխավոր շտաբի պետի տեղակալ գեներալ-գնդապետ ֆերենց Ֆեկետեխալմի-Ցեյդները և Հատուկ տրիբունալի ղեկավար փոխգնդապետ Լասլո Դյուրեն պաշտպանական կողմի բացակայությամբ հրապարակեցին դատավճիռը, և Հանան գնդակահարվեց հենց այդ նույն օրը, բանտի ներքին բակում։ Եղե՞լ է արդյոք դատավճռի պաշտոնական հրապարակումը թե՝ ոչ, հայտնի չէ, քանի որ ոչ մայրը, ոչ փաստաբանը որևէ կերպ տեղեկացված չեն եղել։ Զինվորական դատարանի փաստաթղթերը, իրավաբանների ձայնագրությունները և արխիվային թղթերը չեն պահպանվել։
Գնդակահարվելուց առաջ Հանային առաջարկվել է ներում հայցել և թույլատրվել է գրել երկու նամակ։ Ներում հայցել, ինչպես նաև գնդակահարման ժամանակ աչքերը կապել նա չի ցանկացել, բայց նամակներից մեկում՝ հասցեագրված ընկերներին, հորդորում էր