cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Մոսկովյան ծրագիր
Ծրագրի բովանդակություն
Որպես Հայաստանի դաշնակից, Իսրայել Օրին տեսնում էր նաև Վրաստանին։ Երկու երկրներում ծավալվող ազգային-ազատագրական շարժումների համար Ռուսաստանը ընդամենը հանդես էր գալու որպես երաշխավոր, իսկ հիմնական գործը անելու էին հայերը և վրացիները։ Իսկ եթե Օսմանյան Թուրքիան օժանդակություն ցուցաբերեր պարսիներին, սպասվում էր եվրոպական երկրների միջամտություն։ Հատկանշական է, որ, ի տարբերություն Պֆալցյան ծրագրի, այս ծրագրում խոսք չի գնում հայերի դանափոխության վերաբերյալ, քանի որ Ռուսաստանը բնավ շահագրգռված չէր այդ թեմայով։ Ծրագրին կցված էր նաև Հայաստանի և հարևան երկրների ձեռանկար քարտեզները, որոնք ներկայացվել էին ռազմական գործիչներին՝ գործի վերաբերյալ ավելի լավ պատկերացում կազմելու և ճանապարհներին ավելի լավ ծանոթանալու համար ։
Բանակցություններ
Իսրայել Օրու հետ միաժամանակ Մոսկվայում էր գտնվում նաև վրաց գահազուրկ արքա Արշիլ II-ը, որը Օրուն հավաստիցանում էր, որ եթե ռուսական փոքրիկ մի զորամաս մտնի Վրաստան, ապա վրաց ժողովուրդը նույնպես կապստամբի օտար լծի դեմ։
Ի վերջո ծրագիրն ու քարտեզները մեծ հետաքրքրություն առաջացրին Պետրոս I-ի մոտ, որի հետևանքով Պետրոս I-ը ցանկացավ ինքը անձամբ զրուցել Օրու հետ և քննարկել ծրագիրը։ Հանդիպելով Իսրայել Օրուն՝ Պետրոս I-ը հասկացավ, որ գործ ունի բանիմաց մարդու հետ։ Ռուսաստանի ցարը ցանկանում էր ամրապնդվել իր տերությա հարավային սահմաններին և մեծ հետաքրքրություն էր ցուցաբերում Կասպից ծովի ափերի հանդեպ։ Դա պայմանավորված էր այդ շրջանների կարևորությամբ և տնտեսական մեծ ակտիվությամբ։ Այս պլանները իրագործելու համար, անշուշտ, օգտակար կարող էին ինել հայերը։ Ռուսաստանի ցարը ընդառաջեց Իսրայել Օրուն և ասաց, որ Հյուսիսային պատերազմի ավարտից հետո կիրագործի այն։ 1702 թվականի մարտին Պետրոս I-ը հատուկ գրություն է հանձնում Օրուն, ըստ որի՝ իրավունք վերապահվեց Օրուն իր ծրագրի մասին հայտնել մելիքներին և հոգևոր առաջնորդներին։
1702 թվականին Օրին Հայաստան է ուղարկում մոսկվայաբնակ մի զորականի՝ կապիտան Միրոն Վասիլևին, որը նամակներ է տանում Հայաստան և հանձնում մելիքներին, Գանձասարի և Էջմիածնի կաթողիկոսներին։ Հոգևորական դասը անորոշ և խուսափողական պատասխաններ է տալիս, իսկ մելիքները անպատասխան են թողնում Օրու նամակը։ Այս ամենը կարող էր խափանել Օրու պլանները, սակայն պարզ էր, որ հայերի այսպիսի կեցվածքը պարսկական իշխանություններից զգուշավորության հետևանք էր։
Անելանելի դրությունից դուրս գալու համար Իսրայել Օրին և Մինաս վարդապետ Տիգրանյանը դիմում են մի խորամանկ քայլի։ Նրանց մոտ կային դատարկ թղթեր, որոնց տակ հայ մելիքների ստորագրություններն էին։ Օգտագործելով այս թղթերը՝ նրանք կազում են մի կեղծ դիմում, որը թվագրվում էր 1703 թվականի մայիսի 7-ով և ուղղված էր Պետրոս I-ին։ Այստեղ հայ մելիքները հաստատում էին իրենց քաղաքական կողմնորոշումը Ռուսաստանի հանդեպ և նշում․
Քանի որ Հյուսիսային պատերազմը ձգձգվում էր, Իսրայել Օրին այս ժամանակը օգտագործում է նոր և ավելի մանրամասն քարտեզներ կազմելու, ռուսական բանակին և ռազմարվեստին ծանոթանալու համար։ Հակառակորդի դրությանը քաջածանոթ լինելու համար Իսրայել Օրին առաջարկում է կազմել մի մեծ պատվիրակություն, որին ցարը անմիջապես հավանություն տվեց։ Դեսպանությունը մեկնելու էր Սպահան, որտեղ ներկայանալու էր պարսից շահին՝ Հուսեյին I-ին և նրան հայտներ Ռուսաստանի բարեկամության մասին։ Սակայն պատվիրակության գլխավոր նպատակը ոչ թե բարեկամական կոչեր անելն էր, այլ հետախուզական գործունեություն ծավալելը և տեղի հայերի ու վրացիներին ոգևորելը։ Կասկածներ չհարուցելու համար Օրին առաջարկեց նաև իրեն շնորհել գնդապետի աստիճան, որը անմիջապես կատարվեց։
Սական Իսրայել Օրին անմիջապես չմեկնեց Պարսկաստան, այլ 1704-1706 թվականներին մեկնեց Եվրոպա և հանդիպեց Հովհան Վիլհելմի, Ավստրայի կայսրի, Հռոմի պապ Կղեմես XI-ին։ Վերջինիցս ստացավ հավատարմագիր և նամակ, որը հասցեագրված էր շահին։ Օրին իր և հայ առևտրականների միջոցներով Ամստերդամում գնեց նաև զենք, որը Արխանգելսկի վրայով տեղափոխվեց Աստրախան՝ այնտեղից Հայաստան ուղարկվելու մտադրությամբ։ 1706 թվականին Օրին արդեն գտնվում էր Մոսկվայում, իսկ 1707 թվականի կեսերին դեսպանությունը արդեն ճանապարհ է ընկնում Պարսկաստան ։
Քալեբ Բրեդհեմ
Քալեբ Բրեդհեմ, ամերիկացի դեղագործ։
Մոսկովյան ծրագիր
Դեսպանությունը Պարսկաստանում
1709 թվականի հուլիսին դեսպանությունը արդեն Սպահանում էր։ Դեսպանության այցը ստացավ միջազգային հնչեղություն և մեծ հետաքրքրություն ստեղծեց ինչպես Պարսկաստանում, այնպես էլ ամբողջ Անդրկովկասում։ Ֆրանսիական լրտեսները, որոնք Պարսկաստանում ծպտվել էին որպես կաթոլիկության քարոզով զբաղվող միսիոներներ, ամբողջ ներուժը գործադրում էին տապալելու այս դեսպանության գործուեությունը։ Հենց նրանց ջանքերով էլ հայտնի դարձավ, որ դեսպանության ղեկավարը՝ Իսրայել Օրին, հայ է։ Այս լուրը ապշեցնող տպավորություն թողեց։
Քալեբ Բրեդհեմ
Առավել հայտնի է որպես Պեպսիի գյուտատար։
Մոսկովյան ծրագիր
Դեսպանությունը Պարսկաստանում
Ի վերջո Իսրայել Օրին հանդիսավոր ընդունելության արժանացավ շահի կողմից։ Շահը դրական արձագանքեց պապի խնդրանքին՝ մեղմացնել քրիստոնեաների դեմ հալածանքնեը, իսկ հայ-ռուսական մերձեցման հանդեպ իր անբարյացկամությունը արտահայտեց իր նամակում, որը ուղղված էր ռուսաց ցարին։ Ավարտելով իր դեսպանական առաքելությունները՝ Իսրայել Օրին 1709 թվականի օգոստոսի կեսերին վերադարձավ Սպահանից, երկու տարի մնաց Անդրկովկասում, որի ընթացքում նա եռանդուն գործուեություն էր ծավալել հայ քաղաքական ուժերին համախմբելու նպատակով։ Նա հանդիպել էր Ամենայն Հայոց կաթողիկոս Աղեքսանդր Ա Ջուղայեցու և Գանձասարի կաթողիկոս Եսայի Հասան-Ջալալյանի հետ։ Նա հանդիպումներ ունեցավ նաև Սյունիքի ու Արցախի մելիքների, վրաց հասարակական գործիչների հետ։ Ռուսաստան վերադառնալու ճանապարհին Իսրայել Օրուն է միանում նաև Գանձասարի կաթողիկոս Եսայի Հասան-Ջալալյանը։
Քալեբ Բրեդհեմ
Վաղ կյանք
Քալեբ Բրեդհեմը ծնվել է 1867 թվականի մայիսի 27-ին Ջորջ Վաշինգտոնի եւ Ջուլիա Մակքեն Բրեդհեմի ընտանիքում Հյուսիսային Կարոլինա նահանգի Չինկուապին քաղաքում։ Բրեդհեմը անգլիացի էր եւ իռլանդական ծագում ունեցող շոտլանդացի ։
Մոսկովյան ծրագիր
Դեսպանությունը Պարսկաստանում
1711 թվականի ամռանը պատվիրակությունը Կասպից ծովի վրայով նավարկեց դեպի Աստրախան և տեղ հասավ 1711 թվականի օգոստոսի սկզբին։ Իրայել Օրին շտապում էր հասնել Մոսկվա, սակայն օգոստոսի վերջին տեղի ունեցավ անսպասելին։ Իսրայել Օրին կասկածելի հանգամանքներում հանկարծամահ եղավ։ Նա Եսայի Հասան-Ջալալյանի ձեռքով թաղվեց Աստրախանի հայկական եկեղեցու բակում, որն էլ ձեռնունայն վերադարձավ Արցախ։ Պետրոս I-ը Իսրայել Օրու մահվան մասին իմացավ 1711 թվականի նոյեմբերի 7-ին Կազանի նահանգապետ Ապրակսինի՝ ցարին ուղղված նամակից ։
Քալեբ Բրեդհեմ
Կենսագրություն
Քալեբ Բրեդհեմը ավարտել է Հյուսիսային Կարոլինայի համալսարանը Չապել Հիլում, որտեղ եղել է բարեգործական հասարակության անդամ և սովորել է Մերիլենդի համալսարանի բժշկական դպրոցում։
Մոսկովյան ծրագիր
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայոց պատմություն Կատեգորիա:Հայ ազատագրական շարժում Կատեգորիա:Հայ ազատագրական միտք
Քալեբ Բրեդհեմ
Կենսագրություն
Մոտ 1890 - ին նա լքել է Մերիլենդի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետը ՝ հոր բիզնեսի սնանկացման պատճառով ։ Վերադառնալով Հյուսիսային Կարոլինա, նա մոտ մեկ տարի աշխատել է որպես ուսուցիչ պետական դպրոցում, իսկ դրանից կարճ ժամանակ անց Նյու բեռնում բացել է "Բրեդհեմի դեղագործական ընկերություն" կոչվող դեղատունը, որտեղ, ինչպես և այն ժամանակվա շատ այլ դեղատներում, նույնպես եղել է սոդայի շատրվան:Նրա օգնական Ջեյմս Հենրի Քինգը առաջինն է փորձել նոր ըմպելիք։
1901 թվականի հունվարի 4-ին Բրեդհեմն ամուսնացել է Չերիթի Կրեդլի հետ Նյու Բեռնում, Հյուսիսային Կարոլինա նահանգում ։ Նա ուներ Սլովեր Բրեդհեմ տունը 1908-1934 թվականներին ։ Տունը 1973 թվականին դասվել է ազգային պատկեևսրահների շարքում ։
Բացի դեղատնային կառավարումից, նա եղել է Նյու Բեռնի Ժողովրդական բանկի նախագահը և Քրեյվենի լիազորված շրջանի խորհրդի նախագահը ։ Ինչ-որ պահի նրան նույնիսկ առաջադրել են Հյուսիսային Կարոլինայի նահանգապետի պաշտոնի թեկնածու ։ Նա նաև ծառայել է որպես սպա ռազմածովային ռեզերվում 25 տարի, նշանակվել է լեյտենանտ Հյուսիսային Կարոլինայի ռազմածովային աշխարհազորում, ստացել է հրամանատարի կոչում 1904-ում եւ կապիտանի կոչում 1913-ում։ Նա հրաժարվել է դերծովակալի պաշտոնից։ Բացի այդ, 1914 թվականին նա ռազմածովային նավատորմի քարտուղար Ջոզեֆ Դենիելսի կողմից նշանակվել է ռազմածովային գլխավոր ոստիկան ։
Այն մասին, որ Բրեդհեմը հասել էր մեծ հաջողության, գիտեին բոլորը, սակայն 1923 թվականի մայիսի 31-ին Բրեդհեմը եւ նրա Պեպսի-Կոլա ընկերությունը հայտարարել են սնանկացման մասին։ Բրեդհեմի բիզնեսի ձախողման հիմնական պատճարը եղել է շաքարավազի գինը` Առաջին համաշխարհային պատերազմից անմիջապես հետո, երբ գները բարձրացել են 28 ցենտ մեկ ֆունտ (պատերազմից առաջ այն երեք ցենտ էր մեկ ֆունտ), և Բրեդհեմը գնել է մեծ քանակությամբ շաքարավազ այս գնով (շաքարի գինը կտրուկ նվազել է այն բանից հետո, երբ նա գնել է այն)։ Նրա ընկերության ակտիվները վաճառվել են Քրեյվենի հոլդինգային ընկերությանը 30 000 դոլարով ։ Իրեն սնանկ հայտարարելով ՝ Բրեդհեմը հեռացել է իր դեղատնից ։ Նա մահացել Է Նյու բեռնում, որը գտնվում է Հյուսիսային Կարոլինաjում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գյուտարարներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գիտնականներ
(686) Գերսույնդ
(686) Գերսույնդ (Gersuind), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1909 թվականի օգոստոսի 15-ին Աուգուստ Կոպֆի կողմից Հայդելբերգում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,589042 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8931 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,285 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Գերսույնդ աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 0,9591 ա. մ. հեռավորության վրա ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1521,62 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,236589 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 15,68° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է S դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս S Կատեգորիա:1909 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Աուգուստ Կոպֆի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Կոգնիտրոն
Կոգնիտրոնը արհեստական ​​նեյրոնային ցանց է, որը հիմնված է ինքնակազմակերպման սկզբունքի վրա։ Իր կառուցվածքով կոգնիտրոնը նման է տեսողական կեղևի կառուցվածքին, այն ունի հիերարխիկ բազմաշերտ կազմակերպություն, որում շերտերի միջև նեյրոնները միացված են միայն տեղական մակարդակում։ Վերապատրաստվել է մրցակցային ուսուցման միջոցով (առանց ուսուցչի)։ Ուղեղի յուրաքանչյուր շերտ իրականացնում է ընդհանրացման տարբեր մակարդակներ. մուտքային շերտը զգայուն է պարզ պատկերների նկատմամբ, ինչպիսիք են գծերը և դրանց կողմնորոշումը տեսողական տարածքի որոշակի տարածքներում, մինչդեռ մյուս շերտերի արձագանքը պատկերից ավելի բարդ է, վերացական և դիրքից անկախ։ Նմանատիպ գործառույթներն իրականացվում են կոգնիտրոնում ՝ տեսողական կեղևի կազմակերպման մոդելավորմամբ։
Նեոկոգնիտրոնը կոգնիտրոնի գաղափարի հետագա զարգացումն է և ավելի ճշգրիտ կերպով արտացոլում է տեսողական համակարգի կառուցվածքը, թույլ է տալիս ճանաչել պատկերները `անկախ դրանց վերափոխումներից, ռոտացիաներից, աղավաղումներից և մասշտաբի փոփոխությունից։ Նեոկոգնիտրոնը կարող է ինչպես ինքնուրույն ուսումնասիրել, այնպես էլ լինել վերահսկվող։ Նեոկոգնիտրոնը որպես ներմուծում ստանում է երկչափ պատկերներ, որոնք նման են ցանցաթաղանթի պատկերներին և մշակում դրանք հետագա շերտերով, ինչպես այն, ինչ հայտնաբերվել է մարդու տեսողական կեղևում։ Իհարկե, նեոկոգնիտրոնում չկա մի բան, որը սահմանափակում է դրա օգտագործումը միայն տեսողական տվյալների մշակման համար. Այն բավականին ունիվերսալ է և կարող է լայնորեն օգտագործվել որպես օրինաչափության ճանաչման ընդհանրացված համակարգ։
Կենսաբանական նախատիպ
Տեսողական կեղևում հայտնաբերվել են հանգույցներ, որոնք արձագանքում են այնպիսի տարրերի, ինչպիսիք են գծերը և որոշակի կողմնորոշման անկյունները։ Ավելի բարձր մակարդակներում հանգույցները արձագանքում են ավելի բարդ և վերացական օրինաչափություններին, ինչպիսիք են շրջանները, եռանկյունները և ուղղանկյունները։ Նույնիսկ ավելի բարձր մակարդակներում աբստրակցիայի աստիճանը բարձրանում է այնքան ժամանակ, քանի դեռ չեն հայտնաբերվել դեմքերին արձագանքող հանգույցներն ու բարդ ձևերը։ Ընդհանուր առմամբ, բարձր մակարդակներում գտնվող հանգույցները մուտք են ստանում ցածր մակարդակի հանգույցների խմբից և, հետևաբար, արձագանքում են տեսողական դաշտի ավելի լայն տարածքին։ Բարձր մակարդակի հանգույցների պատասխանները ավելի քիչ կախված են դիրքից և ավելի դիմացկուն են աղավաղմանը։
Կոգնիտրոնի կառուցվածքը
Կոգնիտրոնը բաղկացած է երկու տեսակի նեյրոնների հիերարխիկորեն կապված շերտերից ՝ արգելակիչ և գրգռիչ։ Յուրաքանչյուր նեյրոնի գրգռման վիճակը որոշվում է դրա արգելակող և գրգռիչ մուտքերի հարաբերակցությամբ։ Սինապտիկ կապերը նեյրոններից անցնում են մեկ շերտի մեջ (հետագա շերտ 1) դեպի հաջորդ շերտ (2 շերտ)։ Ինչ վերաբերում է այս սինապտիկ կապին, 1-ին շերտի համապատասխան նեյրոնը նախասինապտիկ է, իսկ երկրորդ շերտի նեյրոնը ՝ հետսինապտիկ։ Հետսինապտիկ նեյրոնները կապված չեն 1-ին շերտի բոլոր նեյրոնների հետ, այլ միայն նրանց հետ, որոնք պատկանում են իրենց տեղական կապի տարածքին։ Սերտորեն կապված հետսինապսային նեյրոնների հաղորդակցման տարածքները համընկնում են. Հետևաբար, այս նախասինապտիկ նեյրոնի գործունեությունը կանդրադառնա հիերարխիայի հաջորդ շերտերի հետսինապսային նեյրոնների ավելի ու ավելի ընդլայնվող տարածքի վրա։
Կոգնիտրոնը կառուցվում է որպես նեյրոնների շերտեր, որոնք կապված են սինապսներով։ Մեկ շերտի նախասինապտիկ նեյրոնը միացված է հաջորդ շերտի հետսինապսային նեյրոնին։ Գոյություն ունեն երկու տեսակի նեյրոններ ՝ գրգռիչ հանգույցներ, որոնք հակված են հետսինապսային հանգույցի գրգռման, և արգելակիչ հանգույցներ, որոնք խանգարում են այս գրգռմանը։ Նեյրոնի գրգռումը որոշվում է նրա գրգռիչ և արգելակիչ մուտքերի կշռված գումարով, բայց իրականում մեխանիզմն ավելի բարդ է, քան պարզ գումարումը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Արհեստական բանականություն
Արկինս (գետակ)
Արկինս, գետակ Հայկական լեռնաշխարհում, Ճորոխի ավազանում, նրա աջակողմյան վտակը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ճորոխ գետի վտակներ
Վոյ Վոժ (Լոպյուի վտակ)
Վոյ Վոժ (Вой-Вож), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Լոպյու գետի աջ ափին՝ 58 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 38 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Վիչեգդա գետն է սկսած ակունքից մինչև Սիկտիվկար քաղաք, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա, գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կոմի Հանրապետության գետեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Զեյքիմ
Զեյքիմ, ձմեռանոց Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի նահանգի Բայազետի գավառում, Ալաշկերտի գավառակում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ձմեռանոցներ
Մյունխենի համալսարան
Մյունխենի համալսարան (Ludwig-Maximilians-Universität München (LMU)), բարձրագույն ուսումնական հաստատություն Մյունխենում։ Հիմնադրվել է 1472 թվականին հերցոգ Լյուդվիգ IX-ի ջանքերով և անվանվել նրա և կուրֆյուրստ Մաքսիմիլիան I Իոսիֆի պատվին։
Փաստեր ու թվեր
Մյունխենի համալսարանում 2009-2010 թվականների տվյալներով սովորում էր 45.539 ուսանող ։ Համալսարանն ունի 18 ֆակուլտետ, որոնցում դասավանդում է ավելի քան 700 պրոֆեսոր։ Համալսարանի տարեկան բյուջեն կազմում է մեկ միլիարդ եվրո, որի մեկ երրորդ մասը բաժին է ընկնում համալսարանական կլինիկային։
Մյունխենի համալսարանում սովորողները կարող են կրթություն ստանալ 160 մասնագիտացումներով։
Բացի Մաքսֆորշտադտ շրջանի Գեշվիստեր Շոլլ Պլաց (Geschwister-Scholl-Platz) հրապարակում գտնվող գլխավոր մասնաշենքից` համալսարանն ունի նաև այլ մասնաշենքեր Մյունխենի տարբեր շրջաններում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գերմանիայի համալսարաններ Կատեգորիա:1472 հիմնադրումներ Գերմանիայում
Ազովսկոե (ավան, Պերշոտրավնևի շրջան)
Ազովսկոե (Азовське), ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Պերշոտրավնևի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ազովսկոե ավանում բնակվում էր 443 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Պերշոտրավնևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ
Բաբախ-Տարամա
Բաբախ-Տարամա (Бабах-Тарама), ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Պերշոտրավնևի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բաբախ-Տարամա ավանում բնակվում էր 120 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Պերշոտրավնևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ
Դովրաքար
Դովրաքար, ժողովրդական խոսված­քում' Թևրաքար, լեռնագագաթ Հայաստանի Տավուշի մարզում, Փոքր Կովկաս լեռնահամակարգում, Իջևանի լեռներում։ Իջևան քաղաքից հյուսիսային մուտքին, Իջևան — Գանձաքար ճանապարհի մոտակայքում ։ Գտնվում է Սառնաջուր գետի հովտում, ժայրապիտ է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնագագաթներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Տավուշի մարզի լեռներ
Դերբենդ Էլ Ռում
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կիլիկիա Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռնանցքներ Կատեգորիա:Լեռնանցքներ այբբենական կարգով
Մոնսան (Մարանիան)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Մարանիան նահանգի բնակավայրեր
(687) Տինետե
(687) Տինետե (Tinette), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1909 թվականի օգոստոսի 16-ին Յոհան Պալիսայի կողմից Վիեննայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,722979 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9851 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,4609 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1641,21 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,21935 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,86° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1909 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Յոհան Պալիսայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Լոդ (այլ կիրառումներ)
Լոդ, կարող է վերաբերվել.
Յու-Ես-Եյ Թուդեյ
Մինչ USA Today թերթի հայտնվելը ԱՄՆ շուկայում թերթերի վաճառքները սեգմենտավորվում էին տարածաշրջանային սկզբունքով, ամեն մեծ քաղաքում ավելի շատ վաճառվում էր տեղական թերթը։ Իր թերթի էջերին Նյուհարթը ամեն կերպ ընդգծում էր ազգի միասնությունը, աշխատելով ներկայացնել դա առանց որևէ տարածաշրջանային շեղումների։ Խմբագրական սյունին զուգահեռ միշտ ներկայացվում է սյուն, որտեղ կարող էին իրենց կարծիքը ներկայացնել հակադարձ տեսակետի կրողները։
Ի հակադրություն գործարար թերթերի, այնպիսիք, ինչպիսին են The Wall Street Journal-ը և The New York Times-ը, չոր գործնական ոճին, USA Today-ը հրատարակվում է գունավոր լուսանկարներով և խոշոր գրաֆիկական պատկերներով, լայնորեն լուսաբանելով սպորտի և հայտնի մարդկանց կյանքի մանրամասները ։ Մեծ տեղ էր տրվում հարցումների արդյունքների տպագրությանը։
2008 թվականի դրությամբ USA Today-ը շրջանցել է բոլոր ԱՄՆ թերթերը տպաքանակով, և անգլալեզու թերթերի մեջ զիջում էր միայն հնդկական The Times of India թերթին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլերեն թերթեր Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի օրաթերթեր Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի թերթեր Կատեգորիա:1982 հիմնադրումներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի լրատվամիջոցներ Կատեգորիա:Անգլալեզու հեռուստասերիալներ
Ասեն Զլատարով
Ասեն Խրիստով Զլատարով (բուլղ.՝ Асен Христов Златаров, )՝ բուլղար կենսաքիմիկոս, հասարակական գործիչ, գրող, պրոֆեսոր
Կենսագրություն
Ծնվել է 1885 թվականի փետրվարի 4-ին, Բուլղարիայի Խասկովո քաղաքում, Խրիստո և Թեոֆանիա Զլատարովների ընտանիքում։ 1903 թվականին նրանց ընտանիքը տեղափոխվել է մայրաքաղաք Սոֆիա, որտեղ Ասենը այդ նույն տարում ավարտել է ռեալական գիմնազիան և ընդունվել Սոֆիայի համալսարանի քիմիայի ֆակուլտետը։ 1904 թվականին մեկնել է Շվեյցարիա, ընդունվել Ժնևի համալսարան, որն ավարտել է 1907 թվականին։ Հաջորդ տարում ֆրանսիական Գրենոբլ քաղաքի համալսարանում պաշտպանել է դոկտորական թեզը, ստացել ֆիզիկայի և քիմիայի դոկտորի գիտական աստիճան, մայիս ամսին վերադարձել Բուլղարիա և սեպտեմբերին աշխատանքի անցել Պլովդիվի ուսումնարաններից մեկում։
1909-1910 թվականներին Ասեն Զլատարովը պրոֆեսոր Տ. Պաուլեի ղեկավարությամբ սննդի և դատական քիմիա է ուսումնասիրել Մյունխենում, այնուհետև վերադարձել է հայրենիք և աշխատանքի անցել Սոֆիայի համալսարանի ֆիզիկամաթեմատիկական ֆակուլտետում որպես օրգանական քիմիայի գծով ասիստենտ։ Միաժամանակ խմբագրում էր «Քիմիան և արդյունաբերությունը», «Բնություն և գիտություն» ամսագրերը, աշխատակցում «Натурфилосифско чтиво», «Наука и живот» գրադարաններին։
1912 թվականին նա զորակոչվել է բուլղարական բանակ, մինչև 1915 թվականը գտնվելով զինվորական ծառայության մեջ՝ մասնակցել է Բալկանյան առաջին և երկրորդ պատերազմներին։
1920 թվականին Ասեն Զլատովին շնորհվել է Սոֆիայի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետի ֆիզիոլոգիական քիմիայի պատվավոր դոցենտի և ֆիզիկամաթեմատիկական ֆակուլտետի կենսաքիմիայի պատվավոր դոցենտի կոչում։ 1924 թվականին նա նշանակվել է Սոֆիայի համալսարանի մասնագետ, իսկ 1935 թվականից՝ հիմնական պրոֆեսոր։
1928 թվականին ընտրվել է Բուլղարիայի քիմիկոսների միության նախագահ; 1934 թվականին մասնակցել է Մադրիդում անցկացված միջազգային քիմիական կոնգրեսին։ 1935 թվականին այցելել է Բելգրադ, մի շարք զրույցներ անցկացրել Սերբիայի մայրաքաղաքի ուսանողների հետ։ Այդ նույն տարում ընտրվել է Սոֆիայի համալսարանի օրգանական քիմիայի ամբիոնի վարիչ։ Իր գործունեությամբ նա ամուր հիմքեր է դրել Բուլղարիայում կենսաքիմիայի՝ որպես գիտության, հիմնադրման ու զարգացման համար։
Գրողը, հասարակական գործիչը
1925 թվականից Ասեն Զլատովը «Стрелец» գրական խմբակի անդամ էր։ Լույս է ընծայել բանաստեղծություններ, գրականագիտական հոդվածներ, արձակ ստեղծագործություններ, այդ թվում՝ նույնիսկ մեկ վեպ։ Ակտիվորեն համագործակցում էր մամուլի հետ և, բացի այդ, ,,Բուլղարական ժողովրդական ծովային համաձայնություն,, կազմակերպության ակտիվ անդամներից էր, մի կազմակերպություն, որն զբաղվում էր Բուլղարիայում ծովային գործը ժողովրդականացնելու գործով։
Այս ամենի հետ մեկտեղ Զլատարովը մասնակցում էր «Հրեաների պաշտպանության կոմիտե»-ի աշխատանքներին՝ այդտեղ համագործակցելով պետական գործիչ Պետկո Կարավելովի այրու՝ Եկատերիա Կարավելովայի, պրոֆեսոր Պետկո Ստայնովի, գրող Անտոն Ստրաշիմիրովի և այլ գործիչների հետ։ Կոմիտեի գործունեությունը հարթ ու հեշտ չէր ընթանում. որոշ թերթեր քննադատում էին, մեղադրում Գերմանիայի ներքին գործերին միջամտելու մեջ։
Մահը
1936 թվականին Ասեն Զլատարովը Վիեննայում իրար ետևից երկու բարդ վիրահատության ենթարկվեց։ Սիրտը չդիմացավ, և 1936 թվականի դեկտեմբերի 22-ին նա մահացավ։
Ստեղծագործություններ
„Идеали на младото поколение“
„В страната на съветите“ (1936)[3]
„Диктатура или демокрация“[3]
Ծանոթագրություններ
↑ Вълканов, Вълкан. Морска история на България. — София : „Албатрос“, 2000. — P. 128. — ISBN 954-751-008-8.
Արտաքին հղումներ
Информация за Асен Златаров от haskovo-online (болг.)
Информация за Асен Златаров, Ботевград и Природоматематическата гимназия носеща неговото име (болг.)
Наукометричен анализ на публикуваното научно творчество на Проф. д-р Асен Златаров, Маруся Петкова, отвес.орг (болг.)
Национален каталог на академичните библиотеки в страната НАБИС (болг.)
Կատեգորիա:Ժնևի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Բուլղարացի հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Բուլղարացի գրողներ Կատեգորիա:Քիմիական գիտությունների դոկտորներ
Զարդիդարա (լեռ)
Զարդիդարա, Զարտիտարե, լեռ Հայաստանի Վայոց ձորի մարզում, Գեղամա լեռնահամակարգում, նրա հարավային ծայրաշրջանում, Արփա գետի աջ կողմում, Արենի գյուղից հարավ-արևմուտք, Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության սահմանագլխին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վայոց ձորի մարզի լեռներ
Լուսատու օրգանիզմներ
Լուսատու օրգանիզմներ, կենդանի օրգանիզմներ, որոնք օժտված են լույս արձակելու ունակությամբ։ Կենսալուսատվությունը կենսաքիմիական ռեակցիայի արդյունք է, որի ընթացքում քիմիական էներգիան գրգռում է որոշակի մոլեկուլ, և այն լույս է արձակում։ Լուսատուությունը տեղի է ունենում օրգանիզմների էվոլյուցիոն բազմազան խմբերում, ներառյալ որոշ բակտերիաներ, սնկեր, ջրիմուռներ, որդեր, փափկամարմիններ, միջատներ և նույնիսկ ձկներ, բայց չի նկատվում ավելի բարձր կազմակերպված կենդանիների մոտ ։ Այս օրգանիզմների լուսատու դրսևորումն ու կարգավորիչ մեխանիզմները տարբեր են, ինչպես և այդ գործընթացների համար պատասխանատու լուսաֆորները (կառուցվածքները) և լուսածոցները (բջիջների տեսակները) տարբեր են իրենց բնույթով։ Գոյություն ունի կենսալուսավոր համակարգերի 30 տեսակ։
Կենսալույս
Կենսալույսը կենդանի օրգանիզմների սեփական սպիտակուցներով կամ սիմբիոտիկ բակտերիաների օգնությամբ փայլելու ունակությունն է։ Կենսալույսը քիմիալուսինեցնող ռեակցիա է, որի ժամանակ քիմիական էներգիան վերածվում է լուսային էներգիայի։ Ռեակցիայի ընթացքում ենթաշերտը (լյուսիֆերին) օքսիդանում է ֆերմենտի (լյուսիֆերազա) միջոցով։ Լյուցիֆերինները և լյուցիֆերազները քիմիապես տարբեր են տարբեր օրգանիզմներում։ Բոլոր քիմիլյումինեսցենտային ռեակցիաները պահանջում են մոլեկուլային թթվածին և անցնում միջանկյալ բարդույթների՝ օրգանական պերօքսիդի միացությունների ձևավորմանը։ Երբ այդ համալիրները քայքայվում են, էներգիա արձակվում, որը գրգռում է լույսի արտանետման համար պատասխանատու նյութի մոլեկուլները։
Արտանետվող լույսի հաճախականությունը (այսինքն՝ դրա գույնը) կախված է լույսի քվանտի (ֆոտոնի) էներգիայից։ Քանի որ լուցիֆերինները տարբեր են կենդանիների մոտ, արտանետվող լույսը տատանվում է կապույտից (դինոֆլագելատ ջրիմուռներում) մինչև կանաչ (մեդուզա), դեղին (կրակոտիների մոտ ) և կարմիր (հարավամերիկյան բզեզ Ֆրիքսոթրիքսի թրթուրներում)։ Այս գույներին համապատասխանող ֆոտոնային էներգիան տատանվում է 70-ից (կապույտ լույսի համար) մինչև 40 (կարմիր) միջակայքի սահմաններում։
Այսօր հայտնի է լուսատու կենդանի արարածների մոտ 800 տեսակ։ Նրանցից շատերն ապրում են ծովերում։ Սրանք բակտերիաներ են, միաբջիջ ջրիմուռներ, ռադիոլարիաններ, սնկեր, պլանկտոնային օրգանիզմներ, սիֆոնոֆորներ, ծովի փետուրներ, ցենոֆորներ, էխինոդերմներ, որդեր, փափկամարմիններ, խեցգետնանմաններ, ձկներ։
Ամենապայծառ փայլող կենդանիներից են պիրոսոմները (կրակի բզեզներ)։ Քաղցրահամ կենսալուսատու տեսակների շարքում հայտնի են Նոր Գրելանդիայի գաստրոպոդ փափկամարմին (Latia neritoides) և մի շարք բակտերիաներ։ Ցամաքային օրգանիզմների մեջ փայլում են սնկեր, խխունջներ, միլիպեդներ և միջատների որոշ տեսակներ ։
Կենսալուսնության նշանակությունը նյութափոխանակության մեջ
Բիոլյումինեսցենցիայի գործառույթը ցածր օրգանիզմների կյանքում, ինչպիսիք են բակտերիաները, դինոֆլագելատները և սնկերը, դժվար է տարբերակել։ Որոշ դիտարկումներ հստակություն են մտցնում այս հարցում։ Մասնավորապես, բակտերիաների փայլը դադարում է, երբ թթվածինը դուրս է բերվում շրջակա միջավայրից, ինչը վկայում է կենսալուսատվությամբ ուղեկցվող ռեակցիաների ներգրավվածության մասին անաէրոբ օրգանիզմների համար թունավոր թթվածնի վերացման գործում։ Ճառագայթային էներգիան գալիս է թթվածնի և լուցիֆերինի փոխազդեցությունից ։
Կենսաթափանցիկ օրգանիզմների տեսակները
Տարբեր տաքսոնոմիկական խմբեր ունեն լուսավորության հնարավորություն, սակայն շատ դժվար է որոշել դրա բաշխման օրինակը։ Շատ ծովախեցգետիններ կարող են փայլել, բայց լուսատու ծովախեցգետինները գիտությանը հայտնի չեն։ Կան բազմաթիվ հայտնի լուսատու կաղամարներ և միայն մեկ ութոտնուկ (Callistoctopus arakawai): Երկոտանի և բազմաոտաների մեջ լուսատու տեսակները հազվադեպ չեն, բայց դրանք չեն հանդիպում կարիճների և սարդերի մոտ։ Չափազանց մեծ քանակությամբ սնկեր և բակտերիաներ ունեն կենսալուսնություն, սակայն այս ունակությամբ բույս գրեթե չկա։ Կենդանի արարածների տեսակների գրեթե կեսը ներառում է լուսատու ձևեր, բայց այդ տեսակների թիվը շատ փոքր է` տեսակների ընդհանուր բազմազանության համեմատ։ Նախակենդանիներն այնքան էլ հարուստ չեն լուսատու ձևերով, սակայն առատ են իրենց կենսազանգվածով, հատկապես արևադարձային ծովերում։ Ուստի, բոլոր լուսավոր օրգանիզմների ճնշող մեծամասնությունը ծովային են։
Լուսատու բակտերիաներ
Բոլոր լուսատու բակտերիաները ծովային օրգանիզմներ են, քանի որ նրանց զարգացման և լուսավորության համար անհրաժեշտ է աղ։ Դրանցից լայն տարածում ունեն վիբրիո և ֆոտոբակտերիա տեսակները։ Ֆոտոբակտերիաները տարածված են ծովային միջավայրում և ծովային կենդանիների մակերեսին և աղիքներում։ Որոշ տեսակներ կենսալույս են ապահովում և հանդիպում են որպես սիմբիոնտ ձկների մասնագիտացված լուսավոր օրգաններում ։
Թեև այս բակտերիաները կարող են ունենալ տարբեր ձևեր, նրանք երբեք շղթաներ չեն ձևավորում։ Իհարկե, մեկ բջիջից ճառագայթումը չի կարող դիտվել անզեն աչքով, բայց ագարի վրա կամ միլիոնավոր բակտերիաներ պարունակող լուծույթում լույսը հստակ տեսանելի է։ Այս փայլը երկարատև է և ունի կապտավուն երանգ ։
Շատ լուսավոր բակտերիաներ ձկների և կաղամարի սիմբիոններ են։ Լուսատու սնկերով միաբջիջ օրգանիզմները ներառում են սնկեր, որոնց սպիտակավուն կլաստերները հաճախ հանդիպում են անտառում փտած կեղևի վրա։ Այս օրգանիզմները նախընտրում են ստվերոտ, խոնավ տեղերը, ուստի նրանք հիմնականում ապրում են արևադարձային տարածքներում։ Սնկերի արտանետումների սպեկտրը տատանվում է կապույտից կանաչից դեղին՝ կախված տեսակից։ Օրինակները ներառում են (Pleurotus lampas) Ավստրալիայից և (Clitocybe illudens) Միացյալ Նահանգներից ներկայացվող սնկատեսակները՝ հասնելով 13 սմ տրամագծի։
Լուսատու սնկեր
Որոշ կենդանի օրգանիզմներ ունակ են փայլել հատուկ քիմիական ռեակցիաների առաջացման պատճառով։ Այդպիսի օրգանիզմները կոչվում են կենսալուսատուներ և դրանք ներառում են լուսատտիկ, մեդուզա, որդեր և այլն։ Նրանք օգտագործում են այս ունակությունը որսին գրավելու, գիշատիչներին վախեցնելու, շփվելու կամ քողարկվելու համար։ Հայտնի են հազարավոր լուսատու օրգանիզմներ, որոնք միասին օգտագործում են քառասուն տարբեր քիմիական մեխանիզմներ լույս արձակելու համար։ Այս մեխանիզմների մեծ մասն ընդհանրապես ուսումնասիրված չեն կամ ուսումնասիրվել են միայն մասամբ ։
Գիտնականները փորձարկել են լյուցիֆերազի ֆերմենտը, որն առաջացնում է լուսատու ռեակցիա, տարբեր տեսակի բջիջներում, այդ թվում՝ մարդու քաղցկեղի բջիջներում և Քսենոպուսի սաղմերում։ Բոլոր դեպքերում արդյունքը դրական էր։ Տեղադրված գենը գործում էր ընտրված բջիջներում, իսկ լյուցիֆերինի ավելացումից հետո նկատվում էր լուսատուություն։ Դա լուցիֆերազ է, որը հաճախ օգտագործվում է բժշկական ախտորոշման կամ շրջակա միջավայրի մոնիտորինգի մեջ։
Սնկերի փայլելու համակարգը մոտ է կենդանի օրգանիզմների սովորական նյութափոխանակության գործառույթներին։ Գիտնականները հայտնաբերել են ֆերմենտներ, որոնք սնկային բջիջներում իրականացնում են «կոֆեինաթթվի ցիկլը», որը տանում է դեպի լյուցիֆերինի կենսասինթեզին և լույսի արտանետմանը։ Այս ֆերմենտների աշխատանքը անհրաժեշտ և բավարար է ցանկացած օրգանիզմ փայլուն դարձնելու համար, որի բջիջները արտադրում են կոֆեինաթթու։ Իսկ այն օրգանիզմների համար, որոնք չեն պարունակում այս նյութը, փայլը կարելի է ձեռք բերել ևս երկու ֆերմենտ ավելացնելով՝ ստեղծելով փայլուն մուգ խմորիչ։
Պարզվել է, որ կոֆեինաթթուն (ֆենոլային բնույթի նյութ), որը սովորաբար առկա է բուսական օրգանիզմում, անհրաժեշտ է սնկերի լուսատվության համար։ Լույսի ի հայտ գալու համար կոֆեինաթթուն պետք է անցնի նյութափոխանակության ցիկլ, որը ներառում է չորս ֆերմենտ։ Երկու ֆերմենտ կոֆեինաթթուն վերածում են ավելի բարդ մոլեկուլի, որն այնուհետև օքսիդանում է երրորդ ֆերմենտի միջոցով՝ թողնելով ֆոտոն, որի արդյունքում լույս է առաջանում (կենսալուսնություն)։ Մեկ այլ ֆերմենտ ռեակցիայի արտադրանքը վերածում է կոֆեինաթթվի ՝ փակելով ցիկլը։ Այսպիսով, լուսավոր բույսեր ստանալու համար բավական է «փոխանցել» սնկերից բույսերին միայն 4 գեն ։
Լուսատու կենդանիներ
Փայլուն աքաղաղները (Myctophidae), ծղոտե ձկները (Stomiiformes, Sternoptychidae) և այլ խորջրյա ծովային կենդանիներ իրենց մարմնի վրա ցուցադրում են տարբեր տեսակի թարթող նախշեր։ Լյումինեսցենցիան առաջանում է մի շարք լուսաֆորների պատճառով, որոնք շատ դեպքերում գտնվում են մարմնի փորոքային (որովայնի) և կողային մակերևույթների վրա և դրանով իսկ ապահովում են ճառագայթում դեպի ներքև և կողային։ Ենթադրվում է, որ լուսաֆորների լույսը համընկնում է վերևից եկող արևի լույսի ուժի հետ ՝ թույլ տալով ձկների ստվերը թաքնվել ներքևից գիշատիչներից։ Որոշ լուսատու գիշատիչներ կարող են ունենալ նաև մեծ քթի օրգան, իսկ մյուսները ՝ պայծառ տարածք իրենց պոչի վրա։ Խորը ծովային վիշապի (Lophiidae) դեպքում մեջքի լողակի առջևի մասը, եթե առկա է, գտնվում է բերանից անմիջապես վերև և ձևավորված է «ձկնորսական գավազանի» նմանությամբ՝ որս գրավելու համար։ Հենց այս հատկությունն է տաքսոնին տվել ձկնորս անունը ։
Ծովախեցգետիններ
Ծովախեցգետիններից ամենաշատ լուսավոր տեսակները ներկայացված են կոպեպոդ (Copepoda) տեսակներով, ծովախեցգետիններով և օստրակոդներով։ Լուսատու կենդանիներն ապրում են ինչպես ջրի մակերեսին, այնպես էլ ծովի խորքերում։ Նրանք ներկայացված են երկու հիմնական խմբերով՝ Պլեյրոմմա և Մետրիդիա։ Որոշ ծովախեցգետիններ (Hoplophorus) ունեն լուսավոր հատուկ լուսավոր օրգան (ֆոտոֆորներ), որը բաղկացած է ոսպնյակից, անդրադարձիչից և լուսածին բջիջներից, որոնք արտադրում են ճառագայթման էներգիա։
Արտունջ
Արտունջ, Արտանիշ, Աղսու, Արդանիս, Արտանին, Արտանիջ, Արտանուն, Արտանուշ, Արտավուն, Արտավուջ, Արտունջ, գետ Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզում։ Սկիզբ է առնում Սևանի լեռնաշղթայի Քաշաթաղ գագաթից, թափվում Սևանա լճի Արտանիշի խորշը։ Երկարությունը 10 կմ է ։ Սնուցումը մթնոլորտային տեղումներով է, վարարումները՝ մայիս-հունիսին։ Արտանիշի ավազանում շատ են հեղեղատները ։
Լուսատու օրգանիզմներ
Ծովախեցգետիններ
(Cypridina) ցեղի երեք կամ չորս տեսակներ լուսատու են։ Դրանցից ամենահայտնին ծովային կայծոռիկն է (Cypridina hilgendorfii) (կամ 1962 -ից Vargula hilgendorfii) է, որն ապրում է Ճապոնիայի ափամերձ ջրերում և ավազներում։ Այս փոքրիկ, պատյանով պատված օրգանիզմը, երբ խանգարում է, ջրի մեջ բաց է թողնում կապույտ լուսավոր նյութ։ (Coelenterates) Աղիքային, մասնավորապես մեդուզան, ցենոֆորները և լողացող, թափանցիկ սիֆոնոֆորները (սիֆոնոֆորա) նույնպես զգալի ներդրում ունեն համաշխարհային օվկիանոսների լուսավորության մեջ։
Արտունջ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի գետեր Կատեգորիա:Սևանա լճի ավազանի գետեր
Լուսատու օրգանիզմներ
Ծովախեցգետիններ
Ծովային փետուրները (Pennatula), ծովային կակտուսները (Cavernularia) և մանուշակները (Renilla) գաղութային օրգանիզմներ են, որոնք ալիքները հարվածելիս լուսավորում են վերևից ներքև։ Լույս տալու երևույթը գտնվում է նյարդային համակարգի վերահսկողության ներքո։ Օղակավոր որդերը (Annelida) թե ծովային, թե ցամաքային լուսատու տեսակներ ունեն։ (Odontosyllis), ի վերարտադրությունը սեզոնային է, դրա ժամանակը` կապված լուսնի փուլերի հետ։ Ձվադրումը տեղի է ունենում հունիսից հոկտեմբեր ընկած ժամանակահատվածում, գիշերը երկու շաբաթական պարբերականությամբ, որը համընկնում է ցերեկային մակընթացությունների հետ։ Մայրամուտից կարճ ժամանակ անց որդերը սկսում են բարձրանալ մակերես։ Սովորաբար արուները առաջինն են հայտնվում, նրանց մարմնի հետևի հատվածը կապույտ-կանաչ լույս է արձակում, և պարբերաբար ջուրը թափում լուսավոր նյութի երկարատև սեկրեցիա։ Իգական սեռի ներկայացուցիչները հայտնվում են կարճ ժամանակ անց՝ արձակելով լույսի բռնկումներ և լողալով ջրի մակերևույթին փոքր շրջանակներով։ Թե՛ էգի մարմինը, և թե՛ նրա արտազատուկները լուսավոր են, և երբեմն արուն պտտվում է մակերեսի վրա՝ էգի հետ։ Ցուցադրումը դադարում է գործարկելուց կես ժամվա ընթացքում։ Արուների և էգերի մոտ վերցված ջրի նմուշները և դրանց լուսավոր արտազատումները պարունակում են համապատասխանաբար սերմնահեղուկ և ձվեր։
Փափկամարմիններ
Լուսաշող փափկամարմինները ներկայացված են Ֆոլասով (երկփեղկեր), Ֆիլիրրոյով (Nudibranchia- ի կարգի ծովային գաստրոպոդներ), Planaxis (ծովային գաստրոպոդներ), Լատիա (քաղցրահամ ափսե) և կաղամարներով (ցեֆալոպոդներ) Ձկներ Խորը ծովային ձկներն ու կաղամարները ցուցադրում են ամենաբարդ լուսավոր օրգանները ՝ բաղկացած ֆոտոգեն բջիջներից, անդրադարձիչից, ոսպնյակներից և, որոշ դեպքերում, լուսաֆիլտրերից։ Բաց օվկիանոսի կաղամարը (Oegopsida), ինչպիսիք են Lycoteuthis- ը, Histioteuthis- ը և Enoploteuthis- ը, 75% -ով ինքնամեկուսիչ են։ Այսինքն, ճառագայթային էներգիան ձևավորվում է ոչ թե սիմբիոտիկ բակտերիաների, այլ ներքին կենսաքիմիական ռեակցիայի արդյունքում։ Խորը ծովային կաղամարի մեջ լույս արձակող օրգանը հաճախ հանդիպում է կոպերի վրա կամ անմիջապես ակնախնձորի վրա։ Որոշ դեպքերում, մասնավորապես Watasenia scintillans տեսակների դեպքում, լույս արձակող օրգանը նույնպես գտնվում է շոշափուկների և մարմնի այլ մասերի վերջում։
Ձկներ
Ամենահայտնի լուսատու ձկներն են ձկնորսները, ծղոտե ձուկը և լապտեր ձկները։ Այս ձկների մեծ մասում լույսը առաջանում է ֆոտոցիտների ներսում քիմիական ռեակցիայի արդյունքում։ Նրանց լույս արձակող օրգանները, շատ դեպքերում, իրենց գործառույթով նման են կաղամարային կառուցվածքներին և ներառում են ոսպնյակներ, լուսարձակող մարմին, լուսաֆիլտր և անդրադարձիչ։ Խորը ծովային ձկներն ունեն լուսաֆորներ մարմնի երկայնքով, աչքերի տակ և հաճախ ալեհավաքների կամ ալեհավաքների վրա։ Որպես կանոն, փայլի ուժգնությունը կարգավորվում է կենտրոնական նյարդային համակարգի կողմից, իսկ ձկների մահից հետո այն արագորեն նվազում է։ Հայտնի չէ, թե արդյոք ֆոտոակտիվ տարրերը զարգանում են ձկների աճի հետ, թե դրանք կուտակվում են կերակրման ժամանակ։ Երկրորդ տարբերակը ներառում է խեցգետնաբույծների սննդակարգում օգտագործումը, օրինակ՝ (Cypridina), դրանց բաղադրության մեջ լուսարձակող բաղադրիչներ պարունակող ։ Խորը ծովերի ձկների որոշ տեսակներ և մակերեսային ջրերի ձկների մի քանի ընտանիքներ արտադրում են պայծառ էներգիա `հատուկ օրգանում տեղակայված սիմբիոտիկ լուսատու բակտերիաների շնորհիվ։ Վերջինս առատորեն մատակարարվում է արյունով, որը սնուցում և աջակցում է բակտերիաների աճին։ Սա ցույց է տալիս որոշակի ձկնատեսակների հավանական վարակ միաբջիջ օրգանիզմների հատուկ շտամներով։ Չնայած այն հանգամանքին, որ սիմբիոտիկ ֆոտոակտիվ օրգանը գործում է անընդհատ, ճառագայթման ինտենսիվությունը կարգավորվում է դրան պատող մելանոֆորների կամ սև թաղանթի միջոցով, որն ունակ է մեխանիկորեն հոսել դեպի օրգան։ Առաջին դեպքում լուսավորության վերահսկումն իրականացվում է մելանոֆորների կամ պիգմենտային հատիկների կծկման կամ ընդլայնման միջոցով։ Ինդոնեզիայից հայտնի (Lanternfish (Photoblepharon)) աչքի տակ ունի մեծ ֆոտոֆոր։ Լույսը մարում է, երբ ֆոտոֆորը ծածկված է սև կաշվի ծալքով։ Որոշ ձկների, օրինակ՝ (Leiognathus, Acropoma և Archamia) ցեղերի, հյուսվածքի մեջ կառուցված է ֆոտոֆոր, որը բարակ խողովակով միացված է աղիքներին։ Այս դեպքում ճառագայթումը անցնում է թափանցիկ կիլիայի և փորոքային (գտնվում է որովայնի մակերեսի վրա) մկանների միջով։ Կորդատային ենթատեսակի այլ ավելի բարձր կենդանիների շարքում, թունիկատները (Tunicata) ունեն լուսարձակող օրգան ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լուսատու օրգանիզմներ Կատեգորիա:Բիոլյումինեսցենցիա Կատեգորիա:Լուսատտիկ Կատեգորիա:Կենսալյումինեսցենցում Կատեգորիա:Լույսի աղբյուրներ Կատեգորիա:Կենսալույս
Լոդ (Իսրայել)
Լոդ (לוֹד, 'اَلْلُدّْ, նախկինում՝ Լիդա, Գեորգիոպոլ, Դիոսպոլիս), քաղաք Իսրայելում, տեղակայված է Թել Ավիվից 20 կմ հարավ-արևելք, մոտերքում գտնվում է երկրի խոշորագույն՝ Դավիդ Բեն Գուրիոնի օդանավակայանը։ Բնակչությունը՝ ։
Պատմություն
Քաղաքի անվանումը՝ Լոդ (Լուդ) առաջին անգամ հիշատակվել է Թութմոս III-ի ժամանակների կառնակի գրությունում։ Մ․թ․ա․ 5-րդ դարից Լիդը հրեական գիտության խոշոր կենտրոն էր։ Քաղաքը մի անգամ չէ, որ հիշատակվել է Նոր Կտակարանում։ Երկրորդ հրեական պատերազմի ժամանակ որպես հրեական դիմադրության կենտրոններից մեկը հռոմեացիները նվաճել և ավերել են այն։ Հին Լիդի տեղում առաջացել է հունական Διόσπολις («աստվածների քաղաք») անվանմամբ գաղութ։ Հենց այստեղ է, ինչպես համարվում է, ապրել և թաղվել Սուրբ Գևորգը։ Դրա հիշատակին, մինչև արաբական նվաճումները, ժամանակակից Լոդը հայտնի է եղել որպես Գեորգոպոլ («Գևորգի քաղաք»)։
Սուլայման խալիֆան 716 թվականին արաբական Պաղեստինի կենտրոնը Լիդից տեղափոխել է իր հիմնադրած Ռամլա քաղաք։ 1099-1191 թվականներին Լիդը Ռամլայի և Երուսաղեմի թագավորության կենտրոններից մեկն էր և կոչվում էր «Սուրբ Գևորգի քաղաք»։ Ճանապարհորդ Վիտալի Տուդելսկին 1170 թվականին Լիդում գտել է միայն մեկ հրեա։ 1948 թվականին Իսրայելի հետ միավորվելուց հետո արաբ բնակչությունը լքել է քաղաքը։
1948 թվականին արաբա-իսրայելական պատերազմի ընթացքում, այն բանից հետո, երբ արաբները, ոգեշնչված Արաբական լեգեոնի հարձակմամբ, քաղաքի կապիտուլացիայից հետո կրակ են արձակել իսրայելական զինվորների վրա՝ սպանելով մի քանի մարդ, բնակչության զգալի մասը իրենց տներից բռնությամբ վտարվել է Իսրայելի պաշտպանության բանակի կողմից։ Մինչ այդ «քաղաքացիական բնակչության վտարման մասին խոսք չի եղել» ։
Բնակչություն
Իսրայելի կենտրոնական վիճակագրական բյուրոյի տվյալներով՝ 2018 թվականի սկզբին բնակչությունը կազմել է 74 604 մարդ ։
Տեսարժան վայրեր
Գլխավոր տեսարժան վայրը Սուրբ Գևորգի գերեզմանն է, որի վրա 6-րդ դարում կառուցվել է բազիլիկ։ Նրա ավերակների վրա խաչակիրները ավելի ուշ կառուցել են եկեղեցի, որը բազմաթիվ ավերումներից հետո վերականգնվել է 1870 թվականին։ Պահպանվել է նաև երկու հին մզկիթ, բաղնիք և իջևանատուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսրայելի քաղաքներ
Դիցգեղ (առվակ)
Դիցգեղ, առվակ Ճորոխի ավազանում։ Անցնելով համանուն գյուղով՝ միանում է Իչկալա վտակին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Առվակներ
Ալեքսեյ Ժիտնիկով
Ալեքսեյ Անատոլևիչ Ժիտնիկով (Алексе́й Анато́льевич Жи́тников, ), ռուս ֆուտբոլիստ, պաշտպան։
Կարիերա
Կարիերան սկսել է Ռամենսկոյեի «Սատուրն» ակումբում 2003 թվականին, որտեղ անցկացրել է 18 խաղ՝ Պրեմիեր լիգայում։ 2007 թվականին տեղափոխվել է Բելգոգրադի Սալյուտ ակումբում, որը հանդես է գալիս առաջին դիվիզիոնում։ Ակումբի կազմում անցկացրել է 17 խաղ։ 2007 թվականի երկրորդ կեսին տեղափոխվել է «Խիմկի» ակումբ, հանդես է եկել Պրեմիեր լիգայում և անցկացրել է ընդհանուր 4 խաղ։ Ապա 2008 թվականին տեղափոխվել է Նովոսիբիրսկի Վիտյազ ակումբ, որտեղ անցկացրել է 14 խաղ խփել է 2 գոլ։ 2010 թվականին մեկ մրցաշրջան անցկացրել է Վոլգոգրադի «Ռոտոր» ակումբում, որտեղ խաղացել է 38 խաղ և խփել է 3 գոլ։ 2011 թվականին շարունակել է կարիերան աստրախանյան «Վոլգար Գազպրոմ» ակումբում, անցկացրել է ընդհանուր 2 խաղ առաջին երկու մրցաշարների ժամանակ։ Նույն թվականին տեղափոխվել է Վորոնեժի «Ֆակել» ակումբ։ 2013 թվականի հուլիսի տեղափոխվել է Կուրսկի «Ավանգարդ» ակումբ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Դինամո Սանկտ Պետերբուրգի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Խիմկիի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Հասբերգե (շրջան)
Շրջանի պաշտոնական կոդը՝ 09 6 74։ Շրջանում 26 համայնք կա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բավարիայի շրջաններ
Հարալդ I Գեղավարս
Հարալդ Գեղավարս (Haraldr hárfagri, Harald I Hårfagre, ), Հալվդան Սևի որդին և Վեսթֆոլդի քոնունգը։ Նորվեգիայի առաջին թագավորը։ Հարալդը Ինգլինգների դինաստիայի ներկայացուցիչ էր, ովքեր սերում էին Հորֆագերներից, ովքեր կառավարել են Նորվեգիայում մինչև 14-րդ դարը։
Պատերազմ վասն Նորվեգիայի միավորման
Հալվդան Սևի միակ որդին էր Հարալդ Գեղավարսը՝ Ինգլինգների դինաստիայի ներկայացուցիչն ու Վեսթֆոլդի քոնունգը։ Նրա մայրը Ռագնհիլդն էր՝ Սիգուրդսդոթերի Ռագնհիլդի դուստրը և Հրինգարիկիի քոնունգը։
Հարալդն ընդամենը տասը տարեկան էր, երբ մահկանացուն է կնքում նրա հայրը։ Ի սկզբանե, Հարալդի զորրքերը ղեկավարում էր մորեղբայր Հութորմը՝ Սիգուրդի տղան։ Պատերազմը մեկնարկելիս, որը նպատակադրված էր միավորել նորվեգական հողերն ու տիրույթները մեկ իշխանության կազմում, Հարալդ որոշեց պաշտպանել իր բոնդերին՝ հողատերերին Թրոնհեյմում, Ռաումսդալում, Ռոգալանդում և Հոլուգալանդում։
Համաձայն սկանդինավյան սագաների, Հարալդի հաղթանակները տեղական հյովդինգների նկատմամբ, պսակվեց Հաֆրսֆյորդի ճակատամարտով։ Այն պատերազմ էր, որը տեղի է ունեցել մոտավորապես 872 թվականին ներկայիս Նորվեգիայի Ստավանգեր և Սոլա կոմունաների միջև գտնվող Հաֆրսֆյորդ ֆյորդի տարածքում։ Արդյունքում Հարալդ I թագավորը հաղթանակով է դուրս գալիս ճակատամարտից և Արևմտյան Նորվեգիան միավորում իր տիրույթներին։
Հենց այդ ժամանակ էլ կիրառության մեջ մտավ «Նորվեգիա» տերմինը, որը բառացի թարգմանությամբ նշանակում է «հյուսիսային ուղի»։
Կառավարում
Հարալդ Գեղավարսի կողմից Նորվեգիայի միավորում ու ստեղծած պետությունը բավականին անկայուն հիմքերի վրա էր։ Պատմաբանները ցայսօր էլ վիճում են, թե կոնկրետ Նորվեգիայի որ տարածքի վրա է ղեկավարել Հարալդ թագավորը։ Ըստ էության, դրանք միայն Նորվեգիայի հարավային ծովափնյա շրջաններն էին։ Հաղթվելով վիկինգներից, այդ թվում և հայտնի Ռոլլոնից, ինչպես փաստում են սկանդինավյան սագաները, Հարալդի զինվորները ուղևորվեցին դեպի Իսլանդիա և Նորմանդիա, որպեսզի գաղութացնեն այդ տարածքները։ Կյանքի վերջին հատվածում Հարալդ Գեղավարսը կատարեց զավթողական արշավանքներ դեպի արևմուտք, Շոտլանդիայի ափեր՝ գրավելով Օրքնեյան և Շետլանդական կղզիները։ նա առաջինն էր, ով Նորվեգիայում սահմանեց պարտադիր գլխահարկ։ Մարտերի է բռնվել նա շվեդական Վերմլանդ տարածաշրջանի հետ՝ քոնունգ Էրիկ Էմունդսոնի հետ։
Հարալդ Գեղավարսի կառավարման վերջին տարիներին նրա բազմաթիվ որդիների միջև (ըստ զանազան սագաների, որդիների քանակը տատանվում էր 11-ից մինչև 20-ը) թեժ պայքար էր ընթանում գահի համար:Թագավոր Հարալդ Գեղավարսը գլխավոր քոնունգ է նշանակում իր սիրելի որդի Էրիկ Արյունոտին։
(688) Մելանի
(688) Մելանի (Melanie), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1909 թվականի օգոստոսի 25-ին Յոհան Պալիսայի կողմից Վիեննայում ։
Հարալդ I Գեղավարս
Տեղեկությունների արժանահավատություն
Ժամանակակից պատմաբանները հակված են տեղափոխել Հարալդ Գեղավարսի ապրած ժամանակահատվածը մի քանի տասնամյակ առաջ։ Նրա թագավորությունն ընդունված է հաշվել 890-ից 940 թվականները (կամ 945): Դժվարությունները կայանում են նրանում, որ Հարալդի կենդանության օրոք պատմությունը գրի է առել նրա սկալդեր Թորբյորն Հորնկլովին։ Որպես պատմագիր նա արածաշրջանում հայտնի անձ չէ։ Մանրամասն նկարագրել Հարալդ Գեղավարսին սկսել են մեկ դար անց նորվեգացի սկալդերները։ Նրանք հիմնականում գովերգել են թագավորի՝ Նորվեգիան միավորելու գործն ու Գիդի սիրտը գրավելու պատմությունը։
(688) Մելանի
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,700791 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3291 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0725 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Մելանի աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 1,3259 ա. մ. հեռավորության վրա ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1621,19 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,222059 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 10,24° անկյուն։
Հարալդ I Գեղավարս
Տեղեկությունների արժանահավատություն
Հարալդը թագավորը երդվել էր, որ մինչև չմիավորի Նորվեգիան, չի սանրելու մազերը։ Այդ իսկ պատճառով նրան անվանել են գզգզված թագավոր։ Սակայն Հաֆրսֆյորդի ճակատամարտում հաղթանակից հետո թագավորը սանրվում է և ստանում «Գեղավարս» տիտղոսը։
(688) Մելանի
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1909 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Յոհան Պալիսայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Հարալդ I Գեղավարս
Կանայք և երեխաներ
Ըստ «Երկրայի շրջագիծ» սկանդինավյան սագաների ժողովածուի, Հարալդ Գեղավարսի երեխաների ցանկն ունի հետևյալ տեսքը.
Հակոն Գրյոթգարդսոնի դուստ Ասի երեխաները՝
Հյորդալանդի քոնունգ Էրիկի դուստր Գյուդայի երեխաները՝
Յոթլանդի արքա Էյրիկի դուստր Ռանգհիլդ Ամենակարողի երեխաները՝
Յարլ Էյսթենի դուստր Սվանհիլդի երեխաները՝
Թորի երեխաները՝
Սվաս Ֆիննի դուստ Սնեֆրիդի երեխաները՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի թագավորներ Կատեգորիա:Նորվեգիայի պատմագրություն Կատեգորիա:10-րդ դարի Եվրոպայի կառավարիչներ Կատեգորիա:10-րդ դարի մարդիկ
Էշակ Մեյդան (լեռնանցք, Փամբակի լեռնաշղթա)
Էշակ Մեյդան, լեռնանցք Երևանի նահանգի Նոր Բայազետի գավառում, Փամբակի լեռնաշղթայի արևելյան կողմում, համանուն լեռան մոտ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնանցքներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնանցքներ
Բելոսարայսկայա Կոսա (գյուղ, Պերշոտրավնևի շրջան)
Բելոսարայսկայա Կոսա (Білосарайська Коса), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Պերշոտրավնևի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բելոսարայսկայա Կոսա գյուղում բնակվում էր 901 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Պերշոտրավնևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Բերդյանսկոե (գյուղ, Պերշոտրավնևի շրջան)
Բերդյանսկոե (Бердянське), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Պերշոտրավնևի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բերդյանսկոե գյուղում բնակվում էր 684 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Պերշոտրավնևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1887 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Դիդիվանք
Դիդիվանք, լեռ Փոքր Կովկաս լեռնահամակարգում, Վարդենիսի լեռնաշղթայում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի լեռներ
Վոյ Վոժ (Վերին Օդեսի վտակ)
Վոյ Վոժ (Вой-Вож), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Վերին Օդես գետի աջ ափին՝ 19 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 27 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը Պեչորա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կոմի Հանրապետության գետեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Ինգուս Բաուշկենիեկս
Ինգուս Բաուշկենիեկս (լատիշերեն՝ Ingus Baušķenieks, ), լատվիացի երաժիշտ, հայտնի է որևպես Dzeltenie Pastnieki («Դեղին փոստատարներ») փոփ-ռոք երաժշտախմբի անդամ և մենակատար երաժիշտ։ Կարողանում է երաժշտական բազմաթիվ գործիքներ նվագել, բայց երաժշտախմբերում նախընտրում է հանդես գալ որպես բաս-կիթառահար։ Նա միաժամանակ համբավվել է տնային պայմաններում տեսաձայնագրություններ կատարելու և այդպիսիք խմբագրելու վարպետությամբ։
Ինգուսը լատվիացի ճանաչված նկարիչ Աուսեկլիս Բաուշկենիեկսի (Auseklis Baušķenieks) (1910–2007 թթ.) որդին է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լատիշ երաժիշտներ