cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Սագ
Ցեղեր
Սագերի առավել արժեքավոր ցեղերից են. ԽՍՀՄ-ում տարածված տեղական ցեղերից են՝ խոլմոգորյան, արզամասյան, գորշ խոշոր, պսկովյան, տուլայի, ռռմնիի, ուրալյան, լիտվական, գորկիի և այլն, իսկ ներմուծվածներից՝ թուլուզյան, ռուանյան (Ֆրանսիա), պոմերանյան, էմդենյան (ԳՖՀ, ԳԴՀ), ինչպես նաև ամերիկյան, կանադական, բուլղարական, չեխական, հունգարական սագեր։
Հայաստանում տեղական սագերը, ըստ փետրածածկի գույնի, լինում են մոխրագույն, խայտաբղետ և սպիտակ տարատեսակների։
Ձվադրում
Ձվադրումը տևում է 4-8 ամիս (սովորաբար ձմռան-գարնան ամիսներին)։ Ձվատվությունը՝ 30-70 ձու, որոշ ցեղերինը՝ մինչև 100։ Ի տարբերություն հավերի, տարիքի հետ սագերի ձվատվությունը ավելանում է (օրինակ, երրորդ տարում՝ ձ0-40%-ով)։
Տնտեսական օգտագործման հնարավորությունը 5-6, առավելագույնը՝ 8 տարի՝ է։ Մսի համար մորթում են 6 ամսական (ինտենսիվ աճեցման պայմաններում՝ 60-65 օրական), 3-4 կգ կենդանի զանգվածով թռչուններին։
Արուների միջին կենդանի զանգվածը՝ 5-6 (առավելագույնը՝ 12), իսկ էզերինը 4-5 (10) կգ է։ Միսը պարունակում է․ սպիտակուց՝ մոտ 16 և ճարպ՝ մոտ 35 % ։ 100 գ մսի կալորիականությունը մոտ 320 կկալ է (գյուղատնտեսական բոլոր թռչուններից ամենաբարձրը)։
Պատմություն
Կային նաև տարբեր առասպելներ, օրինակ, եթե սագը սուզվում է անձրև է գալու, իսկ եթե կանգնում է մեկ ոտքին հենված կամ գլուխը թաքցնում է թևի տակ՝ սաստիկ ցուրտ է լինելու։ Դեռ հնագույն ժամանակներից Հայաստանի տարածքում տարածված են եղել մոխրագույն սագեր։
Սագաբուծություն
Որոշ երկրներ (Հունգարիա, Լեհաստան, Ֆրանսիա և այլն) մասնագիտացված տնտեսություններում մեկ սագից ստանում են նաև մոտ 1 կգ լյարդ։ Սագաբուծության կարևոր արտադրանքներից են նաև փետուրը, աղվափետուրը, աղվափետուրային նրբմորթին։
Սագաճարպը ցրտահարությունը բուժելու լավագույն դեղամիջոց է։ Սագերին պահում են արոտավայրերում մայիս-հոկտեմբեր ամիսներին։ Թռչնանոցները չջեռուցվող են (բացառությամբ ինտենսիվ պահվածքի ձևերի)։
Սագերին սովորաբար դասակարգում են ըստ տարածվածության տեղի (ԽՍՀՄ, Հարավ-Արևելյան Եվրոպա, Ֆրանսիա, ԳԴՀ, ԳՖՀ, Չինաստան և այլն) և տնտեսական հատկանիշների (թեթև կամ ձվատու, միջին ծանրության և ծանր)։
Հայաստանում
Հայաստանում բուծվող սագերը ծագել են նույնպես գորշ սագից, որը տարածված է եղել Սևանա, Վանա, Արփի լճերում, ինչպես նաև Էրզրումի, Մուշի շամբերում հնագույն ժամանակներից։
Ըստ փետրածածկի գույնի Հայաստանի սագերը բաժանվում են գորշ, խայտաբղետ և սպիտակ տարատեսակների։ Դրանք մարմնակազմական հատկանիշներով իրար նման են․ ունեն երկար, լայն և խոր իրան, կարճ, ամուր պարանոց, կարճ, նարնջագույն կտուց։
Տարեկան միջին ձվատվությունը 8-12, լավագույններինը՝ 28-30 ձու է։ Արուների միջին կենդանի զանգվածը 4-4,6, իսկ էզերինը՝ 3,5-4,3 կգ է։ Բոլոր տարատեսակները լավ հարմարված են տեղական բնակլիմայական պայմաններին։
Գրականություն
Կատեգորիա:Սագանմաններ Կատեգորիա:Թռչունների ցեղեր
Հեղինակային իրավունքը Եգիպտոսում
Եգիպտոսի հեղինակային իրավունքի մասին օրենքը իրավաբանորեն սահմանում է ստեղծագործական և գեղարվեստական ստեղծագործություններ ստեղծողների իրավունքները՝ համաձայն եգիպտական օրենսդրության։
Եգիպտոսում ներկայումս գործող հեղինակային իրավունքի մասին օրենսդրությունը հիմնված է մտավոր սեփականության իրավունքների պաշտպանության մասին 2002 թվականի թիվ 82 օրենքի երրորդ գրքի (մասի) վրա (անգլ.՝ Law on the Protection of Intellectual Property Rights 82 of 2002), որն ուժի մեջ է մտել 2002 թվականի հունիսի 3-ին՝ Official Gazette-ում հրապարակվելու հաջորդ օրը։
Հեղինակային իրավունքի պաշտպանության ժամկետը, ընդհանուր առմամբ, հավասար է հեղինակի մահվան պահից 50 տարվա, որից հետո ստեղծագործությունը անցնում է հանրային տիրույթ։
Օրենսդրական տեքստեր
Մինչև 1954 թվականը Եգիպտոսում չկար որևէ օրենսդրություն, որը պաշտպանում էր գեղարվեստական և գրական սեփականությունը ։ Չնայած բացակայության նման օրենսդրության, տեղական և խառը դատարանները վկայակոչել սկզբունքները բնական իրավունքի և արդարության պաշտպանել մտավոր սեփականության իրավունքները ։ Այնուամենայնիվ, տեղական և խառը դատարանները երկու տարբեր մոտեցում են ցուցաբերել խախտումները պատժելու հարցում։ Տեղական դատարանները հրաժարվել են կիրառել քրեական իրավունքի դրույթները, այն հիմքով, որ քրեական պատասխանատվությունը չի կարող որոշվել գեղարվեստական և գրական սեփականության պաշտպանության հետ կապված հատուկ օրենսդրական տեքստի բացակայության պատճառով։ Մյուս կողմից, խառը դատարանները չէին սպասում ենթաօրենսդրական ակտերի ընդունմանը։ 1941 թվականի փետրվարի 17-ի լսումների ժամանակ Վճռաբեկ խառը վերաքննիչ դատարանի քրեական պալատը որոշում կայացրեց, որ առանց հեղինակի կամ կոմպոզիտորի թույլտվության երգ կամ երաժշտական ստեղծագործություն կատարելը համարվում է հանցագործություն, որը պատժվում է Եգիպտոսի քրեական օրենքի 351-րդ հոդվածի համաձայն ։
1954 թվականի թիվ 354 օրենքը
Գեղարվեստական և գրական սեփականության պաշտպանությունը առաջին անգամ դիտարկվել է Եգիպտոսի օրենսդրության մեջ 1954 թվականին՝ 1954 թվականի «հեղինակային իրավունքի պաշտպանության մասին» թիվ 354 օրենքի ընդունմամբ ։ Սույն օրենքի 20-րդ հոդվածը նախատեսում էր հեղինակային իրավունքի պաշտպանության ժամկետ հեղինակի մահից հետո 50 տարվա ընթացքում, բացառությամբ հրապարակման պահից 15 տարվա կրճատման՝ «լուսանկարչական և տեսալսողական ստեղծագործությունների ստեղծագործությունների դեպքում, որոնք ստեղծագործական բնույթ չեն կրում և միայն բաղկացած են տեսարանների մեխանիկական վերարտադրությունից»։ Պաշտոնական փաստաթղթերը հանվել են հեղինակային իրավունքի պաշտպանությունից (հոդված 4)։
2002 թվականի թիվ 82 օրենք
1954 թվականի օրենքը ամբողջությամբ վերացվեց, երբ 2002 թվականի հունիսի 3-ին ուժի մեջ մտավ մտավոր սեփականության իրավունքի մասին 2002 թվականի թիվ 82 նոր օրենքը, որը պահպանեց նախորդ օրենքում պարունակվող շատ դրույթներ, մասնավորապես՝ հեղինակային իրավունքի պաշտպանության 50-ամյա (հեղինակի մահվան պահից) ժամկետը (հոդված 160)։ Այնուամենայնիվ, դրանում հայտնվեցին մի քանի նոր հասկացություններ, այդ թվում՝ ազգային բանահյուսության հայեցակարգը (հոդվածներ 138 և 142) ։
Այնուամենայնիվ, նոր օրենքն առանց քննադատության չի անցել։ Մտավոր սեփականության միջազգային դաշինք (անգլ. ՝ International Intellectual Property Alliance, IIPA) իր զեկույցներում բազմիցս ընդգծել է օրենքի մի շարք թերություններ՝ 2009 թվականին հրապարակված թիվ 301 հատուկ զեկույցում հայտարարելով, որ «Հեղինակային իրավունքի մասին օրենքով չլուծված են մնացել մտավոր սեփականության իրավունքների առևտրային ասպեկտների վերաբերյալ համաձայնագրի որոշ թերություններ, պաշտպանության այլ անորոշություններ»։ Օրենքի վիճահարույց դրույթ է համարվում 148-րդ հոդվածը, որում ասվում է, որ բոլոր օտարալեզու գրական ստեղծագործությունները հայտնվում են հանրային տիրույթում, եթե դրանք արաբերեն չեն թարգմանվել հրապարակումից հետո երեք տարվա ընթացքում ։
Եղիշե Մովսիսյան
Եղիշե Մովսիսյան, հայ խորհրդային ագրոքիմիկոս։ Գյուղատնտեսական գիտությունների դոկտոր (1951), պրոֆեսոր (1961), ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1966)։
Մելիստ Մովսեսյանի հայրը։
Կենսագրություն
1927 թվականին ավարտել է Երևանի համալսարանի գյուղատնտեսական ֆակուլտետը։ 1930 թվականից աշխատել է Հայկական գյուղատնտեսական ինստիտուտի ագրոքիմիայի ամբիոնում, 1937—1973 թվականներին՝ վարիչ։ 1970 թվականից միաժամանակ ղեկավարել է բույսերի սննդառության դիագնոստիկայի պրոբլեմային լաբորատորիան։
Գիտական աշխատանքները նվիրված են ՀԽՍՀ հողերի պարարտացման և ագրոքիմիական հետազոտությունների հարցերին։ Նրա ղեկավարությամբ մշակվել են հողի, բույսի և պարարտանյութերի ագրոքիմիական բնութագրման և հումուսի որոշման նոր մեթոդներ։
Պարգևներ
Պարգևատրվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ագրոքիմիկոսներ Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Գյուղատնտեսական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Մակլեցկու անվան համերգասրահ
Մակլեցկու անվան համերգասրահ (Концертный зал имени Маклецкого), 400-տեղանոց համերգասրահ Ռուսաստանի Դաշնության Եկատերինբուրգ քաղաքում։ Գտնվում է Չայկովսկու անվան երաժշտական ուսումնարանի շենքում։ Համարվում է հնչականության չափանիշներով Ռուսաստանի լավագույն կամերային դահլիճը ։
Առաջացման և գործունեության պատմություն
Մեծ համերգասրահը կառուցվել է 1900 թվականին Սիբիրյան բանկի տեղական մասնաճյուղի տնօրեն Իլյա Մակլեցկու միջոցներով։ Ըստ որոշ պատմական աղբյուրների՝ համերգային հարթակը նա նվիրել է իր դստերը։ Բացման պահից դահլիճում անցկացվել են դասական, հոգևոր երաժշտության համերգներ, ինչպես նաև թատերական բեմադրություններ։ 1912 թվականին Մակլեցկու անվան համերգասրահի հիման վրա բացվել են Կայսերական ռուսական երաժշտական ընկերության երաժշտական դասարանները, որոնք ավելի ուշ վերանվանվել են երաժշտական ուսումնարան։
Մակլեցկու անվան համերգասրահը աստիճանաբար հայտնի է դարձել Եկատերինբուրգի սահմաններից դուրս։ Խորհրդային տարիներին այստեղ հանդես են եկել Դմիտրի Շոստակովիչը, Սերգեյ Պրոկոֆևը, Դավիդ Օյստրախը և Գենրիխ Նեյգաուզը։ Այստեղ ելույթ է ունեցել Սվերդլովսկի պետական մանկական ֆիլհարմոնիայի ռուսական ժողովրդական գործիքների նվագախումբը Վ. Կ. և Լ. Ա. Վոլոխովների ղեկավարությամբ։ Երաժիշտներին գրավել է դահլիճի եզակի հնչականությունը, որի գաղտնիքը բացահայտված չէ մինչ օրս։ Փորձառու ձայնային ինժեներները, որոնք վերականգնել են դահլիճը, փորձել են որքան հնարավոր է վերականգնել դահլիճի ձայնային ինքնատիպությունը։
Վերակառուցվել է 1990-ից մինչև 2004 թվականները։ Վերակառուցումից հետո բացվել է 2004 թվականի նոյեմբերի 23-ին ։
Փորձագետներից և ձայնային ռեժիսորներից կազմված հանձնաժողովի եզրակացության համաձայն՝ այս դահլիճը հնչականության չափանիշներով Ռուսաստանում հավասարը չունի ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի համերգասրահներ Կատեգորիա:1900 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Եկատերինբուրգի շենքեր և կառույցներ
Լուկրեցիայի բռնաբարությունը
«Լուկրեցիայի բռնաբարությունը» (The Rape of Lucrece, 1594), Ուիլյամ Շեքսպիրի քնարավիպերգական պոեմ, որը պատմում է առասպելական հռոմեացի ազնվականուհի Լուկրեցիայի մասին։ Իր նախորդ՝ «Վեներա և Ադոնիս» պոեմում (1593) Շեքսպիրը նամակ - ձոն էր ներառել՝ ուղղված իր հովանավոր Սաութհեմփթոնի կոմսին, որում խոստացել էր ստեղծել «ավելի ազդեցիկ աշխատանք»։ Հետևաբար, «Լուկրեցիայի բռնաբարությունն» ամբողջովին լուրջ բնույթ ունի։
Պոեմը բաղկացած է 1,855 տողից, որոնք բաժանված են յամբական հնգաչափ յոթտողանի 265 ։ Յուրաքանչյուր ստանզան ունի ABABBCC հանգավորման սխեմա, որը հայտնի է որպես «արքայական հանգավորում» և օգտագործվել է նաև Ջեֆրի Չոսերի, Ջոն Միլթոնի և Ջոն Մեյսֆիլդի կողմից ։
Միջավայր
Պոեմի իրադարձությունները տեղի են ունենում նախքան մ․թ․ա․ 509 թվականին Հռոմեական հանրապետության հաստատումը,  Հռոմում, Հռոմից քսանչորս մղոն դեպի հարավ գտնվող Արդեա և տասը մղոն դեպի արևելք գտնվող Կոլացիում քաղաքներում։
Համառոտ ամփոփում
Մի երեկո Արդեա քաղաքում, որտեղ ճակատամարտ էր տեղի ունենում, հռոմեական բանակի երկու առաջատար զինվորներ Տարքվինն ու Կոլատինը զրուցում են։ Կոլատինը սիրագորով նկարագրում է իր կնոջը՝ Լուկրեցիային․ նա գեղեցիկ է և առաքինի։ Հաջորդ առավոտյան Տարքվինը գնում է Կոլատինի տուն։ Լուկրեցիան ողջունում է նրան, վերջինս էլ նրան պատմում է ռազմի դաշտում նրա ամուսնու քաջագործությունների մասին։
Տարքվինը մնում է գիշերը և այրվում Լուկրեցիայի հանդեպ կրքից։ Անկարող լինելով զսպել այն՝ նա գնում է Լուկրեցիայի հարկաբաժինը, որտեղ վերջինս արդեն քնած էր։ Նա մեկնում է ձեռքը և շոշափում նրա կուրծքը, որից Լուկրեցիան արթնանում է։ Նա վախեցած է։ Տարքվինը նրան ասում է, որ պետք է տրվի իրեն, այլապես կսպանի նրան։ Նա նաև սպառնում է պատվազրկել նրան, սպանել մի ստրուկի ու նրանց մարմինները միմյանց գրկում տեղադրել, հետո տարածել, թե սպանել է Լուկրեցիային ստրուկի գրկում տեսնելու պատճառով։ Սակայն եթե նա տրվի իրեն, նա խոստանում է դա գաղտնի պահել։ Լուկրեցիան նրան աղաչում է, սակայն ապարդյուն․ Տարքվինը բռնաբարում է նրան։
Ամոթի ու մեղքի զգացումով համակված՝ Տարքվինը փախչում է։ Լուկրեցիան վիրավորված է, բարկացած ու ինքնասպանության մտքերով տարված։ Նա ամուսնուն նամակ է գրում ու խնդրում տուն վերադառնալ։ Երբ նա գալիս է, Լուկրեցիան պատմում է ամբողջ եղելությունը, սակայն չի ասում՝ դա ով է արել։ Կոլատինն ուզում է անպայման իմանալ։ Նախքան ասելը Լուկրեցիան իրենց տանը գտնվող զինվորներին ստիպում է խոստանալ, որ վրեժ կլուծեն այդ հանցագործության համար ու ամուսնուն ասում անունը, որից հետո անմիջապես հանում է դաշույնը և ինքնասպանություն գործում։ Կոլատինը մեծ վիշտ է ապրում, նա էլ է ուզում ինքնասպանություն գործել, սակայն նրա ընկեր Բրուտոսը համոզում է, որ վրեժխնդիր լինելն ավելի ճիշտ է։ Զինվորները Լուկրեցիայի մարմինը տանում են Հռոմի փողոցներով, ու զայրացած քաղաքացիները վտարում են Տարքվինին ու նրա ընտանիքին։
Հրատարակություն և վերնագիր
«Լուկրեցիայի բռնաբարությունը» գրանցվել է Stationers' Register գրանցամատյանում 1594 թվականի մայիսի 9-ին ու քառորդ ֆորմատով հրատարակվել ավելի ուշ նույն տարվա մեջ գրավաճառ Ջոն Հարիսոն Ավագի համար։ Տիտղոսաթերթին գրված էր պարզապես «Լուկրեցիա» վերնագիրը, թեև ամբողջական վերնագիրը եղել է «Լուկրեցիայի բռնաբարությունը» ։ 1614 թվականին Հարիսոնի հեղինակային իրավունքը փոխանցվել է Ռոջեր Ջեքսոնին, որը 1616 թվականին թողարկել է վեցերորդ հրատարակությունը։ Ութաչափ ֆորմատով տարբերակներ լույս են տեսել 1624, 1632 և 1655 թվականներին ։ Նախքան 1641 թվականը պոեմն ունեցել է ութ հրատարակություն։
Պատմական նախադրյալներ
Լուկրեցիայի բռնաբարությունը նկարագրված է և՛ Օվիդիուսի «Fasti» պոեմում, և՛ Լիվիոսի «Հռոմի պատմություն» աշխատության մեջ։ Երկու հեղինակներն էլ իրադարձության մասին գրել են դրա տեղի ունենալուց մի քանի դար անց, և նրանց նկարագրությունները խիստ ճշգրիտ չեն համարվում, մասամբ նաև այն պատճառով, որ հռոմեական գրառումները ոչնչացվել էին գալլերի կողմից մ․թ․ա․ 390 թվականին, իսկ դրան նախորդող պատմությունը միախառնվել էր լեգենդների հետ։
Հռոմեացիների թագավորը Լուկիոս Տարքվինիոսն էր կամ Տարքվինը։ Իր ամբարտավանության և բռնակալության պատճառով հայտնի էր նաև Տարքվին Գոռոզ անունով։ Նրա որդի ու գահաժառանգ Սեքստոս Տարքվինիոսը պատմության բռնաբարողն է։ Պոեմի սկզբում հռոմեական բանակը պատերազմ է մղում վոլսցիան ցեղի դեմ, որոնք նվաճել են Հռոմից հարավ գտնվող տարածքը։ Հռոմեացիները պաշարել են Հռոմից քսան մղոն դեպի հարավ գտնվող նրանց Արդեա քաղաքը։
Մ․թ․ա․ 509 թվականին Սեքստոս Տարքվինիոսը՝ Հռոմի թագավորի որդին, բռնաբարում է թագավորի ազնվական վասալներից մեկի՝ Կոլատինի կնոջը՝ Լուկրեցիային, որի արդյունքում վերջինս ինքնասպանություն է գործում։ Նրա մարմինն ի ցույց է դրվում Հռոմի հրապարակում թագավորի եղբորորդու կողմից, ինչը Լուցիոս Յունիոս Բրուտոսի առաջնորդությամբ լայնամասշտաբ ապստամբություն է հրահրում Տարքվինիոսի դեմ, որի արդյունքում թագավորական ընտանիքը վտարվում է և հիմնադրվում է Հռոմեական հանրապետությունը։
«Տիտոս Անդրոնիկոս»
«Լուկրեցիայի բռնաբարությունը» սերտորեն կապված է հռոմեական մեկ այլ ողբերգության՝ «Տիտոս Անդրոնիկոսի» հետ (մոտավորապես 1590–1594 թվականներ)։ Այս պիեսում, երբ բռնաբարված և խեղված Լավինիան բացահայտում է իրեն բռնաբարողների ինքնությունը, նրա հորեղբայր Մարկոսը վկայակոչում է Լուկրեցիայի պատմությունը՝ հանցագործության վրեժը լուծելու երդում պահանջելով։
«Անսանձ կնոջ սանձահարումը»
«Անսանձ կնոջ սանձահարումը» պիեսի 2-րդ գործողության առաջին տեսարանում Պետռուչիոն խոստանում է Կատերինեի (անսանձի) հորը՝ Բապտիստային, որ երբ ինքն ամուսնանա Կատերիանեի հետ, «իր համբերությամբ նա կդառնա երկրորդ Գրիզել, իսկ իր առաքինությամբ՝ հռոմեական Լուկրեցիա» (2.1.292–293)։
«Տասներկուերորդ գիշեր»
«Տասներկուերորդ գիշեր» պիեսում Օլիվիայի՝ Մալվոլիոյին իր սերը խոստովանելու անկարողությունը սպանում է նրան, ինչպես Լուկրեցիայի ինքնասպանության դաշույնը։
«Մակբեթ»
Բռնաբարող Տարքվինը հիշատակված է նաև «Մակբեթ» ողբերգության 2-րդ գործողության առաջին տեսարանում՝ Մակբեթի մենախոսության մեջ (2.1.52–56)։ Տարքվինի գործողություններն ու խորամանկությունը համեմատվում են Մակբեթի անվճռականության հետ. և՛ բռնաբարությունը, և՛ արքայասպանությունն աններելի հանցագործություններ են։
«Սիմբելին»
Շեքսպիրը պահպանում է դասական պատմության էությունը, ներառելով Լիվիոսի մեկնաբանությունը, որ Տարքվինի կիրքը Լուկրեցիայի հանդեպ առաջացել է վերջինիս ամուսնու՝ կնոջ գովերգումից ։ Հետագայում Շեքսպիրը նույն գաղափարն օգտագործել է «Սիմբելին» (մոտավորապես 1609–10 թվականներ) պիեսում։ Այս պիեսում Յակիմոն գրազ է գալիս Պոստհումոսի հետ (Իմոջենի ամուսնու), որ կարող է վերջինիս ստիպել իր հետ դավաճանել ամուսնուն։ Դա նրան չի հաջողվում, սակայն Յակիմոն հակառակի մեջ է համոզում Պոստհումոսին՝ օգտագործելով տեղեկություններ Իմոջենի մահճակալի ու մարմնի մասին։ Յակիմոն որոշ ոսկերչական իրեր պահելու պատրվակով թաքնվել է Իմոջենի հարկաբաժին առաքված ճամպրուկի մեջ։ Տեսարանը, որտեղ նա դուրս է գալիս ճամպրուկից (2.2), կրկնօրինակում է «Լուկրեցիայի բռնաբարությունը»․ Յակիմոն իրեն համեմատում է Տարքվինի հետ (2.2.12–14)։
Վերլուծություն և քննադատություն
Շեքսպիրի վաղ գործերից մեկը՝ «Լուկրեցիայի բռնաբարությունը» տպագրվել է «Վեներա և Ադոնիս» պոեմից մեկ տարի անց։ Այն համարվել է ողբերգական պոեմ, որը չափազանց հարուստ է բանաստեղծական պատկերներով, մտապատկերներով ու փոխաբերություններով։ Այն պատմում է վատ արարքի, դրա պատճառի, իրագործման ու ողբերգական հետևանքի մասին ։
Պոեմի պոստստրուկտուրալ վերլուծության մեջ Ջոել Ֆայնմենը պնդել է, որ Շեքսպիրի սոնետների նման «Լուկրեցիայի բռնաբարությունը» պոեմն ապակառուցում է գովեստի ավանդական պոետիկան ։ Ֆայնմեմը գտնում է, որ պոեմի ողբերգական իրադարձությունները գործի են դրվում Կոլատինի կողմից Լուկրեցիայի չափազանցեցված փառաբանության պատճառով․ նրա պարծենալն է հարուցում Տարքվինի անբարո ցանկությունը ։ Բանը Լուկրեցիայի առաքինությունը չէ, այլ այն փաստը, որ նրա ամուսինը գովում է նրա «մաքրաբարո» լինելը, ինչն էլ հիմք է հանդիսանում Տարքվինի հանցագործության համար։ Այլ կերպ ասած՝ պոեմի բացումն ընդգծում է բանաստեղծական գովեստի լեզվի և սեռական բռնության միջև ներքին կապը։
Ջեյն Նյումենի՝ պոեմի ֆեմինիստական վերլուծությունը կենտրոնացած է Օվիդիուսի «Մետամորֆոզների» վեցերորդ գրքում նկարագրված Ֆիլոմելայի և Պրոքնիի մասին առասպելի հետ պոեմի կապի վրա ։ Նյումենի մեկնաբանության համաձայն՝ բռնաբարության համար կանանց կատաղի վրեժ լուծելու ցանկությունը, որը ներկայացված է Ֆիլոմելայի առասպելի մեջ, Շեքսպիրի «Լուկրեցիայի բռնաբարությունը» պոեմում ճնշված է։ Շեքսպիրի պոեմը թույլ ակնարկում է Օվիդիուսի առասպելի մասին, բայց Ֆիլոմելայի ու Պրոքնիի վրեժի մեթեդը չի համարում իրական տարբերակ Լուկրեցիայի համար։ Չնայած բռնաբարությունից հետո Լուկրեցիան պահպանում է խոսելու ունակությունը (ի հակադրություն խեղված Ֆիլոմելայի, որի լեզուն բռնաբարողը պոկում է), Նյումենը պնդում է, որ պոեմն իրականում սահմանափակում է Լուկրեցիայի ճիշտ գործելու ունակությունը, նշելով նրա անձնազոհությունը․ «Համրացած Ֆիլոմելայի ակնհայտ հակադրությունը արդյունավետորեն դիտում է Լուկրետիայի ինքնասպանությունը որպես կանանց համար մատչելի քաղաքական միջամտության միակ ձև» ։ Զավեշտալիորեն Լուկրեցիայի մասին հռետորական պերճախոսությունն արգելափակում է հնարավորությունը, որ նա ինքը կարող էր ավելի ակտիվ, բռնի հատուցում որոնել իրեն բռնաբարողի ու միապետական ռեժիմի համար։ Դրա փոխարեն նրա վրեժը նրա անունից պետք է իրականացնեն տղամարդիկ, մասնավորապես Հռոմեական հանրապետության հիմնադիր Բրուտոսը, որը Լուկրեցիայի ինքնասպանությունն օգտագործում է Տարքվինի հոր՝ Հռոմի թագավորի դեմ ապստամբությունը ղեկավարելիս։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուիլյամ Շեքսպիրի ստեղծագործություններ Կատեգորիա:Անգլիական գրականություն Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործություններ Կատեգորիա:Պոեմներ
Animal Tracks
Animal Tracks, բրիտանական The Animals խմբի երկրորդ ալբոմը, որը լույս է տեսել 1965 թվականին։ ԱՄՆ֊ում ձայնասկավառը եղել է նույն անվամբ, իսկ ուրիշ վայերում շապիկները և երգացանկերը եղել է փոխված։
Ալբոմը գրավել է 2֊րդ հորիզոնականը Բրիտանիայում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1965 ալբոմներ Կատեգորիա:Անգլալեզու ալբոմներ
Ալբերտ Բատել
Ալբերտ Բատել (Albert Battel, ), գերմանացի փաստաբան, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին եղել է Վերմախտի սպա։ Հայտնի է նրանով, որ Պշեմիսլի շատ հրեաների պաշտպանել է կործանումից։ 1981 թվականին հետմահու արժանացել է աշխարհի արդարակյացի կոչման։
Կենսագրություն
Ալբերտ Բատելը ծնվել է Սիլեզիայի նահանգում՝ կաթոլիկ ընտանիքում։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին եղել է զինվոր։ Պատերազմից հետո նա Մյունխենի և Վրոցլավի համալսարաններում սովորել է տնտեսագիտություն և իրավաբանություն, դարձել գիտությունների դոկտոր։ 1925 թվականից աշխատել է որպես նոտար և իրավաբան Վրոցլավում։ 1933 թվականի մայիսին անդամագրվել է նացիստական ​​կուսակցությանը, մասնավորապես, նրա մասնաճյուղին, որը հայտնի էր որպես Նացիոնալ-սոցիալիստական ​​գերմանացի իրավաբանների միություն (Bund Nationalsozialistischer Deutscher Juristen): Սակայն արդեն այդ տարի նա օգնել է իր հրեա ազգականին փախչել Շվեյցարիա։ 1936 թվականին դատվել է կուսակցության տրիբունալի կողմից այն բանից հետո, երբ նա կարեկցանք է հայտնել հրեաների իրավազրկված կարգավիճակի հանդեպ։ Բատելը բազմիցս պաշտպանել է հրեա գործընկերներին, ինչպես նաև քաղաքական նկատառումներով հետապնդվողներին։
Բատելի գործողությունները 1942 թվականին
1942 թվականին Լեհաստանում հրեական գետտոներն ինտենսիվ կերպով լուծարվել են, և նրանց բնակիչներին ուղարկել են համակենտրոնացման ճամբարներ։ Հետևաբար, երբ 1942 թվականի հուլիսի 15-ին ՍՍ ստորաբաժանումները փակեկ են Պշեմիսլի գետտոն, Բատելը հասկացել է, թե ինչ է նշանակում դա։ Մի քանի հրեաների հաջողվել է փախչել շրջափակված գետտոյից։ Նրանք գնացել են Բատելի մոտ և օգնություն խնդրել։ Բատելին հաջողվել է համոզել Մաքս Լիդկեին, որ գոնե պետք է փրկվեն պատերազմի արդյունաբերության մեջ աշխատող հրեաները։ 1942 թվականի հուլիսի 26-ին Բատելը պարետատան բակում տեղավորել է 90 հրեա աշխատողների։
Հետագայում, Լիդկեի հանձնարարությամբ, պարետատան զինվորները փակել են դեպի գետտո տանող միակ կամուրջը։ Երբ հուլիսի 26-ի կեսօրին նրան մոտեցել է ՍՍ մեքենաների շարասյունը, հրամանատարի ստորաբաժանումները կանգնեցրել են այն և սպառնացել կրակ բացել, եթե առաջ շարժվեն։ Շարասյունն ստիպված է եղել կանգնել մոտակայքում։ Այս ամենը տեղի է ունեցել տեղի զարմացած բնակիչների աչքի առաջ։
Միևնույն ժամանակ, Բատելը վերցրել է բանակի փակ բեռնատարները և մտել գետտո։ Այստեղ նա կրկին կոնֆլիկտ է ունեցել ՍՍ սպաների հետ, որոնք ընդհանրապես չէին ցանկանում ազատել որևէ մեկին։ Այնուհետև Բատելը բացահայտ սպառնացել է, որ կկանչի Վերմախտի զինվորների դասակ և ուժով կչեղքի։ Դրանից հետո միայն դարպասը բացվել է։
Հինգ երթ կատարելուց հետո Ալբերտ Բատելը գետտոյից դուրս է բերել ևս մոտ 100 բանվորի և նրանց ընտանիքների։ Փրկվածները, ընդհանուր առմամբ, մոտ 500 մարդ, տեղակայվել են զորանոցներում՝ պարետատան պաշտպանության տակ։
Պշեմիսլի գետտոյի մնացած հրեաներին ՍՍ-ն խումբ-խումբ դուրս է բերել և ոչնչացրել Բելժեցի համակենտրոնացման ճամբարում։
Պատիժ և հետաքննություն
Ինքը՝ Բատելը, իր գործողությունները հիմնավորել է ռազմական արտադրությունը շարունակելու անհրաժեշտությամբ։ Արդյունքում նա Վերմախտի կողմից դատապարտվել է միայն կարգապահական տույժերի՝ տնային կալանք, պարգևի չեղարկում (Առաջին աշխարհամարտում ստացած երկաթե խաչ) և տեղափոխում մեկ այլ հերթապահ կայան։ Այս մեղմ վերաբերմունքի պատճառն այն է, որ դեռ հրահանգ չի եղել հրեաների նկատմամբ Վերմախտի սպաների «պարտադիր անզիջում վերաբերմունքի» մասին (այն հրապարակվել միայն 1942 թվականի հոկտեմբերին)։
Այլ է եղել ՍՍ-ի վերաբերմունքը, որի հետ Ալբերտ Բատելը բացահայտ կոնֆլիկտի մեջ է մտել։ Դրա իշխանությունները սկսել են փակ հետաքննություն։ Դրա ընթացքում պարզվել է, որ Բատելը նախկինում աչքի է ընկել հրեաների հանդեպ համակրանքով։
Հետաքննությամբ հետաքրքրվել է ՍՍ-ի ղեկավար Հայնրիխ Հիմլեր, որը հետաքննության նյութերի պատճենն ուղարկել է Մարտին Բորմանին։ Կից գրության մեջ Հիմլերը նշել է, որ կարգադրել է ձերբակալել Ալբերտ Բատելին պատերազմից անմիջապես հետո։
Հետագա կյանքը
Ինչպես հետաքննության մանրամասները, այնպես էլ Հիմլերի գրառման բովանդակությունը հայտնի չէին նույնիսկ իրեն՝ Բատտելին։ 1944 թվականին, սրտի հիվանդության պատճառով, նրան աշխատանքից ազատվել է և մեկնել հայրենի քաղաք Վրոցլավ։ Երբ քաղաքը գրավել են խորհրդային զորքերը, նա որոշ ժամանակ անցկացրել է խորհրդային գերության մեջ։ Ազատվելուց հետո Բատելը կրկին փորձել է աշխատել որպես փաստաբան, բայց ապանացիստականացման դատարանը մերժել է նրան։ Բատելը մահացել է Ֆրանկֆուրտում 1952 թվականին սրտի կաթվածից։
Ճանաչում
Ալբերտ Բատելի և ՍՍ մարդասպանների դիմակայությունը հայտնի է դարձել իսրայելցի հետազոտող դոկտոր Զիվ Գոշենի ջանքերի շնորհիվ։ 1981 թվականի հունվարի 22-ին Յադ Վաշեմը հետմահու Բատելին շնորհել է աշխարհի արդարակյացի կոչում  ։
Ալբերտ Բատելի մասին հիշատակվում է BBC-ի «Օսվենցիմ։ Մահվան գործարան» (բնօրինակ անվանումը՝ BBC: Auschwitz: The Nazis and the «Final Solution») վավերագրական ֆիլմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի գերմանացի զինվորականներ Կատեգորիա:Գերմանացի ռազմական գործիչներ Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Վերմախտի սպաներ
Լավրենտի Մովսիսյան
Ավարտել է Երևանի համալսարանը։ 1956 թվականից աշխատում է ՀԽՍՀ ԳԱ մեխանիկայի ինստիտուտում, 1964 թվականից՝ ավագ գիտաշխատող։
Աշխատանքները վերաբերում են իզոտրոպ և անիզոտրոպ սալերի ու թաղանթների տատանումների և ալիքների տարածման ու մոմենտային վիճակի, խառը եզրային պայմանների և հարվածի դեպքում կայունության հարցերին։
Կատեգորիա:Հայ մեխանիկոսներ Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ
Վենեսուելայի սահմանադրություն
Վենեսուելայի սահմանադրություն, Վենեսուելայի ներկայիս և 26-րդ սահմանադրությունը ։ Այն մշակվել է 1999 թվականի կեսերին Սահմանադրական ասամբլեայի կողմից, որը ձևավորվել էր հանրային հանրաքվեի միջոցով։ Սահմանադրությունն ընդունվեց 1999 թվականի դեկտեմբերին և փոխարինեց 1961 թվականի սահմանադրությանը, որն ամենաերկար գործող սահմանադրությունն էր Վենեսուելայի պատմության մեջ ։ Նոր սահմանադրությունը մեծապես «գովազդվում էր» Վենեսուելայի նախկին նախագահ Ուգո Չավեսի կողմից և այդ պատճառով տարբեր հատվածներից խիստ քննադատության արժանացավ՝ ներառյալ 1961 թվականի սահմանադրության մշակմանը ներառված անձանց՝ Լուիս Միկիլենայի և Կառլոս Անդես Պերեսի կողմից։ Չավեսը և նրա հետևորդները՝ չավիստները 1999 թվականի սահմանադրությունը կոչում են «Բոլիվարական սահմանադրություն», որովհետև նրանք հաստատում են, որ այն գաղափարապես կազմվել է Սիմոն Բոլիվարի և բոլիվարիզմի մտքերից և քաղաքական փիլիսոփայությունից։
Պատմություն
Վենեսուելայի գործող սահմանադրությունը թվով 26-րդն է 1811 թվականից սկսած։ Այն եկավ փոխարինելու 1961 թվականի սահմանադրությանը, որը գործել է բոլորից երկար։
Սահմանադրությունն ընդունվել է 1999 թվականի դեկտեմբերի 15-ի հանրաքվեում ձայների 71,78 %-ով և ուժի մեջ մտել դեկտեմբերի 20-ին։
2007 և 2009 թվականներին նախագահ Չավեսի և կառավարության նախաձեռնությամբ սահմանադրության մեջ փոփոխություններ կատարվեցին։ 2007 թվականի լայնածավալ փոփոխությունները, որով փոփոխության էր ենթարկվել 69 հոդված, մերժվեցին փոքր տարբերությամբ (փոփոխությունների մի փաթեթը՝ ձայների 50,7, երկրորդը՝ 51,05%-ով)։ 2009 թվականի փոփոխությունները վերաբերվում էին 5 հոդվածի և մի շարք պաշտոնակատար անձանց վերընտրման ժամկետների սահմանափակման չեղարկմանը (այդ թվում՝ նախագահի, որի վերընտրման սահմանափակումն առաջարկվում էր հանել դեռևս 2007 թվականին)։ Այն ընդունվեց ավելի ծանրակշիռ տարբերությամբ՝ 54,85 %։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վենեսուելայի իրավունք Կատեգորիա:Սահմանադրություններ
Մոդուլում
Մոդուլում ֆիզիկայում և տեխնիկայում, կանոնավոր կամ պարբերական պրոցեսը բնութագրող այս կամ այն պարամետրի փոփոխումը (կառավարումը) ժամանակի ընթացքում հայտնի օրենքով՝ արտաքին ազդեցության միջոցով։ Մոդուլման օրինակներ են շատրվանի կամ ցուցափեղկի լուսավորումը լուսատուի փոփոխվող պայծառությամբ և գույների հաջորդմամբ՝ գեղագիտական նկատառումներով, կլիսարոնի և մագնետրոնի էլեկտրոնային փնջի արագության փոփոխումը՝ գերբարձր հաճախականության տատանումների ստացման նպատակով և այլն։ Առավել տարածված է ինֆորմացիայի հաղորդման նպատակով էլեկտրական և էլեկտրամագնիսական տատանումների մոդուլումը։
Կատեգորիա:Մոդուլում
Վերջին մտքի հեքիաթը
Վերջին մտքի հեքիաթը, գերմանացի գրող Էդգար Հիլզենրաթի վեպը Հայոց ցեղասպանության մասին։ Հայոց ցեղասպանության ճանաչման գործում ներդրած նշանակալի ավանդի համար հեղինակը 2006 թվականին արժանացել է ՀՀ նախագահի մրցանակի։
Պատմություն
Վեպը Մեծ եղեռնի պատմությունն է, որը հեղինակը գրել է եղեռնը վերապրածների հետ հանդիպումներից, Անի, Վան այցելելուց և Անատոլիայի սպանդի ճանապարհն անցնելուց հետո։
Գիրքը լույս է տեսել 11 լեզուներով՝ գերմաներեն, հայերեն, անգլերեն, ֆրանսերեն, իտալերեն, հոլանդերեն, հունարեն, լեհերեն, չեխերեն, ռուսերեն, թուրքերեն ։
«Վերջին մտքի հեքիաթը» գրքի համար հեղինակը նյութեր հավաքել է ավելի քան քսան տարի, իսկ գիրքը գրել է ընդամենը մեկ տարվա ընթացքում՝ 1987 թվականին։ Գրքի երեք հատորները թարգմանվել ու հրատարակվել է հայերեն 90-ական թվականներին ։ «Վերջին մտքի հեքիաթը» վեպը բեմականացվել է ։
Մրցանակներ
«Վերջին մտքի հեքիաթը» վեպի համար Էդգար Հիլզենրաթն արժանացել է մի շարք մրցանակների՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գրական գործեր Հայոց ցեղասպանության մասին Կատեգորիա:1989 վեպեր Կատեգորիա:Պատմական վեպեր
Ալբա (քնարական ժանր)
Ալբա (հին պրովանս.՝ alba, հին aube կամ aubade, Tagelied - «այգաբաց»), միջնադարյան կուրտուազային քնարերգության ժանր, գիշերային գաղտնի ժամադրության մասին առավոտյան երգ, որն ընդհատվել է ցայգալույսով։ Ձևով բանատողային երկխոսություն է։ Ձևավորվել է պրովանսալյան տրուբադուրների սերենադից (երեկոյան երգ), որը ժամադրության հրավեր էր։ Այգաբացի երգեր է գրել Միսաք Մեծարենցը՝ «Ցայգանվագ», «Ցայգանկար» և այլն։
Արմեն Արտյուշայի Աղաջանյան
Արմեն Աղաջանյան (28 փետրվարի, 1970, Խնձրիստան, Ասկերանի շրջան - 14 օգոստոսի, 1993, Գոյթփայա), հայ ազատամարտիկ, Արցախյան ազատամարտի մասնակից։
Կենսագրություն
Արմեն Աղաջանյանը ծնվել է 1970 թ. փետրվարի 28-ին Ասկերանի շրջանի Խնձրիստան գյուղում։ Ավարտել է տեղի միջնակարգ դպրոցը, ուսումը շարունակել Ստեփանակերտի պրոֆտեխուսումնարանում, միաժամանակ՝ ԴՕՍԱԱՖ-ին կից ավտոդպրոցում։ Ծառայել է Խորհրդային բանակում։ Զորացրվելուց հետո զինվորագրվել է Արցախի ազատագրության համար մղվող պայքարին։ Կատարել է բարդ հանձնարարություններ։ Մասնակցել է Ասկերանի և Մարտակերտի շրջանների բնակավայրերի ազատագրական և պաշտպանական մարտերին։ Զոհվել է 1993 թ. օգոստոսի 14-ին՝ Աղդամի շրջանի Գոյթափայայի կրակակետի վերացման ժամանակ։ Հետմահու պարգևատրվել է ԼՂՀ «Արիության համար» մեդալով։ Ամուսնացած չէր։ Հանգչում է Խնձրիստանի գերեզմանատանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ Կատեգորիա:Փետրվարի 28 ծնունդներ Կատեգորիա:1970 ծնունդներ Կատեգորիա:Օգոստոսի 14 մահեր Կատեգորիա:1993 մահեր
Իկարոսի անկումը
Իկարոսի անկումը (De val van Icarus), հոլանդացի գեղանկարիչ Պիտեր Բրեյգել Ավագի ամենահայտնի նկարներից մեկը։ Սա Բրեյգելի` դիցաբանական թեմայով արված միակ նկարն է ։ Մասնագետների կողմից վիճարկվում է նկարի պատկանելությունը Բրեյգել Ավագի վրձնին։ Ամենայն հավանականությամբ խոսքը չպահպանված բնագրից արված ավելի ուշ շրջանի կրկնօրինակի մասին է։
Սյուժե
Նկարի սյուժեն վերցված է հին հունական դիցաբանությունից։ Կրետե կղզու արքա Մինոսը գերության մեջ էր պահում տաղանդավոր գյուտարարներ Դեդալոսին ու իր որդի Իկարոսին ։ Որպեսզի լքեն կղզին, Դեդալոսը որոշում է իր և որդու համար թևեր պատրաստել, որոնց միջոցով կարող էին թռչել ծովի վրայով։ Թռիչքից առաջ նա զգուշացնում է որդուն, որ շատ բարձր չթռչի, քանի որ արևը կարող էր հալեցնել մոմը, որով փետուրները ամրացվել էին թևերին։ Սակայն Իկարոսը, չլսելով հոր խորհուրդը, թռչում է դեպի արևը։ Մոմը հալվում է. Իկարոսն ընկնում է ծովը ու խեղդվում։ Իկարոսի մասին զրույցը հետագայում ներկայացրել է Օվիդիոսը իր «Մետամորֆոզներում»։ Բրեյգելը, անկասկած, ծանոթ է եղել այս ստեղծագործությանը։ Օվիդիոսը նկարագրում է, որ Իկարոսի անկումը նկատում են ձկնորսը, հովիվն ու հողագործը, ովքեր նրանց ընդունում են աստծո տեղ։ Այս կերպարներն առկա են Բրեյգելի նկարում, սակայն այլ իրավիճակում։
Նկարագրություն
Նկարի կոմպոզիցիան ինքնատիպ է. առաջին պլանում պատկերված են երկրորդական կերպարներ, օրինակ` գութանի հետևից գնացող հողագործը, մինչդեռ գլխավոր հերոսը` Իկարոսը, առաջին հայացքից նույնիսկ աչքի չի ընկնում։ Միայն ուշադիր նայելուց հետո կարելի է տեսնել ջրից դուրս ցցված ոտքերը և ծովի մակերևույթին լողացող մի քանի փետուրները։ Նկարում Դեդալոսի կերպարը բացակայում է. միայն հովվի` երկնքին սևեռված հայացքից կարելի է գլխի ընկնել, թե որ կողմում է նա գտնվում։ Իկարոսի անկումը մնում է աննկատ. ո'չ հովիվը, որ նայում է վերև, ո'չ հողագործը, որ հայացքը գցել է գետնին, ո'չ էլ ձկնորսը, որ հայացքը կենտրոնացրել է կարթին, չեն տեսնում նրան։ Մոտակայքում լողում է նավը, սակայն նավաստիների հայացքներն ուղղված են հակառակ կողմին։ Եթե նույնիսկ նրանցից մեկը նկատել է խեղդվողին, դժվար թե հսկա նավը կդանդաղեցնի իր ընթացքը նրան օգնելու համար։
Նկարում կա քիչ նկատելի մի կերպար, ով պետք է որ անտարբեր չլինի Իկարոսի ճակատագրի հանդեպ։ Դա մոխրագույն կաքավն է, որ նստած է ժայռի եզրին կախված ճյուղին։ Այս դրվագում Բրեյգելը հետևում է Օվիդիոսին. «Մետամորֆոզներում» խոսվում է այն մասին, որ Դեդալոսը ստիպված էր փախչել Կրետե այն բանից հետո, երբ սպանում է իր զարմիկ Պերդիկսին ։ Պերդիկսը եղել էր Դեդալոսի աշակերտը։ Նա այնպիսի փայլուն ընդունակություններ ուներ, որ Դեդալոսը վախենում է նրա մրցակցությունից։ Նա հրում է Պերդիկսին Աթենքի Ակրոպոլիսից, սակայն Աթենասը, խղճալով տղային, նրան վերածում է մոխրագույն կաքավի : Այնպես որ փոքր կաքավն իսկապես առիթ ունի հրճվելու` տեսնելով, թե ինչպես է մահանում չարագործի որդին։ Նրա համար Իկարոսի մահը ողբերգական պատահար չէ սոսկ, այլ վրեժի հատուցում։
Չնայած այսպիսի մանրամասնությունների առկայությանը` Բրեյգելի նկարը ոչ միայն անտիկ սյուժեի պատկերումն է, այլև հրաշալի բնապատկեր։ Բրեյգելը շարունակում է Նիդերլանդների առաջին բնանկարիչ Յոահիմ Պատինիրի բնանկարային ավանդույթները։ Այս բնանկարչի կտավներում մարդիկ հաճախ են պատկերվել փոքր, հազիվ նկատելի չափերով, մինչդեռ գլխավոր դերը կոմպոզիցիայում հատկացվել է լանդշաֆտին ։ Պատինիրի ազդեցությունը նկատվում է նաև նկարի գունային լուծումներում։ Նրա բնանկարներին բնորոշ է առջևի պլանի պատկերումը շագանակագույնով, միջին հատվածը` կանաչով, իսկ հետին մասը` երկնագույնով։ Կոմպոզիցիայում հատուկ նշանակություն է հատկացված արևին։ Դժգույն լինելով հանդերձ` այն իր վրա է բևեռում նայողի հայացքը։ Եվ դա պատահական չէ. արևը կտավում լիարժեք կերպար է. հենց արևի ճառագայթներն են հանդիսացել Իկարոսի անկման պատճառը ։ Ամբողջ բնանկարը պատկերված է արևի լույսի տակ, իսկ կոմպոզիցիան զարգանում է երեք հիմնակետերի շուրջ` հողագործի կերպարը հետին պլանում, խեղդվող Իկարոսը և արևի սկավառակը հորիզոնում։ Մասնագետները նաև նշում են, որ արևի ճառագայթների ոսկեգույն արտացոլումը ջրում կարող է լինել լաքի հնացման հետևանք։ Ի սկզբանե նկարն ունեցել է ավելի սառը կոլորիտ։
Մեկնաբանություններ
Բրեյգելի ստեղծագործությունը մեծ տեղ է թողնում մեկնաբանությունների համար։ Առավել հաճախ կտավը համարում են հոլանդական հետևյալ ասացվածքի մեկնաբանությունը. «Ոչ մի հողագործ կանգ չի առնի, երբ ինչ-որ մեկը մահանում է» («Geen ploeg staat stil om een stervend mens»): Կյանքը դաժան է, և մարդու մահը նույնիսկ մեկ ակնթարթով չի կարող շեղել նրա ընթացքը ։ Նկարի նման մեկնաբանման առիթ է հանդիսացել մի աննշան դետալ. նկարի ձախ կողմում կա դժգույն բիծ, որ առանձնանում է թփերի մուգ ֆոնին։ Շատ մեկնաբաններ այն համարել են քնած կամ մահացած մարդու դեմք` դրանով բիծն ընկալելով նկարի գաղափարական վերլուծության լրացուցիչ տարր։ Սակայն նկարի ռենտգենային հետազոտությունը ցույց է տվել, որ խոսքը մարմնի այլ մասին է վերաբերում. թփերում նստած մարդը բնական պահանջներն է հոգում ։ Այսպիսի դրվագներ կան Բրեյգելի այլ կտավներում ևս («Կաչաղակը կախաղանին», «Մանկական խաղեր»)։
Մեկ այլ տեսակետի համաձայն` նկարիչը դատապարտում է Իկարոսի գոռոզությունը` այն հակադրելով հասարակ գյուղացու առօրյա աշխատանքին ։ Պատահական չէ, որ հողագործի կերպարը նկարի կոմպոզիցիոն կենտրոնն է և ամենավառ գունավորում ունեցող կերպարը։ Աչքի են ընկնում նաև հողագործի ոտքերը` ծանր կոշիկներով։ Դրանք յուրատեսակ հակադրումն են Իկարոսի ոտքերի, որոնք անօգնական օրորվում են օդում։ Հողագործը հաստատուն կանգնած է հողին, իսկ իրականությունից կտրված, երազերով տարված մարդիկ Իկարոսի նման վաղ թե ուշ ամպերից ցած են ընկնելու։ Կա նաև հակառակ մեկնաբանությունը. այն ներկայացնում է մարդկության ամենախիզախ, ամենահամարձակ հերոսներից մեկի մահը ։ Իկարոսի թռիչքը խորհրդանշում է մարդկային մտքի երևակայությունը, մարդու ձգտումը նոր բացահայտումների, նվաճումների։ Այս դեպքում նկարը կարող է ընկալվել որպես բացառիկի պարտություն առօրեականի դեմ պայքարում։
Հեղինակային պատկանելություն
Հայտնի են նկարի երկու տարբերակներ։ Դրանցից մեկը գտնվում է Բրյուսելի Գեղեցիկ արվեստների թագավորական թանգարանում, իսկ մյուսը` Վան Բյուրեն թանգարանում (Բրյուսել, Բելգիա)։ Երկու նկարների մեջ կան էական տարբերություններ, սակայն համաշխարհային հռչակ է ձեռք բերել Թագավորական թանգարանի օրինակը։ Ներկայումս եթե հատուկ չի նշվում` որ օրինակի մասին է խոսքը, նշանակում է` նկատի ունեն հենց այդ նկարը։
Արվեստագետների շրջանում միասնական կարծիք չկա, թե արդյոք «Իկարոսի անկման» այդ տարբերակը պատկանում է հենց Պիտեր Բրեյգել Ավագին։ Նկարի` Բրեյգելի վրձնին պատկանելու կողմնակիցները կարծում են, որ նկարիչը սկզբում պատկերը նկարել է փայտին, այնուհետև անցկացրել կտավին ։ Սակայն մասնագետների մեծ մասը կարծում է, որ նշանավոր կտավը բնօրինակի ավելի ուշ շրջանի կրկնօրինակն է։ Այդ տեսակետն են հաստատում հետազոտությունների արդյունքները, որ 2011 թվականին անցկացրել են բելգիացի հետազոտողներ Դոմինիկ Ալարը և Քրիստինա Կյուրին։ Ռենտգենային հետազոտությունը ցույց է տվել, որ ներկի շերտի տակ կա նկար, որ կրկնօրինակման լրացուցիչ փուլի արդյունք է ։ Նկարի կատարման տեխնիկան ոչ մի ընդհանրություն չունի Բրեյգելի տեխնիկայի հետ։ Ավելին, նկարն այնքան անվարժ ձևով է նկարված, որ թույլ է տալիս ենթադրել, որ հեղինակը կարող է լինել կա'մ Պիտեր Բրեյգել Կրտսերը (նա հոր կտավների շատ կրկնօրինակներ է ստեղծել), կա'մ Բրեյգել Ավագի աշակերտներից մեկը։ Դոմինիկ Ալարը և Քրիստինա Կյուրին բերում են այլ փաստարկներ ևս` իրենց հետազոտությունն ավարտելով հետևյալ եզրակացությամբ.
«Սյուժեի ներկայացման տարօրինակություն» ասելով պետք է հասկանալ Դեդալոսի կերպարի բացակայությունը կտավում և ծովի վրա նստող արևի պատկերումը, մինչդեռ երկնակամարը ողողված է զենիթում կանգնած արևի լույսով։ Բան Բյուրենի թանգարանում գտնվող օրինակի վրա չկան այս հակասությունները. Դեդալոսն այնտեղ պատկերված է օդում սավառնելիս, իսկ արևն այնտեղ է, որտեղ պետք է լինի տրամաբանորեն։ Բացառված չէ, որ հենց այս տարբերակը լինի Բրեյգելի բնօրինակին մոտ, սակայն շատ արվեստագետներ հակառակն են պնդում։ Վան Բյուրենի թանգարանի օրինակի կոմպոզիցիան ավանդական է, ծեծված, մինչդեռ Թագավորական թանգարանի կտավը կարող էր ստեղծել միայն հանճարը ։
Խորխե Սալամեա
Խորխե Սալամեա (Jorge Zalamea, ), կոլումբիացի գրող, պետական և հասարակական գործիչ։
Գործունեություն
1930-ական թվականներին վարել է պետական պատասխանատու պաշտոններ, եղել է պառլամենտի պատգամավոր, 1932-1935 թվականներին և 1945 թվականին՝ դիվանագետ։ Հանդես է եկել որպես արձակագիր, բանաստեղծ-թարգմանիչ, դրամատուրգ և գրաքննադատ։ «Նորին գերազանցության կերպարանափոխությունը» (1949, հրատարակվել է 1963 թ.) քաղաքական պամֆլետում և «Մեծն Բուրունդուն Բուրունդան մեռավ» (1952) պոեմ-պամֆլետում ծաղրել է լատինաամերիկյան դիկտատորներին։ 50-60-ական թվականներին եղել է Խաղաղության համաշխարհային խորհրդի անդամ։ ժամանակակից քաղաքականության ու մշակույթի հարցերին նվիրված հոդվածների հեղինակ է։ «Ժողովուրդների միջև խաղաղության ամրապնդման համար» միջազգային լենինյան մրցանակի դափնեկիր (1968 թվական)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կոլումբիացի գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Պետական գործիչներ Կատեգորիա:Հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Թարգմանիչներ Կատեգորիա:Դիվանագետներ Կատեգորիա:20-րդ դարի գրողներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Քրիստինե Մանգասարյան
Քրիստինե Մանգասարյան, հայ ֆուտբոլիստ, ԱԻԿ ֆուտբոլային ակումբի և Հայաստանի ֆուտբոլի կանանց հավաքականի կիսապաշտպան ։ Առաջին հայ կին ֆուտբոլիստն է, որ պրոֆեսիոնալ պայմանագիր է կնքել եվրոպական ակումբի հետ։
Կենսագրություն
Հայրը, հորեղբայրն ու եղբայրը պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստներ են։ Մարզիչը Հայաստանի մինչև 19 տարեկան աղջիկների հավաքականի մարզիչ Լիանա Հայրապետյանն է։ Քրիստինեն սկսել է ֆուտբոլ խաղալ 14 տարեկանից, հիմնականում հանդես է եկել որպես սիրողական։ Կարիերան սկսել է «Բանանց» ֆուտբոլային ակումբում։ 2012 թվականին Քրիստինեն տեղափոխվել է ռյազանյան «Ռյազան-ՎԴՎ» կանանց ակումբ, ակումբը նրան ձեռք է բերել մարզիչ Գառնիկ Ավալյանի անձնական կարգադրությամբ ։ Քրիստինեն հանդես է եկել հիմնականում ակումբի երիտասարդական կազմում` աչքի ընկնելով մի քանի հանդիպումներում , 2012/2013 թվականների խաղաշրջանի մի մասը վարձավճարով անց է կացրել ազովյան «Դոնչանկա» ակումբում։ Խաղացել է նաև ուկրաինական «Յանտար-Բազիս» ակումբում , Ղազախստանում եղել է «Կոկշե» ակումբի խաղացող։ Հայաստանի հավաքականի կազմում խաղացել է մինչև 2012 թվականը՝ մինչև դրա լուծարումը։ 2009-2011 թվականներին հավաքականում անց է կացրել 10 խաղ` մեկ գնդակ խփելով աշխարհի առաջնության ընտրական փուլում Սլովենիայի դեմ խաղում ։ Ընդհանուր առմամբ խաղացել է 15 խաղ և խփել է 2 գնդակ։ 2013/2014 թվականների խաղաշրջանի արդյունքներով դարձել է Հայաստանի լավագույն կին ֆուտբոլիստը ։
2016 թվականի փետրվարի 15-ին Քրիստինեն Հայաստանի ֆուտբոլի պատմության մեջ առաջին անգամ պայմանագիր է կնքել շվեդական ԱԻԿ ֆուտբոլային ակումբի հետ. նա ընտրել է այս ակումբը, քանի որ Շվեդիայի հավաքականն ու Շվեդիայի առաջնությունը ուժեղագույնն է համարել Եվրոպայում ։ 2016 թվականի մարտի 11-ին աչքի է ընկել «Կալմար» ակումբի դեմ խաղում` գոլ խփելով տուգանային հրապարակի սահմաններից դուրս ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ կին ֆուտբոլիստներ
Anima (ալբոմ, Nightmare)
Anima, ճապոնական Nightmare խմբի ստուդիական ալբոմ, թողարկվել է 2006 թվականին ։ Ալբոմի երգերի մեղեդիները ավելի հանգիստ են, քան նախորդ ալբոմում։ Բացի այդ, ի տարբերություն նախորդ ալբոմի, այստեղ կա երկու բալլադ֊երգ։ Ալբոմի առաջին երգի երաժշտությունը գրել է Abingdon Boys School խմբի բաս֊կիթառահար Իկուո Սիբուտանին։
Ալբոմը թողարկվել է երկու տարբերակներով․ առաջինը՝ CD ձևաչափով, 11 երգով և DVD ձևաչափով, տեսահոլովակով, այն թողարկվել է սահմանափակ քանակությամբ։
Չարթերի դիրքը
Oricon հիթ շքերթում հասել է մինչև 12֊րդ հորիզոնականը, այնտեղ ընդգրկված է եղել 6 շաբաթ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2006 ալբոմներ
Անողորմ հանդուրժողականություն
Անողորմ հանդուրժողականություն, ժամանակակից ֆանտաստիկ ժանրի պատմությունների ժողովածու, որի հիմանական ուղղությունը կապված է սոցիալական մոդելավորման հետ, որոնցում ավանդական արժեքները փոխարինվում են նորերով՝ հաճախ իրենց ժամանակակից հակառակ ուղղություններով։ Ժողովածուի հեղինակը Սերգեյ Չակմայեվն է։ Դրա մեջ մտնում էին Յուր Բոռնոսովի, Կիրիլ Բանենդիկովի, Վլադիմիր Բերեզինի, Դմիտրի Վոլոդիխինի, Օլեգ Դիվովի, Լեոնիդ Կագանովի, Սերգեյ Չակմաեվի և այլ խորհրդային գրողների ստեղծագործությունները։ Ժողովածուի բազան կազմված է երեք հազար օրինակներից։
Բովանդակություն
Ժողովածուի ստեղծագործությունների մեծամասնությունը որոշվում է «լիբերպատիկ» բառով։ Դա անտիուտոպիայի տարատեսակներից է, որը գործ ունի ուլտրալիբերալ ընտրության հիպոթեթիկ հետևանքների՝ կոռեկտության, տոլերանտության կամ հանդուրժողականության և փոքրերի իշախնության դիկտատուրայի ապագա հավանական էկսցեսսների հետ։
Ծիածան ապագա
Ժողովածուի առաջին մասում, որի անվանումն է՝ «Ծիածանային ապագա», հեղինակները փորձում էին կանխորոշել, թե ինչ հետևանքների կարող է հանգեցնել հանդուրժողականության անհիմն, աբսուրդ գաղափարները ուղղված սեքսուալ փոքրամասնություններին։ Նկարագրվածները ունեն խորհուրդներ Միասռական ամուսնությունների վերաբերյալ և «մայր» և «հայր» տերմինները համարվում են սահմանափակված, իսկ ավանդական ընտանիքը համարվում է դարն ապրած անախրոնիզմ։
Կատեգորիա:2012 գրքեր Կատեգորիա:Ռուսերեն գրքեր
Իժևսկ
Աշխարհագրական դիրք
Քաղաքը գտնվում է արևելյան մասում՝ Արևելյան Եվրոպայի հարթավայրերում, Կիրով և Կամի տարածքների միջև, Իժ գետի ոչ նավարկելի մասում, Կամ գետը հոսում է աջ մասում։ Քաղաքի գլխավոր ջրամբարը ստեղծվել է 18-րդ դարի երկրորդ կեսին և կոչվում է Իժևսկի լճակ։ Ջրատարածությունը կազմում է 2 200 հեկտարը։ Իժևսկը գտնվում է  1198 կմ  հեռավորության վրա Մոսկվաից։ Իժևսկի և Մերձվոլգիան դաշնության խոշոր քաղաքների  միջև մոտավոր  հեռավորությունը  կազմում է՝ Պերմ-279 կմ, Կազան-390 կմ, Կիրով- 426 կմ, Ուֆա — 341 կմ, Սամարա — 561 կմ,  Ուլյանովսկ— 576 կմ, Նիժնի Նովգորոդ — 786 կմ, Սարատով— 1026 կմ,  Նաբերեժնիե Չելնի- 200 կմ։
Ժամային գոտի
Սամարայի ժամանակը Իժևսկ ինչպես մնացած Ուդմուրտիան, գտնվում է Սամարայի ժամային գոտում։ Ինչ վերաբերում է Մոսկվայի ժամանակին ժամային գոտին ունի մշտական տեղահանության 1 ժամ և նշանակված է Ռուսաստանում։ Իժևսկի 2010 թ. միացել է ժամային գոտում Մոսկվայի։ 2011 թ., Ժամացույց անգամ փոխվել են Մոսկվայի UTC +4: 00:
Բնակչություն
Մայրաքաղաք Ուդմուրթական հանրապետությունում այսօր ապրում են 100-ից ավելի ազգություններ `
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1760 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Վաչիկ Եղիազարյան
Վաչիկ Եղիազարյան, հայ ըմբշամարտիկ, Հունահռոմեական ոճի ընբշամարտի առաջնության մինչև 120 կգ քաշային կարգի հաղթող, Հայաստանի չեմպիոն (2010) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ըմբշամարտիկներ
Քամիները Հայաստանի տարածքում
Քամիները Հայաստանի տարածքում, Հայաստանի տարածքին բնորոշ է քամու փոփոխական ռեժիմը։ Տարվա ընթացքում գերիշխում են հիմնականում արևմտյան օդային հոսանքները։ Սակայն լեռնային ռելիեֆի պայմաններում, հատկապես ցածրադիր վայրերում, օդային հոսանքները շեղվում են իրենց նախնական ուղղությունից։ Օդային հոսանքների արևմտյան ուղղությունը շուրջ տարին պահպանվում է միայն 2500-3000 մ-ից բարձր լեռներում։
Հայաստանի տարածքին բնորոշ են բրիզը, ֆյոնը և լեռնային-հովտային քամիները։
Բրիզ
Բրիզն առաջանում է հիմնականում անտիցիկլոնային պարզ եղանակներին՝ Սևանա և Արփի լճերի, Ապարանի և մյուս խոշոր ջրամբարների ափերին։ Սևանա լճի ավազանում (հատկապես՝ Մասրիկի դաշտում) դիտվում է ապրիլ-հոկտեմբերին։ Լճից փչող բրիզի արագությունը մինչև 1,8 մ/վ է, ցամաքից փչողինը՝ մինչև 2,4 մ/վ (լեռն, քամու ազդեցությամբ)։
Ֆյոն
Ֆյոնը բնորոշ է Աղստևի հովտին, Սևանա լճի ավազանին (հատկապես՝ Գավառի շրջակայքում) և Ջանգեզուրին։ Այն առավել ցայտուն է արտահայտված Սևանա լիճ-Աղստևի հովիտ հատվածում, որի ազդեցությամբ Դիլիջանում և Իջևանում ձմռանն օդի հարաբերական խոնավությունն ավելի ցածր է, քան ամռանը։ Եղել են դեպքեր, երբ մի քանի ժամվա ընթացքում ֆյոնի հետևանքով օդի ջերմաստիճանը բարձրացել է 15-20 °C-ով։ Եթե դա տեղի է ունենում վաղ գարնանը, լեռներում սկսվում է բուռն ձնհալ, որի հետևանքով սկսվում են գետերի աղետաբեր հորդացումներ։
Լեռնահովտային քամիներ
Լեռնահովտային քամիները Հայաստանում դիտվում են գրեթե ամենուր, հատկապես ամռանը՝ պարզկա եղանակին։ Լավ արտահայտված են Արարատյան գոգավորությունում, դիտվում են ամբողջ տարվա ընթացքում, ուժեղանում հունիս-սեպտեմբերին. արագությունը՝ 3-20 մ/վ, իսկ հովտային քամին սկսվում է առավոտյան. կեսօրին արագությունը հասնում է առավելագույն արժեքին։ Երեկոյան (մոտավորապես ժամը 18-19-ին) սկսվում է լեռնային քամին, որը ժամը 22-23-ին հասնում է առավելագույն արագության։ Երևանում սկսվում են մայրամուտից առաջ՝ ժամը 16-17-ին. ամռանը դրանց շնորհիվ գիշերները համեմատաբար զով են, և մեծանում է օդի ջերմաստիճանի օրական տատանման լայնույթը։
Արագությունը
Մթնոլորտի մրրկային (տուրբուլենտ) շարժման հետևանքով Հայաստանում քամու արագությունն ու ուղղությունը փոփոխական են։ Բաց տեղանքում դրանց տարեկան միջին արագությունը, ըստ բարձրության, ավելանում է. հյուսիսարևելյան շրջաններում, Արարատյան գոգավորությունում և Զանգեզուրում այն 2 մ/վ է, բարձրլեռնային շրջաններում ու Սևանի ավազանում՝ 2-5 մ/վ։
Հանրապետության ցածրադիր շրջաններում, Շիրակի դաշտում և Արարատյան գոգավորությունում քամու առավելագույն արագություն դիտվում է ամռանը, Սևանի ավազանում, բարձրլեռնային և հյուսիսարևելյան շրջաններում ու լեռնանցքներում՝ ձմռանը։ Օրվա ընթացքում առավելագույն արագությունը դիտվում է կեսօրին, նվազագույնը՝ առավոտյան, իսկ լեռնահովտային շրջանառության վայրերում՝ երեկոյան և գիշերը (Երևան, Եղվարդ և այլն)։ Ուժեղ քամիներով օրերի թիվը Մեղրիում 1 է, Գյումրիում՝ 84, Սիսիանի լեռնանցքում՝ 134, և այլն։ Հիմնականում լինում են ձմռանը՝ մթնոլորտային ցուրտ ճակատների ու ցիկլոնների անցման ժամանակ, և ամռանը՝ լեռնահովտային շրջանառության ակտիվ զարգացման պայմաններում։
Կատեգորիա:Հայաստանի կլիմա
Ձեռքի մաստակ
Ձեռքի մաստակ (Handgum, հենդգամ, մաստակ ձեռքերի համար), պլաստիկ խաղալիք, որը ստեղծվում է սիլիցիումի օրգանական պոլիմերի հիման վրա, ստեղծվել է 1943 թվականին շոտլանդացի գիտնական Ջեյմս Ռայթի կողմից։ Յուրօրինակ հատկություններով պոլիմերը նա ստացվել է որպես բնական ռետինների սինթետիկ փոխարինողներ ձեռք բերելու համար անցկացվող փորձերի կողմնակի արդյունքներ։
ԱՄՆ-ում այս խաղալիքը հայտնի է որպես «հիմար մածուկ» (Silly Putty) ։
Հատկություններ
Ձեռքի մաստակն արտաքինից նման է պլաստիլինի կամ մեծ մաստակի։ Նյութը ոչ տոքսիկ է, չունի հոտ և համ, չի կպչում ձեռքին և չի կեղտոտվում։
Երկար ժամանակահատվածում ձեռքի մաստակը գտնվում է հեղոիկ վիճակում։ Եթե դրանով ինչ-որ ձևի առարկա պատրաստվի և այն թողնվի հարթ մակերևույթի վրա, որոշ ժամանակ անց այդ նյութը կտարածվի։ Նյութը անցքերի միջով դանդաղորեն հոսում է խոշոր կաթիլներով։ Կարճ ժամանակահատվածում նյութը իրեն պահում է պինդ մարմնի նման, օրինակ՝ եթե դրանից գնդիկ պատրաստեն և հարվածեն հատակին, ապա այդ գնդակը վեր կցատկի, իսկ եթե մուրճով հարվածեն նրան, այն կտորների կվերածվի։ Նման հատկություններ ցուցաբերող նյութերը կոչվում են ոչ նյուտոնական հեղուկներ։