cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Նոր Զելանդիայի սահմանադրություն
Վաղ պատմությունը
Բասբին Նոր Զելանդիայի Միացյալ ցեղերի առաջնորդների միություն է հրավիրել, և այդ Վայթանգի ժողովում 1835 թվականին ընդունվել է Նոր Զելանդիայի անկախության հռչակագիրը ։ Այն ժամանակ, երբ այդ հռչակագիրը թագավոր Վիլհելմ IV-ի կողմից ճանաչվեց, այն չէր նախատեսում կառավարման հարցի վերջնական լուծում։ 1839 թ. - ին, տրվել է շնորհակալագիր` Նոր Զելանդկայում հարավային Ուելսի գաղութի իրավասությունները ընդլայնելու համար, ըստ էության դա անեքսիա էր "...ցանկացած տարածք, որն արդեն գոյություն ունի կամ կարող է ձեռք բերվել կղզյների այս խմբում հայտնի է որպես Նոր Զելանդիա": Այս հնարքն ընդունվել է գաղութային բյուրոյի կողմից, որպեսզի ժամանակ տա կապիտան Ուիլյամ Հոբսոնին օրինական կերպով պայմանավորված ճանապարհով զրկել ինքնիշխանությունից Նոր Զելանդիայի Միացյալ ցեղերին ։
1840 թվականի փետրվարի 6-ին ստորագրվեց Վայթանգի պայմանագրի առաջին օրինակը։ Ավելի ուշ, ինչպես Հյուսիսային, այնպես էլ Հարավային կղզիներում ստորագրվել են մի շարք օրինակներ։ Մայիսի 21-ին Հոբսոնը հրապարակել է Նոր Զելանդիայի վրա բրիտանական գերագույն իշխանության հռչակումը։ Հռչակման հիմքը Հոբսոնի "դավաճանական" գործունեության բացահայտումն էր Պորտ Նիկոլսոնում (Վելինգտոն և Բրիտանիա, ավելի ուշ Պետոնի), որոնք ստեղծել են կառավարիչների սեփական խորհուրդը (12 անդամ)։ Հոբսոնը ձգտում էր թույլ չտալ, որ ստեղծվի այն, ինչ նա անվանում էր "Հանրապետություն", այսինքն՝ անկախ պետություն իր իրավազորությունից դուրս։ Հոբսոնը նշանակվել է Նոր Զելանդիայի փոխնահանգապետ և գաղութը բաժանել է երկու նահանգի (Հյուսիսային կղզի՝ Նոր Օլստեր, Հարավային կղզի՝ Նոր Մյունստեր)՝ Իռլանդիայի Հյուսիսային և հարավային նահանգների նմանությամբ ։ 1841 թվականին Նոր Զելանդիան ստացավ սեփական իրավունքով գաղութի կարգավիճակ ։
Ինքնակառավարում
Կայսերական պառլամենտը (Վեսթմինստեր) 1846 թվականին թողարկեց Նոր Զելանդիայի սահմանադրական առաջին ակտը, որն ընդլայնեց Նոր Զելանդիայի կառավարության իրավունքներն ու ազատությունները։ Օրենքը պետք է ամբողջությամբ ընդունվեր մինչև 1848 թվականը, բայց այդպես էլ ուժի մեջ չմտավ։ Նահանգապետ Ջորջ Գրեյը մի շարք պատճառներով հրաժարվել էր կիրառումից։ Արդյունքում օրենքի գործողությունը դադարեցվեց հինգ տարով։ Այդ տարիներին Գրեյը փաստորեն յուրացրել է իշխանությունը՝ իր հայեցողությամբ գավառական խորհուրդներ տալով ։
1846 թվականի օրենքի գործողությունը կասեցնելուց հետո Կայսերական խորհրդարանը որոշեց Նոր Զելանդիային ինքնակառավարում տրամադրել 1852 թվականին նոր սահմանադրական ակտ ստորագրելով, որը չեղարկել էր 1946 թվականի նախորդ ակտը ։ Այս օրենքը գրեթե ամբողջությամբ հիմնված էր Սըր Ջորջ Գրեյի նախագծի վրա, Հիմնական տարբերությունն այն էր, որ նահանգապետը նշանակվել է գաղութների քարտուղար, այլ ոչ թե Ներկայացուցիչների պալատի։ Նոր օրենքն ուժի մեջ է մտել 1853 թվականին
Օրենքը նախատեսում էր՝
Սահմանադրական ակտին համապատասխան ընտրված երկրի նոր խորհրդարանի առաջին օրենքը 1854 թվականի անգլիական իրավունքի մասին ակտն էր։ Օրենքը հաստատել է Նոր Զելանդիայում 1840 թվականի հունվարի 14-ի դրությամբ գոյություն ունեցող բոլոր անգլիական ստատուտների կիրառումը, այն է՝ 1689 թվականի իրավունքների մասին օրինագիծը և Հաբեաս կորպուսը։ Նոր Զելանդիայի խորհրդարանի լիազորությունները սահմանվել են 1865 թվականի գաղութային օրենքների գործողության մասին կայսերական ակտով, ինչը երկրին օժտել է ինքնիշխանության որոշակի տարրերով ։. Ակտի համաձայն, Նոր Զելանդիայի խորհրդարանը կարող է ընդունել օրենքներ, որոնք հակասում են բրիտանական կանոնադրություններին կամ ընդհանուր իրավունքին։ Բացառություն են կազմում հատկապես Նոր Զելանդիայի վերաբերյալ կայսերական կանոնադրությունները։ Նոր Զելանդիայի օրենքը, որը հակասում է նման կանոնադրությանը, անվավեր կհամարվի։
1857 թվականին Մեծ Բրիտանիայի խորհրդարանն ընդունեց Նոր Զելանդիայի Սահմանադրության փոփոխության մասին ակտը, ինչը երկրի խորհրդարանին հնարավորություն տվեց փոփոխություններ կատարել 1852 թվականի ակտի որոշակի մասերում ։ Դա հիմնականում կապված է երկրում նոր գավառներ ստեղծելու առաջարկների հետ, ինչն էլ, ի վերջո, արվել է։ Սահմանադրական ակտի մի շարք դրույթների առաջին մասշտաբային չեղարկումը տեղի է ունեցել 1876 թվականին՝ Նահանգների լուծարման մասին ակտի ստորագրման միջոցով, որը 1877 թվականի հունվարի 1-ին չեղյալ է համարել ակտի երկրորդ հոդվածը ։ Այսպիսով, իրականացվել է Նոր Զելանդիայի կառավարության կենտրոնացումը երկպալատանի խորհրդարանում։
1891 թվականին փոխվել է Օրենսդիր խորհրդի կազմը, խորհրդականներն արդեն ցմահ չեն նշանակվել, որոշվել է 7 տարի ժամկետով՝ Կրկնական նշանակման իրավունքի տրամադրմամբ ։
Դոմինիոնը և թագավորությունը
1907 թվականի կայսերական խորհրդաժողովը որոշեց թույլ տալ որոշակի գաղութներին դառնալ անկախ պետություններ, այսպես կոչված, "դոմինիոններ" ։ Խորհրդաժողովից հետո Ներկայացուցիչների պալատը հարցում է ներկայացրել Էդուարդ VII թագավորին "ձեռնարկել այնպիսի միջոցներ, որոնք նա անհրաժեշտ է համարում " Նոր Զելանդիայի գաղութ" պաշտոնական անվանումը "Նոր Զելանդիա դոմինիոն" փոխելու համար" : Վարչապետ Ջոզեֆ Ուորդը առաջարկ է ստացել տեղափոխվել " ... զարգացող Նոր Զելանդիա "և վստահեցրել է, որ դա"այլ արդյունք չի տա, քան երկրի կյանքի բարելավումը"։ Սեպտեմբերի 9-ին Էդուարդ VII-ը թագավորական հռչակագիր է տվել, որը Նոր Զելանդիային դոմոնիոնի կարգավիճակ է տրամադրում։ Հռչակագիրը ուժի մեջ մտավ սեպտեմբերի 27ին։ 1917թ-ի շնորհակագրի արջունքում մտցվեց գեներալ-նահանգապետի պաշտոն, ինչն ավելի լիարժեք արտացոլել է Նոր Զելանդիայի Դոմինիոնի կարգավիճակը։ Շնորհակալագիրը նաև սահմանափակել Է նահանգապետի լիազորությունները, որոնք նա ուներ Նոր Զելանդիայի գաղութային կարգավիճակի ժամանակ։
1908 թվականին խորհրդարանը սահմանադրական նշանակության երկու ակտ է տվել՝ Դատարանակազմության մասին ակտ,որն ամրագրում է Նոր Զելանդիայի դատական իշխանության իրավազորությունը, և օրենսդիր իշխանության մասին ակտ , որտեղ ամրագրված են խորհրդարանի լիազորությունները։ Շատ դրույթներ ներկայումս վավեր չեն, բացառությամբ նրանց, որոնք ամրագրում են պատգամավորական անձեռնմխելիության ասպեկտները։
1926 թվականի կայսերական խորհրդաժողովը հաստատել է Բալֆուրի հռչակագիրը, որը Մեծ Բրիտանիայի դոմինիոնների հավասարությունն էր սահմանում։ Գեներալ-նահանգապետի վերաբերյալ Հռչակագրում ասվում էր, որ նա գտնվում է "նույն դիրքում, Ինչպես Միացյալ Թագավորությունում գտնվող միապետը": Գեներալ-նահանգապետը, Այսպիսով, պարտավոր էր հաշվի առնել իր պատասխանատու նախարարների խորհուրդները ։
1926 թվականի համաժողովի հռչակագրի գործողության մեջ դնելու համար 1931 թվականին ընդունվել է Վեսթմինսթերյան կարգավիճակը:Այսպիսով, վերացվել են 1865 թվականի գաղութային օրենքների գործողության մասին ակտով ստեղծված սահմանափակումները։ Կարգավիճակը անդրադառնում է Նոր Զելանդիային, բայց որպեսզի կիրառվի երկրի տարածքում, այն պետք է ընդունվի Նոր Զելանդիայի խորհրդարանի կողմից, որպես սեփական օրենք. 1947թ. երկար բանավեճերից հետո Վեսթմինսթերյան կարգը հաստատվեց ։
Նոր Զելանդիայի խորհրդարանի խնդրանքով 1947 թվականին Վեսթմինսթերը փոփոխություն կատարեց Նոր Զելանդիայի Սահմանադրական ակտում (հարցում և համաձայնություն)՝ երկրի խորհրդարանին լիարժեք ինքնիշխան լիազորություններ տրամադրելու, ինչպես նաև 1852 թվականի Նոր Զելանդիայի Սահմանադրական ակտի փոփոխման կամ վերացման մասին ։ Սակայն Մեծ Բրիտանիայի խորհրդարանը դեռ կարող է օրենքներ ընդունել Նոր Զելանդիայի խորհրդարանի խնդրանքով։ Այդ իրավունքն օգտագործվել է միայն 1947 թվականի ակտի մեկ ուղղման համար և չեղյալ է հայտարարվել 1986 թվականի Սահմանադրական ակտի ընդունմամբ, որը վերացրել է 1852 թվականի ակտը։
Այդ փոփոխությունների արդյունքում Նոր Զելանդիան դարձել է" թագավորություն", որը իրավաբանորեն անկախ է Մեծ Բրիտանիայից՝ իրավաբանորեն առանձին միապետությամբ։ Այդ կարգավիճակը վերջնականապես ձևակերպվել է 1983 թ. գրությամբ, 1917 թ. փաստաթղթի առաջին փոփոխությամբ։ Շնորհակալագիրի նաև հավաստիացրեց պաշտոնական անվանումը՝ "Նոր Զելանդիայի Թագավորություն", որի կազմում էին Կուկի կղզիների ինքնակառավարվող տարածքները և Նիուենեն ։
Նոր Զելանդիայի ազգային կուսակցությունը խորհրդարանական ընտրություններում խոստացել է 1950 թվականին չեղարկել օրենսդիր խորհուրդը։ 1950 թվականի Օրենսդիր խորհրդի չեղարկման մասին ակտի ընդունումից հետո մարմինը վայր դրեց իր լիազորությունները, այդպիսով վերացվեց խորհրդարանի վերին պալատը։ Չնայած վերին պալատը վերականգնելու առաջարկին (մասնավորապես 1990 թվականին Սենատի ստեղծման մասին Ջիմ Բոլջերի գաղափարը), Նոր Զելանդիայի խորհրդարանը մնում է միապալատ։
Սահմանադրական ճգնաժամը
Լեյբորիստական չորրորդ կառավարության ընտրվելուց հետո 1984 թվականին սկսվեց սահմանադրական ճգնաժամը։ Այն ժամանակ վարչապետ Ռոբերտ Մալդունին հրաժարվել է կատարել նորընտիր վարչապետ Դեյվիդ Լոնգի հրահանգները` արժեզրկել Նոր Զելանդիայի դոլարը և կանխել ազգային արժույթի հետ շահարկումը։ Ճգնաժամը հանգուցալուծվեց, երբ երեք օր անց Մալդունը սեփական առանջնացված ստորաբաժանաման ճնշման տակ փոխեց իր որոշումը, հակառակ դեպքում նրան սպառնում էին փոխարինել փոխվարչապետ Ջիմ Մաքլեյով ։
1985 թվականի սկզբին նոր կառավարությունը կազմավորեց սահմանադրական բարեփոխումների կոմիտե՝ իշխանության վերաբաշխման հարցը քննարկելու նպատակով։ Արդյունքում կոմիտեն և Լեյբորիստական կառավարությունը ստեղծել են իրավունքների մասին օրինագիծ, ինչպես նաև ընդունել են Սահմանադրական ակտ։ Այսպիսով, տեղի է ունեցել վերջին 134 տարում Նոր Զելանդիայի Սահմանադրական ակտի առաջին լուրջ վերանայումը ։ 1986 թվականի ակտում մնացել է 1852 թվականի ակտի 82 դրույթներից միայն 12-ը։
Փաստաթուղթը բաղկացած է հինգ հիմնական մասից։
Այդ փաստաթղթի հետ մեկտեղ խորհրդարանը նաև ակտ է ընդունել 1988 թվականի կայսերական օրենքների կիրառման մասին՝ նպատակ ունենալով պարզաբանել, թե ինչ կայսերական և անգլիական ակտեր են գործում Նոր Զելանդիայում ։
Վայթանգի պայմանագրի փոփոխությունները
1985 թվականին Լեյբորիստական կառավարությունը նույնպես փոփոխություն մտցրեց Վայթանգի պայմանագրում, արդյունքում կարևոր փոփոխություններ եղան նախորդ լեյբորիստական կառավարության կողմից ընդունված Վայթանգի 1975 թվականի պայմանագրի ակտում։ 1975 թվականի ակտն առաջին անգամ Վայթանգի պայմանագիրը մտցրեց ստատուտում և ստեղծեց Վայթանգի քվազի-դատական տրիբունալը՝ պայմանագրի ենթադրյալ խախտումների որոշման համար։ 1985 թվականի փոփոխությունն առաջին անգամ ներառել է պայմանագրի մաորիական տարբերակը կանոնադրության մեջ և լիազորել է Վայթանգի տրիբունալին քննել ցանկացած վաղեմության գործեր՝ սկսած 1840 թվականից ։
Ընտրական համակարգը
Չորրորդ Լեյբորիստական կառավարությունը նույնպես սկսել է ընտրական համակարգի բարեփոխումների գործընթացը։ 1986 թվականին թագավորական հանձնաժողով էր հրավիրվել ընտրական համակարգը վերանայելու համար ։ Հանձնաժողովն առաջարկել է Նոր Զելանդիայում ներդնել խառը մեծամասնական-համամասնական ընտրական համակարգ։ 1990-ականներին այդ հարցով անցկացվել են երկու հանրաքվեներ, խառը համակարգն ընդունվել է 1993 թվականին և ընտրական գործընթացում օգտագործվում է 1996 թվականից ։
Մահապատժի վերացումը
1989 թվականին Նոր Զելանդիայում տեղի է ունեցել մահապատժի վերջնական վերացումը, այդ թվում՝ պետական դավաճանության համար։ Մինչ այդ 1961 թվականին վերացրել էին սպանության համար մահապատիժը։ Պաշտոնապես մահապատիժը Նոր Զելանդիայում հայտնվեց, երբ երկիրը դարձավ Բրիտանական Տարածք 1840 թվականին, այն առաջին անգամ կիրառվեց 1842 թվականին Մակետ Վարետոտարի նկատմամբ ։ Վերջին անգամ այն կիրառվել է 1957 թվականին Ուոլթեր Բոլթոնի նկատմամբ ։ Տվյալ տեսակի պատժի գոյության ընթացքում մահապատժի է ենթարկվել ընդամենը մարդ, այդ թվում՝ մեկ կին (Վիլյամինա Դին) ։
Իրավունքների մասին օրինագծի ստեղծում
Լեյբորիստական չորրորդ կառավարության վերջին խոշոր սահմանադրական բարեփոխումը եղել է 1990 թվականի իրավունքների մասին Նորզելանդական օրինագիծը։ Այդ ակտը պարտավորեցրել Է Նոր Զելանդիային վավերացնել 1977 թվականի քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին միջազգային դաշնագիրը։ Սակայն ակտը բարձրագույն օրենք չէ (հաշվի առնելով 1985 թվականի Սահմանադրական ակտի դրույթները) և կարող է վերացվել խորհրդարանի պարզ մեծամասնության կողմից։
Վերջին բարեփոխումները
Նոր Զելանդիայի Սահմանադրությունը տեսականորեն համեմատաբար հեշտ է բարեփոխվում և փոփոխությունների կատարման բարդությամբ ճկուն է ։ Դրանում փոփոխություններ կատարելու համար պահանջվում է խորհրդարանի պարզ մեծամասնությունը, ինչի մասին վկայում է 1950 թվականին օրենսդիր խորհրդի չեղյալ հայտարարումը։
Սահմանադրության որոշ սկզբունքներ լավ չեն գրված։ Ընտրությունների մասին ակտի 268-րդ բաժինը նշում է, որ խորհրդարանի լիազորությունների առավելագույն ժամկետը (Սահմանադրական ակտի մի մասը) և ընտրությունների մասին օրենքի որոշ դրույթներ (որոնք վերաբերում են ընտրատարածքների վերաբաշխմանը և ակտիվ ընտրական իրավունքի տարիքին) կարող են փոփոխվել կամ Ներկայացուցիչների պալատի անդամների 3/4-ը կամ համաժողովրդական հանրաքվեի ձայների մեծամասնությամբ։ Բաժին 268-ը պաշտպանված չէ այս դրույթով, ուստի կառավարությունը տեսականորեն կարող է չեղյալ համարել 268 բաժինը և անցնել խորհրդարանի մեծամասնության կողմից օրենքի արմատավորված մասի փոփոխությանը։ Սակայն, այս դրույթները վայելում են կայուն աջակցություն երկու առաջատար կուսակցությունների կողմից։ Եվ իրավական սողանցքի օգտագործման հետևանքները արմատավորված դրույթների փոփոխության համար, հավանաբար, բացասական կլինեն ։
Բացի այդ, չնայած այն հանգամանքին, որ որոշ դրույթներ կարելի է փոխել, Սահմանադրության էական ճշգրտումը, լայն աջակցության բացակայության պատճառով, դժվար թե տեղի ունենա օրենսդրական համաձայնագրի կամ հանրաքվեի միջոցով ։
2004 թվականին TVNZ-ի անցկացրած հարցումը ցույց է տվել, որ բնակչության 82 տոկոսը կարծում է, որ Նոր Զելանդիան պետք է ունենա գրված Սահմանադրություն ։
Հանրաքվեները
Նոր Զելանդիայում սահմանադրական փոփոխություններն ուժի մեջ մտնելու համար անհրաժեշտ չէ հանրաքվե անցկացնել, բացառությամբ ընտրական համակարգի վերաբերյալ գործողությունների և խորհրդարանի տևողության վերաբերյալ որոշումների կայացմանը ։ Այնուամենայնիվ, Նոր Զելանդիայի պատմության ընթացքում եղել են մի շարք հանրաքվեներ, վերջինս, օրինակ, կապված էր ընտրական բարեփոխումների հետ։ Շատ խմբեր կողմ են սահմանադրական բարեփոխումների հարցը հանրաքվեի միջոցով լուծելուն, օրինակ՝ հանրապետական ​​շարժումը սատարում է միապետության վերացման վերաբերյալ հանրաքվեին ։ Գաղտնի խորհրդի՝ որպես Նոր Զելանդիայի բարձրագույն վերաքննիչ դատարանի գործառույթները փոխանցվել են Նոր Զելանդիայի Գերագույն դատարան՝ ստորագրելով խորհրդարանի մեկ պարզ ակտ, չնայած Առաջին Նոր Զելանդիան, Ազգային կուսակցությունը և ԱԿՏ-ն կոչ էին անում հանրաքվե անցկացնել։
1993 թվականի Ժողովրդի նախաձեռնության հանրաքվեի մասին օրենքը թույլ է տալիս ընտրովի հանրաքվե անցկացնել ցանկացած հարցի վերաբերյալ, եթե դրա իրականացման կողմնակիցները դիմում են հայտնում խորհրդարան`գրանցված ընտրողների 10% ստորագրությամբ։ 1999 թվականին անցկացվեց մեկ նման հանրաքվե՝ խորհրդարանի անդամների թիվը 120-ից հասցնելով 99-ի։ Դրանց վերաբերյալ քվեարկողները մեծամասնությամբ քվեարկեցին առաջարկի օգտին։ Այնուամենայնիվ, որևէ գործողություն չի ձեռնարկվել 1993 թվականի ընտրական ակտը փոփոխելու համար։ Արդյունքում, պատգամավորների թիվը 100-ով իջեցնելու մասին օրինագիծը քննարկվեց միայն 2006 թվական, պատգամավոր Բարբարա Ստյուարտի նախաձեռնությամբ։ Օրինագիծն առաջին ընթերցմամբ ընդունվեց 61 կողմ ձայներով, բայց երկրորդ ընթերցմամբ մերժվեց այն բանից հետո, երբ հատուկ հանձնաժողովը առաջարկեց օրինագիծը չեղյալ համարել ։
Համաժողովրդական քվեարկության որոշումների կատարման բացակայությունը հանգեցրեց այն հանրաքվեի, որը կառավարության համար պարտադիր կլինի հանրաքվեի անցկացման կոչեր՝ համեմատության Շվեցարիայի ուղիղ ժողովրդավարության մեխանիզմի հետ։ Առաջին Նոր Զելանդիան, Կիվի կուսակցությունը և «Լավագույն ժողովրդավարություն» լոբբի խումբը հանդես են գալիս պարտադիր հանրաքվեների անցկացման օգտին։ Այնուամենայնիվ, այս կազմակերպությունները ներկայումս չունեն բավարար ներկայացվածություն Նոր Զելանդիայի խորհրդարանում։ Բացի այդ, Նոր Զելանդիայի ներկայիս վարչապետ Johnոն Քեյը, ինչպես շատ իրավաբաններ և Նոր Զելանդիայի ԼԳԲՏ համայնքի անդամներ, դեմ է պարտադիր հանրաքվեին ։
Սահմանադրական հանձնաժողով
2004 թվականի նոյեմբերին վարչապետ Հելեն Էլիզաբեթ Քլարկը հայտարարեց Ներկայացուցիչների պալատի հատուկ հանձնաժողովի ստեղծման մասին՝ Նոր Զելանդիայի գոյություն ունեցող սահմանադրական դրույթների ուսումնասիրություն անցկացնելու համար ։ Ազգային կուսակցությունը և Առաջին Նոր Զելանդիան հրաժարվեցին մասնակցել։ 2005 թվականից ի վեր Սահմանադրական հանձնաժողովը ուսումնասիրություն է կատարել հինգ կետերի վերաբերյալ.
Կոմիտեն կառավարությանն ուղղված երեք հիմնական առաջարկություն արեց.
2006 թվականի փետրվարի 2-ին Կառավարությունը պատասխանեց կոմիտեի զեկույցին։ Իշխանությունները համաձայնեցին իրականացնել առաջին և երկրորդ առաջարկությունները, բայց երրորդ կետին չաջակցեցին ։
Սահմանադրական վերանայում
2010 թվականի դեկտեմբերին սահմանադրական վերանայումը հայտարարվեց 2011 թվականին՝ որպես Ազգային կուսակցության և Մաորի կուսակցության միջև վստահության համաձայնագրի մաս ։
Խորհրդատվական խմբին աջակցում էին նախարարներ Բիլ Ինգլիշը և Փիթ Շարփլեսը, ովքեր վերջնական զեկույց ներկայացրին Նախարարների առանձնացված ստորաբաժանմանը 2013 թվականի վերջին։ Կառավարությունը խոստացավ պատասխանել վեց ամսվա ընթացքում։ Նախարարների առաջին զեկույցի հիմքում ընկած էին խորհրդատվական խմբի ստեղծման, հանրային մասնակցության ծրագրի և այլ պետությունների հետ ներգրավվելու ծրագրի վերաբերյալ հարցերը, ինչպիսիք են, օրինակ, խառը ընտրական համակարգի վերաբերյալ հանրաքվեն ։ 2011 թվականի օգոստոսի 4-ին հայտարարվեց խորհրդատվական հանձնաժողով, որին պետք է ներկայացնեին նախկին ղեկավար Նգայ Տահու, պարոն Տիպեն Օ'Րիգան (անգլ.՝ Sir Tipene O'Rigan) և իրավագիտության պրոֆեսոր ՋոնԲիրոուսը՝ որպես համանախագահներ ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Նոր Զելանդիայի քաղաքականություն Կատեգորիա:Սահմանադրություններ ըստ երկրի
Պրոֆեսիոնալ (ֆիլմ, 2011)
Պրոֆեսիոնալ (Killer Elite), մարտաֆիլմ թրիլեր։ Թողարկվել է 2011 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2011 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մարտաֆիլմեր Կատեգորիա:Ավստրալիական թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ավստրալիական մարտաֆիլմեր Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ Կատեգորիա:Բրիտանական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ուելսում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Ֆրանսիայում Կատեգորիա:Բրիտանական վեպերի էկրանավորումներ Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Անգլիայում
Կյանքը հիանալի է, եթե սիրում ես
Կյանքը հիանալի է, եթե սիրում ես (Hayat Sevince Güzel), թուրքական հեռուստասերիալ, որը ցուցադրվել է թուրքական FOX հեռուստաընկերության եթերում 2016 թվականի հունիսի 6-ից մինչև 2016 թվականի հոկտեմբերի 3-ը։ Հեռուստասերիալի ռեժիսորը Էրայ Քոչաքն է, իսկ պրոդյուսերը Հայրի Ասլանը։ Ֆիլմի գլխավոր դերերում հանդես են գալիս Էքին Մերթ Դայմազը, Ալգը Էքեն, Բուրաք Չելիքը, Օյքյու Չելիքը, Լեմի Ֆիլոզոֆը, Մաջիթ Քոփերը, Ույղուր Չավուշօղլուն, Ալի Էրքազանը և Հաքան Մերիչլիլերը։
Սցենար
Գյոչերների ընտանիքը լքում է Ստամբուլը՝ իրականացրած ավազակությունից հետո։ Սակայն գյուղացի Զարիֆեի ոչխարների հոտի պատճառով՝ նրանք ընկնում են ավտովթարի մեջ և հայտնաբերում, որ գտնվում են Էգեյան ծովի ափին։ Սերիալի հիմքում ընկած է Զարիֆե- Սավաշ- Բարըշ սիրային եռանկյունին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքական հեռուստասերիալներ
Մարդաս (գետ)
Մարդաս (Мардас), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Իվանովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Տեզա գետի ձախ ափին՝ 89 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 23 կմ է, ավազանի տարածքը 146 կմ2։ Ակունքը գտնվում է Դվորիշկի գյուղի մոտ, 18 կմ հյուսիս-արևելք Շույա քաղաքից։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Օկա ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Կլյազմա գետն է։ Գետի ենթաավազանը Օկա և Մոկշի գետերն են։ Գետի գետային ավազանը՝ Օկա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Լուկաս Լեյդենցի
Լուկաս Լեյդենցի, (Lucas van Leyden, ), նիդերլանդացի գեղանկարիչ և փորագրիչ, նիդերլանդական Վերածննդի ներկայացուցիչ։ Շատ վաղ դարձել է պղնձի վրա փորագրող վարպետ («Դավիթ և Աաուլ», 1509), ավելի ուշ կիրառել է նաև օֆորտի ու փայտագրության տեխնիկան։ Դեղանկար աշխատանքներում ուշադրություն է դարձրել մարդկանց տիպական գծերին, ստեղծել կենցաղային ժանրի(«Շախմատախաղ», մոտ 1508-1510, Պատկերասրահ, Բեռլին, դալեմ) և դիմանկարի (Տղամարդու դիմանկար, մոտ 1521, Ազգային պատկերա Լուկաս Լեյդենցի. «Թղթախաղ» (մոտ 1514, Ուիլտոնհաուզ, Պնմբրոկ հավաքածու, Սոլսրերի) սրահ, Լոնդոն) բարձրարժեք նմուշներ։ Նրա կրոնական թեմաներով կոմպոզիցիաներում ընդգծված են կենցաղային մանրամասները։ Եղել է նաե մանրանկարիչ և խոշոր գծանկարիչ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հոլանդացի նկարիչներ Կատեգորիա:Հոլանդացի փորագրիչներ
Վիկտոր Կոնոպլյով
Վիկտոր Վալերիի Կոնոպլյով (1969, մարտի 22, Մալորիտա, Բրեստի շրջան, Բելառուս), ռուս բանաստեղծ։ Արցախի հիմնի գրական ռուսերեն թարգմանության հեղինակը։
Կենսագրություն
Գրական և լրագրողական գործունեությունը սկսել է 1983 թվականից։ «Среда обитания», «Нижегородские армяне» (2009), «Армяне в мире» (2010) համացանցային նախագծերի հեղինակն է։ Տպագրվել է բազմաթիվ ինտերնետային և տպագիր մամուլի համարներում, ժողովածուներում։ 1989 թվականից Կոլչուգինսկի «ԳՌԱՄՄ» ստեղծագործական խմբի անդամ է։ 1993 թվականին Վիկտոր Կոնապլյովի բանաստղծությունների հիման վրա Սերգեյ Դանիլովը երաժշտություն է գրել և թողարկել «Не люби меня» (Մի սիրիր ինձ) ձայնասկավառակը։ 2002 թվականին Ռուսաստանի գրողների միության Նիժեգորոդյան բաժնի մասնակցությամբ լույս է տեսել «Состояние любви» (Սիրո վիճակ) առաջին գրքույկը։ 2011 թվականին «Любить Армению по-русски» բանաստեղծությունն ընդգրկվել է Հայաստանի ավագ դպրոցների 12-րդ դասարանի ռուսերենի դասագրքերի մեջ։ 2013 թվականից Լեռնային Ղարաբաղի գրողների միության պատվավոր անդամ է, 2014 թվականից՝ Սանկտ-Պետերբուրգի գրողների քաղաքային և գրողների Միջազգային միության անդամ ։ 2015 թվականից «La Filológica por la Causa» միջազգային բանասիրական հասարակության անդամ է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ Կատեգորիա:1969 ծնունդներ Կատեգորիա:Մարտի 22 ծնունդներ
Կիրովական (Ախալքալաքի շրջան)
Կիրովական (კიროვაკანი), հայաբնակ գյուղ Ջավախքում, Վրաստանի Սամցխե-Ջավախք մարզի Ախալքալաքի շրջանում, Ախալքալաք քաղաքից 8 կմ արևմուտք։ Գտնվում է ծովի մակարդակից 1730 մ բարձրության վրա։
Պատմություն
Կիրովականը հիմնադրել են 1936 թվականին` Ծալկայի շրջանի Դարագյուղ գյուղից տեղափոխված հայերը։
Կառույցներ
Գյուղում կա դպրոց և գրադարան։ Կիրովականի մոտակայքում գտնվում են Զրեսկ գյուղի և երկու եկեղեցու ավերակներ, որտեղ հայտնաբերվել են խաչքարեր, թոնիրներ, կավե ամաններ։
Բնակչություն
Բնակիչները հիմնականում հայեր են։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ախալքալաքի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ջավախք Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Վրաստանի հայաբնակ գյուղեր
Օդ (համայնք)
Օդ (Audes), համայնք Ֆրանսիայի Օվերն մարզի Ալյեի գավառում։ Մտնում է Մոնլյուսոն շրջանի Էրիսոն կանտոնի կազմի մեջ։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 03010։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 463 մարդ։
Տնտեսություն
2007 թվականի տվյալներով 282 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 184-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 98-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 65,2 %, 1999 թվականին եղել է՝ 64,1 %)։ 184 աշխատունակ բնակիչներից 166-ը աշխատում էին (90 տղամարդ և 76 կին), անաշխատանք էին 18-ը (6 տղամարդ և 12 կին)։ 98 անգործունակ մարդկանցից 27-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 30-ը թոշակառու, 41-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով :
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մարտին Թովմասյան
Մարտին Լևոնի Թովմասյան, ճարտարապետ, ՀՀ վաստակավոր ճարտարապետ (2007)։
Կենսագրություն
1949 թվականին ավարտել է Բաքվի ինդուստրիալ և 1955 թվականին՝ Մոսկվայի ճարտարապետական ինստիտուտները։ 1970 թվականից դասավանդել է ԵՊՃՇՀ-ում (պրոֆեսոր՝ 2002 թվականից)։ 1955-1969 թվականներին աշխատել է Բաքվի նախագծային կազմակերպություններում, 1969-1989 թվականներին՝ Երևաննախագիծ ինստիտուտի ճարտարապետության, ապա՝ գլխավոր հատակագծի արվեստանոցների ղեկավար, 1989-1993 թվականներին՝ փոխտնօրեն։
Ստեղծագործական ուղի
1950 թվականից Մարտին Թովմասյանի նախագծերով Բաքվում իրականացվել են բնակելի տներ, «Կանաչ թատրոնը» (1962), Նավթագործների պողոտայի կառուցապատումը (1964), հյուրանոցային համալիր «Նեֆտյանիե կամնի»-ում (1964-1968), Նախիջևանում՝ արվեստի թանգարան (1960) և այլն, Երևանում՝ Հարավ-արևմտյան (1970-1975), Արևմտյան (1974, նաև՝ Ա-1, Ա-2, Ա-3 միկրոշրջանների կառուցապատումը), Նուբարաշենի գլխավոր (1983) հատակագիծը, Մալաթիա-Սեբաստիա թաղապետարանի վարչական շենքը (1985), Գյումրու № 58 թաղամասի կառուցապատումը (1990), Ստեփանակերտի կենտրոնի մանրամասն հատակագծման նախագիծը (1990) և այլն։
Համահեղինակ է «Խորհրդային Հայաստանի ճարտարապետությունը» մենագրության (ռուսերեն, 1986) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ճարտարապետներ Կատեգորիա:ՀՀ վաստակավոր ճարտարապետներ
Ֆելիշա Թերել
Վաղ տարիներ
Թերելը մեծացել է Իլինոյս նահանգի Չիկագո քաղաքում, գնացել է դեղագործական վաճառքի ուսումից հետո։ Նրա մայրը կովկասուհի է, իսկ հայրը՝ աֆրոամերիկացի, նա բնակություն է հաստատել Լոս Անջելեսում, որպեսզի սկսի իր դերասանական կարիերան։ Այստեղ նա ստացավ դերասանական դասեր, որն էլ հանգեցրեց բազմաթիվ դերասանական հաջողությունների։
Կարիերա
2008 թվականին Թերելը նկարահանվել է «Լարիր գալարներդ» ֆիլմում և «Անտուրաժ» հեռուստասերիալներում։ 2009 թվականի ապրիլին նա նկարահվել է «Մեր կյանքի օրերը» օճառային օպերայում մարմնավորելով Արիանա Էռնանդեսին։ 2013 թվականին նա նկարահանվել է «Պատանի գայլը» հեռուստասերիալի 3–րդ եթերաշրջանի առաջին մասում, մարմնավորելով ալֆաների ոհմակի միակ աղջիկ անդամ Կալիին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Բալդիսերո Տորինեզե
Բնակչությունը՝ 3.647 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը կազմում է՝ 243 մարդ/կմ²։ Մակերեսը՝ 15 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 10020. Հեռախոսային կոդ՝ 011.
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում 4-րդ դարում ապրած ու նահատակված սուրբ Ժուլիան Բրիուդեցին (հայտնի է նաև Ժուլիան Օվեռնցի անվանումով)։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Սեբիրյանկա
Պենյուխ (Себирянка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Իվանովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Տեզա գետի աջ ափին՝ 64,7 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 21 կմ է, ավազանի տարածքը 74,7 կմ2։ Ակունքը գտնվում է Ֆոմինսկոե գյուղի մոտ, 15 կմ հարավ-արևմուտք Շույա քաղաքի կենտրոնում։ Հոսում դեպի արևելք, ապա հարավ-արևելք, և ապա հյուսիս-արևելք։
Օրուե
Օրուե (Aurouër), համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Օվերն մարզի Ալյեի գավառում։ Մտնում է Իզեր կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Մուլեն շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 03011։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 375 մարդ։
Տնտեսություն
2007 թվականի տվյալներով 231 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 180-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 51-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 77,9 %, 1999 թվականին եղել է՝ 73,8 %)։ 180 աշխատունակ բնակիչներից 173-ը աշխատում էին (93 տղամարդ և 80 կին), անաշխատանք էին 7-ը (1 տղամարդ և 6 կին)։ 51 անգործունակ մարդկանցից 16-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 21-ը թոշակառու, 14-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով :
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Սեբիրյանկա
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Օկա ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Կլյազմա գետն է։ Գետի ենթաավազանը Օկա և Մոկշի գետերն են։ Գետի գետային ավազանը՝ Օկա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Լայոս Տոլնաի
Լայոս Տոլնաի (Lajos Tolnai, իսկական ազգանունը՝ Հադմաշի, ), հունգարացի արձակագիր, հրապարակախոս։
Ստեղծագործությունը
Լայոս Տոլնաիի ստեղծագործությունները սուր սոցիալական բովանդակություն ունեն։ Երգիծանքի մեծ ձիրքով և վարպետությամբ օժտված հեղինակը մասնակի երևույթների մեջ տեսնում է տիպականը և խարազանում իր ժամանակի հասարակության արատները։
Գրական կյանքն սկսելով որպես բանաստեղծ՝ հետագայում նա ամբողջովին տրվում է արձակին։ Տոլնաիի տաղանդին հատուկ է նովելի ժանրը։ Նրա գրչին են պատկանում նաև բազմաթիվ վեպեր, որոնցից են՝ «Պարոնայք» (1872), «Տիկին բարոնուհին» (1882), «Ազնվական արյուն» (1882), «Պարոն քաղաքագլուխը» (1885), «Նոր նահանգապետը» (1886) վեպերը և «Մութ աշխարհ» ինքնակենսագրական վեպը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հունգարացի արձակագիրներ Կատեգորիա:Հրապարակախոսներ Կատեգորիա:Հունգարացի լրագրողներ
Զաբարի
Զաբարի, նավահանգիստ Կիլիկիայում։ Հիշատակել է 15-րդ դարի կեսից ֆրանսիացի ուղևոր Բերտրանտոնը, որպես Կարմանյանների տիրապետության սահմանային կետ։ Ղևոնդ Ալիշան կասկածանքով նույնացնում է Զեփիուռիոնի հետ ։
Սեխա (գետ)
Սեխա (Сеха), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Իվանովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Տեզա գետի աջ ափին՝ 87 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 15 կմ է։ Ակունքը գտնվում է Պետրիլովո գյուղի մոտ, 8 կմ արևմուտք Շույա քաղաքի կենտրոնում։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտեմ Լուսինյան
Արտեմ (Հարություն) Հայկի Լուսինյան, հայ խորհրդային դերասան։ ՎՍՍՀ ժողովրդական արտիստ (1956)։
Եղել է դերասանուհի Սերիկ Շեկոյանի ամուսինը։
Կենսագրություն
1928 թվականին ավարտել է Թիֆլիսի Հայարտան դրամատիկական ստուդիան և ընդունվել տեղի հայկական դրամատիկական խումբը։ Հիմնականում հերոսական ռոմանտիկական խաղաոճի դերասան Արտեմ Լուսինյանը օժտված էր գեղեցիկ արտաքինով, թավ, հնչեղ ձայնով, բեմական մեծ հմայքով։ Խաղացել է դրամատիկական, ինչպես և կատակերգական ու բնութագրային ավելի քան 150 դեր։ ԽՄԿԿ անդամ 1954 թվականից։ Լավագույններից են՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ դերասաններ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ
Ցեզար Պունի
Ցեզար Պունի, ծննդյամբ՝ Չեզարե Պունի, (Cesare Pugni, ), իտալացի կոմպոզիտոր, ով աշխատել է Միլանի, Փարիզի, Լոնդոնի և Սանկտ Պետերբուրգի թատրոններում։ Հեղինակ է 312 բալետի, 10 օպերայի, 40 պատարագի, ինչպես նաև սիմֆոնիաների, կանտատների և այլ ստեղծագործությունների։
Ստեղծագործական կյանք
1834 - 1843 թվականներին աշխատել է Փարիզում, 1843-1850 թվականներին՝ Լոնդոնում՝ Նորին մեծության թագավորական թատրոնում, որպես բալետային երաժշտության կոմպոզիտոր։ Այստեղ բեմադրվել են «Ավրորա», «Նայադան և ձկնորսը», (երկուսն էլ 1843 թվականին), «Էսմերալդա» (Վիկտոր Հյուգոյի «Փարիզի Աստվածամոր տաճարը» վեպի հիման վրա) և «Մարկիտանտուհին» (Երկուսն էլ 1844 թվականին), «Ռոզիդա կամ Սիրակուզի հանքափորները» (1845), «Կատարինա, ավազակի դուստրը» (1846), «Մետամորֆոզներ» (1850) բալետները։ Միևնույն ժամանակաշրջանում նրա մի շարք բալետներ բեմադրվել են Փարիզում, Սանկտ Պետերբուրգում և այլ քաղաքներում։
Պունին համագործակցել է խորեոգրաֆներ Ժյուլ Պեռոյի, Արթուր Սեն-Լեոնի, Պոլ Տալիոնիի հետ, ովքեր իրենց բալետները ստեղծել են այն ժամանակվա այնպիսի աստղերի համար, ինչպիսիք են Կառլոտա Գրիզին, Մարիա Տալիոնին, Ֆանի Չերիտոն, Ֆանի Էլսլերը, Լյուսիլ Գրանը։
1851 թվականից Ցեզար Պունին Սանկտ Պետերբուրգի կայսերական թատրոնի բալետային երաժշտության կոմպոզիտորն էր։ Այստեղ նա համագործակցել է հիմնականում Արթուր Սեն-Լեոնի և Մարիուս Պետիպայի հետ, ինչպես նաև կարճ ժամանակ զբաղվել վերջինիս եղբոր՝ Լյուսենի հետ, ով հիմնականում աշխատում էր Փարիզում։ Սանկտ Պետերբուրգի Մեծ թատրոնում բեմադրվել են նրա «Կանանց պատերազմը» (1852), «Արմիդա» (1855), «Փարիզյան շուկա» (1859), «Փարավոնի դուստրը» (1862, խորեոգրաֆ ՝ Մարիուս Պետիպա), «Որբուկ Թեոլինդան», «Մետեորա», «Սևիլյան մարգարիտ» (բոլորը 1862 թվական, խորեոգրաֆ Արթուր Սեն-Լեոն), «Արքա Կանդավլ» (1868) և այլ բալետներ։
1864 թվականին, Սեն-Լեոնի հետ համագործակցելով, Պունին ստեղծեց առաջին ռուսական ազգային թեմայով բալետը՝ «Սապատավոր ձիուկ»-ը, որը գրված է Պ. Երշովի համանուն հեքիաթի հիման վրա, և որտեղ նա օգտագործել է հանրաճանաչ ժողովրդական մեղեդիներ։
Պունին թաղված է Սանկտ Պետերբուրգի վիբորգյան հռոմեական կաթոլիկ գերեզմանատանը ։
Ստեղծագործական ժառանգություն
Պունիի երաժշտությունն առանձնանում է թարմությամբ, մեղեդային պատկերի ճկունությամբ, տաղաչափական հստակ ձևերով, ներդաշնակ, համաչափ կերտվածքով և վառ պարայնությամբ։
Ռոմանտիկ ազգայնականություն
Ռոմանտիկ ազգայնականություն (Volkstum - «ազգություն»), ռոմանտիզմի ուշ շրջանին բնորոշ ձգտում՝ իդեալականացնելու ազգի անցյալն ու մշակույթը։ Եվրոպայի պատմության մեջ ռոմանտիկ ազգայնականությունը սկսվել է Նապոլեոնյան պատերազմներից և շարունակվել մինչև Առաջին համաշխարհային պատերազմը։ Ազգային ինքնագիտակցության բարձրացումը անջնջելի հետք է թողել Եվրոպայի պատմության մեջ, իսկ Գերմանիայում, Իտալիայում, Հունաստանում և մի շարք այլ երկրներում հիմք է դարձել ազգային պետությունների ստեղծման համար ։
Ցեզար Պունի
Ստեղծագործական ժառանգություն
Շնորհիվ այդ հատկությունների, կոմպոզիտորի մի շարք բալետներ մինչև այժմ ներկայացվում են բալետի թատրոնների խաղացանկում («Էսմերալդա», «Կորսար», «Փարավոնի դուստրը»)։ Նրա «Էսմերալդա» բալետը, եթե ոչ ամբողջությամբ, ապա մասերով, խորհրդային տարիներին շարունակել է գոյություն ունենալ ինչպես մոսկովյան, այնպես էլ լենինգրադյան բեմերում (Վասիլի Տիխոմիրովի, 1926 և Ագրիպինա Վագանովայի, 1935 և 1948 թվականների վերաներկայացմամբ)։ Որպես դասական բալետային ժառանգության օրինակ՝ պահպանվել է «Սապատավոր ձիուկ» բալետից «pas de quatre» հատվածը։ Արդեն 21-րդ դարում, խորեոգրաֆ Պիեռ Լակոտը նորից է բեմադրել «Փարավոնի դուստրը» (Բոլշոյ թատրոն, 2000) և «Օնդին» (Մարիինյան թատրոն, 2006) բալետները։
Ռոմանտիկ ազգայնականություն
Նկարագրություն
Ռոմանտիզմի ժամանակաշրջանում ժողովուրդը դժգոհում էր երկրի ներկա դրությունից՝ հայացքն ուղղելով նախկին ժամանակաշրջաններին։ Վալտեր Սքոթի և այլ հեղինակների պատմական վեպերը ավելի էին բորբոքում միջին դարերի նկատմամբ ժողովրդի հետաքրքրությունը։ Ամենից շատ հետաքրքրություն էին առաջացնում այն պատմական շրջանները, երբ այս կամ այն երկիրը իր ծաղկման գագաթնակետին էր։ Օրինակ, Սկանդինավիայում դա Վիկինգների ժամանակաշրջանն էր, Լեհաստանում՝ շլյաչետական ժամանակների «ոսկե ազատությունը»։
Ցեզար Պունի
Ընտանիք
Կոմպոզիտորի որդին՝ Ալբերտ Պունին (Անդրեյ Պունի), թավջութակահար էր Մարիինյան թատրոնում։
Ռոմանտիկ ազգայնականություն
Նկարագրություն
Ռոմանտիզմի պատմական ասպեկտին գումարվում էր նաև լեզվականը։ Բացի պատմական ավանդույթից՝ ազգը միաբանող ուժ էր համարվում նաև լեզուն։ Սկսել էին գրվել «կենդանի» և «ազգային» լեզվի բառարաններ, լեզուն հղկվում էր՝ գրական չափանիշներին համապատասխան։ Նորվեգիայում և Հունաստանում օտարամուտ բառերից լեզվի «մաքրման» շարժումը մեծ հետք է թողել ժամանակակից գրական լեզվի կազմավորման գործում։ Լեզվի ուսումնասիրության հետ մեկտեղ ուսումնասիրվում էին ազգային ավանդությունները, հեքիաթները, բիլինաները, ասացվածքները և այլն։
Ցեզար Պունի
Ընտանիք
Թոռը՝ նկարիչ ավանգարդիստ Իվան Ալբերտովիչ Պունին գաղթել է Ֆրանսիա։ Մյուս թոռը՝ Ալեքսանդր Վիկտորովիչ Շիրյաևը՝ բալետի արտիստ էր Մարինյան թատրոնում, պարուսույց, մանկավարժ, կինոյի և մուլտիպլիկացիայի ռահվիրա, ինչպես նաև բալետի առաջին դասագրքի համահեղինակ։ Նա պարել է Պունիի բալետներում, ինչպես նաև վերաբեմադրել նրանց մի մասը (Մարիուս Պետիպայի հետ միասին)։
Ռոմանտիկ ազգայնականություն
Նկարագրություն
Այս գործով առաջինը զբաղվել են Գրիմ եղբայրները։ Էպոսներով հարուստ միջնադարյան գրականության ակտիվ հրատարակում էր կատարվում, որտեղ վառ կերպով արտահայտվում էր «ազգային ոգին»։ Գերմանիայում մեծ տարածում էր ստացել «Նիբելունգների երգը», Բրիտանիայում՝ «Բեովուլֆը», Ֆրանսիայում՝ «Երգ Ռոլանդի մասին» էպոսը, Շվեդիայում՝ «Հերվերի մասին առասպելը», Ռուսաստանում՝ «Ասք Իգորի ճակատամարտի մասին» էպոսը : Երկրում միջնադարյան էպոսի բացակայությունը հավասարակշռվում էր միջնադարյան ոճի ընդօրինակմամբ նոր աշխատանքների ստեղծմամբ (օրինակ՝ ֆիննական «Կալեվալան»)։
Ցեզար Պունի
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալացի երգահաններ Կատեգորիա:Իտալացի կոմպոզիտորներ
Ռոմանտիկ ազգայնականություն
Նկարագրություն
1770-1780 թվականներին՝ Իոսիֆ Երկրորդի գահակալության տարիներին, Գերմանիայում ազգային ինքնագիտակցության ձևավորման նշաններից էր ազգային օպերան, հատկապես Վիեննայում Իտալիայի ազգային օպերայի փակումից հետո։ Նույն դերակատարումն ուներ «ռոմանտիկ բալետը» Անգլիայում, Իտալիայում, Ֆրանսիայում և Ռուսաստանում։
Ազգային ինքնագիտակցության ձևավորման տեսական հիմքը գերմանացի փիլիսոփաներ Հեգելի, Յոհան Հերդերի, Յոհան Ֆիխտեի աշխատանքներն էին : «Ազգություն» տերմինը փոխառնվել է գերմանական բառարաններից։ Դպրոցներում և համալսարաններում արմատավորվել էր պատմական «մեծ դեպքերի ու դեմքերի» պաշտամունքը։ Եթե ավելի վաղ շրջանում փողոցներում և հրապարակներում միապետների հուշարձաններն էին կանգնեցվում, ապա ռոմանտիկ ազգայնականությունը փողոցները լցրել էր ազգային հերոսների հուշակոթողներով։ Կառավարությունը խրախուսում էր հնագիտական պեղումները։ Մեծ արձագանք էին ստանում հնագիտական գտածոները։ Նախկին դարերի նյութական մշակույթի ուսումնասիրումը թույլ էր տալիս թատերական բեմահարթակներում և պատմական կտավներում վերականգնել այն ժամանակների պատկերը։ Այս շրջանում ծաղկում է ապրել ազգային թեմաներով պատմական գեղանկարչությունը (Մատեյկո, Արբո, Վիկտոր Վասնեցով)։ Կարևոր հանրային կառուցները (օրինակ՝ կայարանները) դիտվում էին որպես ազգային ճարտարապետական ոճի ցուցահարթակներ։
Ազդեցություն
Հարավային Եվրոպայում առաջացել է Նեոգոթիկան, Հյուսիսային Եվրոպայում՝ Հյուսիսային մոդեռնը, Իսպանիայում՝  նեոմավրիտանյան, Ռուսաստանում՝ պսեվդոռուսական ոճը։ Ժողովրդական երաժշտության հանդեպ հետաքրքրությունը ազգային երանգ էր տալիս այնպիսի կոմպոզիտորների աշխատանքներին, ինչպիսիք են Միխայիլ Գլինկան, Բեդրժիխ Սմետանան, Էդվարդ Գրիգը, «Հզոր խմբակի» անդամները։
Ռոմանտիկ ազգայնականությունը ամենից վառ դրսևորվել է Արևելյան և Հյուսիսային Եվրոպայի երկրներում։ Լուսավորության դարաշրջանում այդ երկրների ազգային էլիտան հիմնվում էր ֆրանսիական և գերմանական նմուշների վրա՝ ընդօրինակելով միջնադարյան բարբարոսության մնացորդների ազգային ավանդույթները։ Ազգային ինքնագիտակցությունը վերելք է ապրել Հունաստանի և Բելգիայի անկախության պատերազմների, 1848-1849 թվականներին Եվրոպայում տարածված հեղափոխական ալիքների ժամանակ։ Ազգային ինքնորոշման ուսմունքի ձևավորումը շատերի համար իդեալ էր դարձրել միազգյա պետությունը։
Ազգայնամոլական գաղափարախոսությունները՝ ինչպես սլավոնապաշտությունը, լի էին վերադասավորումներով։ Քաղաքական սպեկտրի աջ կողմում նրանք հաճախ վերածվում էին ազգային գերազանցության քարոզի կամ կայսերական նացիոնալիզմի։ Տեղական բարբառը հաճախ սպառնալիք էր դիտվում ազգային միասնության համար և ոտնահարվում։ Ռուսական կայսրությունում գործը հասնում էր ազգային փոքրամասնությունների լեզուներով գրքերի տպագրության արգելքին։ Արդիականություն էին ձեռք բերել ազգային սահմանների ընդլայնման նախագծերը, ինչպիսիք էին «Մեծ Ռումինիան» և «Մեծ Բուլղարիան»։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ այդ երևույթները հիմք են հանդիսացել Եվրոպայի քաղաքական կյանքում ռևանշիստական-ազգայնական հոսանքների առաջացման համար։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ազգայնականություն Կատեգորիա:Ռոմանտիզմ Կատեգորիա:Արվեստի պատմություն Կատեգորիա:Արվեստի ոճեր Կատեգորիա:Ազգություն Կատեգորիա:Քաղաքական արվեստ Կատեգորիա:Մշակութային մարդաբանություն Կատեգորիա:Մշակութային քաղաքականություն Կատեգորիա:Ճարտարապետական ​​ոճեր
Գնդիկ Բոքոնիկ
Գնդիկ բոքոնիկ, ժողովրդական համանուն հեքիաթի հերոս, որը պատկերվում է գնդաձև ոչ մեծ հացի տեսքով։ Նա փախչում է տատիկից ու պապիկից, ովքեր թխել էին իրեն, ինչպես նաև տարբեր կենդանիներից (նապաստակ, գայլ, արջ), սակայն ուտվում աղվեսի կողմից։
Գնդիկ Բոքոնիկի մասին հեքիաթը հանդիպում է ռուսական և ուկրաինական բանահյուսություններում, ինչպես նաև ունի իր անալոգները շատ ժողովուրդների մոտ՝ ամերիկյան քազցրաբլիթե մարդուկը, անգլիական Ջոնի-փքաբլիթը։ Սյուժեն հանդիպում է նաև սկանդինավյան, գերմանական, ուզբեկական, թաթարական և այլ հեքիաթներում ։ Ըստ Աառնե-Թոմփսոնի սյուժեների դասակարգման՝ հեքիաթը պատկանում է 2025 տիպին՝ «փախչող նրբաբլիթ» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գրական հերոսներ
Մարտունի (Ախալքալաքի շրջան)
Պատմությունը
Գյուղի հայերի նախնիները գաղթել են 1830 թվականին՝ Արևմտյան Հայաստանի Էրզրումի վիլայեթից։
Դավիդ Չեռնի
Դավիդ Չեռնի (David Černý, ), չեխ քանդակագործ։ Նրա աշխատանքների մեծ մասը գտնվում է Պրահայում։
Վաղ կյանք
Չեռնին ծնվել է Չեխոսլովակիայի Պրահա քաղաքում։ 1988-1994 թվականներին սովորել է Պրահայի Արվեստի, ճարտարապետության, դիզայնի ակադեմիային կից Kurt Gebauer ստուդիայում։ 1991 թվականին Շվեյցարական կառավարությունից Բոսվիլում ստացել է բնակարան ։ 1995-1996 թվականներին Դավիդը մասնակցել է Ամերիկյան արվեստի Ուիթնի թանգարանում կազմակերպված Ազատ կրթություն ծրագրին (Նյու Յորք, ԱՄՆ)։ 1996 թվականին արժանացել է Pollock Krasner հիմնադրամի դրամաշնորհին։
Մարտունի (Ախալքալաքի շրջան)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ախալքալաքի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի հայաբնակ գյուղեր
Զուրաբ Սականդելիձե
Զուրաբ Ալեքսանդրի Սականդելիձե (ზურაბ ალექსანდრეს ძე საკანდელიძე, 9 օգոստոսի, 1945, Քութայիս, Վրացական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ - 25 հունվարի, 2004, Թբիլիսի, Վրաստան), վրացի խորհրդային բասկետբոլիստ։ Օլիմպիական խաղերի չեմպիոն (1972)։ Սպորտի վաստակավոր վարպետ (1967)։ ԽՍՀՄ գավաթակիր (1969)։ Աշխարհի չեմպիոն (1967)։ Եվրոպայի քառակի չեմպիոն (1965, 1967, 1969, 1971)։
Դավիդ Չեռնի
Գործունեություն
1991 թվականին հռչակ է ձեռք բերել՝ սովետական տանկը վարդագույն ներկելով, որը պետք է դրվեր Պրահայի կենտրոնում՝ որպես պատերազմի հուշակոթող :Քանի որ խորհրդային տանկիստների հուշարձանն այն ժամանակ դեռևս ազգային մշակութային հուշարձան էր, նրա քաղաքացիական անհնազանդության ակտը դիտվել է որպես խուլիգանություն, և նա կարճ ժամանակ անց ձերբակալվել է։ Եվս մեկ ուշագրավ աշխատանք է «Աշտարակի երեխաները» (2000), որը պատկերում է հայտնի գործիչներին, որոնք մանուկների տեսքով մագլցում են Զիզկով աշտարակը ։ 2005 թվականին Չեռնին ստեղծել է «Շնաձուկը», որը պատկերում էր Սադդամ Հուսեյնին՝ Մրջնալդեհիդի տանկի վրա։ Աշխատանքը նույն տարում ներկայացվել է Պրահայի երկրորդ Բիենալի ժամանակ։ Աշխատանքը Դեմիեն Հիրսթի՝ 1991 թվականի «Կենդանի արարածի մտքում մահի ֆիզիկական անհնարինությունը» աշխատանքի ծաղրերգությունն է։ 2006 թվականին այդ աշխատանքն արգելվել է Միդդելկերկեում (Բելգիա), Բելսկո Բյալայում (Լեհաստան) և Գերմանիայի Բյուդելսդորֆ քաղաքում :
Միդդելկերկեի քաղաքապետ Միշել Լանդույտը հայտնել է իր մտահոգությունը, որ ցուցահանդեսը կարող է «ցնցել մարդկանց, հատկապես մահմեդականներին», որոնց շրջանում այդ տարի լարվածություն էր տիրում՝ կապված Մուհամեդ մարգարեին պատկերող դանիացի ծաղրանկարների հետ ։
Զուրաբ Սականդելիձե
Կենսագրություն
Զուրաբ Սականդելիձեն ծնվել է 1945 թվականի օգոստոսի 9-ին Քութայիսում։ Սովորել է Վրաստանի ճարտարագիտական ինստիտուտում՝ ստանալով ինժեներ-տեխնոլոգի մասնագիտություն։
Դավիդ Չեռնի
Գործունեություն
2006 թվականի սեպտեմբերի 6-ին Բելսկո Բյալալի քաղաքապետի տեղակալ Զբիգնիև Միչնիովսկին կապվել է քաղաքի կողմից ֆինանսավորվող պատկերասրահի հետ և ստիպել հեռացնել աշխատանքը։ Արդյունքում «Շնաձուկը» տեղափոխվել է հարևան Ցեշին քաղաքի Սզարա պատկերասրահ։ Քաղաքապետ Բոգդան Ֆիսեկը ասել է.
Դավիդի «ՄԵՏԱԼմարֆոզիս» աշխատանքը ցուցադրվել է Հյուսիսային Կարոլինայի Չարլոտե քաղաքում, իսկ 2019 թվականի փետրվարին տեղադրվել է Պրահայի «Ֆրանց Կաֆկայի գլուխը» վայրում ։ Նրա «Էնտրոպա» աշխատանքը պատկերում է Եվրոպական Միության Խորհրդի Չեխիայի նախագահությանը 2009 թվականի առաջին կեսին։ Այն մի շարք հակասությունների պատճառ է դարձել, որովհետև պատկերում էր ԵՄ-ի անդամ պետությունների կարծրատիպային կողմերը։ Աղմկահարույց էր նաև այն, որ աշխատանքը ստեղծվել էր Չեռնիի և նրա երկու ընկերների կողմից, չնայած որ պետք է ստեղծվեր ԵՄ անդամ պետությունների քանդակագործների համագործակցությամբ ։ ԵՄ անդամ որոշ երկրներ բացասաբար են արձագանքել իրենց պետության նկարագրին։ Օրինակ, Բուլղարիան որոշել է չեխ դեսպանին կանչել Սոֆիա, որպեսզի քննարկի բալկանյան երկրի՝ որպես վայրէջքային զուգարանների հավաքածուի նկարագիրը ։ Մինչդեռ ԵՄ-ում Բուլղարիայի մշտական ներկայացուցիչը հայտարարել է. «Դա ստորացում է բուլղարացիների համար և վիրավորանք մեր ազգային արժանապատվությանը» ։
Զուրաբ Սականդելիձե
Կենսագրություն
Հանդես է եկել Թբիլիսիի «Դինամո» ակումբում (մինչև 1974 թվականը)։ Հարձակողական ոճի պաշտպան է։ Հասակը 186 սմ է։ 1964 թվականից խաղացել է ԽՍՀՄ հավաքականի կազմում։ 1968 թվականին Ամառային օլիմպիական խաղերում ԽՍՀՄ հավաքականի կազմում նվաճել է բրոնզե, 1972 թվականի Օլիմպիական խաղերում՝ ոսկե մեդալ։
Դավիդ Չեռնի
Գործունեություն
2012 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի ժամանակ Չեռնին ստեղծել է «London Booster»-ը՝ ձգումներ անող մեխանիկական ձեռքերով երկհարկանի ավտոբուս ։
Մրցանակներ
2000 թվականին Չեռնին արժանացել է Յինդրժիխ Խալուպեցկու մրցանակին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չեխ քանդակագործներ Կատեգորիա:Չեխ փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Չեխ արվեստագետներ
Զուրաբ Սականդելիձե
Կենսագրություն
Մահացել է 2004 թվականի հունվարի 25-ին Թբիլիսիում։ Թաղված է Թբիլիսիի Վերիայի գերեզմանատանը։
Իմիգոնգո
Իմիգոնգո, դեկորատիվ արվեստի հայտնի ոճ Ռուանդայում, ռուանդական ինքնօրինակ մշակույթի նմուշ։ Իմիգոնգո նկարները երփներանգ և ռելիեֆային են՝ տարբեր չափերի երկրաչափական կամ պարուրաձև նախշերով։ Իմիգոնգոյի արվեստով ավանդաբար զբաղվում են ռուանդացի կանայք։ Տեղացիները իմիգոնգոն օգտագործում են տարբեր արարողությունների ժամանակ կացարանները զարդարելու համար։
Ստեղծում և տարածում
Ռուանդացիների ցեղասպանությունից հետո իմիգոնգոյի արվեստը հայտնվել է վերացման եզրին։ Դրա վերականգնմամբ զբաղվում է 2000 թվականին Կիրեխում հիմնադրված «Կակիրա» կանանց կոոպերատիվը։ Կիրեխում շատ տների պատեր զարդարված են իմիգոնգո ոճով։ Իմիգոնգո ստեղծագործությունները տարածված են զբոսաշրջիկների շրջանում` որպես ռուանդական հուշանվերներ։ Իմիգոնգո արվեստի ցուցահանդեսներ են կազմակերպվել ԱՄՆ-ում և Ֆրանսիայում։
Իմիգոնգո ոճի առաջին նկարներn ի հայտ են եկել 19-րդ դարում։ Ըստ Կիրեխում տարածված կարծիքի՝ այս ոճը ստեղծել է արքայազն Կակիրան՝ Կիբունգո նահանգում Գիսակիի կառավարիչ Կիմենի որդին, որը մտահոգված էր կացարանի զարդարանքով ։
Պատրաստում
Իմիգոնգոյի պատրաստման ժամանակ օգտագործվում են գոմաղբ և օրգանական ծագման ներկանյութեր։ Իմիգոնգոն հիմնականում ստեղծվում է համատեղ աշխատանքի միջոցով՝ աշխատանքի բաժանմամբ։ Սկզբից փայտե տախտակի վրա կովի գոմաղբով ռելիեֆային շերտն են ստեղծում։ Չորանալուց հետո մի քանի գունավոր շերտ են ավելացնում։ Իմիգոնգոյի հիմնական գույներն են սևը, կարմիրն ու սպիտակը։ Սպիտակ ներկը պատրաստվում է կաոլինից, կարմիրը՝ օքրայի և կավի խառնուրդով, սևը՝ բանանի կլեպով և հալվեով։ Աստիճանաբար իմիգոնգոյում կիրառվում են այլ գույներ ևս, օգտագործվում են ավելի արդիական, նորարարական եղանակներ, որոնք փոխանցում են ռուանդական բնապատկերը, բուսական և կենդանական աշխարհի, ռուանդացիների ոգին ։
Սև կատու (սնահավատություն)
Սև կատու, սնահավատության առարկա տարբեր ազգերի մոտ։ Մի շարք սնահավատների կարծիքով՝ այն դժբախտության ավետիչ է (օրինակ՝ եթե սև կատուն հատում է ճանապարհը, ապա դա հանգեցնում է հետագա անհաջողությունների)։ Այլ սնահավատների կարծիքով՝ օրինակ՝ տանը ապրող սև կատուն հաջողություն է բերում։ Նախապաշարմունքները կախված չեն կատվի տեսակից և վերաբերում են միայն նրա գույնին ։
Սնահավատություն
Սև կատուների կերպարի մեկնությունը տարբեր ազգերի մոտ և մշակույթում տարբեր են։ Մեծ Բրիտանիայում սև կատուն համարվում է հաջողության խորհրդանիշ։ Շոտլանդացիները հավատում են, որ սև կատուն, որը տուն է մտել, հարստություն և բարգավաճություն կնվիրի, իսկ սև կատվի տիրուհին շատ երկրպագուներ կունենա։ Այնուամենայնիվ, արևմտյան մշակույթում սև կատուները հաճախ վատ նախանշանի խորհրդանիշներ են։
Սև կատուն վհուկների սիրելին և օգնականն է (ինչպես սև գույնի այլ կենդանիներ, օրինակ ագռավը)։ Ազգային բանավոր ստեղծագործություններում սև կատուն հաճախ մարդկային կերպարանք էր ստանում և լրտեսում մարդկանց կախարդների և դևերի հրամանով։ Միջին դարերում նախապաշարմունքներն ստիպում էին մարդկանց սպանել սև կատուներին։ Դա հանգեցրել է առնետների վերարտադրության մեծացմանը, կրծողների միջոցով ժանտախտի և այլ հիվանդությունների տարածմանը։
Երբեմն սև կատուներին վերագրվող գերբնական հատկանիշները դրական են համարվում, օրինակ՝ նավաստիները ենթադրում են, որ նավային սև կատուն հաջողություն կբերի նավարկության ժամանակ ։
Անարխիզմ
1880-ական թվականներին սև գույնը սկսեց զուգորդվել անարխիզմի հետ, իսկ սև կատուն դարձավ անարխիզմի խորհրդանիշը։ 1918 թվականին աշխարհի արդյունաբերական աշխատավորների կազմակերպության ղեկավարների դատավարության ժամանակ Ռալֆ Չապլինը, որը սև կատու խորհրդանիշի հեղինակն է, նշել է, որ սև կատուն զուգորդում է բողոքի հետ և այն գործատուների մոտ վախ է առաջացնում ։
Սպորտ
1969 թվականի սեպտեմբերի 9-ին բեյսբոլի Chicago Cubs և New York Mets թիմերը վճռական հանդիպման էին։ Մրցախաղի ժամանակ երկրպագուները սև կատու են բաց թողնում դաշտ, որը վազում է The Cubs թիմի խաղացող Ռոն Սանտոյի, այնուհետև թիմի այլ անդամների ուղղությամբ։ The Cubs-ը պարտվեց ոչ միայն այդ մրցախաղի ժամանակ, այլ անհաջող մրցախաղերի մի շարք ունեցավ, արդյունքում հաղթանակների և պարտությունների հաշիվը կազմեց 8-17։
Սանդերլենդ ֆուտբոլային ակումբի մականուներից մեկը The Black Cats (սև կատուներ) է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սնահավատություններ Կատեգորիա:Կատուներ Կատեգորիա:Խորհրդանիշներ Կատեգորիա:Անարխիզմ