cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Վևելգեմ
Պատմություն
Քաղաքի միջով անցնող նավարկելի Դե Լեյ գետը հին ժամանակներում օգտագործվել է ևս մեկ կարևոր նպատակով. այս գետի ջրերում թրջել են դաշտերից հնձած վուշը, նախնական մշակման ենթարկել՝ նախքան գործարաններից մեկում հիմնական մշակման ենթարկելը։ Այդ պատճառով էլ Դե Լեյն ստացել է Ոսկեգետ մականունը (նկատի է առնվել ոչ միայն վուշի գույնը, այլև գետի շնորհիվ մեծ գումար վաստակելու հնարավորությունը)։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին գերմանացիները Վևելգեմի մերձակայքում ռազմական օդանավակայան են կառուցել, որն այսօր էլ կա, սակայն արդեն օգտագործվում է մասնավոր նպատակներով։ Պահպանվել է նաև գերմանական զինվորական գերեզմանոցը, որտեղ թաղված են Առաջին աշխարհամարտի ժամանակ զոհված 47,864 զինվոր։ Դա գերմանական ամենախոշոր շիրմատունն է Բելգիայում։ Գերեզմանատնից այն կողմ գերմանացիները կառուցած են եղել նաև կեղծ օդանավակայան՝ փայտե մեծ ինքնաթիռներով. դա արել են՝ հակառակորդի ուշադրությունը իսկական ռազմական օդանավակայանից շեղելու նպատակով։ Պահպանվել են այդ կեղծ օդակայանի մնացորդները, երկաթգծի մոտ՝ մեծ ու փոքր մեկական բունկեր։ Վերականգնվել է Բելգիական Lauwe-ն Վևելգեմին կապող կամուրջը, որն ավերվել էր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, ռմբակոծության հետևանքով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բելգիայի բնակավայրեր
Լանգուտայ
Լանգուտայ (Лангатуй), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Իրկուտսկի մարզում Սլյուդյանսկի շրջանում։
Աշխարհագրություն
Գետաբերանը տեղակայված է Խարա Մուրին գետի աջ ափում՝7 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 34 կմ է։ Խոշոր վտակներն են՝ Գոլայա, Նիտյանայա և Բիլչիր գետերն են։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անգարա Բալկանյան ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Բայկալ գետն է։։ Գետի գետային ավազանը Բայկալ գետն է։ Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Անթերիդիում
Անթերիդիում (άνθηρός - ծաղկող և - փոքրացուցիչ վերջածանց), սպորավոր բույսերի՝ ջրիմուռների, սնկերի, մամուռների և պտերների արական սեռական օրգան։ Ունի երկարացած, տափակ պարկիկի ձև։ Անթերիդիումի ներսում սպերմագոնիում. հյուսվածքից առաջանում են սպերմատոզոիդները (անթերոզոիդներ)։
Գրականություն
Կատեգորիա:Բույսի բազմացում
Հասան Ալի Թոփթաշ
Հասան Ալի Թոփթաշ (Hasan Ali Toptaş, ), ժամանակակից թուրք գրող և բանաստեղծ ։ Գրում է հիմնականում կարճ պատմվածքներ։ Կարճ պատմվածքների նրա առաջին գիրքը «Bir Gülüşün Kimliği» (Մի ծիծաղի անհատականացումը) տպագրվել է 1987 թվականին։ Թուրք հայտնի գրականագետ Յըլդըզ Էջեվիթը, ով իրեն բնորոշում է որպես «հետմոդեռնիստական մոդեռնիստ», իր «Türk Romanında Postmodernist Açılımlar» (Պոստմոդեռնիստական թուրքական գրականության ընդլայնումը) գրքում, գրողին բնորոշել է որպես «թուրքական գրականության Կաֆկա»։ 1999 թվականին արժանացել է Ջեվդեթ Քուդրեթի գրական մրցանակի՝ իր «Bin Hüzünlü Haz» գրքի համար։ Վեպը անդրադառնում է բազմակարծության, մետաֆիկացիայի և գրաքննության հիմնանդիրներին։ Վեպը պարունակում է կաֆկայական մի շարք տարրեր, որոնք անդրադառնում են աբսուրդիզմի, սյուրռեալիզմի և պարադոքսալ իրականության խնդիրներին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թուրք գրողներ Կատեգորիա:Թուրք վիպասաններ Կատեգորիա:Թուրք բանաստեղծներ Կատեգորիա:Պոստմոդեռնիստ գրողներ
Ջալիոնե
Ջալիոնե (Giaglione), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Թուրին գավառում։
Բնակչությունը՝ 692 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 21 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 34 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 10050։ Հեռախոսային կոդ՝ 0122։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Վիկենտիոսը։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ալինա Մակարենկո
Ալինա Անդրեևնա Մակարենկո (Алина Андреевна Макаренко, ), ռուս մարմնամարզուհի, Կալմիկիայի հերոս, Ռուսաստանի գեղարվեստական մարմնամարզության խմբային վարժությունների հավաքականի անդամ ։ 2012 թվականի Լոնդոնի Օլիմպիական խաղերի, 2010 թվականին Սինգապուրում անցկացված պատանեկան Օլիմպիական խաղերի չեմպիոն, աշխարհի և Եվրոպայի չեմպիոն, Ռուսաստանի սպորտի վաստակավոր վարպետ (2011) ։
Կենսագրություն
Ալինա Մակարենկոն ծնվել է 1995 թվականի հունվարի 14-ին Կալմիկիայի Հանրապետության Էլիստա քաղաքում։ Մանկության տարիներին եղել է թույլ և հաճախ է հիվանդացել, և չորս տարեկանում ծնողները որոշել են նրան տանել գեղարվեստական մարմնամարզության՝ առողջության ամրապնդման համար։ Առաջին մարզիչը եղել է Լյուդմիլա Գալչենկոն։ Ալինա Մակարենկոն զուգահեռաբար սովորել է երաժշտական դպրոցի դաշնամուրի դասարանում, խորեոգրաֆիայի դասարանում և հետաքրքրվել շախմատով։
2006 թվականի դեկտեմբերին Ամինա Զարիպովայի մրցաշարի ժամանակ Ալինա Մակարենկոյին նկատել է Ռուսաստանի հավաքականի գլխավոր մարզիչ Իրինա Վիները։ Բայց Օլիպիական նախապատրաստության կենտրոն նրան չեն ընդունել։ Այդ ժամանակ Լյուդմիլա Գալչենկոն ու Ալինա Մակարենկոյի մայրն աղջկան տարել են դիտումների այդ ժամանակ դեռ իր գործունեությունը նոր ծավալող «Դինամո-Դմիտրով» մերձմոսկովյան սպորտային ինտերնատ՝ Աննա Դյաչենկոյի մոտ։ Վերջինիս գլխավորությամբ էլ իր մարզումները շարունակել է Ալինա Մակարովան։
Աննա Շումիլովան Ալինա Մակարենկոյին տարել է դիտումների Իրինա Վիներ-Ուսմանովայի մոտ։ Վերջինիս ղեկավարությամբ Մակարենկոն սկսել է հաղթել մրցաշարերում և Դմիտրով քաղաքում երկու տարի մարզումներից հետո դարձել է Ռուսաստանի պատանեկան հավաքականի առաջատարներից մեկը։ Տասներեք տարեկանում նա ընդգրկվել է Ռուսաստանի գեղարվեստական մարմնամարզության խմբային վարժությունների պատանեկան հավաքականում ։
Ալինա Մակարենկոն դարձել է Մոսկվայի մարզի, «Ռուսաստանի պատանեկություն» («Юность России») միության, Հարավային դաշնային շրջանի չեմպիոն, «Ռուսաստանի հույս» («Надежда России») համառուսական մրցությունների արծաթե մեդալակիր, «Պատանի մարմնամարզիկ» («Юный Гимнаст») մրցության բրոնզե մեդալակիր, ինչպես նաև Ռուսաստանի առաջնության հաղթող, FIG միջազգային մրցաշարերի հաղթող Ֆրանսիայում, Իտալիայում, Մոսկվայում անցկացված Ալինա Կաբաևայի մրցանակի խաղարկությանը։ Տասնչորս տարեկանում նա արժանացել է միջազգային կարգի սպորտի վարպետի կոչման։
2010 թվականին Ալինա Մակարենկոն հաղթել է Սինգապուրում անցկացվող պատանեկան Օլիմպիական խաղերում, 2011 թվականի աշխարհի առաջնությունում նվաճել է ոսկե (հինգ գնդակով վարժություններ) և մեկ արծաթե մեդալներ (խմբային վարժություններ)։ 2012 թվականին Նիժնի Նովգորոդում դարձել է Եվրոպայի չեմպիոն (խմբային բազմամարտ և հինգ գնդակով վարժություններ)։ 2012 թվականին Լոնդոնում անցկացված Օլիմպիական խաղերում Ալինա Մակարենկոն դարձել է չեմպիոն խմբային վարժություններում (նրանից բացի, Ռուսաստանի հավաքականում կազմում ընդգրկված էին Անաստասիա Բլիզնյուկը, Քսենյա Դուդկինան, Անաստասիա Նազարենկոն, Կարոլինա Սևաստյանովան, Ուլյանա Դոնսկովան)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս մարմնամարզիկներ Կատեգորիա:Ռուս օլիմպիական չեմպիոններ‎ Կատեգորիա:2012 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ Կատեգորիա:Բարեկամության շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան) Կատեգորիա:Ռուսաստանի սպորտի վաստակավոր վարպետներ
Անթրոպոզոոնոզներ
Անթրոպոզոոնոզներ կենդանիներից մարդկանց փոխանցվում են՝
Արտաքին հղումներ
}
Կատեգորիա:Վարակիչ հիվանդություններ
Բդեշխություն
Բդեշխություն (պհլ․ bitaxš – տեղապահ կամ փոխարքա բառից), կուսակալություն հին Հայաստանում, Իրանում և Վրաստանում ։ Հայաստանում բդեշխները եղել են յուրատեսակ կողմնապահ, սահմանապահ զորավարություններ կամ զորաթևեր՝ չորս կողմից հսկելով երկիրը արտաքին հարձակումներից։ Արտաշեսյան և Արշակունի թագավորների ժամանակ (մ․թ․ա․ II–մ․թ. V դարերում) գոյություն են ունեցել Աղձնիքի, Կորդուքի, Նոր Շիրականի և Գուգարքի բդեշխությունները (Կ․ Թումանովը չորս բդեշխությունների թվում չի ներառում Կորդուքի, այլ՝ Ծոփքի բդեշխությունը, նույնացնելով դա Ագաթանգեղոսի հիշատակած երկրորդ բդեշխությանը, որը «յԱսորեստանեայց կողմանէն [Ասորեստանի կողմից]» էր տարածվում) ։ Մովսես Խորենացին հիշատակում է, որ Արտաշես Ա թագավորը բանակը բաժանել է չորս կողմնապահ զորավարությունների՝ երկրի արևելյան կողմի իշխանությունը հանձնելով Արտավազդ, արևմտյանը՝ Տիրան, հյուսիսայինը՝ Զարեհ որդիներին, հարավայինը՝ Սմբատ սպարապետին։ Բդեշխությունների զինվորական դերի ու նշանակության մասին վկայում է նաև Ագաթանգեղոսը «․․․ և ի զինւորական կողմանէն՝ զչորսին գահերեցն իւրոյ տաճարին [արքունի], որ բդեշխք կոչին»։ Բդեշխությունների կուսակալներին կամ բդեշխներին մեր պատմիչներն անվանել են «սահմանակալք», «սահմանապահք», «կողմնակալք», «կողմնապահք»։
Սկզբնական ժամանակներում բդեշխներին նշանակել է թագավորը (սովորաբար մերձավորներից)։ Հետագայում, ավատատիրական հարաբերությունների հաստատմանը և խորացմանը զուգընթաց, նրանք դարձել են ժառանգական իշխողներ։ Ն․ Ադոնցի կարծիքով՝ Բդեշխությունները նախապես եղել են անկախ թագավորություններ, որոնք միասնական պետության ստեղծումից հետո ճանաչել են Արտաշեսյան, ապա Արշակունի թագավորների քաղաքական գերիշխանությունը՝ պահպանելով իրենց ներքին ինքնավարությունը։ Ըստ Հ․ Մարկվարտի՝ Տիգրան Բ Մեծին սպասարկող չորս թագավորների մասին Պլուտարքոսի հիշատակությունը վերաբերում է Հայաստանի բդեշխություններին։ Ազնվապետական գահակարգում բդեշխները դասվել են թագավորից անմիջաբար հետո՝ իբրև գահերեց իշխաններ։ Ունեցել են ընդարձակ կալվածներ, որի համար հաճախ կոչվել են «աշխարհատերեր» կամ «աշխարհակալներ»։ Բդեշխության մեջ մտնող իշխանությունները կամ նախարարությունները վասալական կախման մեջ են եղել բդեշխներից՝ վճարել են հարկեր, իսկ պատերազմների ժամանակ՝ տրամադրել զորք։ Հայաստանում բդեշխությունները վերացել են Արշակունիների թագավորության անկումից հետո։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Փոխարքայություններ
Էրին ՄաքՔեննի
Էրին ՄաքՔեննի (Erin McKenney, ), ամերիկացի իրավապաշտպան, ակտիվիստ։
Կենսագրություն և կրթություն
Մեծանալով Նյու Հեմփշիրում՝ Էրին ՄաքՔեննին վաղ տարիքում իր ձեռքբերումների և տարբեր ոլորտներում իր ակտիվ գործունեության շնորհիվ ճանաչում է ձեռք բերել` Մանչեսթերի կաթոլիկ թեմից ակտիվիզմի համար մրցանակ ստանալով ։ Միջնակարգ դպրոցում «Girls Rock the Capitol» նախագծի շրջանակներում նա նաև հետաքրքրված էր Նյու Հեմփշիրի պետական կապիտոլիումով (ԱՄՆ-ի կոնգրեսի շենքը) ։ Նա նաև Նյու Հեմփշիրի Օրենսդրական երիտասարդական խորհրդատվական խորհուրդի անդամ էր ։
Ջատագովության աշխատանքներ
ՄաքՔեննին ներգրավված է եղել ջատագովության աշխատանքներում՝ երիտասարդ կանանց համար «Սիրողական գիտություն» ծրագիրը ստեղծելու համար արժանանալով «Աղջիկ սկաուտի» ոսկե մրցանակին ։ Այս ծրագիրը ներառում է մի շարք ինտերակտիվ լաբորատորային փորձեր, որոնցից յուրաքանչյուրով զբաղվում է համապատասխան ոլորտի կին գիտնականը ։
BBC-ին տրված հարցազրույցում ՄաքՔեննին պարզաբանել է, որ «աղջկան սովորեցնելը, որ իր ձայնը արժանի է լսված լինելու համար՝ կարևորագույն դասերից է, որը նա երբևէ կսովորի», և որ «մարդիկ պետք է իմանան, որ իրենց տեղն աշխարհում այնտեղ է, որտեղ նրանք ուզում են լինել։ Չկա ոչ մի աշխատանք, որ միայն տղամարդկային է, կամ միայն կանացի։ Միակ բանը, որն իսկապես կարևոր է, այն է, որ իրենք հավատում են այն բանին, ինչով զբաղվում են» ։ Այս ծրագիրը արժանացավ բրիտանական BBC-ի ճանաչմանը և Էրինին ներառեց 2016 թվականի 100 կանանց ցանկում։ Նա ցանկի ամենաերիտասարդ կանանցից մեկն էր։ ՄաքՔեննին Լոնդոնում ԲիԲիՍիի հետ աշխատել է 100 Կին Վիքիպեդիայի արշավին, որի նպատակն էր Վիքիպեդիա ազատ հանրագիտարանում ավելացնել հոդվածներ կանանց մասին
ՄաքՔեննին նաև ակտիվ գործունեություն է ծավալում հատուկ կրթության, նեյրոնագիտության ընդունման արշավների և այս համայնքների ձայնը լսելի դարձնելու համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի իրավապաշտպաններ
Ասոս
Ասոս (Άσσος), փոքր քաղաք Թուրքիայի Չանաքքալե նահանգում։ Քաղաքը պատմական ժառանգություն է։ Հին հունական քաղաքի ավերակները հայտնաբերվել են 1881-1883-ական թվականների պեղումների ժամանակ։ Ջոզեֆ Թ. Կլարկի, Ֆրենսիս Հ. Բեկոնի, Ռոբերտ Քոլդեվեյի կողմից ։
Այն լայնորեն հայտնի է նրանով, որ Աթենքում Պլատոնական ակադեմիան լքելուց հետո Արիստոտելը մեկնել է Ասոս։ Այստեղ նա, Հերմիայի տիրակալի աջակցությամբ, սկսել է դասավանդել տեղի Ակադեմիայում ։ Արիստոտելը դարձել է առաջատար փիլիսոփա և այլ գիտնականների հետ միասին մեկնաբանություններ արել կենդանաբանության և կենսաբանության վերաբերյալ։
Պարսիկները հարձակվելով Ասոսի վրա, գրավվել Հերմիան և հրկիզել այն։ Արիստոտելը փախել է Մակեդոնիա, որտեղ այդ ժամանակ իշխում էր Ֆիլիպ 2-րդը։ Մակեդոնիայում Արիստոտելը ստանձնել է Ֆիլիպի որդու՝ Ալեքսանդր Մեծի ուսուցումը։ Քաղաքի մուտքի մոտ գտնվում է Արիստոտելի ժամանակակից արձանը։
Պողոս առաքյալը այցելել է Ասոս։
Ներկայումս քաղաքը հանգստավայր է Էգեյան ծովի ափին։ Քաղաքի պաշտոնական անվանումը Բեհրամկալ է, սակայն մարդկանց մեծ մասը դեռևս անվանում են այն Ասոս։
Աշխարհագրություն
Քաղաքը տեղակայված է Տրոադի հարավային մասում՝ Էդրեմիտ ծոցի ափին։ Քաղաքի այնպիսի ձեռնտու դիրքն է, որ Ասոսին դարձրել է Տրոադի առանցքային նավահանգիստ։ 80 կիլոմետր շառավղով մեկ լավ նավահանգիստ չկա։
Քաղաքի շրջակայքի մեծ մասը կարելի է տեսնել գտնվելով Աթենքի տաճարում, որը կառուցվել է տրախիտային ժայռի վերևում։ Այստեղից տեսանելի են Լեսվոսը հարավում, Պերգամոնը` հարավ-արևելքում և Իդա լեռը։ Հյուսիս-արևմուտքում դարպասի մնացորդներն են՝ պահպանված երկու սյուների տեսքով, որոնք ժամանակին քաղաքի դարպասն էին։
Պատմություն
Քաղաքի հիմնադրումը վերագրվում է մ.թ.ա. 10-րդ դարին և վերագրել այն հին հունական հիմնական ցեղերից մեկին՝ աեոլացիներին, որոնք եկել էին Միթգիմնից՝ Լեսբոս կղզուց։ Վերաբնակիչները մ.թ.ա. 530 թվականին ժայռի բարձունքում կառուցել են Աթենքի տաճարը։
Հերիմիայի բռնակալի տիրապետության օրոք տեղի է ունեցել Ասոսի ծաղկունքը։ Այս ժամանակահատվածում նրա բնակչությունը հասնում էր մինչև 15 հազար մարդու։ Ֆրակիայի և Պարսկաստանի իր արշավանքը պլանավորելիս՝ Ֆիլիպ Մակեդոնացին Հերմիան տեսավ որպես խոստումնալից դաշնակից, քանի որ Ֆիլիպին սկզբնակետ էր անհրաժեշտ ներխուժման համար։ Հերմիայի տարածքը իդեալականորեն հարմար էր այս դերի համար։ Պլատոնի մահվան և Մակեդոնիայի հզորացման կապակցությամբ, Արիստոտելը, մ.թ.ա. 347 թվականին ուղևորվել է Փոքր Ասիա։ Այստեղ Արիստոտելը և Քսենոկրատը, սկսում են կապեր հաստատել Հերմիայի և Ֆիլիպոսի միջև։ Արիստոտելի ազդեցությունը Հերմիայի վրա թուլացրել է իշխող բռնապետական հակումները, որոնք այնուհետև անցան պլատոնական գաղափարների։
Ասոսի զարգացման գագաթնակետը ավարտվել է մ.թ.ա. 341 թվականին, երբ քաղաքը գրավվել է Արտաքսեռքս 3-րդի կողմից։ 334 թվականին քաղաքը հայտնվել է Ալեքսանդր Մակեդոնացու տիրապետության տակ, որը պարսիկներին վտարել է Ասոսից։ Մ.թ.ա. 241-133-ական թվականների ընթացքում քաղաքը ղեկավարում էին Պերգամոնի իշխանները։ Սակայն մ.թ.ա. 133 թվականից Ասոսը գրավվել է Հռոմի կողմից։
Պողոս առաքյալի այցը Ասոս վերագրվում է Փոքր Ասիա կատարած երրորդ միսիոներական ճանապարհորդությանը (53-57)։ 1-ին դարից ի վեր Ասոսը աստիճանաբար կորցրել է իր կարգավիճակը, նավահանգիստը կորցրել է իր նշանակությունը։ Ասոսը վերածվել է փոքր բնակավայրի։ 20-րդ դարի սկզբին փորձ է արվել Աթենքի տաճարի պարունակությունը թանգարաններ տեղափոխել։ Արվեստի առարկաներից շատերը, որոնք պարունակում են առասպելական արարածների պատկերներ, տեղափոխվել են Լուվր։
Մեր օրեր
Այսօր շատ հին կառույցներ ավերակների մեջ են։ Քաղաքի Ակրոպոլիսում (ծովի մակարդակից 238 մ բարձրության վրա) գտնվում են Աթենքի տաճարի մնացորդները, որոնք թվագրվում են մ.թ.ա. 530 թվականին:Մեզ են հասել 38 սկզբնական սյունակներից միայն 6-ը։ Ակրոպոլիսի արևմուտք գտնվում է մ.թ.ա 4-րդ դարի լավ պահպանված պարիսպը, որի երկու կողմերում գտնվում է 14 մ երկարությամբ աշտարակներ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Թուրքիայում
Օրիկ
Օրիկ, հայկական ծագմամբ իգական անձնանուն։ Ծագել է հայերեն օր բառից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական իգական անձնանուններ
Ջրահեղձություն
Ջրահեղձություն առաջանում է ջրում (հազվադեպ՝ այլ հեղուկներում) սուզվելու հետևանքով, որի ազդեցությամբ առաջանում են օրգանիզմի կենսական կարևոր համակարգերի (կենտրոնական նյարդային համակարգ, շնչառություն, արյան շրջանառություն) ֆունկցիաների խանգարումներ։ Առավել հաճախ տեղի է ունենում բաց ջրամբարներում լողանալիս։ Լողի միջազգային սիրողական ֆեդերացիայի տվյալներով աշխարհում ամեն տարի ջրահեղձ է լինում 250-300 հազար մարդ, ավելի հաճախ՝ երիտասարդներ, որոնց մեծ մասը լողալ կարողացել է։
Պատճառներ
Ջրահեղձության պատճառների մեջ առաջատար տեղ է գրավում հուզական գործոնը՝ վախը։ Վախի զգացումը, որով պայմանավորվում են օրգանիզմի հոգեշարժ, և այլ ֆունկցիաների խանգարումները, հաճախ կապված է ոչ իրական, այլ կարծեցյալ վտանգի և իր ուժերի նկատմամբ անվստահության հետ։
Մարդու մարմինը որոշակի նախապատրաստության և հմտության դեպքում հնարավորություն է ստանում ջրում պահվել ոչ միայն հորիզոնական, այլև, ուղղաձիգ դիրքում։ Էական նշանակություն ունի նաև. ջրի ջերմաստիճանը։ Ջրի ցածր ջերմաստիճանն առաջացնում է մաշկի և թոքերի արյան անոթների կծկանք, շնչառական մկանների երկարատև կծկում, որը հանգեցնում է շնչառության և սրտի գործունեության սուր խանգարումների, գլխուղեղի սակավարյունության։ Վերջինս դրսևորվում է ուշագնացությամբ և դրան նման վիճակներով։
Գործնականորեն առողջ մարդկանց մոտ սառը ջուրն արագ մտնելիս կարող է առաջանալ շոկային վիճակ, որի հետևանքով մարդն անմիջապես սուզվում է, երբեմն էլ՝ մահանում։ Այսպիսի հակազդեցություններ կարող են առաջանալ ոչ միայն սառը (16-18 °C-ից ցածր), այլև տաք ջրում (22-26 °C), երբ ջրի ջերմաստիճանը բավականաչափ տարբերվում է մարմնի (արևի տակ մնալուց կամ ֆիզիկական բեռնվածությունից տաքացած) ջերմաստիճանից։
Ջրահեղձության պատճառներից են նաև լողալ չիմանալը, ֆիզիկական գերհոգնածությունը, տարբեր հիվանդագին վիճակները, ջրացատկի ժամանակ առաջացած վնասվածքները, սիրտանոթային գործունեության խանգարումները՝ ստորջրյա լողի (1,5-2 մ-ից ավելի խորություններում) ժամանակ։
Հատուկ վտանգ է ներկայացնում ալկոհոլային հարբեցման և խումարի վիճակում լողալը։
Ռիսկի գործոններ
Ռիսկի գործոններ են՝
Ջրահեղձության ռիսկի բավականաչափ նվազմանը, ոչ միայն սովորական, այլև արտակարգ վիճակներում, նպաստում են մարդու կամային որակների դաստիարակությունը և օրգանիզմի կոփումը։
Տեսակներ
Պայմանականորեն ընդունված է տարբերել «իսկական» շնչահեղձային («չոր») և հանկարծամահային (սինկոպա) ջրահեղձություն։
Ուվյու
Ուվյու (Увью), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Մեզեն գետի ձախ ափին 888 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 43 կմ։
Ջրահեղձություն
Առաջին օգնություն
Ցուցաբերած օգնության հաջողությունը պայմանավորված է ջրաղեղձության հանգամանքների և տեսակի ճիշտ գնահատմամբ, որը կնպաստի 1-ին օգնությունը խելամիտ անցկացնելուն՝ նույնիսկ կլինիկ տուժածի դիրքի սխեմայական պատկերը, այս դիրքն անհրաժեշտ է տուժածի շնչառական ուղիներից և ստամոքսից ջուրը հեռացնելու համար մահվան սկսվելու դեպքում։
Ուվյու
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Մեզեն, գետի ենթաավազանը բացակայում է, գետի գետային ավազանը Մեզեն ։
Ջրահեղձություն
Առաջին օգնություն
Տուժածին վերակենդանացնելու համար էական նշանակություն ունի ջրի ջերմաստիճանը, որում մարդը ջրասույզ է եղել։ Սառը ջրում խեղդվողի ջերմաստիճանն արագ նվազում է, օրգանիզմում դանդաղում է նյութափոխանակությունը, որի հետևանքով նա դառնում է թթվածնի անբավարարության հանդեպ ավելի կայուն, և, վերջին հաշվով, ավելի բարենպաստ պայմաններ են ստեղծվում վերակենդանացման համար։
Ուվյու
Ջրագրության տվյալներ
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ջրահեղձություն
Առաջին օգնություն
Ջրից հանված տուժածի օգնության բնույթը պայմանավորված է նրա վիճակով։ Եթե գիտակցությունը չի կորցրել, նրան պետք է հանգստացնել, մաշկը շփելով չորացնել, հագցնել, իսկ եթե գիտակցությունը բացակայում է, բայց անոթազարկն ու շնչառությունը պահպանված են, հարկավոր է շնչել տալ անուշադրի սպիրտ, կրծքավանդակն ազատել սեղմող հագուստից, շնչառությունն ակտիվացնելու համար կարելի է լեզուն ռիթմիկորեն ձգել։
Ուվյու
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Ջրահեղձություն
Առաջին օգնություն
Սրտի գործունեության և շնչառության բացակայության ժամանակ կիրառում են վերակենդանացման պար¬ զագույն մեթոդներ։ Հարկավոր է ամենից առաջ և որքան հնարավոր է արագ շնչուղիներից հեռացնել հեղուկը։ Այդ նպատակով օգնություն ցույց տվողը տուժածին դնում է իր ծալած ծնկի վրա՝ գլուխը ներքև կախված վիճակում, որի շնորհիվ ջուրը դուրս է հոսում վերին շնչուղիներից և ստամոքսից։ Ջրի հեռացումից հետո արագ կատարում են արհեստական շնչառություն՝ նախապես բերանը մաքրելով ավազից, տիղմից և փսխման զանգվածից։
Արհեստական շնչառության մեթոդներ
Արհեստական շնչառության բազմաթիվ մեթոդներից առավել արդյունավետ են՝ Արհեստական շնչառության ժամանակ տուժածը պետք է լինի մեջքի վրա պառկած և գլուխը հետ թեքած, որը նպաստում է կոկորդի մուտքի լրիվ բացմանը։
Խեղդվողին վերակենդանացնելու այլ փորձերը (ծածկոցի, սավանի վրա ճոճելը) անիմաստ են և ծայրաստիճան վտանգավոր։ Ցանկացած վիճակում անհրաժեշտ է տուժածին տաքացնել շփումներով, ոտքերի ու ձեռքերի մերսմամբ։ Նշված միջոցառումներն իրականացվում են տուժածին ջրից հանելուց հետո անմիջապես (ափին, նավակում, տախտակամածի վրա)՝ մինչև բժշկի գալը կամ հիվանդանոց տեղափոխելը, որտեղ անհրաժեշտության դեպքում պետք է կատարվեն ապարատային արհեստական շնչառություն, սրտի մերսում, տրվի դեղորայք։
Զբոսաշրջիկները, ձկնորսները, հանգստացողները, փրկարարների միության անդամները պետք է տիրապետեն խեղդվողներին օգնություն ցույց տալու մեթոդներին։ Դժբախտ դեպքերը կանխելու համար հարկավոր է ջրում պահպանել սահմանված կանոնները, չի կարելի երեխաներին թողնել առանց հսկողության, չլողալ նավակից, լաստանավակից ցատկելով, լողալու համար առանձնացված տեղերի սահմաններից դուրս։ Չի կարելի լողալ ալկոհոլային խմիչքներ օգտագործած կամ ուտելուց հետո 1,5-2 ժ սահմաններում, հոգեկան և ֆիզիկական հոգնած վիճակում։ Վտանգավոր է ջուրը մտնել արևի տակ ուժեղ ջերմահարվելուց հետո, դա 1-ին հերթին վերաբերում է սիրտանոթային համակարգի խանգարումներով հիվանդներին։ Արտակարգ վտանգավոր են անծանոթ վայրերում ջրացատկերը (հատկապես՝ գլխիվայր)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մահապատժի միջոցներ Կատեգորիա:Մահվան պատճառներ Կատեգորիա:Անհետաձգելի բուժօգնություն
Արևելյան Անգլիա
Արևելյան Անգլիան աշխարհագրական դիրքով գտնվում է Անգլիայի հենց արևելյան մասում։ Ներառված տարածքը բազմազան է, սակայն ըստ «NUTS 2»-ի՝ օրինական կերպով նրա կազմի մեջ են մտնում Նորֆոլկը, Սուֆոլկը և Քեմբրիջշիրը՝ ներառելով Պետերբորոու Սիթիի իշխանության տարածքը ։ Անունը սկիզբ է առել Արևելյան Անգլեսում անգլոսաքսոնական թագավորությունից. ցեղ, որի անվանումը ծագել է Անգլիայից, Հյուսիսային Գերմանիա։
Տարածքը
Արևելյան Անգլիայի կազմի մասին սահմանումները տարբեր են։ Արևելյան Անգլիայի անգլոսաքսոնական թագավորությունը ստեղծվել է 6-րդ դարում։ Ի սկզբանե այն կազմված է եղել Նորֆոլկից և Սուֆոլկից և ընդարձակվել է դեպի արևմուտք՝ իր մեջ ներառելով Քեմբրիջշիրի մի մասը։ Ժամանակակից «NUTS 2» վիճակագրական միավորը Հարավային Անգլիայի մեջ է ներառում Նորֆոլկը, Սուֆոլկը և Քեմբրիջշիրը՝ (ներառելով Պետերբորոու Սիթիի իշխանության տարածքը) : 1976թ-ից սկսած այս երեք մարզերը կազմում են Արևելյան Անգլիայի Հռոմի Կաթոլիկ Թեմը, և 2016թ-ին կառավարության նվիրման փաթեթի մեջ էին գրանցված ։ Էսսեքսը երբեմն նույնպես ներառված է եղել Արևելյան Անգլիայի մեջ՝ ներառելով Լոնդոնում արևելյան անգլիացիների հասարակությունը։ Այնուամենայնիվ Էսսեքսի  թագավորությունը հարավում անգլոսաքսոնական Անգլիայի հեպարխիայի առանձին ամբողջություն էր կազմում, որը չճանաչվեց որպես անգլիացիներ, այլ սաքսեր։ Էսեքսի շրջանը ինքն իրեն ձևավորեց «NUTS 2» վիճակագրական միավորումը Անգլիայի արևելյան շրջանում։
Տարածքի վերաբերյալ այլ որոշումներ առաջարկվել և օգտագործվել են տարիների ընթացքում։ Օրինակ՝ 1969թ Ռեդքլիֆ-Մոուդի հոդվածը, որին հետևեց թագավորական հանձնաժողովը տեղական կառավարություններում բարեփոխումներ իրականացնելիս՝ առաջարկելով Անգլիայում ստեղծել 8 գավառներ։ Առագադրված արևելյան Անգլիայի գավառը իր մեջ ներառելու էր հյուսիսային Էսսեքսը, հարավային Լինքոլնշիրը և Նորթհեմփշիրի փոքր մասը, ինչպես Քեմբրիջշիրը, Նորֆոլկը և Սուֆոլկը։
Պատմություն
Արևելյան Անգլիայի թագավորությունը ամբողջությամբ կազմված է եղել Նորֆոլկից և Սուֆոլկից, սակայն հետագայում արևելյան Անգլիայի արքայադուստր Էթելրեդայի ամուսնությամբ Ելի կղզին նույնպես անդամ է դառնում։ Այն ձևավորվեց 520թ-ին՝ միավորելով Հարավային և Հյուսիսային Ֆոլկերը. անգլիացիներ, որոնք բնակեցվել էին Իկենի նախկին տարածքներում նախորդ դարաշրջանում։ Այն 7 անգլոսաքսոնական հեպտարխիաներից մեկն էր, ինչպես նշվում է 12-րդ դարի գրող Հենրի Հանթիգթոնի գործերում ։ Արևելյան Անգլիան, մոտ 616թ Նորթամբրիային հաղթելով, ամենահզոր անգլոսաքսոնական թագավորությունն է դառնում ողջ Անգլիայում, իսկ թագավոր Ռաեդվալդին տրվում բրետվալդա կոչում (անգլոսաքսոնական թագավորությունների թագավոր)։ Այնուամենայնիվ սա երկար չտևեց, քանի որ մերսիացիները երկու անգամ պարտության մատնեցին նրանց հաջորդ 40 տարիների ընթացքում, և արևելյան Անգլիան շարունակեց թուլացնել հարաբերությունները հարևան թագավորությունների հետ։ Մերսիայի Օֆֆա թագավորը վերջապես սպանում է Էթելրեդին 794թ և ինքն է սկսում կառավարել երկու թագավորությունները ։ 825թ անկախությունը կարճ ժամանակով վերականգնվում է, սակայն Դանեսը 869թ նոյեմբերի 20-ին սպանում է Էդմունդ թագավորին և գրավում թագավորությունը։ Էդվարդ Ավագը հետագայում արևելյան Անգլիան ներգրավվում է Անգլիայի Թագավորության մեջ, ինչն էլ հետո դառնում է էրլի նստավայր։
Արևելյան Անգլիայի մեծ մասերը մնացին ճահճոտ մինչև 17-րդ դարը, չնայած որոշ ինժեներական կառույցներ կառուցվել էին հռոմեական կայսրության կողմից։ Բերուկային տարածքը համակարգված ջրահեռացման նախագծերի շնորհիվ վերածվեց վարելահողերի։ Հիմնականում օգտագործվում էին գետերի շեղումներ և շրահեռացումներ։ 1630թ-ներին հազարավոր պուրիտան ընտանիքներ արևելյան Անգլիայից արտագաղթեցին դեպի Նոր ԱՆգլիա, Ամերիկա՝ իրենց հետ տանելով արևելյան Անգլիայի մշակույթի մասնիկ, որը մինչ օրս էլ տարածված է ։ Արևելյան Անգլիան իր հարստությունը կուտակում էր բամբակի, տեքստիլի և վարելահողերից ստացված բերքի հաշվին։ Հարուստ տարածք էր Անգլիայում մինչ արդյունաբերական հեղափոխությունը կփոխեր մանուֆակտուրայի զարգացման ուղին դեպի Միդլենդ և Հյուսիս։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին թագավորական օդային ուժերը և ամերիկյան բանակը արևելյան Անգլիայում կառուցում են բազում օդային բազաներ՝ նացիստական Եվրոպայից պաշտպանվելու համար։ Արևելյան Անգլիան շատ հարմար է օդանավակայանների կառուցման համար, քանի որ բաց տարածությունները գերակշռում են, տեղանքի մակարդակը բավարար է և մոտ է Եվրոպային։ Շատ օդանավակայանների տարածքներ տեսանելի են հիմնականում բաձրությունից արված նկարներից։ Որոշներն էլ գործում են դեռ։ Ամենահայտնին Նորվիչի Միջազգային օդանավակայանն է։ 1940-ականներին կառուցված բլինդաժները, որոնք կառուցվել են պաշտպանողական ծառայություն կատարելու համար, նույնպես տեսանելի են ողջ տարածքում ։
Աշխարհագրական դիրքը
Արևելյան Անգլիան սահմանակցում է հյուսիսի և արևելքի հետ Հյուսիսային ծովով, հարավի հետ՝ Թեմզայի գետաբերանով, իսկ դեպի արևմուտք, կիսում է անորոշ ցամաքային տարածք։ Արևելյան Անգլիայի հյուսիսային մասի մեծ մասը հարթ է, ցածրադիր է և ճահճոտ (հիմնականում Քեմբրիջշիրի և Նորֆոլկի ճահճոտ տարածնքերը), այնուամենայնիվ անցյալ դարի կատարած ջրահեռացման նախագծերի շնորհիվ, այս տարածքը դարձրել են ՄԹ ամենաչոր տարածքներից մեկը։ Սուֆոլկի և Նորֆոլկի տարածքների հիմնական մասում տարածված են սասռցադաշտերը՝ ներառելով իջվածքային ռելիեֆները։ Նորֆոլկի հարթությունը բնութագրվել է Նոել Քովարդի «Անձնական կյանքեր» գրքում՝ «Շատ հարթ Նորֆոլկ»։
Արևելյան Անգլիայի հյուսիսարևմտյան մասում սահմանակցում է Ուոշ կոչվող ծովածոցին, որտեղ պատմական ժամանակներում նստվածնքերի և հողերի վերականգման շնորհիվ ծովափնյա գիծը զգալիորեն փոխվել է։ Ուոշի ափերին մի քանի քաղաքներ (մասնավորապես Քինգզ Լինը) այժմ որոշ հեռավորության վրա են գտնվում:Ի հակառակ այս ամենի՝ դեպի արևելք, Հյուսիսային ծովի ափամերձ հատվածը պատմական ժամանակներից սկսած մեծ փոփոխությունների է ենթարկվել՝ էրոզիայի արագ տարածման պատճառով։
Խոշոր գետերը ներառում են Սուֆոլկի Սթոուրը և Նեն գետը։ Քեմ գետը Մեծ Օուսի վտակն է, որի անունով էլ կոչվում է Քեմբրիջի համալսարանը, մինչդեռ Նորվիչը գտնվում է ՅԵյր և Վենսում գետերի վրա։ Օրվել գետը լցվում է Իպսվիչ և ունի իր վտակը՝ Սթոուրից մինչև Ֆելիքսթոու։ Նորֆոլկի և Սուֆոլկի լայն տարածքները Նորվիչի և ծովածոցի միջև ստեղծում են ջրային ուղիներ և հայտնի են ժամանցային նավարկությամբ:Օուս գետը Քինգս լինում լցվում է Ուոշ։ Արևելյան Անգլիայի խոշոր համայնքային տարածքներ ներառում են Նորվիչի քաղաքները, Քեմբրիջը և Պետերբորոուն, Իպսվիչի քաղաքը։ Ավելի փոքր քաղաքներ են Բերի սբ. Էդմունդը, Էլլին, Լովեսթոֆտը, Մեծ Յամոթը և Քինգս Լինը։ Տարածքների մեծ մասը դեռ գյուղական են՝ գյուղերով և գյուղատնտեսական տարածքներով շրջապատված ։
Կլիման
Արևելյան Անգլիայի կլիման հիմնականում չորային և սառն է։ Ջերմաստիճանի սանդղակը ձմռանը 1-10 °C է, իսկ ամռանը՝ 12-22 °C, այնուամենայնիվ հազվադեպ է լինում, որ ամենօրյա ջերմաստիճանը իջնում կամ բարձրանում է տվյալ սահմաններից։ Ջուրը Ֆենլենդում և Բրոադլենդում մեծ դեր է խաղում, քանի որ այս տարածքները Միացյալ Թագավորության ամենաչոր տարածքներն են ամռան ամիսների ժամանակ։ Երաշտային եղանակը մեծ ազդեցություն է թողնում այստեղ՝ հրդեհների պատճառ դառնալով ։ Շատ տարածքներում տարեկան 700մմ-ից քիչ անձրևներ են լինում, ինչը բավականաչափ բաշխվում է ողջ տարվա ընթացքում։ Արևի շողերի մեծ քանակությունը բնորոշ է ծովափնյա շրջաններին։
Տրանսպորտ
Արևելյան Անգլիայի տրանսպորտը կազմված է խոշոր մայրուղուց և երկաթուղային ցանցից։ Գլխավոր A ճանապարհները, ինչպիսիք են A12 և A17, տարածքը կապում են ողջ ՄԲ-ի հետ, և A14-ը կապում է Միդլենդսը Ֆելիքսթոուի նավահանգստին։ Այն ՄԲ-ի ամենաշատ բեռնարկղային նավահանգիստն է՝ առնչվելով ողջ ՄԲ-ի բեռնարկղային տրանսպորտի 40%-ի հետ, և երկրի գլխավոր դարպասային նավահանգիստն է։ Արևելյան Անգլիայում շատ քիչ մայրուղիներ կան։ Երկաթուղային գիծը ներառում է «Մեծ Արևելյան» գլխավոր ուղղությունը՝ Նորվիչից դեպի Լոնդոնի Լիվերպուլ փողոց, և «Արևմտյան Անգլիա» գլխավոր ուղղությունը՝ կապելով Քեմբրիջը Լոնդոնին։ «Արևելյան Ափ» գլխավոր ուղու կայարանները անցնում են տարածքով և Պետերբորոյով. այն գիծը կարևոր է փոխանակումների համար։ Տարածքը երկաթգծով կապվում է Միդլենդսի և հյուսիսարևմտյան Անգլիայի հետ, ունի նաև երկաթգծի տեղական մեծ թվով ծառայություններ, ինչպիսին է «Բիթերն Գիծը»՝ Նորվիչիվ դեպի Շերինգհեմ ։
Արևելյան Անգլիան իդեալական է հեծանվավազքի համար և հեծանվի ազգային առաջին ուղին անցնում է այստեղով։ Քեմբրիջը ՄԲ-ի հեծանվավազքում ամենամեծ մասնաբաժինը ունի իր բնակչության շնորհիվ, որի 25%-ը հեծանվով է գնում աշխատանքի ։ Քեմբրիջշիրի ավտոբուսային ցանցի մայրաքաղաքը ևս գտնվում է այստեղ, որը բացվել է 2011թ և ունի աշխարհի ամենաերկար ավտոբուսային ճանապարհը՝ կազմելով 13.3 մղոն (21,4կմ) ։
Միակ առևտրային օդանավակայանը Նորվիչի օդանավակայանն է, ի տարբերություն Լոնդոնի Սթենսեդի օդանավակայանի, որ ամենաշատ ուղևորային օդանավակայանն է ՄԲ-ում, ընկնում է Քեմբրիջի հարավային մասում՝ հյուսիսարևմտյան Էսեքսում ։
Համալսարանները
Քեմբիջի համալսարանը, որ կառուցվել է 13-րդ դարի սկզբում հենց Քեմբրիջ քաղաքում, արևելյան Անգլիայի ամենահայտնի բարձրագույն ուսումնական հաստատությունն է, ինչպես նաև աշխարհի ամենահին համալսարանների շարքերում է դասվում:Արևելյան Անգլիայի մյուս համալսարաններից են Նորվիչի արվեստի համալսարանը, Անգլիա-Րասքին համալսարանը (գործում է Քեմբրիջում), Սուֆոլկի համալսարանը՝ Իսպվիչում հիմնված, և Կենտրոնական Պետերբորոուի համալսարանը։
Ձեռնարկատիրական գոտիները
Ձեռնարկատիրական գոտիները նախաձեռնվել է Արևելյան Անգլիայի Ձեռնարկատիրական գործընկերության կողմից ։ Մեծ Յարմոութ և Լովեսթովթ 2011թ հայտարարվել են որպես ձեռնարկատիրական գոտիներ, իսկ 2012թ-ին արդեն գործի դրվել ։ Կազմի մեջ են մտնում 6 տարածքներ, որոնք 121հա (300ակր) են կազմում։ Այդ ամենը գրավում է մեծ թվով բիզնեսների տնօրեններին ։ Այդ 6 տարածքներն են Մեծ Յարմոութի՝ Բեկոն պարկը և Հարավային Դենեսը Մոբբս Վեյը, Ռիվերսայդ Ռոադը և Հարավային Լովեսթովթի արդյունաբերական շենքը Լովեսթովթում, Էլոյի բիզնես պարկը՝ Բեկլեսին մոտ Էլոյում ։ Քեմբրիջշիրում նունյպես գործում է ձեռնարկատիրական գոտի՝ Հանթինգթոնի Ալկոնբուրիի ընկերությունը ։
Խորհրդանիշները և մշակույթը
Վահանի վրա պատկերված երեք ոսկյա թագերը, որոնք պատկերված են կապույտ ֆոնի վրա՝ երկուսը վերևում, դարեր շարունակ եղել են Արևելյան Անգլիայի խորհրդանիշները։ Զինանշանը վերագրվել է սուրհանդակների կողմից Արևելյան Անգլիայում անգլոսաքսոնական թագավորության ընթացքում և Վուլֆինգների դինաստիայի ժամանակ։ Նմանություն կար Շվեդիայի զինանշանի հետ։
Երեք թագերը՝ քարի վրա փորագրված, պատկերվել են մկրտության ավազանի վրա (ք.ա. 1400թ) Սաքսմունդհեմի ծխական եկեղեցում, 15-րդ դարում Վուլփիտի և Սուֆոլկի եկեղեցիների շքամուտքերում։ Պատկերված են եղել նաև տեղական հերալդիայում և ձևավորել են Ելի թեմի, Բյուրի Սբ. Էդմոնդսի բորոյի զինանշանները։ Բյուրի սբ. Էդմունդսի զինանշանում թագերը պատկերված են աղեղների մեջ՝ հիշատակելով Էդմունդ թագավորին, ով Արևելյան Անգլիայի վերջին թագավորն էր։ Զինանշանի մյուս օգտագործողներն են եղել Ելի կղզիների խորհուրդը, Քոլչեսթերի բորոն և Արևելյան Անգլիայի համալսարանը։ Քեմբրիջշիրի 2015թ հռչակված դրոշը պարունակում է երեք ոսկյա թագեր՝ կապույտ ֆոնի վրա պատկերված ։
Արևելյան Անգլիայի դրոշը, ինչպես հայտնի է այսօր, ձևավորվել է Ջորջ Հենրի Լանգհեմի կողմից և ընդունվել է 1902թ արևելյան անգլիացիների լոնդոնյան հասարակության կողմից, որ ստեղծվել էր 1896թ-ին։ Այն ընդգծում է երեք թագերը կապույտ վահանի վրա սբ. Ջորջի խաչի հետ զուգընթաց։
Արևելյան Անգլիայն մեծապես առանձնանում է անգլիական գրականության մեջ. նշանավոր է Նոել Քովարդը իր «Անձնական կյանքեր» (Private lives) ստեղծագործությամբ և իր ջրուղիների պատմությամբ, որոնք տեղ են գտել Գրահամ Սվիֆթի «Ջրերի երկիր» (Waterland) նովելում։ Տարածքի միասին իրենց ստեղծագործություններում են ներառել Լ. Հարթեյը, Արթուր Րենսոնը և Դորոթի Սեյըրսը, ինչպես նաև շատ ուրիշներ։
Սուֆոլկյան վարդագույնը և նման այլ գույներ կարելի է տեսնել Սուֆոլկի թաղամասերում, ինչպես նաև Նորֆոլկում և հարևան քաղաքներում։
Տուրիզմ
Արևելյան Անգլիան ունի հանգստյան վայրերի լայն տարածք, որ ձգվում է ավանդական ծովային քաղաքներից ՝ Սուֆոլկի Ֆելիքսթոուից և Լովեսթոուից, Նորֆոլկի՝ Մեծ Յարմութից Հանսթենթոնից դեպի ձկնորսային փոքր քաղաքներ, ինչպիսիք են Ալդերբուհը և Սաութվորդը Սուֆոլկում։ Մեկ այլ տուրիստական գրավչություններ են պատմական քաղաքները, ինչպիսին են Բյուրի սբ. Էդմունդսը, Քեմբրիջը, Ելին, Քոնսթաբլ քաղաքը, Բրոադսը և Նորֆոլկի հյուսիսային հատվածը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլիայի տարածաշրջաններ Կատեգորիա:Արևելյան Անգլիա
Վարդ Բդոյան
Վարդ Հարությունի Բդոյան, հայ ազգագրագետ-բանահավաք։ Պատմական գիտությունների դոկտոր։
Կենսագրություն
Վարդ Բդոյանը ծնվել է 1910 թվականի մարտի 4-ին, Ջավախքի Փոքր Խանչալի գյուղում (այժմ` Վրաստանի Սամցխե-Ջավախք նահանգի Նինոծմինդայի շրջան)։ Ազգագրագետ-բանահավաքը 1959-1986 թթ. եղել է ՀՍՍՀ ԳԱ Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող։ Հավաքել և հրատարակել է հայ ազգագրությանն ու բանահյուսությանը վերաբերող արժեքավոր բազմաթիվ նյութեր։ Առանձին գրքերով լույս են տեսել «Հայ ժողովրդական խաղեր» (3 հատորով. 1963-1983 թթ.), «Երկրագործական մշակույթը Հայաստանում» (1972 թ.), «Ջավախքի հայոց ազգագրությունը և ժողովրդական բանարվեստը» աշխատությունները և «Հայ ազգագրություն» (1974 թ.) ուսումնական ձեռնարկը։ Պատմական գիտությունների դոկտոր է 1970 թվականից։ Հեղինակ է բազմաթիվ գիտական հոդվածների։
Գործունեություն
Պատմական գիտությունների դոկտոր։ 1959 թվականից ՀՍՍՀ ԳԱԱ Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող է։ Հավաքել և հրատարակել է հայ ազգագրությանն ու բանահյուսությանը վերաբերող նյութեր։ Առանձին գրքերով լույս են տեսել Բդոյանի «Հայ ժողովրդական խաղեր»-ի առաջին հատորը (1963 թ.), «Երկրագործական մշակույթը Հայաստանում» (1972 թ.) մենագրությունը և «Հայ ազգագրություն» (1974 թ.) համալսարանական ձեռնարկը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ազգագրագետներ Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների դոկտորներ
Տապուտի
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Քիմիայի պատմություն Կատեգորիա:Կին քիմիկոսներ
Բայանո
Բայանո (Baiano), կոմունա Իտալիայում՝ Կամպանիա մարզի Ավելինո գավառում ։
Բնակչությունը՝ 4.661 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 388 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 12 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 83022, հեռախոսային կոդ՝ 081։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Լանգքվայդ
Գտնվում է Ստորին Բավարիա վարչական շրջանի ենթակայության ներքո։ Մտնում է Դոնաու Ռիս շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը 5205 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով )։ Զբաղեցնում է 56.63 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 2 73 141։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի բնակավայրեր
Միհրան Ռուբենյան
Միհրան Ռուբենի Ռուբենյան, հայ բժիշկ։
Կենսագրություն
Միհրան Ռուբենյանը ծնվել է մոտ 1885 թվականին։ 1910 թվականին ավարտել է Կ. Պոլսի Օսմանյան կայսերական բժշկական վարժարանը։ Տիգրանակերտի «մեն­զի­լի» (հոսպիտալի) բժիշկ է աշխատել։
Մահացել է 1915 թվականի հոկ­տեմ­բե­րի 11-ին, ժանտախտից՝ մոտ 30 տարեկանում։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ Կատեգորիա:1885 ծնունդներ Կատեգորիա:Հոկտեմբերի 11 մահեր Կատեգորիա:1915 մահեր Կատեգորիա:Ժանտախտից մահացածներ
Կիրխդորֆ (Հալերտաու)
Կիրխդորֆ  (Kirchdorf), կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա երկրամասում։
Գտնվում է Ստորին Բավարիա վարչական շրջանի ենթակայության ներքո։ Մտնում է Դոնաու Ռիս շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը 885 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով )։ Զբաղեցնում է 16.51 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 2 73 139։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի բնակավայրեր
Սանսա
Սանսա (Sanssat), համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Օվերն մարզի Ալյեի գավառում։ Մտնում է Վարեն սյուր Ալյե կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Վիշի շրջանը։
Ալեքսեյ Շչերբակով
Ալեքսեյ Սերգեևիչ Շչերբակով (Алексе́й Серге́евич Щербако́в, ), ռուս կատակերգու, ТНТ հեռուստաալիքի «Stand Up» հեռուստանախագծի և «Что было дальше?» ինտերնետ շոուի մասնակից։
Սանսա
Համայնքի INSEE կոդ՝ 03266։
Ալեքսեյ Շչերբակով
Վաղ շրջան. մանկություն և երիտասարդություն
Ծնվել է 1988 թվականի դեկտեմբերի 15-ին Զելենոգրադ քաղաքում ։ Դաստիարակվել է մոր և խորթ հոր կողմից, ունի հարազատ քույր։ Մայրը՝ Յուլիան, տնային տնտեսուհի է, խորթ հայրը՝ ГИБДД-ի աշխատակից, հարազատ հայրը՝ Սերգեյը՝ ըստ Ալեքսեյի խոսքերի, խեղդվել է գետում, երբ նա դեռ շատ փոքր էր ։ Դպրոցական տարիներին զբաղվում էր երաժշտությամբ և սպորտով, նվագում էր տեղական ռոք-խմբում, զբաղվում ակրոբատիկայով և պարկուրով ։ Կնոջ հետ ծանոթացել է դպրոցում ։ Դպրոցը ավարտելուց հետո ցանկանում է ապագա կնոջ հետ ընդունվել նույն համալսարանը, բայց դա նրա մոտ չի ստացվում ։ Ավելի ուշ Ալեքսեյը մեկնում է ծառայության՝ Տամբով, հատուկ նշանակության 16-րդ ջոկատում։ Ծառայությունը ավարտելուց հետո վերադառնում և ամուսնանում է Ելենայի հետ , ում ուշադրությունը փորձում էր գրավել  յոթ տարի , ունեն երկու որդի՝ Դանիլ և Եգոր։ Ալեքսեյը աշխատանքի է ընդունվում Մոսկվայի մետրոպոլիտենում ՝ որպես էլեկտրոմոնտաժորդ, որտեղ աշխատում է 6 տարի։
2012-2015. առաջին քայլերը հեռուստատեսությունում
2012 թվականին Ալեքսեյը մասնակցել է ТНТ հեռուստաալիքի «Comedy Баттл» հումորային շոուի երրորդ եթերաշրջանին, որպեսզի դառնա «Comedy Club» շոուի անդամ և ապահովի ընտանիքին գումարով ։ Ժյուրիի անդամներին դուր չեկավ նրա ելույթը և նա լքեց նախագիծը։ Մեկ տարի անց Ալեքսեյը նորից փորձեց իր ուժեղը «Comedy Баттл» նախագծի չորրորդ եթերաշրջանում ։ Առաջին օրը Ալեքսեյը ելույթ ունեցավ իր խորթ հոր մահից մեկ օր անց (մահվան պատճառը կաթվածն էր)։ Նա կարողացավ անցնել հաջորդ փուլ, քանի որ ժյուրիի անդամ Սերգեյ Սվետլակովը պոտենցիալ տեսավ նրա մեջ, սակայն ինպրովիզացիայի փուլից հետո նա դուրս մնաց նախագծից։
Սանսա
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 272 մարդ։
Տնտեսություն
2007 թվականի տվյալներով 198 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 133-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 65-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 67,2 %, 1999 թվականին եղել է՝ 69,7 %)։ 133 աշխատունակ բնակիչներից 119-ը աշխատում էին (71 տղամարդ և 48 կին), անաշխատանք էին 14-ը (4 տղամարդ և 10 կին)։ 65 անգործունակ մարդկանցից 37-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 13-ը թոշակառու, 15-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով ։
Ալեքսեյ Շչերբակով
2015-այժմ. «Stand Up», «Прожарка», «Что было дальше?»
2015 թվականին Ալեքսեյը դառնում է ТНТ հեռուստաալիքի «Stand Up» շոուի «Открытый микрофон» նախագծի անդամ՝ ի շնորհիվ շոուի անդամ Սլավա Կոմիսարենկոյի հետ ստենդ ափ կատակերգուներ Արթուր Չափարյանի և Իդրակ Միրզալիզադեի ծանոթության ։ Մի քանի թողարկումից հետո կատակերգուին առաջարկում են դառնալ շոուի մշտական անդամ, որտեղ նա ելույթ է ունենում մինչ օրս ։
Սանսա
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ալեքսեյ Շչերբակով
2015-այժմ. «Stand Up», «Прожарка», «Что было дальше?»
2018 թվականին մասնակցություն է ունեցել ТНТ հեռուստաալիքի «Открытый микрофон» նախագծին, որը նախատեսված էր քիչ հայտնի, սկսնակ կատակերգուների համար։ Ժյուրիի անդամների կարծիքով Ալեքսեյը՝ մյուս մասնակիցների համեմատությամբ, ավեի հայտնի է, այդ պատճառով էլ նա այլևս ելույթ չունեցավ նախագծում։ 2018 թվականին դառնում է ТНТ4 հեռուստաալիքի «Прожарка» շոուի մասնակից, որի շրջանակներում մասնակիցները ծիծաղեցնում են հրավիրվախ հյուրին կամ շոուի կոլեգաներին։ Նույն թվականին Ալեքսեյը դարձավ «LabelCom» YouTube-յան ալիքի ռեզիդենտ , որտեղ մասնակցություն է ունենում տարբեր շոուներում՝ «Созвон», «Кто здесь комик», «Что было дальше?» և այլն։
2019 թվականի դեկտեմբերի 18-ին Ալեքսեյ Շչերբակովը և «Что было дальше?» շոուի մյուս մասնակիցները ներկայացել են «Первый канал» հեռուստաալիքի «Вечерний Ургант» շոուում՝ որպես հյուրեր ։
2020 թվականի հունվարի 28-ին դարձել է Յուրի Դուդի «вДудь» շոուի (հարցազրույց) հյուր ։
2020 թվականի ապրիլին նկարահանվել է «Газпром нефть»-ի գովազդում՝ «Безумный Макс»-ի ոճով՝ ՅուԹյուբյան շոու «Что было дальше»-ի համար ։
Պանդեմիայի ընթացքում (2020 թվականի ապրիլ) մասնկայցություն է ունեցել Esquire նախագծում, որի հերոսները ռուս ստենդ ափ կատակերգուներն էին՝ Նուրլան Սաբուրով, Ալեքսեյ Շչերբակով, Յուլիա Ահմեդովա, Վանյա ՈՒսովիչ, Սաշա Մալոյ, Վասյա Մեդվեդև, Ժենյա Չեբատկով, Ռասուլ Չաբդարով, Դենիս Չուժոյ և Կիրիլ Սելեգեյ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս կատակերգուներ
Արաբինոզ
Արաբինոզ, բանաձևով, պարզ ածխաջուր, ալդոպենտոզների խմբից։
Հատկություններ
Քաղցրահամ, անգույն բյուրեղներ են, ջրում լուծելի։ Հանդես է գալիս (-) և (+) իզոմերների ձևով։
(-) արաբինոզը պարունակվում է բույսերում, հատկապես պտուղներում։ (+) արաբինոզ մտնում է բարդ ածխաջրերի, զանազան խեժերի կառուցվածքի մեջ։ Մարդու և կենդանիների օրգանիզմում արաբինոզ համարյա չի յուրացվում, սակայն որոշ բակտերիաների համար ածխածնի միակ աղբյուրն է։
Կատեգորիա:Պենտոզներ
Զաք Վուդլի
Զաքարիա Վինսոն Զաք Բուդլի (Zachhary Vinson «Zach» Woodlee ), ամերիկացի պարող և խորեոգրաֆ, «Glee» հեռուստասերիալի փոխպրոդյուսեր և գլխավոր խորեոգրաֆ։
Կենսագրություն
Զաքարիա Վինսոն Բուդլին ծնվել է 1977 թվականին ապրիլի 27-ին Տեխաս նահանգի Մեսկվիտ քաղաքում ։ Նա ունի երեք եղբայր՝ Մեթը, Բյուն և Սլեյդը, որոնք նույնպես զբաղվել են պարով ։ Իր կյանքի մեծ մասն անցկացրել է իր մոր՝ Վիքի Վուդմանի պարային ստուդիայում ։ 1995 թվականին ավարտել է Poteet High School-ը։ Նրա համար քվեարկել են որպես «Ամենահայտնի տղայի»՝ անվանելով Զաքին «պարոն Պոտիտ» ։ Բուդլին ընդունվել է Հյուսիսային Տեխասի համալսարան, սակայն շուտով մեկնել է Լոս Անջելես, որպեսզի նվիրվի պարին։ Այնտեղ Performing Arts Academy ընդունվելով նա ստացել է ամբողջական կրթաթոշակ․ պայմանագրով նա չէր կարող մասնակցել կողմանկի նախագծերի պայմանագրի ժամկետի ընթացքում։
Կանտալուպո նել Սաննիո
Բնակչությունը կազմում է 736 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը կազմում է 49 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 15 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 86092, հեռախոսային կոդ՝ +39 0865։
Զաք Վուդլի
Կարիերա
12 տարեկանում նա առաջին անագամ հայտնվել է «Pop Rocks» գովազդում ։ Դրանից հետո աշխատել է Դալլասի Կիմ Դոուսոն ստուդիայում և հաղթել է UIL նահանգի մրցումներին, ինչպես նաև խաղացել է դպրոցական բեմադրությունում։ Նաև մի քանի անգամ հայտնվել է «Old Navy», «Exxon», «Sony» և «Abracat.com» գովազադային տեսահոլովակներում։ Գործակալ Վուդլին մշտապես Լոս Անջելեսում աշխատանք է ունեցել, նա մասնակցել է այնպիսի կատարողների շրջագայություններին, ինչպիսիք էին Մադոննան, Լիեն Ռայմսը և Մենդի Մուրը ։ Հայտվել է «Pinch Me» խմբի «Barenaked Ladies» և կատարող Chayanne-ի «Boom Boom» տեսահոլովակներում։
Կանտալուպո նել Սաննիո
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Զաք Վուդլի
Դերասան
Նկարահանվել է նաև «Նիկի» սիթքոմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ապրիլի 27 ծնունդներ Կատեգորիա:1977 ծնունդներ Կատեգորիա:Ամերիկացի խորեոգրաֆներ Կատեգորիա:Ամերիկացի պարողներ
Լոննա (Էն)
Լոննա (Lompnas), կոմունա Ֆրանսիայում, մտնում է Ռոն Ալպեր մարզի կազմի մեջ։ Մտնում է Լյուի կանտոնի կազմի մեջ։ Կոմունայի օկրուգը Բելլեն է։
Կոմունայի կոդը՝ 01219։
Աշխարհագրություն
Կոմունան Փարիզ քաղաքից գտնվում է 420 կմ հարավ-արևելք, դեպի հյուսիս-արևելք՝ Լիոն քաղաք, 55 կմ է և 50 կմ հարավ-արևմուտք Բուրկ ան Բրեսից ։
Կլիմա
Կլիման ցամաքային է ՝ ցուրտ ձմեռներով և տաք ամառներով։ Անձրևներ լինում են հիմնականում ամռանը։
Բնակչություն
Կոմունայի բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 149 մարդ։
Տնտեսություն
2010 թվականին աշխատունակ տարիքի (15-64 տարեկան) ունեցող 98 մարդկանցից 83-ը տնտեսապես ակտիվ են եղել, 15-ը՝ պասիվ (ակտիվության ցուցանիշը` 84.7% է, 1999 թվականին՝ 63.6%)։ 83 ակտիվ բնակիչներից աշխատել են 74-ը (42 տղամարդ, 32 կին), գործազուրկ է եղել 9 մարդ (2 տղամարդ և 7 կին)։ 15 պասիվներից 4 հոգի եղել են աշակերտ կամ ուսանող, 5-ը՝ թոշակառու, 6 պասիվ են եղել այլ պատճառներով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Ախալսոփել (Խարագաուլի շրջան)
Ախալսոփել (ახალსოფელი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Խարագաուլի շրջանում։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 640 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խարագաուլից հեռու է 8 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 160 մարդ ։
Տրանսպորտ
Ամենամոտ օդանավակայանը գտնվում է Քութայիս քաղաքում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խարագաուլի շրջան
Գեորգի Թովմասյան
Գեորգի Միսակի Թովմասյան, հայ նկարիչ։
Կենսագրություն
1963 թվականին ավարտել է Մոսկվայի գեղարվեստի ինստիտուտը։
Բնակվել է Կիրովականում։ Ուսուցանել է կերպարվեստ նախ միջնակարգ դպրոցում, ապա Կիրովականի Պոլիտեխնիկական և Մանկավարժական ինստիտուտներում։
Ստեղծագործական ուղի
Գեորգի Թովմասյանի ռեալիստական գործերում իշխում են սառը և տաք գույների հակադրումները։
Անհատական ցուցահանդեսներ է ունեցել Վանաձորում (1970), Երևանում (1988, 1997) ։
Խմբակային ցուցահանդես է ունեցել Լոս Անջելեսում 1979 թվականին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1936 ծնունդներ Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 14 ծնունդներ Կատեգորիա:Սադախլո գյուղում ծնվածներ
Բաքսը թանգարան
Բաքսը թանգարան (Baksı Müzesi), թանգարան Թուրքիայի Բաբերդ քաղաքում։ Բաքսը Կենտրոնական Ասիայում նշանակում է «բուժող, օգնող, պահպանող»։
Պատմություն
Թանգարանի ստեղծման միտքը պատկանում է նկարիչ և ակադեմիական պրոֆեսոր Հյուսամեթին Քոչանը, ով որոշել էր կառուցել թանգարան Սև ծովի ափին գտնվող հայրենի Բայբուրթի մարզում ։ Թանգարանը պաշտոնապես բացվել է 2010 թվականի հուլիսին։ Թանգարանի բացման արարողությանը ներկա է եղել վարչապետ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը։ Թանգարանի բացման նախապատրաստական աշխատանքները տևել են շուրջ 20 տարի։ Պրոֆեսոր Հյուսամեթին Քոչանը ասել է, որ այս աշխատանքը չի արել միայն հայրենի գյուղաքաղաքի համար, այլ արել է իր համագյուղացիների և Թուրքիայի ողջ բնակչության համար։ Թանգարանը զբաղեցնում է շուրջ 40 հեկտար տարածություն։ Թանգարանի ստեղծման գաղափարը ձևավորվել է 2000 թվականին։ 2005 թվականին ստեղծվել է Բաքսըի մշակույթի և արվեստի հիմնադրամը։ 2005 թվականին, սակայն, թանգարանի շինարարությունը դադարեցվել է` ֆինանսական միջոցների անբավարարության միջոցով : 2007 թվականին շինարարական գործընթացը վերսկսվել է։ 2014 թվականին թանգարանը ստացել է «Եվրոպական թանգարանների ասոցիացիայի հատուկ մրցանակ»՝ համայնքային մշակութային կյանքը ակտիվորեն զարգացնելու համար։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի թանգարաններ Կատեգորիա:2010 հիմնադրումներ Թուրքիայում Կատեգորիա:Թուրքիայի մշակույթ
Հուսիկ Արա
Հուսիկ Արա (իրական անուն-ազգանուն՝ Ֆելիքս Եղիազարյան, ), հայ բանաստեղծ, ՀԳՄ անդամ։
Ծնվել է Արարատի մարզի Մրգավետ գյուղում։ Ավարտել է Երևանի թիվ 10 միջնակարգ դպրոցը։ 1991-1996 թվականներին սովորել է ԵՊՀ բանասիրական ֆակուլտետի Ժուռնալիստիկայի բաժնում։ Առաջին բանաստեղծությունը տպագրել է 1985 թվականին «Ավանգարդ» թերթում։ 2001 թվականից Հայաստանի գրողների միության անդամ է ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ Կատեգորիա:1967 ծնունդներ Կատեգորիա:Հունիսի 24 ծնունդներ Կատեգորիա:Հայաստանի գրողների միության անդամներ Կատեգորիա:ԵՊՀ բանասիրական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Մերի Լուիզ Գրաֆամ
Մերի Լուիզ Գրաֆամ ամերիկացի ուսուցիչ, դպրոցի տնօրեն, քրիստոնյա միսիոներ։ Ցեղասպանության կարևոր վկաներից ։ 1915 թվականին արտաքսվել է և համարվում է հայերի ցեղասպանության վկա ։
Կենսագրություն
Ծնվել է Մենի նահանգի Մանսըն քաղաքում ։ Հայրը ֆերմեր էր, մայրը մահանում է քառասունմեկ տարեկանում, Մերիի՝ միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց քիչ ժամանակ անց։ Հինգ տարեկանում ընտանիքը տեղափոխվում է Անդովեր, որը գտնվում է Մասաչուսեթսում ։
Քրոջ հետ՝ Վինոնայի հետ միասին ստանում է քրիստոնեական դաստիարակություն։ Դեռահասության շրջանում կրոնական փորձը նրան մղում է միանալու տեղի եկեղեցուն և մասնակցելու ծիսակատարություններին (աղոթք-խոկում)։ Օհայոյում՝ միսիոներական դաստիարակությամբ հայտնի Օբերլինի քոլեջում սովորելու ընթացքում պատրաստվում է միսիոներ դառնալ ։ 1894 թվականին ավարտելուց հետո սովորում է Մասաչուսեթսի, Նյու Ջերսիի, Վաշինգտոնի տարբեր դպրոցներում ։ Չի հաջողվում որպես միսիոներ մեկնել Ճապոնիա։ Այնուամենայնիվ 1901 թ. նրան ուղարկում են Սեբաստիա՝ որպես Օտարերկրյա միսիոներության լիազորների ամերիկյան խորհրդի (American Board of Commissioners for Foreign Missions) պատասխանատու կանանց կրթության հարցում ։