cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Հավերժական կերպարներ և սյուժեներ
Հավերժական կերպարներ և սյուժեներ Ժողովրդական բանահյուսության և գրականության մեջ ստեղծված սյուժեներ ու կերպարներ, որոնք պատմական-գեղարվեստական մեծ ընդհանրացումների շնորհիվ օգտագործվում են նաև հաջորդ դարերում։ Հավերժական կերպարները մեծ մասամբ ունեն բանահյուսական ծագում, բայց կան նաև զուտ գրական կերպարներ։ Այդպիսին են Պրոմեթեւսը, Դոն Կիխոտը, Յագոն, Դոն Ժուանը, Ձենով Օհանը, Քաջ Նազարը, Միկիտան Սաքոն և այլն։ Հավերժական կերպարներ են դառնում նաև իրական անձինք, որոնք կարևոր դեր են խաղացել տվյալ ժողովրդի պատմության մեջ (հայ գրականության մեջ Վարդան Մամիկոնյան և ուրիշներ)։ Հավերժական կերպարները գործում են դեպքերի ու գործողությունների որոշակի ոլորտում, որոնք ժամանակի ընթացքում ինչքան էլ փոփոխվեն կամ արդիական մեկնաբանություն ստանան, այնուամենայնիվ, պահպանում են սյուժեի կայունությունը։ Ըստ այդմ ձևավորվում են հավերժական սյուժեները։ Դոն Ժուանի կերպարը ոգևորել և ինքնատիպ ստեղծագործությունների նյութ է տվել Մոլիերին, Մոցարտին, Բայրոնին, Պուշկինին և ուրիշների։ Դարաշրջանից դարաշրջան անցնող և տարբեր ազգային միջավայրերում հանդես եկող դրվագներ կան ժողովրդական բանահյուսության մեջ։ Օրինակ՝ ժողովրդական վիպերգություններում (այդ թվում և «Սասունցի Դավիթ» էպոսում) հաճախ են հանդիպում իրար չճանաչելու պատճառով դյուցազնի և նրա որդու միջև ծագած մենամարտի, քարանձավում հերոսի փակվելու մոտիվները։ Շատ ժողովուրդների հեքիաթներում տարածված են հրաշագործ թռչունի որոնման, տիրոջ և ծառայի հարաբերությունների և այլ պատմություններ։ Համաշխարհային գրականության և, ընդհանրապես, արվեստի պատմության մեջ բազմաթիվ հավերժական կերպարներ ու հավերժական սյուժեներ վերցված են հունական դիցաբանությունից և Աստվածաշնչից։
Կատեգորիա:Արվեստ
Սիրղայայի շրջան
Սիրղայայի շրջան (ناحية سرغايا), շրջանի կարգավիճակ ունեցող վարչատարածքային միավոր Սիրիայի Արաբական Հանրապետությունում։ Գտնվում է երկրի հարավում՝ Ռիֆ Դիմաշկ մարզում։ Հանդիսանում է Ալ-Զաբադանիի գավառի երեք շրերջաններից մեկը։
Վարչական կենտրոնն Սիրղայա քաղաքն է։ 2004 թվականի տվյալներով բնակչությունը կազմել է 9,475 մարդ ։ Քաղաքն ու շրջակա ավանները կազմում են 121.37 քառ.կմ տարածք։
Ունի 2 գյուղ և ավան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սիրիայի շրջաններ Կատեգորիա:Ալ-Զաբադանիի գավառ
Լա Ռոտիեռ
Լա Ռոտիեռ (La Rothière), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Օբ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 106 մարդ, բնակչության խտությունը` 14.87 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7.13 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 175 կմ արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից` 70 կմ հարավ, Տրուա քաղաքից` 37 կմ արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Վլադիմիր Բորովիկովսկի
Վլադիմիր Լուկիչ Բորովիկովսկի, ռուս նկարիչ, դիմանկարի վարպետ։
Կենսագրություն
Վլադիմիր Բորովիկովսկին ծնվել է 1757 թվականի հուլիսի 4-ին Գետմանշչինայի Միրգորոդ քաղաքում, կազակ Լուկա Իվանովիչի (1720—1775) ընտանիքում։ Ապագա նկարչի հայրը, եղբայրն ու հորեղբայրը եղել են սրբանկարիչներ։ Երիտասարդ տարիներին Բորովիկովսկին սրբանկարչություն սովորել է հորից։ 1774 թվականից ծառայել է Միրգորոդի կազակական գնդում, միաժամանակ զբաղվելով գեղանկարչությամբ։ 1780- ական թվականների առաջին կեսին Բորովիկովսկին պորուչիկի (ռազմ.) պաշտոնով անցնում է թոշակի և նվիրվում գեղանկարչությանը։ Նկարում է կերպարներ տեղի եկեղեցիների համար։
Թեթրի Գիորգիի եկեղեցի
Թեթրի Գիորգիի եկեղեցին կառուցվել է 10-13-րդ դարերում, իսկ զանգակատունը՝ 16-րդ դարում։ 19-20-րդ դարերում վանական համալիրը կառուցապատվել է, իսկ շրջակայում կառուցվել են կրոնական բովանդակությամբ օժանդակ շինություններ։
Ճարտարապետություն
Եկեղեցին կառուցված է ուշմիջնադարյան վրացական ճարտարապետական ոճով։ Խաչագմբեթ է՝ գմբեթի վրա վեր է խոյանում վրաց ուղղափառ եկեղեցու դավանանքի խորհրդանիշ հանդիսացող Սուրբ Գևորգի խաչը։ Շինությունը կառուցված է երեք շինարարական շերտերից՝ գմբեթի արևելյան մասը, 16-րդ դարում կառուցված գմբեթը և աղյուսային հատվածը։
Վլադիմիր Բորովիկովսկի
Ստեղծագործություն
Համեմատաբար ուշ, 1790-ական թվականներին, Բորովիկովսկին հայտնի է դառնում որպես դիմանկարիչ։ Նրա ստեղծագործության մեջ գերակշռում է կամերային դիմանկարը։ Կանացի կերպարներում Բորովիկովսկին մարմնավորում է իր դարաշրջանի գեղեցկության գաղափարը։ «Լիզոնկան և Դաշենկան» (1794) դիմանկարում նկարիչը սիրով ու համբերությամբ ցայտունորեն պատկերել է Լվովների ընտանիքի աղախիններին՝ մազերի նուրբ խոպոպները, դեմքի ճերմակությունը։ Նկարիչը նրբանկատորեն հաղորդում է իր կողմից պատկերված մարդկանց ներքնաշխարհը։ Նա ձգտում է մարդու ինքնագնահատման և բարոյական մաքրության հաստատմանը։ 1810-ական թվականներին Բորովիկովսկուն հետաքրքրում են ուժեղ, եռանդուն անհատականությունները, նա ուշադրությունը կենտրոնացնում է պատկերվողների քաղաքացիության, նրբագեղության, արժանիքների վրա։ Բորովիկովսկին մի շարք շքահանդեսային դիմանկարների հեղինակ է։ Դրանցից ամենահայտնիներն են՝ «Портрет Павла I в белом далматике», «Իշխանի փոխկանցլեր Ա. Բ. Կուրակինի դիմանկարը» (1801—1802)։ Բորովիկովսկու շքահանդեսային դիմանկարներ առավել պարզ են ցույց տալիս նկարչի կատարյալ տիրապետումը վրձնին նյութի բնույթը՝ թանկարժեք քարերի փայլը, թավշի փափկությունը հաղորդելիս։ Բորովիկովսկու ստեղծագործությունը միաժամանակ զարգացող ոճերի՝ կլասիցիզմի և սենտիմենտալիզմի միավորում է։ Կյանքի վերջին տարիներին Բորովիկովսկին վերադարձավ կրոնական գեղանկարչությանը, ստեղծեց սրբանկարներ Կազանի տաճարի,Պետերբուրգի Սմոլենյան գերեզմանատան համար։ Գեղանկարչության դասեր տվեց այն ժամանակ սկսնակ նկարիչ Ալեքսեյ Վենենցիանովին։
Թեթրի Գիորգիի եկեղեցի
Ճարտարապետություն
Եկեղեցում ամեն տարի օգոստոսի 14-ին (արդեն օգոստոսի 28-ին) նշվում է Թեթրի Գիորգիի տոնակատարությունը։ Տոնակատարության ժամանակ վրաց ուղղափառ եկեղեցու հավատացյալները Թեթրի Գիորգիի համար կատարում են զոհաբերություն՝ թռչունների (հիմնականում՝ աքաղաղի) տեսքով։
Վլադիմիր Բորովիկովսկի
Հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ Կատեգորիա:Ռուս դիմանկարիչներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի նկարիչներ Կատեգորիա:Գեղարվեստի կայսերական ակադեմիայի ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:Օրիենտալիստ նկարիչներ Կատեգորիա:Ռուս արվեստագետներ
Թեթրի Գիորգիի եկեղեցի
Ճարտարապետություն
Եկեղեցին գործուն է և ենթարկվում է վրաց ուղղափառ եկեղեցու Ալավերդու թեմին։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Վրաց ուղղափառ եկեղեցու վանքեր և եկեղեցիներ
Մետ Միազգա
Մետյու «Մետ» Միազգա (Matthew Miazga, ), լեհական ծագմամբ ամերիկացի ֆուտբոլիստ, անգլիական «Չելսիի» և ԱՄՆ-ի հավաքականի պաշտպան։ «Նյու Յորք Ռեդ Բուլզի» ակադեմիայի սան, MLS-ում դեբյուտել է 2013 մրցաշրջանում, թիմի հետ երկու անգամ նվաճել է MLS Supporters’ Shield գավաթը։
«Նյու Յորք Ռեդ Բուլզ»
2013 թվականի մայիսի 0-ին հայտարարվեց, որ Միազգան «Նյու Յորք Ռեդ Բուլզի» հետ կնքել է տնաբույծ խաղացողի պայմանագիր, «ցլերի» կազմում դառնալով միայն այդպիսի 8-րդ խաղացողը ։ 2013 թվականի սեպտեմբերի 8-ին, 18 տարեկանում նա դեբյուտեց MLS-ում «Հյուստոն Դինամոյի» դեմ խաղի 76-րդ րոպեին դուրս գալով փոխարինման (4-1) ։ Այդ տարի Մետը նվաճեց MLS Supporters’ Shield-ը։ 2015 մրցաշրջանի ընթացքում Միազգան իրեն դրսևորեց որպես հիմնական կազմի խաղացող, պաշտպանությունում Դամիեն Պերինելի հետ կազմելով հուսալի տանդեմ։ 2015 թվականի հունիսի 28-ին «Նյու Յորք Սիթիի» հետ դերբիում «ցլերի» կազմում նա խփեց իր առաջին գոլը (3-1)՝ գլխի հարվածով եզրափակելով Սաշա Կլեշտանի իրացրած տուգանային հարվածը ։ Լիգայի լավագույն ֆուտբոլիստներ Դավիդ Վիլյայի և Սեբաստիան Ջովինկոյի դեմ լավ խաղերից հետո Միջազգային սկսեցին համարել MLS-ի լավագույն պաշտպաններից մեկը։ Պաշտպանությունում իր հզոր խաղը 2015 մրցաշրջանում «ցլերին» օգնեց երեք տարում նվաճել իրենց երկրորդ MLS Supporters’ Shield-ը, այդ ընթացքում ցույց տալով լիգայի լավագույն պաշտպանություններից մեկը ։
«Չելսի»
2016 թվականի հունվարի 30-ին Միազգան միացավ Լոնդոնի «Չելսիին», կնքելով 4,5 տարվա պայմանագիր։ Տրանսգերի արժեքը կազմեց 3,5 միլիոն ֆունտ (5 միլիո դոլար) ։ Ապրիլի 2-ին դեբյուտեց «Չելսիում», խաղալով 32-րդ տուրի «Աստոն Վիլլայի» դեմ ամբողջ խաղը (4-0) ։
2016 թվականի ամռանը Միազգան վարձավճարային հիմունքներով տեղափոխվել է նիդերլանդական «Վիտես» ակումբ։ Հոկտեմբերի 1-ին «Գրոնինգեն» ակումբի դեմ խաղի ժամանակ նա կատարել է իր նորամուտը Էրեդիվիզիում։ Դեկտեմբերի 14-ին՝ «Ջորդան Բոյս» ակումբի դեմ խաղի ժամանակ Մեթը խփել է իր առաջին գոլը «Վիտես» ակումբի կազմում։ Միազգան թիմին օգնել է հաղթել Նիդերլանդների գավաթը։
Միջազգային կարիերա
2012 թվականին Լեհաստանի մինչև 18 տարեկանների հավաքականում խաղացել է 1 խաղ ։ 2012 թվականից նա սկսել է խաղալ միայն ԱՄՆ-ի երիտասարդական հավաքականներում։
2013 թվականի մայիսին նա ԱՄՆ-ի մինչև 18 տարեկանների հավաքականում Պորտուգալիայում մասնակցել է 19-րդ ամենամյա պատանկան մրցաշարին ։ 2014 թվականի օգոստոսին և սեպտեմբերին Միազգան մերժեց Լեհաստանի մինչև 20 տարեկանների հավաքականի երկու առաջարկները, պատճառաբանելով, որ նա ԱՄՆ երիտասարդական հավաքականի առաջ ունի պարտավորություններ, թեկուզ հաստատեց, որ դեռևս վերջնական չի որոշել, թե բարձր մակարդակում որտեղ պետք է խաղա, Լեհաստանի մինչև 20 տարեկանների հավաքականի մարզիչ Մարցին Դորնան հայտարարեց, որ նա չի հրաժարվել Միազգայից և, որ «ցլերի» խաղացողը դեռևս կարող է խաղալ իր թիմում ։
2015 թվականի նա ընդգրկվեց խաղալու ԿՈՆԱԿԱՖ երիտասարդական գավաթի խաղարկությանը Ճամայկայում։ Մրցաշարում նա խաղաց Գվետամալայի, Պանամայի , Ճամայկայի , Սալվադորի և Տրինիդադ և Տոբագոյի երիտասարդական հավաքականների դեմ ։ Նույն տարում նա Նոր Զելանդիայում մասնակցեց Երիտասարդական թիմերի աշխարհի առաջնություն 2015-ին։ Մրցաշարում նա խաղաց Նոր Զելանդիայի , Մյանմայի , Կոլումբիայի և Սերբիայի երիտասարդական հավաքականների դեմ ։
2015 թվականի նոյեմբերի 5-ին Միազգան հայտարարեց․ «.. Ես դեռևս չեմ կողմնորոշվել (հավաքականի օգտին) և կսպասեմ, ով ինձ առաջին կհրավիրի գլխավոր հավաքական, այնտեղ էլ կգնամ» ։ Հաջորդ օրը նա հրավիրվեց ԱՄՆ-ի հավաքական՝ մասնակցելու աշխարհի առաջնություն 2018-ի որակավորման խաղերին ։ 2015 թվականի նոյեմբերի 14-ին ԱԱ 2018-ի ընտրական փուլի Սենտ Վինսենթ և Գրենադինների հավաքականի դեմ խաղի երկրորդ խաղակեսում փոխարինելով Ֆաբիան Ջոնսին՝ Միագան դեբյուտեց ԱՄՆ-ի կազմում, իսկ խաղն ավարտվեց 6-1 հաշվով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ֆուտբոլի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Նյու Յորք Ռեդ Բուլզի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Չելսիի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ Կատեգորիա:Անգլիական ֆուտբոլի լիգայի խաղացողներ Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Անգլիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացիներ լեհական սերմամբ
Կերակրալցուկ
Կերակրալցուկ, ուտեստը պատրաստելիս ստացվող հյութով (մսի կամ բանջարեղենի) հեղուկ սոուս։ Ֆրանսիական խոհարարական տերմին՝ jus կերակրալցուկը մատնանշելու համար. ճաշացանկում «սթեյք au jus»-ը նշանակում է «կերակրալցուկով սթեյք»։
Կերակրալցուկի մեջ կարող է ավելացվել թանձրացուցիչ՝ ալյուր, սակայն որոշ խոհարարներ դա համարում են սննդամթերքի ֆալսիֆիկացիա։ Երբեմն կերակրալցուկը պատրաստում են հիմնական ուտեստից առանձին՝ նախապես առանձնացված մսի կտորի կիրառմամբ։ Կերակրալցուկի մեջ ավելացնում են համեմունքներ, համային հավելումներ, արգանակի համով խորանարդիկներ, գինի, կաթ, սերուցքային կարագ։ Ուտեստը մատուցելուց առաջ կարելի է կերակրալցուկն առավել թանձրացնել՝ ևս մեկ անգամ պահելով կրակի վրա, կամ թանձր լինելու դեպքում՝ ջրի ավելացմամբ ստանալ անհրաժեշտ զանգվածը։
Շամփուրի վրա կերակրալցուկով միս պատրաստելիս շսմփուրի տակ հավաքվում է մի փոքր հեղուկ է գոյանում, որը հավաքում են, նորից ու նորից կցնում պատրաստվող մսի վրա։ Սա կերակրալցուկի առաջին և առավել հին տեսակն է, ընդ որում՝ սովորաբար դրա մեջ էր մտնում նաև մսից հոսող արյունը, համապատասխանաբար, Բյուզանդիայի ուղղափառ եկեղեցու հավատացյալների շրջանում այն քիչ տարածում ուներ, ինչը կապված էր սննդի մեջ արյան կիրառման արգելքով։ Կերակրալցուկների ծաղկումը ֆրանսիական խոհանոցումսկսվեց 17-րդ դարում և աստիճանաբար տարածվեց ողջ Եվրոպայում և Ամերիկայում, Էլիզա Ակտոնի՝ 1848 թվականին հրատարակված խոհարարական գրքում թվարկված և նկարագրված է կերակրալցուկի 15 բաղադրատոմս։
Կերակրալցուկների հայտնիությունը հանգեցրեց պատրաստի կերակրալցուկների ու դրանց իմիտացիոն խառնուրդների ի հայտ գալուն և վաճառքի մեջ հայտնվելուն։ Պատրաստի կերակրալցուկն անհրաժեշտ է խառնել ջրով կամ տաքացնել մատուցելուց առաջ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Սոուսներ
Ֆրուշկա լեռ
Ֆրուշկա, լեռ հյուսիսային Սիրմիայում։ Մեծ մասը գտնվում է Սիրմիայում, Սերբիա, բայց մի փոքր մաս տեղակայված է Խորվաթիայի տարածքում։ Սովորաբար այն անվանում են Սերբիայի գանձ՝ շնորհիվ իր գեղեցիկ լանդշաֆտային պաշտպանված տարածքի, բնության և գեղատեսիլ ծայրամասերի։
Անվանում
Սերբերենում այն հայտնի է Фрушка гора կամ Fruška gora(արտասանություն՝ [frûʃkaː ɡǒra]) անվանումով, խորվաթերենում՝ Fruška gora, հունգարերենում՝ Tarcal(նաև Almus-hegy կամ Árpataró), գերմաներենում՝ Frankenwald, և լատիներենում՝ Alma Mons:
Լեռան անունը ձևավորվել է սերբական հին «Fruzi» բառից, որը «Frug» բառի եզակի թիվն է, և նրա ածականը՝ Fruški, որը օգտագործվել է Ֆրանկներին անվանելու համար։ Fruška Gora- թարգմանաբար նշանակում է՝ Ֆրանկական լեռ, անգլերենում այն բացատրվում է որպես պատմական իրադարձություն։ Լեռը ծառայել է բնական սահման այն ժամանակ, երբ ֆրանկները քարոզարշավներ էին անում այդ տարածքում։ Հռոմեական կայսրության ժամանակաշրջանում այն անվանվել է՝ «Alma Mons»(պարարտ լեռ)։
Հատկություններ
Հյուսիսում լեռը սահմանակցում է Դանուբ գետին։ Երկարությունը մոտավորապես 80 կմ. արևելքից արևմուտք, և 15 կմ. հյուսիսից հարավ։ Ամենաբարձր կետը Crveni Čot-ն է 539 մ.։ Ֆրուշկայի լանջերում աճում են կատարյալ պիտանի խաղողի վազեր, և այնտեղ կան բազմաթիվ գինեգործներ, ովքեր արտադրում են սպիտակ գինի և գինիների այլ տեսակներ։ Շատ մարդիկ հիացած են այնտեղի պատկերավոր գեղեցկությամբ՝ շնորհիվ իր տեսանելի վայրի, որը շատ հարմար և շահութաբեր է բնակիչների համար, հարուստ է տեսարժան վայրերով, որտեղ զբոսաշրջիկները կարող են վայելել իրենց հանգիստը բնական միջավայրում։
1960 թվականանին Ֆրուշկայում կար ազգային մեծ պարկ, որը ամեն տարի գրավում է շատ այցելուների։ Կոմունիզմի անկումից հետո սերբական ուղղափառ եկեղեցին ստացավ 10.000 հա հատուցում իրենց ազգայնացված հատկությունների ։
Պատմություն
Ֆրուշկայի տարածքում կան մարդկային բնակության հետքեր նեոլիթյան ժամանակաշրջանից։ Հռոմեական նվաճումներից առաջ, Իլլիրիացիները և Կելտերը բնակվել են այս տարածքում։ 31 թվականին այս տարածքը գրավել են Հռոմեացիները և ընդգրկել Փանոնիա մարզում։ Դանուբ գետը սահմանակցում էր Հռոմեական կայսրությանը, իսկ լեռան հյուսիսային կողմում հռոմեացիները կառուցել են սահմանակից ամրոցներ։
Միջնադարում այս տարածքում բնակվել են, հոներ, գոթեր, սլավոններ, ավարներ, բուլղարացիներ, պեչենեգներ և հունգարացիներ։ XI դարում երբ Քրիստոնեությունը բաժանվում էր երկու մասի՝ Կաթոլիկ և Ուղղափառ, երկու կողմերն էլ ունեին իրենց եկեղեցիները այս տարածաշրջանում։ Մի շատ կարևոր սերբական խումբ ձևավորվել է լեռան վրա։
Ժամանակի ընթացքում տարածքի մի մասը պատկանել է հոներին, լանգոբարդներին, բյուզանդական կայսրությանը, ավարներին, ֆրանկներին, բուլղարացիներին, և հիմա այն պատկանում է Սերբիայի հանրապետությանը։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ տարածքը պատկանել է առանցքային ուժերին, Ֆրուշկա լեռը պարտիզանական շարժման կարևոր կենտրոնն է եղել։ Ազատագրված պարտիզանական տարածքը ձևավորվել է այս տարածաշրջանում։
Բնակչություն
1991 թվականին Ֆրուշկայի բնակչության թիվը կազմել է 114.263 մարդ։ Բնակավայրի տարածքում կան 23 գյուղեր, ինչպես նաև իմ քանի քաղաքներ, որոնք գտնվում են լեռան եզրին։
Եկեղեցիներ
Շնորհիվ իր հյուրընկալ միջավայրի՝ Ֆրուշկայի տարածքում կան ուղղափառ եկեղեցիներ։ Ըստ պատմական տվյալների՝ այդ վանական համալիրները արձանագրվել են որպես 16-րդ դարի եկեղեցիներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սերբիայի լեռներ Կատեգորիա:Խորվաթիայի լեռներ Կատեգորիա:Կատեգորիա ԲՊՀՄ II
Դումայի շրջան
Դումայի շրջան (ناحية دوما), շրջանի կարգավիճակ ունեցող վարչատարածքային միավոր Սիրիայի Արաբական Հանրապետությունում։ Գտնվում է երկրի հարավում՝ Ռիֆ Դիմաշկ մարզում։ Հանդիսանում է Դումայի գավառի յոթ շրերջաններից մեկը։
Վարչական կենտրոնն Դումա քաղաքն է։ 2004 թվականի տվյալներով բնակչությունը կազմել է 181,934 մարդ ։ Քաղաքն ու շրջակա ավանները կազմում են 208.73 քառ.կմ տարածք։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սիրիայի շրջաններ Կատեգորիա:Դումայի գավառ
Աշխարհի երկրներն ըստ մեկ շնչին ընկնող ՀՆԱ-ի
Երկրների ցուցակները կազմվել են՝ ըստ մեկ շնչին ընկնող Համախառն Ներքին Արդյունքի (ՀՆԱ) չափի, այսինքն բոլոր վերջնական ապրանքների եւ ծառայությունների վաճառված արժեքը՝ բնակչության հաշվով մեկ տարվա ընթացքում։ Մեկ շնչին ընկնող ՀՆԱ-ի արժեքները ներկայացված են միայն ԱՄՆ Դոլարով։
1. Արժույթի Միջազգային Հիմնադրամ (ԱՄՀ)
2. համաշխարհային Բանկ
Երկրորդ աղյուսակը ցույց է տալիս երկրների մեկ շնչին ընկնող ՀՆԱ-ն ըստ Համաշխարհային Բանկի տվյալների։ Այստեղ ներկայացված են ՄԱԿ-ի անդամ պետությունները, ինչպես նաև Հոնգ Կոնգը և Մակաուն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՀՆԱ
Հայաստանի անվտանգության մարմինների պատմության թանգարան
Հայաստանի անվտանգության մարմինների պատմության թանգարան, թանգարան Երևանում, որը նվիրված է Հայաստանի անվտանգության մարմիններին։
Ըստ Հայաստանի անվտանգության մարմինների նախկին տնօրեն՝ Գորիկ Հակոբյանի, թանգարանի կարևոր խնդիրներից է՝ «օբյեկտիվ և անաչար կերպով մատուցել Հայաստանի անվտանգության մարմինների ստեղծման և գործունեության փաստացի կողմերը» ։
Նպատակ
Թանգարանի ստեղծման նպատակը հանդիսանում է փաստաթղթերի կենտրոնացումը և համակարգումը, որոնք վկայում են Հայաստանի անվտանգության մարմիների ձեռքբերումների և վճռորոշ իրադարձությունների մասին, ինչպես նաև նրանց ապագա գիտական մակարդակով ուսումնասիրման համար հիմքի ստեղծումը ։
Պատմություն
Թանգարանը բացվել է 2006 թվականի սեպտեմբերի 15-ին, Հայաստանի ազգային անվտանգության ծառայության որոշմամբ, Հայաստանի Հանրապետության անկախության 15 ամյակի նախօրեին ։
Տեղակայման վայր
Թանգարանը գտնվում է ՀՀ-ի Ազգային անվտանգության շենքի երկրորդ հարկում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Երևանի թանգարաններ
Ռոբին Գոսենս
Ռոբին Գոսենս (Robin Gosens, ), գերմանացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ։ Ներկայումս հանդես է գալիս Ատալանտայի կազմում։ Խաղում է ձախ կիսապաշտպանի դիրքում ։
Դորդրեխտ
Գոսենսը հանդես է եկել տարբեր ակումբների երիտասարդական թիմերում։ 2012 թվականի հուլիսի 4-ին նա միացավ Վիտեսի ակադեմիային ։ Իր առաջին պրոֆեսիոնալ պայմանագիրը կնքեց 2013 թվականի օգոստոսի 13-ին ։ 2014 թվականի հունվարի 14-ին Գոսենսը մինչև մրցաշրջանի ավարտը վարձավճարով տեղափոխվեց Դորդրեխտ։ Իր պրոֆեսիոնալ դեբյուտը նշեց հունվարի 17-ին՝ թիմի մեկնարկային կազմում խաղադաշտ դուրս գալով Էքսելսիոր Ռոտերդամի դեմ խաղում ։ Առաջին գոլը խփեց փետրվարի 7-ին՝ Էմմենի դեմ խաղում  ։ Իր առաջին մրցաշրջանում Գոսենսը անցկացրեց 20 հանդիպում՝ դառնալով 1 գոլի հեղինակ և օգնելով Դորդրեխտին տեղափոխվել Էրեդիվիզի։
2014 թվականի մայիսի 29-ին Դորդրեխտը երկարաձգեց Գոսենսի վարձավճարը 1 տարով։ Առաջին հանդիպումը Էրեդիվիզիում գերմանացին անցկացրեց օգոստոսի 9-ին՝ թիմի մեկնարկային կազմում խաղադաշտ դուրս գալով Հերենվենի դեմ խաղում ։ Իր առաջին գոլը Նիդերլանդների առաջնությունում խփեց սեպտեմբերի 20-ին՝ Էքսելսիոր Ռոտերդամի դեմ խաղում  ։ Դեկտեմբերի 20-ին նա գոլ խփեց Գրոնինգենի դեմ հանդիպման 83-րդ րոպեին՝ փրկելով իր թիմին պարտությունից ։ Դորդրեխտի կազմում Գրոսենսը անցկացրեց 53 հանդիպում՝ դառնալով 3 գոլի հեղինակ։
Հերակլես
2015 թվականի հունիսի 4-ին Գոսենսը ազատ գործակալի կարգավիճակում միացավ Հերակլես Ալմելոյին ։ Իր դեբյուտը նշեց օգոստոսի 16-ին՝ փոխարինման մտնելով ՆԵԿ-ի դեմ խաղում ։ Իր առաջին գոլը ակումբի կազմում Գոսենսը խփեց սեպտեմբերի 23-ին՝ Նիդերլանդների գավաթի Վիտեսի դեմ խաղում ։ Առաջին հանդիպումը եվրոպական առաջնություններում անցկացրեց 2016 թվականի հուլիսի 28-ին՝ Եվրոպայի Լիգայի որակավորման 3-րդ փուլի Արոկայի դեմ խաղում ։ Օգոստոսի 28-ին Գոսենսը գոլի հեղինակ դարձավ ԱԴՕ Դեն Հաագի դեմ խաղում, իսկ հանդիպումն ավարտվեց 1-1 հաշվով ։ 2017 թվականի ապրիլի 8-ին նա 2 գոլային փոխանցում տվեց Գո Ըհեդ Իգլզի դեմ խաղում ։ Հերակլեսի  կազմում Գոսենսը անցկացրեց 70 հանդիպում՝ դառնալով 5 գոլի և 7 գոլային փոխանցման հեղինակ։
Ատալանտա
Իր դեբյուտը Չեմպիոնների Լիգայում Գոսենսը նշեց 2019 թվականի սեպտեմբերի 18-ին՝ մեկնարկային կազմում խաղադաշտ դուրս գալով խմբային փուլի Դինամո Զագրեբի դեմ խաղում ։ Հոկտեմբերի 6-ին՝ Լեչեի դեմ խաղում գերմանացին դարձավ գոլի և գոլային փոխանցման հեղինակ՝ 3-1 հաշվով հաղթանակ պարգևելով իր թիմին ։ Չեմպիոնների Լիգայում իր առաջին գոլը խփեց դեկտեմբերի 11-ին՝ խմբային փուլի Շախտյոր Դոնեցկի դեմ խաղում ։ 2020 թվականի հունվարի 6-ին Գոսենսը գոլի և գոլային փոխանցման հեղինակ դարձավ Պարմայի դեմ խաղում ։ Հունվարի 11-ին նա գոլ խփեց Ինտեր Միլանի դեմ խաղում, իսկ հանդիպումն ավարտվեց 1-1 հաշվով  ։
Ակումբային վիճակագրություն
2020 թվականի հունվարի 13-ի դրությամբ
Ակումբային
Ատալանտա
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Հոլանդացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Գերմանացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Վիտեսի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Դորդրեխտի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հերակլես Ալմելոյի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ատալանտայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Գերմանացի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2020-ի ֆուտբոլիստներ
Պետեր Շտյոգեր
Պետեր Շտյոգեր (Peter Stöger, ), ավստրիացի ֆուտբոլային մարզիչ։ Ֆուտբոլային կարիերան սկսել է որպես ֆուտբոլային կիսապաշտպան։ Ներկայումս հանդիսանում է գերմանական Դորտմունդի «Բորուսիայի» գլխավոր մարզիչը։
Ազգային հավաքական
Ավստրիայի հավաքականում նորամուտը նշել է 1988 թվականի փետրվարի 5-ին՝ Շվեյցարիայի դեմ ընկերական խաղում։ Չի կարողացել ընդգրկվել հավաքականի կազմում 1990 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության ժամանակ, սակայն մասնակցել է 1998 թվականի առաջնությանը՝ անցկացնելով 2 խաղ (Իտալիայի և Կամերունի հավաքականների դեմ), սակայն աչքի չի ընկել արդյունավետ գործողություններով ։ Հավաքականի կազմում վերջին խաղն անցկացրել է 1999 թվականի մարտի 10-ին՝ Շվեյցարիայի հավաքականի դեմ։
Մարզչական կարիերա
Ֆուտբոլային կարիերան ավարտելուց հետո Պետեր Շտյոգերը 2004 թվականին առաջարկ է ստանում «Ունտերզիբենբրուն» ակումբից՝ ստանձնելու գլխավոր մարզչի պաշտոնը, սակայն հրաժարվում է այդ առաջարկից՝ ելնելով ակումբի ֆինանսական վատ վիճակից։ Շտյոգերը համաձայնվում է երկրորդ անգամ վերադառնալ «Աուստրիա» (Վիեննա) և գլխավորել երիտասարդական հավաքականը։ 2005 թվականին Ֆրենկ Շինկելսի հետ համատեղ 3:1 հաշվով հաղթել է «Ռապիդին» երիտասարդական գավաթի եզրափակչում։ 2005 թվականի դեկտեմբերից դարձել է «Աուստրիայի» մարզական տնօրենը (այդ մրցաշրջանում ակումբը դարձել է Ավստրիայի առաջնության չեմպիոն)։
2017 թվականի դեկտեմբերի 10-ին Շտյոգերը ստանձնեց Դորտմունդի «Բորուսիայի» գլխավոր մարզչի պաշտոնը՝ փոխարինելով Պետեր Բոսին ։ Պայմանագիրը կնքվել է մինչև 2018 թվականի հունիսի 30-ը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ավստրիացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ռապիդ Վիեննայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:ԼԱՍԿ Լինցի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Աուստրիա Վիեննայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ավստրիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բորուսիա Դորտմունդի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Ավստրիացի ֆուտբոլային մարզիչներ Կատեգորիա:Քյոլնի ֆուտբոլիստներ
Հառան ալ-Ավամիդի շրջան
Հառան ալ-Ավամիդի շրջան (ناحية حران العواميد), շրջանի կարգավիճակ ունեցող վարչատարածքային միավոր Սիրիայի Արաբական Հանրապետությունում։ Գտնվում է երկրի հարավում՝ Ռիֆ Դիմաշկ մարզում։ Հանդիսանում է Դումայի գավառի յոթ շրերջաններից մեկը։
Վարչական կենտրոնն Հառան ալ-Ավամիդ քաղաքն է։ 2004 թվականի տվյալներով բնակչությունը կազմել է 22,853 մարդ ։ Քաղաքն ու շրջակա ավանները կազմում են 126.80 քառ.կմ տարածք։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սիրիայի շրջաններ Կատեգորիա:Դումայի գավառ
Սուրբծննդյան հաշտություն
Սուրբծննդյան հաշտություն (Trêve de Noël, Christmas truce), ռազմական գործողությունների ոչ պաշտոնական ընդհատման կարճ, բայց մեծ արձագանք գտած դեպք, որը տեղի է ունեցել Առաջին աշխարհամարտի Արևմտյան ճակատում, 1914 թվականին, ճրագալույցին և Սուրբ ծնունդին։ Սուրբ Ծնունդից մեկ շաբաթ առաջ (1914 թվական, դեկտեմբերի 25-ին) անգլիացի ու գերմանացի մի քանի զինվորներ սկսում են խրամատների միջով միմյանց հետ սուրբծննդյան շնորհավորանքներ ու երգեր փոխանակել, առանձին դեպքերում լարվածությունն այնքան է իջել, որ զինվորներն անցում էին սահմանագիծը, իրենց հակառակորդների հետ զրուցելու ու նրանց նվերներ փոխանցելու համար։ Ճրագալույցին ու Սուրբ Ծննդին երկու կողմերի զինվորները, ինպես նաև` փոքրաթիվ ֆրանսիացիներ, ինքնակամ դուրս են եկել չեզոք գոտի, որտեղ միմյանց են փոխանցել սննդամթերք ու հուշանվերներ։ Անց են կացվել նաև զոհվածների համատեղ թաղումներ, որոշ հանդիպումներ ավարտվել են համատեղ սուրբծննդյան երգերով։ Երկու կողմերի զինվորներն այնքան սիրալիր էին միմյանց հանդեպ, որ անգամ միասին ֆուտբոլ էին խաղում չեզոք գոտում։ Սուրբծննդյան հաշտությունն այդ պահին դիտարկվում էր որպես խաղաղության և մարդկության խորհրդանշական պահ և ժամանակակից պատմության ամենադրամատիկ իրադարձություններից մեկը։ Այն չէր տարածվում բոլորի վրա, ռազմաճակատի որոշ հատվածներում ռազմական գործողությունները շարունակվել էն նաև Սուրբ ծննդյան օրերին, իսկ որոշ հատվածներում հաշտեցումը շատ կարճ է եղել և դուրս չի եկել զոհվածներին թաղելու համար անհրաժեշտ օրերի ժամկետից։ Հաջորդ, 1915 թվականին զինվորների որոշ խմբեր նորից են համաձայնության եկել հակառակորդների հետ` Սուրբ ծննդյան օրերին կրակը դադարեցնելու վերաբերյալ, սակայն 1914 թվականի իրադարձությունների կրկնությունն արդեն չի եղել, մասամբ` երկու կողմերում հաստատված խիստ հրամանատարական վերահսկողության պատճառով, որով կտրուկ արգելվել է եղբայրացման ցանկացած դեպք։ Հաշտեցումները հատուկ էին ոչ միայն Սուրբ ծննդյան օրերին և ցույց էին տալիս «ապրիր և ուրիշներին թույլ տուր ապրել»-ու տրամադրությունները, երբ անմիջական մոտիկության վրա գտնվող հետևակ զորքերը դադարեցնում էին բացահայտ ագրեսիվ պահվածքն ու հաճախ սկսում էին փոքրիկ «եղբայրացումներ»` զրուցելով միմյանց հետ կամ իրար ծխախոտ փոխանցելով։ Որոշ հատվածներում պատահել են ռազմաճակատի որոշ հատվածներում կրակի դադարեցման դեպքեր, երբ մի կողմից դուրս են եկել չեզոք գոտի` զոհված զինվորների մարմինները վերցնելու։ Որոշ դեպքերում լուռ համաձայնություն է եղել չկրակելու հանգստացող, վարժություններ անող կամ տեսադաշտում աշխատող հակառակորդի վրա։
Նախապատմություն
Պատերազմի առաջին ամիսները հաջող էին Բելգիայի տարածքով Ֆրանսիայի վրա հարձակված գերմանական զորքերի վրա։ Գերմանացիները հասել էին Էնա գետի հովիտ, որտեղ ստեղծել էին պաշտպանողական դիրքեր։ Հաջորդ ճակատամարտում դաշնակիցների զորքերն ի վիճակի չէին ճեղքել գերմանական պաշտպանական գծերը, և ռազմական գործողություններն արագորեն դառնում են ռազմավարական փակուղի. կողմերից ոչ մեկը պատրաստ չէր զիջել, և երկու բանակներն էլ արագորեն սկսում են ամրացնել խրամատային համակարգերը։ Հյուսիսում, գերմանական բանակի գծից աջ, որոշակի ռազմաճակատային գիծ գոյություն չուներ, և երկու կողմերն էլ մի քանի անգամ փորձել են օգտագործել այդ «անցքը», որպեսզի միմյանց շրջանցեն, իսկ դրան հաջորդած Վազք դեպի ծով գործողության ժամանակ երկու կողմերն էլ մի քանի անգամ բախվել են, և յուրաքանչյուրը փորձել է առաջ շարժվել` սպառնալով ճակատի ծայրում գտնվող հակառակորդին։ Մի քանի ամսվա պայքարից հետո, որի ընթացքում բրիտանական զորքերը հեռացվել էին Էնա գետից ու շարժվել էին դեպի հյուսիս, Ֆրանդրիա, հյուսիսային կողմը վեր էր ածվել նույնանման փակուղու։ Նոյեմբերին ձևավորվել է չընդհատվող ռազմաճակատ, որն անցնում էր Հյուսիսային ծովից մինչև շվեյցարական սահման, երկու կողմում հակառակորդ զորքերը պատրաստում էին պաշտպանական դիրքեր ։
Սուրբծննդյան պատրաստություն
1914 թվականի Սուրբ ծննդյան նախօրերին եղել են մի քանի խաղաղ նախաձեռնություններ։ Սուրբծննդյան բաց նամակները, ուղղված «Գերմանիայի և Ավստրիայի կանանց», հանրայնորեն խաղաղության կոչ էին անում։ Դրանք ստորագրված էին 101 բրիտանացի կին-սուֆրաժիստների կողմից ։ Հռոմի պապ Բենեդիկտ 15-րդը 1914 թվականի դեկտեմբերի 7-ին պաշտոնական հաշտեցման կոչ է արել պատերազմող երկրների կառավարություններին ։ Նա ասել է, որ «զենքերը կարող են լռել գոնե մեկ օր, երբ երգում են հրեշտակները» ։ Այս փորձն, ամեն դեպքում, պաշտոնական մերժում է ստացել։
1914 թվականի Սուրբ Ծնունդ
Չնայած հաշտության վերաբերյալ որևէ պաշտոնական հաղորդագրություն չի եղել, մոտ 100 հազար բրիտանացի և գերմանացի զինվորներ մասնակցել են ռազմական գործողությունների ոչ պաշտոնական դադարեցմանն Արևմտյան ռազմաճակատի ամբողջ երկայնքով ։ Առաջին հաշտությունն սկսվել է 1914 թվականի դեկտեմբերի 24-ին, Սուրբ ծննդյան նախօրեին, երբ գերմանացի զորքերն սկսել են զարդարել Իպրի շրջանում գտնվող խրամատի հրապարակը։ Երկու կողմերից զինվորները տանից բազմաթիվ ծանրոցներ էին ստացել, որոնց մեջ բացի տաք հագուստը, կային նաև սուրբծննդյան նվերներ ու անգամ եղևնու ճյուղերով ծաղկաշղթաներ։ Գերմանացիներն սկսել են նրանից, որ մոմեր են դրել իրենց խրամատների ու զարդարված եղևնիների վրա (այդ գործընթացի լուսանկարները պահպանվել են) և շարունակել են տոնակատարությունը սուրբծննդյան երգերով։ Բրիտանացիները պատասխանել են իրենց երգերով։ Կողմերը շարունակել են միմյանց սուրբծննդյան բարեմաղթանքներ բացականչել։ Գերմանացի զինվորները հակառակորդներին շնորհավորել են անգլերենով. «A happy Christmas to you, Englishmen!» («Շնորհավոր Սուրբ Ծնունդ, անգլիացիներ»)։ Պատասխանը հնչել է այսպես. «Same to you, Fritz, but dinna o’er eat yourself wi' they sausages!» («Ձեզ նույնպես, Ֆրիցներ, շատ երշիկ չուտեք»)։ Դրանից հետո զինվորներն սկել են անցնել չեզոք գոտի, հանդիպումներ են եղել, որտեղ զինվորները կիսվել են փոքրիկ նվերներով` ուտելիքով, ծխախոտով, ալկոհոլով և հուշանվերներով։ Այդ երեկո հրետանին լռել է տարածքում։ Հաշտությունը հնարավորություն է տվել չեզոք գոտուց վերցնել զոհված զինվորների մարմինները` դրանք իրենց գոտիներում թաղելու համար։ Զինվորները զոհվածների համատեղ թաղումներ են կազմակերպել։ Եղբայրացումն, ամեն դեպքում, միանշանակ անվտանգ չի եղել, որոշ դեպքերում հակառակորդը կրակել է զինվորների վրա։ Շատ հատվածներում հաշտեցումը տևել է միայն սուրբծննդյան գիշերը, որոշ դեպքերում այն ձգվել է մինչև Նոր տարի ։ Այդ ժամանակ բրիտանական բանակում ծառայող Բրյուս Բարնսֆատերը գրել է. «Ես հանուն որևէ բանի չէի կարող բաց թողնել այդ յուրահատուկ ու տարօրինակ Սուրբ Ծնունդը։ Ես նկատեցի մի գերմանացի սպայի` լեյտենանտի։ Ես կոլեկցիոներ եմ և նրան ակնարկեցի, որ հավանել եմ իր քորոցներից մի քանիսը։ Ես ունելիով մի քանի քորոց հանեցի նրա հագուստի վրայից ու դրեցի դրանք գրպանս։ Փոխարենը ես նրան տվեցի իմ քորոցներից երկուսը։ Ի վերջո, ես տեսա, որ մեր գնցարորդներից մեկը, որ մի քիչ վարսավիր է, կտրում է գերմանացի զինվորներից մեկի անբնական երկար մազերը» ։ Գեներալ սըր Հորացիո Սմիթ-Դորենը, բրիտանական 2-րդ կորպուսի հրամանատարը, իրադարձությունների մասին տեղեկացվելուց հետո խիստ նկատողություն է արել և հրաման է արձակել խստորեն արգելել ցանկացած ընկերական շփում գերմանական զորքերի հետ։ Հաշտեցման դեմ է եղել նաև այն ժամանակ բավարական 16-րդ պահեստային հետևակային գնդի երիտասարդ եֆրեյտոր Ադոլֆ Հիտլերը։
Ֆրանս-գերմանական հաշտություն
Վոգեզի լեռներից մեկում դիրքեր պահող գերմանական գնդում գտնվող Ռիխարդ Շիրմանը զեկույց է գրել 1915 թվականի դեկտեմբերին տեղի ունեցած իրադարձությունների մասին։ «Երբ որ Վոգեզի գյուղերում հնչեցին սուրբծննդյան զանգերը, ինչ-որ ֆանտաստիկ հակառազմական երևույթ տեղի ունեցավ գերմանացի ու ֆրանսիացի զորքերի հետ, որոնք տարերայնորեն դադարեցրին ռազմական գործողություններն ու հորինված «հոսթելներ» սարքեցին. նրանք միմյանց էին մոտենում լքված խրամատների միջով, իրար գինի, կոնյակ, ծխախոտ, սև հաց, թխվածք ու խոզապուխտ էին փոխանցում։ Դա նրանց այնքան ուժեղր էր ուրախացնում, որ նրանք լավ ընկերներ մնացին նաև Սուրբ Ծնունդից հետո»։ Ռազմական կարգապահությունը շուտով վերականգնվում է, սակայն Շիրման մեկնաբանելով այդ իրադարձությունը, կարծում էր, որ «բոլոր կողմերի մտածող մարդիկ պետք է հանդիպման համապատասխան վայրեր ունենան, որտեղ նրանք կարող են ծանոթանալ միմյանց»։ Հետագայում, 1919 թվականին նա ստեղծել է Հոսթելների գերմանական ասոցիացիան։
Հասարակության արձագանք
Հաշտության մասին հաղորդագրությունները չէին հասնում հասարակությանը հաջորդ մեկ շաբաթվա ընթացքում, քանի որ մամուլին ոչ պաշտոնապես արգելվել էր լուսաբանել իրադարձությունները։ Արգելքն ի վերջո խախտում է The New York Timesը դեկտեմբերի 31-ին։ Անգլիական թերթերն արագ հետևում են դրա օրինակին` տպագրելով զինվորների բազմաթիվ հաղորդագրություններ` թարգմանություններով, նամակներ` ուղղված ընտանիքներին և խմբագրական հոդվածներ «զարմանալի պատերազմի ամենամեծ անակնկալներից մեկի մասին»։ Հունվարի 8-ին իրադարձության նկարները լայնորեն տարածվել էին մամուլում, իսկ բրիտանական երկու մեծ թերթեր` Daily Mirror-ն ու Daily Sketch-ը օրվա համարի առաջին էջում տպագրել էին միմյանց հետ ծիծաղող ու երգող բրիտանացի ու գերմանացի զինվորներին։ Մամուլի արձագանքն ընդհանուր առմամբ դրական էր. Times-ը հավանություն է տվել երկկողմանի «բարությանը», իսկ Mirror-ը ափսոսանք է հայտնել, որ «աբսուրդն ու ողբերգությունը» նորից են սկսվելու. : Տեղեկատվության տարածումը Գերմանիայում առավել «խուլ» էր, որոշ թերթեր խիստ քննադատության են ենթարկել հաշտությանը մասնակցելը և չեն հրապարակել լուսանկարներ։ Ֆրանսիայում այդ ժանանակ բավականին խիստ էր մամուլի հանդեպ գրաքննությունը, ինչը նշանակում էր, որ տեղեկատվության տարածումը հնարավոր էր միայն զինվորների նամակների կամ հիվանդանոցներում պառկած վիրավորների պատմությունների միջոցով : Ամեն դեպքում, մամուլն ստիպված էր որևէ կերպ անդրադառնալ տարածված լուրերին` վերատպագրելով պետական հաղորդագրություններն այն մասին, որ թշնամու հետ եղբայրացումը դավաճանություն է, իսկ հունվարի սկզբին հրապարակվում է պաշտոնական հաղորդագրություն այն մասին, որ հաշտեցումը տեղ է ունեցել ռազմաճակատի միայն մի քանի հատվածներում և ըստ էության եղել է պարզապես երգերի փոխանակում, որն արագորեն վերաճել է փոխհրաձգության։ 1933 թվականին Առաջին աշխարհամարտի մասնակից, նացիոնալ-սոցիալիստ գրող Հանս Ստեգուվեյտի կողմից գրված «Պետերմանը խաղաղություն է ստեղծում կամ պատմություն գերմանական զոհի մասին» պատմվածքում գերմանացի զինվորը, որ Սուրբ Ծնունդը նշել էր ընկերների հետ երգելով ու լուսավոր եղևնի էր դրել խրամատների միջև, զոհվում է թշնամու գնդակից։ Ավելի ուշ, երբ ընկերները գտնում են նրան, տեսնում են, որ թշնամու դիպուկահարները խփել են տոնածառի վրայի բոլոր մոմերը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմ Կատեգորիա:Հաշտության համաձայնագրեր
Հառասթայի շրջան
Հառասթայի շրջան (ناحية حرستا), շրջանի կարգավիճակ ունեցող վարչատարածքային միավոր Սիրիայի Արաբական Հանրապետությունում։ Գտնվում է երկրի հարավում՝ Ռիֆ Դիմաշկ մարզում։ Հանդիսանում է Դումայի գավառի յոթ շրերջաններից մեկը։
Վարչական կենտրոնն Հառասթա քաղաքն է։ 2004 թվականի տվյալներով բնակչությունը կազմել է 88,816 մարդ ։ Քաղաքն ու շրջակա ավանները կազմում են 25.64 քառ.կմ տարածք։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սիրիայի շրջաններ Կատեգորիա:Դումայի գավառ
Ռույի Սասե
Ռույի Սասե (Rouilly-Sacey), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Օբ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 328 մարդ, բնակչության խտությունը` 16.84 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 19.48 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 155 կմ արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից` 70 կմ հարավ, Տրուա քաղաքից` 15 կմ արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 247 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 189-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 58։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 76,5 %։ 189 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 176 անձ (100 տղամարդ և 76 կին)։ Գործազուրկ են եղել 13 անձ (6 տղամարդ և 7 կին)։ 58 անաշխատունակներից 18-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 33-ը` թոշակառուներ, իսկ 7-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Պինտադաս
Պինտադաս (Pintadas), համայնք Բրազիլիայում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Բաիա նահանգի հյուսիսկենտրոնական մարզում։ Մտնում է Ֆեյրա դի Սանտանայի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 11 308 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 531,4 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 21,4 մարդ/կմ²։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1985 թվականի մայիսի 9-ին։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բաիա նահանգի բնակավայրեր
Օրենքից դուրս արքան
«Օրենքից դուրս արքան» (Outlaw King), 2018 թվականի պատմական ֆիլմ, որը նկարահանվել է ռեժիսոր Դևիդ Մակքենզիի կողմից։ Ֆիլմի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2018 թվականի սեպտեմբերի 6-ին Տորոնտոյում տեղի ունեցած կինոփառատոնում ։
Սյուժե
Պատմություն թե ինչպես է Շոտլանդիայի արքա Ռոբերտ Ա Բրյուսը Շոտլանդիայի անկախության համար պատերազմ սկսել Անգլիայի հետ, որը տեղի էր ունեցել 14-րդ դարի սկզբին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2018 ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան պատմական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների պատմական ֆիլմեր Կատեգորիա:Իրական դեպքերի վրա հիմնված դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Իրական դեպքերի հիման վրա նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան կենսագրական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր մահվան մասին Կատեգորիա:2018 դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Netflix-ի արտադրության ֆիլմեր
Պիրաի դու Նորտի
Պիրաի դու Նորտի (Piraí do Norte), համայնք Բրազիլիայի հյուսիսարևելյան տարածաշրջանում՝ Բաիա նահանգի կազմում   ։ Գտնվում է Բաիա նահանգի հարավային մարզում։ Մտնում է Վալենսայի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 20 183 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 227,638 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 35,1 մարդ/կմ²։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 198 թվականի փետրվարի 24-ին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բաիա նահանգի բնակավայրեր
Դրագան Նիկոլիչ
Դրագան Նիկոլիչ (իրականը՝ Դրագոսլավ Նիկոլիչ, Драгослав (Драган) Николић, ), սերբ թատրոնի և կինոյի դերասան։
Կենսագրություն
Սովորել է Բելգրադի Դրամատիկ արվեստի ակադեմիայում։ Առաջին անգամ նկարահանվել է կինոյում 1964 թվականին։ 1967 թվականին խաղացել է Ժիվոին Պավլովիչի «Երբ ես կլինեմ մեռած և սպիտակ» ֆիլմում, որը համարվում է նրա հիսունամյա գործունեության մեկնարկը և բերեց մեծ ճանաչվածություն։ 1969 թվականին դարձել «Արհեստանոց 212» թատերական խմբի անդամ, խաղացել է գլխավոր դերեր «Վարպետը և Մարգարիտան», «Հատակում» և այլ ներկայացումներում։ Հանդես է եկել տարբեր ժանրերի բազմաթիվ ֆիլմերում և կերտել է տարատեսակ կերպարներ՝ դառնալով սերբական կինոյի ամենաճանաչված դերասաններից մեկը։ 2000 թվականին նա ստացել է Pavle Vuisić մրցանակը աշխատանքում ձեռքբերումների համար։ 2011-2013 թվականները դարձել է հեռուստատեսային «Ո՞վ է ուզում դառնալ միլիոնատեր» խաղի սերբական տարբերակի վարողը։
Նրա ամենաճանաչված դեր եղել է Պրլեն՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի զինվորը, որին մարմնավորել է Otpisani և Povratak otpisanih հեռուստատեսային սերիալներում։
Անձնական կյանք
Ավագ եղբայրը ռեժիսոր և սցենարիստ Ժիվկո Նիկոլիչն է։ Կինը դերասանուհի Միլենա Դրավիչն է, որի հետ համատեղ վարել է 1970-ականների թեթև ժանրի Obraz uz obraz («Կողք կողքի») հեռուստատեսային շոուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սերբ դերասաններ
Հարվածային ալիք
Հարվածային ալիք, գերձայնային արագությամբ տարածվող անցումային բարակ տիրույթ, որում տեղի է ունենում նյութի խտության, ճնշման, ջերմաստիճանի և արագության թռիչքաձև մեծացում։ Հարվածային ալիք առաջանում է պայթյունների, գերձայնային արագությամբ բութ մարմինների թռիչքի, էլեկտրական հզոր պարպումների դեպքում և այլն։ Պայթյունի տեսությունում որպես հարվածային ալիք հասկանում են միջավայրի (սովորաբար օդի) այն ամբողջ զանգվածը, որը սեղմվում և շարժման մեջ է դրվում, իսկ սեղմված և չգրգռված միջավայրերի բաժանման շարժվող մակերևույթն անվանում են հարվածային ալիքի ճակատ։ Միջուկային պայթյունի դեպքում շրջապատող միջավայրում (օդում, ջրում կամ գրունտում) հարվածային ալիքի առաջացման վրա ծախսվում է պայթյունի էներգիայի մոտ 50%-ը։
Տես նաև
Կատեգորիա:Հիդրոդինամիկա
Յանոշ Սենտագոթայի
Յանոշ Սենտագոթայի (János Szentágothai, իսկական անունը՝ Յանոշ Շիմերտ, ), հունգարացի գիտնական, կազմախոս և ֆիզիոլոգ, նյարդակենսաբան, մանկավարժ, պրոֆեսոր, նյարդակենսաբան, ֆունկցիոնալ նյարդահյուսվածքաբանության գիտական դպրոցի հիմնադիրը։ Եղել է Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիայի նախագահ (1977-1985), ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի (1976 թվականից) և ԽՍՀՄ բժշկական գիտությունների ակադեմիայի (1982 թվական) արտասահմանյան անդամ։ Հունգարիայի Կոշութի անվան պետական մրցանակի դափնեկիր (1950)։
Կենսագրություն
Յանոշ Շիմերտը ծնվել է 1912 թվականի հոկտեմբերի 31-ին Բուդապեշտում։ Բժշկություն է սովորել Բազելի ու Բուդապեշտի համալսարաններում։ 1940 փոխել է ազգանունը՝ Շիմերտ ազգանվան փոխարեն վերցնելով Սենտագոթայի ազգանունը։
1936 թվականից աշխատել է Բուդապեշտի համալսարանում։ 1946-1963 թվականներին եղել է Պեչի համալսարանի բժշկական դպրոցի անատոմիայի ամբիոնի վարիչ։ 1963 թվականին դարձել է համալսարանի անատոմիայի ամբիոնի պրոֆեսոր։ Միաժամանակ զբաղեցրել է Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիայի նախագահի պաշտոնը։
Յանոշ Սենտագոթային 1948 թվականից եղել է Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ, 1967 թվականից՝ իսկական անդամ, իսկ 1977-1985 թվականներին գլխավորել է Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիան։ 1976 թվականին դարձել է ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի անդամ, իսկ 1982 թվականին՝ ԽՍՀՄ բժշկական գիտությունների ակադեմիայի անդամ, եղել է նաև ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիայի արտասահմանյան անդամ (1982), Գերմանիայի բնախույզների «Լեոպոլդինա» ակադեմիայի անդամ և այլն։
1985-1994 թվականներին Յանոշ Սենտագոթային եղել է Հունգարիայի ազգային խորհրդարանի պատգամավոր։ 1980-ական թվականների վերջին դարձել է կումունիստական կառավարությանն ընդդիմադիր Հունգարական դեմոկրատական ֆորումի ակտիվիստ։
Յանոշ Սենտագոթային մահացել է 1994 թվականի սեպտեմբերի 8-ին Բուդապեշտում սրտի կաթվածից։
Գիտական գործունեություն
Յանոշ Սենտագոթային զբաղվել է նյարդային համակարգի ֆիզիոլոգիայի, կազմաբանության, մակրո- և միկրոդիտակային կառուցվածքի հետազոտությամբ։ Ուսումնասիրել է նյարդային կենտրոնների կառուցվածքը, գլխուղեղի ու ողնուղեղի նյարդահումորալ կարգավորումների մեխանիզմները, նյարդային համակարգի ազդեցությունը էնդոկրին գործառույթների վրա։
Էլեկտրոնային միկրոսկոպիայի մեթոդների միջոցով ուսումնասիրել է ռեֆլեկտորային պարզ ուղիների կառուցվածքն ու սինապտիկ կապերը, զգայական համակարգերի ու ակնաշարժական լաբիրինթոսային ռեֆլեքսների մեխանիզմներն ու ուղիները։ 1968 թվականին ուշադրություն է դարձրել նախասինապտիկ արգելակման հայեցակարգի աքսոնալ կապերի կազմաբանության մեջ առկա անհամապատասխանությունների վրա։ Նրա մի շարք աշխատություններ վերաբերում են հիպոթալամուսի ու գլխուղեղի կեղևի կապերին ու կառուցվածքին։ Ստեղծել է նյարդային համակարգի մի շարք կոնցեպտուալ մոդելներ (1976)։
Հեղինակել է «Մարդու անատոմիայի ատլասը» (1946—1975)։ Եղել է «Ակտա մորֆոլոգիկա» (1951 թվականից) և «Ակտա բիոլոգիկա» (1955 թվականից) ամսագրերի խմբագիրներից մեկը։
Մրցանակներ
ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի գլխավոր ասամբլեայի որոշմամբ՝ Յանոշ Սենտագոթայիի ծննդյան 100-ամյակի առթիվ 2012 թվականը հայտարարվել է Յանոշ Սենտագոթայիի տարի          ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հունգարացի գիտնականներ Կատեգորիա:Հունգարացի ֆիզիոլոգներ Կատեգորիա:Հունգարացի մանկավարժներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի արտասահմանյան անդամներ Կատեգորիա:Կոշութի մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Լոնդոնի թագավորական միության արտասահմանյան անդամներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի արտասահմանյան անդամներ Կատեգորիա:Շվեդիայի գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի արտասահմանյան անդամներ Կատեգորիա:Բուդապեշտի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ արտասահմանյան անդամներ
Պապուական պինգվին
Պապուական պինգվին (Pygoscelis papua), անտարկտիկական պինգվիններ ցեղի կենդանի։ Ազգակից է Ադելի պինգվինին (Pygoscelis adeliae) և Անտարկտիկական պինգվինին (Pygoscelis antarctica)։ Պապուական պինգվինները բնակվում են սուբանտարկիկական կղզում։ Հանդիպում է Ֆոլկլենդյան կղզիներում, Հարավային Ջորջիայում (South Georgia, Isla Georgias del Sur), Կերգելեն կղզիներում։
Նկարագիր
Կայսերական (Aptenodytes forsteri) և թագավորական պինգվիններից (Aptenodytes patagonicus) հետո ամենամեծ պինգվինն է։ Արուները կարող են ունենալ 9 կգ քաշ, իսկ էգերը՝ 7,5 կգ։ Հասուն առանձնյակների հասակը 75—81 սմ է ։ Ջրի տակ կարողանում են զարգացնել 36 կմ/ժամ արագություն, որով առանձնանում են մյուս պինգվիններից։ Կարող են սուզվել մինչև 200 մետր խորությամբ։ Նրանց բնական թշնամիներից են ծովային ընձառյուծը (Hydrurga leptonyx)։ Ծովային թռչունները վտանգավոր չեն հասուն առանձնյակների համար, բայց վնասում են փոքրերին և տանում պինգվինների ձվերը։
Մարմնի վերին մասը սև գույն ունի, մուգ մոխրագույն, դիմացից՝ սպիտակ։ Կտուցը նարնջադեղնավուն էկամ կարմիր՝ սև վերջավորությամբ։ Թաթերը նարնջագույն են կամ մուգ նարնջագույն։
Էգը սովորաբար ձվադրում է 2 ձու։ Ձվերի վրա նստում են զույգով։ Ինկուբացիոն շրջանը տևում է 34 օր։ 14 շաբաթ անց ձագերն սկսում են ծով դուրս գալ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պինգվիններ
Տերեսա Պարոդի
Տերեսա Ադելինա Սելարես (Teresa Adelina Sellarés, առավել հայտնի է որպես Տերեսա Պարոդի, ), արգենտինացի երգիչ, երգահան։ 2014 թվականի մայիսի 6-ից մինչև 2015 թվականի դեկտեմբերի 9-ը զբաղեցրել է Արգենտինայի մշակույթի նախարարի պաշտոնը ։ Եղել է Mercosur-ի խորհրդարանի փոխխոսնակ և 2015 թվականի դեկտեմբերի 10-ից մինչև 2016 թվականի հոկտեմբերի 6-ը՝  ներկայացնելով Արգենտինայի հանրապետական շրջանը ։ 2015 թվականին ընտրվել է Հաղթանակի ճակատ ձախ պերոնիստական կուսակցության շարքերում ։
Կենսագրություն
Տերեսա Ադելինա Սելարեսը ծնվել է Կորրիենտեսում։ Երաժշտության աշխարհ մուտք է գործել, երբ ինը տարեկանում սովորել է երգել և կիթառ նվագել։ Նրա տատիկը հաճախակի երաժշտական փառատոներ է անցկացրել Պարանա գետի երկայնքով իր ֆերմայում։ Այնտեղ Տերեսան սովորել է չամամե (արգենտինական ժողովրդական երաժշտության պարային ժանր), ինչպես նաև սամբա, չակարերա, ուայնոս, կուեկաս և հարավաարգենտինյան այլ հանրահայտ ժողովրդական երաժշտությունների ժանրեր։ Հետագայում հանդես է եկել բազմաթիվ երիտասարդական փառատոներում։ 1967 թվականին ամուսնացել է համակարգային վերլուծաբան Գիլերմո Պորոդիի հետ, և ունեցել են երկու երեխա ։ Երկուսն էլ ակտիվ գործունեություն են ծավալել ձախակողմյան Երիտասարդ պերոնիստական կուսակցությունում ։ 1976 թվականին ամուսինը կարճ ժամանակով կալանավորվել է իշխանությունը վերցրած բռնապետության ժամանակ, որի արդյունքում Կորրիենտեսում կորցրել է աշխատանքը, 1979 թվականին զույգը տեղափոխվել է Բուենոս Այրես ։
Պարոդին 30 ալբոմներում ստեղծել է մոտավորապես 500 երգեր և անընդմեջ մասնակցել է Արգենտինայի Հանրապետության հազարավոր ժողովրդական փառատոների, ինչպես նաև Սան Դիեգոյի, Հյուսթոնի, Վաշինգտոնի, Նոր Օռլեանի, Նյու Յորքի, Լոս Անջելեսի, Մայամիի, Սանտյագո դե Կոմպոստելայի, Փարիզի, Բրյուսելի, Կուբայի, Մեքսիկայի, Չիապասի, Մոնտերեյի, Անտվերպի, Ցյուրիխի, Բարսելոնայի, Մատարոյի, Ստոկհոլմի, Ամստերդամի, Սան Պաուլոյի, Բեռլինի, Սևիլիայի, Թել Ավիվի, Երուսաղեմի, Սարագոսայի, Կիտոյի և Ասունսկոնի փառատոներին ։
Մշակույթի քարտուղարության խրախուսման մասին որոշումից հետո այն վերափոխվել է նախարարության և 2014 թվականի մայիսի 7-ին նախագահ Քրիստինա Ֆերնանդես դե Կիրչները Պարոդիին առաջադրել է որպես մշակույթի առաջին նախարար ։
Հարսանեկան երգեր
Հարսանեկան երգեր, ժողովրդական հնագույն ավանդական ծեսի՝ հարսանիքի առանձին դրվագներին հատկացված հատուկ երգերի ու պարերգերի շարք, որ տարբեր ժողովուրդների մոտ, նրանց պատմական կենցաղի ու սովորույթների համեմատ, ունի իր մեջ ընդգրկվող միավորների քանակի, նրանց բնույթի ու հերթականության տեսակետից որոշակի առանձնահատկություններ, միաժամանակ՝ ընդհանրություններ։ Տարբեր ժողովուրդների մոտ պահպանվել է տարբեր չափով։ Հայկական հարսանեկան երգերի շարքը, ըստ Կոմիտասի կազմված է շուրջ 100 միավորից. դրանք «...թերևս բեկորներն են հայ բնապաշտական շրջանեն մնացած՝ քրիստոնյա քողով պարուրված», քանի որ «Բոլոր երգերու մեջ գիրկընդխառն կերթա մարդկային ու բնության կյանքը։ Կերգվին ամուսնության ու բնության գարունը, որ լուսնեկի ցողով ու արևի շողով կծլի»։ Խիստ բազմազան են այդ երգերի բանաստեղծական թեմաները՝ վերաբերելով փեսային ու հարսին, նրանց ծնողներին, ընկերներին ու ընկերուհիներին, ծեսի մյուս «դերակատարներին», պարզապես հանդիսականներին, հատուկ արարողություններին (օր.՝ «հարսանեկան ծառի» օրհնելը) և այլն։ Հատկապես հետաքրքրական են ծաղկոց երգերը, որ «երգում են հարսնացուի մոտիկ ընկերուհիները, պսակի նախընթաց գիշերը մինչև լույս, նրան զուգելու, զարդարելու ժամանակ»։ Ընդարձակ է հարսանեկան երգերի հուզական տրամադրությունների դիապազոնը՝ ջերմեռանդ աղոթքից ու ծանրաբարո բարեմաղթությունից մինչև սրամիտ կատակը, խորունկ վշտից (հարսի՝ հորական տնից բաժանվելու կապակցությամբ) մինչև անկաշառ ուրախությունն ու խրախճանքը։ Բազմազան են նաև հարսանեկան երգերի կոմպոզիցիոն միջոցներն ու կատարողական հատկանիշները՝ ընդգրկելով ռեչիտատիվ ու եղանակավոր երգեցողության բոլոր տեսակներով կատարվող արական ու իգական մեներգեր, մեներգչի և խմբի, նաև երկու խմբի հարց ու պատասխանային զուգերգեր և այլն։ Խոր հնությամբ են բուրում «Վարդ, զքե չըմ սիրի» հարսին գովերգող ու մխիթարող և «Դուն հալալ մերիկ» նրա հրաժեշտի երգերը, լրջությամբ են առանձնանում փեսային ու նրա ծնողներին նվիրված «Մեր թագվորն էր խաչ» և «Գացեք բերեք թագվորամեր» երգերը, անկեղծ հումոր է պարունակում «էն դիզան, տեսեք էն որն ի» երգ-հանելուկը, որի միջոցով ծաղրում են գյուղի հասարակության անարժան անդամներին և գովերգում փեսային ու հարսին, նրանց մեծարելով որպես «թագավոր» և «թագուհի»։ Հարսանիքի երաժշտությունը ընդգրկում է նաև նրա առանձին դրվագներին հատկացված հատուկ պարերգեր և նվագարանային եղանակներ (սրանցից մեկը Շիրակի շրջանում «Կալոսի պռկեն» սրամիտ անվանումով տարածված զուռնայի հանդիսավոր եղանակն է)։ Հայկական հարսանեկան երգերը դեռևս լրիվ հավաքված-գրառնված չեն, դրանք ունեն բազմաթիվ տեղային տարբերակներ։ Կոմիտասը, հարսանեկան երգերից կազմելով երկու երգաշար (սյուիտ), մշակել է ակապելլա երգչախմբի համար։
Կատեգորիա:Հարսանիք Կատեգորիա:Երաժշտություն ըստ ժանրերի
Ռույի Սեն Լու
Ռույի Սեն Լու (Rouilly-Saint-Loup), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Օբ գավառում ։