cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Անտոն Նազարոս Ապրակունեցի
Կենսագրական համառոտ տեղեկություններ
1670-1673 թվականներին Պարսկաստանի Շահի դեսպանական հանձնարարությամբ եղել է Եվրոպայում (Ֆրանսիա, Իտալիա)։ 1673 թվականին այցելել է Վենետիկ, ապա Հռոմ, որտեղ այցելել է Հռոմի պապին ։
1674 թվականին ճամփորդել է Փարիզ։ Իր դեսպանության ճանապարհորդական նոթերը գրի է առել, որը Ք. Պատկանյանը զետեղել է «Նշխարք մատենագրութեան հայոց» ժողովածուի մեջ։ Այս ճանապարհորդական նոթերը 1899 թվականին տպագրվել են նաև «Բանասեր» հանդեսում և թարգմնվել Ֆրանսերեն (թարգմանիչ Մ. Բրոսե)։ Այժմ պահվում են Փարիզի Ազգային Մատենադարանում ։
Անտոն Նազարոս Ապրակունեցին հեղինակել է նաև խրատական բովանդակության երկ ։
Եվրոպական երկրներ կատարած ճանապարհորդությունից վերադառնալուց հետո՝ 1684 թվականին, եղել է իր հայրենի Ապրակունիս գյուղում գտնվող Սուրբ Կարապետ վանքի վանահայր ։
Ընտանիք
Անտոն Նազարոս Ապրակունեցին եղել է Օգոստիանոս Բաջենցի եպիսկոպոսի քեռորդին կամ եղբորորդին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ կրոնական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ դիվանագետներ Կատեգորիա:Հայ գրողներ
Վարվառա Լեպյոշկինայի քաղաքային դաստակերտ
Վարվառա Լեպյոշկինայի քաղաքային դաստակերտ (Городская усадьба Варвары Лепёшкиной), դաստակերտ Մոսկվայում։ Հասցեն՝ Զնամենկա փողոց, տուն 10, շինություն 1։ Մշակութային ժառանգության տարածաշրջանային նշանակության օբյեկտ է ։
Պատմություն
Ժառանգական պատվավոր քաղաքացի Վարվառա Յակովլևնա Լեպյոշկինան 1884 թվականին ձեռք է բերել Մ. Պ. Արբուզովայի դաստակերտի հյուսիսային մասը, որտեղ ավելի վաղ այգի էր։ Էլ ավելի վաղ՝ XVIII դարում, Արբուզովայի կալվածքը Լևաշովի կալվածքի մի մասն էր ։
Վարվառա Յակովլևնայի պատվերով ճարտարապետ Բորիս Ֆրեյդենբերգը նախագծել է երկհարկանի քարե տուն, որը կառուցվել է 1888-1890 թվականներին։ Շենքի ճակատները կոպտատաշ քարից են և զարդարված են էկլեկտիզմի ոգով։ Դեկորի առավել հետաքրքրական տարր է անկյունային էրկեր-պատշգամբը՝ կողքերին կարիատիդների քանդակներով։ Գլխավոր ճակատին գտնվում է դեպի փողոց դուրս եկող մուտքի թմբուկը, որը սահմանակից է դաստակերտի նախշազարդ մետաղյա ցանկապատին։ Գլխավոր ճակատը դեկորներով զիջում է դեպի այգի դուրս եկող կողային ճակատին ։
Դաստակերտի տիրուհու հայրը եղել է վաճառական Յակով Վասիլևիչ Պրոխորովը՝ Երեք Լեռների Պրոխորովյան մանուֆակտուրայի համաղեկավարներից մեկը։ Վարվառա Յակովլևնայի ամուսինը՝ Վասիլի Սեմյոնովիչը, որի հետ հարսանիքը կայացել է 1850-ական թվականներին, 1-ին գիլդիայի վաճառական Սեմյոն Լոգինովիչ Լեպյոշկինի որդին էր։ Ընտանիքը զբաղվել է բարեգործությամբ, 39 տարեկանում ամուսնու մահից հետո Վարվառա Յակովլևնան շարունակել է այդ զբաղմունքը։ Այսպես, 1887 թվականին բացվել է կանանց մասնագիտական ուսումնարան, որն անվանվել է Վարվառա Յակովլևնայի մահացած դստեր անունով (Պյատնիցկայա փողոց, տներ 48 և 50)։ Զնամենկայի առանձնատունը կառուցվել է որդու ամուսնությունից հետո, որին նա թողել էր նախորդ տունը ։
1901 թվականին Վարվառա Յակովլևնան մահացել է, այդ ժամանակ նրան արդեն պատկանում էր Արբուզովայի ողջ կալվածքը։ Լեպյոշկինայի որդուց տունը 1910 թվականին ձեռք է բերել «Նիկիտա Պոնիզովկինի որդիներ» Արդյունաբերական-առևտրային ընկերակցության վարչության նախագահ Անդրեյ Անդրեևիչ Պոնիզովկինը։ Ավելի ուշ՝ 1916 թվականին, նա եղբոր հետ հիմնադրել է Մոսկվայի-Վոլգայի-Բաքվի նավթարդյունաբերական ընկերակցությունը ։
Խորհրդային իշխանության ժամանակ դաստակերտն ազգայնացվել է։ Սկզբնապես այստեղ գործում էր Կոմունիստական ակադեմիան, ապա՝ Գիտությունների ակադեմիայի պետության և իրավունքի ինստիտուտը։ 1930-ական թվականներին տանն ավելացվել է ևս երկու հարկ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1890 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Մոսկվայի շենքեր և կառույցներ
Սամվել Սերգեյի Ապրեսյան
Սամվել Ապրեսյան (6 փետրվարի, 1963, Թալիշ, Մարտակերտի շրջան - 6 դեկտեմբերի, 1990, Թալիշ), հայ ազատամարտիկ, Արցախյան ազատամարտի մասնակից։
Կենսագրություն
Սամվել Ապրեսյանը ծնվել է 1963 թ. փետրվարի 6-ին Մարտակերտի շրջանի Թալիշ գյուղում։ Ավարտել է տեղի միջնակարգ դպրոցը։ Ծառայել է Խորհրդային բանակում։ Զորացրվելուց հետո աշխատել է գյուղի կոլտնտեսությունում, այնուհետև՝ գյուղին հարակից բարձունքում տեղակայված հակակարկտային մարտկոցների վրա, որպես նշանառու։ 1990 թ. միացել է հայրենիքի պաշտպաններին, հերթապահել գյուղի սահմաններում։ Զոհվել է 1990 թ. դեկտեմբերի 6-ին հայրենի գյուղում, թշնամու գնդակից։ Ամուսնացած էր, ունի երեք երեխա։ Հանգչում է Թալիշի գերեզմանատանը ։
2010 թ. ՀՀ Նախագահի հրամանագրով պարգևատրվել է Մարտական ծառայության մեդալով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ Կատեգորիա:Փետրվարի 6 ծնունդներ Կատեգորիա:1963 ծնունդներ Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 6 մահեր Կատեգորիա:1990 մահեր Կատեգորիա:Թալիշ գյուղում ծնվածներ Կատեգորիա:Մարտական ծառայության մեդալակիրներ
Միսթր Բին (կերպար)
Միսթր Բին, բրիտանական կատակերգական հեռուստաշոուի՝«Միսթր Բին»-ի, նրա մուլտիպլիկացիոն սպին-օֆֆի և երկու կենդանի գործողությամբ խաղարկային գեղարվեստական ֆիլմերի կերպար։ Ստեղծվել և ներկայացվել է Ռոուեն Ատկինսոնի կողմից և առաջին անգամ ցուցադրվել հեռուստատեսությամբ 1990 թվականի հունվարի 1-ին։
Ընդհանուր բնութագիր
Միսթր Բինը ապրում է Անգլիայում, Լոնդոնի Հայբուրի շրջանի Արբոր փողոցի 12-րդ շենքի 2-րդ բնակարանում։ Նրա անունը (նա ուրիշներին ներկայանում էր որպես «Բին») և մասնագիտությունը (եթե այդպիսին եղել է), երբեք չեն հիշատակվում։ Առաջին ֆիլմում «Միստր Բին» անունը հայտնվում է նրա անձնագրում անվան փոխարեն և նա աշխատում է որպես Լոնդոնի ազգային պատկերասրահի պահակ ։ Ծննդյան ամսաթիվը նշվում է տարբեր կերպ՝ 1955 թվականի սեպտեմբերի 15 կամ 1955 թվականի հունվարի 6 (վերջինը Ռոուեն Ատկինսոնի ծննդյան փաստացի ամսաթիվն է)։
Ֆիլմի երկրորդ էպիզոդի սկզբում Միսթր Բինն ընկնում է երկնքից լույսի շողի հետ, որն ուղեկցվում է երգչախմբի Ecce homo qui est faba ("Behold the man who is a bean") երգով, որը ձայնագրվել է 1990 թվականին Սաութվարք մայր տաճարի երգչախմբի կողմից։ Այս էպիզոդները նկարահանված էին սև ու սպիտակ, և պրոդյուսերները նախատեսել էին նրան ներկայացնել որպես «ուշադրության կենտրոնում գտնվող սովորական մարդ»։ Սակայն ավելի ուշ դրվագներ ցույց են տվել Միսթր Բինին գիշերային երկնքից ցած ընկնելիս Լոնդոնի ամայի փողոցում՝ Սուրբ Պողոսի տաճարի ֆոնի վրա։ Երրորդ և վեցերորդ դրվագների վերջում ցույց է տրվում, թե ինչպես է նա դեպի երկինք բարձրանում։ Ատկինսոնը խոստովանել է, որ Միսթր Բինը «իր համար այլմոլորակայինի կերպարանք է» ։ Մուլտիպլիկացիոն տարբերակում (դրվագ՝ Double Trouble) նա հայտնվում է «այլմոլորակայինների» տիեզերանավում, ովքեր ճիշտ իր նման են և նույնիսկ ունեն իրենց սեփական թավշյա խաղալիքները։ Ակնհայտ ակնածանքով այլմոլորակայինները նրան տուն են վերադարձնում լույսի շողի մեջ և կինոնկարի սկզբնական մասին երաժշտության ներքո։
Հագուստ
Միսթր Բինը կրում է շագանակագույն տվիդե բաճկոն, սպիտակ վերնաշապիկ, բարակ կարմիր փողկապ, շագանակագույն տաբատ, սև կոշիկներ և սև թվային ժամացույց հաշվիչով։ Գտնվելու վայրին համապատասխան երբեմն փոխում է իր հանդերձանքը ։
«Միսթր Բինի վերադարձը» դրվագում, երբ Բինը գնում է ռեստորան իր ծննդյան տարեդարձը նշելու, նա կրում է մոխրագույն կոստյում՝ մուգ կարմիր փողկապով։ Նույն դրվագում Բինը նաև սմոկինգ է կրում։ «Միսթր Բինի անեծքը» դրվագում, երբ Բինը գնում է զբոսայգի՝ լանչի համար բուտերբրոդ պատրաստելու, նա կրում է երկար մուգ կանաչ վերարկու՝ բաց կանաչ վերնաշապիկով և մուգ կանաչ փողկապով։ Նույն դրվագում, երբ Բինն իր ընկերուհու հետ գնում է սարսափ ֆիլմ դիտելու, նա կրում էր գործարանային ապրանքանիշի հագուստ, բայց տվիդե բաճկոնի փոխարեն կրում է բաց շագանակագույն սվիտեր։
Անհատականություն
Միսթր Բինը մանկամիտ է, եսասեր, չափազանց մրցակցային և առօրյա խնդիրներին առաջարկում է տարատեսակ արտասովոր լուծումներ։ Նա հազվադեպ է խոսում և դրանք ընդամենը մի քանի խուլ խոսքեր են, որոնք ցածր ձայնով են հնչում։ Նա նաև չի սիրում, որ մարդիկ վերցնում են իր իրերը։ Միսթր Բինը հաճախ աշխարհից անտեղյակ է թվում, և ծրագիրը սովորաբար նրան ներկայացնում է պարզ գործողություններ կատարելիս, ինչպիսիք են՝ լողալը, հեռուստացույցի օգտագործումը, ինտերիերի դիզայնը կամ եկեղեցի գնալը։ Հումորը հիմնականում բխում է խնդիրների իր յուրօրինակ (և հաճախ աբսուրդային) լուծումներից, որոնց ժամանակ նա բացարձակ անտարբերություն է ցուցաբերում ուրիշների հանդեպ, նրա չնչինությունից ու հազվադեպ չարակամությունից ։
Ազդեցություններ
Ատկինսոնը նշել է, որ կերպարի վրա ազդեցություն է ունեցել է ֆրանսիացի կատակերգու և ռեժիսոր Ժակ Թատիի կողմից ավելի վաղ ստեղծված կատակերգական հերոս Մսյո Հուլոն ։ Ատկինսոնը նաև նշել է Պիտեր Սելլերսի ազդեցությունը, որը նախկինում խաղացել է նման «ապաշնորհ հիմարների» դերեր ։
Ներկայություն հասարակության մեջ
Միսթր Բինը հանդիսանում է ինչպես տիտղոսային հեռուստասերիալի, այնպես էլ՝ Միսթր Բին անիմացիոն ֆիլմի ու«Միստր Բին» (1997) և«Միսթր Բինի արձակուրդները» (2007) գեղարվեստական ֆիլմերի գլխավոր հերոսը։ Բինը նաև Ամառային Օլիմպիական խաղերի 2012-ի բացման արարողության և 2017 թվականի չինական Top Funny Comedian: The Movie ֆիլմի հյուրն էր։ Ատկինսոնը նաև ներկայացել է որպես Բին Comic Relief-ի մի քանի նախագծերում և ինչպես նաև մի քանի հեռուստատեսային գովազդներում, ինչպիսիք են՝ REMA 1000, M&M's, Fujifilm, Nissan Tino և 2014 թվականին Սնիկերս ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կատակերգական հեռուստասերիալներ
Ռիոլո Տերմե
Ռիոլո Տերմե (Riolo Terme), քաղաք Իտալիայում՝ Էմիլիա Ռոմանիա մարզում, Ռավեննա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 5334 մարդ (2004 թվականի տվյալներով), խտությունը՝ 121 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 44 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 48025, հեռախոսային կոդ՝ 0546։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էմիլիա Ռոմանիայի քաղաքներ
Դոռադուսի գավառ
Դոռադուսի գավառ (Microrregião de Dourados) գավառ Բրազիլիայում, մտնում է Մատու Գրոսու դու Սուլ նահանգի մեջ։ Մտնում է Մատու Գրոսու դու Սուլ հարավարևմտյան մասի մեջ։ 2006 թվականի տվյալներով բնակչությունը կազմում է 445 370 մարդ։ Տարածքը՝ 37 359,114 կմ²։ Բնակչության խտությունը՝ 11,92 մարդ/կմ²։
Գավառի կազմ
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.
Կատեգորիա:Մատու Գրոսու դու Սուլ նահանգի գավառներ Կատեգորիա:Բրազիլիայի գավառներ
Արմեն Առաքելյան
Արմեն Բորիսի Առաքելյան, հայ ազատամարտիկ, Արցախյան ազատամարտի մասնակից։
Կենսագրություն
Արմեն Առաքելյանը ծնվել է 1962 թ. օգոստոսի 25-ին Ասկերանի շրջանի Ավետարանոց գյուղում։ Գյուղի միջնակարգ դպրոցում 8-րդ դասարանն ավարտելուց հետո ուսումը շարունակել է Հայաստանի Ագարակ ավանի պրոֆտեխուսումնարանում։ Ծառայել է Խորհրդային բանակում։ Զորացրվելուց հետո բնակություն է հաստատել Գրոզնի քաղաքում։ Արցախյան շարժումը նրան ետ է բերել հայրենի գյուղ։ Անդամագրվել է գյուղի ջոկատում, որտեղ ծառայում էին նաև նրա երկու եղբայրները։ Գումարտակի հրամանատարի տեղակալն էր։ Մասնակցել է բազմաթիվ մարտերի։ Զոհվել է 1993 թ. մարտի 6-ին Մարտակերտի շրջանի Կուսապատ գյուղի ազատագրության համար մղված մարտում։ Հետմահու պարգևատրվել է «Շուշիի ազատագրման համար» մեդալով։ Ամուսնացած էր, ունի մեկ դուստր։ Հանգչում է հայրենի գյուղի գերեզմանատանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
Հպարտության շքերթ
Հպարտության շքերթ (Pride parade), նաև հայտնի է որպես հպարտության միջոցառում (Pride event) կամ հպարտության փառատոն (Pride festival), ԼԳԲՏ համայնքի համար՝ լեսբուհիների, գեյերի, բիսեքսուալների և տրանսգենդերների (ԼԳԲՏ) մշակույթը և հպարտությունը նշող միջոցառում։ Երբեմն հպարտության շքերթները հանդիսանում են նաև ԼԳԲՏ համայնքի որոշ իրավունքների պաշտպանության միջոցառումներ, օրինակ՝ նույնասեռական ամուսնությունների։ Աշխարհի տարբեր երկրներում տեղի ունեցող հպարտության շքերթների մեծամասնությունը ամենամյա են, շատերը տեղի են ունենում հունիսին՝ ի հիշատակ Սթոունոլյան ապստամբության, որը դարձել է ժամանակակից ԼԳԲՏ սոցիալական շարժումների առանցքային կետերից մեկը ։
Պատմություն
1969 թվականի հունվարի 28-ի վաղ առավոտյան Նյու Յորքի արվարձան Գրինվիչ Վիլիջում գտնվող և ԼԳԲՏ համայնքի մոտ շատ պոպուլյար Սթոունոլ Ինն (Stonewall Inn) գեյ բառում ոստիկանական ռեյդերից մեկից հետո լեսբուհի, գեյ, բիսեքսուալ և տրանսգենդեր անձինք ապստամբեցին և քաղաքում սկսվեց անկարգությունների ալիք ։
Հպարտության առաջին շքերթները
1970 թվականի հունվարի 27-ին՝ շաբաթ օրը, Chicago Gay Liberation միությունը շքերթ էր կազմակերպել նախապես գծված երթուղով՝ Վաշինգտոն Սքվեր Պարկից («Բագհաուս հրապարակ») մինչև Միչիգանի և Չիկագոյի պողոտաների խաչմերուկում գտնվող Ուաթեր Թաուերը (en), սակայն հետագայում բազմաթիվ մասնակիցներ հանպատրաստից ուղղվեցին դեպի Չիկագոյի հասարակական կենտրոն (այժմ՝ Ռիչարդ Ջ. Դեյլիի կենտրոն) ։ Այդ օր ընտրվել էր այն պատճառով, քանի որ Սթոունոլյան իրադարձությունները սկսվել էին հունիսի վերջին շաբաթ օրը և դրանով շքերթի կազմակերպիչները ուզում էին գրավել Միչիգանի պողոտայում բազմաթիվ գնորդների առավելագույն ուշադրությունը։ Չիկագոյում անցկացրած հետագա շքերթները տեղի են ունեցել հունիսի վերջին կիրակի օրը՝ համընկնելով այլ վայրերում անցկացվող նմանատիպ բազմաթիվ շքերթների անցկացման օրվա հետ։
<!-- Լոս Անջելեսում Մորիս Նայթը (Gay Liberation Front LA կազմակերպության հիմնադիր), Թրոյ Փերին (Universal Fellowship of Metropolitan Community Churches կազմակերպության հիմնադիր) և Սրբազան Բոբ Համֆրիսը (United States Mission կազմակերպության հիմնադիր) հավաքվել էին տոնախմբությունը պլանավորելու համար։ They settled on a parade down Hollywood Boulevard. But securing a permit from the city was no easy task. They named their organization Christopher Street West, "as ambiguous as we could be." But Rev. Perry recalled the Los Angeles Police Chief Edward M. Davis telling him, “As far as I’m concerned, granting a permit to a group of homosexuals to parade down Hollywood Boulevard would be the same as giving a permit to a group of thieves and robbers.” Grudgingly, the Police Commission granted the permit, though there were fees exceeding $1.5 million. After the American Civil Liberties Union stepped in, the commission dropped all its requirements but a $1,500 fee for police service. That, too, was dismissed when the California Superior Court ordered the police to provide protection as they would for any other group. The eleventh hour California Supreme Court decision ordered the police commissioner to issue a parade permit citing the “constitutional guarantee of freedom of expression.” From the beginning, L.A. parade organizers and participants knew there were risks of violence. Kight received death threats right up to the morning of the parade. Unlike what we see today, the first gay parade was very quiet. The marchers convened on McCadden Place in Hollywood, marched north and turned east onto Hollywood Boulevard. The Advocate reported "Over 1,000 homosexuals and their friends staged, not just a protest march, but a full blown parade down world-famous Hollywood Boulevard." -->
Նկարագրություն
Բազմաթիվ շքերթներ մինչ օրս կրում են նվազագույնը սկզբանակ ժամանակաշրջանից ժառանգած քաղաքական կամ ակտիվիստական բնույթ՝ կախված տվյալ երկրում կամ վայրում ԼԳԲՏ համայնքի վերաբերյալ հանդուրժողականության մակարդակից։ Այդ տարբերությունները հիմնականում կախված են տվյալ երկրում կամ վայրում ԼԳԲՏ համայնքի քաղաքական, տնտեսական կամ կրոնական պայմաններից։ Սակայն ավելի հանդուրժողական վայրերում հպարտության շքերթները կրում են տոնական և նույնիսկ նաև Մարդի Գրայի բնույթ։ Խոշոր շքերթների ժամանակ մասնակիցները հաճախակի հագնում են լողավարտիքներ, ընդունում են դրագ քվինի տեսք, պարում են, լինում է բարձր ուժեղացված երաժշտություն։ Բայց նույնիսկ նման տոնախմբություններին, սովորաբար, մասնակցում է քաղաքական տարրը՝ տեղական քաղաքական գործիչների և ԼԳԲՏ հասարակակակն տարաբնույթ կազմակերպությունների անդամների տեսքով։ Շքերթի տիպիկ այլ մասնակիցներ են ԼԳԲՏ-ին հանդուրժող եկեղեցիները՝ Մետրոպոլական համայնքային եկեղեցին (Metropolitan Community Churche), Քրիստոսի միացյալ եկեղեցին, Ունիտարիստական ունիվերսալիստական եկեղեցիները, ինչպես նաև «Գեյերի և լեսբուհիների ծնողներ, ընտանիքներ և ընկերներ» կազմակերպության անդամներ և խոշոր ձեռնարկությունների արհմիությունների ԼԳԲՏ ներկայացուցիչներ։
Ամենահանդիսավոր շքերթները նույնիսկ նախատեսում են ՁԻԱՀ-ի և ԼԳԲՏ-ի դեմ բռնությունների զոհերի հիշատակին նվիրված հատված։ Որոշ կարևոր շքերթները ֆինանսավորվում են պետության և կորպորատիվ կազմակերպությունների կողմից, հանդիսանալով տվյալ վայրի կարևորագույն տուրիստական օբյեկտներից մեկը։ Որոշ երկրներում հպարտության շքերթները այժմ կոչվում են Հպարտության փառատոն (Pride Festival): Այդ փառատոններից որոշները անցնում են մերձակա այգիներում կամ քաղաքապետարանի կողմից տրամադրված և փակված մի փողոցում՝ կառնավալի մթնոլորտում, տեղեկատվական սեղաններով, երաժշտական համերգներով, խորովածով, գարեջրի վաճառասեղաններով, մրցույթներով, սպորտային միջոցառումներով և խաղերով։ Երբեմն դժվարություն է առաջանում սովորական անցորդների, հանդիսատեսի և շքերթաքայլողների միջև անցնող «տրոհիչ գծի» առանձնացումը, սակայն երբ տվյալ վայրում նկատվում շքերթի մասնակիցների նկատմամբ ագրեսիվություն է նկատվում, նման «տրոհիչ գծերը» անհրաժեշտ և և ակնհայտ են դառնում։ Շքերթի մասնակիցների և հանդիսատեսի միջև «տրոհիչ գծերից» իրենց փոխհարաբերությունների կախված լինելը և տարածքի օգտագործումը հասարակության հետերոնորմատիվ բնույթի քննադատության համար դարձել են բազմաթիվ հետազոտությունների առարկա։
Չնայած իրականությունն այն էր, որ Սթոունոլյան անկարգությունները, ինչպեսն նաև շարժման անմիջապես հաջորդած և շարունակվող քաղաքակաան կազմակերպումը, եղել են այնպիսի իրադարձություն, որին լիովին մասնակցում էին լեսբուհիները, բիսեքսուալները և տրանսգենդերները, ինչպես նաև բոլոր ռասաների և ծագման գեյերը, պատմականորեն այդ իրադարձությունները սկզբնապես կապվել են «գեյ» եզրի հետ, քանի որ այն ժամանակ այդ բառը օգտագործվում էր ընդհանրական իմաստով՝ նկարագրելու այն ամենը, ինչը այժմ ոմանք անվանում են «գոմիկներ» (queer), ոմանք էլ՝ ԼԳԲՏ համայնք ։
1970-ականներին վերջին և 1980-ականներին սկզբին, երբ ԼԳԲՏ շարժամն բազմաթիվ մասնակիցներ դարձան մեծահասակ, անցան այլ խնդիրների լուծմանը կամ մահացան, ի հայտ եկավ այն խնդիրը, որ դժվար էր պարզել, թե արդյոք ովքեր էին մասնակցել Սթոունոլյան անկարգություններին, ովքեր էին փաստացի կազմակերպել հետագա ցույցերը, երթերը և հիշատակի միջոցառումները, ովքեր էին սկզբնական շրջանի ԼԳԲՏ կազմակերպությունների՝ Gay Liberation Front-ի և Gay Activists Alliance-ի առաջին ակտիվիստները։ Լեզուն դարձավ ավելի ակուրատ և ինկլյուզիվ, չնայած այդ փոփոխությունները սկզբում բախվել են դիմադրության հենց ԼԳԲՏ համայնքի որոշ մասնակիցների կողմից, որոնք տեղյակ չէին վերոնշյալ պատմական իրադարձություններից ։ Սկզբում այդ ողջ համայնքը սկսեցին անվանել «լեսբուհիներ և գեյեր», իսկ արդեն այսօր՝ «լեսբուհիներ, գեյեր, բիսեքսուալներ և տրանսգենդերներ» (ԼԳԲՏ) կամ պարզապես «փրայդ» (Pride):
Քննադատություն
Շքերթի քննադատները, ինչպես օրինակ Gay Shame շարժումը, մեղադրում են հպարտության շքերթները այն բանի մեջ, որ դրանք ուշադրությունը չափից շատ են կենտրոնացնում սեքսի և ֆետիշիներ հետ կապված հետաքրքրությունների վրա, որոնք էլ, քննադատների կարծիքով, հակաարդյունավետ են ԼԳԲՏ շահերի համար, սարքելով "գեյ համայնքը" ծաղրի առարկա։ ԼԳԲՏ որոշ ակտիվիստներ կարծում են, որ ավանդական ԶԼՄ-ները զգալի դեր են ունեցել ԼԳԲՏ համայնքի ամենավայրի, ամենաանսովոր և, հետևաբար, ամենաաններկայացուցչական ասպետկները ներկայացնելու գործում։ Այդ ամենը, իր հերթին, խթանել է շքերթների մասնակիցներին ԶԼՄ-ներում լուսաբանվելու համար հանդես գալ ավելի վառ զգեստներով։ Ծաղրերգական The Onion թերթը 2001 թվականին երգիծել է գեյ շքերթների այդ ընկալվող արդյունքը ֆեյք նորության հոդվածի մեջ ։
Վերջին տարիներին մի շարք հասարակական կազմակերպությունների և շարժումների ներկայացուցիչներ քննադատողական են վերաբերվում շքերթներին, կարծելով, որ այլևս չկա շքերթների անկացման պահանջը և նմնա հիմա միջոցառումները ստացել են ուղղակի «մեխանիկական» բնույթ։ Այդ իմաստով նման կազմակերպություններն ու շարժումները պաշտպանում են Իսպանիայի, ԱՄՆ-ի կամ Կանադայի նման երկրներում քննադատական շքերթի անցկացումը, որը այսօր արդեն ունի քաղաքական նշանակություն   ։
Սոցիալ պահպանողականները երբեմն հանդես են գալիս դեմ նման միջոցառումների, քանի որ կարծում են, որ դրանք հակասում են հասարակական բարոյականությանը։ Նման համոզմունքը մասամբ հիմնված է շքերթների ժամանակ հանդիպվող որոշ երևույթների, ինչպիսիք են, օրինակ, հպարարակային մերկությունը, ԲԴՍՄ ատրիբուտները և սեքսուալության այլ դետալներ։ Ակադեմիական հասարակության շրջանակներում քննադատական տեսակետ է ներկայացվել այն բանի վերաբերյալ, որ շքերթները փաստացի սահմանում են ուժեղացված նույնասեռական-հետերոսեռական բաժանում և ավելացնում են էսենսիալիստական հայացքները։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԼԳԲՏ միջոցառումներ
Սեյմուս Կոլման
Սեյմուս Կոլման (իռլ.՝ Séamus Coleman, ), իռլանդացի ֆուտբոլիստ, եզրային պաշտպան։ Հանդես է գալիս անգլիական «Էվերթոն»-ի և Իռլանդիայի ազգային հավաքականի կազմում։
Կոլմանն իր կարիերան սկսել է «Սենտ Կատերին» ֆուտբոլային ակումբի կազմում։ 2006 թվականին պայմանագիր է կնքել Իռլանդիայի Լիգայի շրջանակներում հանդես եկող «Սլիգո Ռովերս»-ի հետ։
2009 թվականին 60000£-ի դիմաց ֆուտբոլիստը տեղափոխվել է անգլիական «Էվերթոն»։ 2010 թվականին Կոլմանը կես մրցաշրջան անցկացրել է Չեմպիոնշիպում հանդես եկող «Բլեքփուլ»-ի կազմում և օգնել է թիմին դառնալ Առաջնության եզրափակչի հաղթող։ Մինչև «Էվերթոն» վերադառնալը Սեյմուսը արդեն իր կարիերայում անցկացրել էր 200 հանդիպում։
Կոլմանը Իռլանդիայի հավաքականի կազմում հանդես է գալիս 2011 թվականից և մինչ օրս մասնակցել է 43 պաշտոնական հանդիպման։ Նա հավաքականի կազմում 2011 թվականին դարձել է Ազգերի գավաթի հաղթող, 2009 և 2010 թվականներին Իռլանդիայի ֆուտբոլի ասոցիացիայի կողմից ճանաչվել է Մ21 տարեկանների լավագույն ֆուտբոլիստ։ Հավաքականի կազմում նա մասնակցել է Եվրո 2016-ին, որի ընթացքում երկու անգամ եղել է հավաքականի ավագը՝ Իտալիայի և Ֆրանսիայի հավաքականների դեմ խաղերում։
«Սլիգո Ռովերս»
Կոլմանը ծնվել է Դոնեգալում։ 2006 թվականին միացել է իռլանդական «Սլիգո Ռովերս»-ին։ Իռլանդիայի լիգայի շրջանակներում նա իր նորամուտը նշել է 2006 թվականի հոկտեմբերին՝ «Դերի Սիթի»-ի դեմ խաղում։ Նա այդ խաղում փոխարինել է Ադամ Հյուգեսին ։
Իռլանդական ակումբի կազմում Սեյմուսը իր միակ գոլը խփել է 2008 թվականի մայիսի 17-ին՝ «Բոհեմիանս»-ի դեմ խաղում ։ Այդ հանդիպումը ավարտվել է 3-0 հաշվով։
«Էվերթոն»
2009 թվականի հունվարին Սեյմուս Կոլմանը տեղափոխվել է Պրեմիեր Լիգայում հանդես եկող «Էվերթոն»։ Տրանսֆերն արժեցել է 60000£ :
Անգլիական ակումբի կազմում իռլանդացին իր դեբյուտը նշել է 2009 թվականի հոկտեմբերի 22-ին՝ Եվրոպայի լիգայի շրջանակներում կայացած «Բենֆիկա»-ի դեմ խաղում ։ Հանդիպումն ավարտվել է 5-0 հաշվով՝ պորտուգալական ակումբի հաղթանակով։ Երեք օր անց նա իր դեբյուտն է նշել Պրեմիեր Լիգայի շրջանակներում՝ մասնակցելով «Տոտենհեմ Հոտսպուր»-ի դեմ խաղին, որն ավարտվել է 2-2 հաշվով ։ Կոլմանը ճանաչվել է հանդիպման լավագույն ֆուտբոլիստ։
Անգլիայի գավաթի խաղարկության շրջանակներում Սեյմուսը իր դեբյուտը նշել է 2010 թվականի հունվարի 2-ին՝ «Կարլայլ Յունայթեդ»-ի դեմ խաղում։ Նա 80-րդ րոպեին փոխարինել է Թոնի Հիբբերտին և երկու րոպե անց գոլային փոխանցում է կատարել Թիմ Կեհիլին ։ Հանդիպումն ավարտվել է 3-1 հաշվով՝ մերսիսայդցիների հաղթանակով։
«Բլեքփուլ»
2010 թվականի մարտի 19-ին Սեյմուսը վարձավճարով տեղափոխվել է «Բլեքփուլ»։ Նա իր նորամուտը նշել է «Քրիսթալ Փելաս»-ի դեմ խաղում, որն ավարտվել է 2-2 հաշվով ։ Նա իր առաջին գոլն անգլիական թիմի կազմում խփել է ապրիլի 2-ին՝ «Սկանտորպ Յունայթեդ»-ի դեմ խաղում ։ Հանդիպումն ավարտվել է 4-2 հաշվով՝ «Բլեքփուլ»-ի հաղթանակով։
Սեյմուս Կոլմանը թիմի կազմում դարձել է Չեմպիոնշիպի եզրափակչի հաղթող։ Եզրափակիչ խաղի ժամանակ «Բլեքփուլ»-ը 3-2 հաշվով հաղթել է «Կարդիֆ Սիթի»-ին ։
Վերադարձ «Էվերթոն»
Վարձակալության ժամկետից հետո Կոլմանը վերադարձել է «Էվերթոն»։ Մինչ այդ՝ 2010 թվականի մայիսի 19-ին նա 4.5 տարով երկարաձգել է «Էվերթոն»-ի հետ գործող պայմանագիրը։
Վերադարձից հետո իռլանդացին իր առաջին գոլը խփել է 2010 թվականի սեպտեմբերի 21-ին՝ Անգլիայի Լիգայի գավաթի խաղարկության շրջանակներում կայացած «Բրենտֆորդ»-ի դեմ խաղում։ Հանդիպումն ավարտվել է 1-1 հաշվով ։ Պրեմիեր Լիգայի շրջանակներում նա իր առաջին գոլը խփել է նոյեմբերի 6-ին՝ «Բլեքփուլ»-ի դեմ խաղում, որն ավարտվել է 2-2 հաշվով ։ Մրցաշրջանի ընթացքում նա դարձել է 4 գոլի հեղինակ, որից վերջինը խփել է «Չելսի»-ի դեմ խաղում (1-0) ։
2012 թվականի դեկտեմբերի 31-ին նա 4.5 տարով երկարաձգել է իր պայմանագիրը ։
2013 - ներկա
2013-14 մրցաշրջանի ընթացքում Կոլմանը դարձել է 6 գոլի հեղինակ։ Ապրիլին նա հայտնվել է Պրեմիեր Լիգայի տարվա խորհրդանշական հավաքականի մեջ ։ Նա նաև առաջադրվել է որպես «Էվերթոն»-ի տարվա լավագույն ֆուտբոլիստ ։ Սեյմուսը մրցաշրջանի ընթացքում ստեղծել է 45 գոլային պահ, և ունեցել է 88% փոխանցումների ճշգրտություն ։
2014 թվականի հունիսի 26-ին Սեյմուս Կոլմանը «Էվերթոն»-ի հետ կնքել է 4 տարվա պայմանագիր ։ Միջազգային մրցաշարերում կոլմանը իր առաջին գոլը խփել է 2014 թվականի սեպտեմբերի 18-ին՝ Եվրոպայի լիգայի շրջանակներում կայացած «Վոլֆսբուրգ»-ի դեմ խաղում ։ Հանդիպումն ավարտվել է 4-1 հաշվով՝ «Էվերթոն»-ի հաղթանակով։ 2015 թվականի փետրվարի 19-ին նա նորից գոլ է խփել Եվրոպայի լիգայի շրջանակներում՝ «Յանգ Բոյզ»-ի դեմ խաղում ։
2015-16 մրցաշրջանի ընթացքում Կոլմանը դարձել է ընդամենը մեկ գոլի հեղինակ։ Այդ գոլը նա խփել է 2016 թվականի փետրվարի 6-ին՝ «Սթոք Սիթի»-ի դեմ խաղում ։
Երիտասարդական
Իռլանդիայի Մ21 հավաքականի կազմում Սեյմուս Կոլմանն իր դեբյուտը նշել է 2007 թվականին՝ Շվեդիայի Մ21 հավաքականի դեմ խաղում ։ Նա իր առաջին գոլը խփել է 2010 թվականի օգոստոսի 10-ին՝ Էստոնիայի երիտասարդական հավաքականի կազմում ։
2009 թվականին Կոլմանը ճանաչվել է Իռլանդիայի Մ21 տարեկանների լավագույն ֆուտբոլիստ ։ Նա հաղթել է այդ մրցանակը նաև 2010 թվականին ։ 2010 թվականի նոյեմբերին կայացած Իռլանդիայի և Թուրքիայի երիտասարդական հավաքականների միջև կայացած խաղում Սեյմուսը եղել է Իռլանդիայի հավաքականի ավագը ։
Ավագ
Կոլմանը Իռլանդիայի ազգային հավաքական առաջին անգամ հրավիրվել է 2010 թվականի հոկտեմբերին ։ Իր նորամուտը հավաքականի կազմում իռլանդացին նշել է 2011 թվականի փետրվարի 8-ին՝ Ազգերի գավաթի խաղարկության շրջանակներում կայացած Ուելսի հավաքականի դեմ խաղում։ Հանդիպումն ավարտվել է 3-0 հաշվով՝ իռլանդացիների հաղթանակով ։
2013 թվականի մայիսի 29-ին՝ Անգլիայի հավաքականի դեմ կայացած խաղում Սեյմուս Կոլմանը ճանաչվել է հանդիպման լավագույն ֆուտբոլիստ ։ 2013 թվականի հոկտեմբերի 11-ին՝ իր 25-րդ տարեդարձի օրը նա եղել է հավաքականի ավագը Գերմանիայի հավաքականի դեմ խաղում, որտեղ իռլանդացիները պարտվել են 3-0 հաշվով ։
2016 թվականի մայիսի 31-ին նրա անունը եղել է Եվրո 2016-ին մասնակցող ֆուտբոլիստների շարքում ։ Մրցաշարի ընթացքում նա գլխավորել է հավաքականը Իտալիայի հավաքականի դեմ խաղում (1-0)։ Նա եղել է հավաքականի ավագը նաև 1/8-րդ եզրափակչում կայացած Ֆրանսիայի հավաքականի դեմ խաղում, որն ավարտվել է 2-1 հաշվով ։
2016 թվականի հոկտեմբերին նա խփել է իր առաջին գոլը Իռլանդիայի հավաքականի կազմում՝ ԱԱ 2018-ի որակավորման փուլի շրջանակներում կայացած Վրաստանի հավաքականի դեմ խաղում ։ Այդ հանդիպումն ավարտվել է 1-0 հաշվով։
2017 թվականի մարտի 24-ին Ուելսի հավաքականի դեմ խաղի 69-րդ րոպեին Նիլ Թեյլորը կոշտ սահանկման պատճառով վնասվածք է հասցրել Կոլմանին։ Թեյլորը կարմիր քարտ է ստացել, իսկ իռլանդացիների ավագը դաշտից հեռացել է պատգարակի միջոցով։
Անձնական կյանք
Կոլմանը ունի երկու եղբայր՝ Ֆրանցիսը և Ստեֆենը։ Նրա ծնողները Մաիրե և Հենրի Կոլմաններն են ։
2015 թվականի հունիսին Սեյմուս Կոլմանը ամուսնացել է Ռաչել Կունինգամի հետ ։ 2016 թվականի փետրվարին ծնվել է նրանց առաջնեկը՝ Լիլին ։
Աննա Վեքիլյան
Աննա Կոնստանդինի Վեքիլյան, հայ բալետի արտիստ։
Կենսագրություն
Աննա Վեքիլյանը ծնվել է 1983 թվականին, Երևանում։ 1992-2001 թվականներին սովորել է Երևանի պարարվեստի պետական ուսումնարանում, որտեղ նրան դասավանդել են Թերեզա Գրիգորյանը (դերասանի վարպետություն), Ելենա Արամովնան, Աշխեն Բոյաջյանը (բնորոշ պար), Լոլա Գյուրջյանը (դասական պար), Հովհաննես Դիվանյանը (դասական պար և զուգապար) ։ 2001 թվականից որպես բալետի արտիստ աշխատում է Երևանի Ալեքսանդր Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնում։ Միաժամանակ, 2001-2006 թվականներին սովորել է Երևանի «Հրաչյա Աճառյան» համալսարանի միջազգային իրավունքի բաժնում՝ իրավագետ-միջազգայնագետի մասնագիտությամբ։ «Լեքս Փարթներս» ՍՊԸ-ում եղել է իրավաբան, «Ապագա» վերլուծական շաբաթաթերթում՝«Իրավունք» բաժնի լրագրող ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Երևանի պարարվեստի ուսումնարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ բալետի արտիստներ Կատեգորիա:Հայ իրավաբաններ
Գուրգեն Առաքելյան (այլ կիրառումներ)
Գուրգեն Առաքելյան, կարող է վերաբերել՝
Իսպանիայի քաղաքացիական գվարդիա
Իսպանիայի քաղաքացիական գվարդիա (Guardia Civil), ոստիկանական ռազմականացված խմբավորում, որը գտնվում է Իսպանիայի Ներքին գործերի նախարարության ենթակայության ներքո։ Իսպանիայի ազգային ոստիկանության հետ միասին իրականացնում է իրավակարգի պահպանության գործառույթներ, սակայն, ի տարբերություն ոստիկանության, գերազանցապես գործում է քաղաքներից դուրս ։
Պարտականություններ
Իսպանիայի քաղաքացիական գվարդիայի պարտավորությունների մեջ են մտնում
Գվարդիայի ու ոստիկանության միջև տարբերություն
Տարածքային տեսակետից Իսպանիայի ազգային ոստիկանության պտասխանատվության գոտին է հանդիսանում խոշոր քաղաքները, իսկ Քաղաքացիական գվարդիան պատասխանատու է երկրի մնացած հատվածի ու ծովի համար։
Գործառնական տեսակետից ազգային ոստիկանությունը վերահսկում է միգրացիոն մարմիններին, նույնականացման փաստաթղթերի, անձնագրերի տրամադրման գործընթացը, ազարտային բիզնեսը, ինչպես նաև մասնավոր անվտանգությունը։ Քաղաքացիական գվարդիայի իրավասությունների մեջ են մտնում զենքի ու պայթուցիկ նյութերի շրջանառությունը, մաքսանենգությունը, հաղորդակցության ուղիները, նավահանգիստների ու օդանավակայանների կարգավորումը, ինչպես նաև շրջակա միջավայրի պաշտպանությունը ։
Համազգեստ և խորհրդանիշներ
Իսպանիայի քաղաքացիական գվարդիականները կրում են կանաչ գույնի հատուկ համազգեստ, պաշտոնական միջոցառումներին մասնակցում են պատմական գլխարկով, որն իրենից ներկայացնում է սև փայլուն եռանկյունաձև «տրիկորինիո», որը հանդիսանում է գվարդիայի խորհրդանիշը։ Ամենօրյա ծառայության կրման ժամանակ օգտագործվում են առավել հարմարավետ հովհարով գլխարկներ։
Ստեղծման պատմություն
Իսպանիայի քաղաքացիական գվարդիան ստեղծվել է 1844 թվականին դուքս Ֆրանցիսկո դե Աումադայի կողմից ավազակների խմբերի դեմ պայքարի համար, որոնք հայտնվել էին Նապոլեոնի հետ պատերազմից հետո և դրան հաջորդած քաղաքացիական պատերազմների ժամանակ ։
1936-1939 թվականներին Իսպանիայում տեղի ունեցած Քաղաքացիական պատերազմի գվարդիան հիմնականում սատարում էր ազգայնական ուժերին (այսինքն՝ դաշինքին, որը ստեղծվել էր կրթված զինվորականների, մտավորականների, հոգևորականության և ֆալանգիստական կազմակերպությունների կողմից) և կռվում Երկրորդ հանրապետության կողմնակիցների դեմ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ժանդարմերիա Կատեգորիա:Իսպանիայի կազմակերպություններ Կատեգորիա:Իսպանիայի զինված ուժեր
Մոնտիչելի դ’Օնջինա
Մոնտիչելի դ’Օնջինա  (Monticelli d'Ongina), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Էմիլիա Ռոմանիա մարզում՝ Պիաչենցա գավառում։
Բնակչությունը ըստ 2008 թվականի տվյալների, կազմում է 5370 մարդ։ Բնակչության միջին խտությունը՝ 117 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 46 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 29010։ Հեռախոսային կոդը՝ 0523։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էմիլիա Ռոմանիայի քաղաքներ
Պորվենիր (այլ կիրառումներ)
Պորվենիր, կարող է վերաբերել՝
Օսոլինեում
Պատմություն
1939 թվականին, երբ Արևմտյան Ուկրաինան ներառվել է ԽՍՀՄ-ի կազմի մեջ, Օսոլինսկիների ինստիտուտը փակվել է։ 1939 թվականի դեկտեմբերին հաստատության տնօրեն է նշանակվել լեհ կոմունիստ Եժի Բորեյշը։
Ուկրաինայի գերմանական օկուպացիայի ժամանակ (1941-1944) Օսոլինեումի ֆոնդի հիման վրա, որը միավորվել էր Բավորովսկիների գրադարանին, ստեղծվել է Լվովի պետական գրադարանը (Staatsbibliothek Lemberg), իսկ հավաքածուի մի մասը տեղափոխվել է Կրակով։ Գրադարանի ղեկավարներն է դարձել Մեչիսլավ Հեմբարովիչը։ Մինչ 1944 թվականի հուլիսին Լվովի՝ խորհրդային զորքերի կողմից ազատագրվելը նա փորձել է ոչնչացումից փրկել Օսոլինեումը։
1946 թվականի հունիս 26-ին Խորհրդային Ուկրաինան հրապարակել է ՈւԽՍՀ կառավարության հրամանագիրը մշակութային արժեքները Լեհաստանին փոխանցելու մասին։ Հրամանագրում նշաված էր, որ ՈւԽՍՀ կառավարությունը, հաշվի առնելով Ուկրաինայի տարածքից լեհ քաղաքացիների հայրենադարձությունը, որոշել է լեհ ժողովրդին հանձնել Լվովի Օսոլինեումի գրապահոցը, «Ռացլավի համայնապատկերը», ականավոր նկարիչների ստեղծագործությունները, թանգարանային բազմաթիվ ցուցանմուշներ, արժեքավոր ձեռագրեր, լեհական ազգային մշակույթի պատմական ու գեղարվեստական այլ արժեքներ։ 1947 թվականին Օսոլինեումի ֆոնդերի 30 %-ը փոխանցվել է Լեհաստանի ժողովրդական հանրապետությանը։ Դա կազմել է մոտ 217.000 միավոր, որոնցով լցվել են երկաթուղային երկու գնացքների վագոններ։ Արդեն նույն թվականի սեպտեմբերին 10.000 հատոր հանձնվել է Մոսկվայի ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի գրադարանին։
Օսոլինեում ինստիտուտի լեհ աշխատակիցների մի մասը հաստատության վերջին տնօրեն Մեչիսլավ Հեմբարովիչի գլխավորությամբ, 1946 թվականին չի մեկնել Լեհաստան, այլ մնացել է աշխատելու Ստեֆանիկի անվան գրադարանում։ Հեմբարովիչը, սակայն, Լվովում մնացել է սոցիալական մեկուսացվածության պայմաններում, քանի որ արևմտաուկրաինական մտավորականության համար անընդունելի ռևանշիստական տեսակետ է ունեցել «պատմականորեն լեհական» Լվովի ու Գալիչինայի հանդեպ ։
Գրականություն
Палієнко М., Срібняк І. Інформаційно-джерельний потенціал архівних збірок Національної установи імені Оссолінських у Вроцлаві з історії УНР (колекція 22/53) // Етнічна історія народів Європи. – К., 2018. – Вип.54. – С.127-140. http://ethnic.history.univ.kiev.ua/ua/archive/2018/143/19_палієнко_срібняк.pdf
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լվովի պատմություն Կատեգորիա:1817 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Լեհաստանի գրադարաններ
Օդագնացություն
Օդագնացություն, աերոնավտիկա (հուն.` αέρας – աերո և ναυτικός – ծովագնաց), օդից թեթև ապարատներով թռչելը (ի տարբերություն ավիացիայի)։ Օդագնացության գիտական հիմունքների սկզբնավորումը և օդ բարձրանալու առաջին փորձերը վերաբերում են 18–րդ դարին։
Պատմություն
Ըստ տարերգության Ռուսաստանում ծխով լցված մեծ օդապարիկով օդ բարձրանալու փորձ կատարվել է 1731 թվականին։ 1783 թվականին Պետերբուրգի ԳԱ անդամ Լ. Էյլերը արտածել է օդապարիկների վերամբարձ ուժի հաշվարկի բանաձևեր։ Նույն թվականին Ժ. և Է. Մոնգոֆիե եղբայրները կառուցել են օդապարիկ, որը թռիչքում փորձարկվել է 1783 թվականի հունիսի 5–ին, իսկ նոյեմբերի 21–ին Փարիզում Պիլատր դե Ռոզիեն և դ՛Առլանդը 25 րոպե տևողությամբ թռիչք են կատարել տաք օդով լցված օդապարիկով։ Ֆրանսիացի գիտնական Ժ. Շառլի առաջարկությամբ օդապարիկները սկսեցին լցնել ջրածնով։ Ջրածնով լցված` 8,5 մետր տրամագծով օդապարիկով առաջին թռիչքը (2,5 ժամ տևողությամբ) կատարել են (նույնպես Փարիզում) Ժ. Շառլը և Ռոբերը 1783 թվականի դեկտեմբերի 1-ին։ Ռուսաստանում օդապարիկով առաջին թռիչքները կատարել է ֆրանսիացի Ժ. Գառներենը. 1803 թվականի հունիսի 20–ին և հուլիսի 18–ին՝ Պետերբուրգում, իսկ 1803 թվականի սեպտեմբերի 20–ին՝ Մոսկվայում :
Գիտական և Ռազմական օգտագործումը
Զվարճալի բնույթի առաջին թռիչքներից հետո օդապարիկները սկսեցին կիրառել գիտական և ռազմական նպատակներով։ 1804 թվականի հունիսի 30–ին Պետերբուրգում ռուս գիտնական Յա. Դ. Զախարովը և բելգիացի ֆիզիկոս Է. Ռոբերտսոնը օդապարիկով թռիչք են կատարել զանազան ֆիզիկական երևույթներ դիտելու նպատակով։ Թռիչքի տևողությունը 3 ժամ 45 րոպե էր, բարձրությունը՝ 2550 մետր։ 1805 թվականի փետրվարին շուրջերկրյա ռուսական գիտարշավի մասնակիցները, գտնվելով Ճապոնիայում, օդային հոսանքների դիտման համար առաջին անգամ օգտագործել են տաք օդով լցված օդապարիկը։ 19–րդ դարի կեսերին օդապարիկները սկսել են լայնորեն կիրառել ռազմական նպատակներով (ռմբակոծում, հետախուզում, լուսանկարում, հրետանային կրակի ճշգրտում և այլն)։ Մինչև 19–րդ դարի 70–ական թվականները կիրառում էին միայն ազատ և կապովի օդապարիկներ։
Նախագծեր
Ձեռքով պտտվող օդային պտուտակներով կառավարելի օդապարիկի առաջին նախագիծը 1784 թվականին առաջարկել է ֆրանսիացի ռազմային ինժեներ Ժ. Մենիեն։ 19–րդ դարի 40–ական թվականներին կառավարելի օդապարիկների (մասնավորապես, հրթիռային շարժիչով) նախագծեր են առաջարկել ռուս ռազմային ինժեներ Ի. Ի. Տրետեսսկին և ուրիշները։ 1852 թվականի սեպտեմբերի 24–ին ֆրանսիացի Ա. Ժիֆարը կատարել է շոգեշարժիչավոր օդապարիկով առաջին կառավարելի թռիչքը՝ մինչև 11 կմ/ժ արագությամբ (անհողմ եղանակին)։ 1869 թվականին Ռուսաստանում կազմակերպվել է ռազմային նպատակներով օդային օգտագործման մշտական հանձնաժողով։ 1875 թվականին Դ. Ի. Մենդելեևը առաջ է քաշել ստրատոստատի գաղափարը։ 1885 թվականին Մ. Ա. Ռիկաչովի ղեկավարած Գլխավոր ֆիզիկական աստղադիտարանում մշակվել են օդապարիկ–զոնդեով և օդապարուկներով օդ բարձրացող ինքնագրիչ օդերևութաբանական սարք։ 1887 թվականի օգոստոսի 19–ին Մենդելեևը ռազմային օդապարիկով 3 ժամ 36 րոպե տևողության և 3350 մետր բարձրության թռիչք է կատարել Արևի խավարումը դիտելու համար։ Կատարվել են ազատ օդապարիկները (ավելի ուշ՝ դիրիժաբլները) դժվարամատչելի տեղանքների հետազոտման համար օգտագործելու փորձեր։ 1897 թվականին շվեդ օդագնաց Ս Անդրեն երկու ուղեկիցների հետ 5000 մ³ ծավալ ունեցող օդապարիկով դուրս է եկել Շպիցբերգեն կղզուց և փորձել հասնել Հյուսիսային բևեռ, սակայն՝ ապարդյուն։
Կարավաս
Կարավաս (Καραβάς, Alsancak), քաղաք Կիպրոսի Հանրապետության Կիրենիայի շրջանում։ Քաղաքը դե ֆակտո գտնվում է Հյուսիսային Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետության կազմում։ Բնակչությունը կազմում է մոտ 6600 մարդ։
Օդագնացություն
Դիրիժաբլներ
Հոկտեմբերյան մեծ հեղափոխության հաղթանակից հետո Վ. Ի. Լենինի նախաձեռնությամբ 1917 թվականի դեկտեմբերից սկսեցին կազմակերպվել «սոցիալիստական օդագնացային ջոկատներ» Պետրոգրադում, Մոսկվայում, Սարատովում և այլուր։ 1920 թվականի հուլիսի 27–ին 3–րդ Ինտերնացիոնալի 2–րդ կոնգրեսի պատվին Մոսկվայի Կարմիր Հրապարակից կազմակերպվել է ազատ օդապարիկի թռիչք (բարձրությունը մոտ 5000 մետր)։ 1921 թվականից օդապարիկով կանոնավոր թռիչքներ սկսվեցին ուսումնական, վարժական և գիտական նպատակներով։ 1922 թվականի նոյեմբերի 8–ին և 9–ին Ն. Դ. Անոշչենկոն, Ի. Ի. Մեյսները և Ն. Գ. Ստոբրովսկին ազատ օդապարիկով 22 ժամ 10 րոպե տևողությամբ թռիչք են կատարել Մոսկվայից մինչև Հյուսիսային Կարելիայի Լիեկսա լիճը (1273 կմ)։ Դա ռեկորդային նվաճում էր։ 1924 թվականի հոկտեմբերի 12–ին կատարված թռիչքի առավելագույն բարձրությունը կազմում էր 2485 մետր, իսկ տևողությունը 24 ժամ 10 րոպե։
Կարավաս
Պատմություն
Կարավասը գրավվել է թուրքերի կողմից երկրորդ թուրքական ներխուժուման ընթացքում։ Մինչ 1974 թվականի հուլիսի 20-ը քաղաքը ունեցել է 3000 հույն բնակիչներ։ Բոլոր հույները ստիպված են եղել լքել քաղաքը և տեղափոխվել ապահով քաղաքներ և գյուղեր։ Քաղաքում հայտնաբերվել են ոսկերչական իրեր, արծաթյա անոթներ և գթալներ 1902-1917 թվականներին։ Մի մասը այժմ գտնվում է Բրիտանական թանգարաններում, մի մասն էլ Նիկոսիայի թանգարաններից մեկում։
Օդագնացություն
Դիրիժաբլներ
Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո ԱՄՆ–ում, Ֆրանսիայում, Իտալիայում, Գերմանիայում և այլ երկրներում շարունակվում էր դիրիժաբլների կատարելագործումը։ 1926 թվականի մայիսին նորվեգացի Ռ. Ամունդսենը կիսակոշտ համակարգի եռաշարժիչ դիրիժաբլով 71 ժամ տևողությամբ անվայրէջք թռիչք է կատարել Շպիցբերգեն կղզուց (Հյուսիսային բևեռով) դեպի Ալյասկա։ 1929 թվականի գերմանական դիրիժաբլը կատարել է 3 միջանկյալ վայրէջքներով 21–օրանոց շուրջերկրյա թռիչք, անցնելով 35 հզ. կմ՝ 177 կմ/ժ միջին արագությամբ։
Կարավաս
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կիպրոսի քաղաքներ Կատեգորիա:ՀԿԹՀ քաղաքներ
Օդագնացություն
Դիրիժաբլներ
30–ական թվականներին սկսվել է ստրատոսֆերայի ուսումնասիրությունը ստրատոստատներով։ Ավտոմատ ռադիոհաղորդիչներով ստրատոստատների և օդապարիկ–զոնդերի թռիչքները (մինչև 40 կմ բարձրության) զգալիոներ ընդլայնեցին գիտական նպատակներով օդային միջոցների կիրառումը։
Օդագնացությունը ԽՍՀՄ–ում
ԽՍՀՄ–ում օդագնացությունը զարգացում է ստացել նաև որպես մարզաձև։ Հայրենական մեծ պատերազմից առաջ օդագնացության բնագավառում պաշտոնապես սահմանված 24 համաշխարհային ռեկորդներից 17–ը նվաճել էին սովետական օդագնացները։ Օդագնացությունը լայն կիրառություն է գտել Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին (1941-1945)։ Կապովի օդապարիկներից բացի, պատերազմի ժամանակ կիրառվել է նաև փափուկ համակարգի՝ 3000 մ³ ծավալով «Վ–12» դիրիժաբլը։ Նախագծվել և կառուցվել է 5000 մ³ ծավալով «Պոբեդա» դիրիժաբլը, որն օգտագործվել է Սև ծովում` ականային դաժտերի և խորտակված նավերի հայտնաբերման համար։ Պատերազմից հետո ՍՍՀՄ–ում շարունակվում էր օդագնացության զարգացումը գիտական և մարզական նխատակներով։
Ռադիոտեխնիկայի, էլեկտրոնիկայի, ավտոմատիկայի, ճշգրիտ սարքաշինության նվաճումները հնարավորություն ընձեռնեցին ստեղծելու հետազոտական բարդ ծրագրեր կատարող հուսալի օդապարիկներ (ավտոմատ օդապարիկ)։ Դրանք ծառայում են մթնոլորտային, աշխարհագրական, բժշկակենսաբանական ուսումնասիրությունների համար, որպես մեկնահրապարակներ` օդերևութաբանական հրթիռների արձակման և դիտարկների բարձրացման բամար։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ավիացիա
Խոսե Կլեմենտե Օրոսկո
Օրոակո Խոսե Կլեմենտե, մեքսիկացի նկարիչ, մոնումենսալ գեղանկարչության ազգային դպրոցի հիմնադիրներից։ Ծնվել է 1883 թվականի նոյեմբերի 23-ին, Սապոտլայում։
1908 թվականին Օրոսկոն վերադառնում է Սան Կառլոսի ակադեմիան։ 1910-ական թվականներին ակադեմիայում սկսվում է խռովություն ուսսանողների միջև։ Երիտասարդ նկարիչները ստեղծեցին խումբ «Բարբիզոն» և փորձեցին տալ ազգային-հայրենասիրական գույներ։ Այդպես նրանք դադարեցին օգտվել սև գույնից և բացատրեցին այնպես, որ դա փոխազդեցության գույն է։
Կրթություն
Սկզբում նրա ծնողները գտնվում եին Գվադալախարայում, հետո տեղափոխվում են Մեխիկո, որտեղել ընդունվում է դպրոց։ Այդ ժամանակվանից սկսել է այցելել գիշերային դասերով, Սան-Կառլոս ակադեմիայում։ Դպրոցը ավարտելուց հետո ընդունվում է Սան-Խասինտոի ուսումնարան, հետո Մեխիկոյի ազգային պատրաստողական դպրոցում, մաթեմատիկայի և երկրաբանության բաժնում։ 1908 թվականին Օրոսկոն վերադառնում է Սան-Կառլոսի ակադեմիան։ 1910-ական թվականներին ակադեմիայում սկսվում է խռովություն ուսսանողների միջև։ Երիտասարդ նկարիչները ստեղծեցին խումբ «Բարբիզոն» և փորձեցին տալ ազգային-հայրենասիրական գույներ։ Այդպես նրանք դադարեցին օգտվել սև գույնից և բացատրեցին այնպես, որ դա փոխազդեցության գույն է։ 1908-1914 թվականներին սովորել է Մեխիկոյի Գեղարվեստի ակադեմիայում։ Մասնակցել է 1910-1917 թվականների Մեքսիկական հեղափոխությանը։ Հիմնականում աշխատել է Մեխիկոյում և Գվադալախարայում (որտեղ 1949 թվականին հիմնադրվել է Օրոակոի թանգարան-արվեստանոցը)։
Ձեռքբերումներ
1913-1917 թվականներին Օրոակոն ստեղծել է «Մեքսիկան և հեղափոխությունը» ջրաներկ աշխատանքների շարքը։ Հեղափոխական խստաշունչ պաթոսով տոգորված Օրոակոի սկզբնական շրջանի մոնումենտալ աշխատանքներին (Մեխիկոյի Ազգային նախապատրաստական դպրոցի որմնանկարները), 1922-1927) բնորոշ են ձեերի ընդհանրացումը, հստակ ռիթմը, խառորոշ կոմպոզիցիան։
Էքսպրեսիոնիզմի գծերը առավել ցայտուն են դրսևորվել ԱՄՆ-ում կատարած աշխատանքներ («Պրոմեթևս» որմնանկարը Պոմոնա քոլեջում, Կլերմոնտ, Կալիֆոռնիա, 1920)։ Մարդու տառապանքի և ճնշման դեմ ցասումնալից բողոք մարմնավորող 1930-1940-ական թվականների որմնանկարներին բնորոշ են մոլեգին շարժումը, կոլորիտի առավելագույն հագեցվածությունը, կերպարների սուր գրոտեսկը (որմնանկարներ Գվադալախարայի համալսարանում, 1936, Կավանյասի հոսպիտալում, 1938-1939:
վախճանվել է 1949 թվականի սեպտեմբերի 7-ին, Մեխիկոյում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մեքսիկացի նկարիչներ
Գագիկ Առաքելյան
Գագիկ Առաքելյան (1 սեպտեմբերի, 1972, Ստեփանակերտ - 24 դեկտեմբերի, 1993, Ֆիզուլի), հայ ազատամարտիկ, Արցախյան ազատամարտի մասնակից։
Կենսագրություն
Գագիկ Առաքելյանը ծնվել է 1972 թ. սեպտեմբերի 1-ին Ստեփանակերտ քաղաքում։ 1989 թ. ավարտել է թիվ 10 միջնակարգ դպրոցը, իսկ մեկ տարի անց՝ ընդունվել Արցախի պետական համալսարանի «Քիմիա և կենսաբանություն» ֆակուլտետը։ 1991 թ. սեպտեմբերից մինչև 1992 թ. սեպտեմբերը ծառայել է պարետային վաշտում, հետո անցել է Շուշիի գունդը, որտեղ ծառայել է որպես դասակի հրամանատար, իսկ հետո՝ հակատանկային մարտկոցի հրամանատար։ Զոհվել է 1993 թ. դեկտեմբերի 24-ին Ֆիզուլու ուղղությունում։ Հետմահու պարգևատրվել է «Մարտական խաչ» երկրորդ աստիճանի շքանշանով և ՀՀ Արիության մեդալով։ Ամուսնացած չէր։ Հանգչում է Ստեփանակերտի քաղաքային գերեզմանատանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ Կատեգորիա:Սեպտեմբերի 1 ծնունդներ Կատեգորիա:1972 ծնունդներ Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 24 մահեր Կատեգորիա:1993 մահեր Կատեգորիա:Ստեփանակերտ քաղաքում ծնվածներ
Հյուսիսային Զենովեց
Հյուսիսային Զենովեց  (Северная Зеновец), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի շրջանում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ռոչուգա գետի աջ ափին՝ 0.7 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը՝ 14 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Իոսիֆ Բուրգ
Իոսիֆ Կունովիչ Բուրգ (יוסף בורג Йо(й)сеф Бург, Josef Burg, նաև Yoysef Burg; մայիսի 30, 1912, Վիժնիցա, Բուկովինայի դքսություն, Ավստրո-Հունգարական կայսրություն - օգոստոսի 10, 2009, Չեռնովցի, Ուկրաինա), հրեա գրող, «իդիշով ստեղծագործած վերջին արձակագիրն Արևելյան Եվրոպայում» ։
Կենսագրություն
Ծնվել է Ավստրո-Հունգարիայի կազմում գտնվող Վիժնիցա բնակավայրում, որը հանդիսացել է Բուկովինայի դքսությունում հասիդական հուդայականության կենտրոններից մեկը։ Այդ ժամանակաշրջանում բնակավայրի գրեթե 90 % բնակչությունը եղել են հրեաներ։ Իոսիֆի հայրը, որպես փայտյա լաստի վարող, Ավստրո-Հունգարական կայսրության բանակի կազմում մասնակցել է Առաջին համաշխարհային պատերազմին։ Երբ Բուկովինա են մտնում Ռուսական կայսրության զորքերը, մայրը որդու հետ փախչում է Հունգարիա և մինչև պատերազմի ավարտը մնում այնտեղ ։
Երբ Իոսիֆ Բուրգը 12 տարեկան էր, նրա ընտանիքը տեղափոխվում է Չեռնովցի, որտեղ ապագա գրողը սկսում է սովորել դերձակի մասնագիտություն։ Ցածր դասարանի աշակերտների համար կազմակերպում էր կրկնուսույցի դասեր, իսկ երեկոյան այցելում էր ռումիներենի գիմնազիա, այնուհետև հրեական ուսուցիչների դասընթացների։ Նրա ուսուցիչներից մեկը եղել է Էլիեզեր Շտեինբարգը, ում առակներին ու պիեսներին նա ծանոթ էր արդեն 9 տարեկանից։ Էլիեզերը Բուրգի հետագա աշխարհընկալման գործում մեծ դերակատարություն է ունեցել։
1934 թվականին «Չեռնովիցեր բլետեր» (טשערנאָוויצער בלעטער, «Չերնովիցյան թերթիկ») թերթում հանդես է եկել հրապարակումներով, որոնցից մեկն էլ իդիշով գրված նրա առաջին աշխատությունն էր՝ «Փայտագնացի վրա» (אױפֿן פּליטנטרײַב): Գերմաներենի փոխարեն իդիշով գրելու նրա որոշումը գիտակցաբար է կայացվել։ Այն ժամանակ քաղաքի հրեաների գրական լեզուն եղել է գերմաներենը։ Այդ ժամանակներից հրեական մամուլում սկսեցին հայտնվել Իոսիֆի գրած կարճ նովելները, որոնք պատմում էին Կարպատների բնության և Բուկովինայի բնակչության մասին։ Նրա աշխատությունները «Չեռնովիցեր բլետեր» թերթում տպագրվում են մինչև ռումինական իշխանությունների կողմից 1937 թվականի վերջերին թերթի փակումը, որը կապված էր երկրում հրեական պարբերականների տպագրման արգելքի հետ։
1935_1938 թվականներին Վիեննայի համալսարանի գերմաներենի ֆակուլտետում։ Ավստրիայի՝ Գերմանիային բռնակցելուց հետո ստիպված է եղել դադարեցնել ուսումը և վերադառնալ Չեռնովիցա։
1939-1940 թվականներին Բուխարեստում լույս է տեսնում Իոսիֆ Բուրգի երկու հրապարակախոսական պատմությունների հավաքածու՝ «Չերեմոշայի վրա» («אויפֿן טשערמוש») և «Թույն» («סם») :
Պատերազմից հետո վերադառնում է Չերնովիցա։ Աշխատում է գերմաներեն լեզվի ուսուցիչ։ ԽՍՀՄժում կոսմոպոլիտիզմի դեմ պայքարը և հրեական մշակույթի ավերումը Բուրգին հասցնում են գրական ստրեսի, և նրա գրական կյանքը ժամանակավորապես կանգ է առնում։ Այդ ժամանակաշրջանի իր զգացողությունները Բուրգը ներկայացնում է «Ռուս» վեպում։ Նա հեռանում է Չեռնովիցայից՝ ստիպված լինելով թողնել ինստիտուտում դասախոսական աշխատանքն ու Հայնրիխ Հայնեի ստեղծագործական աշխատանքին նվիրված դիսերտացիան
1950-ական թվականներին Ուրալում և Մոսկվայում դասավանդում է գերմաներեն լեզու և գրականություն առարկաներ։ 1958 թվականին ընտանիքի՝ կնոջ և դստեր հետ վերադառնում է Չեռնովիցա և հայտնաբերում միանգամայն այլ քաղաք։ Այստեղ նա շարունակում է աշխատել որպես գերմաներեն լեզվի դասատու և ստեղծագործում իդիշով։ 1967 թվականին ԽՍՀՄ-ում իդիշով հրատարակվող միակ պարբերականը՝ «Սովետիշ Հեյմլանդ» մոսկովյան թերթում առաջին անգամ տպագրվում է նրա նոր ստեղծագործությունը՝ «Վերադարձ» («צוריק אהײם»): 1980 թվականին լույս է տեսնում ԽՍՀՄ-ում նրա առաջին գիրքը՝ «Կյանքը շարունակվում է» («דאָס לעבן גייט ווײַטער») պատմվածքների հավաքածուն։ 1987 թվականին նրան կրկին ընդունում են ԽՍՀՄ գրողների միություն։
Վերակառուցման ժամանակաշրջանում ակտիվորեն մասնակցել է Չեռնովիցայում հրեական ազգային կյանքը վերածնելու գործին՝ ղեկավարելով Հրեական մշակույթի միությունը, որը կրում էր հրեական գրականության դասական, առակագիր Էլիեզեր Շտեյնբերգի անունը։ 1990 թվականի վերջում 53 տարի ընդմիջումից հետո վերականգնում է «Չեռնովիցյան թերթիկներ» թերթի հրատարակությունը։ Այս անգամ թերթը երկլեզու էր՝ իդիշով և ռուսերենով։ Խմբագիր է դառնում Իոսիֆ Բուրգը։