cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ընձախոտ
Ընձախոտ, հրանունկազգիների ընտանիքին պատկանող բույսերի ցեղ։ Բազմամյա խոտաբույսեր են, արմատները փքված են տերևները մատնաձ՝ բաժանված։ Ծաղկապատը անկանոն է։ Կազմված է 5 գունավոր բաժակաթերթերից։ Նրանցից մեկը սաղավարտաձև է, որը կամարաձև ծածկում է 2 նեկտարանոցները և բազմաթիվ առէջները։ Մյուս 4 բաժակաթերթերը զույգ - զույգ իրարից տարբերվում են մեծությամբ և ձևով։ Պարկուկները 3-5 –ն են։ Դեղաբույսեր, թունավոր բույսեր են, օրինակ կապույտ ընձախոտը A. napellus խիստ թունավոր է։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հրանունկազգիներ Կատեգորիա:Թունավոր բույսեր
Ստարոնովո (գյուղ, Լեբեդինի շրջան)
Ստարոնովո (Старонове), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Լեբեդինի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ստարոնովո գյուղում բնակվում էր 9 մարդ։
Սև ուրբաթ (1869)
Սև ուրբաթ (Black Friday), ոսկու կուրսի անկում 30%-ով ԱՄՆ-ում, որը տեղի է ունեցել 1869 թվականի սեպտեմբերի 24-ին ԱՄՆ Պետական գանձարանի կողմից շուկա զանգվածային ոսկի դուրս բերելու պատճառով։
Պատմություն
1869 թվականի օգոստոսին Ջեյ Գուլդը և Ջեյսմ Ֆիսկը, որ ղեկավարում էին Erie Railroad երկաթուղին և ֆինանսական սպեկուլյանտներ էին, որոշեցին շուկայում գների աճ հրահրել։ Գնելով ոսկի՝ նրանք կարծում էին, որ դրանից հետո ցորենի գնի աճ տեղի կունենա, իսկ հետո՝ ցորենի փոխադրման պահանջարկի աճ, ինչը թույլ կտար բարձրացնել երկաթուղային սակագինը։ Գուլդի Նապոլեոնյան պլանը (ժամանակակիցներն այդպես անվանեցին այդ խաբեությունը) հիմնվում էր, այդ թվում, նախագահ Ուլիսի մոտական շրջապատի հետ ունեցած հարաբերությունների վրա։ Գուլդը գործի մեջ դրեց 7 միլիոն դոլար, ինչը ուռճացրեց ոսկու գները 40 %-ով հենց առաջին օրը։ Բոս Թվիդի կողմից ղեկավարվող բանկը Գուլդին երաշխիքներ տվեց, սակայն կասկածող խաղացողները հասկացան Գուլդին և ուղիղ ելք գտան դեպի նախագահը։
Գրականություն
Կատեգորիա:1869
Սուր առարկաներ (մինիսերիալ)
«Սուր առարկաներ» (Sharp Objects), ռեժիսոր Ժան-Մարկ Վալեի ամերիկյան մինի-սերիալը, գլխավոր դերում հանդես է եկել Էմի Ադամսը։ Սերիալը նկարահանվել է Ջիլլիան Ֆլիննի համանուն վեպի վրա։ Սերիալի հեղինակը Մարտի Նոքսոնն է։ Պրեմիերան տեղի է ունեցել 2018 թվականի հուլիսի 8-ին HBO հեռուստաալիքում, բաղկացած է 8 սերիաներից։
Սյուժե
Լրագրող Քամիլա Փրիքերը վերադառնում է Միսսուրի նահանգի իր հայրենի քաղաք, որպեսզի գրի վերջին ժամանակներս սպանված աղջկա դաժան սպանության հոդվածը։ Հոդվածը պետք է օգնի Քամիլային դուրս գալ ստեղծագործական ճգնաժամից և վերագործարկել իր լրագրողի կարիերան։ Սակայն հայրենի քաղաք վերադառնալը բացահայտում է Քամիլայի ցավոտ անցյալը և նրա ծանր հարաբերությունները մոր հետ, որոնք ժամանակին հանգեցրել են լուրջ հոգեկան խնդիրների։ Մինչ քաղաքում ուժեղանում է վախը և աճում համընդհանուր լարվածությունը, Քամիլան փորձում է գտնել մարդասպանին ։
Արտադրություն
Նախագիծը հայտարարվել է 2014 թվականի հուլիսին, սերիալը HBO-ից ստացել է ուղիղ պատվեր 2016 թվականի ապրիլի 1-ին ։
Մրցանակներ և անվանակարգեր
«Սուր առարկաներ» սերիալն ընդգրկվել է 2018 թվականի լավագույն սերիալների ցանկում, որը հրապարակել է ԿինոՊոիսկ կայքի խմբագրությունը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Ամերիկյան մինիսերիալներ Կատեգորիա:Ամերիկյան վեպերի էկրանավորումներ Կատեգորիա:HBO-ի բնօրինակ ծրագրեր Կատեգորիա:Անգլերեն հեռուստասերիալներ
(3310) Պատսի
(3310) Պատսի (Patsy), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1931 թվականի հոկտեմբերի 9-ին Քլայդ Տոմբոյի կողմից Ֆլագստաֆում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,008521 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,8298 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1873 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1906,02 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,188875 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 11,09° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1931 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Քլայդ Տոմբոյի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
No Lie
"No Lie"՝ ճամայկացի ռեփեր Շոն Փոլի և Դուա Լիպայի երգը, թողարկված 2016 թվականի նոյեմբերի 18-ին որպես Mad Love the Prequel ալբոմի առաջատար սինգլ ։ "No Lie" սինգլը ներառվել է Դուա Լիպայի Dua Lipa ալբոմի վերջնական տարբերակում։
Սերգեյ Սամսոնով
Սերգեյ Անատոլևիչ Սամսոնով (Сергей Анатольевич Самсонов, ), ռուս արձակագիր։ «Յասնայա Պոլյանա» գրական մրցանակի դափնեկիր (2019), «Զնամյա» և «Օկտյաբր» ամսագրերի մրցանակների դափնեկիր, «Ազգային բեսթսելլեր» (2009) և «Մեծ գիրք» (2017) գրական մրցանակների եզրափակիչի մասնակից։
Կենսագրություն
Սերգեյ Սամսոնովը ծնվել է 1980 թվականի դեկտեմբերի 12-ին, Մոսկվայի մարզի Պոդոլսկ քաղաքում։ Դպրոցն ավարտելուց հետո ընդունվել և 2003 թվականին հաջողությամբ ավարտել է Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտը ։ Աշխատել է Մոսկվայի քաղաքային հրատարակչություններից մեկում որպես գովազդային և ներկայացուցչական տեքստեր գրելու մասնագետ` միաժամանակ ակտիվորեն զբաղվելով գրական գործունեությամբ։ Նրա աշխատանքները լայնորեն տարածվել են ընթերցողների շրջանում և գրականագետները բարձր են գնահատել Սամսոնովի ստեղծագործությունները։ 2007 թվականին Սանկտ Պետերբուրգում հրատարակվել է Սամսոնով առաջին գիրքը` «Ոտքերը» վեպը, որը ռուս հանճարեղ ֆուտբոլիստ Սեմյոն Շուվալովի մասին է, ով փորձում էր խաղալ Եվրոպայի լավագույն ֆուտբոլային ակումբներից մեկում` «Բարսելոնայում» ։
2008 թվականին «Էքսմո» հրատարակչությունում հրատարակվել է Սամսոնովի երկրորդ ստեղծագործությունը` «Կամլաևի անոմալիան» վեպը։ Վեպը կենսագրական է, որտեղ պատկերված է կոմպոզիտոր Մատվեյ Կամլաևի կյանքը։ Այդ գրական ստեղծագործությունը 2009 թվականին ընդգրկվել է «Ազգային բեսթսելլեր» գրական մրցանակի կարճ ցուցակում և դարձել եզրափակիչ փուլի մասնակից ։
Սերգեյ Սամսոնովն իր ստեղծագործությունները գրում է տարբեր թեմաներով։ «Թթվածնային սահման» գիրքը պատմում է մայրաքաղաքի առևտրային կենտրոնում տեղի ունեցած սարսափելի ողբերգության մասին. տեղի ունեցած պայթյունի հետևանքով շատ մարդիկ են զոհվում։ Քննադատների կարծիքով գրողը ներթափանցող ու խորհրդավոր կերպով է ներկայացնում իր հերոսների պատմությունը։ Նա պատմում է իշխանության գաղտնիքների մասին և նկարագրում մի սիրո պատմություն ։
2016 թվականին լույս տեսած Հայրենական մեծ պատերազմի մասին է «Բազեի սահմանը» վեպը, որը պատմում է միմյանց հետ պատերազմող երկու օդաչուների օդային մարտի մասին։ Վեպն ընդգրկվել է 2017 թվականի «Մեծ գիրք» գրական մրցանակի երկար ցուցակում և դարձել եզրափակիչ փուլի մասնակից ։
2019 թվականի հոկտեմբերի 15-ին ժամանակակից ռուսական արձակ անվանակարգում «Հողից կառչել» վեպի համար Սերգեյ Սամսոնովն արժանացել է «Յասնայա Պոլյանա» մրցանակի։ Այդ աշխատությունը շոշափում է Դոնբասում զինված հակամարտության թեման ։
Սերգեյ Սամսոնովը բնակվում է Մոսկվայում։
Մատենագիտություն
Գրքեր
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:«Յասնայա Պոլյանա» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:«Դեբյուտ» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ Կատեգորիա:Ռուս գրողներ Կատեգորիա:Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ռուս արձակագիրներ
Ֆեդորովկա (գյուղ, Նադեժդովի գյուղական խորհուրդ)
Ֆեդորովկա (Федорівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Լոզովայայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1900 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Ֆեդորովկա գյուղում բնակվում էր 205 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,529 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 387,52 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Լոզովայայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1900 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Թույսուս
Թույսուս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում ։ Գտնվում էր Էրզրում քաղաքից 40-44 կմ հարավ-արևմուտք, Թուզլու գետի ավազանի գետակներից մեկի աջ կողմում։
Աշխարհագրություն
Տարածքը սարահարթային էր։
Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 30 տուն բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Բուտուրլինո (գյուղ, Սերպուխովսկի շրջան)
Բուտուրլինո (Бутурлино), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Սերպուխովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2006 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1336 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Սերպուխովսկի շրջանի բնակավայրեր
Երևանի Ստեփան Զորյանի անվան թիվ 56 դպրոց
Երևանի Ստեփան Զորյանի անվան թիվ 56 դպրոց, հանրակրթական դպրոց Երևանի Արաբկիր վարչական շրջանում։
Պատմություն
Դպրոցը հիմնադրվել է 1947 թվականի սեպտեմբերի 1-ին, Արաբկիր փողոցի վրա գտնվող մասնավոր տանը։ Ունեցել է ութ դասարան, ութ ուսուցիչ։ Ստեփան Զորյանի անվամբ անվանակոչվել է 1968 թվականի հոկտեմբերի 14-ին։ 1994 թվականին դպրոցը ներգրավվել է այլընտրանքային կրթության մի շարք ծրագրերում և դասընթացներում՝ Կիրառական տնտեսագիտություն, Բարոյագիտություն, Հոգեբանություն, Տրամաբանություն, Քայլ առ քայլ, Էկոլոգիա, Առողջապահություն, Կյանքի հմտություններ, Բարև, Երիտասարդական նվաճումներ, Պատանեկան նվաճումներ, Մարդը՝ մարդուն, Կենգուրու միջազգային մաթեմատիկական խաղ-մրցույթ։ Դպրոցի ռազմագիտության կաբինետը և հրաձգարանն անվանակոչվել են Արցախյան պատերազմում զոհված ազատամարտիկներ, դպրոցի նախկին շրջանավարտներ Գագիկ Գևորգյանի և Անդրանիկ Ներսիսյանի անուններով։
Միջոցառումներ
Դպրոցում իրականացվում է Ստեփան Զորյանի ծննդյան տարեդարձին նվիրված միջոցառումների շարք, խոնարհման դաս գրողի շիրիմի մոտ՝ Կոմիտասի անվան պանթեոնում, իրականացնում է Հայոց բանակի ծննդյան տարեդարձին նվիրված միջոցառումներ, Հայոց եղեռնի զոհերի հիշատակին նվիրված ազգային տուրքի նվիրատվություն «Հայաստան» Համահայկական Հիմնադրամին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Երևանի դպրոցներ
Աղակալած հողեր
Աղակալած հողեր, ջրալույծ աղեր (գլխավորապես քլորիդներ, սուլֆատներ և կարբոնատներ) պարունակող հողեր։
Հատկություններ
Աղակալած հողերը առաջանում են, երբ աղեր պարունակող ստորգետնյա ջրերը մոտ են հողի մակերևույթին, միջավայրի ջերմաստիճանը բարձր է, մթնոլորտային տեղումները սակավ։ Հողակլիմայական այդպիսի պայմաններում ստորգետնյա ջրերը բարձրանում են վեր, գոլորշիանում, իսկ աղերը կուտակվում են հողի վերին շերտերում։
Դասակարգում
Կան նաև երկրորդային աղակալած հողեր, որոնք առաջանում են ագրոտեխնիկական միջոցառումների սխալ կիրառման և ստորգետնյա ջրերի մակարդակի բարձրացման հետևանքով։ Աղակալած հողերում աճում են միայն աղասեր բույսեր, որոնք իրենց տերևներում, ցողուններում և այլ օրգաններում կուտակում են մեծ քանակությամբ աղեր։ Այս հանգամանքը երբեմն օգտագործվում է որպես աղակալած հողերի բարելավման կենսաբանական մեթոդ, ցանում են աղասեր բույսեր, վեգետացիայի վերջում հավաքում և այրում։
Աղազերծման հիմնական մեթոդներ
Աղակալած հողերի աղազերծման հիմնական մեթոդը հողերի լվացազատումն է։ Ցամաքուրդային ցանցի անցկացման միջոցով (2,5-3 վայրկյան խորությամբ) իջեցվում է ստորգետնյա ջրերի մակարդակը, որպեսզի լվացազատած և հողի շերտերից հեռացված աղերը նորից վեր չբարձրանան։ Այնուհետև հողը վարում են, աշնանը մի քանի անգամ ոռոգում, ապա պարարտացնելուց հետո, սկզբում մշակում բրինձ, առվույտ, շաքարի ճակնդեղ, բամբակենի, իսկ հետագայում՝ բանջարաբոստանային և պտղատու կուլտուրաներ։
Թույլ աղակալած հողեր կարելի է բարելավել նաև ագրոտեխնիկական միջոցառումներով (խոր վար, հաճախակի ոռոգում, պարարտացում գոմաղբով, բրնձի, առվույտի մշակում են)։ Ուժեղ սոդային աղակալած հողերի մելիորացումը շատ դժվար է, և չնայած աշխարհում այդպիսի հողերը գրավում են մեծ տարածություններ, այնուամենայնիվ դրանք գրեթե չեն իրացվում։ Լավագույն դեպքում օգտագործվում են որպես արոտավայրեր։
Կատեգորիա:Հողի տեսակներ
Մարֆինո (գյուղ, Օդինցովսկի շրջան)
Մարֆինո (Марфино), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Օդինցովսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Օդինցովսկի շրջանի բնակավայրեր
Արջտակ գարնանային
Արջտակ գարնանային, գնարբուկազգիների ընտանքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Նկարագրություն
Պալարավոր գեղազարդային խոտաբույս է, որն ունի 5-10 սմ բարձրություն։ Պալարների տրամագիծը 3-5 սմ է։ Տերևները լայն ձվաձև են, վերևից՝ սպիտակավուն, արծաթագույն խալերով, տակից՝ բոսորագույն, կարմիր։ Պսակի մասերը օվալ են, մեջտեղից վերև ամենամեծ լայնությամբ, մուգ վարդագույն, մանուշակագույն, հազվադեպ սպիտակավուն, հիմքի մոտ մուգ մանուշակագույն խալով են և ետծալի վրա սպիտակ խալիկներով ։
Տարածվածություն
Հայաստանում հանդիպում է միայն Իջևանի (Աչաջուր, Գետահովիտ, Կողբ) ֆլորիստիկական շրջանում։ Աճում է նաև Մեծ Կովկասում, Անդրկովկասում, Թալիշում, Թուրքիայում և Հյուսիսարևմտյան Իրանում ։
Պահպանություն
Խոցելի տեսակ է, որի տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 500 կմ²-ից պակաս է։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված էր որպես անհետացած տեսակ։ Ընդգրկված է CITES-ի կոնվենցիայի հավելվածում։ Ընդգրկված չէ Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածում ։
Պահպանության գործողություններ չեն իրակացավում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խոցելի տեսակներ Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:Գնարբուկազգիներ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր
Բետցենշտայն
Բետցենշտայն (Betzenstein), կոմունա Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Վերին Ֆրանկոնիա շրջանին։ Գտնվում է Բայրոյթի շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 2502 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի) ։ Տարածքը կազմում է 51,84 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 4 72 118։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Ալբերտա (բույս)
Ալբերտա,, մի փոքր տեսակ ծաղկավոր բույսերի ընտանիքից։ Հայտնի է երկու տեսակներ, որոնք աճում են մեկը՝ Մադագասկարում, մյուս տեսակը՝ ջերմ և խոնավ տարածքներում Հարավային Աֆրիկա մայրցամաքում ։
Հեղինակ
Այս բույսը կոչվել է Ալբերտ Մեծ, ի պատիվ (Ալբերտ ֆոն Բոլշտեդտա, գ. 1193-1280), գերմանացի փիլիսոփա և աստվածաբան, աշխատությունների հեղինակ, հանքային, բույսերի և կենդանիների ։
Կենսաբանական նկարագիր
Մշտադալար ծառերի և տերևների ընտանիք, և այլ բուսական ընտանիքներ ինչպես գարդենիա։ ՈՒնի գլանաձև և դեկորատիվ ծաղիկներ։
Օգտագործում
Պարտեզում աճում է մեծ տեսակը Ալբերտա մեծ (Alberta magna). չնայած նրան, որ բնության մեջ ունի բավականին բարձրահասակ ծառեր, սովորաբար հայտնի է որպես թուփ մինչև 3 մ. բարձրությամբ։ Պետք է նշել, որ ունի շատ ցածր դիմացկունություն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ծաղկավոր բույսեր
Արապուտանգա
Արապուտանգա (Araputanga), համայնք Բրազիլիայի Կենտրոնաարևմտյան տարածաշրջանում՝ Մատու Գրոսու նահանգի կազմում   ։ Գտնվում է Մատու Գրոսու նահանգ հյուսիսարևմտյան մասում։ Բնակչությունը կազմում է 14 499 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 1 602,731 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 9,0 մարդ/կմ²։
Սպիտակ ջուր
Սպիտակ ջուր, ժամանակավոր ջրհոսք Հայկական լեռնաշխարհում, Կուրի ավազանում, Աղստև գետի ձախակողմյան վտակը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի գետեր
Արշամ Խոնդկարյան
Արշամ Թևոսի Խոնդկարյան, հայ քաղաքական գործիչ, Հայաստանի առաջին հանրապետության արդարադատության նախարար ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1881 թվականի հուլիսին, Իգդիրի Հախվերես գյուղում։ Սովորել է Էջմիածնի Գևորգյան հոգևոր ճեմարանում և Օդեսայի համալսարանի իրավաբանության բաժնում։
Գործունեություն
1917 թվականին, ռուսական հեղափոխության ժամանակ Խոնդկարյանը Անդրկովկասը ներկայացնող քաղաքական կարևոր գործիչներից մեկն էր։
1918 թվականին Հայաստանի առաջին հանրապետության անկախացումից հետո Արշամ Խոնդկարյանը ներկայացված էր նորաստեղծ հանրապետության առաջին օրենսդիր մարմնում` Հայաստանի Խորհրդում։
Ընտրվել է Հայաստանի առաջին հանրապետության խորհրդարանի անդամ, սերտ գործակցության մեջ է եղել Դաշնակցության հետ և նշանակվել է արդարադատության նախարար ։
Նա 1921 թվականին տեղափոխվել է արտասահման։ 1924 թվականին հաստատվել Փարիզում, ուր մինչև իր մահը զբաղվել է հրապարակագրական բեղուն գործունեությամբ` առավելաբար խորհրդային կարգերի քննադատությանը նվիրելով իր աշխատանանքերը։ Եղել է «Տնի» (օրեր) թերթի խմբագիրը ։
Արշամ Խոնդկարյանը մահացել է 1965 թվականի դեկտեմբերի 1-ին, Փարիզում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՀՀ արդարադատության նախարարներ Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Ալմենդինգեն (Վյուրտեմբերգ)
Ալմենդինգեն  (Allmendingen (Württemberg)), համայնք Գերմանիայի Բադեն Վյուրտեմբերգ երկրամասի Ալբ-Դոնաու շրջանում։ Բնակչությունը՝ 4.441 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալների) ։ Տարածքը՝ 45,90 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 08 4 25 002։
Լյուբոտին (գյուղ, Լյուբեշովի շրջան)
Լյուբոտին (Люботин), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Լյուբեշովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Լյուբոտին գյուղում բնակվում էր 127 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,004 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 31,75 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Լյուբեշովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Իդ
Իդ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Բուտսկայա
Բուտսկայա (Бутская), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Լուկոյանովսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Լուկոյանովսկի շրջանի բնակավայրեր
Աղեղնավորը և նիզակակիրը
Աղեղնավորը և Նիզակակիրը և (The Bowman and The Spearman,  հայտնի են նաև Հեծյալ հնդկացիներ/ Equestrian Indians կամ պարզապես Հնդկացիներ/ Indians անվանումներով ), երկու բրոնզե քանդակ, որ դարպասը պահողների պես կանգնած են ԱՄՆ-ի Իլինոյս նահանգի Չիկագո քաղաքի Կոնգրես Պլազայի մուտքի առջև՝ Իդա Ուելս դրայվ փողոցի և Միչիգան ավենյուի խաչմերուկի մոտ։ Ձիավոր այդ քանդակներն ստեղծվել են Զագրեբում խորվաթ քանդակագործ Իվան Մեշտրովիչի կողմից և 1928 թվականին տեղադրվել են Մեծ զբոսայգու մուտքի մոտ։ Ֆինանսավորումն իրականացրել է Բենջամին Ֆերգյուսոնի հիմնադրամը ։
Այս քանդակները Իվան Մեշտրովիչի լավագույն աշխատանքներից են համարվում։ Հատուկ ուշադրության է արժանացել այն հանգամանքը, որ աղեղնավորը քանդակված է առանց նետ ու աղեղի, նիզակակիրը՝ առանց նիզակի ։
Կառուցվածքը
Քանդակներից յուրաքանչյուրի բարձրությունը տասնյոթ ոտնաչափ է, դրված են տասնութ ոտնաչափ բարձրություն ունեցող գրանիտե պատվանդաններին։ Ըստ նախնական մտահղացման՝ քանդակները պետք է «հսկեին» զբոսայգի տանող մեծ աստիճանաշարը, բայց այդ աստիճանաշարը 1940-ական թվականներին Կոնգրեսի զբոսայգու ճեմուղին ընդարձակելու ժամանակ քանդել են ։ Հետազոտությունների արդյունքում 2006 թվականին պարզվել է, որ պատվանդանները նախագծել են Holabird & Roche ընկերության ճարտարապետները, նախագծերն իրականացրել է քանդակագործ Ռենե Փոլ Չեմբերլենը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորվաթիայի արվեստ Կատեգորիա:Քանդակագործություն Կատեգորիա:Արձաններ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:Չիկագո
Սանտա Բրիջիդա
Սանտա Բրիջիդա (Santa Brigida), կոմունա Իտալիայում, տեղակայված է Լոմբարդիա մարզի Բերգամոյի գավառում ։
Բնակչությունը՝ 635 մարդ։ Խտությունը կազմում է 45 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 14 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 24010։ Հեռախոսային կոդ՝ 0345։
Սանտա Բրիջիդան սահմանակից է Ավերարա, Կասիլիո, Կուսիո, Ջերոլա Ալտա, Օլմո ալ Բրեմբո համայնքներին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ֆեդորովկա (գյուղ, Կոմսոմոլսկի գյուղական խորհուրդ)
Ֆեդորովկա (Федорівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Լոզովայայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1930 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Ֆեդորովկա գյուղում բնակվում էր 138 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,559 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 246,87 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Լոզովայայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1930 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մարֆինո (գյուղ, Ստարոռուսկի շրջան)
Մարֆինո (Марфино), գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Ստարոռուսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Ստարոռուսկի շրջանի բնակավայրեր
Ղուրանի տուն
Ղուրանի տուն (بيت القرآن‎‎), թանգարան Բահրեյնում, որ մասնագիտացված է Ղուրանի հարցերով ։ Թանգարանը կառուցվել է 1990 թվականին իսլամական ավանդական ոճով և համարվում է իսլամական ամենահայտնի թանգարաններից մեկն աշխարհում ։ Նրանում պահվում են Ղուրանի ձեռագիր օրինակներ` հավաքված իսլամական ողջ աշխարհից, գիտական և իսլամական գրականություն, Ղուրանի թարգմանություններ, կարևորություն ներկայացնող այլ նյութեր։
Կառուցում
Համալիրի շինարարությունը սկսվել է 1984 թվականին, պաշտոնական բացումը տեղի է ունեցել 1990 թվականի մարտին Աբդուլ Լաթիֆ Ջասիմ Կանուի կողմից։ Հավաքածուի հիմքը կազմում է իսլամական արվեստի հազվագյուտ ձեռագրերի` Կանուի անձնական հավաքածուն ։ Թանգարանը կառուցվել է Բահրեյնի բնակիչների նվիրատվությունների հաշվին ։ Թանգարանի հավաքածուն կազմում են ձեռագրեր իսլամական աշխարհի տարբեր կողմերից` Չինաստանի արևելքից մինչև Իսպանիա և արևմուտք ։
Ծառայություններ
Ղուրանի տունը այցելուների համար բաց է աշխատանքային օրերին ժամը 9-12-ը, շաբաթ օրը` 4-6-ը ։ Արտաքինից կառույցը 12-րդ դարի մզկիթ է հիշեցնում։ Այն ունի 12 ցուցասրահ, ինչպես նաև մզկիթ, գրադարան, լսարաններ և մեդրեսե։ Ապակյա մեծ գմբեթը խոյանում է մեծ սրահի և մզկիթի վրա։ Միհրաբը պատված է կերամիկական երկնագույն սալիկներով` փորագրված Ղուրանի հատվածներով։
Գրադարանի գրքային ֆոնդը կազմում է 50.000 գիրք և ձեռագիր` երեք լեզուներով` արաբերեն, անգլերեն և ֆրանսերեն։ Գրադարանն ու ընթերցասրահները այցելուների համար բաց են աշխատանքային բոլոր օրերին, իսկ հետազոտողների, մասնագետների համար տրամադրվում են առանձին շինություններ ։
Լսարանում, որը հիմնականում օգտագործվում է դասախոսությունների և համաժողովների համար, կարող են տեղավորվել 150 մարդ։ Դասախոսներ են հրավիրվում շատ երկրներից, այդ թվում` ԱՄՆ-ից, Մեծ Բրիտանիայից, Ֆրանսիայից։
Թանգարան
Թանգարանում պահվում են ոլոռի և բրնձի հատիկներ, որոնց վրա գրված են հատվածներ Ղուրանից, ինչպես նաև իսլամական աստվածաբանների աշխատություններ։ Ղուրանի թանգարանը միակն է աշխարհում, որը նվիրված է Ղուրանին և նրա հետազոտություններին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իսլամական մշակույթ Կատեգորիա:Բահրեյնի թանգարաններ Կատեգորիա:Ղուրան Կատեգորիա:1990 հիմնադրված թանգարաններ
Էնթոնի Սանտոս
Էնթոնի Սանտոս (Anthony Santos a.k.a El Mayimbe, ), դոմինիկացի երգիչ, երգերի հեղինակ, երաժիշտ և պրոդյուսեր։ Բոլոր ժամանակների ամենամեծ պահանջարկը վայելող բաչատա ժանրի ներկայացուցիչ։ Հայտնի է որպես 90-ականների սկզբի ժամանակակից բաչատայի առաջնորդներից մեկը։ Մեծ դեր է խաղացել ժանրը վերաձևակերպելու մեջ` ներառելով ռոմանտիկ բառերը, նոր գործիքների օգտագործում, ինչպիսիք են դաշնամուրը և սաքսոֆոնը։
Վաղ կյանք
Սանտոսը ծնվել է 1967 թվականին Մոնթե Քրիթի նահանգի Լաս Մատաս դե Սանտա Կրուզ քաղաքում գտնվող Կլավելինաս քաղաքում։ Վաղ մանկությունն անցկացրել է ծայրահեղ աղքատության մեջ գյուղական փոքրիկ տանը։ Հայրը հիմնականում բազում մանր գործեր էր անում՝ հիմնականում ոչնչի դիմաց։ Ընտանիքը մնում էր սոված՝ քիչ եկամուտի պատճառով ։
Երաժշտական կարիերա
Սանտոսը 1990-ականների սկզբին մուտք է գործել բաչատայի ասպարեզ՝ սկսելով իր կարիերան որպես գուրիա նվագող։ Ռաուլին Ռոդրիգեսը նույնպես իր երաժշտական կարիերան սկսեց Էմթոմիի հետ՝ որպես գուիրա նվագող։ Չնայած նրան, որ Բլաս Դուրանը համարվում է առաջին երաժիշտը, որն օգտագործել է էլեկտրական կիթառ բաչատա ժանրում, և Լուիսին համարվում է առաջին բաչատա կիթառահար, որն օգտագործել է կիթառի ոտնակներ, Էնթոնին առաջինն էր, որ սահմանեց ժամանակակից բաչատայի ձայնը ։ Նա դա արեց Alvarez 5084N կիթառի միջոցով։ Նա նաև առաջիններից է, որ օգտագործել է Yamaha APX կիթառների շարքը բաչատայում։ Սանտոսը դարձավ առաջին բաչատա ժանրի ներկայացուցիչը գյուղական համայնքում, որը հասավ մեժ հանդիսատեսի իր «Voy pa'llá» հիթով։ Սանտոսի փափուկ ռոմանտիկ բառերը ավելի ընդունելի էին հասարակությանը, քան մինչև նա գործող բաչատայի ոճը։ Կարճ ժամանակ անց նա դարձավ այդ ժանրի առաջատար ներկայացուցիչ։ Նա հայտնի է որպես El Mayimbe de la Bachata, քանի որ Ֆերնանդո Վիլալոնան արդեն այդ անունն ուներ Սանտոսից առաջ։ Նա նաև հայտնի է որպես El Bachatú, որն այն մականունն է, որով նա ի սկզբանե սկսել է։ Սանտոսը ոչ միայն բաչատա երաժշտության ամենամեծ դեմքերից է, այլ նաև ոգեշնչել է բազմաթիվ բաչատա ժանրի ներկայացուցիչների և երաժիշտների, ինչպիսիք են Ռոմեո Սանտոսը և Լեննի Սանտոսը ։ Նա կատարել է տարբեր երգեր Ավենտուրայի և Ռոմեոյի հետ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով Կատեգորիա:Երաժիշտներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:1967 ծնունդներ Կատեգորիա:Մայիսի 5 ծնունդներ Կատեգորիա:Դոմինիկացի երգիչներ
Աշխարհի երկրների ցանկն ըստ նախկին և կանխատեսվող Համախառն ներքին արդյունքի
Աշխարհի երկրների ցանկն ըստ նախկին և կանխատեսվող Համախառն ներքին արդյունքի, որը հիմնված է ոչ թե պաշտոնական փոխարժեքների, այլ՝ գնողունակության հավասարության (ՊՄԳ) մեթոդաբանության վրա։ Արժեքները տրված են ԱՄՆ դոլարով։ Այս թվերը վերցված են Արժույթի միջազգային հիմնադրամի World Economic Outlook (WEO) տվյալների բազայից, 2022 թվականի ապրիլի հրատարակություն ։
Գնողունակության հավասարություն
Գնողունակության կամ գնորդական ուժի հավասարությունը (ՊՄԳ) մակրոտնտեսական վերլուծության ցուցանիշ է, տարբեր արտադրատեսակների և կենսամակարդակների համեմատություն տարբեր երկրների միջև՝ արտարժույթները համեմատելով «ապրանքային զամբյուղ» մոտեցման միջոցով։ Այն գործում է որպես իրական փոխարժեքների որոշման սկզբունք։ Դա պայմանավորված է նրանով, համաշխարհային տնտեսության մեջ նկատվող գլոբալիզացիայի կապակցությամբ անհրաժեշտություն է առաջանում համեմատել տարբեր պետությունների ներուժը։ Քանի որ մակրոտնտեսական ցուցանիշների մեծ մասը հաշվարկվում են որոշակի երկրների արժույթներով, առաջ է գալիս փողի փոխարկման խնդիրը։ ՊՄԳ հաշվարկի հիմքում ընկած է ՀՆԱ-ն՝ որոշակի տարածաշրջանի կամ ընդհանուր առմամբ պետության տնտեսական վիճակի ամենակարևոր ցուցանիշներից մեկը։ Այն հաշվարկելու համար օգտագործվում են որոշակի արժույթի գնողունակությունը համեմատելու գործակիցներ, որոնք որոշվում են տարբեր երկրներում նմանատիպ ապրանքների փաթեթի արժեքի հարաբերակցությամբ (ապրանքային զամբյուղ)։
Ըստ այդ տեսության, երկու արժույթներ հավասար են, երբ ապրանքային զամբյուղը երկու երկրներում ունի նույն գինը՝ հաշվի առնելով փոխարժեքները, այնպես որ փոխանակումը համապատասխանի յուրաքանչյուր արժույթի գնողունակությանը։ Այս փոխարկման ժամանակ օգտագործվող գնողունակության փոխարժեքը հավասար է արժույթների համապատասխան գնողունակության հարաբերակցությանը` դրանց գների մակարդակներին համապատասխան։ Գնողունակության հավասարությունը որոշվում է  ՊՄԳ = P1 / P2 բանաձևով, որտեղ. Այսպիսով, նույն քանակի ապրանքներ կարելի է ձեռք բերել ցանկացած արժույթով, նույն սկզբնական միջոցների քանակով։
Համախառն ներքին արդյունք (ՀՆԱ) և գնողունակության հավասարություն (ՊՄԳ)
ՊՄԳ տեսությունը ենթադրում է, որ ցանկացած արժույթի գնողունակության անկումը դրա գնի մակարդակի բարձրացման հետևանքով կհանգեցնի արտարժույթի շուկայում այդ արժույթի գնահատման համամասնորեն նվազմանը։ Քանի որ շուկայական փոխարժեքները էականորեն տատանվում են, երբ սեփական արժույթով չափված երկրի ՀՆԱ-ն շուկայական փոխարժեքների միջոցով փոխարկվում է մեկ այլ երկրի արժույթի, կարելի է եզրակացնել, որ մի երկրում իրական ՀՆԱ-ն ավելի բարձր է քան մյուս երկրում, բայց ավելի ցածր՝ քան երրորդում։ Այնուամենայնիվ, եթե մի երկրի ՀՆԱ-ն շուկայում նկատվող փոխարժեքների փոխարեն փոխակերպվի մյուս երկրի արժույթի ՝ օգտագործելով ՊՄԳ փոխարժեքներ, կեղծ եզրակացություն չի ստացվի։ Ըստ էության, ՀՆԱ-ն, որը չափվում է ՊՄԳ-ի վերահսկողության ներքո, տարբեր ծախսերի և գների մակարդակի համար, թույլ է տալիս ավելի ճշգրիտ գնահատել Համախառն ազգային արդյունքի մակարդակը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մակրոտնտեսագիտություն
(3311) Պրոդոբեդ
(3311) Պրոդոբեդ (Podobed), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1976 թվականի օգոստոսի 26-ին Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1976 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Աստերոիդների ցանկ (145801-145900)
Աստերոիդների ցանկ (145701-145800) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (145901-146000)
|}
Էստրոգենային դեղամիջոցներ
Էստրոգենային դեղամիջոցներ, դեղամիջոցի տեսակ, որն առավել հաճախ օգտագործվում է հորմոնալ ծնելիության վերահսկման և դաշտանադադարի հորմոնալ թերապիայի մեջ, ինչպես նաև տրանսգենդեր կանանց համար կանացիացնող հորմոնալ թերապիայի նպատակով ։ Դրանք կարող են օգտագործվել նաև հորմոնալ զգայուն քաղցկեղների բուժման համար, ինչպիսիք են կրծքագեղձի քաղցկեղը և շագանակագեղձի քաղցկեղը, ինչպես նաև տարբեր այլ ցուցումների համար։ Էստրոգենները օգտագործվում են միայնակ կամ պրոգեստոգենների հետ համատեղ :Դրանք մատչելի են ձևակերպումների լայն տեսականիով և օգտագործման համար տարբեր կառավարման ուղիներով ։ էստրոգենների օրինակներից են բիոիդենտալ էստրադիոլը, բնական կոնյուգացված էստրոգենները, սինթետիկ ստերոիդային էստրոգենները, ինչպիսիք են էթինիլստրադիոլը և սինթետիկ ոչ ստերոիդային էստրոգենները, ինչպիսիք են դիէթիլստիլբեստրոլը ։ էստրոգենները սեռական հորմոնների ագոնիստների երեք տեսակներից մեկն են, մյուսները՝ անդրոգեններ / անաբոլիկ ստերոիդներ, ինչպիսիք են տեստոստերոնը և պրոգեստոգենները։
Էստրոգենների կողմնակի ազդեցությունները ներառում են կրծքագեղձի քնքշություն, կրծքագեղձի ընդլայնում, գլխացավ, սրտխառնոց, հեղուկի կուտակում և այտուցվածություն ։ էստրոգենների այլ կողմնակի ազդեցությունները ներառում են արյան հյուսվածքի, սրտանոթային հիվանդությունների և պրոգեստոգենների մեծ մասի հետ համատեղ կրծքագեղձի քաղցկեղի ռիսկի մեծացում ։ Տղամարդկանց մոտ էստրոգենները, կարող են առաջացնել կրծքագեղձի զարգացում, ֆեմինիզացում, անպտղություն, տեստոստերոնի ցածր մակարդակ և սեռական խանգարումներ։
Էստրոգենները էստրոգեն ընկալիչների ագոնիստներ են։ Դրանք կարևոր ազդեցություն են ունենում մարմնի բազմաթիվ հյուսվածքների վրա, ներառյալ կանանց վերարտադրողական համակարգը (արգանդ, հեշտոց և ձվարաններ), կաթնագեղձերը, ոսկրերը, ճարպը, լյարդը, ուղեղը և այլն ։ Ի տարբերություն այլ դեղամիջոցների, ինչպիսիք են պրոգեստինները և անաբոլիկ ստերոիդները, էստրոգենները այլ հորմոնալ ակտիվություն չունեն ։ էստրոգենները նույնպես ունեն հակագոնադոտրոպ ազդեցություն և բավականին բարձր դեղաչափերով կարող են մեծապես արգելակել սեռական հորմոնների արտադրությունը ։ էստրոգենները միջնորդում են իրենց հակաբեղմնավորիչ ազդեցությունները պրոգեստինների հետ համատեղ՝ արգելակելով օվուլյացիան։
Էստրոգենները առաջին անգամ բժշկությունում օգտագործվել է 1930-ականների սկզբին։ Դրանք սկսեցին օգտագործվել 1950-ականներին պրոգեստինների հետ համատեղ ծնելիության վերահսկման համար ։ Բազմաթիվ տարբեր էստրոգեններ վաճառվել են մարդկանց մոտ կլինիկական օգտագործման կամ անասնաբուժական օգտագործման համար, չնայած քչերն են լայնորեն օգտագործվում   ։ Այս դեղամիջոցները կարող են խմբավորվել տարբեր տեսակների՝ կախված ծագումից և քիմիական կառուցվածքից ։ էստրոգենները լայնորեն հասանելի են ամբողջ աշխարհում և օգտագործվում են հորմոնալ ծնելիության վերահսկման շատ ձևերում և դաշտանադադարի ընթացքում հորմոնալ թերապիայի բոլոր ռեժիմներում  ։
Ծնելիության վերահսկում
Էստրոգենները ունեն հակաբեղմնավորիչ ազդեցություն և օգտագործվում են հակաբեղմնավորիչներում պրոգեստինների (սինթետիկ պրոգեստոգեններ) հետ համատեղ՝ կանանց հղիությունը կանխելու համար։ Սա կոչվում է համակցված հորմոնալ հակաբեղմնավորիչ միջոց։ Էստրոգենների հակաբեղմնավորիչ ազդեցությունները միջնորդվում են դրանց հակագոնադոտրոպային ազդեցությամբ և, հետևաբար, օվուլյացիայի արգելակմամբ։ Համակցված օրալ հակաբեղմնավորիչների մեծ մասը պարունակում է էթինիլեստրադիոլ կամ դրա պրոլեկրանոլ՝ որպես էստրոգենի բաղադրիչ, բայց որոշները պարունակում են էստրադիոլ կամ էստրադիոլի վալերատ։ Էթինիլեստրադիոլը սովորաբար օգտագործվում է օրալ հակաբեղմնավորիչների մեջ՝ էստրադիոլի փոխարեն, քանի որ այն ունի գերազանց ֆարմակոկինետիկա, երբ ընդունվում է (ավելի բարձր բիոանվտանգություն և ավելի քիչ անհատական փոփոխականություն) և ավելի արդյունավետ է հեշտոցային արյունահոսությունը վերահսկելու համար։ Դա պայմանավորված է դրա սինթետիկ բնույթով և որոշակի հյուսվածքներում, ինչպիսիք են աղիքները, լյարդը և արգանդը, նյութափոխանակության նկատմամբ դիմադրողականությամբ, համեմատած էստրադիոլի հետ։ Բացի օրալ հակաբեղմնավորիչներից, համակցված հորմոնալ հակաբեղմնավորման այլ ձևերը ներառում են հակաբեղմնավորիչ|հակաբեղմնավորիչ սպեղանի]], հակաբեղմնավորիչ հեշտոցային օղակներ և համակցված ներարկային հակաբեղմնավորիչներ։ Հակաբեղմնավորիչ սպեղանիները ու հեշտոցային օղակները պարունակում են էթինիլեստրադիոլ՝ որպես էստրոգենի բաղադրիչ, մինչդեռ համակցված ներարկային հակաբեղմնավորիչները պարունակում են էստրադիոլ կամ, ավելի հաչախ, էստրադիոլի եթեր։
Դաշտանադադար
[[Պատկեր:Hot_flashes_with_placebo_and_different_doses_of_oral_estradiol_in_menopausal_women.png|alt=Hot flashes with placebo and different doses of oral estradiol in menopausal women|մինի|473x473փքս|Շաբաթական միջինից ուժեղ տաք բռնկումների միջին քանակը պլացեբոյով և օրալ էստրադիոլի տարբեր չափաբաժիններով ՝ պատահականացված, վերահսկվող փորձարկումում, որում ներգրավված էին դաշտանադադարի 333 կանայք
Էստրոգենը և այլ հորմոնները նշանակվում են հետդաշտանադադարային կանանց՝ օստեոպորոզը կանխելու, ինչպես նաև դաշտանադադարի ախտանիշները բուժելու համար, ինչպիսիք են բուռն բռնկումները, հեշտոցի չորությունը, սթրեսի անմիզապահությունը, ցրտի զգացումը, գլխապտույտը, հոգնածությունը, դյուրագրգռությունը և քրտնարտադրությունը: Ողնաշարի, դաստակի և ազդրերի կոտրվածքները նվազում են 50-70%-ով, իսկ ողնաշարի ոսկրային խտությունը մեծանում է մոտ 5%-ով այն կանանց մոտ, ովքեր էստրոգեն են ստացել դաշտանադադարից հետո 3 տարվա ընթացքում և դրանից հետո 5-10 տարվա ընթացքում:
Նախքան կոնյուգացված էստրոգենների հատուկ վտանգները լավ ուսումնասիրելը, ստանդարտ թերապիան կազմում էր 0,625 մգ/օր կոնյուգացված էստրոգեններ (օրինակ՝ պրեմարին): Այնուամենայնիվ, կան ռիսկեր, որոնք կապված են կոնյուգացված էստրոգենային թերապիայի հետ: Հետդաշտանադադարային տարեց կանանց շրջանում, որոնք հետազոտվել են կանանց առողջության նախաձեռնության (Women's Health Initiative-WHI) շրջանակներում, պարզվել է, որ օրալ կոնյուգացված էստրոգեն հավելումներ ընդունելը կապված է վտանգավոր մակարդման ռիսկի հետ: WHI-ի ուսումնասիրություններում օգտագործվել է էստրոգենիկ հավելումների մեկ տեսակ՝ կոնյուգացված էստրոգենների բարձր օրալ դոզան (միայն պրեմարին և մեդրոքսիպրոգեստերոն ացետատով) :
NCI, NIH - կլինիկական փորձարկումները գիտական ուսումնասիրություններ են, որոնք ներառում են մարդկանց և փորձարկում են հիվանդությունների կանխարգելման, հայտնաբերման, ախտորոշման կամ բուժման նոր եղանակներ: Այսօր օգտագործվող բազմաթիվ բժշկական ընթացակարգեր և բուժումներ անցյալի կլինիկական փորձարկումների արդյունք են: Կլինիկական փորձարկմանը մասնակցելը պոտենցիալ օգուտներ և ռիսկեր ունի: NIH-ի ուսումնասիրության ընթացքում չի ապացուցվել, որ էսթերացված էստրոգենները առողջության համար նույն վտանգներն են ներկայացնում, ինչ կոնյուգացված էստրոգենները: Դաշտանադադարում հորմոնալ թերապիան բարենպաստ ազդեցություն է ունենում շիճուկի խոլեստերինի մակարդակի վրա և, երբ սկսվում է դաշտանադադարից անմիջապես հետո, կարող է նվազեցնել սրտանոթային հիվանդությունների դեպքերը, չնայած որ այս վարկածը դեռ չի փորձարկվել պատահականացված ուսումնասիրություններում: Էստրոգենը, կարծես, պաշտպանիչ ազդեցություն ունի աթերոսկլերոզի ժամանակ։ Այն նվազեցնում է ցածր խտությամբ լիպոպրոտեինները(low-density lipoprotein - LDL) և տրիգլիցերիդները, բարձրացնում բարձր խտության լիպոպրոտեինի ( high-density lipoproteinHDL) մակարդակը և ունի էնդոթելային վազոդիլացման հատկություններ, գումարած հակաբորբոքային բաղադրիչ:
Ներկայումս ուսումնասիրություններ են իրականացվում՝ պարզելու համար, թե արդյոք էստրոգենի հավելումների օգտագործման ռիսկերը նույնն են ծննդաբերության բոլոր մեթոդների համար: Մասնավորապես, տեղական կիրառվող էստրոգենները կարող են ունենալ կողմնակի ազդեցությունների այլ սպեկտր, քան օրալ ընդունվելիս, և տրանսդերմալ էստրոգենները չեն ազդում արյան մակարդման վրա, քանի որ դրանք ուղղակիորեն ներծծվում են համակարգային արյան մեջ՝ խուսափելով լյարդի առաջին անցման նյութափոխանակությունից: Այսպիսով, կառավարման այս մեթոդը նախընտրելի է թրոմբոէմբոլիկ հիվանդությունների պատմություն ունեցող կանանց մոտ:
Էստրոգենը օգտագործվում է նաև հեշտոցային ատրոֆիայի, հիպոէստրոգենիայի (հիպոգոնադիզմի, օոֆորեկտոմիայի կամ ձվարանների առաջնային անբավարարության արդյունքում), ամենորեայի, դիսմենորեայի և օլիգոմենորեայի բուժման ժամանակ: Էստրոգենները կարող են օգտագործվել նաև ծննդաբերությունից հետո լակտացիան ճնշելու համար:
Սինթետիկ էստրոգենները, ինչպիսիք են 17α-փոխարինված էստրոգենները, ինչպիսիք են էթինիլեստրադիոլը և դրա C3 եթերները և մեստրանոլի, քինեստրոլի և էթինիլեստրադիոլ սուլֆոնատի եթերները, և ոչ ստերոիդային էստրոգենները, ինչպիսիք են ստիլբեստրոլ դիեթիլստիլբեստրոլ, հեքսեստրոլ և դիենեստերոլ, այլևս չեն օգտագործվում դաշտանադադարի հորմոնալ թերապիայի մեջ՝ լյարդի և դրա հետ կապված սպիտակուցների սինթեզի վրա անհամաչափ ազդեցության պատճառով առողջության ռիսկերը :
Հիպոգոնադիզմ
Էստրոգենները օգտագործվում են պրոգեստոգենների հետ միասին` կանանց մոտ հիպոգոնադիզմը և հետաձգված սեռական հասունացումը բուժելու համար։
Տրանսգենդեր կանայք
Էստրոգենները օգտագործվում են հակաանդրոգենների և պրոգեստոգենների հետ միասին՝ որպես տրանսգենդեր կանանց և այլ տրանսֆեմինինային անհատների ֆեմինիզացնող հորմոնալ թերապիայի բաղադրիչ  ։ Անբավարար ապացույցներ կան անցումային շրջանում տրանսգենդեր կանանց հորմոնալ բուժման մոտեցումների արդյունավետությունը կամ անվտանգությունը որոշելու համար ։
Շագանակագեղձի քաղցկեղ
Տղամարդկանց մոտ շագանակագեղձի քաղցկեղի բուժման համար օգտագործվել են էստրոգենի բարձր չափաբաժիններով թերապիա՝ օգտագործելով տարբեր էստրոգեններ, ինչպիսիք են դիէթիլստիլբեստրոլը, էթինիլեստրադիոլը, պոլիէստրադիոլֆոսֆատը, էստրադիոլի անդեցիլատը, էստրադիոլի վալերատը և էստրադիոլը ։ Սա արդյունավետ է, քանի որ էստրոգենները ֆունկցիոնալ հակաանդրոգեններ են, որոնք ունակ են ճնշել տեստոստերոնի մակարդակը մինչև կաստրատի կոնցենտրացիաներ և նվազեցնել ազատ տեստոստերոնի մակարդակը՝ ավելացնելով սեռական հորմոնների կապող գլոբուլինի արտադրությունը։ Էստրոգենի բարձր չափաբաժիններով թերապիան կապված է վատ հանդուրժողականության և անվտանգության հետ, մասնավորապես գինեկոմաստիայի և սրտանոթային բարդությունների, ինչպիսիք են թրոմբոզը։ Այդ պատճառով այն հիմնականում փոխարինվել է նոր հակաանդրոգեններով, ինչպիսիք են գոնադոտրոպին ազատող հորմոնի անալոգները և ոչ ստերոիդային հակաանդրոգենները։ Այնուամենայնիվ, այն հիմա երբեմն օգտագործվում է շագանակագեղձի քաղցկեղի բուժման համար, և նոր էստրոգեններ՝ ատիպիկ պրոֆիլներով, որոնք ունեն բարելավված հանդուրժողականության պրոֆիլներ, ուսումնասիրվում են շագանակագեղձի քաղցկեղի հնարավոր օգտագործման համար։
Կրծքագեղձի քաղցկեղը
Կրծքագեղձի քաղցկեղի դեպքերի մոտ 80%-ը, որոնք հայտնաբերվել են, կախված են աճի համար էստրոգեն հորմոնի մատակարարումից, դրանք հայտնի են որպես հորմոնների նկատմամբ զգայուն կամ հորմոնալ ընկալիչների դրական քաղցկեղներ ։
Հորմոնալ ընկալիչների դրական կրծքագեղձի քաղցկեղը բուժվում է դեղամիջոցներով, որոնք արգելակում են արտադրությունը կամ կանխում են էստրոգենի ազդեցությունը մարմնում ։ Այս մեթոդը կրծքագեղձի քաղցկեղի բուժման համատեքստում տարբեր կերպ հայտնի է որպես հորմոնալ թերապիա կամ հակաէստրոգեն թերապիա (չպետք է շփոթել հորմոնալ փոխարինող թերապիայի հետ)։ Որոշ մթերքներ, ինչպիսիք են սոյան, կարող են նաև արգելակել էստրոգենի բազմացման ազդեցությունը և օգտագործվում են որպես հորմոնալ թերապիայի այլընտրանք ։
Հակացուցումները
Էստրոգենները տարբեր հակացուցումներ ունեն   ։ Օրինակ կարող է լինել թրոմբոԷմբոլիայի պատմությունը (արյան հյուսվածքի առաջացում)    ։
Կողմնակի ազդեցություն
Էստրոգենի ամենատարածված կողմնակի ազդեցությունները, ընդհանուր առմամբ, ներառում են կրծքագեղձի քնքշություն, կրծքագեղձի ընդլայնում, գլխացավ, սրտխառնոց, հեղուկի կուտակում և այն։ Կանանց մոտ էստրոգենները կարող են լրացուցիչ առաջացնել հեշտոցային արյունահոսություն, հեշտոցային արտանետում և անօվուլյացիա, մինչդեռ տղամարդկանց մոտ էստրոգենները կարող են լրացուցիչ առաջացնել գինեկոմաստիա (տղամարդու կրծքի զարգացում), ֆեմինիզացում, դեմասկուլինացում, սեռական դիսֆունկցիա (լիբիդոյի նվազում և էրեկտիլ դիսֆունկցիա), հիպոգոնադիզմ, ամորձիների ատրոֆիա և անպտղություն։
Էստրոգենները կարող են առաջացնել կամ կարող են մեծացնել անսովոր կամ հազվագյուտ, բայց պոտենցիալ լուրջ խնդիրների ռիսկը, ներառյալ էնդոմետրիումի հիպերպլազիան, էնդոմետրիումի քաղցկեղը, սրտանոթային բարդությունները (օրինակ՝ արյան հյուսվածքներ, ինսուլտ, սրտի կաթված), խոլեստատիկ հեպատոտոքսիկություն, լեղապարկի հիվանդություններ (օրինակ՝ լեղաքարեր), հիպերպրոլակտինեմիա, պրոլակտինոմա և տկարամտություն։ էստրոգենները կարող են առաջացնել կամ կարող են մեծացնել անսովոր կամ հազվագյուտ, բայց պոտենցիալ լուրջ խնդիրների ռիսկը, ներառյալ էնդոմետրիումի հիպերպլազիան, էնդոմետրիումի այս կողմնակի ազդեցությունները մեղմվում են պրոգեստոգենի միաժամանակյա օգտագործման, օգտագործվող պրոգեստոգենի տեսակի և էստրոգենի կառավարման դեղաչափի և մեթոդի միջոցով։
Էպիլեպսիայով տառապող կանանց կեսի մոտ դաշտանի՝ օվուլյացիայի ընթացքում ունենում են ցնցումների շեմի նվազում, ամենայն հավանականությամբ, այդ ընթացքում էստրոգենի մակարդակի բարձրացման պատճառով։ Սա հանգեցնում է այս կանանց մոտ նոպաների ռիսկի բարձրացմանը։
Էնդոմետրիումի հիպերպլազիա և քաղցկեղ
Անվերահսկելի էստրոգեն թերապիան խթանում է էնդոմետրիումի աճը և կապված է հետդաշտանադադարային կանանց մոտ էնդոմետրիումի հիպերպլազիայի և էնդոմետրիումի քաղցկեղի կտրուկ աճի ռիսկի հետ ։ էնդոմետրիումի հիպերպլազիայի ռիսկը զգալիորեն մեծանում է 6 ամսվա բուժման ընթացքում (OR = 5.4) և հետագայում մեծանում է 36 ամսվա բուժումից հետո (OR = 16.0) : Էնդոմետրիումի քաղցկեղի զարգացման ռիսկը նույնպես մեծանում է, քանի որ բուժման տևողությունը մեծանում է (մեկ տարուց պակաս` RR = 1.4): Շատ տարիներ (օրինակ՝ ավելի քան 10 տարի), RR = 15.0) : էնդոմետրիումի քաղցկեղի զարգացման ռիսկը նույնպես շարունակում է զգալիորեն աճել տարիներ շարունակ՝ անվերահսկելի էստրոգեն թերապիան դադարեցնելուց հետո, նույնիսկ 15 տարի կամ ավելի անց (RR = 5.8) :
Պրոգեստոգենները կանխում են էստրոգենի ազդեցությունը էնդոմետրիումի վրա ։ Արդյունքում, նրանք ի վիճակի են ամբողջությամբ արգելափակել էնդոմետրիումի հիպերպլազիայի ռիսկի բարձրացումը, որն առաջացել է դաշտանադադարով կանանց էստրոգեն թերապիայի արդյունքում, և նույնիսկ ի վիճակի են այն իջեցնել ելակետից ցածր (OR = 0.3 շարունակական էստրոգեն–պրոգեստոգեն թերապիայի դեպքում) : Շարունակական էստրոգեն–պրոգեստոգեն թերապիան ավելի ապահով է քան հաջորդական թերապիան, և շարունակական թերապիայի ընթացքում բուժման ավելի երկար տևողությունը նույնպես ավելի ապահով է ։ էնդոմետրիումի քաղցկեղի զարգացման ռիսկի բարձրացումը նույնպես նվազում է էստրոգեն–պրոգեստոգեն շարունակական թերապիայի միջոցով (RR = 0,2–0,7) :
Խոլեստատիկ հեպատոտոքսիկություն
Էստրոգենները, պրոգեստերոնի հետ միասին, հազվադեպ կարող են առաջացնել խոլեստատիկ հեպատոտոքսիկություն, հատկապես շատ բարձր կոնցենտրացիաներում  ։ Սա նկատվում է հղիության ընթացքում ներհեպատիկ խոլեստազի դեպքում, որը տեղի է ունենում հղիությունների 0,4-15%-իի մոտ (մեծապես տատանվում է ըստ երկրի)    ։
Լեղապարկի հիվանդություն
Էստրոգեն թերապիան կապված է լեղապարկի հիվանդությունների հետ, ներառյալ լեղապարկի քարերի առաջացման վտանգը   ։ 2017-ի համակարգված վերանայումն ու մետա-վերլուծությունը ցույց են տվել, որ դաշտանադադարի ընթացքում հորմոնալ թերապիան զգալիորեն մեծացնում է լեղաքարերի առաջացման ռիսկը (RR = 1.79), մինչդեռ օրալ հակաբեղմնավորիչները էապես չեն մեծացնում ռիսկը (RR = 1.19): Լեղուղիների նստվածքը հայտնվում է հղիության ընթացքում կանանց 5-ից 30% - ի մոտ, իսկ ծննդաբերությունից հետո պահպանված վերջնական լեղաքարերը առաջանում են մոտ 5% -ի մոտ Biliary sludge appears in 5 to 30% of women during pregnancy, and definitive gallstones persisting postpartum become established in approximately 5%. :
Գերդոզավորում
Էստրոգենները համեմատաբար անվտանգ են գերդոզավորման դեպքում, և ախտանշանները հիմնականում արտահայտվում են որպես շրջելի կանացիացում։
Փոխազդեցություններ
Ցիտոքրոմ P450 ֆերմենտի ինդուկտորները, ինչպիսիք են կարբամազեպինը և ֆենիտոինը, կարող են արագացնել էստրոգենի նյութափոխանակությունը և դրանով իսկ նվազեցնել դրանց կենսաբազմազանությունը և շրջանառության մակարդակը։ Նման ֆերմենտների ինհիբիտորները կարող են հակառակ ազդեցություն ունենալ և կարող են բարձրացնել էստրոգենի մակարդակը և դրա կենսամատչելիությունը։
Ֆարմակոդինամիկա
Էստրոգենները զգալիորեն տարբերվում են իրենց դեղաբանական հատկություններով ։ Օրինակ՝ կառուցվածքային տարբերությունների և նյութափոխանակության ուղեկցող տարբերությունների պատճառով էստրոգենները տարբերվում են միմյանցից իրենց հյուսվածքների ընտրողականությամբ՝ սինթետիկ էստրոգենները, ինչպիսիք են էթինիլստրադիոլը և դիէթիլստիլբեստրոլը, չեն ապաակտիվացվում այնքան արդյունավետ, որքան էստրադիոլը հյուսվածքներում, ինչպիսիք են լյարդը և արգանդը, և արդյունքում անհամաչափ ազդեցություն են ունենում այդ հյուսվածքների վրա։ Սա կարող է հանգեցնել այնպիսի խնդիրների, ինչպիսիք են թրոմբոէմբոլիզմի համեմատաբար ավելի մեծ ռիսկը This can result in issues such as a relatively higher risk of thromboembolism. :
Ֆարմակոկինետիկա
Էստրոգենները կարող են իրականացվել տարբեր ուղիներով, ներառյալ բանավոր, ենթալեզվային, տրանսդերմալ/տեղական (գել), հեշտոցային (գել, դեղահատ, օղակ), հետանցքային, միջմկանային, ենթամաշկային, ներերակային և ենթամաշկային իմպլանտներ։ Բնական էստրոգենները սովորաբար ունեն ցածր կենսամատչելիություն, երբ ընդունվում են, մինչդեռ սինթետիկ էստրոգենները ավելի բարձր կենսամատչելիություն ունեն։ Կառավարման պարանտերալ ուղիներն ունեն ավելի բարձր կենսամատչելիություն։ Էստրոգենները սովորաբար կապվում են արյան մեջ ալբումինի և (կամ) սեռական հորմոնների կապող գլոբուլինի հետ։ Դրանք նյութափոխանակվում են լյարդում հիդրօքսիլացման միջոցով (ցիտոքրոմ P450 ֆերմենտների միջոցով), ջրազրկման միջոցով (17β-հիդրօքսիստերոիդ դեհիդրոգենազի միջոցով) և կոնյուգացիայի միջոցով (սուլֆացիայի և գլյուկուրոնիդացման միջոցով):Էստրոգենի կես կյանքը տատանվում է՝ կախված էստրոգենից և կառավարման եղանակից։ Էստրոգենները արտազատվում են հիմնականում երիկամների միջոցով մեզի մեջ՝ կոնյուգատների տեսքով։
Քիմիա
Էստրոգենները կարող են խմբավորվել որպես ստերոիդ կամ ոչ ստերոիդ։ Ստերոիդ էստրոգենները օտարված են և ներառում են էստրադիոլ և դրա անալոգներ, ինչպիսիք են էթինիլստրադիոլը և կոնյուգացված էստրոգենները, ինչպիսիք են էկվիլին սուլֆատը։ Ոչ ստերոիդային էստրոգենները հիմնականում պատկանում են ստիլբեստրոլի միացությունների խմբին և ներառում են դիէթիլստիլբեստրոլ և հեքսեստրոլ։
Չվերականգնվող ռեսուրս
Չվերականգնվող ռեսուրս (նաև կոչվում է վերջավոր ռեսուրս), բնական ռեսուրս, որը չի կարող հեշտությամբ փոխարինվել բնական միջոցներով բավական արագ տեմպերով, որպեսզի պահպանի սպառումը ։ Օրինակ է ածխածնի վրա հիմնված հանածո վառելիքը։ Բնօրինակ օրգանական նյութը ջերմության և ճնշման օգնությամբ վերածվում է վառելիքի, ինչպիսին է նավթը կամ գազը։ Երկրի օգտակար հանածոները և մետաղական հանքաքարերը, հանածո վառելիքը (ածուխ, նավթ, բնական գազ) և ստորերկրյա ջրերը որոշակի ջրատար հորիզոններում համարվում են չվերականգնվող ռեսուրսներ, թեև առանձին տարրերը միշտ պահպանվում են (բացառությամբ միջուկային ռեակցիաների, միջուկային քայքայման կամ մթնոլորտային արտահոսքի)։