cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ժան Պոզ
Ժան դե Պլանտավիտ Դե Լա Պոզ (Jean de Plantavit de La Pause;), ֆրանսիացի հոգևորական, գրող և հեբրեյիստ գիտնական։
Եղել է բողոքական քահանայի որդի։ Կրթությունը ստացել է Նիմում և Ժնևում։ Եղել է աստվածաբանության դոկտոր և Բեզեում ռեֆորմացիայի քահանա։ Հավանական է, որ 1604 թվականից հետո նա Հիսուսյանների ազդեցության տակ դարձել է կաթոլիկ։ Կաթոլիկ քահանա ձեռնադրվելուց հետո մեկնել է Հռոմ, որտեղ աստվածաբանություն և արևելյան լեզուներ` մասնավորապես եբրայերեն է սովորել, աստվածաշնչյան հայտնի մարոնիական ուսանող` Գաբրիել Սիոնիտայի ղեկավարությամբ։
Ժան Պոզը մասնակցել է կարդինալ Ռիշելյեի դեմ իրականացվող ինտրիգներին։ Սատարել է Լանգեդոկի դեմ զինված ընդվզմանը։
Գրականություն
Կատեգորիա:17-րդ դարի ֆրանսիացի գրողներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ
Վինսենտե Ասերո
Վիսենտե Ասերո և Արեբո (իսպ.` Vicente Acero y Arebo; 1675/1680-1739, ), իսպանացի, բարոկկո դարաշրջանի ճարտարապետ, հայտնի է Գրանադայի, Գվադիքսի, Կադիզի և Մալագայի տաճարների նախագծման և շինարարության գործում ունեցած նշանակալի ներդրման մեջ ։ Վիսենտե Ասերոն ծնվել է Կանտաբրիայում, սովորել է Ֆրանցիսկո Ուրտադո Իսկերդոյի մոտ ճարտարապետություն (իսպ. Francisco Hurtado Izquierdo; 1669-1725): Ասերոյի ստեղծագործության վրա առանձնահատուկ ազդեցություն է թողել ճարտարապետ Դիեգո Սիլոեն։ Վիսենտե Ասերոն նաև մասնակցել է Մեդինասելիի պալատ` Կադիսի դքսությունների և Անտեկերայի Սուրբ Սեբաստյան կոլեգիալ եկեղեցու աշխատանքներին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իսպանացի ճարտարապետներ
(1654) Բոյևա
(1654) Բոյևա (Bojeva), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1931 թվականի հոկտեմբերի 8-ին Պելագեյա Շայնի կողմից Սիմեիզում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,014638 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7391 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2902 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1911,84 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,1883 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 10,45° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1931 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Պելագեյա Շայնի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Չերվոնայա Զիրկա (ավան, Լիպովեցի շրջան)
Չերվոնայա Զիրկա (Червона Зірка), ավան Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Լիպովեցի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Չերվոնայա Զիրկա ավանում բնակվում էր 25 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,33 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 75,76 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Լիպովեցի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ
Լեսոթոյի օրհներգ
Սեսոտո տեքստ
Lesōthō, fatše la bo ntata rōna, Ha ra mafatše le letle ke lona. Ke moo re hlahileng, ke moo re hōlileng, rea le rata. Mōlimō, aku bōlōke Lesōthō, u felise lintoa le matšoenyeho! Oho, fatše lena la bo ntata rōna, le be le khotso.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ազգային օրհներգեր Կատեգորիա:Լեսոթոյի պետական խորհրդանիշեր Կատեգորիա:Օրհներգեր Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Ալալա
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Թուրքիայի գյուղեր
Մասրենի սովորական
Մասրենի սովորական (Rósa canína), վարդազգիների ընտանիքի տերևաթափ թուփ։ Պտուղների մեջ կան մեծ քանակությամբ վիտամիններ, հատկապես А 640 մգ/տոկոս, 200-1500 մգ տոկոս նաև B1, B2, K1, P1։ Ծաղկի թերթերը և պտուղները օգտագործվում են թեյի մեջ։ Պտուղներից պատրաստվում է լիմոնադ, մածուկ, դոնդող և այլն։
Նկարագիր
Ունի 3 մ բարձրություն։ Ունի աղեղնաձև թեքված երկար ճյուղեր։ Կեղևը կանաչ է կամ գորշակարմրավուն։ Փշերը ամուր են։ Տերևները կազմված է 5-7 տերևիկներից և ունեն 7-9 սմ երկարություն։ Տերևները լինում են կանաչ, կապտականաչ և մերկ։ Ծաղիկները խոշոր են, 2-8 սմ տրամագծով, միայնակ կամ խմբերով։ Պտուղը օվալաերկարավուն է կամ կլորավուն, հարթ, կարմիր։
Ծաղկի բանաձև՝ 12px ։
Տարածում
մեծ մասամբ հանդիպում է Կովկասում, ՍՍՀՄ եվրոպական մասում, միջին Ասիայում, Իրանում, Ղրիմում։ Հայկական ՍՍՀ-ում աճում է Վայքում, Զանգեզուրում, Մեղրիում, Սևանի ավազանում, Արարատյան դաշտում, Ապարան-Հրազդանում, հյուսիսային շրջաններում, միջին լեռնային գոտում, անտառների եզրերին, թփուտներում։
Գրականություն
Կատեգորիա:Վարդազգիներ Կատեգորիա:Հայաստանի թփատեսակներ Կատեգորիա:Դեղաբույսեր Կատեգորիա:1753 թվականին նկարագրված բույսեր Կատեգորիա:Եվրոպայի բուսական աշխարհ
Նյասա լիճ
Նյասա լիճ (также Мала́ви, Nyasa կամ, Lago Niassa), մեծությամբ երրորդ լիճը Աֆրիկայում։ Տեղակայված է Արևելա-Աֆրիկյան ռիֆտային հովտում։ Լճի մակերեսը կազմում է 29․604 կմ.² ։ Լիճն ընկած է երեք երկրների տարածքում՝ Մալավիա, Մոզամբիկ և Տանզանիա։ Ձգվում է միջօրեականի ուղղւոթյամբ և ունի 584 կմ. երկարություն, իսկ լայնությունը տատանվում է 16 կմ.-ից 80 կմ.-ի սահմաններում։ Խորությունը՝ 706 մ։
Լճի հատակը ծածկված է նստվածքային ապարների հաստ, տեղ-տեղ 4 կմ. հաստությամբ։
Լիճը ամբողջ տարին սնում են 14 գետեր, որոնց մեջ նշանակալից են՝ Ռուխուխուն, Սոնգվեն, Ռուկուկուն, Դվանգվան, Բուան և Լիլոնգվեն։ Լճի միակ ներքին հոսքը հանդիսանում է Շիրե գետը, որը դուրս գալով լճից՝ հոսում է հարավ՝ դեպի Զամբեզի։ Չնայած լճի մեծ ծավալին, նրա հոսքի ծավալը այնքան էլ մեծ չէ։ Լիճն ամեն տարի ընդունում է 63 կմ.³ ջուր, որի միայն 16%-ն է հոսում Շիրե գետով, իսկ մնացածը գոլորշանում է լճի վերին մակերևույթից։
Նյասա լճի ավազանը այնքան էլ խիտ չէ բնակեցված, ինչպես որ Վիկտորիա և Տանգանիկա լճերի շրջակայքը։ Վերջիններս նույնպես գտնվում են Արևելա-Աֆրիկյան ռիֆտային հովտում։
Տնտեսական նշանակություն
Լճից դուրս եկող միակ գետի՝ Շիրե գետի, վրա կառուցված է հիդրոէլեկտրակայան։ Վերջինս հանդիսանում է Մալավիայի էլեկտրաէնգիայի հիմնական աղբյուրը։ Երկրի էներգետիկան շատ է տուճում լճի մակարդակի տատանումներից, դրա հետ է կապված Շիրե գետի անկայուն հոսքը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Աֆրիկայի լճեր Կատեգորիա:Մալավիի լճեր Կատեգորիա:Մոզամբիկի լճեր Կատեգորիա:Լճեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Սահմանային լճեր Կատեգորիա:Տանզանիայի լճեր
Կարակլի
Կարակլի (Караклы), գյուղ Ռուսաստանի Չուվաշիա հանրապետության Կանաշսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Չուվաշիա հանրապետության Կանաշսկի շրջանի բնակավայրեր
Սելի (գյուղ, Ռապլա շրջան)
Սելի (Seli), գյուղ Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Ռապլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 43 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Ռապլա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Խոլինէսթերազի ռեակտիվատորներ
Խոլինէսթերազի ռեակտիվատորներ կամ ացետիլխոլինէսթերազի ռեակտիվատորներ, հանդիսանում են ֆոսֆոր-օրգանական միացությունների (ՖՕՄ) խմբին պատկանող հակախոլինէսթերազային միացությունների սպեցիֆիկ հակաթույներ։ Բժշկական պրակտիկայում լայն կիրառություն են գտել Դիպրօքսիմը, Ալլօքսիմը, Իզոնիտրօզինը և Դիէթիքսիմը։ Սրանք ընտրողաբար վերականգնում են ՖՕՄ-երով ինհիբացված խոլինէսթերազ ֆերմենտի ակտիվությունը։ Խոլինէսթերազի ռեակտիվատորների (ԽՌ) մոլեկուլում օքսիմային խմբի (=N-OH) առկայության հաշվին այս միացությունները հանդիսանում են ուժեղ նուկլեոֆիլներ, ինչն էլ ապահովում է ինհիբացված ֆերմենտի հետ փոխազդեցությունը։ Ռեակցիայի ընթացքում ՖՕՄ-ի մոլեկուլի և խոլինէսթերազի էսթերազային կենտրոնների միջև քանդվում են ֆոսֆոր-եթերային կապերը, ինչի հետևանքով ֆերմենտի ակտիվությունը վերականգնվում է։ Այլ քիմիական կառուցվածք ունեցող հակախոլինէսթերազային պրեպարատներով (օր.՝ Էզերին, Պրոզերին, Գալանտամին) խոլինէսթերազի պաշարման դեպքում ռեակտիվատորների կիրառումը արդյուավետ չէ, քանի որ վերջիններս ազդեցության բնույթով հանդիսանում են հենց ֆոսֆոր-օրգանական միացությունների անտագոնիստներ։ Կապվելով խոլինէսթերազի հետ, ֆոսֆոր-օրգանական միացությունները դադարեցնում են ացետիլխոլինի ֆերմենտատիվ հիդրոլիզը, ինչի հետևանքով վերջինս կուտակվում է խոլինէրգիկ սինապսներում։ Դա էլ հանգեցնում է խոլինային ընկալիչների գրգռմանը։ ԽՌ-երը մասամբ կամ լրիվ վերացնում են խոլինոընկալիչների գրգռման հետևանքով առաջացած էֆեկտները։ ՖՕՄ-երով թունավորման պատկերը կախված է ինտոքսիկացիայի աստիճանից։ Կարող են դիտվել բբերի նեղացում, սալիվացիա, բրոնխորեա, ուժեղ քրտնարտադրություն, շնչառության դժվարացում, ցավեր որովայնի շրջանում, լուծ, զարկերակային ճնշման իջեցում, մկանների ֆիբրիլյար կծկումներ, իսկ առավել ծանր դեպքրում՝ ջղակծկումներ, սապորալ և կոմատոզ վիճակներ անգամ մահ։
Դիպրօքսիմը և Ալլօքսիմը հանդիսանալով չորրորդային ամոնիումային միացություններ, չեն թափանցում հեմատոէնցեֆալիկ պատնեշով, այդ պատճառով ՖՕՄ-երի թողած ազդեցությունը վերացնում են մասնակիորեն՝ միայն ԾՆՀ-ի գործունեության վերականգնմամբ։ Իսկ քիմիական կառուցվածքով իրար շատ մնան Իզոնիտրօզինը և Դիէթիքսիմը լինելով երրորդային ամիններ, լիպոֆիլ միացություններ են, ուստի հեշտությամբ անցնելով հեմատոէնցեֆալիկ պատնեշով կարողանում են ռեակտիվացնել ինհիբացված ԱԽԷ-ն թե՛ ԾՆՀ-ի և թե՛ ԿՆՀ-ի խոլինէրգիկ սինապսներում։
Միջմկանային ներմուծման ժամանակ Դիպրօքսիմը և Իզոնիտրօզինը արագ ներծծվում են արյան մեջ։ Հարմարսողական (պարէնտերալ) ներմուծման այս եղանակով Դիպրօքսիմը արյան մեջ մաքսիմալ կոնցենտրացիա է առաջացնում 30 րոպե, իսկ Իզոնիտրօզինը՝ 15-20 րոպե անց։
Խոլինէսթերազի ռեակտիվատորները օգտագործում են ՖՕՄ-երի խմբի հակախոլինէսթերազային միացություններով, այդ թվում դեղամիջոցներով՝ Ֆոսֆակոլ, Արմին, ինսեկտիցիդներով՝ Քլորոֆոս, Թիոֆոս, ինչպես նաև նյարդապարալիզացնող ազդեցությամբ թույներով՝ Տաբուն, Զարին սուր թունավորումների ժամանակ։ Որպես կանոն ԽՌ-ները օգտագործում են Ատրոպինի, Տրոպացինի, Ապրոֆենի և այլ խոլինոպաշարիչների հետ համակցելով, քանի որ սրանք պաշարելով խոլինոընկալիչները, օրգանիզմը պաշտպանում են ացետիլխոլինի ավելցուկային քանակությունների ազդեցությունից։ Ինտոքսիկացիայի աստիճանից կախված ԽՌ-ները կիրառվում են միանվագ կամ կրկնակի ներմուծմամբ։ Թունավորման սկզբնական ախտանշանների դեպքում (միոզ, քրտնարտադրություն, թքազատություն, չափավոր բրոնխորեա, բրոնխոսպազմ) ներմուծում են ենթամաշկային 2-3 մլ 0,1% Ատրոպինի լուծույթ և 1մլ 15% Դիպրօքսիմի լուծույթ կամ միջմկանային 3մլ 40% Իզոնիտրօզինի լուծույթ։ Եթե թունավորման ախտանշանները չեն վերանում, կրկին ներմուծում են Ատրոպին և ԽՌ՝ նույն դեղաչափերով։ Թունավորման ծանր ախտանիշների դեպքում (ջղակծկումներ, արտահայտված բրոնխորեա, սապորոզ կամ կոմատոզ վիճակներ) ներերակային ներմուծում են Ատրոպինի մինչև 3մլ 0,1% լ-թ և միաժամանակ միջմկանային կամ ներերակային 1մլ 15% Դիպրօքսիմ կամ 3մլ 40% Իզոնիտրոզինի լ-թ։ Ատրոպինի ներմուծումը այս դեղաչափով կրկնում են յուրաքանչյուր 5-6 րոպեն մեկ՝ մինչև բրունխորեայի լրիվ ընդհատվելն ու ատրոպինիզացիայի ախտանշանների (միդրիազ, բերանում չորացում և այլն) առաջացումը։ Դիպրօքսիմի միջին դեղաչափը15%-ոց լ-թի 3-4 մլ-ն է, առավել ծանր դեպքերում՝ 7-10 մլ-ը։ Ներերակային ներմուծման հետ կապված խնդիրների առկայության ժամանակ ԽՌ-ն ներարկում են ներլեզվային։
Թունավորման երկրորդ օրվանից խոլինէսթերազի ռեակտիվատորների ընդունումը ոչ միայն անարդյունավետ չէ, այլ նաև վտանգավոր՝ կապված պրեպարատների կողմնակի էֆեկտների և ՖՕՄ-երով թունավորման ախտանշանների ռեցիդիվների առաջացման հետ։ ԽՌ-ների օգտագործմամբ անտիդոտային թերապիան իրականացնում են ԱԽԷ-ի ակտիվության վերահսկողության տակ։ Արդյունավետ ազդեցության հետևանքով ԱԽԷ-ի ակտիվությունը սկսում է վերականգնվել երկրորդ, երրորդ օրվանից, իսկ առաջին շաբաթվա վերջում համեմատ սուր շրջանի ավելանում է 20-40%-ով։
Դիպրօքսիմը և Իզոնիտրօզինը սովորաբար կողմնակի էֆեկտներ չեն առաջացնում։ Թերապևտիկ դեղաչափը մի քանի անգամ գերազանցող չափաբաժնով Դիպրօքսիմի օգտագործման ժամանակ նկատվում են զարկերակային ճնշման չափավոր իջեցում, տախիկարդիա, հնարավոր է հեպատոպաթիայի զարգացում։ Դիպրօքսիմով թունավորման ժամանակ կարող են առաջանալ խոլինէրգիկ գրգռման համախտանիշներ՝ ի հաշիվ պրեպարատի սեփական հակաէսթերազային ազդեցության դրսևորման։ Այդ դեպքում օգտագործում են Ատրոպին կամ այլ խոլինոպաշարիչներ։ ԽՌ-երի կիրառման հակացուցումներ չկան։ Դիպրօքսիմը թողարկում են 15%-ոց լ-թի 1մլ-ոց ամպուլների, Իզոնիտրօզինը՝ 40%-ոց լ-թի 3մլ-ոց ամպուլների ձևով։ Պատկանում են B ցուցակի դեղերի շարքին, պահպանում են զով, լույսից պաշտպանված տեղերում։
Գրականություն
Կատեգորիա:Բժշկություն
Սլոբոդկա (գյուղ, Միրգորոդի շրջան)
Սլոբոդկա (Слобідка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Միրգորոդի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սլոբոդկա գյուղում բնակվում էր 516 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Միրգորոդի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Քացախ
Քացախ, գիտնականների կատարած երկարատև ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ խնձորը և խնձորից պատրաստված քացախը օժտված են մի շարք օգտակար հատկություններով, որոնց շնորհիվ էլ լայնորեն կիրառվում են ոչ ավանդական բժշկության մեջ։ Մասնագետները խորհուրդ են տալիս խնձորի քացախը օգտագործել ուռուցքների առաջացումը կանխելու, մարսողությունը լավացնելու համար, իսկ գոլ քացախաջուրը խմում են թունավորումների դեպքում։ Քացախն ունի միզամուղ հատկություն, հիանալի ախտահանող միջոց է, արդյունավետ է աղիքային հիվանդությունների դեպքում։ Խնձորի քացախը՝ կանոնավոր օգտագործման դեպքում, կանխարգելում է օրգանիզմում տրոհման արդյունքում առաջացած նյութերի կուտակումը։ Պայքարում է ծերացման դեմ։ Սակայն պետք է հիշել, որ քացախի օգտագործումը չարաշահելու դեպքում առաջացնում է անեմիա, քացախաթթուն կարող է վնասել լյարդին, դառնալ խոցային կոլիտի պատճառ։ Նշենք, որ քացախի օգտագործումը պետք է սահմանափակել նյարդային և կանացի հիվանդությունների դեպքում։ Քացախը նաև մաքրում է արյունն ու կիրառվում է հոդացավերի դեպքում։ Հատուկ եփուկ ստանալու համար պետք է 150 մլ գոլ ջրի մեջ լուծել 2 թ/գ խնձորի քացախ և 5 կաթիլ յոդինոլ։ Խմել նախաճաշից կամ ընթրիքից կես ժամ առաջ (օրը 1-2 անգամ)։ Յոդինոլի փոխարեն կարելի է օգտագործել դեղնենու ոգեթուրմ (10 կաթիլ)։ Ավիտամինոզ և անուժականության դեպքում՝ պետք է լուծել 2 թ/գ խնձորի քացախը 200 մլ եռացրած կամ հանքային (առանց գազ) ջրի մեջ։ Խմել օրը 3 անգամ՝ ուտելու ընթացքում։ Շարունակել 30 օր, ընդմիջել՝ 14 օր և կրկնել։ Քացախն օգտակար է նաև անքնության դեպքում. Խառնել 6 ճ/գ խնձորի քացախը 10 թ/գ մեղրի հետ։ Ուտել 2-4 թ/գ՝ քնելուց առաջ։ Շարունակել՝ մինչև վիճակի բարելավում։ Քացախը նաև լավ ջերմիջեցնող է։ Փափուկ սրբիչը թաթախել քացախաջրի մեջ (լուծել 1 ճ/գ քացախը 500 մլ եռացրած-հովացրած ջրի մեջ) և արագ շփել հիվանդի մարմինը՝ ամբողջությամբ։
Այլ օգտագործում
Քացախը կարելի է օգտագործել ճանճեր բռնելու համար, չնայած մեղրն ավելի լավ է աշխատում։ Քացախի ճանճերը հաճախ կրում են քացախի ամաններ, որոնք անվնաս են մարդկանց համար, բայց ուտում են քացախաթթվի բակտերիաները, որոնք ապրում են ալկոհոլի մակերեսին և խմորում այն ​​քացախի մեջ ։ Քացախի և սոդայի խառնուրդը բարձր ձայնով վերածվում է ջրի, ածխաթթու գազի և նատրիումի էթանոատի։ Այս ռեակցիայի ժամանակ դպրոցները հաճախ ցուցադրում են թթվի և հիմքի արձագանքը։ Քանի որ այն թթվային է, այն կարող է լուծարել ապակու, սրճեփի և այլ հարթ մակերևույթների հանքային պաշարները և հիանալի կերպով հեռացնում է հոտերը ։ Օգտագործվում է մոծակներին վանելու և տարբեր այլ նպատակներով՝ ինչպես կենցաղային, այնպես էլ արդյունաբերական։ Որոշ երկրներում թունդ քացախի վաճառքն արգելված է։ Օրինակ՝ Կանադայում քացախի թթվայնությունը պետք է լինի 4,1%-ից 12,3%-ի սահմաններում ։ Հռոմեացի լեգեոներները ամեն օր խմում էին «պոսկա» կոչվող ըմպելիք, որը պատրաստվում էր քացախից, ջրից և երբեմն մեղրից։ Խաչված Հիսուսին նույնպես ողողեցին դրանով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Համեմունքներ
(9509) Ամֆորտաս
(9509) Ամֆորտաս (Amfortas), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի հոկտեմբերի 16-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,31589 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9668 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,665 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1287,29 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,279658 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,69° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1977 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Եկատերինա Բալոդ
Եկատերինա Մարտինովնա Բալոդ (Բալոդե),, Լատվիայի ավազանի Ռիգայի կենտրոնական հիվանդանոցի բուժքույր, սոցիալիստական աշխատանքի հերոս։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1898 թվականին Լատվիայի ներկայիս Բաուսկա շրջանի տարածքում։ Ազգությամբ լատվուհի է ։
1919 թվականին ավարտել է բուժքույրական դասընթացները, մասնակցել Ռուսաստանի քաղաքացիական և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմներին ։
1947 թվականից ավելի քան 30 տարի որպես բուժքույր աշխատել է Ռիգայի կենտրոնական հիվանդանոցի տուբերկուլոզի բաժանմունքում ։
ԽՍՀՄ Գերագույն խորհրդի նախագահության 1969 թվականի փետրվարի 4-ի հրամանագրով սովետական ժողովրդի առողջության պահպանման համար կատարած մեծ ծառայությունների համար արժանացել է Սոցիալիստական աշխատանքի հերոսի կոչման և պարգևատրվել Լենինի շքանշանով և «Մուրճի և մանգաղի» ոսկե մեդալով ։
Լատվիական ԽՍՀ Կոմունիստական կուսակցության XXI համագումարի պատվիրակ (1971) ։
Ապրել է Ռիգայում, որտեղ մահացել է 1978 թվականի դեկտեմբերի 29-ին և թաղվել տեղի Անտառային գերեզմանատանը ։
Պարգևատրվել է Լենինի շքանշաններով (02.04.1969), Պատվո կրծքանշանով (28.10.1967), մեդալներով, այդ թվում՝ «Աշխատանքային խիզախության համար» (20.07.1950) :
Ատլանտիդա (Ուրուգվայ)
Ատլանտիդա (Atlántida), առողջարանային քաղաք Ուրուգվայի հյուսիսում և համանուն մունիցեպալիտետի վարչական կենտրոն, որն ընդգրկված է Ուրուգվայի Կանելոնես նահանգի կազմում ։ Համարվում է Կոստա դե Օրո ծովափնյա առողջարանային տարածաշրջանի մասը։
Եկատերինա Բալոդ
Գրականություն
Կատեգորիա:Բուժքույրեր Կատեգորիա:Կանայք Երկրորդ համաշխարհային պատերազմում Կատեգորիա:Սոցիալիստական աշխատանքի հերոսներ Կատեգորիա:Լենինի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան) Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Ատլանտիդա (Ուրուգվայ)
Բնակչություն
2011 թվականին անցկացված մարդահամարի տվյալներով Ատլանտիդայի բնակչության թվաքանակը եղել է 5,562. : 2010 թվականին Intendencia de Canelones-ը ընտրությունների նախօրյակին արձանագրել է, որ քաղաքում ապրում է 10.393 մարդ Աղբյուրը՝ Instituto Nacional de Estadística de Uruguay
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ուրուգվայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուրուգվայի քաղաքներ Կատեգորիա:1911 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ատալայայի ամրոց
1931 թվականի հունիսի 3-ին Ատալայայի ամրոցը հայտարարվել է Իսպանիայի պատմամշակութային հուշարձան ՝ ստանալով RI-51-0000366 գրանցման համարը։
Նկարագրություն
Ամրոցը ունի կրկնակի պարիսպներ, որոնց հաստությունը հասնում է մոտավորապես չորս մետրի։ Արտաքին պատը կազմված է 12 աշտարակներից (շրջանաձև կամ կիսաշրջանաձև)։ Բարբիկան աշտարակը, որ գտնվում է ամրոցի հարավարևմտյան կողմում, ներկայում գտնվում է ավերված վիճակում ։ Երկու պատերի միջև տարածությունը շատ նեղ է. որոշ տեղերում նրա լայնությունը կազմում է ընդամենը մեկ մետր։ Արտաքին պատն ավելի ցածր է, քան ներքինը, որի ողջ երկայքով կան ատամնաձև ելուստներ, բացառությամբ հարավարևմտյան կողմի։ Այդտեղ է գտնվում ամրոցի գլխավոր աշտարակը, որի բարձրությունը հասնում է 27 մետրի։
Ատալայայի ամրոցի մուտքը գտնվում է նրա հյուսիսարևմտյան կողմում։ Մյուս երկու մուտքերը ներկայում փակ են։
Ամրոցի առաջին հարկում տեղակայված են սենյակներ. դրանցից մեկն Ալ-Մոհադների կողմից օգտագործվել է որպես պահոց ։ Սենյակներն իրար են միացված աստիճաններով։
Պատմություն
Ատալայայի ամրոցի հիմնադրման ստույգ ժամանակը հայտնի չէ։ Արաբական աղբյուրներում ամրոցն առաջին անգամ հիշատակվում է 1172 թվականին։
Ամրոցը կարևոր նշանակություն է ունեցել Կորդովայի ամիրայության հյուսիսային սահմանի վրա։ Ջեյմս I Արագոնցու զորքերը երկու անգամ պաշարել են այն, սակայն չեն կարողացել գրավել։ Ջեյմս I-ն ամրոցը գրավել է միայն գրավվել է թվականին։ Ամրոցը Կաստիլիայի թագավորությանն է հանձնվել 1244 թվականին կնքված Ալմիսրայի պայմանագրով։ Նա այն հանձնվել է Կալատրավայի օրդենին, սակայն Ինֆանտ Մանուելը վերցրել է այն, երբ դարձել է Վիլյենայի լորդ։ Ամրոցում բնակվել է նրա որդին՝ գրող Խուան Մանուելը։
1476 թվականին Վիլյենայի քաղաքացիները կաթոլիկ վանականների դրդմամբ ապստամբել են մարքիզի դեմ և կոտորել ամրոցում գտնվող հրեաներին ու կոնվերսոներին (կաթոլիկություն ընդունած հրեաներ կամ մուսուլմաններ)։ Այդ դեպքից հետո ամրոցը դադարել է մարքիզների նստավայր լինելուց և դարձել է թագավորական սեփականություն։
Վիլյենա դե Ատալայա ամրոցը կարևոր դեր է խաղացել 1700 թվականից մինչև 1714 թվականն Իսպանիայի անկախության համար մղված պատերազմի ժամանակ։ Այդ ընթացքում ամրոցում ապաստանել են Ֆելիպե դե Բուրբոն V-ի կողմնակիցները, ովքեր իրենց երկրի անկախության համար պայքարում էին Ավստրիայի Կառլ թագավորի դեմ. Բուրբոնի կողմնակից 50 մարդ ութ օր ամրոցում դիմադրել է ավստրիացիների պաշարմանը, ովքեր ի վերջո ստիպված են եղել դադարեցնել պաշարումն ու հեռանալ։ Այդ պատերազմի ընթացքում ամրոցը զգալի ավերածությունների է ենթարկվել։
Հետագայում ամրոցը լքվել է ։ 1931 թվականին ամրոցում կատարվել են վերակառուցողական աշխատանքներ։ Նույն թվականին ամրոցը հայտարարվել է ազգային պատմական հուշարձան ։ 1958 թվականին ամրոցի վերակառուցումը վերսկսվել է։ Վերակառուցման աշխատանքներն ավարտվել են 1999 թվականին. վերականգնվել են ամրոցի ինտերիերն ու նրա պատերը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի ամրոցներ
Ստարիե Նովակի
Ստարիե Նովակի (Старі Новаки), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Լուգինսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1872 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Ստարիե Նովակի գյուղում բնակվում էր 161 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,74 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 217,57 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Լուգինսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1872 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Բայջու Բավրա
Բայջու Բավրա (बैजू बावरा, Baiju Bawra), ռեժիսոր Վիջա Բհատի հնդկական, սև-սպիտակ երանգավորմամբ, երաժշտական ֆիլմ-դրամա։
Ֆիլմը դրական արձագանքների է արժանացել քննադատների կողմից, կոմերցիոն առումով հաջողակ էր և գլխավոր դերասանների համար հաջող կարիերայի սկիզբ էր։ Մինա Կումարին «Filmfare Awards» կինոփառատոնի «Լավագույն դերասան» անվանակարգում ստացել է իր չորս մրցանակներից առաջինը, իսկ կոմպոզիտոր Նաուշադը ստացել է իր միակ մրցանակը՝ «Tu Ganga Ki Mauj» երգի համար։
Սյուժե
Ֆիլմը հիմնված է հին հնդկական առասպելի վրա, որի հերոսները պալատական երաժիշտ Թանսենն ու ժողովրդական երգիչ Բայջուն են։ Աքբար Մեծի օրոք, երբ Բայջուն դեռ երեխա էր, նրա հայրը մահացել է Թանսենի հետ ծեծկռտուքի ժամանակ, ով թույլ չէր տալիս նրան երգել։ Մահից առաջ հայրն ստիպում է տղային խոստանալ, որ վրեժխնդիր կլինի Թանսենից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հնդկական ֆիլմեր Կատեգորիա:Հինդի լեզվով ֆիլմեր
Ալայշամ
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Մոնակոյի օրհներգ
Մոնակոյի օրհներգ (Hymne Monégasque), Մոնակոյի ազգային օրհներգը, որն ի սկզբանե գրվել է Թեոֆիլ Բելանդո դե Կաստրոյի կողմից 1841 թվականին ։ Ժամանակակից երաժշտության տարբերակը գրել է Շառլ Ալբրեխտը 1896 թվականին, մոնակերեն տեքստը՝ Լուի Նոտարին 1931 թվականին։
Արքայազնի (Իշխանի) հրամանով միայն մոնակերեն տեքստն է համարվում պաշտոնական օրհներգը ։ Այն բաղկացած է միայն մեկ (առաջին) քառատողից։ Սովորաբար կատարվում է հիմնի միայն երաժշտությունը, բացառությամբ պաշտոնական արարողությունների, երբ հիմնը նաև երգում են ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ազգային օրհներգեր Կատեգորիա:Մոնակոյի պետական խորհրդանիշեր
Ռելյացիոնիզմ
Ռելյացիոնիզմ, ռելյացիոնալիզմ, հարաբերապաշտություն, փիլիսոփայական-իմացաբանական ըմբռնում, որը բացարձակացնում է իրերի հարաբերությունը։ Ըստ ռելյացիոնիզմի՝ իրը (երևույթը) չունի այլ էություն՝ մի ինչ-որ թաքնված «մետաֆիզիկական» բովանդակություն, բացի այն հատկությունների համախմբությունից, որոնք դրսևորվում են ուրիշ իրերի հետ նրա ունեցած հարաբերությունների մեջ, կամ էլ՝ բացի այն մաթեմատիկական-տրամաբանական կապերից ու հարաբերություններից, որոնցով այն նկարագրվում է գիտական տեսության մեջ։
Ներկայացուցիչներն են Կանտը, Բերգսոնը, Պուանկարեն, տրամաբանական պոզիտիվիստները և այլն։
Տես նաև
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական տեսություններ
Կարակոլ (գյուղ, Չեմալսկի շրջան)
Կարակոլ (Каракол), գյուղ Ռուսաստանի Ալթայի հանրապետության Չեմալսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 8 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Ալթայի հանրապետության Չեմալսկի շրջանի բնակավայրեր
Պենինգա
Պենինգա (Пенинга), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում և Մուեզերսկի շրջանում։ Թափվում է Լեկսոզերո լիճ։ Գետի երկարությունը 44 կմ է, ավազանի տարածքը 476 կմ2։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայնց պատկանում է Բալթիկ ծովի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Կարելիի ավազան, Ֆինլանդիայի և ՌԴ սահմանին, գետի ենթաավազանը բացակայում է։ Պատկանում է Կարելիի ավազանային շրջանին, Բալթիկ ծովի ավազան։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Ռադիան
Ռադիան (նշանակումը՝ ռադ, rad; լատ.՝ radius - աղեղ, շառավիղ բառից), Միավորների միջազգային համակարգում և մաթեմատիկայի բազմաթիվ ոլորտներում անկյունների չափման միավոր։
Այն կենտրոնական անկյունը, որի հենման աղեղի երկարությունը հավասար է շրջանագծի շառավղին, կոչվում է մեկ ռադիան մեծությամբ անկյուն ։ Արտահայտված աստիճաններով մեկ ռադիանը հավասար է մոտ 57.3 աստիճանի (համաձայն ): Միավորը նախկինում համարվում էր SI լրացուցիչ միավոր, սակայն միավորների այս կատեգորիան վերացվել է 1995 թվականին, և ռադիանը այժմ համարվում է SI ածանցյալ միավոր ։
Ռադիանը հիմնականում նշանակվում է rad նշանով (Յունիկոդում՝ U+33AD ㎭) : Այլընտրանքային նշանն է՝ c, լատինական c տառի վերտողային գրառումը (անգլերեն «circular measure» «շրջանային չափ»), r տառը կամ վերտեղային R, բայց այդ գրառման տարբերակները հազվադեպ են օգտագործվում, քանի որ այն հեշտությամբ կարելի է շփոթել աստիճանի նշանի (°) կամ շառավղի (r) նշանակումների հետ։ Այսպիսով, օրինակ, 1,2 ռադիանի արժեքը կարող է գրվել որպես 1,2 ռադ, 1,2 rad, 1,2 r, 1,2 rad, 1,2 c կամ 1,2 R:
Պատմություն
Անկյան աստիճանի փոխարեն ռադիանով չափման գաղափարը վերագրվում է Ռոջեր Քոթսին ։ 1714 թվականին նա առանց ռադիան անվանում տալու, նկարագրում է նման չափումների գաղափարը և նշում, որ դա բնական միավոր կլիներ։ Անկյունները աղեղի երկարությամբ չափելու գաղափարը մինչ այդ օգտագործվում էր այլ մաթեմատիկոսների կողմից։  Օրինակ, ալ-Կաշին (մոտ 1400 թվականին), օգտագործել էր այսպես կոչված տրամաչափի մասեր միավորը,  որտեղ մեկ տրամագծի մասը հավասար էր 1⁄60 ռադիանի և նաև կիրառվում էր, տրամաչափի մասի 60–րդ մասեր ։
Ռադիան եզրույթը առաջին անգամ տպված վիճակում հանդիպում է 1873 թվականի հունիսի 5-ին, Բելֆաստի Քվինս համալսարանի քննական հարցաշարում, որի հեղինակն էր ֆիզիկոս և ճարտարագետ Ջեյմս Թոմսոնը (Լորդ Քելվինի եղբայրը)։ Նա օգտագործում էր այդ տերմինը դեռ 1871 թվականին, իսկ 1869 թվականին Թոմաս Մուիրը (Սուրբ Էնդրյուսի համալսարան) տատանվում էր «ռադ», «ռադիալ» և «ռադիան» տարբերակների միջև։ 1874 թվականին, Ջեյմս Թոմսոնի հետ խորհրդակցելուց հետո, Մուիրը անցավ ռադիան տարբերակին  ։
Ռադիանների և անկյունների միջև փոխարկում
Ինչպես նշվել է մեկ ռադիանը հավասար է 180/π աստիճանի։ Այդպիսով, ռադիանը աստիճանով փոխարկելու համար, այն պետք է բազմապատկել 180/π.
Օրինակ՝
Հակառակը՝ աստիճանը ռադիանով փախարկելու համար այն պետք է բազմապատկել π/180։
Ռադիանները կարելի է փոխարկել պտույտներով (ամբողջական 360° պտույտով) ռադիանով արժեքը բաժանելով 2π–ով։
Ռադիանի աստիճանի փոխարկման դուրսբերում
Շրջանագծի պարագիծը հավասար է 2\pi r, որտեղ r շրջանագծի շառավիղն է։
Այսպիսով ճիշտ է հետևյալ հավասարումը՝
[Քանի որ անհրաժեշտ է 360^\circ պտույտ, ամբողջ շրջան նկարելու համար]
Ըստ ռադիանի սահմանման, ամբողջ պտույտը հավասար է
Համադրելով վերևի 2 հարաբերությունները, կստանանք՝
Ռադիանից գռադիանի փոխարկում
2\pi ռադիանը հավասար է մեկ պտույտի, որը ըստ սահմանման հավասար է 400 Գռադիանի (400g)։ Այսպիսով, ռադիանոց գռադիան փոխակերպելու համար պետք է բազմատկել 200/\pi–ով, իսկ գռադիաններից ռադիանների փոխարկելու համար բազմապատկել \pi/200։
Օրինակ՝
Ռադիաններով չափման առավելությունները
Մաթեմատիկական անալիզում և կիրառական երկրաչափությունից բացի, մաթեմատիկայի գրեթե բոլոր ճյուղերում անկյունները չափվում են ռադիաններով։ Դա պայմանավորված է նրանով, որ ռադիանները մաթեմատիկորեն «բնական» են, ինչը թույլ է տալիս ավելի պարզ և գեղեցիկ տեսքով գրառել մի շարք կարևոր արտահայտություններ։
Օրինակ, Եռանկյունաչափական ֆունկցիաները ավելի պարզ և գեղեցիկ տեսք են ստանում, երբ արգումենտները արտահայտված են ռադիաններով։ Օրինակ ֆունկցիայի սահմանը ստանում է հետևյալ տեսքը՝
ինչը հանդիսանում է շատ այլ արտահայտությունների հիմքը՝
Այս և այլ հատկությունների հաշվին, եռանկյունաչափական ֆունկցիաները հայտնվում են լուծումներում, որոնք առաջին հայացքից կապ չունեն ֆունկցիաների երկրաչափական իմաստի հետ (օրինակ դիֆֆերենցիալ հավասարուման մեջ՝ կամ ինտեգրալի վերլուծության՝ )։ Բոլոր նման դեպքերում ֆունկցիաների արգումենտները առավել բնական տեսք են ստանում, երբ գրված են ռադիանով չափված անկյան ձևով։
Եռանկյունաչափական ֆունկցիաները նաև պարզ ու գեղեցիկ տեսք են ստանում հաջորդականությունների մեջ։ Օրինակ այս sin x–ի Թեյլորի շարքում՝
Եթե x արտահայտված լիներ աստիճաններով, ապա շարքը կունենա դժվար ընթեռնելի տեսք և կներառի π/180–ի աստիճաններով բազմապատկիչներ՝ եթե x աստիճանով արժեքն է, ապա ռադիաններով արժեք կլինի y = π x / 180, և այդպիսով կստանանք
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չափման միավորներ Կատեգորիա:Միավորների միջազգային համակարգ
(1655) Կոմաս Սոլա
(1655) Կոմաս Սոլա (Comas Sola), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1929 թվականի նոյեմբերի 28-ին Խոսե Կոմաս-Սոլայի կողմից Բարսելոնայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,778881 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1226 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,4351 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1692,01 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,212764 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,6° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է F դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս F Կատեգորիա:1929 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Խոսե Կոմաս-Սոլայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Աննա Ազիզյան
Աննա Էրզինելերի Ազիզյան, կոմպոզիտոր։ Հայաստանի կոմպոզիտորների միության անդամ (1994)։
Կենսագրություն
Աննա Ազիզյանը ծնվել է 1965 թվականին Աշտարակում։
1980 թվականին ավարտել է Աշտարակի Ա. Այվազյանի անվան երաժշտական դպրոցի դաշնամուրի (դասատու՝ Ս. Ազարյան) և կոմպոզիցիայի (դասատու՝ Ռոբերտ Ամիրխանյան), 1984 թվականին՝ Երևանի Ռոմանոս Մելիքյանի անվան երաժշտական ուսումնարանի դաշնամուրի (դասատու՝ Կ. Հարությունյան), 1990 թվականին Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի կոմպոզիցիայի (Էդվարդ Միրզոյանի դասարան) բաժինները։
1990 թվականից դասավանդում է Աշտարակի Ա. Այվազյանի անվան երաժշտական դպրոցում։ 1993–2014 թվականներին եղել է Աշտարակի Ա. Այվազյանի անվան երաժշտական դպրոցի փոխտնօրեն։ 2005 թվականին Աշտարակի Կարմրավոր եկեղեցուն կից հիմնադրել է «Զվարթունք» մանկական երգչախումբը, որի երգացանկը կազմված է հոգևոր երգերից։
Ստեղծագործություն
Գրել է դաշնամուրային պիեսներ՝ «Մտորում» (1984) ֆուգետան, «Երեք տաղ միջնադարյան բանաստեղծների խոսքերով» (1985), «Երկու տաղ Խաչատուր Կեչառեցու խոսքերով» (1986), «Վարուժանյան» (1985–1986), «Կաթիլ մի արտոսր ի շիրիմ Դուրյանի» (1990), «Մայրական» (2001–2003) և այլ խմբերգաշարեր՝ «Քառաձայն ֆուգա E dur կամ X մաժոր» (1987), խմբերգային ստեղծագործություններ՝ «Աղոթք» (1988, ըստ Դանիել Վարուժանի և Գրիգորիս Աղթամարցու), «Տաղ ծննդյան» (2001, ըստ Գրիգոր Նարեկացու), խմբերգային ներկայացումներ՝ «Ջարդին խենթը» (1993), «Զուգահեռ» (2005–2008), «Պոչատ աղվեսը» (2011–2013), երգեր՝ «Քասախ» (1993, ըստ Գ. Գևորգյանի), «Հրաժեշտ այբբենարանին» (2002, ըստ Սիլվա Կապուտիկյանի), սկերցո՝ դաշնամուրի և ֆլեյտայի (երկուսն էլ՝ 1984), ռոնդո (1987)՝ կամերային նվագախմբի, կոնցերտային նախերգանք (1993)՝ դաշնամուրի և կամերային նվագախմբի, «Հեյ ջան, տղերք» (1999, ըստ Հովհաննես Թումանյանի)՝ մենակատարի, երգչախմբի և սիմֆոնիկ նվագախմբի, «Ձայնք ծնանին ի ձայնէ» (2011, ըստ Էդմոնդ Ավետյանի)՝ խառը երգչախմբի համար։
Մրցանակներ
Կատեգորիա:Հայ երգահաններ Կատեգորիա:Հայաստանի կոմպոզիտորների և երաժշտագետների միության անդամներ
Չուպրինովկա
Չուպրինովկա (Чупринівка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Լիպովեցի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1654 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Չուպրինովկա գյուղում բնակվում էր 146 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,611 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 238,95 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Լիպովեցի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1654 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Վիլմուստոսու
Վիլմուստոսու (Villemoustaussou), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Օդ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 3132 մարդ, բնակչության խտությունը` 262.31 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 11.94 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 630 կմ հարավ, Մոնպելիե քաղաքից` 130 կմ արևմուտք, Կարկասոն քաղաքից` 5 կմ հյուսիս։
Սելիկյուլա
Սելիկյուլա (Seliküla), գյուղ Էստոնիայի Յարվամաա նահանգի Յեռվա-Յաանի շրջանում։
Վիլմուստոսու
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Սելիկյուլա
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 10 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Յարվամաա նահանգի Եռվա-Յաանի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Վիլմուստոսու
Բնակչություն
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 2148 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 1583-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 565։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 73,7 %։ 1583 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 1389 անձ (710 տղամարդ և 679 կին)։ Գործազուրկ են եղել 194 անձ (83 տղամարդ և 111 կին)։ 565 անաշխատունակներից 145-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 269-ը` թոշակառուներ, իսկ 151-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ալ-Քինդի
Ալ-Քինդի (أبو يوسف يعقوب إبن إسحاق الكندي‎‎, ), ազգությամբ արաբ Յեմենից, ուսումնառել էր Բաղդադում։
Կենսագրություն
Նա իսլամական աստվածաբան էր, սակայն հետաքրքրվում էր նաև գիտություններով ու փիլիսոփայությամբ։ Նա արժանացել է «արաբների փիլիսոփա» մականվանը։ Ըստ նրա՝ իմաստուն է նա, ով նվաճում է նախորդ սերունդների իմաստությունը։ ճշմարտություն որոնողի համար չկա ավելի թանկագին բան, քան ճշմարտությունը։ ճշմարտությունը ոչ ոքի չի ստորացնում, այլ հակառակը՝ այն վեհացնում է ցանկացածին։ Ալ-Քինդին խոսում է ճշմարտության կեղծ բարեկամների մասին, որոնք օժտված են մեծ իշխանությամբ և առևտուր են անում հավատով՝ լինելով հավատի թշնամիներ։
Ըստ Ալ-Քինդիի՝ Մաթեմատիկական գիտություններում մենք պետք է պահանջենք ոչ թե համոզմունք, այլ ապացույց։ Ի տարբերություն գիտական գիտելիքի, աստվածային գիտելիքը չի պահանջում ոչ որոնում, ոչ չարչարանք, ոչ հնարամտություն, ոչ ժամանակ, նրան պետք չեն ոչ տրամաբանություն, ոչ մաթեմատիկա։ Մարդիկ զուրկ են աստվածային գիտելիքից, քանի որ այն վեր է նրանց բնույթից և բնածին ընդունակությունից։ Մարգարեները, ըստ Ալ-Քինդիի, հենց նրանով են տարբերվում մյուս մարդկանցից, որ նրանք օժտված են Ալլահի կողմից այդ գիտելիքներով և հանդիսանում են Աստծո պատվիրակները։ Այդ պատճառով էլ Մուհամմադի Ղուրանը վեր է մարդկային տրամաբանությունից։
Արիստոտելի համար աշխարհը վերջավոր է տարածության մեջ և անսահման է ժամանակի մեջ, իսկ Ալ-Քինդին ընդունում էր աշխարհի ստեղծումը ոչնչից Ալլահի կողմից և կարծում էր, որ աշխարհը վերջավոր է։ Մատերիայի և ձևի փոխհարաբերության հարցում նա հետևել է Արիստոտելին, բայց ավելի կարևոր է համարել մատերիայի դերը։ Ըստ նրա՝ մատերիան երբեք չի ոչնչանում։ Նա այնպիսին է, որ եթե այն վերանում է, ապա վերանում է նաև մնացածը, իսկ եթե վերանում է մնացածը, մատերիան չի վերանում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արաբ փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Արաբ մուսուլմաններ Կատեգորիա:Մաթեմատիկոսներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Արաբ աստվածաբաններ Կատեգորիա:Արաբ բժիշկներ
Սան Սալվադոր դու Տոկանտինս
Սան Սալվադոր դու Տոկանտինս  (São Salvador do Tocantins), համայնք Բրազիլիայում՝ Տոկանտինս նահանգի կազմում։ Գտնվում է Արևմտյան Տոկանտինսի մարզում։ Մտնում է Գուրուպիի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 2843 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 1 422,025 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 2,0 մարդ/կմ²։
Տոռալբա դե Օրոպեսա
Տոռալբա դե Օրոպեսա (Torralba de Oropesa), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Տոլեդո պրովինցիայում (Կաստիլիա Լա-Մանչա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Լա Կամպանա դե Օլոպեսա շրջանի կազմում։ Տարածքը 23 կմ² է։ Բնակչությունը 272 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Հեռավորությունը պրովինցիայի վարչական կենտրոնից՝ 104 կմ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Աստերոիդների ցանկ (279501-279600)
Աստերոիդների ցանկ (279401-279500) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (279601-279700)
Թագավորները և կաղամբը
Թագավորները և կաղամբը (Cabbages and Kings), ամերիկացի գրող Օ. Հենրիի 1904 թվականին գրած երգիծական վիպակը ։ Վեպը գրել է` վերափոխելով սեփական պատմվածքները։
Գործողությունները տեղի են ունենում մտացածին Անչուրիա լատինաամերիկյան փոքր երկրում, որը, ըստ հեղինակի բնութագրի, «բանանային հանրապետություն» է (եզրը հնարել է Օ․ Հենրին) ։ Երկրի եկամտի հիմնական աղբյուրը արևադարձային մրգերի արտահանումն է ԱՄՆ։ Հանրապետության բնակչությունը ապրում է անգործ և աղքատ, կառավարությունը թաղված է կաշառակերության մեջ կամ հեղափոխություն է խաղում։ Ամերիկյան շոգենավային ընկերությունը, օգտագործելով իր լծակները, կառավարում է երկիրը։
Ստեղծման պատմություն
Օ․ Հենրին վեպը գրել է 1904 թվականին իր համանուն պատմվածաշարի հիման վրա, որը նույն թվականին հրատարակվել է։ Պատմվածքները հեղինակը գրել է 1896 թվականին Տրուխիլիոյում (Հոնդուրաս) ապրելու տարիներին, երբ նա իր վեպի որոշ հերոսների նման պատսպարվել էր ԱՄՆ արդարադատությունից։ Հոնդուրասը այդ տարիներին փախստական հանցագործներին վերադարձնելու պայմանագիր չուներ ԱՄՆ-ի հետ։
Նա օգտագործել է իր պատմվածաշարից ութ պատմվածք՝ «Փողի տենդ», 1901; «Rouge et Noir», 1901; «Լոտոսն ու շիշը», 1902; «Հազվագյուտ դրոշ», 1902; «Լոտոս և ուղտափուշ», 1903, «Խաղ և գրամոֆոն», 1903, «Երեքնուկ և արմավենի», 1903, «Նկարիչները», 1903։ Այս պատմվածքները մտցնելով խոշոր արձակ ստեղծագործության մեջ, որը Օ․ Հենրիի մոտ եզակի է, հեղինակը դրանք այլևս որպես առանձին ստեղծագործություն չի տպագրել ։
Գրքի վրա աշխատելով Օ․ Հենրին պատմվածքների իրադարձությունների վայրն ու դերը փոխել է։ «Փողի տենդ» պատմվածքը չի համապատասխանում նույն անունը կրող 7-րդ գլխի հետ; Վեպի համար ստեղծել է սյուժետային ընդհանուր սխեմա «Ատաղծագործի նախասվածք»-ի և 1-ին, 3-րդ, 4-րդ և 18-րդ գլուխների համար։ Չորս պատմվածք համարյա առանց փոփոխությունների և նույն վերնագրերով մտել են վեպի մեջ («Լոտոսն ու շիշը», «Խաղ և գրամոֆոն», «Երեքնուկ և արմավենի», «Նկարիչները»)։«Լոտոս և ուղտափուշ» պատմվածքը հիմք է ծառայել 5-րդ, 12-րդ և 13-րդ գլուխների համար, «Հազվագյուտ դրոշ»-ը՝ 8-րդ և 9-րդ գլուխների և Rouge et Noir»-ը 15-րդ և 15․1 գլուխների համար։ Իսկ երեք գլուխ՝ «Փողի տենդ»-ը, «Պատվի կոդեքսի մնացորդները»-ը և «Վիտագրաֆասկոպ»-ը գրվել են հատուկ ։
Սյուժե
Վեպը մի քանի նովելից է բաղկացած, որոնք ունեն մեծ մասամբ ընդհանուր գործողության վայր (Լատինական Ամերիկա) և ընդհանուր կերպարներ։ Որոշ նովելներ վերջացրած պատմվածքներ են։ Ընդհանուր գիծը նախագահ Միրաֆլորեսի փախուստն է և ինքնասպանությունը, ԱՄՆ դոլլարի անհետանալը և այս ամենի հետ կապված առեղծվածը։
Անվանումը
Գիրքը սկսվում է հեղինակի խոսքով՝ «Ատաղձագործի նախասվածք»-ով, որը անմիջական կապ ունի Լուիս Քերոլի Ալիսան Հրաշքների աշխարհում վիպակի հետ, որտեղ «Ծովափիղն ու Ատաղձագործը» վերնագրով բանաստեղծություն կա։ Այնտեղ Ծովափիղն ու Ատաղձագործը ոստրեներին ափ են կանչում միայն նրա համար, որ ուտեն, բայց նախապես խոստանում են, որ պատմելու են կոշիկների, զմուռսի, կաղամբի, թագավորների մասին։ Օ․ Հենրին իր վրա է վերցնում Ատաղձագործի դերը և կատարում նրա խոստումը։ Խոստացած ամեն ինչի մասին նա պատմում է, միայն թագավորների փոխարեն երկրի նախագահներն են, և կաղամբի փոխարեն՝ կաղամբի արմավենիները։
Լոտոս
Վեպում ոչ մեկ անգամ հիշատակվում է լոտոսը և մոռացության տագնապը։ Սա ակնարկ է «Ոդիսական»-ից լոգոֆագերի պատմությանը։ Հեղինակը համեմատում է իր ամերիկացի հերոսներին հայրենիքը լքած և կիսանիրհ գոյություն վարող առասպելական թափառականների հետ, ովքեր փորձել են «մոռացության խոտը»։
Օ․ Հենրին նաև մեջբերում է Ալֆրեդ Թենիսոնի «Լոտոս համտեսածները» պոեմի տողերը, — «Այստեղ, լոտոսի թագավորությունում։ / Այս խաբուսիկ աշխարհում։ / Հանգստանում է քնքոտ խոնջությունում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1904 գրքեր
Ալանջիկ
Ալանջիկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Ամասիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Դավիթ Սաթյան
Դավիթ Արամի Սաթյան, հայ կոմպոզիտոր, դաշնակահար, Հայաստանի կոմպոզիտորների միության անդամ (2013)։ Հայ կոմպոզիտոր, երգահան։ ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (2011) Արամ Սաթյանի որդին է։
Կենսագրություն
Հեղինակել է «Երեք ակնթարթ» նվագախմբային կոնցերտը, «In Memoriam»-ը՝ ջութակի և նվագախմբի, «Non Stop» և «Pass» (մաս 1, 2, 2003, 2007) ստեղծագործությունները՝ փողային նվագախմբի, դաշնամուրի և կոնտրաբասի համար, կվարտետներ (№ 1, «Duplex», «Tango à la Modern»), դաշնամուրային, անսամբլային («Տարօրինակ ժամանակներ»՝ 15 մենակատարի համար և այլն), ջազային և այլ գործեր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Հայ դաշնակահարներ Կատեգորիա:Հայաստանի կոմպոզիտորների և երաժշտագետների միության անդամներ Կատեգորիա:Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ
Արման Շահազիզյան
Արման Հրաչյայի Շահազիզյան, հայ նավամոդելիստ։ Միջազգային կարգի սպորտի վարպետ (1999): «Տեխնիկական մոդելավորման հանրապետական կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի մարզիչ-մանկավարժ, տեխնիկական գիտությունների թեկնածու։ ՀՀ վաստակավոր մարզիչ (2012) ։
Հրաչյա Բաբկենի Շահազիզյանի որդին է, Գայանե Շահազիզյանի եղբայրը։
Կենսագրություն
Աշխարհի կրկնակի (1991, 1994) չեմպիոն և վեցակի ռեկորդակիր, ԽՍՀՄ չեմպիոն (1989), Եվրոպայի կրկնակի չեմպիոն, Համաշխարհային գավաթի խաղարկությունների (1997), «Տուր Եվրոպա» մրցաշարի (1988), բազմաթիվ միջազգային մրցումների հաղթող և մրցանակակիր։ 1998 թվականից՝ Տեխնիկական մոդելավորման հանրապետական կենտրոնի մարզիչ-մանկավարժ, 2000 թվականից միաժամանակ՝ Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարանի դասախոս ։ 2014 թվականին Եվրոպայի առաջնությանը լավագույն մասնակցության և լավագույն արդյունք ցուցաբերելու համար Արման Շահազիզյանին շնորհվել են Վլադիսլավ Սուբոտինի (A3 դասի) և Ռադ Ռադևի (B1 դասի) անվանական «Լավագույն մարզիկ» գավաթները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ նավամոդելիստներ Կատեգորիա:Միջազգային կարգի սպորտի վարպետներ Կատեգորիա:ՀՊՃՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Աշխարհի չեմպիոններ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ չեմպիոններ Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների թեկնածուներ Կատեգորիա:ՀՀ վաստակավոր մարզիչներ
Էնրիկո Դանդոլոյի դրամական բարեփոխում
Էնրիկո Դանդոլոյի դրամական բարեփոխում, Վենետիկի Հանրապետության դրամական բարեփոխման անվանումը, որը տեղի ունեցավ դոժ Էնրիկո Դանդոլոյի կառավարման օրոք (1192—1205 թվականներին)։ Այն հանգեցրեց արծաթե բարձրորակ մետաղադրամի առաջացմանը, որը լայն տարածում ունեցավ Միջնադարյան Եվրոպայում եւ Միջերկրածովյան երկրներում։ Հեղափոխական դարձավ դրամանիշերի թողարկումը, որոնց անվանական արժեքն ավելի բարձր էր, քան դրանցում առկա մետաղի արժեքը։ Էնրիկո Դանդոլոյի դրամական բարեփոխումը հանգեցրեց Եվրոպայում առաջին հստակ փոխարժեքով բազմարժութային դրամական համակարգի առաջացմանը։ Վենետիկյան փողերը լայն տարածում գտան որպես առևտրային մետաղադրամներ։ Վենետիկը դարձավ դրամահատման ամենակարևոր կենտրոններից մեկը, որի արծաթե մետաղադրամները դարձան ստանդարտ 13-րդ դարի Եվրոպայի և Միջերկրածովյան երկրների համար։
Բարեփոխման նախապայմաններ
XII դարի երկրորդ կեսին տեղի ունեցան մի շարք իրադարձություններ, որոնք խանգարեցին դրամաշրջանառությանն այն երկրներում, որտեղ Վենետիկը ակտիվորեն առևտուր էր անում։
1187 թվականին Սալահ ադ-Դինի զորքերը գրավեցին Երուսաղեմը։ Խաչակիրների բեզանտները փոխարինվեցին «մուսուլմանական բեզանտ»-ներով։ Հաշվի առնելով Եվրոպական երկրների մեծ մասի մասնակցությունը խաչակրաց արշավանքներին՝ դրանցում մուսուլմանական փողերի օգտագործումը մի շարք դժվարություններ էր առաջացնում։
Վենետիկյան Հանրապետության և Բյուզանդական կայսրության միջև հարաբերությունները շատ բարդ էին։ 1171 թվականի մարտի 12-ին Մանուիլ I Կոմնենոսի հրամանով բոլոր վենետիկցիները ձերբակալվեցին և նրանց ունեցվածքը բռնագրավվեց։ Պետությունների միջև լարված հարաբերություններից բացի բյուզանդական մետաղադրամների տարածված օգտագործումը կանխում էր նրանց անընդհատ վատթարացումը։ Այսպես, օրինակ հիպերպիրոնի մեջ ոսկու պարունակությունը 100 տարվա մեջ ընկավ 3 անգամ։
Միևնույն ժամանակ Վենետիկի հարևանությամբ բացվել էին հարուստ արծաթե հանքեր։ Անգլիայում, իտալական և գերմանական տարբեր քաղաքներում սկսեցին թողարկել արծաթե մետաղադրամներ, որոնք Միջնադարյան Եվրոպայում ստացան լայն տարածում և ճանաչում։
Բարեփոխման էություն
Մեկ միավոր արծաթից հատում էին 109⅓—109½ մատապան։ Դրա դիմերեսին Մարկոս առաքյալի ձեռքերից դրոշն ընդունող դոժի պատկերն էր, իսկ դարձերեսին՝ Քրիստոսի արձանը։ Յուրաքանչյուր մետաղադրամ կշռում էր 2.2 գրամ։ Հարկ է նշել, որ դրանց թողարկման համար օգտագործում էին բարձր՝ 985 հարգի արծաթ։ Դրա մեծ մասի ավելցուկներից մաքրելը նշված ժամանակահատվածում անհնար էր։ Ի սկզբանե նոր մետաղադրամները նախատեսված էին Վենետիկից դեպի արևելք ընկած տարածքներում առևտուր իրականացնելու համար։ Սա բացատրում է դրանց օգտագործումը՝ որպես բյուզանդական տրախի ասպրոնի նախատիպ։ Ի տարբերություն իր արևելյան գործընկերոջ՝  մատապանները հատում էին մաքուր արծաթից, այլ ոչ թե էլեկտրումից։ Նրանց մակերեսը հարթ էր, այլ ոչ թե ուռուցիկ։ Մետաղադրամի շերտավոր եզրագծերը հնարավորություն էին տալիս խուսափել նրա ծայրերի աննկատ կտրվածքներից։ Այսպիսով, մատապանների հաշվարկները կարող էին կատարվել ըստ իրենց թվաքանակի,այլ ոչ թե քաշի, այնպես,  ինչպես Բյուզանդիայում։ Գրոսսո մատապանի և արծաթե պիկոլլոյի հարաբերակցությունը կազմում էր 1-ը 26-27-ին։ Այսպիսի փոխարժեքը միջնադարյան Եվրոպայի երկրներին ընդհանրապես բնորոշ չէր։ Հնարավոր է, որ մատապանի սկզբնական արժեքը կազմում էր 24 դինար, ինչը չէր համապատասխանում շուկայական փոխարժեքին՝ մեծածավալ և լայնածավալ առևտրային մետաղադրամը՝ մատապանը, տեղական ու ցածրակարգ պիկոլլոյի փոխանակելու համեմատ։ Գրոսսո մատապանը շրջանառությունից դուրս մղելուց և վերականգնելուց խուսափելու համար՝ սկսեցին այն փոխանակել համաձայն նրա իրական, այլ ոչ անվանական արժեքի :
Էնրիկո Դանդոլոյի կառավարման ժամանակ հանրապետությունում առաջին անգամ հատել են կվարտարոլո, որը համապատասխանում էր ¼ պիկոլլոյի։ Չնայած մենագրությունների շարքում կվարտարոլոն անվանում էին նաև բիլոնային մետաղադրամ [20] [20]  [20]  [20], այսինքն հատված ցածրակարգ արծաթից, դրանց մեջ ազնիվ մետաղի ընդամենը 3⁄1000 մասի պարունակությունը թույլ էր տալիս նրանց դասել պղնձե մետաղադրամների շարքին։ Կվարտարոլոյի ներդրումը շրջանառության մեջ հեղափոխական էր։ Հռոմեական կայսրության անկումից հետո դրանք դարձան առաջին դրամանիշները, որոնց անվանական արժեքը բարձր էր դրանց մեջ պարունակող մետաղի արժեքից։ Էնրիկո Դանդոլոյի կառավարման ժամանակ մատապանի, պիկոլլոյի և կվարտարոլոյի հետ միաժամանակ սկսեցին հատել բյանկո մետաղադրամները՝ 50 հարգի ցածրակարգ արծաթից, որոնք համարժեք էին ½ պիկոլլոյի և կշռում էին 0.61 գրամ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Վենետիկի հանրապետություն Կատեգորիա:Դրամական բարեփոխումներ
(9510) Գուրնեմանզ
(9510) Գուրնեմանզ (Gurnemanz), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի հոկտեմբերի 16-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1977 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ռեդունիյոկի
Ռեդունիյոկի (Редунийоки), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում և Մուեզերսկի շրջանում։ Գետաբերանը տեղակայված է Մուրդոյոկի գետի աջ ափին՝ 12 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 16 կմ է, ավազանի տարածքը 37 կմ2 ։