cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Գավազան (Տաթևի վանք)
Սյունը հենված է ութանիստ պատվանդանի վրա, կազմված է 12 մասից, ավարտվում է զարդանախշ քիվով, որի վրա Երկիրը խորհրդանշող գունդ է տեղադրված՝ վրան խաչքար-կողմնացույց։ Սյան վրա ժամացույց և թռչուններ են պատկերված ։
Գավազան-սյունը ճարտարագիտական արվեստի եզակի գլուխգործոց է, հայկական կոթողային արվեստի ճոճվող ստեղծագործություն՝ Սուրբ Երրորդությանը նվիրված հուշասյուն։ Այն մարդկության ստեղծած ամենաճշգրիտ աստղագիտական գործիք-կողմնացույցն է՝ կողմնորոշված Հայկ (Օրիոն) գոտուն և ցույց է տաիս ժամանակի հաշվարկման զրոյական կետը։
Պատմություն
Գավազանը կառուցվել է 906 թվականին, եպիսկոպոսի նստավայրի հարևանությամբ՝ Սուրբ Պողոս-Պետրոս (սուրբ առաքյալներ Պողոս և Պետրոս) եկեղեցու հարավային պատի դիմաց։ Տաթևի սյունը ճարտարապետական ձոն է Սուրբ Երրորդության։ Ութանիստ քարե սյունը հենվում է ութանիստ եկեղեցական պատվանդանի վրա։  Ճարտարապետներին հաջողվել է  ոսկերչական ճշգրտությամբ հաշվարկել  բուն հուշարձանի ծանրության և դրա ծավալների միջև համապատասխանության պարամետրերը, ինչը ապահովում է սյան կայուն ուղղահայաց դիրքը։ Միևնույն ժամանակ, այն տեղադրված է ծխնիների վրա և ունակ է օրորվել։ Այդ իսկ պատճառով էլ այն կոչվում է «օրորվող  հենարան» կամ «կենդանի գավազան»։
Նպատակայնության վարկածներ
Գոյություն ունի այս ինժեներական լուծման երկու տարբերակ։ Դրանցից մեկը գիտական է. հնում այն որպես երկրաշարժագիր է ծառայել՝ նույնիսկ ամենաթույլ երկրաշարժի ժամանակ սյունը շարժվել է՝ վանականներին և տեղի բնակիչներին նախազգուշացնելով բնական աղետի մասին։ Մեկ այլ վարկածի համաձայն այն կառուցվել է պաշտպանողական նկատառումներից ելնելով. զինված հեծելազորի մոտենալու դղրդյունից գետինը սկսում էր ցնցվել, և այդ ժամանակ  սյունը շարժվում էր։ Ըստ լեգենդի՝ Գավազանը սարսափեցրել է սելջուկ մարտիկներին, որոնք «սատանայական սյունից»  վախեցած նետվել են ձորը։
Մշակութային և գիտական արժեք
Գավազանը ինժեներական արվեստի եզակի աշխատանք է, որը վկայում է Տաթևի ճարտարապետների նորարարական մշակույթի և մտքի թռիչքի մասին ։
Ըստ պատմական տեղեկությունների՝ Տաթևի վանական համալիրի հիմնադրումը թվագրվում է IV դարով։ Սա Հայաստանում քրիստոնեությունը որպես «պետական կրոն» ընդունելու (301թ) ժամանակաշրջանն էր, և այն մուտք էր գործում «հեթանոսական» կոչվող համակարգի ոչնչացմամբ։ Քրիստոնեական եկեղեցիները կառուցվում էին ավերված հեթանոսական տաճարների տեղում, դրանց հիմքերի վրա։
Նախկինում տաճարները պատահական տեղերում չէին կառուցվում, այլ կառուցվում էին որոշակի սխեմայով, հատուկ տեղերում, յուրահատուկ ձևով ու տեսքով։ Սա հիմք է տալիս ենթադրելու, որ Տաթևի ներկա համալիրի տեղում նույնպես հեթանոսական կառույցներ են եղել, և որ Հայաստանում քրիստոնեություն ընդունելուց առաջ, ինչպես նաև դրանից հետո, այս տարածքում մշակույթի խոշոր կենտրոն է եղել, որտեղ կատարվում էին կրոնական, գիտական, փիլիսոփայական, աստղագիտական ուսումնասիրություններ և թարգմանություններ, գրվում էին գրքեր (մատյաններ)։ Այլ կերպ ասած՝ Տաթևը եղել է ժամանակի խոշոր իմաստասիրական կենտրոններից մեկը և, հին աշխարհի համանման կենտրոնների օրինակով, ունեցել է ժամանակի չափման իր կառույցները՝ Քարահունջի աստղադիտարանը և Տաթևի սյուն-Գավազանը։
Հայ գիտական մտքի համակարգում երկար ժամանակ Տաթևը (Սյունիքը) ունեցել է նույն դերը, ինչ Քաղդեան՝ Բաբելոնի կամ Ալեքսանդրիան՝ Եգիպտոսի համար և պատահական չէ, որ Սյունիք (Սյունյաց աշխարհ) անվանման հիմքում սյուն (սուն) բառն է, որը նշանակում է հիմք, առանցք։ Հայկական դիցաբանության մեջ «Սասնա Ծռեր» անվանման հիմքում նույնպես սյուն (սուն) գաղափարն է ։
Ճարտարապետություն
Կարելի է հիանալ հայ ճարտարապետների հմտության վրա, ովքեր կարողացել են ոչ թե մոնոլիտ, այլ իրար վրա շարված առանձին քարերով կառուցել ճոճվող սյուն, որի նմանը չի եղել անգամ Բաբելոնում՝ հին աշխարհի աստղագիտության կենտրոնում։ Պատմությանը հայտնի է միակտոր բյուրեղաքարից (կվարց) պատրաստված նման սյան գոյության մասին, որը գտնվել է Դամասկոսում և կոչվել է Դամասկոսյան սյուն։ Այդ սյան վերաբերյալ մանրամասներ հայտնի չեն։ Սակայն այստեղ կարևորը ոչ միայն և ոչ այնքան ճոճվող սյան կառուցումն էր, այլ այն, որ IX դարի վերջին և X դարի սկզբին (իրականում ավելի վաղ ժամանակներից) Հայաստանում գիտեին արեգակնային համակարգի մոլորակների ընթացքի մասին այնպիսի նրբություններ, որպիսիք «քաղաքակիրթ» աշխարհը միայն վերջերս է իմացել արհեստական արբանյակների միջոցով։
Այս ամենը ցույց է տալիս հայերի նախնիների աշխարհճանաչողության բարձր մակարդակը։ Մասնավորապես, Անանիա Շիրակացին դեռ VII դարում տիեզերքի մասին գրած իր աշխատության մեջ նշում է Ուրան (Շիրակացին սրան անվանում է Ժամադետ կամ Ժամադիտակ) և Նեպտուն (Շիրակացին սրան անվանում է Մազովր կամ Մազաբովթ) մոլորակների գոյության մասին, որոնց մասին «քաղաքակիրթ» աշխարհն իմացավ միայն 1200 տարի անց։
Սյունը տեղադրված է հոդավոր հիմքի վրա, որը տատանվել է միայն մեկ՝ ութանիստի հարավ արևելյան և հյուսիս-արևմտյան գագաթներով անցնող առանցքի ուղղությամբ (հենվելով այդ առանցքին ուղղահայաց ուղղության վրա գտնվող երկու հանդիպակաց փոքր մակերեսներին)։
Շինարարություն
Հնում շինությունները կառուցվում էին որոշակի տեղում, որոշակի գաղափարախոսությամբ։ Այդ շինությունների տեսքն ու չափերն արտահայտում էին այն համակարգի գաղափարախոսությունը, որին պատկանում էին։ Նման կառույցները քարե հանրագիտարաններ են, որոնց մեջ թաքնագրված է որոշակի ինֆորմացիա (Այսպես են կառուցվել եգիպտական տաճարները, բուրգերն ու Սֆինքսը, Բաբելոնն՝ իր աշտարակով, Պերսեպոլիսը, մայաների բուրգերը (աշտարակները), հնդիկների բուրգաձև տաճարները, Հռոմի Կոլիզեումը և այլն)։ Այդ համակարգով է կառուցվել նաև Տաթևի ճոճվող սյունը։ Այն կառուցված է 8-ական (ութու-ութա) համակարգի գաղափարով։ Սյունն ութանիստ է, ունի ութ մետր բարձրություն, տեղադրված է ութանիստ «թասի» մեջ։ Կենտրոնում այն բաժանված է երկու մասի։ Սյան ամբողջ բարձրությունը՝ վերևում դրված խաչքար-կողմնացույցի հետ միասին, կազմում է 9 մետր. խաչքարը ցույց է տալիս արևելքն ու արևմուտքը։
Ժամանակի խորհրդանիշներ
Գավազանի 9 մետր բարձրությունը որոշակի իմաստ ունի՝ 8 x 9 = 72 երկրային տարի (մեկ արեգակնային օր)։ Սյան տակի թասը ևս խորհրդանշական է և դրա չափերը նույնպես որոշակի իմաստ ունեն։ Թասը լցված է եղել ջրով, և ծառայել է որպես ջրավազան։ Այստեղից էլ սյան երկրորդ անունը '''Գ. ավազան''', որը նշանակում է երրորդ ավազան, երրորդ ջուր (հեղեղ), երրորդ սերունդ։ Սյունը կառուցվել է արեգակնային շրջանի 8640 տարի պարբերության գաղափարով՝ այդ պարբերության ընթացքին հետևելու համար, որը վերջին Մեծ (համաշխարհային) ջրհեղեղից մինչև հաջորդ մեծ աղետ ընկած ժամանակն է։
Գավազանը, Քարահունջի աստղադիտարանի հետ միասին, նախատեսված է եղել ժամանակի ընթացքին հետևելու համար՝ հանդիսացել է ժամանակացույց, իսկ ժամանակը որոշվում էր աստղային երկնքի դիտարկման միջոցով՝ կենդանակերպի նկատմամբ Արեգակի և արեգակնային համակարգի մոլորակների տեղաշարժի դիտարկման միջոցով՝ այդ նպատակի համար կառուցված շինությունների՝ աստղադիտարանների օգնությամբ։ Դիտարկումները կատարվել են տարբեր մեթոդներով, սակայն բոլորի հիմքում աստղային երկնքի նկատմամբ Արեգակի (Երկրի) ընթացքի դիտարկումն է եղել։
Բանն այն է, որ Արեգակնային համակարգը սպիրալաձև շարժումով շարժվում է գալակտիկայի կազմում՝ Կույս կենդանակերպի տիրույթում։ Այդ սպիրալի մեկ գալարով (շրջանով) պտույտը, որը մեր պատկերացմամբ Արեգակի (համակարգի) մեկ տարին է, տեղի է ունենում 25 920 երկրային տարում, այսինքն արեգակնային 1 տարին հավասար է 25 920 երկրային տարվա, իսկ 1 օրը՝ 72 երկրային տարվա։ Պայմանավորված արեգակնային համակարգի ներքին օրենքներով և զոդիակի նկատմամբ ունեցած (գտնված) դիրքով՝ համակարգում որոշակի պարբերություններով տեղի են ունենում աղետներ։ Իմանալով այդ պարբերությունների տևողությունը և արեգակնային համակարգի տեղը, դիրքը զոդիակում՝ կարելի է իմանալ առաջիկա աղետի ժամանակը և պատրաստվել դրան դիմակայելուն։ Որքան ճշգրիտ է գործում համակարգը, այնքան ճշգրիտ կարելի է որոշել սպասվող աղետի ժամանակը։
Գավազասյունը չափում է գալակտիկայի ժամանակը մոտավորապես այնպես, ինչպես թվատախտակի վրա շրջանաձև շարված թվերը ցույց են տալիս ժամացույցի սլաքները։ Այստեղ թվերին փոխարինում են աստղերը։ Իսկ ժամանակի ընթացքին, ինչպես նշել ենք, հետևում էին զոդիակի նկատմամբ Արեգակի և Լուսնի ընթացքով (տեղաշարժով)։ Ժամանակը չափում էին սյան ստվերի դիրքով, նրա երկարությամբ և թասի նկատմամբ տեղաշարժերով։ Որպես ստուգիչ կետեր օգտագործվում էին գարնանային և աշնանային գիշերահավասարի և ամառային ու ձմեռային արևադարձի կետերը։
Ճոճման գաղտնիքը
Որպեսզի սյունը կարողանա ճոճվել, կարևոր է, որ խարսխի վերին աստիճանի՝ միակտոր քարի ստորին մակերևույթը ունենա որոշակի գլանային կորության ուռուցիկություն, իսկ ներքևի աստիճանի միակտոր քարի վերնամասը լինի հորիզոնական կամ գոգավոր մակերևույթով, սակայն ավելի մեղմ գոգավորությամբ։ Սյան ճոճումն ապահովող վերին աստիճանի հիմքի կորության կենտրոնը գտնվում է  սյան ուղղաձիգ առանցքի վրա և որ պարտադիր է, ծանրության կենտրոնից բարձր, որի նվազագույն չափի դեպքում կապահովեն սյան ճոճքն ու չտապալվելը (թե իրականում այնքան մեծ ուժ չգործածվի, որ ծանրության կենտրոնի ուղղաձիգ պրոյեկցիան դուրս գա հիմքի մակերեսից)։
Դեռևս հայտնի չէ միջուկի ողջ կրաշաղախի բաղադրությունը։ Ենթադրվում է, որ սյան ստորին հատվածներում օգտագործված է արճիճ, ծանրության կենտրոնը հիմքին մոտեցնելու նպատակով, սակայն անկախ իրական վիճակից՝ տատանման սխեման ու կառուցվածքը չի կարող փոխվել, կփոխվեն միայն տատանման լայնույթն ու անկյունը։
Սյունն ավելի հեշտ կարելի է տատանել, երբ հորիզոնական ուժը կիրառվի ծանրության կենտրոնից՝ պարանահյուս գոտուց վերև ընկած հատվածում (ինչքան բարձր, այնքան ուժի մեծ բազուկ  և համապատասխանաբար մեծ պտտող մոմենտ, իսկ մարդու հասակը թույլ չի տալիս նշված մակարդակից վերև վտանգավոր ուժ կիրառել)։
Հիմնամասից վերև համապատասխան հրող ուժի դեպքում, որը որոշակի բարձրության վրա հասու է նաև մարդուն (ռեզոնանս առաջացնելու դեպքում), սյունը սկսում է ճոճվել հենման հանգույցում։
Ճոճման առաջին պահին տեղի է ունենում պտտական շարժում մեկ կետով (անմիջական հենման տիրույթի վերջնակետեր), անցնող առանցքի շուրջը մինչև այն պահը, երբ խարսխի վերին աստիճանի հիմնամասի գլանային տաշվածքի կորության կենտրոնը, որ բարձրացված է 13, 395 մ, կհայտնվի այդ առանցքի ուղղաձիգի վրա։
Ճոճման երկրորդ փուլում սյունը կատարում է գլորման շարժում՝ ունենալով R = 13, 395 մ շառավղով և վերը նշված գլանային տաշվածքի կորության կենտրոնով շրջանագիծ։
Երրորդ փուլում տատանման անկյունը մեծացնելով (դեռևս չշրջվելով)՝ սյունը նորից կատարում է պտտական շարժում, այնքան ժամանակ, մինչև ծանրության կենտրոնը հայտնվի ծայրակետի ուղղաձիգի սահմանային կետում ։
Երկնային կողմնացույց
Ըստ պատմաբան Ստեփանոս Օրբելյանի՝ Սյունը տեղադրվել է Տաթևի վանքը կառուցելուց երկու տարի առաջ ։ Ընդ որում՝ դրա հիմնադրումն ու տեղադրումն իրականացվել է Նավասարդի՝ հայկական Նոր տարվա ժամանակ, որը համընկնում է օգոստոսի 10-11-ին։ Սյունը ճշգրիտ երկնային կողմնացույց է, որը կողմնորոշված է դեպի Հայկ-Օրիոնի գոտի ։
Սյունը ժամանակի ցուցանշան է, թե դա միայն խորհրդանիշ է հարցին պատասխանելու համար անկախ հետազոտող Վազգեն Գևորգյանը այլ հետազոտողների հետ միասին 2008 թվականի օգոստոսի 11-ին բարձրացել է Տաթևի վանական համալիրի դիտարան, որը գտնվում է սյունի հարևանությամբ։
Այն փաստը, որ գավազանի վրա ժամացույց ու թռչուն է պատկերված և այն 12 մասից է կազմված, առիթ է տալիս ենթադրելու, որ սյունը օգտագործվել է նաև ընթացիկ ժամանակի չափման համար։ Ինչ վերաբերում է հոդավոր հիմքին, ապա, այն օգնում է սյունին հավասարակշռությունը պահել Երկրի մակերեսի նկատմամբ 90° անկյան տակ։ Այուն-գավազանով է պայմանավորված Սյունիքի մարզ անվանումը։ Այսինքն, Սյունիք՝ երկիր, որն ունի ժամանակի գլխավոր ցուցանշան կամ երկնային կողմնացույց՝ Սյուն։
Հետաքրքիր փաստեր
Զբոսաշրջությունը զարգացնելու նպատակով 2010 թվականին կառուցվել է Տաթևի վանք–Հալիձոր ճոպանուղին՝ 5,7 կմ երկարությամբ։ Այն աշխարհում ամենաերկարն է, գրանցվել է «Գինեսի» ռեկորդների գրքում։
Տաթևի լայնությամբ Օրիոնը ուղղահայաց է ծագում, դրա գելիակտիկ ծագումը տեղի է ունենում հուլիսի վերջին կամ օգոստոսի սկզբին։ Երկրային հասարակածի նկատմամբ ամենաբարձր դիրքը Օրիոնը զբաղեցրել է 2012 թվականի օգոստոսի 10-11-ին, իսկ մյուս անգամ դա տեղի կունենա 25 920 տարի հետո։ Այս երևույթի աստղագիտական ապացույցները հաստատել է Սիբիրի պետական գեոդեզիական ակադեմիայի (Նովոսիբիրսկ) աշխատակից Ելենա Գիենկոն ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Պաշտամունքային կառույցներ Հայաստանում Կատեգորիա:Տաթևի վանական համալիր Կատեգորիա:Շինարարական տարրեր և կառուցվածքներ Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Հայաստանում Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ Կատեգորիա:Քրիստոնեական ճարտարապետություն Կատեգորիա:Կառույցներ ըստ դարի Կատեգորիա:Կառույցներ ըստ նշանակության Կատեգորիա:Շինություններ և կառույցներ ըստ ճարտարապետի Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Կատեգորիա:Թանգարաններ բաց երկնքի տակ
Ներքին Սուս
Ներքին Սուս, գյուղ Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում։ Ընդգրկված է Սուս համայնքի մեջ։
Ներքին Սուսի հանձնում
2020 թվականի հայ-ադրբեջանական պատերազմի ընթացքում Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահ Իլհամ Ալիևի, Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի և Ռուսաստանի Դաշնության նախագահ Վլադիմիր Պուտինի համատեղ ստորագրված համաձայնագրով Քաշաթաղի շրջանի Սուս համայնքի Սուս, Ուրմիա, Գիհուտ բնակավայրերը հանձնվել են Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողությանը, իսկ Ներքին Սուսը՝ Արցախի Հանրապետությունում տեղակայված Ռուսաստանի Դաշնության զինված ուժերի խաղաղապահ զորամիավորման վերահսկողությանը։
2022 թվականի օգոստոսի 5-ին Արցախի Հանրապետության Տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարար Հայկ Խանումյանը Աղավնո գյուղում հանդիպել է տեղի բնակչության հետ և հայտարարել, որ Աղավնո, Ներքին Սուս գյուղերի ու Բերձոր քաղաքի բնակիչները պետք է մինչև սույն թվականի օգոստոսի 25-ը լքեն իրենց բնակավայրերը, քանի որ այդ օրը տվյալ տարածքները հանձնվելու են Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողությանը ։
2022 թվականի օգոստոսի 25-ին Ներքին Սուս գյուղը, Աղավնո գյուղի և Բերձոր քաղաք հետ միասին հանձնվել է Ադրբեջանին, իսկ օգոստոսի 26-ի առավոտյան Ադրբեջանի զինված ուժերի ստորաբաժանումները մտել են քաղաք ։
Բնակչություն
2015 թվականին Ներքին Սուս գյուղում բնակվում էր 94 մարդ, կար 26 տնտեսություն ։
Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.
Beechcraft
Beechcraft (Բիչկրաֆտ ), Բիչ Էյրկրաֆտ (Beech Aircraft Corporation, նախկինում՝ Beechcraft Division of Raytheon), ամերիկյան քաղաքացիական և ռազմական ինքնաթիռներ արտադրող ապրանքանիշ, որը 2014 թվականից պատկանում է Textron Aviation-ին և կենտրոնակայանը գտնվում է Կանզաս նահանգի Ուիչիտո քաղաքում։ Այն ի սկզբանե Beech Aircraft Corporation-ի՝ ընդհանուր նշանակության ավիացիայի, առևտրային և ռազմական ինքնաթիռների ամերիկյան արտադրողի ապրանքանիշն էր՝ սկսած թեթև միաշարժիչ ինքնաթիռներից մինչև երկշարժիչով տուրբոպտուտակային տրանսպորտային ինքնաթիռներ, բիզնես-դասի ինքնաթիռներ և ռազմական ուսումնամարզական ինքնաթիռներ ։ Ավելի ուշ Beech-ը դարձավ Raytheon-ի, այնուհետև awker Beechcraft-ի ստորաբաժանումը, նախքան սնանկության վաճառը ընկերությունն իր ակտիվները փոխանցեց Textron-ին (Ուիչիտոյում Beech-ի պատմական մրցակից Cessna Aircraft Company-ի մայր ընկերությունը)։ Այն շարունակում է մնալ Textron Aviation-ի ապրանքանիշը   ։ «Beechcraft» ապրանքանիշի ինքնաթիռները շատ հուսալի ինքնաթիռների համբավ ունեն, բայց դրա հետ մեկտեղ նրանք ամենաթանկն են իրենց դասերում։
Պատմություն
Beech Aircraft Company-ն հիմնադրվել է Կանզաս նահանգի Ուիչիտո քաղաքում 1932 թվականին Ուոլթեր Բիչի կողմից՝ որպես նախագահ, նրա կնոջ՝ որպես քարտուղար Օլիվ Էն Բիչի կողմից, որպես ինժեներական գծով փոխնախագահ՝ Թեդ Ա. Ուելսի, որպես գանձապահ՝ Կ. Կ. Շաուլի և ներդրող և որպես փոխնախագահ՝ Կ․ Գ․ Յանկիի կողմից ։ Ընկերությունը սկսել է իր գործունեությունը ներկայիս մրցակցի՝ Cessna-ի չգործող գործարանում։ Դիզայներ Թեդ Ուելսի հետ նրանք նախագծեցին «Beechcraft» կոչվող առաջին ինքնաթիռը՝ դասական «Beechcraft Model 17 Staggerwing»-ը, որն առաջին անգամ թռավ 1932 թվականի նոյեմբերին։ Կառուցվել է ավելի քան 750 «Staggerwings», որոնցից 352-ը արտադրվել է ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի համար, իսկ 67-ը՝ Միացյալ Նահանգների ռազմածովային ուժերի համար Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ։
«Beechcraft»-ը Ուոլթեր Բիչի առաջին ընկերությունը չէր, քանի որ նա նախկինում ստեղծել էր «Travel Air»-ը 1924 թվականին, և Beechcraft-ում օգտագործված դիզայնի համարները հետևում էին «Travel Air»-ում սկսված հաջորդականությանը, և այնուհետև շարունակվեցին «Curtiss-Wright»-ում, այն բանից հետո, երբ Travel Air-ը 1929 թվականին ներգրավվեց ավելի մեծ ընկերության մեջ։ Բիչը դարձավ Curtiss-Wright-ի ինքնաթիռների բաժնի նախագահ և վաճառքի գծով փոխնախագահ, բայց դժգոհ էր, որ այդքան հեռու էր ինքնաթիռների արտադրությունից և թողեց Beechcraft-ը, օգտագործելով Travel Air-ի սկզբնական միջոցները և աշխատանքի ընդունեց նույն մարդկանց։ Մինչև 11/11000 մոդելի համարները արտադրվել են «Travel Air» անվան տակ, մինչդեռ «Curtiss-Wright»-ը արտադրել է CW-12, 14, 15 և 16, ինչպես նաև նախկինում հաջողված «Travel Air»-ի մոդելները (հիմնականում Model 4) :
1942 թվականին Beech-ը բանակի և նավատորմի կողմից ստացավ իր առաջին Բանակ-Նավատորմի «E» արտադրական մրցանակը և դարձավ երկրի էլիտար ռազմական պայմանագրային ընկերությունների հինգ տոկոսից մեկը, որը շահել է հինգ անընդմեջ արդյունավետության մրցանակ հիմնականում «Beechcraft Model 18»-ի արտադրության համար, որը դեռ լայնորեն օգտագործվում է ամբողջ աշխարհում։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին «Beechcraft»-ը զբաղեցրել է 69-րդ տեղը ԱՄՆ-ի կորպորացիաների մեջ՝ ըստ ռազմական արտադրության պայմանագրերի արժեքի ։
Պատերազմից հետո «Staggerwing»-ը փոխարինվեց հեղափոխական «Beechcraft Bonanza»-ով` առանձնահատուկ V-աձև պոչով։ Թերևս «Beech aircraft»-ի ամենահայտնի ինքնաթիռը՝ միաշարժիչ «Bonanza»-ն, արտադրվել է տարբեր ձևափոխություններով 1947 թվականից ։ «Bonanza»-ն անցյալում թե ներկայում ունեցել է աշխարհի ամենաերկար արտադրությունը ցանկացած ինքնաթիռի համեմատ ։ «Beech aircraft»-ի այլ կարևոր ինքնաթիռներն են King Air և Super King Air երկշարժիչ տուրբոպտուտակային շարժիչներով շարքը, որոնք արտադրվում են 1964 թվականից, «Baron»-ը, որը «Bonanza»-ի երկշարժիչ տարբերակն է, և «Beechcraft Model 18»-ը, որն ի սկզբանե բիզնես-տրանսպորտային և ուղևորատար ինքնաթիռ էր 1930-ականների վերջից մինչև 1960-ականները, որը շարունակում է ակտիվ ծառայության մեջ մնալ որպես բեռնափոխադրող։
1950 թվականին Օլիվ Էն Բիչը նշանակվեց ընկերության նախագահ և գործադիր տնօրեն այդ տարվա նոյեմբերի 29-ին սրտի կաթվածից ամուսնու անսպասելի մահից հետո։ Նա շարունակեց մնալ գլխավոր տնօրեն մինչև որ «Beech»-ը գնվեց «Raytheon Company»-ի կողմից 1980 թվականի փետրվարի 8-ին։ Թեդ Ուելսին գլխավոր ինժեների պաշտոնում փոխարինեց Հերբերտ Ռուդոնը, ով այդ պաշտոնում մնաց մինչև իր թոշակի անցնելը՝ 1960-ական թվականները ։
20-րդ դարի կեսերից մինչև վերջ, «Beechcraft»-ը համարվում էր «Մեծ եռյակից» մեկը ընդհանուր ավիացիոն արտադրության ոլորտում՝ «Cessna»-ի և «Piper Aircraft»-ի հետ միասին։
1994 թվականին «Raytheon»-ը միաձուլեց «Beechcraft»-ը «Hawker» ապրանքային շարքի հետ, որը նա ձեռք էր բերել 1993 թվականին «British Aerospace»-ից՝ ստեղծելով «Raytheon Aircraft» ընկերությունը։ 2002 թվականին «Beechcraft» ապրանքանիշը վերածնվեց՝ կրկին անդրադառնալով Ուիչիտոյում արտադրված ինքնաթիռներին։ 2006 թվականին «Raytheon»-ը «Raytheon Aircraft»-ը վաճառեց «Goldman Sachs»-ին՝ ստեղծելով «Hawker Beechcraft»-ը։ Գործարքը չի ներառել Flight Options-ը և Raytheon Airline Aviation Services-ը (RAAS), որոնք մնացել են Raytheon-ի սեփականության ներքո։ Վաճառքն ավարտվել է 2007 թվականի մարտի 26-ին։ Իր ստեղծման օրվանից «Beechcraft»-ը գտնվել է Կանզաս նահանգի Ուիչիտո քաղաքում, որը նաև նրա մրցակից «Cessna»-ի հայրենիքն է, «Learjet»-ի և «Stearman»-ի ստեղծման վայրը, որոնց ուսումնամարզական ինքնաթիռները մեծ քանակությամբ օգտագործվել են Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։
2012 թվականի մայիսի 3-ին «Hawker Beechcraft»-ի սնանկացումը ավարտվեց նրա հայտնվելով 2013 թվականի փետրվարի 16-ին որպես նոր կազմակերպություն` «Beechcraft Corporation»-ի, ընդ որում «Hawker Beechcraft» անվան օգտագործումը դադարեցվեց։ Նոր և շատ ավելի փոքր ընկերությունն արտադրում է «King Air» շարքի ինքնաթիռներ, ինչպես նաև «T-6» և «AT-6» ռազմամարզական և հարձակման ինքնաթիռներ, ինչպես նաև «Bonanza» միաշարժիչ մխոցային ինքնաթիռներ և «Baron» երկշարժիչ ինքնաթիռներ։ Ռեակտիվ ինքնաթիռների արտադրությունը դադարեցվում է, սակայն նոր ընկերությունը շարունակում է աջակցել արդեն արտադրված ինքնաթիռներին՝ մասերով և ինժեներական ու թռիչքային պիտանիության փաստաթղթերով ։
2013 թվականի հոկտեմբերին ընկերությունը, որն այժմ ֆինանսապես հեղաշրջվել էր, հանվել էր վաճառքի ։
2013 թվականի դեկտեմբերի 26-ին «Textron»-ը համաձայնեց գնել «Beechcraft»-ը, ներառյալ դադարեցված «Hawker» ռեակտիվ ինքնաթիռների շարքը, 1,4 միլիարդ դոլարով։ Վաճառքն ավարտվել է 2014 թվականի առաջին կիսամյակում՝ կառավարության հավանությամբ։ «Textron»-ի գործադիր տնօրեն Սքոթ Դոնելլին նշել է, որ «Beechcraft»-ը և «Cessna»-ն կմիավորվեն՝ ձևավորելով թեթև ինքնաթիռների արտադրության նոր կոնցեռն՝ «Textron Aviation»-ը, ինչը կհանգեցնի տարեկան 65-ից մինչև 85 միլիոն ԱՄՆ դոլար խնայողության՝ ընկերություններն առանձին պահելու դեպքում  ։ «Textron»-ը պահպանել է ինչպես «Beechcraft», այնպես էլ «Cessna» անվանումները որպես առանձին ապրանքանիշեր ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1932 հիմնադրված ընկերություններ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի օդանավաշինական ընկերություններ
Սոգյութլի (Գյումուշխանեի գավառ)
Սոգյութլի, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Գյումուշխանեի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության հայաբնակ գյուղեր
Մարկ Բույե
Մարկ Բույե‏‎ (Marc William Buie, ), ամերիկացի աստղագետ և մոլորակագետ, գիսաստղերի և աստերոիդների հայտնաբերող։ Աշխատում է Լոուելի աստղադիտարանում։ 1997-ից 2007 թվականները հայտնաբերել է 887 աստերոիդ, որոնց մեծամասնությունը միանձնյա, և միայն դրանցից տասը համատեղ այլ աստղագետների հետ ։
Կենսագրություն
Ստացել է բակալավրի կոչում ֆիզիկայի բնագավառում Լուիզիանայի պետական համալսարանում 1980 թվականին։ 1984 թվականին Արիզոնայի համալսարանում ստացել է փիլիսոփայության դոկտորի աստիճան մոլորակագիտության բնագավառում։ 1985-ից 1988 թվականները աշխատել է Հավայիի համալսարանում։ 1988-ից 1991 թվականները աշխատել է Հաբլ աստղադիտակի ինստիտուտում։ 1991 թվականին Բույեն դարձել է Լոուելի աստղադիտարանի աշխատակից։
1983 թվականից նրա հետազոտությունների հիմնական ուղղությունը հանդիսանում էր Պլուտոնը։ Նրա հետազոտությունների արդյունքում պարզվեց, որ Պլուտոնի վրա դիտարկված մեթանը գտնվում է մոլորակի մակերևույթին, այլ ոչ կազմում է նրա մթնոլորտի մաս։ Բույեն նաև հանդիսանում է Պլուտոնի նոր արբանյակների (Նիկտա և Հիդրա) համահայտնաբերող։ Բույեն աշխատել է Խավարածրի խորքային հետազոտություն ծրագրի թմի հետ, որի շրջանակներում հայտնաբերվել են ավելին քան 1000 Տրանսնեպտունային մարմիններ։ Նա նաև մասնակցում է Կոյպերի գոտու մարմինների որոնման ծրագրին։
Մարկ Բույեն հանդիսանում է Ամերիկյան աստղագիտական միության (AAS), Ամերիկյան գեոֆիզիկական միության (AGU), Միջազգային աստղագիտական միության (IAU) անդամ։
Նրա պատվին է անվանվել (7553) Բույե‏‎ աստերոիդը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի աստղագետներ Կատեգորիա:Աստերոիդ հայտնաբերողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի աստղագետներ Կատեգորիա:Լուիզիանայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Պետրոպոլե (գյուղ, Խիսլավիչսկի շրջան)
Պետրոպոլե (Петрополье), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խիսլավիչսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 205 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1756 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խիսլավիչսկի շրջանի բնակավայրեր
Զոնդերհոֆեն
Զոնդերհոֆեն  (Sonderhofen), քաղաք Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։ Ենթարկվում է Ստորին Ֆրանկոնիա վարչական շրջանին։ Գտնվում է Վյուրցբուրգ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը՝ 1074 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալների) ։ Տարածքը՝ 36,42 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 6 79 180։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Պրիվորոտիե Վտորոե (գյուղ, Կամենեց-Պոդոլսկիի շրջան)
Պրիվորոտիե Վտորոե (Привороття Друге), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Կամենեց-Պոդոլսկիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պրիվորոտիե Վտորոե գյուղում բնակվում էր 133 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,35 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 380 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Կամենեց-Պոդոլսկիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Նովայա Իվանովկա (գյուղ, Արցիզի շրջան)
Նովայա Իվանովկա (Нова Іванівка), գյուղ Ուկրաինայի Օդեսայի մարզի Արցիզի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Իվանովկա Բոլգարսկայա, Իվանովո, Եսկի Կուբեյ։ Հիմնադրվել է 1821 թվականին։
2008 թվականի տվյալներով Նովայա Իվանովկա գյուղում բնակվում էր 1 869 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3,54 կմ²։
Արշակ Արշակունի
Արշակ Արշակունի, VI դարի հայազգի բյուզանդական ռազմական գործիչ, Արտավան Արշակունու ազգականը։ Հուստինիանոս I-ի դեմ հայերին ապստամբության հրահրելու մեղադրանքով ձերբակալվել է, բայց շուտով ազատ արձակվել։
548 թվականին Արտավան Արշակունու հետ դավադրություն է նախապատրաստել Հուստինիանոս I-ի դեմ, բայց անհաջողության է մատնվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արշակունիներ Կատեգորիա:Հայերը Բյուզանդական կայսրությունում
Պիադենա
Պիադենա (Piadena), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Կրեմոնա գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 3510 մարդ, խտությունը կազմում է 185 մարդ/կմ²։ Տարածքը գրավում է 19 կմ²։ Էլեկտրոնային փոստ՝ 26034, հեռախոսային կոդ՝ 0375։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ալիմահմադ
Ալիմահմադ, գյուղ, Երևանի նահանգի Երևանի գավառի Երևանի գավառակում։
XX դարասկզբին ուներ 990 բնակիչ՝ մեծ մասամբ ադրբեջանցիներ։
Գյուղը հետագայում վերանվանվել է Դվինի սովխոզին կից ավան և մտել է ՀԽՍՀ Արտաշատի շրջանի կազմում։
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն էր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
(4512) Սինուհե
(4512) Սինուհե (Sinuhe), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1939 թվականի հունվարի 20-ին Իրյո Վյայսյալյայի կողմից Տուրկուում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,767667 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,2002 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3352 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1681,78 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,214059 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 10,31° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1939 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Իրյո Վյայսյալյայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Զիգազա (գյուղ, Բելորեցկի շրջան)
Զիգազա (Зигаза, Егәҙе), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Բելորեցկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 886 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելորեցկի շրջանի բնակավայրեր
Պետրովիչի (գյուղ, Շումյաչինսկի շրջան)
Պետրովիչի (Петровичи), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Շումյաչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 265 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Շումյաչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Նովա Բրազիլանդիա
Նովա Բրազիլանդիա (Nova Brasilândia), համայնք Բրազիլիայի Կենտրոնաարևմտյան տարածաշրջանում՝ Մատու Գրոսու նահանգի կազմում   ։ Գտնվում է Մատու Գրոսու նահանգի հյուսիսային մարզում։ Մտնում է Պարանատինգայի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 4606 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 3 266,215 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 1,4 մարդ/կմ²։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1980 թվականի հունիսի 20-ին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Մատու Գրոսու նահանգի բնակավայրեր
Լամանոն
Բնակչությունը 2012 թվականի դրությամբ կազմում է 1900 մարդ, բնակչության խտությունը` 99.01 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 19.19 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 610 կմ հարավ, Մարսել քաղաքից` 55 կմ հյուսիս-արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 1110 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 785-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 325։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 70,7 %։ 785 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 726 անձ (395 տղամարդ և 331 կին)։ Գործազուրկ են եղել 59 անձ (24 տղամարդ և 35 կին)։ 325 անաշխատունակներից 100-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 105-ը` թոշակառուներ, իսկ 120-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ֆլի
Ֆլի (Flea իսկական անունը՝ Մայքլ Պիտեր Բելզարի [Michael Peter Balzary], ), «Red Hot Chili Peppers» խմբի բաս կիթառահար։ Բացի այդ խմբի անդամ լինելուց, մեծ թվով խբերում է իր մասնակցությունն ունեցել։ Դրանց մեջ են մտնում Jane's Addiction-ը, Ալլանիս Մորիսսեթը, Axis of Justice-ը, The Mars Volta-ն, Atoms for Peace-ը։ Երաժշտական շրջանակներում հայտնի է բաս կիթառի իր յուրահատուկ նվագելաձևով՝ արագ, ագրեսիվ, մելոդիկ և միաժամանակ բավականին յուրահատուկ, նա նվագում է մատերով, սլեպով և փոփով, ինչպես նաև մեդիատորով, համարվում է սլեպի վարպետ։ 2010 թվականին ճանաչվել է տարվա բաս կիթառահար ԲիԲիՍի հեռուստաընկերության կողմից ։ Rollong Stone ամսագրի կողմից կատարված հարցման արդյունքում 2011 թվականի լավագույն կիթառահարներից է եղել ։
Կենսագրություն
Մայքլ Փիթեր Բելզարին (Ֆլի) ծնվել է 1962 թվականի հոկտեմբերի 16-ին Մելբուրնում։ Նրա արյան մեջ հոսում է վենգերական և իռլանդական արյուն ։ Նրա հայրը՝ Միկ Բելզարին, ձկնորս էր և հաճախ էր փոքրիկ Ֆլիին տանում ձկնորսության ։ Երբ Ֆլին դարձավ 5 տարեկան էր, նրա ընտանիքը տեղափոխվեց Նյու Յորք նահանգ, Ռայ քաղաք։ 1971 թվականին, երբ նրա ծնողները ամուսնալուծվեցին, նրա հայրը վերադարձավ Ավստրալիս։ Ֆլին, նրա եղբայրներն ու քույրերը մնացին իրենց մոր՝ Պատրիսիայի հետ, ով երկրորդ անգամ ամուսնացավ ջազ երաժիշտ Ուոլտեր Աբդուլ Ուրբանի հետ։ Ուոլտերը շատ հաճախ էր կազմակերպում ջազային երեկոներ։ Այնուհետև ընտանիքը կրկին տեղափոխվում է Լոս Անջելես, Կալիֆորնիա, որտեղ Ֆլին սկսում է հետաքրքրվել փողային գործիքներով։ Այդ ժամանակ ռոք երաժշտությունը նրան ամենևին չէր հետաքրքրում։ Նա երկրպագում էր այնպիսի ջազ երաժիշտների, ինչպիսիք էին Մայլս Դեվիսը, Լուի Արմսթրոնգը և Դիզզի Գիլլեսպին։ Ֆլիի խորթ հայրը շատ ագրեսիվ հարբեցող էր, ով մի անգամ նույնիսկ ոստիկանության հետ է բախվել։ Ավելի ուշ Ֆլին խոստովանում է «Ես մեծացել եմ մի տան մեջ, որը լիքն էր բռնությամբ և ալկոհոլով, մեծացել եմ ծնողների, մանավանդ հոր հանդեպ վախով։ Այն ինձ քիչ անհաջողություն չի բերել կյանքում»։ Այս ճնշումը հաղթահարելու համար Ֆլին սկում է մարիխուաննա օգտագործել 13 տարեկանում և շուտով կախվածություն է ձեռք բերում։ Դեռահաս տարիքում հետաքրքրվում է ֆանկով, սկսում է լսել այնպիսի խմբերի, ինչպիսիք են Parliament Funkadelic-ը, Defunkt-ը, The Meters-ը, Sly and the Family Stone-ը և Ջեյմս Բրաունը։ Նրա նոր կուռքն է դառնում Ջիմի Հենդրիքսը։
Խմբի կազմավորումը
Էնթոնին, ում բոլորը համարում էին հետաքրքիր երիտասարդ, խնդրում է ինչ-որ հետաքրքիր բան մտածել տեղի ակումբի բացման համար։ Այդ ժամանակ Էնթոնին գտնվում էր Ֆլիի հետ, ով ինչ-որ փանկ երաժշտություն էր նվագում կիթառով։ Էնթոնին ասաց, որ նա ունի հոյակապ տեքստ, որը համապատասխանում էր Ֆլիի նվագած երաժշտությանը։ Այսպես ստեղծվեց նրանց առաջին համարը՝ «Out in LA» վերնագրով։ Այս ամենը դիտվում էր որպես կատակ։ Հիլլել Սլովակն ու Ջեկ Այրոնսը հրավիրված էին խմբի ամբողջական կազմը համալրելու համար։ Երգը նույնիսկ չէին փորձել, սակայն հանդիսատեսը պարզապես ապշած էր։ Իրենց նորաթուխ խումբը տղաներն անվանեցին Tony Flow and the Miraculously Majestic Masters of Mayhem։ Որոշ ժամանակն անց այն վերանվանվեց Red Hot Chili Peppers։ Ըստ Ֆլիի այս անունը ամենալավն էր արտահայտում իրենց երաժշտությունը։
։
Անձնական կյանքը
1985 թվականին Ֆլին ամուսնանում է Լոեշ Զիվարի հետ։ Որպես իր սիրո դրսևորում՝ նա նույնիսկ դաջվածք է անում նրա անվան տեսքով իր կրծքին՝ սրտի մոտ։ 1988 թվականի սեպտեմբերին նրանք ունենում են աղջիկ՝ Կլարա անունով։ Սակայն ամուսնությունը երկար չի տևում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իռլանդական ծագմամբ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երաժիշտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի երգիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Հնչյունավորողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դաշնակահարներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կիթառահարներ
Գաետանո Բրեշի
Գաետանո Բրեշի (Gaetano Bresci ), իտալացի անարխիստ, 1900 թվականին սպանել է Իտալիայի թագավոր Ումբերտո I-ին։ Բրեշին Եվրոպայի պատմության մեջ առաջին թագավորասպանն է, որը մահապատժի չի ենթարկվել դատարանի որոշմամբ (մահապատիժը Իտալիայում չեղյալ է հայտարարվել)։
Կենսագրություն
Գաետանո Բրեշին ծնվել է 1869 թվականի նոյեմբերի 10-ին Պրատո քաղաքում։ Հայրը՝ Գասպարե Բրեշին զբաղվել է առևտրով և մայրը՝ Մադդալենա Բրեշին (օրիորդական ազգանունը՝ Գոդի).
Գաետանոն ավարտել է արհեստագործական դպրոցը և աշխատանքի է անցել ֆաբրիկայում։ 22 տարեկանում առաջին անգամ մասնակցել է գործադուլի, որի պատճառով 1892 թվականի դեկտեմբերին ենթարկվել է 15 օրվա ազատազրկման։ Մի քանի անգամ փոխել է աշխատավայրը, նա կրկին մասնակցել է գործադուլների և հետապնդումների է ենթարկվել հանրային անվտանգության մասին օրենսդրության շրջանակներում։ Միևնույն ժամանակ, նրա գործատուներից մեկը դատարանում ցուցմունք է տվել, որ Բրեշիի նման լավ աշխատողները քիչ են։ 1893 թվականին կրկին ձերբակալվել է  հասարակական անվտանգության ապահովման շրջանակներում, իսկ 1895 թվականին Պրատոյի 52 այլ անարխիստների հետ դատապարտվել է մեկ տարուց ավելի ժամկետով ազատազրկման ՝ ի կատարումն Կրիսպիի հատուկ օրենքների։  1896 թվականի մայիսին ազատ է արձակվել համաներմամբ։ Չկարողանալով աշխատանք գտնել Պրատոյում ՝ տեղափոխվել է Բարգա և տեղավորվել Michele Tisi e C բրդի վերամշակման ֆաբրիկայում ։
Աղքատության պատճառով Բրեշին արտագաղթել է ԱՄՆ, որտեղ աշխատանք է գտել և ընտանիք կազմել։ Միևնույն ժամանակ, Իտալիայից հեռու, Գաետանոն սկսեց մասնակցել անարխիստական ​​թերթի իտալերեն հրատարակմանը։ Այդտեղից էր, որ նա իմացավ այդ մասին Միլանում 1898-ի մայիսին։ Երբ օվկիանոսի մյուս ափից տեղեկություն  է ստացել, այն մասին, որ Ումբերտո թագավորի հրամանով գեներալ Ֆիորենզո Բավա-Բեկարիսը կրակ է բացել ժողովրդի վրա։ Գեներալը դրա համար շքանշան է ստացել, Բրեշին վերջնականապես որոշում է սպանել միապետին։
Մահափորձ
Բրեշին  «Սոցիալական հարց» թերթի դրամարկղից գումար (150 դոլլար) է վերցրել  (մինչ այդ ինքն է ակտիվորեն ներդրել) և  ոչ մեկին ոչինչ չասելով իր պլանների մասին, մեկնել է Իտալիա։ 1900 թվականի հուլիսի 29-ին Մոնցա թագավորի այցի ժամանակ մարդասպանին հաջողվել է մոտենալ Ումբերտո I-ին և չորս անգամ կրակել նրա վրա ատրճանակից ՝ որը կպել է ուսին, թոքերին ու սրտին։ Թագավորը, որի վրա ավելի վաղ արդեն երկու անգամ մահափորձ  էր  եղել, մահանում է։
Սպանությունից հետո
Բրեշին հայտարարել է․ «Ես չեմ սպանել Ումբերտոյին։ Ես սպանել եմ թագավորին. Ես սպանել եմ սկզբունքը» ։ Նա  դատապարտվել է ցմահ ազատազրկման, քանի որ այն ժամանակ Իտալիայում մահապատիժ չկար։ Նրան պետք է պաշտպաներ հայտնի քաղաքական գործիչ Ֆիլիպո Տուրատին, սակայն նա հրաժարվել է՝ վախենալով հնարավոր հաշվեհարդարից։
1901 թվականի մայիսի 22-ին նա կախվել է բանտախցում (պաշտոնական վարկածով) Սանտո Ստեֆանո բանտում ՝ համանուն կղզում (վարչական առումով ՝ Վենտոտեն կոմունա)։ Բրեշի բանտարկության  և հնարավոր է, նրա մահվան հետաքննության փաստաթղթերը պահվում էին  կենտրոնական պետական արխիվի Դ. Ջոլիթիի  հիմնադրամում, սակայն կորել են, կորել է նաև Միլանի պետական արխիվում պահվող Բրեշիի դատական գործընթացի փաստաթղթերը ։
Աստերոիդների ցանկ (174101-174200)
Աստերոիդների ցանկ (174001-174100) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (174201-174300)
|}
Սոխմեն
Սոխմեն, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Գյումուշխանեի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության հայաբնակ գյուղեր
Ծանրության ուժ
Ծանրության ուժ, Երկրի կամ այլ աստղագիտական մարմնի մակերևույթին մոտ գտնվող ցանկացած ֆիզիկական մարմնի վրա ազդող ուժ։ Ըստ սահմանման՝ ծանրության ուժը, մոլորակի գրավիտացիոն ձգողության և կենտրոնախույս ուժերի (որոնք առաջանում է օրապտույտի շնորհիվ) գումարն է ։ [[Պատկեր: Gravity on Earth.png |right|thumb|300px|
ծանրության ուժը  գումարվում է մոլորակի գրավիտացիոն ձգողությունից
GMm/r2
և իներցիայի կենտրոնախույզ ուժից
mω2a
.]]
Մնացած ուժերը, օրինակ Լուսնի և Արեգակի ձգողությունը իրենց փոքրության պատճառով հաշվի չեն առնում կամ ուսումնասիրում են առանձին, որպես Երկրի գրավիտացիոն դաշտի ժամանակավոր փոփոխություն ։
Ծանրության ուժը բոլոր մարմիններին, անկախ նրանց զանգվածից, միևնույն արագացումն է հաղորդում և հանդիսանում է կոնսերվատիվ ուժ։
\vec P ծանրության ուժը, որն ազդում է m զանգվածով նյութական կետի վրա, հաշվում են հետևյալ բանաձևով․, որտեղ \vec g - մարրմնին հաղորդված արագացումն է ուժի կողմից և կոչվում է ազատ անկման արագացում ։
Համասեռ մարմնի վրա ազդող ծանրության ուժը ազդում է մարմնի զանգվածների կենտրոնի վրա։
Երկրի մակերևույթի նկատմանբ շարժվող մարմնի վրա ազդում է նաև Կորիոլիսի ուժը։
Պատմություն
Արիստոտելը բացատրել է ծանրության ուժը ծանր ֆիզիկական տարերքների, դեպի Երկրի ներսում գտնվող աշխարհի կենտրոն, շարժմամբ (հող,ջուր) և ինչքան մոտ է կենտրոնին, այնքան մեծ է մոտեցման արագությունը ։
Արքիմեդը պարզաբանում էր զուգահեռագծի, եռանկյան, սեղանի և պարաբոլական սեգմենտի ծանրության կենտրոնների խնդիրը։ Լողացող մարմինների մասին աշխատությունում Արքիմեդը ապացուցեց հիդրոստատիկայի օրենքը, որը կրեց իր անունը։
Գալիլեյը փորձնական ճանապարհով ուսումնասիրեց մարմինների անկման արագացումը, ճոճանակների տատանումների պարբերությունը և համոզվեց, որ դրանք կախված չեն մարմնի զանգվածից։
Երկիր
Երկրի ձևը տարբերվում է գնդից և մոտ է մի քիչ տափակ էլիպսոիդի (գեոիդ)։ Այդ դեպում m զանգվածով մարմնի վրա ազդող ծանրության ուժը հաշվարկվում է ավելի բարդ արտահայտությամբ, քան առաջ։
Սնունդ
Կենդանիները և այլ հետերոտրոֆները պետք է ուտեն գոյատևելու համար։ Մսակերներ կենդանիները ուտում են այլ կենդանիներ, Ֆիտոֆագեր կենդանիները՝ բույսեր, բազմակերները սպառում են ինչպես բուսական, այնպես էլ կենդանական ծագման խառնուրդ, իսկ վնասակարները ՝ մանրուքներ։ Սնկերը մարսում են իրենց մարմնից դուրս գտնվող օրգանական նյութերը, ի տարբերություն կենդանիների, որոնք իրենց սնունդը մարսում են իրենց մարմնի ներսում։ Մարդկանց համար ուտելը առօրյա կյանքի գործունեություն է։ Որոշ անհատներ կարող են սահմանափակել սննդի ընդունման իրենց քանակը։ Սա կարող է լինել կյանքի ընտրության արդյունք, սովի կամ սովի պատճառով, որպես դիետայի մի մաս կամ որպես կրոնական ծոմ պահելը։
Ծանրության ուժ
Երկիր
Որտեղ՝ dM — Երկրի զանգվածի տարրն է, հաշվարկի կետի շառավիղ-վեկտորն է, իսկ  {\vec r} и {\vec r'}՝ Երկրի կենտրոնի շառավիղ-վեկտորն է։
Իներցիայի կենտրոնախույս ուժի վեկտորական արտահայըությունը՝
Սնունդ
Մարդկանց շրջանում ուտելու պրակտիկա
Շատ տներ ունեն մեծ խոհանոցային տարածք, որը նվիրված է կերակուրների և սննդի պատրաստմանը, և կարող են ունենալ ճաշասենյակ, ճաշասենյակ կամ ուտելու համար նախատեսված այլ տարածք։
Ծանրության ուժ
Երկիր
որտեղ {\vec R_0} — պտտման առանցքին ուղղահայաց և նրանից տվյալ նյութական կետին տարված վեկտորն է։
Սնունդ
Մարդկանց շրջանում ուտելու պրակտիկա
Հասարակությունների մեծ մասում կան նաև ռեստորաններ, սննդի կետեր և սննդի վաճառողներ, որպեսզի մարդիկ կարողանան ուտել տնից հեռու, սնունդ պատրաստելու ժամանակ չունենալու կամ որպես սոցիալական առիթ ։ Բարդության բարձրագույն մակարդակում այս վայրերը դառնում են «թատերական տեսարաններ» գլոբալ կոսմոպոլիտիզմ և առասպել ։ Պիկնիկներում, կաթսաներում և սննդի փառատոններում ուտելը, ըստ էության, սոցիալական հավաքույթի հիմնական նպատակն է։ Շատ սոցիալական միջոցառումների ժամանակ ներկա գտնվողների համար մատչելի են դառնում սնունդն  և խմիչքները։
Ծանրության ուժ
Երկիր
Ծանրության{\vec P} ուժը առաջվա նման հավասար է {\vec F} և {\vec Q} ուժերի գումարին․
Գրականություն
Կատեգորիա:Ուժ Կատեգորիա:Ֆիզիկայի հիմնարար հասկացություններ Կատեգորիա:Գրավիտացիա
Սնունդ
Մարդկանց շրջանում ուտելու պրակտիկա
Շարիաթի օրենսդրության ներքո այն կարող է արգելվել մահմեդական մեծահասակների համար Ռամադանի ցերեկային ժամերին
Մարդկանց միջև զարգացում
Նորածին երեխաները մեծահասակների համար նախատեսված սնունդ չեն ուտում : Նրանք գոյատևում են բացառապես կրծքի կաթով կամ հատուկ մանկան համար նախատեսված հավելումներով։ Փոքր քանակությամբ խյուսով սնունդ երբեմն կերակրում են երկու կամ երեք ամսական երիտասարդ նորածիններին, բայց նորածինների մեծ մասը մեծահասակների սնունդ չի ուտում, մինչև նրանք վեցից ութ ամսական լինեն։ Երիտասարդ նորածիններն ուտում են մանկական պյուրեով սնունդ, քանի որ նրանք ունեն քիչ ատամներ և թչ լիարժեք մարսողական համակարգեր։ 8-ից 12 ամսվա ընթացքում մարսողական համակարգը բարելավվում է, և շատ երեխաներ սկսում են ուտել մատների սնունդ։ Նրանց սննդակարգը, սակայն, դեռևս սահմանափակ է, քանի որ նորածինների մեծամասնության մոտ այս տարիքում սեղանատամ կամ կաթնատամի չկա, և հաճախ ունեն սահմանափակ թվով կտրվածքներ։ 18 ամսվա ընթացքում երեխաները հաճախ ունենում են բավարար ատամներ և բավականաչափ հասուն մարսողական համակարգ ՝ մեծահասակների համար նույն սնունդն ուտելու համար։ Սնվել սովորելը երեխաների համար խառնաշփոթ գործընթաց է, և երեխաները հաճախ չեն տիրապետում կոկիկությանը կամ վարվելակարգին, մինչև հինգ կամ վեց տարեկան չլինեն։
Ուտելու համար նախատեսված վայրեր
Ուտելու համար նախատեսված վայրերը տատանվում են ըստ աշխարհի տարբեր տարածաշրջանների, քանի որ մշակույթն ազդում է մարդկանց ուտելու եղանակի վրա։ Օրինակ ՝ Մերձավոր Արևելքի երկրների մեծ մասում հատակին նստած ուտելը ամենատարածվածն է, և ենթադրվում է, որ դա ավելի առողջ է, քան սեղանին նստած ուտելը  ։
Հին հույները նախընտրում էին նստած վիճակում ուտելը, որը նրանք կոչում էին սիմպոզիում, և այդ սովորույթը ընդունեցին Հին Հռոմեացիները ։ Հին Եբրայեցիները նույնպես այս կեցվածքն ընդունեցին Փեսախի ավանդական տոնակատարությունների համար
Հարկադրական շատակերություն
Հարկադրաբար գերհագեցումը կամ հուզական ուտելը «բացասական հույզերին ի պատասխան ուտելու միտում է ։ Էմպիրիկ ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ անհանգստությունը հանգեցնում է նորմալ քաշ ունեցող մարդկանց սննդի սպառման նվազման և գեր մարդկանց սննդի սպառման ավելացմանը ։ Բազմաթիվ լաբորատոր ուսումնասիրություններ ցույց տվեցին, որ ավելորդ քաշ ունեցող անձինք ավելի հուզականորեն են արձագանքում և հյուծված վիճակում ավելի շատ են հաց ուտում, քան նորմալ քաշ ունեցող մարդիկ։ Էմպիրիկ ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ անհանգստությունը հանգեցնում է նորմալ քաշ ունեցող մարդկանց սննդի սպառման նվազմանը և գեր մարդկանց սննդի սպառման ավելացմանը։
Լոուի և Ֆիշերի կողմից անցկացված նատուրալիստական ուսումնասիրությունը համեմատել է նորմալ և ավելորդ քաշ ունեցող քոլեջի ուսանողների հուզական ռեակտիվությունն ու հուզական ուտելը։ Ուսումնասիրությունը հաստատեց գեր անհատների գերլարելու հակումը, բայց այդ արդյունքները վերաբերում էին միայն նախուտեստներին, ոչ թե սնունդին։ Դա նշանակում է, որ գեր մարդիկ հակված չէին ավելի շատ ուտել ուտելիս,ավելի շուտ, ուտելիքների միջև ընկած նախուտեստների քանակն ավելի մեծ էր։ Լոուի և Ֆիշերի առաջարկած հնարավոր բացատրություններից մեկը այն է, որ գեր մարդիկ սովորաբար իրենց ուտելիքներն ուտում են ուրիշների հետ և միջինից ավելին չեն ուտում `այլ մարդկանց ներկայության պատճառով:Մեկ այլ հնարավորինս բացատրություններից մեկն այն է որ գեր անհատները սոցիալական ցանկալիությունից ելնելով չեն ուտում ավելի շատ, քան մյուսները։ Ընդհակառակը, նախուտեստները սովորաբար ուտում են միայնակ
Սով ու հագեցածություն
Լրացուցիչ տեղեկություններ. Քաղց
Կան բազմաթիվ ֆիզիոլոգիական մեխանիզմներ, որոնք վերահսկում են կերակուրը սկսելը և դադարեցնելը։ Սննդամթերքի ընդունման վերահսկողությունը ֆիզիոլոգիապես բարդ, դրդապատճառված վարքային համակարգ է։ Ապացուցված է, որ հորմոնները, ինչպիսիք են խոլեցիստոկինինը, բոմբեզինը, նեյրոթենսինը, անորեկտինը, կալցիտոնինը, էնտերոստատինը, լեպտինը և կորտիկոտրոպին ազատող հորմոնը, ճնշում են սննդի ընդունումը ։
Սննունդի ընդունում
Կան բազմաթիվ ազդակներ, որոնք տալիս են քաղցը։ Գոյություն ունեն բնապահպանական ազդակներ, Ստամոքսաղիքային համակարգի ազդանշաններ և նյութափոխանակության ազդակներ, որոնք սով են առաջացնում։ Բնապահպանական ազդակները գալիս են մարմնի զգայարաններից։ Սովի զգացումը կարող է հարուցվել ուտելիքի հոտից և մտածելուց, ափսեի տեսքից կամ ինչ-որ մեկից ով խոսում է  ուտելուց. : Ստամոքսից ստացվող ազդակները սկսվում են գրեպինի պեպտիդ հորմոնի արտանետմամբ։ Գրելինը հորմոն է, որը մեծացնում է ախորժակը ՝ ուղեղին ազդարարելով, որ մարդը սոված է
Բնապահպանական ազդանշաններն ու գրելինը սովածություն առաջացնող միակ ազդանշանները չեն, կան նաև այլ նյութափոխանակության ազդակներ։ Երբ ուտելու ժամանակն անցնում է, մարմինը սկսում է սննդանյութեր վերցնել երկարաժամկետ ջրամբարներից :  Երբ բջիջների գլյուկոզի մակարդակը իջնում է (գլյուկոպրիվացիա), մարմինը սկսում է սովի զգացում առաջացնել : Մարմինը խթանում է նաև ուտելը ՝ բջջային լիպիդների մակարդակի անկում հայտնաբերելով (լիպոպրիվացիա)։  Եվ՛ ուղեղը, և՛ լյարդը վերահսկում են նյութափոխանակության վառելիքի մակարդակը։ Ուղեղը ստուգում է գլյուկոպրիվացիան արյան ուղեղի արգելքի իր կողմում (քանի որ գլյուկոզան դրա վառելիքն է), մինչդեռ լյարդը վերահսկում է մարմնի մնացած մասը և՛ լիպոպրիվացիայից, և՛ գլյուկոպրիվացիայից
Վերջնարդյունք
Գոյություն ունեն հագեցման կարճաժամկետ ազդակներ, որոնք առաջանում են գլխից, ստամոքսից, աղիքներից և լյարդից։ Հագեցման երկարաժամկետ ազդակները գալիս են ճարպային հյուսվածքից ։ Սննդի համն ու հոտը կարող են նպաստել կարճաժամկետ հագեցմանը ՝ թույլ տալով մարմնին սովորել, թե երբ դադարեցնել ուտելը։ Ստամոքսը ընկալիչներ է ընդոունում է, որպեսզի հասկանանք, թե երբ ենք կուշտ։ Աղիքները պարունակում են նաևւ ընկալիչներ, որոնք հագեցածության ազդանշաններ են ուղարկում ուղեղին։ Խոլեցիստոկինին հորմոնը արտազատվում է տասներկումատնյա աղիքի կողմից, և այն վերահսկում է ստամոքսի դատարկման արագությունը : Ենթադրվում է, որ այս հորմոնը հագեցման ազդանշան է ուղեղի համար։ Peptide YY, 3-36- ը բարակ աղիքի կողմից արձակված հորմոն է և այն նաև օգտագործվում է որպես ուղեղի հագեցման ազդանշան :  Ինսուլինը նաև ծառայում է որպես հագեցածության ազդանշան ուղեղի համար։ Ուղեղը հայտնաբերում է արյան մեջ ինսուլինը, ինչը ցույց է տալիս, որ սննդանյութերը կլանում են բջիջները, և մարդը կշտանում է։ Երկարաժամկետ հագեցվածությունը գալիս է ճարպային հյուսվածքի մեջ պահվող ճարպից։ Ճարպակալած  հյուսվածքը լեպտին հորմոն է արտազատում, իսկ լեպտինը ճնշում է ախորժակը։ Ճարպակալած  հյուսվածքից երկարատև հագեցման ազդանշանները կարգավորում են կարճաժամկետ հագեցվածության ազդակները
Ուղեղի դերը
Ուղեղի ցողունը կարող է վերահսկել սննդի ընդունումը, քանի որ այն պարունակում է նյարդային շղթաներ, որոնք հայտնաբերում են սովի և հագեցածության ազդանշանները մարմնի այլ մասերից ։ Առնետների միջոցով հետազոտվել է սննդի ընդունման ուղեղի ցողունի ներգրավվածությունը։ Առնետները, որոնց գլխուղեղի ցողունային շարժիչային նեյրոններն անջատվել են գլխուղեղի կիսագնդերի նյարդային շղթաներից (դեբրեբրացիա), ի վիճակի չեն մոտենալ և ուտել սնունդ : Փոխարենը նրանք ստիպված են իրենց սնունդը ստանալ հեղուկ վիճակում։ Այս հետազոտությունը ցույց է տալիս, որ ուղեղի ցողունը, իրոք, դեր է խաղում ուտելու մեջ։
Հիպոթալամուսում կա երկու պեպտիդներ, որոնք արտադրում են սով, մելանինի խտացնող հորմոն և օրեքսին։ Մելանինի խտացնող հորմոնն ավելի մեծ դեր ունի սովի առաջացման գործում։ Մկների մոտ մելանինի խտացնող հորմոնն խթանում է կերակրումը, և մելանինի խտացնող հորմոնի գերարտադրություն առաջացնող մուտացիան հանգեցրեց գերհագեցման և ճարպակալման ։  Օրեքսինը ավելի մեծ դեր ունի ուտելու և քնելու միջև կապը վերահսկելու գործում։ Հիպոթալամուսի այլ պեպտիդներ, որոնք ուտելու պատճառ են հանդիսանում, նեյրոպրեպտիդի և ագուտի հետ կապված սպիտակուց ։
Հիպոթալամուսում հագեցածությունը խթանում է լեպտինը։ Լեպտինը թիրախավորում է աղեղնավոր միջուկի ընկալիչները և ճնշում է մելանինի խտացնող հորմոնի  և օրեքսինի սեկրեցիան։ Աղեղնավոր միջուկը պարունակում է ևս երկու պեպտիդ, որոնք ճնշում են քաղցը ։
Անկարգություններ
Հիմնական հոդված ՝ Սնման խանգարում
Ֆիզիոլոգիապես, ուտելը, ընդհանուր առմամբ, պայմանավորված է սովից, բայց կան բազմաթիվ ֆիզիկական և հոգեբանական պայմաններ, որոնք կարող են ազդել ախորժակի վրա և խաթարել ուտելու բնականոն ռեժիմը։ Դրանք ներառում են մեծ դեպրեսիվ խանգարում, սննդային ալերգիա, որոշակի քիմիական նյութերի կլանում, նյարդային բուլիմիա, նյարդոզային անորեքսիա, հիպոֆիզի գեղձի անսարքություն և ներզատական համակարգ այլ խնդիրներ, ինչպես նաև բազմաթիվ այլ հիվանդություններ և սննման խանգարումներ։
Սննդարար սննդի քրոնիկական պակասը կարող է առաջացնել տարբեր հիվանդություններ, և, ի վերջո, կհանգեցնի սովամահության]]։ Երբ դա տեղի է ունենում զանգվածային մասշտաբով մի վայրում, դա համարվում է սով։
Եթե ուտելն և խմելը հնարավոր չէ, ինչպես հաճախ լինում է վիրահատությունից հետո ապաքինվելու ընդացքում, այլընտրանքներն են ՝ էնտերալ  սնուցումը և պարանտերալը սնուցում պարանտերալ սնուցում. :