cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Նարոդնոյե օբրազովանիե (ամսագիր)
«Նարոդնոյե օբրազովանիե» («Народное образование», «ժողովրդական կրթություն»), ռուսական ամսագիր, որը տարբեր անուններով լույս տեսել 1834 թվականից, բայց ամսագրի պատմությունը սկսվում է դեռևս 1803 թվականից։ Ներկա անունով սկսել է թողարկվել 1946 թ.-ից։ Այժմ ամսագիրը լույս է տեսնում տարին 10 անգամ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսերեն ամսագրեր
Լեոն շրջան (Տեխաս)
Կատեգորիա:Տեխասի շրջաններ
Լյուդժանսկի գյուղական խորհուրդ (Տրոստյանեցկի շրջան)
Լյուդժանսկի գյուղական խորհուրդ  (Люджанська сільська рада), Ուկրաինայի Սումիի մարզի Տրոստյանեցկի շրջանում ։
2001 թվականի տվյալներով Լյուդժանսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 906 մարդ։ Խորհրդում կա 1 բնակավայր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր
Իվանա Նինկովիչ
Իվանա Նինկովիչ (սերբերեն՝ Ivana Ninković, Ивана Нинковић, ), բոսնիացի լողորդուհի, Բանյա Լուկա քաղաքի ջրային մարզաձևերի «Օլիմպ» ակումբի և Բոսնիա և Հերցեգովինայի լողի ազգային հավաքականի անդամ։
Կենսագրություն
Իվանան վաղ մանկական հասակից լողի պարապմունքների է հաճախել իր հայրենի քաղաքի՝ Տրեբինեի «Լեոտար Տրեբինե» ակումբում ։ 2011 թվականին մասնակցել է Բալկանների լողի պատանեկան առաջնությանը, որտեղ բրաս լողաոճով 50 մետր մրցատարածությունում գրավել է երրորդ տեղը ։ Այդ նույն տարում Շանհայում անցկացված աշխարհի պատանեկան առաջնությունում և 2012 թվականի սկզբներին Դեբրեցենում կայացած Եվրոպայի առաջնությունում ձեռք բերած բարձր ցուցանիշները, անձնական ռեկորդ սահմանելը հաշվի առնելով՝ 16-ամյա մարզուհուն հրավիրել են մասնակցելու 2012 թվականի ամառային օլիմպիական խաղերին. միջոցների սղության պատճառով Իվանան օլիմպիական մրցավայր՝ Լոնդոն է մեկնել առանց իր մարզիչ Վելկա Պիլևիչի և չի կարողացել բարձր արդյունք ապահովել։ Այդուհանդերձ՝ նա հռչակվել է Սերբական Հանրապետության, ապա նաև Բոսնիա և Հերցեգովինայի «Տարվա լավագույն մարզուհի», իսկ հաջորդ տարի՝ 2013 թվականին արժանացել է Բանյա Լուկա քաղաքի լավագույն մարզուհու տիտղոսին ։
2013 թվականին Իվանա Նինկովիչն ընդունվել է ԱՄՆ-ի Արիզոնա նահանգի համալսարան (ճարտարագետի մասնագիտություն ստանալու համար) և հանդես է եկել այդ համալսարանի Sun Devils թիմի կազմում ։
Կոսենկովո (գյուղ, Վալկիի շրջան)
Կոսենկովո (Косенкове), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վալկիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1750 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Կոսենկովո գյուղում բնակվում էր 11 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,66 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 16,67 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վալկիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1750 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ալաման
Ալաման, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Նորդուզի գավառակում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Աբդորեկ
Աբդորեկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Մանազկերտի գավառակում, Մանազկերտ քաղաքից 10-11 կմ հարավ՝ սարահարթի վրա։
Բնակիչները հայեր են եղել և զբաղվել են երկրագործությամբ։ Աբդորեկն ավերվել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ժողովածու (3979)
Ժողովածու (3979), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 3979 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1659 թվականին Պետրոս քահանա գրիչի կողմից Ղուլթիկ (Բաղէշ) գյուղում։  Գրված է թղթի վրա, որը ունի 20,5×15 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 280 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ ծաղկազարդ մետաքս։ Հիշատակարաններ՝ գրչի՝ 38բ, 79բ, 100ա, 134ա, 136բ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Սուլց սու Ֆորսե
Սուլց սու Ֆորսե (Soultz-sous-Forêts), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում ։
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 2693 մարդ, բնակչության խտությունը` 177.76 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 15.15 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 410 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 45 կմ հյուսիս։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 1901 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 1483-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 418։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 78,0 %։ 1483 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 1347 անձ (734 տղամարդ և 613 կին)։ Գործազուրկ են եղել 136 անձ (66 տղամարդ և 70 կին)։ 418 անաշխատունակներից 131-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 147-ը` թոշակառուներ, իսկ 140-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Պոդրոժիե
Պոդրոժիե (Підріжжя), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Կովելի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1542 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Պոդրոժիե գյուղում բնակվում էր 733 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3,36 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 218,15 մարդ/կմ²։
Ամբողջ երկիրը կարմիր է
Ամբողջ երկիրը կարմիր է (全国山河一片红), Չինաստանի ժողովրդական Հանրապետության նամականիշ, որը շրջանառության մեջ է մտել 1968 թվականի նոյեմբերի 24-ին՝ պարունակելով գունային սխալ ։
Նկարագրություն
Ուղղանկյուն նամականիշի վերևի հատվածի կենտրոնում պատկերված է ՉԺՀ-ի ամբողջ քարտեզի ուրվագիծը կարմիր գույնով, որի մեջ գրված են հետևյալ բառերը՝ «Ամբողջ երկիրը կարմիր է» (全国山河一片红) ծագող արևի լույսի տակ։ Ներքևում` հավաքված կարմիր դրոշներով մարդկանց մեջ, առանձնանում են գյուղացի կինը, բանվորը և զինվորը, որոնք գլխավերևում պահում են Մաո Ցզեդունի ասույթները։
Պատմություն
Փոստային նամականիշը շրջանառության մեջ մտավ, սակայն հրապարակումից կես օր անց դուրս հանվեց վաճառքից։ Իշխանությունների պաշտոնական պատճառաբանությունն այն էր, որ ՉԺՀ քարտեզի նկարում բացակայում են Սպրատլի և Պարասելյան կղզիները, ինչպես նաև ճիշտ չեն Մոնղոլիայի, Բութանի և Բիրմայի հետ սահմանները։ «Ճունգո դիտու» թերթի խմբագիրները նկատեցին սխալը և այդ մասին հայտնեցին Արդյունաբերության և ինֆորմատիզացիայի նախարարություն։ Դրանից հետո երկրի բոլոր փոստային բաժանմունքներին հանձնարարվեց դադարեցնել վաճառքը և վերադարձնել բոլոր նամականիշները։ Գործնականում նամականիշների ամբողջ տպաքանակը վերացվեց, սակայն դրանց ոչ մեծ քանակ հայտնվել էր անհատ կոլեկցիոներների մոտ, չնայած նրան, որ դրանց հավաքումը դատապարտվում էր որպես «բուրժուական» գործունեություն  ։
Նամականիշների հեղինակի ճակատագիրը երկար ժամանակ անհայտ էր։ Նկարիչ Վան Վեյշենը ի հայտ եկավ 2009 թվականին Հոնկոնգում անցկացվող ֆիլատելիստական աճուրդում, որտեղ Ասիայից անանուն գնորդը հազվագյուտ նամականիշները գնեց ՉԺՀ փոստային նամականիշների համար ռեկորդային գնով՝ 3.68 HK$ (475 հազ դոլլար)։
Հազվագյուտություն
Այսօր այդ նամականիշը համարվում է հազվագյուտ նամականիշ։ 2009 թվականին դրա մի օրինակ աճուրդում վաճառվել է 3.68 մլն հոնկոնգյան դոլլարով (465 հազ. ԱՄՆ դոլար, 290 հազ. ֆունտ ստերլինգ) )։ 2010 թվականի դեկտեմբերին 1-ին նամականիշը վաճառվել է 31 050 ֆունտ ստերլինգով (Ստեյնլի Գիբոնս), իսկ 2011 թվականի սեպտեմբերին «ԻնտերԱսիա» աճուրդում՝ 747 500 հոնկոնգյան դոլլարով (60 300 ֆունտ ստերլինգ), 2013 թվականի օգոստոսի 31-ին Հոնկոնգում Ֆելդման աճուրդի ժամանակ նամականիշը վաճառվել է 600 հազ․ հոնկոնգյան դոլարով (77 350 ԱՄՆ դոլար) ։
Տարատեսակներ
Գոյություն ունի նաև մեկ այլ, սակայն այս դեպքում հորիզոնական նամականիշ «Կեցցե՛ մեծ մշակութային հեղափոխության լիարժեք հաղթանակը» անվամբ, որին հաճախ անվանում են «Ամբողջ երկիրը կարմիր է» կամ որպեսզի չշփոթեն ուղղահայաց նամականիշի հետ՝ «Մեծ «Ամբողջ երկիրը կարմիր է» ։ Դրանում դրոշների, կարգախոսների և մարդկանց ֆոնին պատկերված են Մաո Ցզե Դունը և Լին Բիաոն ։
Հայտնի է այդ ապրանքանիշի 8 նմուշ` 5 մաքուր և 3 մարված ։ 2012 թվականի մայիսի 21-ին Չինաստանի ժողովրդական Հանրապետությունում «Չայնա Գարդիան» գարնանային աճուրդին այդ տեսակի մեկ ապրանքանիշը վաճառվեց 7.3 միլիոն յուանով (մոտավորապես 1.15 միլիոն ԱՄՆ դոլարով) ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չինաստանի փոստային նամականիշներ Կատեգորիա:Լեգենդար նամականիշներ Կատեգորիա:Փոստային նամականիշների սխալներ
Նարտեքս
Նարտեքս, նարֆիկ՝ քրիստոնեական տաճարների մուտքի սրահ (երբեմն՝ սյունասրահ), սովորաբար՝ արևմտյան ճակատին կից։ Լինում է նաև կրկնակի նարտեքս՝ արտաքին (էկզոնարտեքս) և ներքին։ Նարտեքսը նախատեսված էր այն անձանց համար, ովքեր իրավունք չունեին մտնելու գլխավոր աղոթասրահը։ Հայկական միջնադարյան ճարտարապետությունում նման կառույցներ են գավիթները։
Կատեգորիա:Քրիստոնեական ճարտարապետություն Կատեգորիա:Ճարտարապետական ​​տարրեր Կատեգորիա:Շինարարական տարրեր և կառուցվածքներ Կատեգորիա:Ռոմանական ճարտարապետություն
Արմեն Գյուլբուդաղյանց
Արմեն Իշխանի Գյուլբուդաղյանց (ծնվել է 1966 թվականի օգոստոսի 5-ին, Կիրովական (Վանաձոր), Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), խորհրդային և հայկական նախկին ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։ Ներկա ժամանակում՝ մարզիչ։
Ակումբային կարիերա
Մաստերների ակումբ Սպարտակում (Հոկտեմբերյան) նրա դեբյուտը տեղի ունեցավ 1983 թվականին։ 1985 թվականից մինչև 1987 թվականներին հանդես չի եկել ֆուտբոլում։ 1988 թվականին նորից խաղացել է Սպարտակի կազմում։ Հետո խաղացել է նաև Լոռիում, Արարատ-2-ում, Բանանցում։
Կարիերան հավաքականում
Իր միակ խաղը Հայաստանի հավաքականում տեղի է ունեցել 1994 թվականի հուլիսի 16-ին Մալթայի դեմ հանդիպման ժամանակ ։ Դա եղել է նրա երրորդ պաշտոնական հանդիպումը Հայաստանի հավաքականի կազմում ։
Գյուլբուդաղյանց դուրս է եկել փոխարինման 56-րդ րոպեին Պողոս Գալստյանի փոխարեն։
Մարզչական կարիերա
2001 թվականին երբ ստեղծվեց «Բանանց» ֆուտբոլային ակումբը, նա ստանձնեց մարզչի դերը և ղեկավարեց երկու մրցաշրջան։ 2003 թվականի ապրիլին նա լքեց ակումբը։
2007 թվականի առաջնության կեսերին նա փոխարինեց «Փյունիկ» ֆուտբոլային ակումբի մարզիչ՝ Սամվել Պետրոսյանին։ Հաջորդ տարվա հունիսին նրան փոխարինեց Վարդան Մինասյանը, Կապանի Գանձասարից կրած պարտությունից հետո։ Այդ տարվա աշնանը նրան ուսուցանեց Կիմ Սպլիդսբոելը, որից հետո նա կրկին ստանձնեց Բանանցի մարզչի պաշտոնի ձեռքը։ 2008 թվականի առաջնությանը «Բանանցը» գրավեց 5-րդ հորիզոնականը, իսկ 2009 թվականին կայացող Հայաստանի գավաթում հասավ մինչև կիսաեզրափակիչ, որտեղ պարտվեց Փյունիկին։ 2009 թվականին թիմում տեղի ունեցան փոփոխություններ։ Չգոհացնող արդյունքներից ելնելով ակումբի նախագահ՝ Սարգիս Իսրաելյանը որոշում կայացրեր թիմի մարզչի պաշտոնից հեռացնել Գյուլբուդաղյանցին ։ Առաջնությունից հետո Գյուլբուդաղյանցը ստանձնեց տեխնիկական տնօրենի դերը։ Իմպուլսի առաջին շրջանից հետո որոշում է կայացվում գլխավոր պաշտոնից հեռացնել Վարուժան Սուքիասյանին և նրա փոխարեն մարզչի դերը հանձնել Գյուլբուդաղյանցին  ։ Այդ մրցաշրջանի ընթացքում լավագույն մարզչի համար պայքարում Գյուլբուդաղյանցը զիջեց միայն Վարդան Մինասյանին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հայ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հայաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Արմավիրի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լոռիի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ուրարտուի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հայ մարզիչներ Կատեգորիա:Հայ ֆուտբոլային մարզիչներ Կատեգորիա:Բանանցի մարզիչներ Կատեգորիա:Փյունիկի մարզիչներ Կատեգորիա:Իմպուլսի մարզիչներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
(3863) Գիլյարովսկի
(3863) Գիլյարովսկի (Gilyarovskij), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1978 թվականի սեպտեմբերի 26-ին Լյուդմիլա Ժուրավլյովայի կողմից Նաուչնիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,324578 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9771 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,672 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1294,54 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,278092 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,73° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1978 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Լյուդմիլա Ժուրավլյովայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Իժորա (գետ)
Աշխարհագրություն
Իժորա գետը սկիզբ է առնում Իժորայի բարձրավայրից և թափվում է Նևա։ Գետը պատկանում է Բալթիկ ծովի ավազանին։ Ակունքը ծովի մակարդակից գտնվում է 93 մ բարձրության վրա։
Հիդրոգրաֆիա
Իժորա գետի երկարությունը կազմում է 87 կմ, ավազանի մակերեսը՝ ~1000 կմ2 է։
Վտակներ
Իժորա գետի վտակներն են Պարիցա, Տյոպլայա, Վերյովկա, Լիգովկա, Սև, Վինոկուրկա, Սեպնայա, Պոլիսարկա, Պոպովա Իժորկա (ձախ վտակ), Մեծ Իժորկա (աջ վտակ) գետերը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Գեորգ Դպիր Պալատեցի
Գեորգ Դպիր Պալատացի (Տեր-Հովհաննիսյան, ), հայ բառարանագիր, պատմաբան, թարգմանիչ։
Կենսագրություն
Ինքնաշխատությամբ տիրապետել է 10 լեզուների եբրայերեն, հունարեն, լատիներեն, արաբերեն, պարսկերեն և այլն)։ Գլուխգործոցը պարսկերեն-հայերեն բառարանն է (հրտ. 1826)։ Բացի բառի բացատրությունից, այն ամփոփ տեղեկություն է տալիս իրանական դիցաբանության, առասպելաբանության, ժողովրդական բառ ու բանի, սովորույթների, բարքերի, վիպական հերոսների ու նշանավոր գրողների մասին։ Վերջում տրված են հայերեն ու պարսկերեն նման բառերի ցանկ, նրանց ծագումը, փոխառության աղբյուրը։ Նա ընդօրինակել է Մովսես Խորենացու և Եղիշեի պատմությունները։ Նրա ընդօրինակության շնորհիվ մեզ է հասել XIII դարի հուշարձան «Գիրք վաստակոցը»։ Նրա թարգմանության շնորհիվ պահպանվել է Եվսեբիոս Կեսարացու «Քրոնիկոնը»։ Գևորգ Դպիր Պալատացին կատարել է թարգմանություններ պարսկերենից («Գիրք մեծագին և պատվական ականց...», հրտ. 1807), հունարենից («Հայելի գրոցն Հոմերոսի, 1783, անտիպ) և այլն։ Գևորգ Դպիր Պալատացին առաջին հոմերագետն է։ «Իլիականի» թարգմանության կապակցությամբ նրա գրած նախաբանում քննվում են Հոմերոսին և նրա պոեմներին վերաբերող բանասիրական ու գրականագիտական մի շարք հարցեր (Հոմերոսի ծննդյան տեղը, պոեի արվեստի ու ոճի ազդեցությունները և այլն)։ Գրիգոր Դպիր Պալատացու որոշ ձեռագրեր պահվում են Վենետիկի Մխիթարյան և Երևանի Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարաններում։
Ժողովածու (82)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Սուրբ Առաքելոց եկեղեցի (Կարս)
Կարսի Սուրբ Առաքելոց եկեղեցի, հայ առաքելական եկեղեցի էր պատմական Այրարատ նահանգում՝ Կարս քաղաքում։ Ներկայումս գործում է որպես մզկիթ։ Սուրբ Առաքելոց եկեղեցին կառուցվել է Կարսում՝ 940-ական թվականներին, Աբաս Բագրատունու օրոք։ 1579 թվականին օսմանյան թուրքերը եկեղեցին վերածում են մզկիթի իսկ, այնուհետև, երբ Կարսը գտնվում էր Ռուսաստանի վերահսկողության տակ, եկեղեցին վերածվում է ռուս ուղղափառի։
1917 թվականին, երբ Կարսը կրկին անցնում է թուրքերի տիրապետության տակ, Սուրբ Առաքելոց եկեղեցին հերթական անգամ վերածվում է մզկիթի։ 1918 թվականին՝ Հայաստանի առաջին հանրապետության հռչակման ժամանակ, տաճարը գործում էր որպես հայկական եկեղեցի։ Այնուհետև 1920 թվականին, Սուրբ Առաքելոց եկեղեցին կրկին փոխարկվում և վերածվում է մզկիթի։
Պատկերասրահ
Կատեգորիա:Հայկական առաքելական կորուսյալ վանքեր և եկեղեցիներ (Թուրքիա)‎ ա Կատեգորիա:Թուրքիայի հայկական կառույցներ Կատեգորիա:Թուրքիայի հայկական եկեղեցիներ Կատեգորիա:Թուրքիայի հայ առաքելական եկեղեցիներ Կատեգորիա:Թուրքիայի հայ առաքելական տաճարներ
Դեպուտատսկի
Դեպուտատսկի (Депутатский), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Սախա-Յակուտիայի հանրապետության Ուստ-Յանսկի ուլուսի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2983 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սախա-Յակուտիայի հանրապետության Ուստ-Յանսկի ուլուսի բնակավայրեր Կատեգորիա:1958 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Յաշեզերո
Յաշեզերո (Яшезеро, D’äšarv, Jääsjärvi), գյուղ Ռուսաստանի Կարելիայի հանրապետության Պրիօնեժսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կարելիայի հանրապետության Պրիօնեժսկի շրջանի բնակավայրեր
Կինաշովո (գյուղ, Նեդրիգայլովի շրջան)
Կինաշովո (Кинашове), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Նեդրիգայլովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կինաշովո գյուղում բնակվում էր 3 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Նեդրիգայլովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Լիբերթի շրջան (Տեխաս)
Լիբերթի շրջան (Liberty County), ԱՄՆ Տեխաս նահանգի 254 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 3.004 կմ² է, բնակչությունը՝ 70.154 մարդ (2000 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Լիբերտի բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1836 թ.։
Կատեգորիա:Տեխասի շրջաններ
Կուղբեր
Կուղբեր (Castor) կաթնասունների դասի կրծողների կարգին պատկանող ցեղ է ։ Ներկայիս կուղբանմանների (Castoridae Hemprich, 1820) ընտանիքին պատկանող միակ ցեղը։
Բաժանվում է երկու տեսակների՝ սովորական կուղբ (Castor fiber), որը բնակվում է Ատլանտիկական ափերից մինչև Մերձբայկալ և Մոնղոլիա ընկած տարածքներում, և կանադական կուղբ (Castor canadensis), որի արեալը համընկնում է Հյուսիսային Ամերիկայի տարածքի հետ։ Որոշ բնագետներ կանադական կուղբին համարում են սովորական կուղբի ենթատեսակ, սակայն այս տեսակետին հակասում է քրոմոսոմների տարբեր հավաքակազմ ունենալու փաստը (48 քրոմոսոմ ունի սովորականը, իսկ 40՝ կանադականը)։ Ժամանակակից դասակարգմանը համաձայն սովորական կուղբն ունի 8 ենթատեսակ։
Սնունդը և վարքը
Կուղբերը սնվում են ծառերի կեղևներով և երիտասարդ ճյուղերով, և այդ նպատակով տապալում են ծառերը գետնին՝ կրծելով նրանց բունը։
Շինվածքները
Կուղբերը բնակեցնում են անտառային հանդարտ գետերի, վտակների և լճերի ափերը։ Նրանք ծառերից կառուցում են արհեստական լճեր, այդպիսով բարձրացնելով ջրի մակարդակը։ Կուղբերը կառուցում են երկու տեսակի բույներ՝ գետնափոր և մակերևույթային։ Մակերևույթի վրա գտնվող բույները լողացող կղզյակներ են, որոնք ունեն 1-3 մետր բարձրություն և մինչև 10 մետր տրամագիծ։ Այդ կառույցներում նրանք քնում են, պահում ձմեռային պաշարները և թաքնվում գիշատիչներից։
Գրականություն
Կատեգորիա:Կրծողներ
Ընկերության միջազգային օր
Ընկերության միջազգային օր, նշվում է հուլիսի 30-ին, սահմանվել է ընկերներին երախտագիտություն հայտնելու նպատակով։ Ընկերության միջազգային օրը ամենաերիտասարդ տոներից մեկն է օրացույցում։ Այդ օրը հուլիսի 30-ին նշելու գաղափարը հաստատվել է 2011 թվականի ապրիլի 27-ին` ՄԱԿ-ի գլխավոր ասամբլեայի 65-րդ համագումարի ժամանակ։ ՄԱԿ-ը պետական կառույցներին, ինչպես նաև միջազգային կազմակերպություններին առաջարկել է նշել հուլիսի 30-ը համաձայն մշակութային սովորույթների ։
ՄԱԿ-ի որոշման մեջ շեշտը դրվում է տարբեր երկրների միջև ընկերական հարբերությունների ձևավորման կամ շարունակականության կարևորության վրա։ «Ազգերի, երկրների, մշակույթների միջև ընկերությունը կոչում է խաղաղության և կամուրջներ ստեղծում հասարակությունների միջև, ինչը նպաստում է մշակութային բազմազանության»,— ասվում է փաստաթղթում։ Ընկերության միջազգային օրվա խնդիրներից է երիտասարդների, ինչպես նաև ապագա առաջնորդների ուշադրությունը սևեռել հասարակական գործունեության վրա, որն ուղղված է տարբեր մշակույթների հարգալից ըմբռնմանը։ Շատ երկրներում իրականացվում են ընկերության քարոզչությանն առնչվող տարբեր միջոցառումներ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հուլիսի 30 տոներ Կատեգորիա:Միջազգային օրեր Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի միջազգային օրեր Կատեգորիա:Ընկերություն Կատեգորիա:Հուլիսի 30 Կատեգորիա:Միջանձնային հարաբերություններ Կատեգորիա:Սեր Կատեգորիա:Շփում Կատեգորիա:Մշակութային փոխանակում
Կոստև (գյուղ, Վալկիի շրջան)
Կոստև (Костів), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վալկիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1780 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Կոստև գյուղում բնակվում էր 565 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 25,11 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 22,5 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վալկիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1780 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կլիմայական գոտիներ
Հիմնական կլիմայական գոտիները ամբողջ ՝ տարին բնութագրվում են մթնոլորտի միևնույն զոնալ շրջանառության գերակշռությամբ.
Կատեգորիա:Կլիմա
Ազիզ Դերաման
'''Ա. Ազիզ Դերաման''' (A. Aziz Deraman, ), մալայզացի հասարակական և մշակութային գործիչ, պոետ։
Կենսագրություն
1971 թվականին ավարտելով Մալայզիայի համալսարանը` ընդունվել է պետական ծառայության, որտեղ սովորական պաշտոնյայից դարձել է լեզվի և գրականության խորհրդի գլխավոր տնօրեն (1994-2004)։ Մասնավորապես, նա աշխատել է արտասահմանյան գործերի նախարարությունում (1971), մշակույթի նախարարությունում, երիտասարդության և սպորտի նախարարություններում (1971-1979, 1981-1989), Մալայզիայի գանձատանը (1979-1981), գյուղատնտեսության զարգացման նախարարությունում (1989-1991), ազգային միության և սոցիալական զարգացման նախարարությունում (1991-1993), կրթության նախարարությունում (1993-1994)։ 2007-2009 թվականներին եղել է Մալազիայի Հյուսիսային համալսարանի ասպիրանտ պրոֆեսոր։
Ստեղծագործություն
Բանաստեղծություններ սկսել է գրել, երբ ուսանող էր, թողարկել է բանաստեղծական 10 ժողովածու, որոնք պարգևատրվել են հայտնի մրցանակներով, այդ թվում` ՅՈՒՆԵՍԿՕ-յի մրցանակով (1983)։ Տպագրել է բազմաթիվ գրքեր և հարյուրավոր հոդվածներ մալազիական քաղաքակրթության և մշակույթի մասին ։
Բանաստեղծի բանաստեղծություններում առկա են աշխարհաճանաչման հիացմունքը, հոգևոր որոնումները և անգամ` ընկերների դավաճանություն։ Բանաստեղծությունների մեծամասնությունը մահմեդական մոտիվներով է։ Նա երազել է, որ իր վերջին բառերը լինեն այն բառերը, որոնք կարտասանի յուրաքանչյուր մահմեդական` իսլամը ընդունելիս։ Սերը դեպի Աստված նաև սեր է դեպի այն մարդիկ, որոնք շրջապատում են նրան։ Օրինակ` ընտանիքը նրա համար մի ամբողջ սիրո և ուրախության աշխարհ է։ Պոետի առավելություններից է, որ նա կարողանում է կյանքին նայել հումորով և հեգնանքեվ ։
Ազիզ Դերամանի բանաստեղծությունները շատ երաժշտական և զուգորդական են։ Նա, հետևելով հին մալազիական ավանդությունների, փորձում է իր պոեզիայի մեջ մտցնել հանգը` հազվագյուտ երևույթ մալազիական պոեզիայում, թեկուզ ավանդական ֆոլկլորը և էպոսը հենց հանգավորված է։ Շրջասացությունը՝ հնչյունների հետ խաղալը, բնորոշ է Ազիզի գրեթե յուրաքանչյուր բանաստեղծությանը։ Նրանցով հեշտությամբ երաժշտություն է կազմվում և հավանաբար դրա համար են կոմպոզիտորները անդրադարձ կատարում նրանց ։
Հասարակական գործունեություն
Ազիզ Դերամանը մասնակցել է երկրի հասարակական կյանքին։ Նա ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի հովանու ներքո գտնվող Ասիայի և Օվկիանիայի մշակութային կազմակերպությունների միջազգային խորհրդի փոխնախագահն էր (1988-2001), Բրունեյի, Ինդոնեզիայի և Մալայզիայի լեզվի խորհրդի նախագահ (1995-2004), Հարավարևելյան Ասիայի պետությունների գրականության խորհրդի նախագահ (Մաստրա) (1996-1998, 2002-2004), Մալայերեն լեզվի միջազգային խորհրդի մշտական ​​նախագահ (1997-2004), Գապենի կոմիտեի անդամ (2004-2014)։ Ներկայումս նա Պասիր-Պուտիկի գրողների և մշակույթի գործիչների միության խորհրդական է (1970 թվականից), Մալզիայի Կելանտանի մալայզական քաղաքակրթության կազմակերպության նախագահ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Մալայզիացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Ինբրիդինգ
Ինբրիդինգ, (անգլ. inbreeding, < in – ներս և breeding – բուծել), օրգանիզմների մեկ պոպուլյացիայի սահմաններում ազգակցական ձևերի տրամախաչում։ Բուսաբուծության մեջ հայտնի է ինցուխտ (գերմ. Inzucht) անունով։ Բնության մեջ ինբրիդինգի առավել ակնառու ձևն ինքնափոշոտումն է։ Ինբրիդինգը մեծացնում է հոմոզիգոտությունը և նվազեցնում հետերոզիգոտությունը։ Եթե միևնույն անհատը հանդես է գալիս որպես և" հայր, և՝ մայր (ինքնափոշոտվող բույսեր, անողնաշարավորներ ևն), ապա ինբրիդինգի առաջին սերնդում ըստ մեկ գենի (Aa) հետերոզիգոտն ունի գենոտիպերի կամ 1:1 հարաբերակցություն, երկրորդ սերնդում դրանց քանակը կազմում է 1/4, երրորդում՝ 1/8, n–ում՝ (1/2)n մասը։ Ի վերջո, պոպուլյացիա կազմող անհատները ունենում են AA կամ aa գենոտիպը, որով էլ պայմանավորված է ինբրիդինգի օգտակարությունը և վնասակարությունը։ Հոմոզիգոտության աստիճանը որոշելու համար օգտվում են ինբրիդինգի գործակցից (F), որի մեծությունը կախված է ծնողների ազգակցական մոտիկության աստիճանից։ Ըստ Ռայտի, X կենդանու ինբրիդինգի գործակիցն է՝
որտեղ n–ը տոհմագրության մայրական, իսկ m-ը հայրական կողմում հանդիպող ընդհանուր նախնու զբաղեցրած շարքն է, իսկ F_a-ն ընդհանուր նախնու ինբրիդինգի գործակիցն է՝ արտահայտված միավորի տասնորդական մասերով։ Ինքնափոշոտվող բույսերի մոտ ինբրիդինգը բնական երևույթ է։ Տևական ինբրիդինգի դեպքում բուսական և կենդանական օրգանիզմները ենթարկվում են ռեցեսիվ զեների ազդեցության, նկատվում են այլասերումներ, կենսունակության և մթերատվության նվազում և անկում։ Դրա հետ մեկտեղ, ռեցեսիվ գեների քանակը սերունդների մոտ կարող է պակասել և հասնել նվազագույնի, իսկ պոպուլյացիան ազատվում է ռեցեսիվ գեների վնասակար հետևանքներից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գենետիկա
Մարտինովսկի գյուղական խորհուրդ (Տրոստյանեցկի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Մարտինովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 779 մարդ։ Խորհրդում կա 4 բնակավայր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր
Մարկետփլեյս
Մարկետփլեյս (online marketplace, online e-commerce marketplace), էլեկտրոնային առևտրի հարթակ, էլեկտրոնային առևտրի առցանց խանութ, որը երրորդ անձանց տեղեկատվություն է տրամադրում արտադրանքի կամ ծառայության մասին։
Ընդհանուր առմամբ, մարկետփլեյսը ապրանքների և ծառայությունների մատուցման օպտիմիզացված առցանց հարթակ է։ Նույն ապրանքը հաճախ կարելի է գնել մի քանի վաճառողներից, մինչդեռ ապրանքի գինը կարող է տարբեր լինել. :
Քանի որ մարկետփլեյսները մատակարարների լայն շրջանակից միավորում են արտադրանքները, այդ ապրանքների ընտրությունն ավելի լայն է և մատչելիությունն ավելի բարձր, քան մասնագիտացված մանրածախ առցանց խանութներում։ 2014 թվականից սկսած՝ համաշխարհային ինտերնետում մարկետփլեյսների պահանջարկի աճից հետո դրանց քանակն արագորեն աճում է ։
Պատմություն
Առաջին մարկետփլեյսները շուկաներն էին։ Որոշ պատմաբաններ պնդում են, որ շուկաները սկսեցին առաջանալ, երբ մարդիկ առաջին անգամ սկսեցին զբաղվել առևտրով։ Բաց շուկաները հայտնի էին Հին Բաբելոնում, Ասորեստանում, Հունաստանում, Եգիպտոսում և Արաբական թերակղզում ։ Շուկաները գոյություն ունեին տարբեր մայրցամաքներում, սակայն ոչ բոլոր ժողովուրդների համար։ Հույն պատմաբան Հերոդոտոսը նշել է, որ Հին Պարսկաստանում շուկաները չեն զարգացել ։
Շուկայական ցանցը, որը հիմնված էր Միջերկրական և Էգեյան ծովերի վրայով նավերով բերված ապրանքների առևտրի վրա, հայտնի էր բրոնզի դարից։ Իր գոյության շնորհիվ իրացվել է հսկայական քանակությամբ ապրանքներ, այդ թվում՝ աղ, լազուրիտ, ներկեր, կտոր, մետաղներ, կաթսաներ, կերամիկա, արձաններ, նիզակներ և այլ գործիքներ։ Հնագիտական ապացույցները վկայում են այն մասին, որ բրոնզի դարաշրջանի վաճառականները առևտրի ճանապարհները բաժանել են ըստ աշխարհագրական ուրվագծերի ։
Մերձավոր Արևելքում փաստագրական աղբյուրները ենթադրում են, որ շուկայի առաջին ձևը առաջացել է մ.թ.ա. 3-րդ հազարամյակում ։ Վաղ շուկաները քաղաքի ողջ երկայնքով գրավում էին մի քանի փողոցներ, որոնք սովորաբար տարածվում էին քաղաքի մի դարպասից դեպի քաղաքի մյուս կողմում գտնվող մյուս դարպասը։ Օրինակ՝ Թավրիզում 1,5 կիլոմետր երկարությամբ շուկան աշխարհի ամենաերկար թաղածածկ շուկան էր ։
Պատմաբանները պնդում են, որ Մերձավոր Արևելքի շուկան զարգացել է գծային եղանակով, մինչդեռ արևմտյան շուկաներն ավելի կենտրոնացված էին ։ Հույն պատմաբան Հերոդոտոսը նշել է, որ Եգիպտոսում առևտրականների և գնորդների գենդերային դերերը շուկայում փոխվել են՝ համեմատած այլ մշակույթների հետ, քանի որ եգիպտացի կանայք իրենք էին հաճախ այցելում շուկա և նույնիսկ առևտրով զբաղվում, իսկ տղամարդիկ մնում էին տանը և զբաղվում ջուլհակությամբ ։
Արդիականություն
1995 թվականին հիմնադրվել է Amazon ընկերությունը, որն իր գործունեությունը սկսել է որպես առցանց գրքերի վաճառքով և այսօր ամենամեծ մարկետփլեյսն է ամբողջ աշխարհում (ութ մասնաճյուղերով)։ 1995 թվականին Միացյալ Նահանգներում հիմնադրվել է նաև eBay առցանց աճուրդի կայքը, որն իր ֆորմալ առանձնահատկությունների համաձայն, կարող է նաև համարվել մարկետփլեյս, քանի որ այս առցանց ռեսուրսը ֆիզիկական և իրավաբանական անձանց հնարավորություն է տալիս վաճառել իրենց ապրանքները, սակայն, ի տարբերություն այլ մարկետփլեյսների, eBay-ում իրերի արժեքը ձևավորվում է ըստ աճուրդի կանոնների ։
Ըստ վիճակագրության, 2021 թվականին պլատֆորմի վրա նոր վաճառողների եկամուտները 2019 թվականի համեմատ աճել են 68%-ով, իսկ eBay-ում ռուսական գնումների գովազդի ընդհանուր քանակը հասել է 1,9 մլն-ի։
1996 թվականին Հիրոսի Միկիտանին Ճապոնիայում հիմնադրել է Rakuten էլեկտրոնային առևտրի խանութը, իսկ 1997 թվականին մանրածախ վաճառողներին հնարավորություն է տվել սեփական ինտերնետային խանութների հիման վրա կառուցել իրենց սեփական կայքերը։ 1999 թվականին Չինաստանում հայտնվել է Ջեք Մայի ստեղծած Alibaba ինտերնետային ռեսուրսը, որը դարձել է 441 միլիարդ դոլար կապիտալիզացիայով աշխարհի ամենամեծ շուկան (ըստ 2018 թվականի 4-րդ եռամսյակի արդյունքների) .:
Ստուգաբանություն
«Մարկետ» տերմինն առաջացել է լատիներեն mercatus բառից («շուկայական հրապարակ»)։ Անգլերենում «շուկա» տերմինի ամենավաղ արձանագրված օգտագործումը հանդիպում է 963 թվականի անգլո-սաքսոնական տարեգրությունում՝ աշխատություն, որը ստեղծվել է Ալֆրեդ Մեծի օրոք (մոտ 871-899) և հետագայում շրջանառվել և պատճենվել է ամբողջ անգլիական վանքերում։ Ճշգրիտ արտահայտությունն էր «Ic wille þæt markete beo in see selue tun», որը մոտավորապես թարգմանվում է «Ես ուզում եմ լինել լավ քաղաքի այս շուկայում»։
Մարկետփլեյսների ինտերնետ մարքեթինգ
Մարկետփլեյսները մարքեթինգում գործում են որպես առցանց միջավայրում տեղեկատվական միջնորդներ, որոնք հաճախորդներին առաջարկում են կայք ` առցանց օգտվողներին տարբեր ընկերությունների ապրանքների և ծառայությունների (ավիատոմսեր, հասարակական սննդի կազմակերպում, հագուստ և կոշիկ, այլ ապրանքներ և ծառայություններ) տեղեկատվութուն տրամադրելու համար։ Հաճախորդի համար այս մեթոդն ավելի հեշտ է, քանի որ կարիք չկա ինքնուրույն տեղեկատվություն հավաքել և ուսումնասիրել ցանցում առկա բոլոր առաջարկները, համեմատել գները, գնահատականները և այլ ցուցանիշներ։
B2B և B2C կայքերը օգտվում են առցանց միջնորդներից։ Բացի այդ` առցանց վերավաճառողները երբեմն աջակցում են սոցիալական ցանցերին, որոնք սոցիալական համայնք են ստեղծում մատակարարի և հաճախորդի համար՝ միմյանց հետ անմիջականորեն հաղորդակցվելու համար (օրինակ ` էլեկտրոնային առևտրի զարգացման կտրուկ աճող միտումը՝ կայքը մատակարարին և հաճախորդին թույլ է տալիս թվային միջավայրում բիզնես վարել) ։
Քննադատություն
Առցանց ծառայությունների հետ կապված շատ շուկաներ քննադատության են ենթարկվել այն ոլորտներում, որտեղ տեղական ծառայություններ մատուցողները չեն կարող մրցակցել օտարերկրյա շուկաների հետ։ Քննադատություն կա նաև այն մասին, որ առցանց շուկաներին վերաբերող օրենքներն ու կանոնակարգերը թերզարգացած են. որպես հետևանք, մարկետփլեյսի և երրորդ կողմերի հաշվետվությունների և պատասխանատվության միջև անհամապատասխանություն կա ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Էլեկտրոնային առևտուր Կատեգորիա:Ֆինանսական շուկաներ Կատեգորիա:Ֆինանսական ծառայություններ
Գիհի երկարատերև
Գիհի երկարատերև , նոճազգիների ընտանիքին պատկանող 3-4 մ բարձրությամբ բազմամյա թուփ կամ փոքր ծառ։
Նկարագրություն
Սա Գիհի ցածրաճ տեսակի ենթատեսակ է։ 10 մ բարձրությամբ մշտադալար երկտուն թուփ է, որն ապրում է 600 տարի։ Ասեղնաձև տերևներն աճում են հակադիր զույգերով կամ օղակներով։ Իգական առանձնյակների մոտ առաջացած փոքր սերմնային կանաչ կոները բեղմնավորումից հետո մեծանում են՝ վերափոխվելով գնդաձև, մսալի և հյութալի, սև, կապտավուն կամ մանուշակագույն երանգով «կոնահատապտուղների», որոնց միջուկում գտնվում են երեք սերմեր։ Գորշականաչավուն պտուղներն ունեն հաճելի և քաղցրավուն համ ։
Տարածվածություն
Հանդիպում է ծառանման գիհիների նոսրանտառներում, անտառներում (որպես ենթանտառ) կամ բացատներում։ Բնականորեն տարածված է Կովկասում, Արաքս գետի միջին հոսանքներում, Հյուսիսարևելյան Անատոլիայում և Հյուսիսային Իրանում։ Հայաստանում ունի լայն տարածում, հանդիպում է ստորին լեռնային գոտիների քարքարոտ ու ժայռոտ լեռնալանջերին՝ Վայքում, Զանգեզուրում, Սևանա լճի ավազանում, ինչպես նաև Տավուշի, Լոռու, Արագածոտնի, Արմավիրի, Գեղարքունիքի, Վայոց ձորի, Սյունիքի մարզերում և Երևանում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գիհի Կատեգորիա:Թփեր Կատեգորիա:Նոճազգիներ Կատեգորիա:Բազմամյա բույսեր
Լյուքսեմբուրգի ֆուտբոլի առաջնություն 1938-1939
Լյուքսեմբուրգի ֆուտբոլի առաջնություն 1938-1939, Լյուքսեմբուրգի 29-րդ ֆուտբոլի առաջնությունը։ Մրցաշարի չեմպիոն է դարձել «Ստադ Դյուդելանժըը»։ Մրցաշարին մասնակցել է 10 թիմ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լյուքսեմբուրգի ֆուտբոլի առաջնություն
Դեսյատի Կիլոմետր
Դեսյատի Կիլոմետր (Десятый Километр), խուտոր Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Ապշերոնսկի շրջանի կազմում։
Աշկան (Նորդուզի գավառ)
Աշկան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Նորդուզի գավառակում։
Դեսյատի Կիլոմետր
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի խուտորներ Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի Ապշերոնսկի շրջանի բնակավայրեր
Աշկան (Նորդուզի գավառ)
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Լայմստոն շրջան (Տեխաս)
Լայմստոն շրջան (Limestone County), ԱՄՆ Տեխաս նահանգի 254 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 2.354 կմ² է, բնակչությունը՝ 22.051 մարդ (2000 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Գրոսբեկ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1846 թ.։
Կատեգորիա:Տեխասի շրջաններ
Ժողովածու (4161)
Ժողովածու (4161), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 4161 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1411 թվականին Մովսես աբեղա գրիչի կողմից։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 25X15,5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 248 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Պահպանակը ունի 1 էջ, գրված է՝ մագաղաթի վրա՝ ուղղագիծ երկաթագրով, Ավետարան։ Կազմը` կաշվեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Հիշատակարաններ՝ գրչի՝ 76բ, 104բ, 191բ, 246բ և այլուր, հետագայի՝ 247ա (1615 թ․) :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Նաուտիլոիդներ
Նաուտիլոիդներ (Nautiloidea), գլխոտանիների դասի անողնաշարավոր կենդանիների ենթախումբ։ Երևան են եկել քեմբրում, ծաղկման հասել օրդովիկ-դևոնում, փոքրաթիվ դարձել մեզոզոյ-պալեոգենում։ Ժամանակակից նաուտիլոիդները ներկայացված են մեկ սեռով՝ նավախեցիով։ Խեցու կառուցվածքով մոտ են ամոնիտներին, որոնցից տարբերվում են խեցին խոռոչների բաժանող միջնապատերի ավելի պարզ կազմությամբ և սիֆոնով, որը որպես կանոն չի կպչում խեցու պատին։ Նաուտիլոիդներն ունեն մոտ 700 սեռ, որոնք միավորում են ավելի քան 2 հազար տեսակ։ Եղել են գիշատիչ։ Ապրել են ծովերում, վարել սողացող, թռչող կամ ակտիվ շարժուն կյանք։ Կարևոր են գլխոտանիների զարգացումն ըմբռնելու, ինչպես նաև ստորին պալեոզոյի նստվածքների շերտագրության համար։
Կատեգորիա:Կենդանիներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Գլխոտանիներ Կատեգորիա:Անողնաշարավորներ
(3864) Սորեն
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,603022 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1909 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0151 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1533,96 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,234686 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,05° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1986 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Պոլ Ենսենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Յաշելկուլ
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Միյակինսկի շրջանի բնակավայրեր
Լուրատե Կաչիվիո
Լուրատե Կաչիվիո (Lurate Caccivio), կոմունա Իտալիայում, տեղակայված է Լոմբարդիա մարզի Կոմո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 10 028 մարդ, խտությունը՝ 1946 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 5 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 22075։ Հեռախոսային կոդ՝ 031։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ֆրիդրիխ Հայեկ
Ֆրիդրիխ Ավգուստ ֆոն Հայեկ (Friedrich August von Hayek, ), ավստրիացի տնտեսագետ և փիլիսոփա, նոր ավստրիական դպրոցի ներկայացուցիչ, ազատական տնտեսության և ազատ շուկայի կողմնակից։ Տնտեսագիտության գծով նոբելյան մրցանակակիր է (1974 թվական)։
Հայեկը պատանեկան տարիներին ծառայել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին և ասել, որ պատերազմի այս փորձը և իր ցանկությունը՝ օգնելու խուսափել այն սխալներից, որոնք բերել են պատերազմին, իրեն ներգրավել են տնտեսագիտության մեջ ։ Վիեննայի համալսարանում նա տնտեսագիտություն է ուսումնասիրել՝ ստանալով դոկտորի կոչում իրավաբանության ոլորտում 1921 թվականին, իսկ քաղաքագիտության ոլորտում՝ 1923 թվականին ։ Հետագայում նա ապրել և աշխատել է Ավստրիայում, Մեծ Բրիտանիայում, Միացյալ Նահանգներում և Գերմանիայում։ Նա դարձել է բրիտանական հպատակ 1938 թվականին։ Հայեկն ուսումնառության տարիներն անցկացրել է Լոնդոնի տնտեսագիտական ​​դպրոցում, իսկ ավելի ուշ՝ Չիկագոյի համալսարանում և Ֆրայբուրգի համալսարանում։ Չնայած նրան, որ նա համարվում է Ավստրիական տնտեսագիտական ​​դպրոցի ղեկավար, Չիկագոյի տնտեսագիտական ​​դպրոցի հետ ևս մեծ կապեր ուներ ։ Հայեկը նաև 20-րդ դարի խոշոր սոցիալական տեսաբան և քաղաքական փիլիսոփա էր և որպես Mont Pelerin ընկերության համահիմնադիր՝ նա նպաստել է հետպատերազմյան դարաշրջանում դասական լիբերալիզմի վերածննդին ։ Նրա ամենահայտնի գործը՝ Ճանապարհ դեպի ստրկություն, վաճառվել է ավելի քան 2,25 միլիոն օրինակով (2020 թվականի դրությամբ) ։
Հայեկը Պատվո Ուղեկից է նշանակվել 1984 թվականին՝ տնտեսագիտության մեջ իր գիտական ներդրման համար ։ Նա 1984 թվականին Հաննս Մարտին Շլայերի անվան մրցանակի առաջին դափնեկիրն է եղել ։ 1991 թվականին Նախագահ Ջորջ Հ. Բուշի կողմից ստացել է նաև «Ազատության Նախագահական մեդալ» ։ 2011 թվականին նրա «Գիտելիքի օգտագործումը հասարակության մեջ» հոդվածը ընտրվել է որպես «Լավագույն 20 հոդվածներից մեկը», որը տպագրվել է «The American Economic Review»-ում առաջին 100 տարվա ընթացքում ։
Վաղ կյանք
Ֆրիդրիխ Ավգուստ ֆոն Հայեկը ծնվել է Վիեննայում Օգոստոս ֆոն Հայեկի և Ֆելիսիտաս Հայեկի (ազգանունը ՝ Յուրաշեկ) ընտանիքում։ Նրա հայրը, որը ծնվել էր 1871 թվականին դարձյալ Վիեննայում, բժիշկ էր և աշխատում էր քաղաքային առողջապահության նախարարությունում։ Օգոստոսը Վիեննայի համալսարանի բուսաբանության հեռակա բաժնի դասախոս էր ։ Ֆրիդրիխը ուներ երկու փոքր եղբայր՝ Հենրիխը (1900–1969) և Էրիխը (1904–1986), որոնք մեկուկես ու հինգ տարով փոքր էին իրենից։
Հոր կարիերան, որպես համալսարանի պրոֆեսոր, ազդել է Հայեկի նպատակների վրա կյանքի ավելի ուշ շրջանում։ Նրա երկու պապերն էլ, որոնք ապրել էին այնքան ժամանակ, որ Հայեկը ճանաչեր իրենց, գիտնականներ էին։ Ֆրանց ֆոն Յուրասեկը Ավստրո-Հունգարիայի առաջատար տնտեսագետ էր և Ավստրիայի տնտեսագիտական ​​դպրոցի հիմնադիրներից Եվգեն Բյոմ ֆոն Բավերքի մտերիմ ընկերը ։ Հայեկի հայրական պապը՝ Գուստավ Էդլեր ֆոն Հայեկը, բնական գիտություններ է դասավանդել Վիեննայի կայսերական Ռեալոբեր գիմնազիայում (միջնակարգ դպրոց)։ Նա ստեղծագործություններ է գրել կենսաբանական սիստեմատիկայի թեմայով, որոնցից մի քանիսը համեմատաբար լավ հայտնի են։
Մոր կողմից Հայեկը փիլիսոփա Լյուդվիգ Վիտգենշտեյնի երկրորդ հորեղբորորդին էր ։ Նրա մայրը հաճախ խաղում էր Վիտգենշտեյնի քույրերի հետ և լավ էր ճանաչում նրան։ Ընտանեկան լավ հարաբերությունների շորհիվ էր, որ Հայեկը առաջիններից մեկը կարդում էր Վիտգենշտեյնի «Tractatus Logico-Philosophicus»-ը, երբ գիրքը լույս տեսավ իր բնօրինակ գերմանական հրատարակությամբ 1921 թվականին ։ Չնայած նրան, որ նա հանդիպել էր Վիտգենշտեյնին ընդամենը մի քանի առիթով, Հայեկն ասել է, որ Վիտգենշտեյնի փիլիսոփայությունն ու վերլուծության մեթոդները մեծ ազդեցություն ունեն նրա կյանքի և մտքի վրա։ Իր վերջին տարիներին Հայեկը հիշում է փիլիսոփայության քննարկումը Վիտգենշտեյնի հետ, երբ երկուսն էլ սպաներ էին Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ։ Վիտգենշտեյնի մահից հետո Հայեկը մտադիր էր գրել Վիտգենշտեյնի կենսագրությունը և աշխատել ընտանեկան նյութեր հավաքելու վրա, իսկ այնուհետև օժանդակել Վիտգենշտեյնի կենսագիրներին ։ Նա ազգակցական կապ ուներ Վիտգենշտեյնի հետ Վիտգենշտեյն ընտանիքի ոչ հրեական կողմով։ Երիտասարդությունից ի վեր Հայեկը հաճախ շփվում էր հրեա մտավորականների հետ, և նա նշում է, որ մարդիկ հաճախ մտածում էին, որ նա նույնպես հրեա ծագումով է։ Դա նրան հետաքրքրասեր է դարձնում, ուստի նա որոշ ժամանակ ուսումնասիրում է իր նախնիներին և պարզում, որ հինգ սերունդների ընթացքում ինքը հրեա նախնիներ չի ունեցել ։ Հայեկ ազգանունը օգտագործում է Hájek չեխական ազգանվան գերմանական ուղղագրությունը։
Հայեկը շատ փոքր տարիքից մտավորական և ակադեմիական հակում ուներ ։ Նա դպրոց գնալուց առաջ հաճախ էր կարդում և այն էլ շատ սահուն։ Նա առարկաների մեծ մասից կաղում էր, և մի անգամ նա երեք ցածր գնահատական էր ստացել լատիներենից, հունարենից և մաթեմատիկայից։ Նա շատ էր հետաքրքրվում թատրոնով, նույնիսկ փորձում էր գրել որոշ ողբերգություններ, և նաև կենսաբանությամբ՝ պարբերաբար օգնելով հորը բուսաբանական աշխատանքներում։ Հոր առաջարկով, պատանեկան տարիքում նա կարդացել էր Ուգո դե Վրիսի և Ավգուստ Վայսմանի գենետիկական և էվոլյուցիոն աշխատանքները և Լյուդվիգ Ֆոյերբախի փիլիսոփայական աշխատությունները ։ Նա հաճախ էր նշում, որ մտավոր առումով ամենամեծ ազդեցությունը կրել է Գյոթեից։ Դպրոցում Հայեկին շատ էին գրավում Արիստոտելի էթիկայի վերաբերյալ  դասախոսությունները ։ Իր չհրապարակված ինքնակենսագրական գրառումներում Հայեկը հիշում է իր և կրտսեր եղբայրների միջև բաժանումը, որոնք իրենից ընդամենը մի քանի տարի էին փոքր։ Սակայն նա հավատում էր, որ նրանք ինչ-որ կերպ այլ սերնդի էին պատկանում։ Նա նախընտրում էր շփվել մեծահասակների հետ։
Հայեկը այնուհետև որոշում է սկսել ակադեմիական կարիերա՝ վճռականորեն խուսափելով պատերազմի պատճառած սխալներից։ Հայեկն իր փորձի մասին ասում է. «Որոշիչ ազդեցությունն իրոք Առաջին համաշխարհային պատերազմն էր. դա անպայման ձեր ուշադրությունը կկենտրոնացնի քաղաքական կազմակերպության խնդիրների վրա»։ Նա խոստանում է աշխատել հանուն ավելի լավ աշխարհի ։
Կրթություն
Վիեննայի համալսարանում Հայեկը սկզբում հիմնականում ուսումնասիրում էր փիլիսոփայություն, հոգեբանություն և տնտեսագիտություն ։ Համալսարանը թույլ էր տվել ուսանողներին ազատորեն ընտրել իրենց սիրելի առարկաները, և ուսման ավարտին չկար շատ պարտադիր գրավոր աշխատանք կամ թեստեր, բացառությամբ հիմնական քննությունների։ Ուսման ավարտին Հայեկն ավելի շատ հետաքրքրվում էր տնտեսագիտությամբ՝ հիմնականում ֆինանսական և կարիերայի պատճառով։ Նա պլանավորում էր համատեղել իրավագիտությունն ու տնտեսագիտությունը՝ դիվանագիտական ծառայության կարիերա սկսելու համար։ Իրավագիտության և քաղաքագիտության դոկտորի կոչումներ է ստանում համապատասխանաբար 1921 և 1923 թվականներին ։
Երբ Վիեննայի համալսարանը փակվեց, նա սկսեց սովորել Կոնստանտին ֆոն Մոնակովի ուղեղի անատոմիայի ինստիտուտում, որտեղ Հայեկն իր ժամանակի մեծ մասն անցկացնում էր ուղեղի բջիջները ուսումնասիրելով ։ Երբ Հայեկը գտնվում էր Մոնակոյի լաբորատորիայում և խորը հետաքրքրություն էր դրսևորում Էռնստ Մախի աշխատանքի նկատմամբ, նա ոգեշնչվում է և ստեղծում իր առաջին նախագիծը, որը, ի վերջո, տպագրվում է որպես «Զգայական կարգ» 1952 թվականին ։ Այն ընդգրկում էր կապակցված ուսուցումը ֆիզիկական և նյարդաբանական մակարդակներում՝ մերժելով էմպիրիստների և տրամաբանական պոզիտիվիստների «զգայական տվյալների» ասոցիացումը ։ Հայեկը ներկայացնում է իր աշխատանքը Հերբերտ Ֆուրթի հետ Geistkreis կոչվող մասնավոր սեմինարին ։
Հայեկի՝ Վիեննայի համալսարանում սովորելու տարիներին Կառլ Մենգերի աշխատանքը սոցիալական գիտությունների բացատրական ռազմավարությունը և Ֆրիդրիխ ֆոն Վիզերի ներկայությունը դասարանում նրա վրա մեծ ազդեցություն են թողնում ։ Քննությունների ավարտից հետո Հայեկին վարձում է Լյուդվիգ ֆոն Միսեսը՝ Վիզերի առաջարկությամբ՝ որպես Ավստրիայի կառավարության մասնագետ, որը աշխատում էր Սեն Ժերմենի պայմանագրի իրավական և տնտեսական մանրամասների վրա ։ 1923-1924 թվականներին Հայեկը աշխատում է որպես Նյու Յորքի համալսարանի պրոֆեսոր Ջերեմի Ջենքսի հետազոտական ​​օգնական՝ կազմելով մակրոտնտեսական տվյալներ ամերիկյան տնտեսության և Դաշնային պահուստային համակարգի գործունեության վերաբերյալ ։ Նա ազդվում է Ուեսլի Քլեր Միտչելից և սկսում դոկտորական ծրագիր դրամավարկային կայունացման խնդիրների վերաբերյալ, բայց ավարտին չի հասցնում այն։ Ամերիկայում նրա կյանքը ուրախ չէր անցնում։ Նա շատ սահմանափակ սոցիալական կապեր ուներ, կարոտում էր Վիեննայի մշակութային կյանքը և անհանգստանում էր իր աղքատությունից։ Պատերազմից հետո նրա ընտանիքի ֆինանսական վիճակը զգալիորեն վատթարանում է ։
Ի սկզբանե համակրելով Վիզերի ժողովրդավարական սոցիալիզմը՝ նա գտնում էր, որ մարքսիզմը կոշտ և անհրապույր է, և նրա մեղմ սոցիալիստական կողմնորոշումը ավարտվում է 23 տարեկանում։ Հայեկի տնտեսական մտածողությունը հեռանում է սոցիալիզմից և անցնում Կառլ Մենգերի դասական լիբերալիզմին, երբ նա կարդում է ֆոն Միսեսի «Սոցիալիզմ» գիրքը ։ Սոցիալիզմը կարդալուց որոշ ժամանակ անց Հայեկը սկսում է հաճախել ֆոն Միսեսի մասնավոր սեմինարներին՝ միանալով իր համալսարանական մի քանի ընկերների, այդ թվում՝ Ֆրից Մաչլուպին, Ալֆրեդ Շուտցին, Ֆելիքս Կաուֆմանին և Գոտֆրիդ Հաբերլերին, որոնք նույնպես մասնակցում էին Հայեկի ավելի ընդհանուր և մասնավոր սեմինարին։ Այս ընթացքում էր, որ նա նաև հանդիպում և ընկերանում է նշանավոր քաղաքական փիլիսոփա Էրիկ Վոգելինի հետ, որի հետ նա ունենում է երկարատև հարաբերություններ ։
Լոնդոն
1920-ականների վերջին Միսեսի օգնությամբ նա հիմնադրում է Ավստրիական տնտեսական հետազոտությունների ինստիտուտը և դառնում դրա տնօրենը մինչև Լիոնել Ռոբինսի հրամանով 1931 թվականին կընդունվեր Լոնդոնի տնտեսագիտական ​​դպրոցի (LSE) ֆակուլտետը ։ Լոնդոն հասնելուն պես, Հայեկը արագորեն ճանաչվում է որպես աշխարհի առաջատար տնտեսական տեսաբաններից մեկը ։
1932 թվականին Հայեկը ենթադրում էր, որ հանրային շուկաներում մասնավոր ներդրումները Բրիտանիայում ավելի լավ ճանապարհ են դեպի հարստություն և տնտեսական համակարգում, քան կառավարության ծախսային ծրագրերը, ինչպես պնդում էր Ջոն Մեյնարդ Քեյնսի հետ նամակների փոխանակման մեջ, որոնք ստորագրվել էին Լիոնել Ռոբինսի և այլոց հետ The Times ամսագրում։ Գրեթե մեկ տասնամյակ տևողությամբ գնանկումային դեպրեսիան Բրիտանիայում, որը սկիզբ է առել Ուինսթոն Չերչիլի՝ 1925 թ. որոշումից՝ վերադարձնել Բրիտանիան ոսկու ստանդարտին հին նախապատերազմյան և նախաճգնաժամային մակարդակում, Հայեկի՝ Քեյնսի հետ Բրիտանիայի դրամավարկային և հարկաբյուջետային քաղաքականության վերաբերյալ այլ կերպ ներգրավվածության հանրային քաղաքականության ֆոնն էր։ Քեյնսը Հայեկի «Գները և արտադրությունը» գիրքը անվանել է «իմ երբևէ կարդացած ամենասարսափելի խառնաշփոթներից մեկը»՝ ավելացնելով. «Դա արտառոց օրինակ է այն բանի, թե ինչպես, սխալից սկսած, անխղճորեն տրամաբան կարող է ավարտվել Բեդլամում»։
1930-40-ական թվականներին Հայեկի հետ LSE-ում սովորած նշանավոր տնտեսագետների թվում էին Ռոզենշտեյն-Ռոդան և Օսկար Լանգեն։  Ոմանք աջակցում էին, ոմանք էլ քննադատում էին նրա գաղափարները։ Հայեկը նաև դասավանդել կամ դասավանդել է LSE-ի շատ այլ ուսանողների, այդ թվում՝ Դեյվիդ Ռոքֆելլերին։
Չցանկանալով վերադառնալ Ավստրիա այն բանից հետո, երբ Անշլուսը 1938 թվականին այն բերեց նացիստական Գերմանիայի վերահսկողության տակ՝ Հայեկը մնաց Բրիտանիայում։ Հայեկը և նրա երեխաները դարձել էին բրիտանական հպատակներ 1938 թվականին։ Այս կարգավիճակը նա ունեցել է կյանքի մնացած ժամանակահատվածում, բայց 1950-ից հետո նա չի ապրել Մեծ Բրիտանիայում։ 1950-1962 թթ․ նա ապրել է ԱՄՆ-ում, այնուհետև հիմնականում Գերմանիայում, բայց նաև կարճ ժամանակումԱվստրիայում։
1947-ին Հայեկն ընտրվում է էկոնոմետրիկ ընկերության անդամ։
Ճանապարհ դեպի ստրկություն
Հայեկը մտահոգված էր Բրիտանիայի ակադեմիայում այն ընդհանուր տեսակետով, որ ֆաշիզմը կապիտալիստական արձագանք է սոցիալիզմին, և «Ճանապարհ դեպի ստրկություն»-ն առաջացել է այդ մտահոգություններից։ Վերնագիրը ոգեշնչված էր ֆրանսիացի դասական ազատական մտածող Ալեքսիս դե Տոկկվիլի «ստրկության ճանապարհին» թեմատիկայով գրվածքներից։ Այն առաջին անգամ հրատարակվել է Բրիտանիայում Routledge-ի կողմից 1944-ի մարտին և բավականին մեծ տարածում է ստանում, ինչը Հայեկին անվանում է «այդ անհասանելի գիրքը», որը մասամբ պայմանավորված էր նաև պատերազմի ժամանակ թղթի ռացիոնալացումով։ Երբ այդ տարվա սեպտեմբերին այն տպագրվում է ԱՄՆ-ում Չիկագոյի համալսարանի կողմից, այն ավելի մեծ ժողովրդականություն է ձեռք բերում, քան Բրիտանիայում։ Խմբագիր Մաքս Իսթմանի դրդմամբ, ամերիկյան Reader's Digest ամսագիրը նույնպես հրատարակում է համառոտ վարկածը 1945 թվականի ապրիլին՝ հնարավորություն տալով «Ճանապարհ դեպի ստրկությանը» ավելի լայն լսարան ունենալ, քան ակադեմիկոսների գործերը։ Գիրքը լայնորեն տարածված է անհատականության և դասական լիբերալիզմի կողմնակիցների շրջանում։
Չիկագո
1950-ին Հայեկը լքում է Լոնդոնի տնտեսագիտական դպրոցը։ 1949–1950 ուսումնական տարին Արկանզասի համալսարանում որպես այցելու պրոֆեսոր անցկացնելուց հետո Հայեկին շնորհվում է պրոֆեսորական դասընթացներ Չիկագոյի համալսարանի կողմից, որտեղ նա դառնում է պրոֆեսոր Սոցիալական մտքի կոմիտեում։ Հայեկի աշխատավարձը ֆինանսավորում էր ոչ թե համալսարանը, այլ արտաքին հիմնադրամը՝ «Ուիլյամ Ֆոլկեր» հիմնադրամը։
Հայեկը շատերի հետ էր կապ հաստատել Չիկագոյի համալսարանում 1940-ականներին. Հայեկի «Ճանապարհ դեպի ստրկություն» գիրքը կարևոր դեր էր խաղում՝ փոխելու այն, թե ինչպես է Միլթոն Ֆրիդմանը և մյուսները հասկանում, թե ինչպես է աշխատում հասարակությունը։ Հայեկը անցկացնում է մի շարք ազդեցիկ ֆակուլտետային սեմինարներ Չիկագոյի համալսարանում, և մի շարք ակադեմիկոսներ աշխատում են Հայեկի հետազոտական նախագծերի վրա, ինչպիսիք են տնօրեն Ահարոնը, որը ակտիվ էր Չիկագոյի դպրոցում՝ օգնելով ֆինանսավորել «Իրավագիտություն և հասարակություն» ծրագիրը Չիկագոյի համալսարանի իրավաբանական դպրոցում։ Հայեկը, Ֆրենկ Նայթը, Ֆրիդմանը և Ջորջ Սթիգլերը միասին աշխատել են Mont Pèlerin Society-ի՝ նեոլիբերալների միջազգային ֆորումի ստեղծման համար։ Հայեկը և Ֆրիդմանը համագործակցում էին Անհատականությունների միջբուհական հասարակությանն աջակցելու համար, որը հետագայում վերանվանվում է «Միջբուհական ուսումնասիրությունների ինստիտուտ»՝ ազատական գաղափարներին նվիրված ամերիկյան ուսանողական կազմակերպություն։