Բոգորոդյան_փորագրություն
Ծագում
Հաջորդ երկու տասնամյակների ընթացքում (1930-ից — 1950 թվականները) արհեստի ոլորտում կրկին միջամտեցին արհեստավարժ նկարիչներ և արհեստաբաններ, քանի որ այս ժամանակահատվածում ստեղծվեց Արվեստի արդյունաբերության գիտահետազոտական ինստիտուտը։ Ոչ միայն փորագրության, այլև այլ ոլորտներում առաջացավ  քաղաքականացում։ Վարպետներին համարեցին խորթ և անտեղյակ գյուղացիական բնույթի հարցերին։ Բոգորոդսկի քանդակները նպաստեցին հեքիաթում վառ ու հիշարժան պատկերների ստեղծմանը։ Այս տարիներին պատմական թեման տեղայնացվել է։ Առաջին հերթին դրանում արտացոլվեցին Հայրենական մեծ պատերազմի իրադարձությունները։ Բոգորոդսկի պատմության ողբերգական տարիներից մեկը կարելի է համարել 1960 թվականը, երբ գյուղի արհեստանոցը փակեցին և դրա փոխարեն գործարան բացեցին։ Այդ գործընթացը պատշաճ կերպով կոչվում է խռովում։ Այդ պահից սկսած արդյունաբերությունը սկսում է դանդաղել և դրան փոխարինելու են գալիս «արհեստի արդյունաբերություն», «ծրագիր» արտահայտությունները։ Մեկ տասնամյակ ու կես հետո ճակատագրի չար հեգնանքով՝ Բոգորոդսկոյե գյուղը իր լանդշաֆտով գրավեց էլեկտրատեխնիկների ուշադրությունը։ Իրավիճակը վատթարացավ։ Քանդվեց գերաններից շինված տները, կտրատվեցին այգիները։ Վարպետների փորագրությունները տեղափոխվեցին շենքերի բարձր հարկեր, իսկ ավանդական արհեստագործության հետագա շարունակությունը մնաց խնդրահարույց վիճակում։ Գ.Լ.Դայնը 1984 թվականին «ԽՍՀՄ դեկորատիվ արվեստ» ամսագրում գրել է."«…փոքրիկ, խեղճ գյուղ, որ կարծես գտնվում է նորակառույց մեծ շենքերի կողքին։ Հավանաբար անվտանգության գոտին նրան չի փրկում։ Անխուսափելիորեն կփոխվի մարդկանց կյանքի ձևը, նրանց հոգևոր ու բարոյական տեսքը, ինչը նշանակում է որ Բոգորոդսկոյի արհեստը կվերափոխվի»"1970 — 1980-ական թվականներին Բոգորդսկոյի գործարանում աշխատում էր շուրջ 200 փորագրող։ Նրանց թվում էին մեծ վարպետներ, որոնք հետաքրքիր նմուշներ էին մշակում։ 1980-ականների վերջին և 1990-ականների սկզբին տեղի ունեցած աղմկահարույց իրադարձությունների պատճառով արհեստի ոլորտում վիճակը ավելի վատացավ։ Ներկայումս Բոգորոդսկոյի փորագրության արդյունաբերությունը գտնվում է անկայուն վիճակում։ Կորցրած շուկաները, հումքը, որ թանկացել էր, էներգիայի բարձր գները անբարենպաստ պայմաններ են ստեղծել ոլորտի բարելավման համար։ Վերջին տասնամյակում Բոգորոդսկոյի արվեստի, քանդակագործության գործարանն այնքան հաճախ է փոխել անվանումը, որի տեղի փորագրիչներից մեկը ասել է. «մեզ հազիվ թե հաջողվի փոխել ցուցանակներն ու նամականիշները»։ Բոգորոդսկոյում ստեղծվել են 2 կազմակերպություններ, որոնք թողարկում են նույն արտադրանքը։ Լավագույն վարպետները լքում են «պաշտոնական արհեստը», բայց տանը շարունակում են ստեղծել բարձր մակարդակի իրեր, չնայած որ ոչ բոլորը կարող էին դա անել։ Երիտասարդ վարպետների մեծ մասը հետևում է շուկային՝ ստեղծելով այնպիսի աշխատանքներ, որոնք որոշ չափով նման են ժողովրդական փորագրությանը, կամ հեռու են նրանից։ Առաջատար արհեստավորներից մեկը՝ Ա.Պաուտովը, որ դեռևս աշխատում էր այդ ոլորտում, դառը հեգնանքով ասել է."«1812 թվականին Մոսկվայում սառնամանիքները ջախջախեցին ֆրանսիացիներին, իսկ գերմանացիները 1941 թվականին կոչնչացնեն Բոգորոդսկոյի փորագրիչներին»."Քանդակագործը հիմանականում քանդակում էր  ամանորյա սիրելի կերպար Ձմեռ պապիկին, որին փոխարինելու եկավ արջը։ Հաճախ խանութներում հանդիպում էին ավելի վատ տեսքի և որակի քանդակներ քան Բոգորոդսկոյի  խանութներում։ Բոգորոդսկոյի խաղալիքների և քանդակների հետաքրքրությունը նվազում է՝ կատարողական ցածր որակի, գեղարվեստական ցածր մակարդակի և բավականին բարձր գնի պատճառով։