cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Սեր (ֆիլմ, 1991)
Սյուժե
Վադիմն ու Սաշան ընկերներ են, սովորում են բուհում և փորձում են գտնել իրենց սերը։ Վադիմը՝ հանդուգն կնամոլ է, իսկ Սաշան՝ պարզամիտ ու անփորձ։ Երեկույթներից մեկի ժամանակ նրանք երկուսն էլ ծանոթանում են աղջիկների հետ։ Մարինան, որ գեներալի թոռնուհի է, տատի հետ միասին ապրում է Մոսկվայի կենտրոնում՝ մեծ բնակարանում, որտեղ էլ տեղի են ունենում նրա հանդիպումները Վադիմի հետ։ Իսկ Սաշան սիրահարվում է Մաշային, ով հրեա է։ Եթե արդյունքում Վադիմն ամուսնանում է Մարինայի հետ, ապա Սաշան բաժանվում է իր սիրելիից. Մաշան որոշում է ծնողների ու տատի հետ մեկնել Իսրայել։
Բանգլադեշի օրհներգ
Բանգլադեշի օրհներգ- Ամար շոնար Բանգլան আমার সোনার বাংলা  «Իմ ոսկե Բենգալիա»)։ Օրհներգի հեղինակը բենգալացի նշանավոր երաժիշտ, բանաստեղծ, Գրականության Նոբելյան մրցանակի առաջին ոչ եվրոպացի դափնեկիր Ռաբինդրանաթ Թագորն է  ։ Այն գրվել է 1905 թվականին։  Մեղեդին նա վերցրել է բենգալացի Մենեստրեն երգչուհի Գագան Խարկարի «Որտե՞ղ պետք է հանդիպեմ նրան» երգից։ Օրհներգը հաստատվել է 1971 թվականի  մարտի 3-ի անկախացումից մոտ մեկ տարի անց ։
Բնօրինակ տեքստ
আমার সোনার বাংলা আমি তোমায় ভালবাসি। চিরদিন তোমার আকাশ, তোমার বাতাস আমার প্রাণে ও মা, আমার প্রাণে বাজায় বাঁশি। সোনার বাংলা, আমি তোমায় ভালবাসি। ও মা, ফাগুনে তোর আমের বনে ঘ্রানে পাগল করে-- মরি হায়, হায় রে ও মা, ফাগুনে তোর আমের বনে ঘ্রানে পাগল করে-- ও মা, অঘ্রানে তোর ভরা খেতে, আমি কি দেখেছি কি দেখেছি মধুর হাসি।। সোনার বাংলা, আমি তোমায় ভালবাসি। কি শোভা কি ছায়া গো, কি স্নেহ কি মায়া গো-- কি আঁচল বিছায়েছ বটের মূলে, নদীর কূলে কূলে। মা, তোর মুখের বাণী আমার কানে লাগে সুধার মতো-- মরি হায়, হায় রে মা, তোর মুখের বাণী আমার কানে লাগে সুধার মতো-- মা, তোর বদনখানি মলিন হলে আমি নয়ন জলে ভাসি।। ও মা, আমি নয়ন জলে ভাসি।। সোনার বাংলা, আমি তোমায় ভালবাসি।
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Օրհներգեր Կատեգորիա:Բանգլադեշի պետական խորհրդանիշեր Կատեգորիա:Ազգային օրհներգեր Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Պիգմալիոն (ֆիլմ, 1938)
«Պիգմալիոն» (Pygmalion), 1938 թվականի բրիտանական սև-սպիտակ կինոֆիլմ, Բերնարդ Շոուի համանուն կատակերգության էկրանավորում։ Գլխավոր դերերում են Ուենդի Հիլերը և Լեսլի Հովարդը։ Ֆիլմի սցենարի ստեղծմանը ակտիվ մասնակցություն է ունեցել Բերնարդ Շոուն, ով գրել է մի քանի լրացուցիչ տեսարան և էպիզոդ։ Հետագայում հիմանական սցենարի հիման վրա 1956 թվականին ստեղծվեցին «Իմ չքնաղ տիկին» մյուզիքլը և 1964 թվականին համանուն կինոֆիլմը։
Քիլիան Մըրֆի
Քիլիան Մըրֆի (Cillian Murphy, ), թատրոնի և կինոյի իռլանդացի դերասան, երաժիշտ։ Նորամուտը նշել է հայրենի երկրում՝ 1990-ականների վերջին, այնուհետև հայտնվել է բրիտանական և ամերիկյան կինոքննադատների ուշադրության կենտրոնում։ Նա ճանաչում ձեռք բերեց 28 օր անց (2002), Կարմիր աչք (2005), Արևի շող (2007), Սկիզբը (2010), Խավարի ասպետը (2005-12) ֆիլմերից, և Սուր հովարներ (2013 - ներկա) հեռուստասերիալից։
Պիգմալիոն (ֆիլմ, 1938)
Ֆիլմը մեծ հաջողություն ունեցավ շատ երկրներում։ 1938 թվականին ստասավ «Օսկար» մրցանակ լավագույն սցենարի համար (Ջորջ Բերնարդ Շոու, Իեն Դերլիմփլ, Սեսիլ Լյուիս, Ու․ Պ․Լիփսկոմբ)։ Առաջադրվել է ևս երեք անվանակարգերում՝ լավագույն ֆիլմ, լավագույն դերասան, լավագույն դերասանուհի։ Նույն՝ 1938 թվականին Վենետիկի կինոփառատոնում ֆիլմն ստացավ ևս մեկ մրցանակի՝ «Լավագույն տղամարդու դեր»։
Քիլիան Մըրֆի
Անձնական կյանք
2004 թվականի կեսերին Մըրֆին ամուսնացավ իր երկար տարիների ընկերուհի Իվոն ՄքԳինեսի հետ, ում հանդիպել էր 1996 թվականին՝ իր ռոք բենդի համերգներից մեկի ժամանակ։ Զույգն ապրում է Իռլանդիայում, ուր նրանք վերադարձել են 2015 թ-ին՝ 14 տարի Լոնդոնում ապրելուց հետո։ Մըրֆին և ՄքԳինեսը ունեն երկու որդի՝ Մալաքին, ով ծնվել է 2005 թ-ի դեկտեմբերին և Արանը՝ ծնված 2007 թ-ի հուլիսին։
Պիգմալիոն (ֆիլմ, 1938)
Ստեղծման պատմություն
1930-ական թվականների կեսերին հունգարացի պրոդյուսեր Գաբրիել Պասկալը դիմեց Բերնարդ Շոուին խնդրանքով՝ տալ հեղինակային թույլատվություն իր ամենահայտնի պիեսի էկրանավորման համար։ Այդ ժամանակաշրջանում Շոուի մի քանի պիեսների էկրանավորումներ գոյություն ունեին, և, հաշվի առնելով դրանց ճնշող գեղարվեստական մակարդակը, Շոուն պահանջեց, որ նկարահանումներն անցնեն ամբողջովին իր վերահսկմամբ։ Պասկալը որոշեց առաջինն էկրանավորել «Պիգմալիոն»-ը։ Շոուն լիովին գոհ մնաց ֆիլմի որակից և թույլատրեց շարունակել շարքը․ հաջորդաբար Պասկալը բեմադրեց «Մայոր Բարբարա», «Կեսար և Կլեոպատրա» և «Անդրոկլն ու առյուծը» պիեսները։
Քիլիան Մըրֆի
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Իռլանդացի դերասաններ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասաններ Կատեգորիա:Իռլանդացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Իռլանդացի երաժիշտներ Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասաններ
Պիգմալիոն (ֆիլմ, 1938)
Ստեղծման պատմություն
Պիեսի տեխնիկական վերամշակմամբ իրականացրեց Իեն Դերլիմփլը, Ու․ Պ․ Լիփսկոումը և Սեսիլ Լյուիսը սցենարում, մի քանի նոր էական էպիզոդներ գրել է ինքը՝ Բերնարդ Շոուն, այդ թվում պարահանդեսին Էլիզայի հաղթանակի հիմնական տեսարանը։ Ժամանակակից անգլիական պիեսների հրատարակումը սովորաբար ներառում է այդ լրացումներ։ Մի առումով Պասկալը հեռացավ Շոուի դիրքորոշումից. ֆիլմի վերջում, ի տարբերություն պիեսի, Էլիզան վերադարռնում է Հիգենսի մոտ։
Գլխավոր դերի համար հրավիրվեց 26-ամյա թատերական դերասանուհի Ուենդի Հիլերը, որն արդեն բեմում խաղացել էր Էլիզային։
Հանդերձները Ուորտա և Սկիապարելլի նորաձև տներից է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1938 ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական ֆիլմեր Կատեգորիա:Pinewood Studios-ում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Սև-սպիտակ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոնդոնում
Թամմին Պամելա Սուրսոկ
Թամմին Պամելա Սուրսոկ (Tammin Pamela Sursok, ), հարավաֆրիկացի և ավտրալացի դերասանուհի և երգչուհի։
Կենսագրություն
Թամմին Պամելա Սուրսոկը ծնվել է 1983 թվականի օգոստոսի 19-ին Յոհաննեսբուրգում։ Փոքր տարիքում ընտանիքով տեղափոխվել է Ավստրալիա։ Վեց տարեկանում սկսել է զբաղվել պարով։ Ավարտել է «Trinity Speech and Drama college»-ն Անգլիայում, ինչպես նաև` Սիդնեյի երիտասարդական երաժշտական թատրոնը։ Ֆիլմի նկարահանումների ընթացքում առաջ է տանում նաև փոփ-երգչուհու գործունեությունը։ 2000 թվականին Թամմինն առաջնախաղ է ունեցել հեռուստատեսությունում` խաղալով «Տանը և ճանապարհին» սերիալում, որտեղ նկարահանվել է մինչև 2004 թվականը.
Անձնական կյանք
2011 թվականի օգոստոսի 24-ից Թամմինն ամուսնացած է դերասան, ռեժիսոր և պրոդյուսեր Շոն ՄակԷվենի հետ։ Ամուսիններն ունեն աղջիկ` Ֆինիքս Էմմանուել ՄակԷվեն (ծնվ.08.10.2013): 2009 թվականից նա ապրում է Ավստրալիայի Հարավային Ուելսի Սուրբ Այվս քաղաքում։
Արտաքին աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հարավաֆրիկացի դերասաններ Կատեգորիա:Ավստրալիացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ավստրալիացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ավստրալիացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ
Նշնա Գողթնեցի
Նշնա Գողթնեցի, հայ իշխանուհի, Գողթն գավառի տիկին։
Շաբ Գողթնեցի իշխանի կինը և Խոսրով Գողթնեցու մայրը    ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ իշխանուհիներ Կատեգորիա:Գողթնեցիներ
Ռոքի դպրոց (հեռուստասերիալ)
Ռոքի դպրոց (School of Rock), ամերիկյան երաժշտական սիթքոմ, որի պրեմիերան կայացել է 2016 թվականի մարտի 12-ին ԱՄՆ-ում, իսկ Ռուսաստանում պրեմիերան կայացել է 2016 թվականի սեպտեմբերի 17-ին։
Սյուժե
Մի հասարակ դպրոց է գալիս նոր ուսուցիչ, բայց ոչ հասարակ ուսուցիչ, այլ նախկին ռոք աստղ։ Աշակերտները նոր ուսուցչից ակնկալում էին անհետաքրքիր երգեր, բայց հնարավորություն են ձեռք բերում դառնալ ռոք խումբ։ Նրանք իմանում են, թե ինչ է նշանակում լինել խումբ և պատրաստվում են խմբերի մարտին։
Արտադրություն
2014 թվականի օգոստոսին Nickelodeon-ը հայտարարել է «Ռոքի դպրոց» ֆիլմի տեղայնացման մասին։ Նկարահանումները սկսվել են 2015 թվականի մարտին։ Ապրիլի 5-ին Nickelodeon-ը պատմել է, որ երկրորդ սեզոնը բաղկացած է լինելու 13 էպիզոդներից։ Դերասանուհի Բրեաննա Իդեն իր թվիթթերում գրել է, որ2 սեզոնի արտադրությունը կսկսվի 2016 թվականի ապրիլի 24-ից։ Երկրորդ սեզոնի ցուցադրումը սկսվել է 2016 թվականի սեպտեմբերի 17-ին։ 2016 թվականի դեկտեմբերի 2-ին հայտարարվել է, որ սերիալը ունենալու է երրորդ սեզոն, որը բաղկացած կլինի 20 էպիզոդից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան հեռուստասերիալներ
Գերձայնային արագություն
Վաղ նշանակությունը
20-րդ դարի սկզբում "գերձայնային" բառը օգտագործվում էր որպես ածական նկարագրելու համար ձայները, որոնց հաճախությունը բարձր էր լսելի ձայնի հաճախությունից։ Այս ձայնի ժամանակակից անվանումն է "ուլտրաձայն"։
Գերձայնային մարմիններ
Մտրակը առաջին մարդու կողմից ստեղծված մարմինն է, որը հատել է ձայնի արգելքը։ Հարվածի պահին այն արձակում է բարձր ձայն (փաստորեն այն փոքր ձայնային հարված է) ։
Ժամանակակից մարտական կործանիչների հիմնական մասը գերձայնային ինքնաթիռներ են։ Դրանցից բացի նաև ստեղծվել են տրանսպորտային և մարդատար գերձայնային ինքնաթիռներ՝ Կոնկորդ և Տու-144։ Այս երկու մարդատար ինքնաթիռներն էլ կարող էին թռչել գերձայնային արագությամբ առանց արագացումների։ Որոշ մեծ ռմբակոծիչ ինքնաթիռներ, այնպիսիք, ինչպիսին են Տու-160, կամ Rockwell B-1 Lancer նույնպես կարող են զարգացնել գերձայնային արագություններ։
Ժամանակակից հրազենի փամփուշտները գերձայնային են, փողի մոտ փամփուշտները շարժվում են, իսկ որոշ դեպքերում նաև գերազանցում են Մախ 3 արագությունը։
Գերձայնային թռիչք
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ տարվող հետազոտությունները բերեցին հրթիռային և ռեակտիվ շարժիչներով ինքնաթիռների ստեղծմանը։ Պատերազմի ընթացքում եղել են մի քանի հայտարարություններ ձայնային արգելքի հաղթահարման մասին, սակայն այս արգելքի առաջին հաստատված անցումը գրանցվել է 1947 թվականի հոկտեմբերի 14-ին։ Դա իրականացվել է փորձնական Բելլ X-1 հրթիռային ինքնաթիռով։ Առաջին արտադրություն մտած այս տիպի ինքնաթիռն է Canadair Sabre։ Համաձայն Դևիդ Մասթերսի տվյալների ('German Jet Genesis', Jane's, 1982; ISBN 0 7106 0186 7), գերմանական DFS 346 ինքնաթիռի նախատիպը, որը գրավվել էր Խորհրդային Միության կողմից, արձակվելով B-29 ինքնաթիռից 10000 մ բարձրության վրա հասել է 1100 կմ/ժ արագության 1945 թվականին, որը փաստորեն անցնում էր Մախ 1 այդ բարձրության վրա։
1961 թվականի օգոստոսի 21-ին Douglas DC-8-43 (իրանի համարը՝ N9604Z) անցել է Մախ 1 արագությունը վերահսկվող գահավիժման ժամանակ Էդվարդս ավիաբազայում ։ Սա միակ գրանցված դեպքն է, երբ մարդատար ինքնաթիռն անցել է ձայնային արգելքը, բացի Կոնկորդ և Տու-144 ինքնաթիռները ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աերոդինամիկա Կատեգորիա:Արագութոյւն Կատեգորիա:Ձայն
Դիլանյան
Դիլանյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Պարսկերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Բարբարա Կարտլենդ
Բարբարա Կարտլենդ (Barbara Cartland, ), անունն ի ծնե՝ Մերի Բարբարա Համիլթոն Կարտլենդ (Mary Barbara Hamilton Cartland), անգլիացի գրող, 20-րդ դարի առավել բեղմնավոր հեղինակներից մեկը։ Հայտնի է դարձել իր բազմաթիվ սիրավեպերի շնորհիվ, ինչպես նաև տպագրվել է Բարբարա Մըք-Կորկոդեյլ անունով։
Կենսագրություն
Բարբարան ծնվել է Բիրմինգհեմում (Անգլիա)։ Ծնողների միակ դուստրն էր և ավագ երեխան։ Ուներ երկու եղբայր՝ մայոր Ռոնալդ Կարտլենդը՝ խորհրդարանի պատգամավոր, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակից (1907–1940), և Ջեյմս Էնթոնի (Թոնի) Համիլթոն Կարտլենդը (1912–1940): Թեև նա ծնվել է հարմարավետ միջին խավի միջավայրում, ընտանիքի ֆինանսական վիճակն արագորեն վատթարացել է նրա ծնունդից անմիջապես հետո։ Հետագայում Կարտլենդն այս անկումը վերագրել է հայրական պապի՝ Ջեյմս Կարտլենդի ինքնասպանությանը, որը, նրա պնդմամբ, ֆինանսիստ էր, և ինքնասպան է եղել սնանկության հետևանքով ։ Այնուամենայնիվ, ըստ հետաքննության ռեգիստրում գրանցված գրառման՝ արույրի ձուլարանի սեփականատեր Ջեյմս Կարտլենդը 92,000 ֆունտ ստեռլինգ է թողել։
Դրան անմիջապես հետո հաջորդել է հոր մահը Առաջին աշխարհամարտում։ Այնուամենայնիվ, Կարտլենդի մայրը Լոնդոնում բացել է հագուստի խանութ՝ կարիքները հոգալու, ինչպես նաև աղջկան և երկու որդիներին մեծացնելու համար, որոնք երկուսն էլ ի վերջո սպանվել են Երկրորդ համաշխարհային պատերազմում՝ 1940 թվականին ։
Բարբարան կրթություն է ստացել աղջիկների համար նախատեսված մասնավոր դպրոցներում։ Նա հայտնի է դարձել որպես լրագրող (1922 թվականից հետո) և ռոմանտիկ ֆանտաստիկայի ժանրի գրող։
1990 թվականին ստացել է Բրիտանական կայսրության շքանշանի կին-հրամանատարի աստիճան։ Կարտլենդի դուստրն առաջին ամուսնությունից դարձել է արքայադուստր Դիանայի խորթ մայրը։ Հայտնի է, որ Դիանան ինքը տարված էր Բարբարա Կարտլենդի սիրավեպերով, սակայն նրա հարաբերությունները գրողի հետ լարված էին, և Կարտլենդը հավանություն չէր տալիս Դիանայի անձնական կյանքին ։
Ստեղծագործություն
ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի տվյալների բազայի տվյալներով դասվել է ամենաթարգմանվող գրողների շարքը, ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կողմից հաշվառված թարգմանական հրատարակությունների քանակով 7-րդ տեղում է գտնվում, հեղինակ է 723 գրքի։ Կարտլենդին է պատկանում է Գինեսի գրքում գրանցված ռեկորդը. միայն մեկ տարում՝ 1983 թվականին, նա թողարկել է 26 վեպ ։ Նրա գրքերից 657-ը սիրային վեպեր են, որոնք հրատարակվել են ամբողջ աշխարհում մոտ մեկ միլիարդ տպաքանակով (բացի վեպերից, նա բաղադրատոմսերի ժողովածուներ է կազմել, գրքեր է գրել առողջ ապրելակերպի, տնային տնտեսության վարման, ինքնակենսագրականներ և ժամանակակիցների կենսագրության մասին)։ Մահից հետո գրողի արխիվում մնացել է ավելի քան հարյուր վեպ, և Բարբարա Կարտլենդի նոր գրքերը շարունակում են լույս տեսնել մինչ օրս։ Բարբարա Կարտլենդի ստեղծագործությունները բազմիցս էկրանավորվել են։ «Ջիգու պարող Պիլան» առաջին վեպը հրատարակվել է 1923 թվականին։ Նրա վեպերի սյուժեները ծավալվում են նույն ուրվագծով. երիտասարդ աղջիկը սիրահարվում է տղամարդու, առավել հաճախ արիստոկրատի (կոմս, դուքս, արքայորդի), տարբեր ինտրիգները (սիրային, քաղաքական, լրտեսական) խանգարում են սիրահարների միությանը, բայց վերջում ամեն ինչ ավարտվում է հարսանիքով։ Բարբարա Կարտլենդն ասում էր.
Քննադատություն
Կարտլենդի հաճախ մեղադրում էին սյուժեների ու կերպարների սենտիմենտալության և ոչ օրգինալ լինելու մեջ։ 2011 թվականին Մեծ Բրիտանիայում հրապարակվել է սիրային վեպերի և դետեկտիվների հեղինակ Ջորջեթ Հեյերի նամակագրությունը, որտեղ նա մեղադրում էր Կարտլենդին սյուժեներ և նույնիսկ իր վեպերի հերոսների անունները յուրացնելու մեջ, ինչպեա նաև պատկերվող պատմական դարաշրջանի վերաբերյալ «աղետալի տգիտության» մեջ ։
Ավիացիա
Բարբարա Կարտլենդը ներդրում է ունեցել պլաներիզմի զարգացման և հանրահռչակման գործում, ինչը 1984 թվականին արժանացել է եպիսկոպոս Ռայթի մրցանակին ։
Որպես մոլի օդաչու-պլաներիսստ՝ Կարտլենդը ցանկանում էր առաջ մղել պլաներների օգտագործման սահմանները, որոնք 1920-1930-ական թվականներին շահագործվում էին միայն կարճ տարածություններում։ Այդ պատճառով 1931 թվականին Կարտլենդը պլաներ է կառուցել երկար թռիչքի համար և դրանով կատարել է ավելի քան 200 մղոն տևողությամբ թռիչք՝ իր հետ վերցնելով բեռ՝ ավիափոստը ։
Կարտլենդի հաջող փորձը նրանց թվում էր, որոնք օգնեցին գիտակցել պլաներների օգտակարությունը։ Երկար թռիչքների համար բեռներով պլաներները ակտիվորեն օգտագործվել են Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլիացի կանայք Կատեգորիա:Անգլիացի կին վիպասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի գրականություն Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բրիտանացի գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բրիտանացի վիպասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի բրիտանացի կին գրողներ Կատեգորիա:Բրիտանացի կին գրողներ Կատեգորիա:Մեծ Բրիտանիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Անգլիացի արձակագիրներ Կատեգորիա:Անգլիացի կին գրողներ Կատեգորիա:Գինեսի գրքի ռեկորդակիրներ Կատեգորիա:Կին օդաչուներ Կատեգորիա:20-րդ դարի անգլիացի վիպասաններ
Ջոզեֆ Մուսկատ
Ջոզեֆ Մուսկատ (Joseph Muscat, ), մալթացի պետական և քաղաքական գործիչ։ Մալթայի վարչապետը 2013 թվականի մարտի 11-ից մինչև 2020 թվականի հունվարի 13-ը։
Կենսագրություն
Ջոզեֆ Մուսկատը ծնվել է Մալթայի մայրաքաղաք Վալետայի արվարձանում 1974 թվականի հունվարի 22-ին։ 1996 թվականին ավարտել է Մալթայի համալսարանի Քաղաքագիտություն ֆակուլտետը։ Մասնագիտական կառավարում է սովորել Բրիստոլի համալսարանում։
Մուսկատը լրագրող է աշխատել Լեյբորիստական կուսակցության ռադիոկայանում։ 20-րդ դարի վերջին Ջոզեֆ Մուսկատը գլխավորել է Լեյբորիստական կուսակցության երիտասարդական կազմակերպությունը։ 2008 թվականի խորհրդարանական ընտրություններում լեյբորիստների պարտությունից հետո կուսակցության առաջնորդ Ալֆրեդ Սանտը հրաժարական է տվել։ Մուսկատը գլխավորել Է Լեյբորիստական կուսակցությունը՝ հաղթելով Ջորջ Աբելային, որն այդ ժամանակ Մալթայի նախագահն էր։ Նա նաև 2008 թվականից դարձել է ընդդիմության առաջնորդը երկրի խորհրդարանում։
Լորենս Գոնզիի կառավարությունը պարտություն է կրել 2013 թվականի բյուջեի քվեարկության ժամանակ, ինչը նման է կառավարությանը անվստահության քվե հայտնելուն։ Գոնզին հայտարարել Է հունվարի 7-ին խորհրդարանի Ներկայացուցիչների պալատը ցրելու և մարտի 9-ին ընտրություններ նշանակելու մասին ։ Այս ընտրություններում հաղթանակ է տարել Մալթայի Լեյբորիստական կուսակցությունը՝ հավաքելով ընտրողների ձայների մոտ 55 %-ը ։
Հրաժարական
Մուսկատի զանգվածային բողոքների արդյունքում 2017 թվականին լրագրող Դաֆնե Կարուանա Գալիցիայի սպանության հետաքննության կապակցությամբ 2019 թվականի դեկտեմբերի 1-ին հայտարարել է 2020 թվականի հունվարի կեսերից պաշտոնաթողության մասին ։
Ընտանիք
Ջոզեֆ Մուսկատը ամուսնացած է և ունի երկու երկվորյակ դուստր։
Պարգևներ
Մալթայի պարգևներ
Այլ պետությունների մրցանակներ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մալթայի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:«Իտալիայի Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանի մեծ խաչի ասպետներ Կատեգորիա:Բրիստոլի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Մալթայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:21-րդ դարի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Վարչապետներ Կատեգորիա:Կառավարության ղեկավարներ
Սեյնթ Ջուլիանս
Սեյնթ Ջուլիանս (անգլերեն՝ St. Julian's, մալթայերեն՝ San Ġiljan , պատմական անվանումը՝ San Giuliano ), քաղաք Մալթայի Հանրապետությունում, մայրաքաղաք Վալետայից դեպի հյուսիս, Միջերկրական ծովի Սպինոլա ծոցի ափին։ Քաղաքի թաղամաս-շրջաններից է Փեյսվիլը, որը հայտնի է որպես գիշերային զվարճանքներով հագեցած կյանքի կենտրոն Մալթայում։ Այն լեփ-լեցուն է գիշերային ակումբներով, սթրիփ-ակումբներով, դիսկոտեկներով, խաղատներով, կինոթատրոններով, բարերով ու ռեստորաններով, որոնք սովորաբար աշխատում են մինչև լուսաբաց   ։ 2014 թվականի մարտի վերջերին Սեյնթ Ջուլիանում ապրում էր 10.232 մարդ ։
Բնակավայրը կոչվել է ի պատիվ կաթոլիկ եկեղեցու սուր Ջուլիան Հիվանդախնամի, որը քաղաքի հովանավոր սուրբն է համարվում։
Պատմություն
Սեյնթ Ջուլիանսն սկզբնական շրջանում եղել է ձկնորսական ավան։ XVI դարի կեսերին ափին է մոտեցել թուրքական բազմաքանակ նավերց բաղկացած ռազմական նավատորմը՝ ծովահեն Թուրղութ Ռեիսի գլխավորությամբ, որը հույս էր փայփայում նվաճելու Սեյնթ Ջուլիանսն ու տիրելու Մալթային և այդ հաղթանակի շնորհիվ պատվավոր դիրք գրավելու Սուլեյման Մեծ սուլթանի արքունիքում։ Բայց Մալթայի ասպետական ուխտի ռազմիկները ջախջախել են թուրքական նավատորմը և ճակատամարտում մահացու վիրավորել Ռեիսին։
1688 թվականին ծովափի մոտ կառուցվել է Սպինոլայի պալատը, որտեղ ապրել է ասպետական ուխտի կառավարիչը՝ ջենովացի Պաոլո Ռաֆայելլո Սպինոլան։ XVIII դարում պալատը վերակառուցվել է։ Ֆրանսիացիների տիրապետության ժամանակ՝ 1798 թվականին, ֆրանսիական մի զորամաս է տեղավորվել պալատում և ամայացրել է այն։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին պալատը ծառայել է որպես զինվորական հոսպիտալ։
Մինչև XIX դարը ներկայիս քաղաքի տեղում եղել են միայն Սպինոլայի պալատը, ծխական եկեղեցին ու ձկնորսների մի քանի խրճիթ։ Սակայն 1930-ական թվականներին մեծահարուստ մարդկանց մեծ հոսք է սկսվել, և բնակավայրի բնույթը կտրուկ կերպով փոփոխվել է. այն վերածվել է նշանավոր հանգստավայրի ու առողջարանային քաղաքի։ Բայց դեռ պահպանվել է մի ոչ մեծ նավակայան՝ ձկնորսական նավակների համար։ Պահպանվել է նաև 1658-1659 թվականներին կառուցված պատմական աշտարակը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մալթայի քաղաքներ Կատեգորիա:Մալթայի բնակավայրեր
Պերճ Ստեփանյան
Պերճ Գառնիկի Ստեփանյան (դեկտեմբերի 26, 1937, Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ բանասեր, ԵՊՀ հրատարակչության տնօրեն (1998-2014),                                                                                                                                        Հայաստանի պետական հեռուստատեսության գլխավոր տնօրեն (1996-1997)։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1937թ․ դեկտեմբերի 26-ին Երևանում՝ մտավորականների ընտանիքում ։
Կրթություն
1965 թ․ ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1937 ծնունդներ Կատեգորիա:Հայ բանասերներ Կատեգորիա:ԵՊՀ բանասիրական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Լորենս Գոնզի
Լորենս Գոնզի (Lawrence Gonzi, ), մալթացի պետական և քաղաքական գործիչ։
Կենսագրություն
1975 թվականին ավարտել է Մալթայի համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետը։ Աշխատել է մասնավոր իրավաբանական ընկերությունում։ Ակտիվորեն մասնակցել է հաշմանդամների իրավունքների պաշտպանության շարժմանը։ 1987-1994 թվականներին եղել է սահմանափակ կարողություններով անձանց գործերով ազգային հանձնաժողովի նախագահ։
Քաղաքական գործունեություն
1988 թվականից Ազգային ժողովի պատգամավոր է Ազգայնական կուսակցությունից։ 1988-1996 թվականներին եղել է Մալթայի Ներկայացուցիչների պալատի նախագահը։ 1996 թվականի ընտրություններում ազգայնական կուսակցության պարտությունից հետո ընտրվել է խմբակցության խորհրդարանական քարտուղար, իսկ հաջորդ տարի՝ կուսակցության գլխավոր քարտուղար։ Այն բանից հետո, երբ 1998 թվականին նրա կուսակցությունը վերադարձավ իշխանության, կառավարությունում Էդվարդ Ֆենեկ Ադամին ստացավ սոցիալական քաղաքականության նախարարի պորտֆելը։ 2003 թվականին նրա պարտականությունները ընդլայնվել են և նախարարի պորտֆելի համար նա ստացել է փոխվարչապետի պաշտոնը ։
Վարչապետ
2008 թվականին Գոնզին կուսակցությունը հաղթանակ տարավ հերթական խորհրդարանական ընտրություններում և կրկին ձևավորեց կաբինետ։ Գոնզիի երկրորդ կառավարությունը ընկավ 2012 թվականի դեկտեմբերի 10-ին։ Լորենս Գոնզին ստիպված է եղել հայտարարել Պատգամավորների պալատի լուծարման և 2013 թվականի մարտին նոր ընտրություններ անցկացնելու մասին։
2013 թվականի մարտի 9-ի ընտրություններում պարտություն կրեցին և 15 տարի իշխանություն լինելուց հետո Ազգայնական կուսակցությունը դարձավ ընդդիմություն ։ Երկրի վարչապետի պաշտոնում նրան փոխարինել է աշխարհի պետությունների և կառավարությունների ղեկավարների ամենաերիտասարդ ղեկավարներից մեկը՝ Ջոզեֆ Մուսկատը։
Պարգևներ
Մալթայի պարգևներ
Անդրիս Վանին
Ակումբային
Ելույթներն սկսել է «Վենտսպիլսում, որտեղ նորամուտը կատարել է Լատվիայի բարձրագույն լիգայի 1998 մրցաշրջանում։ 2003 թվականի ամռանը տեղափոխվել է ռուսական «Տորպեդո Մետալլուրգ», որը հետագայում վերանվանվել է «Մոսկվա» ։ Գլխավոր թիմի կազմում անցկացրել է մեկ արտագնա խաղ 2003/04 Ռուսաստանի գավաթի խաղարկության 1/6 եզրափակչում ընդդեմ «Ամկար» ֆուտբոլային ակումբի՝ բաց թողնելով 3 գոլ ։ Ընդհանուր առմամբ ակումբի կազմում անցկացրել է  38 խաղ։ 2005 թվականին վարձավճարով տեղափոխվել է «Վենտու» ֆուտբոլային ակումբ, բայց ոչ ժամանակին կատարված տրանսֆերի պատճառով ոչ մի խաղի չի մասնակցել։ Հաջորդ մրցաշրջանում վերադարձել է «Վենտսպիլս», որտեղ երեք անգամ անընդմեջ հաղթել է երկրի առաջնությունում (2006, 2007, 2008)՝ զուգահեռաբար ստնալով անհատական պարգևներ։ 2009/10 մրցաշրջանում խաղացել է շվեյցարական «Սյոն» ֆուտբոլային ակումբում։ 2013 թվականի հոկտեմբերին երկարաձգել է պայմանագրի ժամկետը մինչև 2017 թվականի հունիս ։
Լորենս Գոնզի
Պարգևներ
Այլ պետությունների շքանշաններ
Անդրիս Վանին
Ակումբային
2016 թվականի ապրիլին ակումբի նախագահը Վանինին ուղարկել է պահեստայինների շարք, իսկ ամռանը նա տեղափոխվել է «Ցյուրիխ» ֆուտբոլային ակումբ, որը դուրս էր մնացել բարձրագույն լիգայից։
Լորենս Գոնզի
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մալթայի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Մալթայի քաղաքական գործիչներ
Անդրիս Վանին
Հավաքականում
Վանինը Լատվիայի հավաքականի կազմում իր նորամուտը կատարել է 2000 թվականին Սլովակիայի դեմ խաղում, որտեղ լատվիացիները պարտվել են 3։1 հաշվով։ 2007 թվականին դարձել է հավաքականի հիմնական դարպասապահ։
Անձնական կյանք
Ամուսնացած է, ունի որդի ։ Խոսում է չորս լեզվով՝ լատվիերեն, ռուսերեն, անգլերեն և ֆրանսերեն։
Մաթիլդա (ֆիլմ, 1996)
Մաթիլդա (Matilda), կինոֆիլմ, Դենի Դե Վիտոյի ընտանեկան դիտման կոմեդիա, նկարահանվել է Ռոալդա Դալիայաի նույնանուն գրքի հիման վրա։ Ֆիլմի կարգախոսն է` «Somewhere inside all of us is the power to change the world» («Մենք բոլորս աշխարհը փոխելու հնարավորություն ունենք»)։ Առաջնախաղը կայացել է 1996 թվականի հուլիսի 28-ին։ ՄՌԱԱ-ի ռեյտինգում խորհուրդ է տրվում դիտել ծնողների հետ։
Սյուժե
Այս պատմությունը Մաթիլդա անունով մի հանճարեղ երեխայի մասին է ։ Նա ոչ ոքի պետք չէր և դաստիարակվում էր ինքնուրույն։ Աղջկա մայրը (Ռեա Պառլման) տնային տնտեսուհի է, ով ամբողջ օրը այնքան զբաղված էր հեռուստացույց դիտելով, վիճակախաղերով և այլ «կարևոր» գործերով, որ մոռացել էր իր աղջկա մասին։ Հայրը (Դեննի Դե Վիտո) վաճառում է հին մեքենաներ և մտածում է միայն դրանց մասին։ Եղբայրն անընդհատ նեղացնում է Մաթիլդային ։ Մաթիլդան սկսում է ինքնուրույն զարգանալ։ Նա չորս տարեկանից սկսում է այցելել գրադարան և կարդալ շատ գրքեր, սովորում է պատրաստել, մաքրել իրերը։ Երբ նա դառնում է յոթ տարեկան, ցանկանում է գնալ դպրոց, բայց ծնողները նրան փոքր են համարում։ Ամեն դեպքում հայրը նրան ուղարկում է իր այցելուի դպրոց, ով այդ դպրոցի տնօրենն էր։ Մաթիլդան գալիս է դպրոց, ծանոթանում է երեխաների հետ և հիանում է ուսուցչուհի Հանիի հանճարեղ կարողություններով։ Դեռ մինչև դպրոցն էր Մաթիլդան իր մոտ նկատում ոչ սովորական ընդունակություններ` նա կարողանում էր հայացքով շարժել առարկաները և աչքերի մի շարժումով դրանք շպրտել որոշակի հեռավորության վրա։ Մաթիլդան պետք է առավելագույնս օգտագործեր այդ հնարավորությունները, որպեսզի փրկեր դպրոցը ինքնահավան ու չար տնօրենից, ով չէր սիրում երեխաներին, և երիտասարդ ուսուցչուհուն` Միսս Հանիին վերադարձներ իր հարազատ տունը, որտեղ անցել էր նրա մանկությունը։ Իսկ վերջում Մաթիլդան հրաժարվում է իր ծնողներից և ապրում է Միսս Հանիի հետ։ Միսս Հանին նրա համար այնքան լավն էր, որ նա ցանկանում էր նրան տեսնել իր մայրիկի դերում։
Արտաքին հղումներ
[http://www.dailymail.co.uk/tvshowbiz/article-2353812/Matilda-reunion-Former-child-star-Mara-Wilson-catches-Danny-DeVito-Embeth-Davidtz.html «Մաթիլդա»յի վերամիավորումը. Daily Mail-ի անդրադարձը]
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:1996 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր վրեժի մասին Կատեգորիա:Կալիֆոռնիայում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր վրեժի մասին Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Կալիֆոռնիայում Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի կինոկատակերգություններ
Սելևկիա Պիերիա
Սելևկիա Պիերիա (Σελεύκεια Πιερία), հնագույն քաղաք Սիրիայում։ Կառուցվել է Սելևկոս I Նիկատորի կողմից Օրանտի գետաբերանից 6 կմ հյուսիս։ Սելևկիան «սիրիական տետրապոլիսի» քաղաքներից մեկն էր (այն իր մեջ ներառել է Սիրիական Անտիոքը, Սիրիական Աֆամեան և Լաթակիան)։ Սելևկիան Մեծ Անտիոքի համար հանդիսացել է ռազմական և առևտրական նավահանգիստ, գտնվում էր Օրանտ գետից վերև։ Քաղաքի ավերակները գտնվում են Թուրքիայում՝  Չելվիկ (Çevlik) ծովափնյա ավանի մոտակայքում, Հաթայի մարզի Սամանդաղ քաղաքի մոտակայքում։
Պատմություն
Սելևկիա Պիերիան հիմնադրվել է Մ.թ.ա. 300 թվականին Սելևկոս I Նիկատորի կողմից, Ալքեսանդր Մակեդոնացու գներալներից մեկը, դիադոքոս և Սելևկյան տերություն հիմնադիրը։ Ապպիանոս Ալեքսանդրացին ասել է, որ երբ Սելևկոսը պատրաստվում էր կառուցել քաղաքը, ապա «ամրոպը խորհրդանշել հաջորդել է նրա հիմնադրմանը և դրա համար էլ նա քաղաքը կառուցել է  ամպրոպի աստվածային տեղում։  համապատասխանաբար բնակիչները երկրպագում էին ամպրոպին և երգում են նրա գովքն առ այսօր» ։ Քաղաքը գտնվում է Օրանտի գետաբերանում, Կասիուս լեռից շատ քիչ հեռավորության վրա, կատարում էր Անտիոքի առևտրական և ռազմածովային նավահանգստի գործառույթը։ Դիոդորոս Սիկիլիացին ասում էր, որ առաջին գաղութարարները եղել են Անտիգոնացիներն ու հրեաները։
Մ.թ.ա. 241 թվականին Երրորդ սիրիական պատերազմի(հայտնի է նաև որպես Լաոդիկյան պատերազմ 246-241) խաղաղության դիմաց Սելևկիան Սիրիայի հյուսիսային ափի մի մասի հետ տրվել է Պտղոմեոս III-ին։
Երբ Մ.թ.ա. 86 թվականին Սելևկյան տերությունը նվաճվել է հայկական թագավոր Տիգրան Մեծի կողմից, Սելևկիա Պիերիան միակ քաղաքն էր, որ նրա կողմից չէր նվաճվել։ Հռոմեական զորավար Գնեոս Պոմպեոսը, վերականգնելով Սելևկյան տերությունը, քաղաքն ու Միջագետքի այլ շրջաններ տվել է Անտիոքոս Ա Կոմմագենացուն, բայց դե ֆակտո Սելևկիան մնացել է անկախ։ Քաղաքը դրամ հատելու իրավունք ուներ։
Սելևկիա Պիերիան մյուս Սելևկյաններից տարբերելու համար, անվանել են Սելևկիա ծովի մոտ, քանի որ այն եղել է Սիրիայի գլխավոր նավահանգիստը, որը ստվեր էր գցում նույնիսկ Անտիոք-նա-Իսսեի վրա։ Հենց այստեղից Պողոս առաքյալը Բառնաբասի և Մարկի հետ գնաց իր առաջին միսիոներական ճանապարհորդությանը(Աստվածաշունչ|Գործ․|13:4);
Քաղաքը տուժել է 526 թվականի ուժեղ երկրաշարժից և երբեք չվերականգնվել։ Իսկ երբ Սասանյանները մոտավոր 540 թվականին գրվեցին Սելևկիան, այն արդեն անպաշտպան էր։ Նա որպես նավահանգիստ այդպես էլ չվերականգնվեց, բայց օմայան խալիֆ ալ-Վալիդ իբն Աբդ ալ-Մալիկը (705-715) քաղաքում ամրոց կառուցեց։ Խաչակիրների շրջանում օգտագործվել է որպես Անտիոքի նավահանգիստ և հայտնի է եղել Սուրբ Սիմոն անունով։
Էթիկայի պատմություն
Էթիկայի պատմություն, էթիկայի տեսությունների պատմություն։
Ծագումնաբանություն
Անբարեխղճություն կլինի ժխտել փիլիսոփայական էթիկայի առկայությունը փիլիսոփաների շրջանում մինչև մինչսոկրատեսյան ժամանակաշրջան։ Այն, անկասկած, գոյություն է ունեցել պյութագորասականների` Հերակլիտի և Դեմոկրիտի շրջանում, եթե ոչ ավարտուն համակարգի ձևով, ապա որպես ընդհանրացումների շարք, որոնք տրամաբանորեն կապված են եղել մետաֆիզիկական հայացքներին։ Նրանց կարծիքով, առաջին անգամ բացահայտվել են ընդհանուր էթիկական սկզբունքներ, որոնք դրված են եղել բարոյական տեսությունների հիմքում ավելի ուշ շրջանում։
«Ինչ մահկանացուների մեջ խայտառակությամբ է դրոշմվում, որպես վատաբանություն, Ապա Հոմերոսը Հեսիոդոսի հետ համարձակվում է հասցնել աստվածներին Գողանալ, շնանալ և խաբել միմյանց խորամանկությամբ։» Իրականության մեջ հակամարտությունների և բռնությունների տեղ չկա, բայց գերակշռում են արդարությունն ու ներդաշնակությունը։ Քսենոփոնը նաև արժեզրկում է մարզական քաջությունը գիտելիքների նկատմամբ։ Փիլիսոփա-բանաստեղծի իմաստությունը ոչ պակաս արժեք ունի քան, օլիմպիական հաղթանակը, քանի որ հենց նա ունի ներդրում առասպելաբանության և քաղաքացիական խաղաղության մեջ։
Սոկրատես
Սոկրատեսը պայքարում էր սոփեստների էթիկայի սուբյեկտիվիզմի դեմ։ Թե՛ տեսական գիտելիքների և թե՛ բարոյականության ասպարեզում Սոկրատեսի կարևորությունը կայանում է ոչ այնքան նրա կողմից արտահայտված գաղափարների բովանդակության և համակարգվածության մեջ, այլ այն մեթոդով, որով դրանք մշակվել են։ Այս մեթոդը բաղկացած էր վերելքից` առանձնահատուկից դեպի ընդհանուր։ Սոկրատեսը տիրապետում էր իր զրուցակիցների մեջ համընդհանուր հասկացություններ ձևավորելու արվեստին։ Բարոյականության համար սա նշանակում էր ստեղծել ավելի ընդհանուր բարոյական արժեքներ։ Ի տարբերություն սոփեստների՝ Սոկրատեսն իր ժամանակակիցների մեջ ներշնչում էր անվերապահ բարոյական բարու գոյության համոզմունքը։ Սոկրատեսը բարոյական գործունեությանը նայում էր նպատակահարմարության տեսանկյունից։ Երբ մենք հասնում ենք մեր նպատակներին, ուրեմն ճիշտ ենք գործել։ Դրանից բխում է, որ ճիշտ գործողությունների համար անհրաժեշտ է իմանալ նպատակների և դրանց հասնելու միջոցների միջև կապը։ Բացի այդ, մեր բոլոր գործողությունները բարոյական արժեք ունեն միայն այն ժամանակ, երբ մենք ճիշտ գիտելիք ունենք բարու մասին։ Դրանից բխում է, որ բոլոր բարի գործերը պայմանավորված են «գիտությամբ» կամ «իմաստությամբ», և հակառակը, ով բարի է ըստ Սոկրատեսի, անխուսափելիորեն ձգտում և հասնում է դրան։ Չարությունը կարող է առաջանալ միայն բարու անտեղյակությունից։ Նա համոզված էր, որ գոյություն ունեն արդարության, ազնվության, չափավորության և բարոյական այլ` բոլորի համար ընդհանուր հասկացություններ։ Սոկրատեսն առաջին հույն մտածողն էր, որ բարոյականության, մարդու նկարագրի էության հարցերը համարում էր փիլիսոփայության ուսումնասիրության հիմնական առարկա։ Ճանաչելով բարոյական սկզբունքների գոյությունը՝ Սոկրատեսը, այնուամենայնիվ, չտվեց այդ սկզբունքների հստակ և պարզեցված բովանդակությունը։ Բարոյական բարիքների բոլոր տեսակները, որոնք Սոկրատեսի քննարկման առարկա էին, հիմնականում ձգվում են դեպի երկու վերջնական ատյաններ՝ օգտակարություն և օրենք։ Սոկրատեսի փիլիսոփայությունը չի անցել կենցաղային և քաղաքական հետաքրքրությունների շրջանակներից, ինչը հիմքեր չի տալիս որևէ բան հիմնավորելու համար։ Այս առումով Ցիցերոնը ճիշտ էր ասում, որ Սոկրատեսը փիլիսոփայությունը երկնքից է երկիր բերել։ Այնուամենայնիվ, Սոկրատեսի ռեալիզմը շատ սովորական նշանակություն է ունեցել։ Ի տարբերություն իր նախորդների, որոնք իրենց փիլիսոփայությունը սկսել են աստղագիտական ​​տեսություններից, նա ստանձնել է երկրի գործերը և իր ամբողջ ուշադրությունը սևեռել մարդկային գործունեության և մարդկային հարաբերությունների վրա։ Սխալ կլիներ մտածել, որ նա չի գտել ոչինչ ավելի բարձր և արժեքավոր, քան օգուտը և դրական իրավունքը։
Սոկրատեսի ողջ բարոյականության համար շատ կարևոր է նրա տարանջատումը «գրված օրենքների» կամ պետության օրենքների և «չգրված օրենքների» կամ «աստվածային» օրենքների միջև։ Վերջիններում պետք է տեսնել նրա փիլիսոփայության ծանրության կենտրոնը. դրանք բացատրում են նաև նրա անձնական կյանքը։ Ըստ աստվածային օրենքների՝ Սոկրատեսը նախ և առաջ նշանակում էր բարոյականության այն համընդհանուր պահանջները, որոնք բնորոշ են բոլոր մարդկանց, առանց բացառության, և որի խախտումն անխուսափելիորեն ենթադրում է հատուցում։ Նման օրենքների առկայությունը (ծնողներին հնազանդվելու) Սոկրատեսին համար ցույց է տալիս, որ մի տեսակ ավելի բարձր և համընդհանուր ռացիոնալություն է բնորոշ մարդկային գիտակցությանը, որի հրամաններին անձը բացարձակապես պարտավոր է ենթարկվել։ Ըստ էության, պետության գրավոր օրենքները արտացոլում են այդ անվերապահ աստվածային օրենքները, այդ իսկ պատճառով դրանք պետք է կատարվեն, անկախ նրանից, թե որքան արդար են դրանք։
Այսպիսով, և՛ էմպիրիկ, և՛ պայմանական բնագավառում Սոկրատեսը կարողացավ գտնել անվերապահ ինչ-որ բանի մասին անթույլատրելի ցուցումներ։ Արդյունքում, Սոկրատեսի էթիկան ակնհայտորեն «կրոնական» էր։ Բացի դա նա ոչ միայն հավատում էր Աստծո գոյությանը, այլև գիտակցում էր Աստծո ազդեցությունը բոլոր կենդանի արարածների վրա, ավելին լսում էր իր մեջ Աստծո բանականության ձայնը և հնազանդվում էր դրան անվերապահ վստահությամբ և հանգստությամբ։ Այս գիտակցությունը Սոկրատեսի փիլիսոփայական և միևնույն ժամանակ բարոյական պաթոսի էությունն էր. դա անխուսափելի է դարձնում նաև նրա վեհ մահը։ Սոկրատեսի հիմնավորումները հետագայում զարգացնում են նրա աշակերտները` Պլատոնը՝ ծայրահեղ իդեալիզմի ոգով, Անտիսթենեսը և Արիստիփանեսը` ռեալիզմի ոգով։
Իդեալիստական ուղղություն։ Պլատոն
Պլատոնը ամբողջությամբ ընկալում և մանրամասնում է Սոկրատեսի հիմնական դիրքը գիտելիքի և առաքինության ինքնության վերաբերյալ։ «Բարու» գաղափարի վերաբերյալ Պլատոնի տեսակետներում կարելի է նշել մի քանի անցումային փուլ։ Բարու իրատեսական ըմբռնումը, որը բնորոշ է մեծապես Սոկրատեսին, Պլատոնին խորթ չէր։ Այս առումով հատկապես կտրուկ առանձնանում է «Պրոտագորաս» երկխոսությունը, որտեղ Պլատոնը խոսում է Սոկրատեսի բերանով` ներկայացնելով բարու հեդոնիզմի տեսությունը՝ հիմնվելով հաճույքի հայեցակարգի վրա։ Այս տեսակետը կտրուկ հակասում է Պլատոնի մնացած հայացքներին և նրա փիլիսոփայական ամբողջ ոգուն։ Հին փիլիսոփայության ժամանակաշրջանի պատմաբանների համար Պլատոնի ստեղծագործությունները միշտ մեծ դժվարություններ են առաջացրել։ Ոմանք, ինչպիսիք են Շտինգարտը և Շլայերմախերը, այս կետը բացատրում էին Սոկրատեսի հեգնանքով, որը ծաղրում էր սոփեստներին։ Զելլերը պնդում էր, որ Սոկրատեսն այստեղ հեդոնիկ առաջարկներ էր արտահայտում, չնայած ոչ թե որպես իր իրական համոզմունքներ, այլ միայն հիմնվելով ամբոխի կարծիքի վրա՝ վիճաբանության նպատակով։ Շտրումպելը ողջ պատասխանատվությունը դնում է Սոկրատեսի վրա և Պլատոնին նշանակում միայն պատմաբանի դերը։ Հարցի առավել համարձակ, թեև առավել հակասական լուծումը պատկանում է Վլադիմիր Սոլովյովին։ Նրա կարծիքով՝ «Պրոտագորաս» երկխոսությունը գրել է ոչ թե Պլատոնը, այլ Արիստոտելը` Կիրենիկյան դպրոցի հիմնադիրը։ Ամեն դեպքում, հեդոնիզմը Պլատոնի աշխարհայացքում կարող է ճանաչվել միայն որպես անցումային պահ, որի ուշադրության կենտրոնում է գտնվում բարու իդեալիստական ​​ընկալումը։ Այս հասկացողությունն արդեն կանխորոշված ​​էր Սոկրատեսի ուսմունքներով, առանձնահատուկ հստակությամբ և որոշակիությամբ` հենց իր անձով և մահով։ Սոկրատեսի խոսքերը, որ ավելի լավ է հանդուրժել անարդարությունը դժոխքում, քան կատարել անարդարությունը, խորապես ընկղմվել է Պլատոնի մտքում։ Նա այն մանրամասնորեն քննարկում է երկու երկխոսության մեջ` «Կրիտոն» և «Գորգիա»։ Վերջում նա գալիս է արդարության ճանաչմանը, որպես հոգևոր բարություն, մինչդեռ անարդարությունը ճանաչվում է որպես հիվանդություն, այսինքն՝ չարիք։ Այսպիսով, արդարության հայեցակարգում, նույնականանալով բարու հետ, այս վերջին հայեցակարգը ձեռք է բերում հստակ իդեալիստական ​​իմաստ։
Քանի որ բարու մեջ ճանաչվում է նաև հեդոնիզմի բովանդակությունը, այն վերցնում է հանդերձյալ կյանքի երանելի բնույթը։ Այստեղ արդեն հստակ ուրվագծվում է էթիկայի սկզբունքի անցումը դեպի իդեալիստական աշխարհ։ Ըստ Զելլերի, Պլատոնի ողջ փիլիսոփայությունը էթիկա է։ Այս տեսակետը հատկապես կիրառելի է Պլատոնի «գաղափարների» տեսության համար։ Գաղափարներն այն աշխարհն են, որն անխուսափելիորեն առաջանում էին Պլատոնի մտքում` ավելի բարոյական սկզբունքի, ավելի անխոնջ որոնման մեջ։ Սոկրատեսի մահը հստակ ցույց է տալիս, որ այս աշխարհում ապարդյուն կլիներ փնտրել բարձրագույն ճշմարտություն և բարձրագույն բարիք, բայց ցավոք ճշմարտությունը միշտ դատապարտված է պղծման և զոհաբերության։ Եթե ​​կա բացարձակ գերագույն բարություն, ապա դրա տեղը ոչ թե այստեղ է, այլ գաղափարների աշխարհում։ Գաղափարներն իրերի նախատիպերն են. նրանք թաքցնում են իրերի իրական էությունը, նրանց իրական բարիքն ու գեղեցկությունը։ Անտեսելով զգայականությունը և գաղափարներին հասնելով` մենք միևնույն ժամանակ հասնում ենք ճշմարտության, այլ ոչ թե ուրվական բարիքի և գեղեցկության իմացության։ Եվ այստեղ, գաղափարախոսության հիման վրա, գիտելիքը բարուն հասնելու միջոց է։ Փիլիսոփայական «էրոսն» այն համընդհանուր առաքինությունն է, որը միաժամանակ տանում է դեպի ճշմարիտ գիտելիք, իսկական բարիք և անսահման երանություն։ Մարդու հոգին կապվում է գաղափարների աշխարհի հետ։ Նույն կապի մեջ պետք է տեսնել նրա հնարավոր վերադարձը այս աշխարհ։ Հոգեբանորեն Պլատոնն այս կապը հասկանում է հիշողության գաղափարի և հոգու երեք մասերի վարդապետության մեջ։ Գերիշխող «խելացի» մասը ուղղվում է գաղափարների աշխարհին։ Նա հակառակ է իր «զգայական-շահեկան» ձգտումներին, որոնք ուղղվում են զգայական գոյությանը։ Նրանց միջև միջանկյալ դիրքը գրավում է երրորդ մասը՝ ավելի ազնիվ, քան վերջինը, բայց նաև զգայական բնույթը, որը ունակ է հենվելու հակառակ կողմերի վրա։ Հոգու այս բաժանումը հիմք է հանդիսանում Պլատոնի ավելի առաքինի վարդապետության առաքինության համար։ Յուրաքանչյուր մասը համապատասխանում է հատուկ առաքինությանը. բանականություն` «իմաստություն», զգայականություն` «քաջություն», ցանկություն` «ինքնատիրապետում»։ Այս բոլոր մասերի օրինական կամ արդարացի մասնակցությունը հոգու կյանքում կազմում է չորրորդ և հիմնական առաքինությունը։
Առաքինությունների այս տեսությունը, որում իր օրինական մասնակցությունն ունի ցանկությունը, պետք է դիտարկել որպես զիջում մարդկային անկատարությանը, որը բացատրվում է նրանով, որ այս ուսմունքը զարգացնելիս Պլատոնը փաստորեն հաշվի է առել իր սոցիալական տեսության հիմնավորումը։ Պետությունը, ինչպես և հոգին, բաղկացած է երեք դասերից՝ արհեստավորներ, մարտիկներ և տիրակալներ։ Արհեստավորները պատկանում են ավելի ցածր զգայունության ոլորտին, այսինքն՝ արդյունաբերության բոլոր տեսակներին։ Մարտիկը պետք է իր էներգիան ուղղորդի՝ համարձակորեն հետ մղելու արտաքին թշնամիներին և օրենքներ կիրառել։ Իշխանների դերը պատկանում է պետության լավագույն և իմաստուն մարդկանց։ Նրանց գործառույթը պետության կյանքն ուղղելն է, օրենսդրություն ստեղծելն ու հասարակության զարգացումը ուղղել դեպի բարձրագույն, իդեալական բարիք։ Քաղաքականության մեջ Պլատոնը հետապնդում է ամենախիստ արիստոկրատիան և ունիվերսալիզմը։ Հասարակական կյանքի բոլոր կարևորագույն գործառույթները կախված են իշխողներից, ովքեր, ինչպես իմաստունները և խելացի մարդիկ, կարող են տալ սոցիալական կյանքի ճիշտ ուղղությունը։ Բոլոր անհատական ​​ձգտումները պետք է համահունչ լինեն ընդհանուրի բարիքին։ Ամուսնությունների կազմակերպումը, որոնցից հիմնականում կախված է ապագա սերնդի որակը, չի կարող թողնվել անհատների կամայականությունների վրա, բայց պետք է կարգավորվի կառավարիչների կողմից։ Նման պետության մեջ մասնավոր սեփականությունը պատկանում է միայն ցածր դասին։ Այն պետությունը, որում պետք է խորտակվի անհատականը, ինքնանպատակ չէ, այլ միայն բարձրագույնին հասնելու միջոց է՝ կյանքի կոչելու «Բարին»։ Բարին գաղափարների աշխարհում ամենաբարձր սկզբունքն է։ Դա մնացած բոլոր գաղափարների հիմնական աղբյուրն է, և դրա միջոցով է, որ ամեն ինչ գոյություն ունի։ Այն նաև բոլորի էության վերջնական նպատակն է։ Դա արեգակն է, որը կյանք է տալիս ամեն ինչին։ Բարությունն ու Աստված համարժեք հասկացություններ են։ Աստծո հասկացության մեջ Պլատոնի էթիկան ստանում է իր վերջնական ավարտը։ Ընդհանուր առմամբ, Աստծո գաղափարը թե՛ հեթանոսական և թե՛ նոր քրիստոնեական էթիկայի ամենատարածված և բացարձակ բարոյական սկզբունքն է։
Առանց չափազանցության կարելի է ասել, որ Պլատոնի փիլիսոփայությունը, իրական և առանձնահատուկ սկզբունքներից վեր բարձրանալով դեպի ամենաընդհանուր իդեալը, ծառայում է որպես պատմական նախաբան` էթիկայի ողջ հետագա զարգացման համար։
Ռեալիստական ուղղություն
Սոկրատեսի փիլիսոփայության հիման վրա առաջանում է էթիկայի իրատեսական ուղղություն, որը կարելի է բաժանել երկու հիմնական ուղղության.
Չնայած հիմնական սկզբունքի ինքնությանը` հաճույքը լինի դրական թե բացասական, այդ երկու ուղղությունները, էթիկայի այլ սկզբունքների հետ համեմատած, զգալիորեն տարբեր են։
Դրական էվդեմոնիզմը ներկայացնում են հեդոնիստական դպրոցը (Հեդոնիզմ) և Էպիկուրը։
Կիրենեյան դպրոց
Արիստիփանեսը՝ Կիրենեյան դպրոցի հիմնադիրը, հաճույք դարձրեց որպես վերջնական նպատակ՝ անկախ դրա առանձնահատուկ որակից։ Հաճույքի ամենաարժեքավոր կողմը նա համարում էր դրա ինտենսիվությունը, հետևաբար՝ մարմնի հաճույքների գերադասումը առավել հզոր էր։ Ներկայի հաճույքը գնահատվում էր ավելի բարձր, որը գտնվում էր սխալ ճակատագրի ձեռքում։
Արիստիփանեսի հետևորդներից մեկը` Հեգեսիան, հեդոնիզմը վերածում էր ծայրահեղ հոռետեսության (պեսիմիզմ)։ Նա գտնում էր, որ կյանքը անխուսափելիորեն ավելի շատ տառապանքներ է տալիս, քան հաճույք, նա եկել է այն եզրակացության, որ մահը ամենավատ տրամաբանական եզրակացությունն է ճիշտ արվածից. հեդոնիկ հաշվարկ։ Հեգեսիայի տեսությունից հետո եղել են բազմաթիվ ինքնասպանություններ իր ժամանակակիցների շրջանում, և նրան տրվել է մռայլ մականուն՝ «մահվան ոգեշնչող» (πεισιθάνατος): Այս պատմական դրվագը երբեմն դիտվում է որպես հեդոնիզմի ներքին անհամապատասխանության ապացույց, որը բնական էվոլյուցիայի միջոցով բերում է կյանքի ժխտման։ Սա հազիվ թե ճշմարիտ լինի։ Հեդոնիզմն ինքնին լրիվ օտար է հոռետեսության համար. հակառակ դեպքում, նրանց կապը կազդի այս միտման յուրաքանչյուր առանձին ներկայացուցիչի վրա։ Հեգեսիայի հոռետեսությունը, բնականաբար, բացատրվում է հոգեբանորեն. նրան չեն տրվել կյանքի հաճույքները, մինչդեռ ճարպիկ և ուրախ Արիստոփանեսը գիտեր, թե ինչպես օգտագործել դրանք։ Այս փաստը բավարար է, որպեսզի մերժենք հաճույքը՝ որպես համընդհանուր սկզբունք, որը հարմար է բոլորի համար, բայց հեդոնիկներն անգամ չէին հավակնում նման համընդհանուրությանը, քանի որ նրանք իրենց սկզբունքը դնում էին ոչ թե ընդհանուր, այլ անձնական հաճույք մեջ:։
Էպիկուրյան դպրոց
Էպիկուրականների և հեդոնիկների միջև տարբերությունը կայանում է միայն հիմնական սկզբունքի առավել մանրամասն մշակման և զարգացման մեջ։ Էպիկուրականները հաշվի են առել հաճույքի պատճառները, դրա տևողությունը, հետագա տառապանքի հնարավորությունը։ Արդյունքում նրանք զարգացնում են էվդեմոնիզմի ավելի զգուշավոր և մեղմ ձևը։ Էպիկուրականների իդեալը երջանիկ արդարության հատուկ տեսակ է (ataraxia, հունական άταραξία), որն ունի ոչ միայն տառապանքի բացակայության բացասական արժեք, այլև լիակատար բավարարվածության դրական իմաստ։
Նրանք իրենց աստվածների ժամանցը ներկայացնում էին ճշգրիտ պարապության տեսքով։ Ի տարբերություն հեդրոնիզմի՝ էպիկուրականների տեսակետները ավելի ազնիվ էին, ակնհայտորեն երևում է նրանց մարմնի հաճույքների գերադասելիությունը հոգևոր հաճույքներից։
Բացասական էվդեմոնիզմ
Բացասական էդեմոնիզմն ունի կինիկների և մասամբ ստոիկների ներկայացուցիչներ։ Ի տարբերություն նախորդ երկու ուսմունքների՝ ստոիցիզմը կարելի է անվանել բարելավված կինիզմ։ Կինիկների հիմնական սկզբունքը բացարձակ ազատությունն է, որը տառապանք չի բերում։ Կինիկները, որոնք ավելի շատ պրակտիկայի մարդիկ էին, քան տեսական, իրականացնում էին այս սկզբունքը միակողմանիորեն՝ իրենց արհամարհանքի ողջ ուժն ուղղելով արտաքին նյութական իրավիճակին և մշակույթի բոլոր պահանջներին բացահայտորեն հակառակվելով՝ որոշակի հաճույք պատճառելով։ Դրանով իսկ առավել բնական է բացատրել այն, որ անտեղի են այն ծայրահեղությունները, որոնցում հայտնվել են իրենց կյանքում։
Ստոիցիզմ
Ստոիկյան ապատիան իրեն ավելի հավասարաչափ ու հանգիստ էր դրսևորում։ Այնուամենայնիվ, ոչ միայն հիմնական սկզբունքի գործնական կիրառման մեջ պետք է տեսնել տարբերությունը կինիկյան և ստոյիկյան դպրոցների միջև, այլև հիմնականում վերջիններիս տեսական տեսակետներում, որոնք տեղ են տալիս հստակ համընդհանուր տենդենցին։ Այս միտումը արտահայտվում է համաշխարհային իրավունքի հայեցակարգում՝ էության համընդհանուր նորմերի գոյության ճանաչման մեջ։ Ստոիկյան իմաստունի պարտականությունն է այդ նորմերի ըմբռնումն ու իրականացումը։ Այս նորմերը, ըստ ստոիկների, հիմնականում նատուրալիստական ​​և քաղաքական նշանակություն ունեին։ Ստոիցիզմը կոտրվում է էվդեմոնիստական ուսմունքի ​​տեսանկյունից և հիմք է տալիս բարոյականության օբյեկտիվ հիմնավորման համար։ Հենց այս հողի վրա էր, որ ստոիցիզմը վերածվեց բարդ բարոյական համակարգի, որն ուներ շատ մեծ պատմական նշանակություն։
Էկլեկտիկական փիլիսոփայական ուսմունքները, որոնք լայն տարածում գտան մ.թ.ա. 2-րդ դարում։ Ստոիցիզմը տեղափոխվում է Հռոմ և այնտեղ ծառայում որպես պետական ​​օրենսդրության հիմք։ Ստոիկյան գաղափարը, կանգնած լինելով բոլոր ազգային և անհատական ​​տարբերություններից վեր, դառնում է հռոմեական օրենքի հիմքը։ Ելնելով էվդեմոնիստական սկզբունքից՝ էպիկուրիզմը և ստոիցիզմը շատ տարբեր ազդեցություն ունեցան հանրային բարոյականության և տրամադրության վրա։ Էպիկուրականները զրկված էին մարդկային կամքի վրա կարգապահական ազդեցություն ունենալուց, որին, անկասկած, տիրապետում էին ստոիկները։ Հիմնադրվելով բավականին նշանակալից բարոյական բարձրության վրա՝ էպիկուրիզմը դեռևս ուներ իր առջև ցած ուղղորդված ինքնաթիռ, որի երկայնքով, կյանքի առավելությունների ռացիոնալ օգտագործման դրոշի ներքո, մարդու բնության ստորին բնազդները անդիմադրելիորեն գրավում էին նրան։ Դրա անկումը առավել ցայտուն էր հռոմեական հողում։ Բայց նույնիսկ իր լավագույն դրսևորումներով էպիկուրականությունը չի անցնում անձնական հոգևոր նվաճումները։ Հասարակական կյանքում էպիկուրականները առաջնորդվում էին «ապրի՛ր աննկատ» կարգախոսով (λάθη βιώσας)՝ այսպիսով բարձրացնելով եսասիրական մեկուսացումը և անտարբերությունը հանրային շահերի նկատմամբ՝ որպես սկզբունք։ Վինդելբանդը միանգամայն ճիշտ է նշում, որ այս էգոիստական որոշումը հեռացումն է դեպի մասնավոր կյանք և էպիկուրիզմը վերածում է « համաշխարհային հռոմեական միապետության ռեալիստական փիլիսոփայության»։ Նրա ասկետիկ կերպարը ուներ բարոյական և կրթական արժեք և պատրաստ էր ավելի բարձր էթիկական ստանդարտների ընկալման, որը պահանջում էր անձնական ինքնահաստատում` իդեալների իրագործման համար։ Բոլոր անձնական կարիքներից և նկրտումներից ազատված ստոիկյան իմաստունի համար բացվում են բարոյական շատ ավելի լայն հորիզոններ։ Ստոիցիզմը իր սկզբունքների բուն իմաստով աճման միտում ուներ։ Եվ այն բարձրությունը, որը նա հասել է իր զարգացման ընթացքում, գտնվել է նույն հռոմեական հողի վրա։ Եթե ​​հույն ստոիկները, իրենց փակ անհանդուրժողականության համար, կոչվում էին Փարիսեցիներ, ապա հռոմեական ստոիկները, ի դեմս Էպիկուրի, Սենեկայի և Մարկոս Ավրելիոսի մինչև մարդկային համընդհանուր եղբայրության հստակ ընկալումը, որոնք կազմում են մեկ աստվածային ամբողջության տարրեր, նախքան իրենց հարևանի հանդեպ սեր քարոզելը, հեթանոսության շրջանում քրիստոնյաներ էին կոչվում։ Այնուամենայնիվ, թե որքանով են ստոիկյան էթիկայի քրիստոնեական բարոյականության այս սկզբունքները դարձել անպիտան, ցույց է տալիս Մարկոս Ավրելիոսի վերաբերմունքը քրիստոնյաների նկատմամբ, որոնցում նա չի ճանաչել իր «եղբայրներին»։
Արիստոտել
Եթե ​​Պլատոնի մոտ ենթադրվում էր, որ էթիկան կապված է ուտոլոգիայի և էպիստեմոլոգիայի հետ, ապա Արիստոտելի մոտ այն ​​ձեռք է բերում անկախություն։ Արիստոտելի էթիկայի տեսությունը բացահայտվում է նրա երկու աշխատություններում ՝ «Նիկոմաչեական էթիկա» և «Եվդեմիական էթիկա»։ Որոշ հետազոտողներ «Մեծ էթիկա»ն նույնպես վերագրում են Արիստոտելի գրչին։
Ի դեմս Արիստոտելի՝ Հունաստանի հասարակական բարոյական գիտակցությունը ուներ իր առավել բնորոշ ներկայացուցիչն ու համակարգվածությունը։ Ճանաչելով ծայրահեղությունների միջև ընկած հատվածի ընտրությունը գործնական բարոյականության մեթոդով՝ Արիստոտելը լիովին իրականացրեց այս կանոնը՝ իր տեսական էթիկայի կառուցման մեջ։ Բարեբախտաբար, որպես զուտ իդեալական տրանսցենդենտալ նպատակ, այն խորթ էր էմպիրիկ մտածելակերպին։ Մյուս կողմից, հաճույքը, զուրկ էր որևէ գաղափարական բովանդակությունից, չափազանց հիմնարար էր և անխոհեմ նրա ռացիոնալիստական ​​աշխարհայացքի համար։ Արիստոտելի կողմից ընտրված  էթիկայի սկզբունքը` «երանությունն» էր` Պլատոնի բարոյական իդեալիզմի և էվդեմոնիզմի հստակության միջև եղած ոսկե միջինը։
Երանության բուն էությունը, ըստ Արիստոտելի, ոչ թե ինչ-որ անշարժ հոգևոր բովանդակություն է, այլ բանականության գործունեությունը, քանի որ միտքը պարունակում է զուտ գաղափարական բարոյական բովանդակություն բացահայտելու հնարավորություն։ Այն ունի ամենաբարձր առաքինությունները, որոնք կոչվում են «դիանոտիկ»։ Բայց այդ առաքինությունները բավարար չեն բարոյական վարքի համար։ Անհրաժեշտ է, որ մարդը ենթարկի իր բոլոր այլ ձգտումները բանականության թելադրանքին։ Այս ներկայացումը, որը կախված է կամավոր գործունեությունից, ըստ Արիստոտելի՝ էթիկայի առաքինություններ է պարունակում։ Էթիկայի առաքինությունների հայեցակարգում Արիստոտելը ներկայացնում է շատ էական լրացումներ իր նախորդների ծայրահեղ էթիկայի մեջ։