cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Երկմետաղյա դրամներ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դրամագիտություն Կատեգորիա:Մետաղադրամ Կատեգորիա:Երկմետաղյա դրամներ
Տեսակային բազմազանություն
Կենսաբազմազանության յուրաքանչյուր մակարդակում՝ տեսակային, գենետիկական և էկոհամակարգային կենսաբազմազանություն, մասնագետները ուսումնասիրում են այն մեխանիզմները, որոնք փոփոխում կամ էլ պահպանում են բազմազանությունը։ Տեսակային բազմազանությունը ընդգրկում է Երկրի վրա ապրող բոլոր տեսակներին։ Գոյություն ունեն տեսակի 2 հիմնական սահմանումներ՝
1) տեսակը իրենից ներկայացնում է առանձնյակների մի որոշակի խումբ, որը այս կամ այն մորֆոլոգիական, ֆիզիոլոգիական և կենսաքիմիական հատկանիշներով տարբերվում է այլ խմբերից։ Սա մորֆոլոգիական սահմանումն է։ Այժմ 2 մորֆոլոգիապես իրար նման օրգանիզմներին (օրինակ՝ բակտերիաներին) տարբերելու համար գնալով ավելի հաճախ են սկսել օգտագործել ԴՆԹ-ի հաջորդականությունների տարբերությունը և այլ մոլեկուլային մարկերներ։
2) առանձնյակների այն խումբն է, որտեղ առանձնյակները ազատ խաչասերվում են իրար հետ, սակայն չեն խաչասերվում այլ խմբերի առանձնյակների հետ։ Սա տեսակի կենսաբանական սահմանումն է։
Մորֆոլոգիական սահմանումը հիմնականում օգտագործվում է դասակարգման ժամանակ, իսկ կենսաբանական սահմանումը հիմնականում օգտագործվում է էվոլյուցիոն կենսաբանության մեջ, քանի որ հիմնված է գենետիկական ավելի ճշմարիտ չափումների վրա, քան թե ոչ հաստատուն մորֆոլոգիական չափանիշների վրա։ Սակայն միայն կենսաբանական սահմանումով տեսակներին տարբերելը և նկարագրելը շատ դժվար է, քանի որ ոչ միշտ է հայտնի նրանց խաչասերման տվյալները, ուստի երբեմն տեսակներին նկարագրում են ըստ մորֆոլոգիայի, որը երբեմն սխալ է լինում։ Այս պատճառով տեսակներին անհետացումից փրկելու մարդկանց ջանքերի էֆեկտիվությունը նվազում է, բացի դրանից սա է նաև պատճառը, որ գիտնականները նկարագրել են Երկրի վրա ապրող տեսակների միայն 10-30%-ը և շատերը կարող են անհետանալ, մինչև նրանց կհասցնեն նկարագրել։
Կատեգորիա:Էկոլոգիա
Օլդ (գյուղ)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հունգարիայի բնակավայրեր
Բեսարաբկա (գյուղ, Ռոմնիի շրջան)
Բեսարաբկա (Бессарабка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ռոմնիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բեսարաբկա գյուղում բնակվում էր 155 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ռոմնիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Նիժնեե Օլգովո
Նիժնեե Օլգովո (Нижнее Ольгово), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վելիժսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 16 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վելիժսկի շրջանի բնակավայրեր
Կուրովկա (գյուղ, Գորոդոկի շրջան)
Կուրովկա (Курівка), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Գորոդոկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կուրովկա գյուղում բնակվում էր 316 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1179 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 268,02 մարդ/կմ²։
Իր սիրելի Մըխիթարին…
«Իր սիրելի Մըխիթարին…», Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից, որը գրվել է 1904 թվականի փետրվարի 18-ին։
Պատմություն
Բանաստեղծությունը նվիրված է ինժեներ-տեխնոլոգ Մխիթար Տեր-Անդրեասյանին։
Այս ընծայականը բանաստեղծը գրել է Թումանյանի ընտանիքի արխիվի անձնական գրքերի 451-րդ ֆոնդում պահվող, 1903 թվականին լույս տեսած «Բանաստեղծություններ» ժողովածուում՝ մի ինքնագիր օրինակի անվանաթերթի հաջորդ էջում։
Ստեղծագործությունը առաջին անգամ հրատարակել է Ջ. Ավետյանը՝ 1978 թվականին լույս տեսած «Գարուն» ամսագրի 8-րդ համարի 79-րդ էջում։
Թումանյանի երկերի ժողովածուի առաջին հատորում տպագրվել է ինքնագրից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բանաստեղծություններ
Լեյք շրջան (Ինդիանա)
Լեյք շրջան (Lake County), ԱՄՆ Ինդիանա նահանգի 92 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 984 կմ² է, բնակչությունը՝ 496.004 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Քրաուն Փոյնտ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1837 թ.։
Կատեգորիա:Ինդիանայի շրջաններ
Կակատին
Կակատին, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Պատուհան
Պատուհան, բացվածք է պատի, մեքենայի, տանիքի մեջ, որը բացված վիճակում թողում է օդի, ձայնի մուտքը։ Առաջին պատուհանները եղել են պատի մեջ ծակվածներ, հետագայում այդ ծակերը փակվել են շորերով կամ տախտակներով։ Հռոմեացիներն առաջինն էին, որ սկսեցին ապակիներ օգտագործել պատուհանների համար (1-ին դարում)։ 19-րդ դարում Անգլիան սկսեց արդատրել որակյալ պատուհաններ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ճարտարապետական ​​տարրեր Կատեգորիա:Շինարարական տարրեր և կառուցվածքներ
Էմմա Ծատուրյան
Էմմա Աղաբեկի Ծատուրյան, հայ խմբավար, մանկավարժ, ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1967)։
Կենսագրություն
1951 թվականին ավարտել է Երևանի պետական կոնսերվատորիան, 1982 թվականից՝ պրոֆեսոր։ 1949-1959 թվականներին եղել է Հայաստանի պետական երգչախմբի դիրիժոր-խմբավար։ 1958-1982 թվականներին դասավանդել է ՀՊՄԻ-ում։ Հայաստանի երգչախմբի ընկերության հիմնադիրներից է։ 1968 թվականից՝ Արամ Տեր-Հովհաննիսյանի անվան երգչախմբի գեղարվեստական ղեկավար, 1975-1987 թվականներին՝ նախագահ։ 1987 թվականից՝ Հայաստանի երաժշտական ընկերության նախագահ։ 1977-1987 թվականներին, 1990-1991 թվականներին եղել է հայկական ժողովրդական երգի-պարի համույթի գեղարվեստական ղեկավար ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ խմբավարներ Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ Կատեգորիա:ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:Հայ երաժիշտներ
Samsung Galaxy S10e/S10/S10Plus
Samsung Galaxy S10e (G970), Samsung Galaxy S10 (G973) և Samsung Galaxy S10+ (G975), Samsung Electronics ընկերության Galaxy S դասի տասներորդ սերնդի սմարթֆոն։ Ներկայացվել է 2019 թվականի փետրվարի 20-ին։
Բոլոր երեք տարբերակներն էլ պատրաստված են էկրանի նոր տեխնոլոգիայով, որը կոչվում է Infinity-O։ Այժմ ցուցադրող մասը զբաղեցնում է գրեթե ամբողջ էկրանը, իսկ առջևի տեսախցիկը տեղադրված է հենց էկրանի մեջ։ Երեք տարբերակներում էլ տեսախցիկները բարելավվել են, S10+-ի երկրորդ տեսախցիկը նախատեսված է հետին ֆոնի կարգավորման՝ live focus կոչվող ռեժիմի համար։ S10 և S10+ տարբերակներում մատնահետքի սկաները դարձել է ուլտրաձայնային և տեղադրված է անմիջապես էկրանի տակ իսկ S10e տարբերակում մատնահետքի սկաները համակցված է սնուցման կոճակի հետ։
Տեխնիկական տվյալներ
Առջևից երեքն էլ ունեն գրեթե նույն տեսքը, ինչ իրենց նախորդը՝ S9/S9+-ը, տարբերությունը ցուցադրող հատվածի ընդլայնումն է և «Infinity-O»-ի օգտագործումը տեսախցիկների էկրանի մեջ լինելու հետ համատեղ ։ Galaxy S սերիայի բոլոր նոր սմարթֆոնները ստացել են նոր՝ Dynamic AMOLED տեխնոլոգիան, S10е 2280x1080 պիքսել, S10 և S10+ 3040x1440 պիքսել թույլտվությամբ ։ S10e-ի վրա օգտագործված է Gorilla Glass 5 դասի ապակին, իսկ S10-ի և S10+ -ի վրա Gorilla Glass 6 դասի ապակի։
ԱՄՆ-ում, Կանադայում, Չինաստանում, Ճապոնիայում և Լատինական Ամերիկայում սմարթֆոնները վաճառվում են Qualcomm Snapdragon պրոցեսորով, իսկ մնացած բոլոր երկրների համար նախատեսված է Exynos պրոցեսորով աշխատող տարբերակը։
Կատարվել է բարեփոխում հետին տեսախցիկների մեջ, S10e մոդելում դրանք երկուսն են իսկ մյուս երկու տարբերակում երեքը։ Էկրանից հեռացվել է կապույտ գույնը 42%-ով, որի միջոցով նաև բարելավվել է պատկերը։ Սմարթֆոնները կարող են նկարահանել 4K վիդեո և՛ հետին և՛ առջևի տեսախցիկներով։
Աշխատում են Android օպերացիոն համակարգի 9.0 Pie տարբերակով, մշակվել է նոր ինտերֆեյս Գուգլի հետ համտեղ, որը կոչվում է՝ One UI։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սամսունգ Կատեգորիա:Սմարթֆոններ Կատեգորիա:Անդրոիդ
451 աստիճան ըստ Ֆարենհայթի
«Ֆարենհայթ 451» կամ «451° ըստ Ֆարենհայթի» (Fahrenheit 451), ամերիկացի գրող Ռեյ Բրեդբերիի ֆանտաստիկ վեպ։ Հրատարակված է 1953 թվականին ։ Համարվում է Բրեդբերիի ամենահայտնի ստեղծագործությունը ։
Ստեղծումը և հրատարակումը
Վեպի գաղափարը հիմնված է Բրեդբերիի «Bright Phoenix» (1947) պատմվածքի վրա ։ Բրեդբերին, չունենալով իր սեփական գրասենյակը, գրել է վեպի ձեռագիրը հանրային գրադարանում վարձակալած գրամեքենայով, որի համար վճարում էր ժամում 9.8 ցենտ ։ Առաջին անգամ «Ֆարենհայթի» կրճատված տարբերակը (մոտ 25000 բառ) հրատարակվեց Galaxy Science Fiction ամսագրում 1951 թվականին «Հրշեջը» անվան տակ։ Վեպի լրիվ տարբերակը (երկու անգամ ավելի երկար քան «Հրշեջը») հրատարակեց Ballantine Books հրատարակչությունը 1953 թ.-ին ։ Հաջորդ տարվա մարտին, ապրիլին ու մայիսին հրատարակվել է մաս-մաս Փլեյբոյ ամսագրում ։
Բացի «Հրշեջը» պատմվածքից, վեպի շարադրման համար հիմք է հանդիսացել նաև «Հետիոտնը» ստեղծագործությունը։
Ballantine Books հրատարակչությունը վեպը գրաքննության ենթարկեց։ 1967 թվականին գրքի կրճատված տարբերակը հրատարակվում էր միջնակարգ դպրոցների համար։ Այս տարբերակում ջնջվել էին, որոշ հայհոյանքներ («hell», «damn» գրողը, գրողը տանի) հեռացվել էին աբորտների հիշատակումը, ինչպես նաև փոփոխվել էին մոտ 75 հատվածներ ։ Այդ փոփոխություններն աննկատ էին մնացել, քանի որ պատանի ընթերցողները չէին տեսել վեպի բնօրինակը։ 1973 թվականին հրատարակչությունը որոշեց վաճառել միայն կրճատված տարբերակը, այն հրատարակվում էր մինչև 1979 թվականը։ Միայն այդ ժամանակ Բրեդբերին իմացավ, որ իր գիրքը կրճատված է վաճառվում, և նա պահանջեց հրատարակչությունից լրիվ տարբերակը հրատարակել ։ Հրատարակչությունը կատարեց գրողի պահանջը 1980 թվականին։
Սյուժե
Մոտ ապագայում աշխարհում հաստատվում է տոտալիտար ռեժիմ, որն արգելում է բոլոր գրքերը սպառողական մտածելակերպը ամրացնելու նպատակով։ Արգելված գրքերը ենթակա են այրման։ Այդ աշխատանքով զբաղվում են հրշեջները՝ մտնելով խախտողների տուն և այնտեղ այրելով ամեն ինչ ։
Գրքի գլխավոր հերոսը՝ հրշեջ Գայ Մոնթագը, համոզված է, որ օգուտ է բերում մարդկությանը, սակայն մի օր աշխատանքից տուն վերադառնալիս նա հանդիպում է Քլարիս Մըքլելըն անունով աղջկա, որի հետ զրույցները մի քանի այլ գործոնների հետ միասին ստիպում են Գային վերանայել իր կարծիքը հասարակության մասին։ Շուտով նա ինքն է սկսում գրքեր կարդալ և դառնում է օրենքից դուրս։
Վեպի հիմնախնդիրները
Շատերի կարծիքով վեպը քննադատում է ընդհանուր գրաքննությունը, սակայն ինքը Բրեդբերին հերքում էր դա. հարցազրույցներում նա ասում էր, որ «Ֆարենհայթը» պատմություն է նրա մասին, թե ինչպես է հեռուստատեսությունը անհետաքրքիր դարձնում գրքի ընթերցանությունը ։ Գրողը լուրջ մտահոգություն ուներ այս հարցի հետ կապված։ Հեռուստատեսության մասին նա ասում էր, որ այն «տալիս է ձեզ Նապոլեոնի տարեթվերը, բայց չի ասում, թե ով է նա եղել» ։ Բրեդբերին համարում էր, որ հեռուստատեսությունը չափազանց շատ ավելորդ ինֆորմացիա է տալիս մարդուն։ 1951 թվականին Ռիչարդ Մեթսոնին ուղղված նամակում հեղինակը գրում է նաև ռադիոյի վնասի մասին. այն դարձնում է մարդկանց «արագորեն կարդացող», ինչը նրանց համար գրեթե անհնար է դարձնում պարզապես նստելը և խորասուզվելը գրքի մեջ ։
Նրանում, որ հեռուստատեսությունը ճնշեց գրականությանը, Բրեդբերին մեղադրում է ոչ թե կառավարությանը, այլ ժողովրդին։ Ըստ վեպի՝ գրքերի արգելմանը հանգեցնում են քաղաքական կոռեկտությունը և հասարակության բազմազանությունը ։ Այնուամենայնիվ Բրեդբերին հայտնի դարձավ, որովհետև նրա ստեղծագործությունները հաղորդվում էին հեռուստատեսությամբ։ Նրանք, ովքեր համաձայն չէին գրողի դիրքորոշման հետ, որպես օրինակ բերում էին Սթիվեն Քինգին, ով մեծ հաջողության հասավ հեռուստատեսությունում ։
Կա նաև կարծիք, որ վեպն արտածում է այն ժամանակաշրջանը, որում ստեղծվել է ։ Սկսվում էր Սառը պատերազմը, ԽՍՀՄ-ում տիրում էր ստալինյան ռեժիմը, իսկ ԱՄՆ-ում ծագում էր Մաքքարթիզմը։
Քննադատների գնահատականը
«Ֆարենհայթը» քննադատների կողմից գովասանքների արժանացավ, ինչը հազվադեպ էր լինում 50-ականների գիտաֆանտաստիկ վեպերի հետ ։ Գրականագետ Քևին Հոսկինսոնն իր «The Martian Chronicles and Fahrenheit 451։ Ray Bradbury's Cold War Novels» աշխատությունում ցույց տվեց, որ վեպը նկարագրում է ամերիկյան հասարակության խնդրիրները Սառը պատերազմի ժամանակ։ Ռաֆիք Մաքգիվերոնը, որը վեպի մասին երկու աշխատություն է գրել, ասաց, որ Բրեդբերին ուզում է հասկանալ սոցիալական անկման պատճառները և ցույց է տալիս զանգվածային մշակույթի վնասը ։ Վեպի մեջ զանգվածային մշակույթի քննադատություն տեսավ նաև Դիանա Վուդը։ Նա իր «Bradbury and Atwood» գրքում համեմատեց «Ֆարենհայթը» բնագիր=Մարգարետ Էթվուդի «The Handmaid's Tale» (1985) վեպի հետ՝ նշելով, որ երկու գիրքն էլ նկարագրում են մի աշխարհ, ուր իշխում է զանգվածային մշակույթը և գիրք կարդալը հերոսություն։է ։
Հայերեն լեզվով
Վեպը հայերեն է թարգմանել Լևոն Անանյանը։ Հայերեն թարգմանությունը մի քանի պատմվածքի հետ հրատարակվել է 1986 թվականին Խորհրդային գրող (Երևան) հրատարակչությամբ «Գիտական ֆանտաստիկայի գրադարան» գրքաշարում (213 էջ) ։
Մեկնաբանություններ
<references group="Մեկ."/>
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան վեպեր Կատեգորիա:Հակաուտոպիական վեպեր Կատեգորիա:1953 վեպեր Կատեգորիա:Ռեյ Բրեդբերիի ստեղծագործություններ Կատեգորիա:Անգլերեն վեպեր Կատեգորիա:Էկրանավորված ամերիկյան վեպեր Կատեգորիա:Հեռուստաշոուների հիմք ծառայած վեպեր
Դրուժկի (գյուղ, Ալնաշսկի շրջան)
Բնակչությունը 2008 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Ուդմուրթական հանրապետության Ալնաշսկի շրջանի բնակավայրեր
Լա-Պորտ շրջան (Ինդիանա)
Լա-Պորտ շրջան (LaPorte County), ԱՄՆ Ինդիանա նահանգի 92 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.588 կմ² է, բնակչությունը՝ 266.931 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Լա-Փորտ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1832 թ.։
Կատեգորիա:Ինդիանայի շրջաններ
Sun Goes Down (երգ, Ռոբին Շուլց)
Sun Goes Dow, գերմանացի DJ և պրոդյուսեր Ռոբին Շուլցի երգը։ Երգը ձայնագրվել է բրիտանացի երգիչ Ժասմին Թոմփսոնի մասնակցությամբ։ Երգը թողարկվել է Գերմանիայում 2014 թվականի հոկտեմբերի 24-ին։ Գերմանիայի երաժշտական հիթ-շքերթում այն զբաղեցրել է երկրորդ տեղը։
Երգում օգտագործվում է դաշնամուր, սաքսոֆոն, Ռոբին Շուլցի և Թոմփսոնի վոկալի ձայնակցությամբ։
Երաժշտական տեսահոլովակ
Տեսանյութի տևողությունը 2 րոպե 54 վայրկյան է։ 2014 թվականի հոկտեմբերի 1-ին տեսահոլովակը տեղադրվել է Ռոբին Շուլցի յութուբյան էջում և հավաքել ավելի քան 105 միլիոն դիտում (2015, հունիսի 18)։
Լինևկա (գյուղ, Ռոժիշչեի շրջան)
Լինևկա (Линівка), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ռոժիշչեի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1870 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Լինևկա գյուղում բնակվում էր 81 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,266 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 304,51 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ռոժիշչեի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1870 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Շիդո
Շիդո (Scido), կոմունա Իտալիայի Կալաբրիա մարզի Ռեջիո Կալաբրիա գավառում։ Սահմանակից է Կոզոլետո, Դելիանուովա, Սան Լուկա, Սանտա Քրիստինա դ'Ասպրոմոնտե համայնքներին ։
Նահատակ Վլաս Սեբաստացին (Սան Բիաջիո) հարգվում է որպես կոմունայի հովանավոր սուրբ։ Տոնը նշվում է ամեն տարի փետրվարի 3-ին։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ողողատ
Ողողատ, գետահովտի հատակի բուսածածկ մաս, որը ջրով ծածկվում է միայն գետի վարարման ժամանակ։ Որի մակերևույթին շատ են թմբաշարերով հերթագայվող ձորակները (գետագալարներ, գետաբազուկներ)։ Տարբերում են մերձհունային, կենտրոնական և մերձդարավանդային ողողատներ։ Մեծ հարթավայրերի անհավասարաչափ հոսք ունեցող գետերի ողողատները հասնում են մինչև 40 կմ լայնության։ Հողերը հարուստ են օրգանական տիղմով և բերրի։
Պատկերասրահ
Կատեգորիա:Հիդրավլիկա
(4154) Ռամսի
(4154) Ռամսի (Rumsey), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1985 թվականի հուլիսի 10-ին Ալան Գիլմորի և Պամելա Կիլմարտինի կողմից Լեյք Տեկապոյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,537281 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0308 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0438 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1476,22 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,243866 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,74° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1985 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Ալան Գիլմորի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Պամելա Կիլմարտինի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Գեղարվեստի պալատ (Մեխիկո)
Գեղարվեստի պալատ (Palacio de Bellas Artes), Մեքսիկայի և Մեխիկոյի ամենակարևոր մշակութային կենտրոնն է ։ Գտնվում է Մեխիկոյի պատմական կենտրոնում՝ Ալամեդա սենտրալ զբոսայգու հարևանությամբ։
Պատմություն
Մեքսիկայի առաջին ազգային թատրոնը կառուցվել է 19-րդ դարի վերջում, սակայն որոշվեց 1910 թվականին Մեքսիկական անկախության պատերազմի 100-ամյակի պատվին կառուցել առավել շքեղ կառույց։ Շինության կառուցման առաջնային նախագիծն սկսեց իտալացի ճարտարապետ Ադամո Բոարին 1904 թվականին։ Սակայն Մեքսիկական հեղափոխության ժամանակաշրջանում շինարարությունը դադարեցվեց։ Շինարարությունը վերսկսվեց 1932 թվականին մեքսիկացի ճարտարապետ Ֆեդերիկո Մարիսկայի գլխավորությամբ և ավարտվեց 1934 թվականին։ Շենքի արտաքին տեսքը նեոդասական և մոդեռն ոճի է, ներքին տեսքը՝ արտ-դեկո։ Շինությունը հայտնի է նաև Դիեգո Ռիվերայի, Խոսե Դավիդ Սիկեյրոսի որմնանկարներով, բազմաթիվ ցուցահանդեսներով, թատերական ներկայացումներով՝ ներառյալ Մեքսիկայի ազգային բալետի ներկայացումները ։
Միջոցառումներ
Գեղարվեստի պալատում տեղ են ունենում մի շարք նշանակալի իրադարձություններ՝ մեքսիկական և միջազգային երաժշտական, պարային, թատերական, օպերային, գրական միջոցառումներ, գեղանկարչական, քանդակագործության և լուսանկարչության ցուցադրություններ ։ Գեղարվեստի պալատը համարվում է Մեքսիկայի ամենակարևոր թատերական և մշակութային կենտրոնը։ 1987 թվականին այն ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կողմից ճանաչվել է մշակութային հուշարձան։ Կառավարվում է Գեղարվեստի ազգային ինստիտուտի կողմից։ Միջին այցելությունները շաբաթական կազմում են 10,000 ։
Որմնանկարներ
Գեղարվեստի պալատի տարբեր հարկերում գերիշխում են մեքսիկացի հայտնի որմնանկարիչների աշխատանքները։ 2-րդ հարկում են գտնվում Ռուֆինո Տամայոյի վաղ 1950-ականների երկու աշխատանքներ՝ «Մեքսիկան այսօր» և «Ազգության ծնունդը»՝ մետիսի (տեղական և իսպանական արմատներով միախառնված անձ) ինքնության սիմվոլիկ պատկերում։ 3-րդ հարկի արևմտյան հատվածում է գտնվում «Մարդը խաչմերկում» ստեղծագործությունը, որի բնօրինակը 1933 թվականին գնվել է Նյու Յորքի Ռոքֆելլեր կենտրոնի համար։ Դիեգո Ռիվերան այն պատկերել է այստեղ 1934 թվականին ։ 3-րդ հարկի հյուսիսային հատվածում են գտնվում Դավիթ Ալվարո Սիկեիրոսի «Նոր ժողովրդավարության» երեք քառորդ մասը և Ռիվերայի «Մեքսիկական կյանքի կառնավալի» քառորդ մասը, արևելյան հատվածում է գտնվում Խոսե Կլեմենտե Օրասկոյի La Katharsis ստեղծագործությունը, որն արտացոլում է մարդկության սոցիալական և բնական հակամարտությունները ։
Ճարտարապետության ազգային թանգարան
Ճարտարապետության ազգային թանգարանը Museo Nacional de Arquitectura զբաղեցնում է շինության վերևի հարկի ապակեպատ տանիքի հատվածը։ Այստեղ ցուցադրվում են անվանի մեքսիկացի ճարտարապետների, մոդելավորողների հիմնական աշխատանքների նախագծերը, լուսանկարները։ Թանգարանում կազմակերպվում են նաև հավաքածուների ժամանակավոր ցուցադրություններ, որոնց նպատակն է մեքսիկական հարուստ ճարտարապետական ժառանգությունը հանրությանը ներկայացնելը։ Թանգարանում ներկայացված են ճարտարապետներ Ջեյմ Օրտիս Մոնաստերիոն, Կառլոս Միջարես Բրաչոն, Ադամո Բոարին, Լուիս Բառագան ։ Թանգարանը բաղկացած է 4 մասերից՝
Կազմակերպվում են նաև ժամանակակից ճարտարապետների ժամանակավոր ցուցադրություններ։
Գեղարվեստի պալատի թանգարան
Գեղարվեստի պալատի թանգարանը Museo del Palacio de Bellas Artes կազմակերպում է որմնանկարների մշտական ցուցադրությունները, ինչպես նաև կանոնակարգում է ժամանակավոր ցուցադրություններ, որոնցում ներառվում են դասական, ժամանակակից արվեստագետներ մեքսիկայից և ամբողջ աշխարհից ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մեքսիկայի հուշարձաններ Կատեգորիա:Մեքսիկայի մշակույթ Կատեգորիա:Մեքսիկայի տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:Մեքսիկայի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:Մոդեռն թատրոններ Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստի թանգարաններ
Նիժնեզաիտովո
Նիժնեզաիտովո (Нижнезаитово, Түбәнге Зәйет), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Շարանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 779 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Շարանսկի շրջանի բնակավայրեր
Տատ (քաղաք)
Տատ (Taath), քաղաք է Հունգարիայի Հանրապետության Կոմարոմ-Էստերգոմ երկրամասում։ Ըստ 2004 թվականի մարդահամարի՝ քաղաքի բնակչությունը կազմում է 5,662 մարդ, իսկ բնակչության միջին խտությունը 480.64 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հունգարիայի քաղաքներ
Վիկտոր Չեռնիշովի երեք օրը
«Վիկտոր Չեռնիշովի երեք օրը» («Три дня Виктора Чернышёва»), ռեժիսոր Մարկ Հովսեփյանի   խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմը, որը 1968 թվականին բեմադրվել է Մաքսիմ Գորկու անվան մանկական և պատանեկան ֆիլմերի կենտրոնական կինոստուդիայում Առաջին ստեղծագործական միավորման կողմից։
1968 թվականին ԽՍՀՄ-ում ֆիլմը դիտել է 11 մլն հանդիսատես։ 1988 թվականին վերականգնվել է Գորկու անվան կինոստուդիայում և թողարկվել վարձույթի։
Սյուժե
«Վիկտոր Չեռնիշևի երեք օրերը» հրապարակախոսական դրամայում Գենադի Կորոլկովը խաղացել է իր առաջին մեծ դերը։ Նրա հերոսը սովորական խորհրդային տղա է, որը, ավարտելով դպրոցը, չի մտածում բարձրագույն կրթություն ստանալու մասին և գնացել է գործարան՝ աշխատելու որպես խառատ։
Վիկտորի կյանքը միօրինակ է․ ցերեկը նա աշխատում է արտադրությունում, չուզենալով մասնակցում է կոմերիտական ժողովներին, որտեղ, ըստ էության, միայն  ջուր են ծեծում, ինչպես նաև բաժանում առաջադրանքները, օրինակ՝ մեկին ուղարկում են « կարտոֆիլի », մյուսին՝ կռոսի կամ մասնակցելու հուղարկավորությանը որպես մասսովկա։
Երեկոները Չերնիշյովը, ձանձրանալով, հենվում պատին տան մի անկյունում իր նման տղաների հետ, որոնց նա նույնիսկ չի կարող անվանել ընկերներ․ լսում է իրեն հասակակից, ձրիակեր,  կանանց նկատմամբ հաղթանակներով պարծեցող Կոլյայի պատմությունները։ «Երիտասարդ սերունդը» մասնակցում է կասկածելի զվարճանքների, բայց դրանում ոչ մի սարսափելի բան չի տեսնում. նրանք չեն խմում, չեն գողանում... Նրանցից միայն մեկն է Պյոտրը՝ իսկական աշխատավոր, բժիշկ, որը փորձում է հասկանալ Վիկտորին և մյուսներին։
Ֆիլմում ժամանակի աննպատակ և չշտապող ընթացքը փոխանցում են երկար պլանները, երկար խոսակցությունները, միայն սրճարանում պարի տեսարաններն են մի փոքր աշխուժացնում Վիկտոր Չեռնիշովի ձանձրալի կյանքը։ Նրան ոչինչ պետք չէ, նա ուզում է լինել «բոլորի նման»։ Նա ոչ մի բանի մասին չի երազում, նրա կյանքն անիմաստ է։
Մարկ Օսեպյանի ֆիլմը պատմում է 1960-ականների մասին։ Պատերազմը վաղուց ավարտվել է, երկիրը կառուցում է պայծառ ապագա և գերակատարում է պլանը, սակայն կյանքը ոչ թե ինքնագործունեության ու էնտուզիազմի ուրախ տոն է, այլ ամենօրյա ռեժիմ՝ կոմունիստական պարտքի, նորմատիվների կատարման ու հեռուստացույցի դիտման՝ «չմտածելու համար», ինչպես հաճախ ասում են ֆիլմի հերոսները։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Կատեգորիա:1968 ֆիլմեր Կատեգորիա:Մաքսիմ Գորկու անվան կինոստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային սև-սպիտակ ֆիլմեր Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ Կատեգորիա:Խորհրդային դրամա ֆիլմեր
Կրեմենայա (գյուղ, Գորոդոկի շրջան)
Կրեմենայա (Кремінна), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Գորոդոկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կրեմենայա գյուղում բնակվում էր 1 133 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,44 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 464,34 մարդ/կմ²։
Սվետլանա Ավագյան
Սվետլանա (Լենա) Սեդրակի Ավագյան, ազատամարտիկ, կապավոր։ Մինչև Գետաշենի անկումն ապահովել է հեռախոսային կապը ՀՀ-ի հետ։ Մասնակցել է Գետաշենի ենթաշրջանի ինքնապաշտպանությանը։ Հայտնի էր «Կամա-2» նշանաբանով։ Գետաշենից հեռացել է ազատամարտիկների վերջին խմբի հետ։
Կատեգորիա:Գետաշեն գյուղում ծնվածներ Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
Լայնատերև անտառներ
Լայնատերև անտառներ, բարեխառն բնական գոտու ենթագոտիներից է։ Յուրահատուկ է լայնատերև ծառերի տեսակներով։
Տարածման շրջաններ
Լայնատերև անտառները լինելով ավելի խոնավասեր և ջերմասեր՝ տարածվում են մայրցամաքների ծայրամասային խոնավ շրջաններում։
Եվրասիայում լայնատերև անտառները տարածված են Եվրոպայի արևմուտքում և Ասիայի արևելքում, իսկ Հյուսիսային Ամերիկայում` Մեծ Լճերից հարավ և հարավ-արևելք։
Բուսական աշխարհ
Անտառային գորշահողների պայմաններում աճում են սաղարթավոր անտառներ (կաղնի, հաճարենի, հացենի, բոխի, խնձորենի, տանձենի, լորենի և այլն)։
Կենդանական աշխարհ
Տիրապետող են կենդանիների գորշ տեսակները, որոնց մեծ մասը ունեն թանկարժեք մորթի։
Տարածված են գորշ արջը, գայլը, աղվեսը, սկյուռը, բևեռաաղվեսը, կզաքիսը, աքիսը, ժանտաքիսը։ Մյուս կենդանիներից են՝ անտառակատուն, ազնվացեղ եղջերուն, լուսանը, վայրի խոզը, սամույրը, եղնիկը, իշայծամը, իսկ թռչուններից՝ կույր բուն, կկուն, փայտփորիկը, ցախաքլորը, մայրահավը, խլահավը։
Կենդանիների մեծ մասը ոչնչացված են, և նրանց քանակը այժմ մեծ չէ։
Յուրացում
Այս զոնան համեմատաբար լավ է յուրացված։ Կատարվել և այժմ էլ կատարվում են անտառների ինտենսիվ հատումներ։ Կտրված անտառների տեղում մեծ տարածում են ստացել ցանքերը, այգիները, ընդարձակվել են բազմաթիվ բնակավայրեր։
Կատեգորիա:Անտառներ Կատեգորիա:Էկոհամակարգեր
Արվեն
Արվեն (սինդ․ Arwen Undómiel), Ջոն Ռոնալդ Ռուել Թոլքինի «Մատանիների տիրակալը» եռագրության կերպարներից մեկը, Էլրոնդի դուստրը, Գալադրիելի թոռնուհին։
Կենսագրություն
Սինդարինում Arwen անունը նշանակում է «թագուհի, արքայադուստր»։ Այլ տարբերակով այն նշանակում է «շնորհակալ» — «ar», «կույս» — «wen»:
Արվենը Էլրոնդի և Կելեբրիանի դուստրն է, Էլլադանի և Էլրոխիրի քույրը։
Մեծացել է Լորիենում։ Երրորդ թագավորության 2951 թ. վերադարձավ Ռիվենդել և հանդիպեց Արագորնին, որի հետ էլ հետագայում ամուսնացավ և դարձավ Գոնդորի և Արնորի Միացյալ Թագավորության թագուհին։ Նրանց միասնությունը օրհնեց Գալադրիելը և լուռ ընդունեց Էլրոնդը։ Արագորնը և Արվինը միասին ապրեցին 120 տարի, Արվինը ծնեց Էլդարիոնին և մի քանի դուստրերի։
Գրականություն
Կատեգորիա:Միջերկիր Կատեգորիա:Թոլքինի լեգենդարիումի կերպարներ Կատեգորիա:«Մատանիների տիրակալը» վեպի հերոսներ
Ջոմախտու
Ջոմախտու (այժմ կոչվում է Չոմախտուր Çomaxtur), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Շարուրի շրջանում։ Ռուսական 10-վերստանոց քարտեզում գյուղը նշված է Չոմխտուր անվամբ։
Պատմություն
Ջոմախտու գյուղը գտնվել էր պատմական Մեծ Հայքի Այրարատ նահանգի Շարուրդաշտ գավառում, Նորաշեն քաղաքի 5 կմ հարավ-արևմուտք, Արաքս գետի ձախ ափին, նախկինում Երևանի նահանգի Շարուր-Դարալագյազի գավառում ։
Բնակչություն
1831 թվականին ուներ 125, 1906 թվականին՝ 683, իսկ 1974 թվականին՝ 1600 թուրք բնակիչ ։
Հուշարձան
Պատմական աղբյուրներում և վիմական արձանագրություններում չի հանդիպում որևէ տեղեկատվություն գյուղի պատմաճարտարապետական հուշարձանների վերաբերյալ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Շարուրի շրջանի բնակավայրեր
Կանիրեշ
Կանիրեշ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ժողովածու (2252)
Ժողովածու (2252), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2252 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դարում Անտրիաս գրիչի կողմից։ Ստացողը եղել է Հովհան աբեղան։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 19,7X14,7 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 336 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Պահպանակը ունի 2 էջ, գրված է մագաղաթի վրա՝ լատիներենով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ սրճագույն կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 21ա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Մարդատյացը (նկար)
«Մարդատյացը» (De ekster op de galg), Պիտեր Բրեյգել Ավագի նկարը։ Նկարվել է 1568 թվականին, տեմպերայով կտավի վրա։ Պահվում է Նեապոլի Կապոդիմոնտե ազգային պատկերասրահում։
Պարագիծ
Պարագիծը երկրաչափական պատկերը սահմանափակող գծի՝ (եզրագիծ) ընդհանուր երկարությունն է։ Պարագիծը տիրույթը ընդգծող ճանապարհն է։ Տերմինը կարող է օգտագործվել ինչպես ճանապարհի կամ երկարության համար, այնպես և կոնտուրի երկարության համար։
Շրջանի պարագիծը
Շրջանի պարագիծը նրա եզրագծի՝ շրջանագծի երկարությունն է։ Այն ուղիղ համեմատական է նրա տրամագծին և շառավղին։ Հաշվի առնելով, որ շրջանագծի երկարության և տրամագծի հարաբերությունը հաստատուն թիվ է, որը նշանակվում է հունարեն այբուբենի π(պի) տառով, կստանանք շրջանի պարագծի հետևյալ բանաձևը՝
Մարդատյացը (նկար)
Նկարագրություն
Նկարչի վերջին կտավներից մեկն է, նկարել է մահվանից մեկ տարի առաջ։ Սրանում, ինչպես և նրա շատ այլ ստեղծագործություններում, Բրեյգելը խորհում է մարդկային արատների և մարդկային կյանքի անցողիկ լինելու մասին։ Կտավում պատկերված է երիտասարդ չար թզուկ, որը գողանում է մռայլ ծերունու դրամապանակը։ Թզուկի վերևի հատվածում խաչ կա, որը արատավոր աշխարհի խորհրդանշական պատկերն է։ Դեմքին կնգուղ քաշած վանական-ճգնավորը զբաղեցնում է գերիշխող դիրք։ Ձեռքի դաստակները դարձված են աղոթքի ժեստի ձևով՝ դիտմամբ ընգծելու համար այս անձի բարեպաշտ լինելը։ Սակայն պարզվում է, որ աստվածայնությունը կեղծավոր է․ քահանայական հագուստի ներքևում երևում է սրտի տեսք ունեցող և ամուր փաթաթված կարմիր դրամապանակը։ Հնարավոր է, որ այստեղ Բրեյգելը հենվում է այն խրատական ասացվածքի վրա, թե «Որտեղ դրամապանակը, այնտեղ էլ սիրտը»։
Պարագիծ
Շրջանի պարագիծը
Շառավղով արտահայտելիս բանաձևն ստանում է այս տեսքը՝
Մարդատյացը (նկար)
Նկարագրություն
Աշխարհի նենգությունը խորհրդանշում է ոչ միայն թզուկ-գողը, այլ նաև երեք սխտոր-թակարդները, որոնք դրված են մարդատյացի քայլուղուն։ Վանականի երկերեսանի կերպարը ակնարկում է, որ նկարը պարունակում է ծաղր հոգևորականների հասցեին։ Մռայլ վանականը հակադրվում է հովիվի հետ, որը իր հոտն է պաշտպանում ետին պլանում։ Հին կտակարանից եկած ավանդույթի համաձայն հովիվի կերպարանքով այլաբանորեն պատկերվում է Քրիստոսը։
Պարագիծ
Շրջանի պարագիծը
π-ն հաստատուն իռացիոնալ թիվ է, որը հավասար է՝ 3.14159 26535 ..... ։
Հաշվարկների ժամանակ այն ընդունվում է ≈3.14։
Որոշ պատկերների պարագծերի բանաձևերը
Կատեգորիա:Երկրաչափություն Կատեգորիա:Երկրաչափական չափումներ
Մարդատյացը (նկար)
Արտահայտություն
"Om dat de werelt is soe ongetru / Daer om gha ic in den ru․ («Քանի որ աշխարհն այսքան նենգ է, ես քայլում եմ սգի զգեստով»)։"
Գաբրիել Խաչատրյան
Գաբրիել Սամսոնի Խաչատրյան, Հայ բժիշկ-գիտնական, կենսաբանական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, Երևանի Մխիթար Հերացու անվան պետական բժշկական համալսարանի ռեկտոր, ԽՍՀՄ Համամիութենական նեյրոխորհրդի անդամ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1924 թվականի դեկտեմբերի 16-ին Գորիսի շնջանի Բռուն(այժմ՝ Ակներ) գյուղում, գյուղացու ընտանիքում։ Ծնողները հիմնականում զբաղվում էին անասնապահությամբ և գյուղում կոլտնտեսության ստեղծումից հետո անդամագրվել էին կոլտնտեսությանը՝ շարունակել իրենց գործը անասնապահության մեջ։ Ապագա գիտնականը տարրական կրթությունը ստացել է հայրենի գյուղում, այնուհետև ուսումը շարունակել Վերիշենում։ Յոթնամյակը ավարտելուց հետո ընդունվում է Գորիսի մանկավարժական ուսումնարանը։ Ուսումնառության տարիներին աչքի է ընկնում որպես պարտաճանաչ, կարգապահ ու գերազանց սովորող։
1943 թվականի գարնանը Գաբրիել Խաչատրյանը գործուղվում է դիվիզիայի սերժանտական կազմի դպրոցում սովորելու։ Այստեղ ևս նա աչքի է ընկնում և դասընթացը հաջողությամբ ավարտելուց հետո նշանակվում նույն դպրոցի ջոկի հրամանատար։ Հատուկ ցուցումով այստեղ մասնակցում է կարևոր օպերատիվ աշխատանքի։ 1944 թվականին հրամանատարությունը հաշվի առնելով նրա ծառայությունները և անձնական մի շարք հատկություններ, նրան գործուղում է Օրջոնիկիզեի երկամյա սահմանապահական ուսումնարանում  սովորելու։ Ուսումնառության տարիներին նա միաժամանակ լինում է դասակի հրամանատարի օգնական։
1945 թվականին պատերազմի հաղթական ավարտից հետո ուսումնարանում նա խորհրդային կառավարության ցուցումով կրկին մասնակցում է կարևոր օպերատիվ աշխատանքի։ 4 տարի բանակում ծառայելուց հետո 1946 թվականին ԽՍՀՄ Գերագույն խորհրդի հրամանագրով զորացրվում է։ Վերադառնալով Զանգեզուր վաստակած զինվորը նշանակվում է հայրենի Բռուն գյուղի դպրոցի տնօրեն։
1947 թվականի գարնանը նշանակվում է ՀԿԿ Գորիսի շրջանային կոմիտեի հրահանգիչ։ Ուսումը շարունակելու նպատակով 1947 թվականին ընդունվում է Երևանի պետական բժշկական ինստիտուտի բուժպրոֆիլակտիկ ֆակուլտետը՝ և տեղափոխվում մայրաքաղաք։ Այստեղ ևս նա առաջավորների շարքում էր և գերազանց առաջադիմության և հասարակական աշխատանքներին ակտիվ մասնակցության համար արժանանում բարձրագույն անվանական կրթաթոշակի։ Ապագա գիտնականը զբաղվում է գիտական աշխատանքներով, ակտիվորեն մասնակցում ուսանողական գիտական ընկերության գործունեությանը, նստաշրջաններում իր կատարած ուսումնասիրությունների արդյունքների մասին հանդես գալիս զեկուցումներով։ 1952 թվականին ընտրվում է բժշկական ինստիտուտի բազմամարդ կուսակցական սկզբնական կազմակերպության բյուրոյի քարտուղար։ Սակայն չար լեզուները զրպարտում են նրան՝ ասելով, որ նա թաքցրել է ծնողների հակախորհրդային անցյալը։ Դրան են ավելանում նաև այլ մեղադրանքներ, որոնց պատճառով 2 ամիս անց ազատվում է կուսկազմակերպության քարտուղարի պաշտոնից։ Համոզված լինելով, որ ինքը զրպարտության զոհ է՝ նա դիմում է կուսակցական վերադաս կազմակերպություններին։ Պարզվում է, որ նրա ծնողները կոլտնտեսության առաջավորներ են իսկ մյուս մեղադրանքներն ոչ մի հիմք չունեն։ Բուհը ավարտելուց հետո նորավարտ բժիշկը ուզում էր դառնալ ոչ թե բժիշկ-կլինիցիստ, այլ տեսաբան և զբաղվել գիտամանկավարժական գործունեությամբ։
1953 թվականին հաջողությամբ ավարտելով ինստիտուտը՝ նա ընդունվում է կենսաքիմիայի ամբիոնի ասպիրանտուրան, որից հետո սկսվում է երիտասարդ ու խոստումնալից կենսաքիմիկոսի գիտական բուռն գործունեության բեղմնավոր շրջանը, որը տևում է մի քանի տասնամյակ։ Ասպիրանտուրայում ուսանելու տարիներին նա զբաղվում է ալիմենտար հիպերգլիկեմիայի ժամանակ արյան մեջ գլյուկոզայի և պիրոխաղողաթթվի պարունակության կեղևային կարգավորման հարցերի ուսումնասիրությամբ։ Հետազոտությունների ընթացքում կուտակած հարուստ նյութը նրան իրավունք է տալիս ամփոփել ստացված գիտական հետարքրքրություն ներկայացնող տվյալները, գրել և 1956 թվականին հաջողությամբ պաշտպանել թեկնածուական ատենախոսություն։ Երիտասարդ գիտնականը շարունակում է իր գիտամանկավարժական գործունեությունը կենսաքիմիայի ամբիոնում՝ միաժամանակ ծավալելով հասարակական հանրօգուտ աշխատանք։
1955 թվականին ընտրվելով ինստիտուտի կուսակցական սկզբնական կազմակերպության քարտուղար՝ նա շուրջ մեկ տարի ղեկավարում է այդ բազմամարդ կոլեկտիվի աշխատանքները՝ կազմակերպության ուշադրությունը կենտրոնացնելով կառավարության և կուսակացական վերադաս մարմինների որոշումների կատարման, գիտական ու մանկավարժական աշխատանքների, ինչպես նաև ապագա բժիշկների հետ տարվող աշխատանքների մակարդակի բարձրացման, երկրին բարձրորակ բժիշկներ տալու վրա։ Մանկավարժական և հասարակական աշխատանքի հետ մեկտեղ նա շարունակում է իր ակտիվ գիտական գործունեությունը, որը նվիրված էր գլխուղեղի ներքին արգելակման և գրգռման ժամանակ օրգանիզմում ածխաջրատների փոխանակության որոշ հարցերի բացահայտմանը։ Գիտական որոնումների ընթացքում նա ձգտում էր բացահայտել ուղեղի նյութափոխանակության այն տեղաշարժերը, որոնք բնութագրում էին ուղեղի ֆունկցիոնալ ակտիվությունը ամբողջ օրգանիզմում։
Նկատի ունենալով Գաբրիել Խաչատրյանի հասարակական ակտիվ գործունեությունը և կոլեկտիվ ղեկավարելու ունակությունը՝ բժշկական ինստիտուտի կուսակցական կազմակերպության բյուրոն նրան 1962 թվականին երրորդ անգամ է ընտրում կազմակերպության ղեկավարի պաշտոնում։ Անվանի մանկավարժը, ով 1960 թվականից սկսած զբաղեցնում էր կենսաքիմիայի ամբիոնի դոցենտի պաշտոնը, 1964 թվականին հաջողությամբ պաշտպանում է ատենախեսություն «Նոր տվյալներ ածխաջրերի, գալակտոլիպիդների, որոշ ազատ ամինաթթուների փոխանակության վերաբերյալ և հեքսոզոմոնոֆոսֆատային շունտի նշանակությունը ուղեղում, նրա տարբեր ֆունկցիոնալ վիճակներում» թեմայով և արժանանում կենսաբանական գիտությունների դոկտորի գիտական աստիճանի, այնուհետև պրոֆեսորի կոչման։ Շուրջ 5 տարի զբաղեցնելով Երևանի բժշկական ինստիտուտի գիտական աշխատանքների գծով պրոռեկտորի պաշտոնը՝ անվանի գիտնականը զգալի աշխատանք է կատարել ինստիտուտի կենտրոնական գիտահետազոտական լաբարատորիայի հիմնադրման, լաբարատորիայի անձնակազմի ընտրության, ժամանակի պահանջների մակարդակով գիտահետազոտական աշխատանքների կազմակերպման ուղղությամբ։ Նրա ուշադրության կենտրոնում են եղել ամբիոններում տարվող գիտական աշխատանքների պլանավորման, կատարման և դրանց արդյունքների գործնական առաողջապահության մեջ ներդնելու հարցը։ Նա ակտիվորեն մասնակցում էր գիտահետազոտական աշխատանքները պատշաճ մակարդակով կատարելու համար ամբիոնները և գիտական լաբարատորիաները ժամանակակից նորագույն սարքավորումներով ապահովելու գործին՝ ամեն կերպ աջակցելով ասպիրանտների և երիտասարդ գիտաշխատողների համար աշխատանքային պայմանների ստեղծմանը։
1984 թվականին տեղափոխվում է աշխատանքի ԽՍՀՄ առողջապահության նախարարության թունաբանության համամիութենական գիտահետազոտական ինստիտուտի Երևանի մասնաճուղը՝ զբաղեցնելով ավագ գիտաշխատողի պաշտոնը։ Գաբրիել Խաչատրյանը 1989 թվականին վերադառնում է մայր բուհ՝ դարձյալ զբաղեցնելով կենսաքիմիայի ամբիոնի պրոֆեսորի իր նախկին պաշտոնը։ Անվանի գիտնականը շարունակում է իր գիտամանկավարժական գործունեությունը, կարդում դասախոսություններ, կատարում գիտահետազոտական աշխատանքներ և օգնում ամբիոնի երիտասարդ մասնագետներին։ Մեծ մտահորիզոնի տեր շնորհալի գիտնականը ուներ մանկավարժական բարձր վարպետություն, ուսանողների վրա ներգործելու բացառիկ ունակություն։ Նրա դասախոսությունները միշտ էլ անցնում էին բարձր գիտական մակարդակով, ուսանողների շրջանում առաջացնելով հետաքրքրություն, քանի որ նա իր կենդանի խոսքով  կարողանում էր կարդացվող նյութը դարձնել դյուրըմբռնելի, խորը անալիզի ենթարկելով այն, ունկնդիրներին ստիպել, որ հետևեն թեմայի ընթացքին, հանգեն ինքնուրույն եզրակացության։
Գիտական գործունեություն
Կյանքի վերջին տարիներին նրա գիտական հետաքրքրությունը ուղղված էր ժողովրդական տնտեսության մեջ լայնորեն օգտագործվող բուսական աճի կարգավորիչների, պեստիցիդների և սինթետիկ այլ քիմիական նյութերի՝ նյարդաբջիջների գենետիկական ապարատի վրա ունեցած ներգործության պրոբլեմին։ Անվանի գիտնականը բազմիցս զեկուցումներով հանդես է եկել ԱՄՆ-ում, Ճապոնիայում, Իտալիայում, Շվեդիայում, Բելգիայում, Հոլանդիայում, Կանադայում՝ ներկայացնելով Հայաստանի կեսաքիմիական դպրոցի մակարդակը։ Տարբեր տարիներ նա անդամակցել է մի շարք գիտական խորհուրդների, իսկ հիմնադրման պահից «Նեյրոքիմիա» ամսագրի խմբագրման կոլեգիայի անդամ էր և մեծապես օգնում էր ամսագրի հեղինակության բարձրացմանը։
Հանդիսանալով ՀՀ ԳԱԱ կենսաքիմիայի գիտահետազոտական ինստիտուտի մասնագիտական խորհրդի անդամ՝ գիտնականը մեծապես նպաստում էր երիտասարդ կենսաքիմիկոսների ատեստավորման գործին։ Գ. Խաչատրյանը հեղինակ է շուրջ 200 գիտական աշխատությունների, այդ թվում 2 մենագրության։
Առանձին տեղ է գրավում նաև բժշկական բուհերի ուսանողների համար նրա գրած կենսաքիմիայի դասագիրքը, որը նա ավարտին է հասցրել անմիջապես մահվանից առաջ։ Նա պատրաստել է շուրջ 25 գիտության դոկտոր և թեկնածու, արժանացել կառավարության բարձր պարգևների։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:1924 ծնունդներ Կատեգորիա:1997 մահեր Կատեգորիա:ԵՊԲՀ ռեկտորներ Կատեգորիա:Կենսաբանական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Հայ գիտնականներ
Մարդատյացը (նկար)
Գրականություն
Կատեգորիա:1568 նկարներ Կատեգորիա:Կապոդիմոնտե թանգարանի նկարներ
(4155) Վատանաբե
4155 Վատանաբե (Watanabe), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում Հայտնաբերել են Սեյջի Ուեդան և Հիրոշի Կանեդան 1987 թ. հոկտեմբերի 25-ին Կուշիրոյում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1987 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սեյձի Ուեդայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Հիրոսի Կանեդայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Լոգան (լեռ)
Լոգան (Logan), Կանադայի ամենաբարձր լեռնագագաթը (5956 մ ծովի մակարդակից)։ Հյուսիսային Ամերիկայում բարձրությամբ երկրորդ լեռն է Դենալիից հետո։ Գտնվում է Կլուեյն ազգային պարկի տարածքում` Յուկոնի հարավարևմտյան մասում։ Ալյասկայի սահմանից 40 կմ է հեռու։
Լեռնագագաթն առաջին անգամ նվաճել են 1925 թվականի հունիսի 23-ին մի խումբ լեռնագնացներ, այդ թվում` Ալբերտ Մակարտին, Ուիլյամ Ֆոսթերը, Էնդի Թեյլորը, Նորման Ռիդը, Ալեն Կարպը և Ֆրեդերիկ Լամբերտը։
Անվան ծագում
1890 թվականին ամերիկացի երկրաբան, աշխարհագրագետ Իսրայել Ռասելը, ով զբաղվում էր Ալյասկայի ուսումնասիրությամբ, Սուրբ Իլյայի լեռնագագաթի նկարագրության ժամանակ լեռնագագաթին տվել է կանադացի աշխարհագրագետ, Կանադայի Երկրաբանական ծառայության հիմնադիր Վիլյամ Էդմոնդ Լոգանի անունը (William Edmond Logan):
2000 թվականին Կանադայի վարչապետ Ժան Կրետյենը առաջարկել է լեռնագագաթն անվանել Տրյուդո` ի պատիվ կանադացի քաղաքական գործիչ, նախկին վարչապետ Պիեռ Էլիոթ Տրյուդոյի, ով ոչ վաղ անցյալում էր մահացել։ Առաջարկը բացասական արձագանք է գտել հասարակության շրջանում, և լեռնագագաթի «Լոգան» անունը պահպանվել է։
Ֆիզիկա-աշխարհագրական բնութագիր
Լոգան լեռնագագաթը գտնվում է Կլուեյն ազգային պարկի տարածքում` Յուկոնի հարավարևմտյան մասում։ Ծովի մակարդակից նրա բարձրությունը 5956 մ է, իսկ հարաբերական բարձրությունը` 5247 է։ Հյուսիսային Ամերիկայի ամենաբարձր լեռնագագաթի` Դենալիի հեռավորությունը Ալյասկայի ծոցից 100 կմ է հարավից, իսկ Ալյասկայի հետ սահմանը` 40 կմ արևմուտքից։
Լոգանի լեռնազանգվածը ամենամեծերից մեկն է աշխարհում։ Լեռնահիմքի ընդգրկումը ավելի քան 100 կմ է։ 5.000 մ բարձրության վրա կա սարահարթ, որ ձգվում է 20 կմ։
Լոգանի վերին մասը ծածկված է սառցադաշտով, որի հաստությունը առանձին տեղերում կազմում է 300 մ։ Որոշ գնահատականներով սառցածածկույթի ստորին մասի տարիքը կարող է լինել մի քանի հարյուր հազար տարի, քանի որ ջերմաստիճանը լեռան վրա ժամանակի ընթացքում աննշան փոփոխություններ է կրել։
Լեռնագագաթի բարձրություն
Մինչև 1992 թվականը լեռնագագաթի ճշգրիտ բարձրությունը հայտնի չէր։ Տարբեր գնահատականներով այն կազմում էր 5950-6050 մ։ 1992 թվականի մայիս-հունիս ամիսներին Կանադայի աշխարհագրական ընկերությունը Կանադայի Երկրաբանական ծառայության և «Կանադայի պարկեր» կազմակերպության հետ կազմակերպել է գիտարշավ, որի արդյունքում ընդունվել է լեռան ներկայումս հայտնի բարձրությունը։
Կլիմա
Լոգանի կլիմայական պայմանները մեծ մասամբ պայմանավորված են Ալյասկային մոտ գտնվելու փաստով։ Ծոցի վրա գերիշխում է մթնոլորտային ցածր ճնշումը, իսկ Խաղաղ օվկիանոսի կողմից սառը, խոնավ քամի է փչում ափի և Սուրբ Իլյայի լեռնազանգվածի ուղղությամբ։ Բարձրանալով 2.000 մ և ավելի` օդային զանգվածները սառչում են` տեղումների ձևով ցած թափվելով։ Լեռնագագաթի մոտ քամու արագությունը ամռանը կարող է հասնել 30 կմ/ժ-ի, իսկ ձմռանը` 100 կմ/ժ-ի։ Տեղումների տարեկան քանակը կախված է բարձրությունից. 3.000-4.000 մ բարձրություններում այն կարող է կազմել 4 մ ձյուն, իսկ 5.000 մ բարձրությունում` ընդամենը 0.5 մ ձյուն։
Առաջին նվաճում
1923-1924 թվականներին մշակվում է լեռան ստորոտ տանող օպտիմալ ուղին, քանի որ ենթակառուցվածքները այդ ժամանակ Կանադայում շատ թույլ էին զարգացած։ 1924 թվականին կազմակերպվել է հետազոտական գիտարշավ, որին հաջողվել է հասնել Ալյասկայի Մակ Կարտի փոքրիկ քաղաքը, որտեղից սկսվում էր հետիոտնային ուղին։ 5 օրում անցնելով 140 կմ ճանապարհ` գիտարշավը հասնում է Չիտին սառցադաշտին։ Կենդանիներին թողնելով` նրանք շարունակում են ճանապարհը սառցադաշտով դեպի լենագագաթի ստորոտ, որին հասնելու համար դեռ պետք էր հաղթահարել 70-80 կմ։
Վերելքը բարդացնում էր մեծ քանակությամբ լրացուցիչ պաշարը։ Մայիսի 25-ին նրանք հասան 2377 մ բարձրության` Օգիվլի սառցադաշտին, հունիսի 6-ին հատեցին 3.110 մ բարձրությունը` հասնելով Քինգի շրջադարձին։ Հունիսի 16-ին` անվտանգ երթուղու փնտրտուքից հետո, խումբը հաջողությամբ հասնում է 5.090 մ բարձրության վրա գտնվող սարահարթ, որ տանում էր դեպի գագաթ։ Մի քանի օր հարմար կլիմայի սպասելուց հետո 1925 թվականի հունիսի 23-ին, չնայած ուժեղ քամուն ու վատ տեսանելությանը, Ալբերտ Մակարտին հինգ լեռնագնացների հետ հաջողությամբ հասնում է լեռան գագաթին։ Խումբը հուլիսի 15-ին Արդեն վերադարձել էր Մակ Կարտի։ Արշավի տևողությունը Մակ Կարտիից դեպի գագաթ և հակառակ ուղղությամբ տևել է 65 օր։ Ճանապարհի երկարությունը կազմել է 440 կմ։
Դրանից հետո հաջորդ անգամ Լոգան են բարձրացել երկու արշավախումբ 25 տարի անց` 1950 թվականին` կրկնելով առաջին երթուղին։
Այլ երթուղիներով նվաճում
1957 թվականի հուլիսի 19-ին Դոն Մոնկը, Ջիլ Ռոբերտսը առաջին անգամ լեռնագագաթը նվաճել են արևելյան թևով։ 1965 թվականի օգոստոսի կեսերին Դիկ Լոնգը, Ալեն Սթեքը, Ջոն Էվանսը, Ֆրանկլին Կոլը և Պոլ Բեկոնը առաջին անգամ լեռնագագաթ են հասել Համինգբյորգով (Hummingbird): Վորբլյոյով ուղին առաջին անգամ 1977 թվականին հաղթահարել են կանադացիներ Դեյվ Ջոնսը, Ֆրանկ Բաումանը, Ֆրեդ Տիսյենը, Ջեյոմ Պեյջեմը և շվեյցարացի Ռենե Բուչերը։ 1979 թվականի հուլիսի 19-ին 22 օր տևած ուղևորությունից հետո Մայքլ Դաունը, Փոլ Քինդրին, Ջոն Հոուվը և Ջոն Վիտմայերը լեռնագագաթ են բարձրացել հյուսիսարևմտյան թևով։ Նույն թվականի հունիսի 30-ից հուլիսի 1-ը հյուսիսարևմտյան թևով լեռնագագաթ են բարձրացել Ռայմոնդ Յոտերանդը, Ալան Բուրգեսը, Ջիմ Էլզինգը, Ջոն Լաֆլան։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կանադայի լեռներ Կատեգորիա:Պետության ամենաբարձր կետեր
Էկոհամակարգային բազմազանություն
Կենսաբանական էկոհամակարգը տարբեր տեսակների առանձյակների մի խումբ է, որոնք ապրում են մի որոշակի տարածքում և համագործակցում են իրար հետ, օրինակ՝ խոնավ արևադարձային անտառները, անապատները, կորալյան գաղութները, բարձրախոտային դաշտավայրերը և այլն։ Կենսաբանական էկոհամակարգը իր բնակության վայրի հետ միասին կոչվում է էկոհամակարգ։ Վերհողային էկոհամակարգերում ջուրը գոլորշանում է Երկրի հողային մակերեսներից և ջրի մակերեսից, որպեսզի նորից թափվի անձրևի և ձյան տեսքով, և ապահովի ջրային և ստորջրյա պաշարները։
Ֆոտոսինթեզող օրգանիզմները կլանում են արևային լույսի էներգիան, որը օգտագործում են իրենց աճի համար։ Այնուհետև այդ էներգիան կլանվում է ֆոտոսինթեզող կենդանիներով սնվող կենդանիների կողմից կամ էլ անջատվում է արտաքին միջավայր ջերմության տեսքով ինչպես օրգանիզմների կենսագործունեության ընթացքում, այնպես էլ նրանց մահվանից և քայքայումից հետո։ Ֆոտոսինթեզի ժամանակ ֆոտոսինթեզող օրգանիզմները կլանում են CO2 և արտադրում են թթվածին, իսկ կենդանիները և սնկերը կլանում են O2 և արտազատում են CO2։ Սննդի հանքային տարրերը, օրինակ՝ ազոտը և ֆոսֆորը, կատարում են շրջանառություն էկոհամակարգի կենդանի և ոչ կենդանի բաղադրիչների միջև։ Շրջակա միջավայրի ֆիզիկական պայմանները, հատկապես կլոր տարվա ջերմաստիճանը, ազդում են էկոհամակարգի կառուցվածքի և բնույթի վրա և որոշում են տարածքի վերածումը անտառի թե՛ անապատի, կամ էլ ճահիճի ու արահետի։ Կենսաբանական էկոհամակարգը նույնպես կարող է ազդել միջավայրի ֆիզիկական պայմանների վրա։ Վերհողային էկոհամակարգերում, օրինակ, քամու արագությունը, խոնավությունը, ջերմաստիճանը կամ էլ այլ հիմնական պայմանները կարող են կախված լինել այնտեղ ապրող բույսերից և կենդանիներից։ Ջրային էկոհամակարգերում այնպիսի ֆիզիկական հատկանիշները, ինչպիսին են ջրի թափանցիկությունը, քիմիական կազմը, խորությունը որոշվում է ջրային կենսաբանական էկոհամակարգի որակական և քանակական կազմով, իսկ այնպիսի էկոհամակարգերը, ինչպիսին են կորալյան գաղութները, իրենք են որոշակի չափով ազդում միջավայրի ֆիզիկական պայմանների վրա։
Կենսաբանական էկոհամակարգի կազմում յուրաքանչյուր առանձնյակ օգտագործում է ռեսուրսների մի որոշակի յուրահատուկ խումբ, որը կազմում է նրա սնունդը։ Սննդի յուրաքանչյուր բաղադրիչ կարող է հանդիսանալ այն ֆակտորը, որը ճնշում է պոպուլյացիայի մեծանալը։ Օրինակ՝ չղջիկների որոշակի պոպուլյացիա, որը հարմարված է որոշակի պայմաններով քարանձավներում ապրելուն, չի ապրում այդպիսի պայմաններ չունեցող քարանձավներում և չի աճում։
Յուրաքանչյուր տեսակ կարող է հարմարված լինել սուկցեսիայի մի որոշակի փուլին։ Սուկցեսիան տեսակային կազմի, կառուցվածքի և ֆիզիկական հատկանիշների աստիճանական վերափոխման պրոցեսն է, որն իրականանում է էկոհամակարգի բնական կամ անտրոպոգեն խաթարումների դեպքում։ Որոշակի տեսակներին կարելի է հայտնաբերել սուկցեսիայի միայն որոշակի փուլերում, օրինակ՝ արևասեր թիթեռները և միամյա բույսերը հաճախ հանդիպում են սուկցեսիայի վաղ փուլերում, իսկ ստվերադիմացկուն բույսերն ու թռչուններն, որոնք բնակալվում են մահացած ծառերի կոճղերում, հայտնվում են սուկցեսիայի վերջին փուլերում։ Մարդու գործունեությունը փոխում է սուկցեսիայի ընթացքը, օրինակ՝ մարդու կողմից վնասված խոտածածկույթով արահետները կամ էլ անտառները ծառերի հատումից հետո, որպես կանոն, այլևս երբեք չեն բնակեցվում ետսուկցեսիոն տեսակներով։ Կենսաբանական էկոհամակարգերի կազմը հաճախ որոշվում է մրցակցությամբ և գիշատիչներով։ Գիշատիչները նվազեցնում են տեսակների առանձնյակների քանակությունը և երբեմն կարող են դրանց դուրս հանել նրանց հիմնական ապրելավայրերից։ Երբ գիշատիչներին վերացնում են, տեսակների առանձնյակների թիվը կարող է հասնել կրիտիկական մակարդակի և նույնիսկ գերազանցել այն։ Այդ դեպքում սննդի ամբողջական սպառումից հետո կարող է սկսվել պոպուլյացիայի կործանումը։ Էկոհամակարգի կառուցվածքը որոշվում է նաև սիմբիոտիկ փոխհարաբերություններով, այդ թվում նաև մուտուալիտիկ ցիմբիոզը, օրինակ՝
Կատեգորիա:Էկոլոգիա
Լոուրենս շրջան (Ինդիանա)
Լոուրենս շրջան (Lawrence County), ԱՄՆ Ինդիանա նահանգի 92 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.163 կմ² է, բնակչությունը՝ 45.922 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Բեդֆորդ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1818 թ.։
Կատեգորիա:Ինդիանայի շրջաններ