cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ջեֆ Բրիջես
Ջեֆ Բրիջես (Jeffrey Leon Bridges, ), ամերիկացի դերասան, երգիչ և պրոդյուսեր։ «Օսկար լավագույն դերասանի համար» հեղինակավոր մրցանակի է արժանացել «Խենթ սիրտ» կինոնկարում արբեմոլ երգչի դերը տպավորիչ կերպով կատարելու համար։ Օսկար կինոմրցանակի է առաջադրվել նաև «Վերջին կինոսեանսը» («The Last Picture Show») (1971), «Որոտն ու արագոտնը» («Thunderbolt and Lightfoot») (1974), «Աստղամարդը» («Starman») (1984), «Հավակնորդը» («The Contender») (2000), « Իսկական տոկունություն» («True Grit») (2010) և «Դժոխք կամ բարձր ջուր» («Hell or High Water») (2016) ֆիլմերում կատարած դերերի համար։ Հիշարժան դերակատարումներով է հանդես եկել նաև հանրահայտ այնպիսի ֆիլմերում, ինչպես՝ «Հեքիաթային հացթուխ տղեկներ» («The Fabulous Baker Boys», 1989), «Ձկնորս արքան» («The Fisher King»1991), «Մեծն Լեբովսկին» («The Big Lebowski», 1998), «Քինֆ-Քոնգ» («King Kong», 1976), «Գահը» («Tron», 1982), «Երկաթե մարդը («Iron Man», 2008), «Վատ ժամանակներ El Royale-ում» («Bad Times at the El Royale, 2018») և այլ կինոնկարներում (2018)։
Դանիել Կոլոբեր
Դանիել Կոլոբեր (Danielle Collobert, ), ֆրանսիացի գրող, լրագրողուհի։
Կենսագրություն
Դանիել Կոլոբերը ծնվել է 1940 թվականի հուլիսի 24-ին ։ Մայրը եղել է դպրոցական ուսուցիչ է, պատերազմի և օուպացիայի ժամանակ Դանիելը մեծացել է հարազատների մոտ ։ Հայրը եղել է դիմադրության մասնակիցը, որին տեսել է միայն երկրի ազատագրումից հետո։
1945 թվականին ընտանիքը տեղափոխվել է Փարիզ։ Դանիելը սկսել է գրել 1956 թվականից։ Ընդունվել է Բարձրագույն նորմալ դպրոց, բայց 1961 թվականին թողել է ուսումը։ Նա աշխատել է արվեստի պատկերասրահում, իր միջոցներով 1961 թվականին հրատարակել է առաջին գիրքը՝ «Պատերազմի ժամանակների երգերը», սակայն հետագայում ոչնչացրել է դրա տպաքանակը։ Աջակցել է Ազգային ազատագրական ճակատին, քաղաքական գործունեության պատճառով ստիպված է եղել լքել Ֆրանսիան։ Ապրել Իտալիայում, նրա աշխատությունները թարգմանվել իտալերենից, համագործակցել է Ալժիրի դիմադրության մամուլի հետ։ «Սպանություն» գիրքը, որը նա ինքն է համարել առաջինը, այլ հրատարակիչների մերժումներից հետո, հրատարակվել է Գալիմար հրատարակչության կողմից՝ 1964 թվականին, ֆրանսիացի գրող, բանաստեղծ, էսսեիստ, թարգմանիչ Ռայմոնդ Քենոտի աջակցությամբ։
1968 թվականին ապրել է Պրահայում։ 1970-ականներին ճանապարհորդել է։ Նա ինքնասպանություն է գործել իր ծննդյան օրը փարիզյան հյուրանոցներից մեկում՝ Դոֆին փողոցում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կին գրողներ Կատեգորիա:Լրագրողներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ֆրանսիացի բանաստեղծուհիներ
Նովոսուբխանգուլովո
Նովոսուբխանգուլովո (Новосубхангулово, Яңы Собханғол), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուրզյանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 581 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուրզյանսկի շրջանի բնակավայրեր
Բենգազի
Բենղազի (بنغازي Binġāzī; ), մեծությամբ Տրիպոլիից հետո Լիբիայի երկրորդ քաղաքը, որը գտնվում է երկրի հյուսիսային մասում, Միջերկրական ծովի ափին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լիբիայի քաղաքներ
Ոսկու բնակտոր
Ոսկու բնակտոր, բնականորեն առաջացած բնական ոսկու կտոր։ Ջրի հոսքերը հաճախ կենտրոնացնում են բնակտորներն ու մաքուր ոսկին ջրի հատակին։ Ոսկու բնակտորը ստացվում է լեռնահանքային արդյունահանման միջոցով, սակայն դրանք հայտնաբերվում են նաև մնացորդային հանքավայրերում, որտեղ ոսկի պարունակող երակները կամ հանքաշերտերը քայքայվում են։ Ոսկու բնակտորները հայտնաբերվում են նաև նախորդ հանքարդյունաբերական գործողությունների պոչամբարներում, հատկապես, ոսկու հանքաքարի արդյունահանմամբ։
Ձևավորում
Բնակտորները ոսկու կտորներ են, որոնք դուրս են գալիս հանքաշերտերից ։ Դրանք հաճախ ի հայտ են գալիս հոսանքի ազդեցությամբ հղկված, իսկ երբեմն դեռևս պարունակում են քվարց կամ հանքաշերտերի այլ նյութեր։ Ավստրալիական բնակտորների վրա 2007 թվականի ուսումնասիրությունը բացառեց մտածական տեսությունները սրընթաց սուպերգենային ձևավորման, փոքրագույն մասնիկների սառը միակցման կամ բակտերիալ կոնցենտրացիայի միջոցով, քանի որ ուսումնասիրված բոլոր բնակտորների բյուրեղային կառուցվածքները հաստատեցին, որ նրանք սկզբում ձևավորվել են բարձր ջերմաստիճանի ազդեցությամբ խոր գետնի տակ, (այսինքն` նրանք հիպոգեն ծագում ունեն)  ։
Այլ թանկարժեք մետաղներ, ինչպես օրինակ, պլատինը, ձևավորում են բնակտորներ նույն ձևով։ Արիզոնայի, ԱՄՆ, ոսկու բնակտորի հետագա ուսումնասիրության արդյունքում, հիմնված կապարի վրա, հայտնաբերվել է, որ այս տարածաշրջանում ոսկու բնակտորների զանգվածի զգալի մասը ձևավորվել է հանքավայրի միջավայրում ։
Բաղադրություն
Բնակտորները սովորաբար 20.5 կարատից 22 կարատ մաքրության են լինում (զանգվածի 83%-92%)։ Ոսկու բնակտորները Ավստրալիայում 23 կարատ են լինում կամ մի փոքր ավելի, մինչդեռ Ալյասկայի բնակտորները սովորաբար սպեկտրի ստորին մասում են լինում։ Մաքրությունը կարելի է կոպիտ կերպով գնահատել բնակտորի մաքրությամբ, ավելի պայծառ և խոր նարնջադեղին բնակտորները ոսկու բարձր պարունակությամբ են։ Բնակտորները նշվում են նաև դրանց հարգորոշմամբ, օրինակ 865 հարգը նշանակում է, որ ոսկին կազմում է բնակտորի զանգվածի 865 հազարերորդական մասը։ Հիմնական խառնուրդները արծաթն ու պղինձն են լինում։ Արծաթի բարձր պարունակությունը բնակտորներում կազմում են էլեկտրում խառնուրդները ։
Ամենամեծ բնակտորներ
Երկու խոշոր ոսկու բնակտորներ ընդունվել են որպես աշխարհի ամենամեծ բնակտորներ. Welcome Stranger (Բարի գալուստ օտարական) և Canaã բնակտորները, վերջինս հանդիսանում է ամենամեծ գոյատևած բնակտորը։ Բազմաթիվ հեղինակավոր մարդկանց կողմից երբևէ գտնված ամենամեծ բնակտորը համարվող Welcome Stranger-ը գտնվել է Մոլիագուլ քաղաքում, Վիկտորիա, Ավստրալիա, 1869 թվականին Ջոն Դիզոնի և Ռիչարդ Օեյթսի կողմից։ Այն կշռում է մոտ 2,520 տրոյական ունցիա (78 կգ, 173 ֆունտ) և ստացվել է 2,284 տրոյական ունցիա (71,0 կգ, 156.6 ֆունտ) մոտ զտաքաշ։ Welcome Stranger-ը հաճախ շփոթում են Welcome բնակտորի հետ, որը գտել են 1858 թվականի հունիսին Բեյքերի Հիլի մոտ, Բալարատ, Ավստրալիա Ռեդ Հիլ Մայնինգ ընկերության կողմից։
Canaã բնակտորը, հայտնի նաև որպես Pepita Canaa, գտել են 1983 թվականի սեպտեմբերին հանքագործների կողմից Serra Pelada հանքավայրում, Բրազիլիա։ Խառնուրդը կշռում էր 1,955 տրոյական ունցիա (60.8 կգ, 1341 ֆունտ), մաքուր ոսկին` 1,682.5 տրոյական ունցիա (52.33 կգ, 115.37 ֆունտ) ։ Այն երբևէ հայտնաբերված խոշոր բնակտորների թվին է դասվում, և այժմ գոյություն ունեցող ամենամեծ բնակտորն է։
Այս բնակտորին վերաբերող հիմնական հակասությունն այն է, որ պեղումների հաշվետվությունները ցույց են տալիս, որ գոյություն ունեցող բնակտորը սկզբնապես եղել է 5,291.09 տրոյական ունցիա քաշով (165 կգ, 363 ֆունտ) բնակտորի մի մասը, որը կոտրվել է արտահանման ժամանակ ։ Canaã բնակտորը ցուցադրվում է Բրազիլիայի կենտրոնական բանկի թանգարանում` գոյություն ունեցող երկրորդ եւ երրորդ խոշորագույն բնակտորների հետ միասին, համապատասխանաբար 1,506.2 տրոյական ունցիա (46,85 կգ, 103,28 ֆունտ) և 1,393.3 տրոյական ունցիա (43,34 կգ, 95,54 ֆունտ), որոնք նույնպես հայտնաբերվել են Սերրա Պելադայի շրջանում ։
Մետաղորսիչով գտնված ամենամեծ բնակտորը Հավատի ձեռքն է, 875 տրոյական ունցիա (27.2 կգ, 60.0 ֆունտ) քաշով, որը գտել են Քինգովերում, Վիկտորիա, Ավստրալիա, 1980 թվականին։
Պատմական մեծ նմուշների թվում է 201 տրոյական ունցիա (6.3 կգ, 13.8 ֆունտ) քաշով բյուրեղյա «Ֆրիկոտ բնակտորը»` Կալիֆոռնիայի ոսկե տենդի ժամանակ գտնված մեծությամբ առաջին բնակտորը։ Այն ցուցադրվում է Կալիֆոռնիայի արդյունահանման և հանքանյութերի թանգարանում։
Կալիֆոռնիայում երբևէ գտնված բնակտորներից ամենամեծը կշռում է 1,593 տրոյական ունցիա (49.5 կգ, 109.2 ֆունտ)։ Այն գտել են 1869 թվականի օգոստոսին Սիերա Բուտեսում հինգ գործընկերների կողմից` Վ. Ա. Ֆերիշ, Ա. Վուդ, Ջ. Ուինսթիդ, Ֆ. Ն. Լ. Քլեվերինգ և Հարի Ուորներ ։
Օկոտ պ’Բիտեկ
Օկոտ պ’Բիտեկ (Okot p’Bitek, ), ուգանդացի բանաստեղծ, բանահավաք, պատմաբան, փիլիսոփա։ Միջազգային լայն ճանաչում է ստացել իր «Լավինոյի երգ» բանաստեղծությամբ, որը պատմում է աֆրիկացի գեղջկուհու տառապանքների մասին , որի ամուսինը ներքաշվել է քաղաքային կյանքի մեջ և ցանկանում է, որ երկրում ամեն ինչ դառնա արևմտամետ։ «Լավինոյի երգը» սկզբնապես գրվել է աչոլիի լեզվով, որից հետո պ'Բիտեկը ինքնուրույն թարգմանել է այն անգլերեն և հրատարակել 1966 թվականին, պոեմը ներառվել է 20-րդ դարի հարյուր լավագույն աֆրիկյան գրքերի թվում։ Իր առաջին վեպը գրել է դեռևս 1953 թվականին։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1931 թվականին Գուլու քաղաքու մ դպրոցական ուսուցչի և երգչուհու ընտանիքում, աչոլիի ժողովրդի ներկայացուցիչ է։ Մանկուց աչքի է ընկել երգչի, թմբկահարի, պարողի և ֆուտբոլիստի տաղանդներով, ավարտել է տեղի միջնակարգ դպրոցը, այնուհետև Բուդոյի թագավորական քոլեջը (քոլեջում սովորելու տարիներին գրել է ավանդական երգեր ), որից հետո մեկնել է սովորելու Մեծ Բրիտանիայում։ 1958 թվականին ընդգրկվել է Ուգանդայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի կազմում (որն այդ ժամանակ դեռ բրիտանական գաղութ էր), սակայն հրաժարվել է ֆուտբոլային կարիերայից հօգուտ համալսարանական կրթության․ սովորել է մանկավարժություն Բրիստոլի համալսարանում, իրավունք Աբերիստուիտի համալսարանում (Ուելս) և սոցիալական մարդաբանություն Օքսֆորդում, որտեղ պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն աչոլիի և լոնգա ժողովուրդների ավանդական մշակույթի մասին։
Վերադառնալով արդեն անկախ Ուգանդա՝ պ'Բիտեկը զբաղվել է գրական աշխատանքով, մշակութային փառատոների կազմակերպմամբ, որոշ ժամանակ դասավանդել է Մաքերերի համալսարանում և եղել Ուգանդայի Ազգային թատրոնի տնօրենը։ Սակայն նրա կողմից երկրի ցեղային կյանքի քննադատությունը հանգեցրել է հակամարտության կառավարության հետ, որի հետևանքով նա ստիպված է եղել գնալ աքսորի և մնալ այնտեղ Իդի Ամինի կառավարման ողջ ընթացքում։ 1969 թվականին նա մասնակցել է Այովայի պետական համալսարանում միջազգային գրական ծրագրին, 1971 թվականին եղել է Նայրոբիի համալսարանական քոլեջի աֆրիկյան հետազոտությունների ինստիտուտում ավագ գիտաշխատող և դասախոս, ինչպես նաև դասախոսություններ է կարդացել Օսթինի Տեխասի համալսարանում և Նիգերիայի Իֆեի համալսարանում։ Հայրենիք է վերադարձել 1982 թվականին, որից հետո որոշ ժամանակ գրականություն է դասավանդել Մակերերի համալսարանում, սակայն նույն թվականին մահացել է ինսուլտից։
Գրական ստեղծագործություններից բացի հեղինակել է նաև ավանդական աֆրիկյան կրոնների վերաբերյալ մի շարք աշխատանքների և հակասել դրանց ուսումնասիրության Եվրոպայում ընդունված հայացքին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուգանդացի գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:Ուգանդացի ֆուտբոլիստներ
Պրոցենկի (գյուղ, Գլոբինոյի շրջան)
Պրոցենկի (Проценки), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գլոբինոյի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պրոցենկի գյուղում բնակվում էր 107 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1218 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 87,85 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գլոբինոյի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Նիկոլայ Ասթրուպ
Նիկոլայ Ասթրուպ (Nikolai Astrup, ), նորվեգացի նկարիչ ։ Համարվում է, որ Ասթրուպի աշխատանքները առավել խորությամբ են արտահայտում Արևմտյան Նորվեգիայի նույնականությունը ։
Կենսագրություն
Նիկոլայ Ասթրուպը ծնվել է 1880 թվականին Արևմտյան Նորվեգիայի Բրեմանգերում քահանայի ընտանիքում։ 1883 թվականին նրա հայրը՝ Քրիստիան Ասթրուպը, նշանակվեց Յոլսթերի առաջնորդական տեղապահ, և ողջ ընտանիքը տեղափոխվեց այնտեղ։ 1895 թվականին Ասթրուպը գնաց Տրոնհեյմ, որտեղ ընդունվեց դասական գիմնազիա։ 1897 թվականին վերադարձավ Յոլսթեր, որտեղ ստանձնեց իր եղբայրների և քույրերի ուսուցչի դերը։ Այդ ժամանակ նա սկսեց զբաղվել գեղանկարչությամբ՝ չունենալով ոչ մի ֆորմալ կրթություն և լինելով ինքնուս։
1899 թվականին Ասթրուպն ընդունվեց Քրիտիանիայի (Օսլո) գեղարվեստի դպրոց, ապա սկսեց դասեր ստանալ մասնավոր դպրոցում, որը կազմակերպում էր նկարիչ Հարիեթ Բակերը ։ 1901 թվականին նա ավարտեց դպրոցը և կրթաթոշակ ստացավ, որը նրան Եվրոպա ճանապարհվելու հնարավորություն էր տալիս։ Այդ ճանապարհորդության շրջանակներում նա այցելեց Լյուբեկ, Համբուրգ, Դրեզդեն, Բեռլին և Մյունխեն։ Դեկտեմբերին Ասթրուպը գնաց Փարիզ և սկսեց սովորել գեղարվեստի ակադեմիայում նորվեգացի նկարիչ Քրիստիան Քրոհգի մոտ։ 1902 թվականին նա վերադարձավ Նորվեգիա և հիմնավորվեց Յոլսթերում, որտեղ մինչև 1911 թվականն ապրեց ժամանակի մեծ մասը։ 1905 թվականին տեղի ունեցավ նրա առաջին ցուցադրությունը՝ արժանանալով քննադատների բարյացակամ կարծիքներին, իսկ նրա նկարներից մեկը այդ իսկ տարում ձեռք բերեց Ազգային պատկերասրահը։ 1907 թվականին Նիկոլայ Ասթրուպն ամուսնացավ Էնգել Սունդեի հետ։ Նրանք ունեցան ութ երեխա՝ հինգ տղա և երեք աղջիկ ։
Բացի 1905 թվականի առաջին անձնական ցուցադրությունը, նրա կյանքի ընթացքում տեղի ունեցան ևս երկու անհատական ցուցահանդեսներ՝ 1908 թվականին Բերգենում և 1911 թվականին Քրիտիանիայում։ Երկուսն էլ հանդիպեցին քննադատների խանդավառությանը։ 1908 թվականին նա այցելեց Լոնդոն, 1911 թվականին՝ Բեռլին, 1916 թվականին՝ Կոպենհագեն և Ստոկհոլմ (որտեղ հանդիպեց արքայազն Եվգենիին), իսկ 1922-1923 թվականներին՝ ընտանիքի հետ Գերմանիայով և Իտալիայով Ալժիր, իսկ վերադառնալիս կանգ առնելով Փարիզում։ 1928 թվականի հունվարի 21-ին Ասթրուպը, որը կյանքի մեծ մասը տառապել էր ասթմայով, 47 տարեկան հասակում մահացավ թոքերի բորբոքումից. ։
1967 թվականին Յոլսթերի մունիցիպալիտետը (տեղական ինքնավարության մարմին) գնեց Յոլսթավատն լճի ափին գտնվող Ասթրուպի նախկին ֆերման, որտեղ հիմնադրվեց նկարչի թանգարանը։
Ստեղծագործություններ
Նկարչի թողած ժառանգությունը կազմում են գունանկարչական և գծանկարչական աշխատանքներ։ Շատ սյուժեներ բազմիցս կրկնվում են և վերցված են Յոլսթերում նկարչի տան մերձակայքից։ Ասթրուպի համար հատկանշական է իրական բնապատկերների միավորումը երևակայական տարրերի հետ, այսպես՝ սարերը և ծառերը նրա գործերում հաճախ ստանում են մարդակերպ ձևեր։ Նրա ստեղծագործությունների մյուս հաճախակի հանդիպող, բազմակի կրկնվող մոտիվը ետին պլանում ցրված տոնակատարության պատկերումն է, որին հետևում է առաջին պլանում մեջքով նստած մարդը՝ հաճախ երեխա, որը զուգորդվում է հենց նկարչի հետ։
Ասթրուպի ոճը յուրօրինակ է և նրա ժամանակի նորվեգական արվեստում չունի համարժեքը։
Խեղդուկ մատ
Խեղդուկ մատ (Լուսենայի մատ), շախմատում մատ ձիով, երբ սեփական խաղաքարերը խանգարում են (խեղդում են. այստեղից էլ անվանումը) արքային փրկվել մրցակցի սպառնալիքից։
Պատմություն
Նմանատիպ առաջին դիրքերը հայտնաբերվել են IX դարի պարսկական մանսուբներում (շախմատային էտյուդի հնագույն համարժեք)։ «Խեղդուկ մատ» կոմբինացիայի (տե՛ս տրամագիր 1-ը) մեխանիզմն առաջին անգամ «Սիրո կրկնություն և շախմատ խաղի արվեստը» գրքում 1497 թվականին դիտարկել է իսպանացի շախմատիստ Լուիս Ռամիրես Լուսենան. '''1.Թе6+ Աh8 2.Ձf7+ Աg8 3.Ձh6++ Աh8 4.Թg8+!! Ն։g8 5. Ձf7#!!''' ։
Նույն թեման օգտագործվում է նաև Ֆիլիդորի խնդրում (տե՛ս Ֆիլիդորի մատ)։
Խեղդուկ մատն արվեստում
Կինոյում «խեղդուկ մատի» գաղափարն օգտագործվել է 1952 թվականին նկարահանված «Սադկո» ֆիլմ-հեքիաթում, որտեղ գլխավոր հերոսը հնդիկ մահառաջային «խեղդուկ մատ» է հայտարարում։
Պեգի Էշքրոֆտ
Պեգի Էշքրոֆտ (Peggy Ashcroft, ), բրիտանացի դերասանուհի, 1985 թվականին արժանացել է «Օսկար» մրցանակի երկրորդ պլանի լավագույն դերասանուհու համար։
Գործունեություն
Էդիտ Մարգարետ Էմիլի Էշքրոֆտը ծնվել է 1907 թվականի դեկտեմբերի 22-ին Անգլիայի հարավում գտնվող Կրոյդեն քաղաքում։ Սովորել է տեղի միջնակարգ դպրոցում, այնուհետև՝ Լոնդոնի խոսքի և դրամայի կենտրոնական դպրոցում՝ Ջոն Ֆոգերտիի մոտ։ Դպրոցն ավարտելուց հետո Էշքրոֆըը իր հասակակից Լորեն Օլիվիեի հետ բաժանել են լավագույն ուսանողի և ուսանողուհու մրցանակները։ 1926 թվականին դերասանուհին Բիրմինգհեմի ռեպերտուարային թատրոնում կատարել է իր առաջնելույթը։ Իր առաջին հաջողությանը Էշքրոֆըը հասել է Պաուլ Կորնֆիլդի «Հրեա Զյուս» (1929) և Շեքսպիրի «Օթելլո» (1931) պիեսների հիման վրա ներկայացումների դերերում։ Էշքրոֆըը իրական ժողովրդականություն է վայելել 1934 թվականին, երբ, Ռոմեո և Ջուլիետ բեմադրությունում մարմնավորել է Ջուլիետին (Լորենս Օլիվիեի և Ջոն Գիլգուդի հետ միասին, ովքեր կատարել են Ռոմեոյի և Մերկուցիոյի դերերը հերթափոխով)։ 1928-1933, 1940, 1950-1951 թվականներին ելույթ է ունեցել «Օլդ Վիկ» թատրոնում։ 1960 թվականին Ստրատֆորդե-նա-Էյվոնեում Փիթեր Հոլլը հիմնադրել է Շեքսպիրյան թագավորական թատրոնը, որի գլխավոր դերասանուհին եղել է Էշքրոֆտը։
1951 թվականին Էշքրոֆտին շնորհվել է Բրիտանական կայսրության Կամանդորի կոչում, իսկ 1956 թվականին ներկայացվել է Տիկին Կամանդորի կարգի։
Էշքրոֆտի հեռուստատեսային և կինոյի դերեը հազվադեպ էին, բայց հիշարժան։ Նրա մասնակցությամբ առաջին ֆիլմերից մեկը եղել է 1939 թվականին «39 աստիճաններ» ֆիլմը։ 1984 թվականին նրա դերն առավել հայտնի է դարձել «Ուղևորություն դեպի Հնդկաստան» ֆիլմում։  Տիկին Մուրի կատարման համար դերասանուհին արժանացել է «Օսկար» մրցանակի երկրորդ պլանի լավագույն դերասանուհու համար՝ դառնալով այդ մրցանակին արժանացած ամենատարեց դերասանուհին՝ Էշքրոֆտը այդ ժամանակ 77 տարեկան էր։ Էշքրոֆտն անձամբ չի ներկայացել մրցանակաբաշխությանը և «Օսկարը» նրա անունից ընդունել է Անջելա Լենսբերի։ Այդ նույն դերի շնորհիվ նա արժանացել է «Ոսկե գլոբուս» և BAFTA մրցանակներին։
Հեռուստատեսությունում հայտնի է դարձել նրա «Թագի հարստությունները» բրիտանական մինի-սերիալի դերը, ինչի շնորհիվ դերասանուհին արժանացել է «BAFTA» մրցանակի, որպես «Լավագույն հեռուստատեսային դերասանուհի»։
Անձնական կյանք
Էշքրոֆտն ամսունացել է երեք անգամ։ Նրա առաջին ամուսնիը եղել է Ռուպերտ Հարտ Դեվիսը (1929—1933), երկրորդը՝ ռեժիսոր Ֆյոդոր Կամիսարժեվսկին (1934), իսկ երրորդը՝ Ջերեմի Խատչինսոնը (1940—1965), որից ունեցել է երկու երեխա։
Պեգի Էշքրոֆտը մահացել է Լոնդոնում 1991 թվականի հունիսի 14-ին 83 տարեկան հասակում՝ կաթվածի պատճառով։ Նրա անունը հավերժացվել է Վեստմինստերյան աբբայության հուշատախտակի վրա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Բրիտանացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ
Խեղդուկ մատ
Խեղդուկ մատը սկզբախաղում
1.e4 e5 2.Ձf3 Ձc6 3.Փc4 Ձd4?! 4.Ձ։e5!? Թg5! 5.Ձ։f7?? Թ։g2 6.Նf1 Թ։e4+ 7.Փe2 Ձf3#
1.e4 c6 2.d4 d5 3.Ձc3 de 4.Ձ։e4 Ձd7 5.Թe2 Ձgf6?? 6.Ձd6#
1.e4 c5 2.Ձf3 Ձc6 3.d4 cd 4.Ձ։d4 Ձf6 5.Ձc3 e5 6.Ձdb5 d6 7.Ձd5 Ձ։d5 8.ed Ձe7 9.c3 Փd7?? 10.Ձ։d6#
1.e4 c5 2.Ձf3 Ձc6 3.d4 cd 4.Ձ։d4 e5 5.Ձb5 Ձge7?? 6.Ձd6#
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Շախմատային եզրույթներ Կատեգորիա:Շախմատային մատեր
Սպիտակապոչ արծիվ
Սպիտակապոչ արծիվ, ճուռակների ընտանիքի թռչուն։ Կլոր տարի չվահյուր է, հազվագյուտ։
Արտաքին կառուցվածք
Մարմնի երկարությունը 70-90 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 200-240 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 3-6,5 կգ։ Խոշոր գիշատիչ թռչուն է՝ լայն թևերով։ Մարմինը դարչնագույն է, թափահարող փետուրները՝ սևավուն-դարչնագույն, կտուցը հզոր է, պոչը՝ կարճ, ծայրը՝ բութ, սպիտակ։ Թռչելիս գլուխն ու պոչը մարմնի համեմատությամբ հավասարաչափ դուրս են ցցվում։ Հասուն թռչնի պոչը սպիտակ է, գլուխը, վիզը, կուրծքը և մեջքի վերին մասը՝ բաց դարչնագույն, կտուցը և մոմաքթարմատը՝ դեղին։ Երիտասարդի փետրածածկը (նաև պոչը) ավելի մուգ է։
Կենսակերպ
Բնակվում է ծառերին մոտ բաց ջրային տարածություններում, Սևանա լճում, ձկնաբուծական ավազաններում, գետահովիտներում, ջրածածկ հարթավայրերում։ Սնվում է առավելապես ձկներով և այլ ողնաշարավորներով, լեշերով։ Գրանցված է ՀՀ Կարմիր գրքում։
Հղումներ
Կատեգորիա:Ճուռակներ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված կենդանիներ Կատեգորիա:Հայաստանի թռչուններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի թռչուններ Կատեգորիա:Հայաստանի կենդանական աշխարհ Կատեգորիա:Եվրոպայի թռչուններ Կատեգորիա:Ճապոնիայի թռչուններ Կատեգորիա:Նորվեգիայի թռչուններ Կատեգորիա:Թռչուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Արծիվներ Կատեգորիա:Եվրասիայի թռչուններ
Յոհան Բերգ Գուդմունդսսոն
Յոհան Բերգ Գուդմունդսսոն (Йоуханн Берг Гвюдмюндссон, Jóhann Berg Guðmundsson; , իսլանդացի ֆուտբոլիստ, Իսլանդիայի հավաքականի և Բանլի ակումբի կիսապաշտպան։ Եվրոպայի 2016 թվականի առաջնության մասնակից։
Ակումբային կարիերա
Գուդմունդսոնը Բերիգաբլկի ակումբի սան է։ Երիտասարդական թիմի խաղերի ժամանակ նա մի քանի անգամ փորձաշրջան անցավ «Չելսիում» և «Ֆուլհեմում»։  2008 թվականին Յոհանը Իսպանիայի առաջնությունում ելույթ ունեցավ «Բրիդաբլիկ» թիմի կազմում։  2009 թվականի սկզբին Գուդմունդսսոնը տեղափոխվել է Նիդեռլանդներ, ստորագրելով հինգ տարվա պայմանագիր ։  2010 թվականի  օգոստոսի 8-ին Բրազիլիայի հավաքականի հետ հանդիպման ժամանակ նա իր նորամուտը կատարեց Էրեդիվիզի կազմում ։ 2011 թվականի  հունվարի 29-ին «ՎՎՎ-Վենլոլի» դեմ խաղում Յոհանը գոլի հեղինակ դարձավ ԱԶ ակումբի կազմում ։ 2013 թվականին նա օգնեց թիմին նվաճել հոլանդական գավաթը։ 2014 թվականի Ամռանը Գուդմինսոնը տեղափոխվել է անգլիական «Չարլթոն Ատլետիկ» ակումբ, կնքելով երկամյա պայմանագիր ։ օգոստոսի 9-ին, Բարենդֆորտ ակումբի դեմ խաղում նա իր նորամուտը կատարեց Չեմպիոնշիպում։
Սեպտեմբերի 20-ին, «Ռոտերդամ Յունայթեդի» դեմ խաղում Յոհանը խփեց իր առաջին գոլը «Ատլետիկո» ակուբի կազմում։ 2015 թվականի ամռանը նա իր պայմանագիրը երկարաձգել է ևս չորս տարի ժամկետով ։
2016 թվականի ամռանը Գուդմունդսոնը տեղափոխվեց Բարնլի ակումբ, կնքելով եռամյա պայմանագիր ։ օգոստոսի 13-ին ընդդեմ «Սուոնսի Սիթի» ակումբին, նա իր նորամուտը կատարեց անգլիական Պրեմիեր լիգայիում, փոխարինման դուրս գալով երկրորդ խաղակեսումժ ։ Նոյեմբերի 5-ին «Քրիսթալ Փելաս» ակումբի դեմ խաղում Յոհանը խփեց իր առաջին գոլը «Բարնլի» ակումբի կազմում ։
Միջազգային կարիերա
2011 թվականին Յոհանը, իսլանդական երիտասարդական թիմի կազմում մասնակցել է Դանիայում կայացած Եվրոպայի երիտասարդական առաջնությանը։ Մրցաշարում նա խաղում էր Դանիաիյի թիմերի դեմ խաղերում և Բելառուսի ։
2008 թվական-ին, Ադրբեջանի հետ ընկերական հանդիպման ժամանակ, Գուդմունդսոնը իր նորամուտը կատարեց իսլանդայի հավաքականում։ 2012 թվականի Նոյեմբերի 14-ին Անդորրայի ազգային հավաքականի հետ խաղում, նա հավաքեց իր առաջին գոլը ազգային հավաքականի համար ։ 2013 թվականի Սեպտեմբերի 6-ին Շվեյցարիայի դեմ 2014 թվականի Աշխարհի գավաթի որակավորման խաղում Յոհանը հեթ-թրիկի հեղինակ է դարձել ։
2016 թվականի ամռանը Գուդմունդսսոնին ազգային հավաքականի հայտ էր ներկայացրել `մասնակցելու Ֆրանսիայում կայացած Եվրոպայի առաջնությանը։ Մրցաշարում նա խաղում էր Պորտուգալիայի հավաքականի հետ, Բենգրի ,Ավստրիա , Անգլիա և Ֆրանսիաի ։
Ձեռքբերումներ
Թիմային
(7892) Մուսամուրահիգաշի
(7892) Մուսամուրահիգաշի (Musamurahigashi), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1994 թվականի նոյեմբերի 27-ին Մասանորի Հիրասավայի և Շոհեյ Սուզուկիի կողմից Նյուկասայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,197735 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6117 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,7838 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2088,63 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,172362 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,42° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1994 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Մասանորի Հիրասավայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Շոհեյ Սուզուկիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Ալիաբադ)
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի, հայկական եկեղեցի, գտնվում էր Ադրբեջանի տարածքի Նախիջևանի ինքնավար հանրապետության Ալիաբադ գյուղում ։ Եկեղեցին գտնվում էր գյուղի կենտրոնական մասում ։
Պատմություն
Կառուցվել է 17-րդ դարում և վերանորոգվել 1887 թվականին ։
Ճարտարապետություն
Այն բազիլիկ ոճի եկեղեցի էր՝ հյուսիսային և հարավային ճակատների դռներով և խաչաձև տանիքի գագաթին տեղադրված նրբագեղ բազմանկյուն գմբեթով։ Հարավային ճակատին հայերեն արձանագրություններ են եղել ։
Ավերում
Եկեղեցին դեռ գոյություն ուներ 1980-ական թվականների վերջին, և այն պատկերված է 1990 թվականների խորհրդային տեղագրական քարտեզի վրա ՝ 1:10,000 մասշտաբով։ Այնուամենայնիվ, մինչև 2005 թվականի մարտի 12-ը եկեղեցին ջնջվել էր երկրի երեսից, ինչը փաստագրված է Caucasus Heritage Watch-ի կողմից։ Եկեղեցու տեղում կառուցվել է նահատակների ծառուղի ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ադրբեջանի հայկական եկեղեցիներ
Սիփան հայ մշակութային միություն (Իրան)
Սիփան հայ մշակաթային միություն, հիմնադրվել է 1964 թվականին, Թեհրանում։ Թատերական բաժնի առաջին ղեկավարն էր Ա. Թաշճյանը՝ ներկայացվել են Ա. Աբելյանի, Շիրվանզադեի և այլոց պիեսներ։ Միության թատերական գործունեությունը դադարել է 1966 թվականին։ 1980 թվականին վերսկսվել է Ս. Մնացականյանի ղեկավարությամբ, որի ջանքերով բեմադրվել են ներկայացումներ ըստ Ալեքսանդր Շիրվանզադեի, Դերենիկ Դեմիրճյանի, Րաֆֆու երկերի և այլն։ Ներկայացումներին մասնակցել են Վ. Բաշյանը, Լ. Թաշճյանը, Հ. Շիրինյանը, Վ. Խոսրովյանը, Ա. Ասատրյանը, Լ. Խաչիկյանը, Վ. Մարգարյանը, Ս. Մատթևոսյանը, Մ. Ծաաբյանը, Կ. Օհանյանը, Գ. Բաղումյանը և ուրիշներ։ Միության թատերախումբն այժմ կոչվում է «Մկրտիչ Թաշճյան»։ Գործում է նաև մանկապատանեկան թատերախումբ։
Կատեգորիա:Թատերական միություն
Սոյմի
Սոյմի (Сойми), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Մեժգորեի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սոյմի գյուղում բնակվում էր 1 068 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Մեժգորեի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1410 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ցայգ
Ցայգ, հայկական մարզային ոչ պետական հեռուստաընկերություն, հիմնվել է 1991 թ. Գյումրիում։ Եթեր է հեռարձակվում Շիրակի մարզի ողջ տարածքում, նաև հեռարձակվում է համացանցով։
Ստացել է լիցենզիա 1991 թ. հունվարի 3-ին, առաջին անգամ եթեր հեռարձակվել է 1992 թ. մայիսի 10-ին, դառնալով Հայաստանի առաջին մասնավոր հեռուստաալիքը ։ 1993 թ., էներգետիկ ճգնաժամի պատճառով եթեր էր դուրս գալիս գիշերային ժամերին (23:00-9:00)։ 1994 թ. հեռուստաալիքը միացել է «Internews Network» Անդրկովկասի մասնավոր հեռուստաընկերությունների միությանը։
1994 թ. նոյեմբերի 15-ին ֆինանսական խնդիրների պատճառով ժամանակավորապես դադարեցրել է հեռարձակումը։ Նաև այդ ժամանակ ընկերությունը լքեց ալիքի հիմնադիրներից մեկը՝ Արթուր Եզեկյանը, որը նույն թվականին ստեղծեց «Շանթ» հեռուստաընկերությունը։ 1996 թ.-ին, վարկով գումար ստանալով, թարմացվեց հեռուստաալիքի տեխնիկական բազան, և հունիսի 17-ին վերականգնեց եթերը Գյումրիի 6-րդ մետրային ալիքով։ Ներկայում «Ցայգ»-ը, «Շանթ» ալիքի հետ հավասար, համարվում է Հայաստանի ամենահեղինակավոր հեռուստաալիքներից մեկը։ Պոտենցիալ հեռուստադիտողների թիվը շուրջ 350.000 է ։
Անի պապիրուս
Նկարագրություն
Եգիպտագետները համակարծիք են, որ ձեռագիրը բաղկացած է երեք տարբեր գրագիրների կողմից, որոնք նույն՝ Դեյր էլ-Մեդինա գեղարվեստի դպրոցի ներկայացուցիչներ են։ Անի անունը ավելացել է ազատ տեղում, ինչը վկայում է, որ պապիրուսը գնված է, պատրաստվել է սկզբում այլ պատվիրատուի համար։ Ձեռագիրը սոսնձված է պապիրուսի երեք շետրից, յուրաքանչյուրը բաժանված է 1,5-8 մմ հատվածի։ Տեքստը զբաղեցնում է 23,6 մմ։ Փաթաթված էր գլանաձև և ամրացված պապիրուսի լայն շերտով։ 1988 թվականի եգիպտագետ Էռնեստ Ալֆրեդ Ուոլլիս Բաջը եգիտպտական կառավարությունից գողացել է պապաիրուսը և հանձնել է Բրիտանական թանգարան, նա դա գրել է իր երկհատորյակում «Նեղոսով և Տիգրիսով» (By Nile and Tigris) ։ Նախքան ձեռագիրը Մեծ Բրիտանիա ուղարկելը Բաջը 78 մետրանոց ձեռագիրը բաժանեց 37 հավասար մասերի։ 1895 թվականին հրատարակել է պապիրուս Անիի տեքստերի առաջին թարգմանությունը։ Պապիրուս Անին հանդիսանում է «Մեռյալների գրքի» տարբերակնեից ամենալավ պահպանված օրինակը, որի շնորհիվ կարելի է գիրքը մանրամասն ուսումնասիրել։
Անի
Անի պապիրուսի տեքստերում հիշատավում է «Ճշմարիտ գրագիր, որը նկարագրում է աստվածների ընծաները», «Ախոռապան աստված Աբիդոսը և աստվածների տիրակալ Ֆիվի ընծաների դպիրը» և «Տիրակալի սիրելիներ Հյուսիսն ու Հարավը»։ Անին միջին դասի դպիր էր։ Տուտուի կինը «Ամոն աստծո կինը», որը հենց պատկերված քրմուհին էր սիստերը (հարվածային երաժշտական գործիք) փեռքին, լայն մանյակով։ Տուտուի հասարակական դիրքը ենթադրում է նրա բարձր դերը ընտանիքում։ Հաշվի առնելով ձեռագրի բարձր գինը՝ շատ եգիպտացիներ իրենց կարող էին թույլ տալ միայն մի քանի հատվածներ Մեռյալների գրքից, այն էլ առանց նկարների, կարելի է ենթադրել հասարակակն դիրքի և Անիի հարստության մասին։
Տեքստեր
Առաջին հայացքից Անի պապիրուսը հարուստ է նկարներով, այլ ոչ թե տեքստերով, բայց այդ բոլոր պատկերները ոչ պակաս տեղեկատվական տեքստ են։ Պապիրուսը մանրամասն ուղեցույց է Կա մահացածի համար, հաջորդում է Դուատին, որտեղ անհրաժեշտ է հաղթահարել խոչընդոտները Օսիրիսի դատարանի դահլիճում։ Անի պապիրուսից հայտնի է Մաատի սկզբունքը։ Օսիրիսի դատարանում սրտի կշռման ընթացքում մահացածը ատրասանում էր՝ «ժխտման խոստովանություն», դիմելով 42 աստվածներին, նշված Երկնային պապիրուսում (Բրիտանական թանգարան № 9900)   :
Անի պապիրուսից ժխտողական խոստովանություն ։
Չարաշահում
Իսպանացի ավետարանիչ Լոգարի Պուժոլը 2002 թվականին կարծիք հայտնեց, որ ենթադրաբար Անի պաիրուսից են վերցված «կույրիերի աղոթքը» (մի այլ տեսակետի «Էխնաթոնի աղոթքը») որը քրիստոնեական  «Տերունական աղոթքն է». Այս տեսակետի սխալ լինելը ապացուցել են Բրիտանական թանգարանի մասնագետները ։
Բացահայտումը, որի մասին դուք հշատակում եք, չի եղել Բրիտանական թանգարանում, և ես երբեք չեմ լսել այդ աղոթքի մասին, իբր կազմված Էխնաթոնի կողմից։ Հնարավոր է, հեղինակը շփոթել է,  քանի որ նակ կարող է լսած լիներ  «Աթոնի հանրահայտ հիմնի», որը գրված է Ամարնայում Այի դամբարանում։ Այս օրհնության թարգմանությունը կարող եք կարդալ Ուլիյամ Ջ Մուրնանի  Texts from the Amarna Period in Egypt (Ալտլանտա 1995), էջ 112-116 գրքում։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հին Եգիպտոս
Վալարսա
Վալարսա  (Vallarsa), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Տրենտինո Ալտո Ադիջե մարզի Տրենտո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 1370 մարդ (2008), բնակչության խտություն՝ 18 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 78 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 38060։ Հեռախոսային կոդ՝ 0464։
Ֆրանսիական Կարլա կոմունայի հետ ունի քույր քաղաքի կարգավիճակ 2010 թվականից ։
Ժողովրդագրություն
Բնակչություն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Աբաուն
Աբաուն, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Կարկառի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Կալիումի նիտրատ
Կալիումի նիտրատ (կալիումական սելիտրա, հնդկական սելիտրա), անօրգանական միացություն, ազոտական թթվի կալիումական աղը։ Քիմիական բանաձևն է KNO_3։ Բյուրեղային վիճակում անգույն նյութ է, չթռչող, հեշտ ջուր խլող, անհոտ։ Կալիումի նիտրատը լավ է լուծվում ջրում։ Գործնականում կենդանի օրգանիզմների համար թունավոր չէ ։
Բնության մեջ հանդիպում է նիտրոկալիտ հանքանյութի ձևով։ Խոշորագույն հանքերից մեկը գտնվում է Արևելյան Հնդկաստանում, այստեղից էլ առաջացել է երկրորդ անվանումը՝ հնդկական սելիտրա։ Շատ քիչ քանակությամբ պարունակվում է բույսերում և կենդանիներում ։
Բյուրեղները ասեղնանման են։ Բյուրեղները բավականին երկար են։ Այն կարող է հեշտությամբ մաքրվել վերաբյուրեղացմամբ՝ նվազագույն կորուստներով ։ Հիմնականում կիրառվում է հրատեխնիկայում(մինչև XX դար, լայնորեն կիրառվում էր, որպես պայթուցիկ նյութերի հիմնական բաղադրամաս՝ ծխացող սև փոշի։ Կիրառվում էր, որպես կալիում-ազոտային պարարտանյութ (շատ հարմար միացություն, որը պարունակում է բույսերին անհրաժեշտ երկու կարևորագույն տարրեր) ։
Ֆիզիկական հատկություններ
Կալիումի նիտրատը նորմալ պայմաններում իրենից ներկայացնում է անգույն բյուրեղներ(մանրացված վիճակում սպիտակ փոշի է), իոնային կառուցվածքով և ռոմբիկ կամ հեքսագոնալ բյուրեղավանդակով։ Հեշտ հիգրոսկոպիկ նյութ է ։ Անհոտ է, չթռչող ։ Ջրում լավ լուծելի է, քիչ լուծելի է գլիցերինում, հեղուկ ամոնիակում, հիդրազինում, չի լուծվում մաքուր էթանոլում և եթերում ։ Լուծելիության աղյուսակ, որոշ լուծիչներում, գրամներով՝ 100 գրամ ջրում։
Դանդաղ բյուրեղացման ժամանակ, աճում են շատ երկար ասեղնանման բյուրեղներ։ Կալիումի նիտրատը լավ մաքրվում է վերաբյուրեղացման միջոցով, ընդ որում շատ փոքր կորուստներով, որը պայմանավորված է ջերմաստիճանի աճին զուգընթաց՝ լուծելիության աճով։
Քիմիական հատկություններ
Քայքայվում է 400-520 °C ջերմաստիճաներում, առաջացնելով կալիումի նիտրիտ և թթվածին (թթվածնի անջատումը մեծացնում է հրդեհի առաջացման վտանգը) ։ Հանդիսանում է ուժեղ օքսիդիչ, փոխազդում է դյուրավառ նյութերի և վերականգնիչների հետ, որը հաճախ ուղեկցվում է պայթյունով ։ Որոշ օրգանական նյութերի հետ խառնելիս, հաճախ ինքնաբոցավառում է նրանց։ Անջատման պահին վերականգնվում է ջրածնով (ռեակցիայում աղաթթուն ավելցուկով է)։ Կալիումի նիտրատի հալույթը կարելի է ենթարկել էլեկտրոլիզի, մետաղական կալիում ստանալու նպատակով ։
Ստացում
Միջին դարերում և նոր ժամանակներում(երբ ակտիվորեն օգտագործում էին վառոդը), կալիումի նիտրատի ստացման համար գործում էին հատուկ նիտրատ ստացողներ. գոմաղբի և այլ բաղադրիչների խառնուրդի հոտումից, կրաքարի ներկայությամբ անջատվում է գազային խառնուրդ, որը պարունակում է նաև ամոնիակ ։ Այն հավաքվելով սալոմում, սկզբում վեր է ածվում ազոտային թթվի, որից հետո ազոտական թթվի։ Այնուհետև ազոտական թթուն փոխազդում է կրաքարի հետ, առաջացնելով կալցիումի նիտրատ  ։ Կալցիումի նիտրատի և կալիումի կարբոնատի հետագա փոխազդեցությունից էլ ստանում ենք կալիումի նիտրատ ։ Կալիումի սուլֆատի և կալցիումի նիտրատի փոխազդեցությունից (ներկայումս լաբորատոր պայմաններում հաճախ կալիումի կարբոնատի փոխարեն օգտագործում են կալիումի սուլֆատ)։ 1854 թվականին գերմանացի քիմիկոս Կ. Նյոլները առաջարկեց կալիումի նիտրատի առավել մատչելի ստացման ռեակցիա։ Ռեակցիայի ելանյութերն էին կալիումի քլորիդը և նատրիումի նիտրատը։ Գոյություն ունեն նաև կալիումի նիտրատի այլ ստացման ռեկցիաներ, օրինակ՝ ամոնիումի նիտրատի և կալիումի քլորիդի փոխազդեցության ռեակցիան, որի արդյունքում ստացվում է կալիումի նիտրատ և ամոնիումի քլորիդ։
Բնական աղբյուրներ և հանքավայրեր
Բնության մեջ կալիումի նիտրատը տարածված է նիտրոկալիտ հանքանյութի ձևով։ Ամենամեծ հանքավայրը տնվում է Արևելյան Հնդկաստանում։ Բնական կալիումի նիտրատը հանդիսանում է ազոտ պարունակող նյութերի քայքայման արդյունք ։ Շատ քիչ քանակությամբ պարունակվում է բույսերում և կենդանիներում։ Այն հանդիսանում է հողի մշաման միջանկյալ արդյունք, կալիոմի սուլֆատի և կարբոնատի միջոցով ։
Կիրառություն
Այսօր կալիումի նիտրատի հիմնական մասն օգտագործվում է թանկարժեք պարարտանյութերի ստացման համար ։ Այն իր մեջ պարունակում է երկու խիստ անհրաժեշտ տարր ։ Այն անփոխարինելի է սև փոշու ստացման համար և այլ վառելիքային խառնուրդների համար Used in some toothpastes to relieve asthma symptoms. ։
Կիրառվում է էլեկտրավակուումային արդյունաբերության և օպտիկական ապակու ստացման համար ։
Հալույթը հաճախ օգտագործում են լաբորատորիաներում էլեկտրոլիզի միջոցով մետաղական կալիում ստանալու համար ։ Օգտագործվում է որպես ուժեղ օքսիդիչ մետաղարտադրությունում ։ Օգտագործվում է որպես սննդային հավելում՝ E252 ։ Ինքն իրենով չի ցուցաբերում լավ արտահայտված հակաբակտերիալ հատկություններ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կալիումի միացություններ Կատեգորիա:Նիտրատներ
Առաջին հայկական լեգեոն (Հռոմ)
Առաջին հայկական լեգիոն, Հռոմեական կայսրության լեգիոններից մեկը, որը կազմված էր էթնիկ հայերից։ Առաջին անգամ լեգիոնը հիշատակվում էր «Notitia Dignitatum» աշխատությունում։ Հավանաբար, լեգիոնը կազմավորված է եղել մ.թ. II-III դդ. Արևմտյան Հայաստանում տարածաշրջանի պաշտպանության համար։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հին Հռոմի լեգեոններ
Աստերոիդների ցանկ (247901-248000)
Աստերոիդների ցանկ (247801-247900) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (248001-248100)
Լուիս Մագո
Լուիս Էնրիկե դել Պինո Մագո (Luis Enrique Del Pino Mago, ), վենեսուելացի ֆուտբոլիստ, Վենեսուելայի հավաքականի և «Պալեստինո» ակումբի կիսապաշտպան։
Ակումբային կարերիա
Մագոն իր պրոֆեսիոնալ կարերիան սկսել է «Դեպորտիվ Անսոատեգի» ակումբում։ 2014 թվականի հոկտեմբերի 20-ին «Սամոր» ակումբի դեմ խաղում նա իր նորամուտն է նշել Վենեսուելայի ֆուտբոլի հավաքականի կազմում ։ 2015 թվականի սկզբում խաղային պրակտիկա ձեռք բերելու նպատակով Մագոն ազատ գործակալի իրավունքով տեղափոխվել է «Կարաբոբո» ակումբ։ Փետրվարի 25-ին «Պորտուգես» ակումբի դեմ խաղում Մագոն իր նորամուտն է նշել նոր ակումբում ։ Վարձավճարի ավարտին Մագոն վերադարձել է «Դեպորտիվո Անսոատեգի» ակումբ։ 2016 թվականի մարտի 6-ին «Էստուդիանտես դե Կարակաս» ակումբի դեմ խաղում Լուիսը թիմի կազմում խփել է իր առաջին գոլը ։ 2017 թվականին Մագոն մշտական հիմունքներով վերադարձել է «Կարաբոբո» ակումբ։ Ապրիլի 14-ին «Սուլի» ակումբի դեմ խաղում Լուիսը թիմի կազմում իր առաջին գոլն է խփել ։
2019 թվականին Մագոն տեղափոխվել է չիլիական «Պալեստինո» ակումբ։ Փետրվարի 15-ին «Ունիոն Լա-Կալերա» ակումբի դեմ խաղում իր նորամուտն է նշել Չիլիի ֆուտբոլային առաջնությունում ։ Ապրիլի 29-ին «Կոկիմբո Ունիդո» ակումբի դեմ խաղում Լուիսը թիմի կազմում իր առաջին գոլն է խփել ։
Միջազգային կարերիա
2018 թվականի սեպտեմբերի 8-ին Կոլումբիայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի դեմ ընկերական խաղում Մագոն իր նորամուտն է նշել Վենեսուելայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականում ։ Հոկտեմբերի 16-ին Արաբական Միացյալ Էմիրությունների ֆուտբոլի ազգային հավաքականի դեմ խաղում Լուիսը իր առաջին գոլն է խփել ազգային հավաքականի կազմում ։
2019 թվականին Մագոն մասնակցել է Ամերիկայի և Բրազիլիայի գավաթի խաղին։ Մրցաշարում նա խաղացել է Պերուի, Բոլիվիայի և Արգենտինայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականների դեմ խաղերին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վենեսուելացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Վենեսուելայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ
Նիլս Քրիստի
Նիլս Քրիստի (Nils Christie, ), նորվեգացի քրեաբան և գրող, քրեաբանության մեջ աբոլիցիոնիզմի հիմնադիրներից մեկը։
Կենսագրություն
Օսլոյի համալսարանում ուսումնասիրել է սոցիոլոգիա։ 1953 թվականին սոցոլոգիայի բնագավառում մագիստրոսի աստիճան է ստացել, ներկայացնելով համակենտրոնացման ճամբարի պահակների մասին իր աշխատանքը։ 1960 թվականին գիտական աստիճան է ստացել Նորվեգիայում երիտասարդության կատարած հանցագործությունների ոլորտին վերաբերող աշխատանքի համար։ 1966 թվականին դարձել է Նորվեգիայի առաջին քրեագիտության պրոֆեսորը։
Օսլոյի համալսարանի պրոֆեսոր, Նորվեգիայի ու Շվեդիայի գիտությունների ակադեմիաների անդամ, «Տեսական քրեաբանություն» (Theoretical Criminology) միջազգային ամսագրի խմբագրական կոլեգիայի անդամ, նախկինում եղել է Օսլոյի համալսարանի Քրեաբանության ու քրեական իրավունքի ինստիտուտի տնօրեն, Քրեաբանության Սկանդինավյան խորհրդի նախագահ։
2001 թվականին դարձել է նորվեգական Fritt Ord («Ազատ խոսք») կազմակերպության մրցանակի դափնեկիր, որը շնորհվել է խոսքի ազատության պաշտպանության ոլորտում իր կատարած ծառայությունների համար։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի քրեաբաներ Կատեգորիա:Նորվեգացի գրողներ Կատեգորիա:Սոցիոլոգներ Կատեգորիա:Շվեդիայի գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամներ
Սոպկի (գյուղ, Մեժգորեի շրջան)
Սոպկի (Сопки), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Մեժգորեի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սոպկի գյուղում բնակվում էր 295 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Մեժգորեի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Նովոսուլտանգուլովո (գյուղ, Բալտաչևսկի շրջան)
Նովոսուլտանգուլովո (Новосултангулово, Яңы Солтанғол), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բալտաչևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 8 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բալտաչևսկի շրջանի բնակավայրեր
Oliver Twist (երգ)
«Oliver Twist», նիգերիացի երգիչ Դբանջի երգն է։ Այն թողարկվել է 2012 թվականի մայիսի 11-ին, որպես «D'Kings Men» կոչվող հավաքածու ալբոմի առաջին սինգլ։ Երգը գրվել է Դբանջի և Դոն Ջեզիի կողմից, վերջինս նաև երգի պրոդյուսերն է։
Երգը հիմնականում դրական արձագանքներ է ստացել երաժշտական քննադատների կողմից և զբաղեցրել է հորիզոնականներ եվրոպական մի շարք հիթ շքերթներում։ Երգի համար նաև նկարահանվել է տեսահոլովակ, որի ռեժիսորն է Սեսան Օգանրոն։
Տեսահոլովակ
Երգի տեսահոլովակը, որի ռեժիսորն է Սեսան Օգանրոն, ներակայացվել է 2012 թվականի մարտի 19-ին ՅուԹուբ վիդեոհոսթինգում ։ Տեսահոլովակի տարբեր կադրերում նկարահանվել են ամերիկացի ռեփերներ Բիգ Շոնը, Քանյե Ուեսթը, Փուշա Թին, Հիթ Բոյը, Մայք Դինը, Էդդի Քադին և Կեյշա Բյուքենենը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2012 սինգլներ
Ռադալովկա (գյուղ, Գլոբինոյի շրջան)
Ռադալովկա (Радалівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գլոբինոյի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գլոբինոյի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Անդամ (Կարկառի գավառ)
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Դար 21
Դար 21, հայկական երաժշտական-ժամանցային հեռուստաընկերություն, հեռարձակումը սկսվել է 1998 թվականին ։ Երկար ժամանակ հեռարձակում էր «Եվրոսպորտ» հեռուստաալիքի հաղորդումները։ 2002 թ. սկսած սկսեց հեռարձակել ռուսական «Մուզ ՏՎ» երաժշտական ալիքը։ 2004-ից սկսեց պատրաստել սեփական հաղորդումներ։ Եթեր է հեռարձակվում Հայաստանի տարածքի մոտ 50% տարածքով մեկ։ Հեռուստաալիքը նաև հասանելի է «Interactive», «Eurocable» և «Ucom» մալուխային հեռուստատեսության բաժանորդներին։ Պոտենցիալ հեռուստադիտողների թիվը շուրջ 1,7 միլիոն է ։ Ընկերության գործադիր տնօրենն է Թամարա Սարգսյանը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի հեռուստաալիքներ Կատեգորիա:Հայաստանի հեռուստաընկերություններ Կատեգորիա:Երաժշտական հեռուստաընկերություններ Կատեգորիա:Հեռուստաընկերություններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայալեզու հեռուստաալիքներ
Աուքսոքրոմներ
Աուքսոքրոմներ, (mjgavw – ուժեղացնում եմ), ատոմների խմբեր՝, որոնք օրգանական ներկանյութերին տալիս են գործվածքներին ամրանալու հատկություն՝ միաժամանակ խորացնելով նրանց գույնը։
Տես նաև
Կատեգորիա:Քիմիական միացություններ Կատեգորիա:Գույներ
Կարինե Ջաղացպանյան
Կարինե Ազատ Ջաղացպանյան, հայ երաժշտագետ։ Արվեստագիտության դոկտոր (2001), պրոֆեսոր։ ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (2013)։ Հայաստանի կոմպոզիտորների միության անդամ (1977)։
Կենսագրություն
Կարինե Ջաղացպանյանը ծնվել է 1943 թվականին Երևանում։ 1968 թվականին ավարտել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի երաժշտագիտության բաժինը, 1980 թվականին` Մոսկվայի Արվեստագիտության գիտահետազոտական ինստիտուտի ասպիրանտուրան։ Դասավանդում է Երևանի պետական կոնսերվատորիայի երաժշտության տեսության ամբիոնում, 1995 թվականից` պրոֆեսոր։ 1966-1993 թվականներին եղել է Արտասահմանյան երկրների հետ բարեկամության և մշակութային կապի հայկական ընկերության (ԱՕԿՍ) արվեստի բաժնի պատասխանատու քարտուղար, այնուհետև՝ ղեկավար։ 1983-1991 թվականներին և 1996 թվականից՝ Հայաստանի կոմպոզիտորների միության երաժշտագիտական բաժնի ղեկավարի տեղակալ ։
Ավելի քան 150 հրատարակված աշխատությունների հեղինակ է։ Մասնակցել է հանրապետական և միջազգային գիտաժողովների, սեմինարների, կոնգրեսների։ Հետազոտությունների հիմնական ոլորտը երաժշտության խնդիրներն են, ժողովրդականից մինչև ժամանակակից կոմպոզիտորական արվեստ։ Հայաստանում ազգային երաժշտական ռիթմերին նվիրված առաջին մենագրությունների հեղինակն է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ երաժշտագետներ Կատեգորիա:Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Արվեստագիտության դոկտորներ Կատեգորիա:ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ Կատեգորիա:Հայաստանի կոմպոզիտորների և երաժշտագետների միության անդամներ
(7893) 1994 XY
(7893) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1994 թվականի դեկտեմբերի 2-ին Յոշիսադա Սիմիձուի և Տակեշի Ուրատայի կողմից Նաչի-Կացուուրայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,281499 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,975 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,588 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1258,72 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,286005 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 7,32° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1994 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Յոշիսադա Սիմիձուի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Տակեշի Ուրատայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Անճոռնի ճուտիկը
Անճոռնի ճուտիկը (Den grimme Ælling), դանիացի գրող և բանաստեղծ Հանս Քրիստիան Անդերսենի հեքիաթը, առաջին անգամ տպագրվել է 1943 թվականի նոյեմբերի 11-ին։
Սյուժե
Մի հին կալվածքում՝ կռատուկի թփերի մեջ, մայր բադի ձվերից դուրս եկան ճուտիկները, բայց վերջին ճուտիկը սարսափելի տեսք ուներ և նման չէր մյուսներին։ Թռչնանոցի բակի բնակիչները հենց սկզբից չսիրեցին անճոռնի ճուտիկին, այդ պատճառով էլ անընդհատ հարձակվում էին նրա վրա։ Մայրն սկզբում պաշտպանում էր իր ճուտիկին, բայց շուտով ինքն էլ սկսեց զայրանալ նրա վրա։ Չդիմանալով նվաստացումներին՝ ճուտիկը բակից փախչում է ճահիճ, որտեղ, չնայած իր տեսքին, ընկերանում է վայրի սագերի հետ։ Սակայն շուտով որսորդները սպանում են սագերին։
Ուեսեքս
Ուեսեքս (Wessex, Westseaxna Rīce «Արևմտյան սաքսոնյան թագավորություն»), Մեծ Բրիտանիայի հարավում գտնվող անգլո-սաքսոնական թագավորությունն է, այսպես կոչված, անգլո - սաքսոնական հեպարխիայի յոթ թագավորություններից մեկը, որը հիմնադրվել է Սաքսոնսի կողմից 6-րդ դարի սկզբին Բրիտանիայի անգլ-սաքսոնյան նվաճման ընթացքում և հետագայում դարձավ Անգլիայի մաս։
Անճոռնի ճուտիկը
Սյուժե
Դրանից հետո ճուտիկը փախչում է ճահճից և մի ամբողջ օր թափառելուց հետո հասնում է մի խրճիթի, որտեղ ապրում էին ծեր կինը, կատուն և հավը։ Ծեր կինը ճուտիկին թողնում է ապրել իր մոտ՝ մտածելով, որ նա ձու կածի։ Սակայն կատուն և հավը ծաղրում են անճոռնի ճուտիկին, և երբ վերջինս ցանկանում է լողալ, հավն ասում է, որ դա հիմարությունից է։ Ճուտիկը գնում է լճում ապրելու։ Մի անգամ անճոռնի ճուտիկը լճում տեսնում է կարապներին և նրանց սիրում այնպես, ինչպես ոչ ոքի չէր սիրել։ Բայց չի համարձակվում նրանց մոտենալ՝ վախենալով, որ նրանք էլ իրենից երես կդարձնեն։
Ուեսեքս
Անգլո-սաքսոնները հավատում են, որ Ուեսեքսը հիմնել են Քերդիքն ու Կինրիկը, բայց դա կարող է լեգենդ լինել ։ Ուեսեքսի պատմության երկու գլխավոր աղբյուրներն են «անգլոսաքսոնական խրոնիկան» և «Արևմտամաքսոնական ծագումնաբանական թագավորական ցուցակը», որոնք երբեմն հակասում են միմյանց։ Ուեսեքսը քրիստոնեական թագավորություն դարձավ այն բանից հետո, երբ Քենվալը մկրտվեց և ընդլայնվեց նրա թագավորության օրոք։
Անճոռնի ճուտիկը
Սյուժե
Ձմռանը բադիկը սառչում է սառույցի մեջ, բայց շուտով նրան գտնում է գյուղացին և տուն տանում։ Նոր կացարանում բադիկը երկար չի մնում․ նա, վախենալով էր իր հետ խաղալ ցանկացող երեխաներից, փախչում է փողոց։ Ձմեռն անցկացնում է եղեգներում։ Երբ գարուն է գալիս, բադիկը թռչել է սովորում։ Մի անգամ լճի վրայով թռչելիս նա տեսնում է լողացող կարապներին։ Այս անգամ նա որոշում է մոտենալ նրանց, նույնիսկ եթե նրանք իրեն հալածեն։ Մոտենալով ջրին՝ հանկարծ ջրում նկատում է իր արտացոլանքը և տեսնում, որ ինքն էլ է գեղեցիկ, երիտասարդ կարապ։ Մյուս կարապները ուրախությամբ նրան ընդունում են իրենց երամը։ Անոռնի ճուտիկը երազել անգամ չէր կարող այդպիսի երջանկության մասին․․․
Ուեսեքս
Պատմություն
Ժամանակակից հնագետներն օգտագործում են «Վեսսեքի մշակույթ» տերմինը միջին բրոնզեդարյան դարաշրջանի մշակույթը անվանելու համար, որն այդ տարածքում ապրել է մ. թ. ա. 1600-1200 թվականներին հազար տարի առաջ, ուշ նեոլիթում։ Այս տարածքում կան բազմաթիվ այլ հողային կառույցներ և նեոլիթյան դարաշրջանների և վաղ բրոնզե դարի քարե հուշարձաններ, ներառյալ Դորսեթի կուրսուսը։
Անճոռնի ճուտիկը
Ինքնակենսագրություն
Հաճախ «Անճոռնի ճուտիկը» հեքիաթը համարում են Հանս Քրիստիան Անդերսենի քողարկված ինքնակենսագրությունը ։
Կծու գորտնուկ
Կծու գորտնուկ (Ranúnculus ácris), վայրի խոտաբույս, Գորտնուկների ցեղից։
Անճոռնի ճուտիկը
Ինքնակենսագրություն
Նա եղել է բարձրահասակ, նիհար և խիստ յուրօրինակ կեցվածքով ու շարժումներով։ Նրա ձեռքերը և ոտքերն անհամաչափորեն երկար և բարակ էին, ձեռքերի մատները՝ լայն և հարթ, իսկ ոտնաթաթերն այնքան մեծ չափսի էին, որ նա, ամենայն հավանականությամբ, երբեք չէր անհանգստանա, թե ինչ-որ մեկն իր կրկնակոշիկները գաղտնի կփոխի։ Նրա քիթը, այսպես կոչված, հռոմեական ձևի էր, բայց նորից անհամաչափորեն մեծ և առանձնապես աչքի էր ընկնում առջևից ։
Հեքիաթի գործողությունների վայրերի և գրողի կենսագրության միջև նույնպես կարելի է զուգահեռներ անցկացնել․
Ուեսեքս
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Պատմական մարզեր Կատեգորիա:Անգլիայի վարչական բաժանում
Անճոռնի ճուտիկը
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հանս Քրիստիան Անդերսենի հեքիաթներ Կատեգորիա:1843 հեքիաթներ Կատեգորիա:Գրական հեքիաթներ
Կծու գորտնուկ
Տարածվածություն
Կծու գորտնուկը տարածված է Եվրոպական մասում՝ ամենուր, Ղրիմում, Կովկասում, Արևմտյան Սիբիրում, Միջին Ասիայում։
Անվանում
Հոմանիշներ
Տեսակը ներառում է հետևյալ հոմանիշ անունները[3].
Այլ տեսակներ
Գորտնուկների մեծ մասն այս կամ այն չափով թունավոր են (պրոտոանեմոնին, ռանունկուլին, թունավոր գլիկոզիդներ, սապոնիններ, ալկալոիդներ), օժտված են ինսեկտիցիդ, հակահելմինտային, բակտերիոցիդ, հակասնկային և ձկնասպան ազդեցությամբ։ Առավել թունավոր են` այրող գորտնուկը R. flammula L., սոխուկաբեր գորտնուկը R. bulbosus L., սողացող գորտնուկը R. repens L., Պալլասի գորտնուկը R. pallasii Schlecht.:
Դաշտային գորտնուկի պտուղների առկայությունը ցորենի մեջ զգալիորեն իջեցնում է վերջինիս որակն ու արժեքը։
Բնութագիր
Կծու գորտնուկը բազմամյա վայրի խոտաբույս է, ունի 20-50 սմ բարձրություն։ Տերևները ցածր երկարակոթունով են, 5-10 սմ երկարությամբ, հնգանկյուն, մատնաձև. վերադիր դասավորությամբ, ատամնավոր եզրերով։
Ծաղիկները վառ դեղին են, 2 սմ տրամագիծ ունեն, միայնակ կամ հավաքված ծաղկաբույլի շուրջ։ Բաժակաթերթը հինգն է, ծաղկաթերթը՝ հինգ. շատ շերտերով ու գծիկներով։ Ծաղկում է հունիսին։ Ծաղկի բանաձևն է՝.
Պտուղները բազմաընկուզիկ են, ընկուզիկները հակադարձ ձվաձև են, օվալաձև-անհավասարակող, կողերից ուժեղ սեղմված, ծայրերում եզրագծված են, արտաքին (մեջքային) կողմն ուժեղ ցցված է դեպի առաջ, ներքինը (փորային)` թույլ ուռուցիկ է։ Սյունիկի մնացորդն ուղիղ է կամ թույլ գոգավոր, 0.2-0.4 մմ
Գունավորումը մուգ շագանակագույն է, համարյա սև, կանաչաշագանակագույն, եզրերում ավելի բաց, սյունիկի մնացորդը բաց կարմրաշագանակագույն է։