cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ֆուգերների տոհմ
Յակոբ Ֆյուգեր «Հարուստ»
Յակոբը մահացել է 1525 թվականին։ Նա համարվում է բոլոր ժամանակների ամենահարուստ մարդկանցից մեկը, իսկ այսօր նա հայտնի է որպես Յակոբ Ֆյուգեր «հարուստ»։ Զարգացման այդ մեծ փուլում նրա կարողությունը գնահատվում է Եվրոպայի ՀՆԱ-ի 2%-ը ։
Հետագա տարիներ
Յակոբի իրավահաջորդը եղել է նրա եղբորորդի Անտոն Ֆուգերը՝ ավագ եղբոր Գեորգիի որդին։ Անտոնը ծնվել է 1493 թվականին, ամուսնացել է Աննա Ռելինգերի հետ և մահացել 1560 թվականին։
1525 թվականին ֆուգերներին շնորհեցին ասպետության իսպանական շքանշաններից ստացված եկամուտը՝ սնդիկի և արծաթի հանքերից ստացված շահույթի հետ միասին ։ Տիրոլիայի և Հունգարիայի հանքավայրերի երբեմնի հարուստ արդյունահանումը նվազել է, բայց Անտոնը նոր առևտրային կապեր հաստատեց Պերուի և Չիլիի հետ և հանքարդյունաբերական ձեռնարկություններ բացեց Շվեդիայում և Նորվեգիայում։ Նա ներգրավված էր Աֆրիկայից Ամերիկա ստրկավաճառության մեջ, բայց ավելի շատ օգուտ ունեցավ համեմունքների առևտրով և հունգարական խոշոր եղջերավոր անասունների ներմուծմամբ։ Ի վերջո՝ 1542 թվականից հետո, նա ստիպված եղավ մաեստրասգոյի վարձակալությունից և Գվադալկանալի արծաթի հանքերից հրաժարվել։
Անտոնի եղբորորդի և իրավահաջորդ Յոհան Յակոբի օրոք ծանր ժամանակներից հետո Անտոնի ավագ որդին՝ Մարկուսը, հաջողությամբ շարունակեց բիզնեսը՝ 1563-1641 թվականներին Ալմադենում միայն սնդիկի արտադրությունով վաստակեց մոտ 50,000,000 դուկատ, սակայն Ֆուգեր ընկերությունը 30-ամյա պատերազմից հետո ամբողջությամբ լուծարվեց, իսկ 1657 թվականին Լեոպոլդ Ֆուգերը Տիրոլի հանքերը վերադարձրեց Հաբսբուրգներին։ 1509 թվականի Աուգսբուրգի Սուրբ Աննա եկեղեցում գտնվող Ֆուգգերի թաղման մատուռը Վերածննդի դարաշրջանի ճարտարապետության ամենավաղ օրինակն է Գերմանիայում։
Անսելմ Մարիա Ֆուգեր ֆոն Բաբենհաուզենը (1766-1821) 1803 թվականին հռչակվել է Սուրբ Հռոմեական կայսրության արքայազն ։ Այս մասնաճյուղի ներկայիս ղեկավարն է արքայազն Հուբերտուս Ֆյուգեր ֆոն Բաբենհաուզենը, որին պատկանում է Յակոբ հարուստների նախկին բիզնես նստավայրը, Աուգսբուրգի Ֆուգերհոյզերը, ինչպես նաև մոտակայքում գտնվող Վելենբուրգ ամրոցը և Բավարիայի Բաբենհաուզեն ամրոցը (այն գնել է Անտոն Ֆուգերը 1539 թվականին, որն այսօր բնակարան է՝ ընտանեկան պատմության թանգարան), նա նաև Աուգսբուրգում գտնվող փոքր մասնավոր բանկի՝ Fürst Fugger Privatbank-ի համասեփականատերն է։
Ֆուգեր ֆոն Գլյոտի ճյուղը, Անտոնի ծոռ Յոհան Էռնեստի ժառանգները, 1914 թվականին Կարլ Էռնեստ Ֆուրստ Ֆյուգեր Վոն Գլյոտի հետ ստացավ Բավարիայի արքայազնի կոչում։ Ճյուղն ավարտվում էր արական գծով իր որդու՝ Ջոզեֆ-Էռնեստ Ֆյուրստ Ֆյուգեր Վոն Գլյոտ (1895–1981), ով Հոհենցոլերնի արքայադուստր Ստեֆանիի ամուսինն է (1895-1975)՝ ում ունեցվածքը, ներառյալ Շվաբենում գտնվող Կիրխհայմ ամրոցը (1551 թվականին Անտոն Ֆուգերը ձեռք է բերել) ժառանգել է իր քրոջ՝ Մարիայի (1894–1935) որդեգրած որդին՝ Ալբերտ կոմս ֆոն Արկո-Զինեբերգը (ծնված 1932-ին)՝ ով ստացավ Ֆուգգեր Վոն Գլյոթ անունը։
Fugger von Kirchberg und zu Weissenhorn կոմիտեական ճյուղն այսօր ներկայացնում է կոմսուհի Մարիա-Էլիզաբեթ ֆոն Թուն և Հոհենշտեյնը, կոմսուհի Ֆուգգերը, Իլլերկիրխբերգի՝ Կիրխբերգ ամրոցի ժառանգորդը (այն գնվել է 1507 թվականին Յակոբ Ֆուգերի կողմից)։ Նա նաև ղեկավարում է բարեգործական ընտանեկան հիմնադրամները, ներառյալ Աուգսբուրգի Ֆուգերեյը և Վելդենի վանքը։
Աուգսբուրգում բացվեց Ֆուգերի և Ուելսերի պատմության թանգարանը (Fugger und Welser Erlebnismuseum) ։
Աստերոիդների ցանկ (54101-54200)
Աստերոիդների ցանկ (54001-54100) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (54201-54300)
Ֆուգերների տոհմ
Գտածոներ
2019 թվականի ապրիլին հոլանդացի ծովային հետախույզները՝ կոնտեյներային նավի հետախուզման ժամանակ հայտնաբերեցին 16-րդ դարի խորտակված նավ MSC Zoe, որը 2019 թվականի հունվարին կորցրեց բեռնարկղերը։ Նավի վրա Ֆուգեր ընտանիքի զինանշանով պղնձե թիթեղներ հայտնաբերվեցին, որը կառուցվել է մոտ 1540 թվականին Նիդերլանդներում Չարլզ V-ի օրոք  ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանացի ազնվական ընտանիքներ Կատեգորիա:Սրբազան Հռոմեական կայսրություն Կատեգորիա:Եվրոպայի պատմություն Կատեգորիա:Միջազգային առևտուր Կատեգորիա:Գերմանիայի ազնվականություն Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ԲՊՀ հոդվածներ 2023
Աստերոիդների ցանկ (235601-235700)
Աստերոիդների ցանկ (235501-235600) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (235701-235800)
Նիկոլաևկա (գյուղ, Ասկիզսկի շրջան)
Նիկոլաևկա (Николаевка), գյուղ Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Ասկիզսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2004 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 36 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Ասկիզսկի շրջանի բնակավայրեր
Լին Ի
Մեծ Ճանաչում է ձեռք բերել 2019 թվականին արտադրության «Գլուխդ դիր ուսիս» չինական հեռուստասերիալում նկարահանվելուց հետո։
Կրթություն և կարիերա
2016 թվականին Լին Ին օգտվեց արտերկրում պրոֆեսիոնալ պարերի և դերասանական վարպետության դասընթացներ անցնելու հնարավորությունից և ամառային արձակուրդները տրամարդրեց կրթությանը։
2017 թվականին Լին Ին մասնակցեց «Գեղեցիկ երիտասարդություն» ռեալիթի շոուին։ Նա մասնակցել է նաև Յօուկու ալիքի նորաձևության «Խենթ զգեստապահարան» շոուին  և 41 ձայնով ճանաչվեց 6-րդ եթերաշրջանի հաղթող։ Նա հայտնվեց հեռուտաէկրանին նկարահանվելով «Հույսի կղզի» գիտաֆանտաստիկ ֆիլմում՝ Դուան Իհոնի և Էնդի Գարսիայի հետ ։
2019 թվականին Լին Ինը իր խաղընկերներ Սին Ֆեյի, Թան Սյաոտյանի և Չժըն Ինչընըի հետ նկարահանվել է «Մեր սիրո ժամը» պատանեկան սիրային հեռեուստասերիալում, որը «Մեր գեղեցիկ սերը» ֆիլմի շարունակությունն է։ Այստեղ դերասանը մարմնավորում էր Գու Վեյի դերը։ Նույն թվականին Լին Ին արժանացել է «Տարվա նոր դերասան» մրցանակին «Ծին Ու Դուո» հեռուստափառատոնում։
Բերդյուգինո (այլ կիրառումներ)
Բերդյուգինո, կարող է վերաբերել՝
Մյունսթերհաուզեն
Մյունսթերհաուզեն (Münsterhausen), կոմունա Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Շվաբիա վարչական շրջանին։ Գտնվում է Գյունցբուրգ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 1992 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի) ։ Տարածքը կազմում է 18,48 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 7 74 160։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Դա եղել է այսպես…
«Դա եղել է այսպես…», 2019 թվականին «Դարակ» հրատարակչության «Ժամանակ» մատենաշարով հրատարակած Աննա Բաբաջանյանի հոդվածների ժողովածուն։ Խմբագիր՝ Աշոտ Գաբրիելյան։ Ձևավորումը՝ Դավիթ Հակոբյան։ 220 էջ։
Գիրքը բաղկացած է երկու մասից։ Առաջինը՝ «Չերևակված ժապավենն» է, որտեղ ամփոփված են հայկական կինոյի մասին հոդվածներ, իսկ երկրորդը՝ «Իրերը դա գիտենն» է, որտեղ ներկայացված են թանգարանային բացառիկ նմուշների մասին պատմություններ ։
Հատված հեղինակի նախաբանից
Այս գիրքը հիշողության մասին է, այն հիշողության, որ դեպքը դարձնում է իրադարձություն, խոսքը վերածում է պատմության, գործը՝ ժառանգության։ Սա ոչ միայն մարդկանց, այլ նաև իրերի հիշողության մասին է, այն սովորական և արտասովոր իրերի, որոնք իրենց ներսում ամփոփում են պահի հուզական կարևորությունը, կամրջում են անցյալը ներկային և մնում են իբրև համր վավերականություն։ Իրերն էլ, մարդկանց նման, ունենում են իրենց ճակատագիրը։ Նրանցից մեկին վիճակվում է աննկատ, համեստ գոյություն, իսկ մեկ ուրիշը պատմություն է դառնում։ Պատահում է նաև այնպես, որ դրանցից եզակիները հենց իրենք են տնօրինում իրենց կյանքը՝ առանց մարդկային միջամտության ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2019 գրքեր Կատեգորիա:Դարակ հրատարակչության գրքեր
Իվանովկա (ավան, Պերվոմայսկի շրջան)
Իվանովկա (Іванівка), ավան Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Պերվոմայսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Իվանովկա ավանում բնակվում էր 473 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Պերվոմայսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ
Սարբել
Սարբել (հունարեն՝ Σαρμπέλ-Μιχαήλ Μαρωνίτης, հայ. Սարբել-Միխայիլ Մարոնիտիս, արաբերեն شربل-ميكائيل مارونيتيس ), հույն կիպրացի երգիչ։ Անվանվել է Մարոնիտ կաթոլիկ եկեղեցու սուրբ Շարբելի անունով։ Խառն հույն և լիբանանյան ծագումով արվեստագետ, մեծ համբավ է ունեցել Se pira sovara երգով։ Մասնակցել է Եվրատեսիլ 2007 երգի մրցույթում ներկայացնելով Հունաստանը Yassou Maria երգով։
Սինգլներ
(Ոչ բոլորնեն ներկայացված CD տարբերակով )
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հույն երգիչներ Կատեգորիա:1983 ծնունդներ Կատեգորիա:Մայիսի 14 ծնունդներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2007 երգի մրցույթի մասնակիցներ Կատեգորիա:Հույն երաժիշտներ
(7271) Դորոգունցով
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,107743 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,2684 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,9471 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2001,09 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,179902 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,99° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1979 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
The Main Event / Fight
«The Main Event / Fight», մեդլի, որը ձայնագրել է Բարբրա Ստրեյզանդը «Գլխավոր իրադարձություն» ֆիլմի համար 1979 թվականին։ Ձայնագրությունը դարձել է ֆիլմի սաունդթրեք-ալբոմի միակ սինգլը։
Երգը դարձել է երգչուհու երկու գլխավոր դիսկո-հիթերից առաջինը, երկրորդը դարձել է «No More Tears (Enough Is Enough)» երգը, որը ձայնագրվել է Դոննա Սամերի հետ համատեղ և թողարկվել է ավելի ուշ նույն տարում։ Երգը չորս շաբաթ զբաղեցրել է ամերիկյան Billboard Hot 100 երրորդ հորիզոնականը, ինչպես նաև եհասել է երկրորդ հորիզոնականին Adult Contemporary հիթ-շքերթում ։ Կանադայում երգն զբաղեցրել է հինգերորդ հորիզոնականը փոփ-հիթ-շքերթում և դարձել է առաջատար Adult Contemporary հիթ-շքերթում  ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բարբրա Ստրեյզանդի սինգլներ
Բերեգովկա (այլ կիրառումներ)
Բերեգովկա, կարող է վերաբերել՝
ISO 4217
Հետևյալ աղյուսակը պաշտոնական ISO 4217 ստանդարտների տարադրամների կոդերն են։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ISO ստանդարտներ Կատեգորիա:Դրամական միավորներ
Հայ ժողովրդական տոներ
Աղբյուր
Կատեգորիա:Հայկական տոմար
Գիշեր (Մինաս Ավետիսյան)
«Գիշեր», հայ նկարիչ Մինաս Ավետիսյանի որմնանկարը, որը նա նկարել է 1973 թվականին, Գյումրու «Օմեգա» գործարանի պատին ։
Պատմություն
1973 թվականին Գյումրիի գործարաններից մեկի պատին «Գիշեր» որմնանկարի դիմացի պատին հեղինակը ստեղծել է նաև «Ցերեկ» որմնանկարը։ Երկու որմնանկարն էլ լրջորեն վնասվել էին 1988 թվականի Սպիտակի երկրաշարժի ժամանակ։
2019 թվականին իտալացի վերականգնող Ֆաբրիցիո Իակոպինիի գլխավորությամբ «Գիշեր» որմնանկարն ապամոնտաժվել է և ենթարկվել վերականգման ։ Վերականգնման աշխատանքներին մասնակցել են նաև Ֆաբրիցիո Իակոպինիի ուսանողները։ Որմնանկարի վերականգնման աշխատանքներն իրականացվել են գործարար Սամվել Ալեքսանյանի ընտանիքին պատկանող «Ալեքսանյանների ընտանիք» ՀԿ֊ի միջոցներով ։
Վերականգնումից հետո Մինաս Ավետիսյանի «Գիշեր» որմնանկարը տեղադրվել է Նոր Նորք վարչական շրջանում գտնվող Մեգամոլ Արմենիա առևտրի և ժամանցի կենտրոնում, որտեղ որմնանկարի համար առանձին տարածք է հատկացվել ։
Որմնանկարը համարվում է պատմամշակութային հուշարձան և պատկանում է Հայաստանի Հանրապետությանը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մինաս Ավետիսյան Կատեգորիա:Հայկական կերպարվեստ
Զբոսաշրջության էկոլոգացում
Զբոսաշրջության էկոլոգացում, հասարակության և բնության միջև հարաբերությունների օպտիմալացման և ներդաշնակեցման հետ կապված գործառույթներ զբոսաշրջության ոլորտում։ Էկոլոգացումը տեխնոլոգիական, կառավարման և իրավական մեթոդների համալիրի ներդրման գործառույթն է, որը հնարավորություն է տալիս բարձրացնել բնական ռեսուրսների օգտագործման արդյունավետությունը։
Բերեզինո (այլ կիրառումներ)
Բերեզինո, կարող է վերաբերել՝
Զբոսաշրջության էկոլոգացում
Մարդու բնական կանաչ հետքերը էկոարհետնրի վրա էկոլոգացման երաշխիքն է։ Տեխնոլորտի բացառում էկոզբոսաշրջային տարածքներում։
Կատեգորիա:Զբոսաշրջություն
Խնկոյանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Լոռու մարզ)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լոռու մարզի հուշարձանների ցանկեր
Նիկոլաևկա (գյուղ, Ելիզովսկի շրջան)
Նիկոլաևկա (Николаевка), գյուղ Ռուսաստանի Կամչատկայի երկրամասի Ելիզովսկի շրջանի կազմում։
Բերեժոկ (այլ կիրառումներ)
Բերեժոկ, կարող է վերաբերել՝
(55) Պանդորա
(55) Պանդորա (Pandora), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1858 թվականի սեպտեմբերի 10-ին Ջորջ Սիրլի կողմից Օլբանիյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,76048 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3661 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1549 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Պանդորա աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 1,3662 ա. մ. հեռավորության վրա ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1675,23 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,214895 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 7,19° անկյուն։ Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է E դասին ։
Արտաքին հղումներ
*Անվանման բացատրությունը Փոքր մոլորակների կենտրոնի կայքում
Պանդորա
Պանդորա Պանդորա Պանդորա
Բերյոզկա (այլ կիրառումներ)
Բերյոզկա, կարող է վերաբերել՝
Լուկովիցա (գյուղ, Գլիբոկայայի շրջան)
Լուկովիցա (Луковиця), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Գլիբոկայայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Լուկովիցա գյուղում բնակվում էր 1 412 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Գլիբոկայայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Աթաթուրքի թանգարան (Շիշլի)
Աթաթուրքի թանգարան (Atatürk Müzesi), պատմական տուն-թանգարան, որը նվիրված է Թուրքիայի Հանրապետության առաջին նախագահ Մուսթաֆա Քեմալ Աթաթուրքի կյանքին։ Այն գտնվում է Ստամբուլի եվրոպական մասում գտնվող Շիշլի թաղամասում։
Թանգարանը տեղակայված է 1908 թվականին կառուցված եռահարկ շենքում։ Քեմալը վարձել է շենքը սիրիական ճակատից վերադառնալուց հետո և ապրել այստեղ իր մոր` Զյուբեյդե հանըմի, քրոջ` Մաքլուբեի և որդեգիր տղայի` Աբդուրահիմի հետ ։
Նա այստեղ ապրել է մինչև 1919 թվականի մայիսի 16-ը, երբ Բանդըրմա նավով նավարկել է դեպի Սամսուն` Էրզրումում IX բանակին հասնելու ճանապարհին ։
Տունը 1928 թվականին գնվել է Ստամբուլի քաղաքապետարանի կողմից և Աթաթուրքի որոշ անձնական իրեր բերվել են այստեղ։ Շինությունը վերածվել է թանգարանի և այցելուների համար բացվել է 1942 թվականի հունիսի 15-ին` կոչվելով Աթաթուրքի հեղափոխական թանգարան։
Թանգարանում պահվում են Աթաթուրքի այնպիսի անձնական իրեր, ինչպիսիք են նրա հագուստն ու հավաքածուները, ինչպես նաև` պատմական փաստաթղթեր, լուսանկարներ և նկարներ։
Տաջիկստանի Կարմիր գիրք
Տաջիկստանի Հանրապետության Կարմիր գիրք (Китоби сурхи Ҷумҳурии Тоҷикистон), պաշտոնական պետական փաստաթուղթ, որը պարունակում է Տաջիկստանի սահմաններում գտնվող հազվագյուտ և ոչնչացման վտանգի առջև գտնվող բուսական և կենդանական աշխարհի տեսակների անոտացված ցանկը, ինչպես նաև՝ ընդհանրական տեղեկություններ այդ տեսակների տարածվածության, առկա վիճակի, նվազման և դրանց պահպանության և վերարտադրման միջոցառումների մասին։
Տաջիկստանի Հանրապետության Կարմիր գրքի մեջ ներառված բույսերի և կենդանիների տեսակները ենթակա են հատուկ պահպանության այդ երկրի ողջ տարածքում։
Պատմություն
Առաջին Կարմիր գիրքը, որը նվիրված էր Տաջիկական ԽՍՀ-ի ֆլորային և ֆաունային, լույս է տեսել 1988 թվականին։ Նրանում պարունակում էին 162 տեսակի կենդանիների և 226 տեսակի բարձրակարգ բույսերի տեսակների նկարագրություններ։ Տաջիկերեն գիրքը թարգմանվել է 1997 թվականին։
2010 թվականի օգոստոսի 2-ին Տաջիկստանի Հանրապետության կառավարության «Տաջիկստանի Հանրապետության Կարմիր գիրքը հաստատելու մասին» N 387 հրամանագրով հռչակվեց գրքի մշակման անհրաժեշտության և այն նոր խմբագրությամբ հաստատելու անհրաժեշտության մասին ։ 2015 թվականի փետրվարի 26-ի N 65 հրամանագրով Շրջակա միջավայրի պահպանության կոմինեն ճանաչվեց Տաջիկստանի Հանրապետության Կարմիր գրքի մեջ մտած տեսակների նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող և դրանց պահպանության համար պատասխանատու օրգան։
2015 թվականի հունիսի 24-ին Տաջիկստանը պաշտոնապես միացավ «Անհետացման վտանգի տակ գտնվող վայրի ֆաունայի և ֆլորայի տեսակների միջազգային առևտրի մասին» կոնվենցիային (CITES), ինչով ի կատար արվեց Բնության Պահպանության Միջազգային Միության՝ բնապահպանության օրենսդրությունը կանոնակարգելու վերաբերյալ առաջնահերթ պահանջը ։
2015 թվականի հոկտեմբերի 15-ին լույս տեսավ Շրջակա միջավայրի պահպանության Կոմիտեի և Տաջիկստանի Հանրապետության Գիտությունների ակադեմիայի կողմից լրամշակված՝ Կարմիր Գրքի երկրորդ հրատարակությունը ։ Նրանում ներառված էին 267 տեսակի բարձրակարգ բույսեր և 222 տեսակի կենդանիներ (որոնցից՝ 43-ը՝թռչուններ, 44-ը՝կաթնասուններ, 31-ը՝ սողուններ, 14-ը՝ ձկներ, 81-ը՝ միջատներ և 9-ը՝ փափկամարմիններ)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կարմիր գրքեր Կատեգորիա:Տաջիկստանի բնություն
Դեցիմա (ինտերվալ)
Դեցիմա (decima՝ տասներորդ), երաժշտական ինտերվալ տասը աստիճան մեծությամբ։ Գերազանցում է օկտավայի ծավալը։ Հաճախ դիտարկվում է որպես բաղադրյալ ինտերվալ, այսինքն՝ որպես տերցիա օկտավայի միջոցով։ Տերցիայի պես՝ ունի երկու հիմնական տարատեսակ.
Օննիկ Քեչյան
Օննիկ Զենոբի Քեչյան (1900, մայիսի 5 (մայիսի 17), Նիկոմեդիա - 1962, ապրիլի 17, Սոֆիա), հայ դերասան, ռեժիսոր։
Դեցիմա (ինտերվալ)
Դեցիմաները, ինչպես և տերցիաները, կոնսոնանս առաջացնող ինտերվալներ են։ Մյուս ինտերվալների համեմատ՝ օկտավայից բարձր դեցիմա հաճախ հանդիպում է երաժշտական շրջվածքների դեպքում։
Օննիկ Քեչյան
Կենսագրություն
Բեմ է բարձրացել 1919 թվականին՝ Նիկոմեդիայում, ապա խաղացել Կ․ Պոլսում, 1922 թ.-ից՝ Բուլղարիայում՝ Ռուսչուկում (1924-1926 թթ.-ին), Պլովդիվի «Սևումյան» (1927-1930 թվականներին), 1936 թվականից՝ ՀՕԿ-ի Սոֆիայի մասնաճյուղի «Շիրվանզադե» թատերախմբերում։ Բուլղարիան ֆաշիստական լծից ազատագրվելուց (1944 թ.) հետո եղել է «Երևան» միության Սոֆիայի թատերական խմբակի կազմակերպիչներից։
Դեցիմա (ինտերվալ)
Գրականություն
Կատեգորիա:Երաժշտական ինտերվալներ Կատեգորիա:Երաժշտական եզրույթներ
Օննիկ Քեչյան
Կենսագրություն
Հիմնականում կատարել է դրամատիկ և բնութագրական դերեր՝
1921 թվականից զբաղվել է նաև ռեժիսորությամբ։ Բեմադրություններից են՝
Կատեգորիա:Հայ դերասաններ Կատեգորիա:Հայ ռեժիսորներ
Բաս Յան Ադեր
Բաս Յան Ադեր (իսկական անուն՝ Բաստիան Յոհան Քրիստիան Ադեր, Bastiaan Johan Christiaan «Bas Jan» Ader, ), հոլանդացի նկարիչ և լուսանկարիչ։
Կենսագրություն
Բաս Յան Ադերը ծնվել է 1942 թվականի ապրիլի 19-ին և մեծացել է Գրոնինգեն նահանգի Դրիեբորգ փոքրիկ քաղաքում։ Ադերի ծնողները եղել են կալվինիստներ, նրա հայրը մահացել է 1944 թվականին նացիստների ձեռքով՝ Հոլոքոստից փախած հրեաներին օգնելու ժամանակ։
Պատերազմից հետո Ադերը սովորել է ինչպես Ամստերդամի գեղարվեստի դպրոցում, այնպես էլ արտերկրում, մասնավորապես ԱՄՆ-ում՝ Օտիսի արվեստի և դիզայնի քոլեջում (1965), իսկ 1967 թվականին Կլարեմոնտի համալսարանից ստացել է գեղարվեստի մագիստրոսի աստիճան։ Հետագայում նա հաճախել է նաև Սան Անտոնիո քոլեջ և Կալիֆոռնիայի համալսարան։
Ստեղծագործություն
1961 թվականին Ադերն առաջին անգամ Վաշինգտոնում գտնվող երեք պատկերասրահներում ցուցադրել է իր մի քանի աշխատանքները  և արժանացել է The Washington Post-ի գովասանական արձագանքների։ Դրան հաջորդել են մի շարք անհատական ​​ցուցահանդեսներ ԱՄՆ մի շարք պատկերասրահներում։ Ադերը համբավ է ձեռք բերել ինչպես ամերիկյան մայրցամաքում, այնպես էլ հայրենիքում՝ Հոլանդիայում։
Նրա աշխատանքի հիմնական մասը տարբեր պերֆորմանսներ են, ինչպես նաև լուսանկարները (որոնք հաճախ վավերագրում են պերֆորմանսները) և տեսանյութեր։
Նկարչի ամենահայտնի գործերից մեկը շարունակում է մնալ I’m too sad to tell you 3 րոպեանոց տեսանյութը (ինչպես նաև լուսանկարները), որում պատկերված է, թե ինչպես է նկարիչը արտասվում անհայտ պատճառով ։
Անհանգստություն, մելամաղձություն, սխալ, անկում, հուսահատություն, սրանք Ադերի համար հետաքրքրություն առաջացնող հիմնական գործընթացներն են, լայնորեն հայտնի է նաև նրա պերֆորմանսին նվիրված մի շարք լուսանկարներ, որի ընթացքում Ադերն իր հեծանիվից ընկել է ջրանցքը՝ ընկնելու գործընթացի, սխալի ֆիքսում։ Այսպիսով, ընթացակարգերի ֆիքսումը և ուսումնասիրությունը նրա արվեստի առաջատար ուղղություններից են։
Մեկ այլ հայտնի նախագիծ է Landslide ամսագիրը, որը լույս է ընծայել Ադերը՝ իր ընկեր Ուիլյամ Լավիտի հետ միասին, 1969-1970 թվականներին։ Մասնավորապես, այն հրապարակել է հարցազրույցներ հորինված ​​նկարիչների հետ կամ նրանց նույնպես հորինված գեղարվեստական ​​ստեղծագործությունները։ Ամսագիրը, մի կողմից, եղել է երգիծական արձագանք հայեցակարգային արվեստին, մյուս կողմից, ըստ էության, այդպիսի ստեղծագործություն։
Մեկ այլ հայտնի ֆոտոշարքը` «Գեղեցկությունը որոնելիս» (մեկ գիշեր Լոս Անջելեսում), ստեղծվել է 1973 թվականին։ Ադերի լուսանկարները ցույց են տալիս միայնակ կերպարներ Լոս Անջելեսի փողոցներում։ Նկարչի գաղափարի համաձայն՝ շարքը պետք է կառուցվեր տրիպտիխի նման մյուս երկու մասերի հետ, որոնք Ադերը նախատեսում էր նկարահանել Ատլանտյան օվկիանոսի հատման վայրում և Նիդեռլանդների իր տանը։
Անհետացում Ատլանտյան օվկիանոսում
1975 թվականի հուլիսի 9-ին Բաս Յան Ադերը Կեյպ Կոդից նավարկության է դուրս եկել «Օվկիանոսի ալիք» առագաստանավով` մտադիր լինելով անցնել Հյուսիսային Ատլանտիկան միայն երկուսուկես ամսվա ընթացքում։ 3 շաբաթ անց նրա հետ ռադիոկապը կորել է, և 9 ամիս անց իսպանացի ձկնորսները հայտնաբերել են նրա նավը Իռլանդիայի արևմտյան ափից 100 ծովային մղոն հեռավորության վրա ։
Ադերի անհետացումը դարձել է շահարկման առարկա, քանի որ նրա մարմինը չի հայտնաբերվել, մինչ օրս անհայտ է, թե ինչ է պատահել նկարչի հետ, ինչպես նաև հայտնի չեն նրա ենթադրյալ մահվան պատճառները։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անհետ կորած անձինք Կատեգորիա:20-րդ դարի նկարիչներ Կատեգորիա:Հոլանդացի նկարիչներ Կատեգորիա:Հոլանդացի լուսանկարիչներ
Անատոլի Սլիվկո
Անատոլի Սլիվկո Եմելյանի, խորհրդային սերիական մարդասպան և պեդոֆիլ, գործել է Ստավրոպոլի երկրամասի Նևիննոմիսկ քաղաքում՝ 1964-1985 թվականներին։
Կենսագրություն
Մեծ հակումներ չի ունեցել հակառակ սեռի նկատմամբ, չնայած հանդիպել է աղջիկների հետ։ Նևիննոմիսկում աշխատանքի է անցնում «Азот» ձեռնարկությունում, որտեղ զբաղվում էր երիտասարդների հետ աշխատանքներով, կազմակերպել է «ЧЕРГИД» (կրճատվել է «Через реки, горы и долины» (Գետերով, սարերով և հովիտներով) արտահայտությունից) տուրիստական ակումբը, անդամակցել է ԽՄԿԿ-ին։ Ամուսնացել է, ուներ երկու երեխա, բայց, չնայած դրան, կնոջը շատ քիչ էր ուշադրություն դարձնում։ Պիոներական ճամբարներում եղել է ջոկատավար։ Զբաղվում էր սիրողական ֆոտո- և կինոնկարահանումներով։ Բացի ԽՄԿԿ-ին անդամակցելուց, եղել է ՌԽՖՍՀ-ի վաստակավոր ուսուցիչ (1977), կոմունիստական աշխատանքների առաջավոր աշխատավոր, Նևիննոմիսկի քաղաքային խորհրդի պատգամավոր, լեռնային զբոսաշրջության սպորտի վարպետ։
Սպանություններ
1961 թվականին ավտովթարի ականատես է եղել, որի ժամանակ հարբած մոտոցիկլավարը վթարի էր ենթարկել պիոներների շարասյանը՝ նրանցից մեկին ծանր վնասվածքներ հասցնելով։ Պիոները տեղում մահացել է։ Այդ ընթացքում Սլիվկոն ունեցել է սեռական գրգռվածություն, որը հետագայում կրկնվելու հակումներ ուներ՝ հիշելով իրադարձության առանձին դետալներ։
Զոհերին փնտրում էր մանկական տուրիստական ակումբի անդամների մեջ (մեծ մասամբ անապահով ընտանիքի տղաներ), որը ինքն էր ղեկավարում։ Տիրապետելով մանկական հոգեբանության ինտուիտիվ գիտելիքներին՝ նրանց արագ իր կամքին էր ենթարկում՝ ներգրավելով «արկածային ֆիլմերի» նկարահանումների մեջ, որոնք կապված էին ինչպես նմանակումների, այնպես էլ բռնությունների հետ, սպառնում էր զանցանքների համար հեռացնել ակումբից, որոնք առաջարկում էր ուղղել «գաղտնի փորձարկումներում» մասնակցելով, նրանց համար գնում էր սնունդ և հագուստ, առաջարկում էր գումար (այդ թվում նաև արտասահմանյան արժույթ)։ Ընդհանուր հաշվով Սլիվկոյի փորձարկումներին, որոնք ամեն անգամ դառնում էին ավելի դաժան և վտանգավոր, մասնակցել են ակումբի 43 անդամները։ Մոլագարը տղաներին հագցնում էր պիոներական համազգեստ, ձգում էր պարանների վրա, կախում ծառից, հետևում տանջանքներին և ջղակծկումներին, ինչից հետո անցկացնում էր վերակենդանացման միջոցառումներ։ Ողջ մնացած զոհերը կա՛մ չէին հիշում կատարվածը, կա՛մ վախենում էին դրա մասին խոսել։ Իսկ այն երեխաներին, ովքեր պատմում էին ամենի մասին, ոչ ոք չէր հավատում։
Սլիվկոյի «թուլությունների» արդյունքում, որոնց նա աստիճանաբար ավելի հանդուրժողաբար էր մոտենում, ընդհանուր հաշվով սպանվել էին մինչև 16 տարեկան 7 տղաներ։ Սպանությունները և դրանց հետևող դիակների մասնատումը նկարահանում էր կինոժապավենի վրա, պահում էր օրագիր։ Այդ նյութերը ծառայեցին որպես ուղղակի հանցանշաններ՝ մոլագարի դեմ։ Տառապում էր պիրոմանիայով և կոշիկների նկատմամբ պաթոլոգիկ ֆետիշիզմով՝ հալեցնում կամ այրում էր իր կողմից սպանված երեխաների կոշիկները։
Հանրային մշակույթում
2016 թվականի հոկտեմբերի 24-ին թողարկվել է Կիրիլ Օվսյանկինի «Желаю поскорее сбыться твоему смертному приговору» ալբոմը, որի ստեղծագործություններից մեկը՝ «7 из 40», նվիրված է Անատոլի Սլիվկոյի գործին ։ Սլիվկոյի գործի մասին նաև նկարահանվել են մի շարք փաստագրական ֆիլմեր.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սերիական մարդասպաններ Կատեգորիա:Հանցագործներ
Բերյոզկինո (այլ կիրառումներ)
Բերյոզկինո, կարող է վերաբերել՝
Բերյոզովո (այլ կիրառումներ)
Բերյոզովո, կարող է վերաբերել՝
Պարույր Սևակ (այլ կիրառումներ)
Պարույր Սևակ եզրը կարող է վերաբերել․
Անպատկառը (ֆիլմ)
«Անպատկառը» (Нахалёнок), հեռուստատեսային գեղարվեստական կինոնկար, որը ռեժիսոր Եվգենի Կարելովը նկարահանել և բեմադրել է Միխայիլ Շոլոխովի «Դոնի պատմությունների» հիման վրա 1961 թվականին «Մոսֆիլմ» կինոստուդիայում (Հեռուստատեսային ֆիլմերի ստեղծագործական ասոցիացիա)։
Դրվագներում
Լուսագրերում նշված չեն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1961 ֆիլմեր Կատեգորիա:Եվգենի Կարելովի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր կազակների մասին Կատեգորիա:Միխայիլ Շոլոխովի ստեղծագործությունների էկրանավորում Կատեգորիա:«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Սև-սպիտակ ֆիլմեր
Նիկոլաևկա (գյուղ, Սմիդովիչսկի շրջան)
Նիկոլաևկա (Николаевка), գյուղ Ռուսաստանի Հրեական ինքնավար մարզի Սմիդովիչսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2011 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 7852 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1898 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Հրեական ինքնավար մարզի Սմիդովիչսկի շրջանի բնակավայրեր
Նոյբուրգ ան դեր Քամել
Նոյբուրգ ան դեր Քամել (Neuburg an der Kammel), կոմունա Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Շվաբիա վարչական շրջանին։ Գտնվում է Գյունցբուրգ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 3110 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի) ։ Տարածքը կազմում է 37,90 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 7 74 162։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Էլմոն Բրաուն Սթրոուջեր
Էլմոն Բրաուն Սթրոուջեր (Almon Brown Strowger, ), արտոնագրել է աշխարհում առաջին ավտոմատ հեռախոսային կայանը (ԱՀԿ), ինչով վաստակել է «բոլոր ԱՀԿ-ների հայր» տիտղոսը։
Կենսագրություն
Էլմոն Բրաուն Սթրոուջերը ծնվել է 1839 թվականի հոկտեմբերի 19-ին Նյու Յորքի արվարձանում՝ Սեմյուել Սթրոուջերի և Ջեյն Քլարկի ընտանիքում։
Մասնակցել է քաղաքացիական պատերազմին։ Այնուհետև Սթրոուջերն աշխատել է դպրոցում որպես ուսուցիչ։
Առաջին ԱՀԿ-ի առաջին արտոնագիրը (US Patent No. 447918 10/3/1891 ) հայտարարվել է 1889 թվականի մարտի 12-ին, և Սթրոուջերին տրվել է 1891 թվականի մարտի 12-ին՝ հեռախոսի գյուտից անմիջապես հետո։
Էլմոն Սթրոուջերը մահացել է  1902 թվականի մայիսին Սենտ-Պիտերսբերգ քաղաքում (Ֆլորիդա, ԱՄՆ)։ Թաղվել է Գրինվուդ գերեզմանատանը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գյուտարարներ
Արիադնա (պատմվածք)
«Արիադնա» (Ариадна), Անտոն Չեխովի պատմվածքներից, գրել է 1895 թվականին։
Հրապարակումներ
Պատմվածքն առաջին անգամ հրատարակվել է 1895 թվականի դեկտեմբերին «Ռուսական միտք» ամսագրում։ Ի սկզբանե աշխատանքը նախատեսված է եղել հրապարակելու «Արտիստ» ամսագրի համար, սակայն 1895 թվականի մարտի 13-ին Վուկոլ Լավրովը Չեխովին գրել է, որ այդ ամսագիրը սնանկացել է և խնդրել է պատմությունը հրապարակել իր «Ռուսական միտք» ամսագրում։ Չեխովը սկզբում երկմտել է. «Կարծում եմ, որ այն «Ռուսական մտքի» համար հարմար չէ։ Կարդացեք, խնդրեմ, և խնդրեք Վիկտոր Ալեքսանդրովիչին կարդալ այն։ Եթե ​​ինձ հետ համաձայն եք, ապա պատմվածքը վերադարձրեք ինձ, եթե համաձայն չեք, ապա այն տպագրեք ոչ շուտ, քան երբ կտպագրվի ձեզ հապշտապ ուղարկված պատմվածքը» («Սպանություն»)։ Լավրովն ապրիլի 12-ին պատասխանել է, որ պատմվածքը տպագրելու է «հաճույքով»։ Հետագայում նա հիշում է նաև, որ Չեխովը «իր հանդեպ ունեցած խստության պատճառով» խնդրել է չհրապարակել «Արիադնա» պատմվածքը. «Մենք կարդացել ենք պատմվածքը, և, իհարկե, չհամաձայնվեցինք հեղինակի կարծիքի հետ»։
Չնչին փոփոխություններով պատմվածքն ընդգրկվել է 1899-1901 թթ. Ադոլֆ Մարքսի կողմից հրատարակված Չեխովի ստեղծագործությունների 9-րդ հատորում ։
Սյուժե
Օդեսայից Սևաստոպոլ ճանապարհին պատմողը նավի տախտակամածին հանդիպում է Իվան Շամոխին անունով մի մարդու, որը նրան պատմում է Արիադնա Կոտլովիչի հանդեպ ունեցած իր սիրո մասին։ Սկզբում նա կուրացած էր կնոջ գեղեցկությամբ, վայելչությամբ, ինքնատիպությամբ, խելքով ու սրամտությամբ, նրա համար Արիադնան կատարելություն էր։ Աստիճանաբար նա հասկանում է, որ կնոջ փայլուն խարիզմայի հետևում իրականում ունայնություն և ցուրտ է տիրում։ Կնոջը դուր էր գալիս հանդիպել Շամոխինի հետ միայն այն պատճառով, որ գրավիչ և առաքինի երիտասարդն ակնհայտորեն սիրահարված էր նրան։ Նրա փորձերը դուրս գալ կնոջ հմայքի տակից իզուր էին. նա լիովին գտնվում էր Արիադնայի ազդեցության ներքո... Միևնույն ժամանակ Արիադնան մտածում էր իշխան Մակտուևի մասին, որը «հարուստ, բայց բացարձակապես աննշան անձ» էր, որին նա մեկ անգամ մերժել էր և (ինչպես հետո պարզվեց) այդպես էլ չէր կարողացել ներել իրեն։
Արիադնան հիվանդագին է վերաբերում ռուսաստանյան ծայրամասային գյուղին ու նրա աղքատությանը։ Նա Լյուբկովի՝ ամուսնացած տղամարդու հետ փախչում է Եվրոպա։ Շամոխինին ցավ է պատճառում իր հուսահատ կիրքը, սակայն, այնուամենայնիվ, համաձայնում է միանալ զույգին, որը կանգ է առել Օպատիայում։ Արիադնայի և Լյուբկովի հետ Հարավային Եվրոպայում ճանապարհորդելով՝ նա սարսափով մտածում է, որ այն կինը, որին ինքը սիրում է, իր կյանքն առաջնորդում է լիարժեք կեղծիքով, և նրա միակ շարժառիթն է, որ իրենով հիանան։ Ցնցված այն հանգամանքով, որ կինը, ում ինքը սիրում է և մարդը, ում ինքն ատում է, ամբողջ ճամփորդության ընթացքում սիրեկաններ են եղել, Շամոխինը նրանցից հեռանում է և վերադառնում հոր տուն։ Երբ «անհավատարիմ» Լյուբկովը թողնում է կնոջը, «լքված Արիադնան» Շամոխինին կրկին իր մոտ է կանչում։ Նրանք ֆիզիկապես մտերմանում են, շարունակում են ճամփորդությունը և վատնում Շամոխինի Ռուսաստանից ստացած գումարները։
Հետագայում պատմողը զույգին հանդիպում է Յալտայում։ Պարզվում է, որ միակ պատճառը, որ Արիադնան վերադարձել է Ռուսաստան այն է, որ Մակտուևը գտնվում է այնտեղ։ Շամոխինը (գործնականորեն ամբողջությամբ սպառված) խանդավառորեն ասում է. «Տեր ... եթե նրա և իշխանի միջև ամեն ինչ հարթվի, ապա դա նշանակում է ազատություն, ես կարող եմ գնալ գյուղ հորս մոտ»։
Քննադատների կարծիք
Պատմվածքը, որը համարվում է Չեխովի դասական ստեղծագործություններից, ստացել է ժամանակակից քննադատների աննկուն ակնարկները։ «Նոր ժամանակ» թերթից Վիկտոր Բուրենինը ստեղծագործությունը համարում է անիմաստ և «այսօրվա նորաձևության գաղափարների» դժբախտ մեկնաբանություն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1895 պատմվածքներ Կատեգորիա:Անտոն Չեխովի ստեղծագործություններ
Կլիմաքս (էկոլոգիա)
Կլիմաքս, էկոլոգիայում և գեոբոտանիկայում էկոհամակարգերի վերջնական, հարաբերական կայուն վիճակն է, որն առաջանում է հերթափոխության կամ սուկցեսիայի արդյունքում և որը զգալի չափով համապատասխանում է տվյալ միջավայրի էկոլոգիական պայմաններին։ Կլիմաքսը կախված է կլիմայական գործոններից, հողերի առանձնահատկություններից և մարդու բնության վրա ազդեցությունից։ Կլիմաքսային համակեցությունը տեսականորեն կարող է պահպանել իր գոյությունը անորոշ ժամանակահատվածում, նրա ներքին բոլոր բաղկացուցիչները հավասարակշռված են միմյանց հետ և այն հավասարակշռության մեջ է գտնվում ֆիզիկական միջավայրի հետ։ Դաշտային միջավայրում չափազանց բարդ է առանձնացնել կայուն կլիմաքսային համակեցություն։ Սովորաբար կարելի է միայն նկատել, որ սուկցեսիայի արագությունը նվազում է մինչև որոշակի մակարդակ, որից հետո որևէ այլ փոփոխություն տեղի չի ունենում։ Տարբեր համակեցություններում կլիմաքսային փուլին հասնելու ժամանակահատվածը տարբեր է։ Հաճախ կայունության հասնելու համար անհրաժեշտ է 100-300 տարի, սակայն տարերային աղետների առաջացման հավանականությունը այնքան բարձր է, որ սուկցեսիան կարող է երբեք չավարտվել։ Եթե հաշվի առնենք, որ հյուսիսային բարեխառն գոտու անտառային համակեցությունների, ինչպես նաև արևադարձային գոտիների վերականգնումը վերջին սառցե դարաշրջանից հետո մինչև հիմա շարունակվում է, ապա հարց է առաջանում արդյոք կլիմաքսային բուսականությունը տեսություն չէ։
Կլիմաքսի հիմնադրույթը
Կլիմաքսի հիմնադրույթը ունի ծավալուն պատմություն։ Սուկցեսիայի առաջին հետազոտողներից մեկը՝ Ֆեդերիկ Կլեմենտսը, հակված էր մոնոկլիմաքսի (моноклимакса) տեսությանը և պնդում էր, որ յուրաքանչյուր կլիմայական գոտում գոյություն ունի միայն մեկ իրական կլիմաքս։ Սրա առաջացմանն են ուղղված բոլոր մյուս սուկցեսիաները։ Ի վերջո բազմաթիվ էկոլոգներ, այդ թվում Թենսլին, հերքեցին այս տեսությունը, և առաջարկվեց պոլիկլիմաքսի տեսությունը։ Համաձայն այս գաղափարախոսության՝ կլիմաքսը որոշակի տարածքում կարող է որոշվել մեկ կամ մի քանի գործոններով՝ կլիմա, հողաշերտի պայմաններ, տեղագրություն (տոպոգրաֆիա), հրդեհներ և այլն, այդ իսկ պատճառով էլ մեկ կլիմաքսային գոտում հնարավոր է կլիմաքսի յուրահատուկ տեսակների բազմության գոյություն։
Դասակարգումը
Համակեցության կլիմաքսային վիճակը տարբեր հեղինակների կողմից տարբեր ձևերով են ստորաբաժանվում։ Օրինակ Թենսլին առաջարկում էր դասակարգումը կատարել ըստ զսպողականության (сдерживающего ) գործոնի հետևյալ կերպ. Ռազումովսկին առաջինն էր, ով մշակեց սուկցեսիայի մասին պատկերացումները և առաջարկեց կլիմաքսը դասակարգել այսպես.
Գրականություն
Կատեգորիա:Էկոլոգիա
Լենդրուշ Ալոյան
Լենդրուշ Արամի Ալոյան, հայ լրագրող, բանասեր ։
= Կենսագրություն = Լենդրուշ Ալոյանը ծնվել է 1941 թվականի օգոստոսի 12-ին՝ Վանաձորում ։ 1966 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի ժուռնալիստիկայի բաժինը ։ 1958-1960 թվականներին աշխատել է Կիրովականի «Ավտոմատիկա» գործարանում՝ փականագործի որակավորմամբ, իսկ 1966-1972 թվականներին աշխատել է «Սովետական դպրոց» թերթում՝ որպես լրագրող։ 1960-1962 թվականներին ծառայել Հայաստանի խորհրդային բանակում ։ 1966-1987 թվականներին զբաղվել է լրագրողախմբագրական աշխատանքով։ 1972-1982 թվականներին եղել է «Գյուղատնտես», իսկ 1982-1987 թվականներին՝ «Մասիս» թերթերի գլխավոր խմբագիրը ։ 1987-2015 թվականներին դասավանդել է Երևանի Պետական Համալսարանում, որտեղ 1999 թվականից եղել է մամուլի տեսության և պատմության ամբիոնի վարիչը։ 1998 թվականին ստացել է բանասիրական գիտությունների դոկտորի գիտական աստիճան։ Մի շարք գիտական և հրապարակախոսական աշխատությունների հեղինակ է։ Մահացել է 2015 թվականի հոկտեմբերի 20-ին Երևանում՝ 75 տարեկան հասակում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բանասերներ ըստ ազգության Կատեգորիա:Հայ լրագրողներ Կատեգորիա:Հայ բանասերներ
Ռուդոլֆ Վալենտինո
Ռուդոլֆո Ալֆոնսո Ռաֆսերո Պիերի Ֆիլբերտ Գուլիեմին դի Վալենտինա դ՝Անտոնիոլա (Rodolfo Alfonso Raffaello Pietro Filiberto Guglielmi di Valentino d`Antoniolla), հայտնի է որպես Ռուդոլֆ Վալենտինո (Rudolph Valentino), ամերիկացի դերասան է իտալական ծագմամաբ, համր ֆիլմի սեքս-սիմվոլներից։ Կարիերայի գագաթնակետին նրա մահը ահռելի հիստերիայի առիթ դարձավ երկրպագուհիների մոտ։ Նրան անվանում են «Ռուդի Վալի»։
Կյանքը և կարիերան
Ռոդոլֆո Ալֆոնսո Ռաֆսերո Պիերի Ֆիլբերտ Գուլիեմին դի Վալենտինա դ՝Անտոնիոլան (Rodolfo Alfonso Raffaello Pietro Filiberto Guglielmi di Valentino d`Antoniolla)  ծնվել է 1896 թվականի մայիսի 6-ին իտալական Կաստելանետե քաղաքում, կրկեսի դերասանի ընտանիքում, ով ամուսնությունից հետո թողել էր թափառական կյանքը և դարձել էր անասնաբույժ։
Ռազմական ակադեմիա ընդունվելու անհաջող փորձից հետո, որտեղ նա չընդունվեց իր չափազանց փխրուն կառուցվածքի պատճառով, Վալենտինոն ավարտեց Գենուեի ագրարային ակադեմիան։ Այնուհետև նա գնաց Փարիզ, որտեղ պարել սովորեց։ Իտալիա վերադառնալուց հետո Վալենտինոն երկար ժամանակ չէր ցանկանում աշխատանք փնտրել, և ապրում էր հոր մահից հետո մնացած ժառանգության և այն միջոցների հաշվին, որոնք վաստակում էին մայրը և մեծ եղբայրը։
1913 թվականի վերջին նա մեկնեց Նյու-Յորք՝ երջանկության հետևից, որտեղ արագ ծախսեց իր ունեցած գումարը և սկսեց աշխատել նախ որպես մատուցող և այգեպան, ապա որպես պրոֆեսիոնալ պարող՝ ժիգոլո, նրա մասնագիտությունը արգենտինական տանգոն էր։ Որպես տանգո կատարող նա ընդունվեց շրջագայության մեջ գտնվող թատերախումբ, որը, սակայն, շուտով լուծարվեց։ Հետո Վալենտինոն որոշեց ուժերը փորձել կինոյում։ Սկսած 1917 թվականից նա խաղում էր փոքր դերեր (սովորաբար ավազակների և չարագործների) մարտաֆիլմերում, ինչը նրան հաջողության հույս չէր տալիս։
1919 թվականին դերասանը ուշադրություն գրավեց սկանդալային ամուսնությամբ դերասանուհի Ջին Էկերի հետ։ Դա «աստղային» պատմության մեջ ամենակարճ ամուսնությունն էր՝ այն տևեց վեց ժամ։ Ամուսնության օրը երեկոյան Ջինը փակվեց հյուրանոցի համարում և հրաժարվեց ամուսնուն ներս թողնել, փաստացիորեն, նրանց ամուսնական կյանքը հենց այստեղ էլ ավարտվեց։
1922 թվականին ամուսնալուծվելով նրանք հետագայում պահեցին ընկերական հարաբերություններ։
«Աստղային» ամուսնությունը և պարելու կարողությունը նրան  ուշադրության կենտրոնում  դրեցին և նա գլխավոր դեր ստացավ Ռեկս Ինգրեմայի «Ապոկալիպսիսի չորս ձիավորները» ֆիլմում 1921 թվականին։ Ֆիլմը դարձավ տարվա գլխավոր կոմերցիոն ձեռքբերումը և փրկեց Metro ստուդիան կործանումից և Վալենտինոյին դարձրեց գերաստղ ։ 1921 թվականին Ջորջ Մելֆորդի «Շեյխ» ֆիլմը էլ ավելի մեծացրեց հանդիսատեսի ոգևորությունը Վալենտինոյի շուրջ։
Նա հեշտությամբ վաստակում է Հոլիվուդի գլխավոր սրտակեր համբավը, սիրավեպ է սկսում դերասանուհի Ալլա Նազիմովայի հետ, բայց հետո փախչում է Մեքսիկա՝ ընկերուհու՝ Նատաշա Ռամբովայի հետ, որի հետ ամուսնանում է 1922 թվականի մայիսին։ Շուտով պարզվում է, որ այդ ժամանակ իր նախկին ամուսնության լուծարումը պաշտոնապես չէր ավարտվել, այդ իսկ պատճառով Վալենտինոյին դատում են որպես բիգամիստ։
Չնայած նրան, որ մեկ տարի անց Ռամբովայի հետ ամուսնությունը պաշտոնապես օրինական է ճանաչվում, Վալենտինոյի համար դա առիթ չի դառնում  հրաժարվել նախորդ կյանքից։ Շուտով նա կորցնում է հետաքրքրությունը կնոջ նկատմամաբ և նույնիսկ իր ստուդիայի պայմանագրում պահանջ է մտցնում, որ Ռամբովան չթույլատրվի նկարահանման տաղավար։ Շուտով նրանք բաժանվում են, սակայն այդպես էլ պաշտոնապես դա չեն ամրագրում։
1923 թվականին Վալենտինոն գրամոֆոնի ձայնասկավառակի վրա երկու երգ է ձայնագրում իր կատարմամաբ։ Նույն թվականին հրատարակվեց փոքրիկ գրքույկ իր սենտիմենտալ բանաստեղծություններով՝ «Ցերեկային անուրջներ» (Day Dreams), որը հրատարակվեց հազարավոր օրինակներով։ Դերասանը հրամայեց իր հոլիվուդյան առանձնատան պատերն ու պատուհանները ծածկել սև վարագույրներով, քանի որ տառապում էր հելիոֆոբիայով։
Վալենտինոն շուտով նկարահանվում է նորանոր ֆիլմերում, որոնք գրեթե հիստերիկ հաջողություն են ունենում հանդիսատեսի մոտ, և միաժամանակ հայտնի են դառնում նրա սիրավեպերը Պոլո Նեգրի, Վիլմա Բանկի և այլ դերասանուհիների հետ։ Այդ ընթացքում դուրս են գալիս նրա մասնակցությամբ  մի շարք ֆիլմեր ինչպիսիք են «Արյունը և Ավազը»(1922), «Երիտասարդ ռաջան»(1922), «Միսի Բոկեր»(Monsieur Beaucaire)(1924), «Արծիվը»(1925), «Շեյխի որդին»(1926)։
Նրա առաջին հաջողակ ֆիլմերում Վալենտինոյի հիմանակն «գործիքը» պարն էր, հետագա տարիներին դերասանն առաջնորդվում էր նախկինում ստեղծած կերպարներով, որը մեծ պահանջարկ ուներ հանդիսատեսի մոտ։
Մահը և հուղարկավորությունը
1926 թվականի օգոստոսի 15-ին 31 ամյա Ռուդի Վալենտինոն ծանր վիճակում տեղափոխվեց Նյու-Յորքյան հիվանդանոց. ստամոքսի խոցը բացվել էր։ Սուր ապենդիցիտը սխալ է ախտորոշվել, որի համար կատարվել է կույր աղիքի վիրահատություն, պերետանիտի հետևանքով առաջացել է արյան վարակում, և օգոստոսի 23-ին դերասանը մահացավ։ Ծակած խոցի ախտորոշումը հաստատվել է միայն դիահերձման ժամանակ։ Մինչև օրս վիրաբուժության մեջ կա կոլեկտիվ հասկացություն՝ «Վալենտինոյի ապենդիկս» որովայնի խոռոչի մեկ այլ պաթոլոգիայի հետևանքով երկրորդապես փոխված հատված։
Վալենտինոյի մահը պատճառ դարձավ մի քանի երկրպագուհիների ինքնասպանությանը։ Դագաղը, որում նրան հուղարկավորեցին, պատրաստված էր արծաթից և կարմիր փայտից։ Համաձայն լեգենդի, Բենիտո Մուսոլինին պատվո պահակախումբ է ուղարկել նրա համար ։ Հուղարկավորության ժամանակ ինքնաթիռներից լացող ամբոխի վրա վարդի թերթիկներ էր թափվում։ Վալենտինոյի մահից հետո ահռելի քանակով վաճառքի  և օգտագործման մեջ մտավ բացիկ- ֆետեմենտաժ, որում դերասանը երկինք բարձրանալիս էր պատկերված։
Հուղարկավորությունից առաջ Վալենտինոյի բարեկամները հայտարարեցին, որ դերասանի մարմինը  բաց դագաղում կդրվի, որպեսզի նրան կարողանան հրաժեշտ տալ բոլոր ցանկացողները։ Համաձայն լեգենդի, վախից, որ վշտից խելագարված ամբոխը կարող է մաս-մաս անել դագաղը և նույնիսկ վնասել մարմինը, ուստի հրաժեշտի արարողության ժամանակ  բաց դագաղի փոխարեն  դրվեց Վալենտինոյի  հատուկ պատրաստված ոսկե մարմինը։
Դերասանի մոխիրը թաղված է Hollywood Forever գերեզմանատանը։ Երկար տարիներ Վալենտինոյի մահվան տարելիցին նրա գերեազման էին գալիս հազարավոր կանայք։ Դա այնքան ընդունված էր, որ երբ 1956 թվականին՝ մահից  30 տարի անց, ոչ մի կին չեկավ  նրա գերեզման, դա այնքան սենսացիոն էր, որ դրա մասին գրվեց բոլոր մեծ ամսագրերում և հաղորդվեց խոշորագույն ալիքներով։
Ֆիլմեր Վալենտինայի մասին
1951 թվականին դուրս եկավ Լյուիս Ալենի կենսագրական «Վալենտինո» ֆիլմը։ Գլխավոր դերը խաղացել է Էնտոնի Ջեկերը, ով իրականում շատ նման է Ռուդոլֆին։ Ֆիլմը հաջողություն չունեցավ ոչ հանդիսատեսի, ոչ քննադատների մոտ։ Վալենտինոյի բարեկամները դատի տվեցին ֆիլմի ստեղծողներին՝ պնդելով, որ վերջիններս անարգել են Վալենտինոյի կերպարը։
1977 թվականին հռչակավոր ռեժիսոր Քեն Ռազը նկարեց կեղծ կենսագրական ֆիլմ՝ «Վալենտինո», որտեղ գլխավոր դերը կատարեց Ռուդոլֆ Նուրիևը։ Ֆիլմը լավ արձագանք ստացավ կինոքննադատների մոտ և առաջադրվեց BAFTA  մրցանակի երեք անվանակարգում, սակայն ոչ մի մրցանակ չստացավ։
1980 թվականին Մեծ Բրիտանիայում դուրս եկավ  վավերագրական հեռուստասերիալ՝ «Հոլիվուդ»՝ համր ֆիլմի ժամանակաշրջանի մասին, որի սերիաներից մեկը նվիրված էր Ռուդոլֆ Վալենտինոյին։
2014 թվականին լույս տեսավ «Լուռ կյանք» համր գեղարվեսատական ֆիլմը, որտեղ Վալենտինոյի դերը խաղաց ռուս դերասան Վլադիսլավ Կուլովը, ֆիլմում խաղացին նաև Իզաբելլա Ռոսսելլինի և Գալինա Լոգինովա ։
Գոյություն ունի նաև Ջո Դ'Ամատոյի «Ռուդի»(1997) պոռնոֆիլմը, որում գլխավոր դերասանը հայտնի պոռնոդերասան Հաքանն է ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Դերասաններ այբբենական կարգով
Դարվինիզմ
Դարվինիզմ, անգլիացի նատուրալիստ Չարլզ Դարվինի անունով, նեղ իմաստով էվոլյուցիոն մտքի ուղղություն է, որի համախոհները Դարվինից հետո ավանդորեն մեծ նշանակություն են տալիս բնական ընտրությանը` որպես էվոլյուցիոն գործոններից մեկը։ Դարվինիզմը Երկիր մոլորակի օրգանական աշխարհի էվոլյուցիայի մատերիալիստական տեսություն է (պատմական զարգացում)` հիմնված Չարլզ Դարվին հայացքների վրա։ Ընդհանրապես լայն իմաստով հաճախ (և սխալ) օգտագործվում է էվոլյուցիոն տեսության կամ կենսաբանական էվոլյուցիայի բացատրության համար։
Հասարակական-տնտեսական նախադրյալներ
19-րդ դարում Անգլիան դառնում է հզոր կապիտալիստական երկիր, որտեղ բուռն կերպով զարգանում էին արդյունաբերությունը և գյուղատնտեսությունը։ Սրա հետևանքով ազգաբնակչության մեջ մեծանում է սննդամթերքի պահանջը։ Սկսեց զարգանալ սելեկցիան։ Կարճ ժամանակում ստեղծվեցին բույսերի նոր սորտեր և կենդանիների նոր ցեղեր։ Մյուս կողմի՝ արդյունաբերության զարգացումն անհրաժեշտություն էր ստեղծում որոնելու հումքի նոր աղբյուրներ, նվաճելու նոր գաղութներ։ Ստեղծվեցին հաղորդակցության նոր միջոցներ, ծովային ու երկաթգծային երթուղիներ, որոնցով կատարվում էին զանազան հեռավոր ճանապարհորդություններ։ Հավաքվեցին բազմաթիվ փաստեր տարբեր երկրների բուսական և կենդանական աշխարհի մասին։ Այդպիսի ճանապարհորդություն է կատարում նաև Չարլզ Դարվինը 1831-1836 թվականներին՝ Բիգլ նավով։
Գիտական նախադրյալներ
Աստղագիտության զարգացումը ապացուցեց արեգակնային համակարգության ծագումը գազային միգամածությունից, իսկ երկրաբանները հայտնաբերեցին երկրի կեղևի նստվածքների հաջորդական առաջացումը։ Դարվինի աշխարհայացի ձևավորման վրա մեծ ազդեցություն է ունեցել երկրաբան Չ. Լայելի գիտական հետազոտությունները, որոնք ապացուցեցին, որ երկրաբանական փոփոխություններ առաջանում են անընդհատ՝ հողմահարման և հրաբխային գործունեության միջոցով։ Այս բոլոր փոփոխությունները օրգանիզմներին ստիպում էին ձեռք բերել հարմարվածություն նոր պայմանների նկատմամբ։
Քիմիական գիտության զարգացումը ապացուցեց այն փաստը, որ անկենդան և կենդանի բնությունը կազմված են նույն քիմիական տարրերից։ Հայտնաբերվեց էներգիայի պահպանման օրենքը։ Դարվինի ուսմունքի ձևավորման վրա մեծ ազդեցություն են թողել նաև կենսաբանության առանձին ճյուղերի զարգացումը, որոնցից են.
Կուտակված էր հսկայական նյութ տեսակների փոփոխականության, բազմազանության և պատմական զարգացման մասին։ Անհրաժեշտ էր հանճարեղ միտք, որը կարողանար ընդհանրացնել այս ամենը և ստեղծեր մի ուսմունք տեսակառաջացման, կենդանի օրգանիզմների հարմարանքների մասին։ Այդ գիտնականը Չարլզ Դարվինն էր(1809-1882)։
Դարվինի շուրջերկրյա ճանապարհորդություն
1831-1836 թվականներին Դարվինը իր Բիգլ նավով կատարեց շուրջերկրյա ճանապարհորդություն, որի ժամանակ նա ուսումնասիրեց այցելած երկրների ֆաունան և ֆլորան։ Հիմնվելով ֆաունայի ուսումնասիրության վրա Դարվինը ենթադրեց, որ Հյուսիսային և Հարավային ամերիկաները երկար ժամանակ եղել են իրարից մեկուսացված։ Կենդանիների մասին նա հետաքրքիր եզրակացություններ արեց Գալապագոսյան կղզիներ այցելելու ընթացքում։ Դարվինը նկատեց, որ այդ կղզիներց յուրաքանչյուրում հանդիպում են տարբեր տեսակի սերինոսներ, որոնք իրարից տարբերվում էին սնման ձևով, կտուցի ձևով։ Պարզվեց, որ կղզիներից մեկում սերինոսները սնվում են կարծր սերմերով, մյուսում՝ միջատներով, երրորդում՝ ծաղիկների նեկտարով։ Շուրջերկրյա երկարատև ճանապարհորդությունից հետո Դարվինը վերադարձավ Անգլիա։ Նա համոզված էր, որ տեսակների փոփոխության պատճառը հանդիսանում է ապրելատեղի պայմանները։
Դարվինի ուսմունքի հիմնական դրույթներ
Օրգանական աշխարհի պատմական զարգացման մասին իր ուսմունքը Դարվինը շարադրել է իր «Տեսակների ծագումը բնական ընտրության միջոցով կամ հարմարված ձևերի պահպանումը կենսամարտում» աշխատության մեջ, որը հրատարակվել է 1859 թվականին և սպառվել ընդամենը 1 օրում։ Դարվինը բացահայտեց էվոլյուցիայի շարժիչ ուժերը, որոնցով բացատրեց տեսակառաջացումը։
Էվոլյուցիայի շարժիչ ուժերն են՝ Դարվինը գտնում էր, որ բոլոր կենդանի օրգանիզմները օժտված են փոփոխականության հատկությամբ և ըստ որի տարբերում էր փոփոխականության 3 ձև.
Փոփոխականության այս ձևը կոչվում է որոշակի քանի որ պատճառը հայտնի է լինում։ Նաև կոչվում է խմբակային, որովհոտև դրսևորվում է տեսակին պատկանող բոլոր առանձնյակների մոտ։ Փոփոխականության այս ձևը ժառանգական չէ, այսինքն տվյալ հատկանիշը սերնդեսերունդ չի փոխանցվում։ Փոփոխականության այս ձևը կոչվում է մոդիֆիկացիոն։ Անորոշ փոփոխականությունը առաջանում է գոյության պայմանների անորոշ ներգործությամբ։ Այս փոփոխականության անորոշությունը այն է, որ միևնույն պայմանների տակ առանձնյակները տարբեր կերպ են փոխվում։ Այս փոփոխականությունը կոչվում է նաև անհատական։ Անորոշ փոփոխականությունը փոխանցվում է հաջորդ սերունդներին և ունի ժառանգական բնույթ։
Ներկայումս անորոշ փոփոխականությունը կոչվում է մուտացիոն։ Հարաբերակցական փոփոխականության դեպքում մի օրգանի փոփոխությունը զուգակցվում է այլ օրգանների փոփոխմամբ։
Ժառանգականություն
Ժառանգականությունը բոլոր կենդանի օրգանիզմներին բնորոշ հատկություն է, որով նրանք պահպանում են իրենց հատկությունները և փոխանցում հաջորդ սերունդներին։ Սերունդների միջև կապն իրականանում է բազմացման միջոցով, ուստի ժառանգականությունը կապված է վերարտադրողական օրգանների ֆունկցիայի հետ։ Ժառանգականության հիմքում ընկած են գեները, որոնցից յուրաքանչյուրը համարվում է ԴՆԹ-ի մեկ հատված։ Հենց ԴՆԹ-ի ռեդուպլիկացիայի հատկությունն է ընկած ժառանգական հատկանիշների փոխանցման հիմքում։
Ընտրություն
Համարվում է էվոլյուցիայի հիմնական շարժիչ ուժը։ Դարվինը տարբերում էր ընտրության երկու ձև՝ արհեստական և բնական։ Արհեստական ընտրությունը կատարվում է մարդու կողմից և լինու է երկու տեսակ՝ ոչ գիտակցական և գիտակցական։ Ոչ գիտակցական ընտրության ժամանակ մարդը չի ծրագրում ստանալ արդյունավետ սորտեր կամ ցեղեր։ Այդ ընտրությունը տեղի է ունենում տարերայնորեն։ Գիտակցական ընտրությունը կատարում է սելեկցիոները, որը ի սկզբանե որոշում է ստանալ որոշակի հատկանիշներով օժտված նոր սորտեր և ցեղեր։
Հակադրություն լամարկիզմին
Այս տերմինը առաջարկող Թոմաս Հենրի Հակսլին դրանով հակադրվել է լամարկիզմին, ինչի համախոհները կարծում էին, որ էվոլյուցիայի մեջ գլխավոր դեր են խաղում շրջակա միջավայրի պայմաններին ուղղակի հարմարվողականությունը և/կամ օրգանիզմներում ի ծնե զարգացմանը ձգտելու հատկությունը։