cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Գերմանիայի ֆուտբոլի ազգային հավաքական
Պատմություն
1954 թվականի Շվեյցարիայում կայացած աշխարհի առաջնությունում ԳՖՀ հավաքականը ընդգրկվել էր 2-րդ խմբում, որտեղ նրա մրցակիցներն էին Հունգարիայի, Թուրքիայի և Հարավային Կորեայի հավաքականները։ Առաջին խաղում ԳՖՀ հավաքականը 4։1 հաշվով ջախջախեց Թուրքիայի հավաքականին, իսկ երկրորդ խաղում արդեն խոշոր 3։8 հաշվով պարտվեց մրցաշարի ֆավորիտին՝ Հունգարիայի հավաքականին։ Հունգարացիները խմբում վստահորեն զբաղեցրին առաջին հորիզոնականը, իսկ գերմանացիները Թուրքիայի հավաքականի հետ երկրորդ հորիզոնականի համար անցումային խաղ անցկացրին, որում մրցակցին ջախջախեցին 7։2 հաշվով։ Քառորդ եզրափակչում ԳՖՀ-ի մրցակիցը Հարավսլավիայի ընտրանին էր, որին էլ գերմանացիները հաղթեցին 2։0 հաշվով։ Կիսաեզրափակչում գերմանացիներին բաժին ընկավ Ավստրիայի հավաքակաը, որին նրանք հաղթեցին խոշոր 6։1 հաշվով։ Եզրափակչում արդեն 8-րդ րոպեին հունգարացիները հաղթում էին 2։0 հաշվով և թվում էր, թե այս անգամ էլ լեգենդար Կոշիչի և Պուշկաշի թիմը կհաղթի խոշոր հաշվով, սակայն գերմանացիները կարողացան իրենց մեջ ուժ գտնել և արդեն 10-րդ րոպեին Մաքս Մառլոկը կրճատեց հաշվի տարբերությունը մինչև նվազագույնի, իսկ 18-րդ րոպեին Հելմուտ Ռանը դիպուկ հարվածով հավասարեցրեց այն։ Երբ թվում էր, որ խաղի ելքը կվճռվի լրացուցիչ ժամանակում Ռանը ևս մեկ անգամ աչքի ընկավ։ Արդյունքում գերմանացիները 3։2 հաշվով կամային հաղթանակ տարան հունգարացիների նկատմամբ։ ԳՖՀ-ում գործերը ավելի հաջող էին ընթանում և թիմի առաջխաղացումը ակնհայտ էր։ 1958 թվականի աշխարհի առաջնությունում նրանք հասան մինչև կիսաեզրափակիչ, 1962 թվականի առաջնությունում քառորդ եզրափակիչ, իսկ 1966 թվականի առաջնությունում հասան եզրափակիչ, որտեղ զիջեցին տանտերերին՝ անգլիացիներին։ 70-ականները ԳՖՀ-ի հավաքականի և Մյունխենի ՙԲավարիայի՚ համար դարձան աստեղային։ ՙԲավարիան՚ 3 անգամ՝ 1974, 1975 և 1976 թվականներին դարձավ Չեմպիոնների գավաթի հաղթող, իսկ հավաքականը, որի կորիզը կազմում էին ՙԲավարիայի՚ խաղացողները, դարձավ 1974 թվականի աշխարհի առաջնության հաղթող, 1972 և 1980 թվականների Եվրոպայի չեմպիոն և 1976 թվականի երկրորդ մրցանակակիր։ Ֆրանց Բեկենբաուերը հարձակմանը իր հաջող միացումներով փոխեց պաշտպաների մասին մինչ այդ ունեցած պատկերացումները և դարձավ ֆուտբոլի պատմության լավագույն պաշտպաններից մեկը, իսկ Գերդ Մյուլլերը իսկական ՙգոլ խփող մեքենա՚ էր։ Հավաքականի կազմում նա անցկացրած 62 խաղերում դարձավ 68 գոլի հեղինակ։
1974 թվականի աշխարհի առաջնությունը անցկացվեց ԳՖՀ-ում։ ԳՖՀ հավաքականը ընդգրկված էր առաջին խմբում, որտեղ նրանց մրցակիցներն էին ԳԴՀ-ի, Չիլիի և Ավստրալիայի հավաքականները։ ԳՖՀ-ի հավաքականը առաջին երկու խաղերում համապատասխանաբար 1։0 և 3։0 հաշվով հաղթեց Չիլիի և Ավստրալիայի հավաքականներին, իսկ վերջին խաղում 0։1 հաշվով զիջեց ՙպատի՚ մյուս կողմում գտնվող իրենց հայրենակիցներին։ Արդյունքում խմբում զբաղեցրեց երկրորդ հորիզոնականը և մրցաշարի երկրորդ փուլում ընդգրկվեց B խմբում, որտեղ բացի նրանցից ընդգրկված էին նաև Լեհաստանի, Շվեդիայի և Հարավսլավիայի հավաքականները։ Այս անգամ գերմանացիները հաղթեցին բոլոր երեք հանդիպումներում էլ և դուրս եկան եզրափակիչ, որտեղ նրանց մրցակիցը Հոլանդիայի հավաքականն էր։ Այս խաղի արդեն 2-րդ րոպեին Յոհան Նեսկենսը 11 մետրանոցից առաջ մղեց հոլանդացիներին, սակայն գերմանացիները Պաուլ Բռայթների և Գերդ Մյուլլերի օգնությամբ դեռ առաջին խաղակեսում կարողացան առաջ անցնել հաշվի մեջ։ Արդյունքում խաղը ավարտվեց 2։1 հօգուտ ԳՖՀ-ի։ Գերմանացիները պատմության մեջ երկրորդ անգամ դարձան աշխարհի չեմպիոն։
70-ական թվականների հաղթական ավանդույթները շարունակեցին նոր սերնդի ֆուտբոլիստները։ Կառլ-Հայնց Ռումենիգեն, Լոթար Մաթեուսը, Ռուդի Ֆյոլերը, Յուրգեն Կլինսմանը և Մաթիաս Զամմերը դարձան համաշխարհային ֆուտբոլի աստղեր։ 1982 թվականի աշխարհի առաջնությունում գերմանացիները հասան մինչև եզրափակիչ, որտեղ զիջեցին իտալացիներին։ 4 տարի անց Մեքսիկայում նրանք կրկին հասան եզրափակիչ, որտեղ զիջեցին Դիեգո Մարադոնայի Արգենտինային։ Այդուհանդերձ 4 տարի անց ԳՖՀ հավաքականը կարողացավ վրեժխնդիր լինել արգենտինացիներից։ Խմբային փուլում ԳՖՀ հավաքականի մրցակիցներն էին Կոլումբիան, ԱՄԷ-ն և Հարավսլավիան։ Առաջին խաղում գերմանացիները խոշոր 4։1 հաշվով պարտության մատնեց Հարավսլավիայի հավաքականին, իսկ երկրորդ խաղում էլ ավելի խոշոր 5։1 հաշվով պարտության մատնեցին ԱՄԷ-ի հավաքականին։ Խմբային փուլի վերջին խաղում գերմանացիները Կոլումբիայի հավաքականի հետ խաղն ավարտեցին ոչ-ոքի 1։1 հաշվով։ 1/8-րդ եզրափակչում ԳՖՀ հավաքականի մրցակիցը Հոլանդիայի ընտրանին էր, որին գերմանացիները Կլինսմանի և Բրեմեի գոլերի շնորհիվ հաղթեցին 2։1 հաշվով։ Քառորդ եզրափակչում գերմանացիները պարտության մատնեցին Չեխոսլովակիայի հավաքականին, միակ գոլը 11 մետրանոցից խփեց Մաթեուսը։ Գերմանացիները կիսաեզրափակիչում են, որտեղ նրա մրցակիցը Անգլիայի հավաքականն էր։ Անգլիայի հավաքականի հետ հանդիպումն անցավ բավականին լարված պայքարում, հիմնական և լրացուցիչ ժամանակներն ավարտվեցին ոչ-ոքի 1։1 հաշվով, իսկ հետխաղյա 11 մետրանոց հարվածաշարում ավելի հաջողակ գտնվեցին գերմանացիները՝ հաղթելով 4։3 հաշվով։ Եզրափակչում՝ ինչպես և 4 տարի առաջ, գերմանացիների մրցակիցը Արգենտինայի հավաքականն էր, որին էլ գերմանացիները հաղթեցին 1։0 հաշվով, միակ գոլը 85-րդ րոպեին 11 մետրանոցից խփեց Բրեմեն։ Եվ այսպես ԳՖՀ-ն պատմության մեջ երրորդ անգամ դարձավ աշխարհի չեմպիոն։
1990 թվականի աշխարհի առաջնությունից հետո Գերմանիան միավորվեց։ Միավորված Գերմանիան 1996 թվականին նվաճեց Եվրոպայի չեմպիոնի տիտղոսը՝ կիսաեզրաձակիչում ետխաղյա 11 մետրանոցներով հաղթահարեցին առաջնության կազմակերպիչ՝ Անգլիայի հավաքականին, իսկ ահա եզրափակչում 2։1 հաշվով առավելության հասան Չեխիայի ընտրանու նկատմամաբ։ 1996 թվականի հաջողությունից հետո գերմանացիները դեռևս լուրջ հաջողությունների չեն հասել, եթե իհարկե 2002 թվականի աշխարհի առաջնության արծաթե մեդալը, 2006 թվականի աշխարհի առաջնության բրոնզե և 2008 թվականի Եվրոպայի առաջնության արծաթե և վերջապես 2010 թվականի բրոնզե մեդալները նման գերհզոր հավաքականի համար չի կարելի հաջողություն համարվել։ 1998 թվականի աշխարհի առաջնության քառորդ եզրափակչում Գերմանիայի հավաքականը խայտառակ 0։3 հաշվով զիջեց Խորվաթիայի հավաքականին, իսկ 2000 թվականի Եվրոպայի առաջնությունն էլ ավելի վատ դասավորվեց, գերմանացիներն անգամ չկարողացան հաղթահարել խմբային փուլը։ Այդուհանդերձ, արդեն 2002 թվականի աշխարհի առաջնությունում գերմանացիները հասան մինչև եզրափակիչ, որտեղ 0։2 հաշվով զիջեցին Բրազիլիայի հավաքականին։ Եվրո-2004-ին գերմանացիները կրկին չափազանց անհաջող ելույթ ունեցան։ Լատվիայի և Հոլանդիայի հավաքականների հետ ոչ-ոքին և պարտությունը Չեխիայի ընտրանուց գերմանացիներին դուրս մղեց պայքարից արդեն խմբային փուլում։ Արդյունքում Ռուդի Ֆյոլլերը, ով գլխավորում էր հավաքականը, հեռացվեց իր պաշտոնից և նրան փոխարինեց Յուրգեն Կլինսմանը։ 2006 թվականի աշխարհի առաջնությունում գերմանիան, որպես ընդունող երկիր, չմասնակցեց նախընտրական փուլին և միանգամից ընդգրկվեց А խմբում, որտեղ նրա մրցակիցներն էին Լեհատանի, Կոստա-Ռիկայի և Էկվադորի հավաքականները։ Բացման խաղում գերմանացիները 4։2 հաշվով հաղթեցին Կոստա-Ռիկայի հավաքականին։ Գերմանացիների կազմում երկու գոլի հեղինակ դարձավ Միրոսլավ Կլոզեն։ Երկրորդ խաղը շատ ավելի դժվար ստացվեց և Գերմանիայի հավաքականը մեծ դժվարությամբ 1։0 հաշվով հաղթեց Լեհաստանի հավաքականին, միակ գոլը խփեց փոխարինման մտած Օլիվեր Նոյվիլը։ Վերջին խաղում գերմանացիները 3 անպատասխան գնդակ ուղարկեց Էկվադորի հավաքականի դարպասը։ Փլեյ-օֆում գերմանացիների առաջին մրցակիցը Շվեդիայի հավաքականն էր, որին նրանք
հաղթեցին 2։0 հաշվով։ Երկու անգամ էլ աչքի ընկավ Պոդոլսկին։ Քառորդ եզրափակչում գերմանացիների մրցակիցը Արգենտինայի հավաքականն էր։ Այս հանդիպման ժամանակ առաջինը հաջողության հասան արգենտինացիները, սակայն տանտերերը կարողացան կամային բարձր որակներ դրսևորել և 80-րդ րոպեին Կլոզեն հավասարեցրեց հաշիվը, իսկ հետխաղյա 11 մետրանոց հարվածաշարում ավելի դիպուկ գտնվեցին Գերմանիայի հավաքականի ֆուտբոլիստները։ Կիսաեզրափակչում Գերմանիայի ընտրանուն կանգնեցրեց Իտալիայի հավաքականը։ Հանդիպումը անցավ լարված և անզիջում պայքարում և հիմնական ժամանակում այդպես էլ հաղթողը չորոշվեց, իսկ լրացուցիչ ժամանակում Ֆաբիո Գրոսսոյի և Ալեսանդրո Դել Պիեռոյի գոլերի շնորհիվ 2։0 հաշվով իտալացիները կարողացան առավելության հասնել Բունդեսթիմի նկատմամաբ։ Արդյունքում գերմանացիները պետք է պայքարեին երրորդ տեղի համար, որում էլ նրանք գեղեցիկ և հարձակվողական խաղով 3։1 հաշվով հաղթեցին Պորտուգլիայի հավաքականին։ Երկու անգամ աչքի ընկավ Շվայնշտայգերը, ևս մեկ անգամ Պետին դարձավ ինքնագոլի հեղինակ, իսկ պորտուգալացիներից միակ պատասխան գնդակը խփեց Նունու Գոմեշը։ Արդյունքում մոտակա 4 տարիների ընթացքում գերմանացիները դարձան աշխարհի երրորդ ուժեղագույն թիմը։ 2 տարի անց գերմանացիները գրեթե նույն կազմով հասան մինչև Եվրոպայի առաջնության եզրափակիչ, որտեղ 0։1 հաշվով զիջեցին իսպանացիներին, միակ գոլի հեղինակը դարձավ Ֆեռնանդո Տոռեսը։
Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնություն 2010
Աշխարհի առաջնության խմբային փուլում Գերմանիայի հավաքականի մրցակիցներն Ավստրալիայի, Գանայի և Սերբիայի հավաքականներն էին։ Առաջին խաղում գերմանացիները բավականին գեղեցիկ և հարձակվողական ֆուտբոլ ցուցադրեցին և արդյունքում հաղթեցին 4։0 հաշվով։ Երկրորդ խաղում թիմը անակնկալ կերպով պարտվեց Սերբիայի հավաքականին 0։1 հաշվով, իսկ խմբային փուլի վերջին խաղում նվազագույն հաշվով հաղթելով Գանայի հավաքականին՝ նվաճեց փլեյ-օֆի ուղեգիր։ 2010 թվականի հունիսի 27-ին տեղի ունեցավ 1/8-րդ եզրափակչի Անգլիա-Գերմանիա հանդիպումը, որում գերմանացիները մի գլուխ բարձր էին իրենց մրցակցից և արդյունքում հաղթեցին 4։1 հաշվով։
Ելույթները աշխարհի առաջնություններում
* Ոչ-ոքիների սյունակում ներառված են նաև փլեյ-օֆֆի խաղերը, որոնք ավարտվել են հետխաղյա 11 մետրանոցներով։
Ներկա կազմ
Այս կազմը հայտավորվել է 2017 թվականի ՖԻՖԱ Կոնֆեդերացիաների գավաթին։
Խաղերը ու գոլերը գրված են 2017 թվականի հունիսի 29-ի դրությամբ:
Վերջերս հայտավորված ֆուտբոլիստներ
Այս ֆուտբոլիստները հրավիրվել են Գերմանիայի հավաքական վերջին 12 ամիսների ընթացքում և կարող են նորից հրավիրվել։
Հավաքականի անցյալի հայտնի ֆուտբոլիստներ
Ֆրից Վալտեր, Ֆրանց Բեկենբաուեր, Ուվե Զելլեր, Կարլ-Հայնց Շնելինգեր, Զեպ Մայեր, Ուլի Հյոնես, Գերդ Մյուլեր, Գյունտներ Նետցեր, Հանս Շվարցենբեկ, Վոլֆգանգ Օվերաթ, Պաուլ Բրայթներ, Մանֆրեդ Կալտց, Կառլ-Հայնց Ռումենիգե, Անդրեաս Բրեմե, Հանս-Պետեր Բրիգել, Դիտեր Այլթս, Կլաուս Ալլոֆս, Լոթար Մաթեուս, Ռուդի Ֆյոլեր, Բերնդ Շուստեր, Անդրեաս Մյոլեր, Անդրեաս Քյոպկե, Օլիվեր Կան, Յուրգեն Կլինսման, Մաթիաս Զամմեր, Շտեֆան Էֆենբերգ։
Պարտադիր Ֆավորիտ
Գերմանիայի հավաքականի ցուցադրած ֆուտբոլին վերաբերվում են տարբեր ձևերով։ Միշտ կարելի է հիանալ նրանց ատլետիկ և վստահ խաղով։ Կարելի է նաև քննադատել ավելորդ պրագմատիզմի համար, սակայն այն, որ գերմանացիներ շատ են սիրում ֆուտբոլ և ֆուտբոլ խաղում են բարձր մակարդակով, կասկածից վեր է։ Ոչ մի խոշոր մրցաշար՝ լինի Եվրոպայի, թե Աշխարհի առաջնություն, չի անցնում առանց Գերմանիայի մասնակցության։ Եվ գրեթե միշտ նրանք ոչ թե մասնակցում են, այլ հավակնում են ամենաբարձր տեղերի։ Աշխարհի և Եվրոպայի եռակի չեմպիոններ, աշխարհի քառակի փոխչեմպիոններ և քառակի բրոնզե մեդալակիրներ, եվրոպայի եռակի փոխչեմպիոններ։ Եվ զարմանալի չէ, որ ամեն առաջնությունից առաջ անկախ այն բանից, թե Գերմանիան մտնում է հաղթողի գլխավոր հավակնորդների ցանկում, թե ոչ, միևնույն է, շատ մասնագետների կարծիքով, Գերմանիան եղել է, կա, ու կլինի պարտադիր ֆավորիտ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլը Գերմանիայում Կատեգորիա:ՖԻՖԱ Աշխարհի գավաթ նվաճած երկրներ Կատեգորիա:Եվրոպայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականներ
Հրեական կրթություն
Հրեական կրթություն (חינוך, Չինուխ), հուդայականության սկզբունքների, կանոնների և օրենքների փոխանցման համակարգ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հրեական երիտասարդական կազմակերպություններ *
Ալլա Վերեշչագինա
Ալլա Գլեբովնա Վերեշչագինա (20 օգոստոսի 1925, Սարապուլ (այլ տվյալներով՝ Լենինգրադ ) - 11 հունվարի 2016, Մոսկվա ), խորհրդային և ռուս արվեստաբան, ռուսական կերպարվեստի պատմության վերաբերյալ բազմաթիվ գրքերի և աշխատությունների հեղինակ, արվեստագիտության  դոկտոր (1977), մանկավարժ, պրոֆեսոր (1980), Ռուսաստանի գեղարվեստի ակադեմիայի ակադեմիկոս (1997, ԽՍՀՄ գեղարվեստի ակադեմիայի թղթակից անդամ 1988 թվականից), Ռուսաստանի Դաշնության արվեստի վաստակավոր գործիչ (1992), 1951 թվականից ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամ։
Կենսագրություն
Ալլա Վերեշչագինան ծնվել է 1925 թվականին Սարապուլում, որն այդ ժամանակ մտել է ՌԽՖՍՀ Ուրալի մարզի կազմի մեջ (այժմ՝ ՌԴ, Ուդմուրտական Հանրապետություն) ։ Այլ աղբյուրների տվյալներով ծնվել է Լենինգրադում ։ Սովորել է Լենինգրադի պետական համալսարանում, 1951 թվականին ավարտել է պատմության ֆակուլտետի արվեստագիտության բաժինը ։ Աշխատել է Ռուսական պետական թանգարանում, որտեղ զբաղվել է գիտական գործունեությամբ, ինչպես նաև մասնակցել է «Պետական ռուսական թանգարան։ XVIII - XX դարի սկզբի գեղանկարչություն» գրացուցակի ստեղծմանը (Լենինգրադ, Ավրորա և արվեստ, 1980) ։
1976 թվականին Ալլա Վերեշչագինան պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն «Ռուսական պատմական գեղանկարչությունը և արվեստի խնդիրները 19-րդ դարի «վաթսունական թվականների» արվեստի խնդիրները» թեմայով ։ 1977 թվականին ստացել է արվեստագիտության դոկտորի կոչում, 1980 թվականից եղել է պրոֆեսոր ։ Ավելի քան տասնհինգ տարի գեղանկարչության պատմություն է դասավանդել Ի. Է. Ռեպինի անվան գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտում ։
Ալլա Վերեշչագինան գրել է մի շարք մենագրություններ ռուսական պատմական գեղանկարչության և գեղարվեստական քննադատության, ինչպես նաև նկարիչներ Կոնստանտին Տրուտովսկու, Վյաչեսլավ Շվարցի, Նիկոլայ Յարոշենկոյի, Ֆեդոր Բրունիի, Նիկոլայ Գեի, Վասիլի Պերովի, Վասիլի Վերեշչագինի և մյուսների ստեղծագործությունների վերաբերյալ ։ «Ֆեոդոր Անտոնովիչ Բրունի» մենագրության համար Վերեշչագինան ստացել է ԽՍՀՄ նկարիչների միության մրցանակ ։ 1988 թվականին ԽՍՀՄ գեղարվեստի ակադեմիայի կողմից ստացել է արծաթե մեդալ «Նիկոլայ Նիկոլաևիչ Գե» մենագրության համար ։
1992 թվականին Ալլա Վերեշչագինային շնորհվել է Ռուսաստանի Դաշնության արվեստի վաստակավոր գործչի կոչում։ 1997 թվականին ընտրվել է Ռուսաստանի գեղարվեստի ակադեմիայի իսկական անդամ ։ Աշխատել է Ռուսաստանի գեղարվեստի ակադեմիայի Կերպարվեստի տեսության և պատմության գիտահետազոտական ինստիտուտում (ՌԳԱ ԳՀԻ) որպես գլխավոր գիտաշխատող։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամներ Կատեգորիա:Խորհրդային արվեստաբաններ Կատեգորիա:Ռուս արվեստաբաններ Կատեգորիա:Խորհրդային պատմաբաններ Կատեգորիա:Արվեստագիտության դոկտորներ Կատեգորիա:Ռուս գիտնականներ Կատեգորիա:Ռուս մանկավարժներ Կատեգորիա:Խորհրդային պրոֆեսորներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ թղթակից անդամներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ոչ գեղարվեստական գրողներ
Գենդերային կարծրատիպեր
Գենդերային կարծրատիպեր, հասարակության մեջ տարածված պատկերացումներ են տարբեր գենդերային, առաջին հերթին՝ տղամարդկանց և կանանց ներկայացուցիչների առանձնահատկությունների և վարքագծի մասին։ Գենդերային կարծրատիպերը սերտորեն կապված են տվյալ հասարակության մեջ գոյություն ունեցող գենդերային դերերի հետ և ծառայում են դրանց պահպանման և վերարտադրման համար։ Մասնավորապես, գենդերային կարծրատիպերը նպաստում են գենդերային անհավասարության պահպանմանը։
Գենդերային կարծրատիպերի բովանդակությունը և արտահայտվածության աստիճանը տարբեր են տարբեր մշակույթներում և տարբեր պատմական ժամանակաշրջաններում, թեև կան որոշ միջմշակութային նմանություններ։ Գիտական հետազոտությունները ցույց են տալիս գենդերային տարբերությունները։ Գենդերային կարծրատիպերն ընդհանուր առմամբ չեն համապատասխանում իրականությանը, սակայն դրանց կայունությունը ապահովվում է մասնավորապես՝ ճանաչողական խեղաթյուրումներով, որոնք մարդկանց հնարավորություն են տալիս ընտրողաբար ընկալել և մեկնաբանել արտաքին աշխարհի տեղեկատվությունը։
Ընդհանուր տեղեկություն
Սոցիալական դերերի տեսության համաձայն՝ գենդերային կարծրատիպերը առաջանում են որպես գենդերային դերերի՝ սոցիալական սպասումների գոյության հետևանք, որոնք մարդու համար որոշակի վարքագիծ են սահմանում՝ կախված նրա գենդերային պատկանելությունից ։ Այլ կերպ ասած, դիտարկելով, թե ինչպես են տարբեր գենդերների ներկայացուցիչները զբաղվում տարբեր գործերով, մարդիկ եզրակացնում են, որ նրանք արմատապես տարբերվում են միմյանցից ։ Միևնույն ժամանակ գենդերային կարծրատիպերը ծառայում են որպես գենդերային դերերի պահպանման մեխանիզմ. այս կամ այն գենդերային հատկանիշների և տարբերակիչ առանձնահատկությունների մասին համոզմունքները օգտագործվում են համապատասխան գենդերային դերին համապատասխան վարվելու անհրաժեշտությունը հիմնավորելու համար ։
Գենդերային կարծրատիպերի հետազոտողները, որպես կանոն, գալիս են արևմտյան մշակույթին բնորոշ գենդերային պատկերացումներից, ուստի գենդերային կարծրատիպերի մասին գրականության մեջ սովորաբար քննարկվում են տղամարդկանց և կանանց կարծրատիպերը և դերերը։ Այնուամենայնիվ, երկուական գենդերային համակարգն իր կոշտ դերային կարգադրություններով հասանելի չէ, աշխարհի շատ մշակույթներում գոյություն ունեն ավելի քան երկու ավանդական գենդերային դերեր և թույլատրվում է փոխել գենդերային դերը , իսկ որոշ գենդերներում ավանդաբար էական նշանակություն չունի սոցիալական կյանքի համար ։
Գենդերային կարծրատիպերի բովանդակությունը և մշակութային բազմազանությունը
Գենդերային կարծրատիպերի բովանդակությունը մասամբ նման է տարբեր մշակույթների. օրինակ՝ 25 երկրների ուսանողների ուսումնասիրության արդյունքներով, համապատասխան մշակույթներում տղամարդկանց հաճախ են վերագրվում համարձակությունը, անկախությունը, ուժը, իշխանության և գերիշխանության ձգտումը, իսկ կանանց՝ քնքշությունը, կախվածությունը, երազկոտությունը, զգացմունքայնությունը, հնազանդությունը և թուլությունը ։ Մյուս կողմից, նույն ուսումնասիրությունը պարզել է, որ այնպիսի հատկանիշներ, ինչպիսիք են ծուլությունը, գոռոզությունը, պարծենկոտությունը և անկազմակերպությունը, տարբեր մշակույթներում վերագրվում են տարբեր գենդերի ներկայացուցիչներին։ Բացի այդ պարզվել է գենդերային տարբերակման աստիճանի տարբերակումը. մասնավորապես, Գերմանիայում և Մալայզիայում հետազոտողները կտրուկ արտահայտված տարբերակում են հայտնաբերել, իսկ Հնդկաստանում և Շոտլանդիայում՝ թույլ ։
Քանի որ գենդերային կարծրատիպերը կախված են տվյալ հասարակության մեջ ընդունված գենդերային դերերից, դրանց բովանդակությունը և արտահայտվածության աստիճանը կարող են տարբերվել տարբեր մշակույթներում և պատմության ընթացքում փոխվել մեկ մշակույթի շրջանակներում՝ գենդերային դերերի հետ միասին։ Օրինակ՝ երբ 19-րդ դարի վերջին թերթերը տպագրելու համար սկսեցին օգտագործել լինոտիպը, աշխատավոր-տպագրիչները հասան նրան, որ գործատուները չգանձեն կին աշխատավորներին (որոնց նրանք կարող էին ավելի քիչ վճարել, քան տղամարդկանց), պատճառաբանելով, որ կանայք իրենց բնույթով ունակ չեն վարվել նման սարքավորումների հետ և զբաղվել տպագիր գործով։ Սակայն ավելի ուշ, տպագիր մեքենաների տարածմամբ, հենց կանայք են սկսել զանգվածաբար աշխատանքի ընդունվել մեքենավարուհիների կողմից, և դրա հետ կապված նրանց տպագրելու կարողության կասկած չի արտահայտվել։ Իսկ երբ 1970-ականներին լինոտիպին փոխարինելու եկավ համակարգչային հավաքածու, այդ ոլորտը նույնպես հայտնվեց կանանց շրջանում ։ Արևմտյան հասարակություններում տարածված պատկերացումն այն մասին, որ կանայք բնությունից ունակ չեն վարվել տեխնիկայի հետ, կորցրել է ժողովրդականությունը երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, երբ կանայք զանգվածաբար փոխարինեցին տղամարդկանց արտադրության մեջ ։ Մյուս կողմից, ինչպես նշում են որոշ հետազոտողներ, արտադրական աշխատանքի նկատմամբ կանանց բնական ոչ պիտանի լինելու գաղափարը երբեք չի տարածվել աշխատանքային դասի կանանց վրա, որոնք միշտ տանը աշխատանքը համատեղել են տնային աշխատանքի հետ ։
Գենդերային կարծրատիպերը և գիտական ​​գիտելիքները
Գենդերային տարբերությունները վաղուց գրավել են գիտնականների ուշադրությունը տարբեր գիտական ոլորտներում։ Երկար ժամանակ գենդերային տարբերություններն ուսումնասիրող հետազոտողների հիմնական նպատակն էր գտնել գենդերային կարծրատիպերի գիտական հաստատումներ և դրանով իսկ համոզիչ արդարացնել գոյություն ունեցող գենդերային դերերը ։ Այնուամենայնիվ, ընդհանուր առմամբ, չհաջողվեց հասնել այս նպատակին. հետազոտության մեծ մասը հայտնաբերում է ավելի շատ նմանություններ, քան տղամարդկանց և կանանց միջև տարբերությունները, և բացահայտված աննշան տարբերությունները հաճախ ակնհայտ սոցիալական բնույթ ունեն։ Օրինակ՝ տղամարդիկ, ի տարբերություն կանանց, իրենց գենդերային դերերին լիովին համահունչ են, հաղորդում են, որ իրենք իրենց շատ հակված չեն համարել շատ կարեկից, սակայն ֆիզիոլոգիական և դեմքի ռեակցիաների չափումները ցույց են տալիս, որ տղամարդկանց և կանանց միջև անմիջական կարեկից ռեակցիաներում տարբերություններ չկան ։ Այլ հետազոտությունները հայտնաբերել են, որ տղամարդիկ զգում են զայրույթ, տխրություն և վախենում են այնպես, ինչպես հաճախ կանայք, բայց ավելի հաճախ արտահայտում են չարությունն ու ճնշում են մյուս բացասական զգացմունքները, իսկ կանայք, ընդհակառակը, զսպում են զայրույթը և արտահայտում են տխրություն ու վախենում են ։
Գենդերային կարծրատիպերը և գենդերային անհավասարությունը
Ինչպես և մյուս սոցիալական կարծրատիպերը, գենդերային կարծրատիպերը կատարում են սոցիալական, այն է՝ գենդերային անհավասարության արդարացման գործառույթ ։ Օրինակ՝ գենդերային կարծրատիպերը, որոնք կանանց թույլ են տալիս լինել փափուկ և նրանց մեջ դատապարտող ագրեսիվություն և վճռականություն, նպաստում են աշխատավայրում կանանց խտրականությանը՝ ստեղծելով այսպես կոչված ապակե առաստաղի էֆեկտ ։ Չնայած շատ կարծրատիպեր կանանց վերագրում են դրական հատկություններ, ինչպիսիք են զգայունությունը, ինտուիտիվ և հոգատարությունը, որոշ հեղինակներ նշում են, որ այն մշակույթներում, որտեղ տարածված են նման կարծրատիպերը, այդ որակները ավելի ցածր են գնահատվում, քան տղամարդկանց վերագրվող ռացիոնալությունն ու ակտիվությունը ։ Այսպիսով, գենդերային կարծրատիպերը արտահայտում և ամրապնդում են անդրոկենտրիզմը` տղամարդկանց մասին պատկերացումը, որպես այն նորմը,որի նկատմամբ կանայք շեղում են ։
Ինչպես ցույց են տալիս բազմաթիվ ուսումնասիրություններ, գենդերային կարծրատիպերին հավատարմությունը և գենդերային դերերի վերաբերյալ ավանդական հայացքները տնային բռնություն և կանանց նկատմամբ սեռական բռնություն գործադրող  տղամարդկանց հիմնական տարբերակիչ հատկանիշներից են բռնության տեսակները, որոնց հիմքում իշխանության և վերահսկողության ձգտումն է ։
Գենդերային կարծրատիպերը նաև վնասում են տղամարդկանց, ովքեր այս կամ այն հանգամանքների պատճառով իշխանության դիրքորոշման մեջ չեն հայտնվում։ Օրինակ՝ սեռական բռնության ենթարկված տղամարդիկ գենդերային կարծրատիպերի ճնշման պատճառով շատ հազվադեպ են դիմում օգնության համար, իսկ նույնիսկ եթե դիմում են, հաճախ օգնություն չեն ստանում, քանի որ բուժաշխատողներն ու իրավաբանները չեն հավատում, որ վերջիններս կարող են տուժել ։
Գենդերային կարծրատիպերը և ճանաչողական կողմնակալությունները
Ճանաչողական աղավաղումները դիսֆունկցիոնալ համոզմունքների հիման վրա առաջացող մտածողության համակարգված սխալներ են։ Գենդերային կարծրատիպերի գործունեությունը սերտորեն կապված է մի քանի ճանաչողական աղավաղումների հետ, մասնավորապես՝ արդար աշխարհի հանդեպ հավատի, հարաբերակցության պատրանքի, մատչելի տեղեկատվության կասկադի և ինքնամոռաց մարգարեության հետ։
Կապակցման պատրանք
Հարաբերակցության պատրանքը երկու երևույթների ընկալումն է որպես միմյանց հետ կապված, նույնիսկ եթե դիտարկվող իրականությունը չի հաստատում նման կապի առկայությունը։ Գենդերային կարծրատիպերի դեպքում հարաբերակցության պատրանքն արտահայտվում է նրանով, որ մարդիկ տեսնում են կապը գենդերային պատկանելիության և որոշակի որակների միջև։ Գենդերային խմբերից և նրանց ներկայացուցիչներից ակնկալիքներ ձևավորելով` գենդերային կարծրատիպերը կարող են մարդու ուշադրությունը հրավիրել այն փաստերի վրա, որոնք հաստատում են դրանք և չնկատել այն տեղեկատվությունը, որը նրանց հակասում է ։ Հարաբերակցության պատրանքի ձևավորմանը կարող է նպաստել նաև սահմանափակ թվով օրինակների հիման վրա եզրակացություններ անելու միտումը և ավելի լավ հիշել առկա նմուշի ծայրահեղ օրինակները, քան երաշխավորված հաստատված օրինակները ։ Իրական կյանքի համեմատաբար հաճախակի դեպքերին ավելի քիչ ուշադրություն դարձնելու նման հակումը, քան առանձին վառ դեպքերի, նկարագրվում է «բազային գնահատման սխալ» հասկացությամբ։ Հիմնական գնահատման սխալն աշխատում է գենդերային կարծրատիպերի պահպանման վրա, օրինակ՝ երբ կանանց վատ վարորդ համարող տղամարդը ճանապարհին անտեսում է ոչ թե կանոնները խախտող բազմաթիվ կին վարորդներին, այլ տեսնելով մի կնոջ, որը խախտել է կանոնները, այդ դեպքն ընկալում է որպես իր ունեցած կարծրատիպերի հաստատում ։
Ինքնալեզու մարգարեություններ
Ինքնակատարվող մարգարեությունը իրավիճակի կեղծ սահմանումն է, որը նոր վարքագիծ է առաջացնում, որը սկզբնական կեղծ պատկերացումն իրականություն է դարձնում։ Գենդերային կարծրատիպերը հաճախ դիտվում են որպես ինքնուրույն լրացնելով այլ մարգարեություններ։ Օրինակ՝ ինչպես ցույց են տալիս հետազոտությունները, ծնողների գենդերային կարծրատիպերը ստիպում են նրանց աղավաղված ընկալել իրենց երեխաների ունակություններն ու ձեռքբերումները, ավելին, ստիպում են երեխաներին նույն կերպ ընկալել դրանք։ Ինչպես նշում են հետազոտողները, դա կարող է սահմանափակել երեխաների ինքնաիրացման հնարավորությունները ։ Գործատուների գենդերային կարծրատիպերը, մասնավորապես, նրանց համոզմունքն այն մասին, որ կանայք իրենց անձնական հատկանիշների շնորհիվ չեն հարմար ղեկավար աշխատանքի համար, ստիպում են նրանց հանձնարարել կանանց այն առաջադրանքները, որոնք թույլ չեն տալիս նրանց դրսևորել իրենց մյուս կողմից և ձեռք բերել լրացուցիչ փորձ ։
Գենդերային կարծրատիպերի ուսումնասիրության պատմություն
Արևմտյան սոցիոլոգիայում գենդերային կարծրատիպերի խնդրի նկատմամբ հետաքրքրությունը սահմանվել է 1970-ական թվականներին և պահպանվում է մինչ օրս։ Գենդերային կարծրատիպերի բնույթի և բովանդակության մասին առաջին նշանակալի աշխատանքներից մեկը Բրովերմանի և գործընկերների հետազոտությունն է, որը, մասնավորապես, էմպիրիկորեն հաստատել է գենդերային կարծրատիպերի անդրոկենտրիզմի մասին վարկածը ։ Հետագա տասնամյակների ընթացքում ի հայտ են եկել մենագրություններ և հոդվածներ, որոնք դիտարկում են գենդերային կարծրատիպավորման տարբեր ասպեկտներ  ։
Հայրենական գիտությանը առաջինը գենդերային կարծրատիպերի թեմային անդրադարձան հոգեբանները։ 1980-ական թվականներին ի հայտ են եկել մի շարք աշխատանքներ՝ նվիրված տղամարդու և կնոջ հատկանիշների մասին կարծրատիպային պատկերացումների խնդիրներին։ Խորհրդային հոգեբանները ուսումնասիրել են իրենց արևմտյան գործընկերների ունեցած փորձը, բայց այն ժամանակ դեռ օգտագործել են սեփական «պոլոռոլային կարծրատիպեր» տերմինը ։ Հետխորհրդային գիտության մեջ գենդերային կարծրատիպերը դարձել են ոչ միայն հոգեբանների, այլև սոցիոլոգների, մշակութաբանների, տնտեսագետների, ազգագրագետների, լեզվաբանների ուսումնասիրության առարկա։ Թեմայի առավել հետազոտվող ասպեկտների թվում են զանգվածային մեդիայում գենդերային կարծրատիպերի օգտագործման ազդեցության վերլուծությունը   և կանանց խտրականության վրա գովազդը, քաղաքական, տնտեսական, սոցիալական քաղաքականության ոլորտներում գենդերային կարծրատիպերի դերը    ։
Վիսոկոե (գյուղ, Լոխովիցայի շրջան)
Վիսոկոե (Високе), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Լոխովիցայի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Կրեմյանկա։
2001 թվականի տվյալներով Վիսոկոե գյուղում բնակվում էր 174 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,64 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 271,88 մարդ/կմ²։
Լրտեսածրագիր
Պատմությունը և զարգացումը
Լրտեսածրագիր տերմինի առաջին պաշտոնապես ֆիքսված հիշատակումը կատարվել է 1995 թվականի հոկտեմբերի 16-ին, Յուզնեթի (USENET) մի հաղորդագրության մեջ, որով հումորային քննադատության էր ենթարկվում Մայքրոսոֆթի բիզնես մոդելը։ Լրտեսածրագիրը նախևառաջ նշել էր լրտեսման ենթակա համակարգչային սարքը։ Ինչևէ, 2000 թվականի սկզբներին Զոնալ Լաբորատորիաների (Zone Labs) հիմնադիրը, Գրեգոր Ֆրոյդը, օգտագործեց այս տերմինը “Զոնալ Ազդանշանի Անհատական Հակահրդեհային Պատի”-ի վերաբերյալ իր մամուլի հաղորդագրության մեջ։ Այդ ժամանակներից “Լրտեսածրագրերը” ստացել են իրենց ներկայիս նշանակությունը։ 2005-ին կատարված մի հարցման համաձայն, որ կատարել են Էյ-Օ-Էլ (AOL) և Ազգային Կիբեր Անվտանգության Ալյանսը (National Cyber Security Alliance), հարցված օգտագործողների 61 տոկոսի համակարգիչներն այս կամ այն տիպի լրտեսածրագրեր էին պարունակում։ Լրտեսածրագիր պարունակող համակարգիչների տերերի հարցման ենթարկված հատվածի 92 տոկոսն էլ խոստովանել են, որ տեղյակ չէին իրենց համակարգչում լրտեսածրագրի առկայության մասին, և 91 տոկոսն էլ ասել են, որ իրենք տվյալ լրտեսածրագրերի տեղադրման համար թույլատվություն չէին տվել։ 2006 թ.-ի տվյալներով, լրտեսածրագրերը դարձել են Մայքրոսոֆթ Ուինդոուս օպերացիոն համակարգով աշխատող համակարգիչների համար ամենահիմնական վտանգի աղբյուր։ Համակարգիչները, որոնցում հիմնական դիտման համակարգը Ինտերնետ Էքսփլորեր (IE) ծրագիրն է, հատկապես խոցելի են նմանատիպ հարձակումների առջև, ոչ միայն այն պատճառով, որ Ինտերնետ Էքսպլորերն ամենից լայնորեն օգտագործվողն է, այլև որովհետև դրա սերտ փոխկապակցվածությունը Ուինդոուս համակարգի հետ լրտեսածրագրերին հնարավորություն է տալիս թափանցել օպերացիոն համակարգի ամենից կարևոր հատվածներ։ Մինչև Ինտերնետ Էքսփլորեր 7-ի թողարկումը, դիտման համակարգը ավտոմատ կերպով առանձին պատուհան էր բացում ցանկացած Ակտիվ-էքս (ActiveX) կոմպոնենտի համար, որ կամայական կայքը փորձում էր տեղադրել համակարգչում։ Լրտեսածրագրերի հանդեպ օգտագործողների միամտությունը, գումարվելով Ինտերնետ Էքսփլորերի այն սկզբունքին, թե ցանկացած Ակտիվ-էքս կոմպոնենտ բարի է կամենում, տարավ դեպի այն, որ լրտեսածրագրերը չափազանց մեծ տարածում գտան։ Բազմաթիվ լրտեսածրագրեր սկսեցին օգտագործել նաև Ջավասկրիփթ-ում (Javascript) առկա հարձակման միջոցները, Ինտերնետ Էքսփլորերն ու Ուինդոուսը՝ առանց օգտագործողների գիտության տեղադրումներ կատարելու համար։ Ուինդոուս-ի ռեգիստրները պարունակում են բազմաթիվ բաժիններ, որոնց բանալիների արժեքները փոխելու դեպքում հնարավոր է դառնում ծրագրերն աշխատեցնել ավտոմատ կերպով, այն ժամանակ, երբ օպերացիոն համակարգը սկսում է աշխատանքը։ Լրտեսածրագիրը կարող է հարձակում գործել այս կառուցվածքի վրա՝ իր իսկ հեռացման ուղղությամբ կատարվող բոլոր փորձերը խաբեությամբ ետ մղելու համար։ Լրտեսածրագիրն այդ անելու համար սովորաբար ինքն իրեն կապում է ռեգիստրի այն բոլոր բաժինների հետ, որոնք պատասխանատու են ծրագրի աշխատանքի համար։ Ներդրվելով այդտեղ՝ լրտեսածրագիրը պարբերաբար ստուգում է, թե արդյոք այդ կապերից որևէ մեկը չի հեռացվել։ Եթե պարզվի, որ հեռացվել են, այն նորից կվերականգնի դրանք։ Այսպիսով լրտեսածրագիրը հնարավորություն է ստանում աշխատելու հենց այն պահից, երբ օպերացիոն համակարգը սկսում է աշխատանքը, նույնիսկ եթե ռեգիստրի հետ այդ կապերից մի քանիսը (կամ նույնիսկ մեծ մասը) հեռացված լինեն։
Լրտեսածրագիր, վիրուս և որդ
Ի տարբերություն վիրուսների և որդերի, լրտեսածրագիրը սովորաբար ինքն իրեն չի տարածվում։ Ինքն իրեն տարածվում էին ոչ վաղ անցյալի վիրուսներից շատերը, սակայն լրտեսածրագիրն իր կառուցվածքով օգտագործում է վարակված համակարգիչները՝ շահույթի նկատառումներով։ Այս նպատակին խթանող տիպիկ քայլերը ընդգրկում են չհայցված, "ցատկող" գովազդների տրամադրում, անձնական տեղեկությունների հավաքագրում (ներառյալ այնպիսի ֆինանսական տեղեկություններ, ինչպիսիք են կրեդիտ քարտի համարները), համացանցային գործունեության, վարքի լրտեսում՝ մարկետինգային նպատակներով, կամ Էյջ-թի-թի-փի հայցերի ուղղորդումը դեպի գովազդային կայքեր։ Ինչևէ, լրտեսածրագիրը կարող է օգտակար ծրագրի քողի ներքո մուտք գործել համակարգ որդի կողմից։
Գովազդներ
Շատ լրտեսածրագրեր ցուցադրում են գովազդներ։ Որոշ ծրագրեր պարզապես պարբերաբար օգտագործողի էկրանին ցուցադրում են "ցատկող" գովազդներ՝ ամեն մի քանի րոպեն մեկ, կամ ամեն անգամ, երբ օգտագործողը բացում է իր դիտման համակարգի պատուհանը։ Մյուս ծրագրերը գովազդները ցուցադրում են համաձայն օգտագործողի այցելած կայքերի տվյալների։ Լրտեսածրագրերի ստեղծողներն այդ տվյալները տրամադրում են գովազդատուներին, որոնք հնարավոր է կուզենան վճարել այդ գովազդի համար։ Գովազդը վաճառելը այն նպատակներից մեկն է, որոնց համար լրտեսածրագրեր ստեղծողները տեղեկություններ են հավաքում օգտագործողների վարքի մասին։ Շատ օգտագործողներ բողոքում են նաև զզվեցնող կամ վիրավորական գովազդներից։ Ինչպես շատ բաններային-գովազդներ, այնպես էլ բազմաթիվ լրտեսածրագրեր օգտագործում են անիմացիա կամ առկայծող բաններներ, որոնք կարող են տեսողական առումով խանգարող կամ զզվեցնող լինել օգտագործողների համար։ Պորնոգրաֆիայի համար օգտագործվող ցատկող գովազդները հաճախ ինչ ասես չեն ցուցադրում։ Այսպիսի կայքերին տանող հղումները հնարավոր է ավելացվեն դիտման համակարգի պատուհանին, պատմության բաժնին կամ փնտրման ֆունկցիաին։ Երբ օգտագործողները երեխաներ են, այն որոշ իշխանությունների կողմից կարող է համարվել հակա-պորնոգրաֆիկ օրենքների խախտում։ Մի շարք լրտեսածրագրեր կոտրում են անօրինականության արգելքները. "Zlob.Troyan"-ը և "Troyan-Downloader.Win32.INService"-ը հայտնի էին որպես անցանկալի մանկական պորնոգրաֆիա, բանալի-գեններ, քրեքներ և այլ անօրինական ծրագրերի ցատկող պատուհաններ ցուցադրելով, պատուհաններ, որոնք խախտում են մանկական պորնոգրաֆիայի ու հեղինակային իրավունքի մասին օրենքները։ Լրտեսածրագրերի դեպքում խնդիր է նաև այցելված կայքերի վրա եղած բաներների փոխարինումը։ Լրտեսածրագիրը, որ իրեն դրսևորում է որպես վեբ-պրոքսի (համացանցի ներկայացուցիչ) կամ Դիտման Համակարգին Օգնող Օբյեկտ, կարող է փոխարինել կայքի սեփական գովազդներին կատարվող հղումները (որոնք հովանավորում են կայքին)՝գովազդներով, որոնք փոխարենը հովանավորում են լրտեսածրագրի օպերատորին։ Այն տեղավորվում է գովազդներով ֆինանսավորվող կայքերի անկյուններում։
Անձնական հարաբերություններ
Լրտեսածրագրերն օգտագործվել են նաև զույգերի ինտիմ հարաբերությունների էլեկտրոնային գործողությունները գաղտնի կերպով դիտարկելու համար՝ հիմնականում անհավատարմության մասին վկայող փաստեր գտնելու նպատակով։ Նվազագույնը մեկ ծրագրային փաթեթ, Loverspy-ը, վաճառվել է հատուկ այս նպատակին ծառայելու համար։ Կախված համայնքի ամուսնական սեփականության տեղական օրենքներից, զուգընկերոջ համացանցային/օնլայն գործողություններն առանց վերջինիս գիտության կարող է անօրինական համարվել։ Loverspy-ի հեղինակն ու որոշ օգտագործողներ 2005-ին Կալիֆորնիայում մեղադրվել են հեռախոսային խոսակցություններ լսելու և այլ համակարգչային հանցագործությունների մեջ։
Լրտեսածրագրերի օրինակներ
Լրտեսածրագրերի սովորական օրինակները ճանաչելի են ըստ դրանց գործած հարձակումների վարքի մեջ նկատվող բազմազանության։ Չմոռանանք, որ ինչպես համակարգչային վիրուսների դեպքում, հետազոտողները լրտեսածրագրերին տալիս են անուններ, որոնք հնարավոր է տարբերվեն դրանց հեղինակների տված անուններից։ Ծրագրերը կարող են խմբավորվել "ընտանիքներում", հիմնվելով ոչ թե դրանցում ընդհանուր ծրագրային կոդի, այլ ընդհանուր վարքի վրա, կամ էլ "հետևելով փողերին" ակնհայտ ֆինանսական կամ առևտրային կապերի վրա։ Օրինակ՝ Կլարիա-ի կողմից մատակարարված մի շարք լրտեսածրագրերը հայտնի են "ԳԱՏՈՐ" համընդհանուր անվամբ։ Նմանապես, այն ծրագրերը, որ հաճախ տեղադրվում են միասին, կարող են նկարագրվել, որպես միևնույն լրտեսածրագրային փաթեթի մասեր, նույնիսկ եթե դրանք գործում են իրարից առանձին։
-"ՀիանալիՑանցաՓնտրում"-ը, ծրագրերի մի խումբ է, որը սկսում է օգտագործել Ինտերնետ Էքսփլորերի թույլ կողմերը։ Նրանց ստեղծված ծրագրային փաթեթը թրաֆիկն ուղղորդում է դեպի այնպիսի կայքերի գովազդները, ինչպիսին է coolwebsearch.com-ը։ Այն ցուցադրում է ցատկող գովազդներ, վերագրում է փնտրման համակարգի արդյունքները, և ձևափոխում է վարակված համակարգչի ընդունող ֆայլը, որպեսզի այն Դե-էն-էս (DNS) տվյալներն ուղարկի դեպի նշված կայքերը։
"Ինտերնետ Օպտիմիզացնող", հայտնի է նաև որպես Դի-Ֆու-Կա (DyFuCa), այն Ինտերնետ Էքսփլորերի սխալների էջերը վերահասցեագրում է դեպի գովազդներ։ Երբ օգտագործողները հետևում են որևէ կոտրված հղման կամ մուտք են գործում սխալներով լի կայք, նրանք տեսնում են գովազդների մի էջ։ Ինչևէ, քանի որ գաղտնագրերով պաշտպանված կայքերն (Էյջ-թի-թի-փի բեյսիք աութենթիքեյշըն / HTTP Basic authentication) օգտագործում են միևնույն մեխանիզմը, ինչ էյջ-թի-թի-փի (HTTP) սխալները, Ինտերնետ Օպտիմիզացնողն օգտագործողների համար անհնար է դարձնում մուտքը գաղտնագրերով պաշտպանված կայքեր։
"Զանգո" (նախկինում՝ 180 լուծում), այն գովազդատուներին մանրամասն տեղեկություններ է փոխանցում այն կայքերի մասին, որոնք այցելում են օգտագործողներն։ Այն նաև ձևափոխում է էյջ-թի-թի-փի հայցերը գործընկերային գովազդների համար, որոնք կապված են ինչ որ կայքի հետ, որպեսզի գովազդները կարողանան եկամուտ ապահովել 180 լուծում ընկերությանը։ Այն ցատկող գովազդներ է բացում, որոնք փակում են մրցակից ընկերությունների կայքերը։
"ՀանթԲար", այլ կերպ՝ ՈւինԹուլզ կամ Էդուեըր.համացանցի փնտրում, տեղադրվել էր Ակտիվեքս-ի ընթացիկ ներբեռնման մեթոդով, գործընկերային կայքերի վրա, կամ այլ լրտեսածրագրերի միջոցով ցուցադրված գովազդների շնորհիվ։ Սա օրինակ է այն բանի, թե ինչպես մի լրտեսածրագիրը կարող է տեղադրել այլ լրտեսածրագրեր։ Այս ծրագրերը գործիքների տող են ավելացնում Ինտերնետ Էքսփլորերին, հետևում են ընդհանուր դիտման վարքին, վերահասցեագրում են գործընկերային միջնորդակապերը և գովազդներ են ցուցադրում։
"Մուվիլենդ" /Ֆիլմերի աշխարհ, հայտնի է նաև որպես Moviepass.tv և Popcorn.net, ֆիլմերի քաշման ծառայություն է, որ Առևտրի Ֆեդերալ Խորհրդին, Վաշինգթոնի Պետական Գլխավոր Նոտարի Գրասենյակին, ԱվելիԼավԲիզնեսիԲյուրոին և այլ գործակալություններին ներկայացված հազարավոր բողոքների պատճառ է դարձել։ Գնորդները բողոքել են առ այն, որ իրենք չափազանց մեծ ցատկող գովազդների ողջ ցիկլի պատանդ են դարձել, որոնցով փորձ էր արվում համոզել նրանց, թե իբր նրանք պետք է վճարեն 29,95 դոլար, քանի որ երեք օրվա անվճար ծառայության համար են վճարել, սակայն չեն դադարել ծառայությունից օգտվել մինչև այդ փուլն ավարտվի, ուստի ստիպված են եղել վճարել այդ հայցվող գումարը։ ԱՖԽ-ը բողոք ներկայացրեց Մուվիլենդին, նշվածը հաստատվելուն պես, ու 11 այլ պաշտպանյալների՝ մեղադրելով նրանց 'համազգային մի գործարք նախաձեռնելու մեջ, որով փաստորեն փորձ է արվել խաբեության ու բռնի կերպով համոզելու միջոցով գումարներ գանձել գնորդներից"։
"Զլոբ Տրոյան", կամ պարզապես Զլոբ, ներբեռնվում է համակարգչի մեջ Ակտիվեքս կոդեկի օգնությամբ ու տեղեկություններ հաղորդում "Ղեկավարման Սերվերին"։ Տեղեկությունները կարող են իրենցից ներկայացնել օրինակ ձեր փնտրման պատմությունը, ձեր այցելած էջերը, և նույնիսկ հուշաբառերի տողերը։
Բուժումներ ու կանխարգելում
Քանի որ լրտեսածրագրերի սպառնալիքն ուժեղացել է, առաջացել են դրանց հակահարված տալու մի շարք մեթոդներ։ Դրանք ներառում են լրտեսածրագրերը հեռացնող կամ ներթափանցումն արգելող ծրագրեր, ինչպես նաև՝ զանազան օգտագործողների գործնական փորձառությունը, որով նվազեցվում է համակարգ լրեսածրագրի մուտք գործելու հավանականությունը։ Չնայած դրան, լրտեսածրագիրը շարունակում է մնալ կարևոր հիմնախնդիր։ Ունդոուս-ով աշխատող որևէ համակարգչի վարակումը որևէ լրտեսածրագրով կարելի վերացնել միայն օգտագործողի տվյալների պահպանմամբ և օպերացիոն համակարգի վերատեղադրմամբ։ Օրինակ Վունդո կոչվող լրտեսածրագրի որոշ բաղադրիչներ հնարավոր չէ լիովին վերացնել համակարգչից Սիմանթեք-ի, Մայքրոսոֆի, PC Tools-ի և այլ ծրագրերի միջոցով, քանի որ այն վարակում է համակարգի կորիզը, Ինտերնետ Էքսփլորերը և Ուինդոուսի isass.exe ֆայլը (Տեղական Անվտանգության Հեղինակության Ենթահամակարգի Ծառայություն)՝ տարերայնորեն անվանված Dll տիպի ֆայլով (դինամիկ կապերի գրադարան)։
Անվտանգության այլ մեթոդներ
Լրտեսածրագրերից խուսափելու համար, համակարգիչների օգտագործողները բացի հակա-սպամային ծրագրերի տեղադրումից, գտան մի շարք այլ միջոցներ, որոնք նույնպես կարևոր են համակարգչի անվտանգության ապահովման համար։ Շատերը բացի Ինտերնետ Էքսփլորերից սկսեցին տեղադրել այլ համացանցային դիտման ծրագրեր, ինչպիսին օրինակ Օպերան (Opera), կամ Մոզիլլա Ֆայըֆոքսը (Mozilla Firefox)։ Չնայած այն բանին, որ չկա կատարելապես ապահով դիտման համակարգ, այնուամենայնիվ Ինտերնետ Էքսփլորերն ունի շատ մեծ հավանականություն վարակվելու լրտեսածրագրերով՝ իր հսկայական օգտագործողների քանակի, ինչպես նաև Ակտիվ - էքս-ի պատճառով։ Որոշ Այ-էս-պի-ներ (ISPs) (Համացանցային Ծառայություն Մատուցողներ), մասնավորապես՝ քոլեջներ ու համալսարաններ, ընտրել են լրտեսածրագրերի մուտքը փակելու այլ մոտեցում։ Նրանք օգտագործում են իրենց ցանցային արգելապատերն ու համացանցային պրոքսիները՝ փակելու համար լրտեսածրագիր տեղադրող կայքերի մուտքը։ 2005 թվականի մարտի 31-ին Քորնել Համալսարանի Ինֆորմացիոն Տեխնոլոգիաների բաժինը թողարկեց մի հաշվետվություն, որում մանրամասնում էր պրոքսի-հիմքով գործող լրտեսածրագրի՝ Մարքեթսքորի (Marketscore) վարքը, և այն քայլերը, որ համալսարանը ձեռնարկել էր վերջինիս խոչընդոտելու համար։ Բազմաթիվ այլ կրթական հաստատություններ նունյնպես ձեռնարկել են նմանատիպ քայլեր։ Այն լրտեսածրագրերը, որոնք վերահասցեագրում են ցանցային թրաֆիկը, շատ ավելի մեծ խնդիրներ են առաջացնում տեխնիկական աջակցության առումով, քան այն ծրագրերը, որոնք պարզապես գովազդներ ու ցատկող պատուհաններ են ցուցադրում կամ հետևում են օգտագործողների համացանցային վարքին, և այդպիսով ավելի մեծ հավանականություն ունեն տվյալ հաստատության ուշադրության կենտրոնում հայտնվելու։ Որոշ օգտագործողներ մեծ ընդունող ֆայլ(hosts file) են տեղադրում, որը կանխում է օգտագործողի համակարգչի ու հայտնի լրտեսածրագրերի հետ առնչվող կայքերի միջև կապի հաստատումը։ Սակայն, դոմեյնի անվան փոխարեն թվային Այ-փի հասցեով կապ հաստատելիս, լրտեսածրագիրը դեռևս կարող է շրջանցել նմանատիպ անվտանգության պատնեշը։ Լրտեսածրագիրը կարող է նաև տեղադրվել որոշ ընդհանուր ծրագրերի (shareware) օգնությամբ, որոնք առաջարկվում են ներբեռնելու համար։ Այս տեսակի ծրագրերից միայն հեղինակավոր աղբյուրներից առաջարկվող ներբեռնվող ծրագրերը կարող են անվտանգության որոշ երաշխիքներ տալ։ Վերջերս ՍիՆեթվականը (CNet) թարմացրեց իր ներբեռնման բաժինը։ Այն հայտարարել է, որ այսուհետ կպահպանի միայն այն ֆայլերը, որոնք հաջողությամբ կանցնեն Ad Aware-ի և Spyware Doctor-ի ստուգումները։ Լրտեսածրագիրը հեռացնելու առաջին քայլը համակարգիչը "կողպման" վիճակում դնելն է։ Դա կարելի է անել տարբեր ձևերով, օրինակ՝ հակա-վիրուսային ծրագրի օգտագործմամբ կամ պարզապես համակարգիչն համացանցից անջատելով։ Համացանցից անջատելը կանխում է լրտեսածրագրի ղեկավարի ներթափանցումը համակարգիչ, ինչպես նաև թույլ չի տալիս հեռահար կերպով համակարգչ ներթափանցելը։ Լրտեսածրագիրը հեռացնելու երկրորդ քայլը՝ դրա տեղը համակարգչում գտնելն ու այն ֆիզիկապես վերացնելն է, ձեռքով կամ վստահելի հակա-լրտեսածրագրային ծրագրի միջոցով։ Կողպման ընթացքում և դրանից հետո, անհրաժեշտ է խուսափել վտանգ ներկայացնող համացանցային կայքերից։
Կատեգորիա:Ինֆորմատիկա
Սիգուրդ Էվենսմու
Կենսագրություն
Սիգուրդ Էվենսմուն ծնվել է 1912 թվականի փետրվարի 14-ին նորվեգական Համար քաղաքում։ Հայրը երկաթուղային համակարգի ծառայող էր։ Դպրոցն ավարտելուց հետո ապագա արձակագիրը ընդունվում է Օսլոյի համալսարան։ Հընթացս համալսարանում սովորելուն, Սիգուրդ Էվենսմուն մասնակցում է ուսանողական սոցիալ-դեմոկրատական և կոմունիստական շարժմանը Նորվեգիայում։ Համագործակցել է «Mot Dag» տեղական ամսագրի հետ, հետո դառնում է Նորվեգական բանվորական կուսակցության ակտիվիստ։
1930 թվականին Սիգուրդ Էվենսմուն զբաղվում է լրագրողական գործով։ Համագործակցել է մի շարք լրագրերի և ամսագրերի հետ, որոնք հիմնականում բանվոր դասակարգին էին վերաբերում. այդ ամսագրերից են ըստ մասնավորի՝ «Arbeiderbladet» և «Fremtiden»:
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկսվելու ժամանակ դառնում է հետևողական հակաֆաշիստ և հումանիստ։ Ֆաշիստական Գերմանիայի կողմից Նորվեգիայի օկուպացիայի ժամանակ Սիգուրդ Էվենսմուն մասնակցում է Դիմադրության շարժմանը։ Այդ ընթացքում նրա ջանքերով լույս է ընծայվում «Bulletin» («Բյուլետեններ») լրագիրը։ 1942 թվականին Սիգուրդ Էվենսմուն ձերբակալվում և ազատազրկվում է քսաներկու ամսով ու ուղարկվում համակենտրոնացման ճամբար ։
Պատերազմի ավարտից հետո իրեն լիովին նվիրում է գրականությանն ու լրագրությանը։ 1953 թ.-ից 1959 թվականներին «Orientaring» թերթի գլխավոր խմբագիրն ու հրատարակիչն էր։
1952 թվականից մինչև 1975 թվականը Սիգուրդ Էվենսմուն Նորվեգիայի կինեմատոգրաֆիայում աշխատեց որպես գրաքննիչ։
Սիգուրդ Էվենսմուն իր մահկանացուն կնքեց վաթսունվեց տարեկան հասակում՝ 1978 թվականի հոկտեմբերի 17-ին մայրաքաղաք Օսլոյում։
Ստեղծագործական կյանք
Սիգուրդ Էվենսմուն դրամատիկ ստեղծագործությունների ու արձակ շարքի հեղինակ է։ Գրել է նաև մեծ թվով սցենարներ ֆիլմերի համար, ինչպես նաև կինեմատոգրաֆիային նվիրված հոդվածներ։
Որպես դրամատուրգ նրա դեբյուտը տեղի է ունեցել 1934 թվականին «Կոնֆլիկտ» («Konflikt») պիեսով։
1945 թվականին ռազմական գործողությունների տպավորությունների ներքո գրում է «Փախստականներ» («Englandsfarere», 1945) վեպը, որը համարվում է Նորվեգիայի Դիմադրության շարժմանը նվիրված լավագույն ստեղծագործություններից մեկը։ Վեպը նվիրված է տարբեր դասակարգի մարդկանց ճակատագրին։
Սիգուրդ Էվենսմուի «Սահման» («Grenseland», 1947), «Չղջիկներ» («Flaggermusene», 1949) և «Դեպի տուն» («Hjemover», 1951) եռագրությունը Նորվեգիայի 1930-1940-ական թվականների սոցիալական պատմությանը նվիրված յուրօրինակ ստեղծագործությունների շարք է։ Եռագրությունում գրողը ներկայացնում է միջազգային նորությունները. այս եռագրության շնորհիվ նրան շնորհում են Նորվեգական քննադատների ասոցիացիայի մրցանակ։ Ավելի ուշ, այս գրքերի մոտիվներով նկարահանվում է հեռուստասերիալ։
Սիգուրդ Էվենսմուն համարվում է առաջին նորվեգացի գիտաֆանտաստիկ հակառազմական «Զրոյական տարվա հանելուկը» («Gåten fra år null», 1957) գրքի հեղինակը։ Այստեղ ներկայացում են այն դեպքերը, երբ Երկիրը ենթարկվել է միջուկային աղետի։ «Աֆրիկացիները» («Afrikaneren», 1965) սցենարով գրողը պայքարել է ռասայական խտրականության դեմ։ Դրանից հետո գրողը թղթին է հանձնել էլի գիտաֆանտաստիկ վեպեր, այդ թվում՝ «Femten døgn med Gordona» և "Miraklet på Blinder"n:
«Խոշտանգումները ֆիլմերում» («Vold i filmene», 1969) գրքում հեղինակը պայքարում է սարսափ ֆիլմերի դեմ։
Ա. Բրիհմանի հետ համատեղ լույս ընծայեցին «Նորվեգացի գրողները Երկրորդ համաշխարհային պատերազմում» («Norske forfattere i krig og fred», 1968) գիրքը։
Շույսկայա Չուպա
Շույսկայա Չուպա (Шуйская Чупа, Suojun Tsupa), գյուղ Ռուսաստանի Կարելիայի հանրապետության Պրիօնեժսկի շրջանի կազմում։
Երկրաբանական քարտեզներ
Երկրաբանական քարտեզներ, երկրակեղևի որևէ տեղամասի երկրաբանական կառուցվածքը արտահայտող գծագրեր։ Կազմվում են երկրաբանական հանույթի երկրաբանական այլ աշխատանքների հիման վրա։ Տեղագրական քարտեզներում պայմանական նշանների (գունային, նրբագծային, տառաթվային ինդեքսների) օգնությամբ ցույց է տրվում շրջանում հանդիպող ապարների հասակը, տարատեսակները և սահմանները։ Նշաններով արտահայտվում են նաև ապարների տեղադրման տարրերը, խզումնային խախտումները, օգտակար հանածոների հանքավայրերն ու երնակումները։ Ըստ իրենց բովանդակության և կիրառական նշանակության Երկրաբանական քարտեզները լինում են ընդհանուր և հատուկ։ Վերջինների վրա ընդգծվում է տվյալ տեղամասի երկրաբանական կառուցվածքի որևէ առանձնահատկություններից մեկը և կատարվում են կիրառական նշանակություն ունեցող ընդհանրացումներ։ Ներկայումս օգտագործվում է հատուկ Երկրաբանական քարտեզի 50-ից ավելի տարատեսակ (օգտակար հանածոների, մետաղածնության, կանխատեսումների, երկրաֆիզիկական, ջրաքիմիական, ջրաերկրաբանական, ինժեներաերկրաբանական, լիթոլոգիական, ֆորմացիաների, ֆացիաների, նավթագազաբերության)։ Տարբերում են՝
Միջին, խոշոր և մանրամասն Երկրաբանական քարտեզներին կցվում են երկրաբանական կտրվածքներ և շերտագրական սյունակ։ ՀԽՍՀ տարածքի համար կան փոքր և միջին, իսկ երկրաբանական տեսակետից առավել հետաքրքրական և օգտակար հանածոների հարուստ շրջանների տարածքի համար՝ խոշոր մանրամասն մասշտաբի Երկրաբանական քարտեզներ։
Կատեգորիա:Երկրաբանական քարտեզներ Կատեգորիա:Երկրաբանություն
(8140) Հարդերսեն
(8140) Հարդերսեն (Hardersen), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի մարտի 1-ին Շելտ Բասի կողմից Սայդինգ Սփրինգում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,733007 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5446 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9214 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1650,29 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,218144 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,8° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1981 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Շելտ Բասի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Այսպես են դասավորվել աստղերը
«Այսպես են դասավորվել աստղերը» («Так сложились звёзды», Жұлдыздар тоғысқанда), 2016 թվականի ֆիլմ, որը նկարահանել է ռուս ռեժիսոր Սերգեյ Սնեժկինը ։
Ֆիլմը Ղազախստանի առաջին նախագահ Նուրսուլթան Նազարբաևի կյանքի ուղուն նվիրված «Առաջնորդի ուղին» կինոէպոպեայի հինգերորդ մասն է։ Ավելի վաղ լույս էին տեսել «Իմ մանկության երկինքը», «Կրակե գետ», «Երկաթե լեռ» և «Ճեղքելով փակ շրջանը» ֆիլմերը։ Սցենարը գրվել է Նուրսուլթան Նազարբաևի գրքերի հիման վրա՝ օգտագործելով նրա գործընկերների, ընկերների և համախոհների հիշողությունները ։
Սյուժե
Անգլիացի թղթակիցը ժամանում է Աստանա՝ Նազարբաևից հարցազրույց վերցնելու համար, որին անվանել են «Ազգի առաջնորդ» (Ելբասի) Նազարբաևը հյուրընկալում է անգլիացի հյուրին։ Հարցազրույցն անցնում է Նազարբաևի պատմությանը կյանքի, ճակատագրի և անկախության ձեռքբերման դժվարին ճանապարհի մասին։ Նախագահը գրողին ծանոթացնում է տեղի սովորույթներին՝ զուգահեռաբար պատմելով իր կյանքի ամենաբարդ ժամանակաշրջանների մասին՝ 1984 թվականին նրա՝ Նախարարների խորհրդի նախագահ նշանակումից սկսած և մինչև 1991 թվականին Ղազախստանի Հանրապետության նախագահ ընտրվելը։
Նկարահանումների նախապատրաստում
Նախորդ ֆիլմերում գլխավոր դերը կատարել է դերասան Նուրլան Ալիմժանովը։ «Այսպես են դասավորվել աստղերը» ֆիլմում նկարահանվելու համար հրավիրվել է Բերիկ Այթժանովը, ինչը կապված է միայն դերասանների տարիքի հետ ։
Նկարահանումներ
Պատմական ֆիլմի նկարահանումներն անցկացվել են 2015 թվականի հունիսից մինչև 2016 թվականի հունվարը։ Ալմա Աթայում նկարահանվել է ֆիլմի նկարահանման նյութի 40 %-ը ։ Կարագանդայում նկարահանվել է ֆիլմի առանցքային տեսարաններից մեկը՝ 1989 թվականի հանքափորների ապստամբությունը, որը եղել է դրամատիկ պահ երկրի պատմության մեջ, երբ հանքագործները, կառավարությանը առաջադրելով իրենց պահանջները, ամբողջ օրը և ամբողջ գիշեր գործադուլ են արել ածխի դեպարտամենտի շենքի մոտ ։ Գորբաչովի՝ ցորենի դաշտ ժամանելու տեսարանը նկարահանվել է Աստանայի մոտ ։ Ալմա Աթայում 1986 թվականի դեկտեմբերյան իրադարձությունների մասին ֆիլմի զանգվածային տեսարաններից մեկը նկարահանվել է ձմռանը Սանկտ Պետերբուրգում։ Այդ դրվագի նկարահանումներին ամեն օր մասնակցել է ավելի քան 600 մարդ ։