cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Գուրգեն Մովսիսյան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ Կատեգորիա:ՀՊՄՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:«1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալակիրներ Կատեգորիա:«Ստալինգրադի պաշտպանության համար մեդալով պարգևատրվածներ Կատեգորիա:«Քյոնիգսբերգի գրավման համար» մեդալակիրներ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:Արիության մեդալակիրներ Կատեգորիա:Ստալինգրադի ճակատամարտի մասնակիցներ
(5401) Մինամիոդա
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,79635 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3773 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2154 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1707,99 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,210774 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 10,07° անկյուն։
Մինամիոդա աստերոիդը պատկանում է Գեֆյոնի աստերոիդների ընտանիքին, որի մեջ ներառված են այս պահին հայտնի 766 անդամներ։ Ընտանիքի ներքին սահմանը անցնում է 2,74 ա. մ. հեռավորության վրա Արեգակից, իսկ արտաքին սահմանը՝ 2,82 ա. մ.-ի վրա։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է S դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս S Կատեգորիա:Գեֆյոնի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Տոշիրո Նոմուրայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Կոյո Կավանիշիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Չերվոնի Կուտ (այլ կիրառումներ)
Չերվոնի Կուտ, կարող է վերաբերել՝
Կամմեռի
Կամմեռի (Kammeri), գյուղ Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Կամբյա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 57 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Կամբյա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Իգոր Անսոֆ
Իգոր Անսոֆ (Igor Ansoff, ), ռուսական ծագում ունեցող ամերիկացի մաթեմատիկոս և տնտեսագետ ։
Կենսագրություն
Հայրը եղել է ռուս, ծնվել է ԱՄՆ-ում։ Մայրը ծնվել է Մոսկվայում։
17 տարեկանում ծնողների հետ գաղթել է ԱՄՆ։ Նա սովորել է Սթիվենս տեխնոլոգիայի ինստիտուտում (Հոբոկեն, Նյու Ջերսի նահանգ) և Բրաունի համալսարանում (Պրովիդենս, Ռոդ Այլենդ նահանգ)։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ԱՄՆ ռազմածովային նավատորմի ռեզերվում էր՝ կատարելով կապի սպայի գործառույթները խորհրդային նավատորմի հետ։ Դասավանդել է Կալիֆոռնիայի համալսարանում (Լոս Անջելես), Միացյալ Նահանգների Միջազգային համալսարանում և Ծովային ակադեմիայում։
Գիտական ներդրում
Անսոֆը համարվում է ռազմավարական կառավարման հայեցակարգի հիմնադիրը։ Հայտնի է որպես «Մատրիցա Անսոֆ»-ի հեղինակ՝ շուկայում ապրանքի դիրքավորման ռազմավարությունը որոշելու համար։
Հոլանդիայում ստեղծվել է «Իգոր Անսոֆի մրցանակ», որը շնորհվում է պլանավորման և ռազմավարական կառավարման ոլորտում ձեռքբերումների համար։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տնտեսագետներ Կատեգորիա:Ամերիկացի մաթեմատիկոսներ Կատեգորիա:Թոքաբորբից մահացածներ Կատեգորիա:Մաթեմատիկոսներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Բրաունի համալսարանի շրջանավարտներ
Վիլբուա
Վիլբուա (Villebois), կոմունա Ֆրանսիայում՝ Ռոն Ալպեր մարզում՝ Էն գավառում։ Մտնում է Լանյո կանտոնայի կազմի մեջ։ Բելլեի կոմունա։
INSEE կոդը՝ 01444
Աշխարհագրություն
Համայնքը գտնվում է մոտ 440 կմ հարավ-արևելք Փարիզից, 50 կմ հյուսիս Լիոնից, 45 կմ հարավ-արևմուտք Բուրկ ան Բրեսայից ։
Համայնքի արևմտյան մասում հոսում է Ռոնա գետը, իսկ արևելյան շրջանը՝ պատված է անտառներով։
Եղանակ
Կլիման ցամաքային է ցուրտ ձմեռներով և տաք ամառներով։ Անձրևներ հազվադեպ են լինում, հիմնականում՝ ամռանը։
Բնակչություն
2010 թվականի տվյալներով քաղաքում ապրում է 1153 մարդ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Կլոդ Կարլիե
Կլոդ Կարլիե (ֆր. Claude Carliez; ), ֆրանսիացի դերասան, ռեժիսոր, կասկադյոր։ Առավել հայտնի է, որպես հնարքների և սուսերամարտերի բեմադրիչ։
Կենսագրություն
Ծնվել է Նանսիում, սուսերամարտիկի ընտանիքում։ 18 տարեկանում ընդունվել է Ժուանվիլ լե Պոնում գտնվող սուսերամարտերի դպրոցը, որն ավարտել է 21 տարեկան հասակում։ Շնորհիվ հարևանությամբ գործող կինոստուդիային դպրոցի, Կլոդ արդեն պատանի ժամանակ դառնում է զենքերի և զգեստների խորհրդատու։
1959 թվականին Կլոդը Անդրե Յունեբելյայի նկարահանած «Սապատավոր մարդ»֊ը ֆիլմում ստանում է վարձու մարդասպանի դեր։ Իր հաջորդ՝ «Կապիտան» ֆիլմում ռեժիսորը Կարլիեին վստահում է բոլոր հնարքների և մենամարտերի բեմադրությունը։ Այս պահից ի վեր Կարլիեն դառնում է ֆրանսիական մի շարք ֆիլմերի մարտերի հիմնական բեմադրող դերասան, որտեղ խաղում էին նաև այնպիսի դերասաններ, ինչպիսիք են օրինակ՝ Ժան Մարեն, Ալեն Դելոնը, Ժերար Բառեն և Ժան Պոլ Բելմոնդոն։
Չերվոնի Յար (այլ կիրառումներ)
Չերվոնի Յար, կարող է վերաբերել՝
Կլոդ Կարլիե
Կենսագրություն
1969 թվականին Ժան Մարե Կարլիեի խորհրդով նա նկարահանվում է «Պարիա» ֆիլմում։
Կլոդ Կարլիեն համարվում է Արվեստի և գրականության շքանշանի դափնեկիր։
Նրա որդին դերասան և կասկադյոր Միշել Կարլիեն է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դերասաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ռեժիսորներ Կատեգորիա:Արվեստի և գրականության շքանշանակիրներ
Տատա Խաչատրյան
Տատա Խաչատրյան, ռուսական թատրոնի ու կինոյի դերասանուհի։
Կենսագրություն
Տատա Խաչատրյանը ծնվել է 1994 թվականի օգոստոսի 2-ին Սանկտ Պետերբուրգում։ Հաճախել է Սանկտ Պետերբուրգի երաժշտական կոմեդիայի թատրոնին կից մանկական թատերական ստուդիան։ Խաղացել է թատրոնի ներկայացումներում ։
Սովորել է Ռուսական դրամատիկական դպրոցում՝ Անդրեյ Շիմկոյի արվեստանոցում։ 2017 թվականին ավարտել է Ռուսաստանի թատերական արվեստի համալսարանը՝ Ալեքսեյ Շեյնինի արվեստանոցը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս դերասանուհիներ Կատեգորիա:Հայ դերասանուհիներ Կատեգորիա:Հայ կինոդերասաններ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ
Հին շներ
«Հին շներ» (Old Dogs), ռեժիսոր Ուոլտ Բեկերի ֆիլմերից, որի գլխավոր դերերը մարմնավորում են Ջոն Տրավոլտան, Ռոբին Ուիլյամսը, Քելլի Փրեսթոնը, Կոներ Ռեյբերնը, Էլա Բլյու Տրավոլտան, Լորի Լաֆլինը, Սետ Գրինը, Բերնի Մակը, Մեթ Դիլոնը, Էնն-Մարգրետը։
Սյուժե
Երկու հին ընկերներ և գործընկերներ հանկարծակի ընկնում են այնպիսի իրավիճակի մեջ, որ ստիպված են զբաղվել յոթամյա աղմկոտ երկվորյակների դաստիարակմամբ։ Բայց այդ խառնաշփոթը միայն տնային բնույթ չի կրում։ Երեխաներին հարկ է լինում տանել ճամբար, իսկ այնտեղի գլխավորը շատ բծախնդիր էր։ Արդյունքում նրանք մի լավ արկածների մեջ են ընկնում՝ այն էլ կարևոր գործարքից մի օր առաջ։ Հարց է մնում, թե ամուրիներն ի վիճակի կլինեն դուրս գալ այս անսովոր իրավիճակից, թե՝ ոչ։
Ժողովածու (2365)
Ժողովածու (2365), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2365 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 14-րդ դարում (1393 թվականից առաջ), 1747 թվականին, Հովհաննես քահանա գրիչի կողմից (Ա)։ Ստացողը եղել է Հակոբ Շամախեցին (Բ)։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 16x12 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 117 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 26բ, 120բ (14-րդ դար), 121ա (1747 թվական), հետագայի՝ 120բ (1393 թվական) ։
Նովոստանկովատայա
Նովոստանկովատայա (Новостанкувата), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Դոբրովելիչկովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովոստանկովատայա գյուղում բնակվում էր 232 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,901 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 257,49 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Դոբրովելիչկովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Հովհաննես Իսահակյան
Հովհաննես Նիկոլայի Իսահակյան, շոգեքարշաշինության բնագավառի խորհրդային գիտնական, պրոֆեսոր, լոկոմոտիվների փորձարկման խորհրդային դպրոցի հիմնադիրներից, ՌԽՖՍՀ գիտության և տեխնիկայի վաստակավոր գործիչ ։
Կենսագրություն
Զբաղվել է նաև մանկավարժական գործունեությամբ, դասավանդել է Մոսկվայի տրանսպորտային ինժեներների ինստիտուտում, Մոսկվայի Ն. Բաումանի անվան պետական տեխնիկական համալսարան, որտեղ կարդացել է դասախոսություններ «Տեսական մեխանիկա», «Գնացքների քարշարկում», «Քարշի հաշվարկներ» առարկաների գծով։ Ստացել է պրոֆեսորի կոչում, հեղինակ է բուհերի համար նախատեսված մի շարք դասագրքերի։
Մահ
Մահացել է 1958 թվականին, թաղված է Մոսկվայի հայկական գերեզմանատանը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լենինի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի հայկական գերեզմանատանը թաղվածներ Կատեգորիա:Խորհրդային գիտնականներ Կատեգորիա:Խորհրդային պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Խաղաղության և մարդկության անվտանգության դեմ ուղղված հանցագործություն
Խաղաղության և մարդկության անվտանգության դեմ ուղղված հանցագործություն, հասկացություն միջազգային իրավունքում, որը բնութագրվում է որպես ագրեսիվ պատերազմի պլանավորում, սանձազերծում և վարում՝ խախտելով միջազգային համաձայնությունները կամ պայմանավորվածությունները, ինչպես նաև հանրորեն վտանգավոր արարքներ, որոնք անմիջականորեն ոտնձգություն են պետությունների խաղաղ գոյակցությունն ու զարգացումն ապահովող հարաբերությունների, ինչպես նաև ընդհանրապես մարդկության անվտանգության դեմ ։ Նման հանցագործությունների հասկացությունը վաղուց է հայտնի. Հին Ռուսիայի և Բյուզանդիայի միջև կնքված պայմանագրերում նշվում էր մեկ պետության տարածքում մյուսի հպատակների կողմից հանցագործությունների կատարման պատասխանատվությունը։ Սակայն միայն 20-րդ դարում՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտից և միջազգային ռազմական տրիբունալների ստեղծումից հետո, սկսել է քրեական պատասխանատվություն նշանակվել այդ տեսակի հանցագործությունների համար։
Նման հանցագործությունների համար պատասխանատվության մասին նորմերի իրավական աղբյուր են հանդիսանում միջազգային նորմատիվ իրավական ակտերում (կանոնադրություններում, կոնվենցիաներում, արձանագրություններում, համաձայնագրերում, պայմանագրերում և այլն) պարունակվող միջազգային իրավունքի նորմերը։
Հանցագործության այս կատեգորիայի ոտնձգության օբյեկտ են հանդիսանում հասարակական հարաբերությունները, որոնք ապահովում են միջազգային խաղաղությունը, մարդկության անվտանգությունը և պետությունների խաղաղ գոյակցությունը։
Այդ հանցագործությունների օբյեկտիվ կողմը գրեթե միշտ արտահայտվում է արարքի՝ որպես միակ պարտադիր հատկանիշի առկայության մեջ։ Նման հանցագործությունների կազմերը, բացի ցեղասպանությունից և էկոցիդից, ձևական են, այլ կերպ ասած՝ հետևանքների առաջացում չի պահանջվում մեղավոր անձին պատասխանատվության ենթարկելու համար։
Սուբյեկտը 16 տարին լրացած անձն է, բացառությամբ անչափահասի նկատմամբ կատարված վարձկանության, ինչի դեպքում անձի տարիքը բարձրանում է մինչև 18 տարեկանը։
Հայաստան
Հայաստանում խաղաղության և մարդկության անվտանգության դեմ ուղղված հանցագործություններն ամրագրված են ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 13-րդ բաժնում (գլուխ 33)։ Ըստ քրեական օրենսգրքի՝ խաղաղության դեմ ուղղված հանցագործություն են համարվում արտաքսումը, ապօրինաբար կալանքի տակ պահելը, ստրկացնելը, առանց դատի զանգվածային և պարբերական մահապատիժներ կիրառելը, մարդկանց առևանգելը, ինչին հետևում է նրանց անհետանալը, խոշտանգելը կամ դաժան գործողությունները, որոնք կատարվում են ըստ քաղաքացիական բնակչության ռասայական, ազգային, էթնիկական պատկանելության, քաղաքական հայացքների և դավանանքի ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խաղաղություն Կատեգորիա:Միջազգային քրեական իրավունք Կատեգորիա:Միջազգային իրավունք Կատեգորիա:Պատերազմի օրենքներ Կատեգորիա:Ռազմական հանցագործություններ Կատեգորիա:Միջազգային մարդասիրական իրավունք Կատեգորիա:Քրեական իրավունք Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Համապոտենցիալ մակերևույթներ
Համապոտենցիալ մակերևույթներ, Էլեկտրաստատիկ դաշտը կարելի է պատկերել գրաֆիկորեն՝ ուժագծերի օգնությամբ։
Պոտենցիալի արժեքի մասին, գոնե մոտավորապես, գաղափար կազմել հնարավոր չէ։ Դրա համար անհրաժեշտ է, որ տարածության մեջ նշվեն այն կետերը, որտեղ պոտենցիալի արժեքները նույնն են։ Այն մակերևույթը, որի բոլոր կետերում էլեկտրաստատիկ դաշտի պոտենցիալն ունի միևնույն արժեքը, կոչվում է համապոտենցիալ մակերևույթ։ Եթե կամայական կետերը միևնույն համապոտենցիալ մակերևույթի կետեր են, ապա = 0, ուստի, համաձայն առնչության, q փորձնական լիցքը առաջին կետից երկրորդ կետն այդ մակերևույթով տեղափոխելիս էլեկտրաստատիկ ուժի աշխատանքը զրո է՝ A=0։ Բայց երբ առաջին և երկրորդ կետերն այնքան մոտ են իրար, որ փորձնական լիցքի  \Delta տեղափոխությունն ընկած է համապոտենցիալ մակերևույթի վրա, այդ նույն աշխատանքը կարելի է հաշվել նաև A = qE$\Delta/ բանաձևով։ Հետևաբար A=0 պայմանից հետևում է, որ E$\Delta/=0 այսինքն El = \Delta ։ Քանի որ \Delta/ վեկտորը համապոտենցիալ մակերևույթիվրա կարող է ուղղված լինել կամայականորեն, ապա կարող ենք ասել, որ էլեկտրաստատիկ դաշտի լարվածությունը յուրաքանչյուր կետում ուղղահայաց է համապոտենցիալ մակերևույթին։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ֆիզիկական էֆեկտներ և երևույթներ
Forever Young (երգ)
«Forever Young», Alphaville խմբի համանուն ալբոմի երրորդ սինգլը։ Այն թողարկվել է 1984 թվականի սեպտեմբերի 20-ին։ Խումբը նաև ներկայացրել է երգի «Special Extended Mix» պարային տարբերակը։ Ժամանակի ընթացքում թողարկվել է երգի ևս մի քանի ռեմիքս։ «Forever Young» երգի տեսահոլովակը նկարահանվել է Անգլիայում՝ Սուրեյ կոմսության Վերջինիյա-Ուոթեր գյուղի Հոլոուեյ առողջարանի սրահներից մեկում։
Պատմություն
Արդյունքում այս հիթը զանազան տարբերակներով կատարվել է բազմաթիվ երաժշտական խմբերի կողմից, ինչպես նաև որպես սաունդթրեք հայտնվել մի շարք հեռուստասերիալներում, կինոֆիլմերում և գովազդային հայտարարություններում։ Երգը կարելի է լսել ամերիկյան «Կրքեր (Passions)» սերիալում, «Ֆիլադելֆիայում միշտ արևոտ է (It’s Always Sunny in Philadelphia)» հեռուստասերիալում (1-ին եթերաշրջան, էպիզոդ 03), «Մոտ ընկերներ (Queer as Folk)» սերիալի հյուսիսամերիկյան տարբերակում (1-ին եթերաշրջան, էպիզոդ 18), «One Tree Hill» երիտասարդական սերիալում (4-րդ եթերաշրջան, էպիզոդ 16), «Մեծ սեր (Big Love)» հեռուստադրամայում և «Համալսարան (Greek)» հեռուստասերիալում։
Երգն իր տեղն է գտել նաև «Լսիր ինձ (Listen to Me)» կինոֆիլմում, այն կարելի է լսել նաև 2004 թվականին թողարկված «Նապոլեոն Դինամիտ (Napoleon Dynamite)» ֆիլմի դպրոցական պարերի դրվագում։
2006-2007 թվականներին երգը Էստոնիայում և Շվեդիայում օգտագործվել է «SEB» սկանդինավյան բանկի գովազդային հոլովակներում, իսկ Դանիայում՝ «Nordea»-ի։ Արգենտինայում երգը օգտագործեկ են «Consolidar AFJP» կենսաթոշակային կուտակիչ ֆոնդի գովազդային հոլովակներում։
2010 թվականին երգն օգտագործվել է «Երեք մետր երկնքի մակարդակից վերև» ֆիլմի իսպանական տարբերակում։ Բացի այդ, երգը հնչել է «Ծաղրանկար» ֆիլմում (հարսանիքի դրվագում)։
Քավեր տարբերակներ
Երգի հայտնվելուց մեկ տարի անց արդեն երգչուհի Լորա Բրենիգան կատարել է այն և ներառել իր «Hold Me» ալբոմում՝ այդպիսով հիմք դնելով երգը համերգներին կատարելու ավանդույթին։
1987 թվականին «Die Goldenen Zitronen» գերմանական փանկ-խումբը փոփոխել է երգը՝ անվանելով այն «Für immer Punk» («Փանկ ընդմիշտ» (Forever Punk»))։ Այն կատարել են հրավիրված վոկալիստներ Slime-ը, Die Toten Hosen-ը և Die Ärzte-ը, որոնցից յուրաքանչյուրն ինչ-որ ներդրում է ունեցել երգի ընդհանուր հնչողության մեջ։
Միևնույն թվականին խորհրդային «Էլեկտրոկլուբ» փոփ-խումբը ձայնագրել է «Խելագարվում եմ» երգը՝ խմբի վոկալիստ Վիկտոր Սալտիկովի կատարմամբ։ Դաշնակման, ներդաշնակման և մեղեդու մեջ լսելի է «Forever Young» երգի ակնհայտ ազդեցությունը։
1996 թվականին «Temperance» կանադական խումբը թողարկել է սինգլի քավեր տարբերակը, որը Կանադայի պարային հիթ-շքերթում հասել է ութերորդ հորիզոնականին։
Այլ երաժիշտների շրջանում աչքի են ընկել Tracy Huang-ը, DJ Space C-ը, David Monte Cristo-ը, DJ Company-ը, Կարել Գոտը, (2000 թվականին կատարել է երգիր «Für immer jung» գերմանալեզու տարբերակը, ինչպես նաև 2006 թվականին՝ «Být stále mlád» տարբերակը ) Paul Michiels-ը, Dune-ը, B-Charme-ը, BnH-ը, Wakin Chau-ը, Fire & Ice-ը, Interactive-ը, Ella-ը, Tune Up!-ը, Axel Rudi Pell-ը, Youth Group-ը, Wayne Wonder-ը և Atrocity մետալիկ խումբը։
2001 թվականին «Ainbusk» շվեդական խումբը թարգմանել է երգը շվեդերեն և կատարել այն որպես ամանորյա երգ՝ «Förevigt nu» («Այժմ ընդմիշտ») անվանումով։
2009 թվականին ռեփեր Ջեյ Զին օգտագործել է երգի հիմքն իր «The Blueprint 3» ալբոմի «Young Forever» երգում։
Բրիտանական One Direction փոփ-խումբը 2010 թվականին թողարկել է երգի քավեր տարբերակը։
12" մաքսի վինիլ
Կատալոգի համար՝ 249 264-0
Forever Young 2001
Alphaville խումբը 2001 թվականին թողարկել է «Forever Young 2001» անունը կրող ռեմիքսների նոր հավաքածուն «երկրպագուների համար սահմանափակ քանակությամբ (Limited Fan Edition)»։ Թողարկումը պարունակում է երեք երաժշտական ռեմիքս․ առաջինը «խոսակցական երգ» է (Բեռնհարդ Լլոյդը երախտագիտության խոսքեր է արտասանում գերմաներենով, հետևում հնչում է վերջինիս սիրելի մեղեդիներից մեկը՝ «Lassie Come Home»-ը, որը ռեմիքս տարբերակով թողարկվել է «Forever Pop» ալբոմում)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1984 սինգլներ Կատեգորիա:Փոփ երգեր Կատեգորիա:Սինգլներ այբբենական կարգով
Չերվոնի Շախտյոր (այլ կիրառումներ)
Չերվոնի Շախտյոր, կարող է վերաբերել՝
Իզաբելլա դե Բորբոն ի Բորբոն
Իզաբելլա դե Բորբոն ի Բորբոն, առավել հայտնի որպես Լա Չատա, ծննդյան անունը՝ Մարիա Իզաբելլա Ֆրանսիսկա դե Ասիս Կրիստինա դե Պաուլա Դոմինգա դե Բուրբոն ի Բուրբոն (María Isabel Francisca de Asís Cristina de Paula Dominga de Borbón y Borbón, ), Իսպանիայի ինֆանտա, Իզաբելլա II թագուհու և Ֆրանսիսկո դե Ասիս Բուրբոնի ավագ դուստրը, իսպանական գահի ժառանգորդուհի, Աստուրիայի արքայադուստր՝ 1851-1857 և 1874-1880 թվականներին։ Իր եղբոր՝ Ալֆոնսո XII-ի և զարմիկի՝ Ալֆոնսո XIII-ի թագավորության ժամանակ հայտնի անձ էր։ Համարվում էր իսպանական արքայական ընտանիքի ամենահայտնի անդամը։ Ջիջենտոյի կոմսի՝ արքայազն Գաետանո Բուրբոն Սիցիլիացու կինն էր։
Մանկություն
Իզաբելլան ծնվել է 1851 թվականի դեկտեմբերի 20-ին Մադրիդում՝ արքայական ընտանիքում։ Իսպանիան կառավարող թագուհու՝ Իզաբելլա II-ի և թագավորի Ֆրանսիսկո դե Ասիս Բուրբոնի երկրորդ երեխան էր։ Ամուսինների ավագ երեխան՝ Ֆերդինանդ արքայազնը մահացավ ծնվելուց անմիջապես հետո։ Երկրորդ երեխայի ծննդին անհամբերությամբ էին սպասում, սակայն հիասթափություն ապրեցին, երբ աղջիկ լույս աշխարհ եկավ։ Ծննդյան օրից Իզաբելլան ստացավ Աստուրիայի արքայադստեր տիտղոս՝ որպես իր մոր՝ Իզաբելլա II-ի ժառանգորդուհի։
Ծննդյան հաջորդ օրը արքայադուստրը կնքվեց Մարիա Իզաբելլա Ֆրանսիսկա դե Ասիս Կրիստինա դե Պաուլա Դոմինգա դե Բուրբոն ի Բուրբոն անվամբ։ Նրա ծնողների կյանքն իդեալական չէր։ 16 տարեկան հասակում թագուհի Իզաբելլային բռնի ամուսնացրին Ֆրանսիսկո դե Ասիս Բուրբոնի հետ, ով նրա հեռու բարեկամն էր։ Թագուհին չէր սիրում ամուսնուն։ Վերջինիս համարում էին իմպոտենտ և համասեռամոլ։ Իզաբելլան բազում սիրեկաններ ուներ, որոնցից էլ երեխաներ էր ունենում, իսկ թագավորը ճանաչում էր նրանց հայրությունը։ Իսպանացիները այդ կապերից ծնված երեխաներին անվանակոչում էին իրենց կենսաբանական հայրերի անունով։ Իզաբելլան կրում էր Արանուելա մականունը՝ Լյուդվիգ Արանայի (1826-1891) պատվին, ով իսպանացի երիտասարդ ազնվական սպա էր։ Նրա և թագուհու հարաբերությունները շարունակվեցին մինչ 1851-1856 թվականները։ Արքայադստեր ծնվելուց հետո Ֆրանսիսկոն անմիջապես ճանաչեց երեխայի հայրությունը։ Թագավորը նույն կերպ էր վարվում նաև թագուհու մյուս՝ ընդհանուր առմամբ 6 երեխաների հետ։
1852 թվականի փետրվարի 2-ին արքայադուստր Իզաբելլային առաջին անգամ ներկայացրին հանրությանը։ Դա այն ժամանակ էր, երբ թագուհին հերթական անգամ այցելեց Սուրբ Ատոչի եկեղեցի։ Այդ այցի ժամանակ թագուհու վրա հարձակվեց մի խելագար և հարվածեց դանակով։ Թագուհուն փրկեց հաստ սեղմիրանը, իսկ վերքը կյանքի համար վտանգավոր չէր։ Մեծանալով արքայադուստր Իզաբելլան ավելի հաճախ էր ծնողների հետ երևում հանրության առաջ։ Ժողովուրդը նրան անհարթ քթի համար կոչում էր Լա Չատա՝ կճատաքիթ։ 1854 թվականին թագուհին դուստր ունեցավ, ով մահացավ ծնվելուց անմիջապես հետո։ Հաջորդ երեխան՝ արքայազն Ալֆոնսոն՝ հետագայում Ալֆոնսո XII թագավորը, ծնվեց Իզաբելլայից 6 տարի անց։ Ալֆոնսոյի ծնունդով Իզաբելլան կորցրեց գահի ժառանգորդուհու կարգավիճակը և տիտղոսը, որոնք անցան նորածին եղբորը։ Իզաբելլային մնաց միայն իսպանական արքայադստեր տիտղոսը։
Իզաբելլա թագուհու և Ֆրանսիսկո թագավորի երեխաների հարաբերությունները սառն էին և պաշտոնական․ նրանք շփվում էին միայն պաշտոնական երեկույթների ժամանակ։ Իզաբելլա II-ը քիչ ժամանակ էր հատկացնում իր երեխաներին․ հիմնականում զբաղվում էր քաղաքական գործերով։ Արքայադուստր Իզաբելլան ավելի լավ կրթություն էր ստանում, քան ժամանակին ստացել էր իր մայրը և համարվում էր ընտանիքի ամենաշնորհալի երեխան։ Սովորելու գործընթացում հատուկ ուշադրություն էր դարձվում լեզուներին, արքայադուստրը սիրում էր երաժշտություն և ձիավարություն։ Ձիերը նրա կիրքն էին ամբողջ կյանքի ընթացքում։
Ամուսնություն
Չնայած այն հանգամանքին, որ արքայադուստրն այլևս գահի ժառանգորդուհի չէր, նրան դիտարկում էին որպես Իսպանիայի ապագա թագուհի, քանի որ եղբայրը թույլ առողջություն ուներ։ Այդ իսկ պատճառով, երբ ամուսին ընտրելու նրա ժամանակը եկավ, այդ փաստի նկատմամբ չափազանց բարձր հետաքրքրություն ցուցաբերվեց, քանի որ ամուսինը կարող էր հետագայում դառնալ իր կոնսորտը։ Իզաբելլա թագուհու ժամանակ պաշտոնավարած վարչապետ Լեոպոլդո Օ'Դոնելը առաջարկեց Իզաբելլային ամուսնացնել արքայազն Ամադեո I-ի հետ, ում քույրը՝ Մարիա Պիան, վերջերս ամուսնացել էր Պորտուգալիայի թագավոր Լուիշ I-ի հետ։ Թագուհի Իզաբելլան չհավանեց առաջարկը, սակայն համաձայնեց, որ իր 14-ամյա դուստրը և 20-ամյա արքայազնը հանդիպեն։ 1865 թվականի սեպտեմբերին Իզաբելլան հանդիպեց Ամադեո I-ի հետ Սարաուսում, որտեղ արքայական ընտանիքը հանգստանում էր։ Այդ հանդիպումից ոչինչ դուրս չեկավ․ ամուսնությունը չկայացավ։
Քաղաքական նկատառումներով Իզաբելլա II թագուհին ստիպված էր ճանաչել Սավոյաների հարստության իշխանությունը Իտալիայի վրա, որը հավանության չարժանացավ Երկու Սիցիլիաների տների անդամների կողմից։ Թեկնածու ընտրվեց արքայազն Գաետանո Բուրբոն Սիցիլիացին՝ Ջիջերտոյի կոմսը՝ Ֆերդինանդ II թագավորի և Մարիա Թերեզա Ավստրիացու որդին։ Ընտանիքը նոր էր կորցրել մորը և բավականին վատ ֆինանսական վիճակում էին։ Գաետանոն նաև Իզաբելլա արքայադստեր մոր և հոր զարմիկն էր։
Ոչ Իզաբելլան և ոչ էլ Գաետանոն ուրախ չէին այս ամուսնությանը։ Հարսանիքը պետք է կայանար 1868 թվականի ապրիլին Իսպանիայում, սակայն արքայազնը չներկայացավ ամուսնության արարողությանը, և այն հետաձգվեց մի քանիի շաբաթով։ Գաետանոյին բնութագրում էին որպես «բարի և բարձրահասակ երիտասարդ, ով գրպանում ոչ մի գրոշ չուներ, վատառողջ էր և ինտելեկտից զուրկ»։ Իզաբելլա արքայադստեր մասին ասում էին, որ «բարձրահասակ չէր, կապուտաչյա շիկահեր էր, կճատաքիթ, բավականին պահպանողական և համառ աղջնակ»։
Ջիջենտոյի կոմսուհի
Հարսանիքը կայացավ մեծ շուքով 1868 թվականի մայիսի 13-ին։ Ամուսնությունից հետո Իզաբելլա II-ը Գաետանոյին շնորհեց արքայազնի տիտղոս։ Հարսանիքից հետո երիտասարդ զույգն առաջին հերթով մեկնեց մեղրամսի Հռոմ, որտեղ հանգրվանեցին Պալացցո Ֆարնեզեում։ Հետադարձի ճանապարհին Իզաբելլան ամուսնու հետ մտավ Ավստրիա, որտեղ այցելեց Գաետանոյի մորական կողմի բարեկամներին։ Այնուհետև նրանք ուղևորվեցին Ֆրանսիա, որտեղ նրանց հյուրընկալեց ֆրանսիացի կայսր Նապոլեոն III-ը և կայսրուհի Էուխենիան։ Այնտեղ էլ նրանք տեղեկացան, որ Իզաբելլա II թագուհին հեռացվել է գահից և երկրում հեղափոխություն է սկսվել։ Գաետանոն անմիջապես ուղևորվեց Իսպանիա, որտեղ Ալկոլեոյի ճակատամարտում փորձում էր պաշտպանել միապետության շահերը, սակայն այդ ճակատամարտում պարտությունը նախանշեց Իզաբելլայի կառավարման ավարտը։ Թագուհին ընտանիքի հետ փախուստի դիմեց Փարիզ, որտեղ նրան սպասում էր մայրը։ Սկզբնական շրջանում Գաետանոն կնոջ հետ ևս հաստատվեց Փարիզում՝ նրանց քեռու՝ Ակվիլայի կոմս, արքայազն Լուիջիի տանը։
Այս ընթացքում Գաետանոն տառապում էր հոգեկան հիվանդությամբ, անընդհատ ընկճախտի մեջ էր։ Ամուսնությունից 2 տարի անց զույգը ճանապարհորդության մեկնեց Եվրոպա՝ Գաետանոյի առողջական վիճակը բարելավելու հույսով։ Նրանք այցելեցին Ավստրիա, Գերմանիա և Անգլիա, սակայն նա այդպես էլ չառողջացավ։ 1870 թվականի ամռանը Ջիջենտոյի կոմսերը հաստատվեցին Լյուցերնում՝ հեռու քաղաքական կյանքից։ Գաետանոն կնոջից թաքցնում էր իր իրական հիվանդությունը՝ էպիլեպսիան։ Սակայն մի օր նա էպիլեպտիկ նոպա ունեցավ կնոջ ներկայությամբ։ 1871 թվականի ամռանը նրանք տեղափոխվեցին Ժնև, այնուհետև այցելեցին Փարիզ, որտեղ հաստատվել էր նախկին թագուհին ընտանիքի մնացած անդամների հետ, որից հետո կրկին վերադարձան Լյուցերն։ 1871 թվականի սեպտեմբերին Իզաբելլան վիժեց։ Երեխայի կորուստը, արքայական ընտանիքի արտաքսումը և առողջության վատթարացումը վատ էին անդրադառնում Գաետանոյի առողջականի վրա։ Նա ընկավ խորն ընկճախտի մեջ, փորձեց ինքնասպան լինել՝ դուրս թռչելով լուսամուտից։ Այդ դեպքից հետո նրան մենակ չէին թողնում, նրա հետ միշտ կինն էր կամ համհարզը։ Սակայն 1871 թվականի նոյեմբերի 26-ին, երբ նրանք հանգրվանեցին Լյուցերնի հյուրանոցում, Գաետանոն փակվեց համարում և կրակեց գլխին։ Արքայազնը կենդանի էր, երբ նրան գտան, սակայն շուտով վախճանվեց։
Արքայադուստր Իզաբելլան նոր էր 20 տարին բոլորել, երբ այրիացավ։ Նա անկեղծ սգում էր ամուսնու կորուստը, ում հետ շատ էր կապված։ Ամուսնու մահից հետո նա տեղափոխվեց մոր մոտ Փարիզ։ Հետագա 3 տարիներին Իզաբելլան հանգիստ կյանք էր վարում մոր հետ՝ զբաղվելով իր 3 կրտսեր քույրերի դաստիարակությամբ։ Երբեմն հանդիպում էր նաև հոր՝ Ֆրանսիսկոյի հետ, ով ապրում էր թագուհուց զատ, այցելում էր նաև եղբորը՝ Ալֆոնսոյին, ով սովորում էր Վիեննայում։ 1872 և 1873 թվականներին եղավ Մյունխենում, որտեղ հանգրվանեց մորաքրոջ՝ Ամելիայի տանը, ով ամուսնացել էր բավարացի արքայազնի հետ։ Այդ ժամանակաընթացքում արքայադուստրն ակտիվորեն նպաստում էր Իսպանիայում միապետության վերականգնմանը՝ ի դեմս եղբոր, այս առիթով հաճախ նամակագրական կապի մեջ էր Անտոնիո Կանովաս դել Կաստիլիոյի հետ։
Հետագա տարիներ
1874 թվականի դեկտեմբերի 29-ին արքայադուստր Իզաբելլայի եղբայր Ալֆոնսոյին կանչեցին բարձրանալ գահին։ Իսպանական թագավորական ընտանիքն այդ ժամանակ հավաքվել էր Փարիզում, որպեսզի նշեն Ամանորը, երբ ստացան այդ լուրը։ 1875 թվականի հունվարի 14-ին նոր թագավորը ժամանեց Իսպանիա։ Հաջորդ ամիս Իզաբելլային առաջարկեցին վերադառնալ որպես երկրի առաջին տիկին և որպես ենթադրյալ ժառանգորդուհի։ Մարտի 5-ին արքայադուստրը նավով դուրս եկավ Մարսելից և 2 օր անց ոտք դրեց իսպանական հողին։
1875 թվականի մարտի 24-ին Իզաբելլային նորից շնորհվեց Աստուրիայի արքայադստեր տիտղոսը։ Նա եղբոր հետ մեծ ժողովրդականություն էր վայելում։ Այդ ժամանակաընթացքում ուսումնասիրվում էին նոր թեկնածուներ արքայադստեր երկրորդ ամուսնության համար։ Ավստրիայի էրցհերցոգ Լյուդվիգ Սալվատորը, ով ապրում էր Իսպանիայում, առաջին թեկնածուն էր, ում ընտրեց կառավարությունը։ Սակայն ավելի ուշ նրա թեկնածությունից հրաժարվեցին էրցհերցոգի ծանր բնավորության պատճառով։ Եվս մեկ թեկնածու էր Արնուլֆ Բավարացին, սակայն Իզաբելլան չէր ցանկանում երկրորդ անգամ ամուսնանալ և նրա եղբայրը, ում հետ շատ մոտ էր, հարգեց արքայադստեր ընտրությունը, և նա այլևս չամուսնացավ։
Ալֆոնսոյի կառավարման առաջին տարիներին արքայադուստրն ամեն կերպ օգնում էր նրան, նրա աջ ձեռքն էր։ Նախկին թագուհին շարունակում էր բնակվել Ֆրանսիայում նույնիսկ միապետության վերականգնումից հետո, իսկ իր կրտսեր աղջիկներին հետ ուղարկեց Իզաբելլայի մոտ։ Արքայադուստրեր Պիլարի և Մարիա դե լա Պասի հետ Իզաբելլան լավ հարաբերություններ ուներ․ նրանք անախորժություններ չէին պատճառում Իզաբելլային։ Արքայադուստրը տարաձայնություններ ուներ միայն ամենակրտսեր քրոջ՝ Էուլալիայի հետ, ով եռանդուն ու պատվախնդիր էր։
1880 թվականին Ալֆոնսոն ամուսնացավ Մերսեդես Օռլեանցու հետ, ով դարձավ Իսպանիայի թագուհին։ Իզաբելլան նրա հետ ընկերացավ և նրան ուղղորդում էր առաջին տիկնոջ դերի հարցում։ Եղբոր ամուսնությունից հետո Իզաբելլան ավելի շատ ժամանակ ունեցավ ճանապարհորդելու և սիրելի զբաղմունքների համար։ Երբ Մերսեդեսն անսպասելիորեն մահացավ պալարախտից, Իզաբելլան օգնում էր եղբորն այլ կին գտնել, որը և դարձավ Մարիա Կրիստինա Ավստրիացին, ով Իզաբելլայի հանգուցյալ ամուսնու՝ Գաետանոյի բարեկամուհին էր։ Եղբոր վաղաժամ մահը նրա համար մեծ հարված էր։ Մարիա Կրիստինայի առաջին տիկին լինելու ժամանակ Իզաբելլան ազդեցիկ անձ էր իսպանական արքունիքում, քաղաքական հարցերում մեծապես աջակցում էր Մարիա Կրիստինային։ Իզաբելլան եղբոր երեխաների՝ Մերսեդեսի, Մարիա Թերեզայի և Ալֆոնսոյի համար դարձավ երկրորդ մայր։ Ալֆոնսոն հետագայում գահ բարձրացավ որպես Ալֆոնսո XIII:
Ժառանգություն
Իզաբելլան թագավորական ընտանիքի ամենահարգալի և ժողովրդականություն վայելող անդամն էր։ 1885 թվականին Իսպանիայի Ռազմածովային ուժերի հածանավը կոչվեց արքայադուստր Իզաբելլայի անունով։ 1910 թվականին նա Արգենտինայի անկախության տոնակատարության կազմակերպիչներից մեկն էր և Բուենոս Այրեսում ներկայացնում էր թագավորական ընտանիքը։ Բուենոս Այրեսի փողոցներից մեկը կոչվել է նրա անունով՝ Պասեո դե լա ինֆանտա Իսաբել։ Մադրիդում ևս նրա անունով փողոց կա։
Իզաբելլան մահացել է 1931 թվականի ապրիլի 22-ին 79 տարեկան հասակում։ Արքայադստեր մահը վրա հասավ հեղափոխության ժամանակ եղբորորդու՝ Ալֆոնսո XIII-ի գահից հրաժարվելուց 5 օր անց։ Թագավորական ողջ ընտանիքը ստիպված էր հեռանալ Իսպանիայից։ Հանրապետականների հաղթանակից հետո կառավարությունը տեղեկացրեց արքայադստերը, որ վերջինս կարող է վերադառնալ Իսպանիա իր հանրահայտ լինելու համար։ Իզաբելլան հրաժարվեց վերադառնալ և մի քանի օր անց մահացավ Փարիզում։
Իր թանկարժեք իրերի մեծ մասը Իզաբելլան թողել է իր զարմիկ թագավորին։ Նրանց թվում էր նաև հայտնի Mellerio Shell պսակաթագը, որն այժմ թագավորական ընտանիքն օգտագործվում է պաշտոնական միջոցառումների ժամանակ։ Այն հաճախ կրում էր Սոֆիա թագուհին։ 1991 թվականին թագավոր Խուան Կարլոսի ջանքերով արքայադստեր աճյունը տեղափոխվեց Իսպանիա և թաղվեց Լա Գրանխա պալատի ժամատանը՝ Սեգովիայից ոչ շատ հեռու, իսկ պալատի սրահներից մեկը կոչվեց նրա անունով։
Դել Օստեդե զբոսայգում կանգնեցվեց Իզաբելլայի արձանը։ Բացի այդ Լա Գրանխայի այգում ևս տեղադրված է արքայադստեր նստած դիրքով արձանը՝ պատրաստված մարմարից։ Իզաբելլան քանդակված է վարդերի փնջով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստուրիայի արքայադուստրեր
Սահակ Տեր-Գաբրիելյան
Սահակ Միրզայի Տեր-Գաբրիելյան, հայ խորհրդային քաղաքական, պետական, կուսակցական գործիչ։ Ժողկոմխորհի նախագահ 1928-1935 թվականներին։
Կենսագրություն
Ծնվել է Շուշիում։ Մտերիմ էր Աղասի Խանջյանի և Մաքսիմ Գորկու հետ. Գորկին, երբ եկել էր Հայաստան, հանգրվանել էր Սահակ Տեր-Գաբրիելյանի տանը։
Հեղափոխական գործունեությունն սկսել է 1900 թվականից։ Մինչև 1908 թ. ընդհատումներով աշխատել է Բաքվի «Բախտ» նավթահանքի գրասենյակում և Կասպիական ընկերությունում։ Ընտրվել է ՌՍԴԲԿ Բաքվի և Բալախանիի կոմիտեների անդամ։ Եղել է Բաքվի բանվորների 1904 թվականի դեկտեմբերյան ընդհանուր գործադուլի կազմակերպիչներից։ 1905-1907 թվականների հեղափոխության տարիներին համագործակցել է Ստեփան Շահումյանի, Սուրեն Սպանդարյանի, Պրոկոֆի Ջափարիձեի, Վ․ Կասպարյանցի, Ալեքսանդր Բեկզադյանի, Սարգիս Կասյանի, Մեշադի Ազիզբեկովի և այլ հայտնի բոլշևիկների հետ։ 1907 թվականիի մայիսին ձերբակալվել է։ Ազատվելուց հետո շարունակել է հեղափոխական գործունեությունը։ Եղել է Բաքվի բանվորների 1914 թվականի ընդհանուր գործադուլի ղեկավարներից։ 1917 թվականի մարտին ընտրվել է Բաքվի խորհրդային պատգամավոր, մայիսին՝ Խորհուրդների կովկասյան երկրային առաջին համագումարի պատվիրակ։ 1917 թվականի հուլիսին ընտրվել է Բաքվի հասարակական կազմակերպությունների գործադիր կոմիտեի կազմում։
Բաքվում խորհրդական իշխանության հաստատումից հետո՝ 1918 թվականի ապրիլին, որպես Բաքվի խորհրդի գործկոմի նավթի բաշխման և վաճառքի կոմիսար, մեծ աշխատանք է կատարել Խորհրդային Ռուսաստան նավթ փոխադրելու համար։ Այդ նպատակով մայիսին եղել է Մոսկվայում, հանդիպել Վլադիմիր Լենինի հետ, կազմակերպել Բաքվի բանվորներին Խորհրդային Ռուսաստանի կողմից որպես օգնություն տրված դրամական ու ռազմական միջոցների փոխադրումը։ 1918 թվականի հունիսին Բաքվի ժողկոմխորհի կողմից նշանակվել է հակաբոլշևիկյան ընդդիմության դեմ պայքարող արտակարգ հանձնաժողովի նախագահ։ 1919-1920 թվականներին, որպես ՌՍՖՍՀ ԺՏԴԽ-ի գլխավոր նավթային կոմիտեի անդամ զբաղվել է երկրում նավթի և վառելիքի մյուս տեսակների բաշխման գործով։ Միաժամանակ եղել է 12-րդ բանակի ռազմահեղափոխական խորհրդի անդամ, բանակի քաղբաժնի պետ։ 1920 թվականի ամռան վերջերին նշանակվել է Հայաստանի առաջին Հանրապետությունում Խորհրդային Ռուսաստանի լիազոր ներկայացուցչության խորհրդական, մասնակցել երկու երկրների միջև համաձայնություն կնքելու բանակցություններին։ 1920 թվականի օգոստոսից ՌԿԿ Կենտկոմի Կովկասյան բյուրոյի հանձնարարությամբ ղեկավարել է Հայաստանի բոլշևիկյան կազմակերպությունը մինչև ՀԿԿ Կենտկոմի ձևավորումը։ 1920 թ. սեպտեմբերին նշանակվել է ՀԿԿ Կենտկոմի անդամ, նոյեմբերին՝ Հայաստանում խորհրդային հանրապետություն հռչակող հեղկոմի անդամ։ 1920 թ. վերջից եղել է ՀԽՍՀ-ի լիազոր ներկայացուցիչը Մոսկվայում, 1928-1935 թվականներին՝ ՀԽՍՀ ժողկոմխորհի նախագահն էր, միաժամանակ՝ ԱՍՖՍՀ ԺԿԽ-ի նախագահի տեղակալը։
Եղել է ստալինյան բռնության զոհերից։ Տեր-Գաբրիելյանը համարձակություն էր ունեցել 1931 թվականին Ստալինի ներկայությամբ ընդդիմանալ Լավրենտի Բերիայի առաջ քաշմանը՝ որպես Անդրկովկասյան դաշնության ղեկավար։ Հասկանալի էր, որ նման վերաբերմունքն աննկատ չէր մնալու և ստանալու էր համապատասխան արձագանք։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ հեղափոխականներ Կատեգորիա:1886 ծնունդներ Կատեգորիա:1937 մահեր Կատեգորիա:Շուշի քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Ստալինյան բռնաճնշումների հայ զոհեր Կատեգորիա:Հայկական ԽՍՀ Ժողկոմխորհի նախագահներ Կատեգորիա:Հայ աթեիստներ Կատեգորիա:Խորհրդահայեր Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ Կատեգորիա:ՀԿԿ անդամներ Կատեգորիա:Ստալինյան բռնաճնշումների զոհեր Հայաստանում
151 (թիվ)
151 (հարյուր հիսունմեկ), բնական թիվ է։
Հայրապետովների առանձնատուն
Հայրապետովների առանձնատուն (Իսկիդարովի տուն) (Особняк Гайрабетовых (Дом Искидарова)), շենք Դոնի Ռոստովի Ազատության հրապարակում։ Կառուցվել է 1880 թվականին։ Ի սկզբանե պատկանել է վաճառական Կարպ Հայրապետովի հարազատներին։ XX դարի սկզբին շենքը ձեռք է բերել գործարանատեր Մարկ Իսկիդարովը ։ 2011 թվականից առանձնատանը գտնվում է Ռուս-հայկական բարեկամության թանգարանը  ։ Հայրապետովների առանձնատունն ունի մշակութային ժառանգության տարածաշրջանային նշանակության օբյեկտի կարգավիճակ ։
Պատմություն
Առանձնատունը կառուցվել է 1880 թվականին վաճառական Կարպ Հայրապետովի ժառանգների միջոցներով Դոնի Նախիջևան քաղաքում (այժմ` Դոնի Ռոստովի Պրոլետարսկի շրջանի կազմում)։ XX դարի սկզբին առանձնատունը գնել է գործարանատեր, Նախիջևանի քաղաքային հասարակական բանկի տնօրեն Մարկ Իսկիդարովը, որը վերակառուցել է շենքը։
1920 թվականին շենքը պետականացվեց։ Այնտեղ տեղավորվեց Նախիջևանի Վրուբելի անվան արվեստի դպրոցը, որի հիմնադիրներն էին գրող Մարիետա Շահինյանը և նրա քույրը` Մագդալինան։ 1920-ական թվականների վերջին առանձնատան առաջին հարկում գտնվում էր Պուշկինի անվան քաղաքային գրադարանը, իսկ երկրորդում` պիոներական ակումբ։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին մասամբ տուժել են շենքի տանիքը և ճակատի դետալները։ 1947 թվականին շենքը փոխանցվեց գրադարանին։ 1950-ական թվականներին քանդեցին գլխավոր մուտքի մոտի ամբողջ մայթը ծածկող պատշգամբը։ 2000-ականների վերջին շենքը գտնվում էր վատ վիճակում և վերանորոգման կարիք ուներ։
2007 թվականին Սուրբ Խաչ տաճարը վերադարձվեց Հայոց եկեղեցուն։ Ռուս-հայկական բարեկամության թանգարանը, որը նախկինում գտնվում էր այնտեղ, տեղափոխվեց Հայրապետովների առանձնատուն։ Շենքում սկսվեց վերանորոգում, որն ավարտվեց 2011 թվականին։ 2011 թվականի նոյեմբերի 25-ին Ռուս-հայկական բարեկամության թանգարանը կրկին բացվեց։
Ճարտարապետություն և ձևավորում
Երկհարկանի աղյուսե առանձնատան հատակագիծը Г-աձև է ։ Շենքի ճարտարապետության և ձևավորման մեջ միավորված են տարբեր ոճերի տարրեր։ Մարմարե դրվագումը, երկաթբետոնե կառուցվածքները, առաջին հարկի մեծ պատուհանները բնորոշ են մոդեռնին։ Ճակատի բարդ ռիթմիկ կառուցվածքը բնորոշ է կլասիցիզմին։
Ճակատների ելուստավորումն ավարտվում է ախավեղագեսով (անտաբլեմենտ) և ատտիկոսներով։ Առանձնատան հյուսիսային անկյունը սկզբնապես ընդգծվում էր գմբեթով (այժմ կորսված է)։ Դեպի Ազատության հրապարակ դուրս եկող ճակատի կենտրոնական մասը զարդարում է էրկերը։ Երկրորդ հարկի որմնացքերն ունեն կիսաշրջանաձև ավարտ։ Մուտքի վերևում կառուցված է ցանցկեն ձուլածո հենասյուներին հենվող մեծ պատշգամբ։ Ճակատը զարդարում են հոնիական որմնասյուները, ծեփազարդերը և դեկորատիվ սվաղը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգություն Կատեգորիա:Դոնի Ռոստովի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:1880 հիմնադրումներ
Սանդալ (ծառ)
Սանդալ, սանտալ կամ ճանդան (լատ՝ Santalum) մշտադալար, արևադարձային ծառերի տեսակ, Սանդալազգիների ընտանիքից։ Սանդալի յուղը լայնորեն օգտագործվում էր օծանելիքի, կոսմետիկայի և բժշկության մեջ, բայց այժմ այս բոլոր ոլորտներից գրեթե դուրս է մղվել։ Օծանելիքի և կոսմետիկայի ոլորտում իր բարձր գնի (ավելի քան 600 ԱՄՆ $ 1 կգ), նաև վայրենի կերպով ծառերի ոչնչացման պատճառով ստիպված եղան անցնել սինթետիկ արոմատիզատորներին, իսկ բժշկության ոլորտից դուրս մղվեց այն պատճառով, որ ի հայտ եկան անհամեմատ էժան և էֆեկտիվ միջոցներ, մասնավորապես, հակաբիոտիկներ։ Օգտագործվում է արոմաթերապիայում։
Ներկայումս սանդալի արտահանումը Հնդկաստանից արգելված է. արգելգն ուժի մեջ է մինչև ծառերի պոպուլյացիայի վերականգումը։ Սակայն արգելքի պարճառով սանդալի յուղի արժեքը կտրուկ թանկացել է՝ հասնելով 1000 ԱՄՆ դոլարի 1 կգ դիմաց։ Իսկ որոշ երկրներում սանդալի վաճառքը ընդհանրապես արգելքի տակ է։ Վայրի սպիտակ սանդալը աճում է Մալայան կղզեխմբում՝ Ճավայի արևելյան մասից մինչ Թիմոր կղզի։ Ենթադրվում է, իսկ որոշ բուսաբաններ էլ մինչ այս օր կարծում են, որ այս տեսակը աճում է վայրի տեսքով նաև Հնդկաստանում։ Սակայն մի շարք բուսաբաններ բերել էին համոզիչ փաստարկներ այն մասին, որ սպիտակ սանդալը, որը անհիշելի ժամանակներից աճեցվում է Հնդկաստանում, այստեղ նատուրալիզացվել և համատարածվել է։ Հնդկաստանը, հատկապես Կարնատակա նահանգի Մայսուր քաղաքը, մինչև 1998 թ. եղել է սանդալի փայտի և յուղի հիմնական մատակարարը, այժմ այն արտադրվում է հիմնականում Ավստրալիայում։
Ստուգաբանությունը
Սանդալ անունը գալիս է սանսկրիտ candarm բառից։
Հայերենում այս ծառը հայտնի է սանդալ կամ ճանդակ, ճանդամ անվամբ։ Եթե համեմատենք Սպիտակ կամ Արևելյան Հնդկական սանդալ կամ չանդան (चंदनाचे) անունը հայկական ճանդան անվան հետ, ապա կարելի է ենթադրել, որ հայերեն տարբերակը ծագում է հնդկերենից։
Բուժիչ ազդեցություն
Սանդալի յուղը շատ լավ է օգնում շնչառական համակարգի վարակների ժամանակ, հատկապես չոր, նյարդայնացնող հազի դեպքում, ինչպես և հանգստացնող ազդեցություն է գործում։ Սա այն լավագույն յուղերից մեկն է, որ բուժում է քրոնիկ բրոնխիտը, ֆարինգիտները և անգինան։ Սպազմոլիտիկ է, լավարկում է արյան շրջանառությունը և միկրոցիրկուլյացիան։ Վերացնում է գլխապտույտը, սրտխառնոցը, աչքի մգեցումը։ Սանդալը իջեցնում է արյան ճնշումը, ամրացնում է արյան անոթները, արդյունավետ է երակների վարիկոզի դեմ։ Մաքրում է մարմինը «տոքսիններից»։ Սանդալի յուղը լավարկում է մարսողությունը, վերացնում է գաստրիտները, մարսողության խանգարումը և լուծը։ Ունի հակաբորբոքային և հականեխիչ ազդեցություն միզասեռական համակարգի բորբոքման ժամանակ՝ ցիստիտներ, ուրետրիտներ, վագինիտներ։ Հակաուռածուցիչ և միզամուղ միջոզ է։ Սանդալի յուղն իրենից ներկայացնում է հզոր միջոց քորի քեմ։ Բացի այդ, ճանդանի եթերային յուղը հաճախ օգտագործվում է մեդիտացիայի ժամանակ։ Ենթադրվում է, որ ճանդանը պնդացնում է, հաստացնում է մարդու էներգետիկ դաշտի շերտը՝ նպաստելով աուրայի արագ և սահուն վերականգնմանը ։
Եթերային յուղի հատկությունները և բաղադրությունը
Սանդալի յուղը մածուցիկ, դեղին հեղուկ է, քաղցր չձանձրացնող բույրով։ Հիմնական բաղադրիչն է – սանտալոլ (α- սանտալոլ 45-50%), բացի այդ, α- և β-սանտալեն 2-10%, α-տրանս-բերգամոտոլ 2-6%, էպի-β- սանտալոլ 2-7%, ցիս-β – սանտալոլ 15-30%։
Թարմ տերևները պարունակում են մոմ։ Պտուղների յուղը պարունակում է սանտալբին, պալմիտին, օլեին և լինոին թթուներ, պտուղներում առկա է բետուլինի թթու, p-սիտոստերոլ, գլյուկոզ, ֆրուկտոզ և շաքարոզ ։
Օգտագործումը օծանելիքի արտադրության մեջ
Սանդալը օգտագործվում է օծանելիքի արդյունաբերության մեջ։ Սանդալի եթերային յուղը տալիս է օծանելիքին «ազնիվ ծառու» տոն։ Սանդալի եթերային յուղի հավելումն օծանելիքի մեջ, հանդիսանում է հիանալի վերին և ստորին բուրմունքի տոների ֆիքսատոր։ Ներկայումս, սանդալի եթերային յուղը շահեկանորեն փոխարինվում է սինթետիկ արոմատիզատորներով, բացառությամբ որոշ արաբական օծանելիքների, որոնց բաղադրության մեջ դեռևս կա զտած սանդալի յուղ ։ Տ.Ա. Մելնիչենկոի ձեռնարկում՝ միջին մասնագիտական ուսումնական հաստատությունների համար, սանդալի բուրմունքին վերնագրված է հակադեպրեսանտ հատկություն ։
Օծանելիքները պարունակող սանդալի յուղ
Սանդալը հաճախակի «հյուր է» տղամարդկանց և կանանց օծանելիքներում ։
Տղամարդկանց օծանելիքներում.
Angel Schlesser Homme, Armani Emporio He, Bazar Pour Homme Christian Lacroix-ից, Boss Elements Aqua Hugo Boss-ից, Iceberg Effusion Man, MontBlanc Presence, Paco Rabanne XS Pour Homme, Sander Pure For Men Jil Sander-ից, Zanzibar Van Cleef&Arpels-ից։
Կանացի օծանելիքներում.
Angel Schlesser Essential, Angel Thierry Mugler-ից, BLV Bvlgari-ից, Gucci Envy Me, Kenzo d’ete parfum, Kingdom Alexander McQueen-ից, Paco Rabanne XS, Pure Poison Christian Dior-ից, So Pretty Cartier-ից։
Բնապահպանություն
Թեև սանդալի բոլոր ծառերը՝ դա Հնդկաստանի պետական սեփականությունն են, որսագողական անտառահատումները շարունակվում են։ Պետական պաշտոնյաները հաճախ ծածկում որսագողությունը։
Տեսակները
Կան մոտ երկու տասնյակ տեսակներ, առավել հայտնի է Սպիտակ սանդալը.
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Ծառեր
Չերվոնի Պոդոլ (այլ կիրառումներ)
Չերվոնի Պոդոլ, կարող է վերաբերել՝
Չերվոնի Ստավ (այլ կիրառումներ)
Չերվոնի Ստավ, կարող է վերաբերել՝
Երկաթե կամուրջ
Երկաթե կամուրջ (անգլ.՝ Iron Bridge), թուջե կամարաձև կամուրջ Շրոփշիրում՝ կառուցված Սևեռն գետի վրա։ Բացվել է 1781 թվականին և հանդիսանում է թուջից կառուցված աշխարհի ամենախոշոր կամուրջը։ Կամրջի հաջող կառուցումից հետո թուջը լայն կիրառում է գտել շինարարության մեջ, որի ադյունքում կամուրջը դարձել է արդյունաբերական հեղափոխության խորհրդանիշ։
Վերջին սառցե դարաշրջանում, սառցադաշտային գործընթացների արդյունքում առաջացած Այրնբրիջ խորը կիրճի աշխարհագրությունը ցույց է տալիս, որ մակերևույթին մոտ կան ածխի, երկաթի հանքաքարի, կրաքարի և հրակայուն կավի արդյունաբերական օգտակար հանքավայրեր։ Նման աշխարհագրական պայմաններում դժվար էր գետի վրայով կամրջի կառուցումը։ Ափերի անկայունությանը դիմակայելու և գետը նավարկելի պահելու համար Թոմաս Ֆարնալս Փրիթչարդը առաջարկել է երկաթե կամուրջ կառուցել մեկ թևով։ Երկաթի օգտագործման վերաբերյալ նախնական անորոշությունից հետո շինարարությունը տևել է ավելի քան 2 տարի։ Երկաթի գործարանի ղեկավարը Աբրահամ Դարբի III-ն էր։ Կամուրջը հատում է կիրճը 100 ֆուտ 6 դյույմ (30,63 մ) հիմնական բացվածքով, ինչը թույլ է տալիս նավակներին հեշտությամբ անցնել տակով։
1934 թվականին այն համարվել է պլանային հուշարձան և փակվել տրանսպորտային միջոցների համար։ Հետիոտներից անցավճար էր գանձվում մինչև 1950 թվականը, երբ կամուրջը դարձավ հանրային սեփականություն։ Երկար ժամանակ անբարեկարգ վիճակում գտնվելուց հետո 20-րդ դարի երկրորդ կեսին վերականգնողական լայնածավալ աշխատանքներ են սկսվում կամրջի վրա։ Կամուրջը, հարակից Այրնբրիջ բնակավայրի և Այրնբրիջի կիրճի հետ միասին համարվում է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Այրնբրիջ կիրճ Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ։
Պատմական հիմքեր
Այրնբրիջի կիրճը ձևավորվել է վերջին սառցե դարաշրջանի ավարտին՝ Լապորտ լճի վարարումից, որի հետևանքով մակերևույթ են դուրս եկել այնպիսի հանածոներ, ինչպիսիք են ածուխը, երկաթի հանքաքարը, հրակայուն կավը և կրաքարը ։ Քանի որ գետը ծառայում էր որպես տեղափոխման միջոց, տարածքը կարևոր կենտրոն էր ի հայտ եկող արդյունաբերական հեղափոխության համար ։
Աբրահամ Դարբի I-ը 1709 թվականին առաջին անգամ հալեցրեց տեղական երկաթի հանքաքարը Քոալբրուքդեյլի ածխից ստացված կոքսով, իսկ հաջորդ տասնամյակներում Շրոփշիրը դարձավ արդյունաբերության կենտրոն՝ տեղական հանքերից ստացված վառելիքի ցածր գների շնորհիվ։ Սևեռն գետն օգտագործվում էր որպես տարանցիկ առևտրային ուղի, բայց նաև խոչընդոտ էր հանդիսանում խորը Այրնբրիջի կիրճով ճանապարհորդելու համար, հատկապես այն ժամանակվա կարևոր արդյունաբերական շրջանների՝ Բրոսլի և Մադլի միջև, իսկ մոտակա կամուրջը գտնվում էր Բիլդվասում 2 մղոն (3,2 կմ) հեռավորության վրա  ։ Հետևաբար, առաջարկվեց կառուցել երկաթե կամուրջ՝ արդյունաբերական Բրաուսլի քաղաքը Մեդլի հանքարդյունաբերական քաղաքի և Քոալբրուքդեյլի արդյունաբերական կենտրոնի հետ կապելու համար։ Գետի օգտագործումը նավակների երթևեկության համար և կիրճի զառիթափ լանջերը նշանակում էին, որ ցանկացած կամուրջ պետք է լինի իդեալական և այնքան բարձր, որ բարձր նավերը կարողանան տակով անցնել ։ Ափերի զառիթափությունն ու անկայունությունը խնդրահարույց էին կամրջի կառուցման համար, և չկար մի տեղ, որտեղ գետի հակառակ կողմերի ճանապարհները միանային ։
Երկաթե կամուրջն իր տեսակի մեջ առաջինն էր։ Նման կամուրջ մասամբ կառուցվել է Լիոնում 1755 թվականին, բայց կիսատ է մնացել է ծախսերի պատճառով, իսկ 1769 թվականին Յորքշիր նահանգի Կիրքլես քաղաքում կառուցվել է 72 ֆուտ 10 դյույմ (22,2 մ) երկարությամբ կռած երկաթե կամուրջ դեկորատիվ ջրային ճանապարհի վրա ։
Առաջարկ
1773 թվականին ճարտարապետ Թոմաս Ֆարնոլս Փրիթչարդը գրեց իր «երկաթի խելագար» ընկերոջը և տեղի երկաթգործ Բրոսելիցի Ջոն Ուիլկինսոնին՝ առաջարկելով թուջե կամուրջ կառուցել ։ Չնայած նա մասնագիտացած էր ծխնելույզների, ներքին հարդարման իրերի և թաղման հուշարձանների նախագծման մեջ, նա նախկինում նախագծել էր նաև փայտե և քարե կամուրջներ ։
1773–1774 թվականների ձմռանը տեղական թերթերում առաջարկություն հրապարակվեց՝ խնդրել խորհրդարանին թույլ տալ 120 ֆուտ (37 մ) բարձրությամբ երկաթե կամուրջ կառուցել։ 1775 թվականին բաժանորդագրությունը հանգանակեց 3000 - 4000 ֆունտ ստերլինգ, և Աբրահամ Դարբի I-ի թոռը՝ երկաթուղային վարպետ Աբրահամ Դարբի III-ը, ով աշխատում էր Քոալբրուքդոյլում, նշանակվեց նախագծի գանձապահ։
1776 թվականի մարտին կամուրջ կառուցելու որոշումը հաստատվեց թագավորի կողմից։ Այն մշակվել էր հոգաբարձուների քարտուղար Թոմաս Ադդենբրուկի և լոնդոնյան փաստաբան Ջոն Հարրիսի կողմից, այնուհետև Համայնքների պալատին ներկայացվել էր Շրոփշիրի պատգամավոր Չարլզ Բալդուինի կողմից։ Աբրահամ Դարբի III-ին հանձնարարվում է ձուլել և կառուցել կամուրջը ։ 1776 թվականի մայիսին հոգաբարձուների խորհուրդը հետ են վերցնում Դարբիի հանձնաժողովի որոշումը և փոխարենը հայտարարում են մեկ կամարանոց կամրջի կառուցման ծրագրի մասին, ըստ որի կամուրջը պետք է կառուցվի քարից, աղյուսից կամ փայտից ։ Ոչ մի գոհացուցիչ առաջարկ չստանալով՝ հոգաբարձուների խորհուրդը համաձայնում է շարունակել Փրիթչարդի նախագիծը, սակայն երկաթի օգտագործման հարցում դեռ անորոշություն կար, ուստի  պայմաններ են սահմանվում շինարարության արժեքի և տևողության համար ։ 1777 թվականի հուլիսին կամրջի բացվածքը կրճատվում է մինչև 27 մ, այնուհետև կրկին մեծացվում՝ մինչև 30․6 մ, հավանաբար քարշակային ուղի ստեղծելու համար ։
Կառուցում
Երկաթե կամրջի հավաքման ժամանակակից վերակառուցում Վիկտորիանական Բլիսթս Հիլ քաղաքում։
Կամրջի կառուցման համար ընտրվել էր Մադլիի և Բենթալի միջև ընկած տարածքը, որտեղով լաստանավերն անցնում էին, քանի որ երկու կողմերից էլ բարձր էր և գետինն էլ համեմատաբար ավելի ամուր էր ։ Խորհրդարանի որոշման մեջ նկարագրվում էր, որ կամուրջը պետք է անցներ Բենթալ շրջանի մի կետից՝ Սամուել Բարնետի տան մոտից, մինչև հակառակ ափին գտնվող մի կետ՝ Թոմաս Քրեմփթոնի տան մոտ ։ Փրիթչարդը մահացավ 1777 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Սևեռնի վրա գտնվող Էյտոնի իր աշտարակում, աշխատանքի սկսվելուց ընդամենը մեկ ամիս անց, ավելի քան մեկ տարի հիվանդ լինելուց հետո ։
Կամուրջը կառուցված է հինգ հատվածային թուջե կողերից, որոնք տալիս են 30․6 մ բացվածք ։ Կամուրջի կառուցման համար օգտագործվել է 384․6 տ երկաթ, և կան գրեթե 1700 առանձին բաղադրիչներ, որոնցից ամենածանրը կշռում է 5․3 տ ։ Բաղադրիչները ձուլվել են առանձին, որպեսզի տեղավորվեն միմյանց հետ, այլ ոչ թե ստանդարտ չափսերի, տարբեր վայրերում «նույնական» բաղադրիչների միջև մինչև մի քանի սանտիմետր անհամապատասխանություններով ։
Որմնաքարերը և հենասյուները կառուցվել են 1777-1778 թվականներին, իսկ կողմնային մասերը տեղադրվել են 1779 թվականի ամռանը ։ Կամուրջն առաջին անգամ բացվել է գետի վրա 1779 թվականի հուլիսի 2-ին, իսկ երթևեկության համար բացվել է 1781 թվականի հունվարի 1-ին ։
Դիզայն
Կամուրջի կառուցվածքային կողերի միջև դեկորատիվ օղակները և ելուստները հուշում են, որ վերջնական դիզայնը եղել է Փրիթչարդինը, քանի որ նույն տարրերն առկա են նաև նրա վերակառուցած ամառանոցում ։ Ձուլարանի վարպետ Թոմաս Գրեգորին մանրամասն գծագրեր է գծել անդամների համար, ինչի արդյունքում օգտագործվել են ատաղձագործության միացման մանրամասները, ինչպիսիք են ատաղձագործական հոդերը և կեռերը ։
Երկու արտաքին կողերի վրա փորագրված են հետևյալտողերը. «Այս կամուրջը ձուլվել է Քոալբրուք-Դեյլում և կառուցվել է MDCCLXXIX թվականին»։ Նմանատիպ թուջե կոնստրուկցիայի երկու լրացուցիչ կամարները տեղափոխում են քարշակ հարավային ափին և գործում են նաև որպես ջրհեղեղի կամարներ ։ Աղյուսե կամարով քարե կամարը փոքրիկ արահետ է տանում դեպի հյուսիսային (քաղաքային) ափ ։
Կազմություն
Դարբնոցային երկաթը շատ ավելի լավ կառուցվածքային նյութ էր, քան թուջը, բայց այն հասանելի դարձավ 1800 թվականից հետո, և դարձավ նախընտրելի նյութ կամուրջների, ռելսերի, նավերի և շենքերի կառուցման համար, մինչև պողպատի արտադրության նոր գործընթացները, ինչպիսին Բեսեմերյան պրոցեսն է, մշակվեցին 19-րդ դարի վերջին ։
Ծախս
Դարբին համաձայնել էր կառուցել կամուրջը 3250 ֆունտ ստեռլինգով, որը հավաքվել էր նախագծի բաժանորդների կողմից, հիմնականում Բրոսելիից։