cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Կանաչ Ժամ եկեղեցի
Ճարտարապետություն
Խորհրդային շրջանում, Կանաչ ժամը, որի շրջապատում գտնվում էին առողջարաններ, հանգստյան տներ, ադրբեջանցիների կողմից վեր էր ածվել հանքային ջրերի ըմպելասրահի։ Արդյունքում հուշարձանը խիստ տուժել էր։ Մասնավորապես, բեմի վրա տեղադրված երկաթե մեծ ջրավազանը, լրիվ փակել, դահլիճից կտրել էր բեմը։ Արևմտյան՝ զանգակատան հիմնական մուտքի աստիճանները քանդել և նրանց փոխարեն նոր՝ հուշարձանին անհամապատասխան աստիճաններ էին կառուցել հյուսիսային ճակատում, որի պատճառով քանդվել էր կենտրոնական լուսամուտի գոգատակի պատը։ Ջրամբարից հաճախ թափվող հանքային ջրերը, ողողում էին խորանները, այնտեղից պատը քայքայելով հոսում դեպի բակը։
Եկեղեցին գործել է 1995-2022 թվականներին։ Վերջին տարիներին վերանորոգվել է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արցախի թեմի վանքեր և եկեղեցիներ Կատեգորիա:Շուշիի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:19-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Դորոժնոե (այլ կիրառումներ)
Դորոժնոե, կարող է վերաբերել՝
Ալ-Ռամթա
Հռոմեական գերիշխանության տարիներին արաբական այս քաղաքը հայտնի էր Ռամաթա անվանումով։
Աշխարհագրություն
Ալ-Ռամթան գտնվում է Հորդանանի հյուսիսում։ Այն նաև գտնվում է Իրբիդի մարզի հյուսիսարևելյան հատվածում՝ Սիրիայի Արաբական Հանրապետության սահմանի մոտ։
Ալ-Ռամթան գտնվում է Հորդանանի մայրաքաղաք Ամմանից 60 կմ հյուսիս։ Ծովի մակարդակից բացարձակ բարձրությունը կազմում է 502 մետր ։
Բնակչություն
Ըստ 2004 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Ալ-Ռամթա քաղաքի բնակչությունը կազմում է 71,433 մարդ ։ Հիմնական բնակիչները արաբներն են, որոնք խոսում են հորդանանյան արաբերենով և դավանում իսլամ։
Ստորև ներկայացված է Ալ-Ռամթա քաղաքի բնակչության դինամիկ փոփոխությունը՝
Կրթություն
Ալ-Ռամթա քաղաքում գործում են բազմաթիվ միջնակարգ դպրոցներ։ Քաղաքում գործում է Ալ-Ռամթայի գիտության և տեխնոլոգիաների պետական համալսարանը։
Իրտյուբյակ (գյուղ, Կուգարչինսկի շրջան)
Իրտյուբյակ (Иртюбя́к, Иртөбәк), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Կուգարչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 76 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կուգարչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Սիլանուս
Սիլանուս (Silanus, Silanos), կոմունա Իտալիայում՝ Սարդինիա մարզի Նուորո գավառում։ Սահմանակից է Բոլոտանա, Բորտիգալի, Դուալկի, Լեի, Նորագուգումե համայնքներին ։ Բնակչության թվաքանակը 2014 թվականի տվյալներով եղել է 2.186 : Բնակչության խտությունը կազմում է 49,83 կմ²։ Համայնքն զբաղեցնում է 48,04 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 8017։ Հեռախոսային կոդ՝ 0785։
Ժողովրդագրություն
'''Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Սեո դե Ուրխել
Սեո դե Ուրխել (Seo de Urgel), քաղաք և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Լեիդա նահանգի, ինչպես նաև Կատալոնիա ինքնավար մարզի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Ալտ Ուրժել շրջանում։ Տարածքը՝ 15, 44 կմ² ։ Բնակաչությունը 13060 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Սեո դե Ուրխելը առաջին մայրաքաղաքն է Ուրխել կոմսության։ Քաղաքը եպիսկոպոսական աթոռանիստ է, թեմական կենտրոն։ Ընդ որում՝ Ուրխելի թեմակալ եպիսկոպոսը Ֆրանսիայի նախագահի (պրեզիդենտի) հետ մեկտեղ համարվում է Անդորրայի համակառավարիչը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Պուստին (գյուղ, Ալեկսանդրովսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Վլադիմիրի մարզի Ալեկսանդրովսկի շրջանի բնակավայրեր
Քուֆրա (Շիրվանի գավառ)
Քուֆրա, ավան Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Շիրվանի գավառակում ։
Հանդիսացել է գավառակի կենտրոն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Թուրքիայի քրդաբնակ բնակավայրեր
Հառկույեռվե
Հառկույեռվե (Harkujärve), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Հառկու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 899 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Հառկու շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Կիմչիծիգե
Պատմություն
Ենթադրվում է, որ Կիմչիծիգեն գոյություն է ունեցել նույն ժամանակ, երբ ծագել է Կիմչին, որը պատրաստվում է՝ օգտագործելով պղպեղ, կաղամբ, աղ և կարմիր պղպեղ։ Կիմչիի շատ թթու և աղի լինելու դեպքում, ինչպես նաև ծավալը ավելացնելու համար այն եփում են ջրի մեջ, և ենթադրվում է, որ Կիմչիծիգեն հենց այդտեղից էլ առաջացել է։ Ասում են, որ այն մուտք գործելով Կորեայի արքայական պալատի խոհանոց՝ կոչվեց «Կիմչիջոչի»։
Բաղադրամասեր
Քանի որ բաղադրամասերը շատ պարզ են և հեշտ է պատրաստել, կորեական տներում շատ հաճախ է նկատվում։ Կիմչիծիգեն պարունակում է կաղամբի կիմչի, բանջարեղեն, տոֆու, միս և ծովամթերք և այլն, բայց սովորաբար միսը և ծովամթերքը միաժամանակ չեն ներառվում։ Հիմնականում խոզի միս են օգտագործում, իսկ տավարի միսը, քանի որ հեշտ պնդանում է, ընդհանուր առմամբ չի օգտագործվում։ Ծովամթերքներից հիմնականում օգտագործում են թունա, իսկ երբեմն ՝ սայրա (ձկան տեսակ)։ Կորեական մյուս ուտեստների նման, կողմնակի ուտեստներն ու բրինձը մատուցվում են Կիմչիծիգեի հետ միասին։ Ասում են՝ Կիմչիծիգեն եփելուց հետո կարմիր պղպեղ ավելացնելը բարելավում է համն ու գույնը։
Կիմչիծիգեն ինչ-որ չափով խմորված է լինում, այդ պատճառով թթու համ ունեցող կիմչի են օգտագործում, քանի որ նոր ներծծված Կիմչին յուրահատուկ համ չունի։ Թթու Կիմչին կարելի է միանգամից ավելացնել, բայց եթե այն տապակվի յուղի մեջ, այն կարող է ավելի լավ համ տալ։ Տապակելու համար հիմնականում օգտագործվում է քնջութի կամ պերիլայի յուղ։ Եթե այն մատուցվում է խոզի մսով, նույնիսկ եթե խոզի ճարպն է տապակված, այն համեղ կլինի։ Մսով կամ ծովամթերքով մատուցվելիս կարող ենք ավելացնել նաև սոյայի հատիկների (լոբու) մածուկ ՝ տհաճ հոտից ազատվելու համար։ Նույն ազդեցությունը կարելի է ձեռք բերել ավեցնելով չոնգջու, սոջու և այլ կորեական խմիչքներ։ Տհաճ հոտից ազատվելու համար կարող ենք պատրաստման ժամանակ սխտոր և սոխ ավելացնել։ Ինչպես նաև, շատ թթու Կիմչի օգտագործելու դեպքում նույնպես կարող ենք ազատվել տհաճ հոտից՝ առանց նշված բաղադրամասերն ավելացնելու։ Եթե եփելու ժամանակ թթու համը չափից շատ ուժեղ է, կարող ենք ավելացնել շաքար ու աղ՝ համը էլ ավելի հարստացնելու համար։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կորեական ապուրներ Կատեգորիա:Կորեական խոհանոց Կատեգորիա:Ուտեստներ խոզի մսից
Տնտեսության և ենթակառուցվածքների նախարարություն (Մոլդովա)
Մոլդովայի տնտեսության և ենթակառուցվածքների նախարարություն (Ministerul Economiei şi Infrastructurii), Մոլդովայի կառավարության ինը նախարարություններից մեկը։
Պատմություն
Մոլդովայի տնտեսության նախարարությունը հիմնադրվել է 1990 թվականի հունիսի 1-ին որպես Մոլդովական ԽՍՀ-ի ազգային տնտեսության նախարարություն, քանի դեռ Մոլդովան Խորհրդային Միության կազմում էր։ Տարիների ընթացքում այն մի քանի անգամ վերակազմավորվել վերանվանվել է.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տրանսպորտի նախարարություններ
Դորոշովկա (այլ կիրառումներ)
Դորոշովկա, կարող է վերաբերել՝
Սադոմազոխիզմ
Սադոմազոխիզմ, հաճույքի պատճառման կամ ստացման զգացումն է ցավի կամ նվաստացման միջոցով։ Սադոմազոխիզմ կիրառողները կարող են սեռական բավարարվածություն ստանալ իրենց ակտից։ Սակայն սադիստ և մազոխիստ տերմինները հիմնականում վերաբերվում են ցավ պատճառելուն կամ ստանալուն, սադոմազոխիզմ կիրառողները տարբերվում են ակտիվությամբ և պասիվությամբ։
Սադոմազոխիզմ, հանդիսանում է սադիզմ և մազոխիզմ բառերի միաձուլումը։ S&M հապավումը հաճախ օգտագործվում է սադոմազոխիզմի համար (կամ Sadism & Masochism), սակայն հենց իրենք կիրառողները չեն օգտագործում ամպերսանդը և օգտագործում են S-M, SM կամ S/M արտահայտություններն իրենց գրականությունը գրելու համար։ Սադոմազոխիզմը չի համարվում կլինիկական պարաֆիլիա, եթե նմանատիպ պրակտիկան չի հանգեցնում նշանակալից կլինիկական դիսթրեսի կամ ախտորոշման վատացման ։ Նույն կերպ, երկու կողմերի համաձայնությամբ սեքսուալ սադիզմը, որը լայնատարած հայտնի է ԲԴՍՄ անվանումով, բայց տարբերվում է ոչ կոնսենսուալ սեռական բռնաբարության և ագրեսիայի ակտերից ։
Սահմանում և ստուգաբանություն
Սադոմազոխիզմ տերմինն օգտագործվում է տարբեր ձևերով։ Այն կարող է վերաբերվել դաժան անձանց, կամ էլ նրանց ովքեր դժբախտություններ են կրել, իսկ հոգեբույժները դա սահմանում են որպես պաթոլոգիա։ Այնուամենայնիվ, վերջին ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ սադոմազոխիզմը հիմնականում սեռական հետաքրքրություն է, այլ ոչ թե անցյալի բռնության կամ սեռական խնդրի պաթոլոգիական նշան, և որ սադոմազոխիստական սեռական հետաքրքրություն ունեցող մարդիկ, ընդհանուր առմամբ չեն հանդիսանում վնասված կամ վտանգավոր ։
Այդ երկու բառերը՝ «սադիզմ» և «մազոխիզմ», ի սկզբանե ստացել են այդ անվանումները երկու հեղինակների անուններից։ «Սադիզմ» տերմինը՝ իր անվանումը ստացել է Մարկիզ դը Սադ (1740–1814) անվանումից, ով ոչ միայն օգտագործում էր սեռական սադիզմ, այլ նաև դրանց մասին գրում էր նովելներ, որոնցից ավելի հայտնի է՝ Justine։ "Մազոխիզմը" այդպես է կոչվել Լեոպոլդ ֆոն Սաչեր Մազոխի անունից, որը գրել է նովելներ՝ հիմնված իր մազոխիստական երևակայության վրա ։ Այս տերմիններն առաջին անգամ օգտագործվել են մարդու վարքագծային նույնականության և հոգեբանական հիվանդությունների կամ էլ դևիանտային վարքագիծը բնորոշելու համար։ Գերմանացի հոգեբույժ Ռիչարդ ֆոն Քրաֆթ Էբինգը ներառել է «Սադիզմ» և «Մազոխիզմ» տերմինները բժշկական տերմինաբանության մեջ, 1980 թվականի իր Neue Forschungen auf dem Gebiet der Psychopathia sexualis ("Սեռական հոգեբանության բնագավառի նոր որոնում") աշխատությունում ։
1905 թվականին Զիգմունդ Ֆրեյդը նկարագրել է սադիզմն ու մազոխիզմը իր Drei Abhandlungen zur Sexualtheorie («Երեք հոդվածներ սեռական տեսության վերաբերյալ») գրքում որպես վաղ մանկությունից ի վեր աբերանտորեն հոգեբանական զարգացում։ Նա նաև հիմք է դրել վերջին տասնամյակում այս հարցի վերաբերյալ լայնորեն ընդունված բժշկական տեսանկյունին։ Դա հանգեցրել է սադոմազոխիզմի տերմինաբանության առաջին բարդ օգտագործմանը՝ (Loureiroian "Sado-Masochismus") 1913 թվականին վիեննացի հոգեվերլուծաբան Իսիդոր Իսահակ Սեդջրի Über den sado-masochistischen Komplex («սադոմազոխիզմի հիմնական կոմպլեքսի վերաբերյալ») աշխատությունում ։
20-րդ դարի վերջին ԲԴՍՄ ակտիվիստները բողոքարկում էին այդ գաղափարների դեմ, քանի որ, ինչպես նրանք էին պնդում, դրանք հիմնված են երկու հոգեբույժների՝ Ֆրեյդի և Քրաֆթ-Էբինգի փիլիսոփայությունների հիման վրա, որոնց տեսությունները կառուցվել են հոգեբուժության ենթադրությունների և հոգեբուժարանում գտնվող հիվանդների հսկողության հիման վրա։ DSM-ի անվանակարգությունը, որը վերաբերվում է սեռական հոգբեբուժությանը, քննադատության է ենթարկվել որպես գիտական հավաստիության բացակայություն և սադոմազոխիզմի այն կողմնակիցները, ովքեր փորձել են տարբերել իրենց գիտական այդ տերմինից ընդունել են ԲԴՍՄ տերմինը՝ համընդհանուր «S&M»-ի փոխարեն։ Այնուամենայնիվ ԲԴՍՄ տերմինը ներառում է B&D (bondage և discipline), D/s (dominance և submission) տերմինները, իսկ S&M (sadism և masochism)։ Bondage և discipline տերմինները սովորաբար օգտագործվում են որպես հոգեբանական զսպվածություն կամ պատիժ, և շատ հաճախ ներառում է սեռական դերային խաղեր, ներառյալ հագուստների օգտագործումը։
Ի տարբերություն հասկացությունների, որոնք ձգտում են բացատրել սադոմազոխիզմը հոգեբանական, հոգեվերլուծական, բժշկական կամ քրեագիտական մոտեցումների միջոցով, որոնք ձգտում են դասակարգել վարքագիծը և ցանկությունները, և գտնել արմատական պատճառը, Ռոման Բիրնը ենթադրում է, որ նման պրակտիկան կարող է դիտվել որպես «գեղագիտական սեքսի» օրինակներ, որի մեջ հիմնարար ֆիզիոլոգիական կամ հոգեբանական Իմպուլսը նշանակություն չունի։ Ավելի շուտ, Ըստ Բիրնի, սադիզմն ու մազոխիզմը կարող են կիրառվել որոշակի գեղագիտական նպատակներով՝ պայմանավորված ընտրության և մտածելու միջոցով, որոնք կապված են ոճի, հաճույքի և անհատականության հետ, որոնք, ինչպես պնդում նա էր պնդում, որոշակի հանգամանքներում կարելի է համեմատել արվեստի ստեղծման հետ ։
Պատմական ակնարկ
Երկու տերմիններն էլ բժշկության ոլորտ են բերվել հոգեբան Ռիչարդ ֆոն Քրաֆթ Էբինգի կողմից. վերջինս դա գրել է 1886 թվականին՝ իր Psychopathia Sexualis աշխատությունում։ Ցավը և ֆիզիկական բռնությունը էական չեն նրա ստեղծագործությունում և ըստ կառավարման տեսակետից նա դա բնորոշել է որպես «մազոխիզմ» (գերմաներեն Masochismus) ։ Զիգմունդ Ֆրեյդը, ով հոգեվերլուծաբան և Քրաֆթ Էբինգի ժամանակակիցն էր, նշել է, որ երկուսն էլ հաճախ հանդիպում են նույն մարդկանց մոտ և միավորել է նրանց մեկ դիպոտոմիկ էության մեջ, որը հայտնի է որպես «սադոմազոխիզմ» (Գերմաներեն Sadomasochismus, հաճախ հանդիպում է նաև S&M կամ S/M հապավումները)։ Այդ ամենը հիմնականում հաստատվում է ինչպես գրականությունում, այնպես էլ պրակտիկայում։ Շատ պրակտիկանտներ, ինչպես սադիստներ, այնպես էլ մազոխիստներ բնորոշում են իրենց որպես մտրակահարվող անձինք, որոնք կարող են տալ և ստանալ հաճույք ցանկացած դերում։ Սակայն ֆրանսիացի փիլիսոփա Ժիլ Դելեզը հաստատել է, որ սադիզմի և մազոխիզմի համընկումը, Ֆրեյդի մոդելի շարունակությունն է, հանդիսանում է «անզգույշ բանականության» արդյունք և չպետք է ընդունվի որպես պարտադիր ։
Ֆրեյդը մտցրել է «առաջնային» և «երկրորդային» մազոխիզմ եզրույթները։ Չնայած այս գաղափարը ենթարկվել է մի շարք մեկնաբանությունների, առաջնային մազոխիզմում մազոխիստը ենթարկվում է ամբողջական, այլ ոչ թե մասնակի, շեղման մոդելի կամ հրապուրման օբյեկտի (կամ սադիստի), հնարավոր է, ներգրավելով նաև դիտարկել մրցակցին որպես նախընտրելի գործընկեր ընդունող մոդել։ Այս ամբողջական մերժումը կապված է Ֆրեյդի հոգեվերլուծության մեջ մահվան (Todestriebe) ձգտման հետ։ Երկրորդային մազոխիզմը՝ ընդհակառակը, մազոխիստն սակավ լուրջ, ավելի ձևական տհաճություն և պատիժ է զգում մոդելի կողմից։ Այլ կերպ ասած, երկրորդական մազոխիզմը համեմատաբար պատահական տարբերակ է, որն ավելի շատ նման է շարադին, և մեկնաբանների մեծ մասը արագ դիտարկում են այն որպես իր քմահաճույքը։
Թե Քրաֆթ-Էբինգը, թե Ֆրոյդը ենթադրում էին, որ սադիզմը տղամարդկանց մոտ արական սեռական բնազդի ագրեսիվ բաղադրիչի խեղաթյուրման արդյունք է։  Մազոխիզմը տղամարդկանց մոտ, սակայն, դիտվում էր նաև որպես տղամարդկային սեքսուալության բնույթին հակասող ավելի զգալի շեղում։ Ֆրեյդը կասկածում էր, որ տղամարդկանց մազոխիզմը երբևէ եղել է առաջնային միտում, և առաջարկել է, որ այն կարող է գոյություն ունենալ միայն որպես սադիզմի փոխակերպում։ Սադոմազոխիզմը կանանց մոտ համեմատաբար քիչ է քննարկվել, քանի որ համարվում էր, որ այն հանդիպում է հիմնականում տղամարդկանց մոտ։ Երկուսն էլ ենթադրում էին, որ մազոխիզմն այնքան բնորոշ է կանացի սեքսուալությանը, որ դժվար կլիներ առանձնացնել որպես առանձին հակում։
Հեվլոք Էլիսրը իր Studies in the Psychology of Sex ուսումնասիրությունների մեջ նշել է, որ չկա հստակ տարբերություն՝ սադիզմի և մազոխիզմի ասպեկտների մեջ և որ նրանք կարող են դիտվել որպես փոխլրացնող հուզական վիճակ։ Նա նաև կարևոր նկատողություն է արել, որ սադոմազոխիզմը գործ ունի միայն սեռական հաճույքի հետ կապված ցավով, այլ ոչ թե դաժանությամբ, ինչպես ենթադրում է Ֆրեյդը։ Այլ կերպ ասած, սադոմազոխիստը սովորաբար ցանկանում է, որ ցավը պատճառվի կամ ձեռք բերվի սիրո մեջ, այլ ոչ թե չարաշահման, մեկ կամ երկու մասնակիցների հաճույքի համար։ Այս փոխհամաձայնեցված հաճույքը կարող է նույնիսկ կարևոր նշանակություն ունենալ՝ ներգրավվածների բավարարման մեջ։
Այստեղ, Էլլիսը անդրադառնում հաճախ պարադոքսալ դարձած, S&M-ի լայնորեն լուսաբանված է կոնսենսուսի պրակտիկային։ Այն նկարագրվում է ոչ թե որպես հաճույք պատճառող ցավ, այլ որպես բռնություն՝ «կամ ակամա բռնի գործողությունների իմիտացիա», ինչպես ասում են՝ սեր արտահայտող։  Այս հեգնանքը մեծապես ակնհայտ է շատերի դիտարկմամբ, որ ոչ միայն լայնորեն կիրառվող սադոմազոխիստական գործողությունները սովորաբար կատարվում են մազոխիստի անմիջական պահանջով, բայց հաճախ հենց նշանակված մազոխիստն է, որ կարող է նման գործողությունները ուղղորդել նուրբ զգացմունքային ազդանշանների միջոցով, որոնք ընկալվում են կամ փոխադարձաբար հասկացվում և կոնսենսուսով ճանաչվում են որպես ճանաչված սադիստ։
Գիլես Դելեզն իր Սառնություն և Դաժանություն էսսեյում (Présentation de Sacher-Masoch, 1967) օգտագործել է սադոմազոխիզմ տերմինը որպես արհեստական, հատկապես Զահեր Մազոխի Մուշտակով Վեներան մերօրյա սադոմազոխիստական աշխատության մեջ։ Դելեզի հակափաստարկը կայանում է նրանում, որ մազոխիստական հակումը հիմնված է ցանկության ուժեղացման վրա, որն ստեղծվում է բավարարության ստացման ժամանակ առաջացած հիասթափությունից։ Որպես ծայրահեղություն, անտանելի անորոշ ուշացումը «պարգևատրվում է» հավիտյան պատժիչ ուշացումով, որն արտահայտվում է որպես անսասան սառնություն։ Դելեզի խոսքերով մազոխիստը հաճույք է ստանում «կոնտրակտից». ընթացք որի օգնությամբ նա կարող է կառավարել մեկ այլ մարդու և դարձնել մարդուն սառը և անզգայուն։ Սադիստը ընհդակառակը հաճույք է ստանում «օրենքից». անխուսափելի ուժից, որը մեկ մարդուն ավելի ցածր է դասում մյուսից։ Սադիստը փորձում է վերացնել իր «էգոն», փորձելով միավորել Այդին և սուպեր էգոն, փաստացիորեն բավարարելով ամենահիմնական ցանկությունները, որոնք կարող է արտահայտել սադիստը՝ արհամարհելով կամ ամբողջությամբ ճնշելով սեփական խիղճը։ Այդ կերպ, Դելեզը փորձում է հաստատել, որ սադիզմը և մազոխիզմն առաջանում այնպիսի տարբեր իմպուլսներից, ինչպիսիք են երկու անիմաստ տերմինների կոմպինացիան և մտցնում է մոլորության մեջ։ Դելեզը մազոխիստ է համարում սադիստական ցանկությունները իր վրա կրողին և որպես ռեակցիայի ունակություն նա ընդունում է սադիստական օբյեկտիվացման փորձը (Օրինակ, հոգեբանական տերմիններում մեղքի զգացողության կոմպուլսիվ պաշտպանական պաթալոգիկ հանգստությունը հակակշռում է հզոր ազատ կամքին)։ Մուշտակով Վեներան վեպի վերջաբանում, ցուցադրվում է Սևերինի կերպարը, որի բնավորությունը դարձել է չարացած իր փորձարկումից հետո որպես մազոխիզմի ենթադրաբար կառավարում և պաշտպանում է կանանց դոմինանտությունը։
Սակայն մինչ Դելյեզի տեսությունը, Սարտրը սադիզմի և մազոխիզմի վերաբերյալ ներկայացրել էր իր սեփական կարծիքը, որը եղել է Դելյեզի տեսության հակափաստարկը, որը զրկել է երկու դերերին սիմետրիայից։ Քանի որ զոհի վրա սադիզմի և մազոխիզմի կիրառված ուժը և հաճույքը զբաղեցնում է նշանակալից դեր, Սարտրը կարողացել է կապել այդ երևույթները իր հայտնի «Ուրիշի տեսակետը» փիլիսոփայական աշխատանքի մեջ։ Սարտրը հաստատել է, որ մազոխիզմը՝ «անձի համար» (գիտակություն) փորձություն է, իրեն սկզբնական վիճակի հասցնելու համար, իրեն դարձնելով օբյեկտ, որը մեղմվում է «Ուրիշի սուբյեկտիվության անդունդով» ։ Դրանով Սարտրը ցանկացել է ասել, որ «նրանց համար» դա նշանակետի հասնել է, որի համար մասնակիցը ինչպես սուբյեկտ է, այնպես էլ օբյեկտ, հնարավոր կարծիքների մեկը կայանում է նրանում, որպեսզի հավաքեն և ավելի սրացնեն ցանկացած զգացողություն և իրավիճակ, որոնցում «Եսը» հանդես է գալիս որպես մերժված, տանջված և նվաստացած լինելու օբյեկտ և այդ կերպ «Եսը» փորձում է ձգտել տեսակետի, որում կա միայն մեկ սուբյեկտիվ հարաբերություն, որը կլիներ ինչպես վիրավորված, այնպես էլ ծաղրանքի ենթարկված անձի մոտ։ Եվ հակառակը, Սարտրը կարծում է, որ սադիզմը փորձում է ոչնչացնել անձի սուբյեկտիվությունը։ Դա նշանակում է, որ սադիստին հետաքրքրում են զոհի էմոցիոնալ անհանգստությունները, քանի որ նրանք ձգտում են սուբյեկտիվության, որը դիտարկում է զոհին թե՛ որպես սուբյեկտ և թե՛ որպես օբյեկտ։
Այս փաստարկը կարող է ավելի համոզիչ թվալ, եթե հասկացվի, որ «մյուսի հայեցողության» այս տեսությունը կամ ցանկության ունակությունները, ինչ-որ կերպ նրա առաջնային ցանկության կարողությունների ասպեկտն է։ Դա չի բացատրում այն շրջադարձը, որը Դելեզն արել է այդ հարցերում՝ իր տեսության համար, սակայն «ցանկության» նախադրյալը, որպես «հայացք», կապված է այն տեսական տարբերությունների հետ, որոնք չեն արտահայտվել Դելեզի կողմից, այն է, նա էական սխալ է համարում իր «ցանկությունը որպես թերություն» ճանաչելը, որը նա սահմանել է Պլատոնի, Սոկրատեսի և Լականի փիլիսոփայական խառնվածքներում։ Քանի որ Դելեզի համար, ցանկությունը թերություն է, այն հղվում է «հայեցողությանը»։
Դելյեզից հետո, Ռենե Ժիրարը գրել է սադոմազոխիզմի վերաբրեյալ իր «Things Hidden Since the Foundation of The World» աշխատությունը (1978), դարձնելով մազոխիզմի մասին գլուխը իրի միմետիկ ցանկության մասին կարծիքի հետևողական մասը։ Սադոմազոխիզմի մասին այս տեսակետում, բռնի ուժով պրակտիկան հանդիսանում է պերեյֆերիկ մրցակցության արտահայտում, որը առաջանում է սիրո շուրջ։ Ակնհայտ է դառնում, որ Դելյեզի հետ առկա է նմանություն, քանի որ բռնաբարության մեջ, միմետիկ ճգնաժամի հիշողության և դրա կանխման մեջ, նաև կախվածության մեջ կենտրոնացած է Դելյեզը, որտեղ նաև գոյություն ունի օբյեկտի արժեքավորում սիրո տեսանկյունից նրա գնահատման արդյունքում, ձեռք բերում և փորձնքներ, որոնք նա բարդում է զուգակցի վրա։
Ժամանակակից հոգեբանություն
Կան մի շարք պատճառներ, որոնց համար սադոմազոխիստին դուր է գալիս սադոմազոխիզմի պրակտիկան և դա հիմանականում կախված է անհատից։ Ոմանց համար հարմարվողականության կամ անօգնականության դերի ստանձնումը առաջ է բերում է թերապևտիկ փախուստի ձև՝ սթրեսներից, պատասխանատվությունից կամ մեղքից։ Մյուսների համար ուժեղ տիրապետող ներկայությունը կարող է առաջացնել անվտանգ կամ պաշտպանված լինելու զգացողություն, կապված մանկության հետ։ Նրանք նաև կարող են հաճույք ստանալ այդ թվաքանակի մեծացումից (տե՛ս ԲԴՍՄ)։ Սադիստը մյուս տեսանկյունից կարող է հաճույք ստանալ ուժի և իշխանության զգացումից, որոնք առաջանում են դոմինանտ դերի կատարմամբ, կամ էլ հաճույք ստանալ մազոխիստի տանջանքներից։ Սակայն քիչ հասկացված է այն, որ վերջնական հաշվում էմոցիոնալ հաճույքի ստացումը համատեղվում է սեռական հաճույքի հետ, կամ էլ այդ կապը առաջանում է ի սկզբանե։ Բժիշկ Ջոզեֆ Մերլինոն, ով New York Daily News-ի հեղինակն ու հոգեբանն է, հարցազրույցի ժամանակ ասել է, որ, եթե սադոմազոխիստական հարաբերությունները հիմնված են երկկողմանի համաձայնության հիման վրա, ապա դա չի հանդիսանում հոգեկան խնդիր. Դա խնդիր է, միայն այն դեպքում, եթե դա հանգեցնում է նրան, որ այդ մարդը հանդիպում է դժվարությունների, եթե նրանցից մեկը դժգոհ է այդ հարաբերություններից կամ, եթե դա խնդիրներ է առաջացնում անձնական կամ մասնագիտական կյանքում։ Եթե դա այդպես չէ, ես դրա մեջ խնդիր չեմ տեսնում։ Բայց եթե ենթադրենք, որ դա այդպես է, ապա ես կցանկանայի հարցնել, ինչպիսին է նրանց կենսակերպը, որը այդպիսի խնդիր է առաջացնում տենդենցի մեջ և դինամիկորեն, թե ինչպիսի փորձ է ձեռք բերում այդ մարդը դրանից հետո։ Հոգեբանները սովորաբար համաձայնում են, որ վաղ սեռական զարգացման ընթացքում սեռական ակտը կարող է խոր ազդեցություն ունենալ հետագա սեռական կյանքի վրա։ Սադոմազոխիստական ​​ցանկությունները, սակայն, ձևավորվում են տարբեր ժամանակաշրջաններում։ Որոշ մարդիկ հայտնում են, որ նրանք ունեցել են ակտեր դեռահասությունից առաջ, իսկ մյուսներն ասում են, որ ունեցել են մեծահասակ դառնալուց հետո։ Համաձայն հետազոտությունների մեկի, սադոմազոխիստ տղամարդկանց մեծ մասը (53%) ունեցել են իրենց նմանատիպ հետաքրքրությունները մինչև 15 տարեկանը, միևնույն ժամանակ, երբ կանանց մեծ մասը (78%) իրենց հետաքրքրությունները ձեռք են բերել հասունացման ընթացքում (Բրեսլոու, Էվանս և Լանգլի 1985)։ Սադոմազոխիզմի տարածվածությունը հասարակության մեջ դեռ անհայտ է։ Չնայած, որ կին սադիստները ավելի նկատելի են, քան տղամարդիկ, որոշ հետազոտություններ հանգեցրել են կանանց և տղամարդկանց մեջ հավասարաչափ սադիստական երևակայությունների ։ Նմանատիպ հետազոտությունները փաստում են, որ սեռը էական չէ սադիզմի նախընտրության մեջ ։
ԲԴՍՄ
Սադոմազոխիստական գործունեության մասին բժշկական կարծիքը ժամանակի ընթացքում փոխվել է։ Սադիզմի և մազոխիզմի դասակարգումը աշխտորոշման և վիճակագրական ղեկավարությունը ըստ հոգեբանական խանգարման (DSM) միշտ էլ առանձին է եղել, սադիզմը ներառվել է DSM-I-ում 1952 թվականին, իսկ մազոխիզմը ներառվել է DSM-II-ում 1968 թվականին ։ Ժամանակակից հոգեբանությունը շարունակում է տարբերակել սադիզմը և մազոխիզմը առանձին-առանձին և դասակարգում է դրանք որպես կենսակերպ կամ առողջական վիճակ ։
Այժմյան տարբերակը առաջարկել է Ամերիկյան հոգեբանական ասոցիացիան, DSM-5-ը բացառում է ԲԴՍՄ-ը ըստ երկկողմանի համագործակցության, երբ սեռական հետաքրքրությունները վնաս կամ սթրես չեն պատճառում։
Հիվանդությունների միջազգային դասակարգում
2018 թվականի հունիսի 18-ին Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը հրապարակել է ՀՄԴ-11, որտեղ սադոմազոխիզմը, ֆետիզշիզմը և տրանսվեստիտային ֆետիշիզմը այժմ չեն ներառվում հոգեբանական ախտորոշումներում։ Բացի այդ, դեմքերի խտրականությունը, որոնք տառապում են ֆետիշիզմով և ԲԴՍՄ-ը, անհամատեղելի են համարվում մարդու իրավունքների սկզբունքների հետ, այս գաղափարին հավանություն են տվել ՄԱԿ-ը և Առողջապագության համաշխարհային կազմակերպությունը ։
Սեռական խանգարումների դասակարգումները արտացոլում են ժամանակակից սեքսուալ նորմերը և անցնում են պաթոլոգիզացիայի կամ քրեգիտության ոչ առևտրական սեքսուալ վարքագծի մոդելից, որը արտացոլում է սեռական հաճույքների ստացումը և պաթոլոգիազացնում են սեռական հարաբերություններում երկկողմանի համաձայնության բացակայությունը կամ համաձայնության սահմանափակումը ։
ՀՄԴ-11-ի դասակարգմամբ, որը հակադրում է ՀՄԴ-10-ին և DSM-5-ին, հստակ տարբերակում է սադոմազոխիստական վարքագծի համաձայնության (ԲԴՍՄ), որի պատճառով վնասվածքներ չես հասցվում ո՛չ իրենց, ո՛չ էլ մեկ ուրիշի (Սադիզմի սեռական պանգարման պարտադրվածություն) ։
Եվրոպայում գտնվող ReviseF65 ընկերությունը փորձում է փոխել սադոմազոխիզմը ՀՄԴ-ով ։ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը ՀՄԴ-11-ի ժամանակ, սեռական խանգարումներով և սեռական առողջությամբ զբաղվող աշխատանքային խումբը 2009 և 2011 թվականներին ներկայացրել է հաշվետվություն, որոնք հաստատում են, որ սադոմազոխիզմը և սեռական բռնությունը՝ դրանք երկու տարբեր երևույթներ են։ Հաշվետվության մեջ եզրակացություն է արվել այն մասին, որ սադոմազոխիզմի ախտորոշումը եղել է հին, ոչ գիտական և նվաստացուցիչ ։ 1995 թվականին Դանիան՝ Եվրամիության մեջ դարձավ առաջին երկիրը, որը հեռացրեց սադոմազոխիզմը ազգային հիվանդությունների դասակարգումից։ Հաջորդել են Շվեդիան 2009 թվականին, Նորվեգիան՝  2010 թվականին, Ֆինլանդիան՝ 2011 թվականին և Իսլանդիան՝ 2015 թվականին    ։
(5012) Եվրիմեդոն
(5012) Էվրիմեդոն (Eurymedon), աստերոիդ Յուպիտերի տրոյացիներից։ Հայտնաբերվել է 1960 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում ։
Սադոմազոխիզմ
Հիվանդությունների միջազգային դասակարգում
«Հետազոտությունների և բժշկական պրակտիկայի ոլորտներում ունեցած հաջողություններ, նաև սոցիալական հարաբերություններերի և համապատասխան քաղաքականության, օրենքների և մարդու իրավունքների ստանդարտների հիման վրա» Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը 2018 թվականի հունիսի 18-ին հանեց ֆետիշիզմը, տրանսվեստիտային ֆետիշիզմը և սադոմազոխիզմը հոգեբանական ախտորոշումների ցանկից ։
(5012) Եվրիմեդոն
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 5,271359 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 4,8201 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 5,7226 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 4420,61 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,081437 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5° անկյուն։
Սադոմազոխիզմ
Հիվանդությունների միջազգային դասակարգում
ՀՄԴ-11 դասակարգումը դասում է սադոմզոխիզմը որպես սեռական գրգռման տարբերակ և մասնակի պահվածք, որը շոշափելիորեն ազդեցություն չունի բնակչության վրա, որի բուժումը նշված չէ և չի հարցվում ։
(5012) Եվրիմեդոն
Անվանում
Աստերոիդն անվանվել է Իլիականի հերսներից մեկի անունով․ Էվրիմեդոնը Փիլոսի արքա Նեստորի զինակիրն էր Տրոյական պատերազմի ժամանակ։
Սադոմազոխիզմ
Հիվանդությունների միջազգային դասակարգում
Նաև ՀՄԴ-11-ը «հարգում է այն անձի իրավունքները, որի սեռական պահվածքը հանդիսանում է համաձայնեցված և ոչ վնասակար» ։
(5012) Եվրիմեդոն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1960 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Յուպիտերի տրոյացի աստերոիդներ
Սադոմազոխիզմ
Հիվանդությունների միջազգային դասակարգում
ՀՄԴ-11-ի ժամանակ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության աշխատանքային խումբը նշում է, որ հոգեբանական աշտորոշումները չարաշահվել են, սադոմազոխիստներին բնաջնջելու, լռեցնելու և ճնշելու համար։ Նրանց այդպիսի նշանակությունը կարող է վնաս հասցնել, հասցնել սոցիալական քննադատության և ուժեղացնել գործող նվաստացումները և մարդկային բռնությունը, որոնք ունեն այդպիսի պիտակումներ ։
ՀՄԴ-11-ի համաձայն հոգեբուժական ախտորոշումներն այլևս չեն կարող օգտագործվել ԲԴՍՄ-ի և ֆետիշիզմի տարանջատման համար ։
Ոչ վաղ հետազոտությունները ֆանտազիայի տարածման և ԲԴՍՄ-ի պրակտիկայի համար ցույց են տալիս մեծ տարբերություններ արդյունքների դիապազոնում ։
Բացի այդ, հետազոտողները կարծում են, որ բնակչության 5-ից 25 տոկոսը, կիրառում են սեռական վարքագիծ, կապված ցավի և իշխելու կամ կառավարվելու հետ։ Համապատասխան ֆանտազիաներով բնակչությունը, ինչպես կարծում են, որ ավելի է մեծանում ։
Դատական դասակարգում
Անիլ Ագրավալի խոսքերով, քրեագիտության մեւ սեռական սադիզմը և մազոխիզմը դասակարգվում են հետևյալ կերպ.
Սեքսուալ սադիստներ.
ԲԴՍՄ
ԲԴՍՄ տերմինը հաճախ օգտագործվում է այնպիսի կոնսենսուալ գործունեության համար, որը պարունակում է սադիստական կամ մազոխիստական տարրեր։ Մազոխիստները, ըստ կանոնի, շատ սպեցիֆիկ են իրենց կողմից պատճառված ցավի տարբեր տեսակների վերաբերյալ, սիրելով մեկը և ատելով մնացածը։ Պահվածքի շատ տեսակներ, ինչպիսին են մտրակահարումը, խուտուտը և սիրային խայթոցները, պարունակում են սադոմազոխիզմի տարրեր։ Եթե նույնիսկ երկու կողմերն էլ համաձայն են դրան, դա չի կարող փաստարկ հանդիսանալ դատավարության ժամանակ ինքնաարդարացման համար։ Շատ քչերն են թողնում, որ երկկողմանի համաձայնությունը մտնի օրինական պաշտպանության մեջ՝ լուրջ մարմնական վնասվածքների ժամանակ։ Հաստատվել է, որ շատ երկրներում օրենքը հաշվի չի առնում սադոմազոխիզմի սեքսուալ բնույթը, կամ այն փաստը, որ մասնակիցներն ինքնակամ են ներառվում այդ հարաբերություններում, քանի որ նրանք հաճույք են ստանում փորձից։ Դրա փոխարեն գլխավոտ դատական համակարգը կենտրոնանում է այն բանի վրա, թե ինչն է այդտեղ եղել վտանգավոր կամ բռնություն։ Ըստ էության, դա նշանակում է, որ այն բանի փոխարեն, որ փորձեն հասկանալ և հարմարվել ինքնակամ սադոմազոխիզմին, օրենքը հաճախ դիտարկում է այդ դեպքերը որպես հարձակման փորձեր։ Վառ օրինակ է Մեծ Բրիտանիայում կատարված մի դեպք, որտեղ 15 մարդ բանտարկվել են մի շարք հանցագործությունների համար, որոնք կապված են եղել սադոմազխիզմի հետ ։ Սամոյս կազմակերպությունը, որն ավելի հայտնի է եղել որպես լեսբիական S/M կազմակերպություն ԱՄՆ-ում, հիմնվել է 1978 թվականին Սան Ֆրանցիսկոյում ։
Սադոմազոխիզմի դաժան ակտերը կարող են ներառել մարմնի զգայուն մասերի տանջանքներ, ինչպիսիք են օրինակ Աքաղաղի և գնդի կտտանքը տղամարդկանց համար և կրծքի և կատվիկի տանջանքը կանանց համար։ Երկու սեռերի համար ընդհանուր կտտանքներ կարող են հանդիսանալ հետույքի կտտանքները (օրինակ լայնացուցիչների օգտագործմամբ, դեմքի կտտանքները (օրինակ քթի կտտանքները) և այլն։ Հազվադեպ դեպքերում սադիզմը և մազոխիզմը կարող են ներառել իրենց մեջ ֆանտազիաներ, սեքսուալ գրգռումներ և վարքագիծ, որոնք առաջացնում են նշանակալից խանգարումներ կամ խախտումներ առաջացնել սոցիալական, մասնագիտական կամ գործողությունների այլ կարևոր մասերում, կան դեպքեր, երբ կարելի է դրանք համարել հոգեկան խանգարման մաս։ Բացի այդ, դա համարվում է հազվադեպ, քանի որ հոգեբույժները մեր օրերում դա համարում են բժշկական աբերանտ, միայն այն դեպքում, երբ այն ունենում է նախանշաններ կամ կապված է այլ խնդիրների հետ, ինչպիսին է օրինակ անձի խանգարումը կամ նևրոզը։ Հոգեբանության մեջ կան մի քանի հակասություններ անձի խանգարման վերաբերյալ, որը կոչվում է «Անձի ինքնաոչնչացում» կամ «անձի մազոխիստական խանգարումը», որտեղ մազոխիստական վարքագիծը կարող է առընչություն չունենալ հոգկան հիվանդությունների հետ։ Էրնուլֆը և Իննալան (1995) ուսումնասիրել են նմանատիպ հետաքրքրություններով մարդկանց քննարկումները, որտեղ նրանցից մեկը դա բնութագրել է հիպերդոմինանտությունը որպես գլխավոր նպատակ ։
Ծանոթագրություններ
Աղբյուրներ
Մատենագրություն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԲԴՍՄ Կատեգորիա:Անձնային խանգարումներ
Յակով Գոլոսովկեր
Յակով Գոլոսովկեր (Яков Голосовкер, ), ռուս և խորհրդային փիլիսոփա, գրող, թարգմանիչ։
Կենսագրություն
Վիրաբույժ Էմանուիլ Գոլոսովկերի որդին է։ 1913 թվականին ավարտել է Կիևում Սուրբ Վլադիմիրի կայսերական համալսարանի պատմա-փիլիսոփայական ֆակուլտետը, սակայն դիպլոմային աշխատանքներ գրել է միաժամանակ և՛ բանասիրական, և՛ փիլիսոփայական ֆակուլտետներում՝ Սապփոյի քնարերգության և Ռիկկերտի փիլիոփայության մասին։ Դեռևս ուսանող ժամանակ սկսել է թարգմանել հին հունական բանաստեղծների (եղել է պրոֆեսոր Ա. Սոննիի ուսանողը)։ Յակով Սիլվ կեղծանվամբ հրատարակել է բանաստեղծությունների «Հոգու այգի» (Կիև, 1916)։ Համալսարանն ավարտելուց հետո աշխատել է Մոսկվայի Ստարոկանյուշեննի նրբանցքում Մեդվեդնիկովյան գիմնազիայի տնօրեն։ Համագործակցել է Նարկոմպրոսի հետ։
1919-1920 թվականներին Անատոլի Լունաչարսկին ուղարկել է նրան Ղրիմ՝ մշակութային հուշարձանների պաշտպանության ապահովման համար։ Վերադառնալով մայրաքաղաքի տարբեր բուհերում դասախոսություններ է կարդացել անտիկ մշակույթի վերաբերյալ, այդ թվում Վալերի Բրյուսովի հրավերով նրա հիմնած Բարձրագույն գրական-գեղարվեստական ինստիտուտում և Երկրորդ Մոսկվայի պետական համալսարանում։ 1920-ական թվականների վերջին Բեռլինում լսել է բանասեր Վիլամովից-Մյոլենդորֆի դասախոսությունները։ 1930-ական թվականներին «Academia» հրատարակչության համար զբաղվել է հին հունական բանաստեղծների, գերմանացի ռոմանտիկների (Ֆրիդրիխ Հյոլդերլին և ուրիշներ) թարգմանությամբ։ Թարգմանել է Ֆրիդրիխ Նիցշեին, առաջին անգամ ռուսերեն է թարգմանել Ֆ. Գյոլդերլինի «Հիպերիոն» վեպը, «Էմպեդոկլի մահը» ողբերգությունը, Կ. Գրաբբեի ողբերգությունները, գրել է փիլիսոփայական, թարգմանության տեսության, գրականության պատմության վերաբերյալ աշխատանքներ, գեղարվեստական ստեղծագործություններ։ Մտերիմ է եղել Վիկենտի Վերեսաևի, Բորիս Յարխոյի, Սիգիզմունդ Կրժիժանովսկու հետ։ 1925-1928 թվականներին Գոլոսովկերն աշխատել է «Գրություններն անջնջելի են» վեպի վրա։
1936 թվականին Գոլոսովկերը ձերբակալվել է, երեք տարի անցկացրել Վորկուտային ճամբարում, իսկ 1939-1942 թվականներին՝ Մոսկվայի մոտ Ալեքսանդրով քաղաքում։ 1944 թվականից անտուն դարձած Գոլոսովկերն ապրել է Պերեդելկինայում ընկերների ամառանոցում։
Հայրենական մեծ պատերազմի ավարտինն Գոլոսովկերի շուրջ ձևավորվել է անտիկ քնարերգության թարգմանիչների խմբակ, որում ընդգրկված էին Բորիս Պաստեռնակը, Արսենի Տարկովսկին, Իլյա Սելվինսկին և այլք։ 1940-1950-ական թվականներին ակտիվ աշխատանքներ է կատարել հին հունական և հռոմեական քնարերգության թարգմանությունների անթոլոգիայի ստեղծման շուրջ։ Սերգեյ Զավյավլովի բնութագրմամբ՝ Գոլոսովկերի թարգմանությունները «թարգմանական ազատության գագաթնակետն են», նա «վերականգնել է հեղինակային մտահղացումը» պապիրուսներում, որոնք հաճախ միայն առաջին բառերի միջին տառերն են միայն պարունակել ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ-ում բռնադատվածներ Կատեգորիա:Խորհրդային փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Ռուս փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Խորհրդային թարգմանիչներ Կատեգորիա:Ռուս թարգմանիչներ
Էկի
Էկի (ეკი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Սենակի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 45 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Սենակից հեռու է 12 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 42 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Սենակի շրջան‎‎‎
Դորոֆեևկա (այլ կիրառումներ)
Դորոֆեևկա, կարող է վերաբերել՝
(20291) Ռաումարթի
(20291) Ռաումարթի, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս աստերոիդը հայտնաբերվել է 1998 թվականի մարտի 20-ին ԼԻՆԵԱՐ ծրագրի կողմից Սոկոռոյում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1998 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:LINEAR ծրագրի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ
Հեռմա (գյուղ, Ռաասիկու շրջան)
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 122 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Ռաասիկու շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Պուստինկի (գյուղ, Վելիժսկի շրջան)
Պուստինկի (Пустыньки), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վելիժսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վելիժսկի շրջանի բնակավայրեր
Մայդան-Ալեկսանդրովսկի
Մայդան-Ալեկսանդրովսկի (Майдан-Олександрівський), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Վինկովեցկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մայդան-Ալեկսանդրովսկի գյուղում բնակվում էր 1 107 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3,48 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 318,1 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Վինկովեցկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1600 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Դուբի (այլ կիրառումներ)
Դուբի, կարող է վերաբերել՝
Լագերևո (գյուղ, Սալավատսկի շրջան)
Լագերևո (Лагерево, Лағыр), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Սալավատսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 913 մարդ։
Նորավան (Արմավիրի մարզ)
Նորավան , գյուղ Հայաստանի Արմավիրի մարզում, Արմավիրի տարածաշրջանում, մարզկենտրոնից գտնվում է 2 կմ հեռավորության վրա։ Նախկինում եղել է Լուկաշին ավանի մեջ՝ կազմելով վերջինիս տեղամասը։
Կլիմա
Գյուղը տեղադրված է Միջինարաքսյան հարթավայրում, ծովի մակարդակից ունի 870 մ բարձրություն։ Կլիման չոր խիստ ցամաքային է։ Ձմեռները սկսվում են դեկտեմբերի կեսերին, հունվարյան միջին ջերմաստիճանը տատանվում է -3-ից - 5 °C։ Ամառը տևական է՝ մայիսից մինչև հոկտեմբեր, օդի միջին ամսական ջերմությունը հասնում է 24 °C-ից 26 °C, իսկ առավելագույնը՝ 42 °C։ Հաճախ լինում են խորշակներ, որոնք զգալի վնաս են հասցնում գյուղատնտեսությանը։ Մթնոլորտային տարեկան տեղումների քանակը 250-300 մմ է։ Բնական լանդշաֆտները կիսանապատներ են, որոնք ոռոգման ընթացքում վեր են ածվել կուլտուր-ոռոգելի լանդշաֆտի։ Ագրոկլիմայական տեսակետից համայնքն ընկած է բացարձակ ոռոգման գոտում։
Բնակչություն
Գյուղի բնակչությունը տեղափոխվել է նույն շրջանի գյուղերից։ Ըստ ազգային վիճակագրական ծառայության տվյալների 2005 թ-ին համայնքն ունեցել է 1400 առկա բնակիչ, որից տղամարդիկ կազմում են 48%, կանայք՝ 52%։ Ըստ տարիքային կազմի բնակչությունը բաշխված է հետևյալ կերպ. մինչաշխատունակներ՝ 20%, աշխատունակներ՝ 66%, հետաշխատունակներ՝ 14%։ Գյուղն ունի 230 առկա տնտեսություն։ Ունի դպրոց, գրադարան, բուժկետ, կապի հանգույց։
Տնտեսություն
Գյուղատնտեսական հողահանդակները ոռոգվում են Արմավիրի Մայր ջրանցքի ջրերով։ Գյուղատնտեսական հողահանդակներում մեծ բաժին ունեն վարելահողերը (168 հա), կան պտղատու և խաղողի այգիներ (28 հա)։ Պետական հողերը գլխավորապես օգտագործվում են որպես վարելահողեր՝ կազմելով 41հա։ Զբաղվում են այգեգործությամբ, պտղաբուծությամբ, դաշտավարությամբ, բանջարաբոստանային կուլտուրաների մշակությամբ, անասնապահությամբ։
Համայնքի հիմնախնդիրների մեջ գլխավորը ոռոգման ջրի հարցն է և ոռոգման, խմելու ջրի ջրագծերի, գյուղամիջյան ճանապարհների վերանորոգումը, դպրոցաշինության հարցը։ Կարևորվում է նաև գյուղտտնտեսական մթերքների իրացումը։
Մայդան-Կարաչիևեցկի
Մայդան-Կարաչիևեցկի (Майдан-Карачієвецький), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Վինկովեցկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մայդան-Կարաչիևեցկի գյուղում բնակվում էր 246 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1056 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 232,95 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Վինկովեցկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Բայազետ (այլ կիրառումներ)
Բայազետ, կարող է վերաբերել՝
Սանայոլ
Սանայոլ (Санаёль), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Իսակովա գետի աջ ափին՝ 88 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 28 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Արքայախնձորի հյութ
Արքայախնձորի հյութ, հեղուկ, որը պատրաստվում է արքայախնձորի միջուկից (արևադարձային բույսի պտուղ) բնական հեղուկը ճզմելուց։ Արքայախնձորի կոմերցիոն հյութի արտադրության համար կարող են օգտագործվել արքայախնձորի բազմաթիվ տեսակներ, որոնցից ամենատարածվածներն են Smooth Cayenne, Red Spanish, Queen և Abacaxi: Արտադրության մեջ արքայախնձորի հյութը սովորաբար պահածոյացված է։
Այն օգտագործվում է որպես մեկ կամ խառը հյութի ըմպելիք, ինչպես նաև, կոկտեյլների, խոհարարական համի, և որպես մսի փափկեցնող միջոց ։ Արքայախնձորի հյութը piña colada-ի և tepache-ի հիմնական բաղադրիչն է։
Պատմություն
Ոչ մի գրառում չկա այն մասին, թե ինչպես և երբ են արքայախնձորները հասել Հավայան կղզիներ, որոշ տեղեկություններ կան, որ արքայախնձորները ափ են թափվել իսպանական կամ պորտուգալական նավի խորտակման հետևանքով կամ ափ են դուրս բերել նավաստիները։ Հնարավոր է, որ պտուղը իսպանացիների հետ է եկել 1778 թվականին Կապիտան Ջեյմս Կուկի ժամանումից տարիներ առաջ ,սակայն մեկ այլ աղբյուր նշում է, որ առաջին արքայախնձորը աճեցվել է Դոն Ֆրանցիսկո դե Պաուլա Մարինի կողմից ։ Մինչ Մարինը  այգեգործ էր ով շատ նոր բույսեր ներմուծեց Հավայան կղզիներ, նա, հնարավոր է, առաջին մարդը չէր, ով արքայախնձորներ ներկայացրեց Հավայան կղզիներում, բայց նկարագրեց արքայախնձորի աճը իր ամսագրերում 1813 թ։
Արքայախնձորի հյութը նպաստեց արքայախնձորի արդյունաբերության հաջողությանը 1930-ականներին։ 1932 թվականին Հավայան Արքայախնձոր ընկերությունը  հաջողությամբ մշակել է հյութի մաքրման գործընթաց՝ միաժամանակ պահպանելով մրգի բույրն ու համը։ Արքայախնձորի լայնածավալ մշակումը հանգեցրեց արքայախնձորի առևտրային ասոցիացիայի ձևավորմանը, որն ուներ արտադրության խիստ սահմանափակումներ ամբողջական, կտրատած և մանրացված արքայախնձորի պահածոյացման համար։ Թեև արդյունաբերության անդամները համաձայնել էին այս սահմանափակումների մասին 1934-ի լողավազանի համաձայնագրով, արդյունաբերությունը դիմեց արքայախնձորի հյութի պահածոյացմանը՝ առևտրային հնարավորություններն ընդլայնելու համար՝ միաժամանակ օգտվելով մրգային հյութից՝ որպես նախաճաշի խմիչքների նոր միտում ։
Արտադրությունը
Արքայախնձորի հյութը պատրաստվում է հասած արքայախնձորից։ Արքայախնձորը հյութից առաջ մաքրելու համար օգտագործվում է խոզանակ և մաքրող մեքենա՝ բծերը, թերությունները և թունաքիմիկատների մնացորդները հեռացնելու համար։ Մաքրումից հետո պտուղը դրվում է արքայախնձորի կեղևահանող և արդյունահանող մեքենայի մեջ, որպեսզի ստացվի միջուկներ, որոնք դրվում են պարուրաձև հյութ արդյունահանող սարքի մեջ։ Այնուհետև օգտագործվում է հյութի նուրբ զտիչ՝ արքայախնձորի հյութից բոլոր պինդ նյութերը, մանրաթելերը և կոլոիդային մասնիկները հեռացնելու համար։
Արքայախնձորի հյութի օդը հեռացնելու համար օգտագործվում է վակուումային գազազերծող սարք։ Գազի հեռացումը թույլ չի տալիս պինդ մարմիններին լողալ։ Գազազերծումը նաև օգնում է նվազեցնել փրփուրը փաթեթավորման մեջ, իսկ ստերիլիզացումը տեղի է ունենում ջերմափոխանակիչում։ Այս գործընթացից հետո ստերիլիզացված արքայախնձորի հյութը սառչում է մինչև 50 °C (122 °F): Արքայախնձորի հյութի պաստերիզացումը դադարեցնում է այն ֆերմենտները, որոնք առաջացնում են դարչնագույն գույն։ Արքայախնձորի պաստերիզացված հյութը դրվում է երկաթե թմբուկների մեջ, որոնք պատված են ասեպտիկ ալյումին-պլաստմասսայե կոմպոզիտային պարկերով։ Սառչելուց հետո արքայախնձորի հյութը լցնում են շշերի կամ բանկաների մեջ՝ լցնող մեքենայի միջոցով։ Արքայախնձորի հյութի փոշին պատրաստվում է արքայախնձորի հյութը ցողելով տապիոկայի մալտոդեքստրինի վրա թողնելով այն չորանա։
Սնուցում
Արքայախնձորի հյութը 84% ջուր է,, 16% Ածխաջրեր, և ինպես նաև փոքր քանակությմբ ճարպեր և սպիտակուցներ.100 մլ (գ) տեղեկատու քանակությամբ արքայախնձորի հյութը ապահովում է 60 կալորիա, ընդ որում միայն մանգանը զգալի պարունակություն ունի (օրական արժեքի 53%-ը, DV), մինչդեռ վիտամին C-ի պարունակությունը չափավոր է (11% DV):
Կանոնակարգեր
Համաձայն ԱՄՆ սննդամթերէի և դեղերի դեղերի վարչության, արտադրված և պահածոյացված արքայախնձորի հյութը կարող է ունենալ նուրբ չլուծվող պինդ նյութեր, թեև այն չի կարող ունենալ կոպիտ կամ կոշտ նյութեր կամ ավելորդ միջուկ։ Այն կարելի է քաղցրացնել չոր սննդարար ածխաջրածին քաղցրացուցիչով։ Խտացված տեսքով արքայախնձորի հյութը կարելի է քաղցրացնել հեղուկով։
Շուկա
2017 թվականին ամենաշատ արքայախնձորի հյութ օգտագործած երկրները եղել են Թաիլանդը, Ինդոնեզիան և Ֆիլիպինները,որոնք միասին սպառել են աշխարհի ընդհանուր սպառման 47%-ը ։ Արքայախնձորի հյութի սպառումը Չինաստանում և Հնդկաստանում   ցածր է համեմատած նրանց բնակչության հետ :2019 թվականին ամենաշատ արքայախնձորի հյութ օգտագործած երկրներն են եղել Իսպանիան, Ֆրանսիան և  Գերմանիան, ՝ սպառելով աշխարհի ընդհանուր քանակի մոտ կեսը ։ Իսպանիան արքայախնձորի հյութի ամենախոշոր արտադրողն էր Եվրոպայում, իսկ Ֆրանսիան և Իտալիան որպես երկրորդական արտադրողներ։ Ներմուծման խթանման կենտրոնի տվյալներով՝ 2017-2021 թվականներին Եվրոպայում արքայախնձորի հյութի առաջատար սպառողները եղել են Ֆրանսիան, Գերմանիան, Իսպանիան, Միացյալ Թագավորությունը, Բելգիան և Իտալիան։.
Ըմպելիքներ
Թեպաշը պատրաստվում է արքայախնձորի կեղևից և միջուկից, շաքարեղեգից և դարչինից. Պուերտո Ռիկոյում մշակված որպես ազգային խմիչք, Պինյա կոլադը մի կոկտեյլ է որը պատրաստված է  սպիտակ ռոմով, կոկոսի կրեմով,, և արքայախնձորի կրեմով. Սինգապուրում մշակված, Սինգապուրյան պարսատիկը կոկտեյլ է, որը պատրաստված է   Ջինից, բալի կոնյակից, կոինտրոնից, Բենեդիկտինից, կիտրոնի հյութից, արքայախնձորի հյութից և դառը թթունեից. Staten Island Ferry-ը կոկտեյլ է՝ պատրաստված Մալիբու ռոմից և արքայախնձորի հյութից։
Հետագա ընթերցում
Կատեգորիա:Մրգային հյութեր Կատեգորիա:Հյութեր Կատեգորիա:Ըմպելիքներ Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ԲՊՀ հոդվածներ 2023
Դուբինա (այլ կիրառումներ)
Դուբինա, կարող է վերաբերել՝
Բայանդուր (այլ կիրառումներ)
Բայանդուր, կարող է վերաբերել՝
Աստերոիդների ցանկ (5901-6000)
Աստերոիդների ցանկ (5801-5900) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (6001-6100)
Էմմանուել Անատի
Էմմանուել Անատի (Emmanuel Anati, ), իտալացի հնագետ։
Կենսագրություն
1948 թվականին ավարտել է Հռոմի Ռիգի քոլեջը, այնուհետև տեղափոխվել է Երուսաղեմ։ 1952 թվականին ավարտել է Երուսաղեմի հրեական համալսարանի հնագիտության ֆակուլտետը։ 1959 թվականին Հարվարդի համալսարանում մասնագիտացել է մարդաբանության և սոցիոլոգիայի բնագավառում։ 1960 թվականին գրականության դոկտորի աստիճան է ստացել Սորբոնի համալսարանից։
Անատին հնագիտական հետազոտություններ և պեղումներ է արել Իսրայելում (հատկապես Նեգեև անապատում), Իսպանիայում, Ֆրանսիայում և եվրոպական այլ երկրներում։ Հիմնվելով Սինայի թերակղզում իր բացահայտումների արդյունքների վրա Անատին դարձել է այն թեզի կողմնակից, որ բիբլիական Սինայ լեռը չպետք է նույնացնել Գեբել Կատերինայի, այլ Հար Կարկոմի հետ ։ 1960-ական թվականներին ուսումնասիրել է Կամոնիկա հովիտը, որտեղ գտնվող ժայռապատկերները համարվում են Եվրոպայի ամենամեծ ժայռապատկերային արվեստի նմուշներ ։ Նախապատմական և ցեղային արվեստի ուսումնասիրության և մշակութային ժառանգության ընդլայնմանը նպաստելու նպատակով` 1964 թվականին Անատին Կամպո դե Պոնտեում հիմնադրել է Կամունո նախապատմական հետազոտությունների կենտրոնը։
1962 թվականին ամուսնացել է Արիելա Ֆրադկինի հետ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալացի հնագետներ Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Երուսաղեմի հրեական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Փարիզի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Իտալացի մարդաբաններ Կատեգորիա:Իտալացի հնէաբաններ
Խորհրդային Միության հերոս
Խորհրդային Միության հերոս, Սովետական Միության հերոս (ռուսերեն՝ Герой Советского Союза), ԽՍՀՄ–ում գերազանցության բարձրագույն աստիճանի կոչում, որ շնորհվում էր խորհրդային պետությանն ու հասարակությանը մատուցած անձնական կամ կոլեկտիվ այնպիսի ծառայությունների համար, որոնք կապված են հերոսական սխրանք կատարելու հետ։ Սահմանվել է ԽՍՀՄ Կենտրոնական գործադիր կոմիտեի (ԿԳԿ) 1934 թվականի ապրիլի 16-ի որոշմամբ՝ որպես պատվավոր կոչում։ ԽՍՀՄ Գերագույն Խորհրդի Նախագահության 1939 թվականի օգոստոսի 1-ի հրամանագրով Խորհրդային Միության հերոսին հատկապես տարբերելու նպատակով սահմանվել է «Ոսկե աստղ» մեդալ։ Խորհրդային Միության հերոսի կոչում շնորհվում էր ԽՍՀՄ շքանշանների, մեդալների և պատվավոր կոչումների ընդհանուր կանոնադրությամբ (1979) սահմանված կարգով։ Խորհրդային Միության հերոսին հանձնվում էր ՍՍՀՄ բարձրագույն պարգեը՝ Լենինի շքանշան, «Ոսկե աստղ» մեդալ և ԽՍՀՄ Գերագույն Խորհրդի Նախագահության շնորհագիր։ Խորհրդային Միության հերոսը նոր հերոսական սխրանքի համար կարող էր վերստին պարգևատրվել Լենինի շքանշանով և «Ոսկե աստղ» մեդալով։ Նրան միաժամանակ հանձնվում էր ԽՍՀՄ Գերագույն Խորհրդի Նախագահության շնորհագիր։ Լենինի շքանշանով և համապատասխանաբար «Ոսկե աստղ» երկրորդ մեդալով պարգևատրված Խորհրդային Միության հերոսի, ինչպես նաև սոցիալիստական աշխատանքի հերոսի կոչման և Խորհրդային Միության հերոսի կոչման արժանացածի ծննդավայրում կամ ԽՍՀՄ Գերագույն Խորհրդի Նախագահության որոշմամբ՝ այլ վայրում, կանգնեցվում էր նրա բրոնզե կիսանդրին։ Խորհրդային Միության հերոսի կոչմանը 1984 թվականի դրությամբ արժանացել էր 104 հայ, այդ թվում՝ ռազմաօդային ուժերի փոխգնդապետ, կործանիչ-օդաչու, Արցախի Շուշի քաղաքի ծնունդ Նելսոն Ստեփանյանը և 1941-1945 թթ. Խորհրդա-գերմանական պատերազմի ավարտական փուլում խորհրդային 10 ռազմաճակատներից մեկի հրամանատար, հետագայում՝ Խորհրդային Միության մարշալ, ԽՍՀՄ պաշտպանության նախարարի տեղակալ, Ուտիք նահանգի Չարդախլու գյուղի ծնունդ Հովհաննես Բաղրամյանը՝ երկու անգամ ։
Խորհրդային միության հայ հերոսների թիվ
Խորհրդային Հայաստանում բնակչությունը 1941 թվականի տվյալներով կազմել է 1 մլն 300 հազար։ Ռազմաճակատ Խորհրդային Հայաստանից մեկնել է 300 հազար հայ, ըստ Հայկական ԽՍՀ զինկոմիսարիատի տվյալների՝ ճշտված թվերով։ Բայց ընդհանուր առմամբ 1941-1945 թվականների պատերազմին մասնակցել է 600 հազար հայ՝ 300 հազարը Խորհրդային Հայաստանից, 200 հազարը ԽՍՀՄ մյուս հանրապետություններից, 100 հազարը՝ սփյուռքից ։
Այդ պատերազմում զոհվել է շուրջ 200 հազար հայ, որից 100 հազարը միայն Հայաստանից՝ ըստ արխիվային փաստաթղթերի։