cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Բեատրիս Լիլի
Գործունեություն
Բնականից օժտված լինելով կատակերգու դերասանի տաղանդով՝ Բեատրիսը լոնդոնյան բեմի վրա իր առաջնելույթն ունեցել է 1914 թվականին։ Դրանից տասը տարի անց հայտնվել է Նյու Յորքում, որտեղ հանդես է եկել Անդրե Շառլոյի՝ մանրապատումներով ու կատակերգերով հագեցած ռևյուների շարքում։ 1920-ական թվականներից մինչև 1940-ական թվականների կեսերը հաջողությամբ ելույթներ է ունեցել թե՛ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում և թե՛ Անգլիայում, խաղացել Նոել Քովարդի, Քոուլ Փորթերի և այլ թատերգակների կատակերգություններում ։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին, առանց իրեն խնայելու, բազմիցս ելույթներ է ունեցել ռազմի դաշտ մեկնող և մեկնած զինվորականների համար, որպեսզի ուրախ պահեր պարգևի նրանց։ 1942 թվականին ամերիկացի ճակատայինների առջև ելույթի նախապատրաստվելիս լուր է ստացել, որ իր միակ որդին՝ քսանամյա Ռոբերտը զոհվել է Ցեյլոնի (ներկայումս՝ Շրի Լանկա) մայրաքաղաք Կոլոմբոյի նավահանգստում ծավալված մարտում, բայց մերժել է ելույթը հետաձգելու առաջարկությունը՝ ասելով. «Վաղը կլացեմ» ։
Ամուսնու՝ բարոնետ, սըր Ռոբերտ Փիլ Նելի մահից 14 տարի անց՝ 1948 թվականին Բեատրիսը կապվել է իրենից շուրջ երեսուն տարով փոքր դերասան, երգիչ Ջոն Ֆիլիպ Հաքի հետ (ըստ որոշ աղբյուրների՝ վերջինս այդ կապը հաստատել ու պահպանել է շահադիտական նպատակներով)։
1967 թվականին «Միլլի» կինոնկարի գլխավոր հերոսուհու դերի կատարումից որոշ ժամանակ անց Բեատրիսի մոտ նկատվել են Ալցհայմերի հիվանդության առաջին նախանշանները, և նա հեռացել է բեմից։ Մահացել է 1989 թվականի հունվարի 20-ին՝ իննսունհինգ տարեկան հասակում։ Ընդամենը 31 ժամ անց մահացել է նաև Ջոն Ֆիլիպ Հաքը։ Թաղվել են կողք կողքի, Փիլ Ֆոլդի մերձակայքում գտնվող ընտանեկան մատուռում ։
Ըստ որոշ լուրերի՝ Բեատրիսը ռոմանտիկ կապ է ունեցել դերասանուհիներ Թալուլա Բենքհեդի, Եվա Լը Գալիենի և Գերտրուդա Լոուրենսի հետ ։
Ռադիո և հեռուստատեսություն
Բեատրիս Լիլին՝ որպես աստղ, հանդես է եկել հետևյալ ռադիոծրագրերում.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Բրիտանացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ
Շերման շրջան (Տեխաս)
Շերման շրջան (Sherman County), ԱՄՆ Տեխաս նահանգի 254 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 2.391 կմ² է, բնակչությունը՝ 3.186 մարդ (2000 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Ստրատֆորդ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1876 թ.։
Կատեգորիա:Տեխասի շրջաններ
Պոդոլսկի գյուղական խորհուրդ (Վելիկոբագաչանսկի շրջան)
Պոդոլսկի գյուղական խորհուրդ  (Подільська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Վելիկոբագաչևսկի շրջանում ։
2001 թվականի տվյալներով Պոդոլսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1052 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 54,18 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 19,42 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 2 բնակավայր։
Սան Ստեֆանոյի պայմանագիր
Սան Ստեֆանոյի պայմանագիր, Ռուսաստանի և Օսմանյան կայսրության միջև 1878 թվականի փետրվարի 19 (մարտի 3-ին) Կոստանդնուպոլսի արվարձան Սան Ստեֆանոյում կնքված նախնական հաշտության պայմանագիր, որով ավարտվեց 1877-1878 թվականների ռուս-թուրքական պատերազմը։ Մեծ նշանակություն է ունեցել բալկանյան ժողովուրդների՝ թուրքական լծից ազատագրման և Հայկական հարցի միջազգային դիվանագիտության ասպարեզում հայտնվելու գործում։ Սան Ստեֆանոյի պայմանագրի դրույթները վերանայվել են Բեռլինի կոնգրեսի արդյունքում ընդունված փաստաթղթում։
Ստորագրել են փետրվարի 19-ին (մարտի 3)-ին Սան Ստեֆանոյում (Կոստանդնուպոլիսի մոտ) Ռուսաստանի կողմից կոմս Նիկոլայ Իգնատևն ու Ալեքսանդր Նելիդովը, Թուրքիայի կողմից՝ Սավֆետ փաշան ու Սահադուլլահ բեյը։
Սան Ստեֆանոյի պայմանագիրը երաշխավորում էր Թուրքիայի ստանձնած պարտավորությունների կատարումը, այն է. «անհապաղ կենսագործել հայաբնակ մարզերի տեղական կարիքներից բխող բարելավումներ և բարեփոխումներ» ։
Պայմանագրի հիմնական կետեր
Թուրքիան պարտավորվում էր Ռուսաստանին վճարել 1410 միլիոն ռուբլի ռազմատուգանք, որի մեծ մասը (1100 միլիոն ռ.) փոխարինվում էր տարածքային զիջումներով. եվրոպական մասում՝ Տուլչայի սանջակի դիմաց Ռուսաստանը ստանում էր 1856 թվականի Փարիզի պայմանագրով իրենից անջատված Հարավային Բեսարաբիան, ասիականում՝ Արդահանը, Կարսը, Բաթումը, Բայազետը և մինչև Սողանլուղ ընկած տարածքը։
Սան Ստեֆանոյի պայմանագիրը և հայերը
Հատուկ հոդվածով (16-րդ) նախատեսվում էր վարչական բարենորոգումներ անցկացնել Արևմտյան Հայաստանում։ Պատերազմի հաջող ընթացքը Ռուսաստանի համար և Արևմտյան Հայաստանի մի մասի գրավումը ռուսական զորքերի կողմից ազատագրական հույսեր ներշնչեցին նաև հայ քաղաքական շրջաններին։ 1877 թվականի վերջին Կ. Պոլսի հայոց ազգային ժողովը մերժեց հայերին զորակոչելու սուլթան, իրադեն (հրամանագիր), որով փաստորեն հրաժարվեց զենք վերցնել ռուսական բանակի դեմ։
1878 թվականի հունվարին Կ. Պոլսի պատրիարք Ներսես Վարժապետյանը ազգային ժողովին ներկայացրեց մի տեղեկագիր, որտեղ շարադրված էր Հայաստանի ինքնավարության ծրագիրը՝ Լիբանանի օրինակով (1864-ի կանոնադրությամբ Լիբանանը կառավարում էր քրիստոնյա ընդհանուր նահանգապետը)։ Ծրագիրը, որ ամենայն հավանականությամբ թելադրված էր թուրքական կառավարության և Անգլիայի կողմից, մերժվեց։ Կ. Պոլսի և Անդրկովկասի հայ քաղաքական շրջանների (որոնք արևմտահայության ազատագրության հարցը կապում էին Ռուսաստանի հետ) ճնշման տակ Կ. Պոլսի պատրիարքն իր ներկայացուցչի՝ Ադրիանուպոլսի առաջնորդական փոխանորդ Գևորգ վարդապետ Ռուսչուգլյանի միջոցով (որին միացան Ստեփան Ասլանյանը և Հովհաննես Նուրյանը), իսկ ավելի ուշ նաև անձամբ շփման մեջ մտավ ռուսական հրամանատարության (Մեծ իշխան Նիկոլայ. Նիկոլաևիչ) և դիվանագիտական ներկայացուցիչների (Իգնատև, Նելիդով) հետ ու խնդրագիր հղեց Ալեքսանդր II կայսրին։ Նույն ժամանակ, Գրիգոր Արծրունու նախաձեռնությամբ, խընդրագիր ներկայացվեց Կովկասի փոխարքային։ Ռուսական կառավարությունը համաձայնեց հայերի վերաբերյալ հատուկ կետ մտցնել ռուս-թուրքական պայմանագրում։ Այս հոդվածը չէր կարող գոհացնել հայերին, քանի որ այնտեղ խոսք անգամ չկար նրանց ակնկալած ինքնավարության մասին։ Հոդվածի այդպիսի չափավորությունը բացատրվում էր Ռուսաստանի վրա Անգլիայի դիվանագիտական ճնշումով, որը վտանգված էր տեսնում իր շահերն Ասիայում, ինչպես նաև Հնդկաստան տանող ճանապարհներին։
Նոր պատմության շրջանում առաջին անգամ Հայաստան անվանումը և հայերը հիշատակվում էին միջազգային դաշնագրում ։ Պայմանագրի 16-րդ հոդվածում ասվում էր. «Նկատի առնելով այն, որ ռուսական զորքերի դուրսբերումը նրանց կողմից գրավված Հայաստանի` Թուրքիային վերադարձվելիք վայրերից, կարող է այնտեղ առիթ տալ բախումների և բարդությունների, որոնք երկու պետությունների բարի հարաբերությունների վրա կունենան վնասակար ազդեցություն, Բարձր Դուռը պարտավորվում է անհապաղ կենսագործել հայաբնակ մարզերի տեղական կարիքներից հարուցվող բարելավումներ և բարենորոգություններ, և զերծ պահել հայերի անվտանգությունը քրդերից և չերքեզներից» ։ Պայմանագրի 19-րդ հոդվածով Ռուսաստանին էին անցնում Կարսը, Արդահանը, Բայազետը, Բաթումը, Օլթին, Արտանուջը, Արդվինը, Ալաշկերտը, Կաղզվանը և Խումարը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայկական հարց Կատեգորիա:Ռուս-թուրքական հարաբերություններ Կատեգորիա:Ռուսական կայսրության պայմանագրեր Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության խաղաղության համաձայնագրեր Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության քաղաքականություն Կատեգորիա:Թուրքիայի պատմություն Կատեգորիա:19-րդ դարը Հայաստանում Կատեգորիա:Ռուսաստանի խաղաղության պայմանագրեր Կատեգորիա:19-րդ դարը Վրաստանում
Սերբիայի ազգային գրադարան
Սերբայի ազգային գրադարանը (Народна библиотека Србије) տեղակայված է Բելգրադում։ Գրադարանում պահպանվոմ են գրքեր, գիտական ամսագրեր, թերթեր, ամսագրեր, ձայնագրություններ, քարտեզներ, նկարներ, ձեռագրեր և այլն։ Գրադարանի ընդհանուր հավաքածուն ընդգրկում է շուրջ 6 միլիոն նմուշ։
Պատմություն
Գրադարանի հիմնադրումը կապվում է 1832 թվականի փետրվարին տեղի ունեցած պատմական իրադարձության հետ, երբ Դիմիտրիե Դավիդովիչը՝ սերբական առաջին թերթի հրատարակիչը, նամակով դիմեց կոմս Միլոշ Օբրենովիչին։ Նույն թվականի նոյեմբերին կոմսը հրաման արձակեց պարտադիր օրինակներ ուղարկել Ազգային գրադարանին ։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ գրադարանն ու նրա հավաքածուն վնասվեցին ռմբակոծությունների հետևանքով, այդ պատճառով էլ մնացած հավաքածուն Բելգրադից տեղափոխվեց Նիշ ու Կրաուգևաց։ Պատերազմի ավարտից հետո Ազգային գրադարանի մասին ակտի ու 1919 թվականի Տպագրության մասին օրենքի համաձայն՝ Գրադարանը դարձավ կենտրոնական պետական ու ստացավ ողջ Հարավսլավիայում տպագրվող գրքերից պարտադիր օրինակներ ստանալու իրավունք։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ տեղի ունեցած ռմբակոծությունները ամբողջովին ոչնչացրին գրադարանն ու նրա հավաքածուն, որ ներառում էր 500 000 գիրք, ինչպես նաև կիրիլյան 1424 ձեռագրեր, շուրջ 1500 օրինակ հնագույն քարտեզներ ու գրավյուրաներ, 4000 ամսագրերից կազմված հավաքածուներ, 1800 թեթեր՝ թուրքական փաստաթղթերի արխիվի և ցուցակների ու կատալոգների հետ։
1944 թվականին Բելգրադի ազատագրումից հետո սկսվեցին գրադարանի վերակառուցման աշխատանքները։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ազգային գրադարաններ Կատեգորիա:Սերբիայի գրադարաններ
Դինամո (գյուղ, Նեխաևսկի շրջան)
Դինամո (Динамо), գյուղ Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Նեխաևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը ըստ վերջին գրանցված տվյալների կազմում էր 1100 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1929 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Նեխաևսկի շրջանի բնակավայրեր
Սիդորենկովո (գյուղ, Վալկիի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Սիդորենկովո գյուղում բնակվում էր 804 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 25,88 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 31,07 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վալկիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1650 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մուդորա
Մուդորա  (Мудора), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Լիմվա գետի ձախ ափից 72 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 15 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը Պեչորա գետն է մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը Պեչորա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
(3894) Ուլիամկուկ
(3894) Ուլիամկուկ (Williamcooke), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1980 թվականի օգոստոսի 14-ին Պետեր Ջեկաբսոնսի և Միքաել Քենդիի կողմից Բիքլիյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,624807 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1704 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0792 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1553,26 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,23177 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 13,38° անկյուն։
Ուրան (ֆիլմ)
Սյուժե
Ֆիլմը գործողությունները ծավալվում են ֆրանսիական մի փոքրիկ քաղաքում Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտից անմիջապես հետո։ Մարտերի արձագանքը դեռ չի մարել, բայց մարդիկ պետք է վերադառնան խաղաղ կյանքի։ Տներից մի քանիսը վնասվել են ռմբակոծությունից, և մի քանի ընտանիքներ ապրում են Արշամբյոյի տանը։ Բարեսիրտ Արշամբյոն ինքը ընտանիքի հետ միասին լուռ վերապրել է պատերազմը՝ այսպես ասած՝ ոչնչով «աչքի չընկնելով»։ Այժմ նա բնակվում է տեղացի կոմունիստ Ռենե Գենյոյի, ուսուցիչ և սիրողական փիլիսոփա Վոտրենի և կոլաբորացիոնիստ Լեոպոլդի հետ, որը փոքր սրճարանի սեփականատեր է։ Հիմնական հակամարտությունը զարգանում է այն փաստի շուրջ, որ տեղացի կոմունիստներն առաջարկում են երեխաների համար ցերեկները դպրոց կազմակերպել գինետանը։ Ավելի աջամետ հայացքներ ունեցող բնակիչները դեմ են նման որոշմանը։
Երեք ընտանիք արդեն իսկ նեղվածք է Արշամբյոյի տան մեջ։ Մի գիշեր նրա մոտ հայտնվում է նացիստական դավաճան Մաքսիմ Լուենը և խնդրում իրեն գաղտնի ապաստան տալ որպես հին ընկեր։ Եվս մեկ հարևանի հայտնվելն անհնար է թաքցնել տան մյուս բնակիչներից…
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1990 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասին Կատեգորիա:Ֆրանսիական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Սմիթ շրջան (Տեխաս)
Սմիթ շրջան (Smith County), ԱՄՆ Տեխաս նահանգի 254 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 2.404 կմ² է, բնակչությունը՝ 174.706 մարդ (2000 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Թայլեր բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1846 թ.։
Կատեգորիա:Տեխասի շրջաններ
Հինտերցարտեն
Հինտերցարտեն (Hinterzarten), կոմունա Գերմանիայի Բադեն-Վյուրթեմբերգ երկրամասում։ Ենթարկվում է Ֆրաիբուրգ շրջանին։ Մտնում է Բրայսգաու Վերին Շվարցվալդի շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 2627 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի) ։ Տարածքը կազմում է 33,37 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 08 3 15 052։
Կոմունայում գործում է դահուկներով ցատկելու համալիրը, դահուկային ցատկի աշխարհի գավաթի փուլերի անցկացման վայրը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Խաչանիս
Խաչանիս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Կովել
Կովել (Ковель), քաղաք Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Կովելի քաղաքային խորհուրդում, մարզային նշանակության քաղաք, շրջկենտրոն։
2012 թվականի տվյալներով Կովել քաղաքում բնակվում էր 69 024 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 47,3 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Կովելի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքներ Կատեգորիա:1518 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Վեկշնյայ
Վեկշնյայ (Viekšniai), քաղաք Լիտվայի Թելշյայ գավառի Մաժեյք շրջանում։ Վեկշնսկ ստարոստվայի վարչական կենտրոնը։ Բնակչությունը՝ 2 183 մարդ (2010 թվական)։
Պատմություն
Առաջին անգամ հիշատակվել է 1253 թվականին։ Քաղաքի իրավունքներ ստացել է 1725 թվականին։ 1634 թվականին Վեկշնյայում կառուցվել է փայտե կոստյոլ։ 1656 թվականին Վեկշնյայն ամբողջովին ավերվել է շվեդների կողմից ։ 1795 թվականին՝ Լեհաստանի երրորդ բաժանման ժամանակ, մտել է Ռուսական կայսրության կազմի մեջ։ Մինչև 1842 թվականը եղել է Վիլեն նահանգի Շավել գավառի կազմում ։ 1843 թվականին քաղաքը փոխանցվել է նորաստեղծ Կովենի նահանգին։ 1853 թվականին կառուցվել է աղյուսե կոստյոլ ։ Վեկշնյայը զգալիորեն աճել է 1871-1873 թվականներին՝ Լիբավո-Ռոմեն (Լիբավա (այժմ՝ Լիեպայա), Ռոմնի) երկաթուղային կայարանի շինարարության ժամանակ։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ օկուպացվել է գերմանական բանակի կողմից։ Մինչև 1917 թվականը կրել է Վեկշնի անվանումը ։
1918-1940 թվականներին գտնվել է Լիտվա յի կազմում։ 1940-1991 թվականներին եղել է Լիտվական ԽՍՀ–ի կազմում։ 1958 թվականից քաղաքատիպ ավան է եղել Լիտվական ԽՍՀ Ակմյանի շրջանում ։
1991 թվականից Լիտվայի կազմում է։ 1995 թվականին կրկին ստացել է քաղաքի իրավունքներ։ Համանուն ստարոստվայի վարչական կենտրոնն է։ 1998 թվականին ստացել է զինանշան և դրոշ։
Տնտեսություն
Խորհրդային ժամանակաշրջանում եղել է սալիկիի և կերամիկական իրերի արտադրություն ։
Հայտնի բնակիչներ
Միկոլաս Բիրժիշկա՝ Լիտվայի գրականության և մշակույթի պատմաբան, հասարակական և քաղաքական գործիչ։
Քաղաքի զինանշան
1998 թվականի օգոստոսի 4-ին Վեկշնյայը ստացել է զինանշան, որը եղել է 1792 թվականի զինանշանի կրկնությունը։ Ստացել է նաև դրոշ, որը հիմնված է եղել այդ զինանշանի վրա (հեղինակ՝ Ռոլանդաս Ռիմկունաս) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լիտվայի քաղաքներ Կատեգորիա:Բնակավայրեր այբբենական կարգով
Ծաղկաքաղ ժողովածու (701, Առաքել Նախիջևանցի)
Ծաղկաքաղ ժողովածու (701), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 701 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1730 թվականին՝ Առաքել Նախիջևանցի գրիչի կողմից, Կոստանդնուպոլսում։ Ստացողը եղել է Մկրտումը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 15x10 սմ չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 314 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Հիշատակարաններ՝ 1բ, 12բ, 128բ, 342բ, ստացողի՝ 137տ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Դելավեր Բլու քոթս
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԲԱԱ զարգացման լիգայի ակումբներ
Սրտային վիրաբուժություն
Սրտային վիրաբուժություն կամ սիրտ-անոթային վիրաբուժություն, սրտային վիրաբույժների կողմից կատարվող վիրահատություն սրտի կամ խոշոր անոթների վրա։ Այն հաճախ կիրառվում է սրտի իշեմիկ հիվանդության բարդությունների բուժման (օրինակ կորոնար անոթների շունտավորումը), սրտի բնածին արատների շտկման կամ տարբեր պատճառներից առաջացած սրտի փականային հիվանդությունների բուժման ժամանակ՝ ներառյալ էնդոկարդիտը, սրտի ռևմատիկ հիվանդությունը և աթերոսկլերոզը։ Այն իր մեջ ներառում է նաև սրտի փոխպատվաստումը։
19-րդ դար
Ամենավաղ վիրահատությունները պերիկարդի (պարկ, որը շրջապատում է սիրտը) վրա կատարվել են 19-րդ դարում Ֆրանցիսկո Ռոմերոյի (1801), Դոմինիք Ժան Լարրիի (1810), Հենրի Դալթոնի (1891) և Դանիել Հեյլ Ուիլյամսի (1893) կողմից։ Առաջին վիրահատությունը հենց սրտի վրա կատարվել է 1895 թվականին սեպտեմբերի 4-ին Ակսել Կապպելենի կողմից Քրիստիանիայի Ռիկշալանեթ քաղաքում՝ այժմյան Օսլոյում։ Կապպելեն կապեց արյունահոսող կորոնար զարկերակը 24-ամյա մի տղամարդու, ում դանակահարել էին ձախ անութային շրջանում և նրա մոտ զարգացել էր ծանր շոկ։ Վիրահատական մուտքը եղել է ձախ թորակոտոմիայով։ Վիրահատությունից հետո հիվանդն արթնացել էր, և առաջին 24 ժամվա ընթացքում թվում էր ամեն ինչ լավ է, բայց նրա մոտ զարգանում է տենդ և մահանում է վիրահատությունից 3 օր անց մեդիաստինիտից ։
20-րդ դար
Խոշոր անոթների վրա կատարվող վիրահատությունները (օրինակ աորտայի կոարկտացիայի շտկումը, Բլալոկ-Թոմաս-Թաուսիգի շունտի ստեղծումը, բաց զարկերակային ծորանի փակումը) եղել են ավելի տարածված այս դարում։ Սակայն սրտի փականների վրա կատարվող վիրահատությունները անհայտ էին մինչև 1925 թվականը, երբ Հենրի Սաուտտարը հաջողությամբ վիրահատել է միտրալ ստենոզով երիտասարդ կնոջ։ Նա կատարել է կտրվածք ձախ նախասրտի ականջիկով, և անցկացնելով մատը այդ կրտրվածքով՝ շոշափել և հետազոտել է վնասված միտրալ փականը։ Հիվանդը վիրահատությունից հետո ապրել է մի քանի տարի, սակայն Սաուտտարի կոլեգաները միջամտությունը համարեցին չարդարացված և նա չկարողացավ շարունակել ։
1944 թվականին նոյեմբերի 29-ին Ալֆրեդ Բլալոկը, Հելեն Թաուսիգը և Վիվիեն Թոմասը կատարել են առաջին բարեհաջող պալիատիվ սրտի վիրահատությունը Ջոն Հոպկինսի հիվանդանոցում ֆալլոյի տետրադայով 1 տարեկան աղջկա մոտ ։
Սրտային վիրաբուժությունը զգալիորեն փոխվել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո։ 1947 թվականին Թոմաս Սելլորսը Լոնդոնի Միդլսեքս հիվանդանոցում վիրահատել է Ֆալլոյի տետրադայով հիվանդին թոքային ստենոզով և բարեհաջող անջատել է ստենոզված թոքային փականները։ 1948 թվականին Ռասել Բրոքը, հավանաբար անտեղյակ լինելով Սելլորսի աշխատանքից, օգտագործել է հատուկ մշակված դիլատոր թոքային ստենոզի 3 դեպքերում։ Նույն տարում ավելի ուշ նա մշակել է ստենոզված ձագարի ռեզեկցման համար գործիք. ստենոզված ձագարը հաճախ է հանդիպում Ֆալլոյի տետրադայի ժամանակ։ Հազարավոր նման «կույր» վիրահատություններ իրականացվել են մինչև արյան արհեստական շրջանառության կիրառումը, որը հնարավորություն է ընձեռել կատարել ուղղակի վիրաբուժական միջամտություններ փականների վրա ։
Հիպոթերմիայի օգտագործմամբ սրտի բնածին արատի առաջին բարեհաջող կատարված ներսրտային շտկումը կատարվել է 1952 թվականի սեպտեմբերի 2-ին Մինեսոթի համալսարանում անվանի վիրաբույժ բժիշկ Ջոն Լեվիսի ղեկավարությամբ ։ 1953 թվականին Ալեքսանդր Վիշնյովսկին կատարել է տեղային անզգայացման ներքո սրտի առաջին վիրահատությունը։ 1956 թվականին Կանադայում բժիշկ Ջոն Կարթեր Կալլագանը իրականացրել է առաջին փաստացի հաստատված սրտի վրա բաց վիրահատությունը։
Սրտի բաց վիրահատություն
Սրտի բաց վիրահատության ժամանակ վիրաբույժը կատարում է կրծաքավանդակի վրա մեծ կտրվածք, բացում է կրծքավանդակը և կատարում վիրահատություն սրտի վրա։ «Բաց»-ը վերաբերում է կրծքավանդկաին, ոչ թե սրտին։ Կախված վիրահատության տեսակից վիրաբույժը կարող է բացել նաև սիրտը ։
Տորոնտոյի համալսարանից բժիշկ Ուիլֆրեդ Բիգելոուն պարզեց, որ այն պրոցեդուրաները, որոնք ներառում են հիվանդի սրտի բացումը, կարող են իրականացվել ավելի լավ անարյուն և անշարժ վիճակում։ Հետևաբար նման վիրահատության ընթացքում սիրտը ժամանակավորապես կանգնեցնում են և միացնում արյան արհեստական շրջանառության ապարատը։ Քանի որ ապարատը չի կարող աշխատել նույն ձև, ինչպես սիրտը, դրա համար վիրաբույժները, աշխատում են նվազագույնին հասցնել արյան արհեստական շրջանառության օգտագործման ժամանակը ։
Արյան արհեստական շրջանառության ապարատը մշակվել է այն բանից հետո, երբ վիրաբույժները նկատեցին հիպոթերմիայի սահմանափակումները սրտային վիրաբուժության մեջ։ Ներսրտային բարդ միջամտությունները պահանջում են որոշակի ժամանակ, որի ընթացքում սակայն հիվանդի օրգանիզմը կարիք ունի արյունամատակարարման (հատակապես ուղեղը), ինչպես նաև սրտի և թոքերի ֆունկցիաների։1953 թվականին Ֆիալդելֆիայի Ջեֆերսոն բժշկական դպրոցի բժիկ Ջոն Հեյշեմ Գիբբոնը հայտնեց առաջին անգամ օքսիգենատորի միջոցով էքստրակորպորալ արյան շրջանառության օգտագործման մասին, բայց հետո նա հրաժարվեց այդ մեթոդից հաջորդող ձախողումների պատճառով։ 1954թ-ին բժիշկ Լիլհեյը իրականացրեց մի շարք հաջողված վիրահատություններ վերահսկվող խաչաձև շրջանառության տեխնիկայով, որի ժամանակ հիվանդի մայրը կամ հայրը մասնակցում էին վիրահատությանը հանդես գալով  որպես  «արյան արհեստական շրջանառության ապարատ»։ Բժիշկ Ջոն Քիրքկլինը Մայոյի կլինիկայում առաջինն էր, ով օգտագործեց պոմպ-օքսիգենատոր Գիբբոնի տիպով։
1960 թվականի փետրվարի 25-ին Նազիհ Զուհդին Օկլահոմա քաղաքի Մերսիի հիվանդանոցում 1-ին անգամ իրականացրեց սրտի վրա բաց վիրահատություն ամբողջական հեմոդիլյուցիայով, հիվանդը 7 տարեկան Թերի Ջին Նիքսն էր։ Վիրահատություն անցավ բարեհաջող, սակայն Նիքսը մահացավ 3 տարի անց ։ 1961թ-ին Զուհդին, Քերին և Գրիրը կատարեցին սրտի բաց վիրահատություն 3,5 տարեկան երեխայի մոտ՝ օգտագործելով ամբողջական հեմոդիլյուցիա ապահովող սարքը։
Սրտի փոխպատվաստում
1945 թվականին, սովետական պաթոլոգ-անատոմ Նիկոլայ Սինիցին հաջողությամբ կատարեց սրտի փոխպատվաստում կենդանիների մոտ՝ գորտի և շան։
Կորոնար շունտավորում
Պսակաձև զարկերակների շունտավորումը, նաև անվանվում է ռեվասկուլյարիզացիա (վերանոթավորում) վիրաբուժական միջամտություն է, որը հնարավորություն է տալիս ստեղծելու այլընտրանքային արյունամատակարման ուղի դեպի սիրտ։ Սա կարող է կատարվել տարբեր եղանակներով, և օգտագործվող զարկերակներն էլ կարող են վերցվել մարմնի տարբեր հատվածներից ։ Զարկերակները սովորաբար վերցվում են կրծքավանդակից, բազուկից կամ դաստակից, այնուհետև միացվում է կորոնար զարկերակի մի հատվածին՝ նվազեցնելով ճնշումը և սահամանփակելով մակարդման գործոնները սրտի այդ հատվածում ։
Այս վիրահատությունը հիմնականում կատարվում է սրտի իշեմիկ հիվանդության ժամանակ, երբ պսակաձև զարկերակներում ախտահարվում է աթերոսկլերոտիկ վահանիկով, այսինքն խցանվում է սիրտը թթվածնով սնող հիմնական ուղին։ Սա կարող է պատճառ դառնալ անոթի խցանման կամ պատռման, որն էլ կհանգեցնի սրտի կաթվածի ։
Մինիմալ ինվազիվ վիրաբուժություն
Մինիմալ ինվազիվ վիրաբուժությունհը հանդես է գալիս սրտի բաց վիրահատության այլընտանք։ Եթե բաց վիրահատության ժամանակ կատարվում է 5-8 դյույմանոց կտրվածք կրծքավանդակի պատին, ապա ինվազիվի դեպքում վիրաբույժը կարող է կատարել էնդոսկոպիկ միջամտություն փոքր կտրվածքների միջոցով, որոնց մեջ անցկացնում են տեսախցիկը և մասնագիտացված գործիքները ։
Ռոբոտների օգնությամբ կատարվող սրտի վիրահատությունների ժամանակ, ռոբոտը, որը կատարւմ է տարբեր միջամտություններ վերահսկվում է սրտային վիրաբույժի կողմից։ Սրա հիմնական առավելությունը կտրվածքի չափն է․ 3 փոքր անցք մեծ կտրվածքի փոխարեն ։ Ռոբոտաշինության օգտագործումը սրտային վիրաբուժության մեջ շարունակում է ուսումնասիրվել, բայց վաղ կատարված հետազոտությունները ցույց են տվել, որ այն անվտանգ ալտերնատիվ է հանդիսանում ավանդական մեթոդներին ։
Հետվիրահատական միջամտություններ
Սրտի վրա կատարված բաց վիրահատությունից հետո ապաքինումը սկսվում է ինտենսիվ թերապիայի բաժանմունքում, որտեղ հիվանդը մնում է մոտավորապես 48 ժամ, այնտեղ անընդհատ վերահսկվում է նրա սրտի կծկումների հաճախականությունը, արյան ճնշումը և թթվածնի մակարդակը։ Կրծքավանդակում տեղադրվում են խողովակներ, սրտի և թոքերի շուրջ գտնվող արյան դրենաժի համար։ Հիվանդանոցից դուրս գրվելուց հետո արյան հոսքր կարգավորման համար կարելի է խորհուրդ տալ կոմպրեսիոն գուլպաներ ։
Ռիսկեր
Սրտային վիրաբուժության և արյան արհեստական շրջանառության մեթոդների զարգացման շնորհիվ նշանակալի չափով իջել է նշված միջտամտություններից մահացությունը։ Օրինակ, ներկայումս սրտի բնածին արատների շտկման մահացությունը կազմում է մոտավորապես 4-6% ։
Սրտի վիրահատությունների ժամանակ հիմնական խնդիրը նյարդաբանական վնասումն է։ Ինսուլտ հանդիպում է սրտի վիրահատություն տարած բոլոր մարդկանց 2-3%-ի մոտ, այս տոկոսը ավելի բարձր է այն մարդկանց մոտ, ովքեր ունեն ինսուլտի այլ ռիսկի գործոններ ։ Արյան արհեստական շրջանառության բարդություններից է հետպերֆուզիոն համախտանիշը։ Ի սկզբանե կարծում էին, որ հետպերֆուզիոն համախտանիշի նեյրոկոգնիտիվ (նեյրոճանաչողական) ախտանիշները մշտական են, բայց հետագայում պարզվեց, որ դրանք ժամանակավոր են ՝ առանց մշտական խանգարումների ։
Բարդությունների մեկ այլ կարևոր աղբյուր են հանդիսանում, սրտի բաց վիրահատությունից հետո առաջացող նեյրոհոգեբանական և հոգեախտաբանական փոփոխությունները։ Օրինակներից մեկը Սկումինի համախտանիշն է՝ նկարագրված Վիկտոր Սկումինի կողմից 1978 թ-ին։ Այն իրենից ներկայացնում է «արհեստական փականի հոգեախտաբանական համախտանիշ», կապված սրտի փականի մեխանիկական իմպլանտների հետ և արտահայտվում է իռացիոնալ վախով, անհանգստությամբ, ընկճվածությամբ, քնի խանգարմամբ և թուլությամբ ։
Ռիսկերի նվազեցում
2012 թվականի Կոխրանյան համակարգային վերլուծության արդյունքում ապացուցվել է, որ նախավիրահատական ֆիզիկալ թերապիան իջեցնում է հետվիրահատական բարդությունների առաջացման ռիսկը, ինչպիսիք են թոքաբորբը և ատելեկտազը, սրտի պլանային վիրահատություն տարած հիվանդների մոտ ։ Բացի այդ հետազոտողները պարզել են, որ նախավիրահատական ֆիզիկալ թերապիան կրճատում է հիվանդանոցում մնալու տևողությունը, միջին հաշվով ավելի քան 3 օրով ։
2013 թվականի Կոխրանյան վերլուծությունը ցույց գտվեց, որ և′ ֆարմակալոգիական(դեղաբանական) և′ ոչ ֆարմակալոգիական կանխարգելիչ միջոցառումները նվազեցնում են հետվիրահատական նախասրտերի ֆիբրիլյացիայի առաջացման ռիսկը և կրճատում հիվանդանոցում մնալու ժամկետները։ Մահացության վերաբերյալ ապացույցներ չեն գտնվել ։
Կա ապացույց, որ վիրահատությունից առնվազն 4 շաբաթ առաջ ծխելը թողնելը կարող է նվազեցնել հետվիրահատական բարդությունների առաջացման ռիսկը ։
Վաշինգտոն Սքվեր կամար
Վաշինգտոն Սքվեր կամար, մարմարե հաղթակամար։ Կառուցվել է 1892 թվականին Նյու Յորքի Ստորին Մանհեթենի հարևանությամբ գտնվող Գրինվիչ Վիլիջի Վաշինգտոն Սքվեր պարկում։ Այն նշանավորում է 1789 թվականին Ջորջ Վաշինգտոնի, որպես Միացյալ Նահանգների նախագահի, երդմնակալության արարողության հարյուր ամյակը և ձևավորում է Հինգերորդ պողոտայի հոյակապ հարավային սահմանը։
Նկարագրություն
"Թույլ տվեք մեզ մշակել արժեգին, ըստ որի իմաստնությունն ու ազնվությունն են կարող հատուցում ստանալ Let us raise a standard to which the wise and the honest can repair. Ելքը Աստծո ձեռքերում է։"
- Վաշինգտոն
Արևելյան պատնեշի հյուսիսային հատվածը կրում է Հերմոն Ատկինս Մակնիլի Ջորջ Վաշինգտոնի քանդակը որպես գլխավոր հրամանատար, Ֆեյմի և Վալորի (1914-16 թվականներ) ուղեկցությամբ, որտեղ նախագահի ձախ թևում Ֆաման է, իսկ աջում` Վալորը։ Արևմտյան պատը Ա. Սթիրլինգ Կոլդերի (Ալեքսանդր Կոլդերի հայրը) Ջորջ Վաշինգտոնի քանդակն է որպես նախագահ, Իմաստության և արդարության ուղեկցությամբ (1917–18 թվականներ) աջ թևում Արդարությունը, ձախում` Իմաստությունը ։ Վերջին քանդակի մեջ ձեռքը պահում է լատիներեն դարձվածքով գիրք Exitus Acta Probat («վերջը ներում է արարքը»)։ Այս քանդակները սովորաբար վերաբերում են Վաշինգտոնին պատերազմի ժամանակ և Վաշինգտոնին խաղաղության ժամանակ առանձին վերցրած։ Այս քանդակները և արվեստի մյուս հատվածների մեծ մասը կատարվել են Պիկիրիլի եղբայրների կողմից ։
Պատմություն
1889 թվականին Հինգերորդ պողոտայի վերին մասում, Վաշինգտոն Սքվեր պարկի հենց հյուսիսում տեղական գործարար և բարերար Ուիլյամ Ռեյլանդեր Ստյուարտի (1852-1929) կողմից կառուցվել է փայտե հուշարձան։ Ստյուարտն ապրում էր Վաշինգտոնի հրապարակի հյուսիս, 17 հասցեում, և նա իր ընկերներից հավաքեց 2,765 դոլար, ֆինանսավորելու աշխատանքը։ Ժամանակավոր կամարն այնքան հայտնի էր, որ երեք տարի անց կանգնեցվեց քարե կամար, որը կառուցվել է ճարտարապետ Սթենֆորդ Ուայթի կողմից ։
Արևելյան պատնեշի համար փորման ժամանակ հիմքից 10 ոտնաչափ (3.0 մ) հայտնաբերվել են մարդկային մնացորդներ, դագաղը և 1803 թվականին թվագրված գերեզմանաքարերը ։ Կամարը բացվել է 1895 թվականին։ 1918 թվականին հյուսիսային կողմին ավելացվել է Վաշինգտոնի երկու արձան։
Նախկինում Վաշինգտոն Սքվերի կամարը լայնատարած ծածկվում էր փոշեցրիվ-նկարչության գրաֆիտիով։ Այն մաքրվել և վերականգնվել է 1980-ականներին։
Կամարը հաճախ օգտագործվում է որպես Նյու Յորքի համալսարանի ոչ պաշտոնական խորհրդանիշ, քանի որ շրջապատող շենքերը պատկանում են հաստատությանը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1892 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Մանհեթենի մշակույթ Կատեգորիա:Լատիներեն գրություններ Կատեգորիա:Հաղթական կամարներ Կատեգորիա:Նյու Յորքի շենքեր և կառույցներ
Աստերոիդների ցանկ (159801-159900)
Աստերոիդների ցանկ (159701-159800) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (159901-160000)
|}
Յաստրեբկի (գյուղ, Օդինցովսկի շրջան)
Յաստրեբկի (Ястребки), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Օդինցովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2006 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 47 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Օդինցովսկի շրջանի բնակավայրեր
Մավրի Թալասսա
Մավրի Թալասսա (Μαυρή Θάλασσα, ամբողջական անվանումը՝ Մերձսևծովյան երկրների հունական մշակույթի հետազոտությունների և զարգացման կենտրոն, Κέντρο Μελέτης και Ανάπτυξης του Ελληνικού Πολιτισμού της Μαύρης Θάλασσας), հունական կազմակերպություն, որը ստեղծվել է 1996 թվականի հունվարին Սալոնիկում։ Նպատակն է համակարգել Մերձսևծովյան երկրներում հելլենիզմի ուսումնասիրության և զարգացման ծրագրերը, մասնավորապես՝ Մերձազովյան հույների մշակույթը, ինչպես նաև կրթական և հյուրընկալության ծրագրերը։
Պատմություն
«Մավրի Թալասսա» կենտրոնի գործունեությունը (հունարենից բառացիորեն թարգմանվում է որպես Սև ծով) հիմնված էր Սալոնիկի նոմոսի և մի քանի նախարարության՝ արտաքին գործերի, ներքին գործերի, կրթության, մշակույթի և Մակեդոնիայի ու Թրակիայի նախարարության միջև համաձայնության վրա։ Կենտրոնի առաջին ղեկավարը « ՊԱՍՈԿ » կուսակցության Կենտրոնական կոմիտեի անդամ Խրիսա Արապողլուն էր։
Հետագայում կենտրոնը ղեկավարել է Մարիա Տուրտան, որը կարողացել է ստանալ այն ժամանակվա մշակույթի նախարար Էվանգելոս Վենիզելոսի աջակցությունը ։
« Նոր ժողովրդավարություն » կուսակցության իշխանության գալուց հետո Սալոնիկի նոմոսի ղեկավար է դարձել Պանայոտիս Փսոմիադիսը։ Նա աջակցում էր «ՊԱՍՈԿ» կուսակցության նախագծին և համակողմանիորեն նպաստում Կենտրոնի գործունեությանը։ Այդ ժամանակ նրա ղեկավար է նշանակվել Կոստաս Ադամիդիսը։ Այս տարիների ընթացքում Կենտրոնի ծրագրերի իրականացմամբ և վերահսկմամբ զբաղվում էին Թրասոս Էվտիխիդիսը, Յաննիս Զելիլովը, Սոկրատիս Անգելիդիսը և Յաննիս Կարիպիդիսը։
Փակման եզրին
1996 թվականին պայմանագիր է կնքվել 10 տարով։ 2008 թվականին պայմանագիրը վերակնքվել է 8 տարի ժամկետով՝ մինչև 2016 թվականը ։ Սակայն 2009 թվականին պարզվել է, որ նոր պայմանագիրը չի անցել բոլոր վերահսկողական ատյանները։
2010 թվականին Կենտրոն է այցելել փոխարտգործնախարար Թեոդորա Ձակրին և վստահեցրել աշխատակիցներին, որ Կենտրոնը կպահպանվի։ Սակայն նոր պայմանագիր այդպես էլ չի կնքվել, իսկ գործունեության ֆինանսավորումը դադարեցվել է դեռևս 2009 թվականին։ Կենտրոնին աջակցել է Սալոնիկի նոմոսը՝ Պանայոտիս Փսոմիադիսի գլխավորությամբ ։ Սակայն 2011 թվականի հունվարի 1-ից ուժի մեջ է մտել Հունաստանի նոր վարչական բաժանումը՝ « Կալլիկրատիս » ծրագրին համապատասխան, ըստ որի՝ Հունաստանում նոմոսները չեղարկվել են։
2011 թվականի փետրվարի 16-ին Կենտրոնի փակման լուրը դժգոհության ալիք է բարձրացրել հունական սփյուռքում   ։ Մերձսևծովյան երկրների հունական դաշնություններն ու հասարակությունները բազմաթիվ նամակներ են հղել արտաքին գործերի նախարար Յորգոս Պապակոնստանտինուին, արտասահմանում հույների հարցերով տեղակալ Դիմիտրիս Դոլլիսին և Հունաստանի վարչապետ Գեորգիոս Պապանդրեու Կրտսերին՝ ի նշան Կենտրոնի փակման դեմ բողոքի  ։
Գործունեություն
Կենտրոնի գործունեության տարիների ընթացքում հնարավոր է եղել իրականացնել տարբեր նախագծեր.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հունաստանի կազմակերպություններ
Ռադիվոնովսկի գյուղական խորհուրդ (Վելիկոբագաչանսկի շրջան)
Ռադիվոնովսկի գյուղական խորհուրդ  (Радивонівська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Վելիկոբագաչևսկի շրջանում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր Կատեգորիա:1922 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կոլիմա (գետ)
Կոլիմա (Халыма), գետ Ռուսաստանում (Մագադանի մարզ, Յակուտիա)։ Կազմավորվում է Խալխանի լեռնաշղթայից սկիզբ առնող Կուլու և Այան Յուրյախ գետերի միախառնումից, թափվում Արևելասիբիրական ծովը՝ առաջացնելով դելտա։
Անվանում
Ենթադրում են, որ անվանումն առաջացել է յակուտերեն Խոլումա ― «հողմածածկ կոնաձև հյուղակ» բառից․ հնում այդպիսի բնակարանները տարածված էին Հյուսիսի ձկնորսների մոտ ։
Աշխարհագրություն
Կոլիմա գետը թափվում է Կոլիմայի ծոց, Արևելասիբիրական ծով։ Գետը պատկանում է Արևելասիբիրական ծովի ավազանին։ Գետի ափին են գտնվում ձախից՝ Տասկան, Սեյմչան, Պոպովկա, Յասաչնայա, Զիրյանկա, Օժոգինա, Սեդեդեմա, աջից՝ Բախապչա, Բույունդա, Բալիգիչան, Սուգոյ, Կորկոդոն, Կամենկա, Բերյոզովկա, Օմոլոն, Անյույ։
Հիդրոգրաֆիա
Կոլիմա գետի երկարությունը կազմում է 2129 կմ, ավազանի մակերեսը՝ 643000 կմ2 է։ Գետի ջրի ծախսը միջինում կազմում է 3800 մ3։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Մուլուկ
Մուլուկ  (Мулук), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Էլ գետի ձախ ափից 20 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 42 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը Պեչորա գետն է մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը Պեչորա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Էլ Կլասիկո
Էլ Կլասիկո (El Clásico, El Clàssic), կամ Իսպանիայի Դերբի (El derbi Español, El derbi espanyol) կամ Սուպերկլասիկո (El Superclasico, El Superclàssic), ֆուտբոլային հանդիպումներ մադրիդյան «Ռեալ Մադրիդ» և կատալոնյան «Բարսելոնա» ակումբների միջև։ Մրցակցությունը տեղի է ունենում նաև Մադրիդի և Բարսելոնայի՝ Իսպանիայի երկու մեծագույն քաղաքների միջև։ էլ Կլասիկոն հանդիսանում է աշխարհի ամենավառ և սկզբունքային ֆուտբոլի հանդիպումներից մեկը։ Ամեն անգամ Էլ Կլասիկոն մեծ իրադարձություն է ֆուտբոլային աշխարհում։
Մրցակցության առաջացումը
Դեռևս այն ժամանակներից, երբ Իսպանիայում ծագեց ֆուտբոլը, այս 2 թիմերը համարվում էին մայրաքաղաքային թիմեր։ «Ռեալը» ներկայացնում էր Մադրիդը, իսկ «Բարսելոնան»` Կատալոնիա պրովինցիան։ Այս դիմակայությունըոչ միայն սովորական խաղ է, այլ նաև արվեստ։
Սկայան այն բոլոր հանգամանքները, որոնք ձևավորեցին Իսպանիայի մշակույթը` հանրապետականությունը, ֆեդերալիզմը,  անարխիզմը, Սինդիկալիզմը և կոմունիզմը  ծագել և տարածվել են Կատալոնիայից։ Բացի այդ, ամբողջ նորաձևությունը, անկախ դա հագուստի է թե մշակույթի, ծագել են Կատալոնիայում մի քանի տարի շուտ, քան դրանք տարածվել են Մադրիդում։ Կատալոնիայի մարզում նաև գործում էր ֆուտբոլային ակումբ, որը 3 տարի ավելի շուտ էր հիմնադրվել, քան «արքայական» ակումբը։ Թիմի հիմնադիր Ժոան Գամպերը թիմը անվանակոչել է ի պատիվ քաղաքի (FC Barcelona):
Ժամանակի ընթացքում «Բարսելոնան» դարձավ ավելին քան ակումբ (mes que un club — սա թիմի ներկայիս կարգախոսն է) քաղաքականության հետ իր կապի շնորհիվ։ չնայած սրան, շատ կատալոնացիներ և սովորական իսպանացիներ հենց «Ռեալին» էին համարում երկրի գլխավոր թիմ։ Նրանք նույնիսկ հաշվի չառան այն, որ Իսպանիայի քաղաքական պատերազմի ժամանակ ակիումբի շատ անդամներ, այնպիսիք, ինչպես Խոսեպ Սինյոլը և Ռաֆաել Սանչես Գուերան տուժեցին ազգայնականների ձեռքում։
Պատմության մեջ եղել են դեպքեր, երբ «Բարսելոնայից» «Ռեալ» են տեղափոխվել ֆուտբոլիստներ։ 1988 թ.-ին Դա արեց Բերնդ Շուստերը, իսկ 1996-ին` Միխայիլ Լաուդրուպը։ Այն բանից հետո, երբ պորտուգալացի Լուիշ Ֆիգուն 2000 թ.-ին որոշեց տեղափոխվել մայրաքաղաք, դառնալով այդ պահին աշխարհի ամենաթանկ ֆուտբոլիստը, ավելի սրվեց պայքարը այս թիմերի միջև և հասավ իր գագաթնակետին։
Ընդհանուր վիճակագրություն
Սեփական դաշտ Մրցակցի դաշտ
Էլ Կլասիկոյի Հայերեն Երաժշտություն
Կատեգորիա:Էլ Կլասիկո Կատեգորիա:Բարսելոնա ՖԱ Կատեգորիա:Ռեալ Մադրիդ
Բաբկեն Ա Ոթմսեցի
Բաբկեն Ա Ոթմսեցի (ծ. թ. անհայտ, գ. Ոթմուս, Վանանդ գավառ – 516), Ամենայն հայոց կաթողիկոս 490 թվականից։ Աշակերտել, ապա հաջորդել է Հովհաննես Ա Մանդակունուն։ Նրա օրոք Հայ եկեղեցին սկսում է ձևավորել իր դավանաբանական դիրքորոշումը 451 թ. Քաղկեդոնի ժողովի նկատմամբ։ Պայքարել է նեստորականության տարածման դեմ։ Բաբկեն Ա Ոթմսեցուց պահպանվել են միևնույն վերնագրով երկու դավանաբանական թղթեր («Թուղթ Հայոց ի Պարսս, առ ուղղափառս»)։ Առաջինը գրվել է Դվինի 506 թվականի ժողովի ժամանակ։ Թղթի գրման անմիջական առիթն էր այն, որ Պարսկաստանի քրիստոնյա ուղղափառ ասորիները, որոնք հալածանքների էին ենթարկվում նեստորականներից, պաշտպանություն էին հայցել Հայ եկեղեցուց, միաժամանակ խնդրել, որ կաթողիկոսը գրավոր ներկայացնի, թե որն է ճշմարիտ հավատը, քանի որ նեստորականները պարծենում էին, թե իբր հայերը ևս իրենց հավատքն ունեն։ Բաբկեն Ա Ոթմսեցին, ի պատասխան այդ խնդրանքի, Հայ եկեղեցու և ժողովի անունից գրված թղթում նշում է, որ Հայ եկեղեցին չի ընդունում նեստորականությունը և չի հաղորդակցվում նեստորականների հետ։
508/509 թվականին գրված երկրորդ թղթում նշվում է, որ Պարսկաստանի ուղղափառ քրիստոնյաները, Սիմեոն Բեթ-Արշամացու գլխավորությամբ, երկրորդ անգամ են եկել Հայաստան և Հայոց կաթողիկոսին տեղեկացրել, որ նեստորականները չեն հավատացել առաջին թղթին և չեն ընդունել ուղղափառ ասորիների ու հայերի դավանությունը ճշմարիտ հավատքի մասին։ Բաբկեն Ա Ոթմսեցին Տարոնի Մերշապուհ եպիսկոպոսի, Վարդ Մարզպանի և այլ եպիսկոպոսների ու նախարարների անունից կրկին հավաստել է, որ Հայ եկեղեցին 431 թվականի Եփեսոսի Գ տիեզերական ժողովից հետո չի ընդունում որևէ նորամուծություն, նզովում է Նեստորին և Անտիոքի դպրոցի բոլոր ներկայացուցիչներին ու նրանց հետևողներին։ Թղթում Քաղկեդոնի ժողովը անվանվում է «ստություն», իսկ նրա որոշումները՝ նեստորականներին ուժ ու զորություն տվող։ Ի թիվս այլ աղանդավորների, նզովվում է նաև Եվտիքեսը և մերժվում է ծայրահեղ միաբնակ վարդապետությունը՝ եվտիքականությունը։
Կաթողիկոսական գահին Բաբկեն Ա Ոթմսեցուն հաջորդել է Սամվել Ա Արծկեցին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսներ Կատեգորիա:Հայ մատենագիրներ
Լիբիայի տնտեսություն
Լիբիան արդյունաբերական երկիր է։ Լիբիայի տնտեսությունը մեծապես կախված է նավթի արդյունահանումից, որն ապահովում է ՀՆԱ-ի մոտ կեսը։ 2000-2011 թվականներին տնտեսությունը կայուն տեմպերով աճեց, սակայն պատերազմի պատճառով այն տուժեց, ավերվեցին ենթակառուցվածքները։ Օրինակ՝ ԵՄ-ի հետ Լիբիայի առևտուրը 2011 թվականին կազմում էր ընդամենը 12 միլիարդ դոլար (2010 թվականին այն գրեթե երեք անգամ ավելի էր՝ մոտ 35 միլիարդ դոլար) ։ Այնուամենայնիվ, արդեն 2012 թվականին ԵՄ-ի հետ առևտուրը վերականգնվեց և կազմեց մոտ 37 միլիարդ դոլար (2012 թվականին Լիբիայի արտահանումը գերազանցել է 2010 թվականի մակարդակը) :Նավթի հանքերը օգնեցին Լիբիան դառնալ Աֆրիկայի ամենահարուստ պետություններից մեկը՝ 6-րդը` ամենաբարձր ՀՆԱ-ով (Սեյշելյան կղզիների Հանրապետությունից, Մավրիկիոսի Հանրապետությունից, Հասարակածային Գվինեայից, Գաբոնից և Բոտսվանայից հետո) և երրորդ՝ ամենաբարձր ՀՆԱ-ն Աֆրիկայում մեկ շնչի հաշվով (Սեյշելյան կղզիների Հանրապետությունից և Մավրիկիոսի Հանրապետությունից հետո) ։
Նավթի արտադրություն
Արտահանման եկամուտներում նավթի բաղադրիչը հասնում է 95%-ի։ Նավթի արդյունահանումն ապահովում է ՀՆԱ-ի մինչև 40%-ը։ Նավթի ապացուցված պաշարները՝ 29,5 մլրդ բարել (5,1 մլրդ տոննա), ինչը Լիբիային ապահովում է Աֆրիկայում 1-ին տեղը և ՕՊԵԿ-ի անդամ երկրների մեջ 5-րդ տեղը ։ Արտահանման եկամուտներում նավթի բաղադրիչը հասնում է 95%-ի։ Նավթի արդյունահանումն ապահովում է ՀՆԱ-ի մինչև 40%-ը։ Նավթի ապացուցված պաշարները՝ 29,5 մլրդ բարել է (5,1 մլրդ տոննա), ինչը Լիբիային ապահովում է Աֆրիկայում 1-ին տեղը և ՕՊԵԿ-ի անդամ 5-րդ տեղը։ Նավթի արդյունահանումը կազմում է օրական 1,4 մլն բարել, որը նավթի համաշխարհային արդյունահանման 2%-ն է ։ Այս ծավալից օրական մոտ 1,26 մլն բարելն արտահանվում է, որի կեսը գնում է Իտալիա։ Նավթի վերամշակման ծավալը՝ օրական 348 հազար բարել է ։ Նավթի արդյունահանման սկիզբը համարվում է 1970 թվականը, երբ ստեղծվեց «Նավթի ազգային կորպորացիան», սակայն նախապատրաստական աշխատանքները սկսվել էին դեռևս 1955 թվականին։ Նավթի արտահանումը սկսվել է 1961 թվականին։ 1986 թվականին Լիբիայի ղեկավարության կողմից միջազգային ահաբեկչությանն աջակցելու մեղադրանքների պատճառով ամերիկյան նավթային ընկերությունները լքեցին Լիբիան։ Նավթի արտահանումը և գրեթե ողջ արտաքին առևտրային փոխադրումներն իրականացվում են ծովային ճանապարհով։ Նավթի ամենամեծ հանքավայրեր են Սերիրը, Վախան և Սելթենը։ Համընդհանուր արտահանման նավահանգիստներ են Տրիպոլին և Բենղազին, նավթի արտահանմանը՝ Մարսա-էլ-Բրեգան, Ռաս-ալ-Անուֆը, Էս-Սայդերը, Մարսա-էլ-Հարիգան, Էզ-Զուվեյտինան։ Նավթի և գազի փոխադրումը Լիբիայի տարածքով իրականացվում էր խողովակաշարերի ընդարձակ համակարգով, որի ընդհանուր երկարությունը կազմում էր ավելի քան 5 հազար կմ, թողունակությունը՝ տարեկան ավելի քան 180 միլիոն տոննա։
Գյուղատնտեսությունը Լիբիայում
Բացի նավթի արտադրությունից՝ տնտեսության կարևոր ճյուղ էր համարվում նաև գյուղատնտեսությունը։ Գյուղական բնակչությունը հողը մշակում էր Տրիպոլիտանիայի նեղ ափամերձ գոտում՝ օգտագործելով ձմռանը մթնոլորտային տեղումները, իսկ ամռանը՝ ջրհորներից ոռոգումը։ Տրիպոլիի շրջակայքում՝ առևտրային այգեգործության տարածքում, աճեցվում էր ցիտրուսային մրգեր, խուրմա, ձիթապտուղ և նուշ։ Հարավային օազիսներում ցանքատարածությունների ոռոգման համար օգտագործվում էր ստորգետնյա աղբյուրների ջուրը։ Բավարար քանակությամբ տեղումների առկայության դեպքում գարի մշակվում էր բարձրադիր գոտիների ծայրամասում։ Վարելահողերը կազմում են երկրի տարածքի ընդամենը 1%-ը, և դրանց միայն 1%-ն է ընդգրկված արհեստական ոռոգման գոտում։ 1979 թվականից աշխատանքներ են տարվում «մեծ արհեստական գետի» կառուցման համար խողովակի ստեղծման համար, որը նախատեսված էր Սահարա անապատում գտնվող Տազերբո և Սարիր օազիսներից 250 ստորգետնյա հորերից ջուրը երկրի ափ տեղափոխելու համար։ Կիրենաիկայում մշակաբույսեր, ձիթապտուղներ և պտղատու ծառեր էր մշակվում Բարկա էլ-Բայդա սարահարթում։ Լիբիան ունի 8 միլիոն հեկտար արոտավայր Տրիպոլիտանիայում և 4 միլիոն հեկտար Կիրենայկայում։ Քոչվոր հովիվները ապրում են Կիրենայկայի Էլ-Ախդար սարահարթի շրջանում։
Քաղցրահամ ջրի արդյունահանում
1950-ականներին, հարավային Լիբիայում նավթի հետախուզման ժամանակ Սահարա անապատի ավազների տակ, քաղցրահամ ջրի պաշարներ են հայտնաբերվել ջրատար հորիզոններում, որոնցից մի քանիսը 75000 տարեկան են։ Լիբիայի 95%-ից ավելին անապատ է, և ջրի նոր աղբյուրները կարող են ոռոգել հազարավոր հեկտար գյուղատնտեսական հողեր։ Այս հանքավայրերը զարգացնելու և ջուրը հարավային Լիբիայի Սահարա անապատի տակից դեպի հյուսիս Լիբիա՝ Միջերկրական ծովի ափին գտնվող Բենգազի շրջան մղելու համար Լիբիայի առաջնորդ Մուամմար Քադդաֆին 1980-ականներին ստեղծեց Մեծ գետի նախագիծը, որը նախատեսում էր համակարգի կառուցում․ խողովակներ, հորեր և տեխնիկական ենթակառուցվածքներ, որոնք կկարողանան ապահովել 6,5 մլն մ³. օրական թարմ ջուր։ Ծրագրի առաջին փուլը սկսվել էր 1984 թվականին և արժեցել էր մոտավորապես 5 միլիարդ դոլար։ Այն իրականացվել էր տվյալ ժամանակի հարավկորեացի մասնագետների կողմից։ Արդյունքն եղավ արհեստական գետի ստեղծումը, որը հավաքում էր ստորերկրյա ջրերը արևելյան կենտրոնական Լիբիայի 270 հորերից և օրական 2 միլիոն մ³ ջուր տեղափոխում 2000 կմ խողովակաշարով դեպի Բենգազի և Սիրտ քաղաքներ։ Ծրագրի հանդիսավոր բացմանը ներկա են եղել արաբական և աֆրիկյան տասնյակ պետությունների ղեկավարներ և հարյուրավոր այլ օտարերկրյա դիվանագետներ ու պատվիրակություններ։ Նրանց թվում էր Եգիպտոսի նախագահ Հոսնի Մուբարաքը; Մարոկկոյի թագավոր Հասան Սուդանի առաջնորդ գեներալ Օմար Հասան Ահմեդ ալ-Բաշիրը և Ջիբութի նախագահ Հասան Ջուլիդը։ Քադդաֆին դիմել էր եգիպտացի գյուղացիներին՝ Լիբիայում աշխատելու խնդրանքով, որի բնակչությունը կազմում է ընդամենը 4 միլիոն մարդ  ։ Եգիպտոսի 55 միլիոն բնակչությունը գերբնակեցված էր Նեղոս գետի և Դելտայի շրջանի նեղ հատվածներում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լիբիայի տնտեսություն Կատեգորիա:ՕՊԵԿ
Դինդինո
Դինդինո (Диндино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1503 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի բնակավայրեր
Բեռլինի վեհաժողով (1878)
Բեռլինի վեհաժողովն ու հայերը
Մկրտիչ Խրիմյանը մասնակցում է Բեռլինի վեհաժողովին որպես Օսմանյան կայսրությունում հայ ժողովրդի ներկայացուցիչ։ Խրիմյանը կոնգրես է ներկայացնում Գրիգոր Օտյանի կազմած Հայաստանի «Ինքնավարության ծրագիրը», որի հաստատվելու դեպքում ճանաչվելու էր Հայաստանի անկախությունը Օսմանյան կայսրությունից։ Ավստրո-Հունգարիայի պատվիրակության ղեկավար Անդրաշին առաջարկում է օրակարգում ընդգրկել Հայաստանի ինքնավարության ծրագիրը։ Բեռլինում Ռուսաստանի պատվիրակության ղեկավար՝ Ալեքսանդր Գորչակովը վետո է դնում Հայաստանի ինքնավարության ծրագիրը կոնգրեսի օրակարգ ընդգրկելու վրա՝ պատճառաբանելով, թե հայերն անկախություն չեն ուզում։ Կոնգրեսի աշխատանքների ընթացքում Գորչակովին փոխարինում է Պյոտր Շուվալովը։ Եվ Խրիմյանի խնդրանքով, Անգլիայի ներկայացուցիչ Սոլսբերին կրկին առաջարկում է օրակարգ մտցնել Հայաստանի Ինքնավարության ծրագիրը, սակայն Ռուսաստանի պատվիրակության ղեկավար Շուվալովը կրկին վետո է դնում։ Այդ պատճառով Հայաստանի անկախության հարցը չի մտնում Բեռլինի վեհաժողովի օրակարգ, սակայն Սոլսբերիի առաջարկով օրակարգ է մտնում բարենորոգումներ իրականացնելու հարցը, որը ներառվում է դաշնադրության մեջ։
Բեռլինի դաշնադրությունը և հայերը
Բեռլինի դաշնադրությունում Սան-Ստեֆանոյի պայմանագրի 16-րդ հոդվածի փոխարեն մտցվել է նոր հոդված՝ 61-րդը, որտեղ ասված էր հետևյալը. «Բարձր Դուռը հանձն է առնում հայաբնակ վայրերում անհապաղ իրագործել տեղական պահանջներից բխող բարեփոխումներ և ապահովել հայերի անվտանգությունը քրդերից և չերքեզներից։ Այդ նպատակով ձեռնարկված միջոցառումների մասին նա պարտավոր է պարբերաբար հաղորդել պետություններին, որոնք պետք է հսկեն դրանց գործադրությունը»։ Սակայն այդ հոդվածի իրագործման հսկողությունը դրվում էր վեհաժողովի մասնակից բոլոր պետությունների վրա, ինչը վերջիններիս հնարավորություն էր տալիս միջամտելու Թուրքիայի ներքին գործերին։ Վեհաժողովը պարտավորեցնում էր Ռուսաստանին իր զորքերն անհապաղ դուրս բերել գրավված տարածքներից և ոչ մի երաշխիք չէր տալիս 61-րդ հոդվածի կենսագործման համար։ Բացի այդ, «Հայաստան» բառը փոխարինվում էր «Հայկական մարզեր» և «Հայաբնակ վայրեր» բառակապակցություններով։ Այսինքն՝ օսմանյան կողմն ազատվում էր այդ երկրամասը հայերի հայրենիք ընդունելու Սան-Ստեֆանոյի պայմանագրի ձևակերպումից ։
Ռուսաստանին էր անցնում Կարսի մարզը, իսկ Ալաշկերտն ու Բայազետը հանձնվում էին Թուրքիային։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Միջազգային պայմանագրեր Կատեգորիա:Հայկական հարց Կատեգորիա:Ռուս-թուրքական հարաբերություններ Կատեգորիա:1878 կոնֆերանսներ Կատեգորիա:Բեռլինի պատմություն Կատեգորիա:1878 Գերմանիայում Կատեգորիա:Թուրքիայի պատմություն Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության պատմություն Կատեգորիա:Իտալիայի թագավորություն (1861–1946)
Սոմերվել շրջան (Տեխաս)
Սոմերվել շրջան (Somervell County), ԱՄՆ Տեխաս նահանգի 254 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 484 կմ² է, բնակչությունը՝ 6.809 մարդ (2000 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Գլեն Ռոս բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1875 թ.։
Կատեգորիա:Տեխասի շրջաններ
Սկելկի (գյուղ, Վալկիի շրջան)
Սկելկի (Скельки), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վալկիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1850 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Սկելկի գյուղում բնակվում էր 10 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1,12 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 8930 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վալկիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1850 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Սաբլինկա (գետ)
Սաբլինկա (Саблинка), գետ Ռուսաստանում (Լենինգրադի մարզ)։
Աշխարհագրություն
Սաբլինկա գետը թափվում է Տոսնա։
Հիդրոգրաֆիա
Սաբլինկա գետի երկարությունը կազմում է 22 կմ, ավազանի մակերեսը՝ 73, 5 կմ2 է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Չերեպովկա (ավան, Նեդրիգայլովի շրջան)
Չերեպովկա (Черепівка), ավան Ուկրաինայի Սումիի մարզի Նեդրիգայլովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Չերեպովկա ավանում բնակվում էր 207 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Նեդրիգայլովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ
Պալատական մզկիթ (Բաքու)
Պալատական մզկիթը (Saray məscidi), XV դարի մզկիթ է, որը մտնում է Շիրվանշահերի ապարանքների կազմի մեջ Բաքվում։
Ճարտարապետություն
Մզկիթի հատակագիծը ուղղանկյունային է։ Ունի մեծ սրահ, ոչ այնքան մեծ կանանց համար նախատեսված աղոթարան և ծառայողական սենյակներ։