cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Շիմուր
Շիմուր  (Шимур), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Մեզեն գետի աջ ափից 848 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 19 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Մեզեն, գետի ենթաավազանը Պեչորա գետն է մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը Պեչորա ։ Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Magic Tour
Magic Tour, Queen ռոք խմբի լայնածավալ և վերջին շրջագայությունն իրենց վոկալիստ Ֆրեդի Մերկուրիի և բաս կիթառահար Ջոն Դիքոնի հետ ։ Այս համերգային շրջագայությունը տեղի է ունեցել Եվրոպայի 26 մարզադաշտերում որպես աջակցություն այդ ժամանակահատվածում նրանց վերջին՝ A Kind of Magic ալբոմի։ Queen + Paul Rodgers Tour խմբի հաջորդ շրջագայությունը սկսվել է միայն 19 տարի անց՝ Ֆրեդի Մերկուրիի մահից հետո և առանց բասիստ Ջոն Դիքոնի մասնակցության։
1987 թվականի աշնանը Մերկուրին ախտորոշվել է ՄԻԱՎ հիվանդությամբ (թեստը դրական էր) և խումբը համերգային ելույթներում դադար է տվել, բայց այն բանից հետո, երբ Մերկուրիի առողջական վիճակը սկսել էր վատթարանալ, նա հանդես է եկել հանրային հարցազրույցով, որտեղ հայտարարել է, որ խումբն այլևս համերգային շրջագայություններ չի անցկացնի։ Նեբուորտում կայացած համերգը վերջինն է եղել, որի ժամանակ խումբը միասին ելույթ է ունեցել։
Magic Tour-ը շուրջ մեկ միլիոն մարդ է հավաքել ամբողջ Եվրոպայում ։ Այդ շրջագայությունից հետո խումբը թողարկել է «Live at Wembley Stadium» և «Live in Budapest» հոլովակները, ինչպես նաև Live Magic, Hungarian Rhapsody: Queen Live in Budapest և Live at Wembley ’86 համերգային ալբոմները։
Կազմ
Լրացուցիչ երաժիշտներ՝
Սեթ-ցուցակ
Այլ երգեր՝
Սան Ֆլորո
Սան Ֆլորո (San Floro), կոմունա Իտալիայում, Կալաբրիա մարզի Կատանձարո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 699 մարդ (2011 թ.), բնակչության խտությունը կազմում է 18,32 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 18 կմ² մակերես տարածք։
Բնակավայրի հովանավորը հանդիսանում է սուրբ Ֆլորը։ Բնակավայրի տոնը օգոստոսի 17-ին է։
Ժողովրդագրություն
'''Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Ամենը ամենքի համար
Սյուժե
Մուլտֆիլմը բոլոր մասնագիտությունների կարևորության մասին է։
Հատված բանաստեղծությունից.
Каменщик строит жилища,
Платье — работа портного.
Но ведь портному работать
Негде без тёплого крова.
Каменщик был бы раздетым,
Если б умелые руки
Вовремя не смастерили
Пекарь сапожнику к сроку
Сшить сапоги поручает.
Ну а сапожник без хлеба
Много ль нашьёт, натачает?
Հեղինակ - Յուլիան Տուվիմ
Արսեն Փիլոյան
Արսեն Փիլոյան (հունվարի 1, 1994, Արարատ, Հայաստան), հայ ֆուտբոլիստ, Հայաստանի մինչև 17 տարեկանների հավաքականի կիսապաշտպան։ Հանդես է գալիս 7 համարի ներքո։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ ֆուտբոլիստներ
Շուանգջիանգկոու ՀԷԿ
Շուանգջիանգկոու ՀԷԿ, որը նաև կոչվում է Shuang Jiang Kou, ներկայումս կառուցվում է Չինաստանի Սիչուան նահանգի Դադու գետի վրա։ ՀԷԿ-ի շինարարությունը ավարտելուց հետո կլինի աշխարհում ամենաբարձրը, որի բարձրությունը կլինի 312 մետր ։ Նախնական շինարարությունը սկսվել է 2008 թվականին, և ամբողջ ծրագիրը նախատեսվում է ավարտին հասցնել 2018 թվականին։ 2013 թվականի մարտին Չինաստանի Բնապահպանության նախարարությունը հաստատել է ջրամբարի վերակառուցման և հարակից օբյեկտների շինարարությունը ։ Կառավարությունը հաստատեց, որ ՀԷԿ-ը բացասաբար կանդրադառնա շրջակա միջավայրի վրա։ Ամբարտակը կառուցվում է Guodian Group-ի կողմից, որի վրա ծախսել է 4.02 մլրդ ԱՄՆ դոլար ։ Ընդհանուր շինարարական շրջանը նախատեսվում է տևել 10 տարի ։
Դիզայն
Շուանգջիանգկոու ՀԷԿ-ի կառուցումը, երբ որ ավարտվի, նրա բարձրությունը կլինի 312 մետր, իսկ երկարությունը՝ 648,66 մետր (2 128 ֆուտ), համեմատաբար ներծծող միջուկով։ Դրսի պատի լայնությունը կկազմի 16 մետր (52 ֆուտ), բարձրությունը՝ 2 420 մետր (7 940 ֆուտ)։ Այն կունենա կառուցվածքային ծավալ մոտավորապես 44.000.000 մ³ (1.553845336 × 109 մ³): Ամբարտակն ունի 39, 330 քառակուսի կիլոմետր (15, 185 մղոն) ջրատար ավազանի տարածք և 3 135 000,000 մ³ ջրամբար (2 541 586 ակր), որից 2 151 000 000 մ³-ը (1 743 844 ակր) կարգավորումն է կամ ակտիվ պահեստավորումը։ Նորմալ ջրամբարի բարձրությունը կլինի 2500 մետր (8202 ֆուտ) և նվազագույնը 2,420 մետր (7,940 մետր)։ Ջրհեռի բարձրությունը կազմելու է 2 501, 54 մ և 2 504, 42 մ (8 205 եւ 8 215 ֆուտ)։ Շուանգջիանգկոու էլեկտրակայանը պարունակում է չորս միլիարդ 500 ՄՎտ ֆրենսիս տուրբինային գեներատորներ՝ 2000 ՄՎտ հզորությամբ տեղակայված հզորությունների համար։ Էլեկտրակայանի ֆիրմայի հզորությունը սպասվում է հասցնել 503 ՄՎտ, բացի յուրաքանչյուր տարի 4064 ժամ աշխատող կայանի հետ։ Էլեկտրակայանի նախագծման հոսքը մեկ վայրկյանում 1 090 մ³ (38 493 մ³/ վրկ) և միջին հիդրավլիկ գլանը 226,4 մետր (743 ֆուտ) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հիդրոէլեկտրակայաններ Կատեգորիա:Չինաստանի էլեկտրակայաններ Կատեգորիա:Կառուցողական գործողություն
Ջոնգ Իլ Ու
Ջոնգ Իլ Ու (հանգըլ՝ 정일우, ), հարավկորեացի դերասան, երգիչ և մոդել։
2006 թվականին առաջնելույթ է ունեցել «Անզսպելի հարված» կատակերգությունում, որտեղ կերտել է մոտոցիկլավար- կռվարար Լի Յուն Հոյի կերպարը։ Այս դերի համար արժանացել է մի քանի մրցանակների։ Այնուհետև նկարահանվել է «Իլ Չժի Մե» պատմական դորամայում։
Ջոնգ Իլ Ուն մի քանի հայտնի ապրանքանիշների դեմքն է, ինչպիսիք են՝ LG, Samsung, Nike ընկերությունները, հաճախ նկարահանվում է գովազդներում։ 2011 թվականին կատարած երգը ընդգրկվել է «49 օրեր» հեռուստասերիալի OST-ում, որտեղ նկարահանվել է գլխավոր դերում ։
2011 թվականին դերասանուհի Կիմ Սո Ինի հետ ընտրվել է Չոնջույի միջազգային կինոփառատոնի դեսպան ։
Կենսագրություն
Ջոնգ Իլ Ուն ծնվել է Սեուլում, Հարավային Կորեա, նյութապես ապահով ընտանիքում։ Նրա պապը Կորեայի հիվանդանոցի տնօրենն է, հայրը՝ Կենդոյի ակադեմիայի տնօրեն, մայրը՝ Կորեայի ազգային համալսարանի պրոֆեսոր։ Նա նաև ավագ քույր ունի    ։
Երիտասարդ տարիքում չէր սիրում սովորել, և ցանկություն չուներ ընդունվել համալսարան, սակայն զղջացել է և քննություններ հանձնել Սեուլի արվեստի ինստիտուտում, իսկ հետո փոխադրվել Հան Յան համալսարանի թատրոնի և կինոյի ինստիտուտ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հարավկորեացի դերասաններ Կատեգորիա:Հարավկորեացի երգիչներ Կատեգորիա:Հարավկորեացի մոդելներ Կատեգորիա:Հարավկորեացի հեռուստատեսային դերասաններ
Լուռ տունը (ֆիլմ)
Լուռ տունը ( Silent house), սարսափ ֆիլմ, արտադրված ԱՄՆ-ում և Ֆրանսիայում, որի համաշխարհային պրեմիերան կայացել է 2011 թվականի հունվարի 21-ին։
Սյուժե
Հայրը աղջկա հետ միասին տեղափոխվում են իրենց հին տունը, որտեղ չեն եղել երկար տարիներ, որպեսզի վերանորոգեն այն, և վաճառեն։ Որոշ ժամանակ անց հայրը անհետանում է, իսկ աղջիկը սկսում է լսել անհասկանալի ձայներ և տեսնել տարօրինակ իրեր, որոնք կապված են նրա ոչ այդքան ուրախ մանկության հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սարսափ ֆիլմեր Կատեգորիա:2011 ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան անկախ ֆիլմեր Կատեգորիա:Universal Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան սարսափ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական սարսափ ֆիլմեր
Կեզաս
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Տոմ գետն է։ Գետի գետային ենթաավազանը Տոմ գետն է։
XAMPP
XAMPP ( կամ ), վեբ սերվերի կառուցման խաչաձև պլատֆորմ, զարգացումը` LAMP,  պարունակությունը` Ապաչ (apache )), MySQL, սցենարի թարգմանիչ` PHP, ծրագրավորման լեզուն` Perl և մեծ քանակությամբ լրացուցիչ գրականություն, որոնք կապահովեն  վեբ-սերվեր-ի ամբողջական աշխատանքի արդյունքը։
Ստուգաբանություն
XAMPP — հապավում է։
XAMPP -էքսԱՄՊՊ-ի փաթեթներ
Ամբողջական փաթեթը պարունակում է.
XAMPP-ը աշխատում է բոլոր 32 օպերացիոն համակարգերի հետ ՕՀ Microsoft (98 /2000/XP/2003/Vista/7/8/8.1/10), Ինչպես նաև Linux-ի, Mac OS X-ի և Solaris-ի հետ։ Ծրագիրն ազատ աշխատում է ըստ արտոնագրության GNU General Public License  և հնարավորություն ունի սպասարկել նաև դինամիկ կայքեր։ Ըստ ներբեռնված փաթեթների քանակի XAMPP-ը  2008 թ. հոկտեմբերին ուներ 775 064 ներբեռնումներ (33 280 Гб).
XAMPP Linux-ի համար
Linux-ի համար կիրառվող փաթեթը փորձարկվել է Ubuntu, SuSE, RedHat, Mandriva, Debian-ում և միացել է Apache, MySQL, PHP 5 + PHP 4 & PEAR, Perl, ProFTPD, phpMyAdmin, OpenSSL, GD, Freetype2, libjpeg, libpng, gdbm, zlib, expat, Sablotron, libxml, Ming, Webalizer, pdf class, ncurses, mod perl, FreeTDS, gettext, mcrypt, mhash, eAccelerator, SQLite և IMAP C-Client, FPDF.
XAMPP Mac OS X-ի համար
Mac OS X-ի համար նախատեսված ծրագրային փաթեթը միացնում է Apache, MySQL, PHP & PEAR, SQLite, Perl, ProFTPD, phpMyAdmin, OpenSSL, GD, Freetype2, libjpeg, libpng, zlib, Ming, Webalizer, mod_perl, eAccelerator, phpSQLiteAdmin ծրագրերն ու խմբագրիչները:.
XAMPP -ը Solaris-ի համար
Solaris- ի համար աշխատող փաթեփը կազմված և ծրագրավորված է  Solaris 8-ի համար, վերափոխված է  Solaris 9-ին համապատասխան և պարունակում է` Apache, MySQL, PHP & PEAR, Perl, ProFTPD, phpMyAdmin, OpenSSL, Freetype2, libjpeg, libpng, zlib, expat, Ming, Webalizer, pdf class խմբագրիչները, ծրագրերն ու ծրագրային միջոցները։
XAMPP-ի ներկայիս տարբերակը գտնվում է մշակման փուլում։
XAMPP Windows-ի համար
XAMPP -ը աշխատում է բոլոր 3ОС Microsoft (98 /2000/XP/2003/Vista/7) 2-բիտերի հետ։
Հեռացում Windows-ից
Հեռացնելու համար նախ պետք է փակել բոլոր թողարկված կամ բացված սերվերները, XAMPP -ի ծառայությունները, ապա  ջնջել  XAMPP  թղթապանակը (եթե XAMPP-ը տեղակայվել է տեղակայիչի միջոցով, ապա պետք է թողարկել հեռացնան ծրագիրը, որը կհեռացնի ծրագիրը և ռեստերի գրառումներն ու պատճենները  ).
Պահանջները և առանձնահատկությունները
XAMPP- ի տեղակայման համար պետք է ներբեռնել մեկ ֆայլ  zip, rar կամ exe ֆորմատով։  Ծրագրի բաղադրիչները  կոնֆիգուրացիաներ չեն պահանջում։  Ծրագիրը մշտապես թարմացվում է նոր  տարբերակների միացումից անմիջապես հետո Apache/MySQL/PHP և Perl: XAMPP-ի կազմի մեջ մտնում են նաև այլ մոդուլներ,  ներառյալ OpenSSL և phpMyAdmin.
Ինտերֆեյսն այնքան պարզ է, որ այն կոչվում է «ժողովածու ծույլերի համար » («lazy man’s WAMP/LAMP installation»).
XAMPP -ի տեղակայման գործընթացն անհամեմատ ավելի արագ է կատարվում, քան առանձին բաղադրիչների տեղակայումը։ Ներկայիս կիրառվող վեբ-սերվերը լայն տարածում է ստացել իր մատչելիության, արագագործության և հարմարավետության շնորհիվ։ Բոլոր լրացուցիչ մոդուլներն էլ հասանելի են տեղակայման համար։ Լրացուցիչ հնարավորությունները նշելու համար հարկավոր է հաշվի առնել նաև այն հանգամանքը, որ յուրաքանչյուր նոր թարմ տարբերակ թողարկվում է zip, 7-zip, tar կամ exe թղթապանակների տեսքով, որոնք թույլատրում են բոլոր կոմպոնենտների թարմացումներն առանձին-առանձին։
Կիրառումը
Ի սկզբանե XAMPP -ը թողարկվել է վեբ ծրագրավորողների համար, որպես նախագծող, ձևավորող միջոց, առանց Համացանցի կիրառման։ Իր բազմաթիվ լավ հատկությունների շնորհիվ այն մեծ կիրառություն ստացավ և ենթարկվեց մշտական փոփոխությունների։ Որոշ ժամանակ անց այն սկսեց համագործակցել տվյալների բազայի հետ   MySQL և  SQLite: XAMPP-ը, ինչպես և մյուս ծրագրերը, կարելի է կիրառել համակարգչի մեջ Սեփական էջի պատճենի  տեղակայման համար։
XAMPP-սերվերում սայթի տեղակայման ժամանակ բոլոր ֆայլերը պատճենվում են htdocs թղթապանակի մեջ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ազատ ծրագրային ապահովում Կատեգորիա:PHP Կատեգորիա:Վինդոուզի ծրագրային ապահովում Կատեգորիա:Լինուքսի ծրագրային ապահովում
Ժառանգում (ծրագրավորում)
Ժառանգում (inheritance), օբյեկտ կողմնորոշված ծրագրավորման մեխանիզմ, թույլ է տալիս ստեղծել մի նոր կլասս հնի հիման վրա (ժառանգական)։ Նոր ստեղծված կլասսը ունենում է հին կլասսի բոլոր առանձնահատկությունները ու հատկությունները։ Նոր կլասսն իրավունք ունի ստեղծել նոր մեթոդներ և հատկություններ, բացի այդ իրավունք ունի վերցնել ծնող կլասսից։ Այն թույլ է տալիս կառուցել կլասսների հիերարխիա։ Նա մեկն է հինգ տեսակի միություններից։
Ժառանգականությունը տրամադրում է ՕՕՊ(ՕԿԾ) պոլիմորֆիզմ և տվյալների աբստրակցիա ։
Հասարակ ժառանգում
Կլասսը, որից ստեղծվել է նոր կլաս կոչվում է հիմնական կամ ծնողական (base class). Այն կլասսները որոնք ստեղծվել են հիմնական կլասսներից անվանվում են հետնորդներ, ժառանգներ կամ ստացված կլասսսներ (derived class)։
Որոշ լեզուներում օգտագործվում են վերացական կլասսներ։ Վերացական կլասսը մի կլասս է, որն իր մեջ պարունակում է գեթ մեկ վերացական մեթոդ, այն նկարագրված է ծրագրում, ունի դաշտեր, մեթոդներ, չի կարող օգտագործվել ուղղակիորեն օբյեկտ ստեղծելիս։
Օրինակ վերացական կլասս կարող է լինել «համալսարանի աշխատակից», որից ժառանգվում են "շրջանավարտների», «պրոֆեսորը» և այլ դասեր։ Քանի որ ստացված դասեր ունեն ընդհանուր դաշտերը եւ գործառույթները (օրինակ՝ «ծննդյան տարեթիվ»), այդ անդամները կարելի է բնութագրել, որպես բազային դաս։ Ծրագրում ստեղծվում են օբյեկտներ "շրջանավարտների» և «պրոֆեսորը» հիման վրա։ Անիմաս կլինի ստեղծել օբյեկտ «համալսարանի աշխատակից»-ի հիման վրա։
Բազմակի ժառանգում
Բազմակի ժառանգման ժամանակ կլասսը կարող է ունենալ մեկից ավելի նախահայր։ Այս ժամանակ կլասսը վերցնում է բոլոր նախահայրերի մեթոդները։ Առավելությունները այս մոտեցման մեջ այն է, որ ավելի մեծ ճկունություն ունի կլասսը։ Բազմակի ժառանգումներ իրականացվում է «C++»-ում։ Ուրիշ լեզուներից, որ ունեն այդ հնարավորությունը Python-ն է ։ Բազմակի ժառանգում աջակցում է նաև ծրագրավորման լեզուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ծրագրավորում
Հենրիկ Բրեններ
Հենրիկ Բրեններ (շվեդ.՝ Henrik Brenner, ), շվեդ արևելագետ։
Կյանքը և գործունեությունը
Հենրիկ Բրենները ծնվել է 1669 թվականի սեպտեմբերի 13-ին՝ Յակոբ Հենրիկսոն Բրենների և Բրիտա Մոնտեսդոտեր Գամալի ընտանիքում, շվեդական Կրունուպյու համայնքում, որը մտնում է Արևմտյան Ֆինլանդիայի Օստրոբոտնիա նահանգի կազմի մեջ։ Բրենները սովորել է Ուփսալայի համալսարանում և ավարտել 1691 թվականին՝ ստանալով փիլիսոփայության դոկտորի կոչում։ Ուսանողության տարիներին նա այնքան հմտացավ արևելյան մի քանի լեզուներում, որ 1697 թվականին նրան նշանակեցին Պարսկաստանում Շվեդիայի դեսպան Լուի Ֆաբրիցիուսի օգնական։ Պարսկաստանում նա մտերմացավ գահաժառանգ Սարուխան Բեկի հետ, իսկ այդ ընթացքում նաև ձեռք բերեց Հայոց, Վրաց և Պարսից պատմության որոշ հազվագյուտ ձեռագրեր։ Դրանցից մեկը Մովսես Խորենացու «Պատմութիւն Հայոց»-ն էր, և անմիջապես ձեռնամուխ եղավ վերջինիս լատիներեն թարգմանությանը։ Մինչ Հենրիկ Բրեններն ու դեսպան Լուի Ֆաբրիցիուսն իրենց դիվանագիտական առաքելությունն էին կատարում Պարսկաստանում, ծագեց ռուս-շվեդական պատերազմը (1700-1721 թթ.), և երբ Բրեններն իր այդ գանձերով պատրաստվում էր հայրենիք վերադառնալ, ճանապարհին անսպասելիորեն կալանավորվեց որպես՝ շվեդահպատակ, և ուղարկվեց Մոսկվա։ Նա շուրջ քսան տարի անցկացրեց գերության մեջ, սակայն ձեռքերը ծալած չնստեց, այլ գիրք գրեց Պետրոս Մեծի պարսկական արշավանքի մասին և ավարտեց Խորենացու «Պատմության» թարգմանությունը։
Հենրիկ Բրենները հայրենիք կարողացավ վերադառնալ միայն ռուս-շվեդական պատերազմից հետո՝ 1721 թվականին։ Այստեղ նրա առաջին գործը եղավ նախ Մովսես Խորենացու «Պատմութիւն Հայոց»-ի լատիներեն տպագրությունը, որը լույս տեսավ 1723 թվականին Ստոկհոլմում։ Սա Եվրոպայում եղավ այս ձեռագրի առաջին ամբողջական լատիներեն թարգմանությունը։ Իսկ 1724 թվականին զբաղեցրեց Շվեդիայի թագավորական գրադարանավարի պաշտոնը։ Հենրիկ Բրենները մահացավ 1732 թվականի օգոստոսի 29-ին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Շվեդ արևելագետներ Կատեգորիա:Շվեդ գրադարանավարներ
Քիմիայի Նոբելյան մրցանակ
Քիմիայի Նոբելյան մրցանակ (Nobelpriset i kemi), ամենամյա մրցանակ, որը շնորհում է գիտությունների Շվեդական թագավորական ակադեմիան՝ իր ընտրած 5 անդամներից բաղկացած քիմիայի Նոբելյան հանձնաժողովի առաջարկով՝ քիմիայի տարբեր ասպարեզների գիտնականներին։ Այն հինգ Նոբելյան մրցանակներից մեկն է (ֆիզիկայի, խաղաղության, բժշկության կամ ֆիզիոլոգիայի և գրականության մրցանակների հետ միասին), որոնք հիմնել է շվեդ քիմիկոս, ինժեներ, գյուտարար Ալֆրեդ Նոբելը 1895 թվականին։ Մրցանակը կառավարում է Նոբելյան հիմնադրամիը։ Մրցանակը տրվում է Ալֆրեդ Նոբելի մահվան օրը՝ դեկտեմբերի 10-ին Ստոքհոլմում կազմակերպվող ամենամյա արարողության ժամանակ։ Առաջին մրցանակը տրվել է 1901 թվականի նիդեռլանդացի քիմիկոս Յակոբ Հենդրիկ վանտ Հոֆֆին «լուծույթներում օսմոսային ճնշման և քիմիական դինամիկայի օրենքների հայտնագործման համար»։
Նախապատմություն
Ըստ Ալֆրեդ Նոբելի վերջին կտակի՝ իր կարողությունը պետք օգտագործվեր մրցանակների շարք ստեղծելու համար, որոնք պետք է տրվեն ֆիզիկայի, քիմիայի, բժշկության, ֆիզիոլոգիայի և խաղաղարարության բնագավառներում «մարդկությանը ամենամեծ օգուտ» տվածների ։ Նոբելը իր կյանքի ընթացքում գրել է մի քանի կտակ, սակայն վերջինը նա գրել է իր մահից գրեթե մեկ տարի առաջ և ստորագրել 1895 թվականի նոյեմբերի 27-ին Փարիզում՝ Շվեդ-նորվեգական ակումբում  ։ Նոբելն իր ակտիվների 94 տոկոսը՝ 31 միլիոն շվեդական կրոնա, հատկացրել է Նոբելյան մրցանակին Կտակի հանդեպ թերհավատության պատճառով, այն հաստատվել է 1897 թվականի ապրիլի 26-ին՝ Ստորտինգի կողմից  ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նոբելյան մրցանակ
Կարաջան (գետ)
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբիի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Տոմ գետն է։ Գետի գետային ենթաավազանը Տոմ գետն է։
Եղեգիսի հրեական գերեզմանատուն
Հրեական գերեզմանատուն, որը գտնվում է Վայոց ձորի մարզի Եղեգիս գյուղի տարածքում, Արփա գետի վտակ Եղեգիսի ձախ ափին։ Զբաղեցնում է 1550 մ² տարածք։ Մարզկենտրոն Եղեգնաձորից հեռու է 26 կմ։
Պատմություն
Գերեզմանատան տապանաքարերը հայտնաբերվել են 1997-1998 թվականներին։ Դրանք հավաքվել և գերեզմանատան ներկայիս տարածքում տեղադրվել են ՀՀ մշակույթի նախարարության և հայ առաքելական եկեղեցու Սյունյաց թեմի առաջնորդ Աբրահամ եպիսկոպոս Մկրտչյանի (այդ ժամանակ) ջանքերով։ Հայտնաբերվել են 64 ամբողջական տապանաքարեր և ավելի մեծ թվով տապանաքարերի բեկորներ։ Ամենահին տապանաքարը թվագրվել է մ.թ. 1266 թվականով, իսկ ամենավերջինը` մ.թ. 1346 ։ Այսպիսով, տապանաքարերին արված արձանագրությունների տարեթվերը ցույց են տալիս, որ գերեզմանատունը գործել է ավելի քան մեկ դար։ Ըստ Երուսաղեմի փորձագետների դրանք ունեն հարյուրավոր տարիների վաղեմություն, դրանցից որոշներն էլ թվագրվում են 13-րդ դարին։ Մինչև գերեզմանատան հայտնաբերումը միջնադարյան Հայաստանում հրեական համայնքի գոյության մասին վկայություններ չկային. դրանցից ճանաչվածները վերաբերում են Ք. ա. 1-ին դարին (Մովսես Խորենացի և Փավստոս Բյուզանդ)։ Եղեգիսի գերեզմանատունն ներառող հրեական բնակավայրը մի նոր պատմական փաստ է, իսկ տապանաքարերի արձանագրությունները՝ նոր վկայություններ։ Վերջինս բացահայտում է նախկինում անհայտ միջնադարյան հրեական համայնքի գոյությունը և գալիս է փաստելու Վայոց ձոր մարզի բնակչության բազմազգությունը։ տապանաքարերի արձանագրությունները վերծանելու համար պայմանագիր է կնքվել Հայաստանի Գիտությունների Ազգային Ակադեմիայի Հնագիտության Ինստիտուտի հետ, որպես հնագիտության ղեկավարներ են նշանակվել Հուսիկ Մելքոնյանը Հայաստանից և Դավիթ Ամիթը՝ Երուսաղեմից։ 2000-2003 թվականներին արշավախմբեր ուղարկվեցին Հայաստան, որոնց աշխատանքները հովանավորում էին արևելյան Հրեական Համայնքների հետազոտության Բեն-Ծվի ինստիտուտը, Երուսաղեմի հրեական համալսարանը, Իսրայելի հնագիտական կենտրոնը, Չարլզ և Ագնես Ղազարյան մշտական հիմնադրամը, Աստվածաբանական հնագիտության հիմնադրամը, Դիրբոնի Միչիգանի համալսարանի հայկական հետազոտական կենտրոնը, Դավիթ Զեսելսոն հիմնադրամը և Իսրայելի ճշգրիտ և հումանիտար գիտությունների ակադեմիան՝ Մայքլ Սթոնի տնօրինությամբ։ Ինչպես Եղեգիս գյուղի հրեաների ծագումն է առեղծվածային, այնպես էլ այս համայնքի անհետացման հանգամանքները։
Տապանաքարեր
Եղեգիս գյուղի տարածքում հայտնաբերվել են 64 ամբողջական տապանաքարեր և ավելի մեծ թվով տապանաքարերի բեկորներ։ Դրանցից 43-ը գտնվում էին գերեզմանատան տարածքում։ Սակայն ավելի մեծ թիվ էին կազմում երկրորդական օգտագործման նպատակով այնտեղից դուրս տարվածները, որոնք պեղվել են գերեզմանատան համեմատությամբ փոքր-ինչ ավելի նոր կառույցներում։ Առնվազն 8 տապանաքարեր էլ ծառայել են որպես Եղեգիսի կամրջի հիմնաքարեր։ Դրանք դեռևս չեն ուսումնասիրվել։ Տապանաքարերի մեծ մասը ունի կլոր սյան ձև՝ մի կողմը հարթ։ Գերեզմանատանը ննջեցյալներին դնում էին հողի մեջ, ծածկում սալաքարերով, իսկ տապանաքարերը դրվում էին սալաքարերի վրա։ Որոշ տապանաքարեր երկար են և պետք է, որ բավական ծանր լինեն։ Դրանցից որոշներն ունեն զարդանախշեր։ Այդ զարդանախշերի նման նախշեր կան նաև Եղեգիսում նույն ժամանակաշրջանի եկեղեցու գերեզմանատան սյունաձև տապանաքարերի վրա։ Հայտնի է, որ 13-րդ դարում Եղեգիսը եղել է Սյունյաց Օրբելյան իշխանների «մայրաքաղաքը»։ Եկեղեցու բակի գերեզմանատունը պատկանել է հենց Օրբելյան իշխաններին ։ Այս ազնվականների տապանաքարերն իրենց տեսքով, մշակմամբ և ձևավորմամբ նման են հրեական տապանաքարերին։ Ե՛վ Օրբելյանների, և՛ հրեական գերեզմանատան քարերն ունեն նույն երկրաբանական առանձնահատկությունները և հավանաբար բերված են նույն քարհանքից։ Երկու գերեզմանատների քարերն էլ տաշվել են նույն արհեստանոցում և նույն արհեստավորների կողմից։ Հրեաների համար պատրաստված տապանաքարերն իրենց ձևով ու չափով պակաս տպավորիչ չեն ազնվական ընտանիքի համար պատրաստված տապանաքարերի համեմատությամբ։ Հրեական ու հայկական տապանաքարերի նույն տեսքն ու ձևավորումը հավաստում են այն մասին, որ հրեական համայնքը բավականին երկար ժամանակ գոյություն է ունեցել այդ տարածքում ու յուրացրել է տեղական մշակույթի որոշակի նորմեր։
Արձանագրություններ
Հրեական տապանաքարերի արձանագրություններն արվել են զարդանախշերի քանդակումից հետո։ Տապանաքարերի վրայի մոտ 20 արձանագրություններ, բացի երկու արամեերեն արձանագրություններից, վերծանվել են։ Արձանագրությունները վկայում են աստվածաշնչյան տեքստերի ու նաև Միդրաշիմ ու Ռաբբիական այլ աղբյուրներից մեզ հայտնի ավանդույթների իմացության մասին։ Հայտնաբերվել են նաև մեջբերումներ կրոնական ծիսակարգերից։ Նշմարելի են շատ կայուն բառակապակցություններ, որոնք հատուկ են և՛ արևելյան, և՛ արևմտյան հրեական տապանաքարերին, դրանցից շատերում օգտագործվում են ընդունված հապավումներ։ Այս ամենից կարելի է եզրակացնել, որ նրանք ոչ թե Կարաիտներ (Ղրիմի տարածքի հրեաներ), այլ Ռաբինիթ հրեաներ են։ Նշյալ հապավումներն ու բառակապակցություններն առկա են հրեական ավանդույթում, և որոշ արձանագրություններ ոչ թե ուղղակի մահվան կամ հողին հանձնման տվյալներ են, այլ երախտագիտության արժանի գեղարվեստական շարադրանքներ։
1606 թիվը պատկանում է «փաստաթղթային հաշվարկին» և համապատասխանում է Քրիստոսից հետո 1295 թվականին։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Վայոց ձորի մարզի հուշարձաններ Կատեգորիա:Հրեական գերեզմանոցներ
Վիկտորյա Վոլչկովա
Վիկտորյա Վոլչկովա (Викто́рия Евге́ньевна Волчко́ва, ), ռուս գեղասահորդուհի, հանդես է եկել մենասահքում։ Վոլչկովան հիմնական մրցումներում ոսկե մեդալներ երբեք չի նվաճել, սակայն նա միակ կինն է, ով չորս անգամ անընդմեջ Եվրոպայի առաջնությունում եղել է բրոնզե մրցանակակիր։ Այս պահին գեղասահքի մարզիչ է։
Կարիերա
Մինչև 13 տարեկանը մարզվել է Սանկտ-Պետերբուրգում` Ալեքսեյ Միշինի խմբում, սակայն մարզումներն անց էր կացնում նրա օգնական Գալինա Կաշինան, քանի որ Միշինը այդ ժամանակ մենասահորդներով չէր զբաղվում ։ 1995 թվականին տեղափոխվել է Մոսկվա` Վիկտոր Կուդրյավցևի մոտ մարզվելու։ Նրա ղեկավարությամբ Վոլչկովան չորս անգամ անընդմեջ դարձավ Եվրոպայի բրոնզե մրցանակակիր, գեղասահորդների աշխարհի առաջնության պատանիների կարգում` երկու անգամ բրոնզե մրցանակակիր։ 2002 թվականին մասնակցել է Սոլթ Լեյք Սիթիում կայացած օլիմպիադային և գրավել 9-րդ տեղը։
2002 թվականի հունիսին մեկնել է մարզվելու Չիկագոյում (ԱՄՆ)` Օլեգ Վասիլևի մոտ ։ Վասիլևի ղեկավարությկամբ էլ Վիկտորյան հաղթում է Գրան-Պրիի մոսկովյան էտապը` սենսացիոն կերպով հաղթելով Սաշա Քոուենին և Իրինա Սլուցկայային, զբաղեցրեց երրորդ տեղը; Սակայն 2003 թվականի ամռանը մարզիկը վերադարձավ Մոսկվա` նշելով, որ Վասիլևի խմբից նրան դուրս են մղել Տատյանա Տատմյանինան և Մաքսիմ Մարինինը` պատճառաբանելով, որ չեն ցանկանում վերջինիս հետ կիսել մարզչի ուշադրությունն ու ժամանակը ։
Նոր մարզչի` Ելենա Չայկովսկայայի հետ Վոլչկովան մրցաշրջանը վատ սկսեց. Ռուսաստանի առաջնությունում զբաղեցրեց միայն 6-րդ տեղը։ Մարզիկին ասես հետապնդում էին վնասվածքներն ու հիվանդությունները, իսկ Չայկովսկայայի հետ ընդհանուր լեզու գտնել այդպես էլ չհաջողվեց ։ 2004 թվականի հունվարին Վոլչկովան վերադարձավ Կուդրյավցևի խումբ։ Նրա հետ սկսեց աշխատել Մարինա Կուդրյավցևան ։
2006 թվականին Ռուսաստանի առաջնությունում երկրորդ տեղը զբաղեցնելու  շնորհիվ ընդգրկվեց Թուրինի օլիմպիադայի հավաքականի կազմում, սակայն անմիջապես մեկնումից առաջ ծանր վնասվածքի պատճառով ստիպված էր հրաժարվել մասնակցությունից։  Այդ վնասվածքի, իսկ հետո էլ մենիսկի վիրահատության պատճառով Վիկտորյան  երկար ժամանակ ապաքինվեց։ Փորձեց վերադառնալ սպորտ, սակայն, 2007 թվականին կայացած Ռուսաստանի առաջնությունում զբաղեցնելով 5-րդ տեղը, որոշեց ավարտել կարիերան ։
Մարզչական գործունեություն
Սպորտային կարիերայի ավարտից հետո «Москвич» սահադաշտում Վիկտոր Կուդրյավցևի հետ աշխատում է  որպես մարզիչ։ Աշխատել է այնպիսի սպորտսմենների հետ, ինչպիսիք են Արինա Մարտինովան, Սերգեյ Դոբրինը, ղեկավարում է  «Москвич» օլիմպիական ռեզերվի սպորտային դպրոցի գեղասահքի բաժինը ։
Վիկտորյա Վոլչկովայի խմբում են մարզվում Սոֆյա Բիրյուկովան, Պոլինա Կորոբեյնիկովան , Նիկիտա Միխայլովը և ուրիշներ։
Անձնական կյանք
Ամուսնացած է ռուս հոկեյիստ Յուրի Բուցաևի հետ։ 2012 թվականի  մարտի 10-ին ծնվել է  նրանց որդին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս գեղասահորդներ
Իզաբելլա Բլյում
Կենսագրություն
Իզաբելլա Բլյումը ծնվել է 1892 թվականի ապրիլի 22-ին, Բելգիայի Բաուդոուր գյուղում։ 1911 թվականին Լիեժում ստանում է ուսուցչի որակավորում։ Այնուհետև Ժնևում սկսել է ուսումնասիրել աստվածաբանություն ։ Նրա հայրը եղել է քահանա։ Իզաբելլան 1913 թվականին ամուսնանում է հոգևոր հովիվ Դավիդ Բլումեի հետ։ Ամուսինը եղել է Բելգիայի ազգային գրադարանի գլխավոր տնօրենը։ Նրանք ունեին երեք զավակ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բելգիացի հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Սոցիալիստ ֆեմինիստներ Կատեգորիա:Եվրոպացի պացիֆիստներ
Սալազան (Սիյայի վտակ)
Մակսարա, գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Սիյա գետի ձախ ափին՝ 5 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 10 կմ։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Բիա գետն է։ Գետի գետային ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։
Ձորոյ վանք
Ձորավանք կամ Ձորոյ վանք, հայկական վանք պատմական Տուրուբերան նահանգում։
Ձորավանքը կամ Ձորոյ վանքը գտնվել է Վանա լճի հյուսիսում՝ Արճեշի տարածաշրջանի համանուն գյուղի մոտակայքում՝ բլրի վրա։
Ձորոյ վանքը մոտ է եղել Սալնապատի վանքին, և շատ հաճախ դրանք նույնացրել են միմյանց հետ։ Ձորավանքը կառուցվել է Ներսես Պարթևի կամ Ներսես Շինողի կողմից։
Վանքը եղել է կաթողիկոսարան։ Այդտեղ թաղված են Վասպուրական գավառի Գևորգ կաթողիկոսը, Հովհաննես պատմագիր կաթողիկոսը, Վահանիկ կաթողիկոսը։
Ձորոյ վանքի մոտակայքում հավիտենական հանգիստ են գտել նաև իշխանական տներից Համազասպուհու, Սեդա Տիկին Ապումրուանի և այլոց մարմինները։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հայկական առաքելական գոյություն չունեցող վանքեր և եկեղեցիներ (Թուրքիա)‎ Կատեգորիա:7-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Հայաստանի Հանրապետության ազգային անվտանգության ռազմավարություն
Հայաստանի Հանրապետության ազգային անվտանգության ռազմավարություն, ՀՀ ԱԱՌ, Հայաստանի Հանրապետության ազգային անվտանգության համակարգի նախագծման և զարգացման հիմնարար փաստաթուղթ։ Հաստատվել է ՀՀ Նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի «Հայաստանի Հանրապետության ազգային անվտանգության ռազմավարությունը հաստատելու մասին» ՆՀ-37-Ն առ 2007 թվականի փետրվարի 7-ին հրամանագրի հիման վրա ։
Պատմություն
Փաստաթուղթը հավանության է արժանացել ՀՀ Նախագահին առընթեր ազգային անվտանգության խորհրդի 2007 թ. հունվարի 26-ի նիստում, ապա՝ հաստատվել է ՀՀ Նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի «Հայաստանի Հանրապետության ազգային անվտանգության ռազմավարությունը հաստատելու մասին» ՆՀ-37-Ն առ 2007 թվականի փետրվարի 7-ին հրամանագրի հիման վրա։
Բովանդակություն
Փաստաթուղթը բաղկացած է ներածությունից, չորս բաժիններից և եզրափակիչ դրույթներից։
Ներածություն
Ներծության մեջ սահմանված է «Հայաստանի Հանրապետության ազգային անվտանգության ռազմավարություն» հասկացությունը։ Այդպիսով, «Հայաստանի Հանրապետության ազգային անվտանգության ռազմավարությունը պետության, հասարակության և անհատի անվտանգության ապահովման, կայուն զարգացման, հայ ինքնության պահպանման պետական քաղաքականության համակարգն է ։» Ներածության մեջ նշված են նաև ազգային անվտանգության ռազմավարության իրագործման հիմնական երաշխիքները ։
1. Հայաստանի Հանրապետության ազգային անվտանգության հիմնարար արժեքները, անվտանգության ապահովման գործոններն ու գործողությունները, նրա դեմ ուղղված սպառնալիքները
Առաջին բաժինը բաղկացած է 3 հոդվածից.
2. Ներքին անվտանգության ռազմավարություն
Երկրորդը բաժինը բաղկացած է 4 հոդվածից.
3. Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետություն
Երրորդ բաժինը բաղկացած հինգ պարբերությունից ։
4. Արտաքին անվտանգության ռազմավարություն
Չորրորդ բաժինը բաղկացած է ՀՀ արտաքին անվտանգության ռազմավարության իրականացման գլխավոր սկզբունքնեիր սահմանումից, ինչպես նաև երեք հոդվածից.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի ազգային անվտանգություն
Վիրա (Արյեժի գավառ)
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 158 մարդ։
Տնտեսություն
2007 թվականի տվյալներով 104 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 83-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 21-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 79,8 %, 1999 թվականին եղել է՝ 64,8 %)։ 83 աշխատունակ բնակիչներից 71-ը աշխատում էին (39 տղամարդ և 32 կին), անաշխատանք էին 12-ը (6 տղամարդ և 6 կին)։ 21 անգործունակ մարդկանցից 6-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 5-ը թոշակառու, 10-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Վաս Էլգա (Իկայի վտակ)
Վաս Էլգա (Вас-Елга), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Չելյաբինսկով։ Գետաբերանը գտնվում է Իկից գետի ձախ ափից 24 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 11 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Կամսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Աի, գետի ենթաավազանը Սպիտակ գետն է, գետի գետային ավազանը Կամա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Ձնեմարդ
Ձնեմարդ, ձյունից պատրաստված պարզ քանդակ։
Պատմություն
Ձնեմարդու ամենահին պատկերը վերաբերում է 14-րդ դարի վերջին. Ժամագրքի (մանրանկար KA 36, շուրջ 1390 թվական, էջ 78v) էջի մի կողմում պատկերված է կրակի վրա խորովվող ձնեմարդ։ Էկստայնը կարծում է, որ ձնեմարդու գլխի տարօրինակ գլխարկը հրեական է, և նկարը համարում է հակասեմականության դրսևորում։
Միջնադարում ձնեմարդերը բավական ժողովրդականություն էին վայելում և սովորաբար ձյունից պատրաստված ռեալիստական քանդակներ էին։ Էկստայնը նշում է վաղ գրական վկայությունների բացակայությունը՝ դա կապելով ինչպես 14-րդ դարում փոքր սառցե դարաշրջանի սկսվելու, այնպես էլ նախքան 15-րդ դարը՝ գրատպության հայտնագործումը թղթի բացակայության հետ։ Ձնեմարդու մասին ամենահին գրառումը վերաբերում է 1408 թվականին, երբ ֆլորենտացի գինեվաճառ Բարտոլոմեո դել Կորացան (Bartolomeo del Corazza) իր օրագրում գրել է ձյունից պատրաստված անմոռանալի քանդակի մասին, որի բարձրությունը եղել է երկու բրակիա (շուրջ 120 սմ)։
Արդեն 1434 թվականին Արրասում ստեղծվել են բազմաթիվ գեղեցիկ ձնեմարդեր, որոնք ներկայացրել են քրիստոնեական ու պատմական կերպարներ (Եփեսոսի յոթ երիտասարդներին, Ժաննա դ'Արկին, որն անցել էր քաղաքով դրանից երեք տարի առաջ), տղամարդկանց ու կանանց անպարկեշտ կերպարներ։ Բրյուսելում կրկնվել են Արրասի գլուխգործոցները 1457 թվականին, անցկացվել քանդակների փառատոն 1481 թվականին, սակայն միջնադարում ձնեմարդերի ստեղծման գագաթնակետն Արևմտյան Եվրոպայում եղել է 1511 թվականին, երբ Բրյուսելում տիրել է օդի բացասական ջերմաստիճան վեց շաբաթ շարունակ՝ սկսած հունվարի 1-ից։ Իմպրովիզացիոն փառատոնի ընթացքում, որը կոչվել է «1951 թվականի հրաշք», Բրյուսելի փողոցներում հայտնվել են ավելի քան 110 քանդակներ, որոնց խմբավորումների թվում եղել են քաղաքական, պոռնոգրաֆիկ և այլ երանգավորում ունեցող 50 տեսարաններ, այդ թվում նաև հետագայում հայտնի դարձած «միզող տղան»։
Կառուցվածք
Դասական ձնեմարդը կազմված է ձյունից պատրաստված երեք գնդերից (կույտեր)։ Ամենամեծ գունդը ձնեմարդու ոտքերն են, միջինը՝ կուրծքը, ամենափոքրը՝ գլուխը։ Մարմնի մյուս մասերը կարող են պատրաստվել տարբեր կերպ, սակայն կան որոշակի կանոնիկ պատկերացումներ ձնեմարդու մասին։ Իրական ձնեմարդերը կարող են չհամապատասխանել դրանց, սակայն այդպիսին է այն ներկայացվում հեքիաթներում ու մուտֆիլմերում։
Ձնեմարդու ձեռքերը կարող են պատրաստվել երկու ճյուղերով, սակայն երբեմն արվում են երկու խորհրդանշական ձեռքեր ձյան ոչ մեծ կույտերից։ «Ձնեմարդու» ձեռքում հաճախ դրվում է բահ կամ ցախավել, որ խրվում է ձյան մեջ՝ ձնեմարդու կողքին։ Երբեմն ձնեմարդու համար պատրաստվում են ոտնաթաթեր ձյան կույտերից, իբր թե դրանք երևում են նրա մուշտակի տակից։ Կանոնը պահանջում է, որ ձնեմարդու քիթը լինի գազարից (գազարը լավ է պահպանվում մինչև ձմեռ), սակայն իրականում ժամանակակից պայմաններում հաճախ օգտագործվում են ավելի մատչելի նյութեր (քարեր, ճյուղեր, ածխակտորներ), որոնցով նշվում են նաև ձնեմարդու մյուս դիմագծերը։ Ձնեմարդու գլխին դրվում է դույլ։
Ողջ միջնադարի ընթացքում տիպական ձնեմարդը եղել է ձյունից պատրաստված ռեալիստական քանդակ։ 21-րդ դարում որպես տոնական ձևավորման տարր՝ ձյունից պատրաստված գնդերի փոխարեն օգտագործվում են արհեստական պատրաստված ձնեմարդեր։ Վաճառվում են նաև պատրաստի հավաքածուներ (գլխարկներ, կոճակներ, արհեստական ածխակտորներ ու գազար), և պատրաստվող ձնեմարդերն սկսում են նմանվել մեկը մյուսին։
Ձնեմարդու կերպարն օգտագործվում է նաև դիզայնի և հուշանվերների պատրաստման բնագավառում։ Որպես դեկորի տարր՝ ձնեմարդը պատրաստվում է թղթից, կտորից կամ թելերից ։
Մշակույթում
Առնվազն երկու հայտնի քանդակագործներ ճանաչում են ձեռք բերել իրենց (ռեալիստական) ձնեմարդերով. նրանք են Լարկին Միդը, որ իր կարիերան սկսել է «Ձյունե հրեշտակով», և Ալեքսանդր Ֆալգերը, որը 1870 թվականի դեկտեմբերի 8-ին, լինելով զինվոր ֆրանս-պրուսական պատերազմի ժամանակ, ստեղծել է «Դիմադրություն» (La Resistance) արձանը՝ որպես «Բաստիոն 84-ի ձյան թանգարանի» մաս (19 գումարտակի 17 վաշտում ծառայել են բազմաթիվ այլ նկարիչներ և քանդակագործներ)։
Ձնեմարդն ակտիվորեն օգտագործվում է գովազդում։ Ի տարբերություն ձմեռային մյուս կերպարների՝ այն հարմար է նրանով, որ չի առաջացնում կրոնական ասոցիացիաներ (թեև 2015 թվականին Սաուդյան Արաբիայի իմամներից մեկը հրապարակել է ֆաթվա, որը մուսուլմաններին արգելել է պատրաստել ձնեմարդ ), այդ պատճառով էլ ընդլայնում է գովազդի ժողովրդագրական ընդգրկումը։ Նրա ճերմակությունը թույլ է տալիս գովազդել ձյուն հիշեցնող ապրանքներ, ինչպիսիք են աղը, ալյուրը, շաքարավազը, ատամի մածուկը և այլն։ Ձնեմարդն առաջացնում է նորի, մաքրության, թարմության զգացում և թույլ է տալիս վաճառել ոչ միայն լվացքի ու անձնական հիգիենայի միջոցներ, այլև նույնիսկ ծխախոտ (քանզի այն արտաշնչում է «թարմ օդ»)։ Ձնեմարդու կերպարն ասոցացվում է այնպիսի ապրանքանիշերի հետ, ինչպիսիք են՝ Snoboy-ը և Michelin-ը ։
Անգլիախոս աշխարհում առավել մեծ ժողովրդականություն է վայելում Ֆրոսթի ձնեմարդը, որի մասին նախ հիշատակվել է «Ձնեմարդ Ֆրոսթին» («Frosty the Snowman») պիեսում 1949 թվականին, ապա «Ձնեմարդ Ֆրոսթիի արկածները» ֆիլմում, տասնյակ գրքերում ու կարճամետրաժ ֆիլմերում։
Լիտորալ դի Արակատիի գավառ
Լիտորալ դի Արակատիի գավառ (Microrregião do Litoral de Aracati)՝ գավառ Բրազիլիայում, մտնում է Սեարա նահանգի մեջ։ Մտնում է Ժագուարիբի նահանգի մարզի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 107 587 մարդ 2006 թվականի տվյալով։ Զբաղեցված տարածքը 2147,556 կմ²։ Բնակչության խտությունը 50,1 մարդ/կմ²։
Ձնեմարդ
Ռեկորդակիր ձնեմարդեր
Ամենամեծ ձնեմարդերից մեկը պատրաստվել է 1999 թվականի փետրվարին ԱՄՆ Մեն նահանգի Բեթել քաղաքում։ Այն կոչվել է «Էնգուս, Լեռան թագավոր»՝ ի պատիվ Էնգուս Քինգի, ով այդ ժամանակ Մենի նահանգապետն էր։ Ձնեմարդն ունեցել է 35 մետր բարձրություն և կշռել ավելի քան 4000 կգ ։
Լիտորալ դի Արակատիի գավառ
Գավառի կազմ
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.
Կատեգորիա:Բրազիլիայի գավառներ Կատեգորիա:Սեարա նահանգի գավառներ
Ձնեմարդ
Ռեկորդակիր ձնեմարդեր
2010 թվականին՝ Սուրբ ծնունդից առաջ, անգլիացի գիտնական, Լոնդոնի ֆիզիկայի ազգային լաբորատորիայի քվանտային բաժնի անդամ Դևիդ Կոքսն իր գործընկերների հետ միասին ստեղծել է ձնեմարդու խորհրդանիշ՝ անագի 0,01 մմ չափերով երկու գնդիկներից։ Ձնեմարդու քիթը պատրաստվել է պլատինից, որի տրամագիծը կազմում է 0,001 մմ։ Ձնեմարդու դեմքն ու ժպիտը քանդակվել են ֆոկուսացված իոնային փնջի օգնությամբ ։
Փառատոններ
Աշխարհում տարեկան անցկացվում են ձնեմարդերի հետ կապված հարյուրավոր փառատոններ՝ Փենսիլվանիայում անցկացվող գոլֆի մրցաշարից (որն ավարտվում է գոլֆի գնդակներով ձնեմարդուն հարվածելով Վալենպաուպակ լճի սառույցի վրա) մինչև մեծամասշտաբ տոնակատարությունները Խարբինում և Սապորոյում։
Ցյուրիխում անցկացվող Սախսիլյուուտե տոնակատարության ժամանակ պայթուցիկ նյութով լցված ձնեմարդը (պատրաստված բամբակից) տեղադրվում է խարույկի վրա։ Ըստ հավատալիքների՝ որքան արագ պայթի այն, այնքան տաք կլինի ամառը։
2010 թվականից Լատվիայի Դոբելե քաղաքում ամեն ձմեռ անցկացվում է Ձնեմարդերի հավաքը (Sniegavīru saiets)։ Դեկտեմբեր-հունվար ամիսներին քաղաքի պուրակներում և այգիներում պատրաստվում են մի քանի տասնյակ ձնեմարդեր, որոնցից շատերն ունեն անուններ՝ Երաժիշտ, Զվարճալի դահուկորդ, Ընտանիք ձյունե երեխաներով։ Ձնեմարդերի շքերթն այնքան մեծ ժողովրդականություն է վայելում, որ ձնեմարդու կերպարն սկսել է հայտնվել Դոբելեի բազմաթիվ հուշանվերների վրա ։
Յունիկոդ
Յունիկոդում ձնեմարդի սիմվոլ՝ U+2603( ☃ )
Գրականություն
Կատեգորիա:Ձմեռ Կատեգորիա:Քանդակագործություն
Մել Մերմելշտեյն
Մել Մերմելշտեյն (Mel Mermelstein, ), հունգարացի հրեա, որ կենդանի է մնացել Օսվենցիմի համակենտրոնացման ճամբարում։ Հայտնի է դարձել Պատմության վերանայման ինստիտուտի դեմ հարուցած դատական գործում հաղթելուց հետո ։
Կենսագրություն
Մել Մերմելշտեյնը ծնվել է 1926 թվականի սեպտեմբերի 25-ին անդրկարպատյան Մուկաչևո քաղաքում, որ այն ժամանակ պատկանում էր Չեխոսլովակիային։
Օսվենցիմ
Մել Մերմելշտեյնն իր հոր ու եղբոր հետ Օսվենցիմում աշխատել է որպես սևագործ բանվոր։ Այդ երեքից կենդանի մնալ հաջողվել է միայն Մել Մերմելշտեյնին։ Հետագայում նա պահվել է Բուխենվալդում ընդհուպ մինչև այդ ճամբարի ազատագրումը ։
Պատերազմի ավարտից հետո Մերմելշտեյնը բնակություն է հաստատել Նյու Յորքում, որտեղ ծառայել է ԱՄՆ բանակում։ Ամուսնացել է ամերիկացի ուսուցուհու հետ. նրանք ունեցել են չորս երեխա։ 1960 թվականին տեղափոխվել են Կալիֆորնիա ։
Դատական գործ
1980 թվականին Պատմության վերանայման ինստիտուտը խոստացել է 50 հազար դոլար վճարել նրան, ով կապացուցի, որ հրեաներին Օսվենցիմում սպանել են գազով։ Մերմելշտեյնը բաց նամակներ է ուղարկել «Լոս Անջելես Թայմս», «The Jerusalem Post» և մի շարք այլ թերթերի, որտեղ ներկայացրել է նոտարի կողմից վավերացված փաստաթղթեր այն մասին, որ ինքն ականատես է եղել իր հարազատների սպանությանը գազի խցիկում։ Չնայած դրան՝ Պատմության վերանայման ինստիտուտը հրաժարվել է նրան տալ խոստացված գումարը ։
Այդ ժամանակ Մել Մերմելշտեյնը դատական հայց է ներկայացրել Լոս Անջելեսի վերահսկիչ դատարան (Los Angeles County Superior Court)՝ Պատմության վերանայման ինստիտուտին մեղադրելով պայմանագրի խախտման, ինչպես նաև զրպարտության համար և պահանջելով վճարել խոստացված գումարն ու բարոյական վնասի փոխհատուցումը ։ Մերմելշտեյնին դատարանում ներկայացրել է փաստաբան Ջոն Ուիլյամ Կոքսը (William John Cox) :
Գործի քննման ժամանակ դատարանն ընդունել է Մերմելշտեյնի փաստարկները։ Դատավոր Թոմաս Թ. Ջոնսոնը հայտարարել է, թե 1944 թվականի ամռանը Օսվենցիմում հրեաների սպանությունը գազի խցիկներում անվիճելի փաստ է և չի կարող կասկածի ենթարկվել ։
Դատարանի՝ 1985 թվականի հուլիսին ընդունած որոշման համաձայն Պատմության վերանայման ինստիտուտը Մերմելշտեյնին վճարել է 90 հազար դոլար և հրապարակել նամակ, որում ներողություն է խնդրել նրանից ։
Հետագա ճակատագիր
1991 թվականին ԱՄՆ-ոմ էկրան է բարձրացել ռեժիսոր Ջոզեֆ Սերջենտի (Joseph Sargent) «Երբեք չի մոռացվի» (Never Forget) ֆիլմը, որ պատմում է նացիստական ճամբարից փրկված մարդու հարուցած դատական գործի մասին ընդդեմ Պատմության վերանայման ինստիտուտի՞ Մել Մերմելշտեյնին ֆիլմում մարմնավորում է Լեոնարդ Նիմոյը, նրա կնոջը՝ Բլայթ Դանները, փաստաբան Կոքսին՝ Դեբնի Քոուլմենը, իսկ Մել Մերմելշտեյնը ֆիլմում նկարահանվել է իր հոր դերում ։
1999 թվականին Մերմելշտեյնը լույս է ընծայել «By bread alone» ինքնակենսագրական գիրքը, որում ներկայացրել է Օսվենցիմում անցկացրած տարիներն ու դատական գործն ընդդեմ Պատմության վերանայման ինստիտուտի ։
Վակ Նոգուշ
Վակ Նոգուշ (Вак-Ногуш), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Բաշկորտոստանի հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Իկ գետի աջ ափից 84 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 10 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը Շերդինո գետն է մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը Պեչորա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Համախումբ
Վիճակագրության մեջ համախումբը նույն առարկաների կամ երևույթների բազմություն է, որը գտնվում է ինչ-որ հարցի կամ փորձի հետաքրքրության շրջանակներում ։ Վիճակագրական համախումբը կարող է լինել իրականում գոյություն ունեցող օբյեկտների խումբ (օրինակ՝ Ծիր Կաթինի շուրջ բոլոր աստղերի բազմությունը) ։ Վիճակագրական վերլուծության հիմնական գաղափարը ընտրված ինչ-որ համախմբի վերաբերյալ տվյալների արտադրումն է ։
Վիճակագրական եզրակացության մեջ համախմբի ենթաբազմությունը (վիճակագրական նմուշ) ընտրվում է, որպեսզի ներկայացնի համախումբը վիճակագրական վերլուծության մեջ ։ Եթե նմուշն ընտրված է ինչպես հարկն է, ապա ողջ համախմբի բնութագիրը կարող է լինել գնահատված նմուշի համապատասխան բնութագրիչներից։
Ենթահամախումբ
Մեկ կամ ավելի հավելյալ հատկություններ կիսող համախմբի ենթաբազմությունը կոչվում է ենթահամախումբ։ Օրինակ՝ եթե համախումբը բոլոր եգիպտացիներն են, ապա ենթաբազմությունը բոլոր եգիպտացի տղամարդիկ են։ Նմուշը համախմբի ենթաբազմությունն է, որը չի ընտրվել որևէ հավելյալ հատկություն կիսելու համար։
Նկարագրական վիճակագրությունը կարող է առաջ բերել տարբեր արդյունքներ տարբեր ենթահամախմբերի համար։ Օրինակ՝ ինչ-որ դեղորայք կարող է ունենալ տարբեր ազդեցություններ տարբեր ենթահամախմբերի վրա, և այդ ազդեցությունները կարող են լինել անորոշ կամ հեռացված, եթե այդպիսի հատուկ ենթահամախմբերը առանձին չեն ճանաչված կամ հետազոտված։
Նույն կերպ մեկը կարող է հաճախ գնահատել պարամետրերը ավելի ճշգրտորեն, եթե այդ մեկը բաժանի ենթահամախմբերը։ Օրինակ՝ մարդկանց հասակների բաշխումը ավելի ճշգրիտ է մոդելավորված, եթե տղամարդկանց և կանանց ենթահամախմբերն առանձին են։ Ենթահամախմբերից կազմված համախմբերը կարող են մոդելավորվել խառնուրդ մոդելներով, որոնք միավորում են ենթահամախմբերի բաշխումները ամբողջական համախմբերի բաշխումների հետ։ Եթե նույնիսկ ենթահամախմբերը լավ են մոդելավորված տրված պարզ մոդելներով, ընդհանուր համախումբը կարող է լավ չհամապատասխանել տրված մոդելին, իսկ դրա արդյունքը ենթահամախմբերն են։ Օրինակ՝ տրված է երկու հավասար ենթահամախմբեր և երկուսն էլ նորմալ են բաշխված։ Եթե դրանք ունեն նույն միջին քառակուսային շեղումը և տարբեր միջիններ, ապա ընդհանուր համախումբը ցույց կտա քիչ հավանականային բաշխման սրություն համեմատած եզակի նորմալ բաշխման հետ, քանի որ ենթահամախմբերի միջինները ընկնում են ընդհանուր բաշխման ուսերին։ Եթե բավականաչափ բաժանենք, դրանք կձևավորեն երկմոդալ բաշխում, հակառակ դեպքում այն ունի լայն գագաթ։ Ավելին, այն կներկայացնի գերդիսպերսիա համեմատած տրված վարիացիայով եզակի նորմալ բաշխման հետ։ Այլ դեպքում, եթե նույն միջինով և տարբեր միջին քառակուսային շեղումով երկու ենթահամախմբեր տրված լինեն, ապա ընդհանուր համախումբը ցույց կտա ավելի մեծ սրություն ավելի ծանր պոչերով (համապատասխանաբար ավելի նեղ ուսեր), քան եզակի բաշխումը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վիճակագրություն
Գաբր
Գաբր (Gabre), համայնք Ֆրանսիայի Միջին Պիրենեյան մարզի Արյեժ գավառում։ Մտնում է Լը Մաս դ’Ազիլ կանտոնի կազմի մեջ (Պամիե շրջան)։ Համայնքի INSEE կոդ՝ 09127։
Տնտեսություն
2007 թվականի տվյալներով 63 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 44-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 19-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 69,8 %, 1999 թվականին եղել է՝ 78,6 %)։ 44 աշխատունակ բնակիչներից 39-ը աշխատում էին (22 տղամարդ և 17 կին), անաշխատանք էին 5-ը (4 տղամարդ և 1 կին)։ 19 անգործունակ մարդկանցից 4-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 8-ը թոշակառու, 7-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Դայանա Տեր-Հովհաննիսյան
Դայանա Տեր-Հովհաննիսյան (Diana Der-Hovanessian, ), ամերիկահայ բանաստեղծուհի, թարգմանչուհի, լրագրող։
Կենսագրություն
Սովորել է Բոստոնի և Հարվարդի համալսարաններում։ Դասավանդել է Բոստոնի ուսումնական հաստատություններում։ Որպես լրագրող աշխատել է ամերիկյան թերթերում։ Լույս է ընծայել բանաստեղծությունների ժողովածուներ՝ «Ինչպես ընտրես քո անցյալը» (1978), «Ժամանակի մասին» (1987), «Հացի երգը, աղի երգը» (1990)։ Եղել է Նոր Անգլիայի բանաստեղծների միության նախագահը։
Առաջին թարգմանությունները կատարել է հոր՝ հասարակական գործիչ, գրող Հովհաննես Դատունու հետ։ Անգլերեն է թարգմանել Դանիել Վարուժանի, Եղիշե Չարենցի, Գևորգ Էմինի, Նահապետ Քուչակի, Գրիգոր Նարեկացու ստեղծագործություններից։ Հիմնել է Դանիել Վարուժանի անվան մրցանակ։ 1985 թվականին Երևանում Գևորգ Էմինի և Վահագն Դավթյանի թարգմանությամբ լույս է տեսել նրա «Սև աչքեր` կանաչ աչքերի խորքում» բանաստեղծությունների գիրքը, 1996 թվականին՝ «Ծաղիկների հովիտ»-ը ։ 1994 թվականին և 1999 թվականին դասախոսություններ է կարդացել Երևանի պետական համալսարանում    ։
Գեորգի Բալյան
Գեորգի Անուշավանի Բալյան, խորհրդային թատրոնի և կինոյի դերասան, ՌԴ վաստակավոր արտիստ, Թաթարական ԽՍՀ վաստակավոր արտիստ, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևելյան ռազմաճակատի («Հայրենական մեծ պատերազմ», 1941-1945) մասնակից ։
Դայանա Տեր-Հովհաննիսյան
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկահայ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ամերիկահայ թարգմանիչներ Կատեգորիա:Ամերիկահայ լրագրողներ Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծուհիներ Կատեգորիա:20-րդ դարի հայ կին գրողներ Կատեգորիա:Հայ ուսուցիչներ
Գեորգի Բալյան
Կենսագրություն
Գեորգի Բալյանը ծնվել է 1921 թվականի հոկտեմբերի 12-ին Ուզբեկստանի Անդիժան քաղաքում։ 1950 թվականին ավարտել է Ռուսաստանի թատերական արվեստի համալսարանը։ 1950-1955 թվականներին՝ Կազանի Վ․ Կաչալովի անվան պետական մեծ դրամատիկական թատրոնի դերասան։ 1955-1960 թվականներին՝ Խորհրդային բանակի կենտրոնական թատրոնի դերասան։ 1960-1990 թվականներին՝ Մոսկոնցերտի արտիստ-ասմունքի վարպետ ։
Ինստիտուտում սովորելու և թատրոնում աշխատելու 15 տարիների ընթացքում կերտել է 50 դեր։ Գրական էստրադայում աշխատելու 30 տարիների ընթացքում ստեղծել է պոեզիայի, արձակի և դրամատուրգիայի ավելի քան 30 երեկոյան ծրագիր ։
Պրահայում բեմադրած «Լույս Ռուսաստանի վրա» Լենինյան հոբելյանական ներկայացման համար (հանդես է եկել որպես ռեժիսոր և կոմպոզիցիայի հեղինակ) պարգևատրվել է Չեխոսլովակիայի Պատվո շքանշանով և ստացել Պրահայի պատվավոր քաղաքացի կոչում ։
Մահացել է 2015 թվականի հուլիսի 31-ին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ դերասաններ Կատեգորիա:Խորհրդային դերասաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի թատերական արվեստի ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Դաշնության վաստակավոր արտիստներ
Իզաբել Սադոյան
Իզաբել Սադոյան, ֆրանսահայ դերասանուհի։ Նա դերասան Ժան Բյուիսի կինն էր։ Նրա ֆիլմագրությունը ներառում է Կլոդ Շաբրոլի, Կլոդ Լելուշի, Լյուկ Բեսոնի, Ժան Լյուկ Գոդարի, Անրի Վեռնոյի, Ռոբեր Քեշիշյանի ֆիլմերը։
«Մայրիկ» ֆիլմում Աննայի դերակատարն էր ։
Իզաբել Սադոյանի ծնողները Մեծ եղեռնից փրկվածներ էին ։
Դերասանուհու խաղացանկում կա հիսունից ավելի դեր ֆիլմերում և 25` թատրոնում։ Նրա վերջին բեմելը եղել է 2016 թվականի վերջին Théâtre de l'Oeuvre թատրոնում (Փարիզ)։ Նա խաղացել է «Թռիչքից առաջ» բեմադրությունում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսահայ դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Թատրոնի ֆրանսիացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կինոդերասաններ Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասաններ
Գեոդիուդ
Գեոդիուդ, առաջին սերնդի քար պոկեմոն Նինթեդոից։ Ըստ Պոկեդեքսի այս պոկեմանները ապրում են քարանձավներում և առաջացել են խոշոր քարերի բախումներից։ Գեոդիուդը ունի քարե գնդի տեսք։ Զարգանում է մինչև երրորդ մակարդակ։ Նա զարգացման առաջին ձևն է։ Գեոդիուդին հաջորդում է Գրավելերը, իսկ վերջին աստիճանը Գոլեմն է։ Այս պոկեմոնները հանդիպում են հիմնականում Բրուքի, Պեդրոյի և Պետրայի մոտ ։
Անվանում
Ճապոներեն անվանումը (イ シ ツ ブ テ) նշանակում է քարերի կծիկ։
Ծագում
Գեոդիուդն արտաքինից ունի քարի տեսք, սակայն նա ժայռ է։ Ունի քար և կռիվ պոկեմոնների հատկություններ, սակայն հատկությունների մեջ գերակշռում է նրա քար պոկեմոն լինելու հանգամանքը ։
Զարգացում
Գեոդիուդը զարգանում է Գրավելեր, իսկ Գրավելերը Գոլեմ։ Գեոդիուդից Գոլեմ հատկությունները գրեթե չեն փոխվում, պարզապես ավելանում են կռիվ հատկությունները։