cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ուլոֆ Լագերկրանց
Կենսագրություն
Հետագա տարիներին Օլոֆ Լագերկրանցը գրքերի արտահաստիքային  քննադատ էր մշակույթի մասին գրող տարբեր ցերեկային թերթերում և ամսագրերում։ Նա համակրում էր բանվորական գրականությանը, հակադարձում էր արիստոկրատական միջավայրին, որում նա մեծացել էր, և կոչ էր անում պայքարել բուրժուական հասարակության դեմ և այն ամենի համար, ինչ թվում էր ավանդական։ Այնուամենայնիվ, այդ ժամանակ նա աշխատում էր Nya Dagligt Allehanda և Svenska Dagblade պահպանողական թերթերում։ Լագերկրանցը 1940 թվականից աշխատել է Svenska Dagblade՝ նախ որպես արտահաստիքային  թղթակից, ապա՝ 1945-1951 թվականներին՝ որպես մշակույթի բաժնի խմբագիր։ Այդ ժամանակ էլ  նրա մոտ արտահայտվեցին մշակութային պահպանողականության որոշակի գծեր, չնայած նա նաև «զբաղվում էր ... մշակութային սաբոտաժով»՝ աջակցելով արմատական գրողներին ։
Նաթանիել Կլայն
Կարիերան հավաքականում
2014 թվականի Նոյեմբերի 15-ին նա Անգլիայի հավաքականի կազմում հանդես եկավ 2017 Եվրոպայի առաջնության ընտրական մրցաշարում Սլովենիայի հավաքականի հետ խաղում, որն ավարտվեց Անգլիայի հաղթանակով 3։ 1 հաշվով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լիվերպուլի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Անգլիացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ Կատեգորիա:Քրիսթալ Փելասի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Սաութհեմփթոնի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2016-ի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Անգլիական ֆուտբոլի լիգայի խաղացողներ Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Օջախ
Ակութ, օջախ (o'choq, очок, ошақ, очаг, hearth), պատմական և ժամանակակից գործածությամբ՝ աղյուսաշեն կամ քարաշեն կրակատեղի՝ վառարանով, կամ առանց դրա, որն օգտագործվել է տունը տաքացնելու կամ կերակուր պատրաստելու նպատակով։ Դարեր շարունակ օջախը հանդիսացել է տան անբաժանելի հատվածը՝ համարվելով դրա կենտրոնական և ամենակարևոր տեղը և ըստ այդմ, «օջախ» եզրը ընդհանրապես առնչվել է «տուն» հասկացության հետ, ինչպես օրինակ «օջախի ծուխը ծխալ», «օջախի կրակը վառ պահել» դարձվածքներում կամ «օջախդ շեն մնա» օրհնանքում։ Միջնադարյան տների նախագծերում օջախին հատկացվում էր սրահի կենտրոնական մասը՝ որտեղից ծուխը վեր բարձրանալով, դուրս էր գալիս երդիկից (տանիքի վրա բացված ծխատար անցք)։ Հետագայում օջախը տեղափոխեցին սենյակի մի անկյունը, իսկ երդիկը փոխարինվեց ծխնելույզով։ Բուխարու հետ համատեղելիս, օջախը բուխարու կենտրոնական մասն է, որտեղ վառվում է կրակը, սովորաբար հատակի բարձրությամբ կամ քիչ բարձր՝ բուխարու երեսպատված մասի ներքևում։
Ուլոֆ Լագերկրանց
Պոեզիան և վաղ շրջանի ստեղծագործություններ
Պատանեկության տարիներին Լագերկրանցը լուրջ հիվանդ էր տուբերկուլյոզով, ինչը իր արտացոլումն է գտել նրա «Մահացած թռչուն» բանաստեղծությունների առաջին ժողովածուում (1935)։ Իր բանաստեղծությունների առաջին ժողովածուում նա ներկայացնում է բնության նուրբ քնարական նկարագրությունները և  մեղմ արտահայտված կրոնական դրսևորմամբ զգացմունքները։ Իր Թրուդի միակ վեպում  նա նկարագրում է կնոջ քայքայիչ հոգեկան հիվանդությունը ՝ ներշնչված մոր կլինիկական դեպրեսիաներով։ Մանկական ողբերգությունների դրդապատճառները առկա են նաև «Dikter från mossen» ժողովածուում («Բանաստեղծություններ տորֆե  ճահճից», 1943), որով հեղինակը հանդես եկավ  որպես «ներաշխարհ ունեցող հասուն բանաստեղծ, համառորեն ելք փնտրելով, գաղտնիքներով և հուսահատ ապրերումներով լի իրավիճակից, ինչը հաճախ ստեղծում էր ճշգրիտ և բարդ բանաստեղծություններ, որոնք տոգորված էին բյուրեղային պարզ ձևերով» ։
Dagbok (Օրագիր) (1954) և լրացված՝ Dikter och dagbok (Բանաստեղծություններ և օրագիր) (1955)  ստեղծագործությունները  իրենցից ներկայացնում են  բարձր որակի  բանաստեղծական և պատմողական սուբյեկտիվ ապրումների դրսևորումներ։ Linjer («Գծեր») բանաստեղծությունների ժողովածուն  աչքի է ընկնում ավանդական ձևերով և արտահայտում զգացմունքների խռովքով։ Linjer-ը «հանգեցնում էր այն գիտակցմանը, որ կյանքը իմաստ չունի առանց դրախտի»։ Ընթերցանության ժամանակ մենք մեզ պատկերացնում ենք «իրականության ծանր քարե աշխարհում»։ Linjer-ի թողարկմամբ Օլոֆ Լագերկրանցը վերջ է դնում բանաստեղծություններ գրելուն։ Հետագայում նա բացատրեց, որ պոեզիան իր համար մի տեսակ փախուստ էր իրականությունից. «Պոեզիան, որպես կյանքի հավերժ պահապանը և պաշտպանը, գայթակղություն էր դարձել, մինչդեռ իմ խիղճը ստիպում էր ինձ՝ քաղաքական կյանքում բացահայտ դիրք գրավել» ։
Մենագրություններ գրողների մասին
Ագնես ֆոն Կրուզենշենի (1951) թեզ-կենսագրությունը առաջինն է հայտնի գրողների կենսագրությունների շարքում, որ գրվել  է Օլոֆ Լագերկրանցի կողմից։ Ագնես ֆոն Կրուզենշենի կենսագրությունը հիմնականում հիմնված է նրա մասին Լագերկրանցի հիշողությունների, նրանից հետո մնացած փաստաթղթերի և նրանց ընդհանուր ընտանեկան շրջապատի մարդկանց հիշողությունների  ուսումնասիրության վրա։   Ավելի ուշ գրված գրքերը, ներառյալ Սթիգ Դագերմանի, Դանթեի, Գունար Էկելեֆի Ավգուստ Ստրինբերգի և Ջոզեֆ Կոնրադակի կենսագրությունները («Jag bor i en anan värld men du bor ju i samma» «Ես ապրում եմ այլ աշխարհում, բայց դու նույնպես») տատանվում են  կենսագրության, ստեղծագործության ակունքների վերլուծության և քննադատական ակնարկների միջև, և մատչելի լեզվով շարադրման  և հնարավորություն տալիս ստեղծելու  բանաստեղծական ոճ ու մթնոլորտ։ 1961 թվականին լույս տեսավ շվեդ բանաստեղծներ գիրքը, որում Լագերկրանցը ի թիվս այլոց  ներկայացրել  էր  Վիկտոր Ռյուդբերգի, Գուստավ Ֆրյոդինգի, Էդիթ Սյոդերգրանի, Նիլս Ֆերլինի, Հարի Մարտինսոնի և Կարին Բոյեի դիմանկարների ուրվագծերը։
Օջախ
Կրոն
Հունական դիցաբանության մեջ օջախի աստվածուհին էր Հեստիան, մինչդեռ հռոմեական դիցարանում միևնույն դերը կատարում էր Վեստա դիցուհին ։ Հնագույն Պարսկաստանում, համաձայն զրադաշտական ավանդույթների, յուրաքանչյուր տուն պետք է օջախ ունենար՝ զոհաբերությունների և երկրպագության համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կրակի աղբյուրներ Կատեգորիա:Հնագիտական օբյեկտներ Կատեգորիա:Տուն (շինություն)
Ուլոֆ Լագերկրանց
Գրական քննադատություն
Լագերկրանցը հաճախ լավ ծանոթ էր այն հեղինակների հետ, որոնց ստեղծագործությունների վերաբերյալ գրել էր  գրախոսականներ, ինչը չէր խանգարում, որ նա երբեմն քննադատի նրանց գրքերը։ Այնուհետև դա ազդեց այդ մարդկանց հետ հարաբերությունների վրա։ Այսպիսով, Լագերկրանցի և գրող և քննադատ Սվեն Ստուլպի միջև եղած վեճը ավելի թեժացավ նրանց քննադատական գրախոսականներից հետո։ 1964 թվականին Լագերկրանցը քննադատական գրախոսական  գրեց հանրաճանաչ հրապարակախոս  և Dagens Nyheter թերթի գլխավոր խմբագիր Հերբերտ Թինգսթենի հուշերի վերաբերյալ, ինչը հանգեցրեց նախկին ընկերների և գործընկերների միջև  հարաբերությունների խզմանը ։
Ալլիկլեպա
Ալլիկլեպա (Alliklepa), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Պադիսե շրջանում։
Ուլոֆ Լագերկրանց
Գրական քննադատություն
Որպես շվեդական խոշորագույն թերթի գրական քննադատ, Լագերկրանցը մեծ ազդեցություն ունեցավ այդ ժամանակ շվեդական մշակույթի հետագա զարգացման գործում տեղի ունեցած բանավեճերի վրա։ Լագերկրանցը միշտ գրախոսականներ էր գրում շատ անձնական տեսանկյունից, ինչը երբեմն հանգեցնում էր շատ կտրուկ բացասական հետևանքների։ Շրջապատի կողմից այն ընկալվում էր այնպես, կարծես թե  ինքը լիովին չէր  գիտակցում, թե ինչ մեծ իշխանություն ունի որպես քննադատ։
Այլ աշխատանքներ
1941 թվականին Möten med Bibeln («Հանդիպում Աստվածաշնչի հետ»), հրապարակախոսական ուրվագծում Լագերկրանցը հարգանքով  է վերաբերվում քրիստոնեության հանդեպ, ինչը հետագայում վերածվեց    նրա նկատմամբ արմատապես բացասական վերաբերմունքի։ Նա նաև պնդում էր, որ քրիստոնեական բարոյականությունը «գրեթե ամբողջովին սխալ է» ։
Ալլիկլեպա
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Պադիսե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Ուլոֆ Լագերկրանց
Այլ աշխատանքներ
Որպես մշակույթի բաժնի լրագրող՝ Լագերկրանցը գրել է բազմաթիվ հոդվածներ, որոնցից մի քանիսը հատուկ ուշադրության են արժանի, ինչպես, օրինակ, 1970 թվականին Չինաստանից գրած նրա հոդվածները։
Հրապարակախոսություն
Լագերկրանցին 1951 թվականին Dagens Nyheter-ում աշխատանքի է հրավիրել գլխավոր խմբագիր Հերբերտ Տինգստենը։ Հետագայում նրանց միջև համագործակցությունը հանգեցրեց նրան, որ 50-ականներին թերթն առաջատար տեղ գրավեց Շվեդիայի հասարակական և մշակութային կյանքում ։
1960 թվականին, երբ Տինգստենը հրաժարական տվեց գլխավոր խմբագրի պաշտոնից, Լագերկրանցը դարձավ թերթի երկու գլխավոր խմբագիրներից մեկը, որը հիմնականում պատասխանատու էր մշակութային հարցերի համար։ Երկրորդ գլխավոր խմբագիր Սվեն-Էրիկ Լարսոնի հետ հարաբերությունները լարված էին ։ 1968 թվականին Լագերկրանցը պահանջեց, որ նա դառնա միակ գլխավոր խմբագիրը, հակառակ դեպքում նա կթողներ թերթը։ Անկախ մարմինը, Շվեդիայի գրողների միությունը և լրագրողների տեղական կազմակերպությունը ցանկություն հայտնեցին, որ նա մնա, բայց միևնույն ժամանակ, վերջինս շեշտեց, որ Լարսոնի դերը նույնպես շատ կարևոր է։ Արդյունքում ոչ մի փոփոխություն տեղի չունեցավ։ 1972 թվականին Լագերկրանցի հետ պայմանագիրը երկարաձգելուց առաջ շուրջ քառասուն լրագրողներ նամակ գրեցին` դեմ արտահայտվելով նրան, բայց միևնույն ժամանակ, մեծամասնությունը սատարեց նրան  ։
Ուժեղ էքսպանսիայի ժամանակաշրջանից հետո՝ սկսած 1970-ականներից, թերթը սկսում է կորցնել իր դիրքերը և շուկայի մասնաբաժինը՝ Svenska Dagbladet-ի հետ մրցակցությունում։ Այս անհաջողությունները սկսեցին վերագրվել ձախ ուղղությանը, որն առաջացավ Լագերկրանցի ղեկավարությամբ իրականացվող խմբագրական քաղաքականության բնագավառում ։
Ազդեցությունը շվեդական մշակույթի վրա
Dagens Nyheter-ում նա համարվում էր գլխավոր դեմքերից մեկը, հատկապես 1960 թվականին գլխավոր խմբագիր դառնալուց հետո։ Ուլոֆ Լագերկրանցը շվեդական մշակույթի ամենաազդեցիկ մարդկանցից մեկն էր մինչև 1975 թվականին կենսաթոշակի անցնելը։
Գրական քննադատի դերում Լագերկանցն աջակցում էր «մշակութային արմատականությանը», քանի որ քննադատի կարծիքը անխուսափելիորեն արտացոլվում էր նրա գրախոսությունների մեջ։ Նա չէր ճանաչում որևէ հեղինակություն, ինչը արտացոլումն է գտել նրա այսպես կոչված «trolöshetsdebatten» տեսակետում,  մշակութային ավանդույթների և հեղինակությունների նշանակության վերաբերյալ 1966 թվականի  ծավալուն մշակութային բանավեճում, որը հիմնականում ընթանում էր թերթերի էջերում, և արտացոլում նրա անզիջում դիրքորոշումը եկեղեցու դեմ։ Նա նաև փորձում էր թերթի մշակույթի էջը դարձնել բաց քննարկումների հրապարակ, որտեղ կարող էին տպագրվել ոչ միայն հասարակության մեջ գերակշռող տեսակետները, այլև, այնպիսի ձախ գրողների տեսակետներ, ինչպիսիք են Յորան Փալմը, Լարս Ֆորսելը, Լարս Յյուլենստենը ։
Աբդել Հալիմ Հաֆեզ
Աբդել Հալիմ Ալի Շաբանա (عبد الحليم علي شبانة), ավելի հայտնի է որպես Աբդել Հալիմ Հաֆեզ (عبد الحليم حافظ), եգիպտացի երգիչ, դերասան, դիրիժոր, գործարար, երաժշտության ուսուցիչ և կինոպրոդյուսեր  ։ Նա համարվում է եգիպտացի մեծագույն երաժիշտներից մեկը  ։ Երբ նրա ժողովրդականությունը մեծանում էր, նրան տրվեց «էլ-Անդալիբ էլ-Ասմար» (العندليب الأسمر) մականունը, ինչը նշանակում է «սևամորթ սոխակ» ։ Մինչ օրս նա վաճառել է ավելի քան 80 միլիոն ձայնասկավառակ  ։
Ուլոֆ Լագերկրանց
Ազդեցությունը շվեդական մշակույթի վրա
Լագերկանցը հանդես եկավ «սեռական հեղափոխության» պաշտպանությամբ։ Գրող և լրագրող Սառա Լիդմանը թերթը անվանեց «Շվեդիայում պոռնոգրաֆիայի արգելքը ոչնչացնողներից մեկը» ։ Երբ Բու Իերտսը դատապարտեց «անբարոյական» գրականությունը, Լագերկանցը այն անվանեց «ատելություն» և այն համեմատեց ֆաշիզմի հետ ։
Աբդել Հալիմ Հաֆեզ
Վաղ կյանք
Աբդել Հալիմ Ալի Շաբանան ծնվել է Էլ Շարկիայի Էլ Հալավատ բնակավայրում, որը Կահիրեից 80 կմ հյուսիս էր գտնվում։ Նա Ալի Իսմայիլ Շաբանայի չորրորդ երեխան էր։ Նա ուներ երկու եղբայրներ՝ Իսմայիլը և Մոհամեդը, և մեկ քույր՝ Ալյան։ Մայրը մահացավ ծննդաբերությունից երեք օր անց ծննդաբերության բարդություններից, ինչը շրջապատող մարդկանց ստիպեց հավատալ, որ նա վատ բախտ է բերել։ Նրա հայրը մահացավ հինգ տարի անց՝ երիտասարդ տարիքում նրան, իր եղբայրներին ու քրոջը թողնելով որբ։ Նա մի քանի տարի ապրել է աղքատ մանկատանը : Հետագայում նրան դաստիարակեցին մորաքույրն ու քեռին Կահիրեում։ Այս տարիների ընթացքում Աբդել Հալիմը ծայրաստիճան աղքատ էր ։
Ուլոֆ Լագերկրանց
Ազդեցությունը շվեդական մշակույթի վրա
1960-ականների կեսերից ի վեր հասարակության հիմնական խնդիրներից մեկը վերաբերմունքն էր Վիետնամի պատերազմի նկատմամբ։ Լագերկանցը ոչ մի համակրանք չուներ ո՛չ հարավային Վիետնամի պատերազմի, ո՛չ էլ պարտիզանների հետ, ո՛չ Հյուսիսային Վիետնամի, կամ այս պատերազմում ԱՄՆ-ի դերի վերաբերյալ։ Նա համարում էր, որ աշխարհի իրադարձությունների վերաբերյալ արևմտյան աշխարհի տեսակետը մեծապես աղավաղվում է «արևմտյան գերակայությունը լրատվական ճակատում» ։ Լագերկանցը այցելել է ԽՍՀՄ և Չինաստան և փորձել է օբյեկտիվ գնահատական տալ տեսածին իր զեկույցներում։ Նա հավատում էր, որ Խորհրդային Միությունը նկարագրվում էր միակողմանիորեն և հաճախ հանդես էր գալիս նրա պաշտպանությամբ ։
Աբդել Հալիմ Հաֆեզ
Վաղ կյանք
Աբդել Հալիմի երաժշտական ունակությունները առաջին անգամ բացահայտվեցին, երբ նա տարրական դպրոցում էր, իսկ ավագ եղբայրը՝ Իսմայիլ Շաբանան, նրա առաջին երաժշտության ուսուցիչն էր։ 14 տարեկան հասակում նա միացավ Կահիրեի արաբական երաժշտական ինստիտուտին և հայտնի դարձավ Մուհամեդ Աբդել Վահաբի երգերը երգելով։ Նա դուրս մնաց Բարձրագույն թատերական երաժշտական ինստիտուտից՝ որպես հոբոյ նվագող ։
Ուլոֆ Լագերկրանց
Ուլոֆ Լագերկրանցի անձի քննադատություն
Ուլոֆ Լագերկանցը միշտ պատրաստ էր պայքարելու և չէր կարող դիմակայել հակամարտություններին։ Հավանաբար դա էր պատճառը, որ նրա անհատականությունը միշտ չէ, որ ընկալվում է միանշանակ։ Քննադատաբար տրամադրված շվեդները կարծում էին, որ նա, հարձակվելով այնպիսի հարգված մարդկանց վրա, ինչպիսիք են Աստրիդ Լինդգրենը, Դագ Համարշոլդը և իր նախորդի` Հերբերտ Թինգսթենի վրա, առաջացնում է զայրույթ և դժգոհություն, ինչպես նաև նրա ամբարտավան դիտողություններն ուղղված են այնպիսի կազմակերպությունների դեմ, ինչպիսիք են եկեղեցին, միապետությունը և Շվեդական ակադեմիան ։ Նույնիսկ լիբերալիզմի և հակակոմունիզմի հանդեպ նրա վերաբերմունքը և Վիետնամի պատերազմի վերաբերյալ նրա չեզոք տեսակետը առաջացնում էին ուժեղ զգացողություններ բնակչության որոշակի շրջանակներում ։
Աբդել Հալիմ Հաֆեզ
Երաժշտական կարիերա
Աբդել Հալիմը հենց սկզբում աշխատում էր որպես երաժշտության ուսուցիչ Տանտայի և Էլ-Մահալլա Էլ-Կուբրայի դպրոցներում։ 1953 թվականին Կահիրեի ակումբներում երգելիս Աբդել Հալիմը վերջին պահին փոխարինեց երգիչ Քարեմ Մահմուդին, ով չկարողացավ երգել ծրագրված ռադիոհաղորդմանը ։ Աբդել Հալիմի կատարումը լսեց Եգիպտոսի ազգային ռադիոյի երաժշտական հաղորդումների ղեկավար Հաֆեզ Աբդել Վահաբը։ Աբդել Հալիմը որպես հովանավորության ճանաչում որպես իր բեմական ազգանունը վերցրեց «Հաֆեզ» անվանումը՝ Աբդել Վահաբի անունը ։
Ուլոֆ Լագերկրանց
Ուլոֆ Լագերկրանցի անձի քննադատություն
Որոշ հայտնի մարդիկ բավականին քննադատորեն էին խոսում Լագերկրանցի մասին։
Աբդել Հալիմ Հաֆեզ
Երաժշտական կարիերա
Իր կարիերայի առաջին օրերին Աբդել Հալիմը մերժվեց երգելու նոր ոճի համար։ Սակայն նա համառեց և հետագայում կարողացավ գնահատանքի արժանանալ ։ Ի վերջո, նա դարձավ երգիչ, ում վայելում էին բոլոր սերունդները։ Նա նաև դարձավ Եգիպտոսի առաջին ռոմանտիկ երգիչը ։
Ուլոֆ Լագերկրանց
Ռուսերեն
2006 թվականին Պրոգրես-Տրադիցիա հրատարակչության կողմից ռուսերեն լեզվով հրատարակվեց Լագերկանցի ամենահայտնի «Դժոխքից մինչև դրախտ։ Գիրք Դանթեի և նրա կատակերգության մասին» գիրքը։
Աբդել Հալիմ Հաֆեզ
Երաժշտական կարիերա
Համագործակցելով կոմպոզիտոր Մուհամմեդ Աբդել Վահաբի հետ, Աբդել Հալիմը շարունակեց պատրաստել շատ սիրված երգեր, ինչպիսիք են Ahwak («Պաշտում եմ քեզ»), Neowedi Minen el Hekaya («Որտեղի՞ց սկսենք պատմությունը») և Fatet Ganbena («Նա մեր կողքով անցավ») երգերը։ Հաֆեզը նաև աշխատել է եգիպտացի բանաստեղծ Մուհամեդ Համզայի հետ այնպիսի երգերի վրա, ինչպիսիք են Zay el Hawa («Դա կարծես սեր լինի»), Sawah («Թափառաշրջիկ»), Hawel Teftekerni («Փորձիր հիշել ինձ»), Aye Damiet Hozn («Յուրաքանչյուր արցունքի տխրություն») և Mawood («Կոչված») երգերը։ Իր կարիերայի ընթացքում նա շատ սիրված էր և միշտ հանդես էր գալիս վաճառված արենաներում և մարզադաշտերում ։ Չնայած իր ժողովրդականությանը, նա հազվադեպ էր թողարկում ստուդիական ալբոմ, քանի որ հանդես էր գալիս զուտ կենդանի կատարմամբ ։  Նա նաև նվագում էր շատ տարբեր գործիքներ, այդ թվում՝ հոբոյ, հարվածային գործիքներ, դաշնամուր, ուդ, կլարնետ և կիթառ ։ Նա ներգրավված էր իր երգերի ստեղծման բոլոր ասպեկտներում ։  Հալիմը արաբական աշխարհին ներկայացրեց բազմաթիվ նոր գործիքներ։ Նա հայտնի էր երգերում իր խոր կրքով և յուրահատուկ ձայնով։   Հալիմը ելույթ է ունեցել արաբական աշխարհի գրեթե բոլոր երկրներում, ինչպես նաև արաբական աշխարհից դուրս, այդ թվում`մի քանի համերգներ Եվրոպայում։ Ավելին, նա հայրենասիրական երգեր է երգել ոչ միայն իր հայրենի Եգիպտոսի համար, որին նվիրել է տասնյակ հայրենասիրական երգեր, այլ նաև արաբական աշխարհի այլ երկրներին՝ Լիբանանին, Սիրիային, Թունիսին, Ալժիրին և Մարոկկոյին նվիրված որոշ երգեր իրենց հեղափոխությունների և պատերազմների ընթացքում ։ Նա խրախուսում և օգնում էր շատ երիտասարդ նկարիչների և դերասանների հաջող կարիերա ունենալու համար  ։
Ուլոֆ Լագերկրանց
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Շվեդ գրաքննադատներ Կատեգորիա:Շվեդ գրողներ Կատեգորիա:Շվեդ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Շվեդ խմբագիրներ Կատեգորիա:20-րդ դարի խմբագիրներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Աբդել Հալիմ Հաֆեզ
Փառք
Եգիպտոսում Հալիմը հայտնի է որպես «Երաժշտության արքա», «Նեղոսի որդի», «Ժողովրդի ձայն», «Հեղափոխության որդի», «Հույզերի ու զգացմունքների արքա»   ։ Նրա հայրենասիրական երգերը շատ էր երգում բազմությունը 2011 թվականի Եգիպտական հեղափոխության ժամանակ ։ Եգիպտոսի 2011 թվականի հեղափոխության հեղափոխականներից մեկը մեջբերեց, որ «Սոխակի երգերը մեզ ոգեշնչեցին հունվարի 25-ի հեղափոխության ժամանակ», - ավելացրեց նա, - «Չնայած նա մահացավ 35 տարեկան հասակում, բայց իր երգերը վստահաբար կոգեշնչեն եգիպտացիների շատ սերունդներ» ։ Նրա մահից ի վեր նրա ալբոմներն ու ձայնասկավառակները ավելի շատ օրինակ են վաճառել, քան երբևէ որևէ արաբ երգիչ ։  Երգելու ոճը, երգերի ժողովրդականությունը և պահվածքը նրան օրինակելի դարձան ողջ տարածաշրջանի գրեթե յուրաքանչյուր ժամանակակից երգչի համար   ։ Եգիպտացիները և բոլոր տարիքի արաբ մարդիկ Հալիմի երկրպագուներն են։ Հալիմը մինչ այժմ հիշվում է շատ մարդկանց սրտերում, նույնիսկ մահվանից տարիներ անց ։
Անձնական կյանք
11 տարեկանում Աբդել Հալիմը հիվանդացավ շիստոսոմոզով, որը ջրից փոխանցվող հազվադեպ հանդիպող մակաբուծային հիվանդություն է , և դրանով տառապում էր իր կարիերայի մեծ մասի ընթացքում։ Չնայած դրան, նա շարունակեց ստեղծագործել և կատարել իր երգերը ։
Չնայած Աբդել Հալիմը երբեք չի ամուսնացել, լուրեր տարածվեցին, որ նա վեց տարի գաղտնի ամուսնացած է եղել դերասանուհի Սոադ Հոսնիի հետ։ Դա մինչ այժմ չի ապացուցվել։ Մարդիկ, ովքեր մտերիմ էին երկու արտիստների հետ, հերքում էին այս լուրերը ։
1969 թվականին Հալիմը հիվանդանոց կառուցեց Եգիպտոսում։ Նա արաբական աշխարհում հավասարապես էր վերաբերվում աղքատներին, հարուստներին և նախագահներին ։
Աբդել Հալիմը ամուր բարեկամություն հաստատեց արևելյան աշխարհի շատ ժամանակակից նախագահների և թագավորների, այդ թվում՝ Եգիպտոսի Գամալ Աբդել Նասերի և Մարոկկոյի թագավոր Հասան Երկրորդի հետ ։ Նա նաև շատ սերտ բարեկամական կապեր է ունեցել եգիպտացի բանաստեղծների մեծ մասի հետ ։ Նա սերտ կապի մեջ է եղել Նասերի ռեժիմի հետ։ Նա մի քանի անգամ ուղղակիորեն երգում էր Եգիպտոսի նախագահի համար։ Այդ իսկ պատճառով, շատերը նրան մեղադրում էին ռեժիմի «ծառա» լինելու մեջ։
Մահ
Աբդել Հալիմը մահացավ լյարդի անբավարարությունից՝ որպես Schistosoma mansoni-ի բարդություն, 1977 թվականի մարտի 30-ին (նրա ծննդյան 48-ամյակից մի քանի ամիս առաջ), երբ նա շիստոսոմոզի համար բուժում էր անցնում Լոնդոնի Քինգս Քոլեջի հիվանդանոցում։ Կահիրեում նրա հուղարկավորությանը մասնակցում էին միլիոնավոր մարդիկ․ ավելի շատ, քան Մերձավոր Արևելքի պատմության ցանկացած թաղում, բացի նախագահ Նասերի թաղումից ։ Հաղորդվում էր, որ Հալիմը շատ ավելի շատ երազանքներ ու նպատակներ ուներ, որոնք ցանկանում էր իրականացնել, չնայած նրա վաղ մահը խանգարեց նրան դա անել ։  Հալիմի մահվանից հետո փաստվեց, որ մարդիկ ինքնասպան են եղել, այդ թվում առնվազն չորս կին ինքնասպանություն են գործել` պատշգամբից իրենց ցած գցելով նրա թաղման երթի ընթացքում ։ Նրան թաղեցին Կահիրեի Ալ Բասատին գերեզմանատանը։
Ժառանգություն
Աբդել Հալիմ Հաֆեզի ավելի քան 300 երգեր ձայնագրվել են, և նա նկարահանվել է 16 դասական և հաջողակ ֆիլմերում, այդ թվում՝ Դալիլա (دليله) ֆիլմում, որը Մերձավոր Արևելքի առաջին գունավոր կինոնկարն էր ։
Մուհամեդ Աբդել Վահաբի և Մագդի էլ-Ամրուսիի հետ միասին Աբդել Հալիմը եգիպտական «Soutelphan» ձայնագրման ընկերության հիմնադիրն է, որը շարունակում է գործել մինչ օրս՝  որպես «Mazzika»-ի դուստր ընկերություն։
Նրա կյանքի մասին պատմող գեղարվեստական կինոնկարը՝ «Հալիմը», թողարկվել է 2006 թվականին՝ Good News Group- ի կողմից արտադրված ։ Նույն թվականին Եգիպտոսում թողարկվեց «Ալ-անդալեաբ հիաքաթ շաբ» սերիալը, որում խաղում էր Շադի Շամելը՝ Աբդել Հալիմի դերում։ Հեռուստատեսային մրցույթում Շամելը գլխավոր դերը շահեց։
2011 թվականի հունիսի 21-ին Գուգլը տոնեց իր 82-ամյակը Google Doodle-ի հետ ։
Երգեր
Հալիմի ամենահայտնի երգերից են.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1977 մահեր Կատեգորիա:1929 ծնունդներ Կատեգորիա:Եգիպտացի երգիչներ Կատեգորիա:Եգիպտացի դերասաններ Կատեգորիա:Եգիպտացի երաժիշտներ Կատեգորիա:Եգիպտացի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Լյարդի ցիռոզից մահացածներ Կատեգորիա:Եգիպտացի կինոպրոդյուսերներ Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Կրեսպյատիկա
Կրեսպյատիկա  (Crespiatica), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Լոդի գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 1563 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Խտությունը՝ 223 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 7 կմ²։ Էլեկտրոնային փոստ՝ 20070։ Հեռախոսային կոդ՝ 0371։
Կրեսպյատիկան սահմանակից է Դովերա, Բագնյոլո Կրեմասկո, Վայանո Կրեմասկո, Մոնտե Կրեմասկո, Չիևե, Կորտե Պալազիո, Աբադիա Չերետո մունիցիպալիտետներին։
Կոմունայի հովանավորն է Սուրբ Անդրեաս Առաքյալը։ Տոնը նշվում է նոյեմբերի 30-ին։
Աղիտու
Աղիտու (նախկին անվանումը՝ Աղուդի), գյուղ Հայաստանի Սյունիքի մարզի Սիսիանի տարածաշրջանում, Սիսիան քաղաքից մոտ 3 կմ արևելք, Որոտան գետի բարձրադիր ձախ ափին, ծովի մակերևույթից 1620-1700 մ բարձրության վրա։ Հեռավորությունը Կապան մարզկենտրոնից ճանապարհով կազմում է մոտ 99 կմ։ Բնակչությունը` 436 մարդ (2011), հայեր։
Նախկինում Աղուդի անվանումով գյուղն ընդգրկված է եղել Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում։ Խորհրդային տարիներին մասն է կազմել Հայկական ԽՍՀ Զանգեզուրի գավառի, իսկ 1930 թվականից` Սիսիանի շրջանի։ Աղիտու է վերանվանվել 1991 թվականին։ 1995 թվականից մտնում է ՀՀ Սյունիքի մարզի մեջ։
Բնակչություն
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Աղիտուի մշտական բնակչությունը կազմել է 436, առկա բնակչությունը` 356 մարդ ։ Մինչև 1988-1989 թթ. ազգամիջյան բախումները գյուղը բնակեցված է եղել հիմնականում ադրբեջանցիներով, այնուհետ` հայերով։ Աղիտուի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Մոտակա քարանձավներում գտնվել են ուշ քարե դարի դամբարաններ ։
Գյուղում կա VI-VII դարերի կոթող-մահարձան, գյուղից հարավ գտնվում են «Բերդատեղ» ավերակ բերդը, «Ձորագյուղ» և «Գյուղատեղ» ավերակ գյուղատեղիները։ Շրջակայքում կան հանքային աղբյուրներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի գյուղեր
Նիկոլայ Կարտոզիա
Նիկոլայ Կարտոզիա (Николай Борисович Картозия, ), ռուս հեռուստատեսային գործիչ, մեդիա մենեջեր, լրագրող, կոմպոզիտոր։ «ՊրոֆՄեդիա ՏՎ» հեռուստաընկերության տնօրեն և «Պյատնիցա» հեռուստաընկերության գլխավոր տնօրեն (2012 թվականից) ։
Կենսագրություն
Նիկոլայ Կարտոզիան ծնվել է լեռնահանքային արդյունաբերության և ստորգետնյա շինարարության բնագավառի մասնագետ Բորիս Կարտոզիայի ընտանիքում՝ 1940 թվականի նոյեմբերի 23-ին, վերջինս տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ՌԲԳԱ-ի և Ուկրաինայի լեռնային գիտությունների ակադեմիկոս, Ա. Ա. Սկոչինսկու անվան պետական մրցանակի դափնեկիր
Կրթություն
1996 թվականին ավարտել է մոսկովյան № 637 դպրոցը (այժմ` Ն. Գ. Կուզնեցովի անվան №1465 դպրոց»)։ 2000 թվականին ավարտել է ՄՊՀ ժուռնալիստիկայի ֆակուլտետը ։ Սովորել է ասպիրանտուրայում։ Հետազոտական հետաքրքրություններ՝ Կոգնիտիվ լեզվաբանություն ։ Գիտական ղեկավար՝ Միխայիլ Աբրամովիչ Շտուդիներ ։
Հեռուստատեսություն
ՕԱշխատում է հեռուստատեսությունում 1999 թվականից։ 2000 թվականից աշխատել է որպես թղթակից և գլխավոր խմբագիր ՌՏՌ հեռուստաընկերության «Վեստի» ծրագրում ։
2001 թվականին անցնում է ՆՏՎ հեռուստաընկերություն ։ 2001-2004 թվականներին նա ՆՏՎ հեռուստատեսության Լեոնիդ Պարֆյոնովի «Նամեդնի» ծրագրի գլխավոր խմբագիրն էր ։
2004-2006 թվականներին ՆՏՎ Տեղեկատվական հեռարձակման տնօրինության խմբագիր, հատուկ նախագծերի բաժնի գլխավոր խմբագիր ։ 2004-2008 թվականներին աշխատել է որպես գլխավոր խմբագիր «Մասնագիտությունը՝ լրագրող»-ում ։
2006-2012 թվականներին ՆՏՎ-ի հեռարձակման տնօրեն ։
Կորտոզյան մասնակցել և ստեղծել է այնպիսի ծրագրեր, ինչպիսիք են՝ «Ծրագիրը առավելագույն», «Չետա Պինոչետով», «Գլխավոր հերոս», «Դու ծիծաղելի ես», «Ռուսական սենսացիաներ», «Ռուսները չեն հանձնվում», «Կենտրոնական հեռուստատեսություն», «НТВшники», «Իմ խոստովանությունը», «Հաղթել է քաղցկեղը», «Համառուսական խաբեության պատմություն», «Վերջին խոսքը», «Պավել Լոբկովի գիտական դետեկտիվները» և այլն  ։
2012 թվականի հունվարին նա հեռացավ ՆՏՎ հեռուստաալիքից ։ Միևնույն ժամանակ, մինչև դեկտեմբերի 23-ը, նա շարունակեց աշխատել «Կենտրոնական հեռուստատեսություն»-ում, որպես անկախ աշխատող ։ 2012 թվականի հունիսի 14-ին նշանակվել է «ՊրոֆՄեդիա ՏՎ» հեռուստաընկերության նախագահ, որը ներառում էր «2x2», «ՏՎ 3» և «ՄՏՎ Ռոսիա» ալիքները։ 2012 թվականի հունիսից մինչև 2013 թվականի մայիսը, «ՄՏՎ Ռոսիա» հեռուստաալիքի գլխավոր տնօրենը փոխարինեց Ռոման Սարկիսովին` կայացած պաշտոնում ։
Նա «Ողջերը» բանաստեղծական հեռուստանախագծի հեղինակն է ։
«Դոժդ» հեռուստաալիքի թղթակից Անտոն Ժելնովի «Բրոդսկին պոետ չէ» վավերագրական ֆիլմի հեղինակն է (ցուցադրվել է 2015 թվականի մայիսի 24-ին «Առաջին ալիք»-ով)։
2017 թվականի փետրվարի 10-ին «Առաջին ալիքի» եթերում ցուցադրվել է «Սաշա Սոկոլով։ Վերջին ռուս գրողը» ֆիլմը, որի հեղինակներն էին Կարտոզիան և Ժիլնովը ։
Անձնական կյանք
Սիրում է պոեզիան ։ Գրում է «իր համար» դաշնամուրային երաժշտություն։ Ամուսնացած չէ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ՏԷՖԻ մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Ռուս լրագրողներ Կատեգորիա:Ռուս կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Բոուլինգ
Բոուլինգ (to bowl - գլորել), գնդակներով սպորտային խաղ, առաջացել է կեգլի խաղից։ Խաղի նպատակն է ձեռքով նետած հնարավորինս քիչ գնդակներով գցել կեգլիները, որոնք հատուկ ձևով շարված են առանց կողային հատվածների ուղու վերջում։
Աշխարհում կան բոուլինգի բազմաթիվ տեսակներ․ 5 կեգլիանոց բոուլինգ, որը տարբերվում է 10 կեգլիանոցից ոչ միայն կեգլիների քանակով, այլև յուրաքանչյուր ֆրեյմում թույլատրելի նետումների թվով, ինչպես նաև կեգլիների տարբեր խաղային արժեքներով, քենդլփին-բոուլինգ, որի կեգլիների տեսքը նման է մոմի, դաքփին-բոուլինգ, որը ևս տարբերվում է կեգլիների տեսքով․ դրանք նման են բադի, ավելի փոքր են և դիմացկուն, նաև թեթև, սկիթլզ և այլ տեսակներ։
Աշխարհում ամենատարածված տարբերակը 10 կեգլիանոց բոուլինգն է (Tenpin), որի դեպքում կեգլիները դասավորվում են եռանկյունաձև՝ 1895 թվականին խաղացողների առաջին պրոֆեսիոնալ միության՝ «Բոուլինգի ամերիկյան կոնգրեսի» կողմից ընդունված կանոնների համաձայն ։
Խաղը շատ տարածված է ԱՄՆ-ում, այս երկիրն առաջատար է մեկ բնակչին բաժին ընկնող բոուլինգի ուղիների քանակով (1/2 250)։ Այս ցուցանիշով ԱՄՆ-ին հաջորդում են Ազգերի համագործակցության և Սկանդինավիայի երկրները, Ճապոնիան։ Ընդհանուր առմամբ, ըստ 2007 թվականի տվյալների՝ աշխարհի 120 երկրում հաշվարկվել է բոուլինգի շուրջ 10 միլիոն մշտական խաղացող ։ Խաղացողները միավորվում են ակումբներում, ակումբները՝ տարբեր ասոցիացիաներում, որոնք էլ իրենց հերթին կազմակերպում են ազգային և միջազգային մրցաշարեր։
Ամենախոշոր և հեղինակավոր ասոցիացիան Բոուլինգի համաշխարհային ֆեդերացիան է (World Bowling, WB), որն իր մեջ ներառում է 134 երկրի ֆեդերացիները։ Ֆեդերացիան ճանաչվել է որպես պաշտոնական կարգավորող և սահմանում է ամբողջ աշխարհում 10 և 9 կեգլիանոց բոուլինգի կանոններն ու չափանիշները ։ Բոուլինգի համաշխարհային ֆեդերացիայի առաջնություններն անցկացվում են երկու տարին մեկ անգամ։
Պատմություն
Բոուլինգ խաղի նախատիպը հնագետները և ազգագետները հայտնաբերել են աշխարհի տարբեր վայրերում՝ Հնդկաստանում, Ֆինլանդիայում, Եմենում և Պոլինեզիայում։ Նախաբոուլինգի ամենահին նմուշը համարվում է խաղային հավաքածուն, որը հայտնաբերվել է 1930 թվականին Եգիպտոսում՝ նախադինաստիկ դարաշրջանում մի դեռահասի հուղարկավորության ժամանակ, և թվագրվում է մ․թ․ա․ 3200 թվականով ։ 2007 թվականին բոուլինգի նման խաղի համար կահավորված մի հնագույն շինություն է հայտնաբերվել կրկին Եգիպտոսում՝ Կահիրեում։ Շինության կառուցումը թվագրվում է մ․թ․ա․ 2000 թվականին ։
Սակայն ժամանակակից բոուլինգի հայրենիքն ընդունված է համարել վերին Գերմանիայի տեղանքը։ Այստեղ փայտե ցցերի (Kegel) և դրանց գցելու համար նախատեսված քարե գնդակի (Kugel) գոյության մասին վկայություններ կան մ․թ․ 3-րդ դարից։ Սկզբում դրանք օգտագործում էին կրոնական ծեսերում. ցցերը վայր նետող անձն ազատվում էր մեղքերից ։ Աստիճանաբար ծեսը ձևափոխվեց՝ վերածվելով զվարճանքի, որը դուր էր գալիս գերմանախոս շատ ժողովուրդների։ Ժողովուրդների մեծ գաղթի ժամանակ խաղը տարածվեց ամբողջ Եվրոպայում. միջնադարի վերջում նմանատիպ անվանումներով խաղը հայտնի էր Ֆրանսիայում, Իտալիայում, Նիդերլանդներում, Դանիայում և Անգլիայում ։ Խաղի կանոնները և սարքավորումները տարբերվում էին ոչ միայն երկրից երկիր, այլև քաղաքից քաղաք, ինչով էլ հավանաբար պայմանավորված է խաղի ժամանակակից բազմազանությունը. միայն 9 կեգլիանոց բոուլինգն ունի խաղալու ավելի քան հարյուր տարբերակ։
Աշխարհի հնագույն և դեռևս գործող բոուլինգի հարթակը գտնվում է Անգլիայում՝ Սաութհեմփթոնում։ Հայտարարվում է, որ այն որպես այդպիսին օգտագործվել է դեռևս 1299 թվականից ։ Իսկ 1366 թվականից Անգլիայի թագավոր Էդուարդ III-ը իր զորքի շրջանակներում ստիպված էր արգելել «գնդակներ խոտի վրա» խաղը՝ դրդելով իր ազարտային զինվորներին ազատ ժամանակն օգտագործել ավելի արդյունավետորեն՝ զբաղվելով նետաձգությամբ ։
16-րդ դարում բոուլինգի տեսակները, հատկապես 9 կեգլիանոցը, դարձել էին Հյուսիսային ծովի ավազանում ապրող ժողովուրդների համընդհանուր զվարճանքի առարկան։ Այն խաղում էին բոլորը՝ գյուղացիներն ու աշխատավորները, զինվորներն ու նավաստիները, ազնվականներն ու թագավորները, անգլիացիները, հոլանդացիները, դանիացիները, գերմանացիները, ֆրանսիացիները։ Շատ հաճախ նրանք դա անում էին՝ ի վնաս իրենց անմիջական պարտականությունների և դրամապանակի։ Անգլիայի թագավոր Հենրի VIII-ը, որն ինքը խաղամոլ էր, հրամանագիր է ստորագրել՝ արգելելով «գնդակներ խոտի վրա» խաղը բոլորին, բացի հարուստ քաղաքացիներից, քանի որ զորքերի և աշխատավորների շրջանում կարգապահությունը խախտվել էր ։ Այս միապետի մասին ասվում է նաև, որ նա է մտածել որպես գնդակ օգտագործել թնդանոթային ռումբը ։
Միևնույն ժամանակ, փաստերը վկայում են, որ Հենրի VIII-ի ժամանակակից, գերմանացի կրոնական բարեփոխիչ Մարտին Լյութերը խաղի անունը հաստատել է իբրև «կեգլի» և որպես խաղի կեգլիների լավագույն քանակ սահմանել 9-ը ։ Բացի այդ, նշվում է, որ ֆրանսիացի ծովագնաց Ֆրենսիս Դրեյքին թշնամու մոտենալու մասին լուրը հայտնել են բոուլինգի խաղի ընթացքում, ինչին ի պատասխան՝ նա ասել է․ «Դեռ շատ ժամանակ կա հաղթելու համար… և իսպանացիներին նույնպես»։ Իսկ Դրեյքի երիտասարդ ժամանակակից աստվածավախ Հակոբ Ա թագավորի մասին ասվում է, որ վախենալով մեղքերից՝ նա խուսափել է խաղալ շատ խաղեր, բայց բոուլինգի համար բացառություն է արել ։
Այսպիսով, օրինաչափ է, որ Ամերիկայի գաղութացման շրջանում գաղութաբնակների հետ միասին Նոր աշխարհ է տեղափոխվել նաև հայտնի խաղը։ Նյու Յորքի Մանհեթեն վարչական միավորի ամենահին զբոսայգին կոչվում է «Բոուլինգի բացատ» (Bowling Green)։ Բոուլինգ անունն են կրում նաև ԱՄՆ-ի «հին նահանգների» 8 քաղաքները ։ Խաղի նկատմամբ հատկապես մեծ հակվածություն ունեին Հոլանդիայից և Գերմանական իշխանություններից ներգաղթածները։
19-րդ դարի երկրորդ քառորդում Ամերիկայում բոուլինգն այնքան մոլի բնույթ էր ստացել՝ ուղեկցվելով ծեծկռտուքներով և տարբեր պատահարներով, որ խաղը սկսեցին արգելել Կենտուկի, ապա նաև Նյու Յորք նահանգներում, իսկ 1870 թվականին՝ ԱՄՆ-ի ամբողջ տարածքում ։ Այս արգելքների հետ միասին ի հայտ եկավ և սկսեց արագորեն տարածվել 10 կեգլիանոց բոուլինգը (tenpin), որը պաշտոնապես չէր ենթարկվում օրենքին։ Դրա դեպքում կեգլիները ոչ թե շարում էին շեղանկյունաձև, ինչպես 9 կեգլիանոցի ժամանակ, այլ եռանկյունաձև։ Աստիճանաբար տարբերությունների թիվն ավելացավ։ 19-րդ դարի վերջում ԱՄՆ-ում 10 կեգլիանոց տարբերակը գրեթե ամբողջությամբ դուրս մղեց 9 կեգլիանոց տարբերակը։
Թեև «տասներորդ կեգլիի» ծագումը ԱՄՆ-ում վիճարկվում է Անգլիայի և Շոտլանդիայի հետ, սակայն բոուլինգի ամենատարածված տարբերակի ծագումը պետք է վերագրել ԱՄՆ-ին, քանի որ այստեղ 1895 թվականին «Բոուլինգի ամերիկյան կոնգրես»-ի կողմից սահմանվել են կեգլիների, խաղային ուղիների և գնդակների պաշտոնական չափանիշները, մշակվել են թենփինի խաղի համընդհանուր կանոններ, ինչպես նաև անցկացվել է համաշխարհային պատմության մեջ առաջին առաջնությունը (Չիկագո, 1901) ։
20-րդ դարի 30-ական թվականներին ԱՄՆ-ի AMF (American Machinery and Foundry) գործարանում Գոթֆրիդ Շմիդտը (Gottfried Schmidt) հայտնաբերեց հատուկ սարքավորում՝ փինսեթթեր (pinsetter)՝ նախատեսված կեգլիների ավտոմատ դասավորման և գնդակի վերադարձի համար ։ Բոուլինգի զարգացման հաջորդ քայլը 1970-ական թվականներին միավորների ավտոմատ հաշվարկման համակարգի ներդրումն էր ։
Կանոններ
Եթե ֆրեյմի ժամանակ դիտվում է սթրայք, ապա այդ ֆրեյմում միավորների քանակը հավասար է տվյալ ֆրեյմում տապալված կեգլիների քանակին (10 կեգլի), գումարած հաջորդ երկու հարվածի արդյունքում տապալված կեգլիների թիվը։ Եթե ֆրեյմի ժամանակ դիտվում է սփեր, ապա միավորների քանակը հավասար է տվյալ ֆրեյմում տապալված կեգլիների քանակին (10 կեգլի), գումարած հաջորդ ֆրեյմի առաջին հարվածի արդյունքում տապալած կեգլիների թվին։ Եթե ֆրեյմը բաց է մնում, ապա միավորների քանակը հավասար է այդ ֆրեյմում տապալված կեգլիների թվին։
Քանի որ սթրայքի և սփերի դեպքում միավորների քանակը կախված է ոչ միայն այդ ֆրեյմի, այլև հաջորդ հարվածներից, հատուկ կարգավիճակ է ստանում վերջին՝ 10-րդ ֆրեյմը։ Եթե տասներորդ ֆրեյմում առաջին հարվածի արդյունքում առաջանում է սթրայք, խաղացողը կարող է այդ ֆրեյմում կատարել ևս երկու հարված։ Եթե տասներորդ ֆրեյմում առաջանում է սփեր, խաղացողը կարող է կատարել ևս մեկ հարված։ Տասներորդ ֆրեյմի սփերին և սթրեյքին վերոնշյալ կանոնները չեն վերաբերում, քանի որ հաջորդ ֆրեյմ գոյություն չունի։ Եթե 10-րդ ֆրեյմում առաջին երկու հարվածների արդյունքում չտապալված կեգլիներ են մնում, և ֆրեյմը դառնում է բաց, ապա խաղն ավարտվում է։
Խաղի մեկ պարտիայի առավելագույն միավորների քանակը 300 է, քանի որ յուրաքանչյուր ֆրեյմում առավելագույնը կարելի է կուտակել 30 միավոր։ Պրոֆեսիոնալ առաջնությունների ժամանակ փորձառու խաղացողների միջին միավորը մեկ պարտիայի համար սովորաբար 200-ից ցածր չի լինում։
Անընդմեջ երկու սթրայքը կոչվում է «դաբլ» (double՝ կրկնակի), երեքը՝ «թըրքի» (turkey՝ հնդկահավ), չորսը՝ «հեմբոուն» (hambone՝ ազդր)։
Սարքավորումներ
Բոուլինգի պաշտոնական մրցույթները՝ 10 կեգլիանոց հավաքածուի կիրառմամբ, անցկացվում են միայն հատուկ սարքավորումներով, որոնք համապատասխանում են Բոուլինգի միջազգային ֆեդերացիայի հատուկ չափանիշներին ։
Ուղիներ
Ժամանակակից ուղիները հիմնականում պատրաստում են գերամուր քիմիական մանրաթելերից։ Թույլատրվում է նաև պատրաստել փայտից և պատել հատուկ լաքով։
Ժամանակակից բոուլինգում ուղու երկարությունը մեկնարկի գծից մինչև № 1 կեգլիի կենտրոնական մասը կազմում է 60 ֆուտ ± 1/2 դյույմ (18288 ± 13 մմ) է, № 1 կեգլիից մինչև հետին եզրը՝ 34 3/16 դյույմ ± 1/16 դյույմ (868,5 ± 1,5 մմ), ընդ որում, ընդհանուր երկարությունը մեկնարկի գծից մինչև հետին ծայրը շեղումներ չունի և կազմում է 62 ֆուտ 10 3/16 դյույմ (19 156 մմ)։
Ուղու լայնությունը կազմում է 41 1/2 դյույմ ± 1/2 դյույմ (1054 ± 12,7 մմ)։
Ուղի հասկացության մեջ ներառվում է նաև մուտքի հատվածը, մեկնարկի գիծը, հարթ փողրակները, կեգլիների բաժինը, հետին կողը, կեգլիների տապալման հորը, կեգլիների ավտոմատ դասավորման սարքավորումը, նշագծումը և ցուցիչները։ Նրանց ձևը, չափերը, քանակությունը, արտադրության եղանակը և բոլոր միջանկյալ հեռավորությունները խստորեն կարգավորում են և հաճախ շեղումներ չունեն, կամ դրանք աննշան են։
Վերահսկվում է նաև ուղու թեքությունը, նրա մակերևույթը և շփման ուժը, որոնց հետ կապված շեղումները թույլատրելի չեն։
Նախքան մրցույթը պարտադիր անցկացվում են ուղու բոլոր վերահսկիչ մեծությունների լաբորատոր չափումներ ։
Կեգլի
Մինչև 1895 թվականը, երբ կեգլիների նյութը, չափերը և ծավալը առաջին անգամ դարձան ստանդարտ, կեգլիները կարող էին լինել տարբեր՝ կավե, փայտե, քարե։ Ժամանակակից բոուլինգում բոլոր բնութագրերը (նույնիսկ նկարների առկայությունը և ներկի շերտի հաստությունը) կարգավորում են։ Այնուամենայնիվ, որոշ շեղումներ թույլատրվում են՝ հատկապես նոր տեխնոլոգիաների կամ խոշոր արտադրողների հեղինակության հետ կապված ։
Կեգլիների պատրաստման համար օգտագործվում է ամուր թխկի՝ մեկ ամբողջական կտորից կամ մի քանի շերտից։ Ստանդարտ կեգլիի զանգվածը՝ ծածկույթը ներառյալ, պետք է լինի ոչ պակաս, քան 3 ֆունտ և 6 ունցիա (1531 գրամ) և ոչ ավելի, քան 3 ֆունտ և 10 ունցիա (1645 գրամ)։ Կեգլիի բարձրությունը պետք է լինի 15 ± 1/32 դյույմ (380-382 մմ)։ Վերին մասում կեգլիի հավասարաչափ աղեղի կլորացման շառավիղը պետք է լինի 1,273 դյույմ ± 1/32 դյույմ (31,5-33 մմ)։
4,5 դյույմ (114 մմ) բարձրության վրա կեգլիի հիմքում նրա տրամագիծը պետք է լինի 4,755-4,797 դյույմ (121-122 մմ)։ Նման ճշգրտությունը կարևոր է, քանի որ դրանից է կախված կեգլիի ծանրության կենտրոնը, և, հետևաբար, նաև նրա կայունությունը, որն ազդում է ամբողջ խաղի վրա։ Կեգլիի չափերն այնպես են հաշվարկած, որպեսզի նրանցից յուրաքանչյուրը 24% դիմադրություն ցույց տա ամենածանր գնդակի զանգվածին, ինչը, ըստ կանոնների, 16 ֆունտ է (7,5 կգ)։
Թույլատրվում է կեգլիների խելամիտ մաշվածություն, աղտոտվածության և մնացորդների մաքրում մետաղական ճիլոպով կամ զմռնիտի թղթով, միայն այն պայմանով, որ այդ բոլոր գործողությունները ապահովեն կեգլիների միանման արտաքին տեսք և իրականացվեն WB-ի չափանիշների սահմաններում ։
Գնդակներ
Հնագույն ժամանակներից մինչև 1895 թվականը՝ պաշտոնական կանոնների հաստատումը, գնդակները պատրաստում էին ցանկացած նյութից և տարբեր չափերի։ 19-րդ դարից սկսած՝ լավագույնը համարվեց բակաուտից՝ բացառիկ օգտակար և ամուր բնափայտից պատրաստված գնդակը ։ Յուրահատուկ հատկանիշների շնորհիվ բակաուտը սկսեցին անվանել «lignum vitae» (կյանքի ծառ), «palo santo» (սուրբ ծառ), «greenheart» (կանաչ սիրտ)։ Բնականաբար, այդպիսի թանկարժեք փայտից պատրաստված գնդակի գինը համապատասխանում էր նյութի բացառիկությանը։
1905 թվականին ի հայտ եկավ թանկարժեք բակաուտին փոխարինող առաջին ընդունելի նյութը՝ բնական ռետինը (Evertrue): 1911 թվականին այն փոխարինվեց ավելի մատչելի ռետինե սինթետիկայով (Mineralite), որը որպես բոուլինգի գնդակի պատրաստման հիմնական նյութ՝ օգտագործվեց մինչև 1970-ական թվականները՝ սինթետիկ պոլիմերների դարաշրջանը ։
Պրոֆեսիոնալ գնդակները տարբերվում են վարձութային գնդակներից (որոնք օգտագործվում են բոուլինգի կենտրոններում) ոչ միայն նյութով, այլև կառուցվածքով։ Պրոֆեսիոնալ գնդակների պարագայում մատների համար նախատեսված անցքերն այնպես են դասավորվում, որ միջնամատը և մատնեմատը մտնեն գնդակի մեջ միայն առաջին ֆալանգով։
Գնդակի զանգվածը ֆունտով (1 ֆունտը հավասար է 453.6 գրամ) նշվում է մակերևույթի վրա։ Ամենաթեթև գնդակը՝ 6-ը, կշռում է 2,7 կիլոգրամ, իսկ ամենածանրը՝ 16 համարը՝ 7,3 կիլոգրամ։ Որպես կանոն, բոուլինգի կենտրոններում նույն զանգվածն ունեցող գնդակները լինում են միևնույն գույնի։ Գնդակի տրամագիծը պետք է լինի մինչև 8.5-8.595 դյույմ, այսինքն՝ 21.59-21.83 սմ։
Բոուլինգի տեսակներ (թենփին)
Ոչ պրոֆեսիոնալների միջավայրում թենփին-բոուլինգ խաղալիս կարելի է շեղվել հիմնական կանոններից՝ կիրառելով խաղը զվարճալի և հետաքրքիր դարձնող կանոններ ․
Գրականություն
Կատեգորիա:Խաղեր Կատեգորիա:Սպորտ ըստ երկրի Կատեգորիա:Սպորտ
Գեղամ Բեգջանյան
Գեղամ Բեգջանյան, հայ քանդակագործ։
Կենսագրություն
Գեղամ Բեգջանյանը ծնվել է 1989 թվականի հուլիսի 4-ին Վանաձորում։ Սովորել է Վանաձորի Իսակովի անվան թիվ 23 միջնակարգ դպրոցում։ Ուսումը շարունակել է Վանաձորի Հովհաննես Թումանյանի անվան պետական համալսարանի կերպարվեստ և գծագրություն բաժնում։ Ապա ընդունվել Երևանի գեղարվեստի պետական ակադեմիայի քանդակագործության բաժնի բակալավրիատ, որն ավարտելուց հետո ուսումը շարունակել է ակադեմիայի մագիստրատուրայում։
Գործունեություն
2019 թվականի հոկտեմբերի 26-ին Վանաձորում՝ քաղաքի օրվա առթիվ, տեղի է ունեցել Բեգջանյանի «Զորավար Անդրանիկ» արձանի բացումը։ Քանդակը տեղադրված է Վանաձորի արհեստական լճերի դիմաց։ Քանդակի բարձրությունը՝ պատվանդանով հանդերձ, 7 մետր է, որից բուն քանդակի բարձրությունը 3 մետր է, պատվանդանինը՝ 4 մետր։ Քանդակի նյութը բրոնզ է, իսկ պատվանդանինը՝ քար ։
Մինչ այդ՝ 2018 թվականի մայիսի 12-ին, կայացել է հուշարձանի էսքիզ-մակետի մրցույթը, որտեղ հաղթող է ճանաչվել Գեղամ Բեգջանյանի առաջարկած էսքիզը ։ Զորավար Անդրանիկը հայ ժողովրդի հզորության խորհրդանիշներից է,ուստի քանդակը ուղված է ազգի ինքնության պահպանմանը ։
Պարգևներ և շքանշաններ
Զորավար Անդրանիկի բրոնզաձույլ քանդակի համար` Գեղամ Բեգջանյանը արժանացել է «Զորավար Անդրանիկ» մեդալի, որը հեղինակին շնորհվել է քանդակի բացման արարողության ժամանակ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ քանդակագործներ Կատեգորիա:Երևանի գեղարվեստի պետական ակադեմիայի շրջանավարտներ
Դուբովի Գայ (գյուղ, Պոլոննոեի շրջան)
Դուբովի Գայ (Дубовий Гай), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Պոլոննոեի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դուբովի Գայ գյուղում բնակվում էր 208 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,447 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 465,32 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Պոլոննոեի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1987 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Պոդսոբնոե Խոզյայստվո (գյուղ, Սաֆոնովսկի շրջան)
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 56 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի բնակավայրեր
Գևորգ Պարիս
Գևորգ Հակոբի Պարիս (Գևորգյան, 1901, փետրվարի 1 - 1958, հոկտեմբերի 17), հայ բառարանագիր։
Կենսագրություն
Ծնվել է Վանում։ Ավարտել է ԵՊՀ-ն (1926)։ Կազմել է բառարաններ («Պոլիգրաֆիական և հրատարակչական տերմինների ռուս-հայերեն համառոտ բացատրական բառարան», (1953), «Գրականագիտական տերմինների համառոտ բառարան», (1957, համահեղինակ), «Դպրոցական ուղղագրական բառարան» (1956, 2-րդ վերամշակված հրատ.՝ 1959, համահեղինակ), դպրոցական դասագրքեր ։
Խայմե Ռամիրես
Խայմե Կաուպոլիկան Ռամիրես Բանդա (Jaime Caupolicán Ramírez Banda, ), չիլիի ֆուտբոլիստ, հարձակվող։ 1962 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության բրոնզե մեդալակիր։ Չիլիի կրկնակի չեմպիոն։ Խաղացել է 46 խաղ և խփել 12 գոլ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի հարձակվողներ Կատեգորիա:Էսպանյոլի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Խորհրդահայ երաժշտություն
Խորհրդային շրջանի հայկական երաժշտություն
Մինչև հեղափոխությունը Հայաստանում երաժշտական մշակույթի զարգացման հնարավորությունները սահմանափակ էին։ Համարյա բոլոր քիչ թե շատ խոշոր հայ երաժիշտները ապրում և ստեղծագործում էին հայրենիքից դուրս։ Ժամանակակից ըմբռնմամբ կազմակերպված երաժշտական կյանք մինչսովետական Հայաստանում համարյա չի եղել։ Չկային ոչ երաժշտական դպրոցներ, ոչ օպերային թատրոն և սիմֆոնիկ նվագախումբ, ոչ մշտապես գործող երաժշտական-կատարողական կոլեկտիվներ։
1920-ական թվականներ
Նրբին գեղեցկությամբ, ազգային ինքնատիպությամբ են առանձնանում Ռոմանոս Մելիքյանի «Զմրուխտի» (հրատարակվել է 1928 թվականին) և «Զառ–վառ» (հրտ․ 1949) վոկալ ցիկլերը, որոնք եզրափակում են հայկական դասական ռոմանսի ձևավորման շրջանը։ Խոշոր ձևի երաժշտական ստեղծագործություններ է գրել Ա․ Տեր–Ղևոնդյանը, ազգային սյուժեով ծրագրային սիմֆոնիկ առաջին երկերից մեկի՝ «Ախթամար» պոեմի (1923), «Սեդա» օպերայի (ըստ Լևոն Շանթի «Հին աստվածներ» դրամայի) հեղինակը։ Ս․ Բարխուդարյանի նրբակերտ մանրանվագները զգալիորեն հարստացրել են հայկական դաշնամուրային երաժշտությունը, հաստատուն տեղ գրավել համերգային և, հատկապես, մանկավարժական երկացանկում։ Մուղամների սիմֆոնիզացման հաջող փորձեր է կատարել Ն․ Տիգրանյանը («Չարգյահ»)։ Աստիճանաբար հայկ․ երաժշտություն են մուտք գործել սովետական իրականության հետ կապված թեմաներ։ Հայ իրականության մեջ պրոլետարական մարտական երգերի պրոպագանդան սկսվել է 1905 թվականի հեղափոխության ժամանակներից։ 1917 թվականին հրատարակվել են Ա․ Մանուկյանի մշակած մի քանի հեղափոխական երգեր։ Սովետական իշխանության հաստատումից հետո լայն տարածում են գտել «Ինտերնացիոնալ», «Անվախ ընկեր», «Վարշավյանկա» և այլ երգեր, դարձել ժողովրդական մասսայական տոնախմբությունների և հանդիսությունների անբաժան ուղեկիցը։ Դրանց տարածմանը նպաստել են «Կարմիրբանակային երգեր» և «Պիոներական երգեր» հայերենով ժողովածուները, որոնցում Ռոմանոս Մելիքյանի մշակմամբ տեղ են գտել ռուսական և սովետական երգարվեստի շատ նմուշներ։ Միևնույն ժամանակ հաջողված մասսայական երգեր են ստեղծել Ռ. Մելիքյանը, Ա․ Տեր–Ղևոնդյանը, Կ․ Զաքարյանը, Դ․ Ղազարյանը։ Դրանցում գովերգվում են նոր, երջանիկ կյանքը, ժողովուրդների բարեկամությունը, ստեղծագործ աշխատանքի հրճվանքը։
1930-ական թվականներ
Երաժշտական թատրոնի բնագավառում հաջողությամբ է ընթացել Հ․ Ստեփանյանի գործունեությունը։ Նրա «Քաջ Նազար»-ը (բեմ․ 1935) երգիծական օպերա ստեղծելու հետաքրքիր փորձ է։ «Սասունցի Դավիթ» էպիկական օպերայում (1936) ստեղծագործորեն միավորվել են հին գուսանական և հոգևոր երաժշտության տարրերը։ Առավել ճանաչման է արժանացել նրա «Լուսաբացին» օպերան (բեմ․ 1938), ժամանակակից թեմայով հայկական առաջին օպերան, որը պատկերում է սովետական իշխանության համար հայ ժողովրդի հերոսակակ պայքարի էջերը։ Նոր օպերաներից էին նաև՝ Ա․ Այվազյանի «Թափառնիկոս»-ը (բեմ․ 1937), Կ․ Զաքարյանի «Մարջան»-ը (բեմ․ 1941), Ա․ Մայիլյանի «Սաֆա»-ն (բեմ․ 1939, Բաքու), բալետներից Ս․ Բարխուդարյանի «Նարինե»-ն (1938), Ա․ Տեր–Ղևոնդյանի «Անահիտ»-ը (բեմ․ 1940)։ Մասսայական երգը հետագա զարգացում է ստացել Մ․ Միրզայանի, Կ․ Զաքարյանի, Մ․ Մազմանյանի, Վ․ Տալյանի, Է․ Կզարթմյանի, Ա․ Սաթյանի, Ա․ Այվազյանի ստեղծագործության մեջ։ Դրվել են հայրենիքին, կուսակցությանը, Լենինին, հեղափոխության մարտիկներին, նոր կենցաղին, կոլտնտեսային գյուղի կյանքին նվիրված երգեր։ Դրանցից լավագույնները աչքի են ընկնում իրենց անմիջականությամբ, մոտ են ժողովրդական երգային ակունքներին։ Նոր ռոմանսների ստեղծման հաջողությունները կապված են Հ․ Ստեփանյանի ստեղծագործության հետ (Ավետիք Իսահակյանի խոսքերով վոկալ շարքերը)։ Մեծ ուշադրություն է դարձվել ժողովրդական երգերի խմբերգային մշակումներին (Ա․ Քոչարյան, Թաթուլ Ալթունյան, Քրիստափոր Քուշնարյան, Ս․ Մելիքյան, Մ․ Աղայան, Կ․ Զաքարյան և ուրիշներ)։ Երևան են եկել կամերային անսամբլների համար գրված առաջին ստեղծագործությունները Ա․ Խաչատրյանի, Վ․ Տալյանի տրիոները, Հ․ Ստեփանյանի, Թ․ Հովհաննիսյանի, Հ․ Մելիքյանի, Ա․ Սաթյանի կվարտետները, Ս․ Ասլամազյանի կվարտետային մանրանվագները։
20-րդ դարի երկրորդ կես
Միջազգային և համամիութենական երաժշտական մրցույթներում մեծ հաջողությունների են հասել հայ մենակատարները։ Դրանց թվում են․ դաշնակահարներ Ցու․ Հայրապետյանը, Մ․ Նավասարդյանը, ջութակահար Ռ․ Ահարոնյանը, թավջութակահարներ Մեդեա Աբրահամյանը, Վ․ Սարաջյանը և ուրիշներ։ Կամերային երգեցողության բնագավառում լայն ճանաչման է արժանացել լենինյան մրցանակի դափնեկիր Զարուհի Դոլուխանյանի համերգային գործունեությունը, աչքի են ընկել նաև Լ․ Զաքարյանը, Մ․ Աբովյանը։ Կատարողական և մանկավարժական գործունեությունը համատեղել են Կ․ Մալխասյանը, Ա․ Ամբակումյանը, Հ․ Բոգդանյանը, Դ․ Ադամյանը, Հ․ Վարդանյանը, Վ․ Ստամբոլցյանը։ Երիտասարդ կադրերի պատրաստման գործում մեծ է Ն․ Կարդյանի, Թ․ Շահնազարյանի, Կ․ Դոմբաևի, Ռ․ Անդրիասյանի, Դ․ Մարաջևի, Լ․ Գրիգորյանի, Ա․ Չաուշյանի և ուրիշների դերը։
Հետպատերազմյան շրջանում օպերայի և բալետի թատրոնի խաղացանկը հարստացել է հետաքրքիր բեմադրություններով։ Հատուկ տեղ են գրավել ազգային օպերային և բալետային նոր ներկայացումները, ժամանակակից երաժշտական ստեղծագործությունները։ Թատրոնի բեմում, ԽՍՀՄ–ում առաջին անգամ ցուցադրվեցին Ի․ Ստրավինսկու «էդիպ արքա», Զ․ Մենոտտիի «Հյուպատոսը», Լ․ Բեռնստայնի «Վեստսայդյան պատմություն», Վ․ Բելլինիի «Նորմա» օպերաները։ Բարձր նվաճումներով է նշանավորվել ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստներ Դ․ Դասպարյանի (սոցիալիստական աշխատանքի հերոս), Տ․ Սազանդարյանի, Պ․ Լիսիցյանի, Ն․ Հովհաննիսյանի, Մ․ Երկաթի ստեղծագործական ուղին։ Օպերային թատրոնում առաջատար տեղ են գրավել երգիչներ Ա․ Պետրոսյանը, Դ․ Պողոսյանը, Ե․ Խաչիկյանը, Դ․ Գալաչյանը, Ա․ Հարությունյանը, Է․ Մնացականյանը, Ա․ Կարապետյանը, Դ. Գրիգորյանը, բալետի մենակատարներ Վ․ Գալստյանը, Լ․ Սեմանովան, Թ․ Գրիգորյանը, Է․ Մնացականյանը, Վանուշ Խանամիրյանը, դիրիժորներ Ա․ Քաթանյանը (1964–1970 թվականներին և 1974–1982 թվականներին՝ գլխավոր դիրիժոր), Հ․ Ոսկանյանը, Յուրի Դավթյանը, ռեժիսորներ Արմեն Գուլակյանը, Վարդան Աճեմյանը, Հ․ Ղաֆլանյանը, Վ․ Բագրատունին, Տիգրան Լևոնյանը, բալետմայստերներ Ե․ Չանգան, Մ․ Մարտիրոսյանը, Վ․ Գալստյանը, Ա․ Ասատրյանը, խմբավար Ռ․ Այվազյանը։
Բարձրացել է մասնագետների պատրաստման մակարդակը երաժշտական ուսումնական հաստատություններում։ Երևանի Կոմիտասի անվան կոնսերվատորիայի շրջանավարտները բազմիցս մրցանակներ են նվաճել միջազգային, համամիութենական և անդրկովկասյան մրցույթներում։ Կոնսերվատորիայում ստեղծվել է թավջութակահարների անսամբլ (ղեկավար Գ․ Թալալյան)։ Կոնսերվատորիայում սովորում և ստաժավորվում են երիտասարդ երաժիշտներ սփյուռքից, արտասահմանյան երկրներից։