cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Հարձակվող (ֆուտբոլ)
Հետ քաշված հարձակվող
Հետ քաշված հարձակվողը սովորաբար խաղում է հարձակվողների և կիսապաշտպանների միջև։ Առաջին անգամ նման դիրքի հարձակվողով սկսել է է խաղալ Հունգարիայի հավաքականը 1940-ականների վերջին 1950-ականների կեսերին, որտեղ այդ դերը կատարել Նանդոր Խինդեկուտի. Հոյակապ հունգարացիների թիմը՝ այդպես անվանում էին նրանց այն ժամանակ, համաշխարհային ֆուտբոլում եղել է առաջատար այդ տարիներին և բոլոր ժամանակների մեծագույն թիմերից մեկը։
Անկախ անվանումից, այդ խաղացողը կատարում է ոչ միայն հարձակման խնդիրները, այլև պաշտպանական խնդիրներ։ Այս դերում ընտրվում է կամ կիսապաշտպան լավ հարձակողական ընդունակություններով, կամ հարձակվող, որը կարող է գրագետ խաղալ գնդակ խլման ժամանակ։ Այնպես է ստացվել, որ ամենից հաճախ այդ դերի խաղացողները ստանում են տասներորդ համարը՝ Պելեի պատվին։
Այս տեսակի հարձակվողների թվում հայտնի են Պելեն, Մարադոնան, Մեսսին, Ֆերենց Պուշկաշը, Յոհան Կրոյֆը, Դենիս Բերկգամպը, Ալեսանդրո Դել Պիեռոն, Ռոբերտո Բաջոն, Ռոնալդուն։
Կեղծ ինյակ
Հարձակվող, գտնվող հարձակվողի դիրքում, բայց որի հիմնական խնդիրը ոչ թե գոլեր խփելն է, այլ հարձակման ժամանակ տեղափոխվել դարպասին հակառակ, տանելով իր հետ պաշտպաններին, որպեսզի ազատ գոտի ներխուժեն իր խաղընկերները։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի դիրքեր Կատեգորիա:Ֆուտբոլի հարձակվողներ
Fodboldpositioner
Մայուրկի
Մայուրկի (Маюрки), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Պերոչինի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մայուրկի գյուղում բնակվում էր 181 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 5,76 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Պերոչինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Շելուխինո (գյուղ, Խոլմ-Ժիրովսկի շրջան)
Շելուխինո (Шелухино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խոլմ-Ժիրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։
Աուգսբուրգ ՖԱ
Աուգսբուրգ (Fußball-Club Augsburg 1907 e. V.), գերմանական ֆուտբոլային ակումբ համանուն քաղաքից, որը տեղակայված է Բավարիա դաշնային նահանգում։ Ակումբը հիմնադրվել է 1907 թվականին և ներկայումս հանդես է գալիս Բունդեսլիգայում։
Պատմություն
Ակումբը հիմնադրվել է 1907 թվականին, որը կոչվում էր Fußball-Klub Alemania Augsburg, 1921-1969 թվականներից կոչվում է BC Augsburg։ Նախքան Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը «Աուգսբուրգի» ամենամեծ ձեռքբերում եղել է 1940 թվականին Բավարիայի գաուլիգայում զբաղեցրած երկրորդ տեղը։ Պատերազմից հետո նա պարբերաբար մասնակցել է Օբերլիգային՝ երբեմն անցնելով ցածրագույն լիգա։
Բունդեսլիգայի ձևավորումից հետո «Աուգսբուրգը» դուրս մնաց նրանից հանդես գալով ցածրագույն լիգաներում, միայն 1973-74 մրցաշրջանում նա մոտ էր հաջողությանը, երբ Բունդեսլիգա դուրս գալու համար նրան չի բավականացրել մեկ միավոր:Ֆինանանսական ճգնաժամի պատճառով 1969 թվականի հունիսին «Աուգսբոււրգը» միացել է TSV Schwaben Augsburg ֆուտբոլային միությանը, սակայն Schwaben-ը դժգոհ է մնացել արդյունքներից և վերստեղծել է իր ֆուտբոլային թիմը 1970 թվականին։
Առաջին անգամ Երկրորդ Բունդեսլիգայում ակումբը հանդես է եկել 1982-83 մրցաշրջանում, որից հետո մինչև 2006 թվականի խաղացել է Գերմանիայի ցածր լիգաներում։ 2006-07 մրցաշրջանում ակումբը կրկին խաղացել է Երկրորդ Բունդեսլիգայում՝ որտեղ զբաղեցրել է 7-րդ տեղը։ 2009-10 մրցաշրջանում «Աուգսբուրգ» երրորդ տեղն է զբաղեցրել Երկրորդ Բունդեսլիգայում և իրավունք ստացել պայքարել Առաջին Բունդեսլիգայի ուղեգրի համար՝ բավարական մեկ այլ ակումբի «Նյուրնբերգի» դեմ անցումային խաղերում, սակայն 2 խաղն էլ պարտվել է․ արտագնա խաղն ավարտվել է 0։1 հաշվով, տնային խաղը 0։2։
Հաջորդ մրցաշրջանում ակումբը բարելավել է իր արդյունքը՝ զբաղեցնելով 2-րդ տեղը Երկրորդ Բունդեսլիգայում, և իր պատմության մեջ առաջին անգամ իրավունք է ստացել հանդես է գալու առաջին Բունդեսլիգայում։ Հաջորդ մրցսշրջաններում «Աուգսբուրգ» պահպանել է իր դիրքը Բունդեսլիգայում՝ գրավելով մրցարշարային աղյուսակի վերջին տեղերը։
2013-14 մրցաշրջանում ակումբը զբաղեցրել է 8-րդ տեղը Բունդեսլիգայի մրցաշարային աղյուսակում, տանը 1:0 հաշվով հաղթելով Գերմանիայի վերջին տարիների չեմպիոն մյունխենի Բավարիային։
2014-15 մրցաշրջանում ակումբը հաղթեց բազմաթիվ գերմանական ակումբների, մասնավորապես՝ գործող չեմպիոն Բավարիային հաղթել է հյուրընկալվելիս, «Վոլֆսբուրգին (արծաթե մեդալակիր)՝ տնային խաղում, Բորուսիա Մյոնխենգլադբախին՝ տնային և արտագնա խաղերում (բրոնզե մեդալակիր), ինչպես նաև Բորուսիա Դորտմունդին։ Եվրագավաթների մշտական մասնակիցների՝ «Բայեր» և «Շալկե 04» ակումբների հետ հանդիպումներն ավարտվել են ոչ-ոքի։ Այս մրցաշրջանում «Աուգսբուրգն» իր դաշտում պարտվել է ընդամենը չորս խաղում և զբաղեցրել է 5-րդ տեղը Բունդեսլիգայում՝ իր պատմության մեջ առաջին անգամ դուրս գալով ՈՒԵՖԱ Եվրոպայի Լիգայի խմբային փուլ 2015-16 մրցաշրջանում։
2015-16 մրցաշրջանում ակումբը զբաղեցրել է 12-րդ տեղը Բունդեսլիգայում, իսկ 2016-17 մրցաշրջանում՝ 13-րդ տեղը։
Մարզադաշտ
Մինչև 1951 թվականը «Աուգսբուրգը» իր խաղերը անցկացնում էր «BCA Stadion» մարզադաշտում, որ ուներ փայտե նստարաններ և տեղավորում էր մինչև 20,000 հանդիսատես։ Ներկայում մարզադաշտն օգտագործվում է որպես ակումբի մարզական բազա։ 1951-2009 թվականներին ակումբն իր տնային խաղերն անցկացնում էր Ռոզենաուշտադիոնում։ Ներկայումս թիմը հանդես է գալիս ՎՎԿ Արենայում։
Ներկա կազմ
2017 թվականի օգոստոսի 30-ի դրությամբ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանական ֆուտբոլային ակումբներ Կատեգորիա:1907 հիմնադրված ֆուտբոլային ակումբներ
Սերգեյ Գրիգորով
Սերգեյ Իվանի Գրիգորով, հրթիռահրետանային բնագավառի հայ մասնագետ։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1998), պրոֆեսոր։ ՌԴ հերոս (1997): Պահեստի գեներալ-գնդապետ։ ՌԴ ԶՈւ վաստակավոր մասնագետ։ ԽՍՀՄ պետական մրցանակ (1988):
Պարգևներ
ԽՍՀՄ զինված ուժերի վասկատաշատ մասնագետ «Ոսկե աստղ» մեդալ (1997)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հրթիռահրետանային բնագավառի մասնագետներ Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Աֆղանական պատերազմի մասնակիցներ (1979-1989) Կատեգորիա:ՌԴ հերոսներ
Կիրյակովո (գյուղ, Զենկովի շրջան)
Կիրյակովո (Кирякове), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Զենկովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կիրյակովո գյուղում բնակվում էր 10 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,472 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 21,19 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Զենկովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Վահան Արծրունի (3-րդ դար)
Վահան Արծրունի, հայ նախարար Մեծ Հայքում, Վասպուրական աշխարհի Մեծ Աղբակ գավառի տանուտերը, Մուշեղ Արծրունու որդին, Ներսեհ Արծրունու հայրը, Արծրունիների նախարարական տոհմից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արծրունիներ Կատեգորիա:3-րդ դարի հայեր
Մադհավ Նեպալ
Մադհավ Կումար Նեպալ (माधवकुमार नेपाल, ), Նեպալ ի վարչապետը 2009 թվականի մայիսի 25-ից մինչև 2011 թվականի փետրվարի 3-ը   ։ Իրական անունը Ուպադհյայա է։ Նա հրաժարվել է այդ ազգանունից, քանի որ այն ընդգծում է բրահմանների վարնայի մեջ մտնող արտոնյալ կաստայից ծագումը։
Քաղաքական գործունեություն
1969 թվականին միացել է ընդհատակյա կոմունիստական շարժմանը։ 1971 թվականին ընդունվել Է Նեպալի հեղափոխական կազմակերպություն (մարքսիստական-լենինյան), որի հետ 1975 թվականին միացել է Համաչինական կոմունիստական հեղափոխական համակարգող կոմիտեին (մարքսիստ-Լենինյան)։ Դրա հիման վրա 1978 թվականին ստեղծվել Է Նեպալի Կոմունիստական կուսակցությունը (մարքսիստ-լենինյան), որի Քաղբյուրոյի անդամ է դարձել Նեպալը։
Սիրո պատմություն (ֆիլմ, 1970)
Սիրո պատմություն (Love Story), սիրային դրամա։ Ֆիլմը նկարահանել է ռեժիսոր Արթուր Հիլլերը 1970 թվականին։ Էկրանավորվել է Էրիկ Սիգալի համանուն վեպի հիման վրա։ Ստացել է «Օսկար» մրցանակ լավագույն երաժշտության համար, ինչպես նաև մի շարք այլ մրցանակներ և անվանակարգեր։ Ֆիլմի շարունակությունը՝ «Օլիվերի պատմությունը» թողարկվել է 1978 թվականին։
Մադհավ Նեպալ
Քաղաքական գործունեություն
15 տարվա ընթացքում եղել Է Նեպալի Կոմունիստական կուսակցության (Միավորված մարքսիստական-լենինյան) գլխավոր քարտուղարի պաշտոնում (1993-2008)։
Սիրո պատմություն (ֆիլմ, 1970)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1970 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մելոդրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ Կատեգորիա:Paramount Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Նյու Յորքում Կատեգորիա:Ամերիկյան վեպերի էկրանավորումներ Կատեգորիա:Լավագույն երաժշտության համար Օսկարի մրցանակակիր ֆիլմեր Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ
Մադհավ Նեպալ
Քաղաքական գործունեություն
1991-1999 թվականներին գլխավորել է խորհրդարանական ընդդիմությունը, բացառությամբ 1994-1995 թվականներին, երբ փոխվարչապետ էր Մանա Մոհան Ադհիկարիի կոմունիստական կառավարությունում։
2008 թվականին ՔՊՆ-ն (ՕՄԼ) առաջարկել է նրա թեկնածությունը Նեպալի նախագահի պաշտոնում։
2009 թվականի մայիսի 25-ին Նեպալի Միավորված կոմունիստական կուսակցության (մաոիստական) առաջնորդ Պրաչանդայի հրաժարականից հետո գլխավորել է երկրորդ կառավարությունը Հանրապետական Նեպալի պատմության մեջ։ Նրա օգտին ոչ այլընտրանքային քվեարկության ժամանակ իրենց ձայնը տվել են խորհրդարանական 25 քաղաքական ուժերից 22-ի ներկայացուցիչները (խոշորագույն կոմկուսի՝ մաոիստական կուսակցության ներկայացուցիչները, լքել են նիստերի դահլիճը՝ ի նշան բողոքի)։ Նեպալը վերադարձել է գրեթե քաղաքական անհայտությունից, այն բանից հետո, երբ նա 2008 թվականի ապրիլի 12-ին ստիպված էր լքել կոմունիստական կուսակցության գլխավոր քարտուղարի պաշտոնը երկու ընտրատարածքներում տեղի ունեցած ձախողման պատճառով, որտեղ նա առաջադրվել էր և պարտվել մաոիստների թեկնածուներին։
2010 թվականի մայիսի 29-ին Մադհավ Կումարը հայտարարել է, որ պատրաստ է հրաժարական տալ։ Նման որոշում է կայացվել այն բանից հետո, երբ նա առաջարկել է երկարացնել Նեպալի խորհրդարանի աշխատանքի ժամկետը, իսկ Նեպալի երեք հիմնական քաղաքական կուսակցությունները պայմանավորվել են միասին գործել քաղաքական ճգնաժամը կանխելու համար։ Հունիսի 30-ին Մադհավ Կումարը հրաժարական է տվել, որից հետո շարունակել է գլխավորել Նեպալի ժամանակավոր կառավարությունը մինչև 2011 թվականի փետրվարը, երբ ընտրվել է երկրի պաշտոնական վարչապետ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կոմունիստ ղեկավարներ Կատեգորիա:21-րդ դարի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Նեպալի քաղաքական գործիչներ
Դաշնային նշանակության քաղաք
Դաշնային նշանակության քաղաք, քաղաքի կարգավիճակ Ռուսաստանում, Ռուսաստանի Դաշնության վարչական միավոր։ Համաձայն Ռուսաստանի Դաշնության սահմանադրության (էջ. 65), այսպիսի կարգավիճակ ունեն երեք քաղաք՝ Մոսկվան, Սանկտ Պետերբուրգը և Սևաստոպոլը։
Մոսկվան և Սանկտ Պետերբուրգը երկրի ամենամեծ քաղաքներն են։ Մոսկվան Ռուսաստանի մայրաքաղաքն է, իսկ Սանկտ Պետերբուրգը նախկին մայրաքաղաքը և կարևոր նավահանգստային քաղաք Բալթիկ ծովում։ Սևաստոպոլը գտնվում է Ղրիմի Հանրապետությունում։ Այստեղ է գտնվում Սևաստոպոլի ռազմածովային բազան՝ Ռուսաստանի Սևծովյան նավատորմի գլխավոր նավահանգիստը։
Բացի դա, համաձայն Ռուսաստանի Դաշնության և Ղազախստանի Հանրապետության միջև 1995 թվականի դեկտեմբերի 23-ին կնքված, Բայկոնուր քաղաքի կարգավիճակի մասին, միջազգային համաձայնագրի, այս քաղաքին տրվում է Ռուսաստանի Դաշնության դաշնային նշանակության քաղաքի կարգավիճակ մինչև վարձակալության ժամկետի ավարտը՝ 2050 թվականը։ Սակայն Բայկոնուր քաղաքը չունի Ռուսաստանի Դաշնության սուբյեկտի կարգավիճակ, և նրա գործադիր կառավարման մարմինները չեն ներկայացված ՌԴ Դաշնային Խորհուրդում։
Տեղական ինքնակառավարման առանձնահատկություններ
Ի տարբերություն դաշնության այլ սուբյեկտներից, դաշնային նշանակության քաղաքներում կիրառվում է հատուկ տեղական ինքնակառավարման ձև։ Քաղաքների ներսում կազմավորվել են դաշնային նշանակության քաղաքների ներքաղաքային մունիցիպալ տարածքներ, Մոսկվայում դրանք 146-ն են, Սանկտ Պետերբուրգում՝ 111, իսկ Սևաստոպոլում` 9։ Իրենք քաղաքները չեն հանդիսանում մունիցիպալ կազմավորումներ։ Չնայած դրան քաղաքային տնտեսության ամբողջականության պահպանման նպատակով, իրավասությունների որոշ մասը ամրագրված է կենտրոնական կառավարության մարմիններին։
Հանս Նիլսեն Հաուգե
Հանս Նիլսեն Հաուգե (Hans Nielsen Hauge, ), նորվեգացի քարոզիչ, հաուգենիզմի հիմնադիր ։
Հիշատակ
Նորվեգիայի Ռոլվսեյ գյուղում՝ Հաուգեի ծննդավայրից ոչ հեռու, բացվել է նրա անվան թանգարան։ Հաուգեի անունով են կոչվում մի քանի քաղաքների փողոցներ։ 1961 թվականին Հաուգեի կյանքի մասին նկարահանվել է «Hans Nielsen Hauge» ֆիլմը։ Ամեն տարի Ամերիկայի ավետարանական լյութերական եկեղեցին մարտի 29-ին կատարում է Հանս Նիլսեն Հաուգեի հիշատակի արարողություն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նորվեգացի գրողներ Կատեգորիա:Նորվեգիայի կրոնական գործիչներ
(8009) Բիգուին
(8009) Բիգուին (Beguin), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի հունվարի 25-ին Քրիստիան Պոլասի կողմից Կոսոլում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,771153 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3231 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2192 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1684,96 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,213655 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 36,49° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Քրիստիան Պոլասի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Մոկրայա (գյուղ, Պերոչինի շրջան)
Մոկրայա (Мокра), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Պերոչինի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մոկրայա գյուղում բնակվում էր 353 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7,78 կմ²։
Շելուխինո (գյուղ, Նովոդուգինսկի շրջան)
Շելուխինո (Шелухино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի բնակավայրեր
Մացին
Մացին (Mazzin), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Տրենտինո Ալտո Ադիջե մարզի Տրենտո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 485 մարդ (2008), բնակչության խտություն՝ 21 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 23 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 38030։ Հեռախոսային կոդ՝ 0462։
Ժողովրդագրություն
Բնակչություն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Բավասան Աբիդուև
Կենսագրություն
Բավասան Աբիդուևը ծնվել է Անդրբայկալի նահանգի Սելենգինսկի շրջանի Օրոնգոյսկի սոմոնի Յանգաժան ուլուսում։ 16 տարեկանում ընդունվեց կոմերիտմիություն։ 1925 թվականից դարձավ Բուրյաթ Մոնգոլ ունեն թերթի թղթակից։ Աբիդուևի առաջին ստեղծագործությունները թերթում տպագրվել են 1926 թվականին։ 1928 թվականին նա գրեց «Ինքնաթիռ» պոեմը։ Պոեմը տպվել է «Эрдэм ба шажан» ամսագրում։
1931 թվականին հրատարակել է առաջին բանաստեղծությունների գիրքը՝ «Наранай Туяа»։ 1932 թվականից աշխատել է որպես թարգմանիչ։
Բավասան Աբիդուևը մահացել է 1940 թվականի մարտի 7-ին ծանր հիվանդության պատճառով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բանաստեղծներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ռուս խմբագիրներ Կատեգորիա:Ռուս թարգմանիչներ Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ Կատեգորիա:Խորհրդային թարգմանիչներ Կատեգորիա:Խորհրդային խմբագիրներ Կատեգորիա:20-րդ դարի խմբագիրներ Կատեգորիա:Ռուս մանկագիրներ Կատեգորիա:Ռուս արձակագիրներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կլիմենկի (գյուղ, Զենկովի շրջան)
Կլիմենկի (Клименки), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Զենկովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կլիմենկի գյուղում բնակվում էր 6 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,479 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 12,53 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Զենկովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Շեկշեմա
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1557 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1936 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կոստրոմայի մարզի Շարյինսկի շրջանի բնակավայրեր
Գնիշիկ
Գնիշիկ, գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Վայոց ձորի մարզի Եղեգնաձորի տարածաշրջանում, մարզկենտրոն Եղեգնաձորից մոտ 11 կմ հարավ-արևելք, Արփա գետի ձախակողմյան վտակ՝ Գնիշիկ գետի ակունքների մոտ։
Աշխարհագրական դիրք
Գնիշիկ գյուղը գտնվում է մարզկենտրոնից 24 կմ հեռավորության վրա, հարավ արևմտյան մասում, սահմանակից է մարզի Արփի, Եղեգնաձոր, Ագարակաձոր, Խնձորուտ, Խաչիկ, Արենի, Աղավնաձոր գյուղերին, ինչպես նաև Վայոց ձորի մարզի համայնքների վարչական սահմաններից դուրս գտնվող տարածքի՝ Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետությանը։ Ծովի մակարդակից գտնվում է 2060 մ բարձրության վրա։
Կլիմա
Կլիման բարեխառն է, ձմռանը մեղմ է, բայց ձյունառատ, ամռանը զով է։
Պատմություն
Գնիշիկ գյուղն իր պատմության ընթացքում մի քանի անգամ կառուցվել և քանդվել է, այդ են վկայում տարբեր գրականություններից մեզ հասած տվյալները, ներկայումս գոյություն ունեցող տարբեր ժամանակի դամբարանադաշտերը, գերեզմանոցները, խաչքարերը, 9-13-րդ դարերի եկեղեցին, մատուռները, ջրաղացները։ Չնայած այն բանին, որ գյուղի տարածքում ներկայումս էլ կա 4-րդ, 5-րդ դարերի խաչքարեր, սակայն ըստ պատմածի նախավերջին անգամ գյուղը վերակառուցվել է 1770-ական թվականներին, բնակիչներըը եկել են Նախիջևանից, Արցախից, Ալաշկերտից և այլ տեղերից։ 1950 ական թվականներին գյուղում 150 ծուխ կար։ Նախկին Եղեգնաձորի շրջանի հացահատիկի զգալի մասը մթերվում էր հենց Գնիշիկ գյուղից, որի համար էլ գյուղը համարվել է այդ տարածաշրջանի «հացի շտեմարանը»։
1960 ական թվականներից սկսած տարածքի սողանքի պատճառով գյուղի բնակչությունը տարիների ընթացքում տեղափոխվել Արփա գետի հովտում նոր կառուցվող Արփի գյուղը։
1975 թվականին Գնիշիկ և Արփի գյուղերի մեջտեղում սկսեցին կառուցել ևս մեկ գյուղ՝ Մոզրովը։ Գնիշիկցիների մեծ մասը տեղափոխվեցին Արփի, իսկ մնացած մասը՝ Մոզրով։
13-րդ դարում Գնիշիկը եղել է Օրբելյան իշխանների ամառանոցը։
Ինչպես նշվեց վերևում՝ Մոզրով գյուղը հիմնվել է 1975 թվականին, 1988-1990 ականներին ունեցել է մոտ 35 տնտեսություն, ժողովրդի զբաղվածությունը հիմնականում եղել է անասնապահությունը։ 1991 թվականին կազմավորվեց Գնիշիկի համայնքը, Գնիշիկ և Մոզրով գյուղերի ընդգրկումով։
Տնտեսություն
Զբաղվածության ոլորտներն են՝ գյուղատնտեսությունը, անասնապահությունը և մեղվաբուծությունը։ Վարչական տարածքը կազմում է 6417 հեկտար։
Գյուղի տարածքում գործում է Գետափի գինու գործարանը։
Պատմամշակութային կառույցներ
Գնիշիկում են գտնվում “Քարկոփ”-ի եկեղեցին, մատուռի ավերակներ և IX-XVIII դարերի խաչքարեր։ Գյուղից մոտ 10 կմ հյուսիս-արևելք, Հարսնասարի վրա, գտնվում են Հրասեկաբերդի ավերակները։
Հասարակական կառույցներ
Գյուղն ունի հիմնական դպրոց։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վայոց ձորի մարզի գյուղեր Կատեգորիա:Վայոց ձոր գավառի բնակավայրեր Կատեգորիա:Հայ-ադրբեջանական շփման գծի բնակավայրեր հայկական կողմից
Ռուսաստանում Հայ Առաքելական Եկեղեցիների ցանկ
Ստորև ներկայացված է Ռուսաստանում Հայ Առաքելական Եկեղեցիների ցանկը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի հայկական եկեղեցիներ Կատեգորիա:Եկեղեցիների ցանկեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի եկեղեցիներ Կատեգորիա:Հայկական առաքելական վանքեր և եկեղեցիներ Կատեգորիա:Հայկական առաքելական վանքեր և եկեղեցիներ ըստ երկրի Կատեգորիա:Հայկական վանքեր և եկեղեցիներ ըստ դարի Կատեգորիա:Հայկական մշակույթ Կատեգորիա:Հայկական մշակույթ ըստ երկրի
Ծիածանափայլ իշխան
Արտաքին տեսք
Մարմինն իլիկանման է, կողքերից մի փոքր սեղմված, երկարությունը՝ 25-30 (երբեմն՝ 90) սմ, զանգվածը՝ մինչև 20 կգ և ավելի։ Մեջքային և պոչային լողակների միջև առկա է ճարպային լողակը։ Դունչը բութ է՝ մեծ բերանով։ Ծնոտները և խոփոսկրը զինված են ատամներով։ Մանրաձկների պոչային լողակի արտաքին եզրը ոչ խորը կտրվածքով է, որը տարիքին զուգընթաց աստիճանաբար անհետանում է։ Թեփուկները մանր են կողագծում՝ 135-140 հատ։ Մեջքային լողակում ճառագայթները 13-14-ն են, հետնալողակում՝ 10-11։ Մարմնի ընդհանուր գունավորումն արծաթավուն է։ Մարմինը, մեջքային ու պոչային լողակները պատված են բազմալծիվ մանր սև պտերով։ Կողքերի երկայնքով ձգվում է ծիրանակարմրավուն լայն շերտ։ Մանրաձկների կողքերը պատված են լայնակի խոշոր բծերով։
Բազմացում
Բազմացման շրջանում արուների մարմնի գույնը մգանում է, ծնոտները երկարում են, կողքերի ծիրանակարմրավուն գունավորումը դառնում է ավելի վառ և ձեռք բերում ծիածանային նրբերանգներ։ Անազատ պայմաններում բուծվել են մարմնի զանազան գունավորումով (դեղնաոսկեգույն, գորշ, կապույտ, նարնջագույն և այլն) ցեղախմբեր։ Սեռահասուն է դառնում 2-4 տարեկանում։ Արուներն ավելի վաղ են հասունանում, քան էգերը։ ՀՀ բնական ջրամբարներում բազմացում դեռևս չի արձանագրվել։ Այն կարող է կատարվել միայն ձկնաբուծարաններում՝ արհեստական բեղմնավորմամբ։ Բնության մեջ բազմանում է գետերի խճապատ հատակին՝ բներ կառուցելով 4-8 °C ջերմաստիճանային պայմաններում։ Բեղունությունը կազմում է 3-5 հազար (կարող է հասնել մինչև 11 հազար) ձկնկիթի, որը վառ նարնջագույն է, խոշոր, տրամագիծը՝ 4-5 մմ։
Ձկնկիթի զարգացում
Ձկնկիթի զարգացումը արհեստական պայմաններում տևում է 29-75, բնության մեջ՝ 100- 150 օր (կախված ջրի ջերմաստիճանից)։ Արագաճ ձկնատեսակ է. մանրաձկները 20 օրում կարող են հասնել 300 մգ-ի, իսկ 2-3 ամիս անց՝ 15 գ-ի։ Սնվում է հիմնականում կենդանական պլանկտոնով, միջատներով և նրանց թրթուրներով, երբեմն՝ բենթոսային օրգանիզմներով, նաև մանր ողնաշարավորներով (ձկներ, գորտեր և շերեփուկներ)։ Աճեցվում է ՀՀ գրեթե բոլոր մարզերի ֆորելային տնտեսություններում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ձկներ
(8010) Բոնհարդտ
(8010) Բոնհարդտ (Bohnhardt), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի ապրիլի 3-ին Էրիկ Էլստի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,165571 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,8257 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,5055 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2057,2 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,174995 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,52° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էրիկ Էլստի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Գոբուստան արգելոց
Գոբուստանը (Qobustan) հնագիտական արգելանոց է ժամանակակից Ադրբեջանի տարածքում, Բաքվի մոտ։ Գտնվում է Մեծ Կովկասյան լեռնաշղթայի հարավարևելյան ստորոտներում` Կասպից ծովի ափից ոչ հեռու, դաշտավայրում։ Գտնվում է Մեծ Հայքի Փայտակարան աշխարհից հս., Աղվանքի Բազկան գա­վա­ռում։ Այս տարածքը հայոց պատ­մ­ու­թ­յան որոշ փուլերում եղել է Մեծ Հայքի կազմում կամ ազդեցության ոլորտում։
Ժայռանկարներ
Ժամանակակից Ադրբեջանի տարածքում գտնվող Գոբուստանի, Բեյուքդաշի, Քիչիքդաշի, Ջինգիրդաղի, Շոնղարդաղի և Շիհգայի լեռներում կենտրոնացված են վկայություններ այս տարածքի քարեդարի և հաջորդող ժամանակաշրջանների բնակիչների մասին՝ ժայռանկարներ, մարդու կայան, տապանաքարեր և այլն։ Գոբուստանում հաճախ են հանդիպվում տղամարդու և կնոջ նկարներ։ Տղամարդիկ պատկերված են որսորդների հագուստով, աղեղով և նետով։ Նրանք բարձրահասակ են և ատլետիկ մարմնով։ Գոբուստանի ժայռապատկերներում հանդիպում են կենդանիների պատկերների, որոնք ապրել են այստեղ վերջին 25 հազար տարիներին՝ ջեյրան, վայրի այծ, եղնիկ, վայրի խոզ, ձի, առյուծ և այլն։ Ժայռերին նույնպես կարելի է տեսնել թռչունների, ձկներ, օձերի, մողեսների և բազմաթիվ միջատների նկարներ։
Տես նաև
Կատեգորիա:Արգելոցներ Կատեգորիա:Հնագիտական վայրեր Ադրբեջանում
Շեմախա (գյուղ, Նյազեպետրովսկի շրջան)
Շեմախա (Шемаха), գյուղ Ռուսաստանի Չելյաբինսկի մարզի Նյազեպետրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 897 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1714 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Չելյաբինսկի մարզի Նյազեպետրովսկի շրջանի բնակավայրեր
Նովոսելիցա (գյուղ, Պերոչինի շրջան)
Նովոսելիցա (Новоселиця), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Պերոչինի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովոսելիցա գյուղում բնակվում էր 492 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 22,63 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Պերոչինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Կնյաժևա Սլոբոդա (գյուղ, Զենկովի շրջան)
Կնյաժևա Սլոբոդա (Княжева Слобода), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Զենկովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կնյաժևա Սլոբոդա գյուղում բնակվում էր 88 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,755 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 116,56 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Զենկովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Grand Theft Auto Online
Grand Theft Auto Online, Ռոքսթար Նորթի կողմից մշակված խաղ, որը աշխարհի օնլայն բազմաֆունկցիոնալ վիդեո խաղ է ։ Այն թողարկվել է 2013 թվականի հոկտեմբերի 1-ին PlayStation 3 և Xbox 360-ի համար, իսկ արդեն 2014 թվականի նոյեմբերի 18-ին այն ազատ է դարձել PlayStation 4-ի և Xbox One-ի համար, Microsoft Windows-ի համար՝ 2015 թվականի ապրիլի 14-ին ։ Խաղը հանդիսանում է Grand Theft Auto V-ի օնլայն ռեժիմը ։ Սան Անդրեասի (Հարավային Կալիֆոռնիայի հիման վրա) գեղարվեստական վիճակում տեղակայված Grand Theft Auto Online-ը հնարավորություն է ընձեռում մինչև 30 խաղացողներին ուսումնասիրել բաց աշխարհը և ներգրավել կոպերատիվի կամ մրցակցային խաղերի մեջ ։ Բաց աշխարհային դիզայնը թույլ է տալիս խաղացողներին ազատորեն շրջել Սան Անդրեասով ։
Խաղային պրոցես
Խաղը կիսում է GTA V-ի խաղային համակարգը և աշխարհագրական հատկանիշները, սակայն առաջարկում է մի աշխարհ, որը շարունակաբար ընդլայնվում է Rockstar Games-ի կողմից` համայնքի օգնությամբ։ Մինչև տասնչորս խաղացողներ կարող են հանդիպել GTA Online-ում և հնարավորություն ունենան անվճար նվագարկելու, միայնակ կամ թիմի մաս կազմելու, տարբեր գործողություններ կատարելու, կամ դասական խաղի ռեժիմներում մասնակցելու հնարավորություն ։
GTA Online- ը ձեռք է բերում բազմաթիվ ասպեկտներ, որոնք կարող են որակվել որպես RPG (Համակարգչային դերային խաղ)։ Նախ, խաղացողը հնարավորություն կունենա ստանալ դրամական միավորներ, հեղինակային միավորներ (RP) և գրեթե անսահմանափակ քանակությամբ նյութեր ։ Խաղացողներից ավելի կատարելագործվածը կարող է կազմակերպել կողոպուտ ։ Այնուհետև թիմի այդ անդամը, որը կատարում է աշխատանքը, գումար է ստանում, ապա ընտրում է գումարի չափը, թե ինչքան պետք է փոխանցի մյու խաղընկերներին։
Զարգացում
Grand Theft Auto Online-ը մեկնարկել է 2013 թվականի հոկտեմբերի 1-ին, Grand Theft Auto V- ի թողարկումից երկու շաբաթ անց ։ Շատ մշակողներ հաղորդել են, որ դժվարություններ են գրանցվել խաղի սերվերների և սոցիալական ակումբների վեբ մշակման ժամանակ, իսկ մյուսներն էլ տեղեկացրել են, որ խաղը սառեցնում է վաղ առաքելությունները ։ Հոկտեմբերի 10-ին հրապարակվեց ևս մեկ տեխնիկական օղակ ։
Take Two Interactive-ը հայտարարել է, որ 2014 թվականի փետրվարին Ինտերնետ հասանելիությամբ խաղացողների 70 տոկոսը խաղացել է Grand Theft Auto Online-ում և որ խաղի միկրոավտոբուսային համակարգը հանդիսանում է ընկերության թվային եկամուտների խոշորագույն ներդրողը ՝ Grand Theft Auto Online-ը ։
2014
Վալենտինի օրը, փետրվարի 13-ին թողարկված Վալենտինի օրերի կոտորածի հատուկ թարմացումը ։ Բիզնեսի թարմացումը, որը հրապարակվել է մարտի 4-ին, ավելացվել է բազմաթիվ բիզնես-թեմատիկ նյութեր խաղի համար ։ Ապրիլի 11-ին տպագրվել է Capture Creator- ի թարմացումը, որը ավելացրեց, որ խաղացողները կարող են ստեղծել իրենց սեփական Capture աշխատանքները ։ երկու գույքը ձեռք բերելու ունակություն և «Հոգեկան վիճակ» խաղային վիճակագրություն, որը վերահսկում է խաղացողի վարքագիծը խաղի մեջ ։ Անկախության օրվա հատուկ թարմացումը հուլիսի 1-ին ազատ էր արձակվել ԱՄՆ Անկախության օրվա առթիվ և ավելացրեց հայրենասիրական տիպային տրանսպորտային միջոցներ, զենքեր և անհատականացման նյութեր՝ սահմանափակ ժամանակով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Grand Theft Auto Կատեգորիա:2013 տեսախաղեր Կատեգորիա:PlayStation 4 տեսախաղեր Կատեգորիա:Xbox 360 տեսախաղեր Կատեգորիա:Xbox One տեսախաղեր
Գայլաձկներ
Գայլաձկները կազմում են գայլաձկնակերպների կարգի ձկների առանձին ընտանիք։ Լայնորեն տարածված է սովորական գայլաձուկը, որն ապրում է Եվրասիայի և Հյուսիսային Ամերիկայի դանդաղահոս, քաղցրահամ ու սակավ աղի ջրերում։ Գայլաձկան մարմնի երկարությունը հասնում է 1, 5 մ-ի, զանգվածը կարող է լինել 35 կգ-ից ավելի։ Գլուխը մեծ է՝ երկար ու տափակ դնչով։ Ունի սուր ատամներ։ Մարմինը և գլուխը պատված են մանր թեփուկներով։ Գայլաձուկը գիշատիչ է, սնվում է ձկներով, գորտերով, ջրլող թռչուններով (սագերի ձագեր, բադեր, կտցարներ)։ Նա իր զոհին չի որոնում և չի հետապնդում, այլ դարանակալում է։ Թաքնվում է ջրիմուռների մեջ. նրա՝ խալերով ու զոլերով ծածկված մոխրագույն կամ մոխրականաչ մաշկը քողարկվելու հիանալի միջոց է։ Հենց որ զոհը հայտնվում է գայլաձկան կողքին, նա կայծակի արագությամբ հարձակվում է զոհի վրա, և ավարն արդեն չի կարող դուրս պրծնել նրա թրանման ատամներով հսկա երախից։
Ձկներին և ջրլող թռչուններին ոչնչացնելով՝ գայլաձկները, անշուշտ, վնաս են հասցնում։ Սակայն որսալով առաջին հերթին հիվանդ և թույլ ձկներ ու ջրլող թռչուններ՝ նրանք կանխում են հիվանդությունների տարածումը ջրամբարներում։
Գայլաձկները սովորաբար ապրում են 20-30 տարի։ Ձվադրում են գետերի գարնան վարարումների ժամանակ առաջացած լճակներում։ Ունեն արդյունագործական նշանակություն և մարզական ձկնորսության օբյեկտ են։
Կատեգորիա:Գայլաձկնակերպեր
Լոնդոնի մուգ աչքերը (վեպ)
Լոնդոնի մուգ աչքերը (The Dark Eyes Of London), բրիտանացի գրող Էդգար Վալասի քրեական վեպը, որն առաջին անգամ հրապարակվել է 1924 թվականին ։ Անհավասարակշռված բժիշկը և նրա եղբայրն իրականացնում են հարուստների սպանությունների շարք, որպեսզի շահույթ ստանան նրանց կյանքի ապահովագրումներից` կույրերի համար բարեգործություն օգտագործելով որպես իրենց գործունեության ճակատ։ Սքոլթլանդ Յարդի համառ քննիչ Հոլթը շուտով զբաղվում է նրանց գործով։ Վեպը հիմնված է ավելի վաղ Վալանսի կողմից գրված Կռկռոցները կարճ պատմվածքի վրա։
Վերամշակումներ
Վեպի հիման վրա երկու անգամ ֆիլմ է նկարահանվել։ 1939 թվականին ստեղծվել է Լոնդոնի մուգ աչքերը վեպի բրիտանական տարբերակը, որը նկարահանել է Ուոլթեր Սամերսը, որը Վալասի քրեական պատմությունն ամբողջական սարսափ ֆիլմ է դարձրել։ 1961 թվականին նկարահանվել է ռեժիսոր Ալֆրեդ Վոհրարի Լոնդոնի մեռած աչքերը գերմանական ֆիլմը, որը մեծ ազդեցություն է կրել ավելի վաղ նկարահանված բրիտանական ֆիլմից։
Մարթա Մարտյանովա
Մարթա Վալերիևնա Մարտյանովա (Марта Валерьевна Мартьянова, ), ռուս սուսերամարտիկ (ռապիրա)։ 2020 թվականի օլիմպիական չեմպիոն, Եվրոպայի առաջնությունների երկակի արծաթե մեդալակիր։ Ռուսաստանի սպորտի վաստակավոր վարպետ (2021) ։
Լոնդոնի մուգ աչքերը (վեպ)
Գրականություն
Կատեգորիա:Էկրանավորված բրիտանական վեպեր Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր Կատեգորիա:Անգլերեն գրականություն
Մարթա Մարտյանովա
Կեմսագրություն
Ծնվել է 1998 թվականին Կազանում։ Ութ տարեկանում սկսել է զբաղվել սուսերամարտով, մարզուհու առաջին մարզիչը եղել է Ելենա Ալեքսանդրովնա Պրոխորովան։
2014 թվականին դարձել է աշխարհի կադետների չեմպիոն անհատական առաջնությունում։ Նույն թվականին դարձել է արծաթե մեդալակիր Նանկինում կայացած ամառային պատանեկան Օլիմպիական խաղերում։
2017 թվականին դարձել է կադետների և պատանիների Եվրոպայի չեմպիոն՝ եզրափակիչ գոտեմարտում հաղթելով իր հայրենակից Ադել Աբդրախմանովին։ 2017 թվականին առաջին անգամ հրավեր է ստացել Ռուսաստանի մեծահասակների հավաքականից, Թբիլիսիում կայացած Եվրոպայի առաջնությունում հավաքականի կազմում դարձել է արծաթե մեդալակիր․ ռուսաստանցիներին հաջողվել է հաղթել շվեդուհիներին ու հունգարացիներին, սակայն եզրափակիչ մենամարտում ուժեղ են եղել Իտալիայի հավաքականի սուսերամարտիկները։
2021 թվականին Տոկիոյում անցկացված Օլիմպիական խաղերում Մարթա Մարտյանովան դարձել է օլիմպիական չեմպիոն Ռուսաստանի թիմի կազմում ։ Ֆրանսիայի ներկայացուցիչների հետ եզրափակիչ գոտեմարտի վճռորոշ պահին Մարտյանովան վնասել է ոտքը (ավելի ուշ ախտորոշվել է կապանների գերձգում), մրցաշարի կանոնների համաձայն՝ Ռուսաստանի հավաքականը փոխարինում չի կատարել (միակ թույլատրված փոխարինումը տեղի է ունեցել կիսաեզրափակիչ մենամարտում), կանոնակարգի համաձայն՝ սուսերամարտի մրցուղի դուրս գալու անհնարինության դեպքում Ռուսաստանի հավաքականի հաշվին տեխնիկական պարտություն պետք գրանցվեր ։ Սակայն մարզուհին իր մեջ ուժ է գտել շարունակելու եզրափակիչ մենամարտը բժշկական դադարից հետո, որի ընթացքում մարզուհու կոճին տեյպ է դրվել և «սառեցվել»։ Պարգևատրման արարողությունից հետո մարզուհին հեռացել է սայլակով՝ ինքնուրույն տեղաշարժվելու անհնարինության պատճառով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս սուսերամարտիկներ Կատեգորիա:2020 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ Կատեգորիա:Ռուս օլիմպիական չեմպիոններ Կատեգորիա:Բարեկամության շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան) Կատեգորիա:Ռուսաստանի սպորտի վաստակավոր վարպետներ
Կրիշնա
Կրիշնա (սանսկրիտ, թուխ), հինդուիզմի աստվածներից։ Մ.թ. I դարում համարվել է Վիշնու աստծու երկրային մարմնացում։ «Մահաբհարաթա»-ում Կրիշնան պատկերվել է չարի դեմ պայքարող քաջ ռազմիկ թագավոր, խորամանկ դիվանագետ, իմաստուն խորհրդատու։ «Բհագավադգիթա»-ում (VIII դ.) բնության ուժն ու սերը մարմնավորող հովվերգական հերոս-կիսաստված է։ Կրիշնաի գեղարվեստական կերպարը արտացոլվել է հնդկական գրականության մեջ (Զայադեա, Թագոր) և արվեստում։
Սամվել Առաքելյան
Սամվել Վարանցովի Առաքելյան (նոյեմբերի 14, 1961, Լենինական, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ դերասան ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1961 թվականի նոյեմբերի 14-ին-ին Գյումրի (նախկինում Լենինական) քաղաքում։ Ամուսնացած է, ունի երկու երեխա՝ աղջիկ, տղա ։Սովորել և ավարտել է Լենինական ի թիվ 35 միջնակարգ դպրոցը, Մերկուրովի անվան նկարչական դպրոցը և Թիվ 10 գեղարվեստի ուսումնարանի կերամիկայի բաժինը։ 1974 թ.-ին հաճախել է Տեքստիլագրոծների մշակույթի պալատի թատերական ինքնագործ խմբակ։ 1975 թ.-ին հաճախել է Ասք. Մռավյանի անվան դրամատիկ թատրոն որպես՝ սիրող աշխատակից։ 1978 թ.-ին ընդունվել է Ասք.Մռավյանի անվան դրամատիկական թատրոնին կից դերասանական ստուդիա։ 1980-82 թթ. նոյեմբերի 14-ին զորակոչվել է սովետական բանակ։ Վերադարձել նոյեմբերի 14-ին ավագ սերժանտի կոչումով ։
1982 թ.-ին աշխատել է բեմի մոնտաժող բանվոր, բեմի մեքենավար, ռեժիսորի օգնական տեխնիկական գծով և նկարել է թատրոնի ներկայացումների աֆիշաները։ 1986 թ.-ից թատերական միության անդամ է։ 1986 թ.-ին հատուկ հրավերք է ստացել ,«ՈՒրախ Գյումրի» հումորի տուն։ Աշխատելու թե որպես դերասան թե որպես բեմի մեքենավար։ 1988 թ.-ին աղետալի երկրաշարժից հետո ստացել է առաջին կարգի որակավորում և մտել հիմնական կազմ։ 1991 թ.-ին թատրոնի երիտասարդ շնորհալի դերասանների հետ բացեցել են «Մենք» երգիծանք և սատիայի թատրոնը։ Որտեղ աշխատել է և դերասան եւ փոխտնօրեն։ 1998 թ.-ին հատուկ հրավերք է ստացել «Շանթ» հեռուստաընկերությունից, աշխատելու հաղորդավար եւ որպես դերասան, նկարահանվել է «Շանթ» հեռուստաընկերության կողմից նկարահանած մոտ 20 երգիծական տեսաֆիլմերում։ 1998 թ.-ին հյուրախաղերով հանդես է եկել ԱՄՆ-ում։ 2000 թ.-ին ԱՄՆ-ում իր նախաձեռնությամբ նկարահանվեց «Վագր» երգիծական տեսաֆիլմը։ 2001 թ.-ին ԱՄՆ-ում մասնակցել է «Պոլոզ Մուկուչ 120» հումորի փառատոնին և արժանացել ոսկե արձանիկ առաջին մրցանակի։ 2004 թ.- ին  աշխատել է «Հայ TV» հեռուստաընկերությունում «Ըշտը ծրագիր» նախագծով, ինչպես նաև «Ծոլիվուդ» ստեղծագործական խմբում՝ նկարահանվելով մոտ 10 երգիծական տեսաֆիլմերում։ 2006 թ.-ին որպես հայ արվեստի նվիրյալ ստացել է հատուկ մրցանակ և պատվոգիր։ 2006 թ.-ին մասնակցել է «Ֆայտոն Ալեք» հումորի փառատոնին և լավագույն հումորի համար արժանացել Գրան Պրի Ոսկե սկավառակի։ 2007 թ.-ին իր նախաձեռնությամբ, իր իսկ սցենարի տերբերակով բեմադրվեց «Տաքսի-տաքսի» տրագիկոմեդիան մոտ 40 ներկայացում, որտեղ խաղում էր Կնյազի դերը։ 2008 թ.- ին նկարահանվել է «Աշնան Ծիրան» գեղ. ֆիլմում էլոկտրիկ Ռուբոյի կերպարում։ 2009 թ.- ին նկարահանվեց իր իսկ նախաձեռնությամբ «Տաքսի-տաքսի» ներկայացման հեռուստատեսային տարբերակը։ 2010 թ.- ին մասնակցել է «Ոսկե Մուշուրբա» մրցանակաբաշխությանը և արժանացել «Ոսկե Մուշուրբա» մրցանակին։ 2010 թ.-ին Գյումրիի քաղաքապետի կողմից արժանացել է արվեստի բնագավառում «Վաստակաշատ Գյումրեցի» տիտղոսին։ 2015 թ.-ին թատերական արվեստի բնագավառում ունեցած նշանակալի ավանդի համար պարգևատրվել է ՀՀ Վարչապետի ոսկե հուշամեդալով ։ Արվեստի բնագավառում հայրենիքին մատուցած ծառայության համար՝ պարգևատրվել է Հովհաննես Թումանյանի հուշամեդալով։ 2019 թ.-ին Հայրենիքի մատուցած ծառայությունների համար պարգևատրվել է «Առյուծ Ֆիդայի» մեդալով։ 2020 թ.-ին Ազգային մշակույթը պահպանելու համար պարգևատրվել է «Սայաթ նովա» մեդալով ։ 2022 թ.-ին Պարգևատրվել է ՀՀ «ՀՐԱԴԱԴԱՐ ՄԱՐԴԿԱՅԻՆ ԿՈՐՍՏԻ ՑԱՎ» Հ/Կ «Տիգրան Մեծ» հուշամեդալով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գյումրեցիներ Կատեգորիա:Թատրոնի հայ դերասաններ Կատեգորիա:Հայ կինոդերասաններ Կատեգորիա:ՀՀ վաստակավոր արտիստներ Կատեգորիա:Գյումրի քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Հայ պրոդյուսերներ Կատեգորիա:Կատակերգուներ Կատեգորիա:Սցենարիստներ այբբենական կարգով
Վակուումային նյութեր
Վակուումային նյութեր, վակուումային ապարատներում և սարքերում կիրառվող նյութեր։ Բաժանվում են հետևյալ հիմնական խմբերի, կոնստրուկցիոն նյութեր, գազակլանիչներ, վակուումային յուղեր և նյութեր, որոնք կիրառվում են որպես վակուումային պոմպերի և վակուումաչափերի աշխատանքային հեղուկներ, մածիկներ, քսուքներ, լաքեր և ցեմենտներ։ Վակուումային նյութերին ներկայացվող հիմնական պահանջներն են հագեցած գոլորշու ցածր ճնշումը աշխատանքային ջերմաստիճանների դեպքում և հեշտ գազազրկման հնարավորությունը։ Վակուումային սարքերի թաղանթների համար օգտագործվող վակուումային նյութեր բացի այդ պետք է լինեն պակաս գազանցիկ։ Վակուումային նյութերին ներկայացվող մյուս պահանջները պայմանավորված են նրանց կիրառման ոլորտով (տես Վակուումային տեխնիկա)։ Օրինակ, վակուումային լամպերում օգտագործվող նյութերը պետք է օժտված լինեն բավականաչափ ամրությամբ՝ բարձր ջերմաստիճանների դեպքում և լինեն լավ մեկուսիչներ կամ հաղորդիչներ։ Մետաղներն օգտագործում են իրանների, պոմպերի, վենտիլների, թաղանթների, էլեկտրոդների, գազակլանիչների պատրաստման համար։ Ապակուց պատրաստում են փորձանոթներ, խողովակներ, լամպեր են, սինթետիկ նյութերից և ռետինից՝ խողովակներ, միջադիրներ են։ Վակուումային քսուքները և մածիկները ծառայում են անջատովի և հաստատուն միացումները խտացնելու, լաքերը՝ ճեղքերը խցելու և մակերևույթները պատելու, ցեմենտները՝ լամպերը ցոկոլավորելու համար։
Ծովիկ
Ծովիկ, հայկական իգական անուն։ Առաջացել է հայերեն ծով բառից։ Գործածական է նաև այժմ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական իգական անձնանուններ
Մարազա
Մարազան (Mərəzə), քաղաք է (2008-ից ) Ադրբեջանում, Կոբստանի շրջանի վարչական կենտրոն։ Քաղաքի հին անվանումն է «Կոբստան» ։ Բնակչությունը՝ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ադրբեջանի քաղաքներ
Աստերոիդների ցանկ (251301-251400)
Աստերոիդների ցանկ (251201-251300) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (251401-251500)
Կոնդինո
Կոնդինո (Condino), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Տրենտինո Ալտո Ադիջե մարզի Տրենտո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 1518 մարդ (2008), բնակչության խտություն՝ 46 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 33 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 38083։ Հեռախոսային կոդ՝ 0465։
Կոմունայի հովանավորն է Սուրբ Մարիամ Աստվածածինը։ Նրա Վերափոխումը նշվում է ամեն տարի օգոստոսի 15-ին։
Ժողովրդագրություն
Բնակչություն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
AliExpress
AliExpress, գլոբալ առևտրային հարթակ, որը օտար երկրներում գտնվող մարդկանց հնարավորություն է ընձեռում Չինաստանից ապրանքներ գնել ։ Կայքը, ըստ Alexa-ի, զբաղեցնում է 47-րդ տեղը, աշխարհում կոկոսներ աամենից հաճախ այցելվող վեբ-ռեսուրսների ցանկում, միաժամանակ այն ընդգրկված է Վիքիմեդիա Հիմնադրամի նախագծերի գլոբալ սպամ ցանկում ։
Պատմություն
2016 թվականի սեպտեմբերին, Մոսկվայում բացվել է աշխարհում առաջին AliExpress օֆլայն ցուցասրահը ։
AliExpress-ն այսօր
AliExpress-ը հանդիսանում է աշխարհում ամենահայտնի ինտերնետ-կայքերից մեկը։ Աղբյուրը նախատեսված էչինական ապրանքների վաճառքի համար օտար երկրներում։ Ըստ Alexa-ի, կայքի 21,8% հաճախորդները Ռուսաստանից են։ Հաջորդը հաճախորդների քանակով գնում են հետևյալ երկրները, Իսպանիա՝ 4,6%, Բրազիլիա՝ 4,5%, ԱՄՆ՝ 4,3% Լեհաստան՝ 3,2% :
Սեփականատերեր և ղեկավարություն
Պատկանում է Alibaba Group ընկերությանը, որը նաև տիրապետում է այնպիսի հայտնի չինական ռեսուրսներով, ինչպիսիք են Alibaba.com, Taobao.com և ուրիշներ։
AliExpress-ը Ռուսաստանում
TNS- ի տվյալներով, 2017 թվականի հունվարին, AliExpress-ը եղել է Ռուսաստանում ամենահայտնի ինտերնետ-խանութը։ Նրա սպառողները կազմել են 22,194 մլն. մարդ ։
AliExpress-ը, այլ արտասահմանյան ինտերնետ-խանութների հետ մեկտեղ, իրենից ներկայացնում է Ռուսաստանի տնտեսության համար որոշակի խնդիր։ Չինական ապրանքները հաճախ մտնում են երկիր առանց մաքսատուրքերի վճարման, իսկ ռուսական խանութները նրանց հետ մրցակից չեն։ Ընդ որում, ապրանքի մի մասը մատակարարվում է գնորդներին ռուսական պահեստներից ։
Իսկ «Յանդեքսը»  համարում է «Սբերբանկի» և AliExpress- ի միջև սահմանային առևտրի համատեղ ձեռնարկության հնարավոր ստեղծումը, ռիսկոտ իր համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2010 հիմնադրումներ Չինաստանում
Վանդրեդ
Հերոսներ
Հիբիկի Տոկայ, գլխավոր հերոսը։ Ոչ բարձրահասակ, «երրորդ մակարդակի քաղաքացի» (տղամարդկանց մոլորակի ցածր մակարդակը)։ Դաստիարակավել է իր թշնամիներին, այսինքն կանանց ատելու համար։ Ռոբոտների համար դետալների պատրաստող աշխատավոր, որը վիճաբանության համար որոշել է հայտնվել այն սենյակում, որտեղ գտնվում է այն ռոբոտը, որի բոլոր դետալները պատրաստել է իր ձեռքերով։ Բայց պատահաբար հայտնվել է այն հածանավի վրա, որը գերի են վերցրել կին ծովահենները։ Նա ևս միացվում է անձնակազմին, քանի որ նրան ընդունում են որպես ռոբոտ օդաչու։ Ոչինչ չգիտի կանանց մասին, կոպիտ է ու տաքարյուն։ Մի կողմից էլ նա Վան Տայպի բարձրամակարդակ օդաչու է, լավ մեքենագետ է ու ռազմագետ։ Երկրորդ եթերաշրջանի վերջում խոստովանում է, որ ջերմ զգացմունքներ ունի Դիտայի հանդեպ, որոնք մինչ այդ գործնականապես ցույց չի տվել։ Չնայած նա դա արել է, քանի որ չի հասկացել ու տարօրինակ է համարել, որ տղամարդը կարող է լինել կնոջ հետ։
Դիտա Լիեբելու, երիտասարդ աղջիկ, «դրեդայի» (կանանց մոլորակի կործանիչ) օդաչու։ Հիբիկիին վերաբերվում է ինչպես «օտարականի», համարելով նրան «լավ օտարական», նվիրելով նրան «այլմոլորակային նվերներ»։ Հիբիկիի հետ կապված է, քանի որ նա սիրահարվել է Հիբիկիին առաջին հայացքից, չնայած իրենց մոլորակում դա աննորմալ երևույթ է։ Ցանկանում է Հիբիկիի հետ կառավարել «Վանդրեդան» («դրեդայի» ու Հիբիկիի ռոբոտ «Վանգարդի» կոմբինացիան), չնայած Հիբիկիին առաջին հայացքից դա դուր չի գալիս։
Մեյա Գիսբորն, «դրեդաների» խմբի գլխավորը։ Տաղանդավոր ու փորձ ունեցող օդաչու։ Առաջին հայացքից թողնում է ուժեղ ու ինքնավստահ անձնավորության տպավորություն, բայց հոգու խորքում անբախտ է, ու պարտավոր է ապրել անցյալի մեղքերն ուսերին։ Չի սիրում մեծ ընկերախմբեր, սիրում է լինել միայնակ ու իր հանգստությւոնն է գտնում իր պարտավորությունների մեջ, որոնք շատ լավ է կատարում։ Որոշ չափով հավանություն է տալիս Հիբիկիին, բայց ընդհանուր տղամարդկանց խմբի հանդեպ հետաքրքրություն չի դրսևորում։ Ամբոխի դիմաց միշտ հայտնվում է իր ամառային կամբինեզոնով։
Կարծրատիպ
Կարծրատիպ (στερεός «կարծր» +  «տիպ»), մարդու կողմից ինչ-որ երևույթի՝ նախկինում ձևավորված մտավոր գնահատական, որը կարող է արտացոլվել համապատասխան կարծրատիպային վարքագծում։
Արևմտյան ավանդույթ (Ուոլթեր Լիփմեն)
Ըստ Լիփմենի՝ հնարավոր է առաջ քաշել հետևյալ սահմանումը. կարծրատիպը պատմակակկկկկն ընդհանրության մեջ ընդունված ընկալման, ֆիլտրման, տեղեկատվության մեկնաբանության նմուշ է, որը հիմնված է շրջակա աշխարհի ճանաչման վրա՝ ըստ նախորդ սոցիալական փորձի։ Կարծրատիպերի համակարգը սոցիալական իրականություն է։
Ուոլթեր Լիփմենի սահմանումը սոցիոլոգների և սոցիալական հոգեբանների համար ունի զգալի ճանաչողական նշանակություն, քանի որ թույլ է տալիս տարբերակել երևացողը և ներկայացվածը։ 1999 թվականին Օքսֆորդում տեղի ունեցած փորձարարական սոցիալական հոգեբանության եվրոպական ասոցիացիայի համագումարում 33 սիմպոզիումից 13-ը կենտրոնացած էր կարծրատիպերի, նախապաշարմունքների և խտրականության հարցերի վրա։ Իր «Հասարակության կարծիք» գրքում Լիփմենը կանխատեսել էր այն հիմնական իմաստները, որոնք հետագայում հետազոտողները հայտնաբերեցին կարծրատիպերի մեջ, և հասկացությունը ներառվել է առօրյա խոսքում։
Ջանքերի խնայում
Կարծրատիպերի ձևավորման ոլորտը տարածվում է անհեթեթ ֆանտազիաներից մինչև գիտնականների կողմից կլորացված արդյունքների գիտակցված օգտագործումը։ Մարդկային ամբողջ մշակույթը հիմնականում (Լիփմենի մեկնաբանությամբ) շրջակա միջավայրի տարբեր մոդելների ընտրություն և վերակազմավորում է։ Այսինքն՝ կարծրատիպերի ձևավորումը սեփական ջանքերի խնայողություն է, քանի որ ձանձրալի է ամեն ինչ դիտարկել նորից և մանրամասնորեն, այլ ոչ թե որպես առանձին տիպեր և ընդհանրացումներ, իսկ զբաղված մարդու համար դա գործնականում դատապարտված է ձախողման։ Բացի այդ, պետք է նշել տիպերի մերժման դեպքերը։ Մտերմիկ շրջապատում անհատական ​​ըմբռնումը որևէ բանով փոխարինելու կամ դա ինչ-որ կերպ խնայելու միջոց չկա։ Նրանք, ում մենք սիրում ենք և որոնցով հիանում ենք, մեծ մասամբ, ճանաչում են մեզ, այլ ոչ թե այն խումբը, որոնց մեզ կարելի է դասել։
Աշխարհի նշագծում
Բացի ջանք չխնայելուց, կարծրատիպերը, հավանաբար, կատարում են նաև ևս մեկ գործառույթ. կարծրատիպերի համակարգերը կարող են ծառայել որպես մեր անձնական ավանդույթի հիմք, հասարակության մեջ մեր դիրքը պաշտպանելու միջոց։ Դրանք աշխարհի համակարգված, քիչ թե շատ հակասական պատկերներն են։ Այն հարմարավետորեն ընդգրկում է մեր սովորությունները, նախասիրությունները, կարողությունները, հաճույքները և հույսերը։ Աշխարհի կարծրատիպային պատկերը կարող է թերի լինել, բայց դա այն հավանական աշխարհի պատկերն է, որին մենք հարմարվել ենք։ Այս աշխարհում մարդիկ ու առարկաները զբաղեցնում են իրենց համար նախատեսված տեղերը և գործում են սպասելի ձևով։ Մենք աշխարհում մեզ զգում շատ հարմարավետ, մենք դրա բաղկացուցիչ մասն ենք։
Կարծրատիպերի համակարգը ոչ միայն մեծածավալ բազմազանության և անկանոն իրականության փոխարինման միջոց է դրա մասին պատշաճ պատկերացում կազմելու համար, այլև ընկալման միայն կրճատ և պարզեցված ճանապարհ։ Կարծրատիպերը ծառայում են որպես մեր ինքնահարգանքի երաշխիք, արտացոլում են մեր արժեքների գիտակցումը, պաշտպանում են մեր դիրքը հասարակության մեջ և մեր իրավունքները, հետևաբար, կարծրատիպերը լցված են զգացմունքներով, նախասիրություններով, կապանքներով կամ հակակրանքով, ասոցացվում են վախերի, ցանկությունների, ձգտումների, հպարտության, հույսի հետ։ Այն օբյեկտը, որն ակտիվացնում է կարծրատիպը, գնահատվում է համապատասխան հույզերի հետ կապով։
Կարծրատիպեր և նախապաշարմունքներ
Առօրյա կյանքում համապատասխան տվյալների ստացմանը նախորդող (ապրիորային) դատողությունը պարունակում է այն եզրակացությունը, որը հաստատվում է այդ տվյալներով։ Արդարությունը, ներումը, ճշմարտությունը չեն մտնում այս համոզմունքի մեջ, քանի որ դրանք նախորդում են փաստացի տվյալների ստացմանը։ Նախապաշարմունքները կարող են բացահայտվել, հաշվի առնվել և լրամշակվել։ Բայց քանի որ մարդու կյանքի ժամկետը սահմանափակ է, նա պետք է ազատ լինի, ժամանակին ստանա բոլոր տեղեկությունները, որոնք անհրաժեշտ են զարգացման, լայնածավալ քաղաքակրթության համար, այնպես որ, նա չի կարող այդ ամենն անել առանց նախապաշարմունքների։
Առօրյա գիտակցության մեջ և զանգվածային հաղորդակցության միջոցներում ընդունված է կարծրատիպը համարել բացառապես բացասական ֆենոմեն։ Դա մեծ մասամբ պայմանավորված է նրանով, որ համաշխարհային գիտության մեջ առավել հաճախ ուսումնասիրվել են բացասական կարծրատիպերը, օրինակ՝ խտրականության ենթարկված էթնիկ փոքրամասնությունները։ Սակայն կարծրատիպը լինում է ինչպես բացասական, այնպես էլ դրական, ուստի անհրաժեշտ է տարանջատել կարծրատիպն ու նախապաշարմունքները, որոնք լինում են միայն բացասական (Գ. Գադամերի «Ճշմարտություն և մեթոդ» գրքում ներկայացվել է նախապաշարմունքների ապոլոգիան, ինչպես նաև ցույց է տրված, որ նախապաշարմունքները լինում են նաև դրական)։
Կարծրատիպի դինամիկա
Կարծրատիպը սկսում է գործել նախքան գիտակցության ներգրավվելը։ Դա հատուկ հետք է թողնում այն տվյալների վրա,որոնք մեր զգայարանների կողմից ընկալվում են մինչև այդ տվյալների վերլուծվելը։ Ոչինչ այնքան չի հակադրվում կրթությանը կամ քննադատությանը, որքան կարծրատիպը, քանի որ այն իր հետքն է թողնում փաստացի տվյալների վրա դրանց ընկալման պահին։
Որոշ չափով արտաքին խթանները (հատկապես ասված կամ տպագրված) ակտիվացնում են կարծրատիպերի համակարգի որոշակի մասը, քանի որ անմիջական տպավորությունը և նախկինում ձևավորված կարծիքը գիտակցության մեջ հայտնվում են միաժամանակ։
Խորհրդային ավանդույթ
1920-1930-ական թվականներին Պավլովի ֆիզիոլոգիական դպրոցն ակտիվորեն զբաղվել է Պավլովի կողմից «Դինամիկ կարծրատիպ» անվանումն ստացած ֆենոմենի ուսումնասիրությամբ։ Կարծրատիպերի մասին ռուսական ֆիզիոլոգիական դպրոցի ներկայացման հիմքում ընկած է ուղեղի՝ միջավայրի նույնատիպ փոփոխությունները ֆիքսելու և համապատասխանաբար արձագանքելու կարողությունը։
Դինամիկ կարծրատիպերի սահմանումը (ըստ Պավլովի) մեծ կիսագնդերի ներքին գործընթացների համակարգված հավասարակշռված համակարգ է, որը համապատասխանում է պայմանական գրգռիչների արտաքին համակարգին։ Ակադեմիկոս Պավլովի բնորոշումը բովանդակային առումով համապատասխանում է Հասրաթյանի համակարգայնության սահմանմանը։ Մեկ այլ սահմանմամբ՝ կարծրատիպը նյարդային հետքերի շղթա է նախկին խթանների կողմից, որոնք առաջանում են արտաքին խթանման բացակայության դեպքում՝ ի տարբերություն պայմանական և ոչ պայմանական ռեֆլեքսների ։
Կարծրատիպերի կոնցեպտուալիզացիայի անհրաժեշտության գիտակցումն ի հայտ է եկել միանման դադարներով ընթացող դրական և բացասական ձայնային և մաշկային գրգռիչների հերթափոխմամբ ընթացող պայմանական ռեֆլեքսների մշակման փորձերի ընթացքում։ Բացահայտված էֆեկտն այն է, որ նման գործունեության ամրապնդումից հետո նոր ռեֆլեքսները շատ արագ էին մշակվում, իսկ մի շարք դեպքերում առաջանում էին նոր գրգռիչների առաջին իսկ կիրառումից։ Այդ կերպ վերարտադրվում էր գրգռման և արգելակման նախկինում ձևավորված ռիթմը, որը համապատասխանում էր դրական և բացասական ազդակների կիրառման կարգին։