cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Քլորից զանգվածային թունավորում Ակաբայում
Հետևանքներ
Քաղաքի առողջապահության պատասխանատուն կոչ է արել բնակիչներին փակել պատուհանները և մնալ ներսում։ Մայրուղու պարեկությունը փակել է Ակաբա տանող բոլոր ճանապարհները ։ Մոտակա տուրիստական ​​լողափը, որը գտնվում է նավահանգստից 7 կիլոմետր հեռավորության վրա, տարհանվել և փակվել է։ Նավահանգստի պահեստները և վերամշակման օբյեկտները նույնպես ժամանակավորապես փակվել են՝ քլորի գազի աղտոտվածությունը ստուգելու համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ակաբա Կատեգորիա:Տեխնոգեն աղետներ Կատեգորիա:Քլոր Կատեգորիա:Հորդանանի պատմություն Կատեգորիա:Իրադարձություններ Հորդանանում Կատեգորիա:2022 աղետներ
Գևորգյանց
Գևորգյանց, հայկական ազգանուն։
Արշավիր Շիրակյան
Արշավիր Շիրակյան, հայ վրիժառու, ՀՅԴ անդամ։ Կամավոր կերպով ներգրավվել է Հայոց ցեղասպանությունը կազմակերպած և իրականացրած երիտթուրքական ղեկավարների ահաբեկման գործին («Նեմեսիս» գործողություն)։ 1921 թվականին Հռոմում ահաբեկել է 1915 թվականին Օսմանյան կայսրության մեծ վեզիր (վարչապետ) Սայիդ Հալիմ փաշային։ 1922 թվականի ապրիլի 17-ին Բեռլինում Արամ Երկանյանի հետ ոչնչացրել է Բեհաեդդին Շաքիրին ու Ջեմալ Ազմիին։ 1923 թ. հաստատվել է ԱՄՆ-ում, որտեղ ապրել ու գործել է մինչև մահը։
Կենսագրություն
Արշավիր Շիրակյանն անդամագրվել է Հայ հեղափոխական դաշնակցության շարքերը դեռևս պատանության տարիներին։ Արշավիրի ողջ ընտանիքը եղել է դաշնակցական։ Պոլսի իրենց տունը եղել է հայ գործիչների հավաքատեղին, որտեղ հաճախ հավաքվել են հասարակական, քաղաքական, մշակույթի գործիչներ՝ քննարկելու ստեղծված բարդ իրավիճակը, որոնց մասնակիցն է դարձել նաև պատանի Արշավիրը։ Առաջին աշխարհամարտի սկզբից Պոլսում ստեղծված ծանր ու լարված իրավիճակում հայ գործիչները նոր կոտորածների կասկածանքով զգուշորեն էին գործում։ Պատանի Արշավիրը իրենց տանը կատարվող գաղտնի հավաքների և քննարկումների ժամանակ հետախույզի դեր էր ստանձնում և ներկաներին փոխանցում իր հավաքած տեղեկությունները թուրքերի ծրագրերի մասին։ Շուտով համարձակ երիտասարդը կուսակցության առաջադրանքով լծվում է այլ պատասխանատու գործի և զենք-զինամթերք հայթայթում ու տեղավորում պահեստներում։
Փրկվելով թուրքական յաթաղանից՝ Արշավիր Շիրակյանն անդամագրվել է ՀՅԴ-ի ստեղծած «Նեմեսիս» գործողության պատասխանատու մարմնին, որի նպատակն է եղել հայոց ցեղասպանություն իրականացնող դահիճների և հայ դավաճանների ահաբեկումը։
«Նեմեսիս» գործողություն
«Նեմեսիսի» պատասխանատու մարմնի որոշումով 1920 թվականի մարտի 27-ին Արշավիր Շիրակյանը սպանում է Վահե Իհսանին։
Վրիժառուն Վահե Իհսանին հանդիպում է Թալաբաշ փողոցում։ Ատրճանակից արձակած առաջին գնդակը վիրավորում է նրան, և նա փորձում է փախչել։ Սակայն հասնելով նրան՝ Արշավիրը գետին է տապալում և ատրճանակի ողջ պարունակությունը դատարկում գլխին։ Ապա դարձյալ լիցքավորում է ատրճանակը, սպառնում իր շուրջը հավաքվող թուրք ամբոխին ու հեռանում։
Դավաճանի ահաբեկումից հետո Արշավիր Շիրակյանը հեռանում է Պոլսից և 1920 թվականի ամռանը հայտնվում Երևանում։ Այստեղ նա մտերմանում է հայ ազատամարտի ականավոր գործիչ Ռուբեն Տեր-Մինասյանի հետ, որի հանձնարարականով ծառայության է անցնում ՀՀ ոստիկանությունում։ Ռուբեն Տեր-Մինասյանն էլ կազմակերպում է երկու հայորդիների՝ Արշավիր Շիրակյանի և Արամ Երկանյանի բախտորոշ հանդիպումը իր բնակարանում, ովքեր կարևոր առաջադրանք ունենին։ Նրանք պետք է Բաքու ուղևորվեին և այնտեղ իրականացնեին Էնվեր և Խալիլ փաշաների գնդակահարությունը։ Սակայն Թիֆլիսում ձերբակալվում են վրացական ոստիկանության կողմից և բանտ նետվում։ Կուսակցական ընկերներին հաջողվում է կազմակերպել նրանց փախուստը, որից հետո երկու վրիժառուները Պատասխանատու մարմնից հանձնարարություն են ստանում անցնել Պոլիս և այնտեղ սպասել նոր առաջադրանքի։
Պոլսում Շիրակյանը երկար չի մնում։ Նա ուղևորվում է Հռոմ՝ իրականացնելու «Նեմեսիսի» հաջորդ առաջադրանքը՝ գնդակահարել երիտթուրքական կառավարության վարչապետ Սայիդ Հալիմ փաշային, որը փախել և ապաստանել էր Հռոմում, որտեղ Արշավիրը հանդիպում է անգամ Էնվեր փաշային, բայց հանգամանքները բարենպաստ չեն լինում՝ իրականացնելու ոսոխի մահապատիժը։
Հռոմում Արշավիր Շիրակյանի գլխավոր թիրախը Սայիդ Հալիմն էր։ Նա որոշ ժամանակ զննում է Հալիմի կենցաղը և 1921 թվականի դեկտեմբերի 5-ին պատուհասում նրան։ Երբ Հալիմը կառքով իր թիկնապահի հետ վերադառնում է զբոսանքից, Արշավիրը ցատկում է կառքի ոտնատեղին, ատրճանակը պարպում վախից անշարժացած Սայիդ Հալիմի քունքին, ապա սառնասրտորեն գլխարկն ու վերարկուն հանում է, թողնում կառքում և արագ հեռանում։ Սայիդ Հալիմի թիկնապահը վախեցած անգամ փորձ չի անում հակառակվել Արշավիրին։ Երիտթուրք պարագլուխները, ահաբեկված Շիրակյանի գործողությունից, փախուստի են դիմում Հռոմից, իսկ վրիժառուն «Նեմեսիսի» հանձնարարականով կրկին վերադառնում է Պոլիս՝ սպասելով հետագա ցուցումների։
1922 թվականի փետրվարին Արշավիր Շիրակյանը Շահան Նաթալու, Արամ Երկանյանի և մի քանի այլ ընկերների հետ ժամանում է Բեռլին՝ պատուհասելու երիտթուրք պարագլուխ, «Թեշքիլաթը մահսուսե» կազմակերպության ստեղծող, «Թուրքիան՝ թուրքերին» կարգախոսի հեղինակ Բեհաէդդին Շաքիրին և Տրապիզոնի ջարդերի կազմակերպիչ Ջեմալ Ազմիին։
Խումբը հայտնաբերում է Ջեմալ Ազմիի բնակարանը և հետախուզում նրան։ Այս գործում «Նեմեսիսին» մեծ ծառայություն է մատուցում Մեհմեդ Ալի կեղծանունով թուրքերի շրջապատ սողոսկած վրիժառու հայորդին՝ Հրաչ Փափազյանը։ Նա հայտնում է «Նեմեսիսի» պարագլուխներին, որ թուրքերի հավաքատեղին հենց Ազմիի խանութն է։ Վրիժառուները որոշում են հավաքի ժամանակ ներխուժել խանութ և բոլորին սպանել այնտեղ։ Սակայն այս ծրագիրը ձախողվում է։ Բայց դա չի հուսահատեցնում Շիրակյանին ու իր ընկերներին, որոնք մշակում են վրիժառության երկրորդ ծրագիրը։ Վրիժառուները որոշում են գործողությունն ի կատար ածել մարտի 15-ին, երբ թուրքերը հավաքվելու էին Թալեաթի տանը՝ նշելու նրա սպանության տարելիցը։ Ծրագրի համաձայն՝ այդ օրը պիտի իսկական «տոն» դառնար թուրք ոճրագործների համար։ Սակայն այս պլանը նույնպես ձախողվում է, ինչը հուսահատեցնում է Շահան Նաթալիին, որը ցանկանում է անգամ չեղյալ համարել գործողությունն այդ փուլում։
1922 թվականի ապրիլի 17-ին թուրք հասարակության սերուցքը խնջույքի էր հավաքվել Պոլսի նախկին ոստիկանապետ Ազմի բեյի տանը։ Կեսգիշերից առաջ խնջույքն ավարտվում է, և թուրքերը խմբերով հեռանում են հյուրընկալի տնից։ Նրանց մեջ էին Թալեաթի կինը՝ Հայրիե Թալեաթը, Բեհաէդդին Շաքիրը, Ջեմալ Ազմին՝ իրենց կանանցով և երեխաներով, մի խումբ թիկնապահներ։ Հետևի կողմից մոտենալով խմբին՝ Արշավիր Շիրակյանն ու Արամ Երկանյանը հարձակվում են նրանց վրա։ Արշավիրը, հայտնվելով Ջեմալի կողքին՝ մի կրակոցով գետին է տապալում նրան։ Մյուս կրակոցն ուղղված էր Բեհաէդդին Շաքիրին, սակայն այս անգամ Արշավիրը վրիպում է։ Արամ Երկանյանի կրակոցը վերջ է տալիս Բեհաէդդին Շաքիրի կյանքին։ Իրենց գործը ավարտած՝ հայ վրիժառուները հեռանում են Բեռլինից։
Ընտանիք
1922 թվականին Արշավիր Շիրակյանը ընտանիք է կազմում՝ ամուսնանալով սիրած աղջկա՝ Գայանե Ասլանյանի հետ։ Շուտով ՀՅԴ-ն փոխում է իր մարտավարությունը Թուրքիայի նկատմամբ, «Նեմեսիս» ծրագիրը կասեցվում է։ Անելիք չունենալով Եվրոպայում՝ Արշավիր Շիրակյանը 1923 թվականին ընտանիքով հաստատվում է ԱՄՆ-ում, որտեղ էլ գործում է մինչև կյանքի վերջը։ Հաստատվել է Նյու Յորքում, որտեղ զբաղվել է արևելյան գորգերի առևտրով ։
Հիշատակի հավերժացում
ի անունը փորագրված է Երևանի Օղակաձև զբոսայգու չորրորդ հատվածում 2023 թվականի ապրիլի 25-ին բացված «Ազգային արժանապատվության ասպետներին» աղբյուր-հուշակոթողին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության ականատեսներ Կատեգորիա:Հայ վրիժառուներ Կատեգորիա:Նեմեսիս գործողության մասնակիցներ Կատեգորիա:Հայերն Օսմանյան կայսրությունում Կատեգորիա:Ամերիկահայեր Կատեգորիա:Ստամբուլում ծնված անձինք Կատեգորիա:ԱՄՆ-ում օսմանյան ներգաղթյալներ Կատեգորիա:Հայ տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:Հայալեզու գրողներ Կատեգորիա:ՀՅԴ անդամներ
Հայկական դիմադրությունը Հայոց ցեղասպանության տարիներին
Հայկական դիմադրությունը ներառում էր ռազմական, քաղաքական և մարդասիրական ջանքեր՝ ուղղված օսմանյան ուժերին հակազդելու և Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Հայոց ցեղասպանությունը մեղմելուն։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի սկզբին Օսմանյան կայսրությունը սկսել էր ջանքեր գործադրել սպանությունների և անբնակ անապատներ և լեռնային շրջաններ տեղահանությունների միջոցով հայկական մշակույթն արմատախիլ անելու և հայկական կյանքը վերացնելու ուղղությամբ։ Արդյունքը եղավ Օսմանյան կայսրության համասեռացումը և կայսրության հայ բնակչության 90 տոկոսի վերացումը, և դա հայտնի դարձավ որպես Հայոց ցեղասպանություն։
Այդ ջանքերին հակադարձեցին մարդասիրական ցանցերի ստեղծման միջոցով դժբախտությունը մեղմելու հայկական փորձերը։ Այդ ցանցերը նախատեսված էին տարրական կարիքների համար, ինչպիսիք են սնունդը և թաքստոցները։ Հատկանշական են տեղահանությանը դիմակայելու մի քանի զինված ապստամբությունները, մասնավորապես՝ Վանի հերոսամարտը (1915), Մուսա լեռան հերոսամարտը և Ուրֆայի հերոսամարտը։ Այնուամենայնիվ, ուժային դիմադրությունը հազվադեպ էր և հաճախ ոչ արդյունավետ ՝ համեմատած մարդասիրական ցանցի հետ, որը մահից փրկել է մինչև 200 հազար հայերի ։ Տեղական դիմադրության շարժումներին հատկապես աջակցում էր օգնության անդրազգային ցանցը, մասնավորապես՝ Արտասահմանյան առաքելությունների հանձնակատարների ամերիկյան խորհուրդը (ABCFM), ԱՄՆ-ի հայ օգնության կոմիտեն և միսիոներները ։
Մարդասիրական դիմադրություն ցեղասպանության դեմ
Մարդասիրական դիմադրությունը վերաբերում է արտաքսման հետևանքները մեղմելու և ոչնչացումը կանխելու անօրինական վարքագծին։ Այս դիմադրության հիմնական դերակատարներն էին կրոնական և քաղաքացիական առաջնորդները, ինչպիսիք են եկեղեցական կոմիտեները, բժիշկներն ու բուժքույրերը, տեղացի մուսուլմանները և ազդեցիկ հայ բարձրաստիճան պաշտոնյաներն ու օտարերկրյա միսիոներները։ Նրանք ստեղծեցին ինքնօգնության ցանց, որը տեղահանվածներին ճամբարներում ապահովում էր տարրական կարիքներով՝ սննդով, վառելափայտով և դրամական փոխանցումների միջոցով ֆինանսական աջակցությամբ ։ Այդ ցանցը հազարավոր հայերի փրկեց մահից ։ Տեղահանումների սկզբում նման ջանքերը դեռևս օրինական էին, բայց լարվածության աճի հետ մեկտեղ այդ ջանքերը բախվեցին 1915 թվականի բռնաճնշումներին, քրեականացմանը և ստիպված եղան տեղափոխվելու ընդհատակ ։ Այդ պահից սկսած դիմադրությունն ավելի քիչ հրապարակային գործողություններ կատարեց։ Փախստականներին թաքցնում էին մասնավոր տներում, համայնքային կենտրոններում, իսկ երեխաներին՝ մանկատներում ։ Ցանցի անդամների ազդեցության տակ գտնվող ռազմական գործարաններն ու հիվանդանոցները ծառայում էին հայերին աշխատանքի տեղավորելու, քաղաքում ազատ տեղաշարժվելու թույլտվություն տրամադրելու և նրանց նոր միջավայրում հաջողությամբ ինտեգրելու նպատակին։ Դա կանխեց նրանց արտաքսումը ։
Անհատական դիմադրություն
Անձնական ոլորտում դիմադրությունն առկա էր կյանքի փոքր դրվագներում։ Ընտանեկան կապերն իրենց ավանդական գործառույթների միջոցով ճամբարներում նորմալության զգացում ստեղծելու փորձեր էին։ Սոցիալական աջակցության այս համակարգը նպատակ ուներ հաստատելու հարաբերական անվտանգություն, խնամելու ծնողազուրկ երեխաներին և տվյալ հանգամանքներում բժշկական օգնություն տրամադրելու ։
Մուսուլման բնակչության որոշ անհատներ, քաղաքային իշխանությունների որոշ սպաներ դիմադրում էին տեղահանության հրամաններին և բախվում իրենց պաշտոններից հեռացմանը ։
Դիմադրություն տեղեկություններ հավաքելու միջոցով
Տեղեկատվությունը դարձել էր դիմադրության կարևոր մասը և անհրաժեշտ էր գոյատևման համար։ Այլ ճամբարներում տեղի ունեցող իրադարձությունների մասին ապօրինի նամակները, բռնագաղթածների նկատմամբ «Միություն և առաջադիմություն» կուսակցության պաշտոնյաների ծաղրուծանակը և ճամբարներում գոյատևելու վերաբերյալ խորհուրդները հայերին օգնեցին հարմարվել կյանքի նոր իրողություններին ։ Ցեղասպանության ամբողջական ազդեցությունը երկար ժամանակ թաքցվում էր օսմանյան և միջազգային հանրությունից։ Օտարերկրյա դեսպանատների գրաքննությունը խոչընդոտում էր միջազգային ուշադրությանն ու միջամտությանը։ Օսմանյան գրաքննությունը շրջանցելու համար կիրառվեցին արտահայտման նոր եղանակներ։ Այդպիսիք էին աստվածաշնչյան հատվածների և գրական ստեղծագործությունների մեջբերումները, որոնք հնարավորություն տվեցին ցեղասպանության մասին գիտելիքների սահմանափակ տարածմանը միջազգային լրատվամիջոցներում և քաղաքականության մեջ ։ Այդպիսի տեղեկատվությունը հրահրել է միջազգային աջակցության համակարգեր, ինչպիսիք են Արտասահմանյան առաքելությունների հանձնակատարների ամերիկյան խորհուրդը (ABCFM), Հայաստանի արտաքին առաքելությունների հանձնակատարների խորհուրդը և ԱՄՆ-ի հայերի գործերով կոմիտեի հիմնադրումը, ինչը հանգեցրել է դրամահավաքի և միջազգային ճնշում գործադրելուն ։
Ռազմական դիմադրություն ցեղասպանության դեմ
Հայ բնակչության մեծամասնությունը դժգոհ էր ցեղասպանության դեմ ռազմական դիմադրությունից և հույս ուներ գոյատևել դրսևորված հավատարմության միջոցով։ Հայկական համայնքի կարևոր դերակատարները, ինչպիսին էր եկեղեցին, մեղմացրին ապստամբական գործողությունները և փոխարենը ընդգծեցին համբերությունը ։ Որոշ դեպքերում ռազմական դիմադրությունը հաջող էր.
Դիմադրության մյուս շարժումները ջարդուփշուր արվեցին և հանգեցրին ամբողջ գյուղերի ոչնչացմանը ։
Անհաջող դիմադրություն.
Նախորդ ռազմական դիմադրությունը օսմանյան ուժերին
Հայկական նախորդ ռազմական դիմադրությունները Օսմանյան կայսրության ուժերի դեմ եղել են.
Հայկական դիմադրության ուժեր
Հայկական դիմադրության ուժերը (ՀԴՈՒ) ստեղծվել են 1890 թվականին ֆիդայի կոչվող հայ կամավորներից և հայ ազգային-ազատագրական շարժման անդամներից։ Կարևոր անդամներն էին Սեբաստացի Մուրադը և Գարեգին Փաստրմաճյանը։ Նրանց հիմնական նպատակն էր դիմադրություն ցույց տալ օսմանյան ուժերին և հանդես գալ որպես հայ ազգի պաշտպան ։ ՀԴՈՒ-ն մեծ նշանակություն ունեցավ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Կովկասյան ճակատում, որտեղ նրանք միացան ռուսական բանակին։ Նրանց մասնակցությունը նպաստեց 1916 թվականի հունվարին օսմանյան բանակի պարտությանը ։ Կովկասում Ռուսաստանի հետ կռվող հիմնական լեգեոնները հայկական կամավորական լեգեոնն էին, որոնք համալրված էին Հայկական ազգային բյուրոյի (ՀԱԲ) կողմից։ Մարտիկների թիվը մոտ 5000 էր ։
Արվեստ և մշակույթ
Հայկական դիմադրությունը խորհրդանշական ուտեստ է թողել՝ հարիսան, որը սովորաբար մատուցվում է Մուսա լեռան դիմադրության հերոսների հիշատակին ։
Մատենագիտություն
Կատեգորիա:Հայերն Օսմանյան կայսրությունում Կատեգորիա:1910-ականները Հայաստանում Կատեգորիա:Հայկական դիմադրություն Կատեգորիա:1910-ականները Օսմանյան կայսրությունում Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանություն
Ջանդարի (Գարդաբանի շրջան)
Ջանդարի (ჯანდარი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Քվեմո Քարթլիի մարզի Գարդաբանի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 450 մետր բարձրության վրա։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 1468 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Գարդաբանի շրջան
Սպարտակ Թևոսյան
Սպարտակ Թևոսյան (հունվարի 18, 1949, գյուղ Խնուշինակ (Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետություն, Մարտունիի շրջան)), հայ տնտեսագետ։ 1968-1970 թվականներին ծառայել է ԽՍՀՄ Զինված ուժերում։ Ավարտել է Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարանը (1976)։
1979-1992 թվականներին փոստել է ԼՂԻՄ-ի ագրոարդյունաբերության համակարգում՝ «Ղարգինտրեստի» տնօրեն, ագրոարդյունաբերական համալիրի գլխավոր տնօրենի տեղակալ, «Աղասալի» նախագահի 1-ին տեղակալ «Ագրոարդբանկ» վարչության պետ, մարզգործկոմի ֆինբաժնի վարիչ։ 1992-1995 թվականներին եղել է ԼՂՀ ֆինանսների նախարար, 1995-1998 թվականներին՝ առաջին փոխվարչապետ-ֆինանսների և Էկոնոմիկայի նախարար, 1998-1999 թվականներին՝ «Հայագաբանկի» Ստեփանակերտի մասնաճյուղի կառավարիչ, 1999 թվականից՝ ֆինանսների և Էկոնոմիկայի նախարար։
Կատեգորիա:Հայ տնտեսագետներ
Nefrete Kine Karşı
Nefrete Kine Karşı (արտասանվում է՝ Նեֆրեթե Քինե Քարշը, արևմտահայերեն` Հանդէպ ոխի-ատելութեան), Արտո Թունջբոյաջյանի և թուրքահայ ռոք-երաժիշտ Յաշար Կուրթի համատեղ ալբոմն է` ռոք և ժողովրդական ոճերում։ Թողարկվել է 2009 թվականին  ։ Ձայներիզը բաղկացած է 9 երգերից, որոնցից եկկուսը՝ հայերեն լեզվով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2009 ալբոմներ Կատեգորիա:Արտո Թունջբոյաջյանի ալբոմներ Կատեգորիա:Թուրքական ալբոմներ Կատեգորիա:Թուրքալեզու ալբոմներ Կատեգորիա:Հայկական ռոք ալբոմներ
Գիզիրյան
Գիզիրյան, հայկական ազգանուն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Գրիգորովկա (գյուղ, Սվետլովոդսկի շրջան)
Գրիգորովկա (Григорівка), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Սվետլովոդսկի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Սվետլովոդսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Սեդելնիցա
Սեդելնիցա (Седельница), գյուղ Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Գավրիլով-Յամսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Գավրիլով-Յամսկի շրջանի բնակավայրեր
Կունգի
Կունգի (Kungi), գյուղ Էստոնիայի Վալգամաա նահանգի Պիդռալա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 42 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վալգամաա նահանգի Պիդռալա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Օլեգ Շատով
Օլեգ Ալեքսանդրովիչ Շատով (Олег Александрович Шатов, ), ռուս ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։ Հանդես է գալիս ռուսական «Զենիթի» և Ռուսաստանի ազգային հավաքականի կազմում։
Ուրալ
2007 թվականի մարտի 21-ին տասնվեցամյա Օլեգ Շատովը պայմանագիր է կնքել ռուսական «Ուրալ» ֆուտբոլային ակումբի հետ։ 2007/08 մրցաշրջանում թիմի կազմում դարձել է Ռուսաստանի գավաթի խաղարկության արծաթե մեդալակիր։
2010 թվականի նոյեմբերի 19-ին Շատովը ճանաչվել է թիմի լավագույն ֆուտբոլիստ։
«Անժի»
2012 թվականի հունվարին Օլեգ Շատովը տեղափոխվել է «Անժի»։ Թիմի հետ նա կնքել է 4-ամյա պայմանագիր ։
2012 թվականի հուլիսի 26-ին՝ Եվրոպայի լիգայի խաղարկության շրջանակներում կայացած «Գոնվեդա» ֆուտբոլային ակումբի դեմ խաղում Շատովը խփել է իր առաջին միջազգային գոլը ռուսական թիմի կազմում։ Շատովը գոլ է խփել նաև պատասխան խաղում։
Ռուսաստանի առաջնությունում իր առաջին գոլը Օլեգ Շատովը խփել է 2012 թվականի օգոստոսի 19-ին՝ «Զենիթի» դեմ խաղում։
«Զենիթ»
2013 թվականի օգոստոսի 14-ին «Անժիի» և «Զենիթի» պաշտոնական կայքերը հաստատեցին, որ Օլեգ Շատովը տեղափոխվելու է «Զենիթ» ։
Նոր թիմի կազմում իր դեբյուտը Օլեգը նշել է օգոստոսի 24-ին՝ «Դինամոյի» դեմ խաղում ։ 2014 թվականի փետրվարի 15-ին Շատովը գոլ է խփել «Բորուսիայի» դեմ խաղում։ 2014 թվականի օգոստոսի 20-ին՝ «Ստանդարտ»-ի դեմ խաղում Օլեգ Շատովը դարձել է հաղթական գոլի հեղինակ, իսկ գոլային փոխանցումը կատարել է Հալքը։
2015 թվականի օգոստոսի 24-ին Օլեգը դարձել է դուբլի հեղինակ «Ռուբինի» դեմ խաղում։
Միջազգային կարիերա
Ռուսաստանի ազգային հավաքականի կազմում իր դեբյուտը Շատովը նշել է 2013 թվականի փետրվարի 6-ին՝ Իսլանդիայի ազգային հավաքականի դեմ խաղում։
Հավաքականի կազմում Օլեգը մասնակել է Եվրո 2016-ի խաղերին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1990 ծնունդներ Կատեգորիա:Հուլիսի 29 ծնունդներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Անժիի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Զենիթի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի սպորտի վարպետներ Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2016-ի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Մեգերա
Մեգերա (Μέγαιρα, «նախանձոտ»), հին հունական դիցաբանության մեջ ամենասարսափելին երեք էրինեիներից, վրեժի աստվածուհի, Էրեբաի և Նյուգտի աղջիկը (կամ ծնված գիշերը և Տարատուրայով , կամ ծնվել է արյան կաթիլից, բխած Ուրանի կրտելուց )։
Նախանձի և կատաղության մարմնավորում է։ Նրան պատկերում էին մի սարսափելի կնոջ՝ մազերի փոխարեն օձեր, ցցված ատամներով և ձեռքերում մտրակ։ Փոխաբերական նշանակությունը՝ չար ու զազրախոս կին։ Մեգերայի անունով կոչել են աֆրիկական գրշերային թիթեռին և Մեգերա (464) աստերոիդը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հին հունական դիցաբանություն
Խարտկող
Խարտկող, գյուղակ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Բիթլիսի գավառում, Փարխանդ գյուղախմբում։ Գտնվում էր Բիթլիս քաղաքից 14-15 կմ հեռավորության վրա։
Գյուղն ուներ Ս. Գևորգ եկեղեցի ։
Վերխնիե Մոխովիչի
Վերխնիե Մոխովիչի (Верхние Моховичи), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 355 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի բնակավայրեր
Ռամասվամի Վենկատարաման
Շրի Ռամասվամի Վենկատարաման (ராமசுவாமி வெங்கட்ராமன், ), հնդիկ պետական և քաղաքական գործիչ, Հնդկաստանի 8-րդ նախագահ։ Հնդկական ազգային կոնգրես կուսակցության անդամ։
Կարիերայի սկիզբ
Ռամասվամի Վենկատարամանը ծնվել է Թամիլ Նադու նահանգի Ռաջամադամ գյուղում։ Մադրասի համալսարանում ստացել է տնտեսական կրթություն, մասնագիտացել է տնտեսությունում։ Հետագայում Մադրասի իրավաբանական ուսումնարանում ստացել է իրավաբանական կրթություն։
Երկար ժամանակ աշխատել է Մադրասի բարձրագույն դատարանում (1935 թվականից), իսկ 1951 թվականից՝ Գերագույն դատարանում ։ Իրավաբանական գործունեության ընթացքում մոտիկացել է հնդկական ազատագրական շարժման հետ, եղել է Հնդկական ազգային կոնգրեսի ակտիվ մասնակից։ 1942 թվականին ակտիվ մասնակցել է Օգոստոսյան շարժմանը, երկու տարի անցկացրել է բանտում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հնդկաստանի նախագահներ Կատեգորիա:Հնդկաստանի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Հնդիկ գրողներ Կատեգորիա:Ֆինանսների նախարարներ Կատեգորիա:20-րդ դարի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա Կատեգորիա:20-րդ դարի գրողներ Կատեգորիա:Հնդկական ազգային կոնգրեսի անդամներ Կատեգորիա:Հնդիկ պետական գործիչներ Կատեգորիա:Ինքնակենսագիրներ
Գիժլարյան
Գիժլարյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ Կատեգորիա:Մականվանական հիմքով ազգանուններ
Կունգլա (գյուղ, Կաառմա շրջան)
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 25 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Կաառմա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Զախարովկա (գյուղ, Սվետլովոդսկի շրջան)
Զախարովկա (Захарівка), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Սվետլովոդսկի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Սվետլովոդսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Գիլավյան
Գիլավյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Լորանի շարք
Լորանի շարք, (z-a) դրական և բացասական աստիճաններ պարունակող՝ այսինքն տիպի շարք, ուր z, a-ն և շարքի գործակիցները կոմպլեքս թվեր են։
Շարքի առաջին մասը, ընդհանրապես ասած, զուգամիտում է a կենտրոնով և շառավղով շրջանի ներսում, իսկ մյուսը, որ կոչվում է Լորանի շարքի գլխավոր մաս՝ նույն կենտրոնով և մեկ ուրիշ  շառավղով շրջանից դուրս։ Եթե R>r, ապա շարքը զուգամետ է r<|z-a|<R օղակում, ուր և ներկայացնում է կոմպլեքս փոփոխականի անալիտիկ ֆունկցիա։
Այս տիպի շարքեր հայտնի էին դեռևս Լ. Էյլերին, սակայն դրանք Լորանի շարք են կոչվել ի պատիվ ֆրանսիացի մաթեմատիկոս Պ. Լորանի (Laurent P, A., 1813–54), որը 1843-ին ապացուցել է, որ r<|z-a|<R օղակում յուրաքանչյուր միարժեք անալիտիկ ֆունկցիաներ կայացվում է Լորանի շարքի տեսքով։
Կատեգորիա:Կոմպլեքս անալիզ Կատեգորիա:Շարքեր
Օլիվիե Ռուա
Կենսագրություն
Ռուան ավարտել է Արևելյան լեզուների և մշակույթի ֆրանսիական ազգային ինստիտուտը։ 1972 թվականին եղել է պարսկական բանասիրության և ագրեգատ փիլիսոփայության մագիստրոս։
1996 թվականին Փարիզի քաղաքական հետազոտությունների ինստիտուտում ստացել է քաղաքագիտության դոկտորի աստիճան։
Ուսանողական տարիներին եղել է փոքր ուսանողական ուլտրա-ծայրահեղական խմբավորման՝ «Պրոլետարական ձախ» մաոիստական կազմակերպության անդամ ։
1984-2008 թվականներին եղել է Ֆրանսիայի Արտաքին գործերի նախարարության վերլուծության և կանխատեսման կենտրոնի խորհրդատու։ Դասավանդել է նաև հասարակական գիտությունների բարձրագույն դպրոցում (EHESS) և Փարիզի գիտական հետազոտությունների ազգային կենտրոնի (CNRS) ինստիտուտում։
1993-1994 թվականներին Տաջիկստանում եղել է ԵԱՀԿ հատուկ ներկայացուցիչ։
2009 թվականից եղել է Ֆլորենցիայի Եվրոպական համալսարանական ինստիտուտի պրոֆեսոր, որտեղ ղեկավարել է միջերկրածովյան հետազոտությունների ծրագիրը։
2005 թվականին Ռուան Ֆրանսիայում տեղի ունեցած քաղաքացիական անկարգությունների մասին գրել է, որ դրանք չի կարելի դիտարկել որպես կրոնական հողի վրա առաջացած։
Հրապարակումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի քաղաքագետներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի արևելագետներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գիտնականներ Կատեգորիա:Քաղաքական գիտությունների դոկտորներ
Դավիթ Սարգսյան (ֆիզիոլոգ)
Դավիթ Աշոտի Սարգսյան, ռուս ֆիզիոլոգ, կինովավերագիր, արվեստաբան, համադրող, Ալեքսեյ Շչուսևի անվան Պետական ճարտարագիտական գիտահետազոտական թանգարանի տնօրեն ։
Կենսագրություն
Դավիթ Սարգսյանը ծնվել է 1947 թվականին Երևանում։ Հայրը զինվորական էր, մայրը՝ ռուսաց լեզվի ուսուցչուհի։
Դ․ Սարգսյանը ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանի կենսաբանության ֆակուլտետը՝ «Մարդու ֆիզիոլոգիա» մասնագիտությամբ։ Կենսաբանական գիտությունների թեկնածու է, ավելի քան տասը տարի աշխատել է Կենսաբանական ակտիվ նյութերի անվտանգության համառուսաստանյան գիտական կենտրոնում։ Մշակել է նոր դեղամիջոց՝ Ամիրիդին, որն օգտագործվում է Ալցհեյմերի հիվանդության բուժման համար։
1980-ականների կեսերից որպես երկրորդ ռեժիսոր Դ․ Սարգսյանն աշխատել է «Մոսֆիլմ» ստուդիայում, որպես կինոքննադատ՝ «Ռուսական միտք» (Русская мысль) թերթում և «Կինոսցենարներ» («Киносценарии») ամսագրում։ Համառուսական հեռուստաընկերությունում աշխատել է որպես հեռուստահաղորդումների և վավերագրական ֆիլմերի հեղինակ և ռեժիսոր։ Մասնակցել է ավելի քան 20 վավերագրական ֆիլմերի ստեղծմանը։
2000 թվականի հունվարի 1-ից աշխատել է որպես Պետական ճարտարագիտական գիտահետազոտական թանգարանի տնօրեն։
Դ․ Սարգսյանը եղել է Դոմ Նաշչոկին պատկերասրահի հիմնադիրներից մեկը, համակարգել է Մոսկվա - Բեռլին.1950-2000։ Ճարտարապետություն» և Վենետիկի բիենալեի «Երկու թատրոն» ցուցահանդեսները։
Եղել է պատմական ճարտարապետական ժառանգության ակտիվ պաշտպան, դեմ է եղել Մոսկվայի պատմական վայրերի վերակառուցմանը, ինչպես նաև Մոսկվա հյուրանոցի և Ցարիցինոյի պալատական համալիրի վերակառուցմանը։
Դ․ Սարգսյանը մահացել է Մյունխենի կլինիկաներից մեկում 2010 թվականի հունվարի 7-ին, 63 տարեկան հասակում։ Թաղվել է Մոսկվայում՝ Տրոեկուրովյան գերեզմանատանը։ 2011 թվականին գերեզմանի վրա հուշարձան են կանգնեցրել ճարտարապետներ Յուրի Գրիգորյանը և Ալեքսանդր Բրոդսկին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
(5831) Դիզի
(5831) Դիզի (Dizzy), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի մայիսի 4-ին Սեյձի Ուեդայի և Հիրոսի Կանեդայի կողմից Կուշիրոյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,686563 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3013 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0718 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1608,4 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,223825 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 12,79° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1991 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սեյձի Ուեդայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Հիրոսի Կանեդայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Mortal Kombat (ֆիլմ)
«Մորթալ Կոմբաթ» (Mortal Kombat,, հայերեն` Մահացու պայքար), ֆիլմ, որը հանդիսանում է Սայմոն Մաքքուոյդի ռեժիսորական և պրոդյուսերական դեբյուտը կինոյում։ Ֆիլմը հիմնված է համանուն խաղերի շարքի վրա, ինչպես նաև 1995 թվականի ֆիլմի վերաթողարկումն է։
2015 թվականի օգոստոսին ֆիլմի պրոդյուսերներից մեկի պաշտոնում նշանակվել է Ջեյմս Վանը ։ Սայմոն Մաքքուոյդը ռեժիսորի պարտականություններն ստանձնել է 2016 թվականին սցենարիստ Գրեգ Ռուսոյի հետ։ 2019 թվականի փետրվարին Ռուսոն հայտնել է սցենարի պատրաստ լինելու մասին։ 2019 թվականի մայիսին ֆիլմը նախարտադրության փուլ է դուրս եկել ։
Ֆիլմի միջազգային վարձույթի պետք է դուրս գար 2021 թվականի հունվարի 15-ին, սակայն COVID-19 համավարակի պատճառով թողարկումը հետաձգվել է մինչև 2021 թվականի ապրիլի 16 ։
Թրեյլեր
2021 թվականի փետրվարի 18-ին թողարկվել է ֆիլմի առաջին թրեյլերը ։
Թողարկում
Սկզբնապես ֆիլմը պետք է թողարկվեր 2021 թվականի մարտի 5-ին, սակայն նախնական ժամկետից տեղափոխվել է 2021 թվականի հունվարի 15 , ապա հետաձգվել մինչև 2021 թվականի ապրիլի 7 ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2021 ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Նյու Լայն Սինեմայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Warner Bros. ֆիլմեր Կատեգորիա:IMAX ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ էքշն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ ֆիլմեր
Դոլորես (Ուրուգվայ)
Դոլորես (Dolores), բնակավայր Ուրուգվայի հարավարևմտյան մասում, Սորյանո դեպարտամենտի արևմուտքում։
Բնակչություն
Բնակչությունն ըստ 2011 թվականի տվյալների կազմում է 17 174 մարդ ։ Աղբյուր՝ Instituto Nacional de Estadística de Uruguay ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ուրուգվայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուրուգվայի քաղաքներ
Բուրելա
Բուրելա (Burela), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Լուգո պրովինցիայում (Գալիսիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Լա Մարինիա շրջանում։ Տարածքը կազմում է 8.2 կմ² Բնակչությունը՝ 9536 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։
Քաղաքի հովանավորն է համարվում սուրբ Խուան Բաուտիստան և սուրբ դևա դել Կարմենը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Ազգիրդաղ
Ազգիրդաղ, լեռ Թուրքիայում, Հասանկալա քաղաքից մոտ 15 կմ հարավ-արևելք, պատկանում է Սողանլուի լեռնահամակարգին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Էրզրումի մարզի լեռներ
Լ'Օտելրի
Լ'Օտելրի (L'Hôtellerie), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում ։
Բնակչությունը 2009 թվականի դրությամբ կազմում է 310 մարդ, բնակչության խտությունը` 54.01 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 5.74 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 150 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 60 կմ արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Կունգլա (գյուղ, Վալյալա շրջան)
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 39 մարդ։
Լ'Օտելրի
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 200 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 149-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 51։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 74,5 %։ 149 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 132 անձ (69 տղամարդ և 63 կին)։ Գործազուրկ են եղել 17 անձ (8 տղամարդ և 9 կին)։ 51 անաշխատունակներից 13-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 19-ը` թոշակառուներ, իսկ 19-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Խմելջուր
Խմելջուր (Xemcor, Tatlıkaynak), գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Բիթլիսի գավառում։ Գտնվում էր Բիթլիս քաղաքից 4 կմ հարավ-արևմուտք, Բիթլիսի գետի վերին հոսանքի հովտում, խճուղային ճանապարհի վրա։
Ըստ Ղ. Ինճիճյանի գյուղի մոտ կար ջրառատ աղբյուր, որը կոչվում էր Խմբել ջուր։
1880-ականներին ուներ 14 տուն, իսկ 1909 թվականին՝ 12 տուն հայ բնակիչ։ Հայ բնակչությունը կողոպտվել և ոչնչացվել է թուրքերի կողմից 1895 թվականին կատարված ջարդերի ժամանակ։
Նիմի ամֆիթատրոն
Ամֆիթատրոն Նիմում (Arènes de Nîmes), հռոմեական ամֆիթատրոն ֆրանիսական քաղաք Նիմում։
Խմելջուր
Գյուղն ուներ Ս. Հակոբ եկեղեցի ։
Նիմի ամֆիթատրոն
Ժողովուրդների մեծ գաղթի ժամանակ սա օգտագործվել է ինչպես ամրոց. ամֆիթատրոնի ներսում կային հարյուրավոր փախստականներ։ Ամրոցը գրավվեց 673 թվականին Բամբաի կողմից ։
1853 թվականից այստեղ սկսեցին ցուցադրվել ցլամարտեր, ինչպես նաև շատ այլ ցուցադրումներ։ Մեր օրերում այստեղ անցենկացվում երաժշտական խմբերի համերգներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի տեսարժան վայրեր
Սեդլեցկի Պոչինոկ
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ելնինսկի շրջանի բնակավայրեր
Պինսկյան ճահիճներ
Պինսկյան ճահիճներ (Пінскія балоты, Pinskiya baloty), հայտնի են նաև Պրիպյատի ճահիճներ (Прыпяцкія балоты, Prypiackija baloty), Պոլեսիեի ճահիճներ, Ռոկինտոյի ճահիճներ անվանումներով, ճահճային ընդարձակ տարածաշրջան Բելառուսի և Ուկրաինայի հանրապետություններում, Եվրոպայում ամենաընդարձակներից մեկը։ Պինսկ քաղաքը այդ տարածաշրջանի կարևորագույն բնակավայրերից է Հիմնականում գտնվում են Պոլեսիեում և զբաղեցնում են Բելառուսի հարավի և Ուկրաինայի հյուսիս-արևմուտքի մեծագույն մասը՝ մոտավորապես 269.400 քառակուսի կիլոմետր տարածք Դնեպրի գլխավոր վտակ Պրիպյատ գետի երկու ափերով ։ Արևմուտքից արևելք ձգվում են շուրջ 300 կիլոմետր և հյուսիսից հարավ՝ 140 կիլոմետր Այստեղ ճահիճների հարևանությամբ գտնվում են խիտ անտառներ,  լճակներ, գետեր ու գետակներ։ Ճահիճների չափսերը տարվա ընթացքում էականորեն փոփոխվում են՝ կախված գարնանային ձնհալից և աշնանային առատ անձրևներից։ Գարնանային հեղեղումների ժամանակ ճահճուտները գրեթե ամբողջությամբ ծածկվում են ջրի տակ, և բնակիչները տեղից տեղ կարողանում են գնալ միայն նավակներով ու մակույկներով
Բուսական աշխարհը
Պինսկի ճահիճները բնավայր են հանդիսանում բարձր բույսերի 827 տեսակների համար որոնցից 18 ը ընդգրկված են Բելառուսի Կարմիր գրքում / Red Book of Belarus/:
Պինսկի ճահիճների բուսաշխարհին բնորոշ են ընդարձակ եղեգնուտներն ու գրեթե անանցանելի թփուտները Ցամաքի կղզիների ու կղզյակների վրա հիմնականում սոճու անտառներ են։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բելառուսի աշխարհագրություն
Աստերոիդների ցանկ (204101-204200)
Աստերոիդների ցանկ (204001-204100) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (204201-204300)
Վերխնիե Նեմիկարի
Վերխնիե Նեմիկարի (Верхние Немыкари), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի բնակավայրեր
Սեդկիրկեշչ
Սեդկիրկեշչ (Седкыркещ), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Կոմիի հանրապետության Սիկտիվկար քաղաքային օկրուգի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1958 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կոմիի հանրապետության Սիկտիվկար քաղաքային օկրուգի բնակավայրեր
Լորենի
Լորենի, լորենազգիների ընտանիքի տերևաթափ ծառերի ցեղ։ Բարձրությունը՝ 15–25 (մինչև 40) մ։ Ծառերի կեղեը մոխրագորշագույն, տերեները հերթադիր են, սրտաձև հիմքով, մերկ սղոցաեզր, հազվադեպ՝ ամբողջաեզր։ Ծաղկաբույլը վահանիկանման է, ծաղիկները՝ երկսեռ, կանոնավոր, պտուղը չբացվող, ողորկ կամ կողավոր ընկուզիկ է։
Հյուսիսային կիսագնդում տարածված է 50 տեսակ։ Հայաստանում աճում են Լորենի կովկասյանը (Tilia caucasica) և Լորենի մանրատերևը (Tilia cordata)։ Վերջինս ապրում է 300–400 տարի։ Լորենին ստվերադիմացկուն է, կայուն՝ քամու, ծխի նկատմամբ։ Բազմանում է սերմերով, մացառներով, անդալիսով։ Խիտ, գեղեցիկ սաղարթով դեկորատիվ ծառ է։ Լորենիի բնափայտը սպիտակ է, փափուկ, օգտագործվում է կահույք, նրբատախտակ, երաժշտական գործիքներ, տակառներ պատրաստելու համար։ Կեղևից պատրաստում են զամբյուղներ, ճիլոպ, պարաններ։ Մեղրատու է։ Ծաղիկների թուրմը քրտնաբեր է, օգտագործվում է նաև բերանի խոռոչի ողողումների համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մեղրատու բույսեր Կատեգորիա:Լորենազգիներ
Լեոն Շիլլեր
Լեոն Շիլլեր (Schiller (իսկական ազգանունը՝ դե Շիլդենֆելդ (de Schildenfeld, ), լեհ թատերական գործիչ, ռեժիսոր և մանկավարժ։ ԼՄԲԿ անդամ՝ 1948 թվականից։
Կենսագրություն
1917-1920 թվականներին «Տեատր Պոլսկի», 1922-1924 թվականներին՝ «Ռեդուտա» թատրոնների ռեժիսոր, 1924-1926 թվականներին ղեկավարել է (Վ. Հոժիցայի և Ա. Զելվերովիչի հետ) Վ. Բոգուսլավսկու անվան թատրոնը (բոլորն էլ՝ Վարշավայում), 1930-ական թվականներին՝ Պոզնանի, Լոձի, Լվովի թատրոնները։ Շիլլերի բեմադրությունները տոգորված էին հեղափոխական ռոմանտիկայով, բուրժուական աշխարհի սոցիալական անարդարության դեմ բողոքով (Սլովացկու «Կորդիան», Կրասինսկու «Ոչ աստվածային կատակերգություն», Բրեխտի «Երեք գրոշանոց օպերա»)։ 1946-1949 թվականներին Լոձում ղեկավարել է Լեհական բանակի, 1949-1950 թվականներին Վարշավայում՝ «Տեատր Պոլսկի» թատրոնները։ Շիլլերի որոշիչ ազդեցություն է ունեցել 20-րդ դարի լեհական թատերարվեստի զարգացման վրա։ Նա լեհական բեմարվեստում ձևավորել է մոնումենտալ թատրոնի սկզբունքները, գեղագիտությունը և ոճը՝ հենվելով առավելապես ազգային ռոմանտիկական դրամայի վրա։ 1952 թվականին հիմնել է «Թատերական օրագիր» ամսագիրը։ 1933 թվականից զբաղվել է մանկավարժությամբ։ 1947-1952 թվականներին՝ Սեյմի դեպուտատ, 1950-1954 թվականներին՝ Լեհական թատրոնի և կինոյի արտիստների միության նախագահ։ ԼԺՀ պետական մրցանակ (1948)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեհ ռեժիսորներ Կատեգորիա:Լեհ թատերական գործիչներ Կատեգորիա:Լեհ դրամատուրգներ Կատեգորիա:Լեհ մանկավարժներ
Զոլոտարյովկա (գյուղ, Սվետլովոդսկի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Զոլոտարյովկա գյուղում բնակվում էր 635 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Սվետլովոդսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ադրբեջանա-իսրայելական հարաբերություններ
Ադրբեջանա-իսրայելական հարաբերություններ քաղաքական, տնտեսական և այլ միջազգային հարաբերություններ Ադրբեջանի և Իսրայելի միջև։
Ադրբեջանը և Իսրայելը դիվանագիտական հարաբերություններ են հաստատել սկսած 1992 թվականից։ Ադրբեջանը Թուրքիայից, Եգիպտոսից, Հորդանանից և Կենտրոնական Ասիայի հետխորհրդային երկրներից բանցի հանդիսանում է այն սակավաթիվ իսլամադավան երկրներից մեկը, որը Իսրայելի հետ ունի երկկողմանի քաղաքական և տնտեսական հարաբերություններ։
Քաղաքական հարաբերություններ
1991 թվականի դեկտեմբերի 25-ին Իսրայելը պաշտոնապես ճանաչեց Ադրբեջանի անկախությունը, իսկ դիվանագիտական հարաբերությունները հաստատվել են 1992 թվականի ապրիլի 7-ին ։ 1993 թվականի օգոստոսին Ադրբեջանում բացվեց Իսրայելի դեսպանությունը։
2004 թվականի հունվարին Ադրբեջանի խորհրդարանի պատգամավոր, «Սահմանադրություն» ֆոնդի նախագահ Ալիմամեդ Նուրիևը հայտնեց, որ Ադրբեջանում միշտ բարեկամաբար են վերաբերվել հրեաներին, իսկ պետության ներսում երբեք հակասեմականություն չի եղել։ Նա կոչ արեց երկրի իշխանություններին ընդլայնել Իսրայելի հետ համագործակցությունը տնտեսական, քաղաքական և ռազմական ոլորտներում։
Միաժամանակ հաշվի առնելով Իրանի և Ադրբեջանի հարևան պետություններ լինելու փաստը, և այն, որ Իրանը բացասաբար է ընդունում յուրաքանչյուր մահմաեդական երկրի և Իսրայելի մեձեցմանը Ադրբեջանի և Իսրայելի միջև քաղաքական մեձեցման գործընթացը դանդաղ է ընթանում։ Մասնավորապես Իսրայելում Ադրբեջանի դեսպանությունը այդպես էլ մինչև օրս չի բացվել։ Ինչպես նաև պետական բարձր մակարդակով այցելություն Իսրայել չի եղել, չնայած Իսրայելի նախագահ Շիմոն Պերեսը Ադրբեջան այցելել է։ Չնայած Ադրբեջանը սատարում է Իսրայելին ահաբեկչության դեմ պայքարում, սակայն պետք է նաև այս հարցի շուրջ հաշվի առնի իսլամադավան երկրների հնարվաոր ռեակցիան։ Բացի այդ Իսրայելի հետ հարաբերությունների խորացումը դուր չի գալիս իշխող «Նոր Ադրբեջան» կուսակցության որոշ անդամների, ովքեր քննադատում են Իսրայելի դիրքորոշումը իսրայելա-պաղեստինյան հակամարտության հարցում։
Իսրայելական ԶԼՄ-ները հայտնում են, որ Շիմոն Պերեսի այցելությույան ժամանակ պայմանավորվածություն է ձեռք բերվել Ադրբեջանի տարածքում էլեկտրոնային հետախուզության ցանց բացելու մասին, որը պետք է տեղեկություն հավաքեր Իրանի միջուկային ծրագրի մասին ։
2010 թվականի փետրվարի 9-ին առաջին անգամ Բաքու է այցելել Իսրայելի արտաքին գործերի նախարար Ավիգդոր Լիբերմանը։
2016 թվականի դեկտեմբերին Ադրբեջանի խնդրանքով Մինսկում ձերբակալվեց ռուսաստանաբնակ հրեա բլոգեր Ալեքսանդր Լապշինը, այս դեպքը փորձություն դարձավ ադրբեջանա-իսրայելական հարաբերությունների համար ։ Ձերբակալությունից հետո Լապշինը արտահանձնվում է Բաքվին որտեղ և ենթարկվում է քրեական հետապնդման։ Իշխանությունները Լապշինին մեղադրեցին առանց Բաքվի հետ համաձայնություն ձեռք բերելու Լեռնային Ղարաբաղ այցելելու և Ղարաբաղը որպես Հայաստանի տարածք ճանաչելու համար։ Իսրայելը, Հայաստանը, Ռուսաստանի Դաշնությունը և ԱՄՆ-ի ու Եվրոպայի խոշորագույն իրավապաշտպան կազմակերպություններ բողոք ներկայացրին կապված Լապշինին Ադրբեջան արտահանձնելու հարցի վերաբերյալ, սակայն բլոգերը միևնույն է 2017 թվականի հուլիսի 20-ին տեղափոխվեց Բաքու և ենթարկվեց 3 տարվա ազատազրկման, այնուամենայնիվ Արցախի անկախության կոչերի մեղադրանքները հանվեցին ապացույցների բացակայության պատճառով։ 2017 թվականի սեպտեմբերի 11-ին նախագահ Իլհամ Ալիևը համաներում շնորհեց Լապշինին և իր որոշումը հիմնավորեց այն փաստով, որ բլոգերը բանտում ինքնասպանության փորձ է արել։ Իսրայել վերադառնալուց հետո Լապշինը հայտարարեց, որ ինքը ինքնասպանության փորձ չի արել և համաներում չի խնդրել , բացի այդ նա ասել է որ իր վրա մահափորձ են կատարել  ։ Բացի այդ բլոգերը Ադրբեջանի իշխանություններին մեղադրել է բանտերում բռնարարքներ ու խոսշտանգումներ կատարելու մեջ, ինչպես նաև լրագրողների և բլոգերների հանդեպ հետապնդումների մեջ ։ 2018 թվականի հունվարին Լապշինը հայտնեց որ մտադիր է դիմել Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարան և հայց ներկայացնել ընդդեմ Ադրբեջանի Հանրապետության , իսկ 2019 թվականի մարտին Եվրոպական դատարանը կապ հաստատեց Ադրբեջանի իշխանությունների հետ կապված բլոգերի վրա բանտում կատարված մահափորձի հետ ։
Տնտեսական հարաբերություններ
Իսրայելը հանդիսանում է ադրբեջանական նավթի խոշորագույն ներկրողներից մեկը։ Բաքու-Թբիլիսի-Ջեյհան նավթամուղի (նավահանգիստ Ջեյհան) բացումից հետո Իսրայելը հայտարարեց, որ հետաքրքրված է ադրբեջանական գազի գնմամբ ։ 2009 թվականի հունիսի 29-ին Բաքվում կայացավ ադրբեջանա-իսրայելական բիզնեսֆորումը, որին մասնակցում էին Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը և Իսրայելի նախագահ Շիմոն Պերեսը ։
1994 թվականին իսրայելական GTIB ընկերությունը միջոցներ տրամադրեց Bakcell կազմակերպության ստեղծման համար, որը հանդիսանում է Ադրբեջանում առաջին բջջային օպերատորը։
2017 թվականի ապրիլին երկու երկրների միջև չեղարկվել է կրկնակի հարկերի գանձումը ։
2019 թվականի հուլիսին երկու պետությունները համագործակցության հուշագիր են ստորագրել, որի համաձայն Իսրայելը պետք է հանդես գա որպես խորհրդատու Ադրբեջանի ազգային տեղեկատվական համակարգ ստեղծելու նախագծում ։
2019 թվականի դրությամբ երկու պետությունների միջև ապրանքափոխանակությունը կազմել է տարեկան $5 մլրդ ։
Ռազմական համագործակցություն
Երկու երկրները հաջողություններ են գրանցել նաև ռազմա-տեխնիկական համագործակցության ոլորտում։ 2004 թվականին կնքվեց Ադրբեջանին Թուրքիայում արտադրված իսրայելական զենքի մատակարարման պայմանագիր։ WikiLeaks-ի տվյալներով 2008 թվականին Իսրայելի և Ադրբեջանի միջև ստորագրվել է համաձայնագիր, որի համաձայն Soltam-ը պետք է ադրբեջանական բանակին մատակարարեր ականանետեր և զինամթերք, Tadiran Communications ընկերությունը կապի միջոցներ, իսկ Israel Military Industries ընկերությունը հռթիռների և ուղորդման համակարգերի լայն տեսականի ։
2009 թվականին իսրայելական պաշտպանական Elbit Systems ընկերությունը մասնաճյուղ բացեց Ադրբեջանում, իսկ Ադրբեջանի Պաշտպանական արդյունաբերության նախարարությունը սկսեց ԱԹՍ-ների արտադրություն ։
2012 թվականին Ադրբեջանը Իսրայելից ձեռք է բերել 1,6 մլրդ դոլլար արժողությաբ ԱԹՍ-ներ և ՀՕՊ միջոցներ ։
2018 թվականի հուլիսին Ադրբեջան է այցելել «Aeronautics» ընկերության տնօրենների խորհրդի նախագահ Եդիդեյ Յարի գլխավորած պատվիրակությունը։ Նա հանդիպում է ունեցել Ադրբեջանի Պաշտպանական արդյունաբերության փոխնախարարի հետ։ Հանդիպման ժամանակ քննարկվել է «AZAD Systems» ընկերության գործունեությունը, որը հանդիսանում է երկու երկրների համատեղ անօդաչու ավիատեխնիկայի ստեղծման ծրագիրը ։
2019 թվականի հունվարին հայտնի դարձավ, որ Իսրայելը վերջին սերնդի մարտավարական զինամթերքի խմբաքանակ է մատակարարելու Ադրբեջանին։ Ադրբեջանը այսպիսով դարձավ «Sky Striker» ընկերության առաջին գնորդը ։
Ազգային համայնքներ
Ադրբեջանում ապրում են ավելի քան 15 հազար լեռնական և այլ հրեաներ։ Իսրայելում ապրում են գրեթե 80 հազար ադրբեջանական ծագում ունեցող հրեաներ։
Իսրայելի դիրքորոշումը Լեռնային Ղարաբաղի հարցում
Թել Ավիվը հստակ արտահայտում է իր դիրքորոշումը Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդրի վերաբերյալ։ Իսրայելի ԱԳՆ-ն մեկ անգամ չէ որ ասել է, որ Իսրայելը անկախ ամեն ինչից պաշտպանում է Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականությունը ։ Ադրբեջանում Իսրայելի դեսպան Ռաֆայել Հարփազը նշել է, որ Իսրայելը կողմնակից է հիմնախնդրի խաղաղ կարգավորմանը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ադրբեջանի երկկողմ հարաբերություններ Կատեգորիա:Իսրայելի երկկողմանի հարաբերություններ Կատեգորիա:Ադրբեջանի պատմություն Կատեգորիա:Ադրբեջանի արտաքին քաղաքականություն
Կրակասար
Կրակասար, Աթաշթափաի, լեռնագագաթ Հայաստանի Արագածոտնի մարզում, Արագածի լեռնազանգվածի հարավ-արևմտյան ստորոտում, Ցամաքասար գյուղից 1 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Բարձրություն 1692 մ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնագագաթներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնագագաթներ Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի լեռներ
Թիանեթ
Թիանեթ (თიანეთი), քաղաք Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Թիանեթի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1100 մետր բարձրության վրա։ Թբիլիսից հեռու է 75 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, քաղաքի բնակչությունը կազմում է 2479 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Թիանեթի շրջան
Սևաստապոլ (գինի)
Սևաստապոլ, սպիտակ տեսակավոր թունդ գինի։ Միակ արտադրողը Ղրիմի «Տեսակավոր գինիների ինկերմանական գործարանն» է ։
Գինու արտադրման մեջ օգտագործում են Սպիտակ կոկուր, Սովինյոն Բլան, Ռիսլինգ և Ռքածիթելի խաղողի տեսակները։ Խաղողի տվյալ սորտերը աճում են Ղրիմի թերակղզու հարավ-արևմտյան մասում գտնվող «Տեսակավոր գինիների ինկերմանական գործարանի» խաղաողագործական տնտեսության տարածքում։
Գինին սաթեոսկեգույն է, համն ունի հնեցմանը բնորոշ առանձնահատկություններ և աչքի է ընկնում փափկությամբ։ Փունջն ունի բոված ընկույզի, սերկևիլի և սեխի նրբերանգ։ Գինու առանձնահատկություններից է 16,5 % սպիրտի և 95գ/դմ3 շաքարի պարունակությունը։ «Սևաստապոլը» երկար հնեցմամբ գինի է։ Այն կաղնուց պատրաստված տակառներում հնեցնում են 5 տարի ։
1994 թվականի բերքից պատրաստված գինին մտել է 2008 թվականին ստեղծված Grand Reserve հավաքածուի մեջ։ Հավաքածուի մեջ են մտել նաև «Տեսակավոր գինիների ինկերմանական գործարանի» ավելի քան 3 տարի հնեցմամբ լավագույն գինիները ։ Այս գինին 2009 թվականին Գինու և սպիրտային խմիչքների համտեսման «Grand Collections-2009» միջազգային մրցույթում ճանաչվել է լավագույն գինի և արժանացել է ոսկե մեդալի  ։
Միջազգային մրցույթներում գինին արժանացել է Գրան պրի գավաթի, 7 ոսկե և 2 արծաթե մեդալների ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գինիներ
Մակար Բարխուդարյան
Մակար Բարխուդարյան, XIX դարի հայազգի գրող, հնագետ, ազգագրագետ, հոգևորական (եպիսկոպոս)։ Անգնահատելի ավանդ ունի Արցախի և շրջակա գավառների հայության բազմադարյան պատմության, կենցաղի և պատմամշակութային հուշարձանների ուսումնասիրման բնագավառում։ Մակար վարդապետը բնակվել և ստեղծագործել է Շուշի քաղաքում։ Սակայն նա նաև շրջել է Անդրկովկասի, հատկապես այն ժամանակվա Ելիզավետպոլի նահանգի գրեթե բոլոր վայրերում, Երասխի ափերից մինչև Դերբենդ և Հնարակերտից մինչև Մուխանք գավառը։ Հավաքել է հարյուրավոր վիմագրական արձանագրություններ, արտագրել ձեռագիր հիշատակարաններ, նկարագրել համարյա բոլոր բերդերը, վանական շինությունները, շեն կամ ավերակ ու լքված բնակավայրերը և այս ամենի հիման վրա գրել է ուսումնասիրություններ, որոնք առաջինն էին իրենց տեսակի մեջ։
Գրական ստեղծագործություններ
Մակար վարդապետի առաջին ստեղծագործությունները վիպական բնույթ ունեին և գրված էին Արցախական բարբառով։ Դրանցից են օրինակ. «Արազը տարին կատարի», «Պըլը-Պուղի», «Չոբանն ու նշանածը», «Բարոյական առածներ»։
Սակայն նա առաջին անգամ հայտնի դարձավ «Գաղտնիք Ղարաբաղի» կես-պատմական, կես-գրական ծավալուն գրքով։ Այն ընթերցողին է ներկայացնում հայ ժողովրդի մի խոշոր հատվածը՝ իր ուրույն կյանքով և անկախության ու ազգային ինքնուրույնության համար մղած պայքարի հերոսական դրվագներով։ Արցախի լեռնային իշխողների կյանքն ու գործողությունները այստեղ ստացել են արկածային վեպի գույներ, խիստ ընդգծված հերոսականությամբ, որն երբեմն հասնում է հեքիաթաբանության։ Այս առիթով այն իր վրա է հրավիրել ականավոր պատմաբանների (Լեո, Րաֆֆի) քննադատությունը, սակայն շարքային ընթերցողին (այն ժամանակվա ընթերցողին՝ հատկապես) այսպիսի գրքերն ավելի էին գրավում, քան կյանքի դաժան ճշմարտությունների արտացոլումը։