cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Պակիստանա-հնդկական հակամարտություն
1965 թվականի պատերազմ
Այս պատերազմն սկսվեց Պակիստանի Ջիբրալթար գործողությունից հետո, որը նախատեսում էր ուժեր մտցնել Ջամմու և Քաշմիր` հնդկական իշխանության դեմ անհնզանդություններ բորբոքելու համար։ Հնդկաստանը պատասխանեց` սկսելով լայնամասշտաբ ռազմական գործողություններ Արևմտյան Պակիստանում։ Տասնյոթ օր տևած պատերզամում կողմերը կիրառեցին ծանր հրետանի, զրահատանկային տեխնիկա` միմյանց պատճառելով ահռելի մարդկային կորուստներ: Կողմերի միջև ռազմակն գործողությունները դադարեցվեցին միայն ԽՍՀՄ-ի և ԱՄՆ-ի դիվանագիտական միջամտությունից հետո, երբ ընդունվեց Տաշքենդի հռչակագիրը ։ Ե'վ Հնդկաստանը, և' Պակիստանը պահանջում էին հաղթանակ      ։
1971 թվականի պատերազմ
Այս պատերազմի եզակիությունը կայանում էր նրանում, որ չներառեց Քաշմիրի խնդիրը. պատերազմի պատճառ հանդիսացավ Արևելյան Պակիստանում տիրող քաղաքական խառնակ դրությունը, որն առաջացել էր շեյխ Մուջիբուր Ռահմանի(Արևելյան Պակիստանի առաջնորդ) և Յահա խանի(Արևմտյան Պակիստանի առաջնորդ) միջև պայքարի արդյունքում։ Հակամարտության գագաթնակետը դարձավ Բանգլադեշի անկախության հռչակումը Պակիստանից։ Հետևյալ փոփոխությունների արդյունքում տասը միլիոն բենգալացիներ փախստականի կարգավիճակով հանգրվան գտան Հնդկաստանում ։ Հնդկաստանը միջամտեց Բանգլադեշի ազատագրման պատերազմի ընթացքին ։ Պակիստանի կողմից իրականացված «Չինգիզ խան» լայնածավալ ռազմական գործողության արդյունքում երկու պետությունների միջև պատերազմական գործողություններ սկսվեցին։ Պակիստանի ուժերը հարձակում ձեռնարկեցին Հնդկաստանի սահամանի երկայնքով, բայց վերջիններս կարողացան պահել իրենց հենակետերը։ Հնդկական բանակը պատասխանեց հակահարձակամամբ և կարողացավ հասնել հաջողությունների. գրավեց 5795 քառակուսի կիլոմետր տարածք  Պակիստանից` ներառյալ Փենջաբի և Սինկհի հատվածները։ Սակայն 1972 թվականին կնքված «Սիմլայի համաձայնագրի» համաձայն հետ վերադարձրեց այդ տարածքները` որպես բարի կամքի դրսևորում։ Երկշաբաթյա ինտենսիվ ռազմական գործողությունների ընթացքում Պակիստանի ուժերը տեղի տվեցին Հնդկաստանի և Բանգալադեշի ուժերի միացյալ հրամանատարությանը, որի արդյուքնում ձևավորվեց Բանգլադեշի Ժողովրդական Հանրապետությունը ։ Այս պատերազմը մարդկային կորուստների քանակով ամենաողբերգկանն էր, որի ընթացքում շուրջ 90 հազար պակիստանայան զինվորականներ և խաղաղ բնակիչներ դարձան ռազմագերիներ (prisoners of war) : Պակիստանցի մի հեղինակի վկայությամբ Պակիստանը կորցրեց իր նավատորմի կեսը, օդուժի մեկ քառորդը և բանակի մեկ երրորդը ։
Այլ ռազմական գործողություններ
Վերոհիշյալ պատերազմներից բացի ժամանակ առ ժամանակ եղել են նաև այլ բախումներ երկու պետությունների միջև։ Մի մասը կարելի է համարել լուրջ ռազմական գործողություններ, մյուս մասը կրել է տեղային բնույթ, որոնք չեն հանգեցրել լայնամասշտաբ պատերազմի ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Միջազգային հարաբերություններ Կատեգորիա:Պատերազմներ Կատեգորիա:Հարավային Ասիա Կատեգորիա:Պակիստանա-հնդկական հակամարտություն
Էրին Բրեդի
Էրին Բրեդի (Erin Brady, ), ամերիկացի, «Միսս ԱՄՆ 2013» գեղեցկության մրցույթի հաղթող և «Միսս Տիեզերք 2013»-ի մասնակից։
Միսս ԱՄՆ 2013
2013 թվականի հունիսի 16-ին Նևադա նահանգի Լաս Վեգաս քաղաքում կայացած «Միսս ԱՄՆ 2013» գեղեցկության մրցույթին Էրինը ներկայացրել է Կոնեկտիկուտ նահանգը և վերջնարդյունքում հաղթել է։
Մրցույթի եզրափակիչ փուլում Էրիին վիճակված էր պատասխանել մի բարդ հարցի, այն է՝ արդյոք ինքը պաշտպանում է ԱՄՆ Գերագույն դատարանի որոշումը, որի համաձայն՝ ոստիկանությանը թույլ է տրվել սովորական ստուգումների շրջանակներում ԴՆԹ-ի անալիզ վերցնել ձերբակալվածներից։ Բրեդիի խոսքերով՝ ինքը համաձայն է, քանի որ ձերբակալվածները հանցագործություն են կատարել։
Միսս Տիեզերք 2013
Իստ Հեմփթոնի 25-ամյա բնակչուհին, ում հմայքը, սրամտությունը, սպորտային կազմվածքը և մաքուր ամերիկական գեղեցկությունը թույլ տվեցին շրջանցել ցանկալի թագը և տիտղոսը գրավելու գործում 50 այլ հիանալի մասնակիցների, լիազորվեց «Միսս Տիեզերք» գեղեցկության մրցույթում ներկայացնել ԱՄՆ-ն։ Մրցույթը տեղի է ունեցել 2013 թվականի նոյեմբերի 9-ին՝ Մոսկվայում, որտեղ նրա հետ մրցակցում էին 85 երկրների մասկակիցներ։ Նա մտավ լավագույն տասնյակի մեջ։
Կենսագրություն
Ավարտել է Կոնեկտիկուտի կենտրոնական համալսարանը՝ ստանալով ֆինանսիստի մասնագիտությունը, «Միսս ԱՄՆ» գեղեցկության մրցույթում հաղթելուց հետո հայտարարել է ընկերությունից հեռանալու մասին, որտեղ նա աշխատում էր որպես հաշվապահ։
Իր կյանքը Էրինը ցանկանում է նվիրել երեխաներին ալկոհոլիզմից և թմրամոլությունից պաշտպանելու համար։ Էրին Բրեդին արդեն իսկ ապացուցել է իր ձգտումը գործնականում՝ աշխատելով մանկական հիվանդանոցի հետ։
Էրին Բրեդիի անվանակիցը «Aerosmith» խմբի լիդերի՝ Սթիվեն Թայլերի ընկերուհին է, որը հայտնի է թմրանյութերի նկատմամբ հակվածությամբ։
Էրինի հարսանիքը տեղի է ունեցել 2014 թվականի դեկտեմբերի 13-ին, իր երկարամյա ընկերոջ՝ Թոնի Կապասոուի հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկահայեր Կատեգորիա:Ամերիկացի մոդելներ
Մարտունու պաշտպանական շրջան
Մարտունու պաշտպանական շրջան (Մարտունու ՊՇ), Արցախի Հանրապետության պաշտպանության բանակի ստորաբաժանում։ Կազմավորվել է 1992 թվականի սեպտեմբերին Արցախի Հանրապետության ինքնապաշտպանական կոմիտեի նախագահի 1992 թվականի օգոստոսի 14-ի հրամանագրով՝ շրջանում գործող ինքնապաշտպանական ջոկատների, մարտկոցների հիմքի վրա։ Մարտունու ՊՇ-ի կազմում ստեղծվել են 21-րդ (Կարմիր Շուկա, հրամանատար Ն. Բաբայան), 22-րդ (Մաճկալաշեն, հրամանատար Ա. Մելքումյան), 23-րդ (Ճարտար, հրամանատար Մ. Հակոբյան), 24-րդ (Ճարտար, հրամանատար Կ. Թովմասյան), 25-րդ (Մարտունի, հրամանատար Ս. Օհանյան), 26-րդ (Մարտունի, հրամանատար Մ. Մոսիյան) մոտոհրաձգային գումարտակները։ 1992-1994 թվականներին Մարտունու ՊՇ-ն մասնակցել է Արցախի Հանրապետության Մարտունու (Ղարադաղլու, Վերին Վեյսալու, Մուղանլու, Ամիրանլար, Կուրապատկինո և այլն), Մարտակերտի («Պուշկինյալ» բարձունք, Չարեքտար, Նարեշտար, Ումուդլու, Յարմջա, Կարմիրավան), Աղդամի (Ավդալ-Գյուլափլու, Մարզիլու, Բաղմանլար, Սայբալու), Ֆիզուլիի («Խազազ» բարձունք, Ներքին Վեյսալու, Վերին և Ներքին Դիլղարդա, Զագյուր, Ղարվենդ), Քարվաճառի շրջանների ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Մարտունու ՊՇ-ի հրամանատարի պաշտոնը շուրջ 2 տարի զբաղեցրել է Հայաստանի և Արցախի հանրապետությունների ազգային հերոս Մոնթե Մելքոնյանը, ում ղեկավարության շնորհիվ պաշտպանական շրջանը մեծ հաջողություններ արձանագրեց և դարձավ ամենամարտունակը։ Ստորաբաժանման մեծ թվով ազատամարտիկներ արժանացել են ՀՀ և Արցախի պետական պարգևների։ Մարտական գործողությունների ժամանակ Մարտունու ՊՇ-ից զոհվել են 350 ազատամարտիկներ։
Կատեգորիա:Արցախյան պատերազմի հայկական ջոկատներ
Ժողովածու (5138)
Ժողովածու (5138), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5138 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1853-1854 թվականին Գերոգ Օհանյան գրիչի կողմից Թավրիզում և Սալմաստում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 21.5x15 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 208 թերթից։ Գրված է միասյուն, շղագրով։ Կազմը` ստվարաթուղթ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 135ա, 176ա, 182ա, 183ա, 184բ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Կինգ Դելյուքս
«Կինգ Դելյուքս» ֆուտբոլային ակումբ, հայկական ֆուտբոլային ակումբ Աբովյան քաղաքից, հիմնադրվել է 2011 թվականին։
Պատմություն
2011 թվականի մրցաշրջանի ավարտին Հայաստանում հիմնադրվել է երկու ակումբ՝ «Ալաշկերտը» և «Կինգ Դելյուքսը»։ Եթե «Ալաշկերտը» վերածնվել է, ապա «Կինգ Դելյուքս»-ը նոր է ստեղծվել։ Նրա հիմնադիրը եղել է նախկինում «Կոտայքում» հանդես եկած Գագիկ Հովհաննիսյանը, որն զբաղեցրել է գործադիր տնօրենի պաշտոնը։ Հովհաննիսյանը հավատացրել է, որ ակումբն ունի հեռահար պլաններ, որոնցից գլխավորը քաղաքի ավանդույթների վերականգնումն է։ Բայց գլխավոր մարզչի պաշտոնում նշանակվել է Արմեն Սահակյանը, որը նույնպես նախկինում հանդես է եկել «Կոտայքում»։ Ակումբի պատմության առաջին հանդիպումը կայացել է հունվարի 18-ին։ «Ուլիսի» դեմ ստուգողական հանդիպման 45-րդ րոպեին միակ գնդակը խփել է Արա Հովհաննիսյանը ։
Ակումբն իր մասնակցությունն առաջին լիգայում սկսել է 2012/13 մրցաշրջանում։ Ձմեռային տրանսֆերային պատուհանի ընթացքում ակումբի կազմը համալրել են Պրեմիեր լիգայում հանդես եկող ֆուտբոլիստներից Միհրան Մանասյանը («Ուլիսից»), Արա Հովհաննիսյանը («Արարատից») և այլք։ Թիմի հիմնական խաղացողները եղել են 20-23 տարեկան տեղացի ֆուտբոլիստները ։ Ապրիլի 15-ին թիմի ղեկավարությունը պաշտոնապես հայտարարել է այն մասին, որ 20 ֆուտբոլիստների հետ կնքվել են պայմանագրեր ։
Առաջնությունն սկսվել է հաջողությամբ, և թիմը հավակնել է զբաղեցնել 1-ին հորիզոնականը ու անցնել ավելի բարձր դիվիզիոն։ Թիմը որոշ ժամանակ պահպանել է առաջին հորիզոնականը և ունեցել փոքր առավելություն։ Սակայն մի քանի խաղից հետո նրան հասել են մրցակիցները, որոնցից գլխավորը եղել է «Ալաշկերտը»։ 17-րդ տուրում կայացել է որոշիչ հանդիպում մրցաշարային աղուսյակում առաջատարի տեղի համար, որտեղ «Կինգ Դելյուքսը» պարտություն է կրել։ 18-րդ տուրում թիմը ոչ-ոքի է խաղացել առաջնության վերջին տեղն զբաղեցրած թիմի հետ, իսկ մի քանի օր հետո ակումբի ղեկավարությունը հայտարարել է առաջնությունից ակումբի դուրս գալու և կազմալուծման մասին։ Մի քանի խաղացողներ տեղափոխվել են Պրեմիեր լիգայի ակումբների պահեստային թիմեր, որ հանդես էին գալիս Առաջին լիգայում, ինչպես նաև «Ալաշկերտ»։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայկական ֆուտբոլային ակումբներ Կատեգորիա:2011 հիմնադրումներ Հայաստանում
Դին Ուայթհեդ
Դին Ուայթհեդ (Dean Whitehead, ), անգլիացի ֆուտբոլիստ, Անգլիական Հադերսֆիլդ Թաուն ակումբի կիսապաշտպան է։
Ակումբային կարիերա
Ուայթհեդը սկսեց իր կարիերան Օքսֆորդ Յունայթեդ ակումբի կազմում։ Այնուհետև նա խաղացել է Սանդերլենդի և Ստոկ Սիթիի հավաքականների կազմում։
2013 թվակականի հուլիսի 2-ին, երկու տարվա պայմանագիր է կնքվել Միդլսբրոի հետ Չեմպիոնշիպի շրջանակներում ։ Օգոստոսի 3-ին Ուաիխեդը կատարել է իր նորամուտը «Բօրո» ակումբի կազմում Լեսթեր Սիթիի դեմ առաջնության մեկնարկային խաղում։ Այդ խաղը ավարտվել է ոչ-ոքի 2:2 հաշվով ։ Դինը իր առաջին գոլը վաստակել է «Դերբի» մարզադաշտում՝ 2013 թվականի դեկտեմբերի 4-ին «Դերբի կունիտ» ակումբի դեմ խաղում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլիացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Սթոք Սիթիի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Սանդերլենդի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Անգլիական ֆուտբոլի լիգայի խաղացողներ Կատեգորիա:Միդլսբրոյի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հադերսֆիլդ Թաունի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Բաբկեն Մավիսակալյան
Բաբկեն Մելքոնի Մավիսակալյան, հայ երաժիշտ, լուսանկարիչ։ ԽՍՀՄ ժուռնալիստների միության անդամ (1961)։
Կենսագրություն
Բաբկեն Մավիսակալյանը ծնվել է 1910 թվականին Իզմիրում։ 1922 թվականին Իզմիրի ջարդերից հետո ընտանիքով գաղթել են Հունաստան, 1925 թվականին հաստատվել Լիոնում, որտեղ Բաբկեն Մավիսակալյանն աշխատանքի է անցել տեքստիլ ֆաբրիկայում։ Դարձել է Հայ օգնության կոմիտեի ակտիվ անդամ,1933 թվականին ընդունվել է Ֆրանսիայի կոմկուսի շարքերը։ 1936 թվականին 1800 ներգաղթողների հետ Ֆրանսիայից «Դինայա» նավով վերադարձել է հայրենիք, ներգրավվել Ցոլակ Վարդազարյանի կազմակերպած երաժշտախմբում որպես ակորդեոնահար և մասնակցել է Մոսկվա կինոթատրոնի բացմանը և շարունակել աշխատել այնտեղ ։
Մոսկվա կինոթատրոնի երաժիշտների հետ տեղափոխվել է աշխատելու Արտեմի Այվազյանի 1938 թվականին ստեղծած հայկական պետական ջազային անսամբլում։ 1939 թվականին անսամբլի հետ հանդես է եկել Մոսկվայի Մեծ թատրոնում։ Մասնակցել է Հայրենական մեծ պատերազմին, հաղթանակը դիմավորել Պրահայում ։ 1945 թվականին զորացրվել է և վերադարձել Երևան, նվագել Մոսկվա կինոթատրոնում, «Սևան», «Մոսկվա» ռեստորաններում։
1948-1950 թվականներին Մավիսակալյանը և Ռ. Համբարձումյանը լուսանկարչության դասեր են առել Թորգոմ Բոյաջյանի մոտ։ 1951 թվականին Մավիսակալյանն Արտաշատի հին փոստի շենքում` Մշակույթի տանը կից բացել է իր ֆոտոտաղավարը և սպասարկել Զանգիբասարի և Արտաշատի շրջանները։ 1952 թվականին եղել է Ծաղկաձորի հանգստյան տան, 1953-1956 թվականներին` Սևանի հանգստյան տան, 1956-1959 թվականներին` Մարքսիզմ-Լենինիզմի ինստիտուտի, 1961-1973 թվականներին` Հայաստանի պատմության և Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանների, ապա Հայաստանի պետական պատկերասրահի լուսանկարիչ ։
Ցուցահանդեսներ
Մասնակցել է համամիութենական և հանրապետական ցուցահանդեսներին։
Լեռնաձորի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Սյունիքի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Սյունիքի մարզի Լեռնաձոր գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 15 հուշարձան (9 միավոր)։
Մաքսիմ Պալիենկո
Մաքսիմ Վլադիմիրովիչ Պալիենկո (Максим Владимирович Палиенко, ), ռուս ֆուտբոլիստ, «Նիժնի Նովգորոդ» ակումբի կիսապաշտպան։
Կենսագրություն
Տոլյատիի «Լադայի» սան է։ 2011 թվականից խաղացել է «Կռիլյա Սովետով» ակումբի երկրորդ կազմում, երկրորդ կազմերի մրցաշարում անցկացրել է 60 խաղ։ 2013 թվականի հուլիսի 22-ին կատարել է իր նորամուտը Ռուսաստանի Պրեմիեր լիգայում՝ «ԲԿՄԱ»-ի դեմ արտագնա խաղի 71-րդ րոպեին փոխարինելով Իլյա Մաքսիմովին։ 2015 թվականի ամռանը «Կռիլյա Սովետով» ակումբը չի երկարաձգել խաղացողի հետ կնքված պայմանագրի ժամկետը, և Պալիենկոն տեղափոխվել է «Զենիթ»՝ ՖԱԼ-ում «Զենիթ 2»-ում հանդես գալու հնարավորությամբ։ «Զենիթի» կազմում նորամուտը կատարել է 2016 թվականի մայիսի 11-ին՝ փոխարինման է դուրս եկել 28-րդ տուրի՝ «Մորդովիա» ակումբի դեմ արտագնա խաղի (3:0) 81-րդ րոպեին։
2016 թվականի հոկտեմբերի 11-ին կատարել է նորամուտը Ռուսաստանի երիտասարդական հավաքականում՝ Ֆինլանդիայի հավաքականի դեմ խաղի 3-րդ րոպեին գրավելով հակառակորդի դարպասը 2017 թվականի Եվրոպայի առաջնության որակավորման խաղում ։ Այդ խաղն այդպես էլ մնացել է միակը Պալիենկոյի համար Ռուսաստանի երիտասարդական հավաքականի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Ջոն Բոլթոն
Ջոն Ռոբերտ Բոլթոն (John Robert Bolton, ), ամերիկացի փաստաբան, դիվանագետ, քաղաքական մեկնաբան, ԱՄՆ ազգային անվտանգության հարցերով խորհրդական (2018-2019), ՄԱԿ-ում ԱՄՆ դեսպան (2005-2006)։
Ավարտել է Եյլի համալսարանը (բակալավր՝ 1970, իրավագիտության դոկտոր՝ 1974թ․), գործունեության մեծ մասն անցկացրել է պետական աշխատավայրերում։ Դաշնային ծառայությունն սկսել է ԱՄՆ 40-րդ նախագահ Ռոնալդ Ռեյգանի ադմինիստրացիայում, պաշտոններ զբաղեցրել ԱՄՆ միջազգային զարգացման գործակալությունում (ԱՄՆ ՄԶԳ, USAID) և Արդարադատության դեպարտամենտում (1985–89) ։ 1989-1993 թվականներին, Ջորջ Բուշ ավագի նախագահության տարիներին, եղել է միջազգային կազմակերպությունների գործերով ԱՄՆ պետքարտուղարի օգնականը։
1990-ականների ընթացքում ակտիվ գործունեություն է ծավալել հայտնի պահպանողական կազմակերպություններում, այդ թվում ՝ Ամերիկյան ձեռնարկատիրական ինստիտուտում (AEI), որի փոխնախագահն էր 1997–2001 թվականներին, «Նոր ամերիկյան դար» նախագծում, ինչխպես նաև Եղել Հանրապետական կուսակցության ​​ազգային կոմիտեի պաշտոնյա ։
2005 թվականի օգոստոսից մինչև 2006 թվականի դեկտեմբերը, նախագահ Ջորջ Բուշ կրտսերի որոշմամբ ստանձնել է ՄԱԿ-ում ԱՄՆ դեսպանի ժամանակավոր պաշտոնակատարի դերը։ 2018 թվականի ապրիլից մինչև 2019 թվականի սեպտեմբերը ստանձնել է նախագահ Դոնալդ Թրամփի ազգային անվտանգության հարցերով խորհրդականի պաշտոնը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի քաղաքական մեկնաբաններ Կատեգորիա:Եյլի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի հանրապետական կուսակցության անդամներ
Սիրամարգի ֆրեսկո
«Սիրամարգի» ֆրեսկո (Фреска «Павлин»), տիլզիտցի նկարիչ Հենրի Մուտրեի կողմից սիրամարգ պատկերող Կալինինգրադի մարզի համար եզակի ֆրեսկո։ Ստեղծվել է 19-րդ դարի վերջին, գտնվում է Սովետսկ քաղաքի պատմական մասի բնակելի շենքերից մեկի մուտքում և համարվում է քաղաքի տեսարժան վայրերից մեկը ։
Պատմություն
Ֆրեսկոն հարյուր տարուց ավել վաղեմության է, նրա տարիքը հավասար է Լոմոնոսովի փողոցում գտնվող այն շենքի տարիքին, որի մուտքում պատկերված է այն։ Սիրամարգի որմնանկարի հեղինակը համարվում է լանդշաֆտային նկարիչ, նկարչության ուսուցիչ Հենրի (Հենրիխ) Մուտրեյը (Henry Muttray): Տարբեր ժամանակներում նա բնակվել է Քյոնիքսբերգշտրասսե 1 ա  (1890 թ.), Հերիխշտրասսե  4 (1897 թ.), Խոյեշտրասսե   88 (1909 թ.) հասցեներում։
Հայտնի է, որ Խոյեշտրասսեի վրա 1881 թվականին կառուցված Քաղաքացիական ժողովի տան («Բյուրգերհալլե ») համար, նա նկարել է որմնանկարներ հին Տիլզիտի տեսարաններով։ Շենքը գտնվում էր ներկայիս քաղաքային թանգարանի մոտակայքում և պատերազմի ժամանակ կիսով չափ ավերվել էր, որի պատճառով էլ այն քանդվեց։
Կալինինգրադի մարզի համար եզակի սիրամարգի որմնանկարը, կարող է դառնալ քաղաքի պարծանքը, այնտեղ կարելի է հրավիրել զբոսաշրջիկների։ Սակայն քանի որ այն չունի պահպանման կարգավիճակ, նրա հետ վարվում են բարբարոսաբար։  Նույնիսկ տան վերանորոգումից առաջ ուղղակի որմնանկարի վրայով ինչ որ մալուխ անցկացվեց, իսկ նորոգման ժամանակ այն չէր փակվել հատուկ ծածկոցով շինարարական փոշուց և աղտոտումից պաշտպանելու համար։
2012 թվականին տան վերանորոգումից հետո որմնանկարն աղտոտվել էր սվաղի և սպիտակեցնող նյութերի ցայտուկներով և կորցրել նախկին գրավչությունը։ Ներկայումս արվեստի հուշարձանը պահանջում է ռեստավրատորների անհապաղ միջամտությունը :
Նկարագիր
«Սիրամարգի» հին ֆրեսկոն գտնվում է Լոմոնոսովի փողոցի վրա գտնվող տներից մեկի կամարի վրա։ Հարուստ գեղազարդված տունը կառուցվել է նոր վերածննդի ոճով, նրա պատվիրատուն և սեփականատերը  (տունը կառուցվել է մոտավորապես 1890 թվականին) եղել է քաղաքային քարտուղար Կնոսպեն։ Ֆրեսկոյում պատկերված է դրախտի թռչունը` հոյակապ գեղեցկությամբ սիրամարգը, շրջապատված մերձարևադարձային բուսականությամբ։  Երկար տարիներ անց ֆրեսկոն չի խամրել, իսկ դա  նշանակում է որ նրա պատկերման ժամանակ օգտագործվել են ամենաբարձր որակի գունանյութեր։
Որմնանկարի ռեստավրացիայի փորձեր
2014 թվականի մարտին «Մեր քաղաքը» հասարակական կազմակերպությունը գրավոր դիմել է Սովետսկի քաղաքապետարանին խնդրանքով, որ օգնեն պահպանել «Սիրամարգի» հնագույն ֆրեսկոն։ Նամակի պատճենը ուղարկվել է նաև մշակութային ժառանգության օբյեկտների պահպանության պետական ծառայությանը։ Քաղաքի գլխավոր ճարտարապետ Ալեքսեյ Սամարգինը պատասխանել է, որ վերանորոգման ընթացքում կատարած թերությունները կարող են վերացնել միայն վերահսկող ընկերությունը և տան սեփականատերերը։ Այս պատասխանից հետո հարցում է ուղարկվել տարածքային կառավարման վարչությանը, որտեղից պատասխանել են, որ 2015 թվականին առաջնահերթություններից կլինի իրականացնել պետական ​​պատմական և մշակութային քննություն ֆրեսկոյի համակողմանի ուսումնասիրության գործում, որի արդյունքներից կորոշվի այն ներառելու նոր հայտնաբերված մշակութային ժառանգության օբյեկտների շարքում և հարց կբարձրացվի վերականգնելու պատմական և մշակութային տեսարժանությունը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կալինինգրադի մարզի տեսարժան վայրեր
Զիզի Ժանմեր
Զիզի Ժանմեր (Zizi Jeanmaire, ), իսկական անունը՝ Ռենե Մարսել Ժանմեր (Renée Marcelle Jeanmaire), ֆրանսիացի բալետի պարուհի՝ էտուալ։
Կենսագրություն
Սովորել է Գրանդ օպերա թատրոնի բալետի դպրոցում։ 1939 թվականին հանդես է եկել այդ թատրոնի բալետի խմբում։ Լոնդոնյան Ռոլան Փեթիի առավել հայտնի գործերից է «Կարմենը» (1949)։ 1954 թվականին ամուսնացել է Պոլան Փեթիի հետ։
1954 թվականից հետո հանդես է եկել որպես մյուզիք-հոլլի երգիչ, դրամատիկ դերասանուհի և կինոդերասան։ Նկարահանվել է Չարլզ Վիդորի, Ժան Դելանուայի և Թերես Յանգի հետ, խաղացել է Բրոդվեյում։
Մահացել է 2020 թվականի հուլիսի 17-ին Շվեյցարիայի Տոլոշենազ քաղաքում (96 տարեկան հասակում)։
Փառք
Միշա Սկորերի «Zizi je t’aime»(1998, см.:) վավերագրական ֆիլմը նվիրված է Ժանմարին։
Հետաքրքիր փաստեր
Ժանմարի երկրպագուն է եղել Ջոզեֆ Քորնելը, հավաքել է հոդվածների կտորներ, պաստառներ, նկարներ, պահել է նրա ինքնագիրը և նվիրել է «La Lanterne Magique du Ballet Romantique» ստեղծագործությունը:
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի երգիչներ Կատեգորիա:Կին Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դերասաններ Կատեգորիա:Կինոդերասաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դերասանուհիներ
Ռեա Սիլվիա
Ռեա Սիլվիա (Rhea Silvia,, հայտնի նաև որպես Իլիա (ինչպես նաև այլ անուններով), Հռոմ քաղաքը հիմադրած երկվորյակներ Հռոմուլոս և Հռեմոսի առասպելական մայր ։ Նրա պատմությունը հանդիպում է Տիտոս Լիվիոսի «Քաղաքի հիմնադրման պատմություն» գրքի առաջին հատորում , ինչպես նաև Դիոն Կասսիոսի «Հռոմեական պատմություն» աշխատության մեջ ։ Ռեա Սիլվիայի լեգենդը պատմում է այն մասին, թե ինչպես է նա վեստալուհի եղած ժամանակ բռնաբարվել Մարսի կողմից, որի արդյունքում ծնվել են Հռոմի հիմնադիրներ Հռոմուլոսն ու Հռեմոսը ։ Այս իրադարձությունը բազմաթիվ անգամներ արտացոլվել է հռոմեական արվեստում , հիշատակվել « Էնեական » պոեմում ու Պուբլիուս Օվիդիուս Նասոյի ստեղծագործություններում։ Ժամանակակից գիտանականները քննարկում են հռոմեական դիցաբանության մեջ Ռեա Սիլվիայի՝ բռնաբարության զոհ համարվելու փաստը, ինչպես նաև հռոմեական արվեստում նրա՝ տարբեր ձևերով պատկերվելու հանգամանքը ։
Լեգենդ
Ըստ լեգենդի՝ Տիտոս Լիվիոսի մեկնաբանության, Ռեա Սիլվիան եղել է Ալբա Լոնգայի թագավոր, Էնեասի ժառանգ Նումիտորի դուստրը։ Նումիտորի կրտսեր եղբայր Ամուլիոսը գրավել է գահը և սպանել Նումիտորի որդուն, ապա ստիպել Ռեա Սիլվիային վեստալուհի՝ Վեստա աստվածուհու քրմուհի դառնալ։ Քանի որ վեստալուհիները չամուսնանալու երդում էին տալիս, դա ապահովում էր Նումիտորի՝ ժառանգազուրկ մնալը։ Ռեան, սակայն, Մարսից հղիանում է Հռոմուլոս և Հռեմոս երկվորյակներով ։
Ըստ Պլուտարքոսի՝ Ռեան հավատացել է դրան, երբ տեսել է, որ իր երեխաների մասին հոգ են տանում Մարսի համար սուրբ կենդանիներ փայտփորիկն ու գայլը ։ Մեկնաբանության համաձայն՝ Ռեան գնացել է Մարսի համար սուրբ մի պուրակից տաճարի համար ջուր բերելու, որտեղ հանդիպել է Մարսին․ վերջինս փորձել է բռնաբարել նրան, իսկ նա նրանից փախչելու համար վազել է քարանձավ, բայց ապարդյուն։ Հետո Մարսը խոստացել է, որ նրա երեխաները հզոր կլինեն ։ Նրա երեխաների հայրության մասին այս պնդումները հետագայում կասկածի տակ են դրվել հռոմեացի պատմաբան Լիվիոսի կողմից ։
Երբ Ամուլիուսն իմացել է երեխաների ծնվելու մասին, նա բանտարկել է Ռեա Սիլվիային և ծառային հրամայել սպանել երկվորյակներին։ Բայց ծառան ողորմածություն է ցուցաբերել ու նրանց գցել Տիբեր գետը, որը վարարելով՝ մանուկներին թողել է ափի մոտ գտնվող ավազանում։ Այնտեղ իր ձագերին կորցրած մի էգ գայլ (լուպա), կաթ է տվել նրանց ։ Ռեա Սիլվիան ինքն էլ փրկվել է մահից՝ Ամուլիոսի դուստր Անթոյի միջնորդության շնորհիվ ։ Ըստ Օվիդիսի՝ Ռեա Սիլվիան ի վերջո իրեն նետել է Տիբեր գետը ։
Մ․թ․ա 752 թվականին Հռոմուլոսը և Հռեմոսը գահընկեց են արել Ամուլիոսին և թագավորի պաշտոնում վերականգնել Նումիտորին, որից հետո ձեռնամուխ են եղել Հռոմի հիմնադրմանը ։
Հռոմեական արվեստում
Չնայած Լիվիոսի կողմից այս առասպելի էվհեմերիստական և ռեալիստական մեկնաբանությանը՝ ակնհայտ է, որ Մարսի կողմից Ռեա Սիլվիայի գայթակղության պատմությունը շարունակում էր լայնորեն ընդունվել։ Դա ապացուցվում է հռոմեական արվեստում Մարսի կողմից Ռեա Սիլվիային հանդիպելու թեմայի կրկնությամբ․ Վատիկանի թանգարանում գտնվող Կազալի զոհասեղանի հարթաքանդակում, Բրիտանական թանգարանում գտնվող Պորտլենդյան ծաղկամանի վրայի ապակու փորագրանկարի վրա կամ Պալացցո Մատտեիում գտնվող սարկոֆագի վրա։ Մարսի կողմից Ռեա Սիլվիային հանդիպելը նախատիպ է հանդիսացել հռոմեական արվեստում տարածված «հանդիպման տեասարանների» համար։ Հունական արվեստում ներկայացված են Դիոնիսոսի և Արիադնեի կամ Սելենայի և Էնդիմիոնի օրինակները։
Պորտլենդյան ծաղկամանի վրա պատկերված տեսարանը մեկնաբանվել է որպես Մարսի կողմից Ռեա Սիլվիային հանդիպելու պատկեր ։
Հռոմի ազգային թանգարանում պահպանվում է քնած Ռեա Սիլվիայի՝ Հռոմուլոսով ու Հռեմոսով հղիանալը պատկերող ցայտաքանդակ ։
Հռոմեական գրականության մեջ
Պուբլիուս Օվիդիուս Նասոյի «Օրացույց» պոեմի մի տարբերակում Անիո գետը խղճում է նրան ու հրավիրում կառավարել իր թագավորությունը ։
Ռեա Սիլվիայի կողմից Հռոմուլոսին ծնունդ տալը հիշատակվել է «Վեներայի հսկողությունը» հռոմեական աշխատության մեջ ։
Կարպիս Զաքարյան
Կարպիս Զաքարյան, հայազգի բռնցքամարտիկ, միջին քաշային կարգում Թուրքիայի և Եվրոպայի չեմպիոն։ Թուրքիայի առաջին պրոֆեսիոնալ բռնցքամարտիկն է ։ Նրան անվանել են «Դեմիր Յումրուկ» («Երկաթե բռունցք») ։
Կենսագրություն
Զաքարյանը ծնվել է 1930 թվականին Ստամբուլի Շիշլի հայկական թաղամասում, ծագումով հայ է, սովորել է տեղի հայկական Էսայան վարժարանում ։ Նրա հայրը վատառողջության պատճառով չի կարողացել աշխատել, իսկ մայրը ամբողջ ընտանիքի համար հյուսելով է վաստակել ։ Ընտանիքին օգնելու համար 5-րդ դասարանում ստիպված է եղել թողնել վարժարանը և սկսել աշխատել որպես թերթ վաճառող ։ Նա իր բռնցքամարտի կարիերան սկսել է 1944 թվականին Բոսֆորի մրցաշարում (Bosporus Tournament) ։ 1947 և 1948 թվականներին 48 կգ քաշային կարգում դարձել է Ստամբուլի և Թուրքիայի չեմպիոն ։ Այնուհետև, առաջին անգամ ներկայացրել է Թուրքիայի ազգային հավաքականը 1949 թվականին Իսպանիայի դեմ խաղում։ 1951 թվականին նա դարձավ առաջին թուրքական պրոֆեսիոնալ բռնցքամարտիկը։ Զաքարյանը 1957 թվականի մարտին կորցրեց Եվրոպայի չեմպիոնի տիտղոսը։ 1964 թվականին դարձել է Մերձավոր Արևելքի չեմպիոն։ Զաքարյանը թոշակի է անցել 1966 թվականին։ 1960 թվականից աշխատել է որպես բռնցքամարտի մարզիչ , այդ թվում՝ Եվրոպայի չեմպիոն Ջեմալ Կամաչիի հետ։
Ռինգ է դուրս եկել 251 անգամ, մենամարտել սիրողական և պրոֆեսիոնալ մարտերում ։
Զաքարյանը մահացել է 2020 թվականի հունվարի 25-ին Թուրքիայի Ստամբուլ քաղաքում 89 տարեկան հասակում ։ Նրան հուղարկավորել են Շիշլիի հայկական գերեզմանատանը Սուրբ Երիտասարդություն հայկական եկեղեցում տեղի ունեցած հոգեհանգստյան արարողությունից հետո ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայերը Ստամբուլում Կատեգորիա:Հայ բռնցքամարտիկներ
Արքայազն Հարրի
Սասեքսի դուքս Արքայազն Հարիի (Prince Henry (Harry) Charles Albert David, Duke of Sussex, ), Արքայազն Չարլզի և Արքայադուստր Դիաննա Սփենսերի կրտսեր որդին է և Արքայազն Ուիլյամի կրտսեր եղբայրը։
Ներկայումս Բրիտանական գահի ժառանգորդների ցանկում վեցերորդն է։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1984 թվականի սեպտեմբերի 15-ին ժամը 16:20-ին: Պատինգթոնում, որը Լոնդոնի կենտրոնական շրջանն է ։ Արքայադուստր Դիանան պնդեց, որ իր երեխաները մեկուսացված չեն և դպրոց են գնում, որտեղ նրանք կարող են շփվել իրենց հասակակիցների հետ։ Սկզբում Հարրին հաճախել է մանկապարտեզ 1987 թվականին, որը պատկանում էր Տիկին Մինորին, այնուհետև սեպտեմբերին Լոնդոնում հաճախել է Ուեզբերի անվան դպրոց, իսկ 1992 թ-ից միացել է արքայազն Ուիլյամին և դարձել Բերքշիրի Լյուդգրրու դպրոցի ուսանող, որտեղ նա սովորել է հինգ տարի ։
1997 թվականի օգոստոսի 31-ին, երբ նա 13 տարեկան էր, Փարիզում նրա մայրը` արքայադուստր Դիանան զոհվեց ավտովթարից։ Մայրիկի հուղարկավորության ժամանակ եղբայրները հետևում էին նրա դագաղին ։
17 տարեկանում արքայազնը նվաճեց բրիտանական ԶԼՄ-ների ուշադրությունը որպես «խենթ երեխա» («wild child»), մարիխուանայի և ալկոհոլի օգտագործման հետևանքով ։ 1998 թվականի սեպտեմբերին նա ընդունվեց Էտոն քոլեջը, որն ավարտեց 2003 թվականի հունիսին `աշխարհագրության բացասական գնահատականով ։ Մեկ տարի ակադեմիական արձակուրդ անցկացնելուց հետո նա մեկնել է Ավստրալիա, այնուհետև Աֆրիկայում անցկացրել է մի քանի ամիս, որտեղ նա նկարահանել է Հարրի Լեսոթոյում «Մոռացված Թագավորություն» փաստավավերագրական ֆիլմի պրեմիերան ։ Լեսոթո պետության որբերի ծանր կյանքը, որը մայրցամաքի հարավային մասում գտնվող փոքր խորհրդարանական միապետություն է։ 2006 թ. ապրիլին Լեսոտոյում Լեսոթո Լետիի III թագավորի կրտսեր եղբոր `Պրեսսո Բերեն Բեդեսոյի կողմից կատարված աշխատանքների համար հիմնադրվել է «Սենտեբեե բարեգործական կազմակերպությունը, որն էլ օգնել է երկրի երեխաներին ու դեռահասներին ։
2005 թվականին նրա հետ կապված եղավ մեծ մասշտաբի սկանդալ, քանի որ նա զգեստների խնջույքին ներկայացել էր Վրեմախ Աֆրիկյան Կորպուսի ձևով, որի համար նա ստիպված էր պաշտոնական ներողություն խնդրել։ Չնայած այս սկանդալի հետ կապված բողոքի ցույցերին, նույն տարում նա ընդունվել է Sandhurst- ի թագավորական ռազմական ակադեմիա, որտեղ նա պայմանական կերպով կրում էր [աղբյուրը նշված չէ 1071 օր], Ուելս ազգանունը։ Այնուհետև հաջողությամբ ավարտել է 44-շաբաթյա վերապատրաստման դասընթացը և 2006 թ. ապրիլին որպես երկրորդ լեյտենանտ ընդունվել է Պալատի ջոկատի Blues և Royals գնդի մեջ։
2007 թ. ապրիլին հայտարարվեց, որ արքայազնը կուղարկվի Իրաքում ծառայելու, սակայն մայիսին որոշվեց, որ արքայազնը Աֆղանստան ուղարկի ։ 2007 թ. դեկտեմբերին, 2008 թ. փետրվարին նա ծառայել է Հելմանդ նահանգում, որպես ինքնաթիռի հրաձիգ ։
2011 թ. ապրիլի 16-ին արժանացել է բանակի օդային կորպուսի կապիտանի կոչմանը ։
2011 թ. սեպտեմբերի 12-ին BGC Partners- ի համաշխարհային բրենդային ընկերության Լոնդոնի գրասենյակում արքայազն Հարրին փորձել է իր ուժերը որպես բրոքեր և գրանցել համաշխարհային ռեկորդ, փակելով ամենամյա բարեգործական աճուրդում 18 մլրդ եվրոյի համար բրիտանական Barclays բանկի և եվրոպական գործընկերոջ միջև գործունեությունը։ Արքայազնը առաջին արքայական ընտանիքի անդամը չէ, ով մասնակցում է ամենամյա բարեգործական աճուրդին։ Ավելի վաղ ժամանակներում հեռախոսային աճուրդներն անցկացրել էր նրա եղբայր Ուիլիամը և արքայազն Չարլզի հայրը։
2012 թ. սեպտեմբերի 7-ից մինչև 2013 թ. հունվար ամիսը Աֆղանստանի հարավում գտնվող Քեմփ Բաստիոնում սովորական գործուղման մեջ էր, պարբերաբար մասնակցել է ռազմական գործողություններին, ըստ բրիտանական թերթերի, հղում կատարելով արքայազնի կողմից շրջապատված աղբյուրներին, վտանգի ենթարկեց նրանց կյանքը մարտական առաքելության իրականացման համար։ Նույն տարվա սեպտեմբերի 10-ին «Թալիբան» ներկայացուցչուհի Զաբիուլլա Մուաջլը Reuters- ին ասաց, որ շարժումը անում է այն ամենը, ինչ կարող է արգելել իշխանի ցանկացած ձևով ։ 2012 թ. դեկտեմբերին բրիտանական թերթը հիշատակել է նույն հիմքի վրա ոչ պաշտոնական անանուն աղբյուրների մասին, որ հոկտեմբերին թռչող Apache ուղղաթիռը Արքայազն Հարրի մասնակցությամբ ոչնչացրեց Թալիբանի շարժման «առաջնորդներին» ։
2013 թ. մայիսի 23-ին, Լոնդոնի Լի Ռիգբիի սպանությունից մեկ օր անց, բրիտանացի Աշրաֆ Իսլամը ձերբակալվել է Լոնդոնի արևմտյան Լոնդոնի ոստիկանության կայարանում, որը նույն տարվա մայիսի 25-ին մեղավոր է ճանաչել ոստիկանության կայարանում `սպառնալով սպանել արքայազն Հարրին ։
Արքայազն Հարրիի գրած «Պահեստայինը» վերնագրով հուշագրությունը պետք է հրապարակվեր 2023 թվականի հունվարի 10-ին, սակայն իսպանական En La Sombre (Ստվերում) հրատարակության խմբաքանակի մի մասը, 2023 թվականի հունվարի 5-ին հայտնվել է Իսպանիայի գրախանութներում , բայց շտապ հանվել է վաճառքից  ։ Գիրքը պետք է հրատարակվի մինչև 16 լեզուներով, իսկ հասույթի մի մասը ուղարկվելու է բարեգործությանը ։
Անձնական կյանք
2004 թվականից մինչև 2009 թ. հունվար ամիսը, ռոմանտիկ հարաբերություններ էր ունեցել Չելսի Դևիի հետ ։ 2009 թ. սեպտեմբերին, ըստ ԶԼՄ-ների վերսկսեց հարաբերությունները «Չելսիի» հետ, սակայն որոշ ժամանակ անց նրանք կրկին բաժանվեցին ։ Չելսին հրավիրված էր Հարրի եղբոր` արքայազն Ուիլյամի 2011 թվականի ապրիլի 29-ին Լոնդոնում տեղի ունեցող հարսանիքին, որից հետո նա հայտարարեց, որ ինքը պատրաստ չէ դառնալ արքայազնի կինը ասելով` « այս կյանքը ինձ համար չէ» ։
2013 թվականի մարտից արքայազն Հարրին հանդիպում է Քրեսիդա Բոնասի հետ։ Նրանց սիրավեպը սկսվեց 2012 թվականի գարնանը, սակայն տևեց ընդամենը մի քանի ամիս ։ 2013 թվականին փոխվեցին զույգի հարամբերությունները։ 2014 թ. ապրիլի 30-ին հայտարարվեց, որ զույգը բաժանվել է .:
Մարքլ, Մեգան
2013 թ. մայիսին նրա անձնական պաշտպանությունը զգալիորեն ամրապնդվեց իր անձնական թիկնապահներին ։
2016 թ. նոյեմբերին բրիտանական և ամերիկյան ԶԼՄ-ներում չհաստատված տեղեկություն է եղել, որ արքայազնը 2016-ի օգոստոսից հանդիպում է ամերիկյան դերասանուհի Մեգան Մարկլիի հետ ։ Քենսինգթոն պալատը նոյեմբերի 8-ին հաստատել է արքայազնի իշխանության մասին տեղեկատվությունը, սակայն լրատվամիջոցներին մեղադրել է «չարաշահումների և ոտնձգությունների ալիքի համար» ։ 2017 թ. նոյեմբերի 27-ին հայտնի դարձավ, որ նախքան արքայազն Հարրին Մեգան Մարկլիի հետ շփվելու մասին նախնական տվյալների, հարսանիքը տեղի կունենա 2018 թվականի գարնանը մայիսին, Սբ. Վինդերս ամրոցում :
Հղումներ
Կատեգորիա:Բրիտանական թագավորական ընտանիք Կատեգորիա:Վինձորներ Կատեգորիա:Բարեգործներ
Յոհանա Լոյզինգեր
Յոհանա Լոյզինգեր (Йохана Лойзингер, Johanna Maria Louise Loisinger, 18 ապրիլի, 1865, Բրատիսլավա – 20 հուլիսի, 1951, Վիեննա), ավստրիացի դերասանուհի, դաշնակահարուհի և օպերային երգչուհի (սոպրանո)։ Ամուսինը՝ Ալեքսանդր Բատենբերգը, եղել է Բուլղարիայի առաջին իշխանը գերմանական Բատենբերգների տոհմից, ռուսական բանակի գեներալ-լեյտենանտ (15 ապրիլի, 1880) ։
Կենսագրություն
Յոհանա Լոյզինգերը ծնվել է 1865 թվականի ապրիլի 18-ին Բրատիսլավայում, Յոհան Լոյզինգերի ու Մարիա Մեյերի ընտանիքում։ Երաժշտական կրթություն ստանալուց հետո ելույթ է ունեցել Պրահայի, Տրոպաուի, Լինցի, Դարմշտադտի թատրոններում։ Հայտնի է եղել Մոցարտի ստեղծագործությունների կատարումներով։
1889 թվականի փետրվարի 6-ին Ֆրանսիայի Մենտոնա քաղաքում Յոհանա Լոյզինգերն ամուսնացել է արքայազն Ալեքսանդր Բատենբերգի հետ (1857-1893) ։ 1886 թվականի օգոստոսի 21-ին Ալեքսանդր Բատենբերգը զրկվել էր գահից, և իր կնոջ հետ նա բնակություն է հաստատում Ավստրիայի Գրաց քաղաքում։ Նրանք ունեցել են երկու երեխա՝ Կրում-Ասենը, կոմս Խարտենաու (1890-1965) և Վերա Ցվետանան, կոմսուհի Խարտենաու (1893-1924): Ամուսնու մահից հետո Յոհանա Լոյզինգերը տեղափոխվել է Վիեննա, որտեղ զբաղվել է հասարակական գործունեությամբ, եղել է երաժշտական կազմակերպության մեկենաս։ Մի որոշ ժամանակ նա զբաղեցրել է Վիեննայի սիմֆոնիկ նվագախմբի նախագահի պաշտոնը։
Յոհանա Լոյզինգերը մահացել է 1951 թվականի հուլիսի 20-ին Վիեննայում։ Թաղված է St. Leonhard Cemetery քաղաքային գերեզմանատանը՝ իր դստեր կողքին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի օպերային երգիչներ Կատեգորիա:Ավստրիացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ավստրիացի դաշնակահարներ Կատեգորիա:Ավստրիացի սոպրանոներ Կատեգորիա:21-րդ դարի օպերային երգիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի օպերային երգչուհիներ
Whistle (երգ)
«Whistle» (휘파람, ռոմ․` Հվի պարամ), հարավկորեական Blackpink գըրլ բենդի կողմից ձայնագրված երգ։ Այն թողարկվել է 2016 թվականի օգոստոսի 8-ին «Boombayah» երգի հետ միասին «Square One» թվային սինգլի տեսքով։ Երաժշտության հեղինակներն են B.I.-ին, Թեդի Փաքը և «Bekuh BOOM»-ը, իսկ երգը գրել են վերջին երկուսը՝ ներառյալ Future Bounce-ը։ Երաժշտորեն «Whistle»-ը տատանվում է մինիմալիստական հիփ հոփի և ավելի կիթառային փոփ կոմպոզիցիայի միջև։ Երգի բառերի մեջ օգտագործվում են սուլող մոտիվներ՝ նկարագրելու համար սիրո կոչը և բաբախող սրտի ռիթմը։
Blackpink դեբյուտային հեռուստաներկայացումը տեղի է ունեցել 2016 թվականի օգոստոսի 14-ին SBS Inkigayo ալիքով, որտեղ Blackpink-ը կատարեց «Whistle» երգը «Boombayah»-ի հետ միասին։ Երգը ունեցավ կոմերցիոն հաջողություն, իսկ «Whistle» երգը Gaon Digital Chart-ում գրավեց առաջին տեղը։ Սա եղավ խմբի առաջին դեբյուտային երգը, որը հասավ «perfect all-kill» կարգավիճակին հարավկորեական չարթերում։ Այն նաև ցուցադրվել է Freeform ալիքի «Յուղոտ շրիֆտ» սերիալի փորձնական էպիզոդում։
Նախապատմություն և ստեղծագործություն
YG Entertainment-ը խմբի վերջնական կազմի ու անվանման մասին հայտարարեց 2016 թվականի հունիսի 29-ին՝ մի քանի թիզերներից հետո։ Օգոստոսի 6-ին լեյբլը հայտարարեց երկու գլխավոր երգերից երկրորդի վերնագիրը, որը օգոստոսի 8-ին «Boombayah»-ի հետ միասին թողարկվեց թվային ձևաչափով՝ «Square One» սինգլային ալբոմում ։ Երգը գրվել է B.I.-ի, Թեդի Փաքի և Bekuh Boom-ի կողմից, իսկ պրոդյուսերությամբ զբաղվել են թվարկվածներից վերջին երկուսը և Future Bounce-ը։
Առաջընթաց
Blackpink-ը սկսեց հայտնվել Հարավային Կորեայի 2016-ի օգոստոսի 14-ին Inkigayo հեռարձակմամբ հեռուստատեսային երաժշտական ծրագրերում, որտեղ մեկ շաբաթ անց նրանք նվաճեցին իրենց առաջին գավաթը «Whistle» երգի համար՝ դառնալով ամենաարագ այդ արդյունքին հասած կանանց խումբը։ ։
Առևտրային հաջողություն
ԱՄՆ-ում «Whistle»-ը Billboard World Digital Songs աղյուսակում գրավեց 2-րդ տեղը։ «Square One» սինգլի երկու երգերն էլ բաժանվեցին յուրաքանչյուրը մոտ 6000 բեռնումներով, իսկ «Boombayah»-ն մի փոքր ավելի շատ էր վաճառվել ։ Երկրորդ շաբաթվա ընթացքում «Whistle»-ը գրավել է աղյուսակի 3-րդ հորիզոնականը ։
(906) Ռեպսոլդա
(906) Ռեպսոլդա (Repsolda), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1918 թվականի հոկտեմբերի 30-ին Առնոլդ Շվասմանի կողմից Բերգդորֆում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,89825 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6564 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1401 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1802,2 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,199756 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 11,8° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1918 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Առնոլդ Շվասմանի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
(905) Յունիվերսիտաս
(905) Յունիվերսիտաս (Universitas), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1918 թվականի հոկտեմբերի 30-ին Առնոլդ Շվասմանի կողմից Բերգդորֆում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,216022 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8768 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,5552 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1204,92 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,298774 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,32° անկյուն։
Յունիվերսիտաս աստերոիդը դասվում է Ֆլորայի աստերոիդների ընտանիքին, որի մեջ ներառված են այս պահին հայտնի ավել քան 7438 անդամներ։ Ընտանիքի ներքին սահմանը անցնում է 2,17 ա. մ. հեռավորության վրա Արեգակից, իսկ արտաքին սահմանը՝ 2,33։ Այս ընտանիքի աստերոիդների էքսցենտրիսիտետները ընկնում են 0,109-0,168 միջակայքում, իսկ ուղեծրի թեքումը՝ 2,4°-6,9°։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆլորայի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1918 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Առնոլդ Շվասմանի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Բիչերին
Բիչերին (Bicerin, փոքր բաժակ), սրճային հիմքով տաք ըմպելիք, որը տարածված է Իտալիայի Թուրին շրջանում։ Բիչերինը պատրաստվում է հերթականությամբ լցնելով էսպրեսո, տաք շոկոլադ և կաթ և մատուցվում է ոչ մեծ, ապակյա բաժակով՝ ափսեի վրա դրված։ Միացյալ Նահանգներում կաթը հաճախ փոխարինում են սերուցքով ։ 2001 թվականին բիչերինը պաշտոնական տեղեկագրի միջոցով ճանաչվեց Պիեմոնտի ավանդական ըմպելիք։
Ծագում
«Բիչերին» բառը պիեմոտերեն լեզվում նշանակում է «փոքր բաժակ» և իտալերեն բիչերինո (bicchierino) բառի բարբառային տարբերակն է։ Ըմպելիքը Թուրինի սրճարաններում մատուցվում է 18-րդ դարից ի վեր։ Բիչերինի մասին 1852 թվականին դրական է արտահայտվել Ալեքսանդր Դյուման ։ Հավանական է, որ բիչերինը պատրաստվել է 17-րդ դարի բավարիզա ըմպելիքի նմանությամբ։ Բիչերինի գլխավոր տարբերությունը բավարիզայից այն է, որ երեք բաղադրիչները շերտերով, զգուշորեն լցնում են բաժակի մեջ՝ առանց խառնելու։ Թուրինի Պյացա դելա Կոնսոլատա հրապարակի «Կաֆե ալ Բիչերին» սրճարանում, որը գտնվում է Սանտուարիո դելա Կոնսոլատա տաճարի դիմաց, բիչերին են մատուցում 18-րդ դարից ի վեր և ոմանք կարծում են, որ ըմպելիքը հենց այդ վայրում է ստեղծվել։ Մյուսներն էլ կարծում են, որ այն ստեղծվել է Կաֆե Ֆիորիոյում, մոտավորապես 1704 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սրճի տեսակներ Կատեգորիա:Ըմպելիքներ Կատեգորիա:Ըմպելիքներ ըստ երկրի Կատեգորիա:Իտալական խոհանոց
Մադրիդի թագավորական կոնսերվատորիա
Մադրիդի թագավորական կոնսերվատորիա''' (Real Conservatorio Superior de Música de Madrid), երաժշտական դպրոց Իսպանիայի մայրաքաղաքում՝ Մադրիդում։
Պատմություն
Երաժշտության թագավորական կոնսերվատորիան հիմնադրվել է Ֆերդինանդ VII թագավորի հրամանագրով 1830 թվականի հուլիսի 15-ին։  Ի սկզբանե գտնվել է Մարիա Քրիստինա թագուհու հովանու ներքո։ Դասերն սկսվել են 1931 թվականի հունվարի 1-ից,  բացումը տեղի է ունեցել ապրիլի 2-ին, որին հաջորդած քաղաքացիական պատերազմի տարիներին կոնսերվատորիան ունեցել է  ֆինանսական խնդիրներ։ 1852 թվականին թագավորական թատրոնի շենքի բացմամբ տեղափոխվել է այդ շենք։ 1857  թվականին ուսուցման գործընթացը կայունացել է, բարեփոխվել է կրթական համակարգը, դասընթացները բաժանվել են նախնական ուսուցման և բարձր հմտությունների դասընթացների։ Ուսուցման  համակարգի հետագա  կատարելագործումը կապված է  Թոմաս Բրետոնի անվան հետ, ով ղեկավարել է կոնսերվատորիան 20-րդ դարի սկզբին։ 1925 թվականին թատրոնի շենքը հայտնվել է վթարային վիճակում և փակվել է։ Հետագա քառասուն տարիների ընթացքում կոնսերվատորիան հանգրվանել է տարբեր կառույցներում, իսկ 1966 թվականին կրկին տեղակայվել է թատրոնի շենքում։ 1990 թվականին կոնսերվատորիային հատկացվել է Ռեյնա Սոֆիա թանգարանի դիմաց գտնվող 18-րդ դարում կառուցված առանձին շինությունը (նախկինում՝ Սան Կառլոս թագավորական հիվանդանոց)։
Շրջանավարտներ
Դպրոցի հայտնի շրջանավարտներից են՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Երաժշտական ուսումնական հաստատություններ
Մայքլ Օգիո
Մայքլ Օգիո (Michael Ogio, ), Պապուա Նոր Գվինեայի գեներալ-նահանգապետը 2011 թվականի փետրվարի 25-ից մինչև մահ։ Ժողովրդադեմոկրատական կուսակցության նախկին առաջնորդ։
Գեներալ-նահանգապետի պարտականությունները ստանձնել է 2010 թվականի դեկտեմբերի 20-ին՝ Ջեֆրի Նեյպի հրաժարականից հետո։ 2011 թվականի հունվարի 14-ին խորհրդարանը նրան գեներալ-նահանգապետ ընտրեց, իսկ փետրվարի 25-ին Մայքլ Օգիոն սկսեց պաշտոնավարել ։
2011 թվականի ապրիլի 26-ին Եղիսաբեթ II-ը նրան Սուրբ Միքայելի և Սուրբ Գևորգի Մեծ խաչ շքանշանի ասպետի կոչում շնորհեց ։
2017 թվականի փետրվարի 1-ին խորհրդարանի քվեարկության արդյունքում նրան հաջորդող ընտրվեց Ռոբերտ Դադաեն ։ Իր լիազորությունների դադարելուց մեկ շաբաթ առաջ Մայքլ Օգիոն վախճանվեց ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պապուա Նոր Գվինեայի գեներալ-նահանգապետներ
Սոմերսեթ
Սոմերսեթ կամ Սոմերսեթշիր (Somerset, կամ, Gwlas an Hav), Անգլիայի արարողակարգային ոչ քաղաքային կոմսություն, որը գտնվում է երկրի հարավարևմտյան մասում։ Զբաղեցնելով 4171 կմ² տարածք, Սոմերսեթը հյուսիսում սահմանակցում է Բրիստոլի, Գլոստերշիրի, արևելքում՝ Ուիլթշիրի, հարավ-արևելքում՝ Դորսեթի և հարավ-արևմուտքում՝ Դևոնի հետ։ Հյուսիսում և արևմուտքում կոմսության տարածքը մասնակիորեն սահմանափակված է Բրիստոլի ծոցով և Սևեռն գետի գետաբերանով։ Կոմսության մայրաքաղաքը համարվում է Տոնտոն քաղաքը, որը գտնվում է հարավային մասում։
Սոմերսեթի բնակչությունը 2014 թվականի դրությամբ կազմում էր 910 200 մարդ։ Կոմսության տարածքն իրենից ներկայացնում է հիմնականում գյուղական խիստ ժայռոտ տեղանք։ Գոյություն ունեն վկայություններ, որ սկսած պալեոլիթի ժամանակներից տվյալ տեղանքում գոյություն են ունեցել մարդկանց բնակավայրեր, որոնք պահպանվել են նույնիսկ մեր թվարկության առաջին հարյուրամյակում՝ հռոմեական ներխուժման, և դրան հաջորդող Վաղ միջնադարի՝ անգլո-սաքսերի տիրապետության ժամանակ։ Սոմերսեթը մեծ դեր է խաղացել վիկինգների դեմ Ալֆրեդ Մեծի կողմից ուժերի հավաքման գործում, ինչպես նաև ավելի ուշ հեղափոխության և Մոնմուտի ապստամբության ժամանակ։
Գյուղատնտեսությունը համարվում է կոմսության տնտեսության հիմքը։ Ոչխարաբուծությունը և խոշոր եղջերավոր կենդանիների բուծումը, այդ թվում մորթու և պանրի արտադրությունը (առաջին հերթին չեդեր պանիրը), միաժամանակ համարվում է ինչպես ավանդական, այնպես էլ ժամանակակից զբաղմունք տարածաշրջանի համար։
Անվան ծագումնաբանություն
Կոմսության անվանումը ծագել է հին անգլիական Sumorsǣte բառից, որն իր հերթին կրճատված Sumortūnsǣte բառի տարբերակն է, որը նշանակում է «մարդիկ, որոնք ապրում են Սոմերտոնում կամ կախում ունեն նրանից» ։ Somersæte անվան առաջին հայտնի կիրառումը թվագրվում է 845 թվականին, սաքսերի կողմից տարածքի գրավումից հետո ։ Sumortūn, ինչպես նաև ժամանակակակից Somerton տարբերակը կարող է նշանակել «ամառային բնակավայր», ֆերմերի տուն, որն օգտագործվում է միայն ամռանը ։ Այլ վարկածով կոմսության անվանումը ծագել է Seo-mere-saetan բառից, ինչը նշանակում է «ծովի-լճի ափի վերաբնակիչներ» ։
Սոմերսեթի բնակիչներն առաջին անգամ հիշատակվում են 845 թվականի անգլոսաքսոնյան ժամանակագրությունում, սակայն փոփոխված անվան տակ՝ Sumursætum, այնուամենայնիվ կոմսության առաջին հիշատակումներն, որոնք վերաբերում են 1015 թվականին, օգտագործում են ճիշտ տարբերակը։ Կոմսության հնադարյան անվանումը՝ Somersetshire, առաջին անգամ հիշատակվում է 878 թվականի ժամանակագրությունում։
Երկրաբանություն
Սոմերսեթի տարածքի մեծ մասը կարելի է բաժանել մի քանի տիպերի, որոնք որոշվում են երկրաբանական տեղանքով։ Դրանք հյուսիսում կարստային կրաքարերն են, կենտրոնում՝ կավե հովիտները և ճահճապատ տարածքները, արևելքում և հարավում՝ միներալ գոյացությունները, ինչպես նաև Դևոնի ժամանակաշրջանի ավազաքարն արևմուտքում ։
Կլիմա
Ինչպես և ամբողջ հարավարևմտյան Անգլիայում, Սոմերսեթի կլիման ավելի մեղմ է և խոնավ, քան Անգլիայի մնացած տարածքում ։ Կոմսության միջին տարեկան ջերմաստիճանը կազմում է 10 °C: Հուլիսը և օգոստոսը համարվում են տարվա ամենատաք ամիսները։ Օրական միջին առավելագույնը կազմում է մոտ 21 °C: Ձմռանը նվազագույն միջին ջերմաստիճանը կազմում է մոտ 1 °C : Արևային ժամերի քանակը 1600 է, ինչն ավելի քիչ է, քան ամբողջ տարածաշրջանում։ Տեղումների տարեկան քանակությունը կազմում է մոտ 700 մմ։ Սովորաբար տարվա ընթացքում 8-15 օր ձյուն է տեղում։ Նոյեմբերից մարտ ընկած ժամանակահատվածում քամու արագությունը առավելագույնն է, իսկ հունիսից օգոստոս՝ նվազագույն։ Գերակշռող քամիները հարավարևմտյան են ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլիայի կոմսություններ Կատեգորիա:Ոչ մետրոպոլային կոմսություններ
Ի հիշատակ 1905 թվականի հեղափոխության (հուշարձան, Տագանրոգ)
«Ի հիշատակ 1905 թվականի հեղափոխության» (Памятник «В память о революции 1905 года»), հուշարձան ՌԴ Ռոստովի մարզի Տագանրոգ քաղաքում։ Գտնվում է Զավոդսկայա և Օսիպենկոյի փողոցների խաչմերուկում ։ Հուշարձանը ՌԴ մշակութային ժառագության օբյեկտ է ։
Նկարագրություն
Հուշարձանը ոչ բարձր քարե պատվանդանի վրա տեղադրված խողովակագլոցիչ հինավուրց ագրեգատի վանդակ է։ Այդ վանդակին փակցված է հուշատախտակ, որի վրա գրված է. «Այստեղ 1905 թվականի դեկտեմբերի 17-ին տեղի է ունեցել զինված բախում մետալուրգիական գործարանի ու կաթսայագործարանի բանվորների և ոստիկանության միջև» ։
Պատմություն
Մարզային խորհրդի Փոքր խորհրդի 1992 թվականի նոյեմբերի 18-ի թիվ 301 որոշմամբ «Ի հիշատակ 1905 թվականի հեղափոխության» հուշարձանին տրվել է պատմության հուշարձանի կարգավիճակ` «Մետալուրգիական գործարանի ու կաթսայագործարանի բանվորների և ոստիկանության միջև բախման վայր» անվանումով։ ՌԴ մշակութային ժառանգության օբյեկտների ցանկում հուշարձանը գրանցված է 6101167000 համարով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգություն Կատեգորիա:Տագանրոգի հուշարձաններ Կատեգորիա:Հուշարձաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:1926 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Տագանրոգի տեսարժան վայրեր
Մուսալլամի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Սյունիքի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Սյունիքի մարզի Մուսալլամ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 2 հուշարձան (2 միավոր)։
Գնա՛, շուն: Գնա՛
«Գնա՛, շուն։ Գնա՛» (Go, Dog. Go!) ամերիկյան մուլտսերիալ, որը ստեղծել է «Նեթֆլիքս» հեռուստաընկերությունը։ Առաջին անգամ ցուցադրվել է 2021 թվականի հունվարի 26-ին ։
Մուսալլամի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Սյունիքի մարզ)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Գնա՛, շուն: Գնա՛
Կարծիքներ
«Common Sense Media»-ի համար հոդվածում Էշլի Մուլթոնը գնահատել է ֆիլմը 5 աստղից 4-ով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մուլտսերիալներ Կատեգորիա:Ամերիկյան մուլտսերիալներ Կատեգորիա:Անգլերեն հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:2021 հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Նեթֆլիքսի բնօրինակ ծրագրեր
Ֆյոդորովկա (գյուղ, Վելիկոնովոսյոլկովսկի շրջան)
Ֆյոդորովկա (Федорівка), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Վելիկոնովոսյոլկովսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ֆյոդորովկա գյուղում բնակվում էր 314 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Վելիկոնովոսյոլկովսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Մերիլենդ
Մերիլենդ (անգլերեն՝ ), տարածքով փոքր նահանգ ԱՄՆ-ի արևելյան մասում։ Մերիլենդը մեկն է այսպես կոչված հյուիսիատլանտյան նահանգներից և մեկը 13 նահանգներից, որտեղ տեղի է ունեցել Ամերիկյան հեղափոխությունը։ Բնակչությունը կազմում է 5 828 289 մարդ (2001 թվականի տվյալներով այն ԱՄՆ-ում զբաղեցնում է 19-րդ տեղը)։ Վարչական կենտրոնը Աննապոլիսն է, խոշորագույն քաղաքը Բալթիմորն է:
Պաշտոնական մականուններն են`
Աշխարհագրություն և կլիմա
Մերիլենդ նահանգի մակերեսը կազմում է 32 133 կմ² (42-րդ տեղում է ԱՄՆ-ի նահանգներում), որի մոտ 21 %-ը ջուր է։ Նրա տարածքը բաժանված է արևելյան (Դելմարվա թերակղզու վրա) և արևմտյան ափերի։ Հյուսիսից Մերիլենդը սահմանակից է Փենսիլվանիային, արևելյան մասով` Դելավեր նահանգին, իսկ հարավից և արևմուտքից սահմանակից է Վիրջինիային և հարավային Վիրջինիային (սահմանը անցնում է Պոդոմակայի երկայնքով), ինչպես նաև` Կոլումբիայի շրջանի վարչական կենտրոնին։ Արևելքից նահանգը սահմանակից է Ատլանտյան օվկիանոսին։ Նահանգի արևմուտքում է տեղակայված, այսպես կոչված, «Ջրվեժների գիծը»։
Բնակչություն
Ըստ 2011 թվականի հուլիսի 11-ի ԱՄՆ մարդահամարի բյուրոյի տվյալների` նահանգի բնակչությունը կազմել է 5,828,289 մարդ, համեմատած 2010 թվականի տվյալների` բնակչությունն աճել է 0.95%-ով ։ Բնակչության հիմնական մասը ապրում է նահանգի կենտրոնական մասում, Բալթիմոր և Վաշինգտոնի մետրոպոլիայի տարածքում։ 2006 թվականի տվյալներով նահանգում ապրող 645 744 մարդ ծնվել է Միացյալ Նահանգներից դուրս։ Նրանք հիմնականում Լատինական Ամերիկայի և Ասիայի տեղաբնիկներն են։ Մերիլենդը կորեական սփյուռքի մեծ տունն է ։ Ռասայական կազմը հետևյալն է.
Սպիտակամորթների հիմնական մասը կազմում են գերմանացի, իռլանդացի, անգլիացի և իտալացի գաղթականները։ Բնակչության 82 %-ը դավանում է քրիստոնեություն, 4%-ը` հինդուիզմ 0,1%—ը` իսլամ, 1%—ը` այլ կրոններ, իսկ 11%-ը իրենց հայտարարել են ոչ կրոնականներ։