cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Իվան Պադալկա
Կենսագրություն
Ծնվել է գյուղացու ընտանիքում։ Ավարտել է եկեղեցական ծխական և երկամյա դպրոցը։ 1910 թվականին ընդունվել է Միրգորոդի Գոգոլի անվան արվեստի և արդյունաբերական դպրոցը, որի կրթաթոշակը վճարել է տեղացի ազնվականներից մեկը։ 1912 թվականին հեռացվել է դպրոցից «աթեիզմի», դպրոցի ղեկավարության դեմ սովորողների բողոքի ակցիաներ կազմակերպելու և ուկրաիներեն լեզվով թռուցիկներ բաժանելու համար։ Վտարվելուց հետո աշխատանքի է անցել Պոլտավայի ազգագրական թանգարանի արվեստանոցում, որտեղ աշխատել է վեց ամիս՝ պատրաստելով ուկրաինական ավանդական գորգերի կրկնօրինակները։ 1913 թվականին ընդունվել է Կիևի գեղարվեստի դպրոց, որտեղ սովորել է Ի. Սելեզնևի մոտ, միևնույն ժամանակ սկսել է զբաղվել գծանկարչությամբ և մանկական գրքերի ձևավորմամբ։ 1917 թվականին՝ ուսումնական հաստատությունն ավարտելուց հետո, ընդունվել է Ուկրաինայի պետական արվեստի ակադեմիա, որտեղ սովորել է Միխայիլ Բոյչուկի և Վասիլ Կրիչևսկու մոտ, իսկ 1919 թվականից մասնակցել է Կիևի Լուցկի Կարմիր բանակի զորանոցների պատերի նկարազարդումների ստեղծմանը։
1920 թվականին՝ ակադեմիան ավարտելուց հետո, մինչև 1921 թվականը գեղանկարչություն է դասավանդել Միրգորոդի Արվեստի և կերամիկայի տեխնիկումում և ղեկավարել դրան կից գործող մանկական խաղալիքների պատրաստման արհեստանոցը։ 1921 թվականին տեղափոխվել է Մեժիգորսկի արվեստի և կերամիկայի տեխնիկում, որը գտնվում է Կիևի մոտ, որտեղ աշխատել է մինչև 1925 թվականը։ 1925 թվականին անդամագրվել է Ուկրաինական ԽՍՀ Հեղափոխական արվեստի ասոցիացիային և միևնույն ժամանակ դարձել Խարկովի արվեստի ինստիտուտի դասախոս, 1934 թվականին տեղափոխվել է դասավանդելու Կիևի արվեստի ինստիտուտում։ 1927 թվականից սկսել է մասնակցել Եվրոպայում կազմակերպվող տարբեր միջազգային արվեստի ցուցահանդեսների։ 1936 թվականի սեպտեմբերի 30-ին ձերբակալվել է «ազգայնական ֆորմալիզմի քարոզչության» մեղադրանքով և 1937 թվականին գնդակահարվել (ըստ որոշ տվյալների՝ դատապարտվել է մահապատժի ձերբակալությունից ուղիղ մեկ տարի անց, գնդակահարվել՝ 1938 թվականին)։ Հետմահու ռեաբիլիտացիայի է ենթարկվել 1958 թվականի փետրվարի 1-ին։
Ստեղծագործական ուղի
Պադալկայի ստեղծագործական ժառանգությունը ներկայացված է հեղափոխական թեմաներով մեծ քանակությամբ պաստառներով, մասնակցել է ագիտարշավների, ագիտգնացքների, հեղափոխական տոների հարդարանքների, ինչպես նաև մեծ թվով նկարազարդումների և գրքերի շապիկների ձևավորմանը՝ հիմնականում երեխաների համար։ Գեղանկարչությունը ներկայացված է բնապատկերներով, նատյուրմորտներով, դիմանկարներով, հեղափոխական թեմաներով նկարներով, կենցաղային տեսարաններով, աբստրակցիոն աշխատանքներով։ Նրա ամենահայտնի կտավներից են՝ «Կարմիր հեծելազորի հարձակումը», «Լուսանկարիչը գյուղում», «Կաթնագործները», «Սմբուկի բերքահավաքը», «Խնձորի բերքահավաքը», «Հանքագործների մրցույթներ», «Երկուսը», «Ուկրաինուհին», «Նատյուրմորտ», «Վալերիան Պոլիշչուկի դիմանկարը», «Կնոջ՝ Մարիա Պասկոյի դիմանկարը», «Ինքնադիմանկար»։
Վեսյոլայա Ռոշչա (գյուղ, Բելեբեևսկի շրջան)
Վեսյոլայա Ռոշչա (Весёлая Роща, Весёлая Роща), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելեբեևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 77 մարդ։
Կոգնիտիվ հոգեբանություն
Կոգնիտիվ հոգեբանություն, հոգեբանության բաժին, որը ուսումնասիրում է կոգնիտիվությունը, այսինքն` մարդկային հոգեբանության իմացական գործընթացները։ Այս հարթակում հետազոտությունները կապված են հիշողության, ուշադրության, զգացմունքների, ինֆորմացիայի հաղորդման, տրամաբանական մտածողության, որոշումների կայացման ընդունակության հետ ։ Կոգնիտիվ հոգեբանության շատ դրույթներ ընկած են ժամանակակից հոգելեզվաբանության հիմքում։ Կոգնիտիվ հոգեբանության եզրակացությունները լայնորեն կիրառվում են հոգեբանության այլ բաժիններում, հատկապես սոցիալական հոգեբանության, անձի հոգեբանության, կրթության հոգեբանության շրջանակներում: Կոգնիտիվ հոգեբանությունը զարգացման արդի փուլում մեծապես հիմնված է հաշվարկման սարքերում տեղեկատվության վերափոխման և մարդու ճանաչողական գործընթացների միջև համեմատության անցկացման վրա։ Այսպես առանձնացվել են իմացական և կատարողական գործընթացների, նախ և առաջ հիշողության բազմաթիվ կառուցվածքային բաղադրիչներ։ Սակայն կարևոր է հիշել, որ կոգնիտիվ հոգեբանության հիմքերը՝ (գեշտալտ-հոգեբաններ՝  Կոֆկա, Կելլեր, Վերտհայմեր ուսմունքն է), պատմամշակութային ուղղության աշխատանքները (Վիգոտսկի, Լուրիա, Պիաժե) անցկացվել են մինչև կիբեռնետիկայի ստեղծումը և բարդ տեղեկատվական հաշվարկիչ մեքենաների ի հայտ գալը։
Գարրի Հովհաննիսյան
Գարրի Մկրտչի Հովհաննիսյան, հայ գրականագետ, խմբագիր, հրատարակիչ։ Բանասիրական գիտությունների դոկտոր (1970)։
Կենսագրություն
Գարրի Հովհաննիսյանը ծնվել է 1927 թվականի փետրվարի 22-ին Երևանում։ 1950 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստաթատերական ինստիտուտը։ 1954 թվականից եղել է ՀԽՍՀ ԳԱ «Տեղեկագիր հասարակական գիտությունների» (այժմ՝ «Լրաբեր հասարակական գիտությունների») հանդեսի պատասխանատու քարտուղար, ապա՝ խմբագրի տեղակալ, 1959 թվականից՝ ԳԱ խմբագրահրատարակչական խորհրդի գլխավոր խմբագիր, 1971 թվականից՝ նախագահի տեղակալ։
Կոգնիտիվ հոգեբանություն
Առավել մեծ տարածում է ստացել հոգեկանը որպես ազդանշանների կերպարանափոխության ֆիքսված հնարավորությամբ սարք ներկայացնող հայեցակարգը։ Այս հայեցակարգի գլխավոր դերը հատկացված է ներքին ճանաչողական սխեմաներին և իմացական գործընթացում օրգանիզմի ակտիվությանը։ Մարդու կոգնիտիվ համակարգը դիտվում է որպես համակարգ, որն ունի մուտքագրման սարք, պահպանում,  տեղեկատվության մուտքագրում հաշվի առնելով նրա թողունակությունը ։
Գարրի Հովհաննիսյան
Կենսագրություն
Մահացել է 1998 թվականի փետրվարի 17-ին Երևանում։
Կոգնիտիվ հոգեբանություն
Որպես կոգնիտիվ հոգեբանության բազային փոխաբերություն օգտագործվում է համակարգչային փոխաբերությունը, նմանեցնելով մարդկային ուղեղի գործունեությունը համակարգչային պրոցեսորի գործունեությանը։ Կոգնիտիվ հոգեբանության ներկայացուցիչներ են՝ Ջորջ Միլլեր, Հերբերտ Սայմոն, Ժերոմ Բրուներ, Ուլրիք Նեյսեր, Ալեն Նյուել, Կառլ Պրիբրամ, Ռոբերտ Սոլսո, Ջորջ Սպերլինգ, Բորիս Վելիչկովսկին և այլք ։
Գարրի Հովհաննիսյան
Աշխատություններ
Լույս են տեսել Հավհաննիսյանի «Նար-Դոս» (1959), «Ավետիք Իսահակյանի արձակը» (1963), «Իսահակյանի ստեղծագործական աշխարհը» (1969), «Ավետիք Իսահակյան։ Կյանքն ու ստեղծագործական ուղին» (1975), «Ազատասիրական գաղափարները հայ հրապարակախոսության մեջ (1820–1920 թվականների)» (համահեղինակ, 1982) աշխատությունները։ Համահեղինակ է «Հայ նոր գրականության պատմություն» բազմահատորյակի (հատոր 4, 5, 1972, 1979)։
Կոգնիտիվ հոգեբանություն
Պատմություն
1956 թվականի սեպտեմբերի 11-ին, Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտում հավաքվել են էլեկտրական և էլեկտրոնային մասնագետների հատուկ խումբ, ովքեր զբաղվում էին տեղեկատվական տեսությամբ։ Ենթադրվում է, որ այդ հանդիպումը նշանավորվել է որպես կոգնիտիվ հեղափոխություն հոգեբանության մեջ։ Ներկաների թվում էին՝ Ջորջ Միլլերը, Հերբերտ Սայմոնը, Ալեն Նյուելը, Նոամ Չոմսկին, Դեվիդ Գրին, Ջոն Սվիթսը։
Գարրի Հովհաննիսյան
Աշխատություններ
Կատեգորիա:Հայ գրականագետներ Կատեգորիա:Հայ հրատարակիչներ Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների դոկտորներ
Կոգնիտիվ հոգեբանություն
Պատմություն
1966 թվականի օգոստոսի 22-ին հրատարակվեց Ժերոմ Բրուների «Կոգնիտիվ զարգացման ուսումնասիրությունը» ( «Studies in Cognitive Growth») գիրքը։ Այդ գիրքը գրելու համար Հարվարդի համալսարանի կոգնիտիվ հետազոտությունների կենտրոնում միավորվեցին 11 համահեղինակներ ։
Կոգնիտիվ հոգեբանության և նեյրոկենսաբանության կապ
Գոյություն ունի տեսակետ, որի համաձայն կոգնիտիվ հոգեբանությունը և նեյրոկենսաբանությունը զարգանում են զուգահեռ, ակտիվորեն համագործակցում են միմյանց հետ, բայց ժամանակի ընթացքում կոգնիտիվ հոգեբանությունը ամբողջությամբ կենթարկվի նեյրոկենսաբանությանը։ Մի շարք գիտնականներ և փիլիսոփաներ հիմնվելով տեսական և պատմական փաստերի վրա, կասկածի են ենթարկում նման հնարավորությունը։ Միևնույն ժամանակ նրանց մի մասը պաշտպանելով կոգնիտիվ հոգեբանության տեսական և գործնական առաջնությունը, պնդում են, որ նեյրոկենսաբանության  ձեռքբերումները լիովին անկարևոր են հոգեկանի կոգնիտիվ մոդելների համեմատությամբ։
Կարլ Պրիբրամի ներդրում
Կոգնիտիվ հոգեբանության գիտնականների համար մեծ հետաքրքրություն առաջացնող ուղղություններից մեկը՝ հոգեկանի գործունեության հոլոգրաֆիկ մոդելի մշակումն է։ Այդ մոդելը մեծ ճանաչում ունեցավ Կարլ Պրիբրամի աշխատանքների շնորհիվ, որոնք ամերիկացի հայտնի հոգեբան և ֆիզիոլոգ Կարլ Սպենսեր Լեշլիի հետ համագործակցության արդյունքն էին։ Պրիբրամը նրան օգնում էր համակարգել կենդանիների ուղեղների մասնահատման արդյունքում ստացված արդյունքները ։ Կատարած աշխատանքի արդյունքում Պրիբրամը եզրակացրեց, որ ուղեղի լայնածավալ բաժինների հեռացումից հետո  մասնահատման ենթարկված կենդանիների մոտ հիշողությունը և հմտությունները պահպանվում են։ Դա նշանակում է, որ հիշողությունը և հմտությունները տեղաբաշխված են ուղեղի ողջ մակերեսով, այլ ոչ թե տեղայնացված են հատուկ բաժիններում։ Պրիբրամը օգտագործեց ֆիզիկոս Դավիթ Բոմի աշխատանքները և նմանեցրեց հիշողության գործունեությունը ֆիզիկական հոլոգրամմայի հետ։ Հոլոգրամմայի էությունն այն է, որ նյութական կրիչում պահպանվում է երկու էլեկտրամագնիսական ալիքների ինտերֆերենցիան, որոնք արձակվում են հաջորդական աղբյուրներից։ Աղբյուրներից մեկը հանդիսանում է որոշակի օբյեկտների արտացոլում, իսկ այդ երկու աղբյուրների ինտերֆրետացիայի դեպքում տեղի է ունենում պատկերների ձևավորում լուսավոր և մութ օղակների տեսքով։ Հոլոգրամայի լուսավորումը լազերային ճառագայթներով հանգեցնում է հոլոգրամում արձանագրված օբյեկտի ծավալային պատկերման։ Հոլոգրաֆային մատրիցայի առավելությունն այն է, որ նրանից ցանկացած չափսի մասերի տարանջատման դեպքում, այդ մասում պահպանվում է պատկերը ամբողջությամբ, թեև քիչ հստակ։ Այս տեսական դրույթներից որոշները փորձնականորեն հաստատվել են՝ Ալեքսանդր Լուրիայի, Բ. Վելիչկովսկու, Վ. Կուրչենկոյի կողմից։ Չնայած Պրիբրամի առաջարկած հոլոգրաֆիկ մոդելը համընդհանուր չընդունվեց գիտական հանրության կողմից, այն քննարկվում ՝ շատ հայտնի հոգեբանների կողմից, ինչպես նաև կարևոր դեր ունի տրանսպերսոնալ հոգեբանության մեջ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հոգեբանություն Կատեգորիա:Կոգնիտիվ հոգեբանություն
Սիրբուշկա
Սիրբուշկա (Sîrbuşca) մոլդովական կաթնային ապուր։ Ապուրի մեջ նաև լինում են բանջարեղեն և հացահատիկներ։ Սկզբից ապուրը պատրաստելիս օգտագործում են ոչխարի կաթ, սակայն այժմ օգտագործում են նաև կովի կաթը։
Պատմություն
Թթվային հիմքը (կվաս) հատուկ էր տարբեր Եվրոպական խոհանոցներին ։ Հացահատիկներից հատկապես եգիպտացորենն է բնորոշ սիրբուշկային։ Սիրբուշկայում օգտագործում են եգիպտացորենի ալյուր։ Պետք է նշել, որ եգիպտացորենը և կարտոֆիլը Մոլդովա են բերել ХVII դարից ոչ շուտ, սակայն բարձր բերքատվության պատճառով այն համարվել է ազգային ապրանք ։
Տարատեսակներ
Գրականության մեջ նկատվում են սիրբուշկա պատրաստելու տարբեր բաղադրատոմսեր։ Հիմնականում տարբերվում են պարենները ավելացնելու հաջորդականությունը։ Երբեմն առաջարկում են լցնել եգիպտացորենի հացահատիկներըˋ որը նախապես լցրած էր սառը ջրի մեջ, տաք ջրի մեջ և եփել այն մինչև կիսաեփ վիճակ։ Հետո ավելացնել բանջարեղենը (խորանարդաձև կտրտած գազար և սեխ, ուղղանկյունաձև կտրտած կարտոֆիլ) և եփել մինչև հացահատիկի և բանջարեղենի ամբողջական եփումը։ Ուրիշ դեպքերում սկզբից եփում են բանջարեղենը, իսկ հետո ավելացնում հացահատիկը ։ Ուրիշ տարբերությունը ջուրն է։ Տարբեր բաղադրատոմսերում նշված են ջրի օգտագործման տարբեր չափսեր։ Հանդիպում է նաև, որ կաթնային սիճուկը ավելացնում են եռացող ջրի մեջ։ Ապուրին ավելացնում են նաև կարագ, կորիանդռր, մանր կտրտած սխտոր և սամիթ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մոլդովական խոհանոց Կատեգորիա:Ապուրներ
Ժողովածու (3015)
Ժողովածու (3015), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 3015 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1753 թվականին Հարություն գրիչի կողմից Խարասուում։ Ստացողը եղել է Աճեմ արց Սիմեոնը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 21,2x14,7 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 112 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգրով։ Ունի կիսախորան և լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ ստվարաթուղթ։ Հիշատակարան գրչի՝ 93ա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Զեհերե
Զեհերե, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Թոնուր
Թոնուր, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կամախի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Օրժիցի
Օրժիցի (Оржицы), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Լոմոնոսովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2798 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Լոմոնոսովսկի շրջանի բնակավայրեր
Գրաչանիցա (համայնք)
Գրաչանիցա համայնք (, Грачаница), համայնք Բոսնիա և Հերցեգովինայում։ Վարչականորեն գտնվում է Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնությունում։ Համայնքի վարչական կենտրոնն է Գրաչանիցա քաղաքը։
Աստերոիդների ցանկ (51501-51600)
Աստերոիդների ցանկ (51401-51500) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (51601-51700)
Գրաչանիցա (համայնք)
Բնակչություն
1991 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն՝ համայնքում բնակվել են 59134 մարդ։
Սոցիալական փոխազդեցություն
Սոցիալական փոխհարաբերությունները ներառում են գործողության փոխանցումը մեկ սոցիալական դերակատարից մյուսին, ընդունումը և արձագանքը՝ պատասխան գործողության տեսքով, ինչպես նաև սոցիալական դերակատարների գործողությունների վերսկսումը։ Այն մասնակիցների համար ունի սոցիալական նշանակություն և ենթադրում է իրենց գործողություննեով փոխանակումը ապագայում՝ շնորհիվ սոցիալական հարաբերություններում պատճառականության առկայության։ Սոցիալական հարաբերությունները ձևավորվում են մարդկանց փոխազդեցության գործընթացում և հանդիսանում են նրանց նախկին փոխազդեցությունների արդյունքը, որոնք ձեռք են բերել սոցիալական կայուն ձև։ Ի տարբերություն դրանց սոցիալական փոխազդեցությունները հանդիսանում են ոչ թե «սառեցված» սոցիալական ձևեր, այլ մարդկանց «կենդանի» սոցիալական պրակտիկա, որոնք առաջանում, ուղարկվում, կառուցվում, կանոնակարգվում են սոցիալական հարաբերություններում, բայց ունակ են ազդել այդ սոցիալական ձևերի վրա և փոփոխել դրանք։
Գրաչանիցա (համայնք)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի վարչական բաժանում Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնության համայնքներ
Սոցիալական փոխազդեցություն
Սոցիալական փոխազդեցությունները որոշվում են սոցիալական խմբերում սոցիալական կարգավիճակներով և անձի դերերով։ Այն ունի օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ կողմեր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հասարակագիտություն
Համաշխարհային միություն
Համաշխարհային միություն կամ միջազգային հանրություն, քաղաքական տերմին, որը հաճախ օգտագործվում է քաղաքագիտության աշխատանքների, պետական գործիչների ելույթների և ԶԼՄ-ի մեջ աշխարհի պետությունների փոխադարձ կապը ցույց տալու համար ։
Նայած կոնտեքստին, կարող է մատնանշել պետությունների և երկրների տարբեր խմբերի վրա, որոնք միացվում են տարբեր տնտեսական, քաղաքական և գաղափարախոսական բնութագրություններով։ Երբեմն նշանակում է գոյություն ունեցող միջազգային կազմակերպություններ, առաջին հերթին՝ ՄԱԿ-ը, որպես կազմակերպություն, որը միավորում է աշխարհի գրեթե բոլոր պետություններն ու երկրները։ Հաճախ օգտագործվում է որպես հռետորական վարաձև մի երկիրը և դրա քաղաքականությունը ուրիշ երկրների խմբին հակադրելու համար, որոնք այդ կոնտեքստում անվանվում են «համաշխարհային միություն» (օրինակ, «Իրան և համաշխարհային միություն» կամ «Իսրայել և համաշխարհային միություն»)։
XIX–XX դարերում նույն իմաստը արտահայտում էր «քաղաքակիրթ աշխարհ» տերմինը, որը հիմա համարվում է քաղաքական ոչ կոռեկտ։
Քննադատություն
Նոամ Քոմսկին պնդում է, որ այս տերմինը օգտագործվում է նաև Միացյալ Նահանգները, նրա դաշնակիցներին և հաճախորդ երկրներին նշելու համար  ։
Կալոնխե դե Սեգառա
Կալոնխե դե Սեգառա (Calonge de Segarra), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Մտնում է Բարսելոնա պրոնվիցիայի մեջ՝ Կատալոնիա ինքնավար համայնքում ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Իգուալադա շրջանում։ Բնակչությունը կազմում է 194 մարդ 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն, իսկ տարածքը կազմում է 37,15 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Անժիկու (Տոկանտինս)
Անժիկու (Angico), համայնք Բրազիլիայում՝ Տոկանտինս նահանգի կազմում։ Գտնվում է Արևմտյան Տոկանտինսի մարզում։ Մտնում է Բիկու դու Պապագայուի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 2898 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 438,703 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 6,6 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Տոկանտինս նահանգի բնակավայրեր
Պոդլեսնոե (գյուղ, Նովայա Օդեսայի շրջան)
Պոդլեսնոե (Підлісне), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նովայա Օդեսայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1790 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Պոդլեսնոե գյուղում բնակվում էր 971 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2041 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նովայա Օդեսայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1790 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Վեսյոլի (գյուղ, Ստերլիտամակսկի շրջան)
Վեսյոլի (Весёлый, Весёлый), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ստերլիտամակսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 342 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ստերլիտամակսկի շրջանի բնակավայրեր
Տարտուի գեղարվեստական քոլեջ
Տարտուի գեղարվեստական քոլեջ (Tartu Kõrgem Kunstikool, TKK), կերպարվեստի բարձրագույն ուսումնական հաստատություն էստոնական Տարտու քաղաքում։ Հիմնվել է 2000 թվականի օգոստոսի 1-ին, գտնվում է Կարլովի շրջանում։
Նախորդողներ
1919-1960 թվականներին Տարտուի գեղարվեստական քոլեջին նախորդող հաստատությունները, որպես միջին ու ավագ ուսումնական հաստատություններ, գոյություն են ունեցել տարբեր անվանումներով ։
Լուսանկարչության ֆակուլտետ
1997 թվականին Տարտուի գեղարվեստական դպրոցը բացել է լուսանկարչության ուսումնական ծրագիր, ուսումնական ծրագրի ղեկավարը Վալո Կալամեեսն էր։ Ֆակուլտետի նպատակն էր ուսանողներին ապահովել միջազգային որակի մասնագիտական կրթությամբ, զարգացնել նրանց մասնագիտական հմտություններն ու թույլ տալ նրանց հասնել իրենց ստեղծագործական նպատակներին։ Ֆակուլտետը գլխավորում է փիլիսոփայության դոկտոր, Պեետեր Լիննապը (ծնվել է 1960 թվականին) ։
Լը Տրոնքե (Կալվադոսի գավառ)
Լը Տրոնքե (Le Tronquay), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 754 մարդ, բնակչության խտությունը` 57.69 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 13.07 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 240 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 34 կմ արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 486 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 378-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 108։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,8 %։ 378 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 346 անձ (196 տղամարդ և 150 կին)։ Գործազուրկ են եղել 32 անձ (17 տղամարդ և 15 կին)։ 108 անաշխատունակներից 33-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 52-ը` թոշակառուներ, իսկ 23-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Հովսեփ Հովհաննիսյան (խմբագիր)
Հովսեփ Հովհաննիսյան, հայ խմբագիր։ ՀՅԴ կուսակցությյան անդամ։
Կենսագրություն
Հովսեփ Հովհաննիսյանը ծնվել է 1881 թվականին Թավրիզում։ 1897 թվականից աշխատակցել է Թիֆլիսի, Բաքվի, Կոստանդնուպոլսի պարբերականներին՝ «Մշակ», «Արեւ», «Ոստան», «Հորիզոն», «Նոր հոսանք», «Հայրենիք», «Վէմ», «Լուսաբեր» և այլն։ 1909 թվականին Թավրիզում հրատարակել է «Առաւօտ», 1912 թվականին Թեհրանում՝ «Արշալոյս» թերթերը (Վահան Զաքարյանի, Զորա Սագինյանի և Արսեն Միքայելյանի հետ)։ 1942-1948 և 1955-1958 թվականին՝ «Ալիք» օրաթերթի գլխավոր խմբագիր։
1995 թվականին Երևանում լույս է տեսել Հովհաննիսյանի «Հուշերը» (համահեղինակ 1, 2)։
Հանդես է եկել Ֆիլիպ, Ֆարրո, Մեն, Յել, Յ. Էլմար, Ք. Արմենյան և այլ ծածկանուններով։
Կատեգորիա:Հայ խմբագիրներ Կատեգորիա:ՀՅԴ անդամներ
Տարտուի արվեստի քոլեջ
Համալսարանի ռեկտորն է Վալլո Նուուստը։
Պատմություն
Նախքան բարձր դիրք զբաղեցնելը, Տարտուի այս կրթական հաստատությունը հիմնադրվել է 1919 թվականին։ 1919-ից մինչև 1960 թվականը Տարտուի արվեստի քոլեջն ունեցել է բազմաթիվ անվանումներ՝ որպես միջնակարգ և բարձրագույն ուսումնական հաստատություն ։
Լուսանկարչության բաժին
Պրեզենտացիա լուսանկարչական ֆակուլտետի մասին https://web.archive.org/web/20130705144926/http://www.artcol.ee/files/tac_2009.pdf
Նկարչության բաժին
1997 թվականին Տարտուի արվեստի դպրոցում բացվեց «Նկարչության և Որմնանկարչության բաժին» ՝ Հելի Թուկսամի կողմից։
Նկարչական բաժնի հիմնական նպատակն է ապահովել նկարչության բնագավառում և գեղանկարչության մեջ բազմակողմանի մանրամասն կրթություն, հնարավորություն տալով շրջանավարտներին գտնել աշխատանք իրենց մասնագիտության ոլորտներում, կամ շարունակել իրենց ուսումնառությունը բարձրագույն մակարդակում։
2000 թվականից նկարչության բաժինը ղեկավարում է դոկտոր Հելի Թուկսամը (ծնվ.՝ 1956):
Մեդիա և դիզայնի գովազդի բաժին
1997 թվականին Տարտուի արվեստի դպրոցը բացեց «Համակարգչային գրաֆիկա» բաժինը, որի ղեկավարն էր Արե Թրոլլան։ Այս ֆակուլտետի ուսումնական ծրագիրը բաժանված է չորս գլխավոր բաժինների. տպագիր լրատվամիջոց, մեդիա դիզայն, ինտերակտիվ դիզայն և 3D դիզայնի թվային միջավայրում։
2008 թվականից Մեդիա և դիզայնի գովազդի բաժինը ղեկավարում է Յանուս Էնսալուն։
Կահույքագործության բաժին
Ֆակուլտետի ուսումնական ծրագրի հիմնական նպատակն է կրթել պրոֆեսիոնալ կահույքի դիզայներներ։ Ծրագիրն ունի երկու հիմնական ուղղություն. Կահույքի դիզայն  և   կահույքի վերանորոգում ։
Կաշվե իրերի դիզայն բաժին
Ծրագրի նպատակն է ապահովել բարձրորակ մասնագիտական բարձրագույն կրթություն կաշվի դիզայնի ոլորտում։ 2000 թվականից ֆակուլտետը ղեկավարում է պրոֆեսոր Ռութ Մանտոան։
Քանդակագործության բաժին
Այս ֆակուլտետի ուսուցման հիմնական շեշտը դրված է դասական արվեստի կրթության վրա։ Բաժանմունքի նպատակն է ուսանողներին ապահովել կրթություն, որը հնարավորություն է տալիս նրանց աշխատել և ստեղծագործել, ձևավորել կենդանի միջավայր։
2011 թվականից Քանդակագործության բաժինը  ղեկավարում է Յան Լուիկը (ծնվ. 1953):
Կտորեղենի և գործվածքի բաժին
Այս բաժնի նպատակն է կրթել մասնագետներ ` տեքստիլային արվեստի և դիզայնի ոլորտում։ Տեքստիլ դիզայնից բացի, սովորողները ձեռք են բերում տեքստիլ տեխնիկայի հմտություններ (հյուսել, տեքստիլ տպագրություն, տրիկոտաժ, ասեղնագործություն և այլն), ծանոթանում են օգտագործվող նյութերին, մանրաթելերին, թելերին և դրանց պատմությանը։ Իրենց ավարտական աշխատանքներում ուսանողները ցուցադրում են իրենց մասնագիտական նախասիրությունները ` մասնագիտանալով թե տեքստիլ, և՛ թե հագուստի մոդելավորման մեջ։
Ֆակուլտետը հանդիսանում է Եվրոպական տեքստիլ ցանցերի միջազգային մասնագիտական կազմակերպության  անդամ և համագործակցում է  Էստոնիայի Տեքստիլ նկարիչների ասոցիացիայի, ինչպես նաև Էստոնիայում կամ ամբողջ աշխարհում տեքստիլ և նորաձևության մասնագիտությամբ դասավանդման բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների և այդ ոլորտի ձեռնարկատերերի հետ։
2000 թվականից բաժանմունքը ղեկավարում է պրոֆեսոր Աետ Օլլիսարը։
Ուսուցման ծրագիր
Տարտուի արվեստի քոլեջը (կիրառական գիտությունների համալսարան) մասնագիտական ​​բարձրագույն ուսումնական հաստատություն է։ Մասնագիտական ​​բարձրագույն կրթությունը բարձրագույն կրթության առաջին փուլն է, որի նպատակն է ձեռք բերել համապատասխան մասնագիտության մեջ աշխատելու կամ մագիստրոսի աստիճան շարունակելու համար անհրաժեշտ իրավասություն։
Մասնագիտական ​​բարձրագույն կրթություն ստացած անձանձ շնորհվում է դիպլոմ, որը հաստատում է ուսումնական ծրագրի ավարտը։
Տարտուի արվեստի քոլեջում ուսանողները կարող են սովորել պետպատվերով՝ անվճար ուսուցմամբ, կրթաթոշակով կամ վճարովի համակարգով։
Պատկերասրահ Noorus
Տարտուի արվեստի քոլեջի ցուցասրահը բացվել է 2009 թվականին։ Որպես Տարտուի խոշորագույն ցուցահանդեսային տարածք, այն ներկայացնում և ցուցադրում է Տարտուի արվեստի քոլեջի բաժինների, ուսանողների և դասախոսների աշխատանքներն ու գործունեությունը ոչ միայն քաղաքացիներին, այլև զբոսաշրջիկներին։ Այստեղ նաև ցուցադրվում են ՏԱՔ-ի գործընկեր դպրոցների և այլ հաստատությունների աշխատանքները։
Ցուցահանդեսները փոխվում են առնվազն ամիսը մեկ անգամ, իսկ պատկերասրահում հաճախ են անցկացվում սեմինար պարապմունքներ և վորքշոփեր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ուսումնական հաստատություններ Կատեգորիա:Ուսումնական հաստատություններ ըստ երկրի Կատեգորիա:2000 հիմնադրված կրթական հաստատություններ
Դիմոս Անաստասիադիս
Դիմոս Անաստասիադիս (Δήμος Αναστασιάδης, ), հույն երգիչ և կոմպոզիտոր։
Կենսագրություն
Դիմոս Անաստասիադիսը ծնվել է 1985 թվականի փետրվարի 13-ին Կատերինիում։ 6 տարեկանում սկսել է սովորել նվագել տարբեր երաժշտական ​​գործիքներ՝ դաշնամուր, կիթառ, թմբուկ, բուզուկի։ Երիտասարդության տարիներին իր ընկերների հետ ստեղծել է դեռահասների խումբ, որը կոչվում էր «Δύτες του Χρόνου» («Ժամանակի ջրասույզներ»), որը նվագում էր իր ծննդավայրի կայանալիք համերգներին։ Խումբը նվագում էր ոչ միայն ռոք երաժշտություն, այլև կատարում էր Անաստասիադիսի հեղինակած երգերը։ 2006 թվականին համալսարանում սովորելիս՝ մասնակցել է Alpha TV հեռուստաալիքի «Dream Show» ​​ռեալիթի շոուին, որից հետո սկսել է երգչի պրոֆեսիոնալ կարիերան։
2008 թվականի ամռանը կատարել է իր առաջին անհատական շրջագայությունը Հունաստանում և հրավեր ստացել Ջեյմս Բլանտի համերգին մասնակցելու համար։ 2009-2010 թվականների ձմռանն աշխատել է Էլեոնորա Զուգանելիի և Թանասիս Ալևրասի հետ։ 60 համերգներից հետո Դիմոսը համերգներ է ունեցել Սալոնիկում և Հունաստանի այլ քաղաքներում։ 2010 թվականի մայիսին ներկայացրել է իր նոր CD-սինգլը՝ «Αντίθετη Τροχιά» (երաժշտություն՝ Անաստասիադիս, բառեր՝ Վիկի Գերոտոդորու)։
2010 թվականի հունիսի սկզբին նրան հրավիրել են մասնակցելու Աթենքի Պարալիմպիկ խաղերին։ Երգիչն անմիջապես դրական արձագանքեց։ 2010 թվականի նոյեմբերին Անաստասիադիսը թողարկել է իր երկրորդ լիամետրաժ ալբոմը՝ «Αντίθετη Τροχιά» (Universal Music) վերնագրով։ Այս կապակցությամբ Անաստասիադիսը սկսեց շրջագայությունը Հունաստանի 40 քաղաքներում՝ նպատակ ունենալով խթանել ալբոմը։
2011 թվականի մայիսին թողարկվել է «Αντίθετη Τροχιά» ալբոմի երկրորդ հրատարակությունը, երկու նոր երգերով` «Τάσεις Καταστροφής» և «Τα Καλοκαίρια Θα 'μαι Εδώ», որոնց պրեմիերան կայացել է Mad Video Music Awards 2011 թվականի մրցանակաբաշխության ժամանակ։ Ալբոմը դարձավ ոսկե։ Մրցանակների պաշտոնական արարողությունը տեղի է ունեցել 2012 թվականի հուլիսի 6-ին «Mojito Bay» ակումբում ։
2011 թվականի ամռանը Անաստասիադիսը համերգներ է ունեցել ամբողջ Հունաստանում։ Միաժամանակ մասնակցել է հատուկ օլիմպիական խաղերի փակման արարողությանը։ 2011 թվականի հոկտեմբերին Universal Music-ը թողարկել է «With you by my side» նոր սինգլը (Με σένα πλάι μου, երաժշտություն՝ Ստելիոս Ռոկոս, թեստ՝ Վիկի Գերոտոդորու)։ Ստելիոս Ռոկոսը ևԴիմոս Անաստասիադիսը երգը կատարել են զուգերգով ։
2011-2012 թվականների ձմռանը նա համագործակցել է Ստելիոս Ռոկոսի հետ Գլիֆադայի «Աստերիա» (Αστέρια) գիշերային ակումբի բեմում ։ Ծրագիրն այնքան հաջող էր, որ կարճ դադարից հետո Ստելիոս Ռոկոսը և Դիմաս Անաստասիադիսը 2012 թվականի մայիսի 4-ից շարունակեցին իրենց համագործակցությունը «Աստերիա» ակումբում (Գլիֆադա) ։
2012 թվականի մայիսի սկզբին թողարկվել է «Άλλος Εγώ» («Ես ուրիշ եմ») ստուդիական նոր ալբոմը։ 2012 թվականի մայիսի 16-ին տեղի է ունեցել «Άλλος εγώ» ալբոմի պաշտոնական շնորհանդեսը։ Այն պարունակում է 11 երգ ։ Երգերի երաժշտությունը գրել է ինքը՝ Դիմոս Անաստասիադիսը, իսկ բառերը՝ Վիկի Գերոտոդորուն և Նիկոս Մորայիտիսը։ Բացառություն է «Με σένα πλάι μου» զուգերգը, որի երաժշտությունը գրել է Ստելիոս Ռոկոսը։ Առաջին սինգլը՝ «Τώρα»-ն («Հիմա») ներկայացվել է մի փոքր շուտ, իսկ մայիսի սկզբին ավարտվել են այդ երգի տեսահոլովակի նկարահանումները։ Տեսահոլովակը նկարահանել է ռեժիսոր Կոնստանդինոս Ռիգոսը ։ 2012 թվականի հուլիսի 6-ին տեղի է ունեցել Դիմոս Անաստասիադիսին «Άλλος εγώ» ալբոմի ոսկե սկավառակի հանձնման հանդիսավոր արարողությունը ։ 2012-2013 թվականների ձմեռային սեզոնի ընթացքում Դիմոս Անաստասիադիսը Պեգի Զինայի հետ ելույթ է ունեցել Cosmostage ակումբում։ Ծրագրին մասնակցում էին նաև Ամարիլիսը և Լուկաս Յորկասը ։
Կոմպոզիտոր
Դիմոս Անաստասիադիսը իր իսկ երգերի մեծ մասի հեղինակն է։ Նա նաև երգեր է գրել Նոտիս Սֆակիանակիսի («Εσύ, η θάλασσα») և Պեգի Զինայի համար ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հույն կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Հույն երգիչներ
Մալիկ Բենտալհա
Մալիկ Բենտալհա (Malik Bentalha, ), ֆրանսիացի հումորիստ և ալժիր-մարոկական ծագմամբ դերասան։
Կենսագրություն
Մալիկ Բենտալհայի ծնողներն արտագաղթյալներ են, հայրն Ալժիրից է, իսկ մայրը՝ Մարոկկոյից ։ 2007-2008 թվականներին սովորել է Ֆլորանի դասընթացներում ։ Դրանից հետո սկետչներ (մի գործողությամբ կատակերգություն) է արել փարիզյան սրճարան-թատրոններում, օրինակ՝ «Point Virgule»-ում ։
2010 թվականին Ջամել Դեբբուզը նկատել է Մալիկին, հրավիրել նրան իր մոտ՝ «Jamel Comedy Club», դրանից հետո Բենտալհան երկու տարի հանդես է եկել նրա մոտ ։
2016 թվականին Բենտալհան Ֆրանկ Գաստամբիդի հետ նկարահանվել է «Պատտայա» ֆիլմում, իսկ հետո ևս երկու ֆիլմերում, որոնք թողարկվել են 2018 թվականին՝ «Տաքսի 5» կատակերգական մարտաֆիլմում Ֆրանկ Գաստամբիդի հետ և «Դուդու» կատակերգությունում Քադ Մերադի հետ։
2017 թվականին Մալիկ Բենտալհան, ինչպես նաև այլ ֆրանսիացի հումորիստներ, այդ թվում՝ Թոմեր Սիսլեյը, Միշել Լիբը, Գադ Էլմալեխը, Ժամել Դեբուզը և Արթուրը, կասկածվել են ամերիկացի հումորիստներին կրկնօրինակելու մեջ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դերասաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Կինոռեժիսորներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Կատակերգուներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի սցենարիստներ
Ժողովածու (3085)
Ժողովածու 3085, Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 3085 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դարում։ Ստացողը եղել է Սիմեոն եպիսկոպոսը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 20X14,2սմ չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 267 թերթից։ Գրված է երկսյուն, նոտրգիրով։ Կազմը` թղթապատ տախտակ։ Հիշատակարաններ՝ 27բ, 66ա (1711 թ․)1ա, 2բ (1868 թ․), կնիք՝ 3ա (1711 թ․ Տեր Բարսեղ) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
(7149) Բերնի
(7149) Բերնի (Bernie), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի հոկտեմբերի 16-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,130384 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6934 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,5674 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2022,99 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,177954 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,01° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1977 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Զեյնաբ
Զեյնաբ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Օրիչի
Օրիչի (Оричи), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Կիրովի մարզի Օրիչևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 8049 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կիրովի մարզի Օրիչևսկի շրջանի բնակավայրեր
Դրախտաձոր (գյուղ, Քաշաթաղի շրջան)
Դրախտաձոր, գյուղ Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում ։ Տեղաբաշխված է հանրապետության հյուսիսարևմտյան հատվածում։ Բերձոր շրջկետնտրոնից գտնվում է 48 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից՝ 98 կմ հեռավորության վրա։
Անի գյուղի հետ միասին կազմում է Դրախտաձոր համայնքը ։
Աշխարհագրություն
Գյուղը տեղակայված է Արցախի Հանրապետության հյուսիսարևմտյան հատվածում՝ Քաշաթաղի շրջանում` նախկինում՝ Արցախի Բերձոր գավառում։ Բնակավայրը գտնվում է Հակարի գետի Հոչանց և Շալուա վտակների հատման միջանկյալ գետահովտում և փոված Հոչանցի սարալանջին ։
Համայնքը բարձր լեռնային է, ունի 3367,3 հա տարածք, որից 477,8 հա գյուղատնտեսական նշանակություն, 2756,4 հա անտառային հողեր։ Դրախտաձոր համայնքի սահմանային գոտով հոսում է Հոչանց գետի վտակը։
Համայնքի տարածքում առկա են խմելու ջրի բնական փոքրիկ աղբյուր-առվակներ։
Պատմություն
19-րդ դարի վերջերին և 20-րդ դարի սկզբներին այստեղ հաստատված թրքախոս քրդերը բնակավայրին տվեցին Ղոշասու անունը, թարգմանաբար` երկու գետ։
Միջնադարում բնակավայրի գոյության մասին սկզբնաղբյուրներ չեն պահպանվել ։
Վերոհիշյալ կառույցները վկայում են, որ խոր հնադարից Հոչանցի գետահովիտներում հայկական բնակավայրեր են եղել, որոնք քրդերի ներթափանցումներից հետո ոչնչացվել են։
1996 թվականի նոյեմբերի 7–ին Հայաստանի Հանրապետության բնակավայրերից մի քանի ընտանիքներ հաստատվեցին Դրախտաձորում։
Դրախտաձորի բանկիչների մի մասը մասնակցել է ինչպես Արցախյան ազատագրական, այնպես էլ 2016 թվականի ապրիլյան պատերազմներին ։
2020 թվականի Արցախյան երկրորդ պատերազմի հետևանքով գյուղը հայաթափվել և անցել է Ադրբեջանի հսկողության տակ ։
Բնակչություն
2015 թվականին Դրախտաձոր համայնքի բնակչության թվաքանակը կազմում էր 62 մարդ, կար 16 տնտեսություն։
Բնակավայրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.
Տնտեսություն
Բնակչությունը հիմնականում զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ՝ անասնապահությամբ և հողագործությամբ։
Հասարարակական կառույցներ
2015 թվականի դրությամբ համայնքում գործում էր գյուղապետարան, հիմնական դպրոց, որտեղ սովորում են 15 աշակերտներ ։
Վերին Գետաշենի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Գեղարքունիքի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Գեղարքունիքի մարզի Վերին Գետաշեն գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 53 հուշարձան (13 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Լեոնիդ Կուլիկ
Լեոնիդ Ալեքսեևիչ Կուլիկ (Леонид Алексеевич Кулик ), ռուս հանքաբան, ով նշանավոր է իր` երկնաքարերի ուսումնասիրությամբ։
1927 թվականին գլխավորել է առաջին սովետական արշավախմբը, որն ուսումնասիրում էր 1908 թվականի հունիսի 30-ին տեղի ունեցած տունգուսյան արտակարգ երևույթը` պատմության մեջ գրանցված ամենախոշոր իմպակտ իրադարձությունը ։ Հետագայում իրականացրել է հետազոտական շրջագայություն դեպի այդ տարածաշրջան` Նիկոլայ Ֆյոդորովի ու այլոց ուղեկցությամբ և հարցազրույց անցկացրել տեղի ականատեսների հետ։ Նա շրջագայել է տարածաշրջանով և համոզվել, որ բոլոր ծառերն ընկել են արմատներով դեպի հարվածի կենտրոնը։ Այդուամենայնիվ նրան չի հաջողվել բախումից մնացած որևէ բեկոր գտնել։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմին մասնակցած ռուսական ռազմական գործիչներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ռուս հանքաբաններ Կատեգորիա:Ռուս աթեիստներ Կատեգորիա:Սուրբ Ստանիսլավի 3-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Ռուս գիտնականներ Կատեգորիա:Ռուս երկրաբաններ Կատեգորիա:Խորհրդային գիտնականներ Կատեգորիա:Տիֆից մահացածներ
Գալինա Սևրուկ
Գալինա Սիլվեստրովնա Սևրուկ (Севру́к Гали́на Сильве́стрівна, ), խորհրդային և ուկրաինացի նկարչուհի, խեցեգործ-մոնումենտալիստ։ Աշխատել է և՛ խճանկարի, և՛ գծանկարչության բնագավառում։ Ուկրաինայի վաստակավոր արտիստ (2005)։
Ընտանիք
Դմիտրի Նիկոլաևիչ Գրիգորովիչ-Բարսկու թոռնուհին է։
Գծանկարչություն
Նկարազարդումներ գրքերի համար՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի նկարչուհիներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի քանդակագործներ Կատեգորիա:Ուկրաինայի վաստակավոր արտիստներ Կատեգորիա:Ուկրաինայի նկարիչների միության անդամներ
Դավիթ խան
Կենսագրություն
Դավիթ խանը ծնվել է Շիրազում 1795 թվականին։ Ավելի քան քսան տարի ակտիվ գործունեություն է ծավալել Հնդկաստանում բրիտանական կառավարության դիվանագիտական ծառայության մեջ ։ Հետագայում նա վերադարձել է Պարսկաստան, որտեղ ծառայել է որպես ղաջարիների կառավարության պաշտոնյա և որպես բժիշկ՝ շահի մոտ ։
Ընտանիք
Նրան արյունակից են Դավիթխանյանների ընտանիքի անդամներ Մարտիրոս խան Դավիթխանյանը, Մարգար խան Դավիթխանյանը և այլք ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իրանցի բժիշկներ Կատեգորիա:Իրանահայ բժիշկներ Կատեգորիա:Իրանահայ դիվանագետներ Կատեգորիա:Դավիթխանյաններ
Վեսյոլի (խուտոր, Մելեուզովսկի շրջան)
Վեսյոլի (Весёлый), խուտոր Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Մելեուզովսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի խուտորներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Մելեուզովսկի շրջանի բնակավայրեր
Ռոտավիրուսի պատվաստանյութ
Ռոտավիրուսի պատվաստանյութ, ռոտավիրուսային վարակների դեմ պաշտպանության համար օգտագործվող պատվաստանյութ։ Ռոտավիրուսային վարակները հանդիսանում են փոքր երեխաների շրջանում սուր փորլուծության հիմնական պատճառ ։ Պատվաստանյութերը կանխում են սուր փորլուծության 15-34%-ը զարգացող երկրներում և սուր փորլուծության 37-96%-ը զարգացած երկրներում ։ Պատվաստանյութերը նվազեցնում են փորլուծությունից մահացության վտանգը փոքր երեխաների շրջանում։ Երեխաների պատվաստումը նվազեցնում է հիվանդության մակարդակը տարեցների և նրանց շրջանում, ովքեր չեն պատվաստվել ։
Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը (ԱՀԿ) առաջարկում է ռոտավիրուսային պատվաստանյութը ներառել պատվաստումների ազգային ծրագրի մեջ, հատկապես այն շրջաններում, որտեղ հիվանդությունը տարածված է[1]: Դա պետք է արվի կրծքով կերակրելու, ձեռքի լվացման, մաքուր ջրի և լավ սանիտարական պայմանների խթանման հետ զուգահեռ[1]: Այն ներքին ընդունման պատվաստանյութ է (per os) և պահանջում է 2 կամ 3 դոզա[1]: Այն պետք է տրվի՝ սկսած վեց շաբաթից[1]:
Պատվաստանյութերը անվտանգ են[1]: Պատվաստվել կարող են նաև ՄԻԱՎ/ ՁԻԱՀ-ով մարդիկ[1]: Ավելի վաղ պատվաստանյութը, որն այլևս չի օգտագործվում, բերում էր աղիքների ինվագինացիայի, սակայն ներկայիս տարբերակները այդպիսի ազդեցություն չունեն[1]: Հավանական ռիսկի պատճառով սրանք խորհուրդ չեն տրվում աղիքների ինվագինացիա ունեցող երեխաներին[1]: Պատվաստանյութերը պատրաստված են թուլացած ռոտավիրուսից[1]:
Պատվաստանյութը առաջինը դարձավ հասանելի ԱՄՆ-ում 2006 թվականին ։ Այն ներառված է Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության Հիմնական դեղանյութերի ցանկի մեջ, որոնք իրենց առավել արդյունավետությամբ և անվտանգությամբ անհրաժեշտ են առողջապահական համակարգում ։ 2014 թ. դրությամբ զարգացող երկրներում մեծածախ գինը կազմում էր 6.96-20.66 դոլար ։ ԱՄՆ-ում դա կազմում է ավելի քան 200 ԱՄՆ դոլար ։ 2013 թ. դրությամբ կան 2 տեսակի պատվաստանյութեր՝ Ռոտարիքս և ՌոտաՏեք, որոնք հասանելի են ամբողջ աշխարհում։ Մյուսներն օգտագործվում են որոշ երկրներում ։
Արդյունավետություն
2009 թ.-ի վերլուծության համաձայն՝ ռոտավիրուսի դեմ պատվաստումը կանխելու է ռոտավիրուսային գաստրոէնտերիտի պատճառով մահվան 45%-ը կամ տարեկան 228000 մահվան դեպք ամբողջ աշխարհում։ Մեկ դոզայի համար 5 ԱՄՆ դոլար արժողության դեպքում փրկված կյանքի ենթադրյալ արժեքը կազմում է 3.015 ԱՄՆ դոլար, 9.951 ԱՄՆ դոլար և 11.296 ԱՄՆ դոլար համապատասխանաբար ցածր, միջինից ցածր և միջինից բարձր եկամուտ ունեցող երկրներում ։
Աֆրիկայում և Ասիայում անվտանգության և արդյունավետության փորձերը պարզեցին, որ պատվաստանյութերը զգալիորեն կրճատել են ծանր հիվանդությունների մակարդակը նորածինների շրջանում զարգացող երկրներում, որտեղ լինում է ռոտավիրուսների հետ կապված մահացությունների մեծ մասը ։ Կակրանովյան համագործակցությունը 2012 թ. ցույց տվեց, որ դրանք համարվում են արդյունավետ պատվաստանյութեր ։
Ռոտավիրուսային պատվաստանյութերը լիցենզավորված են ավելի քան 100 երկրներում, և ավելի քան 80 երկիր իրականացնում է ռոտավիրուսի դեմ պատվաստում ։ Ռոտավիրուսային ինֆեկցիաները նկատելի նվազել են այն երկրներում, որտեղ շարժվում էին ռոտավիրուսի դեմ պատվաստանյութի ներմուծման առաջարկով ։ Մեքսիկայում, որը մտնում է այն երկրների ցանկի մեջ, որտեղ կիրառվում էր ռոտավիրուսի պատվաստանյութ, ստամոքս-աղիքային հիվանդությունների հիվանդացությունը նվազել է 65 տոկոսով 2 տարեկան երեխաների շրջանում 2009 թվականի ռոտավիրուսի սեզոնի ժամանակ ։ Նիկարագուայում, որը 2006 թ.-ին դարձավ ռոտավիրուսի պատվաստանյութ ներդրած առաջին զարգացող երկիրը, քննիչները արձանագրել են էական ազդեցություն. ռոտավիրուսի պատվաստանյութը կանխարգելել է ռոտավիրուսի ծանր դեպքերի 60 %-ը և կրճատել է 2 անգամ անհետաձգելի բժշկության բաժանմունք այցերի քանակը ։ Միացյալ Նահանգներում պատվաստումը բերել է ռոտավիրուսների հետ կապված հոսպիտալացման դեպքերի թվի կրճատման 86%-ով՝ սկսած 2006 թ.-ից։ Ռոտավիրուսային պատվաստանյութեր ներդրած զարգացող երկրներում կատարված վերջին ուսումնասիրությունները հաստատեցին այդ արդյունքները`նշելով ռոտավիրուսային փորլուծությունից մահացության և հոսպիտալացման զգալի նվազեցում՝ ներմուծումից հետո ։
Բացի դրանից, պատվաստանյութերը կարող են նաև կանխարգելել ոչ պատվաստված երեխաների շրջանում` սահմանափակելով ազդեցությունը շրջանառվող ինֆեկցիաների թվի միջոցով ։ Իրենց իմունիզացիայի ազգային ծրագրերում ռոտավիրուսի պատվաստանյութ պարբերաբար օգտագործող զարգացող երկրների կլինիկական փորձարկումների տվյալների 2014 թ.-ի ակնարկը ցույց տվեց, որ ռոտավիրուսի պատվաստանյութերը կրճատել են ռոտավիրուսի հոսպիտալացման քանակը 49-92%-ով, և ցանկացած պատճառով փորլուծության դեպքերի թիվը՝ 17-55%-ով ։
Գրաֆիկ
Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը խորհուրդ է տալիս պատվաստման առաջին դոզան տալ երեխայի ծննդից անմիջապես 6 շաբաթ հետո ։ Հարկավոր է տալ երկու կամ երեք դոզա 1 ամսից ավել ինտերվալով՝ կախված ներմուծվող պատվաստանյութից ։ Քանի որ դեպքերի մեծամասնությունը տեղի է ունենում վեց ամսականից մինչև 2 տարեկանում, պատվաստանյութը չի օգտագործվում 2 տարեկանից բարձր երեխաների համար ։
Ռոտարիքս
Ռոտարիքսը միավալենտ, մարդու կենդանի ռոտավիրուսային պատվաստանյութ է, որը պարունակում է մի ռոտավիրուսային G1P [8] շտամ։ Ռոտարիքսը նախատեսված է G1 և ոչ G1 տիպից (G3, G4, և G9) առաջացած ռոտավիրուսային գաստրոէնտերիտի պրոֆիլակտիկայի համար՝ նորածինների և երեխաների շրջանում 2 դոզայով շարքերի ձևով ներմուծման ժամանակ ։ Այն հաստատվել է ԱՄՆ-ի Սննդամթերքի և դեղերի վարչության (ՍԴՎ) կողմից 2008 թ. ապրիլին ։
Ռոտատեք
Ռոտատեքը կենդանի, ներքին ընդունման (per os) հնգավալենտային պատվաստանյութ է, որը պարունակում է ռեասորտիմենտի ճանապարհով ստացված հինգ ռոտավիրուսային շտամներ։ Ռեասորտանտների ռոտավիրուսային ծնողական շտամները առանձնացվել են մարդու և ծուլի օրգանիզմից։ Չորս ռեասորտանտ ռոտավիրուսները էքսպրեսիայի են ենթարկում արտաքին կափույրներից մեկը, VP7, սպիտակուցներ (սեռոտիպեր G1, G2, G3 կամ G4)՝ մարդու ռոտավիրուսի ծնողական շտամից և միացման VP4 (P7 տիպ) սպիտակուցը ցլի ռոտավիրուսի ծնողական շտամից։ Հինգերորդ ռեասորտանտ վիրուսը էքսպրեսիայի է ենթարկում մարդու ռոտավիրուսի ծնողական շտամից միացման VP4 (տիպ P1A) սպիտակուցը և ցլի ռոտավիրուսի ծնողական շտամի արտաքին կափույրի VP7 (սեռոտիպ G6) սպիտակուցը։ 2006 թ.-ի փետրվարին ԱՄՆ-ի Սննդամթերքի և դեղերի վարչության (ՍԴՎ) կողմից հաստատվեց Ռոտատեքի կիրառումը Միացյալ Նահանգներում։ 2006 թ.-ի օգոստոսին Կանադայի Առողջապահության նախարարության կողմից հաստատվեց Ռոտատեքի կիրառումը Կանադայում ։ Merck-ը աշխատել է մի շարք գործընկերների, ներառյալ՝ կառավարական և ոչ կառավարական կազմակերպությունների հետ՝ զարգացնելով և կիրարկելով զարգացող աշխարհում այս պատվաստանյութի մատչելիությունը ապահովելու մեխանիզմները, որոնք նախատեսված են մինչև 2020 թվականը ։
Ռոտավակ
Ռոտավակը լիցենզիա է ստացել կիրառման համար Հնդկաստանում 2014 թվականին և արտադրվում է Bharat Biotech միջազգային կազմակերպության կողմից։ Այն կենդանի ատենուացված, մոնովալենտ պատվաստանյութ է, որը պարունակում է հնդկացի երեխայից վերցված մարդու G9P շտամ ։ Այն ներքին ընդունման (per os) եղանակով տրվում է երեք դոզաների շարքով, 4 շաբաթ ինտերվալով՝ սկսած 6 շաբաթականից մինչև 8 ամիսը ։
Ռոտավին-M1
Ռոտավին-M1-ը լիցենզիա է ստացել կիրառման համար Վիետնամում 2007 թվականին և արտադրվում է Պատվաստանյութերի հետազոտության և արտադրության կենտրոնի կողմից։ Պատվաստանյութը պարունակում է մարդու ռոտավիրուսի G1P[8] շտամ ։
Լանժու գառ
Լանժու գառ ռոտավիրուսային պատվաստանյութը լիցենզիա է ստացել կիրառման համար Չինաստանում 2000 թվականին և արտադրվում է Լանժուի կենսաբանական արտադրանքների ինստիտուտի կողմից։ Այն պարունակում է գառան ռոտավիրուսի G10P [12] շտամ ։
Պատմություն
1998 թվականին ռոտավիրուսի պատվաստանյութը (RotaShield, Wyeth-ի կողմից) լիցենզիա ստացավ կիրառման համար ԱՄՆ-ում։ Կլինիկական փորձարկումները Միացյալ Նահանգներում, Ֆինլանդիայում և Վենեսուելայում ցույց տվեցին, որ այն 80-100%-ով արդյունավետ է ռոտավիրուս A-ից առաջացած սուր փորլուծության կանխարգելման համար, և հետազոտողները չեն հայտնաբերել վիճակագրորեն նշանակալի լուրջ կողմնակի ազդեցություններ։ Պատվաստանյութի արտադրողը, սակայն, այն հեռացրեց շուկայից 1999 թվականին այն բանից հետո, երբ հայտնաբերվեց, որ պատվաստանյութը կարող է նպաստել աղիքների անանցանելիության կամ ինվագինացիայի ռիսկի բարձրացմանը յուրաքանչյուր 12,000 պատվաստված նորածիններից մեկի մոտ ։ Այնուհետև հետևեց ութ տարի ուշացում մինչև մրցակից արտադրողները կարողացան նոր պատվաստանյութեր ներկայացնել, որոնք, ինչպես ցույց տվեցին, ավելի անվտանգ ու արդյունավետ են երեխաների համար՝ Ռոտարիքս GlaxoSmithKline-ի կողմից  և Ռոտատեք Merck-ի կողմից ։ Երկուսն էլ ներքին ընդունման (per os) պատվաստանյութեր են և պարունակում են անջատված կենդանի վիրուս։
ԱՀԿ-ն շարունակում է խորհուրդ տալ, որ ռոտավիրուսային պատվաստանյութը ներառվի բոլոր ազգային պատվաստումների գրաֆիկների մեջ, քանի որ ռոտավիրուսի դեմ պատվաստումից հետո ինվագինացիայի ռիսկը մնում է շատ ցածր՝ համեմատած ծանր և մահացու փորլուծության հետևանքների կանխարգելման առավելությունների հետ ։
2011 թվականին Merck-ը համաձայնվել է վաճառել իր պատվաստանյութը Գավիին`3.50 ԱՄՆ դոլար մի դոզայի համար Արևմտյան Աֆրիկայի երկրներում տարածման համար` համեմատած մոտ 70 ԱՄՆ դոլարի հետ ԱՄՆ-ում։ GlaxoSmithKline-ը իր պատվաստանյութը վաճառում է 2.25 ԱՄՆ դոլարով մեկ դոզայի համար։ 2018 թ.-ին Merck- ը հայտարարել է, որ այլևս չի կարողանա բավարարել իր պարտավորությունները Արևմտյան Աֆրիկայի առումով՝ բացելով վաճառքը Չինաստանում մոտավորապես 40 ԱՄՆ դոլար 1 դոզայի համար 2012 թվականի պայմանագրով։ Սա կարող է բերել նրան, որ որոշ երկրներ չեն կարողանում ձեռք բերել նախապես սպասված մատակարարումը, իսկ նույն ժամանակում մյուս մատակարարները կհաստատեն և կավելացնեն արտադրությունը ։
Արժեք
Ռոտավիրուսային պատվաստանյութի արժեքը տատանվում է կախված երկրից `նվազագույնը մոտ 0,50 ԱՄՆ դոլարից Գավիի իրավասական երկրներում մինչև առավելագույնը 185-226 ԱՄՆ դոլար ԱՄՆ-ում։ Գավիի համար մեծածախ գներըը 2006-2011 միջև ընկած ժամանակահատվածում 67 տոկոսով կրճատվել է մինչև 2.13-3.56 ԱՄՆ դոլարի 1 դոզայի համար՝ դեղագործական ընկերության կողմից Գավիի դաշինքին արված առաջարկի շրջանակներում ։ Այնուամենայնիվ, պատվաստանյութը դեռևս ավելի թանկ է, քան ԱՀԿ-ի Իմունիզացիայի ընդլայնված ծրագրի մեջ ընդգրկված մանկական այլ պատվաստանյութերի մեծ մասը ։
Զարգացած երկրներում արժեքը շատ ավելի բարձր է։ Օրինակ, Ֆրանսիայում պատվաստանյութը հասանելի է հանրությանը 60.38 եվրոյով (հունվարի 2016)՝ ամբողջությամբ օգտագործողի հաշվին։ Աղյուսակում բերված են ռոտավիրուսային պատվաստանյութերի ընթացիկ գները տարբեր երկրներում և շրջաններում.
Ժամանակավոր կասեցում
2010 թ. մարտի 22-ին խոզի ցիրկովիրուսների 1 և 2 տիպերի ԴՆԹ-ի հայտնաբերումը ՌոտաՏեքում և Ռոտարիքսում հորդորեց  ԱՄՆ-ի Սննդամթերքի և դեղերի վարչությանը (ՍԴՎ) դադարեցնել ռոտավիրուսային պատվաստանյութերի կիրառումը պատվաստանյութի մեջ խոզի ցիրկովիրուս-1-ից (ԽՑՎ-1) ԴՆԹ-ի հայտնաբերման առումով հետազոտություն անցկացնելիս 12 անդամներից բաղկացած Պատվաստանյութերի և դրանց հետ կապված կենսաբանական արտադրանքների խորհրդատվական կոմիտետի (ՊԿԱԽԿ) հետ ։ 2010 թ.-ի մայիսի 6-ին ՍԴՎ-ն հայտարարեց դադարեցման կասեցման իր որոշման մասին`նշելով, որ խոզի 1 և 2 տիպի ցիրկովիրուսների 1-ին և 2-րդ տիպերը վտանգ չեն ներկայացնում մարդկանց համար և եզրակացրեց, որ ներգրավված առողջական ռիսկերը չեն փոխհատուցել պատվաստումների օգուտները ։ 2010 թ.-ի մայիսին Ռոտարիքսի պատվաստանյութի կասեցումը վերացվել է ։