cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Բութանի մշակույթ
Կրոն
Բութանի բնակչությունը դավանում է բուդդիզմ, որն էլ այդ երկրի գլխավոր կրոնն է։ Կրոնական համոզմունքները ակնհայտ են բութանյան կյանքի բոլոր բնագավառներում։ Աղոթքի դրոշները ծածանվում են լեռնալանջերին՝ առաջարկելով աղոթքներ բոլոր կենդանի էակների համար։ Տներից յուրաքանչյուրի տանիքին ամրացված է փոքրիկ սպիտակ դրոշ, ցույց է տալիս, որ այդ տան տերը արել է գումար նվիրաբերելու իր առաջարկությունը՝ տեղական աստծուն հանդարտացնելու համար։
Բնակչության մոտ 23% հնդիկներ են, 0,2% մուսուլմաններ։ Ընդհանուր առմամբ, բնակչության 75% բուդդիստներ են, իսկ 0,4% ուրիշ կրոններ են։
Կրոնական տոնակատարություններ
Տարին մեկ անգամ Թրոնգան կամ ամենակարևոր գյուղը կարող է անցկացնել կրոնական տոնակատարություն, կամ ինչպես դա կոչում են՝ Ցեչու։ Գյուղացիները շրջակա տարածաշրջաններից գալիս են այստեղ՝ մի քանի օր տևող կրոնական ծեսերը տեսնելու և միմյանց հետ շփվելու համար, ինչպես նաև նվիրատվություններ են անում  այդ տոնակատարության լամային և վանքին։ Այդ տոնակատարության գլխավոր արարողությունը կրոնական դիմակավորված պարերի հստակ շարանն է, որը կոչվում է չամ, և այդ պարերը տեղի են ունենում արքունական ընդարձակ բակում։
Յուրաքանչյուր պար տևում է մինչև մի քանի ժամ, իսկ այդ ամբողջ պարերի շարանը ավարտելը կարող է տևել 2-ից 4 օր։ Այդ պարերին պարզապես ներկա գտնվելը արդեն օրհնություն է հանդիսատեսի համար, և նաև ունի խորհուրդ ՝ փոխանցելու Տանտրիկ բուդդիզմի սկզբունքները գյուղացիներին։ Մի շարք պարեր կարող են վերաբերել հենց Շաբդրանգ Նգավանգ Նամգյալին՝ Բութանի հիմնադրին, և դրանք անփոփոխ փոխանցվել են 17րդ դարից մինչև այսօր։
Տոնակատարության կամ ցեչուի ավարտի օրը, նախքան լուսաբացը, մի վիթխարի գոբելեն (թոնգդրել) է բերվում և ձոնգի բակում մի քանի ժամ բացվում է։ Հավատում են, որ զուտ այդ տեսարանը բերում է հոգևոր ազատություն։ Թոնգդրելը լրիվ բացվում է նախքան առավոտյան արևի ճառագայթները կազդարարաեն առավոտի բացվելը։
Վանական կյանք
Բութանում ապագա վանականները գնում են վանքեր 6-ից 9 տարեկանում և անմիջապես հանձնվում են տվյալ հաստատության ղեկավարի վերահսկողությանը։ Նրանք սովորում են կարդալ չհոկեյ լեզվով, որը հին սուրբ տեքստերի լեզուն է, ինչպես նաև ջոնգհա և անգլերեն։ Ժամանակի ընթացքում նրանք ընտրում են 2 հնարավոր ուղղություններից մեկը՝ սովորել աստվածաբանություն և բուդդիստական տեսություն, կամ ընտրել ավելի տարածված տարբերակը՝ այսինքն դառնալ ծիսակատարությունների և տարբեր բուդդայական հմտությունների գիտակ։
Վանականների ամենօրյա կյանքը շատ դաժան է, հատկապես, երբ նրանք գտնվում են բարձր լեռներում գտնվող վանքերից մեկում։ Այս տեսակ վանքերում ուտելիքը հաճախ սակավ է լինում, և պետք է համալրվի հենց իրենց՝վանականների կամ այցելուների կողմից։ Նրանց հագուստը չի համապատասխանում ձմռան ցրտաշունչ պայմաններին, իսկ վանքերը չեն ջեռուցվում։ Հիմնականում, վանական կյանքի այս տեսակ դժվարությունների և զրկանքների պատճառով է, որ նրանք մեծ հարգանք են վայելում հասարակության մեջ։ Ունենալ այս վանքում ծառայող որդի կամ եղբայր՝ նշանակում է շատ լավ կարմա այդ ընտանիքի համար։
Վանականի հոգևոր կատարելագործումը շարունակվում է իր ամբողջ կյանքի ընթացքում։ Բացի իր հոգևոր դերից որպես քահանա, նա կարող է մի քանի անգամ գնալ և ապրել ճգնավորի կյանքով, որը հիմնականում տևում է 3 տարի, 3 ամիս և 3 օր։ Այս ընթացքում նրան պարբերաբար հանդիպում է իր հոգևոր ուսուցիչը, ով ստուգում է, արդյո՞ք նա հոգևոր աճ է ունեցել և, որ իր ճգնավորության այդ ժամանակը իզուր չի անցնում։
Յուրաքանչյուր վանք գլխավորում է վանահայրը (աբբա), ում կոչում են լամա, չնայած տիտղոսները կարող են տարբեր լինել։ Ամենակարևոր վանականը Բութանի գլխավոր վանահայրն է, ում տիտղոսը Ջէ Կհենպո է։ Տեսականորեն, իր դիրքով նա հավասարազոր է արքային։
Կենտրոնական վանական մարմինը մոտ 600 վանականներ են, ովքեր զբաղվում են երկրի առավել կարևոր կրոնական գործերով։ Ամռանը նրանք հավաքվում են իրենց մայրաքաղաք Տհիմպհույում, իսկ ձմռանը իջնում են Պունակհա ձոնգ, որը ամենասրբազան ձոնգն է, և որտեղ 17րդ դարի վերջից մինչև այսօր, հսկողության տակ պահվում է Շաբդրունգ  Նգավանգ Նամգյալի մարմինը։
Ազգային դրես կոդ
Բութանի բոլոր քաղաքացիները պարտավոր են կրել ազգային հագուստ, որը կոչվում է Դրիգլամ Նամժա, երբ ցերեկային ժամերին գտնվում են հասարակական վայրերում։ Դրես կոդի պահանջները որոշ տարածաշրջաններում( ձոնգերում) ավելի խիստ են, քան մյուսներում։ Տղամարդիկ հագնում են գհո կամ մինչև ծնկները հասնող ծանր խալաթ, որը կապում են գոտիով։ Կանայք հագնում են գունագեղ վերնաշապիկներ, որոնց վրայից էլ հագնում են մեծ, ուղղանկյունաձև կտոր, որը կոչվում է կիրա։ Իսկ կիրայի վերևից հագնում են կարճ, մետաքսե բաճկոն կամ տեգո։
Ամենորյա գհո-ն և կիրա-ն բամբակյա կամ բրդյա են՝ կախված տարվա եղանակից, ունենում են պարզ նախշեր` վանդկաներով և գծերով, գերակշռում են շականակագույն երանգները։ Հատուկ միջոցառումների և տոնակատարությունների ժամանակ հագնում են վառ գույներով մետաքսե կիրա և ավելի հազվադեպ՝ գհո։ Լրացուցիչ սահմանափակումներ են առաջանում ձոնգ կամ տաճար, ինչպես նաև բարձրաստիճան պաշտոնյաներին այցելելու ժամանակ։ Ցածր դասի տղամարդիկ կրում են սպիտակ շարֆ (կաբնի), որը կախված է ձախ ուսից և հասնում է մինչև աջ ազդր։  Բութանի արական բնակչության մյուս ներկայացուցիչների կրած կաբնիի գույնը կախված է այն կրողի դասակարգային պատկանելիությունից։
Տեղական և տարածաշրջանային պաշտոնյաները, նախարարները, կառավարության անդամները և ինքը՝ արքան, հագնում են գունավոր կաբնիներ։ Կանայք հագնում են ռաչու՝  նեղ, ասեղնագործած կտորի մաս՝ գցված ձախ ուսով։ Այդ դրես կոդը հանդիպում է որոշակի դիմադրության՝ Հնդկաստանի հետ սահմանին ապրող էթնիկ նեպալացիների կողմից, որոնք չեն ցանկանում կրել այլ մշակույթի հագուստ։
Տղամարդիկ և կանայք հասարակության մեջ
Տղամարդիկ և կանայք միասին աշխատում են դաշտերում և երկուսն էլ կարող են ունենալ սեփական փոքրիկ խանութներ կամ բիզնեսներ։ Տղամարդիկ նաև լիարժեք մասնակցություն են ունենում տնային գործերում՝ հաճախ եփում են և ավանդորեն իրենք են պատրաստում և վերանորոգում հագուստը (բայց թելը չեն մանում)։ Քաղաքներում սկսում է տարածվել ընտանեկան կառուցվածքի «արևմտյան» ձևը, ասինքն, երբ տղամարդը տան կերակրողն է, իսկ կինը՝ տնային տնտեսուհի։ Երկու սեռերի ներկայացուցիչներն էլ կարող են վանականներ լինել, չնայած գործնականում, կին վանականների (միանձնուհիներ) թիվը համեմատաբար փոքր է։ Ամուսնությունները տեղի են ունենում երկու կողմերի կամքով, իսկ ամուսնալուծությունները այնքան էլ տարածված չեն։ Ամուսնական արարողության ժամանակ փոխանակվում են սպիտակ շարֆերով և կիսում բաժակը։ Ամուսնությունները պաշտոնապես գրանցվում են, երբ ամուսինները իրար հետ ապրել են 6 ամսից ավելի։ Ըստ սովորույթի՝ փեսացուն է գնում ապրելու կնոջ ընտանիքի հետ, բայց, նաև, նոր ամուսնացած զույգը կարող է որոշել, որ ընտանիքի հետ ապրի՝ կախված թե որ ընտանիքը ավելի շատ աշխատուժի կարիք ունի։
Ասիական երկրների մեջ, Բութանը բացառություն է՝ օժիտ տանելու ավանդույթ չունենալով։ Ժառանգականությունը մայրական կողմից է փոխանցվում։ Դուստրերը ծնվելուց հետո չեն կրում իրենց հայրերի ազգանունը, իսկ ամուսնությունից հետո չեն վերցնում ամուսնու ազգանունը։ Գյուղական իրենց տարածքը գրանցվում է կնոջ անունով։ Կանայք ունեն իրենց սեփական գործը։ Այստեղ ընդունված է ինչպես բազմակնությունը, այնպես էլ բազմայրությունը, բայց գերակշռում է բազմակնությունը։ Երբեմն ապագա փեսացուն աշխատում է հարսնացուի ընտանիքում, որպեսզի վաստակի նրա հետ ամուսնանալու իրավունքը ։
Բութանյան անուններ
Բացառությամբ թագավորական ընտանիքի՝ բութանյան անունները չեն ներառում ազգանուններ։ Դրա փոխարեն, երբ ծնվում է երեխան, տեղական լամայի, տատիկ պապիկների և ծնողների կողմից երեխայի համար ընտրվում է 2 հաջողակ անուն։ Առաջին անուններից չի երևում, անձը կի՞ն է, թե՞ տղամարդ։ Որոշ դեպքերում 2րդ անունը կարող է օգտակար լինել այդ առումով։
Քանի որ անունների թիվը սահմանափակ է, անխուսափելիորեն, շատ մարդկանց առաջին և երկրորդ անունները համընկնում են։ Այդ խնդիրը լուծելու համար, կիրառվում է ոչ պաշտոնական անունների համակարգը, որոնցից պարզ է դառնում, թե որտեղից է այս կամ այն անձը։ Եթե, ասենք, մի ինչ-որ "Չոնգ Կինլի" Պարո հովտի Չոզոմ գյուղից է, նրան կանվանեն «Պարո Կինլի», երբ նա այդ հովտի սահմաններից դուրս ճանապարհորդի։
Ուտելիք
Հիմնական ուտելիքներն են կարմիր բրինձը (իր կառուցվածքով նման է շագանակագույն բրնձին, բայց ունի ընկույզի համ, և բրնձի այն միակ տեսակն է, որն աճում է բարձրադիր վայրերում), հնդկացորենը, և լայնորեն օգտագործվում է նաև եգիպտացորեն։ Բարձրադիր վայրերի սննդակարգը ներառում է հավի, եղնուղտի միս, ապխտած տավարի միս, խոզի միս, խոզի ճարպ և գառան միս։ Ցուրտ եղանակների սիրելի ուտելիքներն են ապուրները, շոգեխաշած միսը, բրինձը, ձարխոտը, ոսպը և կծու պղպեղով ու պանրով համեմած չորացրած բանջարեղենները։
Կաթնամթերքը, հատկապես եղնուղտերից և կովերից ստացած կարագը և պանիրը, նույնպես շատ տարածված են, և, իրականում, ամբողջ կաթը վերածվում է կարագի և պանրի։ Հայտնի խմիչքներն են՝ կարագով թեյը, սև թեյը, բրնձի գինին (արա), որը տեղական արտադրանք է, և գարեջուրը։ Հայտնի համեմունքներն են՝ կարրին, կարդամոնը, կոճապղպեղը, սխտորը, Սիչուան պղպեղը, քրքումը և չամանը։
Սպորտ
Մեկ այլ ավանդական սպորտաձևն էլ դիգորն է, որը գնդի հրումն է և պայտի նետումը։
Ֆուտբոլը ամենահայտնի սպորտաձևն է Բութանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բութան
Բրեդֆորդ շրջան (Ֆլորիդա)
Բրեդֆորդ շրջան (Bradford County), ԱՄՆ Ֆլորիդա նահանգի 67 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 759 կմ² է, բնակչությունը՝ 28.520 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Ստարկ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1858 թ.։
Պատմություն
Նյու Ռիվեր շրջանը հիմնադրվել է 1858 թվականին։ Այն վերանվանվել է Բրեդֆորդ շրջան 1861 թվականին։ Կոչվել է կապիտան Ռիչարդ Բրեդֆորդի պատվին, ով կռվել է Ամերիկայի քաղաքացիական պատերազմին և մահացել է Սանտա Ռոզա կղզու ճակատամարտում՝ դառնալով կոնֆեդերացիայի անդամ առաջին սպան Ֆլորիդայից, ով մահացել է քաղաքացիական պատերազմի ընթացքում ։ 1921 թվականին Բրեդֆորդից առանձնացել է Յունիոն շրջանը ։
Աստիճան (երաժշտություն)
Աստիճան (Stufe, grado, degree)՝ հնչյունաշարի ամեն մի հնչյունը։
Ամբողջական հնչյունաշարում բնույթով տարբեր աստիճանները յոթն են, ընդգրկված են մեկ օկտավայում, հանդիսանում են հիմնական աստիճաններ, ունեն վանկային անուններ՝ դո, ռե, մի, ֆա, սոլ, լյա, սի և տառային նշումներ՝ c, d, e, f, g, a, h։ Օկտավայում պարունակվող մյուս հինգ հնչյուններից յուրաքանչյուրը թեև ինքնուրույն է, բայց որպես հնչյունաշարի աստիճան համարվում է հարևան երկու հիմնամասներից վանկի բարձրացումը, օր. դո-դիեզ (cis), կամ մյուսի իջեցումը, օր. ռեբեմոլ (des)։ Աստիճանը կոչվում է նաև լադի ամեն մի առանձին հնչյունը և եռահնչյունը, որոնք նշվում են թվահամարներով և նույնպես ունեն անուններ։ Մաժոր և մինոր լադերը պարունակում են յոթական աստիճաններ՝ 1-ին աստիճանը կոչվում է տոնիկա, 2-րդը՝ վերևի՝ ձգտող, 3-րդը՝ վերևի մեդիանտ, 4-րդը՝ սուբդոմինանտ, 5-րդը՝ դոմինանտ, 6-րդը՝ ներքևի մեդիանտ, 7-րդը՝ ներքևի ձգտող։ Լադի բոլոր հնչյունների աստիճանական հաջորդականությունը կոչվում է գամմա։
Տես նաև
Կատեգորիա:Աստիճան Կատեգորիա:Երաժշտական եզրույթներ
Բալետի դերասան
Բալետի պարող (իտալերեն՝ ballerina [balleˈriːna] fem.; ballerino [balleˈriːno] masc., իտալերեն ballare, պարել բառից), բալետի թատրոնի դերասան, ով կատարում է դասական պարեր` ըստ բալետի ակադեմիական կանոնների։ Ե՛վ կանայք, և՛ տղամարդիկ կարող են զբաղվել բալետով։ Ռուսաստանում 20-րդ դարում բալետի պարող էր կոչվում բալետում պարող յուրաքանչյուրը, իսկ Ռուսաստանի կայսրությունում այդպես էր կոչվում միայն մենապարուհին, ով ամենաբարձր դիրքն ուներ բալետի պարախմբում։ Այդ տիտղոսն առաջացել է կայսերական թատրոններում 19-րդ դարի 2-րդ կեսին` Իտալիայից հրավիրվող մի շարք վարպետ պարողների` բեմում հայտնվելուց հետո։ Ոչ առաջատար պարողներին սկսեցին անվանել դանսյորներ (danse — պար) կամ` ուղղակի պարողներ։ Պրոֆեիոնալ բալետային խմբին միանալու համար բալետի պարողներին անհրաժեշտ է երկար տարիների ուսուցում և համապատասխան տեխնիկա։ Պահանջվող բալետային տեխնիկաների պատճառով, բալետի պարողները վնասվածքներ ստանալու մեծ ռիսկ ունեն ։
Ուսուցում և տեխնիկա
Բալետի պարողները սովորաբար սկսում են մարզվել վաղ տարիքից, եթե ցանկանում են պրոֆեսիոնալ ելույթ ունենալ և հաճախ մասնակցել միջազգային մրցույթների, ինչպիսիք են YAGP-ն և Prix de Lausanne-ը։ Այս միջոցառումների ժամանակ ամենատաղանդավորն պարողները ստանում են կրթաթոշակներ՝ հնարավորություն ունենալով իրենց ուսումը շարունակել աշխարհի հայտնի բալետի դպրոցներում, ինչպիսիք են Ջոն Կրանկո Շուլը Գերմանիայում և Արքայադուստր Քելլիի ավան դասական պարի ակադեմիան Մոնակոյում։ Բալետի նախապրոֆեսիոնալ պարողները կարող են մասնակցել մասնագիտացված բալետի դպրոցների ընդունելությանը, ինչպիսիք են՝ Մեծ Բրիտանիայի Թագավորական բալետի դպրոցը և Էլմհերսթի բալետի դպրոցը։ Բալետի այս տեսակ գիշերօթիկ դպրոցները հաճախ համագործակցում են պրոֆեսիոնալ բալետային ընկերության հետ՝ շրջանավարտներին առաջարկելով աշխատանքի հնարավորություն։ Բալետի ուսուցման տարբեր տեխնիկաներ կան՝ Վահանովայի տեխնիկան, Չեկետիի տեխնիկան և անգլիական մարզման ոճ՝ Մեծ Բրիտանիայի Թագավորական պարի ակադեմիա/ Մեծ Բրիտանիայի Թագավորական բալետ։ Վերապատրաստումը չի ավարտվում, երբ բալետի պարուհիները աշխատանքի են ընդունվում պրոֆեսիոնալ ընկերությունում։ Նույնիսկ բալետի պրոֆեսիոնալ պարողները ամեն օր հաճախում են բալետի դասեր՝ իրենց տեխնիկան հսկողության տակ պահելու, տաքանալու և փորձերի օրվան պատրաստ լինելու համար։ Բալետը արվեստի խիստ ձև է, և պարողը պետք է լինի շատ մարզված և ճկուն ։
Բալետի պարողները իրենց դասերը սկսում են վարժություններից, որը անում են բալետի դահլիճի մի պատից մյուսը ձգվող փայտե ձողի օգնությամբ։ Պարողները օգտագործում են այն, որպես մարզվելու օգնող միջոց։ Փայտն օգտագործվում է մարմինը տաքացնելու և մկանային համակարգը ձգելու համար, որից հետո պատրաստվում են մարմնի մկանների բացմանը, որի ընթացքում վարժություններն անում են առանց փայտի օգնության։ Սենյակի մեջտեղում մարմնի մկանների բացումը սկսվում է ավելի դանդաղ վարժություններով, որոնք աստիճանաբար ավելի արագանում և բարդանում են։ Բալետի պարողները մարմնի մկանների բացումը ավարտում են հատակին բարձր ցատկերով, որոնք կոչվում են գրանդ ալեգրո։ Պրոֆեսիոնալ բալետային ընկերությունում բալետի ամենօրյա դասը ամենամյա հանրաճանաչ ներկայացում է, որն ամեն տարի՝ բալետի համաշխարհային օրը, ուղիղ եթեր է հեռարձակվում։
Մարմնի մկանների բացումից հետո, կանայք պուանտներով վարժություններ են ցուցադրում ոտնամատների վրա. Տղամարսիկ ցատկեր և պտույտներ են պարապում և կարող են նույնիսկ զույգերով պարապել ։
Վնասվածքներ
Բալետի պարողները ենթարկվում են վնասվածքների, քանի որ նրանց մարմինը և ոտքերը անընդհատ լարված են։ Բալետի պարուհու նպատակն է այնպես անել, որ ֆիզիկապես բարդ խորեոգրաֆիան հանդիսատեսին հեշտ երևա ։
Բալետի պարողների մոտ վնասվածքները սովորական են, քանի որ բալետը բաղկացած է մարմինը անբնական դիրքերով շարժելուց։ Այդպիսի դիրքերից մեկը առաջին դիրքն է, երբ կրունկները իրար են կպած, իսկ ոտքերի մատները ուղղված դեպի դուրս ,կամ «ոտքերը դեպի դուրս»։ Առաջին դիրքի սխալ կատարման պատճառով ծնկների հետ կապված խնդիրներ կարող են առաջանալ, սական, դրա ճիշտ կատարումից՝ կոնքերով, ոչ թե ծնկներով, այն մեծացնում է ճկունության մակարդակը և նվազեցնում է ծնկների ճնշումը։ Ծնկի սխալ դիրքի պատճառով կարող են առաջանալ մենիսկի պատռվածքներ և տեղաշարժեր քանի որ ծունկը հեշտությամբ կարող է ոլորվել առաջին դիրքով կանգնելու ընթացքում։
Բալետի պարուհու ոտքերը կոտրվելու և այլ վնասվածքների մեծ հավանականություն ունեն։ Ոտքերի փոխարեն ծնկներով սխալ վայրէջք կատարելը ցատկերից և պարելուց հետո կարող է մեծացնել ոսկորների կոտրվածքի և թուլացած կոճերի վտանգը, որին բարեխիղճ պարուսույցը կամ պարողը հոգ չեն տանում և ուշադրություն չեն դարձնում։ Ջիլային բորբոքումը տարածված է բալետի կին պարուհիների մոտ, քանի որ մատների աշխատանքը լարում է կոճերը։ Սխալ ցատկերից վայրէջք կատարելը կարող է նաև հանգեցնել սրունքի ճաքերի, որոնցում մկանը բաժանվում է ոսկորից ։
Դասի ժամանակ շտկում են այն բոլոր սովորությունները, որոնք կարող են վնասվածքների պատճառ դառնալ։ Եթե բալետի պարողը բավականաչափ պատրաստված է, ապա վնասվելու հավանականությունը նվազում է։ Բալետի որոշ պարողներ նաև անում են ձգումների կամ խաչաձեւ մարզումների այլ մեթոդներ, ինչպիսիք են պիլատեսը, յոգան, առանց ցատկի կարդիոները և լողը։ Արտաքին այս մարզումը փորձում է նվազագույնի հասցնել մարմնական վնասների ռիսկը՝ տալով ուժը, շատացնելով վարժությունների բազմազանությունը և տոկունությունը։ Մեր օրերին ամբողջ աշխարհում բալետային ընկերությունները մեծ ուշադրություն են դարձնում վնասվածքների կանխարգելմանը, և շատ բալետային ընկերություններ ունեն իրենց առողջապահական կազմը, որոնք ապահովում են հարմարություններ և փորձագետների ուղղորդում պարողներին։ Շատ բալետային ընկերություններ և բալետի գիշերօթիկ դպրոցներ նույնպես ունեն իրենց ֆիզիոթերապևտը։ Ավստրալական բալետը հորինել է սրունքի բարձրացման վարժություն՝ վնասվածքները կանխելու համար, որն այժմ ամբողջ աշխարհի բալետային ընկերությունները օգտագործում են։ Այս վարժությունը հաճախ ցուցադրվում է բալետի համաշխարհային օրվա ուղիղ հեռարձակումների ժամանակ։
Կոչումներ
Ավանդաբար բալետի պարողների համար օգտագործվում են սեռային հատուկ կոչումներ։ Ֆրանսերենում բալետի տղամարդ պարողը կոչվում է danseur, իսկ կինը՝ danseuse։ Իտալերենում ballerina որը սովորաբար բալետային ընկերությունում գլխավոր կոչում ունի. հավասար վարկանիշ ունեցող տղամարդուն անվանում են ballerino. Իտալերենում տղամարդ պարողի ընդհանուր տերմինը ՝ danzatore-ն է, իսկ կին պարուհին՝ danzatrice.
Դեռևս 1950-ականներին, բալերինան բալետի խմբի գլխավոր պարուհին էր, որը նաև բավականին ճանաչված է բալետի միջազգային աշխարհում։ Այն ժամանակ բալետով զբաղվող կանանց անվանում էին պարզապես բալետի պարուհիներ։ Բալերինա ոչ բոլոր կին պարուհիներին էին անվանում։ Այս տերմինի արական տարբերակն է danseur noble (ֆրանսերեն)։ 1960-ականներից, սակայն, տերմինը կորցրել է այս գործածությունը և կիրառվում է հիմնականում կանանց համար բալետի պարուհի տարբերակը։
Իտալերենում տղամարդ պարողներին անվանում են ballerino, իսկ կանանց՝ ballerin: Բալերինա տերմինը երբեմն օգտագործվում է լավ պատրաստված և պրոֆեսիոնալ դասական բալետի կին պարուհի համար։ Նման դեպքերում այն քննադատական գնահատական է, որը նշանակում է բացառիկ տաղանդ և ձեռքբերում։
Ստորակարգային կոչումներ
Ժամանակակից օգտագործման մեջ բալերինա անվանում են բալետով զբաղվող ցանկացած կին ուսանողուհու կամ պարուհու։
Կանանց համար
Քիչ թե շատ, կախված աղբյուրից, նախկինում եղել են կանանց վարկանիշները՝ ամենաբարձրից մինչև ամենացածրը.
Այսօր
Որոշ բալետային ընկերություններ նաև առանձին ընկերություն են ղեկավարում իրենց սկսնակ աշակերտների համար։ Այդպիսին է Հոլանդիայի ազգային բալետը, որը հիմնել է Junior Company-ն (Կրտսեր ընկերություն), որը երբեմն հյուրախաղերով առանձին է հանդես գալիս։ Մեծ Բրիտանիայի Թագավորական բալետը վարում է Աուդ Ջեբսենի երիտասարդ պարողների ծրագիրը։ Այն պարողները, ովքեր ճանաչվում են որպես հրավիրյալ արտիստներ, սովորաբար նրանք են, ովքեր բարձր կոչում են ստացել իրենց ընկերությունում և հետագայում պարել են աշխարհի այլ բալետային ընկերություններում՝ սովորաբար կատարելով գլխավոր դերը։ Սովորաբար իրենց ընկերություններում նրանք մենակատարներ կամ գլխավոր պարողներ են, բայց ստացել են Հյուր Արտիստ կոչումը այլ ընկերություններում ելույթ ունենալիս։ Հայտնի հյուրերի արտիստների թվում են Մարիանելա Նունեսը և Քեթրին Մորգանը։
Պրիմա բալերինա
Պրիմա բալետի պարուհին (prima «առաջին» բառից) բալետի պարուհի է, ով առաջին դիրքն է գրավում թատրոնում, խմբի առաջատար մենապարուհին է և ներկայացումներում կատարում է գլխավոր դերերը։ Բարձր որակավորմամբ այդ պարուհին տիրապետում է դերերի անկրկնելի ինքնատիպ մեկնաբանությանը, բարձր տեխնիկային և օժտված է մեծ արտիստիզմով ։ Այդ տիտղոսը նույնպես Ռուսաստան է եկել Իտալիայից, սակայն հիմնականում այն օգտագործվում է զուտ խորհրդանշական իմաստով` մամուլում, հարցազրույցներում, քննադատական աշխատանքներում և այլն։ Միևնույն ժամանակ, ռուսական մի քանի թատրոնների մենապարուհիներ (օրինակ, Կ. Ս. Ստանիսլավսկու և Վլ. Ի. Նեմիրովիչ-Դանչենկոյի անվան Մոսկվայի երաժշտական ակադեմիական թատրոնում) այդ տիտղոսը կրում են պաշտոնապես։ Անգլիախոս երկրներում բալերինայի բարձրագույն կարգավիճակը նկարագրելու համար օգտագործվում է principal dancer, «գլխավոր պարուհի» արտահայտությունը, Ֆրանսիայիում` première danseuse` «առաջին պարուհի» արտահայտությունը։ Փարիզյան օպերայի բալետի խմբում, որն ավանդաբար ուներ սեփական բարդ հիերարխիան, 19-րդ դարում առաջատար պարուհուն կոչում էին (première sujet), «առաջին սյուժե»։ Այն դերասանները և դերասանուհիները, որոնք կարող էին բարձրանալ այդ խմբի ծառայողական ամենաբարձր աստիճանին, 19-րդ դարի վերջից սկսել են կրել «աստղ» (étoile) կոչումը։ 1895 թվականին ի հայտ եկած այս կոչումը որպես (sujet étoile) վերջնականապես հաստատվել է 19-րդ դարում։ 1938 թվականին բալետի պարուհի Սոլանժ Շվարցն առաջինն է եղել, ում պաշտոնապես տրվել է «աստղ» պարուհու (danseuse étoile) կարգավիճակ։
Prima ballerina assoluta
Պրիմա-բալերինա ասոլուտայի կոչումն ի սկզբանե ոգեշնչվել է վաղ ռոմանտիկ բալետի իտալացի բալետմայստերներից։ 1805 թվականից սկսած որոշ իտալացի պարուհիներ սկսել են իրենց պրիմա-բալերինա տիտղոսին ավելացնել assoluta «բացարձակ» մասնիկը, որն ի սկզբանե ոգեշնչվել է վաղ ռոմանտիկ բալետի իտալացի բալետմայստերներից և շնորհվել է այն բալերինաներին, ովքեր այդ ձևով ցանկացել են ընդգծել իրենց կարևորությունը մասնգիտության մեջ և այն փաստը, որ իրենք բեմում մրցակցուհիներ չունեն։ Ռուսաստանում 19-րդ դարի վերջում այդպես էին անվանում Պիերինա Լենյանիին, հետո, 20-րդ դարում, այդ տիտղոսը կրում էր Աննա Պավլովնան, ով հայտնի է դարձել այն բանից հետո, երբ լքել է Ռուսաստանն ու սկսել է իր խմբով ելույթներ ունենալ տարբեր երկրներում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բալետ Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ԲՊՀ հոդվածներ 2023
Կյանքիս պատմության խորքերով
Կյանքիս պատմության խորքերով (Through the depths), Սուրեն Հանեսյանի գիրքը, որը հայոց ցեղասպանությունը վերապրածի կյանքի իրական պատմություն է։ Գրքում մանրամասնորեն նկարագրվում է Էրզրումից հայ ընտանիքների տեղահանումը, դաժանություններով ու ցավով լի ուխտագնացությունը դեպի անորոշություն ու հեղինակի դեգերումներով լի հետագա ճակատագիրը։
Պատմություն
Գրքի ձեռագիր տարբերակը գտնվում է Ցեղասպանության հետազոտական կենտրոն թանգարանում 2014 թվականից։
Աուդիոգրքեր
Կա նաև գրքի աուդիո տարբերակը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2017 գրքեր Կատեգորիա:Գրքեր այբբենական կարգով
Մաթիաս Մայեր
Մաթիաս Մայեր (Matthias Mayer, ), ավստրիացի լեռնադահուկորդ, օլիմպիական կրկնակի չեմպիոն։ Աշխարհի գավաթի չորս փուլերի հաղթող։ 2008 թվականի Աշխարհի պատանեկան super-G առաջնության չեմպիոն։
Մարզական ուղի
2013 թվականին մասնակցել է Շլադմինգում անցկացվող լեռնադահուկային սպորտի աշխարհի առաջնություններին, որտեղ super-G զբաղեցրել է հինգերորդ տեղը, սուպերկոմբինացիայում՝ 10-րդ, արագընթաց վայրէջքում՝ 13-րդ տեղը։
Սոչիի ձմեռային օլիմպիական խաղերում Մատթիասը նվաճել է ոսկե մեդալ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ավստրալիացի մարզիկներ Կատեգորիա:Օլիմպիական չեմպիոններ Կատեգորիա:Ավստրիացի լեռնադահուկորդներ Կատեգորիա:Աշխարհի չեմպիոններ
Բեյզիլ Դին
Բեյզիլ Հերբերտ Դին (Basil Herbert Dean, ), 20-րդ դարի անգլիացի դերասան, գրող, թատրոնի և կինոյի պրոդյուսեր ու ռեժիսոր ։ Լեսլի Հենսոնի համագործակցությամբ 1939 թվականին հիմնադրել է Entertainments National Service Association-ը (ENSA-ն)՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին բրիտանական զինված ուժերի անձնակազմի ժամանցի կազմակերպումն ապահովելու նպատակով։
Կենսագրություն
Ծնվել է Լոնդոնի հարավային մասում ընկած Քրոյդոն արբանյակ-քաղաքում։ Շոու բիզնեսում իր գործունեությունն սկսել է որպես Վեսթ Էնդի թատրոնի դերասան, այնուհետև դարձել է թատերական պրոդյուսեր։ Դրանից հետո աշխատանքի է անցել կինոարտադրությունում, 1930-ական թվականների սկզբներին հիմնադրել Associated Talking Pictures ընկերությունը, աշխատակցել Գրեյսի Ֆիլդսին, Ջորջ Ֆորմբիին և անվանի այլ կինոգործիչների։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկսվելուց հետո թողել է կինոարտադրությունը և գլխավորել պետական աջակցությամբ գործող Entertainments National Service Association-ը՝ ENSA-ն, որը կենդանի ներկայացումներ էր կազմակերպում բրիտանացի զինծառայողների համար։ Այս բնագավառում Բեյզիլ Դինի ծավալած եռանդուն և նպատակասլաց գործունեությունը գնահատելով՝ կառավարությունը նրան պարգևատրել է «Բրիտանական կայսրություն» շքանշանով (Order of the British Empire|CBE]]): Այդ տարիների գործունեությունը Բեյզիլը նկարագրել է իր The Theatre at War գրքում։
Ամուսնացել է մի քանի անգամ. նրա կինն են եղել Մերսի Գրևիլը, Էսթեր վան Գրուիզենը, կինոյի և թատրոնի բրիտանացի դերասանուհի Վիկտորյա Հոփերը։ Ավելի վաղ՝ մտերմիկ հարաբերությունների մեջ է եղել կինոյի և թատրոնի դերասանուհի  Մեգգի Ալբանեզիի հետ, որի վաղաժամ վախճանից հետո էլ տարված է եղել նրանով։
Մահը
Դինը մահացել է Լոնդոնում՝ Վեստմինիստերում, 1978 թվականին՝ 89 տարեկան հասակում ։ Նրա որդին՝ Ուինտոն Դինը (1916 –2013), ճանաչված երաժշտագետ էր ։
Ալդան (այլ կիրառումներ)
Ալդան կարող է վերաբերել՝
129 (թիվ)
129 (հարյուր քսանինը), բնական թիվ, որը գտնվում է 128-ի և 130-ի միջև։
Այնտրախտ Բրաունշվայգ
Այնտրախտ Բրաունշվայգ (գերմ.՝ Braunschweiger Turn- und Sportverein Eintracht von 1895), գերմանական ֆուտբոլային ակումբ Բրաունշվեյգից։ Ակումբը ստեղծվել է 1895 թվականին և ներկայումս հանդես է գալիս Երկրորդ Բունդեսլիգայում։
Այնտրախտ Բրաունշվայգը 1963 թվականին Բունդեսլիգայի հիմնադիր ակումբներից էր և հաղթել է առաջնությունը 1967 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանական ֆուտբոլային ակումբներ Կատեգորիա:1895 հիմնադրումներ Գերմանիայում
Սիդորենկովո (գյուղ, Լիպովա Դոլինայի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Լիպովա Դոլինայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Չեպելսկի գյուղական խորհուրդ (Խարկովի մարզ)
Չեպելսկի գյուղական խորհուրդ  (Чепільська сільська рада), Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բալակլեյսկի շրջանում ։
2001 թվականի տվյալներով Չեպելսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 832 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 58.89 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 17.56 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 2 բնակավայր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր Կատեգորիա:1921 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Դեպորտիվո Իտալիա (1948 - 2010)
Դեպորտիվո Իտալիա վենեսուելական ֆուտբոլային ակումբ է, որը անվանափոխվել է 2010 թվականին։ Թիմը հիմնադրվել է 1948 թվականին, թիմի նոր անվանումն է Դեպորտիվո Պետարե։
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային ակումբներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Վենեսուելական ֆուտբոլային ակումբներ‎
Յոսիպ Կոսոր
Կենսագրություն
Յոսիպ Կոսորը երեք անգամ առաջադրվել է գրականության բնագավառում Նոբելյան մրցանակի ։
Խորվաթիայի Հանրապետության նախկին վարչապետ Յադրանկա Կոսորի և գրողի միջև ազգակցական կապ կա ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորվաթ գրողներ Կատեգորիա:Խորվաթ դրամատուրգներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:19-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Խորվաթ բանաստեղծներ
Բրեվարդ շրջան (Ֆլորիդա)
Բրեվարդ շրջան (Brevard County), ԱՄՆ Ֆլորիդա նահանգի 67 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 2.637 կմ² է, բնակչությունը՝ 543.376 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Թայտուսվիլ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1844 թ.։
Կատեգորիա:Ֆլորիդայի շրջաններ
Միխալևկա (գյուղ, Ելնինսկի շրջան)
Միխալևկա (Михалевка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ելնինսկի շրջանի կազմում։
Գտնվում է շրջանի հարավ-արևելյան մասում, Ելնյա քաղաքից 17 կմ հարավ-արևելք, P96 Նովոալեքսանդրովսկի (A101) - Սպաս-Դեմենսկ - Ելնյա - Պոչինոկ մայրուղուց 3 կմ հյուսիս-արևելք, Ուգրա գետի ափին։ Գյուղից 1 կմ հարավ-արևելք գտնվում է Կորոբեց երկաթուղային կայարանը՝ Սմոլենսկ-Սուխինիչի գծի վրա։ Մտնում է Կորոբեցկի գյուղական բնակավայրի կազմի մեջ։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմել է 2 մարդ։
Պատմություն
1941 թվականին գյուղի տարածքում կատաղի մարտեր են տեղի ունեցել, այստեղից դուրս են շպրտվել գերմանական զորքերը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ելնինսկի շրջանի բնակավայրեր
Գայնիյամակ
Գայնիյամակ (Гайниямак, Гәйнәямаҡ), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 987 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի բնակավայրեր
(3434) Հարլես
(3434) Հարլես (Hurless), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի նոյեմբերի 2-ին Բրայան Սկիֆի կողմից Անդերսոն Մեսայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,638117 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0297 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2466 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1565,09 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,230019 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,45° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1981 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Բրայան Սկիֆի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Կարինե Մկրտչյան
Կարինե Թաթոսի Մկրտչյան, հայ երգչուհի (սոպրանո), մանկավարժ։
Կենսագրություն
1981-1997 թվականներին դասավանդել է Ք. Կարա-Մուրզայի անվան ուսումնարանում (1988-1997 թվականներին եղել է վոկալ բաժնի վարիչ), 1997-2006 թվականներին՝ Երևանի պետական կոնսերվատորիայի Գյումրիի մասնաճյուղում (2003-2005 թվականներին՝ ամբիոնի վարիչ)։ 2005 թվականից զուգահեռաբար աշխատել է Երևանի պետական կոնսերվատորիայում (2016 թվականից՝ պրոֆեսոր), 2007 թվականից միաժամանակ աշխատել է Երևանի Ռ. Անդրեասյանի անվան երաժշտական դպրոցում։
Մենահամերգներով հանդես է եկել Գյումրիում, Վանաձորում, Երևանում, Թբիլիսիում, Գյումրիի կամերային նվագախմբի հետ՝ Մերձբալթյան երկրներում (1986)։ 1982 թվականին Լենինականում հանդես է եկել Անուշի դերերգով (Ա. Տիգրանյանի «Անուշ» օպերայի բեմադրման 70-ամյակին)։ Համերգային երկացանկում ընդգրկված են եղել Յ. Ս. Բախի, Հ. Գ. Հենդելի, Վ. Ա. Մոցարտի, Ֆ. Շուբերտի, Ֆ. Մենդելսոնի, Ռ. Շումանի, Յ. Բրամսի, Ջ. Վերդիի, Վ. Բելլինիի, Պ. Ի. Չայկովսկու, Ս. Վ. Ռախմանինովի, Կոմիտասի, Ա. Սպենդիարյանի, Ռ. Մելիքյանի, Է. Միրզոյանի, Գ. Չթչյանի և ուրիշների ստեղագործություններից։
2008 թվականին ՀՀ և սփյուռքահայ կոմպոզիտորներին նվիրված համահայկական համերգին կատարել է իրանահայ կոմպոզիտոր Վ. Վահրամյանի ստեղծագործությունները։ 2008 թվականին վարպետության դասեր է վարել Կապանի ու Գյումրիի երաժշտական դպրոցներում։ Սաներից են Հ. Կարապետյանը, Ս. Ասմանգուլյանը, Մ. Գրիգորյանը, Գ. Թումանյանը, Լ. Առաքելյանը և ուրիշներ։
Հեղինակել է «XX դարի արտասահմանյան կոմպոզիտորների երգեր և ռոմանսներ» (սոպրանոյի համար, 2008), «Ջ. Վերդի. արիաներ սոպրանոյի համար» (2015) նոտաների ժողովածուները։
Կատեգորիա:Հայ օպերային երգչուհիներ Կատեգորիա:Հայ սոպրանոներ
Նեֆտեգորսկ (Կրասնոդարի երկրամաս)
Նեֆտեգորսկ (Нефтегорск), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Ապշերոնսկի շրջանում։
Աշխարհագրություն
Բնակավայրը գտնվում է Կովկասյան լեռնաշղթայի հյուսիսային ստորոտներում լեռնա-անտառային գոտում, Ապշերոնսկ քաղաքից 14 կմ հարավ։ Ավանի մոտակայքում կատարվում է նավթի արդյունահանում։
Բնակչություն
2010 թվականի համառուսաստանյան մարդահամարի տվյալների համաձայն ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի քաղաքային բնակավայրեր Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի Ապշերոնսկի շրջանի բնակավայրեր
Բուլտերիեր
Բուլտերիեր, շան ցեղատեսակ, որը պատկանում է տերիերների ցեղատեսակին։ Կա նաև այս տեսակի «մինի» տարբերակը, որին անվանում են փոքր բուլտերիեր։
Ցեղատեսակի պատմություն
19-րդ դարի 50-ական թվականներին Ջեյմս Հինքսը՝ Բիրմինգհեմից, սկսեց նոր ցեղատեսակի ստեղծումը՝ սպիտակ բուլ տերիերը։ Արդյունքը ստացվեց երկար տարիների տարբեր ցեղատեսակների խաչասերումից, որտեղ բացի անգլիական բուլդոգից և անգլիական սպիտակ տերիերից, մասնակցել է նաև դալմատինը։ Ջեյմս Հինքսը առաջին անգամ սպիտակ բուլտերյերին ներկայացրեց 1862 թվականի շների ցուցահանդեսին։
Ընդհանուր տեսք
Բուլտերիերը կառուցված է պինդ և ներդաշնակ, մկանուտ, արագաշարժ, վճռական և խելացի աչքերի արտահայտությամբ։ Շունն ունի զվարթ բնավորություն, հնարավոր է սովորեցնել կարգապահության։
Ցեղատեսակի ստանդարտներ
Բուլտերիեր՝ շուն, որն ունի մկանուտ և ուժեղ մարմնակազմություն, ճկուն շարժուներով և բավականին թեթև վազք ։
Գլուխը երկար է, ուժեղ, գտնվում է ներքևում, բայց չունի կոպիտ տեսք, կողքից նայելու դեպքում գլուխը պետք է ունենա ձվի տեսք, առանց որևէ անհարթությունների։ Վերևի մասը համարյա լիովին հարթ է, քթածակերը բաց են և վառ արտահայտված։ Ներքևի ծնոտը շատ ուժեղ է։ Ատամները պետք է լինեն սպիտակ, ամուր և առողջ, պետք է ունենան մկրատանման ատամնաշար։
Աչքերը նեղ են և միամյանց մոտիկ, գտնվում են գանգի խորը մասում, ունեն եռանկյան տեսք։ Ըստ ստանդարտի, պետք է լինեն մուգ շագանակագույն։
Ականջները փոքր են և բարակ, գտնվում են իրար բավականին մոտիկ։ Դրանք պետք է լինեն ուղիղ։
Վերջույթները պետք է լինեն պինդ, մկանուտ։
Գունավորումը սպիտակ է և գունավոր։ Եթե շունը սպիտակ է, ապա այն պետք է լինի մաքուր սպիտակ, գլխին թույլատրելի են գունավոր պտեր։ Կաշվի պիգմենտը կարող է լինել գունավոր, սակայն չպետք է տարբերվի, կամ երևա աչքին։
Պոչը բուլ տերյերի մոտ գտնվում է ներքևի մասում։ Այն կարճ է։
Շեքերլի
Շեքերլի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Թորթումի գավառակում ։ Գտնվում էր Թորթում ավանից 36 կմ արևելք, Օլթիի գետի աջակողմյան Կոժգանս վտակի աջ ափին։
Բնակչություն
1878 թվականին ուներ 50 տուն՝ 200 բնակչով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Բիլ Կաուլից
Բիլ Կաուլից (Bill Kaulitz, ), Տոկիո Հոթել խմբի մեներգիչ։
Կենսագրություն
Բիլը և երկվորյակ եղբայրը ծնվել են Լայպցիգ քաղաքում, Բիլը 10 րոպե ուշ։ Նրանց ծնողները՝ Սիմոնան և Յորգը ամուսնալուծվել են, երբ տղաները 7 տարեկան էին։ Երբ եղբայրները դարձել են 9 տարեկան, ընտանիքը տեղափոխվել է Լոտշե Մագբուռգ։ Այստեղ նրանց մայրը կրկին ամուսնացել է երգահան Գորդոն Տրումպյեռի հետ։
2001 թ. Բիլը և Թոմը իրենց երկու ընկերների հետ՝ Գուստավ Շեֆերի և Գեորգ Լիսթինգի հետ ստեղծում են «Devilish» խումբը, որը հետագայում անվանափոխվում է և ստանում «Tokio Hotel» անունը։
Կատեգորիա:Գերմանացի երգիչներ Կատեգորիա:Գերմանիայի ռոք երաժիշտներ Կատեգորիա:Գերմանացի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Գերմանացի մոդելներ
K-Lite Codec Pack
K-Lite Codec Pack (հայերեն՝ Կ-թեթև կոդեկ փաթեթ), աուդիո և վիդեո ֆայլեր դիտելու և մշակելու համար կոդեկների (կոդավորիչներ-ապակոդավորիչներ) և կոմունալ ծառայությունների ունիվերսալ փաթեթ։ Փաթեթը ներառում է մեծ քանակությամբ անվճար (բաց կոդով) կամ անվճար (անվճար) կոդեկներ և կոմունալ ծառայություններ։
Կոմպլեկտների համար կա 4 տարբերակ՝ Հիմնական, Սովորական, Լի և Մեգա, որոնք տարբերվում են միայն կազմով։ 10.0 տարբերակից սկսած՝ 64-բիթանոց տարբերակը, որը պարունակում էր կոդեկներ 64-բիթանոց համակարգերի համար, դադարեց գոյություն ունենալ, և 64-բիթանոց կոդեկները միաձուլվեցին 32-բիթանոցների հետ։ Կորպորատիվ-ի նախկինում գոյություն ունեցող տարբերակը այլևս չէր աջակցվում 2010թ. օգոստոսի 13-ին, հեղինակները խորհուրդ են տալիս օգտագործել բոլոր փաթեթները, քանի որ K-Lite Codec Pack հավաքույթներում վճարովի կոդեկներ/կոմունալ ծառայություններ չկան։
4.6.0 տարբերակը ներկայացրել է Windows 7-ի ամբողջական աջակցություն։ 11.3.5 տարբերակը ներկայացրել է Windows 10-ի ամբողջական աջակցություն։
Նկարագրություն
K-Lite Codec Pack-ի հիմնական հատկանիշները.
Չերվոնոգուսարովսկի գյուղական խորհուրդ (Խարկովի մարզ)
Չերվոնոգուսարովսկի գյուղական խորհուրդ  (Червоногусарівська сільська рада), Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բալակլեյսկի շրջանում ։
2001 թվականի տվյալներով Չերվոնոգուսարովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1188 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 48.84 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 24.33 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 3 բնակավայր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր Կատեգորիա:1921 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կամախ (քաղաք)
Կամախ (Քեմահ, Kemah), քաղաք Մեծ Հայքի Բարձր Հայք նահանգի Դարանաղի գավառում, այժմյան Երզնկայի վիլայեթի Կամախ գավառում, Երզնկա քաղաքից 42-44 կմ հարավ-արևմուտք, Արևմտյան Եփրատի ձախ ափին, նրա Թանաձոր վտակի վրա։ Հիշատակվում է իբրև բերդ, բերդաքաղաք, ավան։
Անվան ստուգաբանությունը
Կամախ անվան ծագման և իմաստավորման մասին նույնպես գոյություն ունեն տարբեր վարկածներ և ժողովրդական ավանդություններ։ Է. Ֆոռիերը և Գր. Ղափանցյանն այստեղ են տեղադրում խեթական արձանագրություններում հաճախ հիշատակվող Հայասայի մայրաքաղաք Կումմախան և Կամախի անունն էլ դրանից ծագած համարում։ Մյուսները կարծում են, որ այն կապ ունի կմախք բառի հետ, նկատի ունենալով, որ հնում այդտեղ էր գտնվում Արշակունի թագավորների գերեզմանոցը, իսկ ոմանք էլ գրում են, թե իբր շրջակայքում կաղամախի շատ ծառեր լինելու պատճառով է գյուղաքաղաքը Կամախ կոչվել։ Թուրքերն այդ անունը պահպանել են Քեմախ ձևով։
Պատմություն
Արևմտյան Հայաստանի այս փոքրիկ գյուղաքաղաքը հնում ամրոց էր Անի անունով։ Անի ամրոցն ավելի ճիշտ գտնվում էր նրա մոտակայքում։ Անի անունը կապում են հնագույն մի ցեղի հետ, որը դեռ վաղ ժամանակներից Ատրպատականից անցել է Հայաստան և բնակություն հաստատել նրա տարբեր մասերում։ Ոմանք էլ այդ անունը ծագած են համարում Անահիտ աստվածուհու անունից, որի պաշտամունքն այնքան լայն տարածում ուներ հեթանոսական շրջանի Հայաստանում, իսկ ոմանք էլ, վկայակոչելով հին եբրայերենը գրում են, որ Անի նշանակում է լույս, արև։
Մ.թ.ա. IV—I դարերում Անի–Կամախը հիմնականում Եփրատից արևմուտք տարածվող՝ Փոքր Հայքի կենտրոնն էր և Մեծ Հայքին էր միացվել Տիգրան Բ–ի օրոք, մ.թ.ա. 66 թվականին։ Հետագայում այն Մեծ Հայքի Բարձր Հայք աշխարհի Դարանաղի գավառի գլխավոր բերդն ու կենտրոնն էր։ Նոր ժամանակներում նույնպես Անի–Կամախը վարչական կենտրոն էր՝ Էրզրումի նահանգի (վիլայեթի) Երզնկայի գավառի (սանջակի) Կամախի գավառակի (կաղայի) կենտրոնը։
Անի-Կամախը մեր ժողովրդի պատմության մեջ նախ և առաջ հայտնի էր իբրև Արտաշեսյան ու Արշակունի թագավորների հայտնի ամրոցներից մեկը։ Այստեղ էր պահվում նրանց արքունական գանձերի մի մասը։ Անի–Կամախում էր գտնվում նաև Արշակունի թագավորների գերեզմանոցը։ Անի–Կամախի գանձարանը կողոպտվել է 369 թվականին, Շապուհ Բ-ի գլխավորությամբ Հայաստան արշաված պարսկական զորքերի կողմից։ Այդ արշավանքի ընթացքում ավերվեց նաև Արշակունի թագավորների պանթեոնը։ Հետագայում դարեր շարունակ այն մնում էր խղճուկ վիճակում և թուրքերին է անցել 1515 թվականին։
12-13-րդ դարերի գրավոր աղբյուրներում Անի-Կամախը արդեն հիշատակվում է Կամախի անունով։ 1915 թվականին Կամախին վերջնականապես տիրել են օսմանյան թուրքերը։ 1916 թվականինի հուլիսին ռուսական զորքերը հայ կամավորների օգնությամբ գրավեցին Կամախին, որը 1918 թվականին թուրքերը վերագրավեցին։
Բնակչություն
XIX—XX դարերում Կամախը սովորական գավառական բնակավայր էր, միայն մի փոքր ավելի խոշոր և գավառակի կենտրոն, 1872—1873 թթ. ուներ 2000 հայ և թուրք բնակիչ, XX դարի սկզբին նրա բնակչության թիվը հասնում էր 15000 մարդու, որի մոտավորապես կեսը կազմում էին հայերը ։ Այլ աղբյուրների համաձայն, 1914 թվականի դրությամբ գյուղաքաղաքն ունեցել է 7000 բնակիչ, որից 3000-ը՝ հայեր։ Կամախում հայ բնակչության տեղահանությունն ու կոտորածը սկսվել էր 1915 թ. մայիսին։ Նրա բնակիչներից շատ քչերին է հաջողվել ազատվել և իրենց կյանքը փրկել՝ ապաստան գտնելով Դերսիմի քրդերի մոտ։ Նրանք հետագայում վերաբնակվել են Երզնկայում, իսկ Կամախում 1915 թ. Մեծ եղեռնից հետո այլևս հայեր չէին մնացել, միայն 2-3 տարի անց ընդամենը 100 հոգի կամախցի տարագիրներ նորից են վերահաստատվել իրենց հայրենի քաղաքում։
Տնտեսություն
Անի–Կամախը սովորական գյուղաքաղաք էր նաև իր զբաղմունքներով, որոնցից կարևորագույնը երկրագործությունն էր, առաջին հերթին՝ այգեգործությունը։ Քաղաքում գործում էին 15–ից ավելի արհեստներ, որոնք ունեին տեղական նշանակություն։ Քաղաքն առևտրական ճանապարհով կապված էր Երզնկայի և Ակնի հետ։ Այն ուներ իր փոքրիկ շուկան, որի շուրջը կային 100–ի հասնող կրպակներ և արհեստանոցներ։ Առևտուրը հիմնականում մանրածախ էր։ Նրա շուկայում վաճառվում էին գյուղատնտեսական մթերքներ, արհեստավորական շինվածքներ և մասամբ Երզնկայից ու Ակնից ստացվող զանազան ապրանքներ։ Քաղաքի առևտուրն ու արհեստագործությունը հիմնականում գտնվում էին հայերի ձեռքին։ Նրանք գյուղատնտեսությամբ համեմատաբար քիչ էին զբաղվում։
Պատմամշակութային կոթողները
Անի–Կամախի պատմական հուշարձաններից և հնություններից ամենահայտնին բերդն է, որի հիմնադրման ժամանակն անհայտ է, բայց հաստատ կարելի է պնդել, որ II դարում այն արդեն գոյություն ուներ։ Բերդը պատած է եղել աշտարակավոր հզոր պարիսպներով, որոնց առանձին հատվածները կիսավեր վիճակում պահպանվել են մինչև մեր օրերը։ Ունեցել է 3 դուռ։ Բերդի տարածքում մնացել են բազմաթիվ շինությունների, այդ թվում նաև եկեղեցիների հետքեր։ Բերդի հյուսիսային կողմում, լեռան մեջ փորված է դեպի բարձր աշտարակը տանող աստիճանավոր ոլորապտույտ ժայռափոր ճանապարհ։ Ականատեսների վկայությամբ, բերդում կարող էր տեղավորվել մեծ ու փոքր 400 տուն։ Այստեղ նկատված միայն եկեղեցիների թիվը հասնում էր 6-ի, որոնք քարաշեն, հոյակապ կառույցներ են եղել։ XX դ. սկզբներին դրանց միայն հետքերն էին մնացել։ Քաղաքի մոտ կա մի ստորգետնյա անցք, որը անցնում է Եփրատի տակով, իրար միացնելով ստորերկրյա երկու թաղերը։ Դրանցից առաջինում՝ Եփրատի ձախ կողմում, եղել են զորանոցներ, պալատներ դահլիճներով, սրահներով, ննջասենյակներով, որոնք բոլորն էլ ժայռափոր էին։ Իսկ մյուս թաղը, որ գտնվում էր Եփրատի աջ ափին, պարզապես մի ժայռափոր եկեղեցի էր։
Ֆիլարիաներ
Ֆիլարիաներ, սրանցից 10 տեսակը մարդու ֆիլարիողների հարուցիչներն են, պատկանում են կլոր որդերի ընտանիքին։
Կամախ (քաղաք)
Պատմամշակութային կոթողները
Անի–Կամախում հնագույն ժամանակներում գտնվում էր Հայաստանի հեթանոսական աստվածների հայր Արամազդի գլխավոր տաճարը, որը կործանվել էր քրիստոնեությունը երկրում պետական կրոն հռչակվելու ժամանակ՝ IV դարի սկզբին։ Վաղեմի այս տաճարից նոր ժամանակները ոչ մի մասունք չի հասել։ Քաղաքի շրջակայքում նշմարվում էին պատմական շատ հնություններ, որոնց մասին դժվար է որոշակի որևէ բան ասել։
Ֆիլարիաներ
Արտաքին տեսք
Ունեն թելանման երկար մարմին, որը դեպի ծայրերը բարակում է։ Չափերը շատ փոքր են։ Բիոհելմինթներ են, զարգացումը տեղի է ունենում տրանսմիսիվ ճանապարհով։ Հասուն ֆիլարիաները պարազիտում են տարբեր օրգաններում, էգերը կենդանածին են։ Թրթուրները (միկրոֆիլարիաները) շրջապտույտ են կատարում արյան մեջ և նրանց ակտիվությունը համընկնաում է օրվա ռիթմին։
Կամախ (քաղաք)
Պատմամշակութային կոթողները
XIX դարում և XX դարի սկզբներին Կամախն ունեցել է չորս եկեղեցի, որոնցից 2–ը շեն էր մնացել մինչև Առաջին համաշխարհային պատերազմը, իսկ երկուսն ավերվել էին հավանաբար XVIII դարում։ Քաղաքի մոտ էր գտնվում Թադևոս Առաքյալի վանքը, որը կոչվել է նաև Լուսավորիչի անապատ։
Ֆիլարիաներ
Կենսակերպ և կյանքի ցիկլ
Մոծակների միջոցով տարածվող տեսակների մոտ միկրոֆիլարիաները մակերեսային արյունատար անոթներում սովորաբար հայտնվում են գիշերը, իսկ պիծակների միջոցով տարածվողները՝ ցերեկը։ Արյունածուծ միջատները հիվանդ մարդու արյունը ծծելու ժամանակ կլանում են նաև միկրոֆիլարիաներ։ Միջանկյալ տիրոջ մարմնում թրթուրները զարգանում են մկանների ու ճարպամարմմի մեջ, այնուհետև երկու անգամ մաշկափոխվելով՝ հասնում են սեռահասուն վիճակի ու ներթափանցում միջատի բերանային խայթող ապարատը։ Նման միջատը մարդու արյունով սնվելու ժամանակ փոխանցում է միկրոֆիլարիաները, որոնք նախ ներթափանցում են նրա մաշկը, իսկ հետո ընկնում արյան հոսքի մեջ։
Կամախ (քաղաք)
Մշակույթը
Հեթանոսական շրջանում Անի–Կամախը մշակույթի նշանակալի կենտրոն է եղել։ Պատմագիրների վկայություններից կարելի է կռահել, որ քրիստոնեությունն ընդունելու ժամանակ ոչ միայն կործանել են նրա տաճարները, կալվածքները տվել եկեղեցուն, այլև ոչնչացրել են բազմաթիվ ձեռագրեր՝ «հեթանոսական մատյաններ», որոնց գաղափարախոսությունն անընդունելի էր քրիստոնեական եկեղեցու համար։
Ֆիլարիաներ
Դասակարգում
Կան Ֆիլարիաներրի ավելի քան 80 դաս, այդ թվում 380 տեսակներ։
Կամախ (քաղաք)
Մշակույթը
XV դարում Կամախը նորից դարձել էր գրչության կենտրոն։ Այստեղ այդ հարյուրամյակում ընդօրինակվել են մի շարք ձեռագրեր, որոնցից երկուսը՝ մի ճաշոց, որ գրվել է 1439 թ. Քրման Խաթունի պատվերով, և մի Մաշտոց՝ գրված 50—80-ական թվականներին, մեզ հայտնի են։ Տակավին II — III դդ. (մոտ 154-222 թթ.) Անիում աշխատել է Բարդածան Եդեսացի մատենագիրը։
Ֆիլարիաներ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կլոր որդեր
Կամախ (քաղաք)
Մշակույթը
1870-ական թվականներից Կամախում գործում էր հայկական մեկ երկսեռ վարժարան ս. Աստվածածին եկեղեցուն կից։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի նախօրյակին վարժարանն ունեցել է 75 աշակերտ և 3 ուսուցիչ։
Զելյոնայա Դիբրովա (գյուղ, Կեգիչևի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Զելյոնայա Դիբրովա գյուղում բնակվում էր 79 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,42 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում է 188,1 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Կեգիչևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1775 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Հազարափրկիչ եկեղեցի (Սվարանց)
Հազարափրկիչ եկեղեցի (Սվարանց), Հայ առաքելական եկեղեցի, գտնվում է Սյունիքի մարզի Սվարանց գյուղում, կառուցվել է 1705 թվականին։
2008 թվականին սկսվեց եկեղեցու վերակառուցման աշխատանքները, բարերար Վրեժ Գալստյանի նախաձեռնությամբ։ Շինարարական աշխատանքներին նաև մասնակցում էին տեղի գյուղացիները։ Մինչ աշխատանքները սկսել արվեցին պեղումներ, որի արձյունքում հայտնաբերվեց՝ հայտնաբերվեցին կղմինդրի, խեցեղենի բեկորներ, զարդանախշ քարեր։ Իսկ եկեղեցու կրապատ որմերի մաքրման ժամանակ ի հայտ եկան նոր արձանագրություններ։ Ճարտարապետ Ստեփան Նալբանդյանը կազմեց եկեղեցու վերականգման նախագիծը։ Եկեղեցին վերականգնվեց 2009 թվականին։
Տես նաև
Սյունիքի մարզի եկեղեցիների ցանկ
Ֆերենց Պուշկաշ
Ֆերենց Պուշկաշ (Puskás Ferenc, իսկական անունը Ֆերենց Պուրցելդ Բիրո (Purczeld Bíró Ferenc), ), հունգար ֆուտբոլիստ, շատերի կողմից ճանաչված ֆուտբոլի պատմության մեծագույն խաղացողներից ։ Խաղացել է «Ռեալ Մադրիդում» և Հունգարիայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականում։
World Soccer ամսագրի 20-րդ դարի 100 լավագույն ֆուտբոլիստների շարքում Ֆերենց Պուշկաշը 7-րդն է ։ Ֆերենց Պուշկաշը դեռ կենդանության օրոք ճանաչվել է բոլոր ժամանակների հունգարացի լավագույն ֆուտբոլիստը։ Նրա անունն է կրում մարզադաշտ Բուդապեշտում։ ՖԻՖԱ-ի տարվա լավագույն գոլի համար տրվող մրցանակը կրում է Ֆերենց Պուշկաշի անունը ։ 2013 թվականի ապրիլի Բուդապեշտում տեղադրվել է նրա հուշարձանը ։
Կարիերա
Ֆերենց Պուշկաշը «Կիշպեշտ» ֆուտբոլային ակումբի սան է․ նախկինում այդ ակումբում խաղացել է նրա հայրը ։
1943 թվականից նա խաղացել է «Կիշպեշտի» հիմնական կազմում, որը 1949 թվականին վերանվանվել է «Հոնվեդ»։ 1956 թվականի Հունգարական հեղափոխությունից հետո Ֆերենց Պուշկաշը տեղափոխվել է Իսպանիա։ Այնտեղ նա պայմանագիր է կնքել «Ռեալ Մադրիդի» հետ, որի կազմում խաղացել է 1958 թվականից մինչև 1967 թվականը։ Նա ստացել է նաև Իսպանիայի քաղաքացիություն, ինչը նրան հնարավորություն է տվել հանդես գալ երկրի ազգային հավաքականում։ Հունգարիայի ու Իսպանիայի հավաքականներում Ֆերենց Պուշկաշն անցկացրել է 89 խաղ և խփել 84 գոլ, իսկ Հունգարիայի ու Իսպանիայի բարձրագույն լիգաներում՝ 534 խաղ և 512 գոլ
1954 թվականի աշխարհի առաջնությունում Հունգարիայի հավաքականը հաջող է հանդես եկել։ Հունգարիայի հավաքականը, Հարավային Կորեայի հավաքականին հաղթելով 9:0, իսկ Արևմտյան Գերմանիայի հավաքականին՝ 8:3 հաշվով, հասել է եզրափակիչ, որտեղ խաղացել Գերմանիայի նույն թիմի դեմ, սակայն այս անգամ պարտվել է 2:3 հաշվով, իսկ Ֆերենց Պուշկաշը ողջ առաջնության ընթացքում խփել է չորս գոլ։ Հետագայում Ֆերենց Պուշկաշը հայրենի երկրի հավաքականի կազմում այլևս չի մասնակցել աշխարհի առաջնության։ Իսպանիա տեղափոխվելուց և այդ երկրի քաղաքացիություն ստանալուց հետո Ֆերենց Պուշկաշն Իսպանիայի հավաքականի կազմում մասնակցել 1962 թվականի աշխարհի առաջնությանը։ Սակայն այդ առաջնությունում նա ոչ մի գոլ չի խփել։
1952 թվականի Օլիմպիական խաղերում Ֆերենց Պուշկաշը Հունգարիայի հավաքականի կազմում դարձել է չեմպիոն։ Նա հինգ անգամ դարձել է Հունգարիայի, հինգ անգամ՝ Իսպանիայի չեմպիոն, երեք անգամ դարձել է Եվրոպայի չեմպիոնների գավաթակիր (1959, 1960, 1966)։
Որպես մարզիչ՝ Ֆերենց Պուշկաշը 1971 թվականին «Պանատինաիկոսի» հետ մասնակցել է Եվրոպայի չեմպիոնների գավաթի խաղարկության եզրափակչին։ Նույն ակումբը նրա գլխավորությամբ դարձել է Հունաստանի չեմպիոն 1970 և 1972 թվականներին, իսկ 1979 թվականին Աթենքի ԱԵԿ ակումբը նվաճել է Հունաստանի գավաթը։ 1991 թվականին «Սաութ Մելբուրն Էլլաս» ակումբը Պուշկաշի գլխավորությամբ դարձել է Ավստրալիայի չեմպիոն։
1993 թվականին Ֆերենց Պուշկաշը վերադարձել է Հունգարիա և մի որոշ ժամանակ եղել է երկրի ազգային հավաքականի գլխավոր մարզիչը։ 2002 թվականին՝ ֆուտբոլիստի կենդանության օրոք, Բուդապեշտի «Նեպշտադիոն» մարզադաշտը վերանվանվել է նրա պատվին։
Ֆերենց Պուշկաշը մահացել է 2006 թվականի նոյեմբերի 17-ին Բուդապեշտում թոքաբորբյից՝ վեց տարի Ալցհայմերի հիվանդությամբ տառապելուց հետո։ Թաղված է Բուդապեշտի Սուրբ Իտվանի վանքում։
ՖԻՖԱ-ի կողմից Ֆերենց Պուշկաշը հայտարարվել է 20-րդ դարի լավագույն ֆուտբոլիստ։ 2009 թվականի հոկտեմբերին ՖԻՖԱ-ն սահմանել է Ֆերենց Պուշկաշի անվան ամենամյա մրցանակ, որ շնորհվում է ամենագեղեցիկ գոլի հեղինակին ։
Թիմային
Հոնվեդ (Բուդապեշտ)
Հունգարիայի հավաքական
Հին Շեն
Հին Շեն, գյուղական համայնք Արցախի Հանրապետության Շուշիի շրջանում։ Տեղաբաշխված է հանրապետության հարավարևմտյան հատվածում։ Շուշիի շրջկենտրոնից գտնվում է 41 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից՝ 55 կմ հեռավորության վրա։
Ղարաղշլաղ անվանումով ընդգրկված է եղել Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում ։ Սովետական տարիներին կրել է Կիրով անվանումը ։
Աշխարհագրություն
Ընդհանուր առմամբ Հինշենի տարածքը սկսվում է Վրարա ջուր գետից, ձգվում Օթասխան լեռան արևելյան, Սաղսաղան լեռան հարավարևելյան լանջերով, թեքվում հարավարևելք՝ մինչև Մուսուլմանլար գյուղ, Քիրս լեռան արևմտյան ստորորտներ, Ծաչ գյադուկ լեռան լանջով, Ջիբրախաչ լեռան գոգահովտով իջնում Այնալու, Ըլանանց, Չիման, Հակարա գետերի միացման տարածքը, որը կոչվում է Ղլեն տակ (Բերդին տակ) ։