cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ժողովածու (1684)
Ժողովածու (1684), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1684 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1643 թվականին Ոսկան գրիչի կողմից։ Ստացողը եղել է Յովհաննէս Մուղնեցին։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 14.9X11.1 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 385 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորագրով։ Ունի կիսախորան լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կարզմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ մոծրագույն մետաքս։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 283ր, 383բ ։
Յուժնո-Ալեկսանդրովկա
Յուժնո-Ալեկսանդրովկա (Южно-Александровка), գյուղ Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Իլանսկի շրջանի կազմում։
Ժողովածու (1684)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Յուժնո-Ալեկսանդրովկա
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1500 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Իլանսկի շրջանի բնակավայրեր
Ղարիբ մշեցին
Ղարիբ մշեցին, Րաֆֆու` պանդխտությանը վերաբերող ստեղծագործություններից է, որը հրատարակվել է 1886 թվականին։
Գրության ժամանակ
Վիպակի գրության ժամանակի վերաբերյալ րաֆֆիագիտոթյան մեջ առաջացել է սխալ տեսակետ, որը պայմանավորված է վիպակի ուշ հրատարակմամբ և Շիրվանզադեի անստույգ վկայությամբ։ Շիրվանզադեն իր հուշերում վկայում է, որ «Ղարիբ մշեցին» Րաֆֆին գրել է 1886 թվականին, այսինքն այն ժամանակ, երբ հրատարակվել է։ Շփոթի պատճառը տպագրության ընթացքում հեղինակի կատարած փոփոխություններն են ։ Րաֆֆին վիպակը գրել է 1879 թվականին, սակայն հետաձգել է վիպակի հրատարակությունը՝ նպատակ ունենալով ճանապարհորդել Կոստանդնուպոլիս՝ հայության (մասնավորապես մշակների) կյանքին ծանութանալու և վիպակը կատարելագործելու համար։ Սակայն Րաֆֆուն այդպես էլ չի հաջողվում գնալ Կոստանդնուպոլիս՝ նյութական միջոցներ չունենալու պատճառով։ Եվ 1886 թվականին «Արձագանք» շաբաթաթերթում հրատարակվում է վիպակը ։
Վիպակի գրության շարժառիթ
Պանդխտության թեման տևական ժամանակ զբաղեցրել է Րաֆֆու միտքը՝ ստիպել տալով գրել մի շարք հոդվածներ և «Ղարիբ մշեցին» վիպակը։ Վիպակը գրելու շարժառիթը հայրենի Մուշից ու Վանից Կոստնադնուպոլիս եկած համալների ու ջրկիրների կյանքն է, որոնք, բռնակալության ծանր լծից հալածված, հեռացել էին հայրենի օջախից՝ աղքատությունը թոթափելու հույսով ։
Սյուժե
Պատանի Օհանը հարուստ ընտանիքի զավակ է եղել, որի հայրը կորցրել է իր հարստությունը և մահացել՝ ընտանիքի հոգսը թողնելով Օհանի վրա։ Վերջինս Մուշից եկել է Կոստանդնուպոլիս՝ աշխատանք գտնելու հույսով։ Օհանին Բաղչե-Ղափուսի նավահանգստում հանդիպում է Ոսկանը, որը երկար տարիներ համալ(բեռնակիր) էր Կոստանդնուպոլսում. նա օգնում է Օհանին աշխատանք գտնելու։ Օհանը դառնում է չոփչի՝ աղբ դուրս ածող։ Սակայն մի անգամ պատահում է անսպասելին, մի սևազգեստ կին, խաբելով միամիտ չոփչուն՝ նրան աղբի փոխարեն տալիս է նորածին մանուկի, որպեսզի ծովը նետի։ Օհանը փրկում է երեխային և երդվում է այլևս չոփչիություն չանել։ Օհանի բախտը փոխվում է, երբ սափրիչի խանութում հանդիպում է Մարտիրոս աղա Իշխանապետյանցին, որ զբաղվում է հարուստ փաշաների և աղքատ հայերի միջև աշխատանքի միջնորդություն անելով։ Նա Օհանին համոզում է թուրք փաշայի մոտ սպասավորություն անելու, որը նրան կապահովեր բարձր աշխատավարձ։ Մեկ տարի հետո Օհանը «էյվազ» է՝ սենեկապետ։ Փաշայի ապարանքում Օհանը հանդիպում է սևազգեստ կնոջը, որը առևտուր անելու նպատակով գալիս է փաշայի դստեր մոտ։ Մի անգամ, երբ հայտնվում է սևազգեստ կինը, Օհանը թաքնվում է փաշայի դստեր սենյակում, որպեսզի իմանա նրա գալու նպատակը։ Եվ պարզվում է, որ այն երեխան, որին փրկել է Օհանը փաշայի դստեր երեխան է, որի փոխարեն ուրիշ երեխա է բերել սևազգեստ կինը։ Օհանը, դուրս գալով թաքստոցից, պատմում է ողջ ճշմարտությունը և սպանում սևագեստ կնոջը՝ նրան նետելով ծովը ։
Գաղափարական բովանդակություն
Րաֆֆին իր ստեղծագործական կյանքի ընթացքում մշտապես արձագանքել է հայապահպանության հարցերին։ «Ղարիբ մշեցի» վիպակը այս հարցերի յուրօրինակ քննությունն է, որտեղ մեկնաբանվում է հայի արժանապատվությանը, բարոյականությանը, հավատարմությանը և օտար հողում հայ մնալու հարցերը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ԵՊՀ ԻՄ հոդվածներ 2023
Գեղարվեստի թագավորական թանգարան (Անտվերպեն)
Գեղարվեստի թագավորական թանգարան (Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen), 1810 թվականին Անտվերպենում հիմնադրված թանգարան, որն ընդգրկում է 14-20-րդ դարերի գեղանկարների, քանդակների, գծանկարների հավաքածու։
Մինչև 2017 թվականի ավարտը թանգարանը փակ է վերանորոգման նպատակով։
Պատմություն
Թանգարանի նեոդասական ոճի շենքը նախագծվել է Յակոբ Վինդերսի (1849–1936) և Ֆրանս վան Դայքի կողմից (1853-1839), կառուցումն սկսվել է 1884 թվականին և ավարտվել 1894 թվականին։ Շենքի վրայի ձիաքարշ մարտակառքերով ֆիգուրների բրոնզե քանդակների հեղինակը քանդակագործ Թոմաս Վինկոտն է։ Թանգարանը տեղակայված է Լեոպոլդ հրապարակում։
Թանգարանի հավաքածուի համալրումն սկսել է Անտվերպենցի Սուրբ Ղուկասի Գիլդիայի հավաքածուներով 14-րդ դարի վերջում։ Երբ գիլդիան լուծարվեց, նրա նկարների հավաքածուն անցավ 1663 թվականին Դավիդ Կրտսեր Տենիրսի նախաձեռնությամբ ստեղծված Գեղարվեստի ակադեմիային։ Հավաքածուն ներառում էր գործեր Պիտեր Պաուլ Ռուբենսից, Յակոբ Յորդանսից և Կոռնելիս դե Վոսից։ 1794-1796 թվականների ֆրանսիական օկուպացիաների ժամանակ եկեղեցիներից ու Անտվերպենի այլ շենքերից թալանվեցին արվեստի գործերը և հետագայում վերականգնված գործերը դարձան թանգարանի հավաքածուի մաս։ 1817 թվականին թանգարանն ուներ 16-17-րդ դարերի 127 նմուշ ։
Թանգարանին մեծ աջակցություն է ցուցաբերել Վիլհել I: 1823 թվականին նա թանգարանին նվիրաբերեց 3 կտավ, այդ թվում Տիցիանի վաղ շրջանի գործերից Pope Alexander IV presents Jacopo Pesaro to Saint Peter, որը դարձավ թանգարանի առաջին արտասահմանյան նմուշը։ 1827 թվականին նա տվեց 20.000 գուլդեն դրամաշնորհ թանգարանի ժամանակակից արվեստի հավաքածուի համալրման համար, սակայն Բելգիական հեղափոխությունն ընդհատեց այն, և միայն 1873 թվականին թանգարանը սկսեց ձեռք բերել ապրող արվեստագետների ստեղծագործություններ։
1840 թվականին թանգարանի հավաքածուն հավալրվեց 141 աշխատանքներով Անտվերպենի նախկին քաղաքապետ Ֆլորնետ վան Երթբորնի կողմից։
2011 թվականից թանգարանը փակ է վերանորոգումների պատճառով։ Վերաբացումն ակնկալվում է 2017 թվականին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բելգիայի թանգարաններ Կատեգորիա:1810 հիմնադրված թանգարաններ
Ռիանապոլիս
Ռիանապոլիս (Rianápolis), համայնք Բրազիլիայում՝ Գոյաս նահանգի կազմում։ Մունիցիպալիտետ, Գոյաս նահանգի կենտրոնական մասում։ Մտնում է Սիերիս գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 4500 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 159,345 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 27,7 մարդ/կմ²։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Գոյաս նահանգի բնակավայրեր
Տիգրան Շամիրխանյան
Տիգրան Ավագի Շամիրխանյան, հայ ռեժիսոր, դերասան։
Կենսագրություն
Ծնվել է Շուշի քաղաքում։ Փոքր հասակում ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Բաքու, այնուհետև՝ Թիֆլիս։ Սովորել է Ներսիսյան դպրոցում։ Երիտասարդ տարիներին հանդես է եկել սիրողական ներկայացումներում։ 1921-1922 թվականներին սովորել է Մոսկվայի Հայկական դրամատիկական ստուդիայում, ապա ընդունվել է Մոսկվայի թատերական արվեստի պետական ինստիտուտի ռեժիսորական ֆակուլտետը (ГИТИС), որն էլ ավարտել է 1934 թվականին։
Ավելի քան տասներեք տարի հանդես է եկել որպես դերասան (հիմնայանում որպես կատակերգակ)՝ խաղալով մոտ 40 դեր։ Գրեթե նույնքան էլ ներկայացումներ է բեմադրել որպես ռեժիսոր։ Առաջին ռեժիսորական աշխատանքը եղել է 1929 թվականին Երևանի Պատանի հանդիսատեսի թատրոնի անդրանիկ ներկայացումը՝ «Պայթյունը» ։ Որպես ռեժիսոր հանդես է եկել նաև Լենինականի Մռավյանի անվան թատրոնում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ դերասաններ Կատեգորիա:Հայ ռեժիսորներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ Կատեգորիա:Երևան քաղաքում թաղվածներ Կատեգորիա:Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցի շրջանավարտներ
Գամալիևկա (գյուղ, Շոստկայի շրջան)
Գամալիևկա (Гамаліївка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Շոստկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գամալիևկա գյուղում բնակվում էր 534 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Շոստկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ժողովածու (1143)
ժողովածու (1143), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1143 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 13֊րդ դարում Գրիգոր գրչի կողմից։ Ստացողը եղել է Պարոն Կոստանդինը։ Ունի 24,2×16,5սմ չափս։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Աստառ՝ սպիտակ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ 147 բ։ Ձեռագիրը կազմված է 293 թերթից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Մոլիթ
Մոլիթ (վրաց.` მოლითი), հայաբնակ գյուղ Վրաստանի Սամցխե-Ջավախք մարզի Բորժոմի շրջանում, Բորժոմի քաղաքից 64 կմ հարավ, Թրիալեթի լեռնաշղթայի հարավային լանջին։ Գտնվում է Տաբածղուր լճի արևմտյան ափին, ծովի մակարդակից 2050 մ բարձրության վրա։
Բնակչություն
Համաձայն 2002 թվականի տվյալների, գյուղն ուներ 273 բնակիչ, հիմնականում հայեր, իսկ 2014 թվականի տվյալներով, գյուղում ապրում էր 215 մարդ , ովքեր զբաղվում են հողագործությամբ և անասնապահությամբ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Բորժոմի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի հայաբնակ գյուղեր
Աճառյանի օրենք
Աճառյանի օրենք, հնչյունական օրենք, որ հայտնաբերել է հայագետ Հրաչյա Աճառյանը՝ Վանի բարբառի հնչյունական երևույթների քննության ժամանակ։ Օրենքի ձևակերպումը Աճառյանը տվել է «Քննություն Վանի բարբառի» աշխատության մեջ։ Օրենքը փաստում է, որ Վանի բարբառում ա ձայնավորը, գտնվելով գրաբարի թրթռուն պայթականից առաջացած խուլի մոտ, դառնում է ä, իսկ խուլից առաջացած խուլի մոտ մնում է ա։ Օրինակ՝ բան-պäն, բարի-պäրի։ Օրենքը առնչվում է հայերենի հնչյունական համակարգի պատմական զարգացման հարցերին ։
Հայ բարբառային միավորներում ձայնեղ բաղաձայններից հետո ձայնավորների քմայնացումը՝ Աճառյանի օրենքը, պատմական հնագույն հնչյունական օրենքներից է, որ մոտավորապես միջին դարերից ի վեր դադարել է գործել ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հնչյունական օրենքներ Կատեգորիա:Հայերեն
Դյունդինո
Դյունդինո (Дюндино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռուդնյանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռուդնյանսկի շրջանի բնակավայրեր
(3940) Լարիոն
(3940) Լարիոն (Larion), աստերոիդ աստերոիդների գոտի ներքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1973 թվականի մարտի 27-ին Լյուդմիլա Ժուրավլյովայի կողմից Նաուչնիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 1,988043 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8764 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,0997 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1023,85 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,351613 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 22,83° անկյուն։
Լարիոն աստերոիդը պատկանում է Հունգարիայի աստերոիդների ընտանիքին։ Այս ընտանիքի աստերոիդները շարժվում են Արեգակի շուրջ 1,78 - 2,00 ա. մ. միջակայքում ընկած մեծ կիսաառանցքներով, ունեն 16-34° ուղեծրի թեքում և ոչ ավելին քան 0,18 էքսցենտրիսիտետ։ Հունգարիայի աստերոիդների ընտանիքը ունի միանգամից երկու մոլորակների հետ ուղեծրային ռեզոնանս՝ Մարսի հետ 3:2 և Յուպիտերի հետ 9:2։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հունգարիայի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1973 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Լյուդմիլա Ժուրավլյովայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների գոտու ներքին մասի աստերոիդներ
Նագուրու
Նագուրու (ნაგურუ), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Ծալենջիխայի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 280 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Ծալենջիխայից հեռու է 11 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 320 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ծալենջիխայի շրջան‎‎‎
Ռուսաստանի կոմունիստական կուսակցության կենտկոմի կովկասյան բյուրո
Ռուսաստանի կոմունիստական (բոլշևիկների) կուսակցության կենտկոմի կովկասյան բյուրո, Կովկասի կոմունիստական բյուրո, ՌԿ(բ) կ Անդրկովկասյան երկրային կոմիտեին հաջորդած կուսակցական մարզային ղեկավար կենտրոն։ Ստեղծվել է ՌԿ(բ) կ համառուսաստանյան 8-րդ կոնֆերանսում։
Պատմություն
Գործել է 1920 թվականի մայիսի 25-ից մինչև Անդրկովկասյան կուսակցական կազմակերպությունների I համագումարի հրավիրումը (1922 թվականի փետրվարի 21)։ Բյուրոյի սկզբնական կազմում նշանակվել են Կիրովը և Օրջոնիկիձեն։ Կովբյուրոյի ղեկավարությանը ենթակա էին Ադրբեջանի, Վրաստանի և Հայաստանի կոմունիստական կուսակցությունները։ 1920 թվականի օգոստոսի 3-ին Կովբյուրոյի պլենումն ընտրել է նախագահության հետևյալ կազմը՝ Օրջոնիկիձե, Ստասովա, Բելոբոադով, Նազարեթյան (քարտուղար), Մդիվանի։
Ադրբեջանում (1920 թվականի ապրիլ) և Հայաստանի մի մասում (1920 թվականի նոյեմբեր) խորհրդային իշխանության հաստատումից հետո Կոմկուսի կենտրոնական անդրկովկասյան մարմիններում Արցախ-Ղարաբաղի վարչատարածքային ենթակայության հարցը դարձել է երկարատև քննարկման առարկա և սկսվել «վիճելի տարածք» ու արհեստականորեն ստեղծված «հիմնահարցի» քաշքշուկը։
Ղարաբաղը Ադրբեջանական ԽՍՀ-ին հանձնելուն կողմ են քվեարկել Նափմանովը, Ֆ․ Մախարաձեն և Նազարեթյանը։ Նարիմանովը բողոքել է Ղարաբաղը Խորհրդային Հայաստանի կազմում թողնելու Կովբյուրոյի որոշման դեմ և հայտարարել, թե «նկատի ունենալով այն կարևորությունը, որ Ղարաբաղի հարցն ունի Ադրբեջանի համար, անհրաժեշտ եմ համարում, որ այն հետաձգվի՝ ՌԿ(բ)Կ կենտկոմում վերջնականապես լուծելու համար»։ Սակայն, հաջորդ օրը՝ հուլիսի 5-ին, Մոսկվայից տրված ցուցումներով, Իոսիֆ Ստալինի պահանջով, նորից հրավիրվում է Կովկասյան բյուրոյի պլենումի նիստ և առանց քվեարկության որոշվում է Լեռնային Ղարաբաղը մտցնել Ադրբեջանական ԽՍՀ-ի կազմի մեջ՝ նրան տալով «լայն մարզային ինքնավարություն»։ ՀԽՍՀ ԿԿ կենտկոմը 1921 թվականի հուլիսի 16-ի նիստում անհամաձայնություն է հայտնել ՌԿ(բ) կ Կենտկոմի Կովկասյան բյուրոյի հուլիսի 5-ի որոշմանը և պահանջել Ղարաբաղի հարցը նորից քննարկել Կովկասյան բյուրոյում, ինչը, սակայն, մնացել է անպատասխան։
Հայաստանի կամ Ադրբեջանի օգտին Լեռնային Ղարաբաղի հարցի վերաբերյալ Կովկասյան բյուրոյի ցանկացած որոշում չէր կարող ունենալ իրավական ուժ, քանի որ կուսակցական այդ մարմնի իրավասությունից դուրս էին պետականության ձևի որոշման և տարածքային սահմանազատման հարցերը։ Սակայն, ՌԿ(բ) կ կենտկոմի Կովբյուրոյի որոշումը հիմք է դարձել բուն հայկական հողերը՝ 94 % հայ բնակչությամբ և նրա կամքին հակառակ, բռնակցելու Ադրբեջանին։
Կատեգորիա:Ռուսաստանի կոմունիստական կուսակցություն Կատեգորիա:Արցախի պատմություն
Ռոբերտ Վիտեկ
Ռոբերտ Վիտեկ (Róbert Vittek, ), սլովակ ֆուտբոլիստ, «Սլովան» ակումբի և Սլովակիայի ազգային հավաքականի հարձակվող։ Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնությունների ժամանակ Սլովակիայի ազգային հավաքականի առաջին գոլի հեղինակն է։
Ակումբային
Վիտեկն իր կարիերան սկսել է 1999 թվականին Բրատիսլավայի Սլովանում, որի կազմում 3 անգամ կարողացել է իր տեղը պահպանել երկրի առաջնության լավագույն եռյակում և 1 անգամ հասնել երկրի գավաթի խաղարկության եզրափակիչ, սակայն ոչ մի մրցանակ չի կարողացել ստանալ այս թիմի կազմում։ 2003-2004 թթ. մրցաշրջանի սկզբում Վիտեկը տեղափոխվեց Գերմանիայի Երկրորդ Բունդեսլիգայում հանդես եկող «Նյուրնբերգ» ակումբ, որի կազմում էլ հենց առաջին իսկ մրցաշրջանում դուրս եկավ Առաջին Բունդեսլիգա։ 2006-2007 թթ. մրցաշրջանում Վիտեկը Նյուրնբերգի հետ կարողացավ նվաճել Գերմանիայի գավաթը, որը Վիտեկի համար դարձավ միակը այս թիմի կազմում։ Հաջորդ մրցաշրջանում Նյուրնբերգը կրկին դուրս մղվեց Առաջին Բունդեսլիգայից, որից հետո ֆուտբոլիստը տեղափոխվեց ֆրանսիական «Լիլ»։ Վիտեկը Լիլում անցկացրեց կես մրցաշրջան, որից հետո վարձավճարով տեղափոխվեց թուրքական «Անկարագյուջու»։
Ազգային հավաքականի կազմում
Սլովակիայի ազգային հավաքականի կազմում Վիտեկն անցկացրել է 78 հանդիպում, որոնց ընթացքում դարձել 23 գոլի հեղինակ։ Շատ ավելի հայտնի է իր կատարած 2 գոլերով, որոնք նա հեղինակել է 2010 թ. ՀԱՀ-ում անցկացված Աշխարհի առաջնության ժամանակ Իտալիայի ազգային հավաքականի դեմ խաղում, և որոնք սլովակներին բերեցին հաղթանակ գործող չեմպիոնների նկատմամբ խմբային փուլի այդ վճռորոշ խաղում (3։ 2)։
Թիմային
Երկրորդ հորիզոնական - 2001 թ. («Սլովան», Բրատիսլավա)
Երրորդ հորիզոնական - 2000 թ., 2003 թ. («Սլովան», Բրատիսլավա)
Եզրափակչի մասնակից - 2003 թ. («Սլովան», Բրատիսլավա)
Հաղթող - 2004 թ. («Նյուրնբերգ», Գերմանիա)
Հաղթող - 2007 թ. («Նյուրնբերգ», Գերմանիա)
Անձնական
2010 թվականին ճանաչվել է Սլովակիայի տարվա ֆուտբոլիստ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սլովակ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի հարձակվողներ Կատեգորիա:Թուրքական Սուպեր լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բունդեսլիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Տրաբզոնսպորի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իստանբուլ Բաշակշեհիրի ֆուտբոլիստներ
Աստերոիդների ցանկ (161001-161100)
Աստերոիդների ցանկ (160901-161000) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (161101-161200)
|}
Բայրակսկի գյուղական խորհուրդ (Դիկանսկի շրջան)
Բայրակսկի գյուղական խորհուրդ  (Байрацька сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Դիկանսկի շրջանում ։
2001 թվականի տվյալներով Բայրակսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 565 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 33,55 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 16,84 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 5 բնակավայր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր Կատեգորիա:1919 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Միխայլովկա (գյուղ, Վելիկոբուրլուկիի շրջան)
Միխայլովկա (Михайлівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վելիկոբուրլուկիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1750 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Միխայլովկա գյուղում բնակվում էր 103 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,57 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 180,7 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վելիկոբուրլուկիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1750 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Հովհաննես (ճարտարապետ)
Հովհաննես, հայ ճարտարապետ։ Կառուցել է հնագույն և սակավաթիվ աղյուսաշեն հուշարձաններից մեկը ՝ Սրվեղի վանքը, որը գտնվում է Հայաստանի Հանրապետության Տավուշի մարզի Այգեհովիտ գյուղից 3 կմ հարավ, Խաչի Տակ կոչվող վայրում, անտառապատ բացատի բարձրադիր սարալանջին։
Հուշարձանի ներսում, հյուսիսային պատի վրա, մկրտության ավազանի մոտ ագուցված քարի վրա գրված է շինարարական արձանագրություն, որի մեջ հիշատակված է նաև ճարտարապետի անունը.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Միջնադարյան հայ ճարտարապետներ
Ֆոն համալսարան
Ֆոն համալսարան (ФОН Универзитет), Մակեդոնիայում հիմնադրված երկրորդ մասնավոր համալսարանը (Հարավ-արևելյան եվրոպական համալսարանից հետո) ։
Պատմություն
Ֆոն համալսարանի հիմնադրումից հետո Ss. Cyril և Սկոպյեի Methodius համալսարանից մեծ թվով դասախոսներ տեղափոխվեցին նոր համալսարան՝ շարունակելով Մակեդոնիայի հանրապետությունում կառուցել լավագույն կրթական համակարգը։ Համալսարանն արդեն ունի 10 ֆակուլտետ և 250 ակադեմիական կազմ, 80 տեխնիկական աշխատակից։ Սա Մակեդոնիայի միակ բարձրագույն ուսումնական հաստատությունն է, որը լիովին իրականացրել է Բոլոնյան պահանջները և ներդրել է Եվրոպական կրեդիատային փոխանցման համակարգը։ Համալսարանում սովորում են 5300 ուսանողներ։ Համալսարանն ունի երկու համալսարանական տարածք՝ Սկոպյեում և Ստրուգում։
Ուսանողական կյանքը
Համալսարանն ունի ակտիվ ուսանողական խորհուրդ, որը զբաղվում է ուսանողների գործունեությամբ, ծրագրերի, պրակտիկաների կազմակերպմամբ, իրականացնում է ուսանողների աշխատանքների գնահատում և ներկայացնում առաջարկություններ նրանց առաջխաղացման համար։ Կազմակերպվում են ուսանողական մրցույթներ, սպորտային, հասարակական ակտիվություններ։ Ուսանողական խորհուրդը հրատարակում է ամսագիր, որտեղ ներգրավված են ժուռնալիստիկայի ֆակուլտետի ուսանողներ և ներառում է ուսանողներին հետաքրքրող թեմաներ։ Ծրագրերի իրականացման համար ուսանողական խորհուրդը համագործակցում է Կարիերայի զարգացման կենտրոնի հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հյուսիսային Մակեդոնիա
Մուտնայա (Ցիլմայի վտակ)
Մուտնայա (Мутная), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Ցիլմա գետի աջ ափին՝ 245 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 84 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Հաշմանդամություն ունեցող անձանց միջազգային օր
Հաշմանդամություն ունեցող անձանց միջազգային օր, ընդունվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Գլխավոր կոնֆերենցիայի 47-րդ նստաշրջանի որոշումով 1992 թվականին (որոշում № A/RES/47/3) և նշվում է յուրաքանչյուր տարվա դեկտեմբերի 3-ին ։
Ավելի ուշ, նույն նստաշրջանի ժամանակ՝ № A/RES/47/88 որոշումով Գլխավոր ասամբլեան կոչ է արել ՄԱԿ-ի երկրներին Հաշմանդամություն ունեցող անձանց միջազգային օրվա առթիվ կազմակերպել միջոցառումներ հաշմանդամներին հասարակական կյանքին միասնացնելու նպատակով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ՄԱԿ Կատեգորիա:Հաշմանդամություն Կատեգորիա:Միջազգային օրեր Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի միջազգային օրեր
Էրիան Շերին
Էրիան Շերին (Ariane Sherine, ծնվ.՝ ), բրիտանացի գրող, երգիծաբան, լրագրող և (Հումանիստական բրիտանական ասոցիացիայի և Ռիչարդ Դոքինզի աջակցությամբ) ավտոբուսների վրայի աթեիստական գովազդային արշավի նախաձեռնող։
Կենսագրություն
Շերինը բնակվում է Լոնդոնում։ Լրագրողությամբ զբաղվում է 21 տարեկանից, երբ սկսել է «New Musical Express»-ի համար ձայնաերիզների լուսաբանման հաղորդումներ վարել։ 2002 թվականին սիթքոմների գրող-հեղինակների գծով գրավել է BBC-ի տաղանդների մրցույթի երկրորդ հորիզոնականը ։ Հետո նա սկսել է սցենարներ գրել բրիտանական կատակերգական հեռուստասերիալների համար, այդ թվում նաև BBC-ի «Իմ ընտանիքը» շոուն и «Two Pints of Lager and a Packet of Crisps» ։ Բացի այդ, Շերինը սցենարիստ է հանդիսացել CBBC և CITV ալիքների մանկական հաղորդումների մի շարք թողարկումների համար։ Շերինը կանոնավորապես գրում է «Guardian»-ի համար, ինչպես նաև համագործակցում է «Sunday Times»-ի և «The Independent»-ի հետ։
Աթեիզմ
Էրիան Շերինը դաստիարակվել է քրիստոնեական ավանդույթներով։ Նրա հայրը՝ ունիտար ունիվերսալիստ էր, իսկ մայրը ծագմամբ՝ պարս, իսկ կրոնով՝ զրադաշտական։ Այժմ Էրիան Շերինը աթեիստական և աշխարհիկ հումանիստական շարժումների ակտիվ մասնակից է։ Նա հանդիսացել է ավտոբուսների վրայի աթեիստական գովազդային արշավի նախաձեռնող՝ ի պատասխան ավետարանչական քարոզիչների նմանատիպ գովազդի տեղադրմանը, որտեղ նրանք հղվում էին մի կայքի վրա, որը պնդում էր թե «բոլոր ոչ քրիստոնյաներին դժոխքում սպասում են ընդմիշտ տանջանքներ» և «նրանք այրվելու են կրակի գեհենում» ։ Հասարակական տրանսպորտի վարչությունում նման գրություններից վրդովված Շերինին պարզաբանել են, որ գովազդի մեջ ոչ մի վիրավորական բան չեն տեսնում և դա մի գովազդատուի մասնավոր կարծիքի արտահայտումն է։ Ի պատասխան իշխանությունների անգործությանը՝ 2008 թվականի հունիսի 20-ին Շերինը «The Guardian» կայքում տեղադրել է «Աթեիստներ՝ տվեք հինգ» հոդվածը, որտեղ կոչ արեց Լոնդոնի ավտոբուսներին աթեիզմի գովազդի գաղափարը աջակցող բոլոր անձանց նվիրաբերել հինգ ֆունտ բոլորն ։
2009 թվականի հոկտեմբերին Շերինը հրապարակել է աթեիզմի առաջին բարեգործական գիրքը՝ «Ս. Ծննդյան աթեիստական ուղեցույց» (The Atheist's Guide to Christmas, որի վրա աշխատել է 42 հեղինակ), որից հետո հայտարարել է, որ դադարեցնում է աթեիստական ակտիվիզմը և զբաղվելու է իր վեպի գրա աշխատանքներով։ Շեիրնը մնում է Հումանիստական բրիտանական ասոցիացիայի ակտիվ կողմնակից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի լրագրողներ Կատեգորիա:Բրիտանացիներ պարսկական սերմամբ Կատեգորիա:Աթեիստ ակտիվիստներ Կատեգորիա:Անգլիացի աթեիստներ Կատեգորիա:Անգլիացի հումանիստներ Կատեգորիա:Բրիտանացի գրողներ Կատեգորիա:Բրիտանացի սցենարիստներ
Ժողովածու (694)
Ժողովածու (694), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 694 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դարում Պետրոս, Մկրտում գրիչների կողմից։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 19,2 X 12,5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 453 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով, նոտրգրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ գրչի՝ 14բ, 39ա, 449ա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Յուժնո-Ենիսեյսկի
Յուժնո-Ենիսեյսկի (Южно-Енисейский), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Մոտիգինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 720 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Մոտիգինսկի շրջանի բնակավայրեր
(3941) Հայդն
(3941) Հայդն (Haydn), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1973 թվականի հոկտեմբերի 27-ին Ֆրեյմուտ Բորնգենի կողմից Տաուտենբուրգում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,927338 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,8641 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9906 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1829,4 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,196786 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,66° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1973 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Ֆրեյմուտ Բորնգենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Նաբրուսկա
2001 թվականի տվյալներով Նաբրուսկա գյուղում բնակվում էր 229 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 11,38 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 20,12 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Մանևիչի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Նակիփու
Նակիփու (ნაკიფუ), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Ծալենջիխայի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 230 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Ծալենջիխայից հեռու է 8 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 753 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ծալենջիխայի շրջան‎‎‎
Դյուպսյա
Դյուպսյա (Дюпся), գյուղ Ռուսաստանի Սախա-Յակուտիայի հանրապետության Ուստ-Ալդանսկի ուլուսի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1174 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սախա-Յակուտիայի հանրապետության Ուստ-Ալդանսկի ուլուսի բնակավայրեր Կատեգորիա:1930 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մամիկոն Ասատրյան
Մամիկոն Վահանի Ասատրյան, հայ փիլիսոփա, փիլիսոփայական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր ։
Կենսագրություն
Մամիկոն Ասատրյանը ծնվել է 1929 թվականի օգոստոսի 25-ին Թիֆլիսում։ Սովորել է Թիֆլիսի թիվ 32 արական միջնակարգ դպրոցում։ 1953 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի միջազգային հարաբերությունների ֆակուլտետը։ 1957-1962 թվականներին աշխատել է Տոմսկի բժշկական ինստիտուտում որպես փիլիսոփայության ավագ դասախոս։ 1962-1968 թվականներին եղել է Տոմսկի մանկավարժական ինստիտուտի փիլիսոփայության ամբիոնի վարիչ։ 1968-1970 թվականներին աշխատել է Երևանի պետական համալսարանի փիլիսոփայության, իսկ 1970-1984 թվականներին՝ դիալեկտիկական մատերիալիզմի և տրամաբանության ամբիոնում ։
Ակադեմիական գործունեություն
1982 թվականին Մամիկոն Ասատրյանը պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն։ 1984 թվականին նրան շնորհվել է պրոֆեսորի կոչում։ 1984-2008 թվականներին եղել է ԵՊՀ դիալեկտիկական մատերիալիզմի և տրամաբանության ամբիոնի պրոֆեսոր։ 2008 թվականից աշխատում է Եվրոպական կրթական տարածաշրջանային ակադեմիայում որպես պրոֆեսոր։
Մամիկոն Ասատրյանի գրչին են պատկանում են ավելի քան 30 հոդվածներ, 6 մենագրություններ, որոնցից առավել նշանավոր են «Փիլիսոփայության մեթոդաբանական առանձնահատկությունների մասին», «Օրենք և պայման», «Մարքսիզմ-լենինիզմը գիտության մեթոդաբանության տեսանկյունից․ Քննական վերլուծություն», «Էքստրապոլյացիայի մեթոդի ճանաչողական նշանակությունը» աշխատությունները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԵՊՀ դասախոսներ
Բալյասնենսկի գյուղական խորհուրդ (Դիկանսկի շրջան)
Բալյասնենսկի գյուղական խորհուրդ  (Балясненська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Դիկանսկի շրջանում ։
2001 թվականի տվյալներով Բալյասնենսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1185 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 44,32 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 26,74 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 3 բնակավայր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր Կատեգորիա:1923 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Գեորգի Ծերեթելի (լեզվաբան)
Գեորգի Ծերեթելի Վասիլի (გიორგი წერეთელი ), վրացի արևելագետ, սեմագետ-լեզվաբան։ ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս (1968), Իռլանդիայի ու Մեծ Բրիտանիայի թագավորական ասիական ընկերության (1964) և Լեհաստանի արևելագիտական ընկերության (1966) պատվավոր անդամ։
Վրացագիտությանը, արաբագիտությանը, սեմագիտությանը և ուրարտագիտությանը նվիրված աշխատություններում Ծերեթելու եզրահանգումներն ստացել են միջազգային լայն ճանաչում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրացի արևելագետներ Կատեգորիա:Վրացի սեմագետներ Կատեգորիա:Վրացի լեզվաբաններ Կատեգորիա:Վրացի ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Թբիլիսիի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Վրաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ իսկական անդամներ Կատեգորիա:Վրացի պատմաբաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի պատմաբաններ
Չիխարուլա
Բնակչություն
Համաձայն 2002 թվականի տվյալների, գյուղն ուներ 299 բնակիչ, հիմնականում հայեր, իսկ 2014 թվականին գյուղում ապրում էր 255 մարդ , ովքեր զբաղվում են հողագործությամբ և անասնապահությամբ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Բորժոմի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի հայաբնակ գյուղեր
Հեղափոխության հուշարձան (Կոզարա)
Հեղափոխության հուշարձան (Spomenik Revoluciji), Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի զոհերի հիշատակին նվիրված հուշահամալիր՝ կանգնեցված Բոսնիա և Հերցեգովինայում՝ Կոզարա լեռնաշղթայի բարձր գագաթներից մեկի՝ Մրակովիցայի վրա։ Կոզարայի սարերում 1942 թվականի հունիս-հուլիս ամիսներին Հարավսլավիայի ազատագրման ժողովրդական բանակի պարտիզանական մի ջոկատ պաշտպանական համառ ու անձնուրաց մարտեր է մղել իրեն շրջապատած և տասնապատիկ գերազանցող գերմանացի ֆաշիստներից, խորվաթ ուստաշներից, հունգարացիներից կազմված զորքերի դեմ։ Զոհվել են ոչ միայն հազարավոր պարտիզաններ, այլև նրանց մոտ ապաստանած տասնյակ հազարավոր սերբ խաղաղ բնակիչներ։ Կոզարայի պաշտպանությունը Սոցիալիստական Հարավսլավիայի պատմության մեջ է մտել որպես հակաֆաշիստական Դիմադրության շարժման փառավոր էջերից մեկը ։
Հուշահամալիրի կենտրոնական բաղադրիչը հանդիսացող կոթողը կազմված է գլանաձև դասավորված բետոնե ուղղահայաց քսան տարրերից, որոնցից ամենամեծն ունի 34 մետր բարձրություն ։ Այդ տարրերը խումբ առ խումբ իրենց տեսքով ու դասավորությամբ արտացոլում են կյանքը, մահը, ոսոխի ագրեսիան ու հալածանքը։
Կոթողի շուրջը պարիսպ է բարձրացված, որի վրա արձանագրված են զոհված 9864 պարտիզանների անունները ։
Հուշահամալիրի կառուցման համար անհրաժեշտ գումարը ձեռք է բերվել հանգանակությամբ, որին, ըստ հարավսլավական զանգվածային լրատվամիջոցների հրապարակած տվյալների, մասնակցել են կես միլիոնից ավելի մարդ և հազարից ավելի կազմակերպություններ ։
Հուշահամալիրն ավարտուն տեսքով պատկերվել է հարավսլավական թղթադրամների վրա, այն դարձել է հասարակական մեծ միջոցառումների անցկացման վայր, զբոսաշրջային տեսարժանություն։ Հանց միայն առաջին տասնամյակում՝ 1972-1982 թվականներին այցելուների թիվն անցել է ինը միլիոնից։ 1980-ական և 1990-ական թվականների սահմանագծին հուշահամալիրը դարձել է Հարավսլավիայի վարչապետ Անտե Մարկովիչի քաղաքական կուսակցության հանդիսավոր հիմնադրման և նրա օգտին քարոզարշավի կազմակերպման վայր ։
Բոսնիական պատերազմի ավարտից հետո հուշահամալիրը, ինչպեսև ամբողջ Կոզարա լեռնաշղթան, անցել է Սերբական Հանրապետությանը, և նրա իմաստն ու նշանակությունը փոփոխություն են կրել. համալիրի թանգարանի ցուցասրահում սկզբնապես ներկայացված ցուցադրանքը փոխարինվել է նորով, որը կրում է «Սերբերի դեմ իրագործված երեք ցեղասպանություն» խորագիրը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի արվեստ Կատեգորիա:Սերբական Հանրապետություն Կատեգորիա:Տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:Հուշահամալիրներ
Ժողովածու (1679)
Ժողովածու (1679), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1679 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1688 թվականին Յովհաննես վարդապետ գրիչի կողմից։ Ստացողը եղել է պարոն Առետը։ Ունի 16X10 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 366 թերթից։ Գրված է միասյուն նոտրգրով։ Ունի դրոշմազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշվեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ 292 բ, ստացողի՝ կազմի վրա (1691 թվական) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Ագրիպինա Վահանովայի անվան ռուսական բալետի ակադեմիա
Ագրիպինա Վահանովայի անվան ռուսական բալետի ակադեմիա (Академия русского балета имени А. Я. Вагановой), աշխարհի հնագույն բալետային դպրոցներից մեկը, որի անվան հետ սերտորեն կապված է ռուսական բալետային դպրոցի ծաղկումն ու համաշխարհային ճանաչումը։ Գտնվում է Սանկտ Պետերբուրգի կենտրոնում` Զոդչև Ռոսսիի փողոցում։
1957 թվականից կրում է բալետի արտիստ, բալետմաստեր և մանկավարժ, ռուսական դասական բալետի տեսության հիմնադիր Ագրիպինա Վահանովայի անունը։
Պատմություն
Պարային դպրոցը հիմնադրվել է 1738 թվականի մայիսի չորսին, կայսրուհի Աննա Յոհանովնայի կողմից, «որպես նորին կայսերական մեծության պարի դպրոց» ։ Դպրոց հիմնելու նախաձեռնողն էր ֆրանսիացի պարուսույց Ժան-Բատիստ Լանդեն։ Ձմեռային պալատի հատուկ կահավորված սենյակներում նա սկսել է ուսուցումը 12 ռուս տղաների և աղջիկների հետ։
1766 թվականին կայսրուհի Եկատերինա II-ը, որ սիրում էր թատրոնը և շատ ժամանակ էր տրամադրում դրան, սահմանել է պալատական թատրոնի տեսչություն։ «Պալատական ներկայացումների և երաժշտության» Առաջին տնօրենը դարձել է Ի. Ելագինը։ 1779 թվականին նա իր օգնականի հետ կազմել և կայսրուհու ստորագրությանն է ներկայացրել «Բոլոր թատրոններին, և՛ կամերային, և՛ պարահանդեսային երաժշտությանը պատկանող մարդկանց վերաբերող փաստաթուղթ», որը սահմանում էր բոլոր այն հաստատությունները, որոնք ենթարկվում էին թատերական տնօրինությանը։ Նույն փաստաթղթով նաև թոշակ է նշանակվել արտիստներին, ինչպես նաև` հաստատվել Կայսերական թատերական դպրոցը։ Մինչև դպրոցի հիմնումը, որն ավելի ուշ ստացել է Կայսերական թատերական ուսումնարան անվանումը, պալատական բեմում բացի օտարերկրյա և գյուղացի արտիստներից, ելույթ էին ունենում նաև Առաջին կադետական կորպուսի սաներն ու շրջանավարտները, որոնք 1766 թվականից հետո, երբ իրենց ղեկավարը դարձել էր Ի. Բեցկոյը, սովորում էին երաժշտություն, պարեր, գրում էին բանաստեղծություններ և խաղում էին կատակերգություններում։
1870-ական թվականներին քարե կղզում Քարեկղզյան թատրոնի մոտ, ինժեներ Վ. Նիկոլյայի նախագծով կառուցվել է տուն ուսումնարանի ղեկավարի համար, ինչպես նաև` երկրորդ ամառանոցը սաների համար։
1917 թվականին Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո ուսումնարանը կազմալուծվել է և բաժանվել է երկու ուսումնական հաստատության` բալետային, որը դարձել է խորեոգրաֆիկ ուսումնարան և դրամատիկական, որը դարձել է Դերասանական վարպետության դպրոց։ Այն բաժանմունքները, որոնք սկզբում պատրաստում էր թատերական այլ մասնագետների, որոնք բավարար ընդունակ չէին դերասանական կարիերայի համար, լուծարվում են։
1921 թվականին Բալետի ուսումնարանն ստացել է Ցարսկոյե սելոյում գտնվող Զինաիդա Յուսուպովայի նախկին ամառանոցը։ Քաղաքից դուրս գտնվող ամառանոցը մինչև 1933 թվականն օգտագործվում էր սանուհիների ամառային հանգստի համար։
1922 թվականին բալետային ուսումնարանը Դերասանի վարպետության ուսումնարանի և Ռիթմի ինստիտուտի հետ միասին մտել է Բեմական արվեստի համալսարանի ենթակայության տակ, 1926 թվականին անվանափոխվել է` դառնալով Բեմական արվեստների տեխնիկում, իսկ 1936 թվականին անվանակոչվել է Կենտրոնական թատերական ուսումնարան, որը միավորել է լենինգրադյան թատրոններին կից բոլոր թատերական միջնակարգ ուսումնական հաստատությունները ։ Ենփակայության փոփոխությունների հետ իր անվանումը փոխելէ նաև բալետային դպրոցը։ 1928 թվականին այն կոչվել է Լենինգրադի խորեոգրաֆիկ տեխնիկում, 1937 թվականին` Լենինգրադի խորեոգրաֆիկ ուսումնարան։
Այսօրվա անվանումը թատրոնը կրում է 1991 թվականից ։ 1995 թվականին Ագրիպինա Վահանովայի անվան ակադեմիան ընդգրկվել է Պետության կողմից հատուկ պահպանվող մշակութային ժառանգության ցանկի մեջ ։
2011 թվականին ակադեմիայի ուսուցիչները Ֆինլանդիայի Միկելի քաղաքում անց են կացնում բալետի վարպետության միջազգային դասընթացներ ։ 2016 թվականին բացվել է Ռուսական բալետի ակադեմիայի մասնաճյուղ Վլադիվոստոկում, որտեղ գործում է Պրիմորսկի օպերայի և բալետի պետական թատրոնը ։
1991 թվականից ակադեմիան հրատարակում է «Ռուսական բալետի ակադեմիայի տեղեկագիրը», 2016 թվականից հրատարակում է բալետի երիտասարդ քննադատության «Կադանս» ամսագիրը։ Ակադեմիան նաև աշխատանություններ է հրատարակում պետերբուրգյան բալետի մեթոդիկայի և պատմության վերաբերյալ։
Կրթության կառուցվածք
Ակադեմիան նախապատրաստական, միջին մասնագիտական և բարձրագույն է տալիս խորեոգրաֆիկ արվեստի ոլորտում։ «Բալետի արտիստ» որակավորման առարկաներն իրենց մեջ ներառում են դասական, բնորոշ, պատմակենցաղային, զուգապար և ժամանակակից պարեր, դերասանի վարպետություն, խորեոգրաֆիկ ժառանգություն։ Երեխաները նաև սովորում էին սոլֆեջիո, երաժշտական գործիքներ նվագելու հիմունքներ, երաժշտության, թատրոնի, կերպարվեստի և խորեոգրաֆիկ արվեստի պատմություն, ինչպես նաև` Սանկտ Պետերբուրգի պատմություն և մշակույթ, մարդու անատոմիա և ֆիզիոլոգիա։ Բեմական պրակտիկան անց է կացվում ինչպես Ալեքսանդր Շիրյաևի անվան դպրոցական թատրոնում, այնպես էլ` Մարիինյան թատրոնի բեմում։
2000-ական թվականների կեսին կատարողական բաժինը բաժանվել էր երկու` բակալավրիատի և մագիստրատուրայի աստիճանների։ Հետագայում հիմնվել է նաև ասպիրանտուրայի բաժինը։ Կատարողներից բացի, ակադեմիան բարձրագույն կրթություն է ապահովում մանկավարժների, բալետմաստերների, բալետի տեսության մասնագտների և բալետի կոնցերտմեյստերների համար։
Ղեկավարություն
Ուսումնարանի գեղարվեստական ղեկավարները եղել են Պետերբուրգի թատրոնի այնպիսի նշանավոր գործիչներ, ինչպիսիք են Նիկոլայ Իվանովսին, Իգոր Բելսկին և Ալտինայ Ասիլմուրատովան։
Սկսած 2004 թվականից` ակադեմիայի ռեկտորն էր Վերա Դորոֆեևան։ 2013 թվականի հոկտեմբերի 28-ին հայտարարվել էր, որ այդ պաշտոնում նրան կփոխարինի Մեծ թատրոնի մենակատար Նիկոլայ Ցիսկարիձեն, միաժամանակ դպրոցի գեղարվեստական ղեկավար էր նշանակվում Մարինյան թատրոնի մենակատարուհի Ուլյանա Լոպատկինան։ 2013 թվականի նոյեմբերի 4-ին Մարիինյան թատրոնի մանկավարժներն ու բալետի արտիստները նամակով դիմել են ՌԴ մշակույթի նախարարություն` պահանջելով վերանայել Նիկոլայ Ցիսկարիձեին որպես ռեկտոր և Ուլյանա Լոպատկիանային որպես գեղարվեստական ղեկավար նշանակելու որոշումը ։
2013 թվականի դեկտեմբերի սկզբին ակադեմիայի առաջին փոխռեկտոր և գեղարվեստական ղեկավար է դարձել ակադեմիայի շրջանավարտ և բալետի պարուհի Ժաննա Այուպովան ։ Նիկոլայ Ցիսկարիձեն, չնայած բողոքներին, մնացել է որպես ռեկտորի պաշտոնակատար։ 2014 թվականին նա ընտրվել էր որպես ուսումնական հաստատության ռեկտոր։
Թանգարան
1957 թվականին Մ. Ֆրանգոպուլոյի նախաձեռնությամբ հիմնել է դպրոցի թանգարան, որի հավաքածուում գտնվում են հազվագյուտ հանդիպող գրքեր, նկարներ, պաստառներ, լուսանկարներ, թատերական կոստյումներ և բալետային կոշիկներ, որոնք պատկանել են հայտնի շրջանավարտներին, ինչպես նաև` այլ ցուցադրանմուշներ, որոնք կապված են Պետերբուրգի բալետի պատմության հետ։ Թանգարանի հավաքածուն բաղկացած է ավելի քան 15.000 ցուցանմուշներից ։ Ներկայումս այն գործում է որպես Հայրենական խորեգրաֆիկ կրթության պատմության հիշատակի կաբինետ, որի մուտքն ազատ է միայն սովորողների և ակադեմիայի հետ համագործակցողների համար։
Seventeen-ի սկավառակագրություն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սկավառակագրություններ
Ագրիպինա Վահանովայի անվան ռուսական բալետի ակադեմիա
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լենինի շքանշանով պարգևատրված կազմակերպություններ Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով պարգևատրված կազմակերպություններ Կատեգորիա:Բալետ
Ինքնիշխան և կախյալ պետությունների ցանկ` ըստ պտղաբերության ընդհանուր մակարդակի
Սա ինքնիշխան և կախյալ պետությունների ցանկն է՝ ըստ պտղաբերության ընդհանուր մակարդակի (TFR). յուրաքանչյուր կնոջից ծնվող երեխաների ակնկալվող թիվը։
Մեթոդաբանություն
Առաջին ցուցակները ցույց են տալիս ամենավերջին տարին, որտեղ կան հրապարակված պտղաբերության մակարդակի (TFR) ընդհանուր տվյալներ, որոնք դասակարգվել են ինքնիշխան և կախյալ պետությունների կողմից, և տարանջատվում են կազմակերպության տիպով՝ միջկառավարական, պետական կամ հասարակական կազմակերպություն, որը որոնում, կազմակերպում և հրապարակում է տվյալները։
Երկրների դասակարգումը ըստ վերջին տարիների տվյալների
Միջկառավարական կազմակերպությունների դասակարգման ցուցակները
Համաշխարհային բանկի վարկանիշային ցուցակը հիմնված է 2018 թվականին հրապարակված առցանց տվյալների հիման վրա ։ Համաշխարհային բանկը Միավորված ազգերի կազմակերպության միջազգային ֆինանսական հաստատություն է, Համաշխարհային բանկի խմբի բաղկացուցիչ մասն է և ՄԱԿ-ի զարգացման խմբի անդամ է, բայց նաև հավաքում և վերլուծում է ժողովրդագրության հարցերի վերաբերյալ տեղեկատվությունը՝ հիմնված միջազգային և ազգային աղբյուրների վրա. (1)։ Աշխարհի բնակչության հեռանկարներ, (2) ՄԱԿ-ի վիճակագրական բաժին։ Բնակչության և կենսական վիճակագրության հաշվետվություն (տարիներ), (3) մարդահամարի հաշվետվություններ և ազգային վիճակագրական գրասենյակների այլ վիճակագրական հրապարակումներ, (4) Եվրոստատ. Ժողովրդագրական վիճակագրություն, (5) Խաղաղօվկիանոսյան համայնքի քարտուղարություն. Վիճակագրության և ժողովրդագրության ծրագիր, և (6) ԱՄՆ մարդահամարի բյուրո. Միջազգային տվյալների շտեմարան։
Նշում. Երբեմն Համաշխարհային բանկը փոխում է պտղաբերության մակարդակի ցուցանիշները` աղբյուրներից ավելի ճշգրիտ և թարմացված տեղեկատվություն ձեռք բերելով։ Այդ պատճառով երբեմն անհրաժեշտ է թարմացնել Համաշխարհային բանկի ցուցանիշները, ըստ պտղաբերության մակարդակի։
Պետական մարմինների դասակարգման ցուցակները
ԿՀՎ-ի դասակարգման ցուցակը բերվում է Կենտրոնական հետախուզական վարչության կողմից վերջին տարվա ընթացքում : Գերակշռում են ինքնիշխան պետությունները և երկրները։
INED-Institut National d'Études Démographiques-ը հիմնված է Population & Sociétés առցանց հրապարակման վրա-Tous les pays du monde (2019), համարը 569, 2019 թվականի սեպտեմբեր ։
Հասարակական կազմակերպությունների դասակարգման ցուցակները
Բնակչության տեղեկացման բյուրոյի (PRB) դասակարգման ցուցակը հիմնված է 2020 թվականի համաշխարհային բնակչության տվյալների թերթիկի ։ Բնակչության տեղեկացման բյուրոն (PRB) մասնավոր, ոչ առևտրային կազմակերպություն է, որն ամբողջ աշխարհին տեղեկացնում է բնակչության, առողջության և շրջակա միջավայրի մասին հետազոտական կամ գիտական աշխատանքներ։ Այն հիմնադրվել է 1929 թվականին։ Համաշխարհային բնակչության տվյալների թերթերը երկկողմանի պաստառներ են (այժմ հրապարակվում են առցանց), որոնք մանրամասն տեղեկություններ են ներկայացնում ավելի քան 200 երկրների ժողովրդագրական, առողջության և շրջակա միջավայրի ցուցանիշների վերաբերյալ։
Նշում. Երկրի կողմից ծնելիության մակարդակի ցուցանիշների փոփոխությունը մեկ տարուց մյուսը միշտ չէ, որ արտացոլում է որոշակի երկրում պտղաբերության մակարդակի իրական աճը կամ նվազումը, այլ փոխարենը արտացոլում է փոփոխությունը, որը կատարվել է աղբյուրներից առավել ճշգրիտ և թարմացված տեղեկատվության պատճառով։
«Մեր աշխարհը տվյալների մեջ» (OWID) 2019 թվականի վարկանիշային աղյուսակի երկրների ցանկը կազմված է և հիմնված է OWID կայքի վրա (կտտոցվող քարտեզի և մեջբերման աղբյուրների վրա) (OWID) առցանց հրատարակություն է, որը ներկայացնում է էմպիրիկ հետազոտություն և տվյալներ, որոնք ցույց են տալիս, թե ինչպես են փոփոխվում կենսապայմանները ամբողջ աշխարհում։ Նպատակն է ցույց  տալ, թե ինչպես է աշխարհը փոխվում և ինչու։ Հրապարակումը մշակվել է Օքսֆորդի համալսարանում և հեղինակն է սոցիալական պատմաբան և զարգացման տնտեսագետ Մաքս Ռոզերը։
Համեմատության դասակարգման ցուցակները
Յայչնոե
Յայչնոե (Яєчне), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վելիկոբուրլուկիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1750 թվականին։
Ինքնիշխան և կախյալ պետությունների ցանկ` ըստ պտղաբերության ընդհանուր մակարդակի
Մեթոդաբանություն
«Մեր աշխարհը տվյալների մեջ» (OWID) Երկրի դասակարգումը և համեմատությունը TFR-ի հետ. 1950 և 2015 թվականների ցուցակը կազմված է և հիմնված է OWID կայքի վրա (կտտացրեք քարտեզի և մեջբերման աղբյուրների վրա) [9] [10] Our World In Data (OWID) առցանց հրատարակություն է, որը ներկայացնում է էմպիրիկ հետազոտություններ և տվյալներ, որոնք ցույց են տալիս, թե ինչպես են փոխվում աշխարհի կենսապայմանները։ Նպատակը ցույց է տալիս, թե ինչպես է աշխարհը փոխվում և ինչու։ Հրապարակումը մշակվել է Օքսֆորդի համալսարանում և հեղինակ է սոցիալական պատմաբան և զարգացման տնտեսագետ Մաքս Ռոզերը։
Համաշխարհային բանկի երկրների դասակարգումը և համեմատությունը TFR-ի կողմից. 1960 և 2015 թվականների ցուցակը կազմված է և հիմնված է Համաշխարհային բանկի ինտերնետային կայքում հրապարակված ժողովրդագրական տվյալների վրա (կտտացրեք քարտեզի և մեջբերման աղբյուրների վրա)
Յայչնոե
2001 թվականի տվյալներով Յայչնոե գյուղում բնակվում էր 243 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,53 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 458,49 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վելիկոբուրլուկիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1750 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ինքնիշխան և կախյալ պետությունների ցանկ` ըստ պտղաբերության ընդհանուր մակարդակի
Մեթոդաբանություն
Բնակչության տեղեկացման բյուրոն (PRB) Երկրի դասակարգումը և համեմատությունը TFR-ի հետ. 1970 և 2013 թվականների ցուցակը կազմված է և հիմնված է Համաշխարհային բնակչության 2014 թվականի տվյալների հիման վրա, որոնք հրապարակվել են առցանց ։
Կանխատեսում/կանխագուշակումների դասակարգման ցուցակները.
ՄԱԿ-ի վարկանիշային ցուցակը բխում է ՄԱԿ-ի Համաշխարհային բնակչության հեռանկարներից։ Թվերը բերված են ՄԱԿ-ի Բնակչության համաշխարհային հեռանկարների 2015 թվականի զեկույցից՝ 2015-2020 թվականների ժամանակահատվածի համար՝ օգտագործելով միջին ենթադրությունը և 2019 թվականի վերանայումից ՄԱԿ-ի Համաշխարհային բնակչության հեռանկարների զեկույցը՝ 2020–2025 թվականների համար՝ օգտագործելով միջին ենթադրությունը ։ ՄԱԿ-ի Բնակչության (DESA - տնտեսական և սոցիալական հարցերի դեպարտամենտի ) դասակարգման ցուցակը հիմնված է 2015-2020 և 2020-2025 թվականների տարիների կանխատեսում/կանխագուշակման վրա, որոնք հրապարակվել են առցանց  ։
Ընդառված են միայն 2019/100 000 և ավելի բնակչություն ունեցող երկրներ/տարածքներ։ Դասակարգվում են 2015-2020 և 2020-2025 թվականների տվյալների հիման վրա։
Երկրների դասակարգումը միջկառավարական կազմակերպությունների կողմից
Նշում։