cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Մարգարիտա Միքայելյան
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 30 ծնունդներ Կատեգորիա:1927 ծնունդներ Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 10 մահեր Կատեգորիա:2004 մահեր Կատեգորիա:Մոսկվա քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:Հայ ռեժիսորներ Կատեգորիա:Հայ սցենարիստներ Կատեգորիա:Հայ կինոռեժիսորներ
Նյուրնբերգ (այլ կիրառումներ)
Նյուրնբերգ, կարող է վերաբերել՝
Ծաղկահովիտ (այլ կիրառումներ)
Ծաղկահովիտ անվանումը կարող է վերաբերել.
Աննա Խանչալյան
Աննա Խանչալյան, հայ երգչուհի, երգահան։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1996 թվականի մայիսի 19-ին Թբիլիսիում։ 2013 թվականին ավարտել է Թբիլիսիի 132 հանրային դպրոցի 12-րդ դասարանը։ Հաճախում է Զ. Պավիլաշվիլու անվանտաղանդավոր երեխաների կենտրոնական դպրոցի ջութակի բաժին, ինչպես նաև Թբիլիսիի համար 2 երաժշտական դպրոց։ Ամեն տարի Թբիլիսիում անցկացվող «Գարունը գարնան մեջ» մրցույթին Աննան ներկայացրել է իր դպրոցը։
2002-2010
2008 թվականին մասնակցել է «Մեկ ազգ մեկ մշակույթ» փառատոնին, և նրան ընձեռվել է հնարավորություն երգել Երևանի հրապարակի բեմում։ 2008-2009 թվականներին մասնակցել է “One world one family”(Մեկ աշխարհ մեկ տուն) փառատոնին։
2010-2012
2010 թվականին մասնակցել է Մակեդոնիայում կայացած Միջազգային երաժշտական մրցույթին, և հաղթել։ Նույն թվականին վրացական «Տաղանդ» հեռուստանախագծում հասել է եզրափակիչ փուլ և գրավել 4-րդ հորիզոնականը, ճանաչվելով տարվա հայտնություն։“Ar daidardo” և “106 Fm Fortuna” ռադիոկայանները հանձնել են նրան պատվոգիր «Տաղանդ» նախագծի «Լավագույն ելույթը» անվանակարգում։ 2010 թվականի հունիսի 30-ին մասնակցել է “Lets change the world for the better”(Փոխենք աշխարհը դեպի ավելի լավը) փառատոնին։ Արտեկում ներկայացրել է Վրաստանը և ստացել պատվոգիր։ 2010 թվականին մասնակցել է «Մելոդիա» մրցույթին և արժանացել «Գրան պրի» մրցանակին։ 2010 թվականի մայիսի 26-ին, Վրաստանի անկախության օրը, երգել է նվագախմբի հետ բաց երկնքի տակ։ 2011 թվականի մայիսի 6-ին Մարիամ Կախելիշվիլիի հետ Բաթումիում կատարել է ոստիկանության հիմնը։ 2011 թվականի դեկտեմբերի 3-ին «Քենդի» խմբի կազմում եկել է Հայաստան ներկայացրել են Վրաստանը Մանկանան Եվրատեսիլ 2011-ում և հաղթել ։ 2012 թվականի մայիսի 26-ին Վրաստանի անկախության օրը Քութայիսում՝ խորհդարանի շենքի բացման առթիվ, կատարել է Վրաստանի հիմնը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ երգչուհիներ Կատեգորիա:Հայ երգահաններ Կատեգորիա:Հայ կոմպոզիտորներ
Նյուրնբերգյան դատավարություն (այլ կիրառումներ)
Նյուրնբերգյան դատավարություն, կարող է վերաբերել՝
Աննա Պալմ դե Ռոսա
Աննա Պալմ դե Ռոսա (Anna Palm de Rosa, ), շվեդ բնանկարչուհի։
Կենսագրություն
Աննա Պալմ դե Ռոսան ծնվել է 1859 թվականի դեկտեմբերի 25-ին Ստոկհոլմում։ Հայրը նկարիչ Գուստաֆ Վիլհելմ Պալման էր, իսկ մայրը՝ նկարիչ Յոհան Գուստաֆ Սանդբերգի դուստրը՝ Եվա Սանդբերգը (Eva Sandberg):
Աննան մասնավոր կրթություն է ստացել հորից, որը դասավանդում էր նկարչության տարրական դպրոցում (Elementarteckningsskolan)։ Այն աշակերտներին պատրաստում էր թագավորական գեղարվեստի ակադեմիայում սովորելուն։ Աննան ակադեմիա չի հաճախել, քանի որ այդ ժամանակ կանայք այնտեղ չէին ընդունվում։ 1880-ական թվականներին Աննա Պալմ դե Ռոսան դարձել է պատմական նկարիչ Էդվարդ Պերսեյի և բնանկարիչ Փեր Բլրի աշակերտուհին։ 1885 թվականին ծնողների աջակցությամբ մեկնել է Եվրոպա, որտեղ որոշ ժամանակ անցկացրել է Սկագենում, այնուհետև Անտվերպենում սովորել է ծովանկարիչ Ռոման Ստեփպեի (Romain Steppe, 1859-1927) մոտ և որոշ ժամանակ բնակվել Փարիզում ։
Աննա Պալմ դե Ռոսան 84 արվեստագետներից մեկն էր, որոնք 1885 թվականին ստորագրել են նամակ, որը կոչ էր անում արմատական փոփոխություններ իրականացնել Շվեդիայի գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայի ուսուցման մեջ, քանի որ այն համարում էին հնացած ։ Նա 1889-1891 թվականներին ակադեմիայում դասավանդել է ջրաներկով գեղանկարչություն։ Եղել է նաև շվեդ նկարիչների «Svenska konstnärinnor» նորաստեղծ ասոցիացիայի անդամ։
1895 թվականի ամանորի նախօրեին նա լքել է Շվեդիան և այլևս չի վերադարձել։ Մեկ տարի անցկացնելով Փարիզում՝ տեղափոխվել է Իտալիա, որտեղ ծանոթացել է զինվոր, հետևակային լեյտենանտ Ալֆրեդո Դե Ռոսի (Alfredo de Rosa) հետ ։ 1901 թվականին Փարիզում տեղի ունեցած հարսանիքից հետո զույգն առաջին անգամ տեղափոխվել է Կապրի, ապա 1908 թվականին հաստատվել է Մադոննա դել Արկոյում, որը գտվնում է Նեապոլից ոչ հեռու՝ Սանտ Անաստազիայի շրջանում։ Իտալիայում շարունակել է գրել Ստոկհոլմի մոտիվները՝  և այլ լուսանկարիչների կողմից արված լուսանկարների վերաբերյալ։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, երբ ամուսինը զորակոչվել է գործող բանակ, նա շատ է նկարել, հատկապես նեապոլիտանյան ծոցի շուրջ գտնվող բնությունը։ Աշխատել է մինչև իր մահը՝ 1924 թվականի մայիսի 2-ը ։
Ստեղծագործություն
Ծովային տեսարանների հետ շոգենավերի և առագաստանավերի ջրանկարները, որոնք նա ստեղծել է Շվեդիայում, նպաստել են իր աճող համբավին։ Նա սկսել է ստեղծել բազմաթիվ վեդուտներ, ինչպես նաև տեսարաններ Ստոկհոլմից՝ իր բազմաթիվ հաճախորդներին բավարարելու համար. ստեղծել է թագավորական պալատին նվիրված աշխատանքների շարք։ Գրել է նաև հովվերգական նկարներ, ամենից հաճախ ջրաներկով, շվեդական մոտիվներ և կոմպոզիցիաներով մոտիվներ Ֆրանսիայից և Իտալիայից, որոնցում ներկա են եղել գյուղի բնակիչները և ձիերը։ Պատրաստել է փոստային, ինչպես նաև ամանորյա բացիկներ։
Աննա Պալմ Դե Ռոսի աշխատանքները գտնվում են Սկանդինավյան երկրների բազմաթիվ թանգարաններում, ներառյալ Շվեդիայի ազգային և Գյոթեբորգի գեղարվեստի թանգարաններում, Բոգուսլենի թանգարանում, Ուփսալայի համալսարանի գրադարանում, Նորչյոպինգի և Հելսինկիի թանգարաններում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայում մահացածներ Կատեգորիա:Շվեդ կին արվեստագետներ Կատեգորիա:Շվեդ նկարչուհիներ Կատեգորիա:Շվեդ արվեստագետներ
Ծաղկահովիտ (գետ)
Ծաղկահովիտ, գետ Հայաստանի Արագածոտնի մարզում Դաշտակի ջուր գետի ձախ օժանդակը։ Սկիզբ է առնում Արագած լեռան հյուսիսային լանջերից և Վարդաբլուր գյուղի հարավարևմտյան մասում միախառնվում մայր գետին։ Երկարությունը՝ 20 կմ ։ Ծաղկահովիտ գյուղը տեղադրված է Արագած լեռնազանգվածի հյուսիսային ստորոտին` Ծաղկահովիտ գետի կանաչապատ հովտում, գյուղի еնամերձ հողերի և հասարակական օգտագործման կանաչապատ տարածքների ոռոգումը ներկա դրությամբ կատարվում է Ծաղկահովիտի գետի ջրերով
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի գետեր Կատեգորիա:Դաշտակի ջուր գետի վտակներ
Բիլբաոյի սիմֆոնիկ նվագախումբ
Բիլբաոյի սիմֆոնիկ նվագախումբ (Orquesta Sinfónica de Bilbao), սիմֆոնիկ նվագախումբ է, որը հիմնադրվել է Բիլբաո քաղաքում, Բասկերի երկրում։
Պատմություն
Նվագախմբի առաջին համերգը կայացել է 1922 թվականի մայիսի 8-ին, Արիագա թատրոնում, մաեստրո Արմանդ Մարսիկի ղեկավարությամբ։
Հիմնական դիրիժորները եղել են Արման Մարսիչը, Վլադիմիր Գոլսմանը, Հեսուս Արամբարրի, Ժոզե Լիմանտուրը, Անտուան ​​դե Բաբիերը, Ռաֆայել Ֆյուրբեկ դե Բուրգոսը, Ալբերտո Բոլետը, Պեդրո Պիրֆանոն, Ուրբանո Ռուից Լաորդեն և Ֆեո Ալկանտարա։ Գյունտեր Նոյոլդը 2008 թվականից հանդիսանում է երաժշտական ​​տնօրեն և գլխավոր դիրիժոր։
Մորիս Ռավելը, Ջիսուս Գուրիդին, Պաբլո Սորոզաբալը, Քշիշտոֆ Պենդերեցկին, Կառմելո Բերնաոլան, Լուիս դե Պաբլո, Էռնեստոն և Կրիստոֆ Հալֆֆտեր և իրենց ստեղծագործությունները կատարող այլ կոմպոզիտորներ նույնպես ղեկավարել են նվագախումբը։
Բիլբաոյի սիմֆոնիկ նվագախումբը հրավիրվեց Ռուսաստանի Սանկտ Պետերբուրգի Մարիինյան թատրոն, քաղաքի 300-ամյակի կապակցությամբ ։ 1998 թվականին այն ներկայացնում է Բասկերի երկիրը Լիսաբոնում կայացած համաշխարհային ցուցահանդեսում, իսկ 1999 թվականին մասնակցել է Բիլբաոյում գտնվող Էուսկալդունա պալատի բացման արարողությանը։
Բիլբաոյի սիմֆոնիկ նվագախումբը պարբերաբար կատարում է Մադրիդի Ազգային դահլիճում և Դոնոսիտայի երաժշտական ​​փառատոնում, Սանտանդերի Միջազգային փառատոնի, Փարիզյան փառատոնի և Կուենկայի կրոնական երաժշտության փառատոններին։
Ձայնագրություններ
80-ական թվականներին Լոպես Կոբոսի («Obras de Arriaga») և Լորենցո Մարտինես Պալոմոյի («Obras de Madina») ժամանակաշրջանում, նվագախումբը կազմակերպեց իր առաջին ուշագրավ ձայնագրությունները։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նվագախմբեր Կատեգորիա:1922 հիմնադրումներ Իսպանիայում
Հարություն Հակոբյան
Հարություն Հմայակի Հակոբյան, ձեռնածու-աճպարար։ ՀԽՍՀ (1961), ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1982)։
Կենսագրություն
Հարություն Հակոբյանը ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Իգդիր քաղաքում։ 1935 թվականին ավարտել է Երևանի Խորեոգրաֆիայի ուսումնարանը և պարել Պարի պետական անսամբլում։ Սովորել է նաև Երևանի շինարարական տեխնիկումում, այնուհետև աշխատել է «Հայշինում»։ 1973 թվականին ավարտել է Մոսկվայի Ա. Լունաչարսկու անվան թատերական ինստիտուտի ռեժիսորական բարձրագույն դասընթացները։ Ձեռնածու-աճպարարությամբ հանդես է եկել 1943 թվականից, 1965 թվականից՝ «Մոսկոնցերտի» արտիստ։
«Անսովոր համերգ» հեռուստաֆիլմը (1985, «Էկրան» կինոմիավորում) նվիրված է Հակոբյանի կյանքին և ստեղծագործությանը։
Հյուրախաղերով հանդես է եկել նաև Երևանում։ Մահացել է 2005 թվականին Մոսկվայում։ Թաղված է Տրոեկուրովյան գերեզմանատանը ։
Մրցանակներ, պարգևներ
Հակոբյանը միջազգային մի շարք մրցույթների դափնեկիր է՝ Կոլոմբոյում (Շրի Լանկա) արժանացել է 1-ին մրցանակի և «Միջազգային մոգական ակումբի» պատվավոր անդամի կոչման (1957), Փարիզում՝ «Մեծ մրցանակի» («Գրան պրի») և Ռոբեր Գուդենի անվան մեդալի (1959), Գերմանիայում՝ Բոսկոյի անվան մրցանակի և Վ. Դուրովի անվան մեդալի (1974), Կարլովի Վարիում՝ հատուկ մրցանակի (1977)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ
Թետիսի և Պելևսի դինոս
Թետիսի և Պելևսի դինոս (Dinos de Tetis y Peleo), հին հունական կերամիկական անոթ, որը խնջույքների ժամանակ ծառայել է որպես գինու տարա։
Գտնվում է Մադրիդի ազգային հնագիտական թանգարանում 2001/89/2 համարի ներքո։
Նկարագրություն
Տարայի վրա պատկերված են տեսարաններ, որոնք ներկայացնում են Թետիսի առևանգումը Պելևսի կողմից և նրանց ամուսնությունը։ Տարրայի կենտրոնական մասում Էրոսի ներկայությամբ Պելևսը բռնել է Թետիսի իրանը։ Պատկերված են նաև ձկներ, դելֆիններ, ծովաօձեր, կենտրոնով թռչում է աղավնին՝ բերանին ամուսնական ժապավենը։
Կարմիր պատկերներով ստեղծված անոթը կոչվում է դինոս, ունի լայն բերան ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մադրիդի ազգային հնագիտական թանգարանի նմուշներ
Ծաղկավան (Տավուշի մարզ)
Ծաղկավան, գյուղ է Հայաստանի Հանրապետության Տավուշի մարզում։
Պատմություն
Այստեղի բնակչությունը տեղափոխվել է Հախում (Վարագավան) գյուղից 1908-1910 թվականներին, որը տեղի է ունեցել ինչպես ազնվականների ճնշման, այնպես էլ հողասակավության պատճառով։ Չնայած որպես գյուղ առանձին միավոր էր կազմում 1910 թվականից, բայց առաջին անգամ որպես առանձին գյուղ Վելի անունով, մարդահամարի է ենթարկվել 1922 թվականին, որի տվյալներով Վելիում բնակվում էր 501 բնակիչ։ 1931 թվականի մարդահամարով՝ 873 բնակիչ, իսկ 1966 թվականի տվյալներով Ծաղկավանում, որ արդեն այդ անունով էր կոչվում, բնակվում էր 1926 բնակիչ ։ Գյուղը բաղկացած էր 201 տնտեսությունից։ 1973 թվականին գյուղում առկա էր 254 տնտեսություն։ Մինչև 1920 թվականը Հախումի և Վելիի ամբողջ հողային տարածությունները խառն էին, հարկերը և գյուղին վերաբերվող պարտավորությունները իջեցվում էին միատեղ՝ համայնական կարգով։ Հախումից Վելի տեղափոխված տոհմերն ու տոհմաճյուղերն էին Հայրապետանք, Ծատուրանք, Բալդրանք, Նաբինանք, Չիթչունք, Ղայթմազանք, Խեչոյանք, Թանդիլանք, Գյուլումանք, Բաղդասարանք, Խալաթանք, Ղլեչունք, Դարբնանք, Աղաջանանք, Զանինանք, Աթոյանք։ Այժմյան Ծաղկավանը նախկինում կոչվում էր Վելիգեղ։ «Վելի» բառր պարսկական ծագում ունի, այն «Վալիջան» բառի փոփոխված ձևն է, որը նշանակում է «տեր, պաշտպան»։ Նման անունը չէր համապատասխանում սովետական գյուղին, որի համար 1939 թվականին գյուղի հասարակությունը դիմում է ՀՍՍՀ կառավարությանը՝ այն փոխարինելու Ծաղկավան անունով:Կառավարությունը հաստատում է և դրանից հետո գյուղն անվանվում է Ծաղկավան։ Ուշագրավ է, որ Հախում գետի հովտում դեռևս 13-րդ դարում գոյություն ուներ մի գյուղ, որ կոչվում էր Ծաղկագյուղ։ Այդ մասին հիշատակված է Նոր Վարագա վանքի վիմագիր առձանագրություններից մեկում։
Կրթություն
Վելիում առաջին պաշտոնական դպրոցը հիմնադրվել է 1920 թվականից հետո։
Աշխարհագրություն
Գյուղը գտնվում է Հախում գետի ձախակողմյան մասում։
Աղբյուրներ
Տավուշ (Շամշադին) Արտակ Կարապետի Տեր-Գրիգորյան, «Եգեա» ՍՊԸ,2013թ.:
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գյուղերի ցանկեր Կատեգորիա:Բնակավայրեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Տավուշի մարզի գյուղեր Կատեգորիա:Տավուշի մարզի բնակավայրեր
Հերակլիոս Ավագ
Հերակլիոս Ավագ (Heraclius, Ἡράκλειος) (մահացել է 610 թվականին), հայազգի բյուզանդական հրամանատար և բյուզանդացի կայսր Հերակլիոս Ա-ի հայրը (գահակալած 610–641 թթ.)։ Հերակլիոսն աչքի է ընկել Սասանյան Պարսկաստանի դեմ 580-ական թվականների պատերազմի ժամանակ։ Մոտ 600 թվականին նշանակվել է Աֆրիկայի էկզարխության եկսարքոս։ 608 թվականին ապստամբել է գահն անօրինական զավթած Փոկաս կայսեր (գահ. 602-10 թթ.)։ Օգտագործելով Աֆրիկան որպես հենակետ, Հերակլիոս Ավագի տղան՝ Հերակլիոսը գահազրկեց Փոկասին, հռչակվեց կայսր և ստեղծեց հարստություն, որը կառավարեց կայսրությունը մոտ մեկ դար։ Հերակլիոս Ավագը վախճանվեց իր որդու կայսրի դառնալու մասին լուրն իամանալուց քիչ անց։
Ծագում
Հերակլիոսն ուներ հայկական ծագում ։ Նրա ծագման մասին դատում են պատմիչներից մեկի հիշատակության հիման վրա, ըստ որի՝ «...հրամայվեց Հերակլիոսին վերադառնալ իր հայրենի քաղաք Հայաստանում...»։ Քաղաքը չի հստակեցվում, սակայն ըստ որոշ պատմաբանների Հերակլիոսն այդ ժամանակ Հռոմեական Հայաստանի մագիստեր միլիտումն էր, որից պարզ է դառնում, որ նրա հայրենի քաղաքը Կարինն է՝ Թեոդոսիոպոլիսը, քանի որ այն բարձրաստիճան պաշտոնյաների նստավայրն էր ։ Որպես կայսրության հյուսիսարևելյան սահմանների գլխավոր ռազմական հենակետ, քաղաքն ուներ ահռելի նշանակություն և դրա համար կատաղի կռիվներ էին ընթանում հռոմեացիների և պարսիկների միջև ։
Հերակլիոս Ավագի նախնիների մասին շատ բան հայտնի չէ, սակայն այն ետ չի պահել պատմաբաններին առաջ քաշել տարբեր վարկածներ։ Որոշների կարծիքով նա 5-րդ դարի հռոմեացին զորավար Հերակլիոս Եդեսացու բարեկամն է։ Մյուսները, այդ թվում Կիրիլ Թումանոֆը, հիմնվում են Սեբեոսի տեղեկության վրա, որից պարզ է դառնում, որ Հերակլիոս ծագել է Արշակունիներից։
Ծաղկաձոր (այլ կիրառումներ)
Ծաղկաձոր անվանումը կարող է վերաբերել.
Հերակլիոս Ավագ
Ֆիլիպիկոսի օրոք
Հերակլիոսն առաջին անգամ հիշատակվում է 586 թվականին, որպես զորավար Ֆիլիպիկոսի հրամանատարներից մեկը 572-91 թվականների հռոմեա-պարսկական պատերազմի ընթացքում։ Հերակլիոսը ղեկավարում է բանակի կենտրոնը Սոլաքոնի ճակատամարտում 586 թվականի գարնանը։ Մարտից հետո նա ուղարկվում է ստուգելւո տեղեկությունն այն մասին, որ պարիսկները ստանում են օգնական ուժեր ։
Այնուհետև բյուզանդացիները ներխուժեցին Աղձնիք։ Այնտեղ նրանց կողմն անցան երկու հայ զորավարներ, ովքեր համաձայնվեցին ցույց տալ պարսկական հենակետերի դիրքերը։ Հերկալիոսին, ով արդեն երկրորդն էր իր դիրքով Ֆիլիպիկոսից հետո, հրամայվեց գտնել այդ հենակետերը ։
Ֆիլիպիկոսը նահանջեց բյուզանդական տարածք, որտեղ սակայն հիվանդության պատճառով անկարող եղավ շարունակել իր գործառույթը և զորքը հանձնեց Հերակլիոսին։ Հերակլիոսը մի քանի անգամ ասպատակեց Մարզպանական Հայաստանը և ձմեռեց Թեոդոսիոպոլիսում ։
587 թվականի գարնանը Հերակլիոս ղեկաավարությամբ բանակի մեծ մասը շարժվեց պարսկական տարածք և պաշարեց անանուն ինչ-որ բերդ, որը համառ կռիվներից հետո գրավվեց ։
587 թվականի վերջում Ֆիլիպիկոսը վերադարձավ Կոստանդնուպոլիս և ձմեռվա ընթացքում մնաց Հերակլիոսի ղեկավարության տակ։ Հերակլիոսը քայլեր ձեռնարկեց բարձրացնելու զինվորների կարգապահությունը։ Շուտով տեղի ունեցավ հրամանատարների փոփոխություն և Հերակլիոսին հրամայվեց ետ վերադառնալ Բյուզանդական Հայաստան "
Կոմենտիոլուս
Հերակլիոսը հիշատակվում է մեկ տարի անց 589 թվականի աշնանը տեղի ունեցած ճակատամարտում։ Բանակի հրամատարն էր Կոմենտիոլուսը, որին հետագա պատմիչներից մեկը մեղադրում է վախկոտության մեջ. ըստ նրա տեղեկության, երբ ճակատամարտը շարունակվում էր Կոմենտիոլուսը փախնում է, իսկ բանակի ղեկավարությունն իր ուսերին է վերցնում Հերակլիոս Ավագը, ով տանում է հռոմեացիներին հաղթանակի։ Սակայն այս շատ կասկածելի է։ Ճակատամարտի ժամանակակից պատմիչի հաղորդագրությամբ Կոմենտիոլուսն անձամբ էր կռվում ճակատամարտում, իսկ Հերակլիոս Ավագի անունն ընդհանրապես չի նշվում։ Վախկոտության դրվագը կարող է հորինված լինել փառաբանելու Հերակլիոս կայսեր հորը՝ Հերակլիոս Ավագին ։
Հայկական ապստամբություն
Հերակլիոսը նշվում է մոտ 595 թվականին, որպես Հայաստանի «մագիստեր միլիտում»։ Նա ուղարկվել էր ճնշելու հայկական ապստամբությունը Արևմտյան Հայաստանում։ Նրան օժանդակում էր Համազասպ Մամիկոնյանը ։
Չնայած Հերակլիոսը Հայաստանում քիչ մնաց, նրա կապերը հայերի հետ անկասկած ավելի ուժեղացան ։
Աֆրիկայի եկսարքոս
Եկսարքոսներն ունեին ահռելի իշխանություն. նրանք օժտված էին և ռազմական, և քաղաքացիական լիազորություններով։ Հերակլիոսի նստավայրն էր Կարթագենը։ 19-րդ և 20-րդ դարի պատմաբանները կապ էին փորձում գտնել Հերակլիոսի Աֆրիկայում եկսարքոս նշանակվելու և նրա ծագմամբ Արևմտյան Հռոմեական կայսրությունից կամ Աֆրիկայից։ Սակայն ներկայում պարզ է, որ այդպիսի կապ չկա։ 6-րդ դարում Արևելահռոմեական կայսրությունում սովորական երևույթ էր դառնալ նշանավոր զորավար արևելքում, հատկապես վերին Միջագետքում, և հետագայում տեղափոխվել Աֆրիկա ։
Չնայած որոշ պատմաբաններ համարում են, որ Աֆրիկայի էկզարխությունն անկում էր ապրում 7-րդ դարում բերբերական անընդհատ հարձակումների պատճառով, ներկայումս գերիշխում է այն տեսակետը, որ այդ ժամանակ Աֆրիկան կայսրության ամենահարուստ նահանգներից էր։ Այնտեղ շատ ավելի քիչ ռազմական գործողություններ էին տեղի ունենում, քան Բալկաններում, Միջագետքում և Հայկական լեռնաշխարհում։ Առևտուրը ծաղկում էր. հատկապես ուժեղ էր կապը ֆրանկական Գալիայի հետ։ Զարգացած գյուղատնտեսությունը թույլ էր տալիս աճեցնել ցորեն, ձիթապտուղ և խաղաղ, որը կուշտ էր պահում տեղի բնակչությանը։ Զարգացած էր նաև ձկնորսությունը։
Հերակլիոսն օգտվեց իրենց ընձեռած հնարավորությունից և սկսեց կապեր հաստատել տեղի ազնվականության հետ. օրինակ նրա տղան ամուսնացած էր Աֆրիկայի հողատերերից մեկի աղջկա հետ. ։
Ապստամբությունն ընդդեմ Փոկասի
608 թվականին Հերակլիոս Ավագի գլխավորությամբ Աֆրիկա նահանգն ապստամբեց Փոկաս կայսեր դեմ Թրեդգոլդ (1997), էջ. 240 ։ Պատմիչները նշում են, որ հիմնական պատճառը Փոկասի կողմից Մորիկի սպանությունն էր, սակայն պատմաբանները համարում էր, որ կար նաև սառը դատողություն ։ Կարթագենը գտնվում էր մեծ հեռավարության վրա Կոստանդնուպոլսից, և Փոկասի համար դժվար կլիներ զորք ուղարկել այնտեղ։ Նահանգի հարստութունը կարող էր ֆինանսավորել ապստամբություն։ Կայսրությանը պետք էր ցորեն, իսկ նահանգը բավական հարուստ էր այդ հումքով։ Այդ նույն ժամանակ պարիսկներն իրականավնում էին լայնածավալ հարձակում կայսրության վրա, որը հիանալի հնարավորություն էր ստեղծում ապստամբության համար ։
Ապստամբությունից հետո, Հերակլիոս Ավագն ու Կրտսերը հռչակվեցին կոնսուլներ։ Այս քայլով Հերակլիոս Ավագը փորձում էր օրինականացնել իր կայսր դառնալու հավակնությունները, քանի որ կոսնուլի կոչում ունեին միայն կայսրերը ։
610 թվականին պարսից Շահրբարազ զորավարը մոտենում էր Անտիոքին։ Սակայն Փոկասին ավելի անհանգստացնում էին ապստամբները, ովքեր ներխուժել էին Կիպրոս և Սիրիա, իսկ Հերակլիոս Կրտսերը մեծ նավատորմով մոտենում էր մայրաքաղաք Կոստանդնուպոլսին։ Ապստամբները հասան մայրաքաղաք 610 թվականի հոկտեմբերին։ Քաղաքի միակ պաշտպանները կայսեր անձնական պահակախումբ էր և ձիարշավների երկրպագուների կանաչ և կապույտ խմբավորումներից կազմված անկանոն ջոկատները։ Սակայն Հերակլիոսի մոտենալուն պես կանաչ խմբավորումն ու պահակախումբն անցան ապստամբների կողմից։ Մայրաքաղաքը հեշոտությամբ ընկավ Հերակլիոսի ձեռքը ։
Գնահատում
Չնայած Հերակլիոս Ավագն իր ժամանակաշրջանի ակնառու զորավարներից էր, նրա ռազմական հաջողությունները բավական համեստ էին։ Հետագա պատմիչներն անկասկած փորձել են մեծացնել նրա գործողությունների ազեցությունները, որպեսզի ապահովեն Հերակլիոս Կրտսերին մեծ նախնով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռազմական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ հրամանատարներ Կատեգորիա:Բյուզանդիայի զորավարներ Կատեգորիա:Հայերը Բյուզանդական կայսրությունում Կատեգորիա:Հռոմեական կայսրության կոնսուլներ
Ձմեռային հեքիաթ
Գործող անձինք
Սիցիլիա
Բոհեմիա
Այլ
Սկզբանղբյուրներ
Ձմեռային հեքիաթի հիմնական սյուժեն վերցված է Ռոբերտ Գրինի Պանդոստո հովվերգական ռոմանսից` հրատարակված 1588 թվականին։ Շեքսպիրի կատարած փոփոխությունները սյուժեում խիստ նուրբ են, հատկապես որ այն դրամատիկ չէ, և Շեքսպիրի հավատարիմ մնալը այդ բնորոշ գծին «Ձմեռային հեքիաթին» տալիս է ամենատարբեվող գիծը՝ տասնվեց տարվա տարբերություն երրորդ և չորրորդ գործողությունների միջև։
Չնչին փոփոխություններ կան մարդկան անունների, տեղանունների և որոշ սյուժետային մանրամասների մեջ։ Ամենամեծ տարբերությունը Հերմիոնեի պայքարն է և Լեոնտեսի (Պանդոստո) հաշտությունը պիեսի վերջում։ Հերմիոնեին համապատասխան հերոսուհին «Պանդոստո» ռոմանսում մահանում է՝ դավաճանության մեջ մեղադրվելուց հետո մինչ Լեոնտեսին համապատասխան հերոսը նայում է հետ իր արարքներին (ներառյալ դստեր հանդեպ արյունապիղծ տարվածությունը) ինքնասպան է լինում։ Շեքսպիրի տարբերակում Հերմիոնեի արձանի ստեղծում վերջին գործողության մեջ մեծ թեմատիկ տարբերություն է ստեղծում ի հակադրություն «Պանդոստո»-յի։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1623 պիեսներ Կատեգորիա:Շեքսպիրի պիեսներ Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր Կատեգորիա:Անգլերեն գրականություն Կատեգորիա:Պիեսներ
Սարսափ հեքիաթներ (հեռուստասերիալ)
«Սարսափ հեքիաթներ», «Սարսափներ աղջկա մասին» կամ «Բուլվարային սարսափներ» (Penny Dreadful), ամերիկյան և բրիտանական հեռուստասերիալ է սարսափ-թրիլլեր ժանրում։ Ստեղծվել է հատուկ Showtime հեռուստաալիքի համար։ Ծրագրի հեղինակը և սցենարիստը եղել է Ջոն Լոգանը, որը նաև հանդես է եկել Սեմ Մենդեսի հետ։
Արտադրություն
2013 թվականի հունվարին Showtime հեռուստաալիքը ցուցադրել է անոնս նոր ամերիկյան միստիկ թրիլլերի մասին, որը կկրի Penny Dreadful անվանումը։ Հայտարարվել է, որ ծրագրով զբաղվում են Սեմ Մենդեսը և Ջոն Լոգանը, որոնք եղել են «007. Կոորդինատներ „Սքայֆոլ“» ֆիլմի հեղինակները ։ Showtime-ի նախագահ Դեյվիդ Նևինսը հայտարարել է, որ հեռուստասերիալը կլինի «շատ իրական և հիմնավորված, ոչ այնպիսին, ինչպիսին „Դրակուլա“ ֆիլմն էր, Բելա Լոգուշի կատարմամբ» ։ Ջոն Լոգանը՝ որպես հրեշների մոլի երկրպագու, որոշում է գրել սցենար, որտեղ բոլոր գործողությունները կատարվում են վիկտորիական դարաշրջանի Լոնդոնում՝ մի վայրում, որտեղ բնակվում են միստիկ թրիլլերների հորինված կերպարներ, ինչպիսիք են դոկտոր Ֆրանկենշտեյնը և Դորիան Գրեյը ։
2013 թվականի մայիսին հեռուստասերիալի պաշտոնական կայքում հայտարարվել է, որ առաջին եթերաշրջանը պետք է կազմված լինի ութ սերիաներից։ Այդ ժամանակ իսպանացի ռեժիսոր Խուան Անտոնիո Բայոնան հայտարարել է, որ նա դեռ պետք է աշխատի հեռուստասերիալի առաջին և երկրորդ սերիաների վրա, որոնց նկարահանումները պետք է սկսվեն 2013 թվականի սեպտեմբերի երկրորդ կեսին ։ Երրորդ և չորրորդ սերիաների ստեղծման գործը կատարել է Դիրբլա Ուոլշը, հինգերորդ և վեցերորդ սերիաների վրա աշխատել է Կոկի Հիդրոյչը , իսկ յոթերորդ և վեցերորդ սերիաների վրա՝ Ջեյմս Հոուզը ։
Հեռուստասերիալի նկարահանումները անցկացվել են Մեծ Բրիտանիայում, բայց հետո շատ բարձր հարկերի պատճառով նկարահանումները ստիպված են եղել շարունակել Իրլանդիայի Դուբլին և Բրեյ քաղաքներում :Նկարահանումները սկսվել են հոկտեմբերի 7-ին և շարունակվել են 5 ամիս ։
Հեռուստասերիալի ցուցադրումը նախատեսվում էր տարբեր ամերիկյան և բրիտանական հեռուստաալիքներով, բայց արդյունքում ստեղծողները կանգնեցրին իրենց ընտրությունն ամերիկյան Showtime և բրիտանական Sky Atlantic հեռուստաալիքների վրա ։
Հեռուստասերիալը ներկայացվել է 2014 թվականի մարտի 9-ին կայանցած South by Southwest փառատոնին, որտեղ հայտարարվել է ցուցադրման ամսաթիվը՝ 2014 թվականի մայիսի 11 ։ 2014 թվականի փետրվարի 14-ին Showtime-ը ներկայացրել է հեռուստասերիալի պաշտոնական լիամետրաժ թրիլլերը ։ 2014 թվականի հունիսի 14-ին հայտնի է դարձել, որ հեռուստասերիալը երկարացվել է մինչև երկրորդ եթերաշրջան ։
2016 թվականի գարնանը նշանակված է «Սարսափ հեքիաթներ» հեռուսռասերիալի երրորդ եթերաշրջանի պրեմիերան՝ նախատեսված 9 սերիայով ։
Դերասաններ և կերպարներ
* Փեթթի Լյուպոնը Ջոն Քլեյթոնի դերում երկրորդ եթերաշրջանի «Գիշերով եկածները» էպիզոդում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հեռուստասերիալներ վամպիրների մասին Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան սարսափ հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Բրիտանական դրամա հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Անգլերեն հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Հեռուստասերիալներ, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոնդոնում
Խորհրդավոր ընթրիք (Գե)
«Խորհրդավոր ընթրիք» (Тайная вечеря), ռուս նկարիչ Նիկոլայ Գեի (1831-1894) կտավը, որն ավարտել է 1863 թվականին։ Ցուցադրվում է Սանկտ Պետերբուրգի Ռուսական պետական թանգարանում (՝ Ж-4141)։ Նկարի չափերը՝ 283 × 382 սմ։
Նկարում պատկերված է Խորհրդավոր ընթրիքը, որի մասին պատմվում է Նոր Կտակարանում. դա Հիսուս Քրիստոսի վերջին հանդիպումն էր իր 12 աշակերտների հետ, որի ժամանակ էլ նա կանխագուշակեց, որ նրանցից մեկը՝ Հուդա Իսկարիովտացին, կմատնի իրեն ։
Կտավը մեծ հաջողության է ունեցել ու շատ է քննարկվել, սակայն կարծիքները բաժանվել են երկու խմբի. ոմանք հավանություն էին տալիս ավետարանական սյուժեի նորովի ներկայացմանը, իսկ ուրիշներն էլ պնդում էին, թե Քրիստոսի ու առաքյալների կերպարները չափազանց հեռու են ավանդական մոտեցումից և պատկերված են ոչ այնքան համոզիչ։
Նիկոլայ Գեն ստեղծել է կտավի առնվազն երկու հեղինակային կրկնօրինակում (ավելի փոքր չափերի), որոնցից մեկը պահվում է Տրետյակովյան պատկերասրահում, մյուսը՝ Սարատովի Ա. Ռադիշչևի անվան գեղարվեստի պետական թանգարանում։
Պատմություն
Որպես Գեղարվեստի կայսերական ակադեմիայի կրթաթոշակառու՝ Նիկոլայ Գեն իր կնոջ՝ Աննա Պետրովնա Գեի (օրիորդական ազգանունը՝ Զաբելա) հետ 1857 թվականին մեկնում է Իտալիա։ 1857 թվականի օգոստոսից նրանք ապրել են Հռոմում, որտեղ ծնվել են նրանց երկու որդիները՝ Նիկոլայը (30 սեպտեմբերի, 1857) և Պյոտրը (21 օգոստոսի, 1859)։ 1860 թվականին նրանք տեղափոխվել են Ֆլորենցիա, որտեղ էլ 1861 թվականի օգոստոսին Գեն սկսել է աշխատել «Խորհրդավոր գիշեր» կտավի վրա ։ Այս թեմային, որի սյուժեն նրան գրավել է «դրամայի առկայությամբ», Գեն անդրադարձել է Ավետարանը կարդալուց, ինչպես նաև Դավիթ Շտրաուսի «Հիսուսի կյանքը» գրքի ուսումնասիրությունից հետո։ Նկարիչն ինքը գրել է. «Հռոմից գալով Ֆլորենցիա՝ ես .... կարդացի Շտրաուսի աշխատությունն ու Սուրբ Գիրքն սկսեցի հասկանալ նորովի՝ արվեստի տեսանկյունից»։
Նոր կտավի վրա կատարվող աշխատանքների պատճառով նկարիչն ստիպված է լինում վերանայել իր ծրագրերը, որոնց վերաբերյալ նա նախապես տեղյակ էր պահել Գեղարվեստի ակադեմիային։ 1862 թվականի փետրվարի 16-ին Նիկոլայ Գեն Գեղարվեստի կայսերական ակադեմիայի խորհրդին զեկուցեց, որ ինքը «դադարեցրել է «Երուսաղեմի տաճարի ավերումը Տիտոսի կողմից» նկարի վրա կատարվող աշխատանքները և կուղարկի իր նոր նկարը՝ Խորհրդավոր ընթրիք»։ «Երուսաղեմի տաճարի ավերումը» կտավի (որի մասին հիշատակել է Գեն և որն այդպես էլ չի նկարել) էսքիզը պահվում է Տրետյակովյան պատկերասրահում (1859, կտավ, յուղաներկ, 61.7×75 սմ, ՝ 2609) :
«Խորհրդավոր ընթրիք» կտավի վրա աշխատելու ընթացքում Նիկոլայ Գեն քանիցս վերափոխել է նրա կոմպոզիցիան։ Այդ մասին մասնավորապես վկայված է նկարչուհի Եկատերինա Յունգեի հուշերում, ով 1861/1862 թվականների ձմռանն ապրել է Ֆլորենցիայում և այցելել է Գեի արվեստանոց։ Պատկերագրության տեսանկյունից՝ նկարի նախնական կոմպոզիցիան ավելի մոտ էր ավանդական մոտեցմանը, քան նրա վերջնական տարբերակը. մասնավորապես սեղանը զուգահեռ էր նկարի եզրին, իսկ առաքյալները նրա շուրջը նստած էին կիսաշրջանաձև։ Կտավի այդ տարբերակի մասին Յունգեն գրել է.
Դրանից հետո Գեն երկու անգամ վերանկարել է կտավը։ Հնարավոր է, որ միջանկյալ տարբերակին համապատասխանում է այն էսքիզը, որ այժմ պահվում է Դնեպրոպետրովսկի գեղարվեստի թանգարանում (1862, թուղթ, տուշ, փետուր, 10.5 × 14.5 սմ, Г-746) : Նկարիչ Ալեքսանդր Կուրեննոյն իր հուշերում գրում է Գեի պատմածը նկարի վերջնական տարբերակի ստեղծման վերաբերյալ.
Նիկոլայ Գեն «Խորհրդավոր ընթրիք» կտավի վերջնական տարբերակը տանում է Սանկտ Պետերբուրգ և 1863 թվականի սեպտեմբերի 7-ին Գեղարվեստի կայսերական ակադեմիայի Խորհրդին ներկայացնում այն՝ որպես կրթաթոշակով Իտալիա կատարած ուղևորության հաշվետվություն։ Ակադեմիայի խորհուրդը բարձր է գնահատում նկարչի վարպետությունն ու նրան շնորհում պատմական գեղանկարչության պրոֆեսորի կոչում (որն ավելի բարձր էր, քան Գեղարվեստի կայսերական ակադեմիայի ակադեմիկոսի կաչումը) այդ նկարի համար, որ «ստեղծված է հատուկ արվեստով ու հոգեկան ուժեղ արտահայտությամբ» ։ 1863 թվականի սեպտեմբերի 13-ից սկսած՝ նկարը ցուցադրվել է Պետերբուրգում՝ Ակադեմիական ցուցահանդեսում, իսկ 1864 թվականի փետրվարի 12-ին Ալեքսանդր II-ը գնել է կտավը Գեղարվեստի ակադեմիայի թանգարանի համար. նկարի համար վճարվել է 10 հազար ռուբլի արծաթով։
1867 թվականին «Խորհրդավոր ընթրիք» նկարը ցուցադրվել է Փարիզում՝ համաշխարհային ցուցահանդեսում, որտեղ ցուցադրվում էին նաև ռուս նկարիչներ Կոնստանտին Ֆլավիցկու «Իշխանուհի Տարականովա», Միխայիլ Կլոդտի «Վերջին Գարունը» և Սերգեյ Զարյանկոյի «Ֆյոդոր Տոլստոյի դիմանկարը» կտավները ։ Նիկոլայ Գեն ներկա է գտնվել այդ ցուցահանդեսին՝ Փարիզում անցկացնելով 1867 թվականի ապրիլն ու մայիսը ։
1897 թվականին Գեղարվեստի ակադեմիան կտավը փոխանցել է այդ ժամանակ հիմնադրվող Ալեքսանդր III-ի Ռուսական թանգարանին (ներկայում՝ Ռուսական պետական թանգարան)։ Ալեքսանդր Բենուան հիշում է, որ 1898 թվականին՝ թանգարանի բացումից հետո, կտավը ցուցադրվել է Միխայլովյան պալատում՝ Կառլ Բրյուլովի «Պոմպեոսի վերջին օրը» և «Պսկովի պաշարումը», Ֆյոդոր Բրունիի «Պղնձե օձ» ու «Հորացիուսի քրոջ՝ Կամիլայի մահը», Ալեքսանդր Իվանովի «Քրիստոսի հայտնությունը Մարիամ Մագթաղինացուն հարությունից հետո», Կոնստանտին Ֆլավիցկու «Քրիստոնյա նահատակները Կոլիզեյում» և Հովհաննես Այվազովսկու մի շարք նկարների հետ նույն սրահում ։ Ռուսական թանգարանի՝ 1917 թվականի կատալոգում կտավը ներկայացվել է «Քրիստոսի վերջին ընթրիքն իր աշակերտների հետ»։ Ներկայում կտավը ցուցադրվում է Միխայլովյան պալատի № 26 սրահում, որտեղ ցուցադրվում են Գեի նաև այլ կտավներ, որոնցից են՝ «Սաուլն Աենդորցի կախարդուհու մոտ», «Քրիստոսի մուտքը Հեֆսիմանյան այգի», Լև Տոլստոյի ու Միխայիլ Սալտիկով-Շչեդրինի դիմանկարները, ինչպես նաև «Պետրոս I-ը հարցաքննում է արքայազն Ալեքսեյին Պետերհոֆում» կտավի հեղինակային կրկնօրինակումը ։
Սյուժե և նկարագրություն
Խորհրդավոր ընթրիքը, որի մասին հիշատակվում է Նոր Կտակարանում, Հիսուսի վերջին հանդիպում է իր 12 աշակերտների հետ։ Այդ ժամանակ էլ նա կանխագուշակել է, որ իր աշակերտներից մեկը կմատնի իրեն։ Համարվում է, որ Գեն ամենաշատը սիրում էր Հովհաննեսի ավետարանն, որում Խորհրդավոր ընթրիքի հետ կապված իրադարձությունների մասին գրված է.
Խորհրդավոր ընթրիքին իրենց նկարներում անդրադարձել են բազմաթիվ հայտնի նկարիչներ։ Գտնվելով Իտալիայում՝ Գեն կարող էր տեսնել այդ ստեղծագործություններից մի քանիսի բնօրինակները, մասնավորապես Միլանում էր գտնվում Լեոնարդո դա Վինչիի հայտնի որմնանկարը, իսկ Վենետիկում կարելի էր տեսնել Տինտորետտոյի կտավը։ Գեն իրադարձությունները ներկայացրել է ոչ այնպես, ինչպես դրանք տրվում են կանոնիկ մեկնաբանությամբ։ Արվեստագետ Ալլա Վերեշչագինան գրել է. «Գեն գտել է իր ուղին. հիմնական է դարձել նախկին համախոհների միջև ծագած պառակտման թեման»։ Ըստ Տատյանա Կարպովայի՝ «Հուդայի մատնության մեջ նկարիչը տեսել է ոչ թե դավաճանի ստոր արարք, այլ բողոք Քրիստոսի ուսմունքի դեմ»։
Նկարիչն ինքը այսպես է պատմում այն մասին, թե ինչպես է ծագել այս նկարի ստեղծման միտքը.
Ես այնտեղ տեսա ցավը Փրկչի, ով ընդմիշտ կորցնում էր իր աշակերտին՝ մարդուն։ Նրա մոտ պառկած էր Հովհաննեսը, ես տեսա Պետրոսին վեր թռչելիս, որովհետև նա նույնպես հասկացել էր ամեն ինչ և զայրացել. նա շուտ բռնկվող մարդ է, ես տեսա, վերջապես, և Հուդային. նա անկասկած կգնա։ Ահա, ես հասկացա, թե ինչն է իմ կյանքից էլ թանկ, ահա նա, ում խոսքով ոչ թե ես, այլ բոլոր ժողովուրդները կտարվեն։ Դե ինչ։ Ահա՛ նկարը։ Մի շաբաթ անց կտավն արդեն նախանկարված էր իսկական չափերով, առանց էսքիզի։
Կտավի աջ մասում հեռացող Հուդայի սև կերպարանքն է։ Նկարված լինելով լույսին հակառակ՝ նա կարծես հակադրվում է նրանց, ովքեր մնում են լուսավոր սրահում։ Ալլա Վերեշչագինայի խոսքերով՝ դա ունի սիմվոլիկ նշանակություն. «Դավաճանության սև գործը մարմնավորում է Հուդայի՝ մեջքից լուսավորված մութ կերպարանքը։ Իսկ լույսի միավորում է համախոհների խումբը»։ Մնացած առաքյալներից ձախ կողմում կանգնած է Հովհաննեսը, աջ կողմում՝ Պետրոսը, ովքեր «փոքր-ինչ խոնարհված լինելով դեպի կենտրոն՝ ինքնատիպ «կամար» են կազմում կիսապառկած Քրիստոսի գլխավերևում»։ Նրանց հետևում՝ սրահի խորքում, նստած են մյուս առաքյալները։
Հիսուս Քրիստոսի կերպարն ընդգծված է ոչ միայն կոմպոզիցիոն կերպով, այլև իր մտախոհությամբ, որ «հակադրվում է շրջապատողների անհանգստությանը՝ ցուցադրաբար հեռացող Հուդային, վեր կացող Պետրոսին, վախեցած Հովհաննեսին և անհանգիստ զրուցող աշակերտներին»։ Նա ծանր է տանում գաղափարների կործանումը և հիասթափության դառնությունը՝ հասկանալով, որ իր աշակերտն անվերադարձ հրաժարվում է իր պատգամներից։ Քրիստոսի անգործությունը ոչ միայն խոր թախծի ու ճակատագրին հնազանդության նշան է, այլև «գիտակցված զոհողության»։
Կարծիք կա, որ Քրիստոսի կերպարը նկարելիս Նիկոլայ Գեն օգտագործել է Ալեքսանդր Գերցենի լուսանկարը, որ արել էր հայտնի լուսանկարիչ Սերգեյ Լևիցկին։ Գրող Վլադիմիր Պորուդոմինսկին նույնիսկ առաջ է քաշել այն վարկածը, թե հենց այդ լուսանկարի շնորհիվ է ծագել «Խորհրդավոր ընթրիք» կտավի մտահղացումը։ Արվեստագետ Նատալյա Զոգրաֆն ապացուցում է, որ դա այդպես չէ. թեև լուսանկարն արվել է Փարիզում 1861 թվականին, այն Լոնդոնից Ֆլորենցիա է տարվել (հավանաբար Ա. Բակունինի՝ անարխիստ Միխայիլ Բակունինի եղբոր կողմից) միայն 1862 թվականի փետրվարին, այսինքն՝ այն բանից հետո, երբ Գեն սկսել էր աշխատել կտավի վրա։
Բացի դրանից՝ Քրիստոսին նկարելիս Գեն օգտագործել է օպերային երգիչ Գենադի Կոնդրատևի, ինչպես նաև սիմբիրսկցի կալվածատեր Պյոտր Գրիբովսկու դիմանկարները , որ ինքն էր արել մատիտով։
Արվեստագետ Տատյանա Գորինան Գեին նվիրված իր գրքում հիշատակում է միայն Գերցենի ու Կոնդրատևի նկարները։ Նա գրում է, թե Գեն «օգտագործել է Գերցենի լուսանկարը, ով իր համար եղել է գրող-քաղաքացու իդեալ», սակայն «ինչ-որ չափով Քրիստոսի կերպարի համար նախատիպ է ծառայել նաև երգիչ Կոնդրատևի լուսանկարը»։ Ընդ որում՝ նա նշում է, որ «Գերցենի ու Կոնդրատևի իրական դիմագծերը զգալիորեն մշակվել են նկարում, ենթարկվել են ընդհանրացման ու հերոսականացման»։ Ավելի ուշ կատարված իր ուսումնասիրության մեջ Նատալյա Զոգրաֆը Գերցենի լուսանկարից բացի հիշատակում է նաև Գրիբովսկու և Կոնդրատևի՝ մատիտով արված դիմանկարները, «որ արվել են Քրիստոսի կերպարի վրա կատարված աշխատանքի հետ կապված»։
Պետրոս առաքյալին Նիկոլայ Գեն նկարել է իր արտաքինով, իսկ Հովհաննեսի գլուխը՝ իր կնոջ՝ Աննա Պետրովնայի նմանությամբ։
Էտյուդներ և կրկնօրինակումներ
Ռուսական պետական թանգարանում է պահվում «Խորհրդավոր ընթրիք» նկարի էտյուդը՝ «Հովհաննես Աստվածաբանի գլուխը» (կտավ, յուղաներկ, 36 × 31 սմ, Ж-4148), որ թանգարանին է փոխանցվել 1920 թվականին Ալեքսանդր Կորովինի հավաքածուից։
Տրետյակովյան պատկերասրահում են գտնվում նկարի ևս երկու էտյուդներ՝ «Հուդայի գլուխը» (կտավ, յուղաներկ, 48.5 × 38.2 սմ, 1860-ական թվականների սկիզբ, 10350) և «Անդրեաս առաքյալի գլուխը» (թուղթ կտավի վրա, յուղաներկ, 49 × 38 սմ, 1860-ական թվականների սկիզբ,  11062)։ Դրանցից առաջինը թանգարանը ձեռք է բերել 1928 թվականին Վլադիմիր Ֆրանկետիից, իսկ երկրորդը թանգարանին է փոխանցվել 1929 թվականին Օստրաուխովի թանգարանից. դրանից առաջ այն եղել էր Ա. Պետրովի (մինչ 1903 թվականը) և Իլյա Օստրաուխովի հավաքածուներում.:
Հայտնի են եղել «Խորհրդավոր ընթրիք» կտավի ևս երկու էտյուդներ՝ «Հուդայի գլուխը» և «Գլխի էտյուդ», որոնց սև-սպիտակ նկարները ներառված են եղել Գեի ստեղծագործությունների ալբամում, որ նրա որդի Նիկոլայը հրատարակել է 1904 թվականին։ Ներկայումս այդ էտյուդների գտնվելու վայրն անհայտ է  ։
Գոյություն ունեն կտավի մի քանի հեղինակային պատճեններ, որոնք ավելի փոքր չափերի են։ Դրանցից մեկը, որ ստեղծվել է 1864 թվականին, պահվում է Սարատովի Ա. Ռադիշչևի անվան գեղարվեստի թանգարանում (կտավ, յուղաներկ, 67 × 90 սմ, Ж-849)  : Այն սկզբում եղել է Անիչկով պալատում, ապա տեղափոխվել է Ռուսական պետական թանգարան, իսկ 1928 թվականին փոխանցվել է Սարատովի գեղարվեստի թանգարանին ։ Մյուս կրկնօրինակը, որ ստեղծվել է 1866 թվականին, պահվում է Տրետյակովյան պատկերասրահում (կտավ, յուղաներկ, 66.5 × 89.6 սմ,  5228) : Այն նկարվել է հայտնի գործարար և հավաքորդ Կոզմա Սոլդատյոնկովի պատվերով։ Վերջինիս մահից հետո՝ 1901 թվականի, նրա հավաքածուն իր կտակի համաձայն փոխանցվել է Ռումյանցևի թանգարանին, իսկ 1925 թվականին թանգարանի կազմացրումից հետո կտավը տարվել է Տրետյակովյան պատկերասրահ։
Արձագանքներ և քննադատություն
Գրող և քննադատ Միխայիլ Սալտիկով-Շչեդրինը Գեի կտավին նվիրված հոդվածում գրում է, որ «դիտողը ոչ մի րոպե չի կարող կասկածել, որ այստեղ տեղի է ունեցել ինչ-որ արտակարգ մի բան, որ իր աչքերի առաջ տեղի է ունենում վերջին ակտն այն դրամաներից մեկի, որ նախապատրաստվում են ու հասունանում և վերջապես ի հայտ են գալի իրենց դառնության, կշտամբանքի ու անսասան ատելության ողջ պաշարով հանդերձ»։
Մյուս կողմից՝ արվեստի քննադատ Վլադիմիր Ստասովը գրում է, որ «ընտրված խնդրի հիմնական մոտիվները նրա (Գեի) մոտ ըմբռնված են թույլ կերպով կամ սխալ»։ Մասնավորապես Ստասովը նշում է Քրիստոսի կերպարի ոչ բավականաչափ համոզիչ լինելը ։
Նրա Քրիստոսը չի կրում ոչ մեկն այն բարձր որակներից, որոնց ազդեցությամբ աշխարհում կատարվեց անօրինակ, չլսված մի հեղաշրջում. մեր առջև ներկայացված է միայն թույլ, կամազուրկ մի մարդ, որ գրեթե մոլորվել է ինչ-որ մտացածին, աստված գիտի թե որտեղից վերցված մի վիճաբանության մեջ. ինչի՞ց կարող էր այդ աստիճան հուսահատվել Նա, ով հայտնվել էր համաշխարհային հեղաշրջում կատարելու համար։
Նկարի մասին քննադատական կարծիք է հայտնել նաև Ֆյոդոր Դոստոևսկին։ 1873 թվականին գրված «Ցուցահանդեսի առիթով» («По поводу выставки») իր հոդվածում նա գրել է. : Իր «Խորհրդավոր ընթրիքից», օրինակ, որ այնքան մեծ աղմուկ էր բարձրացրել, նա (Գեն) կերտել է կատարյալ ժանր։ Ուշադիր նայեք. դա միանգամայն սովորական մարդկանց սովորական վեճ է։ .... Այստեղ բացարձակ ոչինչ բացատրված չէ, այստեղ չկա պատմական ճշմարտություն, այստեղ նույնիսկ ժանրի ճշմարտությունը չկա, այստեղ ամեն ինչ կեղծ է։ Ինչ տեսանկյունից էլ որ ցանկանաք դատել, այս դեպքը չէր կարող նման ընթացք չունենալ. այստեղ ամեն ինչ տեղի է ունենում ապագայի հետ ոչ համապատասխան։ .... Պարոն Գեի նկարում պարզապես վիճել են ինչ-որ բարի մարդիկ, դուրս է եկել կեղծիք և կանխակալ գաղափար, իսկ ամեն կեղծիք սուտ է և արդեն բնավ ռեալիզմ չէ։
Ռուս գրող Լև Տոլստոյը «Խորհրդավոր ընթրիք» կտավը համարել է Նիկոլայ Գեի «ամենահիանալի» նկարը՝ նշելով, որ «տեղի է ունեցել տարօրինակ մի բան. Քրիստոսի՝ իր աշակերտների հետ անցկացրած վերջին ընթրիքի մասին իր սեփական պատկերացումները համընկել են նրան, ինչ իր նկարում պատկերել է Գեն» ։
Հավաքորդ և մեկենաս Պավել Տրետյակովը ափսոսանք է հայտնել, որ իրեն չի հաջողվել ձեռք բերել «Խորհրդավոր ընթրիք» կտավն իր հավաքածուի համար։ Նկարիչ Իվան Կրամսկոյին ուղղված իր նամակում (1881 թվականի փետրվարի 5) նա գրում է. «Ակադեմիայում ցուցադրվող բոլոր նկարների մեջ ցայտուն կերպով առանձնանում է և թագավորում (Իվանովի էտյուսների կողքին) Գեի նկարը։ Ափսոս, որ այն Ակադեմիայում է. այնտեղ չէ նրա տեղը։ Հրաշալի նկար է։» ։
Գեի կտավը բարձր է գնահատել նաև նկարիչ Իլյա Ռեպինը։ Իր ինքնակենսագրական գրքում՝ «Հեռու մոտիկը», նա գրում է. «Վաթսունական թվականների մարդիկ հիշում են Գեի մեծ փառքը և այն տպավորությունը, որ թողնում էր նրա «Քրիստոսի վերջին ընթրիքն իր աշակերտների հետ» նկարը»։ Այնուհետև նա շարունակում է. «Ոչ միայն մեզ մոտ՝ Ռուսաստանում, այլև, կարելի է համարձակորեն ասել, ողջ Եվրոպայում քրիստոնեական արվեստի ոչ մի փուլում չի եղել այս թեմայով մի նկար՝ հավասար այս նկարին» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նիկոլայ Գեի նկարներ Կատեգորիա:1863 նկարներ Կատեգորիա:Ռուսական պետական թանգարանի նկարներ Կատեգորիա:Նոր Կտակարանի սյուժեով նկարներ Կատեգորիա:Քրիստոսը գեղանկարչության մեջ
Հրվոյե Հորվաթ
Հրվոյե Հորվաթ (Hrvoje Horvat, 22 մայիսի, 1946, Խորվաթիայի Սոցիալիստական Հանրապետություն, Հարավսլավիայի Սոցիալիստական Ֆեդերատիվ Հանրապետություն), հավսլավացի խորվաթ հանդբոլիստ։ 1972 թվականին Հարավսլավիայի Սոցիալիստական Ֆեդերատիվ Հանրապետության հավաքականի կազմում դարձել է օլիմպիական չեմպիոն։ Հայտնի է դարձել «Ցվեբա» (Cveba) կեղծանունով ։
Ակումբային
Հրվոյե Հորվաթը 13 տարեկան հասակում սկսել է խաղալ Բելովարի «Պարտիզան». 1959-1962 թվականներին նա հանդես է եկել «Պարտիզան» ակումբի պատանեկան թիմում, իսկ 1962 թվականից մինչև 1972 թվականը՝ մեծծահասակների թիմում, որի կազմում յոթ անգամ դարձել է Հարավսլավիայի չեմպիոն (1967, 1968, 1970, 1971, 1972, 1977, 1979), երկու անգամ հաղթել է Հարավսլավիայի գավաթի առաջնություններում (1968, 1976), իսկ 1972 թվականին հաղթել է Եվրոպայի չեմպիոնների գավաթի առաջնությունում։ 1975/1976 մրցաշրջանում Հրվոյե Հորվաթը հավաքել է միջինը 12,2 միավոր մեկ խաղում։ 1979 թվականին նա տեղափոխվել է Գերմանիայի առաջնության «Միլբերտսխոֆեն» ակումբ։ Հաջորդ տարի նա տեղափոխվել է «Շվաբինգ» ակումբ, իսկ երեք տարի անց՝ 1982/1983 մրցաշրջանի վերջանալուց հետո, ավարտել է խաղացող կարիերան։
Հավաքականում
Հրվոյե Հորվաթը հանդես է եկել Հարավսլավիայի տղամարդկանց հանդբոլի հավաքականում՝ նրա կազմում մասնակցելով ռեկորդային 231 խաղի։ 1972 թվականին հավաքականի կազմում նա մասնակցել է Մյունխենում անցկացվող Օլիմպական խաղերին, որտեղ արժանացել է ոսկե մեդալի։ 1976 թվականին Մոնրեալում անցկացվող Օլիմպիական խաղերի բացման արարողության ժամանակ Հորվաթ Հրվոյեն եղել է Հարավսլավիայի օլիմպիական հավաքականի դրոշակակիրը (այդ խաղերում Հարավսլավիայի հավաքականն զբաղեցրել է հինգերորդ տեղը)։ 1970 և 1974 թվականներին Հրվոյե Հորվաթն արժանացել է աշխարհի առաջնության բրոնզե մեդալների։
Մարզչական
Գերմանիայում Հրվոյե Հորվաթն աշխատել է որպես մարզիչ՝ գլխավորելով մի շարք ակումբներ. մինչև 1993 թվականը նա եղել է «Գումմերսբախ» ակումբի, 1993-1997 թվականներին՝ «Այտրա» ակումբի, 1997-1999 թվականներին՝ «Վիլշտետ» ակումբի, իսկ 1999-2003 թվականներին՝ «Մելզունգեն» ակումբի մարզիչը։ 2005 թվականին նա դարձել է «2000 Կոբուրգ» ակումբի մարզիչ. նրա շնորհիվ ակումբը դուրս է եկել երկրորդ լիգա։ 2013 թվականից Հրվոյե Հորվաթը գլխավորում է Խորվաթիայի «Դուբրավա» ակումբը։
Անձնական կյանք
Հրվոյե Հորվաթը սովորել է Զագրեբի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում՚: Հրվոյե և Դունյա Հորվաթներն ունեն երկու դուստր՝ Յասենկան ու Վանյան, և մեկ որդի՝ Հրվոյեն։ Յասենկան ամուսնացած է եղել հանդբոլիստ Իզտոկ Պուցի հետ, ով ամենահայտնի խաղացողներից մեկն է հանդբոլի պատմության մեջ ։ Հորվաթ Հրվոյեն ապրում և աշխատում է Կորբուգում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորվաթ հանդբոլիստներ Կատեգորիա:Զագրեբի համալսարանի շրջանավարտներ
Պաոլա Պիզանո
Պաոլա Պիզանո (Paola Pisano, ), իտալացի գիտնական և քաղաքական գործիչ, հինգ աստղերի շարժումների անդամ, տեխնոլոգիական նորարարության և թվայնացման գործերով, առանց պորտ<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rfr_id=info%3Asid%2Fhy.wikipedia.org%3A%D5%84%D5%A1%D5%BD%D5%B6%D5%A1%D5%AF%D5%AB%D6%81%3A%D5%87%D5%B8%D6%82%D5%B7%D5%A1%D5%B6+%D4%B1%D6%80%D5%B3%D5%AB%D5%BD%2F%D4%B1%D5%BE%D5%A1%D5%A6%D5%A1%D6%80%D5%AF%D5%B2&rft.au=Valerio+Berra&rft.aulast=Valerio+Berra&rft.btitle=Paola+Pisano%2C+prima+ministra+per+l%E2%80%99Innovazione+in+Italia%3A+le+tre+sfide+sul+futuro+che+ormai+non+possono+pi%C3%B9+aspettare&rft.date=2019-09-06&rft.genre=book&rft.pub=www.open.online&rft_id=https%3A%2F%2Fwww.open.online%2F2019%2F09%2F06%2Fpaola-pisano-prima-ministra-per-linnovazione-in-italia-le-tre-sfide-sul-futuro-che-ormai-non-possono-piu-aspettare%2F&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook"> ֆելի նախարար (2019–ից)։
Կենսագրություն
Թուրինի համալսարանի ուսուցիչ, Թուրինի քաղաքային ադմինիստրացիայի նորարարության հարցերով դատական ատենակալ։ Հայտնի է, որ Թուրինի քաղաքապետ Կյարա Ապենդինոյից շնորհակալության է արժանացել, երբ հրաժարվել է ընդունել հինգ աստղերի շարժման առաջնորդ Լուիջի Դի Մայոյի առաջարկը՝ գլխավորել կուսակցության ցուցակը Եվրոպական խորհրդարանի ընտրություններում[ ։
2013 թվականից եղել է հանձնաժողովներից մեկի՝ Թուրինի համալսարանի ինֆորմատիկայի մասնաճյուղի նախագահ, 2014 թվականից՝ նույն բուհի տեխնոլոգիական նորարարությունների միջդիսցիպլինար կենտրոնի տնօրեն։ Ունի ավելի քան 70 միջազգային հրապարակումներ, որից առավել հայտնի է «Managing innovation: creare, gestire e diffondere innovazione nei sistemi relazionali» գիրքը (ինովացիոն կառավարում ՝ նորարարությունների ստեղծում, կառավարում և տարածում հարաբերական համակարգերում) ։
2019 թվականի սեպտեմբերի 4–ին Ջուզեպպե Կոնտեի երկրորդ կառավարության ձևավորման ժամանակ նշանակվել է տեխնոլոգիական նորարարության և թվայնացման գործերով, առանց պորտֆելի նախարար, իսկ սեպտեմբերի 5–ին նոր կազմում կաբինետը երդում է տվել և պաշտոն է ստանձնել ։
2019 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Պիզանոն կառավարության նիստում առաջարկել է թվային տեխնոլոգիաների ընդլայնված ներդրման ծրագիր, սակայն այն մերժվել է դեմոկրատական կուսակցության, Իտալիայի Վիվա կուսակցության և ազատ և հավասար դաշինքի նախարարների կողմից Միավորված ընդդիմության պատճառով։ Դպ պատվիրակության ղեկավար Դարիո Ֆրանչեսկինին տեղի ունեցածը բացատրել է Պիզանոյի առաջարկի ընդունման համար պայմանների բացակայությամբ ։
Ծանոթագրություններ
<references group="" responsive="1">
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հունվարի 4 ծնունդներ Կատեգորիա:1977 ծնունդներ Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով Կատեգորիա:Իտալիայի կին քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Թուրին քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Իտալացի գիտնականներ
Աստրոմերիտիս
Աստրոմերիտիս (Αστρομερίτης, Astromerits), գյուղ Կիպրոսի Նիկոսիայի շրջանում։ Դե յուրե կերպով մտնում է Կիպրոսի Հանրապետության, իսկ դե ֆակտո կերպով Հյուսիսային Կիպրոսի թուրքական Հանրապետության մաս։
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 160 մետր բարձրության վրա։ Փոստային ինդեքսն է 2722։ Գտնվում է Կիպրոսի մայրաքաղաք Նիկոսիայից 30 կմ հեռավորության վրա։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կիպրոսի գյուղեր
Ծաղկաձոր (գետ)
Ծաղկաձոր, Դարաչիչագ, Դարաչիչակ, Զինջիրլու, գետ Հայաստանի Կոտայքի մարզում։ Սկիզբ է առնում Ծաղկունյաց լեռնաշղթայի լանջերից և աջից միախառնվում Հրազդան գետին։ Երկարությունը՝ 12 կմ ։ Հրազդան գետի մեծ վտակներից՝ Մարմարիկ, Ծաղկաձոր, Դալար, Արագետ, Գետառ մեկն է ։ Գետի ավազանում հանդիպում են հարյուտ տեսակի դեղաբույսեր ։ Ծաղկաձոր քաղաքը ընդգրկում է Ծաղկաձոր գետի ավազանը ։ Ծաղկաձոր քաղաքի բնակչության թվի մեծացումը բերում է նույն   ժամանակահատվածում Ծաղկաձոր գետի ջրի որակի նվազման ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կոտայքի մարզի գետեր Կատեգորիա:Հրազդան գետի վտակներ
Ծաղկամարգ (գետ)
Ծաղկամարգ, Ուլաշիկ, գետ Հայաստանի Կոտայքի մարզում, Մարմարիկի ձախ վտակներից։ Սկիզբ է առնում Փամբակի լեռներից և Արտավազ գյուղից 2,5 կմ հյուսիսարևմտյան մասում միախառնվում մայր գետին։ Երկարությունը՝ 12 կմ ։ Գետի վրա գտնվում է ՀՀ Արտակարգ իրավիճակների նախարարության հիդրիօդերևութաբաության և մթնուլոտրային երևությունների վրա ակտիվ ներգործության ծառայության «Արտավազ» դիտակետ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կոտայքի մարզի գետեր Կատեգորիա:Մարմարիկ գետի վտակներ
Հովհաննես Պողոս II-ի հուշարձան (Սան Կրիստոբալ դե լա Լագունա)
Հովհաննես Պողոս II-ի հուշարձան (Monumento al Papa Juan Pablo II), հուշարձան, որը գտնվում է Իսպանիայի Տեներիֆե կղզու Սան Կրիստոբալ դե լա Լագունա քաղաքում։ Տեղակայված է Պլացա Դոկտոր Օլիվերայի հրապարակում՝ Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի եկեղեցու մուտքի մոտ։ Հուշարձանը նվիրված է Հռոմի Պապ Հովհաննես Պողոս II-ին։
Հուշարձանի հեղինակը լեհ քանդակագործ Չեսլավ Դզվիգայն է։ Հուշարձանը նվիրվել է քաղաքին Յան Կոբիլյանսկիի անվան լեհական հիմնադրամի և Լատինական Ամերիկայի «Հասարակության խորհուրդ» և «Լեհական կազմակերպություններ» կազմակերպությունների կողմից ։
Հուշարձանի բացումը տեղի է ունեցել 2012 թվականի ապրիլի 15-ին։ Հուշարձանը օծվել է Սանթոս Աբրիլ Կաստելոյի և Սան-Կրիստոբալ-դե-լա-Լագունի եպիսկոպոսական թեմի եպիսկոպոս՝ Բերնարդո Ալվարես Աֆոնսոյի ներկայությամբ ։ Հուշարձանի մոտավոր քաշը մոտ 1 տոննա է, իսկ նրա բարձրությունը կազմում է 2,2 մետր ։ Քանդակը տեղադրված է պատվանդանի վրա։ Վերջինս պատրաստված է Տեներիֆեի ավանդական հրաբխային քարից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իսպանիայի հուշարձաններ Կատեգորիա:Կրոնը Կանարյան կղզիներում
Սակուրա
Ներկայումս այն լայնորեն տարածված է, հատկապես հյուսիսային կիսագնդում, ներառյալ Ճապոնիան, Թայվանը, Կորեան, Չինաստանը, Արևմտյան Սիբիրը, Իրանը, Պակիստանը, Հնդկաստանը, Կանադան և ԱՄՆ-ն ։ Երկար ժամանակ այն և քրիզանթեմը համարվում են ճապոնիայի ազգային ծաղիկները ։ Սեղաններ պատրաստելու համար նախատեսված տեսակները անպտուղ են։ Սակուրան, ընդհանուր առմամբ, կախված է Կեռասենուց և սովորական բալենուց։ Սակուրան նաև սերտորեն կապված է այլ Պրունուս ծառերի հետ, ինչպիսիք են՝ նուշի, դեղձի, սալորի, ծիրանի, իսկ ավելի քիչ խնձորի, տանձի ու վարդերի հետ։