cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Յակուձա
Յոսիո Կոդամայի դարաշրջանը
1960-ական թվականներին Կոդաման, հենվելով իր հեղինակության վրա, հանդես եկավ որպես միջնորդ դատավոր յակուձայի խմբավորումների միջև առաջացած վեճի ժամանակ, նա օգնեց Սումիյոսի-կայ և Ինագավա-կայ խմբավորումներին դաշինք կնքել՝ ստեղծելով ազգայնական և հակակոմունիստական Կանտո-կայ խմբավորումը, և նույնիսկ քաղաքական ծրագիր գրեց այդ խմբավորման համար։ Միևնույն ժամանակ այս խմբավորման անդամները, գալով Ատամի քաղաք, պետությունը բաժանեցին ազդեցության գոտիների և քննարկեցին ձախական ուժերի դեմ պայքարելու միջոցների մասին։ Կոբեի ռեստորաններից մեկում Կոդամայի և Տաօկայի հանդիպումից հետո կազմավորվեց Դեէնտայ-կայգին («Համաճապոնական հայրենասիրական խորհուրդ»), որը միավորեց յակուձայի՝ աջ հայացքներ ունեցող բոլոր խմբավորումներին։ Արդեն մինչ 1970-ական թվականների սկիզբը Կոդաման համակարգում էր աջ հայացքներ ունեցող տասնյակ կազմակերպությունների և յակուձայի հարյուրավոր խմբավորումների գործունեությունը, ֆինանսավորում էր հայրենասիրական ֆիլմերի նկարահումները, ինչպես նաև վերահսկում էր սպորտային թերթերը, ամսագրերը, բասկետբոլային թիմը, անշարժ գույքի գործակալություններից մեկը, բաժնեմասեր ուներ նաև առաքմամբ զբաղվող մի ընկերությունում ու գիշերային ակումբներում։ 1977 թվականին Կոդաման կանգնում է դատարանի առաջ՝ Լոքհիդյան կոռուպցիոն սկանդալի պատճառով։ Նա մեղադրվում էր ամերիկյան Lockheed Corporation-ից կաշառք ստանալու մեջ՝ Ճապոնիայի կառավարության, նախարարների, պատգամավորների, բիզնեսմենների միջոցով, իսկ Կոդամայի ենթակայության տակ գտնվող գանգստերներն էլ ճնշում են գործադրել All Nippon Airways-ի վրա՝ անհրաժեշտ պայմանագիրը կնքելու համար։ Կոդաման դատապարտվում է 3.5 տարվա ազատազրկման ։
Սոկայա
1970-ական թվականներին սկվեցին բորյոկուդանի ներթափանցումները սոկայայի (総会屋) ազդեցության գոտիներ ։ Սոկայան կազմված էր պրոֆեսիոնալ գանգստերներից, որոնք շանտաժի էին ենթարկում բիզնեսմեններին, և որոնց վարձում էին հակառակորդ ձեռնարկատերերի գործունեության կամ ընկերությունների՝ համաձայնության չեկող բաժնետերերի վրա ճնշում գործադրելու համար։ Այդ միտումը տարածում ստացավ հատկապես 1980-ական թվականներին, երբ սոկայայի շրջանում քանակով ավելանում էին բորյոկուդանի անդամները, որի արդյունքում վերջիններս կապեր էին հաստատում սոկայայի հետ, որը նախկինում հանցավոր աշխարհում չուներ կոնտակտներ։ 1982 թվականին երկրում կար 6300 սոկայա, որոնք միավորված էին 500 խմբերում (նրանց մեկ քառորդն աշխատել էր Յամագուտի-գումի և Սումիյոսի-կայ խմբավորումներում, մնացածն էլ աշխատել էր Յոսիո Կոդամայի ենթակայության ներքո)։ Սոկայան ոտնձգությունների միջոցով տարբեր ընկերություններից տարեկան 65 միլիարդ իեն գումար էր կորզում, իսկ որոշ տվյալներով՝ այդ թիվն իրականում շատ ավելի մեծ էր։ 1982 թվականին՝ բաժնետերերի կողմից ժողովների հրավիրման կարգի փոփոխման ու նրանց՝ սոկայայի հետ համագործակցության արգելքի մասին ընդունված օրենքից հետո, սոկայայի անդամների մի մասը սկսեց զբաղվել խարդախություններով առևտրի, գովազդի, սպասարկման և տպագրության ոլորտներում։ Ըստ ոստիկանության տվյալների՝ 1987 թվականին երկրում հաշվվում էր 1300 սոկայա, որից 300-ը միավորված էին խմբավորումներում, և մոտ 1500 սիմբունգուրո և կայսյագորո (սոկայայի պես գործող կողոպտիչներ, որոնք ներթափանցում էին տարբեր ընկերությունների շենքեր)։ Աստիճանաբար բորյոկուդանի անդամների թիվն ու ազդեցությունը սոկայայի և մյուս կողոպտիչների շրջանում սկսեց ուժեղանալ։ Արդյունքում յակուձային անցավ բաժնեմասերը վերահսկելու նախաձեռնությունը, իսկ գանգստերներն էլ սոկայայի ընդահուր կենցաղ ներմուծեցին իրենց մարտավարական հնարքներն ու տեխնիկաները։ Սոկայայի հիմնական աշխատանքը ընկերությունների ղեկավարների ու մենեջերների վերաբերյալ կոմպրոմատ (այդ թվում նաև նրանց ենթակաների միջոցով), աշխատանքում թույլ տված սխալներ (օրինակ՝ հաշվարկների, ներդրումների կամ տարբեր գործարքների մասով) հավաքելն է, որը հիմնականում արվում է այդ ընկերություններում աշխատակիցներին կաշառելու միջոցով, ինչպես նաև բիզնեսմեններին տարբեր վճարովի ծառայություններ ստիպելը, ընկերությունների ղեկավարներին ճնշելը՝ զիջումների գնալու համար։ Այս ամենի միջոցով նրանք շանտաժի են ենթարկում ընկերությունների ղեկավարներին՝ գումար կորզելու նպատակով։ Բացի այդ, սոկայան ու ենթակա հանցավոր խմբերը երբեմն որպես պարգևատրումներ տարբեր ընկերությունների համար իրականացնում են անօրինական գործողություներ, օրինակ՝ կատարում են փողերի լվացում, թաքցնում են պարտքերը կամ հաշտվետվությունների մեջ առկա թերությունները, ճնշումներ են գործում տարբեր աշխատակցական միությունների, բաժնետերերի վրա, ովքեր, օրինակ, փոխհատուցում են պահանջում պատճառած էկոլոգիական վնասի համար ։
Կան մի շարք ճապոնական խոշորագույն ընկերություններ, որոնք համագործակցել ու վճարել են սոկայային, որոնցից ամենահայտնիներն են Mitsubishi Heavy Industries, Mitsubishi Motors, Isuzu, Nomura Holdings, Daiwa Securities, Nikko Securities, Nippon Shinpan, Marubeni, All Nippon Airways, Tokyo Electric Power, Nippon Steel ընկերությունները ։ 1982 թվականին՝ ճապոնական կառավարության կողմից սոկայայի դեմ ընդունված օրենքից հետո, մի շարք հանցավոր խմբեր սկսեցին գրանցվել որպես հասարակական կազմակերպություններ, քաղաքական միություններ, հայրենասիրական, հակակոմունիստական ընկերություններ։ Սա թույլ տվեց նրանց շարունակել նախկինում ընդունված պրակտիկան արդեն օրինական կերպով՝ այսպես կոչված «քաղաքական նվիրատվությունների» տեսքով։ Մինչև 1983 թվականի աշուն Յամագուտի-գումիում հայտնվում են 20 նոր խմբավորումներ նախկին սոկայայից, Սումիյոսի-կային միանում է 11 խմբավորում, իսկ Ինագավա-կային՝ 4: Մնացածներն էլ սկսեցին հրատարակել տարբեր լրատուներ, ամսագրեր և ստիպել ընկերություններին գնել դրանք (մերժելու դեպքում յակուձան սպառնում էր բիզնեսմեններին հրապարակել նրանց մասին կոմպրոմատներ այդ ամսագրերում), ինչպես նաև կազմակերպում էին տարբեր «բարեգործական» միջոցառումներ, գոլֆի մրցույթներ, գեղեցկության մրցույթներ կամ տարբեր երգիչ-երգչուհիների համերգներ, որոնց տոմսերը վաճառվում էին բարձր գներով ։
1981 թվականի աշնանը Տոկիոյի ամենահեղինակավոր հյուրանոցներից մեկում Ինագավա-կայից 3000 գանգստերներ մասնակցեցին նախապատերազմյան Դայկոսյա («Բարձր գոչյուն») կազմակերպության վերակազմավորմանը, որը ղեկավարեց նրանց խմբավորման առաջնորդներից Էցուրո Կիսին։ Հենց նույն թվականին Յամագուտի-գումին Ինագավա-կային դուրս մղեց խաղային բիզնեսից՝ միավորելով բոլոր արտադրողներին համաճապոնական ասոցիացիայում, որի խորհրդականը դարձավ Մասահարու Հոտոդան՝ Ճապոնիայի ազգային ոստիկանական ծառայության նախկին ղեկավարը։ 1981 թվականին Կոբեում տեղի ունեցավ Յամագուտի-գումիի հեղինակավոր առաջնորդ Կաձուո Տաօկայի թաղման արարողությունը։ Իր անկման տարիներին վերջինիս տարեկան եկամուտը կազմում էր 60 միլիոն իեն, իսկ նրա ազդեցությունը հանցավոր աշխարհում գրեթե անսահմանափակ էր։ Տաօկայի թաղման արարողությանը մասնակցում է ավելի քան 5000 մարդ, այդ թվում նաև մի շարք ղեկավարներ Կիմուրա-գումի, Տակենակա-գումի, Սուձուկունի գումի և այլ խոշոր խմբավորումներից։ Թաղումից երկու օր առաջ ոստիկանությունը լայնածավալ հարձակում է սկսում գանգստերների նկատմամբ՝ ձերբակալելով 870 բարձրաստիճան անձնավորությունների՝ 126 տարբեր խմբավորումներից և հետախուզում հայտատարելով ևս 130-ի նկատմամբ։ Թաղման արարողությանը մասնակցում էին նաև բազմաթիվ հայտնի անձնավորություններ ճապոնական էստրադայից և կինոյից, օրինակ՝ Հիբարի Միսորան, Սինտարո Կացուն, Բունտա Սուգավարան և այլք։ Տաօկայի կողմից ընտրված հետնորդը, ով պետք է շարունակեր նրա գործունեությունը, հայտնվում է բանտում, և արյունահեղությունից խուսափելու համար կազմակերպության ղեկավար են ընտրում Տաօկայի այրի Ֆումիկոյին, ով բավականին մեծ հեղինակություն էր վայելում Յամագուտի-գումիի գանգստերների շրջանում։ 1984 թվականին նոր ղեկավար է դառնում Մասահիսա Տակենական, բայց 1985 թվականին Օսակայում Ինագավա-կայից նրա հակառակորդները սպանում են նրան, ինչը հանգեցնում է մոտ չորս տարի տևած արյունահեղ գանգստերական պատերազմի։ 1990 թվականի սկզբին Ճապոնիայի 35 պրեֆեկտուրաներում գործող Յամագուտի-գումիի կազմում հաշվում էր 559 խմբավորում՝ միավորելով յակուձայի մոտ 11.800 անդամների, ինչը կազմում էր երկրի բոլոր գանգստերների մոտ 12%-ը ։
1990-ական թվականներ
1989 թվականին Յամագուտի-գումիի՝ թվով հինգերորդ ղեկավարը դարձավ Յոսինորի Վատանաբեն, ով մնաց այդ պաշտոնին մինչև 2005 թվականին թոշակի անցնելը։ Նա յակուձայի գործունեության հիմնական սկզբունքները բնութագրել է հետևյալ կերպ. «Բացարձակ միություն։ Հատուցում։ Հանգստություն։ Համապատասխան պատիժներ և պարգևներ, ինչպես նաև ուժի խելամիտ կիրառում» ։
1995 թվականի հունվարին Յակուձայի անդամները (հիմնականում Յամագուտի-գումիի անդամները՝ Վատանաբեի ղեկավարությամբ) ակտիվ մասնակցություն ունեցան Կոբեի երկրաշարժից հետո ընթացող փրկարարական աշխատանքներին։ Ի պատասխան կառավարության դանդաղկոտության՝ գանգստերներն անձամբ կազմակերպեցին տուժածներին ջուր, սննդամթերք, հագուստ և բժշկական պարագաներ բաժանելու գործը, իսկ այնուհետև մասամբ ֆինանսավորեցին վերականգնողական աշխատանքները ։ 1995 թվականի ապրիլին Յամագուտի-գումիի հետ կապված որոշ հարցերի պատճառով գանգստեր Հիրոյուկի Ձյոն մի շարք լրագրողների ներկայությամբ մահացու հարված հասցրեց Աում Սինրիկյո խմբավորման վերահսկիչ Հիդեո Մուրային։ Ստանալով «ճապոնական Ջեք Ռուբիի» տիտղոս՝ Հիրոյուկին իր քայլը բացատրեց որպես պատասախան նույն թվականի մարտին Տոկիոյի մետրոյում կատարված ահաբեկչական գործողությանը, սակայն մի շարք մասնագետներ հայտնեցին այն կարծիքը, որ այս քայլով մաֆիան ստիպեց լռել վկային, ով կարող էր մանրամասներ հաղորդել այն մասին, թե ում օգնությամբ է Աում Սինրիկյոն թմրանյութեր արտադրել ։
Որովայնային ցավ
Որովայնային ցավ, հայտնի է նաև որպես փորացավ, տարբեր հիվանդությունների ախտանիշն է։
Յակուձա
1990-ական թվականներ
1990-ական թվականների վերջից սկսված տնտեսական անկումը Յակուձայի հերթական բարեփոխումների ու վերակազմավորման պատճառ դարձավ։ Ենթակա կառույցներից ստացվող եկամուտների նվազման պատճառով մի շարք խմբավորումներ ստիպված եղան կրճատել իրենց անդամներին և/կամ միավորվել ավելի մեծ խմբավորումների հետ ։
Որովայնային ցավ
Որովայնային ցավի հաճախակի պատճառներ են գաստրոէնտերիտները և գրգռված աղու համախտանիշը ։ Մարդկանց մոտ 15%-ը ունենում է ավելի ծանր հիվանդություն՝ որդանման ելունի բորբոքում, որովայնային աորտայի անևրիզմայի պատռում, դիվերտիկուլիտ, արտարգանդային հղիություն և այլն ։ Դեպքերի մեկ երրորդում պատճառը պարզ չի լինում ։
Յակուձա
2000-ական թվականներ
2005 թվականի օգոստոսին Յամագուտի-գումիի ղեկավար դարձավ Կենյիտի Սինոդան, ով Այչիի պրեֆեկտւրայի Կոդո-կայ խմբավորման ղեկավարն էր։ Շուտով Յամագուտի-գումին իր ազդեցությանն է ենթարկում Տոկոյից հզոր Կոկուսույ-կայ խմբավորմանը, ինչնը հնարավորություն է տալիս ավելի ամրապնդել իր դիրքերը մայրաքաղաքում։ 2005 թվականի դեկտեմբերին Սինոդան դատապարտվեց վեց տարվա ազատազրկման՝ ապօրինի զինամթերք կրելու համար (նա բանտից դուրս եկավ 2011 թվականին), որից հետո փաստացի Յամագուտի-գումիի ղեկավար դարձավ նրա փոխարինող Կիյոսի Տակայաման ։ 2006 թվականին Դոձին-կայ խմբավորումից, որը վերահսկում էր Կյուսյու կղզու հյուսիսային մասը, անջատվեց Կյուսյու-սեյդո-կայ խմբավորումը, որը հանգեցրեց ձգձգվող գանգստերական պատերազմի ։ Մինչև 2007 թվականը յամագուտի-գումիի ազդեցության տակ ընկավ նույնիսկ Ինագավա-կայը, որը միանգամից այդ դաշինքը վերածեց Ճապոնական հանցավոր աշխարհի անվիճելիորեն ամենաազդեցիկ ղեկավարի։
2007 թվականի փետրվարին սպանվեց Սումիյոսի-կայ խմբավորման առանցքային դեմքերից մեկը։ Այդ նույն ժամանակ հայտնաբերվեց նաև Յամագուտի-գումիի մեջ մտնող խոշոր խմբավորումներից մեկի՝ Կոկուսույ-կայի ղեկավար Կաձույոսի Կուդոյի դին (վարկածներից մեկի համաձայն՝ նա ինքնասպան է եղել) ։ 2007 թվականի ապրիլի 17-ին ազդեցիկ գանգստեր Տեցույա Սիրոոն մահափորձ իրականացրեց Նագասակիի քաղաքապետ Իտո Իչյոյի նկատմամբ, որի արդյունքում վերջինս իր մահկանացուն կնքեց հիվանդանոցում։ Դրա պատճառով 2008 թվականի մայիսին Յամագուտի-գումիի մեջ մտնող Սույսին-կայ խմբավորման անդամներից մեկին ենթարկեցին մահապատժի ։ 2008 թվականի գարնանը Կուրումե քաղաքի բնակիչները դիմում են դատարան՝ պահանջելով տեղի գանգստերների հավաքատեղին քաղաքի կենտրոնում գործող Դոձին-կայ խմբավորումից հեռու տեղակայել ։ 2008 թվականին Յամագուտի-գումիի ղեկավար անձանց մի մասը կրկին փորձեց առաջնորդի դերում կարգել Յոսինորի Վատանաբեին, սակայն նրանց այս ձախողված պայմանավորվածությունը շուտով բացահայտվում է, և նրա մեջ ներգրավված անդամները հեռանում են։ Մասշտաբային ռեցեսիան, որը զավթեց Ճապոնիայի տնտեսությունը, հզոր հարված հասցրեց յակուձայի եկամուտներին ։
Որովայնային ցավ
Քանզի հիվանդությունների շատ մեծ քանակ կարող է առաջացնել որովայնային ցավ՝ հիվանդի համակարգված հետազոտումը և տարբերակիչ ախտորոշումը շատ կարևոր են։
Յակուձա
2000-ական թվականներ
2011 թվականի մարտին յակուձայի մի շարք ներկայացուցիչներ՝ հատկապես Ինագավա-կայ և Սումիյոսա-կայ խմբավորումներից, զգալի օգնություն տրամադրեցին Հոնսյուի երկրաշարժից տուժածներին ։ 2011 թվականի օգոստոսին Կուրումե քաղաքի Դոձին-կայ խմբավորման (որն արդեն սկսել էր թուլանալ) բանդաներից մեկի մի շարք ներկայացուցիչներ հարձակվում են ղեկավարի տան վրա՝ օգտագործելով հրացաններ, ինքնաձիգներ ու նռնակներ ։ 2011 թվականի աշնանը խոշոր սկանդալի կիզակետում է հայտնվում ճապոնական Olympus ընկերությունը, որի ղեկավարությանը ֆինանսական կարգավորիչ ու իրավապահ մարմինները կասկածում էին յակուձայի հետ կապեր ունենալու մեջ   ։ 2012 թվականի հոկտեմբերին հրաժարական է տալիս Ճապոնիայի արդարադատության նախարար Կեյսյու Թանաքան՝ մեղադրվելով յակուձայի հետ կապեր ունենալու մեջ ։ 2013 թվականի հոկտեմբերին Ճապոնիայում մեծությամբ երկրորդ Միձուհո բանկը հայտնաբերվեց յակուձայի անդամներին ու հանցավոր խմբավորումների հետ կապ ունեցող ընկերություններին վարկեր տրամադրելիս։ Գումարը հիմնականում օգտագործվել էր ավտոմեքենաների ձեռքբերման համար, որի մասին բանկի ղեկավարությանը տեղյակ էին պահել։ Այդ սկանդալից հետո Ճապոնիայի ֆինանսների նախարարությունը սկսեց ստուգել բոլոր բանկերը՝ նրանց՝ յակուձայի հետ ունեցած կապերը պարզելու համար  ։
2015 թվականի սեպտեմբերին Կոբեում մաֆիայի ղեկավար դեմքերի ժողովին պառակտում տեղի ունեցավ երկրի խոշորագույն հանցավոր խմբավորման՝ Յամագուտի-գումիի կազմում։ Ներքին կոնֆլիկտի արդյունքում յակուձայից հեռացավ մոտ 5.000 մարդ, որոնց մի մասը ձևավորեց առանձին խմբավորում՝ Յամակեն-գումի խմբավորման առաջնորդ Կունիո Ինոուեի ղեկավարությամբ  ։ Պառակտումից հետո առաջացած թշնամական խմբավորումների միջև բռնությունները կանխելու համար ոստիկանությունը ձերբակալեց տասնյակ առավել վտանգավոր գործիչների։ Մասնավորապես 2015 թվականի հոկտեմբերին բիզնեսմեններից գումար շորթելու մեղադրանքով Տոկիոյում ձերբակալվեց Կոկուսյու-կայ խմբավորման «վետերաններից» Տոսիակի Նակային, իսկ շուտով ֆիկտիվ ընկերություն ստեղծելու կասկածանքով, որը միտված էր անօրինական գործողությունները թաքցնելուն, ձերբակալվում է Յամագուտի-գումիի ղեկավարներից Կենձի Էգուտին  ։
Որովայնային ցավ
Տարբերակիչ ախտորոշում
Որովայնային ցավի ամենահաճախ պատճառներն են գաստրոէնտերիտը (13%), գրգռված աղու համախտանիշը (8%), միզածորանների հետ կապված խնդիրները (5%), գաստրիտը (5%), փորկապությունը (5%)։ Մոտ 30% դեպքերում պատճառը անհայտ է մնում։ 10% դեպքերում դիտվում են ավելի լուրջ խնդիրներ, որոնցից են լեղապարկի և ենթաստամոքսային գեղձի հիվանդությունները (բիլիար դիսկինեզիա, լեղաքարային հիվանդություն)(4%), դիվերտիկուլիտը (3%), որդանման ելունի բորբոքումը (2%), քաղցկեղը (1%) ։ Ավելի մեծ տարիքում պատճառներն են որովայնային աորտայի անևրիզման, միջընդերային անոթների իշեմիան ։
Յակուձա
2000-ական թվականներ
2015 թվականի նոյեմբերին Յոկաիտիում մահացած է հայտնաբերվում Յամագուտի-գումիի քրեական ղեկավարներից Տացույուկի Հիսիդան, ում մահից առաջ կապկպել և դաժանորեն ծեծել էին։ Դրանից բացի, նոյեմբերին ոստիկանությունը Կուդո-կայ խմբավորումից ձերբակալում է 11 հոգու, ովքեր Կիտակյուսյու քաղաքում այրել էին այն բոլոր բարերն ու ռեստորանները, որոնք հրաժարվել էին սպասարկել մաֆիային։ Ջերբակալվածների մեջ էր մաֆիական հիերարխիայում թվով երրորդ՝ Կեյգո Կիկուտի կլանի ղեկավարը, ով էլ տվել էր հրամանը  ։
2016 թվականի փետրվարին Կագոսիմա քաղաքի ոստիկանությունը ձերբակալում է Յամակեն-գումիի (Կոբե քաղաքում Յամագուտի-գումիի խմբավորումներից մեկը) 4 անդամի, որոնց մոտ հայտնաբերում է ավելի քան 60 միլիոն դոլար արժողությամբ խթանիչներ և հոգեմետ դեղեր։ Յամակեն-գումին վերահսկում էր թմրանյութերի ու հոգեմետ դեղերի փոխադրումները, որոնք գալիս էին Չինաստանից ու Հարավային Կորեայից ։
Որովայնային ցավ
Սուր որովայնային ցավ
Սուր որովայնը բնորոշվում է որպես ծանր, կայուն որովայնային ցավ, որը սկսվում է հանկարծակի և մեծ մաս դեպքերում պահանջում է վիրահատական միջամտություն՝ պատճառի բուժման համար։ Ցավը հաճախակի ուղեկցվում է սրտխառնոցի, փսխման, փքվածության, տենդի և շոկի հետ։ Սուր որովայնային ցավ առաջացնող ամենահաճախ պատճառներից մեկը սուր ապենդիցիտն է։
Յակուձա
2000-ական թվականներ
2016 թվականի մարտին անհայտ անձինք ինքնաթափերի միջոցով քանդում են Յամագուտի-գումիի Կոբեի գրասենյակը, իսկ նույն թվականի մայիսին սպանվում է այդ խմբավորման մեջ մտնող ղեկավար դեմքերից մեկը։ 2016 թվականի հունիսին Հյոգոյի ոստիկանությունը ձերբակալում է Յամագուտի-գումիի Կոբեի առաջնորդ Կունիո Ինոուեին՝ նրա ծանոթներից մեկի անվան ներքո գրանցված բջջային հեռախոս օգտագործելու համար։ Ոստիկանության տվյալների համաձայն՝ 2016 թվականին յակուձայի անդամների թիվը կրճատվել է մինչև 39.100 մարդ, որից մոտ 11.800-ը եղել են Յամագուտի-գումիի անդամներ։ Համեմատության համար նշենք, որ 2012 թվականին յակուձայի անդամների թիվը եղել է 63.000, 2013 թվականին՝ 58.600, իսկ 2015 թվականին էլ՝ 53000 հոգի։ Միայն 2016 թվականին ոստիկանությունը ձերբակալել է ավելի քան 20000 գանգստերի ։
Որովայնային ցավ
Ըստ օրգան համակարգի
Ավելի ծավալուն ցուցակը ներառում է՝
Յակուձա
2000-ական թվականներ
2017 թվականի հունվարին Կիոտոյի ոստիկանությունը ձերբակալում է Կունիո Ինոուեին, սակայն հուլիսին բաց է թողնում։ Նույն թվականի ապրիլին մի շարք գանգստերների դժգոհությունների պատճառով Յամագուտի-գումիի Կոբեի մասնաճյուղը պառակտվում է, և դրանից առանձնանում է Նինկյո-դանտայ յամագուտի-գումի խմբավորումը՝ Օդա Յոսինորիի գլխավորությամբ։ Պառակտումից հետո երկու տարվա ընթացքում՝ 2015-2017 թվականներին, Յամագուտի-գումիի և դրա Կոբեի մասնաճյուղի միջև տեղի են ունենում հարյուրավոր բախումներ։ Յամագուտի-գումին սկսում է լավ հարաբերություններ հաստատել այն խմբավորումների հետ, որոնք հաստատվել էին Կինկիից արևելք (օր.՝ Ինագավա-կայ, Մացուբա-կայ, Սումիյոսի-կայ), իսկ Կոբեի Յամագուտի-գումին էլ կապեր է հաստատում հիմնականում Արևմտյան Ճապոնիայի խմբավորումների հետ (օր.՝ Սակաումե-գումի, Ասանո-գումի) ։
Որովայնային ցավ
Ըստ տեղակայման
Որովայնային ցավի տեղակայումը կարող է տեղեկություն տալ ցավի պատճառի մասին։ Որովայնը բաժանում են 4 մասի, որոնք կոչվում են քառակուսիներ։ Ցավի տեղակայումները և դրանց հետ կապված հիվանդությունները ներառում են ՝
Յակուձա
2000-ական թվականներ
2017 թվականի վերջին Ճապոնիայում հիմնական մրցակցող խմբավորումները մնացել էին բոսոձոկուն (մոտոցիկլիստների՝ բայկերների բանդա) և հանգուրեն (յակուձայի մեջ չմտնող փողոցային բանդաներ)։ Որոշ դեպքերում այս երկուսը թշնամական վերաբերմունք են դրսևորում յակուձայի նկատմամբ, իսկ որոշ դեպքերում էլ՝ համագործակցում են և նույնիսկ միանում յակուձային՝ կրտսեր անդամի կարգավիճակով ։ 2018 թվականի օգոստոսին հրաժարական է տալիս Ճապոնիայի սիրողական բռնցքամարտի ֆեդերացիայի (JABF) նախագահ Ակիրա Յամանեն, ով մեղադրվում էր պայմանավորված մրցույթներ, խաղեր՝ կապված յակուձայի հետ ։
Որովայնային ցավ
Ախտաֆիզիոլոգիա
Որովայնային ցավը կարելի է անվանել նաև ընդերային ցավ կամ պերիտոնեալ ցավ։ Որովայնի պարունակությունը կարելի է բաժանել առաջնաղու, միջնաղու, հետնաղու ։ Առաջնաղին պարունակում է կոկորդը, ստորին շնչառական ուղիները, կերակրափողի մի մասը, ստամոքսը, տասներկումատնյա աղու մի մասը, լյարդը, լեղուղիները (ներառյալ լեղապարկը և լեղածորանները) և ենթաստամոքսային գեղձը ։ Միջնաղին ներառում է տասներկումատնյա աղու դիստալ մասը, կույր աղին, վերել հաստ աղին, լայնական հաստ աղու առաջին կեսը ։ Հետնաղին պարունակում է լայնական հաստ աղու դիստալ մասը, վայրէջ հաստ աղին, սիգմայաձև աղին, ուղիղ աղին, վերին անալ խողովակը ։
Որովայնի ամեն հատված ունի իր հետ կապակցված ընդերային նյարդը, որը տանում է ազդակը ընդերքից դեպի ողնուղեղ և ընթանում է սիմպատիկ նյարդերի կազմում ։ Ընդերային զգայական ազդակները ոչ սպեցիֆիկ են, ընթանում են դեպի ողնուղեղ և խաչցում են սոմատիկ զգայական ուղիների նյարդերի հետ, որոնք խիստ սպեցիֆիկ են ։
Յակուձա
Յակուձայի կառուցվածքը
Յակուձայի աստիճանակարգում ամենավերևին օղակում գտնվում է օյաբունը (ղեկավար, առաջնորդ) կամ կումիտյոն (ավագ տնօրեն, ղեկավար)։ Նրա անմիջական ենթակայության տակ են գտնվում սայկո-կոմոն կամ կամբու-ացուկայը (ադմինիստրատոր կամ ավագ խորհրդական), սանրո-կայը (ավագ խորհրդականների խումբ), սո-հոբյուտոն (շտաբի պետ) և ավելի ցածր ստորաբաժանումների ղեկավարները՝ վակագասիրան (ավագ լեյտենանտ կամ տարածաշրջանային ղեկավար, որը վերահսկում է որոշակի տարածքի գանգստերական խմբերին) և սյատերգասիրան (կրտսեր լեյտենանտ)։ Սայգի-կոմոնի համար աշխատում են սինգիինները (իրավական հարցերով խորհրդատուներ) և կայկեյները (հաշվապահներ), իսկ վակագասիրի ու սյատեյգասիրի համար աշխատում են տարբեր կարգեր ունեցող հրամանատարներ (կյոդայ, սյատեյ, վակասյու), շարքային գանգստերներ (դեկատա կամ կոբուն), նորեկներ (կումի-ին) և փորձնակներ (սանսիտա) ։ Վակագասիրան ու սյատեյգասիրան ունեն իրենց օգնականները՝ ֆուկո-հոմբուտյո (պատասխանատու է մի քանի բրիգադի համար) և սյատեյհասիրա-հոսա։ Սովորաբար բորյոկուդանի նորեկներ դառնում են հասարակության ստորին խավին պատկանող, որոնք աչքի են ընկնում հանցավոր անցյալով, ինչպես նաև բայկերները։ Նրանց միջին տարիքը 20 տարեկանն է։ Յակուձայի զբաղեցրած տարածքն անվանում են յակուձա-սիմա (Յակուձա կղզի), որի սահմաններից դուրս գանգստերները գալիս են միայն այն ժամանակ, երբ ունենում են «հատուկ պատվերներ» կամ երբ պատրաստվում են պատերազմել հակառակորդների դեմ ։
Որովայնային ցավ
Ախտորոշում
Որովայնային ցավի պատճառը հասկանալու համար անհրաժեշտ է կատարել հիվանդի մանրակրկիտ հետազոտություն։
Անամնեզ հավաքելու ընթացքը ներառում է ՝
Յակուձա
Յակուձայի կառուցվածքը
Օյաբունների խմբավորումների մեծ մասը չի իրականացնում անդամների պարգևատրման կամ պատժման հետ կապված գործառույթներ։ Յակուձայում գործում է համակարգ, ըստ որի՝ պարգևատրում կատարվում է կարգով ավելի բարձր անդամների կողմից շարքային անդամներին որոշակի տարածք տրամադրելով, իսկ վերջիններս էլ պարտավորվում են այդ տարածքից ստացված եկամտից որոշակի մաս վճարել նրանց։ Տարածաշրջանային հանցավոր խմբերը միավորվում են համաճապոնական խմբավորումների մեջ, որտեղ նույնպես գործում է ենթակայության որոշակի համակարգ, իսկ տարբեր խմբերի միջև հարաբերությունները կառուցվում են կամ դաշինքների, կամ հիերարխիկ բուրգերի հիման վրա, ինչպես օրինակ՝ Յամագուտի գումին (տիպիկ հանցավոր բուրգ) և Սումիյոսի-կայը (հանցավոր «ընտանիքների» դաշնակցություն)։ Խոշոր խմբավորումները (ընտրված օյաբուններ, ղեկավարների խորհուրդ) անմիջականորեն չեն վերահսկում բոլոր ստորին միավորումները, նրանք միայն վերահսկողություն են իրականացնում այն խմբավորումների նկատմամբ, որոնք իրենցից մեկ աստիճան ներքև են գտնվում։ Նոր խմբավորումների (սինդիկատներ) ստեղծման գործընթացում հիմնական դեր են խաղում «եղբայրական» կապերը։ 1990-ական թվականներին այդպիսի եղբայրական կապերը կազմում էին ողջ բորյոկուդանի անդամների 2/3-ը, որի 80%-ը մտնում էին միևնույն խմբավորման մեջ։
Ամենախոշոր խմբավորումները
Ճապոնիայում ամենախոշոր ու ազդեցիկ խմբավորումներն են Յամագուտի-գումին, Սումիյոսի-կայը և Ինագավա-կայը։ Նրանց է վերագրվում ճապոնական կազմակերպված հանցավորության գործունեության ավելի քան 70%-ը, ընդ որում միայն Յամագուտի-գումիին՝ մոտ 45%-ը ։ 2007 թվականի դրությամբ՝ Կոբեում հաստատված Յամագուտի-գումի խմբավորումը պաշտոնապես ուներ ավելի քան 20 հազար անդամ և միավորում էր 99 հարակից խմբերի։ «Մեծ եռյակի» մյուս երկու խոշոր խմբավորումները՝ Սումիյոսի-կայն (6 հազար անդամ) ու Ինագավա-կայը (5 հազար անդամ) գործում են Տոկիոյում ։ Այլ տվյալներով՝ Յամագուտի-գումիի անդամների թիվն ավելի քան 26 հազար է, որոնք միավորված են 944 մանր խմբերում (այլ տվյալներով էլ անդամների թիվը տատանվում է 35-ից 40 հազարի միջև), Ինագավա-կայինը՝ 8.6 հազար (այլ տվյալներով էլ՝ 9.7 հազար), իսկ Սումիյոսի-կայինը՝ ավելի քան 7 հազար (այլ տվյալներով՝ 12.3 հազար)   ։
Որովայնային ցավ
Ախտորոշում
Մանրակրկիտ անամնեզ հավաքելուց հետո պետք է կատարել հիվանդի ֆիզիկալ հետազոտություն ։
Յակուձա
Ամենախոշոր խմբավորումները
1980-ական թվականների սկզբում Ճապոնիայում հաշվվում էր մինչև 40 հանցավոր խմբավորումներ, ընդ որում Յամագուտի-գումին միավորում էր ողջ յակուձայի 12%-ը (118 հազար գանգստերներ՝ միավորված 543 խմբերում, որոնք գործում էին 35 պրեֆեկտուրաներում)։ Նրան հետևում էին Սումիյոսի-կայը կամ Սումիյոսի-ռենգոն (6.7 անդամ՝ 114 խմբերում) և Ինագավա-կայը (4.7 հազար անդամ՝ 107 խմբերում)։
2016 թվականի վերջի դրությամբ ամենախոշոր խմբավորումները հետևյալն էին.
Որովայնային ցավ
Ախտորոշում
Ախտորոշմանը օգնող հետազոտություններից են ՝
Յակուձա
Յակուձայի գործունեության ոլորտները
Յակուձայի գործունեության գլխավոր ոլորտը մարմնավաճառությունն է, այդ թվում նաև՝ երկրի բոլոր հնարավոր հասարակաց տները, գիշերային ակումբներն ու շոգեբաղնիքները վերահսկելը։ Գործունեության կարևոր ոլորտներից են նաև ընդհատակյա խաղային բիզնեսը (այդ թվում և բեյսբոլի, սումոյի ավտո և մոտո մրցաշարերի ժամանակ արվող խաղադրույքներ), թմրավաճառությունը (Հերոինի, կոկաինի, մարիխուանայի ներմուծում և յուրացում), զենքերի վաճառքը, ռեկետը, վաշխառությունը, անորակ ապրանքների (հիմնականում՝ թանկարժեք ժամացույցներ, օծանելիք, դեղորայք, բրենդային հագուստ, համակարգաչային խաղերի ու ֆիլմերի CD-ներ) արտադրություն և մաքսանենգություն։ Յակուձայի ուժեղ խմբավորումներև նաև ակտիվորեն գործում են անշարժ գույքի, շինարարության, զվարճանքների, սպորտի, սեքս տուրիզմի ոլորտներում, ինչպես նաև մանկական պոռնոգրաֆիայով և Եվրոպայից ու Ամերիկայից պոռնոգրաֆիկ բնույթի ապրանքների ներմուծմամբ։ Նրանք նաև վերահսկում են բազմաթիվ ռեստորաններ, գիշերային ակումբներ, պատինկո խաղային ապարատներով տաղավարներ։ Որոշ գանգստերներ զբաղվում են նաև ֆինանսական խարդախություններով՝ հատկապես ավտոմեքենաների և բժշկական ապահովագրության ոլորտներում, շանտաժով (սրանում հատկապես մասնագիտացած է սոկայան) և փողերի լվացմամբ։ 1980-ական թվականներին թմրավաճառությունը կազմում էր ճապոնական կազմակերպված հանցավորության ամբողջ եկամտի 44 տոկոսը, իսկ խաղային բիզնեսը՝ մոտ 17 տոկոսը        ։
Շատ ընկերություններ, որոնք ենթարկվել են գանգստերների կողմից ճնշումների, ստիպված են յակուձայից գնել թերթեր և ամսագրեր, իրենց ընկերությունների գրասենյակների համար գնել գրենական պիտույքներ, ծաղիկներ, սենյակային բույսեր, ինչպես նաև գնել յակուձայի կազմակերպած միջոցառումների տոմսերից, որոնց գինն իրականում ավելի բարձր է լինում շուկայականից։ Յակուձայի մի փոքր հատված դեռևս շարունակում է զբաղվել ոտնձգություններով, զինված կողոպուտներով՝ բռնության ու ճնշումների միջոցով։ 1980-ական թվականներին բորյուկուդանի մի մասը առևտրականներից խլեց նրանց եկամտի մի մասը՝ իրենց բիզնեսի մեջ ներդնելու համար՝ սպառնալով պատճառել ֆինանսական վնասներ, զրկել հեղինակությունից, խանգարել եկամուտ ստանալուն կամ խաթարել ընկերությունների աշխատանքային անդորրը։ Բացի այդ, Ճապոնական ֆինանսական պղպջակի ժամակաշրջանում շատ խմբավորումներ եկամուտ ստացան մի շարք պարտքեր թաքցնելով ու ֆինանսական խարդախությունների հետաքննությունները խոչընդոտելով ։
Որովայնային ցավ
Բուժում
Որովայնային ցավի բուժումը կախված է բազմաթիվ գործոններից՝ ներառյալ ցավի պատճառագիտությունը։ Անհետաձգելի բուժոգնության բաժանմունքում որովայնային սուր ցավով մարդկանց տալիս են հեղուկներ՝ ներերակային ճանապարհով, կապված նրա հետ, որ սովորաբար շատ հեղուկ են կորցնում փսխման զանգվածներով ։ Որովայնային ցավի բուժումը ներառում է ցավազրկումը՝ ոչ օփիոիդային (կետորոլակ), օփիոիդային ցավազրկողներ (մորֆին, ֆենտանիլ) ։ Ցավազրկման տեսակի ընտրությունը կախված է ցավի պատճառից, օրինակ՝ կետորոլակը կարող է բարդացնել որոշ որովայնի օրգանների հիվանդությունների ընթացքը ։ Անհետաձգելի բուժօգնության բաժանմունք ընդունվող հիվանդներին կարող է տրվել այսպես կոչված "Ստամոքսաղիքային կոկտեյլ", որը ներառում է թթվամարիչներ (օմեպրազոլ, ռանիտիդին, մագնեզիումի հիդրօքսիդ, կալցիումի քլորիդ) և լիդոկաին ։ Ցավը թուլեցնելուց հետո կարող է կարիք լինել հակաբակտերիալ բուժման՝ որովայնային որոշ պաթոլոգիաների դեպքում ։ Բութիլսկոպոլամինը որոշակի հաջողությամբ օգտագործվում է որովայնային ցավի դեմ ։ Որովայնային ցավի ժամանակ կարող է անհրաժեշտ լինել կատարել վիրահատական միջամտություն՝ խոլեցիստէկտոմիա, ապենդէկտոմիա և այլն։
Յակուձա
Յակուձայի գործունեության ոլորտները
Իրենց գործունեությունն օրինականացնելու համար շատ խմբավորումներ կապվեցին մի շարք ընդհատակյա ընկերությունների ու ձեռնարկատերերի հետ տարբեր ոլորտներից (ռեստորաններ, բարեր, սրճարաններ, գիշերային ակումբներ, շոգեբաղնիքներ, շինարարական ընկերություններ, անշարժ գույք, տրանսպորտային ընկերություններ, թերթերի/ամսագրերի հրատարակչություններ, ֆինանսավարկային հաստատություններ)։ 1980-ական թվականների սկզբին յակուձան վերահսկում էր մոտ 27 հազար ձեռնարկատիրոջ։ Բացի դրանից՝ յակուձայի ազդեցության տակ էին նաև վարկատուները, ովքեր զբաղվում էին ֆիզիկական անձանց հետ վարկային գործառնություններով։
Որովայնային ցավ
Անհետաձգելի վիճակներ
Ստորև ներկայացվում են անհետաձգելի վիճակների հետ կապված որովայնային ցավի դեպքերը՝
Յակուձա
Յակուձայի գործունեության ոլորտները
Մինչև 1990-ականների կեսերը Յակուձան ուժեղ կապեր ուներ Ճապոնիայի քաղաքական գործիչների ու խոշոր բիզնեսմենների շրջանում, որոնք հիմնականում հաստատվել էին այն գանգստերների կողմից, ովքեր դեռևս հետպատերազմյան ժամանակահատվածում օգնում էին իշխանություններին ու առևտրականներին պայքարել կոմունիզմի դեմ։ Մասնավորապես, նրանք կապեր ունեին վարչապետեր Իտիրո Հատոյամայի, Նոբուսուքե Քիշիի, Էյսակու Սատոյի, Կակուեյ Թանակայի, Օհիրա Մասայոսիի, Նակասոնե Յասուհիրոյի, Յոշիրո Մորիի, ինչպես նաև բազմաթիվ կուսակցական կարևոր դեմքերի, նախարարների, տարբեր շրջանների ղեկավարների ու ոստիկանական ղեկավարների հետ։ Բացի այդ, դեռևս 1960-ական թվականներին Յակուձան իշխանության թույլտվությամբ պայքարում էր հակաամերիկյան ցույցերի դեմ, իսկ ընտրությունների ժամանակ ամեն կերպ աջակցում էր իր նախընտրելի թեկնածուներին՝ հաճախ նրանց մինչև խորհրդարան «հասցնելով»։ Գանստերների ու ոստիկանների մտերմությանը նպաստող գործոններից մեկը ընդունելություններն էին, որոնք կազմակերպում էին պատգամավորի թեկնածուները՝ նախընըտրական քարոզարշավի համար միջոցներ հավաքելու համար։ 1990-ական թվականներին մի շարք քաղաքական գործիչներ ու բիզնեսմեններ ձերբակալվեցին՝ մեղադրվելով մաֆիայի հետ կապեր ունենալու մեջ, որը թուլացրեց յակուձայի դիրքերը Ճապոնիայի քաղաքական ու բիզնես ոլորտի վերին օղակների շրջանում, սակայն յակուձան մինչ օրս շարունակում է զգալի ազդեցություն պահպանել տեղական մակարդակում (հատկապես տարբեր պրեֆեկտուրաների պատգամավորների, չինովնիկների և շրջանների կառավարիչների նկատմամբ)։ Օրինակ՝ 2005 թվականին Տյուբուի միջազգային օդանավակայանի ու Aichi Expo ցուցադրության բացումը տեղի ունեցավ տեղական Կոդո-կայ խմբավորման մասնակցության միջոցով։ Նմանատիպ բազմաթիվ հաջող ներդրումները հնարավորություն տվեցին Կոդո-կայի ղեկավար Կենյիտի Սինոդեին դառնալ հզորագույն խմբավորման՝ Յամագուտի-գումիի ղեկավար ։
Ոստիկանության տվյալների համաձայն՝ 1980-ական թվականների սկզբին գանգստերները տարեկան վաճառում էին 3 տոննա թմրանյութ՝ ստանալով 458 միլիարդ իեն շահույթ։ Միևնույն ժամանակ եկամուտը ընդհատակյա խաղադրույքներից կազմում էր 176 միլիարդ իեն, անօրինական բիզնեսից՝ 132 միլիարդ իեն, խաղային տաղավարերից՝ 70 միլիարդ իեն, մարմնավաճառությունից և պոռնոգրաֆիայից՝ 67 միլիարդ իեն, ռեկետից ու շանտաժից՝ ևս 67 միլիարդ իեն։ Յամագուտի-գումիի տարեկան եկամուտը այդ ժամանակ կազմում էր 102 միլիարդ իեն, Սումիյոսի-կայինը՝ 61 միլիարդ իեն, իսկ Ինագավա-կայինը՝ 44 միլիարդ։ Ընդ որում, Յամագուտի-գումին իր եկամտով կարող էր տեղ զբաղացնել ճապոնական ամենահարուստ 20 ընկերությունների շարքում։ Վերջինիս ղեկավարը տարեկան աշխատում էր 60 միլիարդ իեն, նրա տեղակալները՝ 20-30 միլիարդ իեն, խմբավորումների ղեկավարները՝ մինչև 10 միլիարդ իեն, իսկ որոշակի փորձ ունեցող շարքային անդամները՝ մինչև 3 միլիարդ իեն։ Միաժամանակ, ամսական միջին գումարը, որ գանգստերը պարտավոր էր ավելացնել խմբավորման ընդհանուր բյուջե, կազմում էր 600 հազար իեն։ 1980-ականների վերջում Յակուձայի տարեկան ընդհանուր եկամուտը կազմում էր մոտ 1.5 տրիլիոն իեն (այդ ժամանակ Ճապոնիայի ողջ բյուջեն կազմում էր 77 տրիլիոն իեն)։ Ըստ որոշ գնահատականների՝ 2004 թվականին յակուձայի եկամուտը ոչ օրինական բիզնեսից կազմել է 1.07 — 1.6 տրիլիոն իեն (թվի մեջ ներառված չեն մաֆիայի ենթակայության տակ գտնվող օրինական ընկերություններից ստացվող եկամուտները) ։
Որովայնային ցավ
Համաճարակաբանություն
Որովայնային ցավը մեծահասակների իրենց ընտանեկան բժիշկներին դիմելու պատճառների 3%-ն է կզմում ։ ԱՄՆ-ում 2006 թվականից մինչև 2011 թվականը անհետաձգելի բուժօգնության բաժանմունքներ դիմելու հաճախականությունը դարձել է 18%։ Դա եղել է 20 ամենամեծ աճ ունեցած ցուցանիշներից մեկը անհետաձգելի բուժօգնության բաժանմունքներում։ Դիմելիությունը սրտխառնոցի և փսխման կապակցությամբ նույնպես հասել է 18% ։
Յակուձա
Տարածման աշխարհագրությունը
Յակուձահն վերահսկում է թմրանյութերի ու խթանիչների՝ Չինաստանից (ներառյալ՝ Թայվան) Հյուսիսային Կորեայից և Հարավային Կորեայից, Ֆիլիպիններից, Հոնկոնգից Ճապոնիա տեղափոխման ուղիները։ 1980-ական թվականների սկզբին Ճապոնիա մտնող թմրանյութերի ու խթանիչների 70 տոկոսը ստացվում էր Հարավային Կորեայից, 10 տոկոսը՝ Հոնկոնգից, իսկ մնացածը՝ Ֆիլիպիններից, Թայվանից և Թայլանդից։ Բացի վերոնշյալ երկրներից՝ յակուձայի առևանգած մեքենաները հասնում են նաև ռուսական հեռավոր արևելք  ։ Ճապոնացի գանգստերները զբաղվում են կանանց և աղջիկների հավաքագրմամբ Ֆիլիպիններում, Թայլանդում, Վիետնամում, Ինդոնեզիայում՝ նրանց Ճապոնիա բերելու և մարմնավաճառության մեջ ներգրավելու համար։ Նրանք նաև վերահսկում են Չինաստանից և Կորեայից Ճապոնիա անցնող անօրինական ներգաղթյալների հոսքերը։ Չինաստանից հիմնականում բերում են մանկահասակ աղջիկների, որոնք աղքատ գյուղական ընտանիքների համար բեռ են համարվում ։ Իսկ Արևմտյան Եվրոպայում (Միացյալ Թագավորություն, Ֆրանսիա, Գերմանիա) ճապոնացի գանգստերները տվյալներ են հավաքում իրենց հետ  բիզնեսմենների մասին, որոնք կարող են դառնալ հնարավոր գործընկերներ, ինչպես նաև զբաղվում են փողերի լվացմամբ և Ճապոնիայում գողացված ավտոմեքենաների վաճառքով  ։
Որովայնային ցավ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գաստրոէնտերոլոգիա Կատեգորիա:Վիրաբուժություն Կատեգորիա:Որովայնի խոռոչ
Յակուձա
Տարածման աշխարհագրությունը
Ամերիկայում յակուձայի գործունեության շրջաններն են ճապոնական թաղամասերը այնպիսի քաղաքներում, ինչպիսիք են Լոս Անջելեսը, Սան Ֆրանցիսկոն, Սան Խոսեն, Սիեթլը, Հոնոլուլուն, Վանկուվերը, Նյու Յորքը և Սան Պաուլոն։ ԱՄՆ-ում ճապոնացի գանգստերները զբաղվում են թմրանյութերի (հիմնականում՝ հատուկ արտադրության մեթամֆետամին և Ոսկե եռանկյան երկրներում՝ Թայլանդում, Մյանմարում և Լաոսում արտադրված հերոին) ներկրմամբ, խաղային բիզնեսով, հայրենակիցների ռեկետով, հասարակաց տների, գիշերային ակումբների ղեկավարմամբ և այլն։ Կալիֆոռնիայում յակուձան սերտորեն համագործակցում է չինական, վիետնամական ու կորեական խմբավորումների հետ, իսկ Լաս Վեգասում, Նյու Յորքում և Հավայան կղզիներում զբաղվում են ճապոնացի զբոսաշրջիկներին անհրաժեշտ խաղային տաղավարներ ու հասարակաց տներ ուղղորդելով ։ Ավստրալիայում էլ յակուձան հիմնականում կենտրոնացած է օրինական խաղատների բիզնեսի վրա՝ որպես փողերի լվացման միջոց  ։
Շատ երկրներում յակուձայի խմբավորումները՝ հատկապես «Մեծ եռյակը», ներդրումներ են կատարում օրինական բիզնեսում։ Օրինակ՝ Ֆիլիպիններում ճապոնացի գանգստերները վերահսկում են տասնյակ զբոսաշրջային և առևտրային ընկերություններ, Հարավային Կորեայում ու Հավայան կղզիներում՝ հյուրանոցներ և այլ անշարժ գույք։ Միայն 1981 թվականին յակուձայի անդամները օրինական և ոչ օրինական կերպով Ճապոնիա են բերել 16.5 հազար կանանց Ասիայից (12 հազարը Ֆիլիպիններից, 2.3 հազարը Հարավային Կորեայից, 1.7 հազարը Թայվանից)՝ ներգրավելով նրանց սեքս ինդուստրիայում։ Ընդ որում ոստիկանությունը կարողացել է բռնել և ետ ուղարկել նրանցից ընդամենը 319 հոգու։ 1990-ական թվականներից Ճապոնիայում աճեց կանանց հոսքը Ռուսաստանից, Չինաստանից, Լատինական Ամերիկայից (օրինակ՝ Կոլումբիա) և անգամ ԱՄՆ-ից։ Յակուձայի եկամտի կարևոր աղբյուր է հանդիսանում սեքս տուրիզմը հատկապես Բանգկոկում, Մանիլայում, Թայբեյում և Սեուլում ։
Յակուձայի առանձնահատկություններն ու ենթամշակույթը
Վարքագծի նորմերի շարքում առանձնանում են հետևյալները՝ վարել օրինական բիզնես կամ զբաղվել քաղաքականությամբ՝ անօրինական եկամուտները ծածկելու նպատակով, հակառակորդների ու իրավապահ մարմինների հետ տարաձայնությունների լուծում (հնարավորության դեպքում) խաղաղ միջոցներով, սեփական կլանում համերաշխության ու միասնականության ամրապնդում։ Յակուձայի գործելակերպին բնորոշ է նաև մարդկային հարաբերություններում ուժի կիրառումը, ագրեսիվությունն ու թշնամանքը օտարների նկատմամբ (ինչը երբեմն ստանում է ծայրահեղ դրսևորումներ՝ ընդհուպ մինչև մարդակերություն), հակումը ցավի ու վախի նկատմամբ (ինչ-որ չափով նույնիսկ մազոխիզմ), վիրավորանքի կամ պատճառած վնասի համար պատժի անխուափելիությունը։ Բացի վերոնշյալներից՝ յակուձան կիրառում է նաև ճապոնական ավանդական գիրիի (պարտքի զգացում) բարոյահոգեբանական նորմերը։ Յակուձայի դերի առասպելականացման համար հաճախ օգտագործվում ՝ բորյոկուդանների՝ սամուրայական ծագում ունենալու փաստը, ինչի մասին նկարվում են բազում ֆիլմեր՝ շատ դեպքերում հենց յակուձայի գումարով։ Հաճախ նորեկներին ներգրավելու համար ստեղծվում են տարբեր բարոյահոգեբանական պատճառներ՝ կատարած հանցանքը արդարացնելու համար, օրինակ՝ գանգստերներին Ռոբին Հուդի կերպարի հետ նույնացնելը։ Ճապոնացիների՝ հատկապես ավագ սերնդի մոտ, ամրապնդված է այն տեսակետը, ըստ որի՝ յակուձան թեև երբեմն դիմում է բռնության, սակայն այն «չարյաց փոքրագույնն» է։ Նրանք (ավագ սերունդը, և առհասարակ, բոլոր ճապոնացիները) ասում են, որ յակուձան բավարարում է հասարակության հիմնական կարիքները՝ չխախտելով ներդաշնակությունը, և միաժամանակ ինքնաիրացվելու հնարավորություն են տալիս ու զսպում են այն մարդկանց, որոնք, եթե չլինեին յակուձայի անդամներ, հնարավոր է ավելի մեծ պատուհաս դառնային հասարակության համար ։
Մինչ օրս շարունակում են պահպանվել յակուձայի ավանդական ծիսակատարություններից շատերը։ Վիճակագրական տվյալների համաձայն՝ 1990-ական թվականների կեսերին յակուձայի 70%-ի մոտ մարմինները ծածկված էին դաջվածքներով, 40%-ը յակուձա դառնալու համար անցել էր հատուկ ծեսերի միջոցով, 40%-ի մոտ բացակայում էին մատների ծայրերը և այլն։ Յակուձաներին արգելվում է հրապարակայնորեն ցուցադրել իրենց դաջվածքները։ Միակ բացառությունը սինտոիստական Սինձյա-մացուրի տոնն է, որն ամեն տարի անցկացվում է Տոկիոյի Ասակուսայի տաճարում։ Սրանից բացի՝ յակուձաների մոտ որոշ փոփոխություններ են եղել. մասնավորապես փոփոխությունների է ենթարկվել բորյուկուդանի հիերարխիկ կառուցվածքը, թուլացել է խմբերի միջև համախմբվածությունը, նվազում է ղեկավարների նկատմամբ անբեկանելի հավատարմությունը (հատկապես երիտասարդ անդամների մոտ), ինչպես նաև ավելի է հեշտացել խմբից դուրս գալը։ Ըստ վիճակագրական տվյալների՝ մաֆիայի շարքերը լքող յակուձաների ընդամենը 10%-ն է դրա համար պատժի արժանացել։ Իսկ օրինակ մինչև 1960-ական թվականների կեսերը՝ յակուձաների գրեթե կեսը, որ համալրում էր մաֆիայի շարքերը, անցնում էր եռամյա «փորձությունների դպրոցը» ։
Անդամակցության ծիսակատարության ժամանակ թեկնածուի մատը ծակում են՝ արյունը կաթեցնելով սրբի նկարի վրա, որից հետո նկարը վառում են նորեկի ձեռքերում, ով այդ ընթացքում տալիս է հավատարմության երդումը։ Այս ծիսակատարության մեջ կարևոր տեղ է զբաղեցնում սակեն, որը խորհրդանշում է յակուձայի արյունը։ Ղեկավարն ու նորեկը նստում են դեմ դիմաց, փոխանակվում են սակեի բաժակներով՝ այդ կերպ դառնալով հայր և որդի։ Արարողության ժամանակ սակեն խառնում են աղի և ձկան թեփուկների հետ, օյաբունի՝ ղեկավարի բաժակը լցվում է մինչև վերջ, իսկ նորեկինը՝ մի փոքր ավելի քիչ։ Սկզբում նրանք մի քանի կում են անում իրենց բաժակներից, որից հետո փոխանակվում են բաժակներով՝ մնացածը խմելով մյուսի բաժակից։ Արարողությունից հետո նորեկը դառնում է լիարժեք յակուձա, և նրա իրական ընտանիքը մղվում է երկրորդ պլան՝ իր տեղը զիջելով կլանին։ Իսկ եթե արարողությունը տեղի է ունենում ոչ թե նորեկի ու ղեկավարի, այլ կարգով միմյանց հավասար «եղբայրների» միջև, որոնք ցանկանում են դաշն կնքել, ապա սակեի քանակը նրանց բաժակներում պետք է հավասար լինի ։
Յակուձաների շատ կլաններ աջակցում են ճապոնիայի ծայրահեղ աջ շարժումներին ու անձանց։ Օրինակ՝ Յամագուտի-գումիի ղեկավարներից Կաձուո Տաօկան այնքան էր տարված Միցուրու Տոյամայի (նա երիտասարդության ժամանակ համարվում էր «ետնախորշերի արքա») գաղափարներով, որ իր որդուն հենց նրա պատվին անվանում է Միցուրու։ Այնուամենայնիվ, յակուձաների մեծ մասը խիստ զգուշավորությամբ է վերաբերվում աջ կազմակերպությունների քսենոֆոբիկ ու ռասիստական լոզունգներին։ Դրա պատճառներից մեկն այն է, որ շատ յակուձաներ ունեն ոչ ճապոնական արմատներ (հիմնականում՝ չինական կամ կորեական), շատերն էլ սերում են Ճապոնիայում  արհամարհված կամ ոչ մաքուր համարվող բուրակումինների խավից ։ Ամանորյա տոների ժամանակ, օտոսիդամա ավանդույթի համաձայն, յակուձաները իրենց ենթակայության տակ գտնվող շրջանի երեխաների ու ծերերի համար կազմակերպում են հյուրասիրություններ, տալիս են գումարային պարգևատրումներ, խաղալիքներ և այլն։ Իրենց՝ որպես մարդկանց պաշտպանների իմիջը պահպանելու և ոստիկանության ուշադրությունը չգրավելու համար յակուձաները պայքար են մղում կուսուբորիների՝ կողոպտիչների, գրպանահատների դեմ, հետևում են, որ իրենց կողմից վերահսկվող շրջանում պահպանվի կարգ ու կանոնը։ Հաճախ զանգվածային արարողություններից կամ տոներից առաջ ոստիկանությունը օգնության համար դիմում է յակուձաներին՝ հասարակական կարգը պահպանելու համար ։
Արտաքին հատկանիշները
Յակուձային պատկանելության ամենակարևոր հատկանիշը գանգստերների մարմիններին առկա դաջվածքներն են։ Դաջվածքներ անելու ցավոտ գործընթացը կարող է հարյուրավոր ժամեր տևել, սակայն այն խոհրդանշում է յակուձաների անսասան բնավորությունը։ Դաջվածքների համար ամենատարածված պատկերներն են վիշապները, ծաղիկները, լեռնային ու ծովային տեսարաններ, ինչպես նաև առանձին խմբերի խորհրդանշանները։ Յակուձաների մոտ 68%-ը դաջվածքներ ունի, սակայն վերջին տարիներին իրենց՝ մաֆիային պատկանելությունը թաքցնելու համար շատ գանգստերներ դրանք հեռացնում են։ Պատմականորեն, դաջվածք կրելը խորհրդանշում էր, որ դրա կրողն արդեն դուրս է եկել ընտանիքի խնամքից, քանի որ ըստ կոնֆուցիական նորմերի՝ մարդու մարմինը տրվում էր նրան ծնողների կողմի, ուստի արգելվում էր այն «փչացնել»։ Բացի այդ, Ճապոնիայի իշխանությունները դաջվածքները համարում էին բարբարոսական սովորույթ, և այն 1872-1948 թվականներին պաշտոնապես արգելված է եղել օրենքով ։
Վիիլուպի
Վիիլուպի (Viilupi), գյուղ Էստոնիայի Հիյումաա նահանգի Պյուհալեպա շրջանում։
Յակուձա
Արտաքին հատկանիշները
Նահանջած կամ «կորած դեմքեր» համարվող յակուձաները, ինչպես նաև նրանք, ովքեր որոշել են լքել խմբավորումը, տանտոյի և մուրճի օգնությամբ լուռ իրականացնում են մատի անդամահատման ծեսը՝ «յուբիցումե»-ն, որի արդյունքում նրանք իրենց ղեկավարին են տալիս կտորի մեջ փաթաթած մատի կտորը (հիմնականում ձախ ճկույթը)՝ որպես իրենց մեղքը քավելու միջոց։ Մեկ այլ լուրջ սխալ անելու դեպքում անդամահատվում է նույն մատի մնացած մասը, իսկ հետո անցնում են մյուս մատներին։ Հին ժամանակներում այս բոլորը արվում էր նրա համար, որ ի վերջո յակուձայի համար դժվարանար թուր օգտագործելը, որի արդյունքում էլ կմեծանար նրա կախվածությունը՝ ղեկավարի՝ որպես իր պաշտպանի կամքից։ Այսօր, սակայն, անդամահատման արարողությունը կրում է զուտ խորհրդանշական բնույթ։ Որպեսզի ցույց չտան քրեական աշխարհին իրենց պատկանելությունը, շատ յակուձաներ պրոթեզների օգնությամբ թաքցնում են անդամահատված մատները։ Առաջ մեղավոր կամ ամոթանքի արժանացած անդամներն իրականացնում էին հարակիրի, սակայն այժմ այդ ծեսն այլևս չի գործում   ։
Վիիլուպի
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 41 մարդ։
Յակուձա
Արտաքին հատկանիշները
Յակուձաների շտաբ-կենտրոնները հաճախ զարդարված են լինում նեոնային խորհրդանշաններով, իսկ նրանց հասցեները տպվում են գրացուցակներում։ Որոշ անդամներ կրում են իրենց խմբավորման խորհրդանշանը իրենց հագուստներին՝ կրծքանշանի կամ կարի տեսքով, պատկերում են այն այցեքարտերի կամ հուշանվերների՝ բացիկների, նոթատետրերի, ժամացույցների վրա ։ Իսկ 2013 թվականից Յամագուտի-գումին նույնիսկ սկսել է թողարկել սեփական թերթը ։
Պայքար յակուձայի դեմ
1982 թվականին հունիսին կազմակերպված հանցավորության դեմ սկսված զանգվածային «որսի» ժամանակ ոստիկանությունը ձերբակալեց Յամագուտի-գումիի 53 անդամի, որոնք մեղադրվում էին ազարտային խաղեր կազմակերպելու, բուքմեյքերության ու ռեկետի մեջ։ Եվս 52 գանգստերի նկատմամբ էլ հայտարարվում է հետախուզում, այդ թվում և Ճապոնիայի Պառլամենտի ընտրությունների թեկնածու Սիգեմասա Կամոդայի նկատմամբ, ով համարվում էր խմբավորումների առավել ազդեցիկ լիդերներից մեկը, ղեկավարում էր տասնյակ մեծ ու փոքր խմբեր և վերահսկում էր հանցավոր բիզնես Ճապոնիայի 14 պրեֆեկտուրաներում։ Նախկինում նա «աչքի էր ընկել» Օսակայի պատերազմի ժամանակ և մի քանի անգամ դատապարտվել էր ընդհատակյա խաղային բիզնեսի, թմրանյութերի վաճառքի և սպանությունների մեջ մասնակցություն ունենալու համար։
1992—1993 թվականներին Ճապոնիայում ընդունվեց հակամաֆիական օրենք, ինչը խարխլեց յակուձայի օրինական գոյությունը։ Բանն այն է, որ օրենքի հիմնական էությունն էր սահմանափակել և/կամ վերացնել փողերի լվացումը՝ օրինական բիզնեսի մեջ ներդրումներ կատարելու միջոցով, ինչպես նաև ընդլայնել մաֆիայի դեմ պայքարող իրավապահ մարմինների լիազորությունները։ Յակուձայի և իշխանությունեների միջև հարաբերությունների սառեցումը հանգեցրեց նրան, որ մաֆիան դարձավ ավելի փակ, կարելի է ասել, վերացավ վերջիններիս ու ոստիկանության միջը ինֆորմացիայի փոխանակումը, իսկ որոշ թաղամասերում յակուձան նույնիսկ հայտնվել էր այլ օտարերկրյա խմբավորումների ստվերում։ Բայց գանգստերները շարունակում էին պահպանել իրենց գոյությունն ու հասարակական դիրքը իրենց կոռումպացված կապերի, տարբեր պաշտոնական ընկերությունների ու ռեկետի միջոցով ։
2003 թվականի օգոստոսին ձերբակալվեց ազդեցիկ գանգստեր Սուսումու Կաձիյաման, ով հայտնի էր «Վաշխառուների թագավոր» մականունով։ Նա Սիձուոկա քաղաքի խմբերից Գորյո-կայի ղեկավար կազմի անդամ էր, ղեկավարում էր ավելի քան 1000 վաշխառուների, մի շարք վարկային ընկերություններ, Յամագուտի-գումիի գրասենյակները, ինչպես նաև լայնորեն զբաղվում էր փողերի լվացմամբ՝ արտասահմանյան բաների միջոցով։ Նրանից նվիրատվություններ էին ստացել Լիբերալ-դեմոկրատական կուսակցության մի շարք ներկայացուցիչներ և ոստիկանության բազմաթիվ բարձրաստիճան պաշտոնյաներ ։
2000-ական թվականների երկրորդ կեսին Ճապոնիայի իշխանությունները սկսեցին ավելի խստացնել երկրի օրենսդրական բազան՝ ջանքերն ուղղելով մաֆիայի ազդեցությունը կյանքի բոլոր ոլորտներում սահմանափակելուն։ 2006 թվականին ընդունվեց օրենք, որոնք արգելվում էր կազմակերպված հանցավորության ներկայացուցիչներին սոցիալական աջակցություն տալը, այդ թվում նաև նրանց գործազրկության նպաստ կամ այլ ֆինանսական օգնություն տրամադրելը։ 2007 թվականի հունիսին կառավարությունը առաջարկություններ ներկայացրեց Ճապոնիայի գործարար հասարակությանը, որոնց համաձայն՝ ընկերությունները պարտավոր են ինքնուրույն սահմանափակել յակուձայի հետ ցանկացած համագործակցություն և լուծարել նախկինում կնքած ցանկացած պայմանագիր, որոնք կնքվել են այնպիսի անձանց հետ, ովքեր որևէ կապ ունեն յակուձայի հետ։ 2008 թվականին Ճապոնիայում ընդունվեց նոր օրենք, ըստ որի՝ պատասխանատվության էին ենթարկվելու ոչ միայն հանցագործություն կատարած գանգստերները, այլև նրանց ղեկավարները։ Իսկ 2011 թվականին Ճապոնիայի պրեֆեկտուրաներն ընդունեցին օրենք՝ արգելելով ընկերություններին հանցավոր խմբերին վճարել ցանկացած գումար կամ տրամադրել ֆինանսական պարգևատրումներ   ։
2012 թվականի փետրվարին ԱՄՆ-ի իշխանությունները որոշում ընդունեցին կիրառել սանկցիաներ Յամագուտի-գումիի նկատմամբ, իսկ նույն թվականի սեպտեմբերին՝ նաև Սումիյոսի-կայի նկատմամբ (սառեցվեցին նրանց հաշիվները, արգելվեց անդամների մուտքը ԱՄՆ)։ 2013 թվականի մարտին 6 տարվա ազատազրկման դատապարտվեց Կիյոսի Տակայաման՝ Յամագուտի-գումի խմբավորման մեջ մտնող Կոդո-կայի ղեկավարը, ով մեղադրվում էր բիզնեսմեններից գումար շորթելու մեջ ։
Յակուձայի դեմ պայքարի ոչ պակաս կարևոր ու միաժամանակ նոր մոտեցումներից է քաղաքացիների կողմից դիմադրությունը՝ ուղղված իրենց շրջաններում կամ քաղաքներում յակուձայի ներկայության դեմ։ Յակուձան, սակայն, սովորության համաձայն, պատասխանում է բռնությամբ՝ խոշտանգելով կամ սպանելով ակտիվիստներին և նրանց սատարող գործարարներին, աղտոտելով ու կրակի մատնելով մաֆիայի հովանավորչությունից հրաժարված ընկերություններին։ Միաժամանակ շատ ընկերություններ իշխանությունների աջակցությամբ աշխատանք կամ վերականգնողական կուրսեր են առաջարկում յակուձայի այն անդամներին, ովքեր վճռել են հրաժարվել իրենց հանցավոր անցյալից ։
Յակուձան զանգվածային մշակույթում
Յակուձայի կերպարը հաճախ է օգտագործվում ժամանակակից զանգվածային մշակույթում։ Լայնորեն տարածված են մի շարք ֆիլմեր յակուձաների մասին կամ նրանց ներկայությամբ։ Ամենահայտնիներից են ռեժիսոր և դերասան Տակեշի Կիտանոյի «Դաժան ոստիկանը» (1989), «Եռման կետ» (1990), «Սոնատին» (1993), «Երեխաները վերադառնում են» (1996), «Հրավառություն» (1997), «Եղբայր» (2000) և այլ ֆիլմեր։
Մեկ այլ ռեժիսոր, ով նույնպես աշխատել է յակուձայի մասին պատմող ֆիլմեի հետ, Տակասի Միիկեն է։ Նրա՝ այս ժանրում ամենահայտնի ֆիլմերից են «Թույլատրելիից անդին», «Կենդանի թե մեռած», «Կենդանի թե մեռած 2», «Յակուձա. արդարության գերեզմանոց», «Շատ վտանգավոր հանցագործը. Ռեկկա» և շատ այլ ֆիլմեր։
Յակուձայի կերպարն առկա է նաև այլ ֆիլմերում, ինչպիսիք են «Հարբած հրեշտակը» (1948), «Յակուձա» (1974), «Սև անձրև» (1989), «Լացող մարդասպանը» (1995), «Սև հրեշտակ» (1997), «Տաքսի 2» (2000), «Սպանել Բիլին» (2003—2004), «Յակուձայի ստվերը» (2005), «Միջադեպ Սինձյուկուում» (2009), «Աութսայդեր» (2018)։ Բացի վերոնշյալից, համակարգչային Tekken և Yakuza խաղերում գլխավոր հերոսները ևս յակուձաներ են։ Ավելին, ներկայումս նույնիսկ նորաձև հագուստ է արտադրվում ճապոնիայում՝ «Yakuza» ապրանքանիշի ներքո ։
2004 թվականին Ճապոնիայում, իսկ 2007 թվականին Մեծ Բրիտանիայում լույս տեսավ «Յակուձայի լուսինը. գանգստերի դստեր հուշերը» վերնագրով գիրքը, որի հեղինակն էր Սյոկո Տենդոն՝ իրական մաֆիայի պարագլուխներից մեկի դուստրը։ Սրանից բացի՝ յակուձայի մասին կան բազում այլ վավերագրական գրքեր ու քրեագիտական հետազոտություններ ։
Յակուձան իր տեղն է գտել նաև ամերիկյան «Անպարտելի զինվորը» (կամ «Մահացու զինվորը») հաղորդման մեջ։ Գրականությունից, գեղարվեստական ու վավերագրական ֆիլմերից բացի՝ յակուձայի կերպարը լայնորեն օգտագործվել է հեռուստահաղորդումներում, մանգաներում և անիմեներում ։
Յակուձայի մասին ֆիլմերը բաժանվում են մի քանի ժանրի։ 1960-ական թվականների ընթացքում տարածում էին գտել հատկապես նինկյո ժանրի ֆիլմերը, որոնցում խիզախ գանգստերները օգնում էին թույլերին՝ պայքարելով ուժեղների դեմ։ Ավելի ուշ տարածվեցին ձինգի ժանրի ֆիլմերը։ Սրանք էլ պատկերում էին անազնիվ յակուձաներին, որոնք չգիտեին՝ ինչ ասել է պարտքի զգացում ու դավաճանում էին իրենց ընկերներին։ Սրան մոտ էր ձիցորոկու ժանրը՝ ժամանակագրական ֆիլմերը, որոնք տարածում էին գտել 1970-ականներին։ Այս ժանրի ֆիլմերում գլխավոր դերեր ստանձնում էին մարդիկ, ովքեր պատկանում էին իրական հանցավոր խմբավորումների։ Այս ժանրի ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Մարտեր՝ առանց պատվի ու խղճի» ֆիլմերի շարքն է՝ բաղկացած 4 մասից։ Ֆիլմը թողարկվել է 1973 թվականին և պատմում է հետպատերազմյան Հիրոսիմայում գանգստերների դիմադրության մասին։ 1973 թվականին նաև լույս է տեսնում մեկ այլ ֆիլմ յակուձայի մասին՝ «Յամագուտի կլանի երրորդ ղեկավարը» վերնագրով, որում կազմակերպությունների ու մարդկանց իրական անուն-ազգանունները անփոփոխ էին թողնված ։