cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Գրությունների տաճար
C հենասյուն
Ենթադրվում է, որ C հենասյան վրա պատկերված կանգնած կերպարը կին է, հնարավոր է Պակալի մայրն է՝ Լեդի Զակ-Կուկը։ Փսիխոդուկտի տեսքը (սնամեջ անցք, որը ձգվում է տաճարից դեպի Պակալի դամբարան) և դրան միացնող քարե գոտին, շատերին ստիպել են կառուցվածքը համեմատել պորտալարի հետ։ Այն փաստը, որ այս «պորտալարը» կապում է C հենասյան պատկերը Պակալի գերեզմանին (և համապատասխանաբար, հենց Պակալի հետ) հաստատում է կերպարի նույնականացումը որպես Լեդի Զակ-Կուկ։ Հետևաբար պորտալարը կարող է մեկնաբանվել որպես թագավորական տոհմածառ։
D հենասյուն
D հենասյունը վկայում է այն մասին, որ «երեխայի» կերպարը իրականում Աստված Կ-ն է։ «Երեխայի» կերպարի այս պատկերում այն կրում է «axe» կամ «բոց», ներառյալ հայելին (տեսանելի է կանգնածի գլխակապի փետուրների ներքևում), որը բնորոշ է Կավիլ Աստծուն։ Այս հենասյան ֆիգուրն ավելի ամբողջական է պահպանված, քան մյուս սյուների նույն պատկերը։ Կավիլի պատկերում առկա են նաև երեք ուղղահայաց կտրվածքներ աստծու մեջքին։ Պարզվել է, որ դրանք միտումնավոր են արված, սակայն դրանց նշանակությունը դեռևս հայտնի չէ։
E հենասյուն
E հենասյան վրայի ֆիգուրը, ամենայն հավանականությամբ, Կան Բալամ I-ն է։ Գլխազարդը, որը կրում է գործիչը, պարունակում է գլիֆներ, որոնք նրան նույնացնում են որպես «չան-բահլում»։ Քիչ հավանական է, որ խոսքը վերաբերում է Կան Բալամ II-ին, քանի որ ենթադրվում է, որ նա ներկայացված է Կավիլ Աստծո կերպարով։ Քանի որ Կան Բալամ II-ը՝ Կան Բալամ I-ի ծոռան ծոռն է ավարտել է ձևավորումը, Արձանագրությունների տաճարը կարող է դիտվել որպես գահի նկատմամբ իր հավակնության օրինականությունն ամրապնդելու ջանք. նա ընդգծում է իր փոխհարաբերությունները իր նախնի և անվանակցի հետ, ինչպես նաև իր հարաբերությունները հոր և տատիկի հետ։
F հենասյուն
F հենասյունն ունի միայն մեկ գլիֆային բլոկ, որը հասել է մեզ։ Այն պարունակում է գլիֆ, որը ընդունվում է որպես վերնագիր, որը թարգմանվում է որպես «սատկած նապաստակ», որին հաջորդում է «Կինիչ Կան Բալամ» վերնագիրը և անունը, որից հետո գալիս է անհայտ գլիֆ (հնարավոր է մեկ այլ վերնագիր) և գլիֆ Պալենկե։
Գունավորում
Թեև հենասյուների մեծ մասի գույնը խունացած է, որոշները դեռևս տեսանելի են։ Ի սկզբանե, հենասյուները պետք է լինեին անչափ գունեղ։ Վառ կարմիր, դեղին և կապույտ գույները երևում են նրանց սվաղային քանդակի վրա։ Բաց կարմիր ներկի բարակ շերտը կիրառվել է սվաղային ամբողջ քանդակի վրա՝ որպես ֆոնի ներկման մի տեսակ, երբ սվաղը դեռ թաց էր՝ գույնը կապելով շենքի հետ։ Քանի որ տաճարը բազմիցս վերաներկվել է, կարելի է նկատել գունանյութի շերտեր սվաղման շերտերի միջև։ Կապույտ գույնը նշանակում էր Երկինք և Աստվածներ և կիրառվելու էր աստվածների հետ կապված իրերի, ինչպես նաև քանդակի վրա պատկերված գլիֆիկ տեքստերի վրա։ Դեղին գույնը վերաբերում էր Շիբալբային (Xibalba)՝ մայաների անդրաշխարհին, որը կապված էր յագուարների հետ, ուստի յագուար փեշերը համապատասխան գույներով էին։
Գրություններով սալիկներ
Արձանագրությունների տաճարն իր անվանումն ստացել է տաճարի ներքին պատերին դրված երեք հիերոգլիֆային սալիկներից, որոնք հայտնի են որպես Արևելյան սալիկ, Կենտրոնական սալիկ և Արևմտյան սալիկ։ Այս սալիկներն ընդգծում են այն գաղափարը, որ անցյալում տեղի ունեցած իրադարձությունները կրկնվելու են նույն օրացուցային ամսաթվին, մի թեմա, որը նույնպես հանդիպում է Չիլամ Բալամի Գրքերում, և կազմում է մայաների հայտնի ամենաերկար արձանագրություններից մեկը (617 գլիֆ)։ E-ից F սյունակները նշում են Պակալի կյանքի տարբեր իրադարձությունների գրանցման սկիզբը, որը շարունակվում է մինչև սալիկների վերջին երկու սյունակները, որոնք ազդարարում են նրա մահվան մասին և որպես նրա ժառանգ անվանում են Կան Բալամ II-ին։ Բոլոր սալիկները, բացառությամբ վերջին երկու սյունակների, ավարտվել են Պակալի կենդանության օրոք ։
Կառուցվածք
Բուրգի հսկայական քաշի պատճառով գերեզմանի փլուզումը կանխելու համար ճարտարապետները նախագծել են խրճիթի ձևով խցիկը` օգտագործելով խաչաձև թաղածածկ կամարներ և որմնախորշ հենարաններ ։
Արտեֆակտներ
Պակալի դամբարանը տվել է մի քանի կարևոր հնագիտական գտածոներ և արվեստի գործեր։
Սարկոֆագներ
Այդ գտածոների թվում է Պակալի սարկոֆագի կափարիչը։ Կափարիչի վերևում պատկերված է Պակալը, որը պառկած է «երկրային հրեշի» վերևում։ Նրա ներքևում յագուարի բաց երախն է՝ խորհրդանշելով Շիբալբան։ Նրա վերևում Երկնային թռչունն է՝ նստած Տիեզերական Ծառի վրա (ներկայացվում է խաչով), որն իր հերթին իր ճյուղերում Օձ է պահում։ Այսպիսով, պատկերում Պակալը գտնվում է երկու աշխարհների միջև՝ երկնքի և անդրաշխարհի։ Նաև սարկոֆագի վրա են Պակալի նախնիները, որոնք դասավորված են վեց սերունդ առաջ ։ Մերլ Գրին Ռոբերտսոնը միակն է, ով երբևէ լուսանկարել է սարկոֆագի կափարիչը։ Նրան հեռացրել են ծածկից՝ այն լուսանկարելու համար։ Այնուհետև գերեզմանը կրկին կնքվել է և այն ժամանակից ի վեր չի բացվել։
Այլ
Պակալի հետմահու դիմակը ևս մեկ արտասովոր արտեֆակտ է, որը գտնվել է գերեզմանում։ Դիմակն ամբողջությամբ նեֆրիտից է, իսկ աչքերը խեցիներից, մարգարիտից և օբսիդիանից։
Պակալի սարկոֆագի մեջ հայտնաբերվել են մի քանի փոքր նեֆրիտե գլուխներ, որոնց հիմքի տակ գտնվել է թագավորի սվաղված դիմանկարը։
Դամբարանի մուտքի մոտ հայտնաբերվել է հինգ կմախք՝ և՛ տղամարդու, և՛ կնոջ։ Այս զոհաբերությունները նախատեսված էին Պակալին հետևելու դեպի Շիբալբա ։
Ծանոթագրություններ
Պիրերի մասին բոլոր տեղեկությունները վերցված են Ռոբերտսոնից 1983 թ. 29-53 :
Բեատուս Լունգերնացի
Բեատուս Լունգերնացի, հայտնի նաև որպես Շվեյցարիայի առաքյալ կամ Բեատուս Բեատենբերգցի կամ Բեատուս Թանցի, վաղ քրիստոնեության ժամանակաշրջանի առասպելական վանական ու ճգնավոր, որին երկրպագում են որպես սրբի։ Թեև նրա մասին լեգենդում ասվում է, որ նա մահացել է 2-րդ դարում, հավանական է, որ նրա պատմությունը խառնվել է նույն անունով այլ սրբերի՝ հատկապես Բեատուս Վանդոմացու և աբբա Բեատուսի հետ, որը 810 թվականին հրովարտակ է ստացել Շարլեմանից, որով հաստատվում էր, որ Հոնաու աբբայությունը կառավարելու էին իռլանդացի վանականները ։
Կյանք
Մինչ լեգենդը պնդում է, որ նա շոտլանդական թագավորի որդի է, այլ լեգենդներ նրա ծննդավայր համարում են Իռլանդիան։ Բեատուսը սուրբ Բառնաբասի կողմից Անգլիայում մկրտված կրոնափոխ էր։ Նա ենթադրաբար Հռոմում քահանա է ձեռնադրվել Սուրբ Պետրոս առաքյալի կողմից, որից հետո Աքատես անունով մի ուղեկցի հետ նրան ուղարկել են Հելվեթիի ցեղում քարոզելու համար։ Նրանք երկուսով ճամբար են հիմնել Արգաուում՝ Յուրա լեռների մոտակայքում, որտեղ տեղացիներից շատերին դարձի են բերել ։
Այնուհետև Բեատուսը ճանապարհվել է դեպի Թուն լճից վերև գտնվող լեռները և ճգնարան ստեղծել Բեատենբերգ գյուղի մերձակայքի այն տարածքում, որն այժմ հայտնի է որպես Սուրբ Բեատուսի քարանձավներ։ Ավանդույթի համաձայն այս քարանձավում է նա կռվել վիշապի դեմ։ Սուրբ Բեատուսի գերեզմանը գտնվում է վանքի և քարանձավի մուտքի միջև։ Մահացել է մ.թ. 112 թվականին ծեր հասակում ։
Վանք
Սուրբ Բեատուսի քարանձավների մոտակայքում ավգուստինյան վանք է կառուցվել։ Այսօր զբոսաշրջիկների համար բացվել և լուսավորվել է քարանձավային համակարգի մոտավորապես մեկ կիլոմետր հատվածը։ Վանքի տարածքում այժմ կա նաև ռեստորան և հուշանվերների խանութ՝ զբոսաշրջիկների հարմարավետության համար։
Սրբադասում
Բեատուսը համարվում է Շվեյցարիայի առաջին առաքյալը։ Բեատուսի պաշտամունքը տարածված էր միջնադարում և հաղթահարել է նույնիսկ ռեֆորմացիայի շրջանի թշնամությունը, երբ ուխտավորներին Ցվինգլիի բողոքականները նիզակներով քշում էին նրա քարայրից։ Այս իրարանցումից հետո Բեատուսի մասունքները տեղափոխվել են Օբվալդենի Լունգերն քաղաքում գտնվող մատուռը ։ Լեռը, որտեղ նա բնակվել է մինչև իր մահը, ներկայումս նույնպես ուխտագնացության վայր է և կրում է նրա անունը՝ Բեատենբերգ ։
Պատմականություն
Սուրբ Բեատուսի կյանքի ամենավաղ արձանագրված դեպքերը թվագրվում են ոչ շուտ, քան 10-րդ և 11-րդ դարերով, և դրանք պատմականորեն վավերացված չեն։ Այսպիսով, ոմանք կասկածանքով են վերաբերվում Սուրբ Բեատուսին «Շվեյցարիայի առաքյալ» համարելու փաստին։ Սուրբ Գալլը, հավանաբար, ավելի արդարացիորեն է արժանի այդ պատվին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սրբեր
Չերվոնոգրիգորովկա
Չերվոնոգրիգորովկա (Червоногригорівка), քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Դնեպրոպետրովսկի մարզի Նիկոպոլի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Չյորնո-Կոշ։
2001 թվականի տվյալներով Չերվոնոգրիգորովկա քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 6 710 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքատիպ ավաններ
Կեչի
Կեչին կարևոր տեղ է զբաղեցնում սլավոնական, սկանդինավյան մշակույթում։ Հայաստանում հանդիպում է 3 տեսակ (ելունդավոր, թավոտ և Լիտվինովի)՝ վերին լեռնային գոտիներում։ Ամենատարածվածը Լիտվինովի կեչին է, որը Սևանի ավազանում և Մարմարիկի հովտում (1800-2400 մ բարձրություններում) առաջացնում է մերձալպյան անտառներ՝ կեչուտներ։
Կենսաբանական նկարագիր
Ցածրաբուն, հիմնականում սպիտակավուն կեղևով ծառ է, բարձրությունը՝ մինչև 20 (երբեմն՝ 30) մ։ Տերևները հերթադիր են, պարզ, ամբողջական, ատամնաեզր։ Ծաղիկները կատվիկներ են։ Ծաղկում է ապրիլ-մայիսին։ Պտուղն ընկուզանման է, միասերմ։ Կեչին ապրում է 50-80 տարի։ Հայաստանում աճող տեսակները էկոլոգակենսաբանական առումով մոտ են միմյանց. լուսասեր են, ցրտադիմացկուն, հողի նկատմամբ՝ խիստ պահանջկոտ։ Բազմանում է սերմերով ու մացառներով։
Ծաղկի բանաձև՝ 12px և 15px Երիտասարդ ծառերի ճյուղերը շագանակագույն են, իսկ երբ ծառը դառնում է 8-10 տարեկան ճերմակում են։ Բնի և բազմամյա ճյուղերի կեղևը սպիրակ է, անջատվում է բարակ շերտով։ Ընձյուղները կարմրագորշավուն են։ Տերևները ձվաձև, ռոմբաձև են կամ եռանկյունի ձվաձև, 3,5-7 սմ երկարությամբ և 2,5-5-5 սմ լայնությամբ, սրածայր, կրկնակի ատամնեզր։ Ծաղիկները կատվիկներ են։ Սերմերն ունեն 2 թևեր։ Ծաղկում է ապրիլի վերջերին, պտուղները հասունանում են օգոստոս-սեպտեմբերին։
Կիրառություն
Բնափայտն սպիտակ է, կիրառվում է նրբատախտակի, մանրատախտակի, ծանր իրերի արտադրության մեջ։ Գեղազարդիչ է։ Կեչու պտուղը պարունակում է աղաղանյութեր, եթերայուղեր, ճարպեր,C վիտամին։ Պատրաստուկներն օգտագործվում են որպես լեղամուղ, ճիճվամուղ, վերքերն ապաքինող միջոց։ Կեչիների մեծ մասի կեղևը պարունակում է սպիտակ օրգանական պիգմենտ՝ տրիտերպենոիդ բետուլին։ Հայաստանի տարածքում հանդիպող Թավոտ կեչու (Betula pubescens) կեղևում բետուլինը կազմում է 44 %։ Բողբոջները պարունակում են մոտ 3—5 % եթերային յուղեր, ինչպես նաև խեժանյութեր, ալկալոիդներ, ասկորբինային թթու, ֆլավոնիդներ և ճարպաթթուներ։ Տերևներում կան եթերային յուղեր, կումարիններ, դաբաղանյութեր, ֆլավոնիդներ։
Վեգետացիայի շրջանի վերջում կեչիները կուտակում են շաքարանյութեր։ Գարնանը, մինչև տերևների բացվելը, երբ սկսվում է հեղուկի շարժը ծառի մեջ, շաքարանյութերը սկսում են բարձրանալ դեպի վեր։ Եթե այդ ընթացքում բնի վրա անել կտրվածքներ, ապա հյութը կհոսի դուրս։ Կեչու հյութի հավաքելը հյուծում է ծառը, ինչպես նաև ճեղքերից կարող են ներթափանցել հիվանդածին միկրոօրգանիզմներ և ախտահարել ծառը։ Հյութը հավաքելուց հետո պետք է ծառի վրայի ճեղքերը փակել կավով։
Տարածում և էկոլոգիական վիճակ
Կեչուտները ձևավորում են յուրահատուկ էկոհամակարգ։ Տարբեր թրթուռներ և բզեզներ, այդ թվում նաև Եվրոպայի ամենամեծ բզեզը՝ եղջերուն, նախընտրում են հենց կեչու ծառը։ Կեչու տերևներով են սնվում նաև մայիսյան բզեզները, որոնց քանակության աճը կարող է վնասել կեչու պոպուլյացիային։ Սնկերի որոշ տեսակներ աճում են միայն կեչուտներում (Leccinum scabrum), (Leccinum holopus), (Lactarius necator), (Lactarius torminosus)։ Վնասված կեչիները կարող են ախտահարվել մակաբույծ սնկերով (Inonotus obliquus)։
Բուժիչ նշանակություն
Որպես դեղամիջոց օգտագործում են կեչու տեղևները, հյութը, բողբոջները և կեղևի կուպրը։ Ռուսական գիտական բժշկության մեջ օգտագործում են կեչու բողբոջները։ Դրանք օգտագործում են եփուկների և թուրմերի տեսքով որպես քրտնաբեր, միզամուղ և լեղամուղ միջոց, այտուցների, երիկամների, միզապարկի, լեղապարկի և լյարդի հիվանդության ժամանակ։ Կեչու բողբոջների մեջ կան մինչև 8% եթերային յուղ, ֆլավոնոիդներ, խեժային և աղաղային նյութեր։ Սակայն անհրաժեշտ է հիշել, որ խեժային նյութերը գրգռող ազդեցություն ունեն հիվանդի երիկամների վրա, այդ պատճառով բուժումը պետք է անցկացնել բժշկի հսկողության ներքո։ Կեչու տերևները չունեն ոչ մի կողմնակի ազդեցություն։ Դրանք նպաստում են միզագոյացմանը՝ չգրգռելով երիկամները։ Տերևներից պատրաստած թուրմն օգտագործում են օրգանիզմից ջրի հեռացման, միզատար ուղիների լվացման համար՝ երիկամների և միզահան համակարգի վարակիչ և բորբոքային հիվանդությունների ժամանակ։ Տերևներն օգտագործում են նյութափոխանակության խախտումների ժամանակ, ինչպես նաև ավիտամինոզի կանխարգելման համար։ Իբրև կենսաբանական ակտիվ նյութեր դրանց մեջ մտնում են ֆլավոնոիդները, բուժիչ նշանակություն ունեն նաև եթերային յուղի դառնությունը, աղաղանյութերը, սապոնինը։ Տերևների մեջ կան ասկորիբինաթթու, պրովիտամին A և ուրիշ վիտամիններ։ Ժողովրդական բժշկության մեջ կեչու բողբոջները և տերևները, դրանցից պատրաստված դեղամիջոցներն օգտագործում են ստամոքսաբորբի, ստամոքսի և տասներկումատնյա աղիքի խոցի, հոդերի ռևմատիզմի, նաև դժվար ապաքինվող վերքերի, խոցերի, պառկելախոցի և այլնի ժամանակ։ Բողբոջներում և տերևներում կան ֆիտոցիդներ, ինչով և բացատրվում է դրանց՝ վերքերը լավացնող ազդեցությունը։ Օգտագործվում են նաև կոսմետոլոգիայի մեջ։ Ռուսաստանում շատ տարածված է կեչու հյութի օգտագործումը, որն ունի միզամուղ և հակալնդախտային ազդեցություն։ Հյութն իր մեջ պարունակում է օրգանական թթուներ, սպիտակուց, կալիումի, երկաթի, կալցիումի աղեր և տարբեր այլ միկրոտարրեր։ Այն օգտակար է պոդագրայի, այտուցների, ռևմատիզմի, թարախապալարների, անգինայի ժամանակ և բարենպաստ է ազդում նյութափոխանակության վրա։ Այն ոչ միայն խմում են, այլև օգտագործում են թրջոցների տեսքով մաշկային հիվանդությունների ժամանակ։ Հյութը նաև օգտագործում են իբրև անուշաջուր, որը խոչընդոտում է մազաթափությանը և թեփի առաջացմանը։ Կեչու կուպրն ունի ուժեղ արտահայտված հականեխիչ ազդեցություն և հանդիսանում է իբրև հումք քսուքների համար, որոնք օգտագործում են մաշկային հիվանդությունների ժամանակ։ Դրա հիմքի վրա արտադրում են օճառ և շամպուն։ Կեչու փայտից ստանում են ակտիվացված ածուխ կարբոլեն, որը նշանակում են թունավորման, կոլիտների, ստամոքսահյութի բարձր թթվայնության ժամանակ։ Գործածում են նաև ծանր մետաղներով, ալկալոիդներով և սննդային թունավորման ժամանակ։ Կեչու ծառաբնի վրա աճում է չագա սունկը, որը հավաքում են ամբողջ տարվա ընթացքում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի բուսական աշխարհ Կատեգորիա:Կեչազգիներ
Ռաֆայել Ալկանտարա
Ռաֆայել Ալկանտարա, նաև՝ Ռաֆինյա (Rafael Alсаntára do Nascimento, Rafinha, ), բրազիլացի ֆուտբոլիստ, հարձակվողական ոճի կիսապաշտպան։ Ալկանտարաներից կրտսերը։
Կենսագրություն
Ռաֆայել Ալկանտարան ծնվել է 1993 թվականի փետրվարի 12-ին Բրազիլիայի Սան Պաուլո քաղաքում, չնայած նա ունի Իսպանիայի քաղաքացիություն։ Լեգենդար Մազինյոյի որդի Ռաֆայելը Իսպանիա տեղափոխվեց վաղ տարիքում, երբ իր հայրը դեռ հանդես էր գալիս Վալենսիայում, Սելտայում և Էլչեում։ 2006 թվականին` 13 տարեկան հասակում Ռաֆինյան իր եղբոր` Տիագոյի հետ միասին ընդունվեց Բարսելոնայի Լա Մասիա մարզադպրոց։ Ռաֆինյան հարձակվողական ոճի կիսապաշտպան է, ով շատ վտանգավոր է մրցակցի տուգանային հրապարակում։ Ռաֆինյան հաճախ աչքի է ընկնում գոլերով, սակայն մշտապես ապահովում է դրանք գոլային փոխանցումների տեսքով։ Ռաֆինյան խաղացել է Իսպանիայի Մ 16, Մ 17 և Մ 19 հավաքականներում, սակայն որպես իր վերջնական հավաքականը ընտրել է Բրազիլիան, որի Մ 20 տարեկանների հավաքականի կազմում մասնակցել է Կանահինայում կայացած հարավամերիկյան առաջնությանը։
Բնութագիր
Տաղանդավոր և ձախլիկ Ռաֆինյան հայտնի է թիմի գրոհներին ճիշտ ժամանակին միանալու հատկությամբ։ Որպես կիսապատշպան Ռաֆինյան ղեկավարում է խաղի տեմպը։ Վերջին մրցաշրջաններում Ռաֆինյան Հայտնի է եղել որպես հիանալի ասիստենտ, սակայն հեղինակել է բազմաթիվ գոլեր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1993 ծնունդներ Կատեգորիա:Բարսելոնայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բրազիլացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իսպանացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Մարտի 12 ծնունդներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Բրազիլիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:2016 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ Կատեգորիա:Ինտեր Միլանի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Դմիտրի Դորլիակ
Դմիտրի Լվովիչ Դորլիակ (Дми́трий Льво́вич Дорлиа́к, ), խորհրդային դերասան։ Երգչուհի Նինա Դորլիակի եղբայրը։
Կենսագրություն
Ավարտել է թատերական դպրոց։ 1928-1938 թվականներին աշխատել է Ե. Վախթանգովի անվան թատրոնում։ Ատլետիկ կազմվածքի շնորհիվ համարվել է մոսկովյան բեմի ամենագեղեցիկ տղամարդը ։
«Փարիզի արշալույսները» ֆիլմի նկարահանման ժամանակ սիրավեպ է սկսել դերասանուհի Անտոնինա Մաքսիմովայի հետ։ Նրանց բաժանումը մեծ աղմուկ է հանել «Կինո» ամսագրում լույս տեսած «Վախթանգովի թատրոնի գռեհկամիտը» (Пошляк из театра Вахтангова) հոդվածի պատճառով ։ Արդյունքում Կինեմատոգրաֆի գլխավոր վարչության պետ Բորիս Շումյացկին հրահանգել է «բարոյազուրկ» դերասանին չընդգրկել նոր կինոնախագծերում ։
Անդրբայկալում հյուրախաղերի ժամանակ Դորլիակը հիվանդանում է որովայնային տիֆով, որի հետևանքով մահանում է 1938 թվականի սեպտեմբերի 18-ին Իրկուտսկում՝ 26 տարեկան հասակում ։
Որդին՝ Դմիտրին (1937-2018), նախքան Ֆրանսիա ներգաղթելը, հանդես է եկել Մոսկվայի տարբեր թատերախմբերում։ Մեծացել է դաշնակահար Սվյատոսլավ Ռիխտերի ընտանիքում, որոնց մասին գիրք է գրել։ Նինա Դորլիակի և ամուսնու՝ Սվյատոսլավ Ռիխտերի մահվանից հետո ժառանգել է Մոսկվայի մարզում գտնվող նրանց ամառանոցը ։ Մահացել է 2018 թվականին Փարիզում՝ 81 տարեկան հասակում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իրկուտսկ քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:Սեպտեմբերի 18 մահեր Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Ռուս դերասաններ Կատեգորիա:Խորհրդային դերասաններ Կատեգորիա:Ե․ Վախթանգովի անվան թատրոնի անձինք Կատեգորիա:Նովոդևիչյան գերեզմանատանը թաղվածներ
Կորյուն Մկրտչյան
Կորյուն Մկրտչյան, Հայաստանի Հանրապետության Ազգային Ժողովի 7-րդ գումարման պատգամավոր, տնտեսագետ-կիբեռնետիկ ։ Եվրոպական ինտեգրման հարցերի մշտական հանձնաժողովի անդամ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1977 թվականի մարտի 7-ին Երևանում։
Միչև 1998 թվականին սովորել է Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարանի (ՀՊՏՀ) ինժեներա-տնտեսագիտական ֆակուլտետի տնտեսագիտական կիբեռնետիկայի բաժինում, 2001 թվականին ավարտել է նույն ֆակուլտետի մաթեմատիկական մեթոդները և մոդելները տնտեսագիտության մեջ բաժնի ասպիրանտուրան։ 2013 թվականին՝ Մոսկվայի «Էնոտրիա» գինու դպրոցը։ 2013 թվականին՝ «Ռեստորատորի Մոսկվայի տուն» բիզնես դպրոցը։ 2017 թվականին` ԵԽ քաղաքական դասընթացների երևանյան դպրոցը։
Կիպրոսի մենեջմենթի միջազգային ինստիտուտի (CIIM) «Տնտեսական դեռեգուլյացիա և բաց շուկաներ» թեմայով երիտասարդ ղեկավարների համար նախատեսված Կիպրոսի կառավարության (2000 թվական, Նիկոսիա), ԵԽ և ԵՄ «Քաղաքացիական հասարակության առաջնորդների ցանց» (2009 թվական, Օդեսա) ծրագրերի մասնակից, վերապատրաստում է անցել Ֆրանսիայի «Ժարալդին» գինու և գաստրոնոմիայի ակադեմիայի պրեզիդենտ, պրոֆեսոր Միշել Գարներոյի դասարանում (2013 թվական, Ֆրանսիա)։
1998-1999 թվականներին աշխատել է որպես «Ինեկոբանկ» ՓԲԸ ներդրումների վարչության տնտեսագետ, իսկ 1999-2001 թվականներին՝ «Հայներարտբանկ» ՓԲԸ ներդրումների և մոնիտորինգի վարչության գլխավոր մասնագետ։ 2002-2004 թվականներին զբաղվել է գործարարությամբ։ 2004-2005 թվականներին ղեկավարել է «Երևանի Ջրմուղ-Կոյուղի» ՓԲԸ վերահսկողության ծառայության բաժինը։ 2005-2008 թվականներին՝ Քաղաքացիական և հասարակական զարգացման հիմնադրամի ծրագրերի բաժինը։ 2008-2012 թվականներին՝ «Էրնսթ ընդ Յանգ» ՓԲԸ (Ernst & Young-EY) ադմինիստրատիվ և ֆինանսական բաժինը։ 2012-2013 թվականներին՝ Մոսկվայի «Արտվայն» ՍՊԸ-ի գլխավոր տնօրեն։ 2013-2018 թվականներին՝ «Երևան-Աուդիտ Կոնսալտ» ՓԲԸ ստրատեգիայի և զարգացման գծով տնօրեն, բիզնես խորհրդատվական ծառայությունների ղեկավար։ 2018 թվականի հոկտեմբերի 1-ից միչև 2019 թվականի հունվարի 10-ը աշխատել է Հայաստանի ԳՆ սննդամթերքի անվտանգության պետական ծառայությունում որպես պետի խորհրդական։
Կորյուն Մկրտչյանը բնության և հասարակության մասին գիտությունների միջազգային ակադեմիայի (2008 թվական) և Ռուսաստանի բնական գիտությունների ակադեմիայի (2009 թվական) հայկական մասնաճյուղերի պատվավոր դոկտոր է և անդամակցում է բնական գիտությունների եվրոպական ակադեմիային (2009 թվական, Հանովեր, Գերմանիա), Հայաստանի երիտասարդ գինեգործների միությանը (2012 թվական), Ռուսաստանի սոմելիեների միությանը (2013 թվական) և Հայաստանի երիտասարդ գործարարների միությանը (2016 թվական)։
Ընտանիք
Ամուսնացած չէ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՀՀ ԱԺ 7-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:Հայ տնտեսագետներ Կատեգորիա:ՀՊՏՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Քաղաքացիական պայմանագիր կուսակցության անդամներ Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Սփրայթ
Սփրայթ՝ կիտրոն-լայմի համով ըմպելիքն առաջին անգամ ներկայացվեց Միացյալ Նահանգներում 1961 թվականին։ Այսօր այն վաճառվում է 190 երկրներում և զբաղեցնում է չորրորդ տեղը աշխարհում ամենաճանաչված գազավորված ըմպելիքների շարքում։ Սփրայթ ըմպելիքը համար մեկ ապրանքանիշն է գազավորված ըմպելիքների կիտրոն-լայմ կատեգորիայում ոչ միայն Հայաստանում, այլև ամբողջ աշխարհում։ Փաթեթավորման տեսակներ՝ 250 մլ, 330 մլ, 500 մլ, 1լ, 1.5լ, 2լ։
Տես նաև
Կատեգորիա:Ոչ ալկոհոլային խմիչքներ‎
(8234) Նոբեկա
(8234) Նոբեկա (Nobeoka), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1997 թվականի նոյեմբերի 3-ին Ցուտոմու Սեկիի կողմից Գեյսեյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,87216 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,8515 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,8929 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1777,92 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,202484 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,71° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1997 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Ցուտոմու Սեկիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ուլեևո (գյուղ, Բուրաևսկի շրջան)
Ուլեևո (Улеево, Үләй), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուրաևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 151 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուրաևսկի շրջանի բնակավայրեր
Հսկա մուրճագլուխ շնաձուկ
Հսկայական շնաձուկ-մուրճ, կամ Հսկայական մուրճագլուխ, (Sphyrna mokarran ) Կենդանիների թագավորության, Քորդավորների տիպի, Կռճիկային ձկների դասի, Շնաձկների դասի, Մուրճագլուխ շնաձկների կարգի շնաձուկ։
Հսկայական մուրճագլուխների առավելագույն երկարությունը կազմում է 6,1 մետրը։ Այս ձկները բնակվում են հիմնականում արևադարձային և մերձարևադարձային կլիմայական գոտիների ծովերում և օվկիանոսներում։
Այս կենդանիները, ի տարբերություն մյուս շնաձկների քթի առջևի եզրին ունեն մուրճանման ելուստ, որի շնորհիվ նրանք վնաս են հասցնում իրենց զոհին։ Այդ առջևի ելուստի անունից է առաջացել նաև կենդանու անվանումը` «Հսկայական շնաձուկ-մուրճ»։
Մուրճագլուխների առջևի մուրճը շատ թանկարժեք է, այդ իսկ պատճառով այս ձկնատեսակները հաճախ դառնում են որսագողության զոհ։ Շնաձկների այս տեսակները հազվադեպ են հարձակվում մարդկանց վրա, իսկ կենսաբանորեն դասվում են վտանգված կենդանատեսակների թվին։
Սեռահասուն շնաձկները ծննդաբերում են երկու տարին մեկ անգամ և ծնում կենդանի ծագ։ Յուրաքանչյուր ծննդաբերության ժամանակ ծնվում են մոտ 55 նորաձին շնաձկներ։ Տարածված են երեք օվկիանոսներում` Խաղաղ, Ատլանտյան և Հնդկական։
Տաքսոնոմիա
Հսկայական շնաձուկ-մուրճը առաջին անգամն նկարագրվել է, որպես Zygaena mokarran` 1837 թվականին։ Այն առաջին անգամ հայտնաբերել է գերմանացի բանգետ Էդուարդ Ռյուպտելի կողմից։ Կենդանուն տրված առաջին անվանումը եղել է Sphyrna mokarran, սակայն ավելի քան 200 տարի հետո կենդանին վերանվանվեց Sphyrna tudes : Այն հորինվել է 1822 թվականին։ Առաջին անգամ այս կենանին գտնվել է Կարմիր ծովում և ունեցել է 2,5 մետր երկարություն։
Կենդանիների շրջանում անցկացված ֆիզիոլոգիական և մորֆոլոգիական հետազոտությունները և ԴՆԹ-ի ռեցիպիենտը հաստատեցին նրանց կապը շնաձկների հետ։ Այս ձկների ամենամոտ արյունակից շնաձկները համարվում են Սովորական շնաձուկ-մուրճը (Spyrna zygaena) և Բրոնզե մուրճագլուխը (Spyrnha lewini):
Այս կենդանիները ունեն նաև որոշ արյունակցական կապ Մեծագլուխ շնաձուկ-մուրճի (Eusphyra blochii) հետ։
Նկարագրություն
Հսկայական շնաձուկ-մուրճի մարմինը համաչափ է։ Ատամները եռանկյունաձև են, մանր և սուր։ Յուրաքանչյուր ծնոտի կողմում կան 16-ից 17 ատամ։ Մարմնի գունավորումը գորշ մոխրագույն է։ Տարիքի հետ մեկտեղ գունավորումը բացանում է։
Շնաձկների մարմնի միջին երկարությունը կազմում է 3,5 մետր, իսկ զանգվածը` ավելի քան 290 կգ։ Էգերը ի տարբերություն արուների համեմատաբար ավելի մեծ են չափսերով, սակայն արուները ավելի ուժեղ են։ Մի անգամ Նոր Զելանդիայի ափերի մոտից հայտնաբերվել է 7 մետր և 89 սմ երկարությամբ և 363 կգ զանգվածով մուրճագլուխ ։
Չնայած դրա, այդ չափսերը չեն համարվում այս առանձնյակների առավելագույն չափսերը։ 2010 թվականի ամռանը Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների Ֆլորիդա նահանգում հայտնաբերվել է 453,6 կգ քաշով շնաձուկ, որը համարվել է աշխարհի ամենամեծ Հսկայական շնաձուկ-մուրճը։
Տարածվածություն
Տարածված են ամբողջ արևադարձային և մերձարևադարձային կլիմայական գոտիներում և տարածված են երեք խոշոր օվկիանոսներում (Խաղաղ օվկիանոս, Ատլանտյան օվկիանոս, Հնդկական օվկիանոս) և տարբեր ջրատարածություննեում (Հյուսիսային Կարոլինայից Ուրուգվայ, Մեքսիկական ծոց, Կարիբյան ծով, Միջերկրական ծով և այլն)։
Ամենաշատ քանակությամբ մուրճագլուխներ ապրում են Ֆրանսիական Պոլինեզիայի, Ավստրալիայի, Նոր Զելանդիայի և Օվկիանիայի մյուս անդրծովյան հատվածներում։ Ամենամեծ խորությունը, որտեղ կարող են բնակվել ձկները, դա 80 մետրն է։ Կենդանիներին բնորոշ է սեզոնային միգրացիան։
Մարսողական համակարգ և սննդակարգ
Հսկայական շնաձուկ-մուրճը ակտիվ գիշատիչ է։ Նրա սննդակարգը բազմազան է։ Նրանք սնվում են խեցգետիններով, օմարներով, կաղամարներով, ութոտնուկներով և բազմատեսակ Ոսկրային ձկներով (տարպոններ, սարդինա, գորտաձուկ, սպորավոր ձկներ, էլեկտրաձկներ, ծիածանաձուկ, ոզնի-ձուկ և այլն)։ Բացի դրանից կարող է ուտել նաև փոքրիկ շնաձկներ և դելֆիններ։
Այս կենդանիները ամենակեր են։ Նրանց ստամոքսում հայտնաբերել են մինչև 50 ծովային կատուներ և ձկներ։ Որսի ժամանակ նրանք հաճախ սնվում են նաև թունավոր ճառագայթաձկներով, որը վտանգավոր է մարդու համար։
Չնայած դրան, դրանք կարող են ուտել մինչև մի քանի թունավոր ձուկ և ընդհանրապես ոչինչ չզգալ։ Այդպիսի շնաձկան օրինակ հայտնաբերվել է Ֆլորիդայում։ Հետազոտությունների ժամանակ շնաձկների բերանում հայտնաբերվել է մինչև 96 թունավոր և ծակող ձկներ։
Հսկայական շնաձուկ-մուրճ որսի է դուրս գալիս հիմնականում լուսաբացին։ Ֆլորիդայում գտել են շնաձկներ, որոնք մեծ հեռավորությունից զգալով մարդու հոտը միանգամից փախչել են և հենց դա էլ վկայում է այն մասին, թե որքան ուժեղ է նրանց հոտառությունը։
Կառուցվածքը
Մարմինը պատվածէ էմալապատ ատամիկներ ունեցող թիթեղիկներով։ Խռիկային կափարչներ և լողափանփուշտ չունեն, իսկ լողակները ունեն հորիզոնական դասավորվածություն, պոչի լողակն անհավասարաբիլթ է, կմախքը կռճիկային է, քորդան պահպանվում է ամբողջ կյանքի ընթացքում։
Մարմնի յուրաքանչյուր կողմում դասավորված են ովով 5-7 կռճիկային ճեղքեր։ Իսկ այդ ճեղքերը իրենց հերթին բացվում են դեպի դուրս։ Շնաձկների մարմինը կազմված է միմյանց անշարժ միացած 3 բաժիններից` գլուխ, իրան (կենսաբանություն) և պոչ։
Գլխի սահմանը խռիկային ճեղքերը կամ կափարիչներն են, իսկ իրանի և պոչի սահմանը` հետանցքը։ Վերնամաշկի վրա կան բազմաթիվ գեղձեր, որոնցում արտադրված լորձը թուլացնում է ջրի հետ շփման ուժը և մաշկը պարունակում է արտաքին մանրէներից և այլ վնասներից։
Հսկայական շնաձուկ-մուրճի վերջույթները լեղակներն են։ Կրծքային և փորային զույգ լողակները կատարում են ջրում մարմնի դիրքի պահպանման, դանդաղորեն տեղաշարժի, կանգի, շրջադարձի և հավասարակշռության դեր։
Մեջքի, ենթապոչի և պոչի կենտ լողակները կատարում են ղեկի և տեղաշարժման գործառույթ։
Հյուսիսային Բրաբանտ
Հյուսիսային Բրաբանտ (Noord-Brabant), Նիդերլանդների տասներկու մարզերից (պրովինցիաներից) մեկը։ Գտնվում է երկրի հարավային հատվածում. արևմուտքից սահմանակցում է Նիդերլանդների Զեյլանդ մարզին, արևելքից՝ Լիմբուրգին, հյուսիս-արևմուտքից՝ Հարավային Հոլանդիային, իսկ հյուսիս-արևելքից՝ Գելդերլանդ մարզին։ Ունի 2,41 միլիոն բնակիչ (2005 թ.), գլխավոր քաղաքը Հերթոգենբոս քաղաքն է, իսկ ամենամեծ քաղաքը Էյնդհովենն է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1815 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ուլեն (գյուղ, Շիրինսկի շրջան)
Ուլեն (Улень), գյուղ Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Շիրինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2004 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 11 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Շիրինսկի շրջանի բնակավայրեր
Գուբինիխա
Գուբինիխա (Губиниха), քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Դնեպրոպետրովսկի մարզի Նովոմոսկովսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1704 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Գուբինիխա քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 5 971 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 10709 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դնեպրոպետրովսկի մարզի Նովոմոսկովսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:1704 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ահմադ Ռադի
Ահմադ Ռադի Ամաեշ (أحمد راضي هميش, ), իրաքցի ֆուտբոլիստ։ Խաղացել է որպես հարձակվող։
Իրաքի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի կազմում մասնակցել է 1986 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնությունանը և 1988 թվականի Օլիմպիական խաղերին։
Ակումբ
Ահմադ Ռադին իր կարիերան սկսել է 1982 թվականին «Ալ-Զավրա» ակումբում։ Թիմում խաղացել է մինչև 1985 թվականը, երբ տեղափոխվել է «Ալ-Ռաշիդ» ակումբ, որը դրանից ոչ շատ առաջ անցել էր Ուդեյ Հուսեյնի վերահսկողության տակ։ «Ալ-Ռաշիդ»-ի հետ հաղթել է երեք առաջնություն և Իրաքի երկու գավաթ ։
Վերադառնալով «Ալ-Զավրա» ակումբ՝ 1991 թվականին դարձել է երկրի չեմպիոն։ Ավելի ուշ խաղացել է քաթարական «Ալ-Վակրա» ակումբում։ 12 գոլով դարձել է 1993/1994 մրցաշրջանի Քաթարի առաջնության լավագույն ռմբարկու ։ 1996 թվականին կրկին խաղացել է «Ալ-Զավրա» ակումբում։ Նվաճել 1998/1999 մրցաշրջանի Իրաքի առաջնությունը, որից հետո ավարտել է իր ելույթները։
Հավաքականում
1983 թվականի ապրիլի 28-ին նշել է իր առաջնաելույթը Իրաքի ֆուտբոլի ազգային հավաքականում՝ Եգիպտոսի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի հետ ընկերական խաղում։ Նույն խաղում խփել է առաջին գոլը ազգային թիմի կազմում ։ Մասնակցել է 1986 թվականի աշխարհի առաջնությանը։ Խփել է թիմի միակ գոլը՝ աչքի ընկնելով Բելգիայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի դեմ խաղում ։ 1988 թվականի Օլիմպիական խաղերում անցկացրել է 3 հանդիպում ։
Իրաքի հավաքականի կազմում խաղացել է 73 խաղ և խփել է 42 գոլ ։ 1988 թվականին ճանաչվել է Ասիայի տարվա ֆուտբոլիստ ։ Քսաներորդ դարի լավագույն ֆուտբոլիստների ցուցակը ըստ ՊՍՀՖՖ-ի՝ 2000 թվականին զբաղեցրել է հավաքականի 9-րդ տեղը ։
Մահ
Մահացել է Բաղդադում կյանքի 57 տարեկան հասակում՝ կորոնավիրուսային վարակի հետևանքով առաջացած բարդություններից ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ապրիլի 21 ծնունդներ Կատեգորիա:1964 ծնունդներ Կատեգորիա:Մարտի 21 ծնունդներ Կատեգորիա:Բաղդադ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Հունիսի 21 մահեր Կատեգորիա:2020 մահեր Կատեգորիա:Բաղդադ քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:Իրաքցի ֆուտբոլիստներ
Քեզ համար, Հայաստան
Քեզ համար, Հայաստան (Pour toi Arménie), երգ, որը գրվել է 1988 թվականի դեկտեմբերի 7-ին Հայաստանում ավերիչ երկրաշարժից տուժածներին օգնելու նպատակով։ Գրվել է աղետից մի քանի օր անց։ Երաժշտության հեղինակն է Ժորժ Կառվարենցը, խոսքի հեղինակն է Շառլ Ազնավուրը։
Առաջին անգամ կատարվել և ձայնասփռվել է ֆրանսիական հեռուստատեսությամբ 1988 թվականի դեկտեմբերի 20-ին, Ֆրանսիայի 87 նշանավոր երգիչների կատարմամբ։ 1989 թվականին Փարիզում Ժորժ Կառվարենցը «Քեզ համար, Հայաստան» երգի երաժշտության համար արժանացել է «Ոսկե սուր» (Սաբղ դ'օր) մրցանակի ։ Երգը 10 շաբաթ գրավել է սինգլների SNEP (Ֆրանսիա) աղյուսակի առաջին հորիզոնականը և գրանցվել Գինեսի ռեկորդների գրքում, քանի որ գրավել է առաջին տեղը հեռարձակման առաջին շաբաթից։ Երգի տեսահոլովակը նկարել է Անրի Վեռնոյը։
Երգի առաջին տունը
Քո գարունները կբացվեն նորից, Քո լավ օրերը ետ կգան նորից, Ձմռանից հետո, դժոխքից հետո, Կվերընձյուղվի կենաց ծառը քո - Քեզ համար, Հայաստան։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Երգեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Շառլ Ազնավուրի երգեր Կատեգորիա:1989 երգեր
Աստերոիդների ցանկ (73701-73800)
Աստերոիդների ցանկ (73601-73700) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (73801-73900)
Աստծո մոլորությունը
«Աստծո մոլորությունը» (The God Delusion), էթոլոգ, կենսաբան, Օքսֆորդի համալսարանի պրոֆեոսր (մինչև 2008 թվականը), գիտությունը ժողովրդականացնող Ռիչարդ Դոքինզի գիտամատչելի հրապարակախոսային գիրքը ։
2006 թվականի նոյեմբերին «Աստծո մոլորությունը» աշխատությունը զբաղեցնում էր Amazon.com-ի բեսթսելլերների ցանկում երկրորդ տեղը։ 2006 թվականի դեկտեմբերից մինչև 2007 թվականի փետրվարը «Նյու Յորք թայմս» հանդեսի վարկանիշով այն մտնում էր գիտական գրականության կոշտ կազմով բեսթսելլերների տասնյակի մեջ։ 2010 թվականի հունվարի դրությամբ վաճառվել է գրքի անգլերեն տարբերակի ավելի քան երկու միլիոն օրինակ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2006 գրքեր Կատեգորիա:Հակաթեիզմ Կատեգորիա:Աթեիստական գրականություն Կատեգորիա:Ռիչարդ Դոքինզի գրքեր Կատեգորիա:Քրիստոնեությունը քննադատող գրքեր Կատեգորիա:Մահմեդականությունը քննադատող գրքեր Կատեգորիա:Կրոնը քննադատող գրքեր Կատեգորիա:Միաստվածությունը քննադատող գրքեր Կատեգորիա:Կրոնի փիլիսոփայության գրականություն
(8235) Ֆրագոնարդ
(8235) Ֆրագոնարդ (Fragonard), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1960 թվականի սեպտեմբերի 24-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,389311 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,104 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6746 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1348,99 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,266867 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,91° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1960 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Հենրի Ռոյս
Սըր Ֆրեդերիկ Հենրի Ռոյս, 1-ին բարոնետ (Sir Frederick Henry Royce, 1st Baronet, ), անգլիացի ինժեներ, որը հայտնի է իր նախագծած ավտոմեքենաներով և ինքնաթիռների համար ստեղծած հուսալի և դիմացկուն շարժիչներով։ Չարլզ Ռոլսի (1877 – 1910) և Քլոդ Ջոնսոնի (1864 – 1926) հետ հիմնադրել է «Ռոլս-Ռոյս» ընկերությունը։
«Ռոլս-Ռոյսը» նախապես կենտրոնացած է եղել միայն 40-50 ձիաուժ հզորությամբ ավտոմեքենաների արտադրության վրա։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին Ռոյսը նախագծել է իր առաջին աերոշարժիչները, որից հետո ինքնաթիռի շարժիչների արտադրությունը դարձել է «Ռոլս-Ռոյսի» հիմնական ուղղությունը։
1911 թվականին առողջական խնդիրների պատճառով Ռոյսը ստիպված թողել է Միդլանդի շրջանի Դերբի քաղաքում գտնվող իր գործարանը և մի խումբ կոնստրուկտորների հետ տեղափոխվել է Անգլիայի հարավ։ Մահացել է Սասեքսում գտնվող իր տանը 1933 թվականի գարնանը։
Վաղ շրջան
Ռոյսը ծնվել է Պիտերբորոյի մոտ գտնվող Հանթինգդոնշիր շրջանի Ալվալթոն գյուղում 1863 թվականին։ Նա եղել է Ջեյմս և Մերի Ռոյսերի հինգ զավակներից ամենակրտսերը։ Հայրը վարձակալությամբ ալրաղաց է աշխատացրել, բայց հաջողություն չունենալով՝ ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Լոնդոն։ 1872 թվականին՝ հոր մահից հետո, Ռոյսը ստիպված կիսատ է թողել ուսումը՝ դառնալով թերթերի ու հեռագրերի վաճառող-ցրիչ։
1878 թվականին մորաքրոջ ֆինանսական աջակցությամբ Ռոյսը աշակերտել է Մեծ հյուսիսային երկաթուղու՝ Պիտերբորոյում գտնվող արհեստանոցում։ Երեք տարի անց կարճ ժամանակ «Լիդս» գործիքներ արտադրող գործարանում աշխատելուց հետո վերադարձել է Լոնդոն և սկսել աշխատել «Էլեկտրական լույս և էներգիա» ընկերությունում։ 1882 թվականին տեղափոխվել է Լիվերպուլում գտնվող մասնաճյուղ, զբաղվել փողոցների և թատրոնների լուսավորությամբ։
1884 թվականին Ռոյսը՝ 20 ֆունտ ստերլինգ և նրա ընկեր Էռնեստ Քլերմոնթը 50 ֆունտ ստերլինգ ներդրումով Մանչեստրի շրջանի Հյում քաղաքում հիմնել են կենցաղային էլեկտրական սարքավորումների թողարկմամբ զբաղվող արտադրամաս։ «F. H. Royce and Company» անունը կրող ընկերությունը 1894 թվականին սկսել է արտադրել կայուն հոսանքի գեներատորներ և էլեկտրական ամբարձիչ կռունկներ և գրանցվել որպես սահմանափակ պատասխանատվությամբ ընկերություն։ 1899 թվականին այն վերագրանցվել է «Ռոյս» ՍՊԸ, որի նոր գործարանը բացվել է Մանչեսթերի Թրեֆորդ փարքում։
Համագործակցություն Ռոլսի հետ
Երկրորդ անգլո-բուրական պատերազմից հետո, երբ առևտուրը զգալի անկում է ապրել և շուկայում հայտնվել են լուրջ մրցակից հանդիսացող Գերմանիայից և ԱՄՆ-ից ներմուծված ամբարձիչ կռունկներն ու գեներատորները, Ռոյսը սկսել է ավտոմեքենաները դիտարկել որպես ընկերության նոր հավանական արտադրանք ։ Մեխանիկական ամեն ինչով հրապուրված Ռոյսը 1901 թվականին ձեռք է բերել իր առաջին ավտոմեքենան՝ փոքր «Դե Դիոն», որոշ ժամանակ անց գնել է երկրորդը՝ «Դեքովիլ» ։ Բայց ավտոմեքենաները նրա բարձր պահանջներին չեն համապատասխանել։ Ռոյսը նախ կատարելագործել է դրանք, հետո որոշել է արտադրել իր սեփականը և 1904 թվականից գործի անցել իր արտադրամասի մի անկյունում։
Որոշ ժամանակ անց պատրաստ է եղել երեք ավտոմեքենա, որոնք անվանել է «Ռոյս»։ Ավտոմեքենաներից մեկը նա նվիրել է ընկերոջը՝ Էռնեստ Քլերմոնթին, իսկ մյուսը վաճառել է ընկերության տնօրեններից մեկին՝ Հենրի Էդմունդին ։ Վերջինս եղել է Չարլզ Ռոլսի ընկերը։ Ռոլսը Լոնդոնում ավտոսրահ է ունեցել, որտեղ վաճառել է ներմուծված մոդելներ։ Հենց Էդմունդն էլ 1904 թվականի մայիսի 4-ին կազմակերպել է Ռոլսի և Ռոյսի պատմական հանդիպումը Մանչեսթերի «Միդլենդ» հյուրանոցում։ Ռոլսը տպավորված է եղել Ռոյսի ստեղծած մեքենայով և 1904 թվականի դեկտեմբերի 23-ին նրանք համաձայնագիր են կնքել, որի համաձայն Ռոլսը պարտավորվել է ձեռք բերել Ռոյսի արտադրած բոլոր մեքենաները, որոնք պետք է կոչվեին «Ռոլս-Ռոյս»։
Առաջին «Ռոլս-Ռոյս» ավտոմեքենան ներկայացվել է Փարիզի ավտոցուցահանդեսում 1904 թվականի դեկտեմբերին։ 1906 թվականին Ռոլսը և Ռոյսը պաշտոնականացրել են իրենց համագործակցությունը՝ հիմնելով «Ռոլս-Ռոյս» ընկերությունը։ Ռոյսը եղել է ընկերության գլխավոր ինժեներն ու գործադիր տնօրենը, որին հատկացվել է 1250 ֆունտ ստերլինգ տարեկան աշխատավարձ և ընդհանուր եկամտի 4% -ը, որը գերազանցել է 10,000 ֆունտ ստերլինգը ։ Այսպես Ռոյսը գործում ներդրել է իր տեխնիկական փորձն ու գիտելիքները, իսկ Ռոլսը՝ ֆինանսիստի հմտությունները և գործարար խորաթափանցությունը։
Որոշ ժամանակ անց ընկերությունը սկսել է զբաղվել ինքնաթիռների շարժիչների արտադրությամբ։ Առաջինը թողարկել է «Ռոլս-Ռոյս Իգլ» անունով շարժիչները, որոնք ծառայել են բրիտանական բանակին Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին առանց արտադրական կամ տեխնիկական խնդիրներ առաջացնելու ։
«Royce & Company»-ն շարունակել է իր գործունեությունը որպես առանձին կազմակերպություն։ 1932 թվականին այն գնել է Հերբերթ Մորիսը։ Ռոյսի նախագծած ամբարձիչ վերջին կռունկը արտադրվել է 1964 թվականին ։
Համագործակցությունը ավարտվել է, երբ Ռոլսը մահացել է 1910 թվականին ավիավթարի պատճառով։
Ռոլս-Ռոյս
Ռոյսը միշտ շատ է աշխատել ու վատ սնվել։ Դա չէր կարող բացասական չազդել նրա առողջության վրա։ Վատառողջ Ռոյսը 1912 թվականին ստիպված դադարեցրել է Դերբիում գտնվող գործարան այցերը։ Նույն տարում էլ ծանր վիրահատություն է տարել Լոնդոնում։ Բժիշկները նրան ընդամենը մի քանի ամսվա կյանք են տվել։ Ռոյսը, չնայած դրան, շարունակել է աշխատել։ Գործարանում ստեղծված բոլոր մոդելները պարտադիր անցել են խիստ քննություն նրա կողմից, հետո միայն կյանք մտել։ Նա հայտնի է եղել ամեն ինչում կատարելության ձգտող իր բնավորությամբ։
1928 թվականին Ռոյսը սկսել է զբաղվել «R» շարժիչի նախագծմամբ։ Իր առաջատար ինժեներների հետ Սասեքսի Վեսթ Վիթերին գյուղի ծովափում զբոսնելիս իր գաղափարը հաղորդելու համար նա գծագրեր է արել անգամ ավազին։ Մեկ տարի անց «R» շարժիչն արդեն պատրաստ է եղել։ Այն համաշխարհային ռեկորդ է սահմանել ժամում 357.7 մղոն արագության հասնելու համար և արժանացել Շնեյդերյան գավաթի։ Ռոյսը շարունակել է կատարելագործել շարժիչը։ 1931 թվականի սեպտեմբերին հզորացված շարժիչով բրիտանական հայտնի Supermarine S.6B ինքնաթիռը թռիչք է կատարել ժամում 407,5 մղոն (655,8 կմ/ժ) արագությամբ՝ դառնալով աշխարհում առաջին ինքնաթիռը, որը թռել է նման արագությամբ և սահմանել համաշխարհային ռեկորդ։
1931 թվականին «Ռոլս-Ռոյսը» գնել է իր մրցակից «W. O. Bentley»-ն։ Երբ իրենց գործարանում հզորացված Բենթլին հայտնվել է Ռոյսի Վեսթ Վիթերինի առանձնատան դիմաց, նա օրհնել է նոր նախաձեռնությունը և ասել, որ նման արագաշարժ մեքենան պետք է կարողանա տեղից պոկվել զսպանակի նման։
Մահվանը նախորդած գիշերը Ռոյսը իր տնտեսուհուն փոխանցել է մի ծրար և կարգադրել հասցնել Դերբիի «տղաներին»։ Նա մահացել է մինչև ծրարի հասնելը։ Դա եղել է կարգավորվող ամորտիզատորի գծագիրը։ Այսպիսով, 1933 թվականին «Ռոլս-Ռոյսը» պատրաստել է իր առաջին «Բենթլին» և պահպանել ու զարգացրել ևս մեկ հայտնի անուն։
Ռոյսը չի տեսել նաև իր մյուս գծագրի հաջողությունը։ «R» շարժիչի հաջողությունից հետո նրանք գիտակցել են, որ կարող են օգտակար լինել թագավորական օդուժին, և շարունակել են աշխատել ավիաշարժիչի հզորացման ուղղությամբ։ Արդյունքում ստեղծվել է PV-12 շարժիչը, որը փորձարկվել է 1934 թվականին Ռոյսի մահից հետո։ PV-12-ը դարձել է հայտնի «Ռոլս-Ռոյս Մերլին» շարժիչը։
Անձնական կյանք
Հենրի Ռոյսը ամուսնացել է 1893 թվականին։ Նրա կինն է եղել Մինի Փանթը։ Զույգը ամուսնալուծվել է 1912 թվականին։ Նրանք զավակներ չեն ունեցել։
Ռոյսը ապրել է «Ինչը որ ճիշտ է կատարված, որքան էլ հասարակ լինի, վեհապանծ է» սկզբունքով։ Բրիտանական ավիացիային մատուցած ծառայությունների համար նա 1918 թվականին արժանացել է Բրիտանական կայսրության շքանշանի և ճանաչվել է Ռութլենդ երկրամասի Սիթոն քաղաքի բարոնետ ։
Հիվանդ Ռոյսին կյանքի վերջին տարիներին խնամել է նրա բուժքույր ու տնտեսուհի Էթել Օբին։ Նա մահացել Վեսթ Վիթերինի իր տանը 1933 թվականի ապրիլի 23-ին։ Ռոյսն ամփոփվել է Դերբիի արտադրամասի բակում, որտեղ կանգնեցվել է նրա արձանը։ 1937 թվականին գերեզմանը տեղափոխվել է նրա ծննդավայր Ալվալթոն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլիացիներ ըստ ժամանակաշրջանի Կատեգորիա:Անգլիական թագավորական տիտղոսներ Կատեգորիա:Բրիտանացի ճարտարագետներ Կատեգորիա:Rolls-Royce Կատեգորիա:Անգլիացի գյուտարարներ Կատեգորիա:Բրիտանացի գործարարներ
Գաբրիելա Սաբատինի
Գաբրիելա Բեատրիս Սաբատինի (Gabriela Beatriz Sabatini, ), արգենտինացի թենիսիստուհի։ Կանանց թենիսի համաշխարհային լիդերներից մեկը 1980-ական թվականների վերջից մինչև 1990-ական թվականները։ Զբաղեցրել է երրորդ հորիզոնականը թե՛ միայնակ, թե՛ թիմային վարկանիշում։
Կարիերա
Գաբրիելա Սաբատինին սկսել է թենիս խաղալ վեց տարեկանից։ Սպորտսմենուհին համաշխարհային ուշադրության է արժանացել՝ լինելով պատանի մարզիկ։ 1984 թվականին նա հաղթել է Orange Bowl-ը և համարվել է առաջինը պատանիների շրջանում։ Այդ շրջանում նա հաղթել է մի քանի խոշոր պատանեկան մրցարշավներ, այդ թվում՝ «Ռոլան Գարոսը» պատանիների շրջանում։
1985 թվականին Սաբատինին 15 տարեկան հասակում և երեք շաբաթում հասել է մինչև «Ռոլան Գարոսի» մեծերի եզրափակիչ, որտեղ զիջել է մրցարշավի հաղթող՝ 30-ամյա Քրիս Էվերթին։ Առաջին հաղթանակը, որպես մեծահասակ Սաբատինին ունեցել է 1985 թվականին Տոկիոյում։ 1986 թվականից սկսվել է նրա մշտական հակամարտությունը ևս մեկ երիտասարդ և հեռանկարային գերմանացի թենիսիստուհի Շտեֆի Գրաֆի հետ, ով Սամատինից մեծ է ընդամենը 11 ամիս։ Փայլուն առաջնաելույթը և Սաբատինիի կարիերայի սկիզբը, որպես չափահաս, նրան խոստանում էին մեծ հաղթանակներ ապագայում։ Սակայն Գրաֆի եռանդուն առաջընթացը խազ քաշեց Գաբրիելայի հույսերի վրա՝ առաջին հորիզոնականի և Մեծ սաղավարտի մրցարշավի պարբերաբար հաղթանակների վրա։ Սաբատինի հաջողությունները չհասան Գրաֆի հաջողություններին, ով թենիսի մի շարք ցուցանիշների համաձայն գերազանցում էր Գաբրիելային։ Այդ պատճառով ամբողջ պրոֆեսիոնալ կարիերայի ընթացքում արգենտինացին գտնվում էր եվրոպացի թենիսուհու ստվերում։ 1988-1991 թվականներին եղել է հայտնի գերմանուհու գլխավոր հակառակորդը։ Նրանք հանդիպել են 40 անգամ և 29 անգամ հաղթել է Գրաֆը։ Հենց ԱՄՆ-ի բաց առաջնության և 1988 թվականին Սեուլում կայացած Օլիմպիական խաղերի ժամանակ Սաբատինին հաղթելով՝ Գրաֆը ստացավ, այսպես կոչված «Ոսկե ՄԵծ գլխարկը»։ 1986-1989 թվականներին Գրաֆը և Սաբատինին միասին մասնակցել են թիմային մրցույթների և մեծ հաջողությունների են հասել։ Միայն է 1989 թվականին դուետը լուծարվեց՝ սպորտսմենուհիների միայնակ մրցարշավներով ծանրաբեռնված լինելու պատճառով։ Սաբատինին նաև հաջողաբար ելույթ է ունեցել Մարտին Նավրատիլովայի, Զինա Հարիսոնի, Մերսեդես Փասի, Լարիսա Սավչենկոյի, Բրենդա Շուլցի և ուրիշ հայտնի սպորտսմենուհիների հետ։
1991 թվականին Սաբատինին մոտ է եղել աշխարհի առաջին ռակետայի տիտղոսին։ Միավորների տարբերությունը Գրաֆի, Սաբատինի և երիտասարդ Մոնիկա Սելեշի միջև նվազագույն էր։ Բայց գագաթնակետին հասնել և նույնիսկ երկրորդ հորիզոնականին Սաբատինին չհաջողվեց։ Այդ ընթացքում արգենտինուհին կարծես թե գտել էր Գրաֆին հաղթելու միջոցը։ Նա սկսեց հաճախ դուրս գալ ցանցի մոտ և հարձակվել Գրաֆի վրա։ 1990 թվականին նա առաջին և վերջին անգամ հաղթել է Մեծ սաղավարտի առաջնությունը։ 1990 թվականին ԱՄՆ-ի բաց առաջնության եզրափակչում Սաբատանին երկու սեթերում հաղթում է Գրաֆին (6-2 7-6)։ 1991 թվականին նրա հաղթանակը գերմանուհու դեմ շարունակվում է (հինգ խաղ անընդմեջ), բայց Ուիմբլդոնի եզրափակչում Սաբատինին զիջում է Շտեֆին լարված 3-սեթային պայքարում (4-6 6-3 6-8), չնայած խաղի ընթացքում նրան հաղթանակից բաժանում էր միայն երկու միավորը։ Այս խաղը կարծես թե դարձավ քննադատական Գրաֆի դիմակայությունում՝ Սաբատինին և գերմանուհին կրկին սկսեցին թելադրել Գաբրիելայի խաղի կանոնները։ Բացի Գրաֆից թենիսահարթակում այդ ընթացքում գլխավորում էր նաև Սլեշը, ով Սաբատինիի համար ևս դարձավ բարդ հակառակորդ։
Տասը սեզոն շարունակ Սաբատինին մասնակցել է WTA վերջնական առաջնությանը՝ ուժեղագույն թենիսիստուհիների շրջանում (1986-1995)։ Ավելի վաղ այս առաջնությանը ընտրում էին մոլորակի առաջին 16 թենիսիստուհիներին։ Երկու անգամ դարձել է այս առաջնության հաղթողը, երկու անգամ հաղթել է եզրափակչում և երեք անգամ կիսաեզրափակչի մրցույթներում։
Վերջին խոշոր մրցույթը սպորտսմենուհին հաղթել է 1995 թվականի սկզբին Սիդնեյում։ Ֆինալում Սաբատինին հաղթել է Լինդսեյ Դևենպորտին։ Դրանից հետո Գաբրիելայի հաջողության արդյունքները սկսեցին նվազել։ Իր կարիերայի վերջին մրցույթը 26-ամյա Սաբատինին անցկացրել է Ցյուրիխում 1996 թվականին, որտեղ հոկտեմբերի 14-ին զիջել է Ջենիֆեր Կապրիատիին
Կարիերան ավարտելուց հետո Սաբատինին կայացել է որպես հաջողակ գործարար կին։ Շնորհիվ իր վառ արտաքինին և հայտնիությանը՝ մեծ ճանաչում ունեն օծանելիքները և հոտավետ ջրերը Գաբրիելա Սաբատինի կողմից։ Նաև հաջողվազ է նրա բիզնեսը սպորտային ապրանքների ոլորտում։
2006 թվականին առաջին է ընտրվել արգենտինացի թենիսիստուհիներից Թենիսի փառքի միջազգային սրահ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Արգենտինացի թենիսիստներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի թենիսի բաց առաջնության կանանց մենախաղի հաղթողներ
Ալ Հորֆորդ
Ալֆրեդ Ջոել Հորֆորդ Ռեյնոսո (անգլ.՝ Alfred Joel Horford Reynoso, ), բահամական ծագումով դոմինիկանացի պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ, կենտրոնական և ծանր հարձակվող։ Ներկա պահին հանդես է գալիս Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) «Բոստոն Սելտիքս» ակումբում։
Համալսարանային առաջնությունում ներկայացրել է Ֆլորիդայի համալսարանը՝ հանդիսանալով համալսարանային թիմի մեկնարկային կենտրոնականը։ Թիմի կազմում հաղթել է NCAA առաջնությունը 2006 և 2007 թվականներին։ Ընտրվել է «Ատլանտա Հոքսի» կողմից՝ 2007 թվականի Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի դրաֆթի առաջին ռաունդի երրորդ ընտրությամբ՝ հաջորդելով Քևին Դյուրանտին։
NBA-ում անցկացրած տարիների ընթացքում Հորֆորդը 5 անգամ ճանաչվել է աստղ, ինչպես նաև ընդգրկվել «All-NBA» խորհրդանշական հավաքականներում։
Ամուսնացած է համերկրացի երգչուհի և «Միսս Տիեզերք 2003» գեղեցկության մրցույթի հաղթող Ամելիա Վեգայի հետ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դոմինիկյան Հանրապետության բասկետբոլիստներ Կատեգորիա:1986 ծնունդներ Կատեգորիա:Հունիսի 3 ծնունդներ Կատեգորիա:Ատլանտա Հոքսի բասկետբոլիստներ
Մարդը մարդուն գայլ է
Մարդը մարդուն գայլ է, լատիներեն արտահայտություն, որը նշանակում է «Մարդը գայլ է մեկ այլ մարդու համար»։ Արտահայտությունը կիրառվում է բնութագրելու այնպիսի մարդկային հարաբերություններ և բարքեր, որոնցում գերակշռում են ծայրահեղ էգոիզմը, թշնամությունը և անտագոնիզմը, երբ մարդն իր բնույթով վարվում է այնպես, ինչպես գայլը՝ բնության մեջ։ Այս օրինակում համարվում է, որ գայլը, որպես արարած, ունի գիշատիչի, անմարդկայինի հատկանիշներ, այսինքն՝ ավելի շատ նման է կենդանու, քան՝ քաղաքակրթվածի։
Պատմություն
Ասացվածքի տարբերակներից մեկը հանդիպում է հռոմեացի կատակերգու Տիտոս Մակկիոս Պլավտուսի «Ավանակներ» («Asinaria») կատակերգությունում ՝ «Lupus est homō hominī, nōn homō, quom quālis sit nōn nōvit», որը թարգմանվում է «Մարդն օտարի համար գայլ է, ոչ թե՝ մարդ», կամ առավել ճշգրիտ՝ «Մարդը գայլ է և ոչ թե մարդ մեկ այլ մարդու նկատմամբ, ում դեռ չի հանդիպել»։
Որպես հակընդեմ միտք Լուցիուս Աննեուս Սենեկան իր «Epistulae Morales ad Lucilium» աշխատությունում գրել է «homō, sacra rēs hominī», որը թարգմանվում է՝ «մարդը մարդու աչքում ակնածանքի առարկա է»։
Էրազմ Ռոտերդամցին ասացվածքի Պլավտուսի տարբերակն օգտագործել է իր «Adagia» աշխատությունում՝ գրելով․ «Այստեղ մեզ նախազգուշացվում է չվստահել անծանոթ մարդկանց, այլ զգուշանալ ինչպես որ գայլից» ։
Փիլիսոփա, աստվածաբան և իրավաբան Ֆրանցիսկո դե Վիտորիան իր «Relectiones Theologicae» աշխատությունում գրել է, որ հռոմեացի բանաստեղծ Պուբլիուս Օվիդիուս Նասոն համաձայն չէր ասացվածքի հետ։ Մարդը, գրում է Օվիդիուսը, իր ընկերակից մարդու համար մարդ է, և ոչ թե՝ գայլ։