cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Նեյտրոֆիլային գրանուլոցիտներ
Տեսակներ
Արյան մեջ շրջանառում են նեյտրոֆիլների ընդամենը 1 %-ը, իսկ մնացածը գտնվում են օրգաններում և հյուսվածքներում։ Նեյտրոֆիլների ցիտոպլազմայում գոյություն ունեն երեք տիպի նեյտրոֆիլ հատիկներ։ Առաջին խմբի հատիկները ֆունկցիոնալ իմաստով լիզոսոմներ են, որոնք պարունակում են բակտերիաների թաղանթները քայքայող, միկրոօրգանիզմների շնչառության և բնականոն ընթացքը խանգարող բազմաթիվ ֆերմենտներ (պրոտեազներ, հիդրոլազներ և այլն)։ Այս ֆերմենտների ներգործությամբ է իրականանում ֆագոցիտոզի ենթարկված մարմինների ներբջջային մարսողությունը։ Երկրորդ տիպի հատիկները նույնպես պարունակում են լիզոցիմ, վիտամին B12-ի փոխադրիչներ, իսկ երրորդ տիպինը՝ թթու գլիկոզամինագլիկաններ, որոնք հյուսվածքներում մասնակցում են բազմացման, աճի և վերականգնման գործընթացների կարգավորմանը։ Երկրորդ և երրորդ տիպի հատիկները սեկրետոր օրգանոիդ են և գործում են ֆագոզիտոզից անկախ, որով էլ նեյտրոֆիլները դասվում են կենսաբանական ակտիվ նյութեր արտադրող բջիջների շարքը։
Ֆունկցիա
Նեյտրոֆիլներն օժտված լինելով ֆագոցիտոզի հատկությամբ՝ կլանում են բակտերիաներ և հյուսվածքների քայքայման արգասիքներ։ Բորբոքված, վնասված, կամ վարակի ենթարկված հյուսվածքներում արտադրվում են քեմոտաքսիկ և անոթալայնիչ նյութեր, որոնք որոշում են նեյտրոֆիլների գաղթի ուղղությունը։ Այդ նյութերը մեծացնում են նաև մազանոթների անդրբջջային թափանցելիությունը և, առանց մազանոթի պատը վնասելու, նեյտրոֆիլներն իրենց կեղծ ոտիկներով շարժվում են դեպի ախտահարված հյուսվածքներ։ Դրանք համարվում են լեյկոցիտների ավանգարդը, որովհետև առաջինն են հասնում բորբոքային օջախ։ Նրանց շարժման արագությունը հասնում է 40 մկմ/րոպե։ Մեկ նեյտրոֆիլը կլանում է 25-30 բակտերիա, որի համար կոչվում է միկրոֆագ։ Նեյտրոֆիլների մանրէասպան հատկությունը պայմանավորված է ոչ միայն լիզոսոմների ֆերմենտների ներգործությամբ, այլև նրանց նյութափոխանակային բռնկումով։ Այս երևույթն սկսվում է մանրէի և նեյտրոֆիլի թաղանթների հպումից 30-60 վրկ հետո։ Մեծանում է նեյտրոֆիլի թթվածնի յուրացման աստիճանը, առաջանում են թթվածնի իոններ, ջրածնի գերօքսիդ և այլ ակտիվ նյութեր, որոնք մասնակցում են մանրէների թաղանթների քայքայմանը։ Նեյտրոֆիլների կողմից արտադրված ինտերֆերոնը ոչնչացնում է վիրուսներին։ Որոշ դեպքերում բակտերիաների թույներից ոչնչանում են իրենք՝ նեյտրոֆիլները and some cancers ,։
Քանակ
Նեյտրոֆիլների քանակի ավելացումը կոչվում է նեյտրոֆիլոզ։ Հիվանդագին դեպքերում (թարախային բորբոքումներ, տարափոխիկ հիվանդություններ) այն ունի ռեակտիվ բնույթ և զարգանում է նեյտրոֆիլների երիտասարդ ձևերի հաշվին։ Նեյտրոֆիլների այս ռեակցիան կոչվում է ձախ թեքումով նեյտրոֆիլոզ։ Ձախ է կոչվում, որովհետև լեյկոցիտային բանաձևի աղյուսակում երիտասարդ նեյտրոֆիլները նշված են նրա ձախ կողմում, իսկ հասուն և ծերացած սեգմենտակորիզավորների հաշվին զարգացող նեյտրոֆիլոզը կոչվում է աջ թեքումով։ Նեյտրոֆիլոզի ձախ թեքման չափը որոշում են ռեգեներացիայի ցուցանիշի օգնությամբ։ Դա երիտասարդ ձևերի (միելոցիտ, մետամիելոցիտ և ցուպիկակորիզ) գումարի և սեգնետակորիզավորների քանակի հարաբերությունն է։ Առողջ օրգանիզմում այն հավասար է 0, 05-0, 1 –ի, իսկ ծանր ինֆեկցիաների և բորբոքումների ժամանակ հասնում է 1-2-ի։ Երիտասարդ նեյտրոֆիլների առկայությունը մի կողմից վկայում է հիվանդության ընթացքի ծանրության, իսկ մյուս կողմից՝ օրգանիզմի պաշտպանական ռեակցիաների հուսալիության մասին։ Հակառակ դեպքում, երբ նեյտրոֆիլոզը բացակայում է, կամ նրանց ֆունկցիոնալ ունակություններն անբավարար են, հիվանդությունը կարող է անցանկալի ելք ունենալ։
Նեյտրոֆիլների կորիզը
Առողջ մարդու արյան մեջ կարող են հանդիպել երիտասարդ նեյտրոֆիլներ, որոնք ունեն խոշոր լոբաձև կորիզ և ձողիկակորիզավորներ, որոնց կորիզը բաժանված չէ առանձին հատվածների։ Հասուն կամ հատվածակորիզավոր նեյտրոֆիլների կորիզը բաժանված է 2-3 հատվածների։ Որքան կորիզում հատվածները շատ են, այնքան բջիջը ծեր է։ Երիտասարդ նեյտրոֆիլների հարաբերությունը հասուններին անվանում են նեյտրոֆիլային ցուցիչ, որը հավասար է 0.065-ի։
Նեյտրոֆիլներն օրգանիզմի ոչ մենահատուկ պաշտպանական համակարգի կարևոր տարրերն են, սինթեզում են հումորալ գործոններ՝ կոմպլեմենտ, լիզոցիմ, ինտերֆերոն, լակտոֆերին։ Իրականացնելով քայքայման արգասիքների և մանրէների ֆագոցիտոզ՝ նեյտրոֆիլները մահանում են, իսկ անջատված լիզոսոմային ֆերմենտները քայքայում են շրջակա հյուսվածքները՝ նպաստելով թարախակույտի առաջացմանը։ Նեյտրոֆիլների քանակը շատանում է վարակների և սուր բորբոքային հիվանդությունների ժամանակ։ Նեյտրոֆիլները մասնակցում են նաև արյունականգին, ակտիվացնում մակարդման հպման փուլը։ Նեյտրոֆիլներում սինթեզվող նյութերի ազդեցությամբ ուժեղանում է բջիջների միտոզային ակտիվությունը, խթանվում է արյունաստեղծումը և ֆիբրինալուծումը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արյուն Կատեգորիա:Լեյկոցիտներ Կատեգորիա:Բջջաբանություն Կատեգորիա:Իմունաբանություն
Սելեզնևկա (գյուղ, Պուտիվիլի շրջան)
Սելեզնևկա (Селезнівка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Պուտիվիլի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Պուտիվիլի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Միկլաշի
Միկլաշի (Миклаші), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Բելոգորսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Միկլաշի գյուղում բնակվում էր 532 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,21 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2533,33 մարդ/կմ²։
Սեռա (Էսպիրիտու Սանտու)
Սեռա (Էսպիրիտու Սանտու) (Serra), համայնք Բրազիլիայում՝ Էսպիրիտու Սանտու նահանգի կազմում։ Գտնվում է Էսպիրիտու Սանտու նահանգի կենտրոնական մարզում։ Մտնում է Վիտորիայի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 527.240 մարդ՝ 2020 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 553,254 կմ2 տարածք ։ Բնակչության խտությունը՝ 696,6 մարդ/կմ²։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1875 թվականի նոյեմբերի 6-ին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էսպիրիտու Սանտու նահանգի բնակավայրեր
Ապտուլլահյան
Ապտուլլահյան, հայկական ազգանուն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Նեշևո
Նեշևո (Нешево), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ելնինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 23 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ելնինսկի շրջանի բնակավայրեր
Արփի Արարատյան
«Արփի Արարատյան», բանասիրական, տնտեսական և ուսումնական ամսագիր։ Լույս է տեսել 1853-1855 թվականներին, Զմյուռնիայում։ Խմբագիր-հրատարակիչներ՝ Հարություն, Կարապետ և Սարգիս Տետեյաններ։ Ունեցել է պահպանողական ուղղություն և այդ հայեցակետից պրոպագանդել է ազգային լուսավորության զարգացման, կրթական-մշակութային ընկերություններ հիմնելու խնդիրները։ Ազգային հոգևոր արժեքները և հայ պատմական անցյալն արժեքավորելու նպատակով տպագրել է բանասիրական հոդվածներ, հայ թագավորների զինանշանները, պատմական թեմաներով բանաստեղծություններ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի հայկական ամսագրեր Կատեգորիա:Հայկական գրական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական տնտեսական պարբերականներ Կատեգորիա:Պարբերականներ այբբենական կարգով
Դունայ (գյուղ, Վսևոլոժսկի շրջան)
Դունայ (Дунай), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Վսևոլոժսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1896 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Վսևոլոժսկի շրջանի բնակավայրեր
Մեդինա (երգչուհի)
Մեդինա (դանիերեն՝ Medina, ), դանիացի երգչուհի և երգահան։
2009, 2011 և 2012 «MTV Europe Music Awards»-ում ճանաչվել է դանիացի լավագույն երգչուհի, ինչպես «Zulu Awards»-ում է ճանաչվել դանիացի լավագույն երգչուհի։ Նա նաև հաղթել է «DeeJay Awards 2010»-ի լավագույն դանիացի երգչուհի և լավագույն ալբոմ անվանակարգերը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դանիացի երգչուհիներ Կատեգորիա:1982 ծնունդներ Կատեգորիա:Նոյեմբերի 30 ծնունդներ Կատեգորիա:Օրհուս քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Դանիացի երգահաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ Կատեգորիա:Դանիացի երաժիշտներ
Արշալույս (հանդես)
Արշալույս, գրական, գեղարվեստական և քննադատական ալմանախ։ Լույս է տեսել 1915-1917 թվականներին, Թիֆլիսում։ Խմբագիրներ՝ Ե. Սաղոյան և Ա. Մելքումյան։ Տպագրել է գեղարվեստական գործեր, գրաքննադատական հոդվածներ, թարգմանություններ։ Անդրադարձել է սերբական գրականությանը։
Ադրբեջանի զինված ուժեր
Ադրբեջանի զինված ուժերը (ադրբեջաներեն՝ Azərbaycan Silahlı Qüvvələri) կազմված են Ադրբեջանի ցամաքային զորերից, հակաօդային պաշտպանությունից, ռազմա-օդային նավատորմից և ռազմա-ծովային նավատորմից։ Պատերազմական ժամանակաշրջանում Ադրբեջանի զինված ուժերի գլխավոր շտաբի օպերատիվ ղեկավարման ներքո են անցնում նաև Ադրբեջանի ներքին զորքերը, Ադրբեջանի սահմանապահ զորքերը, Ադրբեջանի պետական հատուկ պահպանության զորքերը։
Ադրբեջանը իր զինված ուժերը արդիականացնում և ընդարձակում է 2005 թվականից ի վեր, որը հնարավոր է դարձել նավթի վաճառքից ձեռք բերված շահույթների շնորհիվ։ 2007 թվականին Ադրբեջանի ռազմական բյուջեն հասնում էր $ 1,3 միլիարդի։ Ադրբեջանի զինված ուժերի ռազմական տեխնիկայի հիմնական մատակարարողներն են Ռուսաստանը, Թուրքիան, Ուկրաինան, Բելառուսը, Իսրայելը։ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի երեք համանախագահ երկրներից երկուսը՝ ԱՄՆ-ն և Ֆրանսիան, հավատարիմ իրենց պարտավորություններին և ստանձնած դերին՝ սպառազինություն չեն մատակարարում Ադրբեջանին, իսկ երրորդ համանախագահ երկիրը՝ Ռուսաստանը, փաստորեն, խախտելով իր պարտավորությունները թե՛ ԵԱՀԿ-ի գծով, թե՛՝ ՀԱՊԿ-ում Հայաստանի դաշնակցի իր պարտականությունների գծով, ամեն կերպ զինում է Ադրբեջանի զինված ուժերն ամենաարդիական զենքերով, ինչը խայտառակ կերպով դրսևորվեց 2016 թվականի Ապրիլյան Քառօրյա պատերազմի ժամանակ ։
Ադրբեջանի Զինված Ուժերի գերագույն գլխավոր հրամանատարն է երկրի նախագահ Իլհամ Ալիևը (2003 թ. հոկտեմբերից)։
Ադրբեջանի բանակ
Ադրբեջանի բանակը ունի 95.000 ակտիվ զինծառայող, 575.000 պահեստազորային զինծառայող և 1.314.955 պահեստազորի ռեզերվիստներ։ Ադրբեջանը ստորագրել է բազմաթիվ պայմանագրեր՝ մարզելու և հզորացնելու իր բանակը Թուրքիայի օգնությամբ։
Տանկեր
2007 թվականին Ադրբեջանը ցույց էր տալիս, թե ուներ 220 տանկ իր բանակում ։ 220-ը այն թույլատրված քանակն էր, ըստ միջազգային համապատասխան պայմանագրերի, որն ադրբեջանական բանակը կարող էր ունենալ իր սպառազինության մեջ։ Սակայն, ըստ ադրբեջանական զանգվածային լրատվամիջոցների՝ ադրբեջանական բանակը ստացել է լրացուցիչ 62 տանկեր Ռուսաստանից 2009 թվականին, դրանով իսկ տանկերի թվաքանակը հասցնելով 282-ի և բացահայտորեն խախտելով Ադրբեջանի միջազգային պարտավորություններով սահմանված թվաքանակը՝ քվոտան։
Ադրբեջանի ռազմա-օդային նավատորմ
Ադրբեջանի ռազմա-օդային նավատորմը (AzAF) անձնակազմում առկա է 7.900 սպա, ենթասպա և շարքային։ Նավատորմը ունի 172 ինքնաթիռ և 60 ուղղաթիռ, որոնք գտնվում են 16 ռազմական բազաներում։
Ադրբեջանի հակաօդային պաշտպանություն
Ադրբեջանի հակաօդային պաշտպանության բանակը ունի մոտավորապես 3.500 զինվոր։ Գաբալա ռադարային կայանը գլխավոր նախազգուշացումի կայանն է Ադրբեջանի հակաօդային պաշտպանության։ Գաբալան կարող է հայտնաբերել հրթիռների արձակումներ որոնք մինչև 6.000 կմ հեռու են։
Ադրբեջանի ռազմա-ծովային նավատորմ
2007 թ. տվյալներով, Ադրբեջանի ռազմա-ծովային նավատորմի անձնակազմի թիվը 2500 էր (ակտիվ զինծառայողներ)։ Այն բաղկացած է Կասպիական Նավատորմից և Սահմանապահ Առափնյա Պահակազորից։ Նավատորմն ունի 7 պահականավ, 7 ականազերծիչ նավ, 6 դեսանտային նավ, 2 դեսանտային կատեր, 1 հատուկ նպատակի ռազմանավ և 1 հատուկ նպատակի կատեր։
Ադրբեջանի ռազմա-ծովային նավատորմի հրամանատարն է փոխծովակալ Շահին Սուլթանովը։
Միջազգային մասնակցություն
Ադրբեջան օգնություն և խաղաղապահ զինվորներ է ուղարկել երեք միջազգային կոնֆլիկտների շրջաններին՝ Կոսովո, Աֆղանստան և Իրաք։
Այլ զորքեր
Պատերազմական ժամանակաշրջանում Ադրբեջանի զինված ուժերի գլխավոր շտաբի օպերատիվ ղեկավարման ներքո են անցնում նաև Ադրբեջանի ներքին զորքերը, Ադրբեջանի սահմանապահ զորքերը, Ադրբեջանի պետական հատուկ պահպանության զորքերը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Զինված ուժեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:1918 հիմնադրումներ Ադրբեջանում
Գուդուկ
Գուդուկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Լելիա Քոք
Լելիա Քոք (Lelia Cocke, լրիվ անունը՝ Lelia Maria Smith Cocke, ), ամերիկացի նկարիչ և դիմանկարիչ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1859 թվականի մարտի 18-ին Շառլոտսվիլում (Վիրջինիա նահանգ)՝ Վիրջինիայի համալսարանի բնափիլիսոփայության պրոֆեսոր Ֆրենսիս Սմիթի (Francis Smith) և նրա կնոջ՝ գրող և թարգմանիչ Մերի Սթյուարտ Հարիսոն Սմիթի ընտանիքում, որոնք գաղութարար և պլանտացիաների տեր Ռոբերտ Քարթերի և Ուիլյամ Թորնթոնի ժառանգներն են ։
Ուսումը շարունակելու համար մեկնել է Նյու Յորք, որտեղ դասընթացներ է անցել Քուփեր Յունիոնի School of Design for Women-ում։ 1884 թվականին նա վերադարձել է Վիրջինիա, իսկ հաջորդ տարի՝ Վիրջինիայի համալսարանում կայացած արարողության ժամանակ, ամուսնացել է փաստաբան, համալսարանի ապագա ռեկտոր Լյուսեն Քոքի հետ։ Հետագայում քաղաքականությամբ զբաղվելով՝ նա դարձել է առաջին դեմոկրատը, որն ընտրվել է Ռոանոկի (Վիրջինիա նահանգ) քաղաքապետ ։ Նրանք ունեցել են չորս երեխա՝ Չարլզը, Մերին, Լյուսեն և Ջեյնը։
Լելիա Քոքը շատ բեղմնավոր դիմանկարիչ է, որը չնայած կարճ կյանքին և կարիերային, աշխատել է այս ժանրում մինչև կյանքի վերջը։ Գրել Է նահանգի և երկրի հայտնի մարդկանց ավելի քան վաթսուն դիմանկարներ։ Նրա բազմաթիվ աշխատանքները գտնվում են Վիրջինիայի համալսարանի և Հոլլինսի քոլեջի հավաքածուներում (այժմ՝ Հոլինսի մասնավոր համալսարան)։
Մահացել է 1899 թվականի ապրիլի 5-ին Ռոանոկում։ Թաղվել է Վիրջինիայի Հոլինզ բնակավայրի Cocke Cemetery գերեզմանատանը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարչուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դիմանկարիչներ Կատեգորիա:19-րդ դարի ամերիկացի նկարիչներ Կատեգորիա:Նկարիչներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարիչներ
Սկուրդիդի
Սկուրդիդի (სკურდიდი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Աջարիայի Ինքնավար Հանրապետության Խելվաչաուրի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 450 մետր բարձրության վրա։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 52 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խելվաչաուրի շրջան Կատեգորիա:Աջարիայի բնակավայրեր
Սոկոլովո-բալկովսկի գյուղական խորհուրդ (Նովոսանժարսկի շրջան)
Սոկոլովո-բալկովսկի գյուղական խորհուրդ  (Соколово-Балківська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Նովոսանժարսկի շրջանում ։
2001 թվականի տվյալներով Սոկոլովո-բալկովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1816 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 60,33 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 30,10 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 3 բնակավայր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր Կատեգորիա:1922 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մալտերդինգեն
Մալտերդինգեն (Malterdingen), կոմունա Գերմանիայի Բադեն-Վյուրթեմբերգ երկրամասում։ Ենթարկվում է Ֆրաիբուրգ շրջանին։ Մտնում է Էմենդինգենի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 3017 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի) ։ Տարածքը կազմում է 11,14 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 08 3 16 024։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Նավիշ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գողթն գավառի բնակավայրեր Կատեգորիա:Որդուարի շրջանի լքված բնակավայրեր Կատեգորիա:Լքված գյուղեր
(4100) Սումիկո
(4100) Սումիկո (Sumiko), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1988 թվականի հունվարի 16-ին Ցուտոմու Հիոկիի և Նոբուհիրո Կավասատոյի կողմից Օկուտամայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,008069 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,685 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3311 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1905,59 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,188918 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 11,13° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1988 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Ցուտոմու Հիոկիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Նոբուհիրո Կավասատոյի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ագրիպինա Հռոմեացի
Կենսագրություն
Ագրեպինան ծնվել և ապրել է Հռոմում, մանկությունից դաստիարակվել է քրիստոնեական հավատքով։ Ինքնակամ ընթարկվել է տանջանքների, իրեն խոստովանելով որպես քրիստոնյա.
Համաձայն նրա մասին հայտնի կենսագրական տվյալներից, նա գլխատվել է, Վալերիան կայսրի գլխավորությամբ։
Գեորգի Բիբիկով
Գեորգի Բիբիկով (Георгий Николаевич Бибиков, ), ռուս և խորհրդային գեղանկարիչ, գծանկարիչ, պատկերազարդ, մոնումենտալիստ և թատերական նկարիչ, Լենինգրադի նկարիչների միության անդամ ։
Ագրիպինա Հռոմեացի
Կենսագրություն
Ագրեպինայի մարմինը թաղվել է Հռոմում։ Բայց 4-րդ դարի սկզբին սրբեր Վասսան, Պավլան և Ագաֆոնիկան նրա մասունքները տեղափոխեցեին սիցիլիական Մինեո քաղաք, որտեղ դա համարվում էր հրաշագործությունների աղբյուր։ 11-րդ դարի սկզբին նրա մասունքները տեղափոխեցին Կոստանդնուպոլիս։
Գեորգի Բիբիկով
Կենսագրություն
Ծնվել է 1903 թվականի նոյեմբերի 14-ին Պոլտավայում ։ 1920-1925 թվականներին սովորել է Օմսկի գեղարվեստա-արդյունաբերական ուսումնարանում, իսկ 1925-1930 թվականներին սովորել է Լենինգրադյան բարձրագույն գեղարվեստա-տեխնիկական ուսումնարանում` Ի. Ե. Ռեպինի անվան գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտի գեղանկարչության ֆակուլտետում։ Դիպլոմային նկարը եղել է «Ֆիզկուլտուրա» նկարը։
1920 թվականից մասնակցել է ցուցահանդեսների, ցուցադրելով իր աշխատանքները Լենինգրադի կերպարվեստի առաջատար վարպետների աշխատանքների հետ։ Եղել է «Արվեստի աշխատավորների միություն» (1921 թվականից), «Հոկտեմբեր» (1930-1932 թվական) գեղարվեստական միությունների անդամը և ցուցորդը։ 1932 թվականից դարձել է Լենինգրադի նկարիչների միության անդամ։ Նկարել է ժանրային նկարներ, բնանկարներ, դիմանկարներ և նատյուրմորտներ։ Ներկայացումներ է ձևավորել։ «Բեռնակիրները» (1926 թվական), «Ապակեգործը» (1927 թվական), «Երիտասարդ կարմիրնավատորմայինները համազգեստ են ստանում» (1933 թվական), «Ստրատոստատ Օսոավիախիմ» (1935 թվական), «Սերգեյ Կիրովը` «Էլեկտրոսիլա» գործարանում» (1936 թվական), «Ողջույն հաղթողներ» (1937), «Նատյուրմորտ» (1953 թվական), «Խրամատային ճշմարտություն» (1957 թվական), «Վառոդիները» (1958 թվական), «Աշուն» (1962 թվական) և այլ նկարների հեղինակ է։
Մահացել է 1976 թվականի օգոստոսի 8-ին Լենինգրադում` 73 տարեկան հասակում։
Գևորգ Բաղդասարյան
Գևորգ Երվանդի Բաղդասարյան , մեխանիկոս։ Ֆիզմաթ գիտությունների դոկտոր (1978), պրոֆեսոր (1983), ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոս (1994) , թղթակից անդամ (1990) , ՀՀ գիտության վաստակավոր գործիչ ։
Կենսագրություն
1958 թվականին ավարտել Է Երևանի պետական համալսարանի ֆիզիկամաթեմատիկական ֆակուլտետը։ 1958-1964 թվականներին եղել է ՀԽՍՀ ԳԱ մեխանիկայի ինստիտուտի գիտաշխատող, 1964-1979 թվականներին` առաջատար գիտաշխատող, 1978-1998 թվականներին` մագնիսաառաձգականության բաժնի վարիչ, 1978-1979 թվականներին` ինստիտուտի տնօրեն, 1988-2001 թվականներին` ԵՊՀ մաթեմատիկական մեթոդների և մոդելավորման ամբիոնի վարիչ, 1992-1994 թվականներին` կիրառական մաթեմատիկայի և ինֆորմատիկայի ֆակուլտետի դեկան, 1994-1998 թվականներին` Խաչատուր Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ ռեկտոր, 1998-2002 թվականներին` ՀՀ բարձրագույն որակավորման հանձնաժողովի նախագահ, 2002-2007 թվականներին` ԵՊՀ ռեկտորի խորհրդական։ 2007 թվականից ԵՊՀ մաթեմատիկական մեթոդների և մոդելավորման ամբիոնի պրոֆեսոր է։ Ավելի քան 200 գիտական աշխատությունների հեղինակ է։ Նրա ղեկավարությամբ ու խորհրդատվությամբ պաշտպանվել են շուրջ երկու տասնյակ թեկնածուական և դոկտորական ատենախոսություններ ։
Ռուսաստանի Դաշնության տեսական և կիրառական մեխանիկայի ազգային կոմիտեի արտասահմանյան անդամ է։
Գործունեություն
Աշխատանքները վերաբերում են շերտավոր անիզոտրոպ սալերի և թաղանթների ոչ գծային ստիպողական պարամետրական և ֆլատերային տատանումների հետազոտմանը։ Կառուցել է հաղորդիչ բարակ մարմինների մագնիսաառաձգական տեսություն, մշակել պիեզոմագնիս միջավայրերում մագնիսաձայնային ալիքների տարածման տեսական հիմքերը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ մեխանիկոսներ Կատեգորիա:ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:ՀՀ գիտության վաստակավոր գործիչներ Կատեգորիա:ՀՀ ԲՈՀ նախագահներ Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Պողոսյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:ԵՊՀ դասախոսներ Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ
Շավիղ Գրիգորյան
Կենսագրություն
1941-1945 թվականներին մասնակցել է Հայրենական մեծ պատերազմի գործողություններին։ 1945 թ. ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1961–1981 թվականներին եղել է ՀՀ ԳԱԱ գրականության ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող։ Հեղինակել է գիտական մենագրություններ, պատմվածքներ։ Մամուլում հանդես է եկել գիտական բազմաթիվ հոդվածներով։ Եղել է «Սայաթ-Նովա» մշակութային միության գիտխորհրդի և Հայ աշուղների միության նախագահը։ 1999 թվականից եղել է Հայաստանի Գրողների միության անդամ ։
Ուսումնասիրությունները վերաբերում են գուսանական և աշուղական երգարվեստի խնդիրներին։ Կազմել է աշուղ Աշխույժի երկերի (1963), «Ով Հայաստան» (2002) և այլ ժողովածուներ։ Հեղինակ է «Հայոց հին գուսանական երգերը» (1971), «Իմ Ջիվանին» (1997), «Հայ աշուղական գրականության պատմություն» (2002), «Կարոտի գինը» (1991 թվական, իրապատում ակնարկներ, էսսեներ) և այլ գրքերի։ Հայ աշուղների միության նախագահ (2004) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ արձակագիրներ Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Հայ գրականագետներ
Նեոժիդաննի (գյուղ, Ասկիզսկի շրջան)
Նեոժիդաննի (Неожиданный), գյուղ Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Ասկիզսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2004 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 187 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Ասկիզսկի շրջանի բնակավայրեր
Դուշանբեկովո
Դուշանբեկովո (Душанбеково, Дүшәмбикә), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կիգինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 635 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կիգինսկի շրջանի բնակավայրեր
Սոթք (գավառ)
Սոթք (նաև՝ Սոդք, Սոտք), գավառ Մեծ Հայքի Սյունիք նահանգում։
Աշխարհագրություն
Ընդգրկել է Գեղամա (Սևանա) լճի հվ-արլ. ափամերձ շրջանը՝ Սոդից կամ Մազրա (այժմ՝ Մասրիկ) գետի և դրա վտակների (Ականից, Կարմիր աղբյուր, Կալեր ևն) հովիտները։ Մաքենյաց (Կարճաղբյուր) գետով արմ-ից սահմանակից էր Գեղարքունիք գավառին, Վարդենիսի լեռնաշղթայով հվ-ից սահմանազատվում էր Վայոց ձոր գավառից, Գանձակի (այժմ՝ Սևանի) լեռնաշղթայով (հս-ից)՝ Ուտիքից, Սյունիքի լեռնաշղթայով (արլ-ից)՝ Արցախից։ Տարածքով հիմնականում համընկնում է նախկին Վարդենիսի շրջանին։ Մակերևույթը դաշտային է, հողը՝ արգավանդ (թերևս որի համար երբեմն կոչվել է Արտից գավառ)։ Ունի խոտավետ արոտավայրեր, սառնորակ ջրեր, մետաղահանքեր, հյուսիսում՝ կաղնու և գիհու անտառներ։ Սոթքի ոսկին շահագործվել է դեռևս մթա II հազարամյակից (Սոդքի ոսկու հանքավայր)։
Պատմություն
Սոթքը հնում եղել է Սոդացի նախարարական տան ժառանգական տիրույթը՝ Սոդ (այժմ՝ գ. Սոդք) իշխանանիստ կենտրոնով։ Ըստ Զորանամակի, Ս-ի իշխանությունը Հայոց զորաբանակին տվել է 50 մարտիկ։ Ենթադրվում է, որ Արշակունյաց թագավորության անկումից (428) հետո միացվել է Արցախ նահանգի Վայկունիք (հետագա դարերում իշխանանիստ կենտրոնի անունով կոչվել է Ծար) գավառին։ Ստույգ հայտնի է, որ IX դ 1-ին կեսից Սոթքը մտել է Խաչենի տեր Սահլ Սմբատյանի իշխանության մեջ։ Այնուհետև՝ մինչև XIII դ Սոթքը պատկանել է Ծար-Վայկունիքում իշխող Սահլ Սմբատյանի տոհմաճյուղին, XIII - XVI դդ՝ Դոփյաններին, XVI–XVIII դդ՝ Մելիք-Շահնազարյաններին։
Սոդ ավանից բացի, Սոթքի հին բնակավայրերից հիշատակվում են Խորասանիբակը, որը Հայոց Սմբատ Բ Բագրատունի թագավորը 895-ին պարգևել էր Տաթևի վանքին, Վասակաշեն ավանը (այժմ՝ Վարդենիս), որի Ս. Աստվածածին եկեղեցու դամբարանում թաղվել են XVI դ ժամանակագիր Հովհաննես Ծարեցին և Սարգիս վարդապետը, Վարդանաբակ կամ Վարդանաշեն ավանը (այժմ՝ գ. Ակունք), ինչպես նաև Մեծ Մազրա գյուղը (հնում՝ քաղաքավան, այժմ՝ Մեծ Մասրիկ), որը եղել է Մելիք-Շահնազարյանների իշխանանիստ կենտրոնը։ XIII - XIV դդ պատմիչ Ստեփանոս Օրբելյանը Սյունյաց եկեղեցուն հարկատու Սոդք-Ծարի բնակավայրերից հիշատակում է հետևյալները՝ Սոթք, Ծափաթաղք, Ունջի ձոր (Ունչիձոր), Հովուաթափք (Հավսաթաղք), Ավազան, Համամաբակք, Արավիսաբակք (Արևիսաբակ), Գուկառինճ, Տրետուք, Սափչի անապատ (Սափչանապատ), Խորթագետ, Վարդանաբակք, Նորաբակք, Վասակաշեն, Կութն, Անապատ, Արփունջն, Շատջրեք, Կուչկունիք (Կուշկունիք), Բարկույք (Պարկիս), Վաղավեր, Ուռակարբ, Ամեռնափոր, Շատվան, Շինիք, Աստվածածին, Երեզ, Բակափոր, Մաքենոց, Ետեցիք, Զերիշատ, Ասխոզ (Ագխոզ), Աղբերաձոր, Արմնա (Արմնալ), Շապուհաթաղ, Կուտակք (Կատակ), Վաչեիբակ, Ջաղացաձոր, Ջաջուրաբակ, Բաշուք (Պաշուք), Տեռնատյան, Բերդաձոր, Դրունք (Տրունք), Որթնիք (Որդնիք), Դարանք (Տարոնք), Դարանակ (Տարանակ), Ախոռատուն (Ախոռանտուն), Ոզմունք, Պաշո, Չահո, Խարասանիբակ, Որոկիք (Որոգիք), Ականք (Ակունք), Գողոց Ագարակ, Այրք, Գեղամաբակ, Կախանաղբյուր, Սահակաբակք, Խոնթաբակ, Ջաղացաձոր, Որուց, Դպրաբակ, Տկոլաբակ, Ատրմղենաբակ, Խորժա, Սնաձոր, Ծար, Գետաբակ, Երերի, Վարժանկա աղբյուր, Տոնշենք, Եղջերուենիկ, Անապատ, Աղձի գետ (Օձիգետ), Քթաշեն, Գավառնի, Կնձուտ, Դարանակ, Կաթունիք։
Թուրք-թաթար, զավթիչների, կարակոյանլուների, ակ-կոյանլուների տիրապետության շրջանում և մինչև 19-րդ դարի 30-ական թվականները գավառում աստիճանաբար հասատատվել են թուրքմեն, խաշնարած ցեղեր, որոնք մշակովի դաշտերը վերածել են արոտավայրերի, ավերել բազմաթիվ գյուղեր, վերափոխել իրենց բռնագրաված գյուղերի անվանումները։ XVIII դ Սիմեոն Ա Երեանցի կաթողիկոսը գավառում հիշատակում է հետնյալ հայաբնակ գյուղերը՝ Ցրտագետ, Հոտած աղբյուր, Նշխարք, Կածի, Բար, Քավթառանոց, Սալկուտ, Փառակունիս, Ախնեիք, Կաթիկ, Կաթաշեն, Կարմիրշեն, Բաստամ, Ծուկրուկ, Խոշկաշեն, Ոսկեշեն, Անմեռ, Խսլինակ, էտիլ Դավալանոց, Կալեր, Արքաուներ, Երիցաշեն, Համարիար, Երիշատ, Ոկունիս, Ջիլ, Արտվուճ, Գետիկ, Կարմունջ։ 1829-30 թվականներին գավառում բնակություն են հաստատել Արևմտյան հայաստանից գաղթած հայերը։ 1930 թվականին ստեղծված Վարդենիսի շրջանը տարածքով հիմնականում համընկնում էր Սոդք գավառին։ 1989-90 թվականներին տարածքի նախկին ադրբեջանաբնակ գյուղերում բնակություն են հաստատել Ուտիքից, Գանձակից, Բաքվից և Ադրբեջանական ԽՍՀ այլ վայրերից բռնագաղթված հայերը։ 1996 թվականից գավառի տարածքը մտնում է ՀՀ Գեղարքունիքի մարզի մեջ։ Գրականություն՝ ՀՍՀ հ. 10։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սյունիք նահանգի գավառներ Կատեգորիա:Սոթք գավառ
Մ.թ.ա. 380
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 380
Արշալույս (թերթ, Զմյուռնիա)
Արշալույս, հասարակական, գրական, գիտական և առևտրական օրաթերթ։ Լույս է տեսել 1907-1908 թվականներին, Զմյուռնիայում։ Հրատարակիչ և խմբագիր՝ Բ. Քեշիշյան։ «Պաշտոնական», «Ներքին», «Արտաքին» և այլ բաժիններում անդրադարձել է Թուրքիայի իրականության և միջազգային կյանքին։ «Արշալույս»-ը կարևորելով հայ կնոջ լուսավորությունն ու կրթությունը, շոշափել է կնոջ ազատագրության հարցեր։ Տպագրել է զմյուռնահայ գրողների գործերը, թարգմանություններ եվրոպական գրականությունից։ Հոդվածներ է նվիրել ժամանակի հայ գրողների ստեղծագործություններին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի հայկական օրաթերթեր Կատեգորիա:Հայկական հասարակական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական գրական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական գիտական պարբերականներ
Մոկրովոլյա
Մոկրովոլյա (Мокроволя), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Բելոգորսկի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Բելոգորսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Շապադան դու Սեու
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1981 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Գոյաս նահանգի բնակավայրեր
Նաուել Ուապի
Նաուել Ուապի, լիճ Արգենտինայում Նեուկեն և Ռիո Նեգրո նահանգների սահմանին՝ հյուսիսային Պատագոնիայում։ Արաուկանների լեզվով նրա անունը նշանակում է «Յագուարի կղզի»։
Լիճն ունի 531 կմ² տարածք, նրա առավելագույն խորությունը 460 մետր է։ Լիճն ունի երկարաձիգ տեսք, որոնք նման են ֆյորդերի և առաջացել են հողմահարման հետևանքով։
Լճի կողքին գտնվում է հին արգենտինական ազգային պարկը՝ Նաուել Ուապի, որը հինվել է 1934 թվականին և ունի 7 098,9 կմ² տարածք։ Այն ձգվում է 130 կմ արգենտինաչիլիական սահմանի երկայնքով։ Այգում գերակշռում են բարձր լեռներ, բազում լճեր և լայնածավալ անտառներ։ Հյուսիսում նրան միանում է Լանինի ազգային պարկը։
Nahuel Huapi ազգային պարկի սահմաններից դուրս մեկ այլ նշանավոր ազգային պարկ է Լոս Արայանես-ը։ Península de Quetrihué թերակղզում գտնվում է նախնադարյան ընդարձակ անտառ, բուսականությամբ ծածկված (Luma apiculata)-ն։ Այդ ծառերի կեղևներն ունեն կարմրագույն երանգ։ Զբոսաշրջիկների համար փակ անտառը տեղակայված է լճի ամենամեծ կղզում՝ Իսլա Վիկտորիայում։
Նաուել Ուապին այդ ամենամեծ լիճն է ազգային պարկում։ Ամենակարևոր քաղաքը գտնվում է լճի ափին դա՝ Սան Կառլոս դե Բարիլոչեն է, արգենտինական զբոսաշրջիկության կենտրոնը։ Քաղաքին մոտ տեղակայված է կարևոր դահուկային հատվածը, Cerro Catedral-ն։
Հիշատակման է արժանի «Modesta Victoria» զբոսանավը։ Այն կառուցվել է 1937 թվականին Ամստերդամում և հետո, բաժանվելով մի քանի մասերի, տեղափոխվել է Բարիլոչի։ 1938 թվականից «Մոդեստա Վիկտորիան» ակոսում է Նաուել Ուապիում ։ Դրանով 1952 թվականին ճանապարհորդել են Չե Գևարան և Ալբերտո Գրենադո չիլիական սահմանի մոտ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Արգենտինայի լճեր Կատեգորիա:Կատեգորիա ԲՊՀՄ II
Պոդգորիե (գյուղ, Ռատնովի շրջան)
Պոդգորիե (Підгіря), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ռատնովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1964 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Պոդգորիե գյուղում բնակվում էր 480 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1083 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 443,21 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ռատնովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1964 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մ.թ.ա. 370
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 370
Ալթհենգշտեթ
Ալթհենգշտեթ  (Althengstett), քաղաք Գերմանիայի Բադեն Վյուրտեմբերգ երկրամասում։
Ենթարկվում է Կառլսռուե վարչական շրջանին։ Գտնվում է Կալվ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 7885 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի) ։ Տարածքը կազմում է 19,16 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 08 2 35 007։
Քաղաքը բաժանված է 3 քաղաքային համայնքի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Մ.թ.ա. 360
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 360
Դոլլի (ոչխար)
Դոլլիի գենետիկական տեղեկությունը վերցվել էր մարմնական բջիջներից, այլ ոչ թե սեռական կամ ցողունային բջիջներից։ Իսկ այդ ոչխարը որից վերցրել էին մարմնական բջիջները, կլոնավորման պահին արդեն գոյություն չուներ։
Փորձը կատարվեց Յան Վիլմուտի և Կեյտ Կեմպբելի կողմից Ռոսլինյան համալսարանում՝ Էդինբուրգի մոտակայքում 1996 թ-ին։
Ինքը Դոլլին դարձավ աշխարհի ամենահայտնի ոչխարը և ապրեց 6,5 տարի՝ սատկելով 2003 թ-ին։
Կատեգորիա:Կենդանիներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայտնի կենդանիներ Կատեգորիա:Ոչխարներ Կատեգորիա:Հայտնի կաթնասուններ
Դադաին
Բնակչություն
XIX դարի վերջին ուներ 15 տուն քուրդ բնակիչ։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն էր։ Մասամբ զբաղվում էին նաև երկրագործությամբ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Օպոլյան վոյեվոդություն
Օպոլյան վոյեվոդություն (Województwo opolskie), վոյեվոդություն, որը գտնվում է Լեհաստանի հարավ-արևմուտքում։
1975-1998
1975-1998 թվականներին Օպոլյան վոյեվոդությունը Գոժուվ-Սլյոնսկի, Քշանովից, Կուզնյա-Ռացիբորսկ, Օլեսնո և Ռացիբուժ քաղաքների հետ եղել է Կատովիզկ և Չենստոխովսկ վոյեվոդությունների գմինի մի մասը։
1999 թվականի հունվարի 1-ից
1998 թվականի վարչական բարեփոխման արդյունքում Օպոլյան վոյեվոդությունը նախկինում գմինին տրված Գոժուվ-Սլյոնսկի և Օլեսնո քաղաքների հետ վերադարձվում է, և բացի այդ, Օպոլյան վոյեվոդությանն են անցել Չենստոխովյան կազմալուծված վոյեվոդության մի քանի գմիներ` Դոբրոձեն և Պրաշկա քաղաքների հետ։
Բնակչություն
Բնակչության սեռային կազմը 2007 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով `
Վարչական բաժանում
Վոյեոդության կազմի մեջ մտնում են 11 գավառներ և 1 քաղաք որպես գավառ դրանք են`
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Օպոլյան վոյեվոդություն
Արցբերգ (Վերին Ֆրանկոնիա)
Արցբերգ (Arzberg), կոմունա Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։ Ենթարկվում է Վերին Ֆրանկոնիա շրջանին։ Գտնվում է Վունզիդել Ֆիխտելի շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 5566 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի)։ Տարածքը կազմում է 43,22 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 4 79 112։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Ստոլբինո-դոլինսկի գյուղական խորհուրդ (Նովոսանժարսկի շրջան)
Ստոլբինո-դոլինսկի գյուղական խորհուրդ  (Стовбино-Долинська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Նովոսանժարսկի շրջանում ։
2001 թվականի տվյալներով Ստոլբինո-դոլինսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 842 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 50,32 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 16,73 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 4 բնակավայր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր Կատեգորիա:1926 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մ.թ.ա. 350
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 350
Արեգ (թերթ, Մարսել)
«Արեգ», քաղաքական և տնտեսական շաբաթաթերթ։ Լույս է տեսել 1932-1933 թվականներին, Մարսելում։ Տնօրեն-խմբագիր՝ Թ. Խաչիկյան։
Կոմունիստական գաղափարախոսության դիրքերից, տպագրել է նյութեր ու հաղորդագրություններ միջազգային կյանքի, ֆրանս-խորհրդային հարաբերությունների, կապիտալիստական երկրների տնտեսական ճգնաժամի ու նրա հետևանքների մասին։ Լայն տեղ է տվել Մարսելի ու շրջակայքի հայ գաղութի կյանքին, Սովետական Հայաստանի անցուդարձի լուսաբանմանը, հանդես եկել հօգուտ սփյուռք-հայրենիք կապերի ամրապնդման։
Լինելով ներգաղթի եռանդուն կողմնակից՝ պաշտպանել է ՀՕԿ-ի, հայրենակցական-վերաշինաց միությունների գործունեությունը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի հայկական շաբաթաթերթեր Կատեգորիա:Հայկական քաղաքական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական տնտեսական պարբերականներ Կատեգորիա:Պարբերականներ այբբենական կարգով
Դուսևո
Դուսևո (Дусьево), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Կիրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2011 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 21 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1834 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Կիրովսկի շրջանի բնակավայրեր
Աֆրոդիտե
Ափրոդիտեն սովորաբար պատկերվել է գեղեցիկ մերկ կնոջ տեսքով։ Բազմաթիվ նկարիչներ պատկերել են գեղեցկուհուն ծովի մեջ մի մեծ խեցու վրա կանգնած։
Ափրոդիտեի ծնունդը
Սիրո աստվածուհի Ափրոդիտեն ծնվում է ծովի փրփուրից։ Նա հայտնի է իր շլացուցիչ գեղեցկությամբ և կախարդական հմայքով։
Ափրոդիտեի սիրեկանները
Շնորհիվ իր գեղեցկության՝ Ափրոդիտեն հեշտորեն գայթակղում էր նրան, ում որ ցանկանար։ Կրծքերի մոտ նա կրում էր իր ամուսին Հեփեստոսի նվիրած գոտին, որը նույնպես գայթակղիչ ուժ ուներ։ Հեփեստոսը պատմում է, որ Տրոյայի պատերազմի ժամանակ Հերան վերցնում է այդ գոտին, որպեսզի գայթակղի Զևսին, որ վերջինս չխառնվի պատերազմի ընթացքին և հույները կարողանան հաղթանակ տանել։
Առասպելը
Ափրոդիտեն ամուսնացած էր Հեփեստոսի հետ, որը պաշտում էր իր գեղեցկուհի կնոջը և բազմաթիվ նվերներ անում նրան։ Սակայն Ափրոդիտեն հաճախ դավաճանում էր ամուսնուն։ Նրա բազմաթիվ սիրային կապերից ամենահայտնին պատերազմի աստված Արեսի հետ սիրավեպն էր։ Արեսն ու Ափրոդիտեն չորս երեխա են ունենում. Դեյմոսը՝ սարսափը, Ֆոբոսը՝ վախը, Հարմոնիան և Էրոսը՝ սերը։
Թակարդն ընկած սիրեկանները
Երբ Հեփեստոսը իմանում է Ափրոդիտեի մասին իր եղբայր Արեսի հետ, որոշում է վրեժխնդիր լինել՝ նվաստացնելով սիրեկաններին։ Լինելով հմուտ մետաղագործ՝ նա բրոնզե շղթաներ է պատրաստում և աննկատորեն կախում սիրեկանների մահճակալից։ Երբ Ափրոդիտեն ու Արեսը պառկում են այնտեղ, կապանքները ընկնում են ցած և կապում նրանց։ Այդ ժամանակ Հեփեստոսը կանչում է աստվածներին, որպեսզի վերջիններս տեսնեն խայտառակ եղած սիրեկաններին։
Մահկանացու սիրեկանները
Ափրոդիտեի մեկ այլ սիրեկանից էր մահկանացու Ադոնիսը։ Պերսեփոնեն, որը դժոխքի աստված Հադեսի կինն էր, նույնպես սիրահարված էր Ադոնիսին, և երբ վերջինս նախընտրում է ոչ թե իրեն, այլ գեղեցկուհի Ափրոդիտեին, Պերսեփոնեն, խանդից դրդված, Ափրոդիտեի սիրային կապի մասին պատմում է Արեսին։ Զայրացած Արեսը մի վայրի վարազի ազատ է արձակում և ուղարկում Ադոնիսի վրա։ Կենդանին սպանում է Ադոնիսին, և վերջինս ընկնում է դժոխք, որտեղ նրան սպասում էր Պերսեփոնեն։ Ափրոդիտեն գնում է Զևսի մոտ և խնդրում ամենազորեղին հետ վերադարձնել իր սիրեկանին։ Զևսը որոշում է այսպես լուծել այդ հարցը. Ադոնիսը տարվա կեսը կանցկացնի մեռյալների աշխարհում Պերսեփոնեի հետ, մյուս կեսն էլ՝ Ափրոդիտեի հետ։
Ադոնիսի մահը ցույց տվեց, թե որքան ողբալի ավարտ կարող էր ունենալ հասարակ մաղկանացուների համար սիրո աստվածուհու հետ սիրային կապի մեջ մտնելը։ Մեկ այլ մահկանացու՝ Անքիսես անունով, որն Ադոնիսի նման գայթակղվում է Ափրոդիտեի հմայքով, նույնպես դաժան ճակատագրի է արժանանում։ Ափրոդիտեն մարդանման տեսքով է երևում նրան, սակայն շուտով Անքիսեսը գլխի է ընկնում, որ իր դիմաց սիրո աստվածուհին է։ Ափրոդիտեն Անքիսեսին խնդրում է խոստանալ, որ գաղտնի կպահի իրենց սիրային կապը, սակայն, հարբած լինելով, վերջինս բացում է այդ գաղտնիքը։ Որպես պատիժ՝ Զևսը կուրացնում է նրան։
Պիգմալիոն
Պիգմալիոնը տաղանդավոր քանդակագործ էր, որը քանդակները պատրաստում էր իր ամբողջ եռանդով։ Մի անգամ նա մի գեղեցիկ կնոջ արձան է պատրաստում, որն աներևակայելիորեն նման էր կենդանի մարդու։ Պիգմալիոնն անմոռաց սիրահարվում է իր իսկ քանդակած կնոջը, և աղոթում սիրո աստվածուհուն շունչ պարգևել նրան։ Խղճալով քանդակագործին՝ Ափրոդիտեն կենդանացնում է քանդակը։
Ծիածան (նկար, Կուինջի)
«Ծիածան» (Радуга), ռուս նկարիչ Արխիպ Կուինջիի (1841/1842-1910) նկարը, որ ստեղծել է 1900-1905 թվականներին ։ Ռուսական պետական թանգարանի հավաքածուի մաս է ( Ж-1530): Նկարի չափերը՝ 110 × 171 սմ  ։
Պատմություն և նկարագրություն
«Ծիածան» նկարը համարվում է Կուինջի ստեղծագործության ուշ շրջանի գլուխգործոցներից մեկը։ Իր կոմպոզիցիայով և թեմատիկայով այն համահունչ է զգալիորեն ավելի վաղ ստեղծված «Անձրևից հետո» նկարին, որն որ Կուինջին նկարել է 1879 թվականին։ Նկարում օգտագործվել են ռուս նկարիչների ստեղծագործությանը հատուկ մոտիվներ՝ հացահատիկի դաշտ, ճանապարհ և ծիածան ։
Կանաչ հարթավայր է երկու թաքավուն, հողապատնեշի նման հարթ բլուրների միջև, աջ բլրի վրա խուտոր է․ տիպական ռուսական լանդշաֆտ․․․ Արևի լույսը, որ անցնում է ամպերի միջով, դիպել է բլրի թեքությանը գրեթե նկարի կենտրոնում, և այն փայլում է միայն այդտեղ․ երկրի վրա մյուս ամեն ինչ կիսաստվերի մեջ է․․․ Իսկ երկնքում դիզվում են ամպերը․ աջից դեռ չի ավարտվել տարափը, և նրա երկար, փոքր-ինչ թեք, մուգ շերտերն իջնում են ամենավերևից ու մինչև ներքև․․․ Երկնքում (կենտրոնում՝ նարնջագույն, լուսավոր ամպերի ֆոնին, իսկ աջ ու ձախ կողմերում՝ մուգ գորշ դարչնավուն ամպի ֆոնին) փայլում է ծիածանի լայն կամարը․ նրա երանգները զարմանալիորեն մաքուր են, թեթև․․․ Սև, դեռ ձգված անձրևի թելերով հեռուն թվում է իմպրեսիոնիստական մռայլ բիծ...
Գոյություն ունի Կուինջիի՝ «Ծիածան» խորագիրը կրող մեկ այլ, ավելի փոքր նկար (1885-1895, թուղթ ստվարաթղթի վրա, 20 × 31 սմ), որ պահվում է Չեբոքսարիում՝ Չուվաշիայի պետական պատկերասրահում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1905 նկարներ Կատեգորիա:Արխիպ Կուինջիի նկարներ Կատեգորիա:Ռուսական պետական թանգարանի նկարներ Կատեգորիա:Բնանկարներ
Նեոնիլովո
Նեոնիլովո (Неонилово), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 6 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի բնակավայրեր
Սեմեյկինո (գյուղ, Պուտիվիլի շրջան)
Սեմեյկինո (Сімейкине), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Պուտիվիլի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Սեմեյկինո գյուղում բնակվում էր 80 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Պուտիվիլի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ոչխար
Ոչխար (Ovis aries), կաթնասուն կենդանի։ Այս արարածը հնագույն ժամանակներում ընտելացվել է մարդու կողմից։ Մարդն օգտագործում է ոչխարի բուրդն ու միսը։ Ներկայումս ոչխարի բուրդն աշխարհում ամենաշատ օգտագործվող բուրդն է։ Ոչխարի միսը շատ երկրներում կարևոր տեղ է զբաղեցնում մարդկանց ճաշացանկում։ Երբեմն օգտագործվում է նաև ոչխարի կաթը։ Վերջերս ոչխարներին օգտագործում են նաև գիտահետազոտական ուսումնասիրություններում, օրինակ աշխարհում առաջին կլոնավորված կաթնասունը Դոլլի անունով ոչխարն էր։
Ոչխարաբուծությունը դա կենդանաբուծության այն ճյուղն է, որ զբաղվում է ոչխարների բուծմամբ։ Ներկայումս ոչխարաբուծությամբ հայտնի են Չինաստանը, Ավստրալիան, Մեծ Բրիտանիան և Նոր Զելանդիան։
Ծագում
Ոչխարը մարդու կողմից ընտելացվել է հնագույն ժամանակներում, ավելի քան 8 հազար տարի առաջ ժամանակակից Թուրքիայի, Սիրիայի և հյուսիսային Միջագետքի տարածքում ։
Նկարագրություն
Ընտանի ոչխարը երկկճղակավոր, որոճող կենդանի է, լավ տարբերակված որձի պարուրաձև-ճյուղավորվող եղջյուրներով և գանգուր մորթիով։ Ոչխարների վայրի տեսակների, ինչպես նաև սովորական ոչխարի նախնու մոտ, մորթու մազերը օղակներով չեն ոլորվում, իսկ պոչը նկատելիորեն ավելի կարճ է։ Ոչխարների որոշ պրիմիտիվ ցեղատեսակների պոչը նույնպես կարող է կարճ լինել, երկար պոչը և սպիտակ մորթին, միայն կենդանիների ընտելացման սկզբնական շրջանում միաժամանակ են հայտնվել։ Ընտանի ոչխարները վայրի տեսակներից տարբերվում են գանգի նեղ ակնախորշերով և գլխուղեղի ավելի փոքր չափերով ։
Որպես կանոն ոչխարների մոտ եղջյուրները լավ զարգացած են (երկու, երբեմն նաև չորս և ավելի), բայց որոշ ցեղատեսակների մոտ դրանք կարող են բացակայել կամ լինել միայն որձերի մոտ։ Ոտքերը ուժեղ են, լավ հարմարված ժայռոտ տեղանքում երկար ժամանակ տեղափոխվելուն ։ Տնային ոչխարները կախված ցեղատեսակից ունեն տարբեր չափեր և քաշ։ Հասուն կենդանու աճի արագությունը և զանգվածը հիմնականում պայմանավորված են ժառանգականությամբ, այդ պատճառով սելեկցիոն ընտրությունը հաճախ իրականացվում է այդ հատկանիշների հիման վրա ։
Հասուն որձերը սովորաբար կշռում են 45-100 կգ, ավելի խոշորները՝ 70-160 կգ։ Ոչխարի (սաֆոլկսյան ցեղատեսակի) ռեկորդային քաշը հասել է 247,2 կգ-ի։ Կենդանիների մոտ հետնաբաշի բարձրությունը միջինում կազմում է 55-100 սմ, իսկ մարմնի երկարությունը՝ 60—110 սմ։ Դունչը սրացած է, համարյա ամբողջովին (բացառությամբ շրթունքների և ռնգերի եզրերի) ծածկված է բարակ մազածածկով։ Շուրթերը բարակ են և շարժուն։ Ինչպես խոյ ցեղի մյուս տեսակների մոտ, ընտանի ոչխարի արցունքոսկրերի դիմային մակերեսին, ակնախորշերի ներքին անկյան տակ, գտնվում են «արցունքային փոսիկները»՝ ճարպային գեղձերով հարուստ մաշկի հատուկ խորացումներ, որոնց արտազատած հեղուկը կուտակվում է հոտավետ ճարպային զանգվածի տեսքով։ Նմանօրինակ փոսիկներ առկա են նաև երկու մատների վերին հոդերի միջև։ Այս գեղձերի արտազատած հեղուկով էլ պայմանավորված է ոչխարների բնորոշ հոտը ։
Ոչխարների մոտ ատամների զարգացումը տեղի է ունենում աստիճանաբար։ Առաջնային կաթնատամները մեկ կամ մեկ ու կես տարի հետո փոխարինվում են մշտականներով։ Վերափոխման ամբողջ ընթացքը վերջանում է միայն չորս տարի անց։
Շատ ցեղատեսակների արուների մոտ զարգացած են հատկապես կոտոշները։ Դրանք պարուրաձև փաթաթված՝ արտաքին վերջավորությամբ, լայնակի պալարներով են։ Էգերի մոտ նույնպես կարող են փոքր կոտոշներ առաջանալ։ Մորթու գույնը՝ կախված եղանակից, տարբեր է՝ կապնագույնից մինչև մուգ դարչնագույն և սև։ Բարակ մորթով ոչխարները հիմանականում սպիտակ են։ Իսկ հաստ մորթով ոչխարների մոտ այն ունի երկու շերտ։ Առաջինը՝ բրդատակի աղվամազերը կազմված են 25 միկրոմետրանոց բարակ մազիկներից, իսկ երկրորդը՝ 100-200 միկրոմետրանոց ավելի հոծ մազաթելերից։
Նրբաբուրդ ոչխարների մոտ բուրդը բաղկացած է միայն առաջին շերտից։ Մազաթելերի երկարությունը կազմում է 5-9 սանտիմետր՝ բարակ աղվամազերով, իսկ կոշտ մորթի ունեցող տեսակների մոտ՝ 10-15 սանտիմետր։ Ուկրաինայում՝ ոչխարի խուզումից ստացված բրդի տարեկան առավելագույն ցուցանիշը կազմել է 31,7 կիլոգրամ («Կարմիր հովիվ» սովխոզում (Խերսոնի շրջան)՝ ոչխարը կշռում էր 130 կիլոգրամ)։ Կռտված ոչխարները կոչվում են կռտածներ։ Ոչխարները պահում են փարախում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ոչխարներ Կատեգորիա:Գյուղատնտեսական կենդանիներ
Ժողովածու (1787)
Ժողովածու (1787), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1787 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1725 թվականին։ Գրված է կաշեպատ տախտակի վրա, որը ունի 21.3X16 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 184 թերթից։ Գրված է միասյուն նոտրգրով։ Պահպանակը ունի 184 էջ, գրված է՝ թղթի վրա։Հիշատակարաններ՝ 180բ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Սանտա Բերնարդինա
Սանտա Բերնարդինա (Santa Bernardina)՝ բնակավայր Ուրուգվայի հարավարևելյան մասում, Դուրասնո դեպարտամենտում։
Բնակչություն
Բնակչությունը ըստ 2011 թվականի տվյալների կազմում է՝ 1094 մարդ.
Աղբյուր։ Instituto Nacional de Estadística de Uruguay ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուրուգվայի բնակավայրեր
Run Run Run (երգ, Սելեստե Բաքինգեմ)
«Run Run Run», սլովակիացի երգչուհի Սելեստե Բաքինգհեմի երգն է որը թողարկվել է 2012 թվականի ապրիլի 4-ին «EMI» լեյբլի կողմից։ Երգի հեղինակներն են՝ Սելեստե Բաքինգհեմը, Անդրեյ Հրուժկան և Մարտին Շրամեկը։
Երգը ընդգրկվել է Սելեստեի «Don't Look Back» ալբոմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2012 սինգլներ Կատեգորիա:2012 երգեր
Մոսկալևկա (գյուղ, Բելոգորսկի շրջան)
Մոսկալևկա (Миклаші), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Բելոգորսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մոսկալևկա գյուղում բնակվում էր 532 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,21 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2533,33 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Բելոգորսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ապակենտրոնացված գնացքների ծառայություն
Ապակենտրոնացված գնացքների ծառայությունը կամ տարածաշրջանային գնացք: Դա գնացքների ծառայություն է, որն իրականացվում է տարածաշրջանային կառավարության անունից, այլ ոչ թե ազգային կառավարության, ինչպես ընդունված էր նախկինում։ Օրինակ՝ Նիդեռլանդներում և Գերմանիայում մեծ թվով տարածաշրջանային գծեր ապակենտրոնացված են որոնք զատ են գլխավոր երկաթուղային ցանցից, չնայած որ Նիդեռլանդերի NS ընկերությունը հանդիսանում է հոլլանդական կերկաթուղու գլխավոր տնորինողը ։ Բելգիայում բոլոր երկաթուղային գծերը շարունակում են շահագործվել NMBS ազգային ընկերության կողմից։
Բնութագրություն
Տարածաշրջանային գնացքները հաճախ քիչ ավելի փոքր են քան կանգառ գնացքները, չնայած որ սրանք նույնպես հանդիսանում են կանգառ գնացքներ, քանի որ տարածաշրջանային գնացքները նույնպես բոլոր կանգառներում կանգ են առնում։ Ուղղակի տարածաշրանային գնացքները ապահովում են երթուղիները՝ մարզերում և շրջաններում՝ գյուղերի և փոքր քաղաքների միջև, որոնք հիմնականում չեն պատկանում գլխավոր երկաթուղային ցանցին։ Նայելով այն փաստին, որ կանգառ գնացքները կրում են գրեթե նույն դերակատարությունը՝ տարածաշրջանային գնացքների ծառայությունները սեվեռված են ոչ այդքան կարևոր և փոքր բնակվող համայնքների վրա։
Այդ իսկ պանտճառով այս երկաթուղիները տարածաշրջանային հասարակական տրանսպորտ են համարվում։ Գնացքների այս ծառայությունները հրապարակային տենդերների են ենթարկվում։ Ապակենտրոնացված երկաթուղային գծերը հաճախ ունենում են այլ փոխադրողներ, որոնք երկաթուղային տրանսպորտից բացի մարզերում, շրջաններում կամ համայնքներում, ապահովում են ավտոբուսային տրանսպորտը, և երբեմն էլ, տրամվայը և մետրոպոլիտեն։
Շատ կարևոր է հավելել, որ այս գործառիթը չպետք է շփոթել «գծատեր» երևույթի հետ, քանի որ սա դրա հետ բացարձակապես կապ չունի, այլ սա նույնպես պետության տնորինության տակ է գտնվում, ինչպես որ հասարակաց տրանսպորտային ցանցը։
Տես նաև
Կատեգորիա:Գնացքներ Կատեգորիա:Հանրային տրանսպորտ Կատեգորիա:Տրանսպորտի տեսակներ
Ֆուտբոլի Ֆրանսիայի լիգայի գավաթ
Ֆուտբոլի Ֆրանսիայի լիգայի գավաթ (Coupe de la Ligue), ֆրանսիական ֆուտբոլային գավաթային մրցաշար ։ Ֆրանսիայի լիգայի գավաթը անցկացվում է 1994 թվականից ի վեր և ի տարբերություն Ֆրանսիայի գավաթի, լիգայի գավաթին կարող են մասնակցել միայն Ֆրանսիայի բարձրագույն 3 դիվիզիոններում հանդես եկող պրոֆեսիոնալ ակումբները։
Ֆրանսիայի լիգայի գավաթի գործող չեմպիոնը Պարի Սեն-Ժերմենն է, որը 2016-17 մրցաշրջանի եզրափակչում 4-1 հաշվով պարտության մատնեց Մոնակոյին՝ նվաճելով իր ռեկորդային 7-րդ լիգայի գավաթը ։
Նախորդող մրցաշարեր
Ֆրանսիայի լիգայի գավաթի նման մրցաշար նախկինում անցկացվել են Ֆրանսիայում։ 1953 թվականից 1965 թվականը անցկացվում էր Շառլ Դրագոյի գավաթը, որին մասնակցում էին այն թիմերը, որոնք դուրս էին մնացել մինչև Ֆրանսիայի գավաթի քառորդ եզրափակիչը ։ 1953 թվականի Շառլ Դրագոյի գավաթի եզրափակիչը Սոշոյի և Թուլուզի միջև ավարտվեց 3-3 հաշվով և հաղթողը որոշվեց մետաղադրամ նետելով ։ Մեկ այլ մրցաշար Ֆրանսիայի լիգայի գավաթ անվանմամբ անցկացվեց 1963 թվականից 1965-ը և 2 տարի անց Շառլ Դրագոյի գավաթի հետ դադարեցվեց ։ 1982 թվականին անցկացվեց Ամառային գավաթը և այն շարունակեց անցկացվել մինչև 1994 թվականը Լիգայի գավաթ անվանմամբ ։