cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Վարդանանց պատերազմ
Արշավանք դեպի Աղվանք և Խաղխաղի ճակատամարտ
Ի տարբերություն պարսից զորքի` հայոց զորքը սակավաթիվ էր։ Սակայն Վարդան Մամիկոնյանն իր զորքով հարձակվում է պարսից զորքի վրա։ Սկզբից Արշավիր Կամսարականի և Մուշ Դիմաքսյանի ղեկավարած թևն անհաջողություններ են կրում, քանի որ ձիարշավի ընթացքում խրվում են ճահիճների մեջ։ Մուշ իշխանն այդտեղ էլ սպանվում է, սակայն Արշավիրը կարողանում է սողալով դուրս գալ ճահճից և նորից իր վրա վերցնել այդ թևի ղեկավարությունը։ Նույն միջոցին Վարդան Մամիկոնյանը նույնպես հերոսական մարտեր էր տալիս աջ թևում։ Հայերը հաղթանակ են տանում ։
Անցնելով Կուր գետը՝ ազատագրում է Աղվանքի ամրոցները և հասնում մինչև Ճորա պահակ, որտեղից բանակցություններ են սկսվում հոների հետ։ Արդյունքում կնքվում է հայ-հոնական դաշինքը։
Վասակ Սյունու ապստամբությունից հեռացում
Երբ Վարդան Մամիկոնյանը շարունակում էր իր հաղթարշավը, պարզ է դառնում, որ Վասակ Սյունին հեռացել է ապստամբական գործից և մեկնել իր հայրենի Սյունիք։ Այս իմանալով՝ Վարդան Մամիկոնյանն անմիջապես վերադառնում է Հայաստան, որտեղ սակայն ձմեռ էր և չէր կարելի սկսել ռազմական գործողություններ։ Վասակ Սյունին նախարարների և ժողովրդի մեջ երկպառակություն մտցնելու համար նամակներ էր ուղարկում նրանց, որտեղ ասվում էր, որ պարսից արքայից արքան կրոնի ազատություն է շնորհել բոլորին, այսինքն՝ նրանք կարող են քրիստոնյա մնալ։ Ասվում էր նաև, որ եթե ապստամբած նախարարները հեռանան Վարդանից, ապա պատժի չեն ենթարկվի։ Այս ամենը, իհարկե, թուլություն և լքում մտցրեց ապստամբած ուժերի շարքերում, բայց ապստամբությունը կանգնեցնել անհնարին եղավ ։
Ավարայրի ճակատամարտ
451 թվականի վաղ գարնանը պարսիկները սկսում են իրենց ուժերը կենտրոնացնել Հեր և Զարևանդ գավառներում։ Այդ ժամանակ հայոց իշխաններից շատերը հեռացել էին զորքից և վերադարձել իրենց տները, որպեսզի նշեն Սուրբ Զատիկը։ Վարդան Մամիկոնյանն անմիջապես հետ է կանչում նախարարներին և ստանձնելով զորքի հրամանատարությունը` իր 66 հազարանոց զորքով շարժվում պարսից զորքին ընդառաջ, որի հրամանատարը Մուշկան Նիսալավուրտն էր, և կազմված էր 80-90 հազար զինվորից և 13 մարտական փղերից ։ Հայոց մի շարք պատվիրակություններ, որոնք փորձում էին Բյուզանդիայից աջակցություն ստանալ, անհաջողություն են կրում բանակցություններում։ Բյուզանդիան չէր կարող օգնության հասնել հայերին, քանի որ իր կայսրությունը ենթարկվում էր ասպատակությունների հոն Աթթիլայի կողմից։ Բյուզանդիայի կայսր Մարկիանոսը ոչ միայն օգնության չի հասնում, այլ հայերի օգնություն խնդրելու մասին տեղյակ է պահում պարսից Հազկերտ արքային ։ Հայերը օգնություն չեն ստանում նաև Բյուզանդիայի ենթակայության տակ գտնվող հայ իշխաններից, քանի որ, ըստ Եղիշեի, Վասակ Սյունին կարողացել էր անջատողական գործողություններով այդ իշխաններին համոզել, որ Վարդանի պարտությունն անխուսափելի է։ Միայն հոներն էին, որ հավատարիմ մնացին իրենց ուխտին, սակայն նրանք ոչ թե միավորեցին իրենց ուժերը հայոց զորքի հետ, այլ, անցնելով Ճորա պահակը, սկսեցին ասպատակել պարսից տարածքները ։
Վարդանի հետ ճակատամարտին մասնակցում էին 23 նախարարներ ։
Նա զորքը բաժանում է 3 մասի.
Վարդան Մամիկոնյանը զորքի առաջին շարքում կանգնեցնում է ծանր հետևակը, որին հաջորդում էր թեթև հետևակը։ Երկրորդ շարքում հայ աշխարհազորն էր, իսկ երրորդում՝ ծանր հեծելազորը։ Չորրորդ շարքը պահեստազորն էր։ Զորքի թևերում կային հեծյալ ջոկատներ, որոնցով Վարդանը պատրաստվում էր վճռական հարվածներ հասցնել հակառակորդին ։
Պարսից զորքն ուներ և՛ թվային, և՛ որակական առավելություն։ Ճակատամարտին, որպես պահեստազոր, մասնակցում էր նաև Մատյան գունդը, որն անպարտելի գունդ էր համարվում։ Հակառակորդի կողմից կռվելու էր նաև Սյունյաց զորքը։ Պարսիկներն իրենց հիմնական ուժերը կենտրոնացրել էին աջ թևում։ Մուշկան Նիսալավուրտը ճակատամարտը ղեկավարում էր մի բարձր դիրքից։
Մինչև ճակատամարտի սկսվելը, Վարդան Մամիկոնյանը, Ղևոնդ երեցը և Հովսեփ Վայոցձորցին քաջալերում են զորքին։
Ճակատամարտը սկսվում է 451 թվականի մայիսի 26-ի վաղ առավոտյան Ավարայր կոչվող դաշտում, օրը՝ շաբաթ։ Այն սկսվում է նետաձգությամբ։ Պարսիկները հասնելով Տղմուտ գետին՝ կանգնում են, իսկ հայկական զորքն անցնում է գետը և մարտի բռնվում։ Հայերը կարողանում են հակառակորդի ձախ և կենտրոնական թևերը փախուստի մատնել։ Հայոց պահեստազորի մի մասը հարձակվում է պարսիկների կենտրոնական թևին, իսկ մյուս մասը օգնում է Վարդան Մամիկոնյանին աջ թևում, սակայն հակառակորդը օժանդակ ուժեր է բերում և շրջապատում Վարդանի գունդը, այդ ժամանակ էլ նա հերոսաբար զոհվում է ։
Պայքարի շարունակումն Ավարայրի ճակատամարտից հետո
Այս ամենից հետո դեռևս շարունակվում էր ապստամբությունը։ Հայաստանի հարավային շրջանների գնդերն իջնում էին միչև Միջագետք և ավերում պարսկական տարածքները՝ անհանգստություններ պատճառելով Սասանյան Պարսկաստանին։
Ապստամբության դատ
Որջնհաղ գյուղում տեղի ունեցած բախումից հետո հիմնական գործողությունները տեղափոխվում են Տիզբոն, որտեղ տեղի էր ունենում ապստամբության դատը։ Դատավորը Հազկերտն էր, իսկ մեղադրյալները 8 քահանա և 31 նախարար։ Մեղադրվում էին Բաբկեն և Բակուր Սյունիները, որոնք Վասակի հորեղբոր որդիներն էին և նրա թշնամիները, Ներշապուհ, Շավասպ, Շնգին, Պարգև և Տաճատ Արծրունիները, Վարդանի եղբայր Համազասպյան, Համազասպ, Արտավազդ և Մուշեղ Մամիկոնյանները, Արշավիր, Թաթ և Վարձա Կամսարականները, Վահան, Առանձար և Առնակ Ամատունիները, Ատոմ Գնունին, Թաթուլ և Սատո Դիմաքսյանները, Շմավոն և Առավան Անձևացիները, Փափակ, Վարազդեն և Դաղ Առավեղյանները, Ապրսամ Արծրունին, Սահակ և Փարսման Մանդակունիները, Վրեն Տաշրացին և Բաբիկ ու Հոհան Ռոփսենցիները։ Ըստ Եղիշեի՝ այս նախարարներին ավելանում է նաև Մեհրուժան Արծրունին, Ներսեհ ու Աշոտ Կամսարականները և Զուարեն Անձացին ։
Երբ Հազկերտը սկսում է դատավարությունը և հարցնում, թե ինչ համարձակությամբ են հայ նախարարները դիմել այդ ահավոր գործին, հայ նախարարները խնդրում են, որ իրենց բոլորի անունից խոսի Արշավիր Կամսարականը։ Արշավիրը ցույց է տալիս Հազկերտին Վասակի գրած նամակը Վարդանին, որով նա հետ էր կանչում Վարդանին Արևմտյան Հայաստանի սահմանից։ Այս նամակները որպես ապացույց ներկայացնելով՝ Արշավիրը մեղադրում է Վասակին, ասելով, որ հենց նա է մեղավոր Վարդանի վերադարձի ու ապստամբության ծավալման մեջ և եթե նա հետ չկանչեր Վարդանին, ապա այս ամենը տեղի չէր ունենա։ Նրան մեղադրանք ներկայացվեց նաև արքունի հարկերը յուրացնելու համար։
Այլ էր քահանաների դիրքը։ Նրանք ոչ մեկի չէին մեղադրում և ընդունում էին ըմբոստ կերպարանք՝ բացահայտ ասելով իրենց պայքարի բուն նպատակը։ Այս ամենից հստակ երևում էր, որ ապստամբությունը ղեկավարվել էր ոչ թե նախարարների, այլ հենց հոգևորականության կողմից։
Հազկերտը մահվան դատապարտեց ապստամբներին, իսկ Վասակից խլեցին բոլոր պատվանշանները, զարդարանքները։ Արքունի հարկերը յուրացնելու համար նա պարտավորվում էր նաև վճարել ահռելի տուգանք, որը վճարելու համար նա ստիպված էր վաճառել իր ամբողջ անձնական և տոհմային ունեցվածքը ։
Մնացած նախարարներին և հոգևորականներին Հազկերտը մահվան դատապարտեց, բայց, քանի որ նա քուշանների դեմ պատերազմի մեջ էր, նա հրամայեց բոլոր մահապարտներին տանել Ապար աշխարհի Վրկան կոչված վայրը, որտեղ էլ ինքը հենց գնալու էր։ Հազկերտը պարտություն է կրում քուշաններից և, մտածելով, որ անհավատ քահանաներին իր մոտ պահելու պատճառով են իրենց աստվածները բարկացել, նա սպանել է տալիս բոլորին և կենդանի թողնում միայն Խորեն և Աբրահամ երեցներին, որոնք էլ աքսորվում են Միջագետք՝ պարսկական հողերը մշակելու։ Իսկ նախարարներին Հազկերտը Նյուշապուհից աքսորում է Հրև քաղաք, որտեղ 5 տարի շարունակ իշխանները սպասում են իրենց մահապատժին, սակայն երբ Պերոզը դառնում է Սասանյան Պարսկաստանի արքա, ազատ է արձակում նախարարներին, որոնք 463-464 թվականներին վերադառնում են հայրենիք։ Նրանց հետ վերադառնում է նաև Աբրահամ երեցը, իսկ Խորենն աքսորի տարիներին մահացել էր ։
Վասակ Սյունու գործունեությունն այլ տեսակետից
Վիրքի, ապա Հայաստանի մարզպան նշանակվելը պատմիչները բացատրում էին այն հանգամանքով, որ պարսից արքունիքում գտնվելու ժամանակ պարսիկները նրան ընդունում էին որպես դաշնակից և վստահում են նրան այդ կարևոր պաշտոնները։ Նույնիսկ Եղիշեն իր «Վարդանի և հայոց պատերազմի մասին» գրքում նշում է, որ Վասակը հայրենասեր, քաջ, խոհեմ ու հմուտ դիվանագետ իշխան էր։ Վասակյանք ոչ թե փորձում էին կրոնափոխություն պարտադրել Հայաստանում, այլ առանց արյունահեղության վերականգնել Հայաստանի անկախությունը։ Վասակին արդարացնող փաստ է նաև այն, որ պարսիկները պատանդ պահեցին Վասակի որդիներին, այլ ոչ թե Վարդանի։ Սրանից կարելի է ենթադրել, որ պարսիկները վախենում էին Վասակից, ոչ թե Վարդանից ։
Վարդանի փախուստից հետո Վասակը համոզում է նրան վերադառնալ և հավաստիացնում է, որ հոների հետ բազմիցս երդումներով դաշնակցային կապերի մեջ է։ Սակայն Վարդանի վերադառնալուց հետո սկսվում է հայ նախարարների պառակտումը, որը հանգեցնում է նաև ներքին տարաձայնությունների։ Վարդանը դիմում է անկազմակերպ ապստամբության, որի վերջը նահատակումն էր լինելու, իսկ Վասակ Սյունին փորձում էր պատրաստվել լուրջ ապստամբության, սակայն Վարդան Մամիկոնյանի պառակտիչ գործողությունների պատճառով դա չստացվեց։ Այն, որ Հայաստանում Վարդանի և Վասակի միջև սկսվել էր քաղաքացիական պատերազմ, ապացուցում է այն փաստը, որ Եղիշեն նշում է ուրացողների կողմից ճակատամարտում ընկած 3455 զինվորի մասին, իսկ նրա գրքում ուրացողները պարսիկները չէին, այլ Վասակյանք։ Իսկ պարսիկները պարզապես եկել էին օգնական զորքով և փղերով՝ օգնելու իրենց դաշնակից Վասակ Սյունուն ։ Չնայած Վարդանանց կուսակցության պարտությանը, Վարդանի կողմնակիցները կարողանում են ամբողջ ապստամբության մեղքը բարդել Վասակի վրա և նրան զրկել ամեն ինչից։
Վարդանանց պատերազմը սերունդների հիշողություններում
Ավարայրի ճակատամարտում ընկած մարտիկները դասվել են Հայ առաքելական եկեղեցու սրբերի շարքին ։
Վարդան Մամիկոնյանը դասվել է «Հայրենիքի Սուրբ Նահատակների» շարքին։ Նրա հիշատակին 1920 թվականին ստեղծվել են «Սուրբ Վարդան զորավար», իսկ 2002 թվականին՝ «Վարդան Մամիկոնյան» շքանշանները ։ Նրա հիշատակին է նվիրված Երվանդ Քոչարի քանդակը, որը տեղադրված է Երևանի կենտրոնում։
Գրական ասպարեզում Վարդանանց պատերազմին են նվիրված Ղևոնդ Ալիշանի «Պլպուլն Ավարայրի», Դերենիկ Դեմիրճյանի «Վարդանանք» ստեղծագործությունները, ինչպես նաև «Նորահրաշ» շարականը։ Վարդան Մամիկոնյանին և ապստամբությանն է նվիրված նաև Եղիշեի «Վասն Վարդանայ և Հայոց պատերազմին» ստեղծագործությունը։
Գեղանկարչության ասպարեզում իրենց կտավներով Վարդանանց պատերազմին են անդրադարձել Էդուարդ Իսաբեկյանը, Գրիգոր Խանջյանը, Վահան Խորենյանը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վարդանանց պատերազմ
Էլժբետա Բենկովսկա
Էլժբետա Եվա Բենկովսկա (Elżbieta Ewa Bieńkowska, ), լեհ քաղաքական գործիչ, քաղաքացիական ծառայության պաշտոնյա, 2007-2013 թվականներին տարածաշրջանային զարգացման նախարար, 2011-2014 թվականներին Լեհաստանի Սենատի VIII կադենցիայի սենատոր, 2013-2014 թվականներին փոխվարչապետ և ենթակառուցվածքների և զարգացման հարցերով նախարար։ 2014 թվականի վերջից՝ ներքին շուկայի և ծառայությունների հարցերով եվրոպական հանձնակատար։
Կրթություն
1982 թվականին ավարտել է Սոսնովցի Ստանիսլավ Ստաշիչի անվան IV վարժարանը ։ 1988 թվականին ավարտել է ուսումը Յագելոնյան համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի Արևելյան բաժնում, որտեղ մասնագիտացել է Իրանագիտության ոլորտում, 1996 թվականին ավարտել է պետական կառավարման ազգային դպրոցը (IV աստիճանի դիպլոմ), իսկ 1998 թվականին՝ Վարշավայի տնտեսագիտության դպրոցում ասպիրանտուրան։
Գործունեություն
Տարիներ շարունակ զբաղվել է ԵՄ տարածաշրջանային քաղաքականության շրջանակներում կառուցվածքային ֆոնդերում և օգնության ֆոնդերում համաֆինանսավորման գործառնական ծրագրերի գործնական կառավարմամբ և իրականացմամբ։ Կողմ է պետական իշխանության ապակենտրոնացմանը, այդ թվում՝ Լեհաստանում ԵՄ տարածաշրջանային քաղաքականության կառավարմանը։ Աշխատել է որպես Կատովիցկի վոյեվոդության տարածաշրջանային պայմանագրի և տարածաշրջանային զարգացման ռազմավարության վոյեվոդայի (նահանգապետի) ներկայացուցիչ։ Բացի այդ, մասնակցել է PHARE INRED ծրագրի նախապատրաստմանը։ Վերապատրաստվել է արտաքին գործերի նախարարությունում և բրիտանական վարչակազմում։ Տարածաշրջանային զարգացման վարչության (այն ժամանակ պլանավորման և եվրոպական հիմնադրամների բաժնի) տնօրենի պաշտոնը ստանձնել է այն ժամանակ, երբ Սիլեզիայի Մարշալ էր Յան Օլբրիխտը (ավելի ուշ Եվրոպական խորհրդարանի քաղաքացիական պլատֆորմ կուսակցությունից պատգամավոր), պաշտոնավարել է 2002 թվականին տարածաշրջանում իշխանության գալուց հետո՝ Միխալ Չարսկին Ժողովրդավարական ձախ ուժերի միությունից, ինչպես նաև 2006 թվականին, երբ Մարշալ է դարձել Յանուշ Մոշինսկին Քաղաքացիական պլատֆորմ կուսակցությունից։ Համակարգել է Սիլեզյան վոյեվոդության համար տարածաշրջանային ինովացիոն ռազմավարության պատրաստման խմբի աշխատանքը, եղել է 2000-2020 թվականների Սիլեզյան վոյեվոդության զարգացման ռազմավարության թարմացման թիմի ղեկավարը, ինչպես նաև 2007-2013 թվականների Սիլեզյան վոյեվոդության զարգացման տարածաշրջանային օպերատիվ ծրագիր պատրաստած թիմի համակարգողն ու բանակցողը, հասնելով այդ ծրագրի ընդունմանը 2007 թվականի սեպտեմբերի 4-ին Լեհաստանում տարածաշրջանային առաջին հինգ ծրագրերի թվում։ Եղել է Սիլեզիայի տարածաշրջանային օպերատիվ ծրագրի մոնիթորինգային կոմիտեի անդամ։ Սիլեզայի տեխնոլոգիական համալսարանում դասավանդել է Եվրոպական միության կառուցվածքային ծրագրերի ոլորտում հետբուհական կրթության եվրոպական ծրագրերի երկրորդ մասի շրջանակներում ։ 2007 թվականի հոկտեմբերի 5-ին վոեվոդության խորհուրդը նրան նշանակել էր Սիլեզյան ձեռներեցության կենտրոնի տնօրենի պաշտոնում ։ 2002-2007 թվականներին աշխատել է տարածաշրջանային զարգացման Սիլեզյան գործակալության դիտորդական խորհրդի փոխնախագահ։
2007 թվականի նոյեմբերի 16-ին երդվել է Դոնալդ Տուսկի առաջին կառավարությունում տարածաշրջանային զարգացման նախարարի պաշտոնում։ Նրա թեկնածությունն առաջարկել է Տոմաշ Տոմչիկևիչը Յան Ալբրեխտի հետ խորհրդակցելուց հետո, որը հրաժարվել է զբաղեցնել այդ պաշտոնը։
2011 թվականի խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքներով Սենատ է ընտրվել որպես անկուսակցական թեկնածու՝ միանալով քաղաքացիական պլատֆորմ կուսակցությանը։ Քվեարկվել է № 75 ընտրատարածքից՝ ընտրություններում ստանալով 48281 ձայն ։ 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ին վայր է դրել սենատորի մանդատը՝ 2014 թվականի նոյեմբերի 1-ից Եվրոպական հանձնաժողովի հանձնակատարի պաշտոնը ստանձնելու պատճառով։
Դոնալդ Տուսկի երկրորդ կառավարությունում պահպանել է տարածաշրջանային զարգացման նախարարի պաշտոնը։ 2013 թվականի նոյեմբերի 27-ին Լեհաստանի նախագահ Բրոնիսլավ Կոմորովսկին, վարչապետի խնդրանքով (2013 թվականի նոյեմբերի 20-ին ), ետ է կանչել էլժբետ Բենկովսկուն տարածաշրջանային զարգացման նախարարի պաշտոնից և նշանակել փոխվարչապետ և ենթակառուցվածքների և զարգացման նախարար։ 2014 թվականի սեպտեմբերի 22-ից նա դադարել է կատարել այդ պարտականությունները։ 2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ին Ժան Կլոդ Յունկերը հայտարարել է Էլժբետա Բենկովսկուն ներքին շուկայի և ծառայությունների, արդյունաբերության, ձեռնարկատիրության և փոքր ու միջին բիզնեսի հարցերով Եվրոպական հանձնաժողովի հանձնակատար նշանակելու մասին ։ Նա այդ պաշտոնը ստանձնել է 2014 թվականի նոյեմբերի 1-ին ։
Ամուսնացած է, ունի երեք երեխա։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեհաստանի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Կին գիտնականներ Կատեգորիա:Լեհ գիտնականներ Կատեգորիա:Լեհ տնտեսագետներ Կատեգորիա:Լեհաստանի կին քաղաքական գործիչներ
Մարֆինո (այլ կիրառումներ)
Մարֆինո, կարող է վերաբերել՝
Նովիե Բուրասի
Նովիե Բուրասի (Новые Бурасы), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Սարատովի մարզի Նովոբուրասկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 5871 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:1777 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սարատովի մարզի Նովոբուրասկի շրջանի բնակավայրեր
Մեդվեդկա (այլ կիրառումներ)
Մեդվեդկա, կարող է վերաբերել՝
Աստերոիդների ցանկ (238501-238600)
Աստերոիդների ցանկ (238401-238500) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (238601-238700)
Մեդվեդկի (այլ կիրառումներ)
Մեդվեդկի, կարող է վերաբերել՝
Դիարբեքիրի օդանավակայան
Դիարբեքիրի օդանավակայան (ԻԱՏԱ օդանավակայանի կոդ՝DIY, ԻԿԱՕ օդանավակայանի կոդ՝ LTCC), ռազմական ավիաբազա և հանրային օդանավակայան է, որը գտնվում է Թուրքիայի Դիարբեքիր քաղաքում։
Նկարագրություն
2012 թ․-ի հունիսի 1-ից սեպտեմբերի 1-ը օդանավակայանը փակվել էր վերանորոգման պատճառով։ Ամբողջ օդային երթևեկությունը ուղղությունը փոխել էր Բաթման,Մարդին և Էլազի քաղաքներ։
2012 թ․-ին, Զվարթ Սուջյան անունով հայ-ամերիկուհին պնդում էր,որ օդանավակայանի սեփականությանը պատկանող հողամասը իրենն է և ժառանգության իրավունքը ունի։ Նա տարածքները վերադարձնելու համար դատական հայց է ներկայացրել իր փաստաբան Ալի Էլբեյօղլու միջոցով։ Տեղական դատարանի կողմից մերժումից հետո,գործը տեղափոխվեց Վճռաբեկ դատարան, որտեղ դատավճիռը բողոքարկվում է ։
Պատահարներ
2003-ի հունվարի 8-ին վթարի ենթարկվեց «Թուրքական ավիաուղիներ» ավիաընկերության 634 ինքնաթիռը, որը մոտենում էր Դիարբեքիրի օդանավակայանին։ Ինքնաթիռում գտնվող 80 ուղևորներից և անձնակազմից 75-ը զոհվել են։
2016-ի օգոստոսի 27-ին օդանավակայանում մի քանի հրթիռ է այրվել ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Օդանավակայաններ
(7412) Լինաեուս
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,173037 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,667 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,6791 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2064,48 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,174378 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,58° անկյուն։
Կրիգոլ
Կրիգոլ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Խամուրի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ծաբլովանա
Ծաբլովանա (წაბლოვანა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Խաշուրի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 800 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խաշուրից հեռու է 13 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 84 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խաշուրի շրջանի գյուղեր
Մեդվեդովկա (այլ կիրառումներ)
Մեդվեդովկա, կարող է վերաբերել՝
Հանքաջուր (գետ)
Հանքաջուր, գետ Հայաստանի Սյունիքի մարզում։ Սկիզբ է առնում Զանգեզուրի լեռներից և Գորայք գյուղից 5 կմ հարավ–արևելք թափվում Սպանդարյանի ջրամբար։ Երկարությունը 13 կմ է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի գետեր Կատեգորիա:Սպանդարյանի ջրամբարի ավազանի գետեր
Կոկոսի կղզի (Հավայի կղզի)
Կոկոսի կղզի կամ Մոկու Օլա, փոքր կղզի Հիլո ծովածոցում, որը գտնվում է Հավայի կղզու մոտ գտնվող Հիլոյում` Լիլիոակալանի այգուց և պարտեզներից մի քիչ հեռու։ Այն փոքր զբոսայգի է, որը միացված է գլխավոր կղզուն հետիոտնային կամրջի միջոցով։ Կղզին ներառում է մեծ խոտածածկ դաշտ, պիկնիկի տարածքներ, զուգարաններ և մի քանի փոքրիկ ավազոտ լողափեր : Հանրաճանաչ ժամանցային զբաղմունք է աշտարակից ցատկել Հիլո ծովածոցի ջրերը։
Լեգենդը պատմում է, որ յուրաքանչյուր ոք, ով հիվանդ էր կամ վատառողջ էր, կբուժվի՝ երեք անգամ լողալով Մոկուոլայի շուրջը։ Հին ժամանակներում Մոկուոլան «pu'uhonua»-ն (ապաստան) էր, որտեղ բնիկները կամ ռազմիկները կարող էին «փրկել» իրենց՝ այնտեղ պատսպարվելով։ Շատ բնիկ հավայացիներ սովորություն ունեին թաղել իրենց երեխաների «piko»-ն (պորտալարերը) հարթ ժայռերի տակ, այնպես որ առնետները չգտնեն դրանք (պիկոները հաճախ սուրբ են համարվում Հավայացիների համար, քանի որ դրանք ապահովում են կապը մայրերի և իրենց երեխաների միջև) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հավայի Կատեգորիա:Հավայան կղզիներ
Դիոդ
հոսանքի միակողմ հաղորդականությամբ էլեկտրավակուումային, իոնային (գազապարպիչային) կամ կիսահաղորդչային երկէլեկտրոդ սարք։
Էլեկտրավակուումային և իոնային դիոդների էլեկտրոդներն են ուղղակի կամ անուղղակի շիկացման կաթոդը և անոդը։ Անոդի դրական լարման դեպքում էլեկտրավակուումային դիոդի էլեկտրոդների միջև ստեղծվում է Էլեկտրոնային հոսանք։ Ցածր ճնշման իոնային գազ, ջրածին կամ սնդիկի գոլորշի պարունակող դիոդում առաջանում են էլեկտրոնային և իոնային հոսանքներ։ Անոդի բացասական լարման դեպքում այդ դիոդներում հոսանք չկա (տես էլեկտրոավակուումային սարք, գազատրոն)։
Կիսահաղորդչային դիոդում միակողմ հաղորդականությունը կիսահաղորդչում կամ մետաղի կիսահաղորդիչ կոնտակտում էլեկտրավակուումային անցում առաջանալու հետևանք է (տես կիսահաղորդչային դիոդ)։
Կիրառում
Դիոդները կիրառում են ռադիոտեխնիկայում, էլեկտրոնիկայում, էներգետիկայում և տեխնիկայի այլ բնագավառներում, գլխավորապես փոփոխական հոսանքի ուղղման, դետեկտման, հաճախականությունների փոխակերպման ու բազմապատկման և էլեկտրական շղթաների անջատման համար։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կիսահաղորդչային դիոդներ Կատեգորիա:Կենտրոնային լամպեր Կատեգորիա:Ռադիոտեխնիկա Կատեգորիա:Էլեկտրական լամպեր
Բոթոմ
Բոթոմ (Botte կամ The Bottom, The Bottom), Սաբայի մայրաքաղաք և ամենամեծ քաղաք։ Նիդերլանդների թագավորության կազմի մեջ մտնող Կարիբյան կղզի Սաբայի քաղաք Բոթոմի բնակչությունը կազմում է 537 մարդ։ Մայրաքաղաքում կան հիվանդանոց, 3 եկեղեցիներ, գրադարան և մի քանի խանութներ։ Բոթոմում է գտնվում Սաբայի բժշկական համալսարանը։ Ամեն տարի ամռանը Բոթոմում, մեծ շուքով անցկացվում է կառնավալ։ Քաղաքում խոսում են հիմնականում հոլանդերեն, տարածված է նաև անգլերենը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մայրաքաղաքներ Կատեգորիա:Սաբայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Նիդերլանդների քաղաքներ Կատեգորիա:Վերանվանված քաղաքներ Կատեգորիա:Կարիբյան Նիդերլանդների բնակավայրեր Կատեգորիա:Կարիբյան Նիդերլանդների Թագավորության բնակավայրեր
Նովիե Բուրլի
Նովիե Բուրլի (Новые Бурлы, Яңы Бурлы), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Գաֆուրիյսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 78 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Գաֆուրիյսկի շրջանի բնակավայրեր
Մեդվեժե (այլ կիրառումներ)
Մեդվեժե, կարող է վերաբերել՝
Զելյոնայա (գյուղ, Կելմենցիի շրջան)
Զելյոնայա (Зелена), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Կելմենցիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Զելյոնայա գյուղում բնակվում էր 1 980 մարդ։
Բնակչություն
1859 թվականի դրությամբ Խոտինսկի գավառի սեփականատիրական գյուղում բնակվում էր 136 մարդ (71 տղամարդ և 65 կին), հաշվվում էր 70 տնային տնտեսություն ։
1886 թվականի դրությամբ Լիպկանսկի գավառի սեփականատիրական գյուղում բնակվում էր 385 մարդ, հաշվվում էր 195 տնային տնտեսություն, գոյություն ուներ ուղղափառ եկեղեցի ։
Բնակչության թիվն ըստ տարեթվերի.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Կելմենցիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Մեդվեժկա (այլ կիրառումներ)
Մեդվեժկա, կարող է վերաբերել՝
Կարո՞ղ եք ներել ինձ
«Կարող ե՞ք ներել ինձ» (Can You Ever Forgive Me?), ամերիկյան կենսագրական, կատակերգական-դրամատիկ ֆիլմ, ռեժիսոր՝ Մարիել Հելլեր, նկարահանվել է Նիկոլ Խոլոֆսեների և Ջեֆ Ուիթիի սցեարի հիման վրա, հիմնված է Լի Իզրաելի համանուն հուշագրության վրա։
Սյուժե
Հիմնված է իրական իրադարձությունների վրա, ֆիլմը պատմում է գրող Լի Իզրաելի կյանքի պատմությունը, որը սկսել էր կեղծել գրողների, թատերգիրների և դերասանների նամակները՝ գումարի սղության պատճառով։
Արտադրություն
2015 թվականին հայտարարվել է, որ Իզրաելին կմարմնավորի Ջուլիանա Մուրը, իսկ ֆիլմի ռեժիսորը կլինի Նիկոլ Հոլոֆսեները ։ 2015 թվականին դերասանական կազմին միացավ Քրիս Օ՛Դաուդը ։ 2015 թվականի հուլիսին Մուրը դուրս մնաց նախագծից ։ 2016 թվականի մայիսին հայտարարվել էր, որ Իզրաելին կմարմնավորի Մելիսա Մակքարթին, իսկ ֆիլմի ռեժիսորը կլինի Մարիել Հելլերը ։ 2017 թվականի հունվարին քասթինգին միացել են Ռիչարդ Է. Գրանտը, Ջեյն Կրուտին, Դոլի Ուլսը, Աննա Դիվեր Սմիթը և Ջենիֆեր Ուեսթֆելդը ։
Ֆիլմի նկարահանումները սկսել են 2017 թվականի հունվարին, Նյու Յորքում, և ավրտվել՝ 2017 թվականի մարտի 2-ին ։
Թողարկում
Համաշխարհային պրեմիերան կայացել է Տելուրայդ կինոփառատոնի շրջանակներում, 2018 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ։ Այն նաև ցուցադրվել է 2018 թվականի սեպտեմբերի 8-ին՝ Տորոնտոյի միջազգային կինոփառատոնին ։ ԱՄՆ-ի տարածքում ֆիլմը վարձույթի է հանվել 2018 թվականի հոկտեմբերի 19-ին ։
Արձագանք
Ֆիլմը արժանացել է կինոքննադատների դրական ընդունելությանը։ Rotten Tomatoes կայքում ֆիլմը ունի 98% վարկանիշ՝ 143 գրախոսականի հիման վրա, և 10-ից 8.2 միավոր ։ Metacritic-ը ֆիլմին տվել է 100 հնարավոր միավորից 87-ը, 46 գրախոսականի հիման վրա, ինչը համապատասխանում է «համընդհանուր ճանաչում» կարգախոսին ։
Վայրէջք
Վայրէջք (իջեցում) տիեզերագնացության մեջ, երկնային մարմնի մակերևույթի վրա նստեցումից առաջ մթնոլորտի խիտ շերտերում կամ անմթնոլորտ միջավայրում տիեզերական թռչող ապարատի (ՏԹԱ) կամ իջեցվող ապարատի իջեցումը (ցածրանալը)։ Մթնոլորտ ունեցող մոլորակի վրա վայրէջք կատարելիս ճակատային դիմադրության (տես Աերոդինամիկ դիմադրություն) ազդեցությամբ ՏԹԱ-ի արագությունը փոքրանում է։ Մթնոլորտով արգելակմամբ վայրէջք առավել նպաաակահարմար է, երբ նստեցումը կատարվում է բավականաչափ խիտ մթնոլորտ ունեցող մոլորակի մակերևույթի վրա։ Այդ դեպքում իրականացվում է ոչ թե ամբողջ ՏԹԱ-ի, այլ նրա մի մասի՝ իջեցվող ապարատի (ԻԱ) նստեցում։ Աերոդինամիկ արգելակումն ԻԱ-ի շարժման արագությունը նվազեցնում է մինչև 150— 250 մ/վրկ։ Իջեցվող ապարատի հետագա արգելակումն ու նստեցումը սովորաբար իրականացվում է պարաշյուտային կամ այլ համակարգերի օգնությամբ։ Մթնոլորտով արգելակմամբ վայրէջք կարող է լինել բալիստիկ (զրոյական աերոդինամիկ որակով ՏԹԱ-ի վ) կամ ճախրական (ԻԱ-ի վրա, բացի ճակատային դիմադրությունից և մոլորակի ձգողության ուժից, ազդում է նաև վերամբարձ ուժը)։ Վերջին դեպքում գերբեռնվածքն ավելի փոքր է, և մանևրելու հնարավորություն կա։ Եթե վայրէջքին մթնոլորտում չի նախորդել հրթիռային արգելակում (հրթիռային շարժիչի օգնությամբ, որն ստեղծում է քարշուժ և ուղղված է ՏԹԱ-ի շարժման ուղղությանը հակառակ), ապա ՏԹԱ մթնոլորտ է մտնում մեծ արագությամբ (մոլորակին մոտ գտնվող արհեստական արբանյակի համար առաջին տիեզերական կամ մեծ հեռավորությունից մոլորակին մոտեցող ՏԹԱ-ի համար երկրորդ տիեզերական և ավելի մեծ արագությամբ)։ Այդ դեպքում արագության մարումն ուղեկցվում է մեծ գերբեռնվածքներով և տաքացմամբ։ Աթնոլորտ երկնային մարմնի վրա ՏԹԱ-ի իջեցումը կատարվում է հրթիռային արգելակման միջոցով։
Կատեգորիա:Ավիացիա
Ավատար (ֆիլմ, 2009)
«Ավատար» (Avatar), ռեժիսոր Ջեյմս Քեմերոնի ֆիլմերից, որի գլխավոր դերերը մարմնավորում են Սեմ Ուորթինգտոնը, Զոի Սալդանան, Սիգուրնի Ուիվերը, Սթիվեն Լենգը, Միշել Ռոդրիգեսը, Ջովաննի Ռիբիզին, Ջոել Մուրը, Սի Սի Էյչ Պաունդերը, Ուես Ստյուդին, Լաս Ալոնսոն։
Սյուժե
Ջեք Սալին՝ նախկին ծովային հետևակային զինվորը, հիմա գամված է հաշմանդամի սայլակին։ Չնայած վհատ մարմնին, Ջեքը հոգեպես մարտունակ է։ Նրան մարտական առաջադրանք է տրվում մի քանի լուսային տարի տևողությամբ ճանապարհորդություն կատարել և հայտնվել Պանդորա մոլորակում տեղակայված երկրացիների բազայում, որտեղից ընկերությունը շատ հազվագյուտ հանդիպող միներալ է արտահանում, որը բավականին մեծ դեր ունի Երկիրը ճգնաժամից դուրս բերելու համար։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2009 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ջեյմս Քեմերոնի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մարտաֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:20th Century Fox ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆանտաստիկ ֆիլմեր գիտնականների մասին Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:IMAX ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան եռաչափ ֆիլմեր Կատեգորիա:Կալիֆոռնիայում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ էքշն ֆիլմեր Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր այլմոլորակայինների մասին Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոէպոպեաներ
Ցիցինի անվան Մոսկվայի գլխավոր բուսաբանական այգի
Պատմություն
Մոսկվայում բուսաբանական այգու ստեղծման որոշումը կայացրել է Ժողովրդական կոմիսարների խորհուրդը 1945 թվականի հունվարի 21-ին, որը նվիրվել է ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի 220-ամյակին և նշանավորել խաղաղ ստեղծագործական կյանքի նոր դարաշրջան Հայրենական մեծ պատերազմից հետո։ Գլխավոր բուսաբանական այգու հիմնադրման օրը համարվում է 1945 թվականի ապրիլի 14-ը։
Այգու հավաքածուն ընդգրկում է 8220 կենսաբանական տեսակ և 8110 ֆորմայի ու սորտի բույսեր, ընդհանուր 16 330 տաքսոն։ Հիմնական հավաքածուի և լանդշաֆտային ժամանակակից ճարտարապետության մեթոդներով ստեղծվել են ՌԴ բնական ֆլորայի, նախկին ԽՍՀՄ, դենդրարիումի, արևադարձային, մերձարևադարձային, դեկորատիվ բույսերի և մշակաբույսերի բուսաբանական ցուցադրություններ։
2014 թվականի ամռանը բնակարանա-կոմունալային և հանրային աշխատանքների հարցերով Մոսկվայի փոխքաղաքապետ Պյոտր Բիրյուկովը հայտարարել է, որ Տնտեսական նվաճումների ցուցահանդեսը (ВДНХ) կմիավորվի բուսաբանական այգու և Օստանկինո զբոսայգու հետ ։
Արտաքին աղբյուրներ
Կատեգորիա:Բուսաբանական այգիներ
Ախուր Ներքին
Բնակչության մասին տեղեկություններ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Աստերոիդների ցանկ (57501-57600)
Աստերոիդների ցանկ (57401-57500) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (57601-57700)
Լյուիս Դոմենեկ ի Մոնտաներ
Լյուիս Դոմենեկ ի Մոնտաներ (Lluís Domènech i Montaner, ), կատալոնացի ճարտարապետ և քաղաքական գործիչ։
Կյանքը և ստեղծագործությունը
1875 թվականին Դոմենեկ ի Մոնտաները իր ընկերոջ` Ժոզեպ Վիլասեկայի հետ Բարսելոնայի նորաբաց Ճարտարապետական դպրոցում անցնում է պրոֆեսորական աշխատանքի, իսկ հետագայում` 1900-1920 թվականներին` բացառությամբ 1900-1920 թվականների, երբ ճարտարապետն ընտրվում է պատգամավոր և գտնվում Մադրիդում, գլխավորում է այն։ Իր դպրոցում Մոնտեները պատրաստում է երիտասարդ կատալոնցի ճարտարապետների մի ողջ սերունդ։
Դոմենեկ ի Մոնտաները սկզբում եղել է էկլեկտիկ ճարտարապետության ներկայացուցիչ, սակայն հետագայում իր նախագծերը ստեղծել է մոդեռն ոճով` դառնալով այս ուղղության խոշորագույն ներկայացուցիչներից մեկը եվրոպական ճարտարապետության մեջ։ Հետաքրքրվել է նաև հնագիտությամբ և Կատալոնիայի վաղմիջնադարյան եկեղեցական ճարտարապետությամբ։
Իր կառույցներով` Editorial Montaner i Simón հրատարակչության շենք (այժմ` Անտոնի Տապիեսի ֆոնդ), Համաշխարհային ցուցահանդեսի շենք (Բարսելոնայում, 1888, ստեղծվել է 53 օրում` ցուցահանդեսի ժամանակ, հետո քանդվել է), Երեք դրակոնների ամրոց, Դոմենեկ ի Մոնտաները դառնում է մոդեռն ճարտարապետության հիմնադիրը Կատալոնիայում։ Ճարտարապետի ստեղծագործական կյանքում առավել բեղմնավոր է եղել 19-20-րդ դարերի սահմանագծի շրջանը, երբ կառուցվում են Պերե Մատա ինստիտուտը (Institut Pere Mata) Ռեուսում, Լեո Մորերայի և Թոմասի տները, Սուրբ խաչի և Սան Պաու հիվանդանոցները, ինչպես նաև իր գլուխգործոցը` Կատալոնյան երաժշտության պալատը։ 1909 թվականին Լյուիս Դոմենեկ ի Մոնտաներն իր աշխատանքների համար պարգևատրվել է Բարսելոնայի քաղաքային իշխանությունների կողմից։
Դոմենեկ ի Մոնտաները զբաղվել է նաև հրապարակախոսական և գրական գործունեությամբ։ Նա գրել է հոդվածներ կատալոնյան մի շարք խոշոր թերթերի համար (La Renaixença, Lo Catalanista և Revista de Catalunya), իսկ 1904 թվականին լույս է ընծայել սեփական շաբաթաթերթը` «Կատալոնյան ժողովուրդ» (El Poble Català'): Եղել է ճարտարապետության, արվեստի պատմության մի շարք հոդվածների հեղինակ, գրել է քաղաքական էսսեներ։ 1878 թվականի փետրվարի 28-ին տպագրված նրա «Ազգային ճարտարապետության որոնումներում» (En busca d’una arquitectura nacional) հոդվածը դարձել է ժամանակակից կատալոնյան ճարտարապետության հռչակագիրը։ 1886-1897 թվականներին ճարտարապետը հրատարակել է «Արվեստի պատմություն» բազմահատոր երկը։
Դոմենեկ ի Մոնտաները դեռևս երիտասարդ տարիներին զբաղվել է քաղաքականությամբ։ Նա եղել է «Երիտասարդ Կատալոնիա» (Jove Catalunya) և «Կատալոնյան կենտրոն» (Lliga de Catalunya) ազգային կազմակերպությունների հիմնադիրներից։ Այնուհետև ընդունվել է «Կատալոնյան լիգա» (Lliga de Catalunya)` 1888 թվականին դառնալով նրա նախագահը։ 1891 թվականին Դոմենեկ ի Մոնտաները ստեղծել է «Կատալոնական միություն» (Unió Catalanista) կուսակցությունը, որը Կատալոնիայի ինքնավարության հիմքն է դրել։ Եղել է 1892 թվականի մարտին անցկացված հավաքի կազմակերպիչներից մեկը, որի ժամանակ ընդունվել է «Մանրեսի հիմք» (Bases de Manresa) ծրագիրը, որն ընկած է Կատալոնիայի սահմանադրության հիմքում։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին Մոնտաները հեռացել է քաղաքականությունից։
Արկագլուխ
Արկագլուխ, լեռ Հայկական լեռնաշխարհում, Վիրահայոց լեռներում Հայաստանի Լոռու մարզի Հաղպատ գյուղից մոտ 6 կմ արևելք։ Լանջերն անտառապատ են, բարձր, մոտավորապես 2100 մ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լոռու մարզի լեռներ
Աֆրիկյան ընձառյուծ
Աֆրիկյան ընձառյուծ (Panthera pardus pardus), ընձառյուծի առավել տարածված ենթատեսակը։
Նկարագրություն
Մարմնի երկարությունը 200-250 սմ, պոչը՝ 75-110 սմ։ Արու առանձնյակների քաշը կազմում է 60 կգ, էգերինը՝ 40 կգ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ընձառյուծներ
Դեյլի ուորքեր (օրաթերթ)
Դեյլի ուորքեր (The Daily Worker — «Ամենօրյա աշխատավոր»), ամերիկյան մարքսիստական ուղղվածության օրաթերթ 1921-1958 թվականներին։ Հրատարակվել է Չիկագոյում (1924-1927 թվականներին), ապա՝ Նյու Յորքում (1927-1958 թվականներին)։
Դադարել է հրատարակվել «նյութական և կազմակերպչական դժվարությունների» պատճառով։ Շարունակվել Է, սակայն, «Դենի ուորքեր»-ի կիրակնօրյա հավելվածի՝ «Ուորքեր»-ի («The Worker»)՝ որպես հասարակական քաղաքական օրգանի լույս ընծայումը, որին 1968 թվականից հաջորդել է «Դեյլի ուորլդ» թերթը։
Ղազարի
Ղազարի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Խամուրի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Միխայլովկա (գյուղ, Վեսելինովոյի շրջան)
Միխայլովկա (Михайлівка), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Վեսելինովոյի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Միխայլովկա գյուղում բնակվում էր 546 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1091 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Վեսելինովոյի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Անգլո-իսպանական պատերազմ (1625-1630)
Անգլո-իսպանական պատերազմ (1625-1630), ռազմական գործողություններ մի կողմից Իսպանիայի, մյուս կողմից Անգլիական թագավորության և դաշնակից Միացյալ նահանգների հանրապետության միջև ։
Նախադրյալներ
1620-ական թվականների կեսերին Իսպանիայի թագավոր Ֆիլիպ IV-ի և Անգլիայի թագավոր Հակոբ I-ի միջև կային սուր հակսաություններ։ Երեսնամյա պատերազմի բռնկման ժամանակ Ֆլանդրիայի իսպանական բանակը, Գոնսալո Ֆերնանդես դե Կորդոբայի հրամանատարությամբ մտել էր Պֆալց երկրամաս, որի տիրակալը ըմբոստ Ֆրիդիրիխ V-ն էր, որին էլ իր կնոջ Ելիզավետա Ստյուարտի (որը հանդիսանում էր Ջեյմս I դուստրը) հետ միասին զրկեց տիրապետությունից ։
Անգլիայի և Իսպանիայի միջև հարաբերությունները կարգավորելու և ամրապնդելու նպատակով, Ջորջ Վիլիերսը Ուելսի արքայազն Չարլզ I-ին առաջարկել է ամուսնանալ Իսպանիայի թագավոր Ֆիլիպ IV-ի քրոջ՝ Մարիա Աննայի հետ։ Հարսանեկան արարողությունները կազմակերպելու և բանակցելու նպատակով Ջորջ Վիլիերսը թագաժառանգի հետ ուղևորվում է Մադրիդ։ Սակայն բանակցությունները խափանվեցին՝ երիտասարդների ոչ պատշաճ պահվածքի և Չարլզ I-ի կաթոլիկություն ընդունելու պայմանը մերժելու պատճառով, ինչը ամուսնության նախապայմանն էր։ Չարլզն ու Բեքինգհեմը թշնամաբար էին տրամադրված Իսպանիայի նկատմամբ։ Վերադառնալով Լոնդոն նրանք թագավորին համոզեցին գումարել նոր խորհրդարան, որը պատերազմ կհայտարարի Իսպանիային և գումար կհատկացնի դրա համար։
Բրեդայի պաշարում
1624 թվականի օգոստոսին Ֆլանդրիայի բանակը Դոն Ամբրոզիո Սպինոլայի հրամանատարությամբ պաշարեց Բրեդա քաղաքը։ Բերդաքաղաքը ուժեղ ամրացված էր և այն պաշտպանում էին 14.000 զինվորներ։ Մորիս Օրանժացին փորձեց կտրել պաշարված քաղաքի մատակարարման ճանապարհները, սակայն հաջողության չհասավ։ 1625 թվականի փետրվարին անգլիական բանակը փորձել է ճեղքել իսպանական բանակի ամուր պաշտպանությունը, բայց մեծ կորուստներ կրելով նահանջեցին։ Տասնմեկամսյա պաշարումից հետո, 1625 թվականի հունիսի 2-ին իսպանական բանակը գրավեց քաղաքը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի պատերազմներ Կատեգորիա:Անգլիայի պատերազմներ Կատեգորիա:1627 Կատեգորիա:Նիդերլանդական հեղափոխություն Կատեգորիա:Երեսնամյա պատերազմ Կատեգորիա:17-րդ դարի հակամարտություններ Կատեգորիա:Անգլիայի ռազմական պատմություն Կատեգորիա:Իսպանիայի վաղ ժամանակակից պատմություն Կատեգորիա:Եվրոպայի ժողովուրդների պատերազմներ
Ծաղոլ
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 880 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խաշուրից հեռու է 30 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 538 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խաշուրի շրջանի գյուղեր
Վասիլի Դոկուչաև
Վասիլի Վասիլևիչ Դոկուչաև (Василий Васильевич Докучаев, ), ռուս բնախույզ։
Ժամանակակից հողագիտության և գոտիական ագրոնոմիայի հիմնադիրը։
Ավարտել է Պետերբուրգի համալսարանի ֆիզմաթ ֆակուլտետի բնական գիտությունների բաժինը (1871)։ 1883 թվականից Պետերբուրգի համալսարանի պրոֆեսոր։ «Ռուսական սևահող» (1883) աշխատության մեջ հիմնավորել ու ձևակերպել է հողագիտության հիմնական դրույթները, տվել հողի առաջին գիտական բնորոշումը, առաջարկել նոր դասակարգում, ուսումնասիրման պրոֆիլային՝ դասական մեթոդ, որը լայնորեն կիրառվում է ամբողջ աշխարհում։
Դոկուչաևը ուսումնասիրել է հողերի աշխարհագրական դասավորման գոտիականության օրինաչափությունը, երաշտի պատճառները և մշակել դրա դեմ պայքարի միջոցների համալիր՝ դաշտապաշտպան անտառաշերտեր, բազմամյա խոտաբույսերի մշակում, ցանքաշրջանառություն, ջրերի արդյունավետ օգտագործում։ 1946 թվականից սահմանված էր Վասիլ Դոկուչաևի անվան ոսկե մեդալ ու մրցանակ, որը շնորհում էր ԽՍՀՄ ԳԱ Նախագահությունը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս բնախույզներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ռուս երկրաբաններ Կատեգորիա:Ռուս աշխարհագրագետներ Կատեգորիա:Ռուս ճանապարհորդներ
Նովիե Դոմա (գյուղ, Նոգինսկի շրջան)
Նովիե Դոմա (Новые Дома), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Նոգինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2005 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1729 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Նոգինսկի շրջանի բնակավայրեր
(7413) Գալիբինա
(7413) Գալիբինա (Galibina), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1990 թվականի սեպտեմբերի 24-ին Լյուդմիլա Ժուրավլյովայի և Գրեգոր Կաստելի կողմից Նաուչնիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,083277 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,469 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,6975 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1977,5 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,182048 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 0,54° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1990 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Լյուդմիլա Ժուրավլյովայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Գրեգոր Կաստելի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Մելնիցա (այլ կիրառումներ)
Մելնիցա, կարող է վերաբերել՝
Օրոգրաֆիա
Լեռնագրություն կամ օրոգրաֆիա (óros - լեռ, grapho — գրել, նկարագրել), լեռների տեղագրական ռելիեֆի ուսումնասիրություն, մորֆոմետրիա, գեոմորֆոլոգիայի բաժին և ըստ արտաքին հատկանիշների և հարաբերական դիրքի՝ անկախ ծագումից հողային ձևերի նկարագրությամբ և դասակարգմամբ զբաղվող ֆիզիկական աշխարհագրության մաս ։
Երկրաբուսաբանության և կենսաաշխարհագրության մեջ, ինչպես նաև ջրաբանությունում օրոգրաֆիկ սահմանումներն օգտագործվում են բազմաթիվ լեռնաշղթաների (հարթավայրային, նախալեռնային, լեռնային, ալպյան և նարձր լեռնային) բարձրությունները նշելու համար։
Կիրառական նշանակություն
Ռելիեֆի տարբեր ձևերը (լեռնաշղթաներ, սարավանդեր, հարթավայրեր, հովիտներ, գոգավորություններ, ավազաններ և այլն) նկարագրելիս նշվում է հորիզոնի կողմերի երկայնքով գտնվելու վայրը, կողմնորոշումը, տրվում են մետրիկ բնութագրերը՝ երկարություն, մակերես, բարձրություն, խորություն, գետային ցանցի խտությունը և այլք, մակերեսների և լանջերի զառիթափությունը։ Օրոգրաֆիկ նկարագրությունը կարևոր է տարածքի օգտագործման պլանավորման համար ։
Զբոսաշրջության մեջ երթուղիները նկարագրելիս հաճախ հանդիպում է «օրոգրաֆիկորեն» տերմինը, ինչը նշանակում է, որ ինչ-որ բան կապված է լեռան, բլրի հետ։ Օրինակ՝ «օրոգրաֆիկորեն ձախ կամ օրոգրաֆիկորեն աջ ափ» (օրինակ՝ գետեր, հովիտներ, մորեններ, լեռնաշղթաներ և բարձրությունների տարատեսակ փոփոխությունների հետ կապված ռելիեֆի ձևեր) նշանակում է, որ բարձրությունների անկումների հետ կապված տեղանքը, համապատասխանաբար, գտնվում է լեռան ձախ կամ աջ կողմում, որտեղից նրանք սկիզբ են առնում ։
Լեռնաշղթաները և բարձր ցամաքային զանգվածները մեծ ազդեցություն ունեն գլոբալ կլիմայի վրա: Օրինակ, Արևելյան Աֆրիկայի բարձրադիր տարածքները էապես ազդում են հնդկական մուսսոնի ուժգնության վրա : Գիտական մոդելներում, ինչպիսիք են ընդհանուր շրջանառության մոդելները, օրոգրաֆիան սահմանում է մոդելի ստորին սահմանը ցամաքի վրա:
Երբ գետի վտակները կամ գետի մոտ գտնվող բնակավայրերը թվարկվում են «օրոգրաֆիկ հաջորդականությամբ», դրանք դասավորված են ամենաբարձրից (գետի ակունքին ամենամոտ) մինչև ամենացածրը կամ հիմնականը (գետաբերանին ամենամոտ): Վտակների գրանցման այս մեթոդը նման է Ստրալլերի թվին (Strahler Stream Order), որտեղ վերգետնյա վտակները նշված են որպես 1-ին կատեգորիա ։
Օրոգրաֆիկ տեղումներ
Օրոգրաֆիկ տեղումները, որոնք նաև հայտնի են որպես մթնոլորտային տեղումներ։ Այդպիսի տեղումներն առաջանում են օդի հարկադիր վեր շարժման արդյունքում՝ ֆիզիոգրաֆիկ լեռնաշխարհին հանդիպելիս (տես՝ անաբատիկ քամի): Այս բարձրացումը կարող է առաջանալ երկու մեխանիզմով.
Օդային զանգվածը բարձրանալիս ադիաբատիկորեն ընդլայնվում և սառչում է: Բարձրացող խոնավ օդի այս ադիաբատիկ սառումը կարող է իջեցնել նրա ջերմաստիճանը մինչև իր ցողի կետը, այդպիսով թույլ տալով դրա մեջ պարունակվող ջրի գոլորշիների խտացում և, հետևաբար, ամպի ձևավորում: Եթե ամպի կաթիլներում բավականաչափ ջրի գոլորշի է խտանում, ապա այդ կաթիլները կարող են այնքան մեծ դառնալ, որ գետնին ընկնեն տեղումների տեսքով:
Տեղանքի ռելիեֆից առաջացած տեղումները հիմնական գործոնն են օդերևութաբանների համար, քանի որ նրանք կանխատեսում են տեղական եղանակը: Օրոգրաֆիան կարող է մեծ դեր խաղալ տեղումների դեպքերի տեսակի, քանակի, ինտենսիվության և տևողության հարցում: Հետազոտողները պարզել են, որ արգելապատնեշների լայնությունը, լանջի կտրուկությունը և վերընթաց արագությունը հիմնական նպաստող գործոններն են օրոգրաֆիկ տեղումների օպտիմալ քանակի և ինտենսիվության համար: Այս գործոնների համակարգչային մոդելների սիմուլյացիաները ցույց են տվել, որ նեղ պատնեշները և ավելի զառիթափ լանջերն առաջացնում են վերընթաց հոսքի ավելի ուժեղ արագություն, որն իր հերթին ուժեղացնում է օրոգրաֆիկ տեղումները:
Հղումներ
Կատեգորիա:Գեոմորֆոլոգիա Կատեգորիա:Ֆիզիկական աշխարհագրություն Կատեգորիա:Աշխարհագրական եզրեր Կատեգորիա:Երկրաբանություն Կատեգորիա:Կլիմայագիտություն Կատեգորիա:Օդերևութաբանություն Կատեգորիա:Տեղագրություն
Քոնյա
Քոնյա (Konya, Կուվանա), քաղաք Թուրքիայի հարավարևմտյան մասում, Քոնյայի մարզում։ Քաղաքը գտնվում է Անատոլիայի կենտրոնական մասում։ Քաղաքը հայտնի է իր պատմությամբ և մշակույթով։
Անվանում
Անվանումը հին Փռյուգիայի նույն տեղում գոյություն ունեցած Իկոնիա քաղաքի անվան ձևափոխությունն է ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Սրբազան քաղաքներ Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 700 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգության նախնական ցանկ Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Թուրքիայում Կատեգորիա:Թուրքիայի հռոմեական քաղաքներ Կատեգորիա:Փոքր Ասիա Կատեգորիա:Մետաքսի ճանապարհի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բյուզանդիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Քոնյայի մարզի բնակավայրեր
Սուրբ Նշան եկեղեցի (այլ կիրառումներ)
Սուրբ Նշան եկեղեցի կարող է վերաբերել՝
Անկյուսներ
Անկյուսներ, գետակ Վանա լճի ավազանում։ Սկիզբ է առնում Վարագա լեռան փեշերից և հոսելով դեպի արևմուտք՝ թափվում է լիճը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր Կատեգորիա:Վանա լճի ավազանի գետեր
Դերբայական դարձված
Դերբայական դարձվածը՝ նախադասության մեջ գործածված դերբայն է իր լրացումներով միասին։Դերբայական դարձվածի գերադաս անդամը դերբայն է, որն արտահայտվում է՝ 1. անորոշ դերբայի տարբեր հոլովներով՝ անթարթ նայելը(ը), ուսին նստելով, այգին մշակելու, 2. հարակատար դերբայով՝ ուսապարկը մի կողմ դրած, մեքենան բարձած, ծանր աշխատանքից խոնջացած, 3. ենթակայական դերբայով՝ բարձունքից գահավիժող, օր օրի կռացող, գիշերուզօր սպասող, 4. համակատար դերբայով՝ փողոցն անցնելիս,մանկությունը հիշելիս, հանձնարարություն կատարելիս։
Դերբայական դարձվածը նախադասության մեջ մեկ անդամ է։ Որպես նախադասության անդամ, նախադասության մեջ այն զբաղեցնում է ենթակայի, ստորոգյալի, գոյականական և բայական անդամի լրացումների պաշտոններ, ինչպես՝ Ճամփորդների դադար առնելը(ենթակա) ճակատագրական եղավ։ Ձախողման պատճառը այդ մարդուն վստահելն(ստորոգելի) էր։
Դերբայական դարձվածի գերադաս անդամը՝ դերբայը, ունենում է ոչ թե ստորոգյալի, այլ իր հետ կապված 4 կարգի լրացում.ենթակա, ստորոգելի կամ վերադիր, խնդիր, պարագա։
Կատեգորիա:Խոսքի մասեր
Մեչնիկովո (այլ կիրառումներ)
Մեչնիկովո, կարող է վերաբերել՝
Խորհրդատու
Խորհրդատուն (consultare "քննարկել") բառից՝ մասնագետ է, ով մասնագիտական կամ փորձագիտական խորհուրդ է տալիս այնպիսի բնագավառներում ինչպիսիք են՝ կառավարում, հաշվապահություն, օրենք, մարկետինգ, սննդի արդյունաբերություն, բժշկություն, ֆինանսներ, տնտեսություն, հասարակական կառավարում և այլն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մասնագիտություններ
Բելա չաո
Բելա չաո կամ Իտալական պարտիզանների երգ (Bella ciao - Մնաս բարով գեղեցկուհի), իտալական ժողովրդական երգ, որը Իտալական դիմադրության շարժման մասնակիցները երգել են Մոդենայի սարերում Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։ Երգը համաշխարհային հռչակ է ձեռք բերել 20-րդ դարի 40-ական թվականներից ։
Ստեղծման պատմություն
Որ «Բելա չաոն» երգել են Դիմադրության շարժման մասնակիցները, փաստացի ապացուցված է, ինչը չի կարելի ասել նրա «գարիբալդիական» ծագման մասին։ Երգի տարածման շրջանը նեղ էր՝ բոլոնյան Ապենինների և Ռեջո-Էմիլիա շրջանի միջև, որը վերահսկվում էր պարտիզանների կողմից։ Ըստ տարածված կարծիքի երգը գրել է պարտիզաններից մեկը, որ բժիշկ կամ ֆելդշեր էր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պարտիզանական երգեր
Բերտա ֆոն Տառնոչի
Բերտա ֆոն Տառնոչի-Շպրինցենբերգ (գերմաներեն՝ Bertha von Tarnóczy-Sprinzenberg, ), ավստրիացի նկարչուհի, մանկավարժ։ Համբավվել է հատկապես բնանկարի, նատյուրմորտի, դիմանկարի ժանրերում ստեղծած գործերով։
Կենսագրություն
Բերտայի հայրը՝ Կարլ Լյուդվիգ ֆոն Տառնոչի-Շպրինցենբերգը, արքունիքի ֆինանսների տնօրենն էր, հորեղբայրը՝ Մաքսիմիլիան Յոզեֆ ֆոն Տառնոչին, Զալցբուրգի արքեպիսկոպոսը, ով հետագայում դարձավ կարդինալ ։ Ապագա նկարչուհին սովորել է Ռիդենբուրգի Սակրե Կյոր վանքի դպրոցում, որտեղ էլ առաջին անգամ դրսևորել է նկարչական իր ձիրքը։ Դպրոցն ավարտելուց հետո հաճախ ուղեկցել է հորը նրա բազմաթիվ ուղևորությունների ընթացքում։ 1875-1876 թվականներին Զալցբուրգում աշակերտել է անվանի նկարիչ Անտոն Հանշին, ապա կերպարվեստի նրբությունների մեջ շարունակել է խորանալ ու հմտանալ՝ ուսանելով Մյունխենի գեղարվեստի ակադեմիայի օրիորդաց բաժանմունքում՝ Թեոդոր Հեռի ղեկավարությամբ, միաժամանակ նկարչության մասնավոր դասեր առնելով նկարչուհի Ժաննա Բաուկից։ 1882 թվականին Բերտան դարձել է Մյունխենի նկարչուհիների ընկերակցության հիմնադիր անդամներից մեկը ։
1886 թվականին նա մեկնել է Վիեննա, վարպետանալու նպատակով դասեր առել նկարիչ Էմիլ Յակոբ Շինդլերից։ Այստեղ միաժամանակ մտերմացել է նկարչուհի, քանդակագործուհի Օլգա Վիզինգեր-Ֆլորիանի հետ։ Հետագայում մի քանի անգամ, դարձյալ ուսումնառության նպատակով, ճամփորդել է Իտալիայում ու Հոլանդիայում։ Տևական ու մանրակրկիտ նախապատրաստությունից հետո վերջապես սկսել է իր նկարչական աշխատանքները ներկայացնել ցուցահանդեսներում (հիմնականում Զալցբուրգում ու Բուդապեշտում)։ 1891 թվականին պատվո դիպլոմի է արժանացել Ագրամի (ներկայիս Զագրեբի) ցուցահանդեսում ցուցադրած իր ստեղծագործությունների համար ։ Ստեղծագործելու հետ մեկտեղ՝ Բերտան մանկավարժական գործունեություն է ծավալել. սկզբում կերպարվեստի դասեր է տվել ազնվականների երեխաներին, ապա, Միխաելա Պֆաֆինգերի մահից հետո, ստանձնել է Լինց քաղաքում վերջինիս բացած արվեստի դպրոցի ղեկավարությունը և մինչև 1919 թվականը առաջ տարել այդ գործը ։
1901 թվականին Վիեննայում, Օլդա Վիզինգեր-Ֆլորիանի, Մարիաննա ֆոն Էշենբուրգի, Մարիա Էգների, Սյուզաննա Գրանիչի (1869-1946), Մարիա Մյուլլերի (1847-1935), Թերեզա Ֆյոդորովնա Ռիսի հետ, հիմնադրել է «Ութ նկարչուհիներ» (Acht Künstlerinnen) ստեղծագործական խմբակը, իսկ հետագայում էլ դարձել է Ավստրիայի նկարչուհիների ընկերակցության առաջին անդամներից մեկը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ավստրիացի նկարչուհիներ Կատեգորիա:20-րդ դարի նկարչուհիներ Կատեգորիա:19-րդ դարի կին արվեստագետներ Կատեգորիա:Ավստրիացի մանկավարժներ
Աարոն Բրաուն
Աարոն Բրաուն (Aaron Brown, ), կանադացի թեթևատլետ, վազորդ կարճ հեռավորության վրա։