cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Անտոն Զլատոպոլսկի
Պրոֆեսոնիալ գործունեություն
2002 թվականի սեպտեմբերի 1-ից 2004 թվականի փետրվարի մինչև 25-ը եղել է «ՎԳՏՌԿ»-ի նախագահի առաջին տեղակալ, «Ռոսիա» հեռուստաալիքի գլխավոր տնօրեն ։
2004 թվականի փետրվարի 26-ից (դե-ֆակտո՝ 29-ից) մինչև 2009 թվականի դեկտեմբերի 31-ը եղել է «ՎԳՏՌԿ» դաշնային գործակալության գլխավոր տնօրենի առաջին տեղակալ, «Ռոսիա» հեռուստաալիքի գլխավոր տնօրեն» ։
2010 թվականի հունվարի 1-ից զբաղեցնում է «ՎԳՏՌԿ»-ի գլխավոր տնօրենի առաջին տեղակալի, «Ռոսիա 1» հեռուստաալիքի գլխավոր տնօրենի պաշտոնը ։
2014 թվականի հունիսի 1-ից՝ լրացուցիչ համատեղում է «Մուլտ» մանկական հեռուստաալիքի գլխավոր խմբագրի և պրոդյուսերի պաշտոններում ։
Որպես անկախ տնօրեն մտնում է « Ռոստելեկոմ » ԲԲԸ-ի տնօրենների խորհրդի կազմի մեջ», 2018 թվականի հունիսից մտնում է «Թվային հեռուստատեսություն» ԲԸ-ի (ԲԸ «ՑՏՎ») ՝ «ՎԳՏՌԿ» հոլդինգի և ՓԲԸ «Ռոստելեկոմ»-ի դուստր ձեռնարկություն, որը արտադրում և ղեկավարում է ոչ եթերային թվային հեռուստաալիքների փաթեթ Ռուսաստանում և արտերկրում ։
Ֆիլմագրություն
Որպես գլխավոր արտադրող, համադրող կամ վերահսկող պրոդյուսեր, նա մասնակցել է հետևյալ գեղարվեստական ֆիլմերի, հեռուստատեսության կամ անիմացիոն շարքերի ստեղծմանը.
Հասարակական գործունեություն
Մտնում է Ռուսաստանի Դաշնության ներքին գործերի նախարարությանը կից Հանրային խորհրդի կազմի մեջ (ՌԴ ՆԳՆ) և Հանրային խորհրդի Դաշնային գործակալության մամուլի և զանգվածային հաղորդակցության (Տպագրել), «Հեռուստաչափումների ինդուստրիալ կոմիտե ասոցիացիայի» խորհրդի անդամ (ՏՀՏ) ։
Մոսկվայի Օ. Ե. Կուտաֆինի անվան պետական իրավաբանական համալսարանի հոգաբարձուների խորհրդի անդամ, «Ռուսաստանի իրավաբանների ասոցիացիա» համառուսաստանյան հասարակական կազմակերպության անդամ (ՌԻԱ) , գրական ակադեմիայի անդամ՝ «Մեծ գիրք» ռուսական ազգային գրական մրցանակի ժյուրիի անդամ ։
Ընտանիք
Հայրը կենսաքիմիկոս Անդրեյ Դավիդովիչ Զլատոպոլսկին է, կենսաբանական գիտությունների թեկնածու։ Պապը իրավաբանական գիտությունների դոկտոր Դավիթ Լվովիչ Զլատոպոլսկին է, ՌԽՖՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ, Մոսկվայի պետական համալսարանի վաստակավոր պրոֆեսոր։
Կինը (2011-ից)՝ Դարյա Զլատոպոլսկայա (Սպիրիդոնովա), լրագրող և հեռուստահաղորդավարուհի ։
Հոբբիներ
Նրա սիրելի զբաղմունքներն են սպորտով զբաղվել, գրքեր կարդալ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Իրավաբանական գիտությունների թեկնածուներ Կատեգորիա:Ռուս պրոդյուսերներ Կատեգորիա:Ռուս հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան) Կատեգորիա:ՌԴ պետական մրցանակի դափնեկիրներ գրականության և արվեստի բնագավառում
Դոննա Տարտ
Դոննա Լուիզա Տարտ (Donna Louise Tartt, ), ամերիկացի կին գրող։ «Կարմրակատար» վեպի համար 2014 թվականին արժանացել է Պուլիցերյան մրցանակի։
Կյանք և գործունեություն
Դոննա Տարտը ծնվել է 1963 թվականին, Միացյալ Նահանգների Միսսիսիպի նահանգի Գրինվուդ քաղաքում և մեծացել հարևան Գրինեյդ ավանում։ Հինգ տարեկանում Դոննան գրել է իր առաջին բանաստեղծությունը, իսկ նրա առաջին հրատարակումը լույս է տեսել «Միսսիսիպիի գրական հանդեսում», երբ նա տասներեք տարեկան էր։
1981 թվականին ընդունվել Է Միսսիսիպիի համալսարան և դարձել «Կապա Կապա Գամմա» միաբանության անդամ, իսկ 1982 թվականին, դասախոսի հորդորով, տեղափոխվել է «ազատ արվեստների» բնագավառում մասնագիտացող Բենինգթոնի քոլեջը (Վերմոնտ նահանգ, Միացյալ Նահանգներ), որտեղ նրա դասախոսներից մեկը եղել է գրող և լրագրող Ջո Մաքգինիսը։ 1986 թվականին ավարտել է քոլեջի դասական փիլիսոփայության բաժինը։
1992 թվականին հրատարակվել է գրողի առաջին վեպը՝ «Գաղտնի պատմությունը» (The Secret History), որը դարձել է բեսթսելլեր և թարգմանվել արտասահմանյան 24 լեզվով ։
2002 թվականին լույս է տեսել երկրորդ վեպը՝ «Փոքրիկ ընկերը» (The Little Friend):
2013 թվականին հրատարակվել է երրորդ վեպը՝ «Կարմրակատարը» (The Goldfinch): Հաջորդ տարի այդ վեպն արժանացել է Պուլիցերյան մրցանակի ։ «Warner Bros.» և «RatPac Entertainment» ընկերություններն իրավունք են ստացել էկրանավորելու գիրքը ։ 2019 թվականին թողարկվել է «Կարմրակատարը» ֆիլմը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:Պուլիտցերյան մրցանակակիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կին վիպասաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի վիպասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի վիպասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի պատմվածքագիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի արձակագիրներ
Ալբին Կուրտի
Ալբին Կուրտի (Albin Kurti, ), Կոսովոյի քաղաքական գործիչ։ Ինքնորոշում կուսակցության առաջնորդ։
Կենսագրություն
Սովորել Է Պրիշտինայի համալսարանում, Պրիշտինայի համալսարանի ուսանողների անկախ միության ղեկավարն էր և ալբանացի ուսանողների հուզումների կազմակերպիչներից մեկը, որոնք հանդես էին գալիս Հարավսլավիայի փլուզման և տեղի սերբերի վտարման օգտին։ 1997 թվականին նա միացավ Կոսովոյի ազատագրման բանակի գրոհայիններին։ 1997-1999 թվականներին նա կազմակերպել էր ուսանողների բողոքի ցույցերը Պրիշտինայում և Կոսովոյի այլ խոշոր քաղաքներում։ 1999 թվականին դատապարտվել է 15 տարվա ազատազրկման, 2001 թվականին Միլոշևիչի անկումից հետո ազատ է արձակվել նոր հարավսլավական կառավարությունը։
Այդ ընթացքում նա ստացել է Կոսովոյի անջատողականների ամենահայտնի առաջնորդներից մեկի կարգավիճակը։ Կուրտին ձեռք է բերել լայն քաղաքական փորձ և աջակցություն արտասահմանում Վաշինգտոնում, Նյու Յորքում, Բրյուսելում, Կոպենհագենում և Ստրասբուրգում Եվրոպական խորհրդարանում։ Նա հանդիպել է նաև Արևմտյան Եվրոպայի և ԱՄՆ բարձրաստիճան ներկայացուցիչների հետ։
2020 թվականի մարտի 25-ին Կոսովոյի խորհրդարանը անվստահության վոտում է հայտնել Կուրտիի կառավարությանը COVID-19 համավարակի հետ կապված արտակարգ դրություն մտցնելուց հրաժարվելու համար ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Պետության գործող ղեկավարներ Կատեգորիա:Ալբանիայի քաղաքական գործիչներ
Ձայնագրման ընկերությունների Ճապոնական ասոցիացիա
Ձայնագրման ընկերությունների Ճապոնական ասոցիացիա  (ճպ. 日本レコード協会 Nippon Rekōdo Kyōkai կամ կրճատ RIAJ, անգլ.-ից Recording Industry Association of Japan), ասոցիացիա, որը միավորում է երաժշտական բիզնեսի ոլորտում աշխատող մի շարք ճապոնական ընկերությունների, այսինքն` զբաղվում է երաժշտական արտադրանքի արտադրությամբ և բաշխմամբ։
Լրիվ անդամներ
2013 թվականի դրությամբ անդամները համարվում են 17 ընկերություններ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ձայնագրություն Կատեգորիա:Ճապոնական կազմակերպություններ Կատեգորիա:Ճապոնիայի երաժշտություն
The Makemakes
The Makemakes, ավստրիական փոփ-ռոք խումբ, խումբը ներկայացրել է Ավստրիան Եվրատեսիլ 2015 երգի մրցույթում`«I Am Yours» երգով։
Կարիերա
Խումբը թողարկել է իրենց դեբյուտային «The Lovercall» սինգլը 2012 թվականի հունիսի 15-ին ։ Երգը վեցերորդ հորիզոնականն է զբաղեցրել Ö3 Austria Top 40 հիթ-շքերթում։ 2014 թվականի ապրիլի 15-ին The Makemakes-ը թողարկել է իրենց երկրորդ սինգլը՝ «Million Euro Smile», որը Ö3 Austria Top 40 հիթ-շքերթում զբաղեցրել է երկրորդ հորիզոնականը։
2015 թվականի մարտի 13-ին խումբը հաղթել է Ավստրիայի ազգային ընտրությունը և ընտրվել Եվրատեսիլ 2015 երգի մրցույթում Ավստրիայի ներկայացուցիչ ։ Ավստրիան, որպես մրցույթի կազմակերպիչ, ելույթ է ունեցել միանգամից եզրափակչում։ Խումբը ելույթ է ունեցել տասնչորսերորդ համարի ներքո։ The Makemakes-ը չի ստացել ոչ մի միավոր՝ դառնալով հյուրընկալող երկրի ամենավատ կատարումը 1957 թվականից ի վեր։ Այնուամենայնիվ, խումբն իր պարտությանը հումորով է մոտեցել՝ Instagram-ի իրենց պաշտոնական էջում տեղադրելով «We are the zeroes of our time!» երգը ։
2018 թվականի մարտին խումբը թողարկել է չորրորդ «Keep On Moving» սինգլը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ավստրիայի մասնակիցները Եվրատեսիլ երգի մրցույթում Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2015 երգի մրցույթի մասնակիցներ Կատեգորիա:Ավստրիական երաժշտական խմբեր Կատեգորիա:Ռոք խմբեր Կատեգորիա:Փոփ երաժշտական խմբեր
Un Dia (One Day)
«Un Dia (One Day)» («Մի օր»), կոլումբիացի երգիչ Ջեյ Բալվինի, անգլիացի երգչուհի Դուա Լիպայի, պուերտոռիկացի երգիչ Bad Bunny-ի և պուերտոռիկացի պրոդյուսեր Tainy-ի երգ։ Այն թողարկվել է 2020 թվականի հուլիսի 23-ին՝ Universal Records լեյբլի միջոցով ։
Տեսահոլովակ
«Un Dia (One Day)» երգի երաժշտական տեսահոլովակը նկարահանվել է Stillz-ի և արտադրվել՝ Neon16-ի կողմից։ Տեսահոլովակում նկարահանվել է իսպանացի դերասանուհի Ուրսուլա Կորբերոն ։
Բեթ Բերս
Բեթ Բերս (Beth Behrs, ), ամերիկացի դերասանուհի, որն առավել հայտնի է «Երկու սնանկ աղջիկներ» սիթքոմում խաղացած Քերոլայն Չենինգի դերով։
Վաղ կյանք
Էլիզաբեթ Էն Բերսը ծնվել է Փենսիլվանիա նահանգի Լանքասթեր քաղաքում և հանդիսանում է դպրոցի ադմինիստրատոր Դևիդ Բերսի և ուսուցչուհի Մաուրեն Բերսի ավագ դուստրը։ Ունի կրտսեր քույր՝ Էմիլի Ջիանեթ Բերսը, որը իրենից փոքր է վեց տարով։ 1989 թվականին Բերսի ընտանիքը տեղափոխվել է Վիրջինիա նահանգի Լինչբուրգ քաղաք, որտեղ Բեթն անցկացրել է իր մանկությունը։ Այնտեղ չորս տարեկան հասակում սկսել է ելույթ ունենալ տեղի թատրոնում և զբաղվել պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլով։
Երբ 15 տարեկան էր, Բերսը իր ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Կալիֆոռնիա նահանգի Մարին Քաունթի քաղաք ։ 2001 թվականին սկսել է հաճախել Թամալպաիսի միջնակարգ դպրոց, որտեղ ընդգրկվել դպրոցի դրամատիկական ծրագրում։ Միաժամանակ սովորել է Սան Ֆրանցիսկոյի միջնակարգ դպրոցում և թատերական կոնսերվատորիայում, որտեղ Էլիզաբեթը երաժշտական կրթություն է ստացել և սկսել ելույթ ունենալ տարբեր մյուզիքլներում։
2004 թվականին Բերսը տեղափոխվել է Լոս Անջելես, որպեսզի շարունակի թատերական կրթությունը Լոս Անջելեսի կալիֆոռնյան համալսարանում։ Մասնակցել է գեղեցկության մրցույթին և հաղթել է այն, բացի այդ կրում է Միսս Մարին Քաունթին 2006 տիտղոսը։ 2005 թվականին «Գրիս» բեմադրությունում խաղացել Է Սենդի Դամբրովսկու դերը և գլխավոր դեր Սան Ֆրանցիսկոյի «Բրիոլին» բեմադրության մյուզիքլում, իսկ հետո սկսել է նկարահանվել ֆիլմերում ։ Համալսարանն ավարտելուց հետո Բերսը պարգևատրվել է Երիտասարդ երաժշտի հիմնադրամի կրթաթոշակով։
Կարիերա
Բերսի առաջնաելույթը էկրանում դարձել է «Ամերիկյան կարկանդակ 7. Սիրո գիրք» երիտասարդական կատակերգությունում (թողարկվել է ուղիղ եթերով 2009 թվականի դեկտեմբերի 22-ին) խաղացած դերը ։ Նկարահանվել է նաև մի քանի անկախ ֆիլմերում և հայտնվել «Ծովային ոստիկանություն. Հատուկ բաժին» և «Կասլ» հեռուստասերիալների էպիզոդներում ։
2011 թվականի սկզբին Բեթ Բերսը CBS հեռուստաալիքի արտադրության «Երկու սնանկ աղջիկներ» սիթքոմում ստացել է Քերոլայն Չենինգի դերը, որը սիթքոմի երկու գլխավոր հերոսուհիներից մեկն է։ Այն հաստատվել է դերի յոթ լսումներից հետո ։ Չնայած սերիալը քննադատաբար է ընդունվել քննադատների կողմից, սակայն այն հեռուստատեսային վարկանիշում դարձել է հաջողված և առաջին եթերաշրջանի հեռարձակման կեսին երկարացվել է ։ 2012 թվականին շոուում իր դերի համար առաջադրվել է Teen Choice Awards մրցանակի «Տարվա հայտնություն» կատեգորիայում ։
2015 թվականին նկարահանվել է «Բարև ձեզ, իմ անունը Դորիս է» լիամետրաժ ֆիլմում, որտեղ խաղացել է գլխավոր հերոսի՝ Ջոնիի սիրեցյալի՝ Բրուքլին Հենդերսոնի դերը։ 2016 թվականին առաջնաելույթ է ունեցել Բրոդվեյում Հելի Ֆեյրֆերի «Զվարճալի դեպք է պատահել Նյու Յորքի Սլոուն Քեթթերինգ Մեմորիալ ուռուցքաբանական կենտրոնի գինեկոլոգիական բաժնի ճանապարհին» համաշխարհային ներկայացման պրեմիերային։
2016 թվականին Բեթ Բերսը մասնակցել է Netflix-ի օրիգինալ մուլտսերիալի հնչյունավորմանը, որը կոչվում է «Տուն. Արկածներ Թիպի և Օյի հետ» և որում պատմվում է DreamWorks Animation ընկերության «Տուն» մուլտֆիլմի պատմությունից առաջ տեղի ունեցած իրադարձությունների մասին։
Անձնական կյանք
Բերսն ու դերասան Մայքլ Գլեդիսը սկսել են հանդիպել 2010 թվականին։ Նրանք նշանադրվել են 2016 թվականի հուլիսին և ամուսնացել՝ 2018 թվականի հուլիսի 21-ին ։
2011 թվականին Բերսը սկսել է զբաղվել ձիասպորտի թերապիայով, որպեսզի կառավարի խուճապային հարձակումները, որոնցով տառապում էր դեռահասության տարիքից։ Ոգեշնչվելով մարդկանց և կենդանիների միջև փոխօգնության գաղափարից` նա սկսել է իր բարեգործական գործունեությունը` հիմնելով SheHerdPower հիմնադրամը, որն իր ֆինանսական աջակցությամբ ապահովում է թերապիա սեռական բռնության ենթարկված կանանց համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի կանայք Կատեգորիա:Երգիչներ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
Anti Social Media
Anti Social Media, դանիական փոփ-ռոք խումբ, խումբը ներկայացրել է Դանիան Եվրատեսիլ 2015 երգի մրցույթում՝ «The Way You Are» երգով։
Կարիերա
2015 թվականին խումբը մասնակցել է Dansk Melodi Grand Prix 2015 երաժշտական մրցույթին «The Way You Are» երգով։ Փետրուարի 7-ին խումբը հաղթել է մրցույթը և ներկայացրեց Դանիան ներկայացնել Եվրատեսիլ 2015 երգի մրցույթում ։
2015 թվականի մայիսի 19-ին խումբը հանդես է եկել մրցույթի առաջին կիսաեզրափակչում, որից հետո գրավել է 13-րդ հորիզոնականը՝ վաստակելով 33 միավոր, խմբին չի հաջողվել անցնել եզրափակիչ։
Կիպրոսի պատմություն
Վաղ պատմությունը
Կղզու պատմությունն սկսվում է նեոլիթի դարաշրջանից (բնակավայր Խիրոկիտիա) ։ Կիպրոսի այս շրջանի հուշարձանները նման են մայրցամաքային Պաղեստինի հուշարձաններին։ Նեոլիթը կտրուկ ընդմիջվում է համաշխարհաային սառցակալմամբ՝ մ․թ․ա․ 6200 թվականը, որից հետո կղզու հնագիտության մեջ դիտվում է քրոնոլոգիական շրջան։
Էնեոլիթ դարաշրջանին բնորոշ են բացված ձեռքերով հուշարձաններ (Պաֆոսյան կուռք)։
Վաղ բրոնզե դարում նախկին կլոր տների փոխարեն առաջանում է ճարտարապետության նոր՝ փյունիկյան մշակույթի շրջանը։ Մինչև 20–րդ դարը հնագետները կարծում էին, որ բրոնզե դարում բնակչությունը կազմում էին մինոսցիները, ելնելով նրանից, որ շատ նման է կիպր–մինոսյան գիրը ավելի վաղ շրջանի կրետական գրին, այնուամենայնիվ, ներկայումս ընդունված է այն փաստը, որ խոսքը գնում է կրետական մշակույթի հետ մերձեցման և շփման մասին, այն ժամանակ, երբ կիպրական բրոնզեդարյան մշակույթը խիստ տարբերվում էր Էգեյան մշակույթից, բայց և ուներ շատ ընդհանրություններ Լևանտի տարածաշրջանի մշակույթների հետ։
Մի շարք հնագետների կարծիքով, մինոսյան աղետից հետո՝ մ․թ․ա․ 15–րդ դարում, Կիպրոսում ձևավորվում է Ալասիա պետությունը, որի կառավարիչը մ․թ․ա․ 14–րդ դարում փարավոնի եղբայրն էր։ Սակայն ավելի շատ տարածված է այն կարծիքը, որ Կիպրոսի բոլոր քաղաք–պետություններն անկախ էին, իսկ Ալասիան նրանցից ամենաազդեցիկն էր (դա պահպանվում է մինչև հելլենիստական դարաշրջանը)։ Մ․թ․ա․ 13–րդ դարում կղզին հաջորդաբար գտնվել է խեթերի և եգիպտացիների իշխանության տակ։
«Բրոնզե կոլլապսի» շրջանում կղզի են ներթափանցում «ծովի ժողովուրդները»՝ հույներն ու աքայացիները։ Այնուամենայնիվ, ի տարբերություն Միջերկրածովյան շատ տարածքների, մշակութային կտրուկ աճի փոխարեն, որ դիտվում էր այդ դարաշրջանում, Կիպրոսում տեղի էր ունենում աքայական մշակույթի դանդաղ միաձուլում տեղական մշակույթին, իսկ կղզին աստիճանաբար ծաղկում էր ապրում (Խեթական պետությունը և Եգիպտոսը այլևս կործանվել էին)։
Կիպր–մինոսյան գիրը շարունակվում է կիրառվել զավթողների կողմից, սակայն նշաններն աստիճանաբար փոխվում են։ Մոտովորապես մ․թ․ա․9–րդ դարից Կիպրոսում առաջանում են արկադա–մինոսյան բարբառով հունարեն գրություններ՝ արված տեղական կիպրական գրով, այնուամենայնիվ, տեղական էթեոկիպրյան լեզուն շարունակում է վկայակոչվել մինչև մ․թ․ա․ 4–3–րդ դարերը։ Միաժամանակ, Կիպրոսը մշակութային առումով շարունակում է բավականին հետ մնալ մայրցամաքային Հունաստանից, չնայած շարունակաբար յուրացնում էր հունական մշակութային նվաճումները։
Զուգահեռաբար կատարվում էր Կիպրոսի փյունիկյան գաղութացումը։ Առաջանում են, այսպես կոչված, Կիպրոսի տասը քաղաք–պետությունները։
Անտիկ շրջան
Մ․թ․ա․ 526 թ․Եգիպտոսի կործանումից հետո Կիպրոսը մտնում է Հոնիայի պարսկական սատրապության կազմի մեջ։
Մ․թ․ա․ 449 թվականին հույն–պարսկական պատերազմից հետո աթենական 200 նավերից կազմված զորաջոկատը գրավում է Կիպրոսը
հետ է վերադարձնում պարսկական տիրապետության տակ՝ տալով ինքնավարության կարգավիճակ։
Մ․թ․ա․ 350 թ․ կիպրոսում պայթում է հակապարսկական ապստամբություն, որը ճնշվում է մ․թ․ա․ 344 թ․։
Ալեքսանդր Մակեդոնացու արշավանքների արդյունքում Կիպրոսը գրավվում է և 331 թ․ միացվում հելլենիստական
Եգիպտոսին։ Մ․թ․ա․ 4–3–րդ դարերում որոշ ժամանակով Կիպրոսին տիրում են Սելևկյանները։
Մ․թ․ա․ 58 թվականին Կիպրոսը դառնում է հռոմեական պրովինցիա։
Միջնադար
Կիպրոսը միջին դարերում Հռոմեական Կայսրության քայքայումից և Արևելյան ու Արևմտյան մասերի բաժանվելուց հետո, 395 թ․ Կիպրոսն անցնում է Բյուզանդիայի տիրապետության տակ և կազմում նրա մի մասը։ Այդ կարգավիճակով մնում է մոտ 800 տարի, որն ընդմիջվում է 648–965 թթ․ արաբական տիրապետության շրջանով։ Միևնույն ժամանակ Կիպրոսի ուղղափառ եկեղեցին ստանում է ինքնավարություն Եփեսոսի տաճարում։
688 թվականին Կիպրոսը զավթվում է արաբների կողմից։ Հուստինիանոս II կայսրը և խալիֆ Աբդ ալ–Մալիկը կարողանում են համաձայնության գալ։ Հետագա 300 տարիներին Կիպրոսը միաժամանակ գտնվում է և՛արաբների և՛ Բյուզանդիայի իշխանության տակ՝ համատիրության կարգավիճակով, չնայած նրանց միջև ընթացող մշտական պատերազմներին։ Դա շարունակվում է մինչև 965 թվականը, երբ վերածնված Բյուզանդիան վերջնականապես գրավում է ամբողջ կղզին, նրա տարածքի վրա ձևավորելով Կիպրոսի թեմը։ 1185 թվականին Կիպրոսի վերջին բյուզանդական կառավարիչը՝ Իսահակ Կոմնենոս Կիպրոսացին ապստամբություն է բարձրացնում և փորձում զավթել գահը։ Պետական հեղաշրջման նրա փորձը անհաջողությամբ է ավարտվում, այնուամենայնիվ, նրան հաջողվում է կղզու նկատմամբ պահպանել վերահսկողությունը։
Կոմնենոսի դեմ Բյուզանդիայի գործողությունները անհաջողության են մատնվում, քանի որ նրան աջակցում էր Վիլհելմ II Բարին։ Կայսրը Եգիպտոսի սուլթանի հետ համաձայնության էր եկել, ըստ որի պարտավոր էր խաչակիրների առջև փակել Կիպրոսի նավահանգիստները։
Կիպրոսը խաչակիրների տիրապետության տակ
1191 թվականին Իսահակ Կոմնենոս Կիպրացու կառավարման ժամանակ, Անգլիայի թագավոր Ռիչարդ I Առյուծասիրտը
Խաչակրաց երրորդ արշավանքի ժամանակ գրավում է կղզին։ 1191 թվականի ապրիլին Ռիչարդը հասնում է Հռոդոս կղզի և 1191 թվականի մայիսի 6–ին գրավում Լեմեսոսը (ժամանակակից Լիմասոլը)։ Իսահակ Կոմնենոսը բավական ուշ է ժամանում, և զիջում է Կոլլոս կղզին։
Ռիչարդ Առյուծասիրտը՝ ռազմական օգնություն ստանալով Երուսաղեմի թագավորից և իր վասալ Գի դը Լուսինյանից, հաղթում է բյուզանդացիներին։ Կոմնենոսին շղթայակապ են անում արծաթյա շղթաներով, քանի որ Ռիչարդը խոստացել էր նրան երկաթյա շղթաներ չհագցնել։
Բյուզանդիայի պարտությունից հետո Ռիչարդ Առյուծասիրտը 1191 թվականի հունիսին մեկնում է Սուրբ երկիր իր զորքի մեծ մասի հետ, թալանելով կղզին և կոտորելով բոլորին, ովքեր փորձում էին իրեն հակառակվել։ Կիպրոսը խաչակիրների համար դառնում է թիկունքում բազա։ Մեկնելուց առաջ Ռիչարդը ամուսնանում է Բերենգարիայի՝ Նավարայի թագավոր Սանչո VI–ի ավագ դստեր հետ։ Հարսանիքը տեղի է ունենում 1191 թվականի մայիսի 12–ին Լեմեսոսի սուրբ Գևորգ եկեղեցում։
1192 թվականին Երուսաղեմի նախկին թագավոր Գի դը Լուսինյանը հետ է գնում կղզին տամլիերների օրդենից՝ հիմնելով Կիպրոսի թագավորությունը, իսկ նրա եղբայր և ժառանգորդ Ամորի դը Լուսինյանը 1197 թվականին թագադրվում է որպես Կիպրոսի առաջին արքա։ Քաղաքական և տնտեսական ամենամեծ հզորության Կիպրոսը հասնում է Ամորի I–ի հետնորդների՝ Գուգո IV (1324–1358) և Պետրոս I (1358–1369) արքաների օրոք։ Կիպր–Գենուական պատերազմում պարտությունից հետո 1373–1374 թթ․ թագավորության տնտեսական դրությունը անդառնալիորեն խաթարվում է, որը բերում է պետության քաղաքական անկմանը։
Վենետիկյան շրջան
1489 թվականին Կատերինա Կորնարո թագուհու՝ (Լուսինյանների դինաստիայի վերջին ներկայացուցիչը) Կիպրոսի գահից հրաժարվելուց հետո, Կիպրոսն անցնում է Վենետիկյան հանրապետությանը։
Ստրատեգիական բարենպաստ դիրքի պատճառով կղզին հաճախ էր ենթարկվում հզորացող Օսմանյան կայսրության հարձակումներին։ Վենետիկցիները կառուցել էին ամրոցներ Ֆամագուստայում, Նիկոսիայում և Կիրենիայում։ XVI դարի վերջին Վենետիկի հանրապետությունը կորցնում էր երբեմնի հզորությունը։ 1570 թվականին, չնայած հերոսական պաշտպանությանը, Ֆամագուստան պարտվում է։
Սուրբ Նիկոլայի տաճարը Ֆամագուստայում օսմանցիների կողմից վեր է ածվում մզկիթի, որի արդյունքում կոչվում է թուրք գեներալ Լալա Մուստաֆա փաշայի անունով, ով նվաճել էր Կիպրոսը։
Իրավիճակը չի փոխում Լեպատոյի ճակատամարտում օսմանյան նավատորմի դեմ տարած հաղթանակը։
Օսմանյան ժամանակաշրջանը
Կիպրոսյան պատերազմը, Կիպրոսը Օսմանյան կայսրության կազմում'' 1571 թվականին Օսմանյան կայսրությունը վերջնականապես զավթում է կղզին։ Բնակչության կազմում հայտնվում է նոր համայնք՝ թուրքերը։
Օսմանյան կայսրությունը Կիպրոսում մտցնում է հարկային համակարգ, այնպես, ինչպես գրավյալ մյուս քրիստոնեական շրջաններում։ Քրիստոնյաները համարվում էին «զիմմի>» (պարտապան), որոնց պաշտպանում էին՝ պայմանով, որ նրանք հպատակվեն իրենց, օգնեն «անհավատների» դեմ մղվող «սրբազան» պատերազմում և գլխահարկ վճարեն՝ ջիզիե։ Դա նպաստում էր տեղական ժողովուրդների դավանափոխությանը և իսլամի տարածմանը։ Շատ հույն-կիպրացիներ դավանափոխ էին լինում միայն ձևական՝ շարունակելով գաղտնի դավանել քրիստոնեություն։ Բայց և այնպես աստիճանաբար նրանք «թուրքացվում» էին։
Շատ թուրքեր, որոնց նախնիներն ապրել էին Կիպրոսում ավելի քան 300 տարի, շարունակում են մնալ Կիպրոսում 1878 թվականին՝ այն Մեծ Բրիտանիային անցնելուց հետո։ 1970–ականներին էթնիկ թուրքերը կազմում էին բնակչության 18%–ը, հույները՝ 82%–ը։
Կիպրոսի Արքեպիսկոպոսը ոչ միայն կրոնական առաջնորդն էր, այլև էթնիկ հույների առաջնորդը, իսկ եկեղեցին դառնում է հունական մշակութային ժառանգության պահպանողը, ինչպես նաև պատասխանատվություն էր կրում հարկերի հավաքման և դրանք թուրքական իշխանություններին փոխանցելու համար։
Ծանր հարկերը, տեղական կառավարիչների չարաշահումները պատճառ են դառնում մի շարք ապստամբությունների, որոնք ճնշվում են։ 1572 և 1668 թվականների միջև այդպիսի մոտ 28 ապստամբություն է լինում։
1660 թվականին սուլթանը արքեպիսկոպոսին և եպիսկոպոսներին նշանակում է «ժողովրդի պաշտպաններ» և սուլթանի առաջ ժողովրդի ներկայացուցիչներ։ 1670 թվականին կղզին հանձնվում է օսմանյան նավատորմի ադմիրալի իրավասությանը, որը Կիպրոսում ստանում է քաղաքական իշխանություն։ 1703 թվականին Կիպրոսը փոխանցվում է մեծ վեզիրին։
1821 թվականից Հունաստանում սկսված անկախության համար պայքարը Օսմանյան կայսրությունից  տարածվում է նաև Կիպրոսում։ Չնայած Հունաստանի անկախությանը, Կիպրոսը շարունակում է մնալ կայսրության կազմում։
1869 թվականին թուրքերի երեքդարյա կառավարումն ավարտվում է, Կիպրոսի հույների համար թուրքական օկուպացիան փոխարինվում է բրիտանականով։
Օսմանյան շրջանից Կիպրոսում ժառանգություն է մնացել Պաֆոսը, մի շարք մզկիթներ, դամբարաններ, մասնավորապես՝ Խալա Սուլթան մզկիթը՝ Լարնակայում։
Բրիտանական գաղութացումը
1878 թվականին Բրիտանական Կայսրության և Թուրքիայի միջև կնքվում է Կիպրոսի Կոնվենցիան, անգլո–թուրքական «պաշտպանական դաշինք»՝ ընդդեմ Ռուսաստանի։ Պայմանագիրը ստորագրվել է 1878 թվականի հունիսի 4–ին Ստամբուլում՝ Բեռլինի կոնգրեսի բացման նախօրյակին։
Մեծ Բրիտանիան պարտավորվում է օգնել Թուրքիային զենքով այն դեպքում, եթե ռուս-թուրքական պատերազմում գրավված Բաթումը, Կարսը, Արդահանը կամ դրանցից որևէ մեկը Ռուսաստանը պահեր իր ձեռքում և փորձեր տիրել նորին կայսերական մեծություն սուլթանի տարածքի որևէ այլ տարածքի Փոքր Ասիայում։ Փոխարենը Թուրքիան համաձայնվում էր Մեծ Բրիտանիայի կողմից Կիպրոսի օկուպացմանը։ Կոնվենցիան չեղարկվել է անգլիացիների կողմից 1914 թվականի նոյեմբերի 5–ին՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմում Թուրքիայի՝ Գերմանիայի դաշնակցի կարգավիճակով մասնակցության պատճառով։
Կղզին վերջնականապես բռնակցվում է Բրիտանիայի կողմից 1914 թվականին՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ընթացքում։ Կիպրոսում իրական
1925 թվականին Մեծ Բրիտանիան պաշտոնապես հայտարարում է Կիպրոսը որպես իր գահակիր գաղութ (անգլ․՝ Crown colony)։ Արդեն 1931 թվականին հունական ազգաբնակչության շրջանում ծավալվում են անկարգություններ՝ պահանջելով էնոզիս (Հունաստանի հետ միավորում), որի պատճառով 6 մարդ զոհվում են, բրիտանական վարչական շենքը Նիկոսիայում կրակի է մատնվում։ Անկարգությունները ճնշելու արդյունքում ձերբակալվում են 2 հազ․մարդ։
Գաղութարարները՝ հենվելով «բաժանիր, որ տիրես» տակտիկայի վրա, խուսանավում էին երկու համայնքների միջև, որպեսզի ճնշեն 1931 թվականի Հոկտեմբերյան ապստամբությունը, օգտագործում էին «պահուստային ոստիկանությունը»՝ կազմված թուրքերի և հույների միացյալ ուժերից։
Երկրորդ աշխարհամարտից հետո հույն ազգաբնակչության մեջ հասունանում է հունական պատմական տարածքների միավորման և Հունաստանի հետ վերամիավորման շարժումը (էնոզիս, հուն․«վերամիավորում»)։ 1950 թվականի հունվարին անց է կացվում հանրաքվե, որտեղ հույն մեծամասնությունը քվեարկում է էնոզիսի օգտին։ Բրիտանիան հրաժարվում է ճանաչել հանրաքվեի արդյունքները։
Ուժեղանում են Կիպրոսի Կոմունիստական կուսակցության դիրքերը (ԱԿԵԼ)։ Սակայն կոմունիստները մեղադրվում են էնոզիսը չճանաչելու համար։
1955 թվականին հույների և անգլիացիների միջև ռազմական ընդհարումը բերում է նրան, որ հույները ձևավորում են ԷՕԿԱ կազմակերպությունը ( հուն․ Էտնիկի Օրգանոզիս Կիպրիոն Ագոնիստոն, ազգային ազատագրական շարժման կազմակերպություն)։ Բրիտանացի չինովնիկների և զինվորականների վրա առաջին հարձակումների ժամանակ զոհվում են մոտ 100 բրիտանացիներ, իչպես նաև հույն-կիպրացիներ, որոնք կասկածվում էին բրիտանացիների հետ համաործակցության մեջ։ ԷՕԿԱ–ը չի դիպչում պահեստային ոստիկանությանը՝ թուրք–կիպրական միացյալ ջոկատներին, սակայն առիթ դարձան միջէթնիկական լարվածության երկու համայնքների միջև։
1955 թվականի սեպտեմբերին Թուրքիայում սկսվում են հույների ջարդեր, ձևավորվում է ռազմականացված խմբավորում՝ «Վոլկան», որը պայքար էր մղում ԷՕԿԱ–ի դեմ։ 1956 թվականին բրիտանացիները զորքերի թիվը Կիպրոսում հասցնում են 30 հազարի, միաժամանակ սկսում են կիրառել զանգվածային բռնաճնշումներ։
1957 թվականին Թուրքիայի անմիջական օգնությամբ թուրք–կիպրացիները Կիպրոսում ձևավորվում է մարտական կազմակերպություն՝ ՏՄՏ ։ Բրիտանիան աջակցում է այդ կազմակերպությանը՝ որպես հակակշիռ ԷՕԿԱ–ին։
Pertti Kurikan Nimipäivät
Pertti Kurikan Nimip Nivät, ֆիննական փանք խումբ, խումբը հաղթել է Ֆինլանդիայի ազգային ընտրական փուլը և ներկայացրել Ֆինլանդիան Եվրատեսիլ 2015 երգի մրցույթում։ Խմբի բասիստը և թմբկահարը տառապում են Դաունի համախտանիշից, վոկալիստը աուտիզմից, կիթառահարը ուղեղային կաթվածից ։ Խմբին է նվիրված 2012 թվականի «Փանկի համախտանիշ» վավերագրական ֆիլմը։
Կիպրոսի պատմություն
Բրիտանական գաղութացումը
1959 թվականին ԷՕԿԱ շարժմանը հաջողվում է ազատվել անգլիացիներից, սակայն հիմնական նպատակը՝ Հունաստանի հետ վերամիավորումը, չի իրագործվում։
Pertti Kurikan Nimipäivät
Պատմություն
Խումբը հիմնադրվել է 2009 թվականին։
Կիպրոսի պատմություն
Բրիտանական գաղութացումը
Կիպրոսում անգլիացիներից ժառանգություն է մնացել ձախակողմյան երթևեկությունը և երկու ռազմական բազաները, որոնք գտնվում են անգլիացիների իշխանության տակ։ Էլեկտրական հոսանքագծերը անց են կացվել բրիտանական չափորոշիչներով։ Էլեկտրական վարդակները նույնպես բրիտանական նմուշի են, լարվածությունը՝ 250 վոլտ։
Միջհամայնքային լարվածության ուժեղացումը 1960-1974
1960 թվականին Կիպրոսն անկախություն է ձեռք բերել, և Անգլիայի, Հունաստանի և Թուրքիայի միջև բանակցությունների արդյունքում բաժանվել է երկու անկախ համայնքի՝ հունական և թուրքական։ Բրիտանիան պահապանում է երկու ռազմական բազաների վերահսկողությունը․ Ակրոտիրին և Դեկելիան մնում են ինքնավար տարածքներ։ Կղզի է մտցվել հունական և թուրքական զորքեր։
Pertti Kurikan Nimipäivät
Պատմություն
2015 թվականին խումբը հաղթել է Ֆինլանդիայի ազգային ընտրական փուլում «Ինչու ես պետք է» (Aina mun pitää) երգով և ներկայացրել Ֆինլանդիան Եվրատեսիլ 2015 երգի մրցույթում։ Վիեննայում, ըստ Yle Radio Suomi-ի լրագրող Սաննա Պիրկկալայնենի, երգը կոչվել է «սարսափելի», բայց խումբը «սքանչելի» ։
Կիպրոսի պատմություն
Միջհամայնքային լարվածության ուժեղացումը 1960-1974
1960 թվականի սահմանադրությամբ ամրագրվել է երկու ինքնակառավարվող համայնքների գոյությունը, հունական (մոտ 80%) և թուրքական (մոտ 18%)։ Լիբանանյան մոդելով ուժերի հավասարակշռությունը՝ մշակված Լիբանանյան մոդելով, պահպանվում էր Մեծ Բրիտանիայի, Հունաստանի և Թուրքիայի կողմից, որոնք պատասխանատվություն էին կրում համաձայնագրի համար։ Հաստատված էթնիկ քվոտաները չէին համապատասխանում թուրքերի տոկոսային բաշխվածությանը (18 %)։ Այսպես, պետական կառավարման համակարգում հաստատվել էր 30% քվոտա, իսկ զինված ուժերում՝ 40%։
Միևնույն ժամանակ հույների մեջ դեռևս պահպանվում էր էնոզիսի գաղափարախոսությունը, որը բացարձակապես չէր ընդունվում թուրք-կիպրացիների կողմից։
Էնոզիսի վարդապետության դեմ թուրք ազգաբնակչությունն առաջ է քաշում թաքսիմ ( «բաժանում») վարդապետությունը, կղզին բաժանել երկու մասի՝ հունական և թուրքական։ Բարդությունը կայանում էր նրանում, որ կղզում բնակվող հույն և թուրք ազգաբնակչությունը խառն էին ապրում և գրեթե անհնար էր տարածքային առումով նրանց բաժանումը։
Աստիճանաբար սրվում էին հարաբերությունները երկու համայնքների միջև, որն անհամատեղելի էր ինչպես սպասելիքների հետ (էնոզիսի և թաքսիմի), այնպես էլ հետևյալ փաստարկների հետ՝
Սահմանադրության հարցերով փոխնախագահը, որը պատասխանատու էր արտաքին քաղաքականության համար, թուրք էր, մինչդեռ արտաքին գործերի նախարարը՝ հույն, որը նույնպես հակասություններ էր առաջացնում
Միջհամայնքային հակասությունները և լարվածությունը վերաճում են զինված խմբավորումների ձևավորմանը, որոնց փաստացի ղեկավարում էին Հունաստանը և Թուրքիան։
Ի հակակշիռ հունական ԷՕԿԱ կազմակերպության, թուրք համայնքը ձևավորում է ՏՄՏ կազմակերպությունը (Թուրքական պաշտպանական կազմակերպություն)։
1963 թվականի նոյեմբերին հույների առաջնորդ Արքեպիսկոպոս Մակարիոս III–ը առաջարկում է մի շարք փոփոխություններ կատարել սահմանադրության մեջ, որպեսզի հնարավոր լինի ապահովել նրա  գործունեությունը։ Դրանք բոլորը մերժվում են թուրքերի և նրանց առաջնորդ դոկտոր Ֆազիլ Քյուչյուքի կողմից։
1963 թվականի դեկտեմբերի 21–ին Նիկոսիայում հունական պարեկները փաստաթղթերի ստուգման նպատակով կանգնեցնում է թուրք զույգին, որից հետո սկսվում է փոխհրաձգություն, որի ընթացքում զոհվում են թուրք զույգը և հույն ոստիկանը։ Սկսվում են դաժան ընդհարումներ թուրքերի և հույների միջև։ Արդյունքում շատ թուրքեր իրենց բնակության վայրերից անցնում են թուրքական զոնա։ Պաշտոնական տվյալներով, այդ ընդհարումների ժամանակ զոհվում են 133 հույն, անհայտ կորածների թիվը՝ 41, թուրքերից զոհվում են 191–ը և 193–ը՝ անհայտ կորածներ ։
Pertti Kurikan Nimipäivät
Պատմություն
Եվրատեսիլում խումբը ելույթ է ունեցել մայիսի 19-ին մրցույթի առաջին կիսաեզրափակչում, սակայն խումբը չի հավաքել բավարար միավորներ` եզրափակիչ դուրս գալու համար ։
Կիպրոսի պատմություն
Միջհամայնքային լարվածության ուժեղացումը 1960-1974
ՄԱԿ–ի Անվտանգության Խորհրդի № 186 բանաձևի համաձայն, 1964 թվականի մարտի 4–ին կղզի են մուտք գործում ՄԱԿ–ի խաղաղապահ ուժերը, որոնք մինչ օրս այնտեղ են։
Pertti Kurikan Nimipäivät
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2015 երգի մրցույթի մասնակիցներ Կատեգորիա:Ֆիննական երաժշտական խմբեր Կատեգորիա:Ֆինլանդիայի մասնակիցները Եվրատեսիլ երգի մրցույթում Կատեգորիա:2009 հիմնադրված երաժշտական խմբեր Կատեգորիա:Ֆիննական ռոք խմբեր Կատեգորիա:Փանկ-ռոք խմբեր
Կիպրոսի պատմություն
Միջհամայնքային լարվածության ուժեղացումը 1960-1974
1967 թվականին կրկին սրվում է կոնֆլիկտը, երբ հույն ազգայնականները Գեորգիես Գրիվասի գլխավորությամբ սպանում են 26 թուրքի, որին ի պատասխան Թուրքիան սկսում է նախապատրաստվել ներխուժման, միաժամանակ վերջնագիր է ներկայացնում՝ Գրիվասին կղզուց արտաքսել, տուժածներին տալ փոխհատուցումներ, Կիպրոսի Ազգային գվարդիան ցրել։ Արդյունքում, Գրիվասին արտաքսում են կղզուց, սակայն Մակարիսը հրաժարվում է ցրել Ազգային գվարդիան ։
Հույն-թուրքական հակամարտությունը
1974 թվականին ռազմական սև գնդապետների խունտան Հունաստանում կազմակերպում է պետական հեղաշրջում, որի հիմնական ուժերը կազմում էին հունական համայնքի զինված ուժերը՝ Կիպրոսի Ազգային գվարդիան, որը ղեկավարում էին հունական սպաներ։ Մակարիս III–ը հեռացվում է իշխանությունից, նրան փոխարինում է Նիկոս Գեորգադես Սամպսոնը՝ ԷՕԿԱ–Բ կազմակերպության առաջնորդը։
Թուրքական իշխանությունների կողմից սա դիտվում է որպես փորձ՝ Կիպրոսի և Հունաստանի միավորման և թուրք–կիպրացիներից կղզու էթնիկ մաքրման, նամանավանդ որ հեղաշրջումը ուղեկցվել էր էթնիկ հողի վրա անկարգություններով։ Թուրքական բանակը ափ է հանվում Կիպրոսում և ռազմական գործողությունների արդյունքում իրենց վերահսկողության տակ են վերցնում կղզու տարածքի մոտ 35%–ը։ Այդ ժամանակվանից մինչ այժմ Կիպրոսը մնում է բաժանված երկու անհավասար մասի՝ հունական և թուրքական։
1974 թվականին թուրքական համայնքը ներմուծում է սեփական դրամական միավորը՝ լիրան, ի հակառակ կիպրյան ֆունտին։Թուրքական բանակը ևս մեկ ներխուժում է իրականացնում Կիպրոս, որի արդյունքում գրավվում է արդեն 38% կղզու տարածքից, սահմանում է նոր սահմանագիծ՝ այսպես կոչված «Աթթիլայի սահմանագիծը»։ Թուրքական կողմի հավաստմամբ այդ սահմանագիծը համարվում է իրատեսական, քանի որ թուրք–կիպրացիները կազմում են կղզու ազգաբնակչության մոտ 35%–ը։ Հունական կողմը չի ընդունում այս թվերը, պնդելով, որ թուրքերը կազմում են կղզու ազգաբնակչության ընդամենը 18%–ը։
Որպես բողոքի նշան ՆԱՏՕ–ի դեմ, որն ի վիճակի չեղավ դադարեցնել կոնֆլիկտը՝ Հունաստանը դուրս է գալիս ՆԱՏՕ–ի կազմից։
Կղզու բաժանման արդյունքում թուրքական հատվածից ավելի քան 200 հազար հույն է տեղափոխվում հունկան հատված, հունական հատվածից՝ 20 հազար թուրք տեղափոխվել է թուրքական հատված։
Բաժանման գիծը վերահսկվում է ՄԱԿ–ի զինված ուժերի զորակազմը։ 2004 թվականի աշնանը ՄԱԿ–ի Գլխավոր քարտուղար Քոֆի Աննանը առաջարկում է Անվտանգության Խորհրդին երկարաձգել խաղաղապահ ուժերի մանդատը, բայց կրճատել զինված ուժերի թիվը՝ 1230–ից հասցնել մինչև 860։
1983 թվականին կղզու թուրքական հատվածը ինքնահռչակվում է որպես Հյուսիսայի Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետություն, սակայն այդ պետությունը ճանաչվում է միայն Թուրքիայի կողմից։ Միջազգային իրավունքի համաձայն Կիպրոսը համարվում է ինքնիշխան պետություն՝ 1974 թվականին ունեցած ամբողջական տարածքով։ ՄԱԿ–ի Անվտանգության Խորհրդի № 541 որոշման համաձայն Հյուսիսայի Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետությունը համարվում է անօրինական, իսկ թուրքական զինված ուժերը պետք է դուրս բերվեն կղզուց։
Կղզու միավորման շուրջ բանակցությունները տարվում են շատ վաղուց։ Վերջին փորձը ձախողվել է 2004 թվականի ապրիլի 26–ին, երբ ՄԱԿ–ի հովանու ներքո կղզում տեղի է ունենում հանրաքվե։ Միավորման դեմ քվեարկում են հույն–կիպրացիների 75%–ը, ի տարբերություն թուրք–կիպրացիների, որոնք կողմ են քվեարկել միավորմանը։ Որոշակի հույսեր են առաջանում խնդրի կարգավորման հարցում Կիպրոսի՝ 2008 թվականի ընտրությունների արդյունքում ընտրված նոր նախագահի՝ Դիմիտրիս Խրիստոֆիսի հետ։
2004 թվականին Կիպրոսը մտնում է Եվրամիության կազմի մեջ։ Փաստացի եվրամիության մեջ է մտնում միայն Կիպրոսի հունական հատվածը։
Գոյության 30 տարիների ընթացքում Կիպրոսի երկու հատվածները անհավասարաչափ են զարգացել, հյուսիսային և հարավային հատվածներն ունեն տնտեսության զարգացման տարբեր մակարդակներ։ Թուրքական իշխանությունները հյուսիսային հատվածում թույլատրում են անշարժ գույքի վաճառքը,ինչը խստորեն արգելվում է հույների կողմից։Ի դեպ, թուրքական հատվածում վաճառվում են նաև հույն փախստականներին պատկանող անշարժ գույքը։ Այդ գույքը գնելը Կիպրոսում համարվում է հանցագործություն։
Թուրքական հատվածում գտնվող շատ բնակավայրեր անվանափոխվել են՝ ստանալով թուրքական անվանումներ։ Շատ եկեղեցիներ, վանքեր ու տաճարներ վեր են ածվել մզկիթների։ Կիպրոսի իշխանությունները չեն ընդունում այդ փոփոխությունները և Կիպրոսում վաճառվող բոլոր ուղեցույցներում, քարտեզներում պահպանվում են նախկին անվանումները։ Կիպացիները մտահոգված են նաև այն փաստով, որ շարունակվում է հյուսիսային հատվածի բնակեցումը անատոլիական թուրքերով։
Կիպրոսը ներկայումս
Միևնույն ժամանակ, Կիպրոսի հանրապետության տարածք մուտք գործելը Հյուսիսային Կիպրոսից՝ առանց պաշտոնական վիզայի, կարող էր դիտարկվել որպես պետական սահմանի անօրինական հատում։
2008 թվականի մարտին հունական և թուրքական համայնքների կողմից սկսվում է Կիպրոսի պատի վերջնական ապամոնտաժումը՝ մայրաքաղաքի Լեդրա հրապարակից, որը կղզին բաժանում էր երկու մասի։ Դրա շուրջ համաձայնությունը ձեռք էր բերվել հունական և թուրքական մասերի առաջնորդների կողմից ։
2008 թվականի հունվարի 1–ից Կիպրոսի Հանրապետությունը մտնում է եվրագոտի։
2008 թվականի փետրվարին Կիպրոսի նախագահական ընտրություններում հաղթում են կոմունիստները՝ նախագահ է ընտրվում Դիմիտրիս Քրիստոֆիասը։
2014 թվականի մայիսի 12–ին մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը որոշում է կայացնում, ըստ որի Թուրքիան պարտավոր էր վճարել Կիպրոսին 30 մլն․ եվրո՝ որպես բարոյական վնաս՝ անհայտ կորած հույների հարազատներին, որոնք, նախ ձերբակալվել էին թուրքական իշխանությունների կողմից օկուպացված Կիպրոսի հյուսիսում և հետո անհայտ կորել։ Ինչպես նաև, որպես բարոյական վնասի փոխհատուցում, պետք է տրվի 60 մլն․եվրո այն կիպրացիներին, որոնք Կարպասիա թերակղզու բնակիչներ են, իսկ թերակղզին օկուպացվել է թուրքերի կողմից։ Դրանով Եվրոպական դատարանը փաստում է, որ ճանաչում է միայն մեկ պետական միավոր՝ Կիպրոսի Հանրապետությունը, որի մի հատվածը օկուպացված է թուրքերի կողմից։ Թուրքական կառավարությունը չի ընդունում Եվրոպական դատարանի կայացրած որոշումները։
Կիպրոսի խոշոր քաղաքներն են՝ Հարավային Նիկոսիա, Լիմասոլ։
Տարածքը՝ 9242,45կմ²։
Բնակչության թիվը՝ 875,898 (2019) մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կիպրոսի պատմություն Կատեգորիա:Միջերկրածովյան երկրների պատմություն Կատեգորիա:Արևմտյան Ասիայի պատմություն Կատեգորիա:Թուրքիայի պատմություն
Համրուն
Համրուն (Ħamrun), քաղաք Մալթայի հարավային մասում, Մեծ նավահանգստի գոտում։ 2014 թվականի մարտի 31-ի տվյալնորով բնակչության թվաքանակը եղել է 9 244 ։
Պատմություն
Քաղաքի ներկա տարածքում ու շրջակայքում մարդիկ բնակություն են հաստատել առնվազն երկու հազար տարի առաջ, ինչի վկայությունն են մերձակա ժայռերում փյունիկեցիների կատարած թաղումները, որոնք հայտնաբերվել են հնագիտական պեղումների արդյունքում։
Սուրբ Հովհաննեսի ուխտի ասպետների տիրապետության ժամանակներում այս վայրերը եղել են բարձրաստիճան պաշտոնյաների, դատավորների, մեծահարուստների որսի ու հանգստի սիրած վայրերից մեկը։
19-րդ դարում սկսվել է բնակավայրի բուռն զարգացման ու աճի նոր փուլը։ 1875 թվականին օծվել է նոր՝ Կաետան Տիենացու եկեղեցին։ 1881 թվականին բնակավայրը, որ այն ժամանակ կոչվում էր Սուրբ Հովսեփի գյուղ (Casale San Giuseppe), ստացել է առանձին եկեղեցական ծխի և առանձին վարչական կենտրոնի կարգավիճակ։
Մշակույթը
Համրունն աստիճանաբար վերածվել է մշակույթների խառնարանի։ Դա վերաբերում է նաև այստեղ պատրաստվող կերակրատեսակներին, որոնք պարունակում են իտալական, սիրիական, արևմտաաֆրիկյան, աֆղանական, թուրքական խոհանոցներին բնորոշ տարրեր  ։ Հիշատակման է արժանի նաև այն փաստը, որ ամեն տարի Համրունում կազմակերպվում է շոկոլադի փառատոն, որի ընթացքում Մալթայի տարբեր բնակավայրերից ժամանած շոկոլադագործները ցուցադրում են իրենց վարպետությունը   ։
Քույր քաղաքներ
Համրունը բարեկամական սերտ կապեր է հաստատել իտալական Շիլլա քաղաքի հետ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մալթայի քաղաքներ Կատեգորիա:Մալթայի բնակավայրեր
Օլլի Ջոնսթոն
Օլիվեր Մարտին Ջոնսթոն կրտսեր (Oliver Martin Johnston, Jr., ), ամերիկացի անիմատոր, Դիսնեյի ստուդիայի տասն առաջատար անիմատորներից մեկը   ։ 1989 թվականին ստացել է «Դիսնեյի լեգենդները» մրցանակ, իսկ նրա աշխատանքները 2005 թվականին արժանացել են ԱՄՆ արվեստի ոլորտի ազգային մեդալի։
Օլլի Ջոնսթոնը Դիսնեյի ստուդիայում աշխատել է 43 տարի (1935-1978)։ Նրա առաջին աշխատանքը, որին մասնակցել է որպես գլխավոր անիմատոր, եղել է «Պինոկիո» մուլտֆիլմը։ Բացի այդ, նա մասնակցել է այնպիսի մուլտֆիլմերի ստեղծմանը, ինչպիսիք են՝ «Սպիտակաձյունիկը և յոթ թզուկները», «Ֆանտազիա» և «Բեմբի»։ Նրա վերջին լիամետրաժ աշխատանքը եղել է «Փրկարարները» մուլտֆիլմը, որտեղ Ջոնսթոնը երգիծաբար մարմնավորվել է կերպարներից մեկի՝ Ռուֆուս կատվի տեսքով։
Ջոնսթոնը Ֆրենկ Թոմասի հետ «The Illusion of Life: Disney Animation» գրքի համահեղինակ է։ Գրքում, մասնավորապես, նկարագրված են անիմացիայի 12 սկզբունքները։ Այնտեղ հավաքված են անիմացիայի հնարներն ու տեխնիկան, որոնք մշակվել և ներդրվել են ստուդիայում։ Ֆրենկն ու Օլլին մտերիմ ընկերներ էին և իրար ճանաչում էին դեռևս Սթենֆորդի համալսարանից։ Նրանց ընկերությունը արտացոլված է «Frank and Ollie» վավերագրական ֆիլմում, որի պրոդյուսրը Ֆրենկի որդին՝ Թեոդոր Թոմասն է։ Վերջինս 2012 թվականին եղել է մեկ այլ՝ «Growing up with Nine Old Men» ֆիլմի պրոդյուսրը։
Կենսագրություն
Օլիվեր Ջոնսթոնը ծնվել է 1912 թվականի հոկտեմբերի 31-ին Պալո Ալտոյում։ Հաճախել է Սթենֆորդի համալսարանի տարրական դպրոց, որտեղ հայրը ռոմանական լեզուների պրոֆեսոր էր։ Պալո Ալտոյի ավագ դպրոցն ավարտելուց հետո նա վերադարձել է Սթենֆորդ և մեկ տարով ընդունվել Chouinard Art Institute :
1935 թվականի հունվարի 21-ին Օլլին Դիսնեյի ստուդիա է ընդունվել որպես անիմատորի օգնական։ Այնտեղ նա ստուդիայի զարգացման սկզբնական փուլում օգնել է կարճամետրաժ այնպիսի մուլտֆիլմերի արտադրության գործում, ինչպիսիք են՝ «Միկիի պարտեզը» և «Կրիան ու նապաստակը» (The Tortoise and the Hare): Իր ապագա կնոջ՝ Մարի Ուորտի հետ Օլլին ծանոթացել է ստուդիայում 1943 թվականին, որտեղ Մարին զբաղվում էր կադրերի գունազարդմամբ։ Մարի Ջոնսթոնը մահացել է 2005 թվականի մայիսի 20-ին՝ 87 տարեկան հասակում։
Օլլօ Ջոնսթոնի հետաքրքրություններից մեկը շոգեքարշերն էին։ Լա-Կանյադա-Ֆլինտրիջ քաղաքում գտնվող նրա տան ետնաբակում, սկսած 1949 թվականից, նա կառուցել է փոքրիկ երկաթգիծ, որով շարժվում էին 1:12 մասշտաբով երեք լոկոմոտիվներ ։ Այժմ այդ լոկոմոտիվները պատկանում են նրա որդուն։ Այդ երկաթգիծը Ուոլթ Դիսնեյին ոգեշնչել է կառուցելու սեփական Carolwood Pacific Railroad, իսկ այնուհետև կառուցելու երկաթգիծ Դիսնեյլենդում։ Այժմ 1:4 մասշտաբով դեպոն, որն Օլլին կառուցել էր իր ետնաբակում, վերականգնվել և տեղափոխվել է նոր վայր՝ Լոս Անջելեսի Walt Disney's Carolwood Barn թանգարանից ոչ հեռու ։
Օլլին իր գործընկերոջ՝ Ուորդ Քիմբալի հետ եղել է «Carolwood Pacific Historical Society» հիմնադիրներից։
2005 թվականի նոյեմբերի 10-ին Ջոնսթոնը Օվալաձև աշխատասենյակում հանդիսավոր կերպով պարգևատրվել է ԱՄՆ արվեստի ոլորտի ազգային մեդալով։
Օլլին մահացել է ծերությունից 2008 թվականի ապրիլի 14-ին Վաշինգտոնի նահանգի Սքվիմ փոքրիկ քաղաքում։ Նա եղել է Դիսնեյի ծերունիների տասնյակի կենդանի ներկայացուցիչներից վերջինը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի մուլտիպլիկատորներ Կատեգորիա:Ուոլթ Դիսնեյ ստուդիայի նկարիչներ Կատեգորիա:Սթենֆորդի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի արվեստագետներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոռեժիսորներ
Պունիկյան երրորդ պատերազմ
Պունիկյան երրորդ պատերազմ, (ավարտ 149/սկիզբ 148 — գարուն 146 մ.թ.ա.)  Պունիկյան պատերազմներից վերջինը, որի արդյունքում Կարթագենը վերջնականապես կործանվեց։
Նախապատմություն
Պունիկյան երկրորդ պատերազմից հետո Հռոմի ուժերը զգալիորեն վերելք ապրեցին։ Պատերազմներում պարտություն կրեց Մակեդոնիան, Սելևկյան կայսրությունը, կախվածության մեջ ընկավ Եգիպտոսը։ Սակայն Կարթագենը, թեև կորցրել էր երբեմնի հզորությունը, գրեթե զրկված էր ռազմական ուժից, անհանգստոոթյուն էր պատճառում իր տնտեսական արագ վերելքով։ Այդ դեռևս հզոր առևտրայի կենտրոնը մրցակցություն էր ստեղծում հռոմեական առևտրի համար։ Հռոմեացիներն ամեն կերպ ցանկանում էին թուլացնել նրան։ Հաշտության պայմանագրի համաձայն կարթագենցիները չէին կարող վիճելի հարցերը լուծել ռազմական ճանապարհով, այլ պետք է հանձնեին սենատի դատին։ Հռոմի դաշնակից Մասսինիսսան՝ Նումիդիայի արքան, օգտվելով այն առիթից, որ կարթագենցիները գրեթե զրկված են ինքնապաշտպանության իրավունքից, պարբերաբար կողոպտում և զավթում էր պունիկյան տարածքները, իսկ հռոմեացիները նրան չէին արգելում։
Այդ կոնֆլիկտը քննող հանձնաժողովում մասնակցում էր Մարկոս Պորկիոս Կատոն Ավագը։ Մասնակից լինելով Հաննիբալի դեմ պատերազմին՝ նա մտավախությամբ հետևում էր, թե ինչպես է Կարթագենը կրկին հարստություն կուտակում։ Վերադառնալով Հռոմ՝ նա դարձավ թշնամուն վերջնականապես կործանելու ակտիվ կողմնակիցներից։ Հայտնի է նրա արտահայտությունը՝ «Կարթագենը պետք է կործանվի», որով միշտ ավարտում էր իր ելույթները սենատում։ Հռոմի շահերը նույնպես դա էին պահանջում, ուստի սենատը պաշտպանեց այդ գաղափարը։ Առիթ գտնելը դժվար չէր։ Իր հարձակումներով Մասսինիսսան ստիպեց կարթագենցիներին ռազմական հակահարված տալ։ Թեև կարթագենցիները պարտություն կրեցին, բայց Հռոմին այդպիսի առիթ էր պետք իր վաղեմի թշնամուն ոչնչացնելու համար։
Պատերազմի ընթացք
Հռոմեացիներն անհապաղ սկսեցին նախապատրաստվել պատերազմի։ Փունիկեցիները փորձում էին հնարավորինս կանխել այն. նրանք պատժեցին հակահռոմեական խմբավորման առաջնորդին և դեսպաններ ուղարկեցին Հռոմ։ Բայց հռոմեական բանակը արդեն ափ էր իջել Աֆրիկայում։ Հռոմեացի 80 հազարանոց բանակը հասավ Ուտիկա, որն անմիջապես անցավ հռոմեացիների կողմը։ Առաջին հերթին կոնսուլ Լուցիոս Մարցիոս Ցենզորինը պահանջեց հանձնել զենքերը, 300 նշանավոր քաղաքացիների՝ որպես պատանդ և ազատել գերիներին։ Այս պահանջների կատարումից հետո կոնսուլը հայտարարեց գլխավոր պահանջը՝ Կարթագեն քաղաքը պետք է կործանվի, նրա բնակիչները պետք է վտարվեն, իսկ նոր բնակավայրերը կարող են հիմնվել ծովափից 16 կմ-ից ոչ պակաս հեռավորության վրա։ Այդ պայմանը նշանակում էր, որ կարթագենցիները զրկված կլինեն ծովային առևտուր կատարելու հնարավորությունից, ինչը նրանց քաղաքի գոյության հիմքն էր։
Կարթագենում այս պահանջը համարեցին անընդունելի, քաղաքացիները հարձակվեցին սուրհանդակների վրա և վճռականությամբ որոշեցին մեռնել, բայց չընդունել այդ պահանջը։ Ժամանակ շահելու համար, նրանք հռոմեացիներից խնդրեցին մեկ ամսով հետաձգել կատարումը։ Կոնսուլը հեշտությամբ համաձայնվեց՝ կարծելով, որ զենքերը հանձնելուց հետո Կարթագենը միանգամայն անպաշտպան է։
Գաղտնիություն պահպանելով՝ կարթագենցիները սկսեցին պատրաստվել ինքնապաշտպանության։ Կարթագենը անառիկ ամրոց էր, և մեկ ամսվա ընթացքում քաղաքացիներն այն դարձրեցին միանգամայն անմատչելի, իսկ երբ հռոմեական զորքերը մոտեցան քաղաքի պարիսպերին,  կոնսուլներն իրենց առջև տեսան ճակատամարտի պատրաստ թշնամու։
Գրոհը հետ մղվեց հռոմեացիների մեծ կորուստներով, պունիկյան բանակի ջոկատները, լքելով քաղաքը, իրենց հարձակումներով անհանգստացնում էին հռոմեացիներին։ Մասսինիսսան, դժգոհելով հռոմեացիների՝ Աֆրիկայում հաստատվելու ցանկությունից, նրանց օգնություն չցուցաբերեց։
Պաշարումը շարունակվեց երկու տարի, մինչև որ հռոմի բանակի ղեկավարումն անցավ կոնսուլ Սկիպիոն Էմիլիանոսին, որը կարողացավ բեկման ենթարկել պատերազմը։ Վերակազմավորելով և վերականգնելով բանակի մարտունակությունը՝ նա անցավ ակտիվ գործողությունների։ Շուտով կարթագենցիները կորցրեցին արտաքին պարիսպը, իսկ քաղաքի նավահանգիստը փակվեց հռոմեացիների կողմից կառուցված պատնեշով։ Բայց փունիկեցիները, նոր ջրանցք փորելով, բաց ծով դուրս եկան։ Սկպիոնը փակեց նաև այդ ջրանցքը և շրջապատեց քաղաքը արտաքին պարսպի երկայնքով, փակելով պարենի մատակարարման ուղիները։ Արդյունքում Կարթագենում սով սկսվեց, որից զոհվեցին շատ քաղաքացիներ։ Հռոմեացիների կողմից Նեֆերիս ամրոցի գրավումից հետո, Կարթագենը զրկվեց դրսից օգնություն ստանալու հնարավորությունից։
Մ.թ.ա. 146 թվականի գարնանը հռոմեացիները գրոհով ներխուժեցին քաղաք, բայց դեռ յոթ օր ընթանում էին կատաղի մարտեր։ Մեկ շաբաթ հետո կարթագենցիների ձեռքում մնաց միայն Բիրսա ամրոցը։ Երբ այդտեղից Սկիպիոնին դիմեցին հանձնվելու խնդրանքով, նա համաձայնվեց խնայել բոլորի կյանքը, բացի դավաճաններից։ Ամրոցից դուրս եկեն կանանց և երեխաների հետ 50 հազար կարթագենցի (ըստ Օրոզիոսի՝ 55 հազար), որոնք բոլորը ստրկացվեցին։
Պաշտպանության ղեկեվար Հասդրուբալը հայրենասեր կարթագենցիների և հռոմեացի դավաճանների հետ, որոնք գթության հույս չունեին, ամրացան Էշմունա տաճարում՝ կառուցված բարձր ժայռի վրա։ Հռոմեացիները որոշեցին սովի մատնել նրանց։ Հասնելով ծայրահեղության՝ պաշարվածները վճռեցին այրել տաճարը՝ թշնամու ձեռքով չզոհվելու համար։ Միայն Հասդրուբալը փախավ տաճարից և հանձնվեց։ Այդ տեսնելով՝ նրա կինը՝ Իշան, անիծեց ամուսնուն որպես դավաճանի և երեխաների հետ նետվեց կրակի մեջ։