cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Լիպեցկի պետական մանկավարժական համալսարան
ԼՊՄՀ-ի կարգավիճակը մինչև 2015 թվականը
2007-2009 թթ. ընթացքում, երկրի բարձրագույն կրթության համակարգի արդիականացման խնդիրների հետ կապված, համալսարանում լուրջ միջոցառումներ են ձեռնարկվել, մասնավորապես, համալսարանի գիտական ​​խորհրդի առաջարկով, 2007 թվականի սեպտեմբերի 1-ից մանկավարժական մասնագիտությունների տեղերի քանակը զգալիորեն կրճատվել է` միաժամանակ ավելացնելով բյուջետային տեղերը ոչ մանկավարժական ուղղությունների պատրաստման համար (տեղեկատվության անվտանգություն, կլինիկական հոգեբանություն, էկոլոգիա, տարածաշրջանային ուսումնասիրություններ, կիրառական ինֆորմատիկա, կիրառական մաթեմատիկա, հումանիտար համալսարանական մասնագիտություններ՝ պատմություն, մշակութային ուսումնասիրություններ, թարգմանություն, լրագրություն)։
2016 թվականին բուհին շնորհվել է աշխարհագրագետ-ճանապարհորդ Պյոտր Պետրովիչ Սեմյոնով-Տյան-Շանսկու անունը։
Համլսարանի նորագույն պատմություն
2015 թվականիին համալսարանը սկսեց կյանքի գրեթե բոլոր ոլորտների լայնամասշտաբ վերակազմավորում ՝ ուղղված ոչ միայն կայունացման գործընթացներին, այլ նաև առաջադեմ զարգացմանը, գործունեության ակտիվացմանը և նոր ռազմավարական ուղեցույցների մշակմանը։
Համալսարանը ղեկավարում է մանկավարժական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ Նինա Վլադիմիրովնա Ֆեդինան։ Առաջին պրոռեկտորն է դոցենտ, փիլիսոփայության թեկնածու Անատոլի Ալեքսանդրովիչ Կոմկովը, հետազոտական աշխատանքների գծով պրոռեկտոր՝ պրոֆեսոր, սոցիոլոգիական գիտությունների դոկտոր Իրինա Վիկտորովնա Բուրմիկինա, կրթական և սոցիալական աշխատանքի գծով պրոռեկտոր՝ Դենիս Վլադիմիրովիչ Կրետով ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Համալսարաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:Վիքիտվյալների արժեքների վերաձևակերպմամբ հոդվածներ Կատեգորիա:Category:Ուկրաինայի համալսարաններ
Լոմաչինցի (այլ կիրառումներ)
Լոմաչինցի, կարող է վերաբերել՝
Շաղիկ
Բնակչություն
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Շաղիկի մշտական բնակչությունը կազմել է 88, առկա բնակչությունը` 100 մարդ ։ Նախկինում բնակեցված է եղել ադրբեջանցիներով, որոնք հեռացել են Ադրբեջան 1989 թ. հունվար-հունիսին ։ Դրանց փոխարեն 1989-1990 թթ. գյուղում բնակություն են հաստատել Վրաստանի Նինոծմինդայի շրջանից և Բաղրամյանի շրջանի Դալարիկ գյուղից տեղափոխված հայեր ։
Շաղիկի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ, պտղաբուծությամբ և երկրագործությամբ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Շաղիկում կա “Ոսկե ժամ” եկեղեցի, իսկ արևմտյան կողմում է գտնվում Հենաց բերդը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամասիայի շրջան Կատեգորիա:Շիրակի մարզի գյուղեր
Գավրիլովկա (գյուղ, Տեոֆիպոլի շրջան)
Գավրիլովկա (Гаврилівка), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Տեոֆիպոլի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գավրիլովկա գյուղում բնակվում էր 697 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1689 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 408,53 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Տեոֆիպոլի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1571 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Լոպատին (այլ կիրառումներ)
Լոպատին, կարող է վերաբերել՝
Թիպա շրջան (Միսսիսիպի)
Թիպա շրջան (Tippah County), ԱՄՆ Միսսիսիպի նահանգի 82 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.186 կմ² է, բնակչությունը՝ 22.232 մարդ (2010 թ. տվյալներով) ։ Շրջկենտրոնն է Ռիպլի բնակավայրը ։ Կազմավորվել է 1836 թ.։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Միսսիսիպիի շրջաններ
Քրիստոֆ Բլոխեր
Քրիստոֆ Բլոխեր (Christoph Blocher, ), շվեյցարացի քաղաքական գործիչ, Շվեյցարիայի ժողովրդական կուսակցության անդամ, միլիարդատեր, որը իր ունեցվածքը քիմիական արդյունաբերությունից է կուտակել (EMS-CHEMIE AG ֆիրման, ուր Բլոխերը եկել էր 60-ական թվականների վերջին և որը նա ավերակներից հանել է), 2004-2007 թվականներին Շվեյցարիայի արդարադատության և ոստիկանության դաշնային դեպարտամենտի նախարար։ Ծնվել է 1940 թվականի հոկտեմբերի 11-ին Մայլան քաղաքում (Ցյուրիխ կանտոն)՝ պաստորի ընտանիքում։
Կրթություն
1956 թվականին Ուվիզեն քաղաքում հատուկ դասընթացների ավարտից հետո երկու տարի գյուղատնտեսական արտադրության դասընթացների է մասնակցել։ Գյուղատնտեսություն է սովորել Վյուլֆլինգեն քաղաքի  համալսարանում, բայց հետո վերապրոֆիլավորվել է իրավունքի և սովորել իրավագիտություն Փարիզի, Մոնպելյեի և Ցյուրիխի համալսարաններում։ 1969 թվականին՝ դիպլոմի պաշտպանություն, 2 տարի անց՝ Շվեյցարիայի գյուղատնտեսության ոլորտում սեփականության երաշխիք թեմայով ատենախոսության պաշտպանություն։ 1971 թվականին իրավաբանական գիտությունների դոկտոր։ Մի քանի տարի աշխատել է մի շարք ընկերություններում որպես իրավաբանական խորհրդական։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Շվեյցարիայի նախարարներ Կատեգորիա:Շվեյցարացի գործարարներ Կատեգորիա:Շվեյցարիայի քաղաքական գործիչներ
(21401) Ջասթինկովաչ
(21401) Ջասթինկովաչ, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս աստերոիդը հայտնաբերվել է 1998 թվականի մարտի 20-ին ԼԻՆԵԱՐ ծրագրի կողմից Սոկոռոյում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1998 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:LINEAR ծրագրի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ
(5090) Վյեթ
(5090) Վյեթ (Wyeth), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1980 թվականի փետրվարի 9-ին Հարվարդի աստղադիտարանի կողմից Հարվարդում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,528649 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7846 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2727 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1468,69 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,245116 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,61° անկյուն։
Սագվիչիո (Սենակի շրջան)
Սագվիչիո (საგვიჩიო), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Սենակի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 14 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Սենակից հեռու է 17 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 4 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Սենակի շրջան‎‎‎
Աստերոիդների ցանկ (7101-7200)
Աստերոիդների ցանկ (7001-7100) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (7201-7300)
Վերականգնվող էներգիայի աղբյուրներ և կլիմայի փոփոխության մեղմացում
«Վերականգնվող էներգիայի աղբյուրներ և կլիմայի փոփոխության մեղմացում» (Renewable Energy Sources and Climate Change Mitigation), Միավորված ազգերի կազմակերպության Կլիմայի փոփոխության միջկառավարական հանձնաժողովի (IPCC) զեկույց, որը հրատարակվել է 2011 թվականի մայիսի 9-ին ։ Օթմար Էդենհոֆերի ղեկավարությամբ մշակված զեկույցը գնահատել է կլիմայի փոփոխությունը մեղմելու համար վերականգնվող էներգիայի օգտագործման գլոբալ ներուժը։ Այս հատուկ զեկույցն ապահովել է վերականգնվող էներգիայի ավելի լայն լուսաբանում, քան այն, որն ընդգրկված էր 2007 թվականի կլիմայի փոփոխության գնահատման զեկույցում, ինչպես նաև վերականգնվող էներգետիկայի քաղաքականության ավելի լայն մեկնաբանում ։
Ներկայումս ակնհայտ միտում կա ավելի շատ վերականգնվող էներգիայի աղբյուրներ ունենալու և, հետևաբար, կյանքի ճգնաժամը հաղթահարելու, որը կարող է առաջանալ, երբ նավթն ու գազը սպառվեն ։ Վերականգնվող էներգիան կարող է նպաստել «սոցիալական և տնտեսական զարգացմանը, էներգիայի հասանելիությանը, էներգիայի անվտանգ մատակարարմանը, կլիմայի փոփոխության մեղմացմանը և շրջակա միջավայրի և առողջության վրա բացասական ազդեցությունների նվազմանը»։ Բարենպաստ պայմաններում գոյություն ունեն ծախսերի խնայողություններ` չվերականգնվող էներգիայի օգտագործման համեմատ ։
Պատմություն
Նախկինում Կլիմայի փոփոխության միջկառավարական հանձնաժողովն իր 2007 թվականին հրատարակված չորրորդ գնահատման զեկույցում ուսումնասիրել էր և՛ վերականգնվող էներգիան, և՛ էներգախնայողությունը, բայց անդամները որոշել են, որ վերականգնվող էներգիայի առևտրայնացումն արժանի է լրացուցիչ խորքային լուսաբանման ածխածնի արտանետումները նվազեցնելու գործում դրա կարևորության պատճառով ։
IPCC WG III- ի Վերականգնվող էներգիայի աղբյուրների և կլիմայի փոփոխության մեղմացման (SRREN) վերաբերյալ հատուկ զեկույցի նախագիծը հաստատվել է Բուդապեշտի IPCC լիագումար նիստում 2008 թվականին։ Վերջնական զեկույցը հաստատվել է 2011 թվականի մայիսին Աբու Դաբիում, IPCC- ի III աշխատանքային խմբի 11-րդ նստաշրջանում։ SRREN- ը համապարփակ կերպով անդրադառնում է քաղաքականություն մշակողների, մասնավոր հատվածի և քաղաքացիական հասարակության տեղեկատվական կարիքներին և կտրամադրի արժեքավոր տեղեկություններ IPCC- ի հետագա հրատարակությունների համար, այդ թվում՝ առաջիկա IPCC- ի 5-րդ գնահատման զեկույցը։ SRREN- ը թույլատրվել է հրապարակման 2011 թվականի մայիսի 9-ին ։
Հատուկ զեկույցը «նպատակ ունի ավելի լավ հասկանալ և ավելի լայն տեղեկատվություն ստանալ վերականգնվող էներգիայի աղբյուրների մեղմացման ներուժի վերաբերյալ․ տեխնոլոգիական իրագործելիության, տնտեսական ներուժի և շուկայի կարգավիճակի, տնտեսական և բնապահպանական ծախսերի և օգուտների, էներգետիկ անվտանգության վրա ազդեցությունների, կայուն զարգացման հասնելու համատեղ օգուտների, էներգիայի մատակարարման համակարգերին և հասարակություններում ինտեգրվելու տարբերակների և սահմանափակումների» ։
Հիմնական բացահայտումներ
Վերականգնվող էներգիան կարող է նպաստել «սոցիալական և տնտեսական զարգացմանը, էներգիայի հասանելիությանը, էներգիայի անվտանգ մատակարարմանը, կլիմայի փոփոխության մեղմացմանը և շրջակա միջավայրի և առողջության վրա բացասական ազդեցությունների նվազմանը» ։
Զեկույցում հանձաժողովը նշել է․ «երբ, չնայած բարդություններին, ենթակառուցվածքները և էներգետիկ համակարգերը զարգանում են, վերականգնվող էներգիայի տեխնոլոգիաների թղթապանակում ինտեգրման համար կան մի քանի հիմնարար տեխնոլոգիական սահմանափակումներ այն տարածքներում, որտեղ առկա են կամ կարող են մատակարարվել համապատասխան վերականգնվող ռեսուրսներ, էներգիայի ընդհանուր պահանջարկի մեծամասնության բաժինը բավարարելու համար» ։ Բարենպաստ պայմաններում գոյություն ունեն ծախսային խնայողություններ` չվերականգնվող էներգիայի օգտագործման համեմատ ։Կլիմայի փոփոխության միջկառավարական հանձնաժողովի սցենարներն «ընդհանուր առմամբ նշում են, որ վերականգնվող էներգիայի աճը տարածված կլինի ամբողջ աշխարհում» ։ Հանձնաժողովը նշել է, որ եթե կառավարությունները աջակցող լինեին, և օգտագործվեր վերականգնվող տեխնոլոգիաների ամբողջ տեսականին, վերականգնվող էներգիան կարող էր կազմել աշխարհի էներգիայի մատակարարման գրեթե 80% -ը չորս տասնամյակների ընթացքում ։ Կլիմայի փոփոխության միջկառավարական հանձնաժողովի նախագահ Ռաջենդրա Պաչաուրին պնդել է, որ վերականգնվող աղբյուրներում անհրաժեշտ ներդրումները տարեկան կարժենան համաշխարհային ՀՆԱ-ի ընդամենը 1% -ը։ Այս մոտեցումը կարող է ջերմոցային գազերի կենտրոնացումը պահել միլիոնի մեջ 450-ից պակաս մասի վրա․ անվտանգ մակարդակ, որից այն կողմ կլիմայի փոփոխությունը դառնում է աղետալի և անշրջելի ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վերականգնվող էներգիա Կատեգորիա:Տեխնոլոգիաները հասարակությունում Կատեգորիա:Կլիմայի փոփոխություն Կատեգորիա:ՄԱԿ Կատեգորիա:2011 գրքեր
Լեբյաժի (գյուղ, Ուֆիմսկի շրջան)
Լեբյաժի (Лебяжий, Лебяжий), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Ուֆիմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 222 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ուֆիմսկի շրջանի բնակավայրեր
Բառնիմ (շրջան)
Բառնիմ (Landkreis Barnim), շրջան Գերմանիայում։ Տեղակայված է Բրանդենբուրգի սարահարթի վրա։ Շրջանը բաժանված է 25 կոմունաների։
Շրջանի կենտրոնը համարվում է Էբերսվալդե քաղաքը։ Բնակչությունը կազմում է 176,900 մարդ (2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով) ։ Տարածքը կազմում է 1494 կմ2։ Պաշտոնական կոդը՝ 12 0 60։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ Կատեգորիա:1993 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Լոպատինցի (այլ կիրառումներ)
Լոպատինցի, կարող է վերաբերել՝
Լոպուշնոե (այլ կիրառումներ)
Լոպուշնոե, կարող է վերաբերել՝
Նիգատունի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արագածոտնի մարզ)
|}
Մորատա դե Խալոն
Մորատա դե Խալոն  (Morata de Jalón), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայի Սառագոսա պրովինցիայի Առագոն ինքնավար համայնքի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Վալդեհալոն շրջանում։ Տարածքը կազմում է 45,9 կմ2։ Բնակչությունը՝ 1352 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 65 կմ հեռավորության վրա։
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Սարագոսա պրովինցիայի մունիցիպալիտետներ
Հյուռսի
Հյուռսի (Hürsi), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Միսսո շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 7 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Միսսո շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Պրիգորոդնի (գյուղ, Գատչինսկի շրջան)
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 518 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Գատչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Տաղարան (2407)
Տաղարան (2407), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2407 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1642 թվականին Յոհան երեց գրիչի կողմից Շոշում։ Ստացողը եղել է Յոհան երեցը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 12,2x9,5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 354 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Ունի տերունական 1 (տպագիր) մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ շերտազարդ մետաքս։ Հիշատակարաններ՝ գրչի՝ 183բ,348ա ։ == Բովանդակություն =
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
(21402) Շանհուանգ
(21402) Շանհուանգ, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս աստերոիդը հայտնաբերվել է 1998 թվականի մարտի 20-ին ԼԻՆԵԱՐ ծրագրի կողմից Սոկոռոյում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1998 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:LINEAR ծրագրի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ
Ժուան Ֆուսթեր
Գրողի հայտնի աշխատանքը «Մենք՝ վալենսիացիներս» գիրքն է (Nosaltres, els valencians), որը լույս է տեսել 1962 թվականին։
Կենսագրություն
Ծնվել է Սուեկա քաղաքում, հայրը եղել է նկարչության ուսուցիչ։ Ժուանը իրավունքի դասեր է անցել Վալենսիայի համալսարանում։ Միևնույն ժամանակ նա զարգացրել է իր գրելու ունակությունը, ինչի արդյունքում կատարել է մի քանի լրագրողական աշխատանք։ 1947 թվականին նա Սուեկա քաղաքում  զբաղվել է փաստաբանական աշխատանքով ։ Որպես լրագրող՝ նա թղթակցել է տարածաշրջանային մամուլին՝ Levante-EMV։ Հետագայում համագործակցել է «Destino» ամսագրին և բարսելոնյան «La Vanguardia» թերթին։ 1961-1966 թվականներին Ժուանի հոդվածները տպագրվել են կատալոնյան «Correo Catalán» թերթում։
Ֆուսթերի աշխատանքների զգալի մասը նվիրված է վալենսիական համայնքի սոցիալական, քաղաքական և մշակութային առանձնահատկություններին։
1975 թվականին նրան շնորհվել է կատալոնական գրականության պատվավոր մրցանակը։
1983 թվականին Վալենսիայի համալսարանում դասավանդել է լեզվի պատմության առարկա որպես պրոֆեսոր։ Նույն թվականին նա պարգևատրվել Է Կատալոնիայի համընդհանուր ճանաչման ոսկե մեդալով, իսկ մեկ տարի անց ստացել է Բարսելոնայի համալսարանի պատվավոր դոկտորի կոչում։
Իր կյանքի վերջին տարիները նա գրեթե ամբողջությամբ դադարեցրել է հասարակական և քաղաքական գործունեությունը, իրեն նվիրել է հետազոտություններին և համալսարանական ամբիոնին։
Եղել է համասեռամոլ, մահացել է 1992 թվականի հունիսի 21-ին Շվեդիայում։ 1995 թվականին վալենսիական համայնքը շվեդական քաղաքային խորհրդի հետ համաձայնագիր է ստորագրել Ֆուսթերի տունը մշակութային և ուսումնական կենտրոն դարձնելու մասին։
2007 թվականին Ֆուսթերի տուն-թանգարանը և հուշարձանը ենթարկվել են վանդալիզմի։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Իսպանացի գրողներ Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Թիշոմինգո շրջան (Միսսիսիպի)
Թիշոմինգո շրջան (Tishomingo County), ԱՄՆ Միսսիսիպի նահանգի 82 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.098 կմ² է, բնակչությունը՝ 19.593 մարդ (2010 թ. տվյալներով) ։ Շրջկենտրոնն է Լուկա բնակավայրը ։ Կազմավորվել է 1836 թ.։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Միսսիսիպիի շրջաններ
Սագուգունավո
Սագուգունավո (საგუგუნავო), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Սենակի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 100 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Սենակից հեռու է 14 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 121 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Սենակի շրջան‎‎‎
Սուրբ Օհան վանք (Կարճևան)
Սուրբ Օհան վանք, վանք Հայաստանի Սյունիքի մարզի Կարճևան գյուղից 3,5 կմ հեռավորության վրա։ Հիշատակվում է ռուսական աղբյուրներում ։
Ծանոթագրություններ
օ
Ոդիսևսը և սիրենները (նկար, Ուոթերհաուս)
«Ոդիսևսը և սիրենները» (Ulysses and the Sirens), անգլիացի պրեռաֆայելիտ նկարիչ Ջոն Ուիլյամ Ուոթերհաուսի նկարը՝ ստեղծված 1891 թվականին։ Գտնվում է Մելբուռնի Վիկտորիայի ազգային պատկերասրահում (Ավստրալիա) ։
Նկարագրություն
Կտավում պատկերված է տեսարան Հոմերոսի հին հունական «Ոդիսական» էպոսից, որտեղ դիվական սիրենները փորձում են իրենց կախարդիչ երգով դեպի մահացու ջրերը գրավել գլխավոր հերոս Ոդիսևսին և նրա խմբին։ Համաձայն Հոմերոսի պոեմի՝ Ոդիսևսի խմբի մարդիկ փակում են իրենց ականջները, որպեսզի չլսեն սիրենների երգը, սակայն Ոդիսևսը, ցանկանալով լսել նրանց երգելը, հրամայում է իրեն կապել կայմին, որպեսզի առանց վնասելու իրեն և նավը կարողանա վայելել լսելը ։
Ուոթերհաուսի նկարի ամենահակասական մասը սիրենների պատկերն է, որոնք խիստ տարբերվում էին Վիկտորյական դարաշրջանում նրանց մասին պատկերացումներից։ Դիտողներն սպասում էին սիրեններին տեսնել նիմփաների տեսքով, նման ջրահարսերի, սակայն զարմացել էին՝ տեսնելով կանանց գլուխներով թռչնանման էակների ։ Առաջին ցուցադրության ժամանակ The Magazine of Art հանդեսի արվեստաբան և քննադատ Մարիոն Սփիլմանը նշել է, որ Ուոթերհաուսի պատկերած կիսաթռչուն-կիսակին սիրենների գաղափարը կապվում է դասական հունական սափորների վրա սիրենների պատկերների հետ ։
Պատմություն
Նկարն առաջին անգամ ցուցադրվել է 1891 թվականին Լոնդոնի Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայում և արժանացել է քննադատների ճանաչմանը՝ առարկայի ստեղծագործական և ռոմանտիկ պատկերման համար ։ Նույն թվականի հունիսին սըր Հուբերտ ֆոն Հերկոմերը գնել է այդ աշխատանքը Վիկտորիայի ազգային պատկերասրահի համար, որտեղ էլ այժմ կտավը գտնվում է ։
Տես նաև
Կատեգորիա:Ջոն Ուիլյամ Ուոթերհաուսի նկարներ Կատեգորիա:1891 նկարներ
Լուգ (այլ կիրառումներ)
Լուգ, կարող է վերաբերել՝
Դմիտրովկա (գյուղ, Տեոֆիպոլի շրջան)
Դմիտրովկա (Дмитрівка), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Տեոֆիպոլի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դմիտրովկա գյուղում բնակվում էր 236 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,876 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 269,41 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Տեոֆիպոլի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1700 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Վարաժնունիք (այլ կիրառումներ)
Վարաժնունիք տեղանունը կարող է վերաբերվել.
Ծաղկուտ
Ծաղկուտ (նախկին անվանումը` Գյուլլիջա), գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Շիրակի մարզի Ամասիայի տարածաշրջանում, մարզկենտրոն Գյումրիից 45 կմ հյուսիս-արևմուտք, Արփի լճի հյուսիսարևելյան ափին։ Հարևան Լորասար գյուղի հետ կազմում էր Ծաղկուտ համայնքը։ Ծաղկուտ է վերանվանվել 1991 թ.-ի օգոստոսի 8-ին ։
Բնակչություն
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Ծաղկուտի մշտական բնակչությունը կազմել է 181, առկա բնակչությունը` 147 մարդ ։ Նախկինում բնակեցված է եղել ադրբեջանցիներով ։
Ծաղկուտի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ և դաշտավարությամբ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Ծաղկուտում կա մի սրբատեղի “Աղոթաքար” անունով, իսկ 2 կմ արևելք կան “Սևբերդ” և Լոռուքար ամրոցների ավերակներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամասիայի շրջան Կատեգորիա:Շիրակի մարզի գյուղեր
Ամանդին Բուրժուա
Ամանդին Բուրժուա (Amandine Bourgeois, ), ֆրանսիացի երգչուհի, որը «L'enfer et moi» երգով ներակայացրել է Ֆրանսիան Եվրատեսիլ 2013 երգի մրցույթում և զբաղեցրել է 23-րդ հորիզոնականը։
2008 թվականին Ամանդինը հաղթող է ճանաչվել «Փոփ տաղանդ» մրցույթի ֆրանսիական տարբերակի 6-րդ եթերաշրջանում ։ 2014 թվականի հուլիսի 26-ին մասնակցել է «Ֆորտ Բոյար» հեռուստախաղին ։
Կենսագրություն
Ամանդին Բուրժուան ծնվել է 1979 թվականի հունիսի 12-ին Ֆրանսիայի Անգուլեմ քաղաքում ։
2007 թվականին «Nouvelle Star» («Փոփ կուռքի» ֆրանսիական տարբերակը) շոուի նախապատրաստման ժամանակ նրա հետ կապ են հաստատել շոուի կազմակերպիչները, որոնք աղջկան նկատել էին այն ձայնագրությունների շնորհիվ, որոնք նա տեղադրել էր Myspace-ի իր էջում։ Նա որոշել է մասնակցել մրցույթին՝ 2007 թվականի նոյեմբերին Թուլուզում անցկացված ժյուրիի լսումներից հասնելով մինչև եզրափակիչ, որ կայացել է 2008 թվականի հունիսի 11-ին, երբ նա արժանացել է հաղթողի կոչման և որպես մրցանակ ստացել Sony Music-ի հետ պայմանագիր ալբոմի ձայնագրման համար։ Նույն թվականին Ամանդին Բուրժուան շոուի այլ մասնակիցների հետ միասին մասնակցել է համերգային շրջագայության Ֆրանսիայի տարբեր քաղաքներում։ 2009 թվականին թողարկված նրա «20 մ²» նորամուտային ալբոմը հայտնի է դարձել Ֆրանսիայում, Բելգիայում և Շվեյցարիայում։ Առաջին երկու երկրներում ալբոմն ստացել է ոսկե հավաստագիր։ 2011 թվականին Ամանդին Բուրժուան մասնակցել է Scorpions ռոք խմբի Comeblack հարդ ռոք ալբոմի «Still Loving You» երգի նորացված տարբերակի ձայնագրությանը։ 2013 թվականի հունվարի 22-ին Ամանդին Բուրժուան հնարավորություն է ստացել ներկայացնելու Ֆրանսիան «Եվրատեսիլ» մրցույթում «L’enfer Et Moi» երգով ։ Եզրափակչում Ամանդինը ելույթ է ունեցել առաջինը և զբաղեցրել  23-րդ տեղը՝ հավաքելով 14 միավոր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2013 երգի մրցույթի մասնակիցներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի երգիչներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կիթառահարներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի մասնակիցները Եվրատեսիլ երգի մրցույթում Կատեգորիա:Ֆրանսիացի երաժիշտներ
Աստերոիդների ցանկ (187301-187400)
Աստերոիդների ցանկ (187201-187300) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (187401-187500)
Պավլո Վիշեբաբա
Պավլո Օլեքսանդրովիչ Վիշեբաբա (ուկրաիներեն՝ Павло́ Олекса́ндрович Вишеба́ба, մարտի 28, 1986, Կրամատորսկ, Դոնեցկի մարզ, Ուկրաինական ԽՍՀ), ուկրաինացի էկոակտիվիստ, երաժիշտ, կամավոր և գրող։ «Մեկ մոլորակ» ՀԿ համահիմնադիր և ղեկավար, ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի ներկայացուցիչ Ուկրաինայում տոլերանտության հարցերով ։ Պավլո Վիշեբաբան մեծ դեր է խաղացել Ուկրաինայում էկոակտիվիզմի զարգացման մեջ
Աստերոիդների ցանկ (187301-187400)
|} Աստերոիդների ցանկ (187201-187300) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (187401-187500)
Պավլո Վիշեբաբա
Կենսագրություն
Նա հրաժարվել է օգտագործել ռուսաց լեզուն՝ անցնելով ուկրաիներենի՝ պատճառաբանելով, որ այս արարքը Կրամատորսկի օկուպացումն է « Ռուսաստանի Դաշնության վարձկանների և համախոհների կողմից»։
2013 թվականին նա դարձավ բուսակեր, իսկ 2015 թվականին նա դարձավ վեգան՝ վերջնականապես հրաժարվելով ծովամթերքից և կենդանական աշխարհի ներկայացուցիչների կաշվից պատրաստված հագուստից։ 2016 թվականի ապրիլի 13-ին նա բացեց Ուկրաինայում առաջին վեգանական «One Planet» սրճարանը, որտեղ մատուցում են առողջ ապրելակերպով ապրող մարդկանց համար տարբեր ճաշատեսակներ և ըմպելիքներ։ Նույն թվականի օգոստոսին նա որոշեց հիմնել երաժշտական նվագախումբ, որը կկատարի ինքնատիպ երաժշտություն և երգեր՝ նվիրված մարդու և բնության ներդաշնակությանը։
2017 թվականի ամառվա ընթացքում «One Planet Orchestra» նվագախումբը հավաքեց ավելի քան 45 000 գրիվնա «Spilnokost» քրաուդֆանդինգային հարթակում ՝ դառնալով առաջին ուկրաինական խումբ, որն ամբողական հանրային ֆինանսավորում ձեռք բերեց ալբոմի ձայնագրման նպատակով ։
2016 թվականի դեկտեմբերին նա համահիմնել է «Մեկ մոլորակ» հասարակական կազմակերպությունը, որի նպատակներից են դարձել կենդանիների շահագործուը դադարեցնել, արգելել մորթու ֆերմաները, վերացնել կենդանական աշխարհի ներկայացուցիչների խտրականությունը, պայքարել կլիմայի փոփոխության դեմ և կենդանատեսակների ոչնչացման դեմ։
2017 թվականին Պավլո Վիշեբաբան ընտրվել է Ուկրաինայում ՄԱԶԾ-ի տոլեռանտության հարցերի դեսպան։
2019 թվականին սկզբին Պավլո Վիշեբաբան ղեկավարեց պայքարը Վոլինի Պիդխիրնե գյուղում հոլանդացի արդյունաբերողի կողմից ջրաքիսքի ֆերմայի կառուցման դեմ։ Նախաձեռնել է շարժի ստեղծումը և ակտիվորեն մասնակցել է Ուկրաինայում մորթու արտադրությունն արգելելու վերաբերյալ օրենքի նախագծի մշակմանը, որը գրանցվել է Գերագույն Ռադայում 2019 թվականի փետրվարի 7-ին ։
Հետաքրքիր փաստեր
Հարցազրույցներից մեկում Պավլո Վիշեբաբան, որպես իր բարոյական մտածելակերպի ձևավորման գլխավոր դեր ունեցող անձանցից, նշել է Մահաթմա Գանդիին և Նելսոն Մանդելային, իսկ ուկրաինացի գործիչների թվում նշում է Գրիգորի Սկովորոդային և Տարաս Շևչենկոյին։ Մանուկ հասակում Վիշեբաբան չի ընդունվել Կրամատորսկի երաժշտական դպրոց՝ նշելով, որ զուրկ է երաժշտական ունակություններից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի երաժիշտներ Կատեգորիա:Էկոակտիվիստներ
(5091) Իսակովսկի
(5091) Իսակովսկի (Isakovskij), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի սեպտեմբերի 25-ին Լյուդմիլա Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,783622 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7462 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,8211 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1696,34 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,212221 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,2° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1981 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Լյուդմիլա Չեռնիխի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
L’enfer Et Moi
L’enfer et moi (, «Դժոխքն ու ես»), ֆրանսիացի երգչուհի Ամանդին Բուրժուայի երգ, որը նա կատարել է շվեդական Մալմյո քաղաքում անցկացված Եվրատեսիլ 2013 երգի մրցույթում՝ ներկայացնելով Ֆրանսիան ։ Երգի խոսքերի և երաժշտության հեղինականերն են Բորիս Բերգմանը և Դևիդ Սելկինը։
Երգը մրցույթում զբաղեցրել է 23-րդ հորիզոնականը 14 միավորով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2013 երգի մրցույթի երգեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի երգերը Եվրատեսիլ երգի մրցույթում Կատեգորիա:2013 սինգլներ Կատեգորիա:2013 երգեր
Լեդենյովկա (գյուղ, Միխայլովսկի շրջան)
Լեդենյովկա (Леденёвка), գյուղ Ռուսաստանի, Ռյազանի մարզի Միխայլովսկի շրջանի կազմում։
Պինսեկե
Պինսեկե  (Pinseque), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայի Սառագոսա պրովինցիայի Առագոն ինքնավար համայնքի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Ռիբերա Ալտա դել Էրբո շրջանում։ Տարածքը կազմում է 16,12 կմ2։ Բնակչությունը՝ 3481 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Սարագոսա պրովինցիայի մունիցիպալիտետներ
Լեդենյովկա (գյուղ, Միխայլովսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Ռյազանի մարզի Միխայլովսկի շրջանի բնակավայրեր
Իսքենդեր Աբգարիոս
Կենսագրություն
Ծնվել է 1826 թվականին Բեյրութում, մեծահարուստ Հակոբ Լյուստրացի Աբգարյանի (Յաղուբ Էփքարիոս) ընտանիքում։ Ուսանել է նախ Բեյրութում, ապա Լոնդոնում։ Կատարելապես տիրապետել է հայերեն, արաբերեն, անգլերեն և թուրքերեն լեզուներին։ Եղել է Պորտուգալիայի հյուպատոսը Բեյրությում, կրել է բեկի, աղայի պատվանուններ, պարգևատրվել է Մեջիդիե շքանշանով։ Թղթակցել է Անգլիայի Վիկտորյա թագուհու հետ ։
Աշխատություններ
Մահացել է 1885 թվականին, Բեյրութում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լիբանանահայ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Լիբանանահայ գրականագետներ Կատեգորիա:Լիբանանահայ պատմաբաններ Կատեգորիա:Արաբագիր հայ գրողներ
Լուգանսկոե (այլ կիրառումներ)
Լուգանսկոե, կարող է վերաբերել՝
Ռաշել Մվանզա
Ռաշել Մվանզա (Rachel Mwanza, ), դերասանուհի։ Մվանզայի դեբյուտը տեղի է ունեցել էկրաններին 2012 թվականին, մարմնավորելով երիտասարդ զինվոր Կոմոնին՝ «Պատերազմի կախարդը» դրամայում։ Այդ դերը դերասանուհուն ճանաչելիություն և մի քանի մրցանակներ, այդ թվում նաև Արծաթե արջը՝ լավագույն կանացի դերի համար ։
Կենսագրություն
Ռաշել Մվանզան ծնվել է Մբուժի-Մայի քաղաքում, փոքր հասակում նրան լքել են ծնողները։ Որոշ ժամանակ նա ապրել է իր տատիկի հետ, բայց շուտով տատիկը հրաժարվում է թոռնուհուց և աղջիկը հայտնվում է Կինշասայի փողոցներում։ Ռաշելը չէր գնում դպրոց, չէր կարողանում կարդալ և գրել ։
Առաջիկա կանադական «Պատերազմի կախարդը» դրամայի ռեժիսորն ու պրոդյուսերները նկատել էին Մվանզային Կինշասայում ապրող երեխաների մասին փաստագրական ֆիլմում ։ Դրանից հետո նա ընտրվել էր Կոմոնայի դերակատար, ում առևանգել էին ապստամբները և ստիպել էին մասնակցել պատերազմական գործողություններին։ Ֆիլմը թողարկվել է 2012 թվականին։ Այն ջերմորեն ընդունվեց քննադատների կողմից և նոմինացվեց «Օսկար» մրցանակին՝ որպես լավագույն ֆիլմը՝ օտար լեզվով։ 2013 թվականի փետրվարին Ռաշելը արտոնագիր ստացավ Օսկարի 85-րդ արարողությանը և կինոնկարի ցուցադրմանը Կանադայում, Ֆրանսիայում և Գերմանիայում մասնակցելու համար ։ Ռաշելը նաև արժանացել է գտնվել մի քանի կինոպրեմիերաների ։
Այդ տարում նա նկարահանվել է բելգիական «Կինշասայի երեխաները» ֆիլմում։ «Պատերազմի կախարդները» ֆիլմի ստեղծողները խոստացան նրան փոխհատուցել ուսման վարձը և բնակարան Կինշասայում՝ մինչև Ռաշելի չափահաս դառնալը ։ 2014 թվականին Ռաշելը հրապարակում է իր ինքնակենսագրությունը՝ Survivre pour voir ce jour :
(21403) Հեկեն
(21403) Հեկեն, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս աստերոիդը հայտնաբերվել է 1998 թվականի մարտի 20-ին ԼԻՆԵԱՐ ծրագրի կողմից Սոկոռոյում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1998 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:LINEAR ծրագրի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ
Լուսաղբյուրի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արագածոտնի մարզ)
|}
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Ելիզավետպոլ (գյուղ, Տեոֆիպոլի շրջան)
Ելիզավետպոլ (Єлизаветпіль), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Տեոֆիպոլի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ելիզավետպոլ գյուղում բնակվում էր 266 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1471 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 180,83 մարդ/կմ²։
Տունիկա շրջան (Միսսիսիպի)
Տունիկա շրջան (Tunica County), ԱՄՆ Միսսիսիպի նահանգի 82 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.178 կմ² է, բնակչությունը՝ 10.778 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Տունիկա բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1836 թ.։
Կատեգորիա:Միսսիսիպիի շրջաններ
Պրիգորոդնի (գյուղ, Ֆրոլովսկի շրջան)
Պրիգորոդնի (Пригородный), գյուղ Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Ֆրոլովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1120 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Ֆրոլովսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:1930 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մարսիա Հայդե
Մարսիա Հայդե (Márcia Haydée Salaverry Pereira da Silva, ), բրազիլացի բալետի պարուհի, պարուսույց, բալետի ռեժիսոր։
Կենսագրություն
Մարսիա Հայդեն ծնվել է 1937 թվականի ապրիլի 18-ին Նիտերոյում (Բրազիլիա)՝ բժիշկի ընտանիքում։ Երեք տարեկան հասակում սկսել է զբաղվել պարով։ Բալետային կրթությունն ստացել է Թագավորական բալետի դպրոցում (Լոնդոն) ։ 1953 թվականից պարել է Ռիո դե Ժանեյրոյի քաղաքային թատրոնում, իսկ 1957-ից՝ Մարկիզ դե Կուևասի բալետում (Մոնակո)։ 1961 թվականից Ջոն Կրանկոյի գլխավորությամբ աշխատել է Շտուտգարտի բալետում, իսկ 1962 թվականից համարվել է այդ բալետի պարուհի։ Նաև պարել է Մորիս Բեժարի «XX դարի բալետում»։
1976-1995 թվականներին գլխավորել է Շտուտգարտի բալետը։
Անձնական կյանք
Մարսիա Հայդեն ամուսնացած է եղել պարող Ռիչարդ Կրեգանոմի հետ։ 1995 թվականին ամուսնացել է յոգայի ուսուցիչ Գյունտեր Շյոբերլի հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բրազիլացի բալետի արտիստներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բալետի արտիստներ Կատեգորիա:Բրազիլացի խորեոգրաֆներ Կատեգորիա:Բալետի արտիստներ Կատեգորիա:Բրազիլացի արվեստագետներ
Ժողովածու (2371)
Ժողովածու (2371), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2371 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1357 թվականին Ստեփանոս գրիչի կողմից Սուրխաթում (Հին Ղրիմ)։ Ստացողը եղել է Կարապետ քահանան։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 14.6x11 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 292 թերթից։ Գրված է միասյուն, երկսյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կապույտ կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 71ա, 186բ, 291բ, հետագայի՝ 77բ (1680 թ․), պահպանակ Բ (1685 թվական), կնիք՝ 6բ (1678 թվական, Պետրոս) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Հուսառի
Հուսառի (Husari), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Լասվա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 14 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Լասվա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Լուգի (այլ կիրառումներ)
Լուգի, կարող է վերաբերել՝
Սագունիո
Սագունիո (საგუნიო), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Սենակի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 120 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Սենակից հեռու է 18 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 0 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Սենակի շրջան‎‎‎
Պլենաս
Պլենաս  (Plenas), բնակավայր ևմունիցիպալիտետ Իսպանիայի Սառագոսա պրովինցիայի Առագոն ինքնավար համայնքի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Կամպո դե Բելչիտե շրջանում։ Տարածքը կազմում է 37,9կմ2։ Բնակչությունը՝ 132 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Սարագոսա պրովինցիայի մունիցիպալիտետներ
Լուգովայա (այլ կիրառումներ)
Լուգովայա, կարող է վերաբերել՝
Էվան ՄաքԳրեգոր
Էվան Գորդոն ՄաքԳրեգոր (Ewan Gordon McGregor, ) շոտլանդացի դերասան, պրոդյուսեր, սցենարիստ, ռեժիսոր։ Դերասանը նկարահանվում է անկախ ֆիլմերում, ինչպես նաև հոլիվուդյան բարձր բյուջե ունեցող նախագծերում։ Նրա մասնակցությամբ առավել հայտնի ֆիլմերն են՝ «Ասեղի վրա» (1996), «Մտերիմ օրագիր» (1996), «Մուլեն Ռուժ!» (2001), «Մեծ ձուկը» (2003), «Գրողի ծոցը սերը» (2003), «Կղզին» (2005), «Անտառներում» (2005), «Աստղային պատերազմներ» էպոպեիայի երրորդ մասերում (1999, 2002, 2005), «Ես քեզ սիրում եմ, Ֆիլլիպ Մորիս» (2009) և Դոն Բրաունի վեպի էկրանացում «Հրեշտակները և հրեշները» (2009)։ Ներկայումս համարվում է Մեծ Բրիտանիայի ամենապահանջված դերասաններից մեկը։
Կենսագրություն
Դերասանն ունի Քոլին անունով եղբայր (ներկայումս Բրիտանիայի ռազմաօդային ուժերի օդաչու է), նա 2 տարով մեծ էր Յուենից։ Յուենի՝ մոր կողմից հորեղբայրը դերասան և ռեժիսոր Դենիս Լուսոնն է։ Հատկանշական է, որ նա, ինչպես և զարմիկը, նկարահանվել է «Աստղային պատերազմներ» էպոպեայում (բնօրինակ տրիլոգիայում)՝ խաղալով Վեջ Անտիլլեսի՝ X-Wing աստղային կործանիչի օդաչուի դերը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հոլիվուդյան դերասաններ Կատեգորիա:Շոտլանդացի դերասաններ Կատեգորիա:ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի բարի կամքի դեսպաններ Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի բարի կամքի դեսպաններ Կատեգորիա:Արվեստի և գրականության ֆրանսիական շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Շոտլանդացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Շոտլանդացի պրոդյուսերներ Կատեգորիա:Շոտլանդացի ռեժիսորներ Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Բրիտանացի հեռուստատեսային դերասաններ
Արտենիի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արագածոտնի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Արագածոտնի մարզի Արտենի գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 1 հուշարձան (1 միավոր)։
|}
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Հիքմեթ Միրզաև
Հիքմեթ Իզզաթ օղլու Միրզաև (Hikmət İzzət oğlu Mirzəyev, ), ադրբեջանցի ռազմական սպա, Ադրբեջանի զինված ուժերի գեներալ-մայոր, հատուկ նշանակության ջոկատի հրամանատար, 2016 և 2020 թվականների 44-օրյա պատերազմի մասնակից։
Կյանք և ծառայություն
Հիքմաթ Իզզաթ օղլու Միրզաևը ծնվել է Խորհրդային Միության այն ժամանակվա Ադրբեջանական ԽՍՀ-ի Բիլասուվար շրջանում ։
2002 թվականի հունվարի 19-ին Ադրբեջանի նախագահ Հեյդար Ալիևի թիվ 662 հրամանագրով Հիքմաթ Իզզաթ օղլու Միրզաևին շնորհվել է գեներալ-մայորի կոչում ։
2015-ի ապրիլի 29-ին Հատուկ նշանակության ջոկատի հրամանատար, գեներալ-մայոր Հիքմաթ Միրզաևը մասնակցել է Ադրբեջանի հատուկ նշանակության ջոկատների նորաստեղծ զորամասերին մարտական դրոշներ հանձնելու արարողությանը ։
2016 թվականի ապրիլյան Լեռնային Ղարաբաղում բախումների ընթացքում ղեկավարել է Ադրբեջանի հատուկ նշանակության ջոկատները։
2020 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահ Իլհամ Ալիևը Հիքմեթ Միրզաևին շնորհել է գեներալ-լեյտենանտի ռազմական կոչում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ադրբեջանցի զինվորականներ Կատեգորիա:Ադրբեջանցի գեներալներ Կատեգորիա:44-օրյա պատերազմի մասնակիցներ ադրբեջանական կողմից Կատեգորիա:Քառօրյա պատերազմ
(21404) Ատլուրի
(21404) Ատլուրի (Atluri), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1998 թվականի մարտի 20-ին ԼԻՆԵԱՐ ծրագրի կողմից Սոկոռոյում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1998 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:LINEAR ծրագրի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ
Ջանլուկա Բեզզինա
Ջանլուկա Բեզզինա (անգլերեն` Gianluca Bezzina, ), մալթացի քանթրի երգիչ, ով 2013 թվականի մայիսին «Tomorrow» երգով ներկայացրել է Մալթան Եվրատեսիլ 2013 երգի մրցույթում և եզրափակիչ փուլում զբաղեցրել է 8-րդ հորիզոնականը։
Վաղ կյանք
Ջանլուկան ծնվել է 1989 թվականի նոյեմբերի 9-ին Քրենդի ավանում, Մալթա երաժիշտների ընտանիքում։ 7 տարեկանից սովորել է ակորդեոն նվագել։ Թեև նա մասնագիտությամբ բժիշկ է, սակայն երաժշտությունը իր համար հոբբի է, զբաղվում է նաև երաժշտությամբ։
Կատեգորիա:Մալթացի երգիչներ Կատեգորիա:1989 ծնունդներ Կատեգորիա:Նոյեմբերի 9 ծնունդներ Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2013 երգի մրցույթի մասնակիցներ
(5092) Մանարա
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,197962 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 3,0057 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3902 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2088,86 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,172343 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 16,1° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1982 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էդվարդ Բոուելի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Լուգովոե (այլ կիրառումներ)
Լուգովոե, կարող է վերաբերել՝
Զարուդիե (գյուղ, Տեոֆիպոլի շրջան)
Զարուդիե (Заруддя), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Տեոֆիպոլի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Զարուդիե գյուղում բնակվում էր 278 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,716 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 360335 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Տեոֆիպոլի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Սաբինիան
Սաբինիան  (Sabiñán), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայի Սառագոսա պրովինցիայի Առագոն ինքնավար համայնքի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Կոմունիդադ դե Կալայուդ շրջանում։ Տարածքը կազմում է 15,52 կմ2։ Բնակչությունը՝ 793 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Սարագոսա պրովինցիայի մունիցիպալիտետներ
Սաեսեբուո
Սաեսեբուո (საესებუო), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Սենակի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 120 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Սենակից հեռու է 20 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 133 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Սենակի շրջան‎‎‎
Կենտրոնական ծովածոց
Կենտրոնական ծովածոց (Sinus Medii) փոքր լուսնային ծով է Լուսնի դեպի Երկիրը ուղղված կողմում։ Այն ստացել է իր անունը Լուսնի հասարակածի և զրոյական միջօրեականի հատման կետում գտնվելու պատճառով։ Երկրից ծովածոցը գտնվում է Լուսնի կենտրոնում, և հետևաբար այն Երկրին ամենամոտ կետն է։ Այս կետից դիտելիս Երկիրը միշտ գտնվում է ուղղակիորեն գլխավերևում, թեև մոլորակի դիրքը փոքր-ինչ կտարբերվի՝ կապված լիբերացիայի երևույթի հետ։
Ապոլոն ծրագրի ընթացքում Կենտրոնական ծովածոցը նշանակվել էր որպես «Ապոլոնի վայրէջքի վայր 3» (Apollo Landing Site 3 (ALS3)):
Կենտրոնական ծովածոցի տրամագիծը կազմում է 287 կմ ։ Այն միանում է Կղզիների ծովին արևմուտքում և Գոլորշիների ծովին հյուսիսում։
Հետազոտություններ
Կենտրոնական ծովածոցում վթարային բախվել է Սերվեյոր 4-ը և այդ կետին մոտ, մի քանի ամիս անց փափուկ վայրէջք կատարեց Սերվեյոր 6 կայանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լուսին Կատեգորիա:Լուսնի ծովեր
Հյուտի (գյուղ, Կիռգեսաառե շրջան)
Հյուտի (Hüti), գյուղ Էստոնիայի Հիյումաա նահանգի Կիռգեսաառե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հիյումա նահանգի Կիռգեսաառե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Անտոնիա Բըրդ
Անտոնիա Բըրդ (Antonia Bird, ), բրիտանացի կինոռեժիսոր, թատերական ռեժիսոր և կինոպրոդյուսեր։
Կարիերա
Անտոնիան թատրոնում սկսել է աշխատել 17 տարեկանից։ Նրա առաջին պաշտոնը եղել է Сoventry Rep-ում (Լոնդոն) ռեժիսորի օգնական ։ Որպես ռեժիսոր՝ վեց տարի աշխատել է «Ռոյալ Կորտ» թատրոնում։ 1980-ական թվականների կեսերից անցել է կինոյի և հեռուստատեսության։ Դարձել է Runs 4-Way կինոարտադրությամբ զբաղվող ընկերության հիմնադիրներից մեկը (Ռոբերտ Կարլայլի հետ միասին)։ Նկարահանվել է «Քահանա», «Խենթ սեր», «Մարդակեր» և ուրիշ ֆիլմերում։
Ֆիլմագրություն
Ռեժիսոր
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի ռեժիսորներ Կատեգորիա:Լոնդոն քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:Լոնդոն քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Կին կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Թատերական ռեժիսորներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Կինոռեժիսորներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Բրիտանացի կինոպրոդյուսերներ Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Բրիտանացի արվեստագետներ Կատեգորիա:Թատերական ռեժիսորներ
Ժողովածու (2368)
Ժողովածու (2368), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում)։ Ձեռագիրը գրվել է 1640-1641 թվականներին Ոսկան գրիչի կողմից Ռուսաստան, Էջմիածինում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 15×9,8 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 502 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգիրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ զարդահյուս մետաքս։ Հիշատակարաններ՝448բ, 496բ O :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Լեզե
Լեզե (Лезье), գյուղ Ռուսաստանի, Լենինգրադի մարզի Կիրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 72 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1500 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Կիրովսկի շրջանի բնակավայրեր
Արիստակեսյանց
Արիստակեսյանց, հայկական ազգանուն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Յանց վերջածանցով ազգանուններ Կատեգորիա:Պահլավերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Պրիգորոդնոե (գյուղ, Գրոզնենսկի շրջան)
Պրիգորոդնոե (Пригородное), գյուղ Ռուսաստանի Չեչենական հանրապետության Գրոզնենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4884 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Չեչենական հանրապետության Գրոզնենսկի շրջանի բնակավայրեր
Լուժկի (այլ կիրառումներ)
Լուժկի, կարող է վերաբերել՝
Լուժոկ (այլ կիրառումներ)
Լուժոկ, կարող է վերաբերել՝
Ծնողական փառքի մեդալակիրների ցանկ
Ստորև ներկայացված է Ծնողական փառքի մեդալակիրների ամբողջական ցանկը։
Զարիշատ (Շիրակի մարզ)
Զարիշատ (նախկին անվանումը` Ղոնջալի), գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Շիրակի մարզի Ամասիայի տարածաշրջանում, մարզկենտրոն Գյումրիից մոտ 23 կմ հյուսիս, Արփի լճից 4-5 կմ հարավ-արևելք։ Հարևան Երիզակ գյուղի հետ կազմում էր Զարիշատ համայնքը։ Զարիշատ է վերանվանվել 1991 թ.-ի ապրիլի 3-ին ։
Բնակչություն
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Զարիշատի մշտական բնակչությունը կազմել է 49, առկա բնակչությունը` 58 մարդ, բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է կերային կուլտուրաների և ճակնդեղի մշակությամբ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամասիայի շրջան Կատեգորիա:Շիրակի մարզի գյուղեր
Թունել (ֆիլմ, 2014)
Թունել (lit. Tunnel 3D), 2014 թվականի Հարավային Կորեայի սարսափ ֆիլմը, որը գրել է Պարկ Գյու-Տաեկը ։
Սյուժեն
Մի խումբ ընկերներ հրավիրվում են շքեղ հանգստավայրի բացմանը։ Հայտնվում է մի տարօրինակ մարդ և վախեցնում է բոլորին, հայտարարելով, որ նա կսպանի նրանց ։ Նրանք վերադառնում են հանգստավայր, որպեսզի գտնեն տարօրինակ մարդուն, և պատահաբար նրան սպանում են ։ Նրանք որոշում են մարմինը պահել ածուխի հանքավայրում, բայց հայտնվում են  մութ թունելների մեջ թակարդված սարսափների մեջ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2014 ֆիլմեր Կատեգորիա:Սարսափ ֆիլմեր Կատեգորիա:Հարավկորեական ֆիլմեր Կատեգորիա:Կորեերեն ֆիլմեր
Իլկովցի (գյուղ, Տեոֆիպոլի շրջան)
Իլկովցի (Ільківці), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Տեոֆիպոլի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Իլկովցի գյուղում բնակվում էր 318 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,852 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 347417 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Տեոֆիպոլի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
(21405) Սագարմեհտա
(21405) Սագարմեհտա, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս աստերոիդը հայտնաբերվել է 1998 թվականի մարտի 20-ին ԼԻՆԵԱՐ ծրագրի կողմից Սոկոռոյում ։
Յունիոն շրջան (Միսսիսիպի)
Յունիոն շրջան (Union County), ԱՄՆ Միսսիսիպի նահանգի 82 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.077 կմ² է, բնակչությունը՝ 27.134 մարդ (2010 թ. տվյալներով) ։ Շրջկենտրոնն է Նյու Օլբանի բնակավայրը ։ Կազմավորվել է 1870 թ.։
Աշխարհագրություն
Շրջանը զբաղեցնում է 1077,4 կմ² տարածք, որոնցից 1,080 կմ²-ին ցամաք է, իսկ 3,4 կմ²-ին կամ 0,3 %-ը՝ բնական ջրամբարներ ։
Յունիոնը սահմանակցում է՝
Բնակչություն
2000 թվականի դրությամբ Յունիոն շրջանում բնակվում էր 25 362 մարդ (ԱՄՆ վիճակագրության բյուրոյի տվյալներ) ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 23,5 մարդ/կմ²։ 2010 թվականի մարդահամարի դրությամբ բնակչության թիվը կազմում էր 27 134 մարդ, իսկ բնակչության խտությունը՝ 25 մարդ/կմ²։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Միսսիսիպիի շրջաններ
Բիրկվան
Բիրկվանի (ბირკიანი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Կախեթի մարզի Ախմետայի շրջանում։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է Ալազանի գետի մոտակայքում
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ախմետայի շրջան
2018 թվականը Բուլղարիայում
Ստորև ներկայացված է 2018 թվականին Բուլղարիայում տեղի ունեցած իրադարձությունները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2018 Բուլղարիայում Կատեգորիա:2010-ականները Բուլղարիայում Կատեգորիա:21-րդ դարի տարեթվեր Բուլղարիայում Կատեգորիա:2018 Եվրոպայում
Հյուտի (գյուղ, Մինիստե շրջան)
Հյուտի (Hüti), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Մինիստե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 27 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Մինիստե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Մեքենայական կոդ
Մեքենայական կոդ (machine code) կամ մեքենայական լեզու, հրամանների համակարգ, որը նախատեսված է կոնկրետ մեքենայի համար։ Ինտերպրետացվում է անմիջապես այդ մեքենայի պրոցեսորի կամ միկրոծրագրերի կողմից։ Համակարգչային ծրագիրը՝ գրված մեքենայական լեզվով, կազմված է մեքենայի հրամաններից, որոնցից յուրաքանչյուրը ներկայացված է մեքենայական կոդի տեսքով, այսինքն օպերացիայի կոդից (opcode, կամ operation code)՝ մեքենայի հրամնների համակարգից  առանձին օպերացիաների երկուական կոդ։ Ծրագրավորման հարմարավետության համար թվային օպկոդերի փոխարեն, որոնք   միայն պրոցեսսորն է հասկանում, հիմանկանում օգտագործում են իրենց մնեմոնիկայի պայմանական տառային նշանակումները։ Այդպիսի մնեմոնտիկայի հավաքածուն, որոշ լրացուցիչ հնարավորություններով կոչվում է ասսեմբլեր լեզու։
Ցանկացած պրոցեսսորի մոդել ունի իր սեփական հրամանների հավաքածուն, չնայած բազմաթիվ մոդելներում այդ հրամանների հավաքածուն համընկնում է։ A պրոցեսսորը համատեղելի է  B պրոցեսսորի հետ, եթե A պրոցեսսորը հասկանում է   B պրոցեսսորի մեքենայական կոդը։ Եթե A և B պրոցեսսորները ունեն որոշ հրամանների ենթախմբեր, որոնցով դրանք փոխադարաձ համատեղելի են, ապա դրանք ունեն նույն ճարտարապետությունը։
Մեքենայական հրաման
Ցանկացած մեքենայական հրաման կատարում է որոշակի հրամաններ, ինչպիսին է տվյալների հետ գործողություններ (օրինակ գումարում կամ մեքենայական բառի պատճենում ռեգիստրում կամ հիշողության մեջ) կամ այլ կոդի մասի անցում։ Ցանկացած կատարվող ծրագիր կազմված է այդպիսի մեքենայական հրահանգների հաջորդակնություններից։