cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ճանաչողություն
Շարժիչային ճանաչողություն
Շարժիչային ճանաչողության հայեցակարգը ներառում է գործողության մեջ մարմնավորված ճանաչողության երևույթը, որում շարժիչային համակարգը մասնակցում է մտավոր մշակմանը, ներառյալ սոցիալական փոխազդեցությունն ապահովող գործընթացները:Շարժիչային ճանաչողությունը հաշվի է առնում գործողությունների նախապատրաստումն ու արտադրությունը, ինչպես նաև այլ մարդկանց վարքագիծը ճանաչելու, կանխատեսելու, ընդօրինակելու և հասկանալու գործընթացները։ Ճանաչողության շարժիչ պարադիգմի հիմնական միավորը գործողությունն է, որն արտահայտվում է որպես շարժումներ, որոնք արվում են որոշակի շարժիչ նպատակի մտադրությունը բավարարելու համար կամ արտահայտվում են ֆիզիկական և սոցիալական միջավայրում նշանակալի իրադարձության ի պատասխան։ Այս պարադիգմը վերջին տարիներին արժանացել է մեծ ուշադրության և էմպիրիկ աջակցության բազմաթիվ հետազոտողների կողմից, ներառյալ զարգացման հոգեբանությունը, կոգնիտիվ նյարդաբանությունը և սոցիալական հոգեբանությունը ։
Գիտական ​​ճանաչողության մակարդակներ
Գիտական ​​ճանաչողության երկու մակարդակ կա՝ էմպիրիկ (փորձարարական, զգայական) և տեսական (ռացիոնալ)։ Ճանաչողության էմպիրիկ մակարդակն արտահայտվում է դիտարկման, փորձի և մոդելավորման մեջ, իսկ տեսական մակարդակը՝ հիպոթեզներում, օրենքներում և տեսություններում էմպիրիկ մակարդակի արդյունքների ընդհանրացման մեջ ։
Պլատոն
Այն ամենը, ինչ հասանելի է ճանաչողությանը, Պլատոնը VI «Պետություն» գրքում բաժանում է երկու տեսակի՝ զգայականորեն ընկալվողի և ըմբռնելիի ոլորտների փոխհարաբերությունը որոշում է տարբեր ճանաչողական ունակությունների փոխհարաբերությունները։ Սենսացիաները թույլ են տալիս ճանաչել (թեև ոչ ճշգրիտ) իրերի աշխարհը, միտքը թույլ է տալիս տեսնել ճշմարտությունը։
Արիստոտել
«Գոյությունը կա՛մ ընկալվում է զգայարաններով, կա՛մ ըմբռնվում մտքով»։
Հարակցում
Հարակցում կոնյուգացիա, սեռական պրոցեսի ձև հատուկ է բուսական և կենդանական որոշ օրգանիզմների (ջրիմուռներ, ստորակարգ սնկեր, ինֆուզորիաներ)։ Բուսական օրգանիզմների Հարակցման մորֆոլոգիապես նման երկու անշարժ, վեգետատիվ բջիջների պարունակության միաձուլումն է։ Ինֆուզորիաների Հարակցման սեռական կորիզների փոխանակումն է, զույգ-զույգ միաձուլումը։ Երկու անհատներ բերանային բացվածքով մոտենում են իրար, մակրոնուկլեուսը (վեգետատիվ կորիզը) քայքայվում է, իսկ միկրոնուկլեուսը (սեռական կորիզը)՝ կրկնակի կիսվում։ Առաջացած 4 կորիզներից 3-ը քայքայվում են, մեկը նորից է կիսվում։ Երկու անհատների կորիզների կեսերը միաձուլվում են, առաջանում է սինկարիոն։ Վերականգնվում է քրոմոսոմների կրկնակի հավաքը։ Բակտերիաների Հարակցման բակտերային մի բջջից մյուսին գենետիկական նյութի անցման եղանակն է։ Երկու բակտերիաներ միանում են բարակ կամրջակով, որով դոնոր բջջից ռեցիպիենտ բջջին է անցնում դեզօքսիռիբոնուկլեինաթթվի (ԴՆԹ-ի) թելիկի հատվածը։ Քրոմոսոմների Հարակցման համանման քրոմոսոմների ժամանակավոր մոտեցումն է, որի ընթացքում կատարվում է հոմոլոգ հատվածների փոխանակություն։
Ճանաչողություն
Արիստոտել
«Ներկայացումները, ասես, սենսացիայի առարկաներ են՝ միայն առանց նյութի»։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իմացություն Կատեգորիա:Փիլիսոփայություն Կատեգորիա:Կոգնիտիվ հոգեբանություն
Ռու Փեյնս
Էնդրյու «Ռու» Փեյնս (Andrew «Roo» Panes; ), անգլիացի երգիչ, երգերի հեղինակ և մոդել։ Նա երեք մինի ալբոմ է թողարկել՝ «Once» (2012), «Weight of Your World» (2012) և «Land of the Living» (2013)։ Նրա դեբյուտային LP-ն՝ «Little Giant»-ը թողարկվել է 2014 թվականի գարնանը; դրա առաջնային սինգլը «Tiger Striped Sky»-ն էր, որը մինչ այդ թողարկվել էր 2014 թվականի հունիսի 23-ին։ Դրան հաջորդող ալբոմը՝ «Paperweights»-ը թողարկվել է 2016 թվականին։ Երրորդ ալբոմը՝ «Quiet Man»-ը լույս է տեսել 2018 թվականին, իսկ հաջորդ տարի՝ դրա դելյուքս հրատարակությունը։ Փեյնսը 12-լարանոց ակուստիկ կիթառ է նվագում։ Ինքնաճանաչողական տեքստերն օգնում են վերագրել նրա երաժշտությունը դասական ֆոլք ժանրին ։
Փեյնսը լայն ուշադրության է արժանացել 2012 թվականին Բարբերիի արշավին մասնակցելուց հետո, որտեղ նա միացել է Գաբրիելա Ուայլդին որպես լեյբլի արշավի նոր աստղ ։ Պայմանագիրը նաև ներառել է Burberry Acoustic լեյբլի համար երգերի ձայնագրումը և աշխատանքը որպես մոդել։.
Կյանք և կարիերա
Փեյնսը երաժշտական ընտանիքում է ծնվել՝ նրա տատը դասական դաշնակահարուհի էր, իսկ մայրը կատարողական արվեստ է սովորել Երաժշտության և դրամայի Գիլդհալի դպրոցում և հետագայում աշխատել է թատրոնում ։ Նրա երկվորյակ քույրը լուսանկարիչ է, իսկ ավագ քույրը՝ դիզայներ, ով զարգացրել է և պատրաստել նրա ալբոմների շապիկները ։
Փեյնսն ընտրել է «Ռու» (Roo) կեղծանունը մանուկ հասակում գետն ընկելուց հետո։ Նա համալսարան է ընդունվել և ավարտել այն աստիճանով աստվածաբանության ոլորտում ։ Փեյնսը նշում է Հիսուսին որպես իր ոգեշնչման աղբյուր ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի երգիչներ Կատեգորիա:Բրիտանացի երաժիշտներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ և երգչուհիներ Կատեգորիա:Անգլիացի երգիչ-երգահաններ Կատեգորիա:Անգլիացի երգիչներ Կատեգորիա:Անգլիացի երաժիշտներ Կատեգորիա:Բրիտանացի մոդելներ Կատեգորիա:Անգլիացի մոդելներ
Ուժիցեի հանրապետություն
Ուժիցեի հանրապետություն (Ужичка република), հարավսլավական ռազմական գեղարվեստական ֆիլմ՝ նկարահանված ռեժիսոր Ժիկա Միտրովիչի կողմից 1974 թվականին ։
Սյուժե
Ֆիլմի գործողությունները ծավալվում են Բալկաններում Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ՝ 1941 թվականին։ Նվաճված Հարավսլավիայի տարածքում՝ Սերբիայի արևմուտքում գտնվող Ուժիցե քաղաքի շրջակայքում, 67 օր գոյատևել է պարտիզանական պետություն՝ Ուժիցեի հանրապետությունը ։ 1941 թվականի վերջին տեղի է ունեցել տարածքի գրավումը օկուպացիոն զորքերի ու նրանց հետ համագործակցող ուժերի կողմից։
Հիտլերականների ու դավաճան չետնիկների ճնշման տակ պարտիզանները նահանջում են։ Ապահովելով կանանց ու երեխաների նահանջը՝ զոհվում է ողջ «աշխատավորական գումարտակը»։ Զոհվում է հրամանատար Բորոն, որի համար հայրենիքի ազատությունից թանկ ոչինչ չկա։ Զոհվում է նաև Նադան՝ նրա հարսնացուն, ով մեկնել էր հանձնարարություն կատարելու և չէր վերադարձել։ Մինչև վերջ պայքարում են միայն պատանի Դաչոն ու ծեր հացթուխ Տերոն։
Պարգևներ
1976 թվականին Հարավսլավիայում նկարահանվել է համանուն հեռուստասերիալը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հարավսլավական ֆիլմեր Կատեգորիա:1974 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասին
Դրագոմիր Ասենով
Դրագոմիր Ասենով (գրական ծածկանունը՝ Ժան Նիսիմ Մելամեդ, Драгомир Асенов, ), բուլղարացի գրող։
Կենսագրություն
Դրագոմիր Ասենովը ծնվել է 1926 թվականին Մոնտանայում, Բուլղարիա։ 1942 թվականին ընդունվել է «Աշխատավոր երիտասարդության միություն» ընդհատակյա կազմակերպության մեջ և ակտիվորեն պայքարել է ֆաշիզմի տիրապետության դեմ։ 1961 թվականից եղել է Բուլղարիայի կոմունիստական կուսացության անդամ։ 1953-1956 թվականներին եղել է „Работническо дело“ խմբագիրը, 1957 թվականին՝ „Родна реч“ խմբագիր, այնուհետև՝ գլխավոր խմբագիր, 1968-1971 թվականներին՝ „Литературен фронт“ գլխավոր խմբագրի տեղակալ։ 1971 թվականին եղել է Բուլղարիայի գրողների միության քարտուղարը ։
Գրական գործունեություն
Հեղինակ է նորավեպերի, վեպերի, դրամաների։ Տպագրվել սկսել է 1945 թվականից։
Հիշատակ
Մոնտանայի թատրոնը կոչվում է Ասենովի անունով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բուլղարացի գրողներ Կատեգորիա:Սոֆիայի համալսարանի շրջանավարտներ
Կլարա Բուդա
Կլարա Բուդա (Klara Buda, ), ֆրանսիական ծագմամբ ալբանացի վիպասան, էսսեիստ, լրագրող։ Ղեկավարել է Ֆրանսիական միջազգային ռադիոյի (RFI) ալբանական բաժինը, աշխատել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ում, BBC-ում ։ Հեղինակ  է արձակ, պոեզիա, արկածային ստեղծագործությունների և հեռուստապիեսների։
Կենսագրություն
Կլարա Բուդան ծնվել է Ալբանիայի Էլբասան քաղաքում ։ Սորբոնում ուսանել է ժամանակակից գրականություն, այնուհետև Բարձրագույն հետազոտությունների գործնական դպրոցում սովորել է արվեստի պատմություն։ Նախքան Ֆրանսիական միջազգային ռադիոյին միանալը, 1997 թվականին կարիերան սկսել է որպես BBC-ի ազատ լրագրող։ 1998 թվականին աշխատել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի հաղորդակցության բաժնում, սակայն 1999 թվականին վերադարձել է Ֆրանսիական միջազգային ռադիո (RFI) նախ որպես մասնագետ-լրագրող, 2005 թվականից՝ որպես խմբագիր, 2006 թվականից գլխավոր խմբագիր և ղեկավարել է Ֆրանսիական միջազգային ռադիոյի (RFI) ալբանական բաժինը մինչև 2010 թվականը ։
2011 թվականին Նյու Յորքում հիմնադրել է հեռուստատեսության և կինոյի արտադրության «Beratinus Media» ընկերությունը, 2013 թվականին՝ Klarabudapost.com առցանց կայքը՝ խթանելով համաշխարհային քաղաքացիական լրագրությունը։ 2013 թվականին Ֆրանկոֆոնիայի միջազգային կազմակերպության կողմից արժանացել է Ֆրանկոֆոնիայի տարվա անձ մրցանակին։ 2014 թվականին ստեղծել և ղեկավարել է  «Ալբանիա, ես սիրում եմ քեզ» հեռուստահաղորդումը, որը հայտնի գործիչների դիմանկարով ուսումնասիրում է ավանդական ալբանական ծեսերի և սովորույթների զարգացումը քաղաքական անցումային շրջանի ընթացքում, ինչպես Ալբանիայում, այնպես էլ միջազգային հարթակում։ 2012 թվականին եղել է Ալբանիայի արտաքին գործերի նախարարության արտաքին խորհրդատու, 2015 թվականին ստեղծել է Նյու-Յորք-Ալբանիա մշակութային դիվանագիտության կորպորացիան` նպատակ ունենալով խթանել ալբանական մշակույթը Միացյալ Նահանգներում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ալբանացի գրողներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի լրագրողներ Կատեգորիա:Ալբանիայից Ֆրանսիա արտագաղթածներ Կատեգորիա:Ալբանացի կին գրողներ
Կրուտոյ Սիվեժ
Կրուտոյ Սիվեժ (Крутой Сивеж), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլոգդայի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Վոժբալ գետի աջ ափում՝ 48 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 26 կմ է։ Ակունքը գտնվում է 15 կմ արևմուտք Կուդրինսկայա գյուղի մոտ, Տոտմից 41 կմ արևմուտք։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Հյուսիսային Դոն գետն է։ Գետի ենթաավազանը Սուխոնան գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Հյուսիսային Դոն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Բանկետե
Բնակչությունը՝ 3.427 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 1714 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 2 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 10010։ Հեռախոսային կոդ՝ 0125։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Հակոբոս առաքյալը։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Ամիստլան
Ամիստլան (Amixtlán), քաղաք և մունիցիպալիտետ Մեքսիկայի հարավարևմտյան մասում, Պուեբլա նահանգում ։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնվել է 1895 թվականին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մեքսիկայի բնակավայրեր
Հարավարևմտյան Աֆրիկա
Հարավարևմտյան Աֆրիկա, Նամիբիայի անվանումը մինչև 1968 թվականը։ 1884 թվականից՝ գերմանական պրոտեկտորատ (Գերմ. Հարավ-Արևմտյան Աֆրիկա), 1914-1918 թվականներին առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո՝ Հարավ-Աֆրիկյան Միության (1961 թվականից՝ Հարավ-Աֆրիկյան Հանրապետություն) մանդատային տերիտորիա։ Բռնակցվել է նրա կողմից 1939-1945 թվականների երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո։
Կատեգորիա:Նամիբիայի պատմություն
Էյջիզմ
Էյջիզմ (ageism), տարիքի հիման վրա անհատների կամ խմբերի նկատմամբ կարծրատիպ և խտրականություն։ Այն կարող է լինել պատահական կամ պարբերաբար ։ Տերմինը ստեղծվել է 1969 թվականին Ռոբերտ Նեիլ Բաթլերի կողմից՝ նկարագրելու համար տարիքով մարդկանց նկատմամաբ իրականացվող խտրականությունը՝ համապատասխանեցնելով սեքսիզմին և ռասիզմին ։ Բաթլերը սահմանել է «էյջիզմը» որպես իրար հետ կապված այս երեք տարրերի համադրություն։ Նրանց թվում էին տարեցների, ծերության և ծերացման գործընթացի նկատմամբ վատ վերաբերմունքը, տարեցների շրջանում խտրականություն կիրառելը. ինչպես նաև հիմնական (ինստիտուցիոնալ) պրակտիկան և քաղաքականությունը, որը պահպանում է տարեցների նկատմամաբ կիրառվող կարծրատիպերը ։
Տերմինը օգտագործվում է նաև դեռահասների և երեխաների նկատմամբ նախապաշարմունքների և խտրականության առումով՝ ժխտելով նրանց որոշակի իրավունքները (օրինակ՝ քվեարկության) կամ անտեսելով նրանց գաղափարները,պատճառաբանելով, որ նրանք դեռ «չափազանց երիտասարդ» են ։ Բացի այդ մատնանշվել է, որ սիգմատիզացիան ոչ միայն տեղի է ունենում ծերերի կապակցված պատկերացումներից դուրս, այլ նաև տեղի է ունենում ինքնին սիգիգմատիզացված խմբի մեջ ։ Մահվան, հաշմանդամության և կախվածության վախը էյջիզմի գլխավոր պատճառներն են․ տարեցներից խուսափումը, նրանց մեկուսացնելն ու մերժումը մեխանիզմներ են, որոնք թույլ են տալիս նրանց ազատվել իրենց մահկանացու լինելու մտքից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խտրականություն Կատեգորիա:Էյջիզմ
Ցմփորիկները
Ցմփորիկները (Heavy weights, նաև հայտնի է որպես «Շատակերներ»), մանկական կատակերգություն Walt Disney Pictures կինոընկերության կողմից, որում պատմվում է նիհարելու համար նախատեսված ամառային ճամբարում հանգստացող երեխաների մասին։ Պրեմիերան տեղի է ունեցել 1995 թվականի փետրվարի 17-ին։
Սյուժե
Գեր տղաները ուղևորվում են նիհարելու համար նախատեսված ճամբար, որտեղ կարելի էր հանգստանալ առանց լարվելու։ Սակայն այդ ամառ ամեն ինչ փոխվում է, և նոր տնօրենի գալուստով սկսվում են կիրառվել նիհարելու ծրագրեր։ Տղաները պետք է հաղթահարեն այնպիսի խոչընդոտները, ինչպիսիք երբեք նրանք չեն հաղթահարել։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:1995 ֆիլմեր Կատեգորիա:Դիսնեյյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Walt Disney Pictures ֆիլմեր
Վաչե Զելա
Վաչե Զելա (Vaçe Zela, ), ալբանացի երգչուհի ։ Երաժշտական գործունեությունն սկսել է վաղ հասակից։ 1962 թվականին Ալբանական երաժշտական փառատոնի (Festivali i Këngës) առաջին մրցանակակիր։ Ալբանիայի վաստակավոր արտիստ (1973), Ալբանիայի ժողովրդական արտիստ (1977)։ 2002 թվականին Ալբանիայի նախագահ Ալֆրեդ Մոյսիուի կողմից արժանացել է «Ազգային պատվո շքանշանի»։ Մինչև մահ՝ 2014 թվական, ապրել է Շվեյցարիայում։
Կենսագրություն
Վաչե Զելան ծնվել է 1939 թվականին Լյուշնյայում։ Նրա երաժշտական տաղանդը դպրոցում նկատել են ուսուցիչները։ Նրա արհեստավարժությունը դրսևորվել է ոչ միայն երաժշտության, այլ նաև նկարչության և թատրոնի մեջ։ Տասը տարեկան հասակում սկսել է երգել Մուզեքե շրջանի ժողովրդական երգերը։ Նա հաճախ երգում էր Լյուշնյայի այգիներում՝ գրավելով անցորդների ուշադրությունը։ Շուտով նա մասնակցում է քաղաքում կազմակերպված փոքրիկ համերգին, չնայած ծնողները դեմ էին դստեր ընտրած ուղուն։ Զելան մեկնում է Տիրանա՝ սովորելու հեղինակավոր արվեստի դպրոցում, բայց չի ընդունվում։ Հաճախում է Քեմալ Ստաֆա ավագ դպրոց, որտեղ սովորում է կիթառ նվագել
Զելան հանդես է եկել Զինվորական երաժշտական համույթում (Ansambli i Ushtrisë), Պետական համույթում (Ansambli Shtetëror), Երգի և պարի համույթում (Ansambli i Këngëve dhe Valleve) :
Դավիթ Քոբայրեցի
Դավիթ Քոբայրեցի, հայ աստվածաբան և փիլիսոփա, XII դարի ականավոր եկեղեցական գործիչ ։
Կենսագրություն
Ծնվել է XII դարի կեսերին Քոբայր գյուղում (այժմ Թումանյան քաղաքի վարչական տարածքում)։ Կրթություն ստացել է Հաղպատավանքում՝ Պետրոս և Վարդան վարդապետերի մոտ ։ Այնուհետև ինքն է արժանացել վարդապետի կոչման, դարձել իր ժամանակի մշակույթի խոշորագույն գործիչներից մեկը ։ Ժամանակակիցները մեծարում էին նրան «հարգարժան և իմաստուն վարդապետ»։ 1198-1203 թվականներին ճամփորդում է Կիլիկյան Հայաստանով, որտեղ գաղափարական կռիվ է մղել կաթոլիկամետ հոգևորականների դեմ։ Մասնակցել է Լոռիի (1205 թվական) և Անիի (1207 թվական) եկեղեցական ժողովներին։ Թողել է հարուստ գրական ժառանգություն. նրա հեղինակած աշխատություններից 17-ը հասել են մինչ մեր օրերը ։ Քոբայրեցու շատ աշխատություններ իրենցից ներկայացնում են մեկնություններ՝ հիշատակարաններ, որոնք բացահայտում են այս կամ այն աշխատության գրելու անհրաժեշտության մասին։ Քոբայրեցու շատ հիշատակարաններ հասել են մեզ «Հիշատակարանների գիրք» ժողովածուում՝ կազմված Գրիգոր Որդի Աբասայի կողմից († 1221) : Մեծ կարևորություն ունի 1179 թվականին Դավիթի գրած հիշատարականը, որտեղ մանրամասն նկարագրում է Անդրկովկասում իր ժամանակի իրադարձությունները։ Այս գրառումը կարևոր աղբյուր է 1177 թվականին վրացական արքա Գեորգի III-ի դեմ Օրբելի իշխանների ապստամբությունն ուսումնասիրելիս  ։
Մահացել է մոտավորաես 1220 թվականին և թաղված է Հաղպատավանքի զանգակատան մոտ։ Տապանագիրը վկայակոչում է. «Աստ շիրիմն է մր հոգևոր հոր, Դավիթի, Քոբայրեցի վարդապետի» ։ Քոբարեցու շիրիմը ներառված է Հայաստանի Հանրապետության կողմից պահպանվող պատմական հուշարձանների ցանկում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Միջնադարի գիտնականներ Կատեգորիա:Հայ աստվածաբաններ Կատեգորիա:Հայ փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Հայ եկեղեցական գործիչներ
Օկազիոնալիզմ
Օկազիոնալիզմ (, սեռ․ հոլ․ occasionis – դեպք, առիթ), 17-րդ դարի արևմտաեվրոպական փիլիսոփայության ուղղություն, որը իդեալիստորեն էր լուծում Ռ․ Դեկարտի դուալիստական փիլիսոփայության առաջադրած հոգու և մարմնի փոխհարաբերության հարցը։ Ներկայացուցիչներն էին Յո․ Կլաուբերգը, Ա․ Գեյլինքսը, Ն․ Մալբրանշը և ուրիշներ։ Օկազիոնալիզմի սկզբունքորեն անհնար էր համարում հոգու և մարմնի փոխազդեցությունը․ այն, ինչ ներկայանում է որպես հոգու (մտքի, կամքի և այլն) մարմնական պատճառ, իրականում «առիթ» է ճշմարիտ «գործող» պատճառի՝ աստծու, համար։ Կարտեզիականության իդեալիստական մշակումը ավարտեց Մալբրանշը, որը անհնար էր համարում անգամ մարմնի ազդեցությունը մարմնի վրա։ Գ․ Լայբնիցի փիլիսոփայության մեջ օկազիոնալիզմը վերամշակվել է նախասահմանված ներդաշնակության մասին ուսմունքի։
Կատեգորիա:Արևմտյան փիլիսոփայության ուղղություններ և դպրոցներ Կատեգորիա:Ռենե Դեկարտ Կատեգորիա:Փիլիսոփայական տեսություններ
Բարբանիա
Բարբանիա (Barbania), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Թուրին գավառում։
Բնակչությունը՝ 1.480 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 123 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 12 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 10070։ Հեռախոսային կոդ՝ 011։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում 4-րդ դարում ապրած ու նահատակված սուրբ Ժուլիան Բրիուդեցին (հայտնի է նաև Ժուլիան Օվեռնցի անվանումով)։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Պալացուոլո սուլ Սենիո
Մոնտեսպերտոլի (Palazzuolo sul Senio), կոմունա Իտալիայի Տոսկանա մարզի Ֆլորենցիա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1234 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 11 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 109 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 50035։ Հեռախոսային կոդ՝ 055։
Կոմունայի հովանավորն է Սուրբ Ստեփանոսը։ Տոնը նշվում է դեկտեմբերի 26-ին։
Ժողովրդագրություն
Բնակչություն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ես Գայանեն եմ Թիֆլիսից (ֆիլմ)
«Ես Գայանեն եմ Թիֆլիսից», 2007 թվականին նկարահանված ֆիլմ։ Ներկայացվել է «Ոսկե ծիրան» միջազգային կինոփառատոնում և առաջադրվել է «Հայկական համայնապատկեր» անվանակարգում ։
Սյուժե
Թբիլիսցի նկարչուհի Գայանե Խաչատուրյանը մեր ժամանակակիցն է։ Բայց նրա բոլոր գործերը նկարված են այն կոլորիտով, որով իր հայրենի քաղաքը հայտնի էր նախկինում, երբ դեռ Թիֆլիս էր կոչվում։ Արվեստագետի հիշողությունն ու երևայակայությունը մեզ վերադարձնում են մի քաղաք, որտեղ մարդիկ ոչ թե քայլում էին, այլ ճեմում, մի քաղաք, որ նման էր թատրոնի, երբ փողոցները ողողված էին տոնական ծեսերով։ Ֆիլմը բովանդակում է Գայանե Խաչատուրյանի նվիրական խոհերը, դրվագները պատկերված են հին Թիֆլիսին բնորոշ ոճով ու մեղեդիներով և իհարկե՝ նկարչուհու յուրօրինակ գործերի վառ գույներով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2007 ֆիլմեր
Միխայիլ Անդրիասով
Միխայիլ Անդրեևիչ Անդրիասով (Միքայել Անդրանիկի Անդրեասյան) (Андриасов, Михаил Андреевич, ), հայազգի ռուսական գրող, ակնարկագիր։
Ստեղծագործություններ
Տպագրել է ակնարկների և պատմվածքների ժողովածուներ («Իշխող բարձունք», 1953 թ., «Լեգենդ ոսկե ձիու մասին», 1961 թ. և այլն), նկարագրել Դոնի Ռոստովի ազատագրման համար մղված մարտերը։ «Վեց օր» (1947 թ.) վիպակում պատկերել է Խորհրդային Միության հերոս Ղուկաս Մադոյանի գլխավորած հրաձգային հատուկ գումարտակի սխրագործությունները։
Հիերոգլիֆ
Հիերոգլիֆներ, եգիպտական հնագույն գրանշաններ, որոնք հիմնականում լինելով գաղափարագիր՝ դեռևս չէին կորցրել պատկերանկարչական բնույթը։ Հիերիոգլիֆների գործածության մեջ են եղել մ.թ.ա. IV հազարամյակի վերջերից և տարբերակումներով, փոփոխություններով հարատևել են մինչև մ.թ. սկզբները։ Նախապես հիերոգլիֆներիի թիվը հասել է մոտ 5 հազարի, սակայն հին եգիպտերենի պատմության գրեթե բոլոր շրջաններում գործածվել է դրանց միայն մի մասը (շուրջ 700—800 տարր)։ Հիերոգլիֆների համակարգում եղել են նաև հնչյունագիր նշաններ, ընդ որում՝ մեկ բաղաձայն արտահայտողներ (թվով մոտ 30), բառամաս՝ ձևույթ (երկու կամ երեք բաղաձայնի կապակցություն) նշանակողներ։ Մինչդեռ գաղափարագիրն արտահայտում էր բառի մաստ (հասկացություն)։ Համեմատաբար ավելի ուշ գործածություն ստացած դետերմինատիվները (որոշիչները) օժանդակ, չարտասանվող պայմանական նշաններ էին, որոնցով ճշգրտվում էր բառերի նշանակությունը։ Գաղափարագիր պայմանական նշանների հիմքում ընկած էին փոխաբերական-սիմվոլիկ իմաստավորումներ (պատկերացումներ)։ Օրինակ, պապիրուսի փաթեթը նշանակում էր «գիտենալ, գիտություն», մեղուն՝ «զբաղմունք, ջանք, աշխատասիրություն»։ Սկզբում հիերոգլիֆները փորագրվում էին վերից վար, ավելի ուշ՝ աջից ձախ։ Գրության ուղղությունը որոշվում էր առանձին նշանների (օրինակ, դեմքի, ոտքի պատկերի) դիրքով։ Հիերոգլիֆների հետագա մշակումը և կրած փոփոխությունները հիմք դարձան նոր գրատեսակների (հիերատական, դեմոտական) համար, որոնց մեջ գրանշաններն արդեն կորցրել էին իրենց պատկերային-նկարչական բնույթը։ Այժմ հիերոգլիֆներ ասելով երբեմն հասկանում են գաղափարագիր (օրինակ՝ չինական, խեթական), ինչպես նաև գրության այլ համակարգեր։
Լևոն Ուլիբեկյան
Ուլիբեկյան Լևոն Հովհաննեսի (1886, Շուլավեր (այժմ՝ Շահումյան, ԽՍՀՄ Մառնեուլի շրշանում)), բանվորական հեղափոխական, Անդրկովկասում հեղափոխական շարժումների, Հայաստանում խորհրդային իշխանության հաստատման ու ամրապնդման համար պայքարի մասնակից։
Կենսագրություն
Կոմունիստական կուսակցության անդամ 1906 թվականից։ 1914 թվականին զորակոչվել է բանակ և ուղարկվել Կովկասյան ռազմաճակատ։1917 թվականի Փետրվարյան հեղափոխությունից հետո վերադարձել է Շուլավեր, ընտրվել ՌՍԴԲ գավառային կոմիտեի քարտուղար։ 1918 թվականին Թիֆլիսում հեղափոխական գործունեության համար ձերբակալվել և արտաքսվել է Վրաստանի սահմաններից։
Հիերոգլիֆ
Տես նաև
Կատեգորիա:Գրություն
Լևոն Ուլիբեկյան
Կենսագրություն
1919 թվականին եկել է Ալեքսանդրապոլ (այժմ՝ Լենինական) և աշխատել երկաթուղային դեպոյում, շարունակել հեղափոխական աշխատանքը։ Դաշնակների կողմից ձերբակալվել և չորս ամիս ներընկալվել է Ալեքսանդրապոլի բանտում։ Մասնակցել է Մայիսյան ապստամբությանը (1920), ընտրվել Հայաստանի Ռազմահեղափոխական կոմիտեի կազմում։ Ապստամբությունը ճնշելուց հետո մեկնել է Բաքու, որտեղ ընտրվել է Հայաստանի կոմկուսի Կենտկոմի արտասահմանյան բյուրոյի կազմում։ Հայաստանում խորհրդային իշխանության հաղթանակից հետո արհմիութենական ղեկավար աշխատանք է կատարել Երևանում և Լենինականում։
Կատեգորիա:Հեղափոխական գործիչներ
Միխայիլ Անդրիասով
Ստեղծագործություններ
Լրագրային երեսնամյա գործունեության արդյունքն ամփոփել է «Զինվորի որդին» (1965 թ.) ժողովածուում։ Գրել է նաև «Զանգեզուրի որդին» (1943 թ.) մանկական գիրքը, ակնարկներ Մ. Ա. Շոլոխովի մասին («Շոլոխովյան հողում», 1964 թ., «խաղաղ Դոնի որդին», 196] թ.)։
Միխայիլը մահացել է 1984 թվականի ապրիլի 25-ին Միլերովոյում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ Կատեգորիա:Ռուս լրագրողներ Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ Կատեգորիա:Խորհրդային լրագրողներ Կատեգորիա:Արիության մեդալակիրներ
Maus (տանկ)
Panzerkampfwagen VIII «Maus» (Maus — «Մուկ», Sd.Kfz 205, այլ անվանումը` Porsche Typ 205 կամ Pz.Kpfw. VIII Maus), գերծանր տանկ` նախագծված Երրորդ Ռեյխում 1942-ից 1945 թվականներին Ֆերդինանդ Պորշեի ձեռնարկությամբ։ Երբևէ ստեղծված ամենածանր տանկն է (մարտական քաշը՝ 188,9 տ)։ Ստեղծվել է մեքենայի 2 օրինակ, որոնք մարտական գործողությունների չեն մասնակցել։ Ներկա պահին պահպանվել է Maus տանկի միայն 1 օրինակ՝ հավաքված 2 օրինակների մասերից, որը պահպանվում է Կուբինկայի զրահատանկային թանգարանում։ Սակայն կան նաև այլ վկայություններ։ Այսպես, «Մարտական մեքենաների կոնստրուկտոր» գրքում (Լենիզդատ, 1988) ասվում է․ «...պարզվեց, որ «Maus»-ը պատրաստվել է երեք օրինակով։ Նրա մարտական կիրառման մասին չկան վկայություններ։ Սակայն մարտական դիրքեր 2 մեքենաներ ամեն դեպքում բարձրացրել են․ նրանցից մեկը հայտնվել է Ցոսսեն քաղաքում գերմանական գլխավոր շտաբի մուտքի առջև, երկրորդը Բեռլինում հսկում էր ռեյխսկանցելարիան։ Իսկ երրորդը, ինչպես արդեն ասվել է, մեզ է հասել պայթեցված վիճակում Կումմերսդորֆի պոլիգոնում․․․», ինչը պատմական հաստատում չունի։
Ստեղծման պատմությունը և նախագծի ճակատագիրը
Հայնց Գուդերյանը իր «Զինվորի հիշողություններ» գրքում գրում է․
1942 թվականի վերջում Հիտլերի նախաձեռնությամբ սկսվեցին առավելագույն հնարավոր պաշտպանությամբ «ճեղքման տանկի» վրա աշխատանքները։ Մեքենայի ստեղծմանը մասնակցել են միանգամից մի քանի ընկերություն․ կորպուսը և աշտարակը պատրաստել է «Կրուպպ» ֆիրման, «Դայմլեր-Բենց»-ը պատասխանում էր շարժիչի համար, իսկ «Սիմենս»-ը՝ տրանսմիսիայի տարրերի համար։ Ընդհանուր մեքենայի հավաքումը կատարվել է «Ալկետտ» ֆիրմայի գործարանում։ Ֆերդինանդ Պորշեի կողմից ստեղծված «տիպ 205» նախագիծը մասնակիորեն իրականցվել է 1944 թվականին «Maus» տանկի 2 փորձնական օրինակների տեսքով։
1943 թվականի դեկտեմբերի 23-ին Pz.Kpfw. Maus-ը ուղարկվեց առաջին փորձնական երթին «Ալկետտ» գործարանի տարածքով։ Արժի նշել, որ այդ երթը անօրինական էր, քանի որ թույլտվություն նրա համար չէր ստացվել։ Առաջին երթը դարձավ նաև անցունակության փորձարկում, քանի որ գործարանի տարածքը մի ամիս առաջ տեղի ունեցած ռմբակոծման հետևանքով լցված էր ավերակներով։ Մի քանի մետրից հետո արդեն պարզ էր, որ շարժունակության մասին մտավախություններն անիմաստ էին։ Տանկը հեշտությամբ անցնում էր աղբակույտերի միջև գտնվող նեղ անցումը։ Փորձարկման արդյունքում հաստատվեց տանկի հեշտ կառավարելիությունը։ 10 սերիական տանկերի թողարկման հետագա աշխատանքները դադարեցվեցին Հիտլերի հրամանով, քանի որ Գերմանիան չուներ բավականաչափ արտադրական հզորություն այլ ավելի կարևոր սպառազինության արտադրման համար։
Տանկի ամբողջ չափով փայտյա մանրակերտը ներկայացվեց Հիտլերին 1943 թվականի մայիսի 14-ին, իսկ «Maus»-ի առաջին նախատիպը անցավ երթային փորձարկումների 1943 թվականի դեկտեմբերին։ Նրանց բավականին գոհացուցիչ արդյունքներից հետո տանկը զինվեց հրանոթային կրակոցների համար նախատեսված իսկական աշտարակով և սարքավորումների ամբողջական հավաքածուով։ Երկրորդ՝ ոչ ամբողջական կառուցված նախատիպում տեղադրվեց «Դայմլեր-Բենց» MB 517 դիզելային շարժիչով, որը, ինչպես պարզվեց, անհուսալի էր շահագործման համար։
180 տոննա քաշը բացառում էր գետն անցնելու համար «Maus»-ի ավտոճանապարհային կամուրջով շարժվելը։ Այդ իսկ պատճառով առաջարկվեց ուղարկել տանկերը գետի հատակով միասին։ Ընդ որում, հերմետիկացված, առանց անձնակազմի, «Maus»-ը ստացավ շարժվելու համար էլեկտրական լարով ղեկավարում և սնուցում ափին գտնվող մյուս «Maus»-ից։
Մարտերում այս տանկերը չեն փորձարկվել։ 1945 թվականի ապրիլին՝ Կարմիր Բանակի ստորաբաժանումների մոտենալու ժամանակ, գերմանացիները կայացրեցին նախատիպերը ոչնչացնելու որոշում՝ նրանց էվակուացիայի անհնարինության պատճառով։ Երկու տանկերն էլ ոչնչացվել են, սակայն զգալի վնասներ ստացել է միայն առաջինը։ Հետագայում երկու վնասված տանկերից զրահատանկային և մեխանիզացված զորքերի հրամանատարի հրամանով հավաքվել է մեկը․ 1946 թվականի մայիսի 4-ին այն հասցվել է Կուբինկայի պոլիգոն։ Փորձարկումներից հետո բոլոր ներքին սարքավորումները՝ այդ թվում նաև շարժիչը, հեռացվել են։ Ներկայումս տանկը գտնվում է Կուբինկայի զրահատանկային սպառազինության և տեխնիկայի ռազմական-պատմական թանգարանում։
Տեխնիկական տվյալները և նկարագրությունը
Տանկի անձնակազմը բաղկացած էր 6 մարդուց։ Ռադիստի և վարորդի նստատեղերը գտնվում էին ղեկավարման բաժանմունքում՝ վառելիքի 1590-ական լիտր ծավալով 2 բաքերի միջև։ Նրանցից հետ՝ շարժիչային բաժանմունքի կողամասերում տեղադրված էին ջրային և յուղային ռադիատորները, իսկ կենտրոնում՝ շարժիչը։ Ամեն թրթուր ուներ սեփական էլեկտրաշարժիչը։
Սկզբում տանկում ենթադրվում էր տեղադրել դիզելային շարժիչը, որը համեմատաբար խնայող էր կարբյուրատորայինից և հետևաբար չէր պահանջում վառելիքի հավելյալ բաքեր։ Բացի դրանից՝ դիզվառելիքը ավելի հասանելի և էժան էր, քան բենզինը։ Դիզելային շարժիչի թերությունը սառնամանիքներին ցածր դիմացկունությունն էր, ինչը շատ կարևոր էր Արևելյան ճակատի պայմաններում։ Սակայն Շպեերը խնդրեց Պորշեին օգտագործել տանկում սերիական ավիացիոն կարբյուրատորային «Դայմլեր-Բենց» MB 509 շարժիչը, քանի որ արդեն պատրաստի շարժիչ օգտագործելը կխնայեր ժամանակը, որ անհրաժեշտ էր նորը նախագծելու համար։ Շարժիչի ետևում՝ հետնամասին մոտիկ գտնվում էր գեներատորը 2 կողմերում սպոնսոններում գտնվող մարտական լրակազմերի հետ։ Սպոնսոններում՝ գեներատորի առաջնամասի աջ կողմում օժանդակ շարժիչն է՝ ավելի ետ գտնվող ակկումուլյատորային մարտկոցների հետ։ Կորպուսի ետնամասում, նույնպես սպոնսոնների մեջ, տեղակայված են էլեկտրոքարշակի շարժիչները։ Տրանսմիսսիան գտնվում է կորպուսի խորքային մասում էլեկտրոշարժիչների միջև, գեներատորի ետևում։
Կորպուսի մարտական բաժանմունքից վերև տեղադրված էր աշտարակը, որում որ տեղավորվում էին տանկի հրամանատարը, թնդանոթի հրամանատարը և երկու լիցքավորողները։
Տանկը կատարված էր տեխնոլոգիական բարձր մակարդակով։ Բազմաթրթրակալային համակարգի և 1100 մմ լայնությամբ թրթուրների կիրառումը ապահովում էր «Maus»-ին բավականին ցածր տեսակարար ճնշում բնահողի վրա, աննշան մեծ սովորական գերմանական ծանր տանկերից։ Նրա հիմնական յուրահատկությունը հզոր շրջանային պատպանությունը և երկթնդանոթային սպառազինությունն էին, ինչպես նաև էլեկտրոմեխանիկական տրանսմիսսիայի կիրառումը, որը բաղկացած էր աջ և ձախ թրթուրների համար նախատեսված էլեկտրոքարշակներից։ Էլեկտրաքարշակները սնուցվում էին շարժիչային բաժանմունքում գտնվող երկու գեներատորներից։ Միմյանցից անկախ երկու էլեկտրոհամակարգերը փոխանցում էին պտտական մոմենտը շարժիչներից շարժանիվներին երկաստիճան ռեդուկտորի միջոցով։
«Maus»-ը խաղային ինդուստրայում
«Maus»-ը հանդիպում է համակարգչային խաղերում․
Արժի նշել, որ տանկի մարտավարա-տեխնիկական տվյալները և մարտերում նրա կիրառության առանձնահատկությունները շատ համակարգչային խաղերում հեռու է իրականությունից։
«Maus»-ը հավաքվող մոդելների ինդուստրիայում
Ներկայումս «Maus»-ը արտադրվում է Cyber-Hobby ֆիրմայի «նարնջագույն սերիայում» 1:35 մասշտաբով և բոնուսով՝ տանկերի ոչնչացնողով։ Նաև մասնավոր վաճառողներից կարելի է գնել 1992 թվականի Cyber-Hobby-ն հիմնադիր Dragon ֆիրմայի մոդելը (նույնպես 1:35 մասշտաբով)։ Այդ մոդելները արտադրվում են պլաստիկային տարբերակով, բայց կա նաև խեժային մոդելը Lunar Model ֆիրմայից։ Բոլոր մոդելներում ներառված են հավաքվող թրթուրներ։ 2017 թվականին Tacom ֆիրման թողարկեց 2 հավաքածուներ 1:35 մասշտաբով՝ Maus v.1, որը համապատասխանում է առանց աշտարակի նախատիպին, և v.2՝ ամբողջական հավաքված և սերիական արտադրման պլանավորվողին նախատիպին համապատասխանող։
1:72 մասշտաբով «Maus» պատրաստվում է Dragon, Pegasus, Planet Models ֆիրմաների կողմից։
1:35 մասշտաբին համապատասխան կան շատ ստեղծված թնդանոթներ, որոնք արտադրվում են ModelPoint, JordiRubio, RbModel, Barrel Depot ֆիրմաներում: 1:72 մասշտաբով արտադրվում են նաև հավաքածուներ Dragon, Trumpter ֆիրմաներում։
«Maus»-ը ֆիլմերում և մուլտիպլիկացիայում
Չափերի և սպեցիֆիկության հետևանքով Panzerkampfwagen VIII Maus տանկը հազվադեպ է հանդիպում կինո- և մուլտինդուստրիաներում։ Էկրաններին հազվադեպ հանդիպման դեպք է Girls und Panzer անիմեն, որտեղ  «Սև Անտառի Պիկ» հավաքականի «Maus»-ը դիմակայում է Օարաիի հավաքականին վերջին և նախավերջին սերիաներում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գերծանր տանկեր Կատեգորիա:Տանկերի պատմություն
Իսսեյ Միյակե
Իսսեյ Միյակե, ճապոնացի դիզայներ, ծնվել է 1938 թվականի ապրիլի 22-ին Հիրոսիմա քաղաքում, Ճապոնիա։ 1945 թվականի օգոստոսի 6-ին 7 տարեկան հասակում ականատես է դարձել Հիրոսիմայի ատոմային ռմբակոծությանը ։ Սովորել է գրաֆիկական դիզայնի համալսարանում՝ Տոկիոյում, ավարտել է 1964 թվականին։ Ավարտելուց հետո աշխատել է Փարիզում և Նյու Յորքում։ Վերադառնալով Տոկիո 1970 թվականին հիմնադրել է Միյակի դիզայն ստուդիան։ Համագործակցել է Apple ընկերության հիմնադիր Սթիվ Ջոբսի հետ։ Հայտնի է նաև օծանելիքների արտադրությամբ, որից հատկապես հայտնի է L'eau d'Issey Pour Homme:
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ճապոնացի դիզայներներ
Բարդոնեքիա
Բարդոնեքիա (Bardonecchia), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Թուրին գավառում։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Իպոլիտ Հռոմեացին։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Բիբրակտի ճակատամարտ
Բիբրակտի ճակատամարտ, Կեսարի և գալլական ցեղերից հիմնականում մեկի՝ հելվետների միջև տեղի ունեցած երկրորդ խոշոր ռազմական բախումը, որը տեղի է ունեցել մ․թ․ա․ 58 թվականին և որտեղ Կեսարը հաղթանակի է հասել հակառակորդիների նկատմամբ և ստիպել նրանց մեծ մասին վերադառնալ սեփական տիրույթներ։
Նախապատմություն
Երբ Հուլիոս Կեսարը ժամանում է Գալլիա, նա ձեռնամուխ է լինում հելվետներ ի միգրացիայի վերաբերյալ խնդրի լուծմանը, սակայն նա իսկույն չի դիմում պատերազմական գործողությունների, այլ ժամանակ ձգձգելու համար խաղաղ դիվանագիտական ուղի է բռնում՝ ժամանակն օգտագործելով իր դիրքերն ուժեղացնելու համար։ Շուտով Կեսարը բացահայտ պատերազմական գործողությունների է դիմում ընդդեմ հելվետների ։
Հելվետները սկսում են ասպատակել սեկվաններ ի հողերը, որոնք էլ դիմում են Կեսարին և օգնություն խնդրում։ Կեսարը իր զորքերով հասնում է Արար գետին (այժմ Սոն), որտեղ հանդիպում է հելվետների մի մասին, որոնք դեռևս չէին հասցրել անցնել գետը ։ Տեղի ունեցած ճակատամարտում Կեսարը հաղթանակ է տանում, իսկ հելվետների մնացած մասը շարունակում է իր առաջխաղացումը ։
Ճակատամարտ
Կեսարը անցնում է Արար գետը և սկսում մնացած հելվետներ ի հետապնդումը, ինչի ընթացքում պարենավորման խնդիրներ են առաջանում, քանի որ էդույների առաջնորդը՝ Դումնորիգը, որը խոստացել էր պարենով ապահովել հռոմեական զորքին, երկդիմի խաղ էր խաղում։ Կեսարը ներողամիտ է գտնվում և չի պատժում նրան՝ բավարարվելով միայն պահակազոր նշանակելով։ Սակայն պարենավորման հարցը այդպես էլ չի լուծվում, ինչի արդյունքում Կեսարը ժամանակավորապես հրաժարվում է հելվետների հետապնդումից և գրավում է պարենով հարուստ Բիբրակտ քաղաքը ։
Իմանալով Կեսարի՝ հետապնդումը դադարեցնելու մասին՝ հելվետները շրջվում են և որոշում անձամբ նախահարձակ լինել նրա վրա։ Կեսարը դիրքավորվում է մի բլրի վրա, ապա հրամայում հեռացնել իր և մնացած հրամանատարների ձիերը, որպեսզի փախուստի միջոցով փրկվելու միտք անգամ չլինի։ Հռոմեական ուժերը վճռական հաղթանակ են տանում հակռակորդի նկատմամբ, ինչից հետո ռազմադաշտից սպրդած 130 հազար հելվետները սկսում են շարժվել դեպի լինգոնների մարզը, սակայն իմանալով, որ Կեսարը շարունակում է հետապնդումը՝ նրանք դեսպանություն են ուղարկում և հայտնում իրենց լիակատար հնազանդության մասին ։
Արդյունք
Ճակատամարտում պարտություն կրելուց հետո հելվետները Կեսարին են հանձնում իրենց զենքերը և պատանդներ։ Հելվետները Կեսարի հրամանով պարտավորվում են վերադառնալ սեփական հողեր, վերականգնել իրենց ձեռքով հրդեհված բնակավայրերը։ Այս հաղթանակը Կեսարի առաջին ռազմական նշանավոր հաղթանակն էր Գալլիայում, ինչ արդյունքում Կեսարի հեղինակությունը բարձրանում է ամբողջ Գալլիայի տարածքում ։
Զոհեր
Ըստ Կեսարի՝ հակառակորդ ցեղերից, որոնք ընդհանուր առմամբ կազմում էին 368 հազար մարդ, փրկվել են միայն 130 հազարը, որից 110 հազարը վերադարձել է սեփական տիրույթներ ։ Ըստ Օրոսիոսի՝ հելվետների թիվը չէր գերազանցում 157 հազարը, որից միայն 47 հազարն է զոհվել արշավանքի ընթացքում ։ Ստրաբոնը ավելի փոքր թիվ է նշում, կարծելով, որ ճակատամարտի արդյունքում 20 հազարից փրկվել են միայն 8 հազարը, իսկ այդ պնդումը արժանահավատ է համարվել Հանս Դելբրյուքի կողմից ։
Կեսարը այսպես է ներկայացնում իր հակառակորդ ցեղերի անդամների թվերը պատերազմի սկզբին՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 58 Կատեգորիա:Գալլական պատերազմների ճակատամարտեր Կատեգորիա:Ճակատամարտեր Ֆրանսիայում Կատեգորիա:Հռոմի հանրապետության ճակատամարտեր Կատեգորիա:Հելվետներ Կատեգորիա:Հուլիոս Կեսարի ճակատամարտեր
Կուզնեչիխա (Վոժբալի վտակ)
Կուզնեչիխա (Кузнечиха), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլոգդայի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Վոժբալ գետի աջ ափում՝ 5 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 22 կմ է։ Ակունքը գտնվում է 15 կմ հյուսիս-արևմուտք Կրասնի Բոր գյուղի մոտ, Տոտմից 41 կմ հարավ-արևմուտք։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Հյուսիսային Դոն գետն է։ Գետի ենթաավազանը Սուխոնան գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Հյուսիսային Դոն։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Մոդեստ Մ'Բամի
Ակումբային կարիերա
Մ'Բամիի առաջին թիմը եղել է Դուալա քաղաքի «Դինամո» ակումը։ 2000 թվականի ամռանը նա տեղափոխվել է ֆրանսիական «Սեդան» ակումբ։ Դեբյուտային մրցաշրջանում Մոդեստը մասնակցել է 10 խաղի։ Հաջորդ երկու մրցաշրջանում Մ'Բամին դարձել է հիմնական կազմի խաղացող՝ մասնակցելով 60 խաղի։ 2003 թվականին ակումբը դուրս է մնացել Լիգա 1-ից, և Մոդեստը 5 մլն եվրոյով տեղափոխվել է մայրաքաղաքային «Պարի Սեն-Ժերմեն»։
Առաջին մրցաշրջանում Մ'Բամին, չնայած փորձի պակասին, թիմում խաղացել է կարևոր դեր։ 2004/05 մրցաշրջանում Մ'Բամին վնասվածք է ստացել և հազվադեպ է դուրս եկել խաղադաշտ, ինչի պատճառով վարձավճարով տեղափոխվել է «Բարոնե» ակումբ։
ՊՍԺ-ի կազմում ևս մեկ մրցաշրջան անցկացնելուց հետո՝ 2006 թվականի ամռանը, Մ'Բամին տեղափոխվել է Մարսելի «Օլիմպիկ Մարսել»։ 2011 թվականի հուլիսին պայմանագիր է կնքել ճապոնական «Դալյան Աերբին» ակումբի հետ։
Հավաքականում
Կամերունի ֆուտբոլի հավաքականի կազմում Մ'Բամին դարձել է 2000 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի ոսկե մեդալակիր և 2003 թվականի Կոնֆեդերացիայի գավաթի խաղարկության արծաթե մեդալակիր։ Ընդհանուր առմամբ նա հավաքականում անցկացրել է 28 խաղ և խփել 7 գոլ։
Մահ
Մահացել է 2023 թվականի հունվարի 7-ին սրտի կաթվածից ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կամերունցի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Կամերունի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Պարի Սեն Ժերմենի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Օլիմպիկ Մարսելի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ալմերիայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հավրի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:2000 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Թայեբ Ֆիլալի
Թայեբ Ֆիլալի, ալժիրցի վազորդ։
Կենսագրություն
Մասնակցել է 2012 թվականի օլիմպիական խաղերին ։ 2011 թվականին մասնակցել է Թուրինում տեղի ունեցած մարաթոնին, որում իր անձնական ռեկորդը եղել է 2։16.40 րոպե։ Անձնական ռեկորդը կիսամարաթոնում՝ 1։04.30։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վազորդներ Կատեգորիա:Ալժիրցի աթլետներ
Գերջանիս գետ
Գերջանիս, գետ Սև ծովի ավազանում, Գայլ գետի համակարգում։ Հոսում է Սեբաստիայի նահանգի կենտրոնական հատվածով, Կարահիսար քաղաքի հարավարևելյան կողմով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սև ծովի ավազանի գետեր Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր
Կիրինոպոլիս
Կիրինոպոլիս (Quirinópolis), համայնք Բրազիլիայում, մտնում է Գոյաս նահանգի մեջ։ Մի մաս է կազմում Գոյաս նահանգի հարավային մարզը։ Մտնում է տնտեսական կարգավիճակ ունեցող Կիրինոպոլիսի գավառի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 38165 մարդ, ըստ 2006 թվականի տվյալների։ Տարածքը կազմում է 3780,173 կմ2։ Բնակչության խտությունը՝ 10,1 մարդ/կմ²։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Գոյաս նահանգի բնակավայրեր
Նավահո
Նավահո (ինքնանվանումը` դենե, դինե), հնդկացիական ցեղ, որ հիմնականում բնակվում է ԱՄՆ-ի տարածքում։ Նավահո ցեղի լեզուն աթաբասկյան լեզվաընտանիքից է։ Նավահոները Հյուսիսային Ամերիկայի հնդկացիական ամենաբազմաքանակ ժողովուրդներից են` մոտ 300.460 մարդ (2015) ։
Պատմություն
Աթաբասկների ցեղային առանձին խմբեր Կանադայի հյուսիս-արևմուտքից և Ալյասկայի արևելքից սկսել են հարավ գաղթել 11-12-րդ դարերում, իսկ ժամանակակից նավահոների նախնիները ցեղակից ապաչների խմբերի հետ` 14-րդ դարում ։ Մոտ 200 տարի պահանջվեց, որ նրանք հաստատվեն ԱՄՆ-ի հարավ-արևմուտքի Մեծ հարթավայրերում։ Այստեղ նավահոների հիմնական զբաղմունքներն են դառնում հողագործությունն ու անասնապահությունը։ Նրանք յուրացնում են այնպիսի արհեստներ, ինչպիսիք են մանածագործությունը, խեցեգործությունը։ Նավահոների հյուսիսային ծագման մասին են վկայում ոչ միայն լեզվական ընդհանրությունները Կանադայի աթաբասկների հետ, կացարանի` հոգանի նմանությունը, այլև մշակութային ու հոգևոր այլ առանձնահատկություններ։
Պատմականորեն ճշգրիտ առաջին տեղեկությունները նավահոների մասին վերաբերում են 17-րդ դարի 20-ական թվականներին։ «Аpachu» բառը հնդկացիական պուեբլոներից մեկի լեզվով նշանակել է «թշնամի», իսկ «Nabajo» բառը` «մշակված հողեր»։ Այդպիսով, նավահո ժողովրդի սկզբնական անվանումը, որ իսպանացիները փոխառել են տեղի հնդկացիներից, նշանակել է «հողագործությամբ զբաղվող թշնամի»։ Նրանք, ի տարբերություն ապաչների ցեղային այլ խմբերի, դեռ չէին անցել նստակյաց կյանքի։ Այդ ժամանակաշրջանում նավահոները տեղակայված են եղել պատմական Չամա շրջանում, որ գտնվում է ներկայիս Նյու Մեքսիկո և Կոլորադո նահանգների սահմանի կենտրոնական մասում։
17-րդ դարի վերջին և 18-րդ դարասկզբին պուեբլո ցեղի ներկայացուցիչները իսպանացի գաղութարարների կողմից հսկվող տարածքներից ներթափանցում են այն տարածք, որ նախկինում բնակեցրել էին նավահոները։ Դա հանգեցնում է նրան, որ նավահոները տեղաբնիկ պուեբլոներից մի շարք ավանդույթներ են փոխառում, այդ թվում` պուեբլիտո ամրոցների կառուցումը։ Այդ ամրոցները պաշտպանական միջոց են հանդիսացել ինչպես իսպանացիներից, այնպես էլ յուտաների ու կոմանչների հարձակումներից։ Նավահոների ավանդական կացարանը` հոգանը, կավով ծեփված գերաններով կառույց է։
Մինչև 19-րդ դարը շարունակվել է համայնական հասարակարգի աստիճանական անկումը, ընդ որում նավահոները փաստորեն կարողացել են պահպանել իրենց անկախությունը իսպանացի գաղութարարներից, այնուհետև նաև մեքսիկական իշխանություններից։ Նրանք իրենց անկախությունը կորցրել են ավելի ուշ, երբ 1848 թվականին ԱՄՆ-ը նվաճում է Հյուսիսային Ամերիկայի հարավարևմտյան մասը։ 1860-ական թվականների նավահոները բնակեցրել էին հիմնականում Արիզոնա (140.236 մարդ), Նյու Մեքսիկո (108.306 մարդ) և Յուտա նահանգները ։
Նավահոների պատմական հողերը հայտնի են «Դինետա» անունով։ Ներկայումս նավահո հնդկացիների մեծ մասը` մոտ 60 %-ը, ապրում է կիսաինքնավար տարածքում, որ հայտնի է Նավահո ազգ (Navajo nation) անունով։ Տարածքի ամբողջ շրջակայքը բնակեցված է փոքրաթիվ հոպի ժողովրդի կողմից։ Քանի որ հոպիները ակտիվ համագործակցում են արտաքին աշխարհի հետ, դա հաճախ կոնֆլիկտի առիթ է հանդիսանում նավահոների հետ։ Չնայած բազմաթիվ փորձերին` ԱՄՆ-ի Կոնգրեսը դեռևս չի կարողանում լուծել նավահոների ու հոպիների միջև եղած կոնֆլիկտը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էթնիկ խմբեր Կատեգորիա:Ամերիկայի ժողովուրդներ Կատեգորիա:Հնդկացիներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ազգեր
Սիա (այլ կիրառումներ)
Սիա, կարող է վերաբերել․
Դրակուլա 3D
Դրակուլա 3D (Dracula 3D), սարսափ ֆիլմ 3D ձևաչափով, որի ռեժիսորն է Դարիո Արջենտոն։ Ֆիլմը նկարահանվել է Բրեմ Սթոքերի Դրակուլա վեպի հիման վրա։ Պրեմիերան կայացել է Ֆրանսիայում 2012 թվականին մայիսի 19-ին Կաննի կինոփառատոնի ժամանակ, իսկ Չեխիայում 2012 թվականին հունիսի 30-ին Կառլովի Վարի կինոփառատոնում։
Սյուժե
1893 թիվական Տրանսիլվանիա։ Մի գիշեր երիտասարդ սիրահարված զույգեր Միլոշը և Տանյան գաղտնի հանդիպեցին անտառում, Պասո Բորգոյին սահմանակից Կարպատներ լեռան ստորոտին։ Տունդարձի ճանապարհին նրան հետապնդում է «գաղտնի ստվերը», որը սպանում է նրան։ Այդ օրերին գյուղ է ժամանում երիտասարդ գրադարանավար Ջոնաթան Խարկերը, նրան վարձել էր կոմս Դրակուլան ազնվականների շրջանի համար։ Տանիայի մարմինը գերեզմանատնից անհետանում է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2012 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Իտալական թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական սարսափ ֆիլմեր Կատեգորիա:Իտալական սարսափ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական մելոդրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Իսպանական մելոդրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Իտալական մելոդրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Իտալական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական ֆիլմեր Կատեգորիա:Իսպանական ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆրանսիական ֆիլմեր
Վոլոդյա (պատմվածք)
«Վոլոդյա» (Володя), Անտոն Չեխովի պատմվածքը՝ գրված 1887 թվականին, առաջին անգամ հրապարակվել է 1887 թվականին «Պետերբուրգյան թերթի» 147-րդ համարում` Ա. Չեխոնտե ստորագրությամբ։
Հրապարակումներ
Ա. Պ. Չեխովի «Վոլոդյա» պատմվածքը, գրվել է 1887 թվականին, առաջին անգամ հրապարակվել է 1887 թվականին «Պետերբուրգյան թերթի» 147-րդ համարում Ա. Չեխոնտե ստորագրությամբ, 1890 թվականին պատմվածքը տպագրվել է «Մռայլ մարդիկ» ժողովածուում, ընդգրկվել է Ադոլֆ Մարքսի կողմից հրատարակված գրողի ստեղծագործությունների ժողովածուի մեջ։
Չեխովի կենդանության օրոք պատմվածքը թարգմանվել է հունգարերեն, գերմաներեն, սերբախորվաթերեն և շվեդերեն։
Պատմություն
Պատմվածքի սյուժեն գրողին տվել է մոսկովյան կայսերական թատրոնի (1881-1882) կառավարիչ Վ. Պ. Բեգիչևը ։ Պատմվածքի առաջին խմբագրումով պատմվածքը ավարտվում է Վոլոդյայի և մոր ամառանոցից վերադարձով։ «Մռայլ մարդիկ» ժողովածուի համար գրողը փոփոխություններ է կատարել, նկարագրելով երիտասարդի գիշերային տեսակցության և ինքնասպանության տեսարանները։ Նորություն էր նաև Վոլոդյայի հոր կերպարի հետ հանդիպման թեման։ Այդ փոփոխությունը հավանաբար կապվում էր այդ ժամանակ երիտասարդության շրջանում տարածված ինքնասպանությունների հետ։ Այսպես 1887 թվականին ինքնասպանություն էր գործել հրատարակիչ Ա. Ս. Սուվորինի ուսանող որդին։ 1887 թվականին Դ. Վ. Գրիգորևիչը Չեխովին խորհուրդ էր տվել վեպ գրել երտասարդ ինքնասպանի մասին, «Եթե ես երիտասարդ լինեի և տաղանով ուժեղ, ես անպայման կնկարագրեի ընտանիքը և նրանում 17 տարեկան պատանուն, որը բարձրանում է ձեղնահարկ և ինքնասպանություն գործում։ Այդպիսի սյուժեն ներառում է օրվա հարցը, վերցրեք այն, առիթը բաց մի թողեք հպվելու հասարակության ցավագին վերքերին, հսկայական հաջողություններ են սպասում Ձեզ այդպիսի գրքի ի հայտ գալու առաջին օրվանից»։
Քննադատություն
Ի. Ի. Պ—սկին 1890- ականների ստեղծագործությունները քննարկելիս դրանցում տեսնում է «անհուսալի  հոռետեսություն», վաղ շրջանի պատմվածքներում որոնում էր հոռետեսության ակունքները, մասնավորապես «Վոլոդյա» պատմվածքում։
Սյուժե
Տասնյոթ տարեկան երիտասարդ Վոլոդյան այնքան վատ է սովորում, որ հանրահաշվից տարեկան գնահատականը կազմում է 2 ¾: Վաղը նա քննության է, բայց հիվանդ է և վախվորած։ Վոլոդյան տխուր նստած է Շումիխինների ամառանոցային տաղավարում։ Շաբաթական երկու անգամ նա մորը ուղեկցում է ամառանոց։ Նրա մայրը վատնել էր իր և ամուսնու ունեցվածքը և կախված էր բարձրագույն հասարակությունից։ Ամառանոցում Վոլոդյան հանդիպում է իր տասներեք տարեկան հորեղբոր աղջկան, Աննա Ֆեդորովնային, որի նկատմամբ անտարբեր չէ։ Երիտասարդի տաղավարում երազելու թունդ պահին գալիս է հորեղբոր աղջիկը և սկսում հանդիմանել նրան երկչոտության մեջ։ Վոլոդյան երկար ժամանակ լռում էր, այնուհետև ասաց, որ սիրում է հորեղբոր աղջկան։ Նա նույնիսկ բռնեց նրա գոտկատեղից։ Երեկոյան թղթախաղի ժամանակ զարմիկը պատմում էր իր մոր հետ պատահածի մասին և ծիծաղում։ Այդ գիշեր Վոլոդյան տուն չգնաց, որ առավոտյան հասնի քննության։ Գիշերվա ժամը երեքին զարմիկը խնդրեց, որ նա մորֆին բերի, որից հետո նրա հետ Վոլոդյան զգաց "արտասովոր երջանկություն, որի համար կարելի էր ամբողջ կյանքը տալ և գնալ անվերջ տանջանքների ": Սակայն այս ամենն ավարտվեց փոխադարձ անբարյացակամությամբ։ Երեկոյան Վոլոդյան մոր հետ տուն գնաց, ճանապարհին վիրավորեց մորը, որից նա զարհուրեց։ Տանը նրա աչքին ընկավ հարևան Ավգուստին Միխայլիչի ատրճանակը, նա վերցրեց ատրճանակը և ինքնասպան եղավ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1887 պատմվածքներ Կատեգորիա:Անտոն Չեխովի ստեղծագործություններ Կատեգորիա:Պատմվածքներ
Հիմնադրային շահույթ
Հիմնադրային շահույթ, բաժնետիրական ընկերություն հիմնելու կամ այն ընդլայնելու նպատակով վաճառված բաժնետոմսերի գների գումարի և ձեռնարկության մեջ ներդրված կապիտալի իրական գումարի տարբերություն, որը շահույթի ձևով յուրացնում են այդ ընկերության հիմնադիրները։ Ձևավորվում է երկու եղանակով, երբ բաժնետոմսերը վաճառվում են իրենց անվանական արժեքից բարձր կուրսով, և երբ թողարկված բաժնետոմսերի անվանական արժեքը գերազանցում է ձեռնարկության մեջ ներդրված փաստացի կապիտալին (կապիտալի «նոսրացման» եղանակ)։ Հիմնադրային շահույթ վերջին դեպքում է ստացվում նույնիսկ բաժնետոմսերի կուրսը դրանց անվանական արժեքները համընկնելիս։
Վարդանանք (ՌՀԴԱ)
Վարդանանք, 1996 թ. Երևանի պետական համալսարանում հիմնադրված ռազմահայրենասիրական դաստիարակության ակումբ։ Ստեղծվել է երիտասարդության, ուսանողության շրջանում հայրենասիրական ոգին բարձրացնելու, ռազմահայրենասիրական գաղափարներ տարածելու և արցախյան ազատամարտում ընկած հայորդիների հիշատակը վառ պահելու նպատակով ։ Ակումբի ստեղծման պահից սկսված, այն համալրվել է ԵՊՀ գրեթե բոլոր ֆակուլտետների ուսանողներով, ովքեր, միավորվելով մեկ գաղափարի շուրջ, մշակել են մի շարք ծրագրեր՝ իրենց նպատակներին հասնելու համար։ Ակումբի նախագահը Սաթենիկ Աբրահամյանն է ։
Համալսարանի և Հայկական բանակի միջև եղած կապը ամրապնդելու համար պարբերաբար այցելություններ են արվում տարբեր զորամասեր, կազմակերպվում են տարբեր միջոցառումներ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ոչ առևտրային կազմակերպություններ Կատեգորիա:Հայաստանի կազմակերպություններ
Անգլիայի թագավորություն
Անգլիայի թագավորություն (Kingdom of England), նախկին ինքնիշխան պետություն Մեծ Բրիտանիա կղզում, որը հիմնադրվել է 10-րդ դարում, երբ միավորվեցին տարբեր Անգլո-սաքսոնական թագավորություններ և գոյատևել է մինչև 1707 թվականը, երբ Շոտլանդիան միավորվեց և ձևավորվեց Մեծ Բրիտանիայի թագավորությունը։
10-րդ դարի սկզբին Անգլո-սաքսոնական թագավորությունները միավորեց Էթելսթանը (կառավարել է 927–939) և դարձրեց Հյուսիսծովյան կայսրության մաս Կնուդ I Մեծի օրոք, որը Անգլիայի Դանիայի և Նորվեգիայի միությունն էր։ 1066 թվականի Անգլիայի նորմանդական նվաճումները ստիպեցին տեղափոխել Անգլիայի մայրաքաղաքը Վինչեսթերից Վեսթմինսթեր և Լոնդոնը արագորեն դարձավ Անգլիայի ամենամեծ առևտրային կենտրոնը ։
Անգլիայի թագավորության պատմաբանները սկսած նարմանդական նվաճումներից թագավորությունը բաժանեցին ժամանակաշրջանները, ըստ կառավարող դինաստիաների, դրանք էին Նորմանական 1066–1154 թվականներ, Պլանտագենետյան 1154–1485, Թյուդորյան 1485–1603 և Ստյուարտյան 1603–1714 (խզվել է 1649-1660 թվականներին)։ Դինաստիաներով Անգլիայի թագավորները 1066 թվականից սկսած ունեին նորմանական արմատներ։ Պլանտագենետների տոհմը սկսվեց Հենրի II Պլանտագենետից (կառավարել է 1154–1189), իսկ Լանկեստերների և Յորքերի տոհմերը Պլանտագենետների դուստր ճյուղերն էին, Թյուդորների արմատները գալիս էին Էդուարդ III-ից, իսկ Ստյուարտները սերում էին Հենրի VII-ից և Մարգարիտ Թյուդորից։