cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ֆրանսպրես
Ֆրանսպրես գործակալություն (Agence France-Presse, AFP), աշխարհի խոշորագույն ինֆորմացիոն գործակալություններից։ Ինքնավար առևտրական ձեռնարկություն։ Հիմնվել է 1944 թվականին, հաջորդել է Ֆրանսիայի Հավաս ինֆորմացիոն գործակալությանը։ Գտնվում է Փարիզում։ Ունի ավելի քան 2 հազար աշխատող, այդ թվում՝ 700 թղթակից։ Ինֆորմացիա է տրամադրում աշխարհի 155 երկրի՝ ֆրանսերեն, անգլերեն, իսպաներեն, պորտուգալերեն, գերմաներեն, արաբերեն։ Մամուլի գործակալությունների Եվրոպական միության անդամ է։
Կատեգորիա:Մամուլ
Վալովի (Ակսայի շրջան)
Վալովի (Валовый), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Ակսայի շրջանում։ Մտնում է Գրուշևսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։ Ակսայ քաղաքից գտնվում է 40 կմ հեռավորության վրա։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Ակսայի շրջանի բնակավայրեր
Լուսակայում (լուսանկարչություն)
Լուսակայումը լուսանկարը ստանալու համար անհրաժեշտ լույսի քանակն է, որն ընկնում է ֆոտոխցիկի ընդունիչի կամ ժապավենի վրա։ Լուսակայումը որոշվում է ֆոտոխցիկի երեք պարամետրերով՝ պահաժամ (արագություն), դիաֆրագմա և լուսազգայունություն (առհասարակ ամբողջ աշխարհում գոյություն ունեն լուսազգայունության չափման տարբեր ստանդարտներ, օր.` ISO-միջազգային, ГОСТ-ռուսական, ASA-ամերիկյան, DIN-գերմանական և այլն)։
Լուսակայումը նշանակվում է H տառով և հավասար է լուսավորվածության (E) և լուսավորման ժամանակի (t) արտադրյալին՝
Միավորների միջազգային համակարգում լուսակայումը չափվում է լք·վրկ-ով։
Լուսակայումը կարելի է հաշվել լուսակայացույցի (էքսպոնոմետրի) միջոցով։
Դիաֆրագմա – կարգավորում է օբյեկտիվի անցքի մեծությունը, որի միջով համապատասխան լույսի քանակը պետք է ընկնի ընդունիչի կամ ժապավենի վրա։
Պահաժամերի վահանակ –կարգավորում է ընդունիչի կամ ժապավենի վրա ընկնող լույսի տևողությունը։ Այս խնդիրը կարգավորվում է բացվող վարագույրի միջոցով, որը, պահաժամի կարգաբերումներից կախված, բաց վիճակում մնում է սահմանված տևողությամբ` ընդունիչի կամ ժապավենի վրա ֆիքսելով պատկերը։
Լուսազգայունություն - այն ընդունիչի կամ ժապավենի լույս ընկալելու, այսինքն՝ լույսը զգալու, հատկությունն է որոշակի լուսավորության պայմաններում։ Հիշեք, որ յուրաքանչյուր պարամետր յուրովի է ազդում լուսանկարի հատկությունների վրա։ Օրինակ՝ դիաֆրագման ազդում է նկարի խորության վրա, պահաժամն ազդում է նկարի հստակության (կամ շարժման հետևանքով աղավաղման) վրա, իսկ լուսազգայունությունն ազդում է «թվային աղմուկ»-ի քանակի վրա (image noise)։
Պահաժամ (արագություն)
Ի տարբերություն մյուս պարամետրերի, պահաժամի ներգործությունն լուսակայման վրա ավելի հստակ է։ Օրինակ, երբ արագությունը կրկնապատկվում է, ապարատի մեջ մուտք գործող լույսի քանակը կրկնակի նվազում է։ Այն նաև պարամետր է, որն ունի լայն հնարավորություններ։ Պահաժամի վահանակի վրա կան տարբեր պահաժամեր՝ 8, 30, 60, 125, 250, 500, 1000 և այլն, որը ցույց է տալիս համապատասխանաբար վայրկյանի 8-րդ, 30-րդ և այլն մասերը։ Պահաժամը հանդիսանում է հզոր գործիք, որը երկարեցնում է պատկերի շարժման ընթացքը։ Ջրվեժներ կամ այլ գեղատեսիլ վայրեր նկարահանելիս պատկերի բծավորությունը երբեմն ցանկալի է, իսկ երբեմն՝ ոչ։ Երկար պահաժամերով աշխատելիս անհրաժեշտ է անշարժացնել ֆոտոխցիկը, որպեսզի տեսարանի մեջ գտնվող անշարժ օբյեկտները հստակ պատկերվեն կադրի մեջ, իսկ շարժվողները, օրինակ՝ հոսող ջուրը, պատկերվի ավելի սահուն։
Դիաֆրագմա
Դիաֆրագման նշվում է F տառով։ Այն կարգավորում է ընդունիչի/ժապավենի վրա ընկնող լույսի քանակը։ Ի տարբերություն պահաժամի, դիաֆրագմայի մեծությունն ազդում է պատկերի խորության վրա (այս մասին ավելի մանրամասն կարելի է կարդալ դիաֆրագմայի մասին հոդվածում)։ Այսինքն որքան դիաֆրագմայի թիվը մեծ է, այնքան մեծանում է պատկերի խորությունը և հակառակը։ Տարբեր լուսավորությունների ժամանակ պետք է օգտագործել դիաֆրագմայի տարբեր արժեքներ։ Օր.` քիչ լուսավորության պարագայում կիրառվում են դիաֆրագմայի փոքր արժեքներ և հակառակը։
Լուսազգայունություն (ISO)
Լուսազգայունության պարամետրը ցույց է տալիս ֆոտոապարատի ընդունիչի կամ ժապավենի զգայունության հատկությունը ապարատի մեջ մտնող լույսի նկատմամբ։ Ինչպես արագությունը, այնպես էլ լուսազգայունությունը հարաբերվում է 1:1-ին։ Ի տարբերություն դիաֆրագմայի և արագության, լուսազգայունության դեպքում (ISO speed) ավելի ցանկալի է կիրառել ցածր ցուցիչներ, քանի որ բարձր ցուցիչների դեպքում կտրուկ մեծանում է նկարի «թվային աղմուկը» (image noise)։ Որպես արդյունք լուսազգայունությունը գրեթե միշտ ցածր է հանդես գալիս։
Լուսազգայունության հիմնական աշխատանքային ցուցիչներն են 100, 200, 400 և 800-ը, քանի որ դրանից բարձր արժեքների դեպքում, «թվային աղմուկը» կարող է փչացնել Ձեր լուսանկարը։ Կամպակտ ֆոտոխցիկների աշխատանքային շեմն ավելի ցածր է՝ 50-200։
Թվային ապարատների մեծ մասն ունեն լուսակայման հետևյալ հիմնական ստանդարտ ռեժիմները՝ ավտոմատ (կանաչ քառակուսի), ծրագրային (P), դիաֆրագմայի գերակայություն (Av), արագության գերակայություն (Tv, կամ S), մեխանիկական ռեժիմ (M) և ձեռքով կարգավորվող արագության վահանակ (B)։ Av, Tv և M-ը շատ հաճախ անվանվում են «ստեղծագործական ռեժիմներ»։ Ստորև բերված աղյուսակը մանրամասնում է այս ռեժիմների տարբերությունները։ Վերոհիշյալ ռեժիմներից բացի ֆոտոխցիկը կարող է ունենալ նաև այլ, ամբողջովին ավտոմատ ռեժիմներ՝ նախասահմանված օպտիմալ կարգաբերումներով։ Օրինակ՝ «բնանկար», «դիմանկար», «սպորտային» և «գիշերային», «մակրո» և այլն։
Կատեգորիա:Լուսանկարչություն Կատեգորիա:Լուսանկարչական եզրեր
Դեմքի ճանաչողական համակարգով վճարումներ
Դեմքի ճանաչողական համակարգով վճարումը տեխնոլոգիա է, որը թույլ է տալիս մարդկանց վճարել ապրանքների և ծառայությունների դիմաց `դեմքի ճանաչման միջոցով։ Այն մեծ ճանաչում ձեռք բերեց կորոնավիրուսային համաճարակի շնորհիվ և այժմ լայնորեն օգտագործվում է։
Ներածություն
Քանի որ մարդու դեմքը եզակի է, այն չի կարող շահարկվել որևէ կերպ։ Դեմքի ճանաչմամբ օժտված կենսաչափական տեխնիկան ավելի արդյունավետ է, քան մյուս տեխնիկաները։ Դեմքը ճանաչող և հայտնաբերող համակարգը կարող է կիրառվել տարբեր ծրագրերի վրա, որոնք ներառում են առցանց վճարումները։ Դեմքի ճանաչման և հայտնաբերման միջև հիմնական տարբերությունն այն է, որ դեմքի հայտնաբերման ժամանակ մենք պետք է որոշենք, թե արդյոք դեմքը առկա է պատկերում, մինչդեռ դեմքի ճանաչման դեպքում մենք պետք է մուտքագրենք դեմք՝ արդեն գոյություն ունեցող տվյալների բազայից։
Ինչպես է աշխատում դեմքի ճանաչողական համակարգով վճարումը
Նախ պետք է գրանցվել համապատասխան հավելվածում կցելով քարտի տվյալները և լուսանկարը։ Գրանցման գործընթացը ավարտելուց հետո կարելի է կատարել վճարումներ։ Պատվերի գումարի չափը ցուցադրվում է սարքի էկրանին։ Վճարումը ավարտելու համար հաճախորդին անհրաժեշտ է ընդամենը 10 վայրկյան և երկու հպում։ Վճարողը սարքի էկրանից ընտրում է «Վճարել դեմքի ճանաչմամբ» դաշտը։ Համակարգը համեմատում է պատկերը ընդհանուր տվյալների բազայում պահվող կենսաչափական օրինաչափության հետ ՝ գրանցման ժամանակ բեռնված լուսանկարի հիման վրա։ Եթե համընկնում կա, համակարգը շարունակում է վճարման գործընթացը։ Սարքը սկանավորում է դեմքը և ճանաչում օգտատերին։ Այնուհետև ընտրվում է «Հաստատել վճարումը» դաշտը և վերջ։ Տեխնոլոգիան աշխատում է ՝ վերլուծելով դեմքը ըստ տարբեր ֆիզիկական հատկանիշների, ինչպիսիք են ՝
Այս 6 կետից բացի մոտ 80 հանգուցային կետ նշվում է դեմքի ուրվագծային պատկերը ստանալու համար։
Մինչ հիմնական 3D համակարգը (հիմնված վերը նշված պարամետրերի վրա) կարող է ճանաչել դեմքը զգալիորեն մոտ հեռավորությունից, Ինֆրակարմիր միացված հայտնաբերման համակարգը կարող է ճանաչել մինչև 1 մ հեռավորության վրա։
Առավելությունները և թերությունները
Այն պահովում է անվտանգության ավելի բարձր չափանիշներ, քան կենսաչափական ինքնության ստուգման միջոցով վճարումներ կատարող այլ անվտանգության գործիքները։ Այն չափազանց ճշգրիտ է և գրեթե անհնար է կոտրել։ Մեկ այլ առավելություն այն է, որ դեմքի վճարման տեխնոլոգիան համեմատաբար հեշտ է ներառել ընթացիկ վճարային համակարգում, քանի որ տեխնոլոգիան ոչ մի հպման կամ սարքավորման կարիք չունի, այն ավելի արագ, պարզ և բազմակողմանի է, քան բջջային վճարումները կամ մատնահետքի ստուգումը։ Կան բազմաթիվ թերություններ, որոնք պետք է հաշվի առնել։ Առաջին հերթին շատ տվյալներ կան պահելու, ապահովելու, հետևելու և մշակելու համար։ Բացի այդ, քանի որ պատկերի չափը և որակը շարունակում են առաջընթաց ապրել, դեմքի ճանաչումը երկար ճանապարհ ունի անցնելու։ Մարդիկ պետք է իմանան թե ինչպես դիրքավորվեն էկրանի դիմաց, որպեսզի վճարումը բարեհաջող կատարվի։ Հարկ է նշել որ գունավոր ակնոցների, ոսպնյակների և մորուքի դեպքում կարող են առաջանալ խնդիրներ։
Համաշխարհային տարածում
Դեմքի ճանաչողական համակարգով վճարումները սկսում են իրականացվել մի շարք երկրներում։ Ինչպիսիք են ՝
Չինաստան
Այն լայնորեն կիրառվում է Չինաստանում։ 2019թ-ին մոտ 1000 խանութներ տեղադրել են դեմքի ճանաչողական համակարգով վճարումներ կատարելու սարքեր և ավելի քան 100 միլիոն չինացիներ գրանցվել են տեխնոլոգիան օգտագործելու համար։ Հիմնական մրցակիցներն այստեղ Alipay (Alibaba Group-ի կողմից շահագործվող)  և WeChat Pay (Tencent-ի կողմից շահագործվող) հավելվածներն են։ Ներկայումս բազմաթիվ վճարային սարքեր տեղադրված են ոչ միայն խանութներում, այլ նաև հիվանդանոցներում, սննդի կետերում, բանկերում և օդանավակայաններում ։
ԱՄՆ
Լոս Անջելեսում տեղակայված PopID տեխնոլոգիական ընկերությունը օգտագործում է դեմքի ճանաչման տեխնոլոգիա ՝ հաճախորդներին հնարավորություն ընձեռելով վճարել ռեստորաններում։ Նրա PopPay հարթակը տեղադրված է ավելի քան 100 ռեստորաններում, այդ թվում `Կալիֆոռնիայի Փասադենա քաղաքում (թվով մոտ 35)։
Ռուսաստան
Ներկայեւմս Մոսկվայի մետրոպոլիտենում տարածվում են դեմքի ճանաչման տեսախցիկներ, որոնք հնարավորություն են տալիս ուղևորներին վճարել ուղեվարձի արժեքը ՝ պարզապես դեմքերը ցույց տալով ՝ առանց տոմսի կամ տարանցիկ քարտի անհրաժեշտության։ FacePay կոչվող համակարգը Ռուսաստանում դեմքի ճանաչման տեխնոլոգիայի վերջին ընդլայնումն է ։ ՎՏԲ-ում կարծում են, որ տեխնոլոգիան հարմար կլինի գնորդների համար ինքնասպասարկման դրամարկղերում, ինչը կկրճատի խանութների անձնակազմին ուղղված ծախսերը։ Դրանից բացի, քաղաքացին հնարավորություն կունենա առևտրային կետում վճարել գնումների դիմաց, անգամ եթե մոռացել է քարտը տանը, իսկ սմարթֆոնը լիցքաթափված է։
Իսպանիա
CaixaBank-ը, Nestle Market-ը և Payment Innovation Hub-ը Իսպանիայում դեմքի ճանաչողական համակարգով վճարումներ իրականացնող առաջին կազմակերպություններն են, որոնք գործածության մեջ են 2019 թվականի փետրվարից։ Նրանք լայնորեն կիրառվում են բանկերում և սուպերմարկետներում։
Եզրափակելով ՝ ժամանակն է հրաժեշտ տալ ծածկագրերին/գաղտնաբառերին և պատրաստվել մուտք գործել դեմքի ճանաչման դար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անկանխիկ հաշվարկներ Կատեգորիա:Էլեկտրոնային առևտուր
Այգեպարի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Տավուշի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Տավուշի մարզի Այգեպար գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 8 հուշարձան (2 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տավուշի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Պուռգա (գյուղ, Մյառյամաա շրջան)
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 24 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Մյառյամաա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Չեբիկովո (գյուղ, Կարաիդելսկի շրջան)
Չեբիկովո (Чебыково, Сыбыҡ), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարաիդելսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 104 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարաիդելսկի շրջանի բնակավայրեր
Օլեգ Յակուբսոն
Օլեգ Լեոնիդովիչ Յակուբսոն (Оле́г Леони́дович Якубсо́н, ), ռուս խորհրդային մանկավարժ և գավառագետ, Լիվնի քաղաքի պատվավոր քաղաքացի, Ռուսաստանի Դաշնության վաստակավոր ուսուցիչ, Լիվնի քաղաքի ժամանակակից գավառագիտական թանգարանի հիմնադիր։ Հայտնաբերել է մի կենդանատեսակի մնացորդներ, որը գոյություն է ունեցել 350 միլիոն տարի առաջ։ Այդ տեսակը հետագայում ստացել է Յակուբսոնիա լիվնինսիս անունը (Jakubsonia livnensis) :
Վաղ տարիներ
Ծնվել է 1937 թվականի մայիսի 4-ի երեկոյան Ռուսաստանի Լիվնի քաղաքում։ Սակայն, ինչպես ինքն էր պնդում, հոր խնդրանքով որպես ծննդյան օր է գրանցվել մայիսի 5-ը, որովհետև այդ օրն էլ ծնվել մարքսիզմի հիմնադիր Կառլ Մարքսը ։ Նրա ծնողները եղել են ուսուցիչներ Լեոնիդ Յակովլևիչը և Սոֆյա Ալեքսեևնան։
Իր ծնվելուց մի քանի շաբաթ անց հայրը ենթարկվել է բռնաճնշման, արդյունքում ազատազրկվել է 5 տարով, 2 տարով էլ զրկվել է իրավունքներից ։ Սակայն բանտում 1 տարի 8 ամիս մնալուց հետո, վճռաբեկ բողոքարկման արդյունքում համաներվել է և վերականգնել իր իրավունքները։ Նա մահացել է 1941 թվականի օգոստոսին ռազմաճակատում՝ Ելնյա քաղաքի մատույցներում, որտեղ կամավորականների հետ մեկնել էր դեռևս պատերազմի առաջին օրերին ։
1945 թվականին Օլեգ Յակուբսոնը տարհանումից վերադառնալով, սկսել է հաճախել Լիվնենյան № 1 դպրոցը։
Կրթություն (1955—1960)
1955 թվականին, դպրոցը ավարտելով, աչքերի խնդրի պատճառով չի կարողացել գնալ զինվորական ուսումնարան։ Ծնողների օրինակին հետևելով ընդունվել է Օրյոլի պետական համալսարանը։ Սկզբում ընդունվել էր միայն որպես թեկնածու, քանի որ անցողիկ 17 միավորի փոխարեն վաստակել էր 15 միավոր։ Սակայն առաջին նստաշրջանից հետո դարձել է համալսարանի լիիրավ ուսանող ։
Համալսարանի վերջին կուրսում ստացել է բարձր կրթաթոշակ, իսկ պետական քննությունները հանձնել է գերազանց։
Որոշ կենսագրական փաստեր
Սակայն 50-60-ական թվականների սկզբին քաղաքի պատմության մասին Վոլկովի հրատարակած գրքից և մի շարք հրապարակումներից հետո կրկին հետազոտություններ են սկսվել։
Շուտով պարզ է դարձել, որ այդ մնացորդները պատկանել են 1967-1938 թվականներին ԽՍՀՄ Ներքին գործերի ժողովրդական կոմիսարիատի կողմից սպանված բնակիչներին։ Որոշ ժամանակ անց արձանագրվել է նաև այդ իրադարձությունների մասնակիցներից մեկի վկայությունը : 1992 թվականին այդ նույն վայրում հիմնվել է ստալինյան բռնաճնշումների զոհերի հուշակոթողը՝ Լիպովչիկը։
1999 թվականի պեղումների ժամանակ Օլեգ Յակուբսոնը հայտնաբերել է մի կենդանատեսակի մնացորդներ, որը գոյություն է ունեցել 350 միլիոն տարի առաջ։ Հետազոտությունների արդյունքում պարզվել է, որ դա անհայտ կենդանատեսակ է։ Կենդանին քառոտանի, փոքր չափերով (սալամանդրա կենդանատեսակի նման) երկկենցաղ է եղել։ Ունեցել է և՛ խռիկներ, և՛ թոքեր։ Մինչև այսօր էլ այն համարվում է Ռուսաստանի տարածքում հանդիպած ամենահին կենդանատեսակը։ Ըստ ավանդույթի, այն ստացել է հայտնաբերողի անունը՝ Յակուբսոնիա լիվնինսիս (Jakubsonia livnensis):
Հիմնական հրատարակումները
Հիմնականում Յակուբսոնի հրապարակումները նվիրված են Լիվենի և նրա շրջանների նախկին և ներկայիս պատմությանը։
Օլեգ Յակուբսոնի տպագրված աշխատանքների թվին են պատկանում նաև բելետրիստիկաները ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գիտնականներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային մանկավարժներ
Սանտորինի (հրաբուխ)
Սանտորինի (Καλδέρα Σαντορίνης), վահանային հրաբուխ, որը գտնվում է Հունաստանի Թիրա կղզու վրա՝ Եգեյան ծովի ափին ։
Համարվում է Սանտորինի կղզու ամենաբարձր կետը, որն ունի ծովի մակարդակից մինչև 130 մետր բարձրություն։ Մեզ հայտնի է, որ Սանտորինի կղզին առաջացել է մեզանից դեռևս 880 հազար տառի առաջ։
Առաջին ժայթքումն եղել է 1645-1600 տարի առաջ։ Դրա հետևանքով վերացել է կղզու վրա գտնվող ամբողջ քաղաքակրթություն՝ Կիկլադյան քաղաքակրթությունը։ Ժայթքումն ունեցել է բազմաթիվ աշխարհագրական հետևանքներ։
Ներկայումս Սանտորինի հրաբխի վրա կառուցված են համանուն կղզու բազմաթիվ տեսարժան վայրերը։ Այն համարվում է Հունաստանի ամենից այցելվող լեռներից մեկը։
Հրաբխի վերջին ժայթքումը եղել է 1950 թվականին։
Կիլիմանջարոյի ձյուները (ֆիլմ)
Սյուժե
Սյուժեի կենտրոնում գրող Հարիի (Գրեգորի Պեկի) հիշողություններն են, որը սաֆարիի էր եկել Աֆրիկա։ Նա լրջորեն վարակում է ոտքը պատահական քերծվածքի արդյունքում և դրանից հետո ամբողջ ժամանակ պառկած է իր վրանի առջև՝ դանդաղ մահվան սպասումով։ Տեղաշարժվելու հնարավորության կորուստը նպաստում է ինքնավերլուծությանը։ Նա հիշում է անցած տարիները և այն, թե որքան քիչ ձեռքբերումներ ունի գրական բնագավառում։ Հարրին հասկանում է, որ թեև նա տեսել և վերապրել է իր կյանքում հրաշալի և զարմանալի բաներ, նա երբեք չի գրել դրանց մասին։ Նրա գրողի կարգավիճակը նսեմացնում էր իսկապես գրել չցանկանալով։ Նա նաև վիճում է իր կողքին գտնվող կնոջ հետ (Սյուզան Հեյվորդ)՝ մեղադրելով նրան իր անկումային կյանքի մեջ և մոռանալով սեփական մեղքը՝ իսկապես արժանի ինչ-որ բանի մասին գրելու անհաջող փորձերի համար, նրա համար նշանակություն ունեցող՝ աղքատ, բայց հետաքրքիր մարդկանց կյանքից ստացած տպավորությունների մասին, այլ ոչ թե այն բարձրագույն հասարակության ներկայացուցիչների մասին, որոնց հետ նա գործ է ունեցել ավելի ուշ։
Սանտորինի (հրաբուխ)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հունաստանի լեռներ
Կիլիմանջարոյի ձյուները (ֆիլմ)
Սյուժե
Հարրին տեսնում է, թե ինչպես են գիշակերներն արդեն հավաքվում ծառի վրա՝ սպասելով նրա մոտալուտ մահվանը։ Նա շարունակում է հիշել իր կյանքը, խոսում է իր կնոջ հետ։ Հարրին պատմում է նրան իր անցյալից ստացած տպավորությունների մասին,   ապա դատողություններ անելով նրա հետ իր հարաբերությունների մասին՝ ի վերջո հանգելով խաղաղության, կամ էլ նրա հանդեպ ուշացած սիրո։
Մրցանակներ և անվանակարգեր
Ֆիլմը ներկայացվել է «Օսկար» մրցանակի երկու կատեգորիաներում՝ Լավագույն օպերատորական աշխատանք և բեմադրող նկարչի լավագույն աշխատանք։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:1952 ֆիլմեր Կատեգորիա:Էռնեստ Հեմինգուեյի ստեղծագործությունների էկրանավորումներ Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:20th Century Fox ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Փարիզում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր Փարիզի մասին Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մելոդրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան կարճ պատմվածքներ Կատեգորիա:Ամերիկյան վեպերի էկրանավորումներ Կատեգորիա:Իսպաներեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
(9160) 1986 UH3
(9160) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1986 թվականի հոկտեմբերի 28-ին Զդենկա Վավրովայի կողմից Կլետում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,567776 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9517 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1838 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1502,91 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,239535 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 0,7° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1986 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Զդենկա Վավրովայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Անիի ազատագրում (այլ կիրառումներ)
Անիի ազատագրում, կարող է վերաբերել՝
ԱՄՆ-ում 2010 թվականի № 1 R&B սինգլների ցանկ
ԱՄՆ-ում 2010 թվականի № 1 R&B սինգլների ցանկը կազմվել է ըստ ամերիկյան « Billboard » ամսագրի կողմից հրապարակված 2010 թվականի ռիթմի ընդ բլյուզ և հիփ-հոփ ոճերի լավագույն երգերի շաբաթական հիթ շքերթի հիման վրա։
Արատաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ցանկեր:ԱՄՆ
Հայկ Մարտիրոսյան (այլ կիրառումներ)
Հայկ Մարտիրոսյան անունով-ազգանունով հայտնի են հետևյալ անձինք.
Պրադել Կաբարդես
Պրադել Կաբարդես (Pradelles-Cabardès), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Օդ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 152 մարդ, բնակչության խտությունը` 7.38 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 20.61 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 610 կմ հարավ, Մոնպելիե քաղաքից` 120 կմ արևմուտք, Կարկասոն քաղաքից` 24 կմ հյուսիս։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
(1288) Սանտա
(1288) Սանտա (Santa), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1933 թվականի օգոստոսի 26-ին Էժեն Դելպորտի կողմից Ուքլում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,886131 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7062 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,066 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1790,9 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,201016 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 7,56° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1933 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էժեն Դելպորտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Հեքիաթ սիրահարված ներկարարի մասին
«Հեքիաթ սիրահարված ներկարարի մասին» («Сказка про влюблённого маляра»), խորհրդային լիամետրաժ գունավոր լայնաֆորմատ գեղարվեստական ֆիլմ-հեքիաթ, որը բեմադրվել է «Լենֆիլմ»  կինոստուդիայում 1987 թվականին ռեժիսոր Նադեժդա Կոշևերովայի կողմից ։ Այս ռեժիսորի վերջին ֆիլմը։
Սյուժե
Մի օր երիտասարդ ու ուրախ ներկարար Մակարը հրավիրվեց Դրիզոֆիլայի պալատ։ Անցնելով աշխատանքի և տեսնելով թագը փորձող գեղեցկուհուն՝ Մակարը սիրահարվում է, բայց դուրս է վտարվում պալատից։ Անցնելով բոլոր տեսակի փորձությունների և հերոսական սխրանքների միջով՝ նախկին ներկարարը գնում է պալատ՝ ամուսնանալու Դրիզոֆիլայի հետ, բայց իր առջև տեսնում է քմահաճ տգեղ աղջկա ու հասկանում, որ իր սիրտը գրավել է սպասուհի Կատյուշան։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Կատեգորիա:1987 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:«Լենֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Վուլկանացման արագացուցիչներ
Վուլկանացման արագացուցիչներ, ռետինի բաղադրիչներ, որոնք արագացնում են կաուչուկի վուլկանացումը։ Ազդելով մակրոմոլեկուլներն իրար միացնող կապերի բնույթի վրա, նրանք միաժամանակ բարելավում են ստացվող ռետինի մեխանիկական հատկությունները վուլկանացման արագացուցիչները ավելացվում են կաուչուկին (0,95–1․5%), գլխավորապես ծծմբային վուլկանացման դեպքում։ Առավել հաճախ օգտագործվող վուլկանացման արագացուցիչներն են 2-մերկապտաբենզաթիազոլի սուլֆենամիդային ածանցյալները։
Կատեգորիա:Քիմիական տեխնոլոգիա
Սելիմլի
Սելիմլի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Վերխնեպոդպոլնի (Ակսայի շրջան)
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Ակսայի շրջանի բնակավայրեր
Հետք (հեռուստասերիալ)
«Հետք» - ը ռուսական գիտական ​​հռետորական քրեական հեռուստաընկերություն է գեղարվեստական ​​հետախուզության ծառայության աշխատակիցների մասին `Դաշնային փորձագիտական ​​ծառայություն (ՖԵՍ), որը Մոսկվայում ստեղծվել է Ռուսաստանի ներքին գործերի նախարարության շրջանակներում` հանցավորության դեմ պայքարելու համար։
ՖԵՍ
ՖԵՍ - Դաշնային փորձագիտական ​​ծառայություն, որը միավորում է տարբեր ոլորտներից մասնագետների՝ ծրագրավորողներ, բալիստիկա, դատաբժշկական գիտնականներ, օպերատորներ։ ՖԵՍ- ը իրականացնում է փորձաքննության եւ հետազոտությունների ամբողջ գործընթացը եւ քննում է հանցագործությունները։ Ստեղծվել է որպես փորձ, ՖԵՍ- ն աշխատում է նոր սարքավորումներով, պատրաստում երիտասարդ մասնագետներին և աջակցում է այլ հատուկ ծառայություններին պայքարել հանցագործությունների դեմ ։ Սերիալում ՖԵՍ- ի աշխատանքը կազմակերպվում է այնպես, որ օգնության համար կարող են դիմել ինչպես  դատախազությունից, կարեւորագույն գործերի քննության բաժնից,այնպես էլ երիտասարդ թաղապետը։
Հատուկ նկարահանման համար կառուցվեց ՖԵՍ-ի ֆուտուրիստական ​​գրասենյակը՝ լաբորատորիա, նիստերի դահլիճը, հարցաքննող սենյակը,դիահերձարան, ավտոտնակ նկարահանումների համար, հետազոտական մեքենաներ եւ այլն ։
Այգեպանը
«Այգեպան» — հեռուստասերիալ է, որտեղ հետևորդները հանդիպում են«ՀԵՏՔ»-ը հեռուստասերիալի գլխավոր հերոսների՝ ծայրահեղ իրավիճակներում, Դաշնային փորձագիտական ​​ծառայության համար։ Գերատեսչական նախարարությունը որոշում է կայացրել թողնելմիայն մեկ կառույց` ՆԳՆ-ի մասնագիտացված ստորաբաժանման կամ փորձարարական ՖԵՍ- ի։ ՖԵՍ- ը վարում է մարդասպանին բռնելու գործողություն:Թիմի կատարած աշխատանքից կախված է ծառայության առկայությունը։ Բայց մեկը մյուսի հետեւից ՖԵՍ- ը ձախողվում է ։ Զոհերի և հանձագործների թիվը մեծանում է։ Այս պահին մրցակիցները փնտրում են հանձագործին։ Թվում է, որ ՖԵՍ-ը դատապարտված է...Հանկարծակի ինչ որ մեկը սպանում է հանձագործին։ Սպանության մեջ մեղադրում են աշխատողներից մեկին։ Բոլոր ապացույցները, որոնք  մանրամասն ստուգում է ՖԵՍ-ը, մատնացույց են անում նրան։ Լինելով վիրավոր նա սկսում է փախնել։ Ոոմաշին ազատվում է աշխատանքից։ Իսկ հանձագործի գործը դարնում է ավելի խճճված։ Բայց հետո մի ապացույց է  հայտնվում Քիլերի գործի հետաքննության մեջ, որը տանում է դեպի վերև՝  հակառակորդի կառույցի ղեկավարին ։
Հեռուստասերիալի Պրիմերիան տեղի ունեցավ 2010 թ. Հուլիսի 5-ին «Առաջին ալիք»-ի եթերում ։
Հետք-52
«Հետք-52» (S-2) -«Հետք»-ը սերալ ստեղցողների կողմից հատուկ ծրագիր՝ որի իմաստը կայանում էր նրանում, որ ամեն սերիայում նոր պատմություն ցուցադրվի, որը տեղի է ունենում ՖԵՍ-ի աշխատակիցներից մեկի հետ, օրինակ պաթոլոգ Վալենտին Անտոնովան անձնական ողբերգությունը. Նա կորցրեց իր երկու աղջիկներին, իսկ իր ամուսինը համարվեց անհայտ կորած։ Սերգեյ Մեյսկին ծանոթանում է իր հորը, ում նա երբեք չի տեսել. Որը պարզվում է քրեական հեղինակություն ։
Սերիալի առաջի սերիաի նկարահանումը սկսել է 2010 թվականին։ Սկզբում ծրագիրը պետք է թողարկվի «Առաջին ալիքով», սակայն սերիան «5-րդ ալիք» անցում կատարելու պատճառով սերիալը սառեցվեց եւ վերսկսվեց 2012 թվականի ամռանը։ Օրինակելի ցուցադրությունը Ռուսաստանում տեղի ունեցավ 2013 սեպտեմբերին Առաջին ալիքով և սերիալի սերիաները առանձնացված չէին։ Ցուցադրվում էին իրար հաջորդելով՝ փոքրիկ գովազդներով, որի պատճառով «Հետք-52»-ի աղբյուրներում ցուցադրվում էր ամբողջական համարակալումով։
Սերիաների ցուցակ՝
Նկարահանման Ընթացքը
Նկարահանումները շատ ինտենսիվ են՝ առնվազն վեց դրվագները միաժամանակ նկարահանվում են:Սերիայի աշխատանքների առաջին ամիսներին կրակոցները կարող էին շարունակվել մինչեւ 18 ժամ անընդմեջ, ապա `մինչեւ 12 ժամ ։ Շատ դերասաններ, ներառյալ ներկաներ, չեն կարողանում դիմանալ այդ գրաֆիկին և հեռացել են նկարահանումներից ։ Ընդհանուր առմամբ, մեծ եւ փոքր դերերում նկարահանվել է ավելի քան 3500 դերասան ։
Մրցանակներ
ТЭФИ՝
Հեռուստատեսության կինոյի ոլորտում ֆիլմերի եւ հեռուստատեսության արտադրողների ասոցիացիայի մասնագիտական մրցանակ.
Ազդեցությունը
Գոյություն ունեն ՖԵՍ-ի կողմից ռուսներից ստացված բողոքների դեպքերը, որոնք չգիտեին, որ սերիայում հատուկ ծառայությունը գեղարվեստական դեր է կատարում:Ներքին գործերի նախարարության Պրիմորսկի շրջանի մամլո ծառայությունը բնակիչներին խնդրեց խուսափել խարդախներից, որոնք երկար ժամանակ հավակնում էին ՖԵՍ- ի աշխատակիցների ։ Սթերլաթամակում ոստիկանությունը ձերբակալեց կեղծարարին, որը անդամակցեց ՖԵՍ- ին ։
Ջոն Վոլ
Ավագ դպրոցի կարիերան անցկացրել է հայրենի Ռոլի քաղաքում գտնվող «Աստծո խոսք» ակադեմիայում, որն ավարտելուց հետո 2009–2010 թվականներին հանդես է եկել Կենտուկիի համալսարանի թիմում։ Համալսարանում մեկ ուսումնական տարի անցկացնելով՝ Վոլը հայտարարում է, որ մասնակցության հայտ կներկայացնի մոտակա դրաֆթում։ Վոլն ընտրվում է առաջինը «Վաշինգթոն Վիզարդսի» կողմից՝ 2010 թվականի դրաֆթում ՝ չկարողանալով մասնակցություն ունենալ նախորդ տարվա դրաֆթում, քանի որ դեռ չէր լրացել 19 ամյակը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1990 ծնունդներ Կատեգորիա:Ամերիկացի բասկետբոլիստներ
Անիի ազատագրում (1199)
Անիի ազատագրում, ռազմական բախում Անիի մատույցեներում հայ-վրացական զորքերի և Շադդադյանների միջև, որը տեղի է 1199 թվականին։ Հայ-վրացական միացյալ բանակը 1195 թվականին սկսում է ազատագրել հայոց տիրույթները։ Ռազմական գործողությունները ղեկավարվում էին հայ իշխանների՝ Զաքարյանների կողմից, որոնք վրաց արքունիքում մեծ կշիռ ունեին։ 1195 թվականին Գանձակ և Շամքոր քաղաքների միջև տեղի է ունենում ճակատամարտ, որտեղ հայ-վրացական ուժերը հաղթանակ են տոնում հակառակորդի նկատմամբ, որից հետո ազատագրվում են նաև Արագածոտն և Գեղարքունիք գավառները ։ Այս ամենից հետո հայ-վրացական ուժերը սկսում են ազատագրել Շիրակը, որը իրենից ենթադրում էր Անիի գրավում։
Նախապատմություն
Վրացական արքունիքում սկսել էին մեծ դիրք գրավել հայ իշխանները, որոնք սելջուկ-թյուրքերի արշավանքների ժամանակ արտագաղթել էին Վրաստան։ Սարգիս Զաքարյանը առաջինն էր, որը կարևոր պաշտոն ստացավ վրաց արքունիքում՝ ամիրսպասալար, որը վրաց զորքերի գերգույն հրամանատարն էր։ Նրա որդիներից Զաքարեն ժառանցել հոր պաշտոնը, իսկ Իվանեն դարձավ աթաբեկ, որի պարտականությունն էր թագաժառանգների դաստիարակումը։ 1195 թվականին սկսվում է հայ-վրացական ուժերի կողմից Հայաստանի ազատագրումը․ այդ գործողության հրամանատարներն էին Զաքարե և Իվանե Զաքարյանները։
Արշավանք
1199 թվականին հայ-վրացական միացյալ ուժերը արշավանք են սկսում դեպի Շիրակ։ Արշավանքը պատրաստված էր հնարավորինս մանրակրկտորեն և զորքի առաջխաղացմանը նպաստելու համար արված էր ամեն ինչ։ Անին գրաված Շադդադյաններից այդ ժամանակ իշխում էր Քեյ-Սուլթանը, որը հասկանում էր, որ բախումը հայ-վրացական ուժերի հետ ճակատագրական է լինելու, քանի որ Անին այդ ժամանակաշրջանում համարվում էր հայոց ազատության և անկախության խորհրդանիշը։ Սակայն Անիի ամրությունները շատ հզոր էին և այն կարող էին դիմանալ մի քանի անգամ ավելի հզոր արշավանքների, քան Զաքարյանների արշավանքն էր, բայց ռազմական գործողությունները ընթանում են հայ-վրացական ուժերի օգտին ։
Անիի ազատագրում
Շադդադյանները չեն կարողանում լուրջ դիմադրություն ցուցաբերել արշավանքին և Անիի հայ բնակչությունը ամրոցի դարպասները բացում է և առանց դիմադրության բերդը հանձնում հայ–վրացական ուժերին։ Անիի գրավումը հետագայում կարևոր դեր խաղաց հայ-վրացական հարաբերություններում, որոնք ստացան ավելի լուրջ դաշնակցական բնույթ։ Անիի ազատագրումից հետո Զաքարյաններին է անցնում Բագրատունիների արքայական ժառանգական տիտղոսը՝ «շահնշահ հայոց» և նրանք դառնում են ազատագրված Հայաստանի ինքնիշխան տերերը։ Զաքարյանները իրենց արքունիքը Լոռիից տեղափոխում են Անի, իսկ Շիրակի հայկական 10-հազարանոց զորաբանակը միանում է Զաքարյանների բանակին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1199 Կատեգորիա:Շադդադյանների ճակատամարտեր Կատեգորիա:Զաքարյան իշխանապետության ճակատամարտեր Կատեգորիա:Վրաց թագավորության ճակատամարտեր
Մնացական Բիչախչյան
Մնացական Ֆիրդուսի Բիչախչյան, Հայաստանի ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության պետ, ոստիկանության գնդապետ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1977 թվականի դեկտեմբերի 27-ին, Շիրակի մարզի Արթիկ քաղաքում։ 1996 թվականին մեկնել է ծառայության և 1998 թվականին զորացրվել։ 2000 թվականին ավարտել է Երևանի «Գալիք» համալսարանը, իսկ 2005 թվականին Հայաստանի Հանրապետության ոստիկանության ակադեմիան։ 2005-2007 թվականներին եղել է Հայաստանի ոստիկանության իրավական ապահովման վարչության իրավական ակտերի մշակման և փորձաքննության բաժնի տեսուչ։ Միաժամանակ դասավանդել է Հայաստանի ոստիկանության ակադեմիայի քրեական իրավունքի և դատավարության ամբիոնում։ 2007-2009 թվականներին եղել է Հայաստանի ոստիկանության իրավական ապահովման վարչության իրավական փորձաքննության բաժնի ավագ տեսուչ։ 2009-2012 թվականներին եղել է Հայաստանի ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանության իրավաբանական բաժնի ավագ տեսուչ։ 2012-2013 թվականներին աշխատել է Հայաստանի ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության իրավաբանական բաժնի պետ, իսկ 2013-2014 թվականներին՝ Հայաստանի ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության հսկողության և վերլուծության բաժնի պետ։ 2014-2015 թվականներին եղել է Հայաստանի ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության հսկողության և վերլուծության բաժնի պետ։ 2015 թվականի հոկտեմբերի 20-ին Հայաստանի ոստիկանանպետ Վլադիմիր Գասպարյանի հրամանով Մնացական Բիչախչյանը նշանակվել է ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության պետ ։ Ամուսնացած է, ունի երկու դուստր ու մեկ որդի։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Արթիկ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Հայ իրավաբաններ Կատեգորիա:Հայ գնդապետներ Կատեգորիա:Հայ ոստիկաններ
Պարաօլիմպիկ խաղեր
Պարաօլիմպիկ խաղեր (նաև Պարալիմպիկ խաղեր), միջազգային մարզական խոշոր մրցաշար հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար։
Ամառային պարաօլիմպիկ խաղերը անկացվում են սկսած 1960 թվականից, իսկ ձմեռային պարաօլիմպիկ խաղերը՝ 1976 թվականից։ Ավանդաբար անցկացվում է գլխավոր Օլիմպիական խաղերից հետո, իսկ 1988 թվականից արդեն Միջազգային օլիմպիական կոմիտեի և Միջազգային պարաօլիմպիական կոմիտեի համաձայնությամբ պարաօլիմպիկ խաղերը անկացվում ենք նույն մարզադաշտերում և սպորտային սրահներում։
Ամառային օլիմպիական խաղերում ընդգրկված են 20-ից ավելի մարզաձևեր, իսկ ձմեռային խաղերում 5 մարզաձև։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Պարալիմիպիկ խաղեր Կատեգորիա:Հաշմանդամություն Կատեգորիա:Օլիմպիական խաղեր
Խնձորուտ (գետ)
Խնձորուտ, գետ Հայաստանի Տավուշի մարզում։ Գետը սկիզբ է առնում Միափորի լեռների հյուսիսարևելյան լանջերից, 2000 մ բարձրությունից և Այգեձոր գյուղից հարավ-արևմուտք՝ ձախից միախառնվում է Աղնջա գետին։ Երկարությունը 24 կմ է, ավազանը՝ 118 կմ², տարեկան միջին ծախսը 1.0 մ³/վրկ, հոսքը 3 միլիոն մ³։
Խնձորուտի վրա է գտնվում շրջանի միակ Շառաչ ջրվեժը (Բայղուշի ձորում), որի ջրերը գահավիժում են 15 մ բարձրությունից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տավուշի մարզի գետեր Կատեգորիա:Աղնջա գետի վտակներ
Հայելային փուլ
Հայելային փուլ, Ժակ Լաքանի հոգեվերլուծական տեսության տերմին։ Իր վաղ շրջանի աշխատություններում, հատկապես Մարիենբադում անցկացված տասնչորսերորդ միջազգային հոգեվերլուծական կոնգրեսում իր ելույթում, Լաքանը հայելային փուլը դիտում էր որպես 6-18 ամսական երեխայի զարգացման փուլ։ Սկսած 1950-ական թվականներից, Լաքանը հայելային փուլն նկարագրել է ոչ թե որպես երեխայի կյանքի կոնկրետ պահ, այլ որպես սուբյեկտիվության կառուցվածք կամ Երևակայության հարացույց։
Հայեցակարգի պատմություն
Հայելային փուլի հայեցակարգը Լաքանի մոտ ծագել է Անրի Վալոնի աշխատանքի ազդեցության տակ, որի գաղափարները հիմնված էին այն դիտարկումների վրա, թե ինչպես են կենդանիները և մարդիկ արձագանքում հայելու մեջ իրենց արտացոլմանը ։ Վալոնը նկատել է, որ մոտավորապես վեց ամսականում մարդկանց և շիմպանզեի երեխաները սկսում են ցուցադրել այն, ինչը կարող է թվալ, թե ճանաչում են իրենց սեփական արտացոլումը։ Մինչ շիմպանզեներն արագ կորցնում են հետաքրքրությունն իրենց հայտնագործության նկատմամբ, մարդիկ սովորաբար շատ են հետաքրքրվում դրանով և սկսում են զգալի ջանք ու ժամանակ հատկացնել սեփական մարմնի և նրա արտացոլման միջև փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը ։ 1931 թվականին Վալոնը հոդվածներից մեկում պնդում էր, որ հայելին օգնում է երեխային զարգացնել սեփական ինքնության զգացումը։
1930-ական թվականներին Լաքանը մասնակցել է Հեգելի մասին Կոժևի սեմինարներին։ Հեգելի փիլիսոփայության Կոժևի մեկնաբանությունը, մասնավորապես՝ ստրուկի և տիրոջ դիալեկտիկան, ազդել է հայելային փուլի դիախրոնիկ կառուցվածքի Լաքանի նկարագրության վրա։ Հետագա տարիների ընթացքում Լաքանն իր աշխատանքում շարունակել է անդրադառնալ հայելային փուլին։
Հայելային փուլի հայեցակարգի զարգացմանը զուգընթաց Լաքանի ուշադրությունը պատմական նշանակությունից տեղափոխվել է դեպի կառուցվածքային։ «Պատմական նշանակությունը» այստեղ վերաբերում է երեխայի մտավոր զարգացմանը, իսկ «կառուցվածքային նշանակությունը»՝ մարմնի կերպարի նկատմամբ լիբիդային վերաբերմունքին։ Իր չորրորդ սեմինարների շարքում՝ La relation d'objet, Լաքանն ասել է․ «Հայելային փուլը հեռու է երեխայի զարգացման մեջ առաջացող զուտ երևույթ լինելուց։ Այն ցույց է տալիս երկակի հարաբերությունների հակասական բնույթը»։ «Երկակի հարաբերություններ» (relation duelle) տերմինը վերաբերում է ոչ միայն Եսի և մարմնի հարաբերություններին, որոնք միշտ բնութագրվում են նմանության և փոխադարձության պատրանքներով, այլ նաև Երևակայականի և Իրականի հարաբերություններին։ Վիզուալ ինքնությունը, որը տրված է հայելային պատկերում, երևակայական համահունչություն է տալիս մասնատված իրականի փորձին։
Ըստ Լաքանի՝ հայելային փուլը ցույց է տալիս, որ Եսը թյուրիմացության (méconnaissance)՝ կեղծ ճանաչման արդյունք է։ Հայելու փուլում է առաջանում սուբյեկտի օտարումն ինքն իրենից և հաստատվում է երևակայական կարգ։ Հայելային փուլն ունի նաև կարևոր խորհրդանշական հարթություն։ Խորհրդանշականի կարգն առկա է երեխա կրող մեծահասակի կերպարում։ Սեփական պատկերը ճանաչելու ցնծությանը հաջորդող պահին երեխան դիմում է մեծահասակին՝ Մեծ ուրիշին, ով հաստատել է այս պատկերը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հոգեբանություն Կատեգորիա:Հոգեբանական հասկացություններ
Ադամակերտ
Ադամակերտը (այժմ՝ Բաշքալե, Başkale, Elbak) քաղաք է ներկայիս Թուրքիայի Հանրապետության արևելյան մասում, Վանի մարզում, Վանա լճից 78-80 կմ հարավ-արևելք, Տիգրիսի ձախակողմյան վտակ Մեծ Զավ (Զաբ) գետի վերին հոսանքում, ընդարձակ սարավանդի արևմտյան մասում, ծովի մակարդակից 2250 մ. բարձրության վրա։ Պատմագրության մեջ հիշատակվում է որպես ավան, գյուղաքաղաք և քաղաք։ Կլիման բարենպաստ է, հողն արգավանդ։ Նրա միջով է հոսում Մեծ Զավը։
Անվան ստուգաբանություն
Սեպագիր արձանագրություններում հիշատակվում է Adamma ձևով։ Ադամակերտ անվանումը ստուգաբանվում է եբրայերեն «Ադամ» և հայերեն «կերտ»։
Պատմություն
Հնում Մեծ Հայքի Վասպուրական նահանգի Մեծ Աղբակ գավառի կենտրոնն էր, Արծրունիների ոստանը։ Նոր ժամանակներում՝ Վանի նահանգի Աղբակի գավառի կենտրոնը։
Քաղաքի մասին հիշատակվում է դեռևս սեպագիր արձանագրություններում։ Ադամակերտի մասին վկայություն ունեն նաև Մովսես Խորենացին, Ղազար Փարպեցին, Թովմա Արծրունին և այլ պատմիչներ։ Միջին դարերում Ադամակերտն ավելի շեն, մարդաշատ, նշանավոր կենտրոն է եղել, քան հետագայում։ XIX դարում և XX դարասկզբին այն փաստորեն սովորական գյուղական բնակավայրից ոչնչով չէր տարբերվում
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Ադամակերտում և համանուն գավառում տեղի են ունեցել մարտեր, որոնցում կարևոր դեր է խաղացել զորավար Անդրանիկը։
Բնակչություն
XIX դարի 70-ական թվականների սկզբին ուներ ընդամենը 100 տուն բնակիչ, որից 40-ը հայկական, իսկ 55–ը քրդական, թուրքական և հրեական։ 1885 թվականին ուներ 100 տուն մուսուլման և 150 տուն հրեա բնակչություն։ 1909 թ. քաղաքի տների թիվը մոտ 500 էր։ Ապրում էին հայեր, մուսուլմաններ (քրդեր ու թուրքեր) և հրեաներ։ Գրեթե նույնքան էր նրա տների թիվը նաև Մեծ եղեռնի նախօրյակին։ 1915 թվականին Ադամակերտի հայ բնակչությունը համանուն գավառի ողջ հայության հետ միասին՝ թվով 10 հազար մարդ, օգտվելով բարեպատեհ առիթից (այդ թվականին ռուսական զորքերը գրավել էին Ադամակերտը), գաղթել են Կովկաս՝ փրկվելով կոտորածից։
Տնտեսություն
Ադամակերտի հայերը հիմնականում զբաղվում էին երկրագործությամբ և վաճառականությամբ, թուրքերն ու հրեաները՝ մանր առևտրով, իսկ քրդերը՝ խաշնարածությամբ։ Հին ժամանակներից ի վեր Ադամակերտով էր անցնում Թավրիզ-Վան-Բաղեշ (Բիթլիս) ճանապարհը։ Չնայած իր փոքրությանը՝ Ադամակերտը XIX դարում և XX դարի առաջին քառորդում առևտրի նշանակալի կենտրոն էր։ Քաղաքի խանութների և կրպակների թիվը հասնում էր 100–ի։
Պատմամշակութային կոթողներ
Ադամակերտում եղել է համանուն վանքը, որի պատմությունը մեզ համար մնում է անծանոթ։ Թովմա Արծրունու վկայությամբ, այդ վանքում է հանգչում Վահան Մամիկոնյանի քեռու՝ Աղան Արծրունու (V դար) աճյունը։ Քաղաքը նոր ժամանակներում ուներ փայտաշեն եկեղեցի։
Ադամակերտն ուներ իր բերդը, որի պաշտպանական պարիսպներն ու մյուս կառուցվածքներն ավերել ու քարուքանդ են արել օսմանյան Իսմայիլ փաշայի զորքերը այն քրդերից գրավելու ժամանակ։
Ադամակերտի համար մշակութային առումով կարևոր նշանակություն է ունեցել ս. Բարդուղիմեոսի վանքը, որը գտնվում է 21 - 22 կմ հեռավորության վրա և մեծ դեր է խաղացել միջնադարյան Հայաստանի մտավոր կյանքում։
Քաղաքի տարածքում կար ավերակ հայկական եկեղեցի ։
Կրթություն
XIX դարի երկրորդ կեսին և XX դարասկզբին Ադամակերտի հայությունն ուներ դպրոց ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր Կատեգորիա:Աղբակի գավառի բնակավայրեր Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի քաղաքներ Կատեգորիա:Թուրքիայի փոքր քաղաքներ Կատեգորիա:Թուրքիայի քրդաբնակ բնակավայրեր
Սալի (Ալժիր)
Սալի (سالي), քաղաք և համայնք Ալժիրի հարավում՝ Ադրադ վիլայեթում։ Մտնում է Ռեգանի շրջանի կազմի մեջ։
Կլիմա
Քաղաքի կլիման բնութագրվում է որպես անապատային կլիմա (Կյոպպենի կլիմաների դասակարգում)։ Տարվա ընթացքում տեղումները գրեթե բացակայում են (միջին տարեկան քանակը՝ 7 մմ)։ Միջին տարեկան ջերմաստիճանը 26,2 °C է ։
Բնակչություն
2008 թվականի պաշտոնական մարդահամարի տվյալներով՝ համայնքի բնակչության թվաքանակը կազմել է 13 138 մարդ։ Տղամարդկանց բնակչության մասնաբաժինը կազմել է 50,53 %, իսկ կանանցը՝ համապատասխանաբար 49,47 % ։ Բնակչության գրագիտության մակարդակը կազմել է 74,1 %։ Տղամարդկանց շրջանում գրագիտության մակարդակը կազմել է 88 %, իսկ կանանց շրջանում՝ 60,3 % ։ Սալիի բնակիչների 5,1 %-ն ունեցել է բարձրագույն կրթություն, իսկ 12,7 %-ը՝ միջնակարգ կրթություն ։
Պատրիկ Մոդիանո
Պատրիկ Մոդիանո (Patrick Modiano, ), ֆրանսիացի գրող, կինոսցենարիստ։ 2014 թվականի Գրականության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր։
Կենսագրություն
Պատրիկ Մոդիանոն ծնվել է 1945 թվականի հուլիսի 30-ին Փարիզի մերձակայքում գտնվող Բուլոն-Բայանկուր կոմունայում։ Նրա հայրը հրեական ծագմամբ առևտրական էր, իսկ մայրը՝ հայտնի ֆլամանդական դերասանուհի Լուիզա Կոլպեյնը։ Մոդիանոն նախնական կրթությունը ստացել է Փարիզի Հենրիխ IV-ի անվան լիցեյում, ապա Ֆրանսիայի արևելքում գտնվող Անսի քաղաքի լիցեյում, այնուհետև քոլեջում։ Մոդիանոն ամուսնացած է ֆրանսիացի նշանավոր ճարտարապետ Բերնար Զերֆյուսսայի դստեր հետ։ Նրանք ունեն երկու դուստր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի արձակագիրներ Կատեգորիա:Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Գոնկուրյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Հրեա նոբելյան մրցանակակիրներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի նոբելյան մրցանակակիրներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ֆրանսիացի վիպասաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի վիպասաններ Կատեգորիա:Ֆրանսալեզու գրողներ Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի մանկագիրներ Կատեգորիա:Հրեա գրողներ
Վավիլով-Չերենկովի էֆեկտ
Վավիլով-Չերենկովի էֆեկտ, Վավիլով-Չերենկովի ճառագայթում, որևէ միջավայրով շարժվող էլեկտրականապես լիցքավորված մասնիկի՝ լույս ճառագայթելու երևույթը, երբ նրա արագությունը գերազանցում է լույսի փուլային արագությանը այդ միջավայրում։
Հայտնագործումը
Հայտնագործել է Պավել Չերենկովը 1934 թվականին, երբ ուսումնասիրում էր լուծույթների լյումինեսցենցումը՝ \gamma-ճառագայթների ազդեցությամբ հեղուկների թույլ երկնագույն լուսարձակում։ Վավիլովի նախաձեռնությամբ Չերենկովի ձեռնարկած առաջին իսկ փորձերը բացահայտեցին այդ ճառագայթմանը բնորոշ մի շարք առանձնահատկություններ։ Լուսարձակումը դիտվում է բոլոր թափանցիկ մաքուր հեղուկներում, ընդ որում լույսի պայծառությունը քիչ է կախված նրանց քիմիական բաղադրությունից։ ճառագայթումը բևեռացած էլեկտրական վեկտորն ուղղված է առավելապես առաջնային փնջի ուղղությամբ, և, ի տարբերություն լյումինեսցենցման, չի դիտվում ոչ ջերմաստիճանային, ոչ էլ խառնուրդային մարում։ Այս տվյալների հիման վրա Վավիլովը հանգել է այն հիմնարար եզրակացությանը, որ հայտնաբերված երևույթը հեղուկի լյումինեսցենցում չէ․ լույսը ճառագայթում են հեղուկում շարժվող արագ էլեկտրոնները (այդպիսի էլեկտրոններ առաջանում են 7-ճառագայթների ներգործությամբ՝ Քոմփթոնի էֆեկտի հետևանքով)։
Երևույթի մեխանիզմ
Երևույթի մեխանիզմը պարզաբանել են Իգոր Տամմը և Իլյա Ֆրանկը 1937՝ տալով այդ երևույթի քանակական տեսությունը՝ հիմնված դասական էլեկտրադինամիկայի հավասարումների վրա։ Միևնույն արդյունքին է հանգեցրել նաև երևույթի քվանտային դիտարկումը։ Ելնելով Հյույգենս-Ֆրենելի սկզբունքից՝ կարելի է գտնել, որ Վավիլով-Չերենկովի ճառագայթումն առաքվում է լիցքավորված մասնիկի շարժման նկատմամբ այնպիսի θ անկյունով, որը բավարարում է
Վավիլով Չերնեկովի էֆեկտի հիման վրա ստեղծվել են փորձնական մեթոդներ, որոնք լայնորեն կիրառվում են միջուկային ֆիզիկայում ինչպես մասնիկների գրանցման, այնպես էլ նրանց բնույթի ուսումնասիրման համար։ Վավիլով-Չերենկովի ճառագայթումը մաքուր վիճակում կարելի է դիտել միայն իդեալական դեպքերում, երբ մասնիկը շարժվում է հաստատուն արագությամբ անվերջ երկար միջավայրում։ Իսկ երբ մասնիկը հատում է միջավայրի մակերևույթը, առաջանում է անցումային ճառագայթում։ Որոշ դեպքերում (օրինակ, միջավայրի բարակ շերտում) անցումային ճառագայթումն անբաժանելի է Վավիլով-Չերենկովի ճառագայթումից։ Վավիլով-Չերնեկովի էֆեկտ առաջացնող ֆիզիկական պատճառը հանգեցնում է նաև միջավայրի բևեռացման էֆեկտի՝ լիցքավորված մասնիկների էներգիայի, այսպես կոչված, իոնացման կորուստների դեպքում (է․ Ֆերմի, 1940)։
Վավիլով-Չերենկովի էֆեկտը փորձնականորեն և տեսականորեն ուսումնասիրվել է ինչպես օպտիկական համասեռ միջավայրերի, այնպես էլ բյուրեղների համար։
Վավիլով-Չերնեկովի էֆեկտի հիմքում ընկած տեսական պատկերացումները սերտորեն առնչվում են այլ երևույթների հետ (Մախի ալիքները ձայնագիտության մեջ, պլազմայում մասնիկների շարժման կայունության հարցերը, մասնիկների արագացուցիչների տեսության որոշ խնդիրներ, էլեկտրամագնիսական ալիքների գեներացումը և ուժեղացումը), որոնց նշանակությունը մեծ է արդի ֆիզիկայում։
Կատեգորիա:Ֆիզիկական էֆեկտներ և երևույթներ Կատեգորիա:Էլեկտրամագնիսական երևույթներ Կատեգորիա:Ֆիզիկայի հասկացություններ
Մուկաղալի Մակատաև
Մուկաղալի Մակատաև (Kk-Mukaghali-Makatayev.ogg, Muqaǵalı Maqataev, ), ղազախ խորհրդային բանաստեղծ, արձակագիր, թարգմանիչ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1931 թվականի փետրվարի 9-ին, Ալմաթիի մարզի Նարինկոլի (ներկայիս Ռայիմբեկի) շրջանի Կարասազ գյուղում։ Միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո՝ 1948-1949 թվականներին սովորել է ղազախական պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետում։ 1952–1969 թվականներին աշխատել է որպես միջնակարգ դպրոցի ռուսաց լեզվի ուսուցիչ, ռադիոհաղորդավար, Խորհրդային սահման (Советтік шекара) թերթի պատասխանատու քարտուղար, Խորհրդային Ղազախստան (Социалистік Қазақстан, Sotsıalıstik Qazaqtan), Մշակույթ և կյանք (Мәдениет және Тұрмыс, Mádenıet jáne Turmys) թերթերի և Աստղ (Жұлдыз, Juldyz) ամսագրի գրական աշխատող։ 1970 թվականին անդամագրվել է Ղազախստանի գրողների միությանը։ 1973–1974 թվականներին սովորել է Մոսկվայի արվեստի և գրականության ինստիտուտում ։
Մակատաևի առաջին բանաստեղծությունները տպագրվել են 1948 թվականին։ Նրան լայն ճանաչում է բերել 1962 թվականին լույս տեսած «Ապասիոնատա» (Аппассионата) պոեմը։ Մեկական պոեմ էլ նվիրել է Վլադիմիր Լենինին և Կառլ Մարքսին։ Այդ պոեմները, ինչպես նաև Ողջո՛ւյն, բարեկամներ (Армысыңдар достар, Armysyńdar dostar 1966), Ծիծա՛ռ իմ, կգա՝ս (Қарлығашым келдің бе?, Qarlyǵashym keldiń be?; 1968), Ավա՜ղ, իմ սիրտ (Дариға жүрек, Darıǵa jurek; 1972), Կարապները չեն քնում (Аққулар ұйықтағанда, Aqqýlar uıyqtaǵanda 1974), Կյանքի ջերմությունը (Шуағым менің, Shýaǵym meniń; 1975), Կենաց պոեմ (Өмір-дастан, Ómir-dastan; 1976), Կենաց գետ (Өмір-өзен, Ómir-ózen; 1978), Սիրտը երգում է (Жырлайды жүрек, Jyrlaıdy júrek; 1-2 Books, 1982), Շոլպան (Шолпан, Sholpan; 1984) և այլ նանստեղծական ժողովածուների լավագույն էջերը իրենց պատվավոր տեղն են գրավել ղազախական ազգային պոեզիայի գանձարանում։ Այդ բանաստեղծությունների մի մասը սիրված երգեր են դարձել ։ Իսկ գրողի արձակ երկերն ամփոփված են Երկու ծիծեռնակ (Қос қарлығаш, Qos qarlyǵash; 1988) ժողովածուում։
Մակատաևը ղազախերեն է թարգմանել Վիլյամ Շեքսպիրի սոնետները (1970), Ուոլթ Ուիթմենի բանաստեղծությունները (1969), ԴանթեիԱստվածային կատակերգություն-ը (1971) և համաշխարհային պոեզիայի այլ գլուխգործոցներ։
Մուկաղալի Մակատաևը մահացել է 45 տարեկան հասակում, 1976 թվականի մարտի 27-ին։ 1999-ին նրան հետմահու շնորհվել է Ղազախստանի Հանրապետության պետական մրցանակ՝ «Ավանդ» («Amanat») բանաստեղծական ժողովածուի համար ։
Հիշատակ
1981 թվականին Ալմաթիի փողոցներից մեկը անվանակոչվել է Մուկաղալի Մակատաևի պատվին, և այն տան պատին, որտեղ երկար տարիներ ապրել է գրողը, փակցվել է հուշատախտակ։
1985 թվականին Ղազախստանի գրողների միությունը սահմանել է Մ. Մակատաևի անվան գրական մրցանակ։
2002 թվականին Ալմաթիի Մակատաևի և Ժելտոկսան փողոցների խաչմերուկի մերձակայքում տեղադրվել է գրողի բրոնզե հուշարձանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Խորհրդային տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:Խորհրդային թարգմանիչներ Կատեգորիա:Ղազախ գրողներ Կատեգորիա:Ղազախ թարգմանիչներ Կատեգորիա:Ղազախ արձակագիրներ
Չեբիկովո (գյուղ, Միշկինսկի շրջան)
Չեբիկովո (Чебыково, Сабыҡ), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Միշկինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 492 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Միշկինսկի շրջանի բնակավայրեր
Վատերժակետային վառարան
Վատեժեակետային վառարան կիրառվում է կապարի, պղնձի, նիկելի, անագի մետալուրգիայում։
Կատեգորիա:Վառարաններ
Սլոբոդիշչե (գյուղ, Բերդիչևի շրջան)
Սլոբոդիշչե (Слободище), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բերդիչևի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1550 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Սլոբոդիշչե գյուղում բնակվում էր 932 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,595 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 1566,39 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բերդիչևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1550 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր