cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ֆեմինիզմ
Վարձատրության գենդերային ճեղքվածք
Վարձատրության գենդերային ճեղքվածքն առաջացել և պահպանվել է հայրիշխանության և կապիտալիստական կարգերի պայմաններում։ Սպասարկման ոլորտի աշխատանքների ֆեմինիզացիան և արժեզրկումը հանգեցրել են կանանց ցածր վարձատրությանը։ Այլընտրանքային զբաղվածության անհասանելիությունը, որի միջոցով կինը կարող էր ավելի բարձր աշխատավարձ ունենալ, մեծացրեց վարձատրության գենդերային ճեղքվածը։ Տնային տնտեսությունները, որոնք ի վիճակի չէին լրացուցիչ անձնակազմ վարձել տնային գործերի համար, արդյունքում սահմանափակում էին կնոջ՝ տնից դուրս կատարվող աշխատանքի ժամերը, իսկ կինն, ով ստիպված է անել թե՛ մեկը, թե՛ մյուսը, արդյունքում աշխատում է «երկու հերթափոխով»․ Այսպիսով՝ վարձատրության հարցում ճեղքվածքն ավելի է ընդլայնվում։ Կնոջ տնային աշխատանքը  հայրիշխանության պայմաններում համարվում է երկրորդական աշխատանք ։ Նույնիսկ այն կանայք, ովքեր տղամարդու հետ կատարում են նույն աշխատանքը՝ ամբողջական դրույքաչափով, համաչափ չեն վարձատրվում։ Թոնգը պնդում է, որ «կանայք ավելի քիչ են վարձատրվում պարզապես այն պատճառով, որ կին են, ինչը շատ անհանգստացնող մոտեցում է» ։
Christina Aguilera in Concert
Christina Aguilera in Concert, ամերիկացի երգչուհի Քրիստինա Ագիլերայի համերգային շրջագայությունը, որը կազմակերպվեց իր Christina Aguilera (1999) և Mi Reflejo ստուդիական ալբոմների գովազդի համար։ Համերգը կայացավ ԱՄՆ֊ում, Կանադայում, Լատինական Ամերիկայում և Ասիայի երկրներում։ Շրջագայությունից ստացված եկամուտը կազմում է շուրջ 34 միլիոն դոլլար։
Ֆեմինիզմ
Նյութապաշտական գաղափարախոսություններ
Ռոզմարի Հենեսիի և Քրայս Ինգրեհեմի համաձայն՝ ֆեմինիզմի նյութապաշտական պատճառները սերել են արևմտյան մարքսիստական մտքերից և ոգևորել մի շարք այլ շարժումների, որոնցից բոլորը ներգրավված են կապիտալիզմի քննադատության մեջ և կենտրոնացած են կանանց հետ կապի գաղափարախոսության վրա ։ Մարքսիստ ֆեմինիստների համաձայն՝ կանանց ճնշման արմատները գալիս են կապիտալիզմից, և որ կանանց հանդեպ խտրականությունը կապիտալիստական գաղափարախոսության ազդեցությունն է ։ Սոցիալիստական ֆեմինիզմն իրեն առանձնացնում է մարքսիստականից այն փաստարկով, որ կանանց ազատականացմանը կարող են հասնել միայն վերջ տալով կանանց ճնշման տնտեսական և մշակութային գործոններին ։ Անարխիստ ֆեմինիստները հավատում են, որ պետական քաղաքականության դեմ դասային պայքարն ու անարխիզմը պահանջում են պայքար ընդդեմ հայրիշխանության, որն էլ, իր հերթին, սերում է հարկադրական հիերարխիայից։
Christina Aguilera in Concert
Տեղեկություններ
2000 թվականի ապրիլի 27֊ին հայտարարվեց, որ Ագիլերան սկսում է իր համերգայի շրջագայությունները, որպեսզի նպաստի իր Christina Aguilera (1999) և Mi Reflejo ստուդիական ալբոմների առաջխաղացմմանը։ Ըստ MTV News֊ի շրջագայության հովանավորները Sears և Levi’s ընկերություններն են։
Միրգորոդ (ժողովածու)
«Միրգորոդ» («Миргород» փետրվար, 1835), Նիկոլայ Վասիլևիչ Գոգոլի պատմվածքների ժողովածու, որը համարվում է «Երեկոներ Դիկանկայի մերձակա խուտորում» պատմվածքի շարունակություն։ Այս ժողովածուում տեղ գտած պատմվածքները հիմնված են ուկրաինական բանահյուսության հիման վրա և ունեն շատ ընդհանրություններ։ Ենթադրվում է, որ որոշ կերպարների նախատիպեր հանդիսացել են Գոգոլի մտերիմ մարդիկ, որոնց նա գիտեր Ուկրաինայում ապրելու տարիներին։
Christina Aguilera in Concert
Կատարողներ
Կատեգորիա:Համերգային շրջագայություններ
Ֆեմինիզմ
Սևամոթների և հետգաղությաին գաղափարախոսություններ
Սարա Ահմեդը վիճում է, թե սևամորթները և հետգաղութային ֆեմինիստները մարտահրավեր են նետում «Արևմտյան Եվրոպայի որոշ կազմակերպչական կառույցներին» ։ Իր պատմության ընթացքում ֆեմինիստական շարժումները և տեսական զարգացումները հիմնականում առաջնորդում էին Արևմտյան Եվրոպայի և Հյուսիսային Ամերիկայի միջին սոցիալական շերտի սպիտակամորթ կանայք ։  Այդուհանդերձ, ուրիշ ռասսաների ներկայացուցիչ կանայք են առաջադրել այլընտրանքային ֆեմինիզմներ ։ Այդ թռենդը արագ զարգացել է 1960-ականներին ԱՄՆ-ում մարդու իրվունքների շարժմանը զուգահեռ և Աֆրիկայում, Կարիբյան կղզիներում, Լատինական Ամերիկայում և Հարավարևելյան Ասիայում եվրոպական գաղութների փլուզմամբ։ Այդ ժամանակից սկսված զարգացող ազգերի և նախկին գաղութների կանայք, ովքեր ունեն մաշկի այլ գունավորում կամ տարբեր էթնիկ պատկանելություններ կամ ապրում են աղքատության մեջ, առաջադրել են այլ ֆեմինիզմներ ։ Վումնիզմը /Womanism/  առաջացել է վաղ ֆեմինիստական շարժումներից հետո, և այն հիմնականում առաջ էին քաշում սպիտակամորթ, միջին սոցիալական դասի կանայք։ Երրորդ դասի ֆեմինիզմը և տեղի ֆեմինիզմը սերտ կապված էին հետգաղութային ֆեմինիզմի հետ ։ Այս գաղափարները նույնպես համապատասխանում են աֆրիկյան ֆեմինիզմի, մայրության, նեգոֆեմինիզմի, միջազգային ֆեմինիզմի և աֆրկյան վումանիզմի հետ ։
Սոցիալական կառուցողական գաղափարախոսություն
20-րդ դարի վերջերին տարբեր ֆեմինիստներ սկսեցին պնդել, որ սեռերի դերերը սոցիալապես կառուցված են, և անհնար է ընդհանրացնել կանանց փորձերը տարբեր մշակույթներում և պատմություններում։ Հետկառուցվածքային ֆեմինիզմը հիմնվում է պոստստրուկտուրալիզմի և դեստրուկտուլիզմի փիլիսոփայության վրա պնդելու համար, որ սեռի գաղափարը ստեղծվել է սոցալապես և մշակութապես բանավեճի միջոցով։ Հետմոդեռնիստական ֆեմինիստները նույնպես ընդգծում են սեռի սոցիալական կառուցվածքը և իրականության բանավեճային բնույթը։ Այնուամենայնիվ, ինչպես Պամելա Աբբոթն է նշում, ֆեմինիզմի նկատմամբ հետմոդեռնիստական վերաբերմունքը ընդգծում է «բազում ճշմարտությունների գոյությունը (ավելի շատ, քան հասարակ տղամարդկանց և կանանց տեսանկյունները)»։
Տրանսգենդեր անձիք
Ֆեմինիստների՝ տրանսգենդեր անձանց, մասնավորապես՝ տրանսգենդեր կանանց (անցում արականից իգական) նկատմամբ ունեցած հայացքները տարբեր են։ Որոշ ֆեմինիստներ տրանս կանանց կին չեն համարում՝ համոզված լինելով, որ նրանք արական սեռին վերագրվող առավելություններ ունեն՝ շնորհիվ ի ծնե ունեցած արական սեռական նշանների։ Որոշ ֆեմինիստներ հավատացած են, որ սեռերի միջև եղած վարքային տարբերությունները սոցիալիզացման հետևանք են։ Հակառակ այս կարծիքի՝ շատ ֆեմինիստներ և տրանսֆեմինիստներ հավատում են, որ տրանս կանանց ազատությունը ֆեմինիստական գաղափարների անհրաժեշտ մասն է։ Երրորդ ալիքի ֆեմինիստները ավելի են աջակցում տրանս անձանց իրավունքներին։
Մշակութային շարժումներ
«Riot grrrls»-ը (ստորգետնյա ֆեմինիստական փանկ) հակակորպերատիվ ինքնաբավարարության և ինքնավստահության դիրքորոշում է ընդունել ։ Կանանց համընդհանուր ինքնության և առանձնացման գործում Riot grrrl-ի շեշտադրումը հանդիպում է ֆեմինիստների երկրորդ ալիքի հետ համակցված ։ Շարժումը մարդկանց շրջանում ոգևորեց և ստեղծեց «երիտասարդ աղջիկների տեսանկյունների գլխամաս», որը նրանց թույլ էր տալիս ամբողջովին ինքնաարտահայտվել ։ Lipstick/ Շրթներկային/ ֆեմինիզմը մշակութային ֆեմինիստական շարժում է, որը փորձում է հետ բերեր 1960-1970 թվականների ռադիկալ ֆեմինիզմի երկրորդ ալիքը՝ վերահաստատելով «կանացի» ինքնության խորհրդանիշները, ինչպես օրինակ մեյք-ափը, որոշակի առաջարկված հագուստը և սեքսուալ գրավչությունը՝ որպես իրական և զորացնող անձնական ընտրություններ  ։
Ժողովրդագրություն
Համաձայն 2015 թվականի հարցման՝ ամերիկացիների 18 % իրեն ֆեմինիստ է համարում, մինդեռ 85 % հայտնել է, որ հավատում է «կանանց և տղամարդկանց հավասարությանը»։ Հակառակ հավասար իրավունքների մասին գոյություն ունեցող հայտնի հավատքին՝ 52 % իրեն չհամարեց ֆեմինիստ, 26 % վստահ չէր, իսկ 4 % չպատասխանեց ։
Ըստ 2014 թվականի Ipsos հարցման, որը ներառում է 15 զարգացող երկիր, մասնակիցների 53 իրեն ֆեմինիստ էր համարում, և 87% համաձայնց, որ «կանայք և տղամարդիկ բոլոր բնագավառներում պետք է լինեն հավասար հարթության վրա՝ ըստ նրանց ունակությունների, և ոչ թե՝ սեռի»։ Սակայն միայն կանանց 55% հաստատեց, որ նրանք «տղամարդկանց նման ունեն լիակատար հավասարություն և ազատություն իրենց երազանքներին ու ձգտումներին ամբողջովին հասնելու համար» ։ Միասին վերցրած այս ուսումնասիրությունները արտացոլում են «ֆեմինիստական ինքնություն» և «ֆեմինիստական վերաբերմունք» պնդումների միջև եղած կարևոր տարբերությունները ։
Սոցիոլոգիական հետազոտությունը ցույց է տալիս, որ ԱՄՆ-ում կրթական ձեռքբերումի աճը կապված է ֆեմինիստական հիմնախնդիրների ավելի մեծ աջակցության հետ։ Ի լրումս, ավելի հավանական է, որ քաղաքական ազատականները կաջակցեն ֆեմինիստական գաղափարներին, քան պահպանողականները  ։ Սեռական փոքրամասնությունները (օրինակ լեզբուհիներ, գեյեր, բիսեքսուալներ և այլք) ավելի հավանական է՝ կաջակցեն ֆեմինիստներին, քան հետերոսեքսուալները։
Կանանց շրջանում ֆեմինիստները ամենամեծ աջակցությունը ստացել են Շվեդիայում, որտեղ երեք կնոջից մեկը (36%) իրեն ֆեմինիստ կոչեց։ Նրանց հաջորդում են Իտալիայի (31%) և Արգենտինայի կանայք (29%)։ Վարկանշային աղյուսակում միջին դիրք են զբաղեցնում Մեծ Բրիտանիան (22%), Իսպանիան (22%), ԱՄՆ-ն (20%), Ավստրալիան (18%), Բելգիան (18%), Ֆրանսիան (18%), Կանադան (17%), Լեհաստանը (17%) և Հունգարիան (15%)։ Ամենաքիչը իրենց ֆեմինիստ են համարում Ճապոնիայի (8%), Գերմանիայի (7%) և Հարավային Կորեայի (7%) կանայք.
Իտալիայում և Արգենտինայում տղամարդկանց մեկ քառորդը (25%), Լեհաստանում (21%) և Ֆրանսիայում (19%) տասից երկուսը իրեն ֆեմինիստ է համարում։ Նրանց հաջորդում են Շվեդիայի (17%), Իսպանիայի (16%), ԱՄՆ-ի (16%), Կանադայի (15%), Միացյալ թագավորության (14%), Հունգարիայի (12%), Բելգիայի (11%) և Ավստրալիայի (10%) տղամարդիկ։ Ամենաքիչը իրենց ֆեմինիստ են համարում Հարավային Կորեայի (7%), Գերմանիայի (3%) և Ճապոնիայի (3%) տղամարդիկ ։
Հետազոտության մասնակից բոլոր երկրներում, բացի Լեհաստանից, կանայք ավելի հաճախ էին իրենց ֆեմինիստ համարում, քան տղամարդիկ։
Սեքսուալություն
Սեքսուալության վերաբերյալ ֆեմինիստները տեսակետները տարբեր են և տարբերվել են՝ կախված պատմաժամանակաշրջանից և մշակութային համատեքստից։ Կանացի սեքսուալության մասին եղած ֆեմինիստական վերաբերմունքները ձեռք են բերել մի քանի ուղղություններ։ Այս բանավեճը հասել է իր կուլմինացիային 1970-1980- ական թվականներին՝ հայտնի դառնալով ֆեմինիստական սեռային պատերազմներ անվամբ    ։ 1960-70- ականների սեռերի պատերազմում ֆեմինիստները տարբեր դիրքեր են ձեռք բերել մի շարք դիրքերում։ s. Over the course of the 1970-ականների ընթացում ազդեցիկ կանանց մի մեծ խումբ ընդունել է լեզբուհիներին և բիսեքսուալ կանանց որպես ֆեմինիզմի մի մաս ։
Դոնսկոե (այլ կիրառումներ)
Դոնսկոե, կարող է վերաբերել՝
Ֆեմինիզմ
Կանանց սեռական ինքնավարության հաստատում
Ֆեմինիստների համար կնոջ՝ իր սեփական սեռականությունը վերահսկելու իրավունքը առանցքային հիմնախնդիր է։ Քեթրին մքԿինոնի նման ֆեմինիստը պնդում է, որ կանայք շատ քիչ վերահսկողություն ունեն իրենց սեփական մարմինների վրա, քանի որ կանանց սեռական ինքությունը որոշվում և ղեկավարվում է հայրիշխանական հասարակության կողմից։ Ֆեմինիստները պնդում են, որ տղամարդկանց կողմից կիրառված սեռական բռնությունը հաճախ արմատացած է տղամարդու սեռական իրավասության գաղափարախոսության մեջ, և որ այս համակարգերը կանաց շատ քիչ օրինական տարբերակներ են թողնում մերժելու սեռական առաջարկները ։ Շատ մշակույթներում տղամարդիկ չեն կարծում, որ կինը իրավունք ունի մերժելու տղամարդուն կամ ինքնուրույն որոշում կայացնելու իր մարմնի մասին։ Ֆեմինիստները կարծում են, որ բոլոր մշակույթներում, գերակշռում են գաղափարներ, որոնք մերժում են կանանց՝ իրենց սեռական ցանկությունները արտահայտելու իրավունքը, քանի որ տամարդիկ իրենց դրա իրավասուն են զգում։
Ֆեմինիստական հոգեբանություն
Հոգեբանության մեջ ֆեմինիզմը առաջացել է որպես հոգեբանական ուսումնասիրություններում արական դոմինանտ աշխարհայացքի ծայրահեղ քննադատություն։ Այս ուսումնասիրություններում դիտարկվում էին միայն արական սուբյեկտների արական էությունը։ Կանանց՝ հոգեբանության մեջ դոկտորական աստիճաններ ստանալուն զուգահեռ կանայք և նրանց հիմնախնդիրները ներկայացվեցին որպես ուսումնասիրությունների լեգիտիմ թեմաներ։ Ֆեմինիստական հոգեբանությունը ընդգծում է սոցիալական համատեքստ, կենդանի փորձ և որակական վերլուծություն
Գիտություն
Ամերիկացի փիլիսոփա Սանդրա Հարդինգն ասում է, որ կանանց շարժման բարոյական և քաղաքական գաղափարները ոգեշնչել են հասարակագիտության մասնագետներին և կենսաբաններին` բարձրաձայնելու քննադատական հարցեր ավանդական հետազոտողների բացատրած գենդերի, սեռի, ինչպես նաև «սոցիալական և բնական աշխարհների» մեջ և միջև եղած հարաբերությունների վերաբերյալ ։
Որոշ ֆեմինիստներ, որոնց թվում են Ռութ Հյուբարդն ու Էվելին Ֆոքս Քելլերը, քննադատում են ավանդական դիսկուրսը որպես պատմականորեն կողմնակալ առական հեռանկարների հանդեպ ։ Ֆեմինիստական հետազոտության օրակարգի մի մասն է գիտական և ակադեմիական հաստատություններում իշխանական անհավասարության ստեղծման կամ ամրապնդման ուսումնասիրությունը ։
Չնայած ակադեմիական գրականության մեջ գենդերային անհավասարության կառույցներին ավելի մեծ ուշադրություն դարձնելու կոչերին, գենդերային կողմնորոշումների կառուցվածքային վերլուծությունները հազվադեպ են հայտնվում բարձր ցուցանիշներով հոգեբանական ամսագրերում, հատկապես հոգեբանության և անհատականության սովորաբար ուսումնասիրվող ոլորտներում ։
Ֆեմինիստական իմացաբանության քննադատություններից մեկի համաձայն՝ այն թույլ է տալիս սոցիալական և քաղաքական արժեքներին ազդել իր արդյունքների վրա ։
Պրոֆեսոր Սյուզան Հաաքը նաև մատնանշում է այն, որ ֆեմինիստական իմացաբանությունը ամրապնդում է կանանց մտածողության(որպես ինտուիտիվ և զգայական) մասին ավանդական կարծրատիպերը։ Հնդիկ գրող Միրա Նանդայի հետագայում զգուշացնում է, որ դա կարող է իրականում ծաղրել կանանց «ավանդական գենդերային գերերը և օգնել արդարացնել հայրիշխանությունը» ։
Ճարտարապետություն
Տեղի են ունեցել նաև սեռով պայմանավորված հարցումներ՝ տեղի տալով ժամանակակից ճարտարապետության մեջ ֆեմինիստական ուղղությանը։ Փիյուշ Մաթուրը ստեղծել է «archigenderic» տերմինը։ Պնդելով, որ «խճճված կապ կա ճարտարապետական պլանավորման և սեռերի դերերի սահմանման և կարգավորման, պատասխանատվության, իրավունքների և սահմանների միջև»՝ Մաթուրը առաջ քաշեց այդ տերմինը «որպեսզի ուսումնասիրվի... ճարտարապետության իմաստը սեռերի համատեքստում» և «որպեսզի ուսումնասիրվի սեռի իմաստը ճարտարապետության համատեքստում» ։
Բիզնեսներ
Ֆեմինիստ ակտիվիստները ստեղծել են մի շարք ֆեմինիստական բիզնեսներ՝ ներառյալ կանանց գրախանութներ, ֆեմինիստական միավորումներ, ֆեմինիստական պարբերականներ, ֆեմինիստական ռեստորաններ։ Այս բիզնեսները ծաղկեցին որպես ֆեմինիզմի երկրորդ և երրորդ ալիքների մաս ։
Տեսողական արվեստներ
Լոս Անջելեսի Ժամանակակից արվեստների թանգարանի տնօրեն Ջերեմի Ստրիքը նկարագրում է ֆեմինիստական արվեստային շարժումը որպես «հետպատերազմյան շրջանի ամենաազդեցիկ միջազգային շարժում», իսկ Փեգգի Ֆելանը ասում է, որ դա «վերջին չորս տասնամյակների ընթացքում բերել է ամենահեռուն հասնող կերպարանափոխությունները և՛ արվեստի ստեղծման, և՛ արվեստը գրելու գործում » ։
Գրականություն
Սկզբնական շրջանի ֆեմինիստական գրականության համար տրվող ֆինանսավորումները շնորհվում էին կանանց գրած տեքստերի վերաբացահայտման և վերահաստատման համար։ Արևմտյան ֆեմինիստական գրական դրամաշնորհներում Դեյլ Սպենդերի Mothers of the Novel (1986) և Ջեյն Սպենսերի The Rise of the Woman Novelist (1986) աշխատություները վեհաշուք էին այն պնդմամբ, որ կանայք մշտապես ստեղծագրել են։
Որոշ գրական աշխատանքներ հայտնի են դարձել որպես ֆեմինիստական առանցքային տեքստեր։ Մերի Ուոլստոնքրաֆթի «A Vindication of the Rights of Woman» /Կանանց իրավունքերի արդարացում /(1792) աշխատությունը ֆեմինիստի փիլիսոփայության ամենավաղ շրջանի գործերից է։ Վիրջինիա Վուլֆի «Սեփական սենյակը» (1929) նշված է որպես և՛ գրական, և՛ ֆիգուրալ տարածք կին գրողների համար հայրիշխանությամբ գերիշխող գրական ավանդույթների շրջանակում։
Ըստ Էլիս Ռեի Հելֆերդի՝ «Գիտաֆանտաստիկ և ֆանտաստիկ գրականությունը ծառայում է ֆեմինիստական մտքի կարևոր փոխադրամիջոց՝ մասնավորապես միացնելով տեսականը և գործնականը» ։ Ֆեմինիտական գիտաֆանտաստիկ գրականությունը հաճախ դասավանդվում է համալսարանական մակարդակով բացահայտելու համար սոցիալական կառուցվածքի դերը սեռային հասկացության մեջ ։ Նմանատիպ հայտնի տեքստեր են Ուրսուլա Կրյոբեր Լե Գուինի «Մթության ձախ ձեռքը» (1969), Ջոաննա Ռասի «Տղամադ կինը» (1970), Օկտավիա Բատլերի «Նմանը» (1979) և Մարգարետ Էդվուդի «Աղախինի պատմությունները» (1985)։
Ոչ գեղարվեստական ֆեմինիստական գրականությունը կարևոր դեր է խաղացել կանանց կենդանի փորձերի բարձրաձայնման գործում։ Մայա Էնջելոուի «Ես գիտեմ, թե ինչու է երգում վանադկված թռչունը» ստեղծագործությունը չափազանց ազդեցիկ էր, քանզի ներկայացնում էր ԱՄՆ-ում մեծացած մի սևամորթ կնոջ անձնական փորձը՝ ռասիզմի և սեքսիզմի հետ կապված ։
Ի լրումս, շատ ֆեմինիստական շարժումներ պոեզիան ընտրել են որպես մի փոխադրամիջոց, որի միջոցով հանրության հետ հաղորդակցվել են ու կիսել ֆեմինիստական գաղափարերը քրեստոմատիաների, բանաստեղծական հավաքածուների և հանրային ընթերցումների ձևով ։
Երաժշտություն
Կանանց երաժշտությունը երաժշտություն է՝ ստեղծված կանանց կողմից, կանանց համար, կանանց մասին ։ Ժանրը առաջացել է որպես ֆեմինիստների երկրորդ ալիքի, ինչպես նաև աշխատանքի, քաղաքացիական իրավունքի և խաղաղ շարժման արտահայտում։ Կանանց երաժշտությունը նաև վերաբերում է երաժշտության ավելի լայն արդյունաբերությանը, որը դուրս է գալիս մենակատարների շրջանակից՝ ներառելով ստուդիայի երաժիշտների, պրոդյուսերների, ձայնային ինժեներների, տեխնիկների, քավր երգիչների և փառատոների կազմակերպիչների, ովքեր նույնպես կանայք են ։
Թեև երաժշտական արդունաբերությունը վաղուց էր իր շարքերում ունենում կին կատարողներ, կանայք չէին զբաղեցնում հեղինակային դիրքեր, ինչպես օրինակ նվագախմբի դիրիժոր ։ Թեև շատ կին երգչուհիներ կան, ովքեր ձայնագրում են երգեր, շատ քիչ կանայք կան ձայնագրման աշխարհում, ովքեր ուղղորդում և կառավարում են ձայնագրման ընթացքը ։
Կինո
Ֆեմինիստական կինոն, այսինքն այն կինոն, որը պաշտպանում կամ ցուցադրում է ֆեմինիստական հեռանկարները, մեծ թափ ստացավ ֆեմինիստական ֆիլմի տեսության զարգացմանը զուգահեռ՝ 60-ականների վերջերին և 70-ականների սկզբին։ 1972-ին ԱՄՆ-ում և ՄԹ-ում տեղի ունեցան ֆեմինիստական ֆիլմերի առաջին փառատոները։ Փիլիսոփայական և հոգեվերլուծական մոտեցումները ողողվեցին ֆեմինիստական ֆիլմերի քննադատությամբ, ֆեմնիստների անկախ ֆիլմերով և ֆեմինիզմի տարածմամբ։
Քաղաքականություն
Ֆեմինիզմը բարդ փոխհարաբերությւոններ է ունեցել 20-րդ դարի հիմնական քաղաքական շարծումների հետ։
Սոցիալիզմ
19-րդ դարի վերջերից սկսած որոշ ֆեմինիստներ հարում էին սոցիալիզմին, մինչ մյուսները քննադատում էին սոցիալիստական գաղափարախոությունը կանանց իրավունքների մասին ոչ բավարար մտահոգության պատճառով։ Ավգուստ Բեբելը՝ Գերմանիայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցության վաղ ակտիվիստներից մեկը, հրապարակեց իր աշխատությունը՝ Die Frau und der Sozialismus՝ ցույց տալով սեռերի պայքարը հավասար իրավունքների համար՝ կապակցված սոցիալական հավասարության հետ։ 1907 թվականին Ստութգարտում տեղի ունեցավ Սոցիալիստ կանանց միջազգային գիտաժողովը, որտեղ ձայնի իրավունքը նկարագրվում է որպես պայքարի լավագույն գործիքը ։
Բրիտանիայում կանանց շարժումը դաշնակցում էր Աշխատանքային կուսակցության հետ։ ԱՄՆ-ում Բեթթի Ֆրիդան դուրս եկավ ռադիկալ ետնաբեմից, որպեսզի իր ձեռքը վերցնի առաջնորդությունը։ Ռադիկալ կանայք ԱՄՆ-ի ամենահին սոցիալիստական ֆեմինիստական կազմակերպություններից է և դեռ գերծում է ։ Իսպանիայի քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ Դոլորես Իդառուրին առաջնորդեց Իսպանիայի կոմունիստական կուսակցությունը։ Թեև նա աջակցում էր կանանց համար հավասար իրավունքերի ստեղծման գաղափարին, նա հակադասում էր այն կանանց, ովքեր կռվում էին առաջնագծում ։
Ֆաշիզմ
Ֆաշիզմի գաղափարակիրները և կանանց մի քանի շրջանակներ կասկածելի դիրքորոշումներ են վերագրել ֆաշիզմի՝ ֆեմինիզմի մասին ունեցած վերաբերմունքին։ 1919 թվականին ֆաշիզմի մանիֆեստում ներկայացված մի շարք սոցիալական բարեփոխումների պահանջների շարքում էր ընտրության իրավունքի ընդլայնումը՝ ներառելով Իտալիայի 18 տարին լրացած բոլոր անձանց, այդ թվում՝ կանանց։ Այս պահանջը հիմնականում պաշտպանում էին ֆաշիստ կանանց հատուկ օժանդակ խմբեր, ինչպես օրինակ fasci femminilli: Այս պահանջը մասնակիորեն իրականացվեց միայն 1925 թվականին բռնապետ Բենիտո Մուսոլինիի ճնշման ներքո  ։
Նշվում է, որ չնայած ֆեմինիստները համալրում էին նրանց շարքերը, ովքեր դեմ էին Ադոլֆ Հիտլերի կազմակերպած ալիքի բարձրացմանը, ֆեմինիստների և նացիստական շարժման հարաբերությունները բավականին բարդ էին։ Թեև նացիստները կողմ էին հայրիշխան հասարակության ավանդական գաղափարներին, նրանք նաև պնդում էին, որ ճանաչում են կանանց հավասարությունը աշխատաշուկայում ։ Սակայն Հիտլերը և Մուսոլինին հայտարարել են, որ դեմ են ֆեմինիզմին, և Գերմանիայում 1933 թվականի նացիստների ալիքի պայթյունից հետո կտրուկ նվազում նկատվեց քաղաքական իրավունքների և տնտեսական հնարավորությունների շրջանում, ինչի համար ֆեմինիստները պայքարում էին մինչպատերազմյան շրջանում ։
Քաղաքացիական իրավունքների շարժում և հակառասիզմ
Քաղաքացիական իրավունքների շարժումը և ֆեմինիստական շարժումը փոխադարձաբար ազդել են միմյանց վրա։ Արևելքի շատ ֆեմինիստներ որդեգրեցին սևամորթների հավասարության համար պայքարող ակտիվիստների լեզուն և տեսությունը և զուգահեռներ տարան կանանց իրավունքների և ոչ սպիտակամորթների իրավունքների միջև ։ Չնայած այս երկու շարժումների միջև եղած կապին՝ որոշ ճնշումներ առաջացան 1960-1970- ականներին, երբ ոչ սպիտակամորթ կանայք պնդում էին, որ ֆեմիինզմը հիմնականում վերաբերում է միջին դասի սպիտակամորթ կանանց և ո՛չ հասկանում է, ոչ էլ մտահոգված է ռասսայական հինախնդիրներով ։ Որոշ կանայք էլ պնդում էին, որ սևամորթների քաղաքացիական իրավունքների շարժումը պարունակում է սեռային տարրեր և բավարար չափով հասցեագրված չէ կանանց փոքրամասնությունների մտահոգություններին ։ Այս քննադատությունները ստեղծեցին նոր ֆեմինիստական սոցիալական տեսություններ ռասիզմի ենթաբաժինների, կլասիզմի և սեքսիզմի մասին, ինչպես նաև նոր ֆեմինիստական ուղղություններ՝ սև ֆեմինիզմ և չիկանայի ֆեմինիզմ ։
Նեոլիբեռալիզմ
Ֆեմինիստական տեսությունները քննադատել են նեոլիբերալիզմը հարավային կիսագնդում կանանց աշխատուժի վրա ունեցած բացասական ազդեցություն ունենալու համար։ Մասկուլինիստական ենթադրությունները և նպատակները շարունակում են գերիշխել տնտեսական և աշխարհաքաղաքական մտածելակերպի վրա ։ Ոչ արդյունաբերական երկրներում ապրող կանանց կեսնափորձերը հաճախ ցույց են տալիս մոդեռնիզացված սկզբունքների վտանգավոր ազդեցությունները ։
Ազդեցությունը հասարակության վրա
Ֆեմինիստական շարժումը ազդել է արևմտյան հասարակությունում տեղի ունեցած մի շարք փոփոխությունների վրա՝ ներառելով կանաց ընտրության իրավունքը, կրթության հասանելիությունը, տղամարդկանց հավասար աշխատավարձներ ստանալը, ամուսնալուծության գործընթաց սկսելը, հղիության վերաբերյալ ինքնուրույն որոշումներ կայացնելու իրավունքը և սեփականություն ունենալու իրավունքը ։
Իրավաբանություն
Ֆեմինիստական իրավաբանությունը իրավաբանության այն ճյուղն է, որն ուսումնասիրում է կանանց և օրենքի միջև առկա կապը։ Այն հարցեր է ուղղում պատմության ընթացքում կանանց դեմ ուղղված օրիանական և սոցիալական կողմնապահությունների, ինչպես նաև նրանց օրինական իրավունքների բարելավման վերաբերյալ ։
Ֆեմինիստական իրավաբանությունը ցույց է տալիս ժամանակակից իրավագետների ռեակցիան փիլիսոփայական մոտեցման մասին։ Ֆեմինիստ իրավագետները պնդում են, որ սա ամբողջովին չի ընդունում կանանց արժեքը և իրավական շահերը կամ վնասները, որոնք կանայք կարող են կանխատեսել կամ զգալ ։
Լեզու
Լեզվում սեռերի տարբերակումներ չօգտագործելու կողմնակիցները պնդում են, որ սեռերի օգտագործումը հաճախ ցույց է տալիս տղամարդկանց գերիշխանությունը կամ արտացոլում է հասարակությունում անհավասար դիրք ։ Ըստ «Անգլերենի լեզվաբանության ձեռնարկի»՝ անձնական դերանունները և մասնագիտությունների անվանումները, որոնք ենթադրում են արական սեռ, օրինակներ են, «որտեղ անգլերենի լեզվամտածողությունը պատմականորեն տղամարդկանց վերաբերվել է որպես մարդկային տեսակի նախատիպ» ։
Մերիամ Ուեբստերը ընտրել է «ֆեմինիզմը»՝ որպես 2017 թվականի տարվա բառ՝ նշելով, որ «տարվա բառը որևէ բառի նկատմամբ եղած որակական չափման միավոր է» ։
Աստվածաբանություն
Ֆեմինիստական աստվածաբանությունը մի շարժում է, որը ֆեմինիստական տեսանկյունից վերանայում է ավանդույթները, ուսմունքները, սուրբ գրքերը և կրոնների աստվածաբանությունները ։ Ֆեմինիստական աստվծաբանության որոշ նպատակներ ներառում են կնոջ դերի մեծացումը կրոնական առաջնորդների և հեղինակությունների մակարդկում, տամարդկանց կողմից մեկնաբանված Աստծո լեզվի և կերպարի նորովի մեկնաբանում, կարիեռա-մայրություն հարաբերւթյունների կարգավորում, սուրբ տեքստերում կանանց դերի ուսումանսիրություն ։
Քրիստենյա ֆեմինիզմը ֆեմինիստական աստվածաբանության ճյուղը է, որը նպատակադիր է մեկնաբանել և հասկանալ քրիստոնեությունը՝ կանանց և տղամարդկանց հավասարության լույսի տակ։ Այն պնդում է, որ այս մեկնաբանությունը անհրաժեշտ է քրիստոնեությունը ամբողջովին հասկանալու համար։ Թեև քրիստոնյա ֆեմինիստները Աստծո մասին ձևավորած կերպար չունեն, մեծամասնությունը համաձայն է, որ Աստված չի տարբերակում մադկանց ըստ նրանց սեռի ։
Իսլամանական ֆեմինիզմը պաշտպանում է կանանց իրավունքները, սեռային հավասարությունը և սոցիալական արդարությունը՝ հիմնված իսլամի շրջանակների վրա։ Պաշտպանները փորձում են ընդգծել հավասարության ուսմունքը, որը խորը արմատավորված է Ղուրանում, և խրախուսել նրանց, ովքեր կասկածի տակ են դնում Ղուրանի հայիրշխան թարգմանությունը ։ Թեև շարժման մասնակիցները իսլամի հավատացյալներ են, նրանք մասնակցում են արևմտյան ֆեմինիստական քննարկումներին և գիտակցում են իսլամիստ ֆեմինիստների դերը համընդհանուր ֆեմինիստական շարժման մեջ ։
Բուդդիստական ֆեմինիզմը մի շարժում է, որը փորձում է բարելավել կանանց կրոնական, իրավական և սոցիալական կարգավիճակը բուդդիզմում։ Սա ֆեմինիստական աստվածաբանության ուսումնասիրության ոլորտներից մեկն է, որը փորձում է կանխորոշել և հասկանալ հավասարության գաղափարը կանանց և տղամարդկանց միջև թե՛ բարոյապես, թե՛ սոցիալապես, թե՛ հոգեպես, թե՛ առաջնորդության բուդդիզմի տեսանկյունից։ Բուդդիստ ֆեմինիստ Ռիտա Գրոսը նկարագրում է բուդդիստական ֆեմինիզմը որպես «արմատական սովորություն կանանց և տղամարդկանց համատեղության մեջ» ։
Հրեական ֆեմինիզմը մի շարժում է, որը փորձում է հուդայականության շրջանակներում բարելավել կանանց կրոնական, իրավական և սոցիալական կարգավիճակները և նոր հնարավորություններ բացել հրեա կանանց համար։ Սկզբնական շրջանում հրեական ֆեմինիզմի գլխավոր հիմնախնդիրներից մեկը տղամարդկանց աղոթքներից կամ մինյանից դուրս մնալն էր, և ամուսնալուծությունների համար վկա կանգնելուց հրաժարվելը ։ Շատ հրեա կանայք պատմության ընթացքում դարձել են ֆեմինիստական շարժման առաջնորդներ ։
Հավատացյալ թե աթեիստ շատ ֆեմինիստներ քննադատել են կրոնը՝ պդնելով, որ շատ կրոններ ճնշող կանոններ ունեն կանանց նկատմամբ  ։
Հայրիշխանություն
Հայրիշխանությունը սոցիալական համակարգ է, որտեղ հասարակությունը կառուցված է տղամարդ առաջնորդների շուրջ։ Այս համակարգում հայրերը իշխանություն ունեն կանանց, երեխաների և սեփականության նկատմամբ։ Սա ենթադրում է տղամարդանց ղեկավարման և առավելությունների ինստիտուցիաներ, որոնք կախված են իգական օժանդակությունից ։ Ֆեմինիզմի դրսևորումների մեծամասնությունը հայրիշխանությունը բնորոշում է որպես անարդար սոցիալական համակարգ, որը ճնշում է կանանց։ Քերոլ Փեյմենը պնդում է, որ հայրիշանությանը տարբերությունը «տղամարդկության և կանացիության միջև նման է ազատության և սուբյեկտիվության միջև առկա քաղաքական տարբերությանը» ։ Հայրիշխանության ֆեմինիստական հասկացությունը հաճախ ներառում է բոլոր սոցիալական մեխանիզմները, որոնք վերարտադրում են արական իշխանությունը կանաց վրա։ Ֆեմինիստական տեսանկյունից հայրիշխանությունը դիտարկվում է որպես սոցիալական մի կառույց, որը կարելի է ջախջախել դրա մանիֆեստները բացահայտելու և քննադատորեն վերլուծելու միջոցով ։ Որոշ արմատական ֆեմինիստներ կարծում են, որ սեպարատիզմը հայրիշխանությանը հաղթելու միակ տեսանելի լուծումն է, քանի որ այն շատ խորապես է արմատավորվել մեր հասարակությունում ։ Այլ ֆեմինիստներ քննադատում են այս տեսակետը՝ այն կոչելով հակատղամարդկային  ։
Պրոֆեմինիզմ
Պրոֆեմինիզմը ֆեմինիստական այն աջակցությունն է, որը չի ենթադրում, որ աջակիցը ֆեմինիստական շարժման անդամ է։ Այս տերմինը հիմնականում հասցեագրվում է տղամարդկանց, ովքեր ակտիվորեն աջակցում են ֆեմինիզմը։ Պրոֆեմինիստ տղամարդկանց խմբերի գործունեությունը ներառում է դպրոցներում տղաների համար հակաբռնության դաստիարակության դասընթացների կազմակերպում, աշխատավայրերում սեռական ոտնձգությունների դեմ պայքար և այլն  ։
Հակաֆեմինիզմ և ֆեմինիզմի քննադատություն
Հակաֆեմինիզմը ֆեմինիզմի հակադրությունն է որոշ կամ բոլոր դրսևորումներում ։
19-րդ դարում հակաֆեմինիզմը հիմնականում կենտրոնացած էր կանանց ձայնի իրավունքին հակառակվելու և մերժելու վրա։ Հետագայում կանանց՝ բուհերում բարձրագույն կրթություն ստանալու գաղափարի ընդդիմախոսները պնդում էին, որ կրթությունը կանանց համար չափազանց մեծ ֆիզիկական բեռ է։ Այլ հակաֆեմինիստներ դեմ էին կանանց աշխատելուն, նրանց՝ միություններին միանալու իրավունքին, հանձնաժողովներում ներգրավվելուն կամ ծննդաբերությունները և իրենց սեռականությունը կառավարելուն ։
Ոմանք դեմ են ֆեմինիզմին, քանի որ հավատում են, որ այն հակասում է ավանդական արժեքներին և կրոնական հավատքներին։ Այս հակաֆեմինիստները պնդում են, որ, օրինակ, ամուսնալուծության կամ չամուսնացած կանանց սոցիալական ընդունումը սխալ է և վնասակար, և որ տղամարդիկ և կանայք ամբողջովին տարբեր են, հետևաբար պետք է պահպանվեն հասարակությունում ունեցած նրանց տարբեր ավանդական դերերը   ։ Ուրիշ հակաֆեմինիստներ դեմ են կանանց աշխատելուն, քաղաքական գործունեությանը և ընտրական գործընթացին ունեցած նրանց մասնակցությանը  ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Քաղաքացիական իրավունքներ և ազատություններ Կատեգորիա:Սեռ Կատեգորիա:Սոցիալական տեսություններ Կատեգորիա:Ֆեմինիզմ Կատեգորիա:Հասարակություն Կատեգորիա:Կանայք պատմության մեջ Կատեգորիա:Կանանց իրավունքներ Կատեգորիա:Հասարակական շարժումներ Կատեգորիա:Գաղափարախոսություններ Կատեգորիա:Կանայք Կատեգորիա:Սոցիալական փիլիսոփայություն
Մեհմեդ Գյունսյուր
Մեհմեդ Գյունսյուր (Mehmet Günsür, ), թաթարական ծագմամբ թուրք դերասան ։ Առավել հայտնի է դարձել, նկարահանվելով Հոյակապ դար հեռուստասերիալում՝ մարմնավորելով Շեհզադե Մուստաֆայի կերպարը։
Կենսագրություն
Մեհմեդ Գյունսյուրը ծնվել է 1975 թվականի մայիսի 8-ին Ստամբուլում՝ ուսուցչուհի Սիբելի և քվանտային ֆիզիկայի մասնագետ Թեոման Գյունսյուրի ընտանիքում ։ Ավագ քույրը Զեյնեպ Գյունսյուրը բալետի պարերի բեմադրիչ ։
Մեհմեդը սովորել է Ստամբուլի իտալական մասնավոր դպրոցում, այնուհետև ավարտել է Մարմարայի համալսարանի ժուռնալիստիկայի ֆակուլտետը ։ Բացի կինոյում նկարահանվելուց, Մեհմեդը եղել է նաև «Dawn» խմբի մասնակից։ Փորձել է ունենալ նաև ռեստորանային բիզնես։ Աշխատել է նաև որպես մոդել՝ ներկայացնելով Թուրքիայում հայտնի մի շարք բրենդներ։ Նկարահանվել է թուրքական ամսագրերի շապիկներին։
Անձնական կյանք
2006 թվականին Մեհմեդ Գյունսյուրը ամուսնացել է իտալուհի Կատերինե Մոջիոյի հետ, ով վավերագրական ֆիլմերի ռեժիսոր է։ Ներկայումս զույգը բնակվում է և Հռոմում, և Ստամբուլում, որտեղ դաստիարակում են իրենց երկու զավակներին՝ որդուն Ալիին և դստերը՝ Մայային։ 2012 թվականի նոյեմբերի 19-ին զույգը ունեցել է երրորդ զավակին՝ Քլոյային։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թուրք դերասաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի թուրք դերասաններ Կատեգորիա:Ստամբուլում ծնված անձինք Կատեգորիա:Թուրք կինոդերասաններ Կատեգորիա:Թուրք հեռուստադերասաններ Կատեգորիա:Ստամբուլում ծնված դերասաններ Կատեգորիա:Թուրք տղամարդ մոդելներ Կատեգորիա:Թուրք մոդելներ
Այովա (գետ)
Հղումներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գետեր Կատեգորիա:Միսիսիպի գետի վտակներ Կատեգորիա:Մեքսիկական ծոցի ավազանի գետեր
Նիկոլսկոե-Նալյանովո
Նիկոլսկոե-Նալյանովո (Никольское-Нальяново), գյուղ Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Դանիլովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Դանիլովսկի շրջանի բնակավայրեր
Գիրք վաստակոց
«Գիրք վաստակոց» («Երկրավաստակք»), միջնադարյան ձեռագիր ժողովածու գյուղատնտեսական աշխատանքների կատարման եղանակների մասին։
Պատմություն
Ենթադրվում է, որ XII–XIII դարերում թարգմանվել է արաբերենից, որի հիմքը հունարեն «Գեոպոնիկան» է։ Վերջինս հավանաբար թարգմանվել է նախ արաբերեն, որից էլ՝ հայերեն (այդ է վկայում տեքստում օգտագործված մի շարք բույսերի և համաստեղությունների արաբերեն անվանում­ների առկայությունը)։
Հայտնի է «Գիրք վաստակոց»-ի հայերեն 3 թարգմանություն, որոնք, ըստ Ղ. Ալիշանի, թարգմանվել են Կիլիկիայում XIII դարում։ Ձեռագրերից առավել ամբողջականը Գեորգ Դպիր Պալատեցու 1768 թվականի ընդօրինակությունն է (Վիեննայի Մխիթարյան մատենադարան, ձեռ. № 281), որը Ղ. Ալիշանի աշխատասիրությամբ հրատարակվել է 1877 թվականին (Վենետիկ, Սբ Ղազարի տպարան). ըստ առաջաբանի՝ հեղինակը Անատոլիոս Բերյուտացի Պոնիոսն է։ Առաջաբանին կից տրված է Գեորգ Դպիր Պալատեցու կազմած բացատրական բառարանը։ Ալիշանը նշել է, որ այդ թարգմանություններից բազմաթիվ բառեր ներառվել են հայերեն տպագիր բառարանների մեջ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հայերեն գրքեր
Վադյավոժ
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը Պեչորա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Դոր (այլ կիրառումներ)
Դոր, կարող է վերաբերել՝
Էլեն Նյուբոլդ Լա Մոտ
Էլեն Նյուբոլդ Լա Մոտ (Լամոտ, Ellen Newbold La Motte, ), ամերիկացի բուժքույր, լրագրող և վավերագրական արձակի հեղինակ։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Բելգիայում եղել է ֆրանսիական հոսպիտալի բուժքույր։ Իր փորձի մասին գրել է «The Backwash of War» (1916) պացիֆիստական ստեղծագործության մեջ ։ Լա Մոտը գրել է մի քանի գրքեր և հոդվածներ պատերազմի ժամանակ իր բուժքույրական գործի ու փորձի մասին։ Եղել է ափիոնի թմրավաճառության խնդրով մասնագետ և խորհրդատվություն է իրականացրել Ազգերի լիգայում։ Այդ աշխատանքի համար Չինաստանի ազգայնական կառավարության կողմից պարգևատրվել է հուշամեդալով  (1930)։ Ճապոնական Կարմիր խաչից, որի հատուկ անդամն էր Լա Մոտը, Կարմիր խաչին ծառայությունների համար ստացել է շքանշան ։
Կենսագրություն
Էլեն Նյուբոլդ Լա Մոտը ծնվել է Կենտուկի նահանգի Լուիսվիլ քաղաքում։ Դեռահասության շրջանում տեղափոխվել է ապրելու Դելավեր նահանգի Ուիլմինգթոն քաղաք՝ հարուստ ազգականների՝ ձեռնարկատեր Ալֆրեդ Իրեն Դյուպոնի (1864-1935) ընտանիք։ Դյուպոնը Պիեռ Սամյուել Դյուպոն դե Նեմուրի ՝ DuPont ընկերության նախագահի ծոռն էր, որը Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ դարձել է ռազմամթերի ամենախոշոր արտադրողը ։ Լա Մոտը Ալֆրեդ Դյուպոնին ազգական էր գալիս  ։ 1899 թվականին՝ 24 տարեկանում, Լա Մոտը Բալթիմորում ընդունվել է Ջոնս Հոփքինսի համալսարանի քույրական գործի հատուկ դպրոց (Johns Hopkins Training School for Nurses)։ 1902 թվականին դպրոցն ավարտելուց հետո աշխատել է Բալթիմորի Ջոնս Հոփքինսի հոսպիտալում որպես ավագ բուժքույր։ 1904-1905 թվականներին եղել է Միսսուրի նահանգի Սենթ Լուիս քաղաքի Սուրբ Լուկայի հոսպիտալի կառավարչի օգնական։ 1905-1910 թվականներին տուբերլուլյոզով հիվանդների բուժքույր է աշխատել Բալթիմորի Instructive Visiting Nurses Association-ում։ 1910-1913 թվականներին եղել է Բալթիմորի տուբերլուլյոզով հիվանդների ստորաբաժանման վարիչ։ Տասնյակ հոդվածներ է հրապարակել հանդեսներում՝ նվիրված բուժքույրական գործին և սոցիալական բարեփոխումներին, ինչպես նաև բազմիցս ճառերով հանդես է եկել տեղական, շրջանային և ազգային ժողովների ժամանակ։ Եղել է սուֆրաժիստական շարժման ակտիվիստ, 1912 թվականի հունիսին Բալթիմորում Դեմոկրատական կուսակցության ազգային համաձայնագրի ժամանակ սուֆրաժիստների մեծ երթի գլխավոր կարգադրող (chief marshal) ։ 1913 թվականին մասնակցել է բրիտանական սուֆրաժիստական շարժմանը, որի առաջնորդը եղել է Էմմելին Պանկհյորսթը։ Ըստ The Baltimore Sun-ի՝ հարել է սոցիալիստական և անարխիստական հայացքների։ 1913 թվականի աշնանը տեղափոխվել է Փարիզ։ Այդտեղ նա դասագիրք է գրել տուբերկուլյոզով հիվանդների խնամքի մասին՝ The Tuberculosis Nurse (1914) և ընկերացել է Գերտրուդ Սթայնի հետ ։
1914 թվականի օգոստոսին՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմի սկզբին Լա Մոտը եղել է առաջին կամավոր գրանցվածներից մեկը, իսկ 1914-1916 թվականներին Փարիզում աշխատել է American Ambulance Service-ում (Շտապ օգնության ամերիկյան ծառայություն)։ Պատերազմի առաջին ձմռանը Լա Մոտը մտերմացել է Էմիլի Քրեյն Չադբորնի հետ (Emily Rockwell Crane Chadbourne, 1871), որն արվեստի հավաքորդ էր, Ռիչարդ Քրեյնի դուստրը, Չիկագոյի «Քրեյն քոմփանիի» (Crane Co.) հիմնադիրը, Չառլզ Քրեյնի քույրը և փաստաբան Թոմաս Լինքոլն Չադբորնի նախկին կինը։ Ապրում էր Փարիզում և որի հետ Լա Մոտը որպես զույգ եղել է մինչև կյանքի վերջը։ Լա Մոտը ցանկացել է ռազմաճակատի քույր լինել, ծանոթացել է Մերի Բորդեն Թյորների հետ, որը տնօրինում էր ճակատային հոսպիտալները։ Լա Մոտը մի քանի ամսի եղել է Բելգիայում Արևմտյան ռազմաճակատի մոտ գտնող ֆրանսիական ռազմական հոսպիտալի բուժքույր ։ Ռազմաճակատից Փարիզ վերադառնալուց հետո նա նկարագրել է իր պատերազմական փորձը տասներեք պատմվածքներից բաղկացած The Backwash of War («Պատերազմի հետքը») ժողովածուի մեջ, որը հրատարակվել է 1916 թվականի սեպտեմբերին ։ «Women and Wives» (Կանայք և տիկնայք) պատմվածքում Լա Մոտը բացատրում է, որ ռազմական գործողությունների տարածքում ֆրանսիացի զինվորականները ամուսնացած կանանց չէին թողնում, սակայն այլ կանանց թողնում էին, որոնք կարող էին «ուրախացնել և գոտեպնդել» զինվորներին («cheer and refresh the troops»)։ Մեծ Բրիտանիայում և Ֆրանսիայում գիրքն արագորեն արգելել են։ ԱՄՆ-ում Լա Մոտի գիրքը վերահրատարակվել է մի քանի անգամ։ The New York Times-ը 1916 թվականի հոկտեմբերի 15-ին հաղորդել է, որ նրա պատմվածքները «պատմվել են կտրուկ, արագ արտահայտություններով», որոնք ոչ մի նմանություն չունեին սովորական «գրական ոճի հետ» և «խիստ ու կտրուկ շշպռել են պատերազմին» ։ The Masses հանդեսի քննադատը 1917 թվականի հունվարին գիրքը հայտարարել է «անմահ», պատերազմի մասին ամենանշանակալի աշխատանքներից մեկը։ 1917 թվականի ապրիլի 6-ին ԱՄՆ-ն սկսել է մասնակցել Առաջին համաշխարհային պատերազմին։ 1918 թվականի օգոստոսին ԱՄՆ կառավարությունը Լա Մոտի գիրքը ենթարկել է գրաքննության ։ Հոսպիտալում աշխատանքի ռեալիստական նկարագրությունը վտանգավոր է ճանաչվել ռազմական ժամանակ բարոյահոգեբանական վիճակի վրա։ Գիրքը վերահրատարակվել է 1934 թվականին  ։
Սինտյա Վախտելը (Cynthia Wachtell) կարծել է, որ Լա Մոտի ոճը բավականին ազդել է Էռնեստ Հեմինգուեյի վրա Գերտրուդ Սթայնի միջոցով, որի հետ Լա Մոտն ընկերություն էր անում։ Լա Մոտը և Սթայնը միջին տարիքի երկու ամերիկուհիներ էին՝ գրողներ և լեսբիներ, դեռևս պատերազմի սկզբից։ Նրանց ընկերությունն ամրացել էր հակամարտության առաջին ձմռանը, երբ երկուսն էլ ապրում էին Փարիզում։ Թեպետ երկուսն էլ ունեին զուգընկերներ, Սթայնն ամենայն հավանականությամբ սիրահարվել է Լա Մոտին։ 1915 թվականի սկզբին նա նույնիսկ «փոքրիկ վիպակ» է գրել Լա Մոտի մասին «Ինչպե՞ս կարող էին նրանք ամուսնանալ նրա հետ» (How Could They Marry Her?) վերնագրով ։ Սթայնն ունեցել է The Backwash of War գրքի իր անձնական օրինակը, որը ներկայումս պահվում է Եյլի համալսարանում։ The Backwash of War ժողովածուի պատմվածքները գրված են Հեմինգուեյի ոճով՝ նրա «Հրաժեշտ զենքին» վեպի ստեղծումից դեռ շատ առաջ, որը հրատարակվել է 1929 թվականին։ Սինտյա Վախտելը նմանություն է գտել Լա Մոտի Alone («Միայնակ») պատմվածքի և 1925 թվականին Հեմինգուեյի հրատարակած «Մեր ժամանակներում» ժողովածուի պատմվածքներից մեկի միջև ։ 1916 թվականին Լա Մոտը Էմիլի Քրեյն Չադբորնի հետ լքել է Եվրոպան, որպեսզի ճանապարհորդի Աֆրիկայում և Ասիայում ՝ ներառյալ Եթովպիայի մայրաքաղաք Ադիս Աբեբան և Կամբոջայի ջունգլիները ։ 1917 թվականի օգոստոսի 26-ին Տոկիոյից Չինաստան ուղևորված SS Tenyo Maru լայների վրա Լա Մոտը և Էմիլի Քրեյն Չադբորնը ծանոթանում են հնդիկ գիտնական Տարակնատ Դասի հետ, որը նրանց է տվել Isolation of Japan in World Politics գրքի ձեռագիրը՝ Նյու Յորքում հրատարակելու համար ։ Անգլիացի գրող Իվլին Վոն, 1930 թվականին հանդիպելով Լա Մոտին և Էմիլի Քրեյն Չադբորնին Եթովպիայում, նրանց անվանել է «երկու ահեղ տիկնայք», որոնց «երկարատև շփումը սարքել էր... գրեթե անբաժանելի» ։
1919-1934 թվականներին Լա Մոտը գրել է վեց գիրք և տասնյակ հոդվածներ ափիոնի և գաղութացման վաճառքի դեմ, նա գլխավորել է ափիոնի դեմ միջազգային ընկերությունը, ճանաչված հեղինակություն է եղել ափիոնի անօրինական շրջանառության խնդրով և խորհրդատվություն է անցկացրել Ազգերի լիգայում ։ 1930 թվականին այդ աշխատանքի համար Չինաստանի ազգայնական կառավարության կողմից պարգևատրվել է հուշամեդալով։
1940-1950-ական թվականներին ԱՄՆ-ի ֆոնդային բորսայում աշխատել է ավելի քան 1 միլիոն դոլլար։ 1959 թվականին 85 տարեկանում կարևոր դեր է խաղացել «Քրեյն քոմփնիի» վերածնման գործում, որը հիմնել էր հայրը ։
Մահացել է 1961 թվականին։ «Նյու Յորք Թայմս»-ի հրապարակած մահախոսականում անվանվել է «ամերիկացի ամենաառաջին բուժքույրերից մեկը», որ եղել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի դաշտում ։
Ջոնս Հոփքինսի համալսարանի Ալան Մեսոն Չեսնիի բժշկական արխիվում (The Alan Mason Chesney Archives) պահվում են Լա Մոտի հրապարակումները The Atlantic Monthly և Harper’s Magazine հանդեսներում, ինչպես նաև նամակները, որոնք Լա Մոտը գրել է 1911 թվականի դեկտեմբերից մինչև 1916 թվականի օգոստոսը Գերմանիայի իր մտերիմ ընկերուհի Էմի Վեսելհոֆտին (Amy Wesselhoeft)՝ մանկավարժ Ռոբերտ ֆոն Էրդբերգի կնոջը ։
2019 թվականին Ջոնս Հոփքինսի համալսարանի հրատարակչությունը (Johns Hopkins University Press) Լա Մոտի The Backwash of War գրքի ընդլայնված հրատարակության ժամանակ հրապարակել է նրա կենսագրությունը, որը գրել է Սինտյա Վախտելը (Cynthia Wachtell) ։
Աշխատություններ
Լա Մոտի աշխատանքները ներառում են ՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի բուժքույրեր Կատեգորիա:Ամերիկացի կին լրագրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սուֆրաժիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սոցիալիստներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ոչ գեղարվեստական գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացիներ
Աստրի Տոբ
Աստրի Տոբ (Տաուբե, Astri Taube, ծննդյան անունը՝ Բերգման (Bergman), ), շվեդ քանդակագործ, նկարիչ։ Նրա ստեղծած երեխաների դիմաքանդակները գտնվում են հասարակական տարբեր վայրերում ։
Կենսագրություն
Աստրի Տոբը ծնվել է 1898 թվականին Ստոկհոլմում՝ Պեր Հերման Բերգմանի և Մելեն Տոլֆի ընտանիքում ։ Քանդակագործություն սովորել է հորից և շվեդ հայտնի քանդակագործ Կարլ Միլլեսից ։
Ստեղծագործություններ
Տոբը ստեղծել է դիմաքանդակներ և հայտնի է եղել իր «վիրտուոզ վարպետությամբ», քանդակել է երեխաների, ծաղրածուների, ամուսնուն։ Տոբի ստեղծած Էվերտի արձաններից մեկը գտնվում է Ռիդարհոլմեն կղզում ։ Տոբը ստեղծել է նաև անագե մոմակալներ, կնիքներ, սիգարետի տուփեր, թանաքամաններ ։ Բացի քանդակներից, Տոբը նկարել և ստեղծել է գունավոր լիտոգրաֆներ ։ Ամուսնության ընթացքում Տոբը ամուսնու օգնականն ու մուսան էր և կենտրոնացած էր նրան աջակցելու գործում, ինչը վնաս էր իր գեղարվեստական կարիերային։ 78 տարեկանից մինչև մահ նա իրեն ամբողջովին նվիրել է ստեղծագործելուն ։
Մրցանակներ
1978 թվականին ստեղծած ծափահարող ձեռքեր քանդակի համար արժանացել է Լիսերբերգ զվարճանքի զբոսայգու Lisebergsapplåden ամենամյա մրցանակին ։
Ցուցահանդեսներ
2006 թվականի սեպտեմբերի 15-ին Շվեդիայի Գյոթեբորգ քաղաքի Դիզայնի թանգարանում Շվեդիայի թագուհի Սիլվիայի կողմից բացվել է Տոբի աշխատանքների ցուցահանդեսը ։ Ցուցահանդեսի նպատակն էր հանրության ուշադրությունը սևեռել Տոբի աշխատանքներին։ Նախագիծը ձեռնարկել էին Բրիտմո Բերնհարդսոնը (Գյոթեբորգի նահանգապետի կինը) և Տոբի որդին՝ Սվեն-Բերտիլը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Շվեդ քանդակագործներ Կատեգորիա:20-րդ դարի նկարչուհիներ Կատեգորիա:20-րդ դարի քանդակագործներ Կատեգորիա:Շվեդ նկարիչներ
Քիմ Դոտկոմ
Քիմ Դոտկոմ (Kim Dotcom (ազգանունը դարձրել է Շմիցсо Шмиц, Schmitz ), Kimble կամ Kim Tim Jim Vestor ;  գերմանաֆիննացի ձեռներեց, Megaupload խոշոր նիշքափոխանակման կետի տնօրեն, 2013 թվականի հունվարից՝ նոր՝ Mega նիշքափոխանակման կետի տնօրեն։
Ամալ Քենավի
Ամալ Քենավի, եգիպտացի ժամանակակից վիզուալ նկարչուհի, որն առավել հայտնի է իր վիդեոարտերով, փերֆորմանսներով և ֆեմինիստական աշխատանքով։ 1998 թվականից ակտիվ գործունեություն ծավալելով, նրա հաջող գործունեությունն օգնել է նրան միջազգային ճանաչում ձեռք բերել ։
Քիմ Դոտկոմ
Ձերբակալվել է 2012 թվականի հունվարի 19-ին՝ Նոր Զելանդիայում՝ Հետաքննությունների դաշնային բյուրոյի կողմից, սակայն փետրվարի 22-ին՝ գրավով ազատ է արձակվել ։ ԱՄՆ իշխանությունները նրան մեղսագրել են շորթման, փողերի լվացման, հեղինակային իրավունքների մասսայական խախտման մեջ և հասել նրան, որ վերջինիս արտահանձնեն ԱՄՆ (արտահանձնման գործընթացը տեղիէ ունեցել 2012 թվականի օգոստոսին, սակայն հաջողություն չի ունեցել)։ 2017 թվականի փետրվարին Նոր Զելանդիայի Գերագույն դատարանը թույլատրել է Megaupload կայքի հիմնադիր Քիմ Դոտկոմի արտահանձնումն ԱՄՆ ։
Ամալ Քենավի
Կենսագրություն
Ամալ Քենավին ծնվել է 1974 թվականին Կահիրեում ։ Նա վաղ տարիքից հետաքրքրություն է ցուցաբերել կինոյի, արվեստի և նորաձևության դիզայնի նկատմամբ։ Մանկության տարիներին Ամալը ցանկացած գործվածքից պատրաստել է իր հագուստը։ Նրա ծնողները դժվարացել են ֆինանսապես, և Ամալը չորս երեխաներից կրտսերն է եղել։
Քիմ Դոտկոմ
Կենսագրություն
Ծնվել է 1974 թվականի հունվարի 21-ին՝ Քիլ քաղաքում՝ գերմանաֆիննական ընտանիքում։ Ունի երկու քաղաքացիություն՝ Գերմանիայի՝ հոր կողմից և ֆիննական (մոր կողմից)։ Մեծացել է Գերմանիայում, հասուն տարիքում հիմնադրել է տեղեկատվության պաշտպանության ընկերություն, որը հետագայում վաճառել է մեծ գումարով։
Ամալ Քենավի
Կենսագրություն
Նրա գեղարվեստական ուսումն սկսվել է Եգիպտոսի կինոյի ինստիտուտում։ 1999 թվականին նա ստացել է գեղանկարչության բակալավրի կոչում Հելվանի համալսարանի գեղարվեստի ֆակուլտետում ։
Քիմ Դոտկոմ
Կենսագրություն
Գերմանիայում Քիմ Դոտկոմը դատապարտվել է ծառայողական տեղեկատվության օգտագործման համար։ Նրա մայրը, քույրը և եղբայրը ներկայումս բնակվում են Ֆինլանդիայի Տուրկու քաղաքում ։
Ամալ Քենավի
Կենսագրություն
Նա սկսել է իր գեղարվեստական գործունեությունն որպես ուսանող՝ համագործակցելով իր ավագ եղբոր՝ Աբդել Գանի Քենավիի հետ ։ Նրանց համագործակցությունը հանգեցրել է մեծ թվով արվեստի գործերի՝ սկսած քանդակներից, կոմպոզիցիաներից և տեսահոլովակներից ։ Նրանց աշխատանքը մի քանի մրցանակների և միջազգային ճանաչման է արժանացել, այդ թվում՝ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի գլխավոր մրցանակին՝ Կահիրեի միջազգային բիենալեում ։
Քիմ Դոտկոմ
Կենսագրություն
2012 թվականի հունվարի 19-ին ձեռնարկատերը ձերբակալվել է Նոր Զելանդիայում, որտեղ, ինչպես և Հոնկոնգում, բնակության իրավունք ունի, սակայն փետրվարի 22-ին գրավով ազատ է արձակվել ։
2013 թվականի հունվարի 19-ին հիմնել է նոր՝ Mega նիշքափոխանակման կետը ։
Ամալ Քենավի
Կենսագրություն
Նրա անհատական աշխատանքը հիմնված է եղել ավելի մտերիմ մոտեցման վրա։ Նա օգտագործել է իր սեփական մարմինը փխրուն նյութերի, կենդանիների և առարկաների պատկերների կողքին՝ արտահայտելու մտավոր և ֆիզիկական ցավը և անդրադառնալու այնպիսի թեմաների, ինչպիսիք են ծնունդը, ամուսնությունը, մահը, երազները և հիշողությունը ։
Քիմ Դոտկոմ
Կենսագրություն
20 января 2014 թվականի հունվարի 20-ին Դոտկոմը թողարկել է նոր երաժշտական Baboom ինտերնետ խանութի բետա տարբերակը ։
Ամալ Քենավի
Կենսագրություն
Ամալ Քենավին մահացել է 2012 թվականի օգոստոսի 19-ին, 38 տարեկան հասակում լեյկոզի դեմ երկարատև պայքարից հետո։ Նրա աշխատանքները մինչ օրս ցուցադրվում են աշխարհի բազմաթիվ թանգարաններում և հաստատություններում։ Նա հիշվում է որպես Մերձավոր Արևելքի ամենաոգեշնչող ֆեմինիստ նկարչուհիներից մեկը ։ Նա խորհրդանշական կին նկարչուհի է եղել, որը հարգված էր իր ստեղծագործության և իր աշխատանքին խորը նվիրվածության համար, թեև ողբերգականորեն կարճատև ։
Քիմ Դոտկոմ
Կենսագրություն
2014 թվականի նոյեմբերի վերջին Լոնդոնում unBound Digital գիտաժողովի ընթացքում հայտնել է իր սնանկության մասին։ Ձեռնարկատիրոջ գումարների մեծ մասն ուղղվել է փաստաբանների վրա, որոնց ծառայությունները նրան արժեցել են 10 միլիոն դոլար։ Նրա խոսքերով «իմ կենսակերպն ինձ զոհ է դարձրել»,քանի որ «շատ դժվար է չցավեցնել աչքերը, եթե շրջագայում ես շքեղ զբոսանավով, որի թափքին գրված է «Աստված», «Ծխած» և «Մաֆիա» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ Կատեգորիա:Հաքեր
Ամալ Քենավի
Կենսագրություն
Նրա աշխատանքները հավաքվում են խոշոր հասարակական հավաքածուներում, ինչպիսիք են՝ Քաթարում գտնվող «Մաթաֆը. Արաբական ժամանակակից արվեստի թանգարանը» և ԱՄԷ-ում գտնվող «Շարժայի արվեստի հիմնադրամը», և ցուցադրվում են խոշոր բիենալեներում, ինչպիսիք են՝ Դաքարի և Շարժայի բիենալեն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեյկոզից մահացածներ Կատեգորիա:Եգիպտացի արվեստագետներ
Գիրք տարածողների ազգային ընկերակցություն
Գիրք տարածողների ազգային ընկերակցություն, հասարակական կազմակերպություն։
Պատմություն
Հիմ­նադրվել է 1995 թվականին Երևանում։ Հիմ­նադիր-նախագահ՝ Խաչիկ Վարդանյան։
Կազմակերպության նպատակը գրավաճառների և գիրք տարածողների շահերի պաշտպանությունն է, գրքի շուկայի կայացմանը, ընթերցանության զարգացմանը նպաստելը։ Կազմակերպում է գրքի ցուցահանդես-վաճառքներ, աջակցում ՀՀ մարզային ու դպրոցական գրադարանների գրքային ֆոնդերի համալրմանը, մասնակցում է Մոսկվայում և այլուր կազմակերպվող գրքի միջազգային ցուցահանդեսների։
Բազմագործիքավորող
Բազմագործիքավորող, երաժիշտ, ով կարողանում է բազմաթիվ տարբեր գործիքներ նվագել։
Բազմագործիքավորողներ չեն այն երաժիշտները, որոնք նվագում են իրար մոտ կառուցվածքով և տեխնիկայով մի քանի հարակից գործիքներ (օրինակ․ կիթառ, բաս կիթառ և ուկուլե, կամ ջութակ և ալտ)։ Չկա գործիքների քանակի հստակ սահմանում, որոնք պետք է կարողանա նվագել երաժիշտը, որպեսզի համարվի բազմագործիքավորող։ Որպես կանոն, նման երաժիշտները պրոֆեսիոնալ կերպով տիրապետում են մի քանի տեսակի գործիքներ (լարային, ստեղնաշարային, փողային և այլն) նվագելու տեխնիկային։ Բազմագործիքավորողները, ստուդիայում աշխատելով սեփական նախագծերի վրա, հաճախ նախընտրում են ինքնուրույն ձայնագրել տարբեր գործիքների պարտիաներ՝ սեսիոն երաժիշտներներ հրավիրելու փոխարեն։ Միևնույն ժամանակ, հայտնի բազմագործիքավորողները հաճախ իրենք են աշխատում որպես սեսիոն երաժիշտներ այլ արտիստների հրավերներով։
Օրինակ, Բրայան Ջոնսը՝ The Rolling Stones խմբի հիմնադիրը, կարողանում էր յուրաքանչյուր գործիք յուրացնել կես ժամում ։ Բացի կիթառից, նա մարիմբա (Under My Thumb, Out of Time), սիտար (Paint It Black, Street Fighting Man), շրթնահարմոն (Come On), ակորդեոն, քսիլոֆոն, տարբեր ստեղնաշարայիններ (դաշնամուր, օրգան, մելոտրոն և այլն) և փողային (սաքսոֆոն, գոբոյ) գործիքներ էր կարողանում նվագել։
Վաղ երաժշտություն
Եվրոպացի «Piffari, Stadtpfeifer and Waits»-ն բազմագործիքավորողներ են եղել, որոնք շեփոր, շալմեյ, կորնետ, բլոքֆլեյտա և լարային գործիքներ էին նվագում ։ Stadtpfeifer-ի կրթությամբ երաժիշտներն էին Գոթֆրիդ Ռայխենը, Յոհան Քվանցը , Յոհան Քրիստոֆ Պեցելը և Զիգմունդ Շտադենը ։ Գեորգ Ֆիլիպ Տելեմանը, օրինակ, նվագում էր ջութակ, բլոքֆլեյտա, ալտ, շալմեյ, կոնտրաբաս ։
Ռոք և փոփ երաժշտություն
Հայտնի երաժշտության ոճերում, շատ երաժիշտներ և երգերի հեղինակներ բազմագործիքավորողներ։