cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Խաղաղօվկիանոսյան պատերազմ
Դաշնակիցների վերամիավորում (1942-43 թվականներ)
1942 թվականի սկզբներին ավելի փոքր պետությունների կառավարությունները սկսեցին աշխատանքներ տանել Ասիա-խաղաղօվկիանոսյան միջկառավարական պատերազմական խորհուրդ ստեղծելու համար։ Խորհուրդը ստեղծվեց Լոնդոնում, որը ուներ օժանդակ մարմին Վաշինգտոնում։ Այնուամենայնիվ փոքր դաշնակցիները ավելի միտված էին գործելու ամերիկյան մարմնի շրջանակներում։ Արդյունքում 1942 թվականի ապրիլի 1-ին Վաշինգտոնում ստեղծվեց «Խաղաղօվկիանոսյան պատերազմի խորհուրդը»։ Խորհուրդը ղեկավարում էր Ֆրանկլին Ռուզվելտը իր գլխավոր խորհրդատու Հարի Հոպկինսի հետ միասին․ կային ներկայացուցիչներ Բրիտանիայից, Չինաստանից, Ավստրալիայից, Նիդերլանդներից, Նոր Զելանդիայից և Կանադայից։ Բրիտանական Հնդկաստանի և Ֆիլիպիննների ներկայացուցիչները միացան ավելի ուշ։ Դաշնակիցների համատեղ դիմադրությունը թեև սկզբում զուտ խորհրդաշնական էր, ավելի ուշ դարձավ նշանակալի։
Կորալյան ծով․ շրջադարձ ռազմական գործողություններում
Մինչև 1942 թվականի կեսերը ճապոնացիները արդեն վերահսկում էին Հնդկական օվկիանոսից մինչև Կենտրոնական Խաղաղ օվկիանոս ընկած հսկայածավալ տարածքը, բայց ռեսուրսները այլևս չէին բավարարում հաջողությունը զարգացնելու համար։ Ավելին, ճապոնական նավատորմի հայեցակարգը անհամապատասխան էր ունեցած ռեսուրսներին ։ Ճապոնիան որոշեց լրացուցիչ հարվածներ հասցնել Խաղաղ օվկիանոսի հարավային և կենտրոնական հատվածներում։ Բայց անակնկալ հարձակման մտահղացումը տապալվել էր, քանի որ Դաշնակիցների հատուկ ծառայությունները գաղտնազերծել էին կոդավորված փաստաթուղթը, որտեղ նշանակված էր հաջորդ թիրախի՝ Մորեսբի նավահանգստի մասին։ Եթե այս ծրագիրը հաջողվեր, Ճապոնիան վերահսոկղության տակ կվերցներ Ավստրալիայի հարավային և արևմտյան հատվածի ծովային ուղիները և պետությունը կմեկուսացներ։ Արդյունքում ամերիակա-ավստրալիական ուժերը կարողացան կասեցնել ճապոնական նավատորմի առաջխաղացումը։ 1942 թվականի մայիսին մղված Կորալյան ծովի ճակատամարտը աննախադեպ էր․ հակառակորդների նավերը այդպես էլ չառճակատվեցին միմյանց հետ, այլ օգտագործվեցին միայն ռմբակոծիչ ինքնաթիռները։ Ճապոնական կողմը ունեցավ զգալի կորուստներ, որի արդյունքում ստիպված էր վերադառնալ ելման դիրքերը և հրաժարվել Ավստրալիան մեկուսացնելու ծրագրից։ Սա Դաշնակցային բանակի լուրջ ստրատեգիական հաղթանակն էր։
Դաշնակցային զորքերի առաջխաղացումը Նոր Գվիենեայում և Սողոմոնյան կղզիներում
Մինչև 1942 թվականի վերջերը ճապոնական բանակի հրամանատարությունը որոշել էր տիրել Գուադալ ջրանցքին։ Հրամանատարությունը հրահանգեց Մորեսբի նավահանգստի մատույցներում մարտնչող ուժերին նահանջել դեպի Նոր Գվինեայի հյուսիսարևելյան ափ։ Ամերիկյան և ավստրալիական ուժերը հարձակվեցին ճապոնացիների ամրացրած հենակտերի վրա և շուրջ երկու ամիս տևած մարտերի արդյունքում (Բունա Գոնայի ճակատամարտ) մինչև 1943 թվականի սկիզբը գրավեցին ճապոնական կարևոր հենակետերը։ 1943 թվականի հունիսին Դաշնակցային բանակը մեկնարկեց «Քարթվհել գործողությունը», որը Խաղաղ օվկիանոսի հարավային հատվածում նրանց մարտավարության իրականցմանն էր միտված։ Գործողության նպատակն էր մեկուսացնել ճապոնական մեծածավալ ուժերը և փակել մատակարարման ուղիները։ Սա նոր հենակետ հանդիսացավ Ճապոնիայի վրա հետագա հարձակումների համար։
1943-44 թվականներին Դաշնակցային բանակի հարձակումները
Ֆրանկլին Ռուզվելտը և Ուինսթոն Չերչիլը, հանդիպելով Կահիրեի կոնֆերանսի ընթացքում, քննարկեցին Ճապոնիայի դեմ պատերազմի հետագա մարտավարությունը։ Կոնֆերասի արդյունքում հրապարակվեց Կահիրեի հռչակագիրը։ Մարտավարության նպատակն էր ժամանակ շահելը։ ԱՄՆ-ը շուրջ երկու տարի տրամադրեց իր ռազմատեխնիկական հզորությունը ավելի ամրապնդելու համար։ Իսկ Ճապոնիան, չունենալով համապատասխան նյութատեխնիկական և մարդկային ռեսուրսներ, չէր կարող օգտագործել ժամանակը ռազմապես կատարելագործվելու համար։ Մարտավարական առումով Դաշնակիցները սկսեցին լայնամասշտաբ գործողություններ և Խաղաղ օվկիանոսում գրավում էին կղզի կղզու հետևից։ Ճապոնական ոչ բոլոր կղզիներն էր պետք գրավել․ որոշները մեկուսացվում էին ռամաօդային հարձակումների շնորհիվ։ Այս գործողությունների նպատական էր մոտենալ Ճապոնիային, նախապատրաստել ամուր հենակետեր բուն պետության վրա հարձակվելու համար։ 1943 թվականի նոյեմբերին ամերիկյան սուզանավերը ունեցան ծանր կորուստներ Թարավայի ճակատամարտի ժամանակ։ Այս պարտությունը հիմք հանսիասացավ մարտավարության փոփոխության համար․ որոշվեց ավելի լավ նախապատրաստել հարձակումները, իրկանացնել հեետախուզական թռիչքներ, ավելի մանրակրկտորեն պլանավորել հարձակումները, համակարգել տարբեր ստորաբաժանումների գործողությունները։ Ամերիկյան նավատորմը չէր հետապնդում ճապոնականին վճռական ճակատամարտ տալու համար, այլ ցանկանում էին նավատորմն օգտագործել համալիր հարձակումներ իրականացնելիս ։
Ճապոնիայի հակահարձակումները Չինաստանում 1944 թվականին
1944 թվականի կեսերին Ճապոնիան զորակոչեց շուրջ 500․000 տղամարդկանց և սկսեց լայնամասշտաբ հարձակում Չինաստանի վրա, որ ամբողջ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ նրանց ամենախոշոր հարձակումն էր։ Հարձակման նպատակն էր Չիանստանի՝ Ճապոնիայի վերահսկողության գտնվող տարածքները միացնել Հնդկաչինին և տիրել Չինաստանի հարավարևելյան շրջաններին, որտեղ տեղակայված էին ամերիկյան ռազմաօդային բազաներ ։ Այս ընթացքում շուրջ 250․000 չինական զորքեր, որոնք վարժեցվել էին ամերիկացիների կողմից, տեղակայված էին Բուրմուզյան ճակատում ։ Չնայած ճապոնական բանակը ունեցավ շուրջ 100․000 զոհեր, այս հարձակումների արդյունքում մեծացավ ճապոնական վերահսկողության տարածքը։ Թեև Ճապոնիան տարավ որոշ մարտավարական հաղթանակներ, սակայն այս հարձակումը նշանակալի ազդեցություն չունեցավ դեպքերի հետագա զարգացման վրա։ Չինական զորքերը հաճախ կատարում էին կանխամտածված նահանջներ, ապա իրականացնում մեծածավալ հարձակումներ։ Ճապոնիայի գործողությունները ցույց տվեցին, որ առկա ռեսուրսների և մարտավարության պայմաններում հնարավոր չէ վերջնական պարտության մատնել Չինաստանին ։
Ճապոնիայի հարձակումը Հնդկաստանում (1944 թվական)
1943 թվականի վերջերին Հարավարևելյան Ասիայի զինվորական հրամանատարությունը նախապատրաստվում էր մի քանի ուղղություններով հարձակում ձեռնարկել Բիրմայի վրա։ 1944 թվականի առաջին ամիսներին չինական և ամերիկյան ռազմական ստորաբաժանումները ընդարձակել Հնդկաստանը Բիրմային կապող ճանապարհը։ 1944 թվականի փետրվարին ճապոնացիները ձեռնարկեցին տեղային հակահարձակում։ Այս հակահարձակման ժամանակավոր հաջողությունը ընդհատվեց, երբ հնդկական 15-րդ կորպուսը օգտագործեց ռազմաօդային ուժեր և ճնշեց նրանց։ Դաշնակիցների այս գործողություններին ճապոնացիները պատասխանեցին սեփական հարձակում սկսելով Հնդկաստանի վրա։ Հիմանական ռազմական գործողությունները ընթանում էին Մանիպուրի շրջանում։ Արդեն ապրիլ ամսին համալրումներ ստացած Դաշնակցային բանակը կանգնեցրեց նրանց հարձակումը։ Ճապոնական զորքերում արդեն բարոյահոգեբանական վիճակը ցածր էր, և նրանք չէին կարողանում իրականացնել իրենց մարտական խնդիրները։ Արդեն հունիսի 22-ին Դաշնակիցների զորքերը գրավեցին ճապոնական հենակետ հանսիացող Իմփհալ քաղաքը։ Հուլիսի 3-ին սկսված ճապոնական հակահարձակումը ավարտվեց ծանր պարտությամբ․ նրանց կորուստները շուրջ 50․000 էին։ Սա Ճապոնիայի ամենածանր պարտություններից էր ։
Սաիփան և ֆիլիպիններ
1944 թվականի հունիսի 15-ին 535 նավեր շուրջ 128․000 ամերիկայան զորքերին և ծովայիններին ափ հանեցին Սաիփան կղզում։ Նպատակն էր հենակետ ստեղծել Տոկիոյի վրա հարձակման համար։ 90 օր տևողությամբ ռազմական գործողությունը հնարավոր դարձավ Դաշնակցային բանակի տեղափոխման միջոցների առկայության շնորհիվ։ Ճապոնական բանակի համար գերխնդիր էր Սաիփանի պաշտպանությունը։ Դրա համար անհրաժեշտ էր ոչնչացնել ամերիկյան Հինգերորդ նավատորմը, որ բաղկացած էր 15 նավերից, 956 ինքնաթիռներից, 7 ռազմանավերից, 28 սուզանավերից, 69 կործանիչներից, ինչպես նաև մի քանի տասնյակ թեթեև և ծանր կրեյսերներից։ Ճապոնական ուժերը կազմված էին ինը ավիակիրներից, 473 ինքնաթիռներից, 5 ռազմանավերից, կրեյսերներից և 28 կործանիչներից։ Դաշնակցային բանակի առավելությունը և թվային գերակշռությունը բավակն մեծ էր։ Ճապոնացիներն ունեին համապատասխան հակաօդային պաշտպանության միջոցներ, բայց ունեին ճշգրիտ ռադարների կարիք։ Դրան համապատասխան որոշվեց մարտավարություն։ Քանի որ ճապոնական ինքնաթիռները ունակ էին թռչել ավելի երկար և հետախուզել ավելի մեծ տարածություն, որոշվեց ճապոնական նավատորմը տեղակայել Դաշնակցայինից բավականին հեռու։ Մարտավարությունը հետևյալն էր․ ինքնաթիռներով հարված հասցնել ամերիկյան ուժերին, լիցքավորվել Գուամում և կրկին հարձակվել։ Շուրջ 500 ինքնաթիռներ էլ տեղակայվեցին Գուամում և այլ կղզիներում։ Ամերկյան հրամանատարությունը հասկանում էր, որ ճապոնական ինքնաթիռների առավելությունը կարելի կլիներ չեղոքացնել, եթե արագ հարձակում ձեռնարկվեր նրանց նավատորմի վրա։ Բայց մյուս կողմից դա կվտանգեր Սաիփանում ափհանման գործողությունը, որը առավել կարևոր էր։
Դեռևս նախորդ ամիսներին ամերիկյան կործանիչները շարքից հանել էին ճակատում տեղակայված 25 սուզանավերից 17-ին ։ Կրկնվող ամերիկյան հարձակումները ոչնչացրին նաև ճապոնական ինքնաթիռների մի մասին։ Ամերիկյան ինքնաթիռների հարձակումները, ի տարբերություն ճապոնականի, շատ արդյունավետ էին, քանի որ տեղեկատվական կենտրոնները փոխանցում էին ճշգրիտ տեղեկություններ։ Ճապոնական օդային հարձակումները միայն մեկ ամերիկյան ռազմանավ կարողացան շարքից հանել։ Երկրորդ օրը ամերիկայն ուժերը խորտակեցին ճապոնական երկու ավիակիր նավեր։ Ամերկյան կողմը կորցրեց 130 ինքնաթիռներ, 76 ծովայինների, իսկ ճապոնականը 450 ինքնաթիռներ, երեք ավիակիրներ և 445 ծովայիններ։ Ճապոնական կայսերական նավատորմը զգալիորեն ջախջախված էր։
Իվո Ջիմայի ճակատամարտ
Իվո Ջիմայի ճակատամարտը տեղի է ունեցել 1945 թվականի փետրվարին։ Այն ամերիկյան զորքերի մասնակցությամբ ընթացած ամենարյունալի ճակատամարտերից է։ Իվո Ջիման կղզի է Տոկիոյի և Մարիանյան կղզիների միջև։ 1944 թվականից մինչև ներխուժման ժամանակ կղզու պաշտպանական ուժերի հրամանատար Կուրիբայաշին լավ արմացրել էր տարածքը, կառուցել էր թաքստոցներ, ծուղակներ։ Ամերիկայն օդային հարվածները շատ չվնասեցին ճապոնացիներին, քանի որ նրանք պատսպարվում էին ստորգետնյա ապաստարաններում։ Նրանց բունկերները կապված էին միմյանց, և մեկի քանդվելու դեպքում անձնակազմը տեղափոխվում էր մյուսի մեջ։ Դեռևս 1944 թվականի հունիսի կեսերից կղզին ենթարկվում էր ռմբակոծությունների։ 1945 թվականի փետրվարի 19-ին շուրջ 30․000 զորքերը ափ իջեցվեցին կղզու հարավարևելյան հատվածում, որտեղ տեղակայված էին ճապոնական հիմնական պաշտպանական ուժերը և կառույցները։ Բայց նրանք դրանով հայտնվեցին ճապոնացիների ինտենսիվ կրակի ներքո և շատ զոհեր ունեցան։ Առաջին օրվա ընթացքում մոտ 2․000 զինվորներ զոհվեցին։ Փետրվարի 23-ին 28-րդ ծովային ստորաբաժանումը հասավ Սուրիբաչի լեռան գագաթին և այնտեղ բարձրացրեցին իրենց դրոշը։ Այս տեսարանի լուսանկարը ճակամատարտի և ամբողջ պատերազմի խորհրդանիշներից է։ Կատաղի մարտերի արդյուքնում մինչև մարտի 1-ը ամերիկայն զորքերը կղզու երկու երրորդը վերցրեցին վերահսկողության ներքո։ Իսկ մինչև մարտի 26-ը կղզին ամբողջովին գրավվեց։ Ճապոնացիները մարտնչեցին մինչև վերջին մարդը՝ սպանելով 6․800 ծովայինների և վիրավորելով 20․000-ի։ Ճապոնական կողմից զոհվեց 20․000 մարդ, 1․083-ը գերեվարվեցին։ Պատմաբանները հաճախ վիճարկում են՝ արդյոք արժեր նման կորուստներ կրել, թե ոչ ։
Դաշնակցային հարձակումները Բիրմայում 1944–45 թվականներին
1944 թվականօ վերջին և 1945 թվականի սկզբին Դաշնակցային ուժերը սկսեցին հարձակումներ իրականացնել Բիրմայում՝ ձգտելով գրավել ամբողջ պետությունը։ Հնդկական 15-րդ կորպուսը իրականացնում էր իր առաջխաղացումը Արականի շրջանում․ երկու անհաջող հարձակումներից հետո նրանց վերջապես հաջողվեց գրավել Աքյաբ կղզին։ Ապա նրանց ուժերը զբաղեցրեցին ճապոնական զորքերի նահանջի շրջանները և ստեղծեցին կենտրոնական Բիրմա ներխուժելու հարմար հենակետեր։ Բիրմայում մարտնչող ճապոնական բանակը փորձեց կասեցնել Դաշնակցային ուժերի առաջխաղացումը Իրավադի գետի շրջանում։ Ճապոնական զորքերի հրամանատարը հույս ուներ զրկել դաշնակցային բանակին մատակակարաման ուղիներից, սակայն բրիտանական օժանդակ ուժերը խափանեցին այդ ծրագիրը։ Արդեն ապրիլ ասմին Դաշնակցյաին 14-րդ բանակը փորձեց գրավել Ռանգունը՝ Բիրմայի մայրաքաղաքը և ամենակարևոր նավահանգսիտը, բայց ծրագիրը հետաձգվեց ճապոնական բանակի նոր համալրումների պատճառով ։ Ճապոնական ուժերը նոր գործողություններ նախաձեռնեցին հունիս և հուլիս ամիսներին Բիրմայում տեղակայված բանակին միանալու համար։ Բիրմայում ճապոնացիները կորցրեցին 150․000 մարդ, 1․700-ը գերվեցին։ Դրանից հետո Դաշնակիցները պատարստվում էին զորքեր իջեցնել Մալայայում, երբ Ճապոնիայի հանձնվելու մասին լուրը հաստատվեց։
Չինաստան (1945 թվական)
Մինչև 1945 թվականի ապրիլ ամիսը Չինաստանը արդեն յոթ տարի գտնվում էր Ճապոնիայի հետ պատերազմի մեջ։ Երկու պետություններն էլ ուժասպառ էին եղել տևական հարձակումներից և պաշարումներից։ Բիրմայի պարտությունից հետ ճապոնացիները ստիպված էին դիմակայել չին կոմունիստների նոր հարձակմանը։ Ճապոնական բանակը սկսել էր պատրաստվել Արևմտյան Հունանի ճակատամարտին։ Նրանք մոբիլիզացրել էին 80․000-անոց բանակ Չինաստանի ռազմաօդային հենակետերին և կարևոր ճանապարհներին տիրելու համար ։ Չինական ուժերը շուրջ 110․000 էին։ Նրանց աջակցում էին ամերիկայն 400 ինքնաթիռներ ։ Նրանք կարողացան հասնել վճռական հաղթանակի և լայնամասշտաբ հարձակում ձեռնարկեցին Հունան քաղաքի վրա։ Նրանք հասան հաղթանակի և վերահսկողության տակ վերցրեցին հարավային Չինաստանի զգալի հատվածը ։
Զորքերի ափհանում բուն Ճապոնիայում
Կատաղի ճակատամարտերը Ճապոնիայի կղզեխմբում (Իվո Ջիմայի ճակատամարտ, Օկինավայի ճակատամարտ) պատերազմող կողմերին հասցնում էին սարսափելի կորուստներ և ի վերջո հանգեցրեցին ճապոնիայի պարտությանը։ Օկինավայի ճակատամարտում մարտնչող 117․000 ճապոնացիների 94 տոկոսը զոհվեց ։ Կորցնելով իրենց փորձառ օդաչուներին, ճապոնացիներն սկսեցին օգտագործել կամիկաձեներին անսպասելի հարձակումներ իրականացնելու համար։ Իսկ ԱՄՆ-ի նավատորմը փորձում էր Ճապոնիայի պարտությանը հասնել ծովային և օդային շրջափակման միջոցով ։
Պատերազմի ավարտական շրջանում ստրատեգիական ռումբերի դերը գնալով աճում էր։ ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերը ստարտեգիական նշանակության ռումբեր էին նետում ճապոնական տարածքների վրա։ Արդյուքնում Ճապոնիայի այն քաղաքաները, որոնք ռազմական արդյունաբերության կենտրոններ էին, կործանիչ ավիահարվածների էին ենթարկվում։ Միայն 1945 թվականի մարտի 9-10-ին մոտ 100․000 մարդ զոհվեց Տոկիոյի անականկալ հարձակման ժամանակ։ 1945 թվականի հուլիսի 26-ին ԱՄՆ-ի նախագահ Հարի Թրումանը, Չինաստանի նախագահ Չան Կայշին և Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Ուինսթոն Չերչիլը հրապարակեցին Պոտսդամի հռչակագիրը։ Փաստաղթում Ճապոնիայի հանձնվելու ժամկետ էր նշվում Պոտսդամի կոնֆերանսում որոշված ժամկետը։ Այս վերջնագրում ասվում էր, որ եթե Ճապոնիան չհանձնվեր, այն ենթակա էր լինելու բացարձակ կազմալուծման ։
Ատոմային ռումբ
1945 թվականի օգոստոսի 6-ին ԱՄՆ-ը նետեց ատոմային ռումբ Ճապոնիայի Հիրոսիմա քաղաքի վրա․ սա պատմության մեջ առաջին միջուկային հարձակումն էր։ Մամուլում այս իրադարձության լուսաբանումից հետո նախագահ Թրումանը զգուշացրեց Ճապոնիային հանձնվել, հակառակ դեպքում սպասել նոր օդային տեղատարափ հարձակման, որի նմանը դեռ պատմության մեջ չի եղել ։ Երեք օր անց՝ օգոստոսի 9-ին, ԱՄՆ-ը երկրորդ ատոմային ռումբը նետեց Նագասակիի վրա, որը վերջին միջուկային հարձակումն էր աշխարհում։ Երկու հարձակումների արդյունքում 140․000-240․000 մարդ զոհվեց ։ Ատոմային ռումբի օգտագործման անհրաժեշտությունը երկար ժամանակ քննարկման հարց է եղել․ որոշ մասնագետներ փաստում են, որ օդային մարտավարական հարձակումները և ծովային շրջափակումը արդեն անխուսափելի էր դարձնում Ճապոնիայի պարտությունը, ուստի միջուկային զենքի օգտագործման անհրաժեշտություն չկար ։ Այս տեսակետին հակադրվում են այլ գիտնականներ, պնդելով որ հենց միջուկային հարձակումները ստիպեցին Ճապոնիային հաձնվել։ Իսկ մյուս բացատրությունն այն է, որ ատոմային ռումբը արագացրեց Ճապոնիայի պարտությունը, որը կողմերին ազատեց երկարատև շրջափակումից․ այն հավանաբար ավելի շատ կորուստներ կպատճառեր ։
ԽՍՀՄ-ի ներխուժումը Մանջուրիա
1945 թվականի փետրվարի 3-ին ԽՍՀՄ առաջնորդ Ստալինը համաձայնության եկավ Ռուզվելտի հետ մտնել պատերազմի մեջ ընդդեմ Ճապոնիայի։ Ըստ համաձայնության այն պատերազմի մեջ էր մտնելու Գերմանիային պարտության մատնելուց հետ 90 օր հետո։ Եվ հենց օգոստոսի 9-ին խորհրդային ժորքերը ներխուժեցին Մանջուրիա։ Եվրոպական ճակատից բերված զինվորներով համալրված շուրջ մեկ միլիոնանոց խորհրդային բանակը հարձակվեց Մանջուրիայում տեղակայված ճապոնական զորքերի վրա և ծանր հարված հասցրեց ։ Մանջուրիայի վրա մարտավարական հարձակումը սկսվեց 1945 թվականի օգոստոսի 9-ին ճապոնական խամաճիկ պետություն Մանչուկուի վրա հարձակումով։ Սա Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի վերջին և Խորհրդա-ճապոնական պատերազմի ամենախոշոր ռազմական գործողությունն էր։ Խորհրդային զորքերը տիրեցին Մանչուկուին, Ներքին Մոնղոլիային և հյուսիսային Կորեային։ ԽՍՀՄ-ի մուտքը պատերազմ վճռորոշ դեր ունեցավ Ճապոնիայի անձնատուր լինելու հարցում, քանի որ այն դադարեց լինել որպես լոկ բանակցային միջնորդ ։
Ճապոնիայի անձնատուր լինել
Միջուկային հարձակման և ԽՍՀՄ-ի պատերազմի մեջ մտնելու արդյունքը երկար սպասեցնել չտվեց։ Օգոստոսի 10-ին Ճապոնիայի ռազմաքաղաքական ղեկավարությունը որոշում կայացրեց ընդունել Պոտսդամի հռչակագրի դրույթները, պայմանով, որ կայսրը շարունակելու էր մնալ ինքնիշխան։ Օգոստոսի 15-ին, երբ ամերիկյան կառավարությունը կանխամտածված ձևով հայտարարեց, որ կայսեր իշխանությունը ենթակա է լինելու Դաշնակցային տերությունների միասնական հրամանատարությանը, կայսրը ի լուր աշխարհի հրապարակեց Ճապոնիայի անձնատվությունը ՝ վերջ դնելով Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին։ Ճապոնիայում օգոստոսի 14-ը համարվում է Խաղաղօվկիանոսյան պատերազմի ավարտի օր։ Այնուամենայնիվ, քանի որ Կայսերական Ճապոնիան գործնականում հանձնվեց օգոստոսի 15-ին, անգալխոս երկրներում այն հայտնի դարձավ որպես Ճապոնիայում հաղթանակի օր (V-J Day, Victory in Japan)։ Ճապոնիայի անվերապահ կապիտուլյացիայի փաստաթուղթը ստորգարվեց 1945 թվականի սեպտեմբերի 2-ին Միսսուրի հածանավի վրա Տոկիոյի ծովածոցում։ Կապիտուլյացիան ընդունեց գեներալ Դուգլաս Մաքարթուրը՝ Դաշնակցային զորքերի գերագույն հրամանատարը, դաշնակից պետությունների ներկայացուցիչների ներկայությամբ։ Դրանցի հետո Մաքարթուրը տեղափոխվեց Տոկիո պետության հետագա զարգացումը ուրվագծելու համար։ Ճապոնիայում սա հայտնի է որպես օկուպացիայի շրջան։
Պատերազմական հանցագործությունններ
1941 թվականի դեկտեմբերի 7-ին 2․403 ոչ կոմբատանտներ և 68 խաղաղ բնակիչներ զոհվել էին Փերլ Հարբորի վրա Ճապոնիայի անակնկալ հարձակման ժամանակ։ Քանի որ այդ գործողությունը իրականացվել էր առանց պատերազմ հայտարարելու և առանց նախազգուշացման, Տոկիոյի ռազմական տրիբունալը այն որակեց որպես պատերազմական հանցագործություն. ։
Խաղաղօվկիանոսյան պատերազմի ընթացքում Ճապոնիայի բանակի զինվորները սպանել են միլիոնավոր ոչ կոմբատանտների՝ ներառյալ պատերազմական բանտարկյալներ ։ Առնվազն 20 միլիոն չինացիներ են զոհվել Չին-ճապոնական պատերազմի ժամանակ ։ Ռազմական գործողությունների ընթացքում ճապոնացիները օգտագործել են նաև քիմիական և կենսաբանական զենքեր, որոնց զոհ է գնացել շուրջ 400․000 խաղաղ բնակչություն ։
Համաձայն Տոկիոյի ռազմական տրիբունալի՝ մահվան ցուցանիշը արևմտյան բանտերում եղել է 27․1 տոկոս ։ Ամենատանջալի աշխատանքը, որ ստիպել են ռազմագերիներին կատարել, Բիրմա-Թայլանդ «Մահվան երկաթուղին» է։ 1․536 ամերիկյան քաղաքացիներ են զոհվել կամ բռնության ենթարկվել Հեռավոր Արևելքի ճապոնական համակենտրոնացման ճամբարներում, իսկ Գերմանիայի համակենտորնացման ճամբարներում զոհվել են ԱՄՆ-ի 883 քաղաքացիներ ։
«Երեք բոլորի» քաղաքականությունը Չինաստանում Ճապոնիայի իրականացրած քաղաքականության ընդհանրական անվանումն է։ Սա նշանակում էր «Սպանել բոլորին, այրել բոլորին, կողոպտել բոլորին»։ 1940 թվականից սկսված այս քաղաքականությունը լայնամասշտաբ ձևով իրականացվում էր 1942 թվականից Հյուսիսային Չինաստանում։ Համաձայն պատմաբան Հիմետայի շուրջ 2.7 միլիոն չինացիներ զոհ են գնացել այս դաժան քաղաքականությանը ։ Այս հանցագործությունները պարբերաբար հրապարակվում էին Դաշնակից երկրների մամուլում ։
Ճապոնիայի պարտությունից հետո Հեռավորարևելյան միջազգային ռազմական տրիբունալը ձևավորվել էր Տոկիոյում։ Այն իր գործունեությունը շարունակեց 1946 թվականի ապրիլի 29-ից մինչև 1948 թվականի նոյեմբերի 12-ը։ Տրիբունալում քննվում էին գլխավոր ռազմական հանցագործների դատավարական գործերը։ Միաժամանակ ռազմական տրիբունալներ էին ձևավորվել նաև այլ շրջաններում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմ Կատեգորիա:Ռազմարվեստ
Մեկ կադր, մեկ րոպե
Մեկ կադր, մեկ րոպե (Մեկ կադր), կարճամետրաժ կինոյի ամենամյա միջազգային կինոփառատոն, որն ավանդաբար անցկացվում է հունիսին Հայաստանի մայրաքաղաք Երևանում։
Պատմություն
«Մեկ կադր» կինոփառատոնը հիմնադրվել և առաջին անգամ անցկացվել է 2003 թվականին։ Մրցույթի ստեղծման նախաձեռնողները եղել են կինոռեժիսոր Գագիկ Ղազարեն ու ժամանակակից փորձարարական արվեստի հայկական կենտրոնը։ Առաջին փառատոնին մասնակցել է 13 հեղինակ, իսկ արդեն հաջորդ տարի մասնակիցների թիվն զգալիորեն ավելացել է ։ Ըստ կանոնների՝ մրցույթին մասնակցում են մեկ րոպեանոց ֆիլմեր, որոնք նկարահանված են «մեկ միացումով»։ Ընդ որում, մասնակիցների համար չկա տարիքային, սեռի կամ ազգային, իսկ ֆիլմի համար՝ ժանրային սահմանափակում։ Դրանից բացի, փառատոնի ծրագրում կա նաև կարճ (մինչև 30 րոպե) ֆիլմերի առանձին ծրագիր, ինչպես նաև «Կինո առանց սահմանների» մրցույթ ։ Փառատոնին կարող են մասնակցել ինչպես պրոֆեսիոնալ ռեժիսորների ֆիլմեր, այնպես էլ սիրողական մակարդակի, այդ թվում նաև հեռախոսի տեսախցիկով արված նկարահանումներ։ Ըստ կազմակերպիչների՝ փառատոնի հիմնական նպատակն է աշխարհի համար բացահայտել հետաքրքիր հեղինակների և նրանց արվեստը հասանելի դարձնել հանդիսատես լայն շրջանակների ։
2010 թվականին «Մեկ կադր» VIII կինոփառատոնում ցուցադրվել է մեկ րոպե տևողությամբ 250 ֆիլմ։ Փառատոնին իրենց աշխատանքները ներկայացրել են ռեժիսորներ 27 երկրներից։ 2011 թվականին IX կինոփառատոնին մասնակցել է 337 հեղինակ աշխարհի 45 երկրներից, ներկայացվել են շուրջ 400 մեկ րոպեանոց և կարճամետրաժ ֆիլմեր ։ «Մեկ կադրի» շրջանակներում տեղի է ցուցադրվել են անկախ և փոքր բյուժետային ֆիլմերի միջազգային փառատոնների մասնակցած կինոնկարներ։ Փառատոնի հանդիսատեսին ներկայացվել է հատուկ ծրագիր, որում ներառվել են Հայաստանի ազգային կինոկենտրոնի, «Ոսկե ծիրան» բարձրագույն կինոդպրոցի և Մշակույթի եվրոպական հիմնադրամի կողմից ներկայացված ֆիլմեր ։
2012 թվականի մայիսին անցկացվել է «Մեկ կադր» X հոբելյանական փառատոնը, որում ներկայացվել է ավելի քան 300 կինոնկար ինը երկրներից ։ Մեկ րոպեանոց ֆիլմերի մրցութային ծրագրի համար ընտրվել է 61 աշխատանք։ «Կարճ ֆիլմեր» անվանակարգում ներառվել են 23, իսկ «Կինո առանց սահմանների» անվանակարգում՝ 17 ֆիլմեր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կինոփառատոներ Հայաստանում
Ալեքսանդր Չախմախչյան
Ալեքսանդր Ասատուրի Չախմախչյան, հայ ինժեներ-էներգետիկ, 1984-1997 թվականներին «Երևաննախագիծ» ինստիտուտի տնօրեն։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1930 թվականին։ 1954 թվականին ավարտել է Մոսկվայի տեքստիլ ու թեթև արդյունաբերության ինստիտուտը։ 1954-1957 թվականներին եղել է Մոսկվայի «Гипропрос» ընկերության գլխավոր մասնագետ, 1958-1967 թվականներին՝ «Երևաննախագիծ» ինստիտուտում բաժնի պետ։ 1967-ից մինչև 1984 թվականը եղել է Երևանի պետական համամիութենական նախագծային ինստիտուտի տնօրեն, 1997 թվականից՝ «Երևաննախագիծ» ինստիտուտի ճարտարապետական բաժնի վարիչ։ 1984 թվականից մինչև 1997 թվականը ղեկավարել է «Երևաննախագիծ» ինստիտուտ ։ Մահացել է 2002 թվականին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ճարտարագետներ Կատեգորիա:Հայ էներգետիկներ
Ֆրեդերիկ Դավթյան
Ֆրեդերիկ Միրիչի Դավթյան, հայ դերասան, ռեժիսոր, ՀՀ վաստակավոր արտիստ (2004)։
Կենսագրություն
Ֆրեդերիկ Դավթյանը ծնվել է 1961 թվականի հուլիսի 26-ին, Երևանում։ 1983 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը ։ 1993 թվականից որպես դերասան աշխատել է Երևանի Ստանիսլավսկու անվան ռուսական դրամատիկական թատրոնում, 1999-2019 թվականներին եղել է նույն թատրոնի տնօրեն  ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ դերասաններ Կատեգորիա:Հայ ռեժիսորներ Կատեգորիա:Հուլիսի 26 ծնունդներ Կատեգորիա:ՀՀ վաստակավոր արտիստներ Կատեգորիա:Երևանի պետական գեղարվեստաթատերական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Տաուֆերս ամրոց
Տաուֆերս ամրոց (Castello di Tures, Burg Taufers), Հարավային Տիրոլում (Իտալիա) Կամպո Տուրեսից հյուսիս-արևմուտք գտնվող ընդարձակ ամրոցի համալիր։ Ամրոցը վերահսկում էր Արնթալի լեռնանցքը։
Պատմություն
Ամրոցի առաջին հիշատակումը թվագրվում է 1224 թվականին, երբ այն գտնվում էր Թաուֆերսների ֆեոդալական տոհմի տիրապետության ներքո ։ Սկզբնապես զառիթափ ժայռի վրա կառուցվել են բարձր պահակային աշտարակ (բնակելի), տիրոջ տուն և մի քանի այլ շինություններ։ Բոլոր շինությունները ծածկված էին քարե պատով։
Լուրջ փոփոխություններ են տեղի ունեցել այն բանից հետո, երբ 15-րդ դարում ամրոցը դարձել է ֆոն Ֆիգեր տոհմի սեփականությունը։ Այդ ազնվականները ավստրիացի դքսուհիների վասալներն էին։ Տաուֆերս ամրոցի պաշտպանական կառույցները զգալիորեն ամրապնդվել և արդիականացվել են։ Այդ ժամանակից ի վեր ամրոցի նկատմամբ մոտեցումները պաշտպանում էին մի քանի աշտարակներ՝ դարպասներով և բաժանելի կամուրջներով։
17-րդ դարից հետո ամրոցը սկսել է անկում ապրել։ Շատ շինություններ քանդվել են։ Վերածննդի կարծրությունը սկսվել է 20-րդ դարում։ Ավերակները գնել է Լյուդվիգ Լոբմայերը՝ «J. & L. Lobmeyr» ընկերության սեփականատերը, և սկսել վերականգնել ամրոցը։
Ժամանակակից վիճակ
Ներկայումս ամրոցի 64 ներքին տարածքներից բացվել են ավելի քան 20-ը։ Գլխավոր գլուխգործոց են համարվում ամրոցի մատուռի որմնանկարները։ Բացի այդ, հետաքրքրություն են ներկայացնում ամրոցի սեփականատերերի սենյակները, իզրազցի բուխարիով մեծ գրադարան, զենքի պալատ, դատարանի դահլիճ, բանտ և խոշտանգումների տեսախցիկ։
Կարևոր մշակութային արժեք ունեն դիմանկարները ասպետական դահլիճում ։
Նկարագրում
Ամրոցը գտնվում է լեռան բարձունքու՝ Ար գետի հովտի վրա՝ ծովի մակարդակից մոտ 957 մետր բարձրության վրա։
Հետաքրքիր փաստեր
Ամրոցը բազմիցս ֆոն է հանդիսացել կինոֆիլմերի համար։ Այստեղ նկարահանվել է Ռոման Պոլանսկու «Վամպիրների պարահանդես» ժապավենի գործողությունը։ Բացի այդ, ամրոցում տեղի են ունեցել «Կարմիր ջութակ», «Նորապսակներ» և այլ ֆիլմերի նկարահանումներ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դղյակներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Իտալիայի պալատներ Կատեգորիա:1225 հիմնադրումներ
Լևիե
Լևիե (Levie), համայնք Ֆրանսիայում, Կորսիկա մարզի Հարավային Կորսիկայի գավառում։ Մտնում է Գրան Սյուդ կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Սարտեն շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 2A142։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2008 թվականին կազմում էր 757 մարդ։
Տնտեսություն
2007 թվականի տվյալներով 437 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 262-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 175-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 60,0 %, 1999 թվականին եղել է՝ 57,9 %)։ 262 աշխատունակ բնակիչներից 228-ը աշխատում էին (125 տղամարդ և 103 կին), անաշխատանք էին 34-ը (17 կին և 17 տղամարդ)։ 175 անգործունակ մարդկանցից 43-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 56-ը թոշակառու, 76-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներովref> ։
2008 թվականին կոմունայում հաշվվել են 327 հարկատու տնտեսություններ, որտեղ ապրել է 664 մարդ։ Միջին եկամուտը մեկ մարդու հաշվով կազմել է 14 239 եվրո ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Բազենք (լեռ)
Բազենք, լեռ Սյունիքի մարզում, Սյունիքի բարձրավանդակում, Ծղուկ գյուղից 10 կմ հյուսիս։ Բարձրությունը 3222 մ է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
Նեղոսի դելտա
Նեղոսի դելտա (دلتا النيل‎‎), աշխարհի խոշորագույն գետերից մեկի՝ Նեղոսի, դելտան, որը ձգվում է Միջերկրական ծովի երկայնքով 240 կմ՝ Ալեքսանդրիայից մինչև եգիպտական Պորտ Սաիդ նավահանգիստ։ Նեղոսի դելտան ընդհանուր հաշվով զբաղեցնում է մոտ 24 հազար քառ․ կմ տարածք։
Եգիպտոսի Արաբական Հանրապետության մայրաքաղաք Կահիրեից փոքր-ինչ ներքև՝ ծովի թափվելու վայրից 160 կմ հարավ Նեղոսը բաժանվում է մի քանի ճյուղերի։ Նեղոսի դելտա եզրույթն առաջին անգամ իրենց խոսքում կիրառել են հին հույն աշխարհագրագետները։ Նրանք նշել են, որ Նեղոսի դելտան ունի եռանկյունաձև տեսք, այն նմանեցնելով հունական այբուբենի «դելտա» (Δ) տառի հետ։ Հենց այստեղից էլ առաջացել է Նեղոսի դելտա եզրույթը։
Դեռևս հնագույն ժամանակներից՝ Հին Եգիպտոսի պետական միավորման գոյության օրոք, այն ունեցել է կարևոր տնտեսական նշանակություն։ Բացի Ալեքսանդրիայից և Կահիրեից, դելտայի շրջակայքում եղել են նաև մի շարք հնագույն քաղաքներ, որոնց մի մասը հիմա գոյություն չունի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Եգիպտոսի աշխարհագրություն Կատեգորիա:Նեղոսի ավազան Կատեգորիա:Նեղոսի դելտա Կատեգորիա:Արևելյան Միջերկրական
Գեղաքար (լեռ)
Գեղաքար, Ալմերան, Ալմերանդաղ, լեռնագագաթ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Բարգուշատի լեռների արևմտյան մասում, Կիցք գյուղից 5,5 կմ հյուսիս–արևմուտք։ Բարձրությունը 3348 մ է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնագագաթներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնագագաթներ Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
Դժոխք (Աստվածային կատակերգություն)
«Աստվածային կատակերգություն» ստեղծագործության մեջ Դանթեն կառուցում է կաթոլիկ քրիստոնեության անդրշիրիմյան աշխարհը, ներկայացնելով այն ինը շրջանակների տեսքով, որոնք շրջապատել էին սառույցի մեջ գտնվող Լյուցիֆերին։
Ստեղծելով դժոխքի (Դժոխք, XI, 16-66), կերպարը Դանթեն ընդօրինակում է Արիստոտելին, ով իր «Նիկոմահովայի էթիկա» (գիրք VII, գլուխ I) ստեղծագործության առաջին գլուխը վերաբերում է անհամբերության մեղքերին, երկրորդ գլուխը՝  բռնության մեղքերին, երրորդ գլուխը՝ խաբեության մեղքերին։ Դանթեի մոտ 2-րդ  և 5-րդ  շրջաները անհամբերների մասին են, 7-րդ շրջանը բռնապետների մասին է,  8-ից 9-ը խաբեբաների (ութերորդը ուղղակի խաբեբների, իննը դավաճանների)։ Այսպիսի ձևով ինչքան մեղքը նյութական է, այնքան այն ներողամիտ է կամ թույլատրելի։
Սյուժե
Ներածական երգում Դանթեն պատմում է, թե ինքը ինչպես է հասել կյանքի ճանապարհի կեսին, մոլորվել մութ անտառում, և թե ինչպես բանաստեղծ Վերգիլիոսը իրեն առաջարկել է ճանապարհորդություն կատարել անդրշիրիմյան աշխարհում։ Իմանալով, որ Վերգիլիոսին ուղարկել է Բեատրիսը (Դանթեի սիրեցյալը), Դանթեն առանց մտածելու որոշում է ենթարկվել բանաստեղծին։ Անցնելով դժոխքի նախաշեմը, որը բնակեցված էր թշվառ հոգիներով և անվճռական մարդկանցով, նրանք հայտնվում են դժոխքի առաջին շրջանում, որը կորչվում էր լիմբ (А., IV, 25-151), որտեղ բնակվում են նրանց հոգիները, ովքեր չէին կարողացել ճանաչել «իսկական աստծուն»։ Այստեղ Դանթեն տեսնում է անտիկ մշակույթի կարկառուն ներկայացուցիչների՝ Արիստոտելին, Եվրիպիդեսին, Հուլիոս կեսարին։ Հաջորդ շրջանը (դժոխքը ունի հսկա ձագարի տեսք, որը բաղկացած է համակենտրոն շրջանակներից և նեղ վերջավորությունից, որը հասնում է երկրի կենտրոն) այն լցված է այն մարդկանց հոգիներով, ովքեր մի ժամանակ տրվել են անսանձ կրքերին։ Վայրի մրրիկի շուրջը Դանթեն տեսնում է Ֆրանչեսկա դե Ռիմինին և նրա սիրելի Պաուլոին, ովքեր զոհվել էին արգելված սիրո համար (միմյանց սիրելու համար)։ Երբ Դանթեն Վերգիլիոսի ուղեկցությամբ իջնում էր ավելի խորը ու խորը և ականատես էր լինում շատակերների տանջանքներին, ովքեր ստիպված էին տանջվել անձրևից և կարկուտից, և առանց հոգնելու ճահիճում խրվելով քարշ էին տալիս հսկա քարեր։ Նրանց հետևում էին հավերժական կրակը գրկած հերետիկոսներն ու երեսիարխները (նրաց հետևից  Ֆրիդրիխ II, Անաստաս II պապը) բռնապետներն ու մարդասպաները, ովքեր լողում էին եռացող արյան գետի մեջ, ինքնասպաները վերածվում էին բույսերի, աստված անհարգողները և բռնավորները ընկնող կրակից այրվում էին։ Վերջապես Դանթեն մտնում է դժոխքի վերջին 9 շրջանը, որը նախատեսված է ամենադաժան հանցագործների համար։ Այնտեղ տիրում էին դավաճանները նրանցից ամենամեծերը-Հուդան, Բրուտոսը և Կասիոսը, որոնց իր երեք երախներով խժռում էր Լյուցիֆերը, ով ամպստամբել էր հրեշտակների աստծու վրա, որպես չարի թագավոր։ Սարսափելի Լյուցիֆերի նկարագրությամբ ավարտվում է պոեմի առաջին մասի ներածական երգը։
Կառուցվածք
Մուտքից առաջ՝ խղճուկ հոգիները, որանք իրենց կյանքում չեն կատարել ո՛չ բարություն ո՛չ չարություն, այդ թվում հրեշտակները, որոնք իրենց կյանքում չեն առնչվել ո՛չ սատանաների, ո՛չ աստծու հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստվածային կատակերգություն Կատեգորիա:Դժոխք Կատեգորիա:Դանթե
Բիլ Դյուկ
Ուիլամ Հենրի “Բիլ” Դյուկ կրտսեր (William Henry "Bill" Duke, Jr., ), ամերիկյան կինոդերասան, ռեժիսոր և պրոդյուսեր։ Լինելով ազդու արտաքինի տեր մարդ՝ հաճախ է նկարահանվել մարտական ֆիլմերում։
Կենսագրություն
Բիլ Դյուկը ծնվել է Էտել Լուիսի և Ուիլամ Հենրի Դյուկ ավագի ընտանիքում ։ Սկզբանական դերասանական կրթությունը ստացել է համայնքային քոլեջում, այնուհետև դերասանի վարպետություն ուսումնասիրել է Բոստոնի, Նյու-Յորքի և Ամերիկյան կինոարվետի համալսարաններում։
Կարիերա
Իր առաջին ներկայացումը եղել է Բրոդվեյի թատրունում։ 80-ական թվականներին եղել է որոշ հեռւստասերիալների ռեժիսոր, որոնցից է «Մայամիի ոստիկանությունը» հեռուստասերիալը։
Բիլ Դյուկը` ռեժիսորը
Բիլ Դյուկը ռեժիսոր է եղել ամերիկյան հեռուստատեսությունում։ Բացի դրանից ռեժիսոր է նաև մի քանի ֆիլմերում՝ «Հարլեմի զայրույթը», «Քողի տակ», «Գանգստեր»։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեժիսորներ Կատեգորիա:Ամերիկացի պրոդյուսերներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի դրամատուրգներ
Ժուիե (Շարանտի գավառ)
Ժուիե (Juillé), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 185 մարդ, բնակչության խտությունը` 21.51 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 8.60 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 370 կմ հարավ-արևմուտք, Պուատիե քաղաքից` 75 կմ հարավ, Անգուլեմ քաղաքից` 32 կմ հյուսիս։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 122 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 92-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 30։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 75,4 %։ 92 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 81 անձ (44 տղամարդ և 37 կին)։ Գործազուրկ են եղել 11 անձ (7 տղամարդ և 4 կին)։ 30 անաշխատունակներից 11-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 13-ը` թոշակառուներ, իսկ 6-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Աբլենկուր Պրեսուար
Աբլենկուր Պրեսուար (Ablaincourt-Pressoir), հմայնք Ֆրանսիայի հյուսիսում՝ Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում։ Աբլենկուրն ու Պրեսուարը նախկինում առանձին գյուղեր էին, որոնք 1966 թվականին միացվել են։
Ստուգաբանություն և հնագույն անվանումներ
Ալբատիքս Քարտիս, Հաբելինի Քարտիս (1046), Աբլանի Քարտիս, Աբլենի Կարիա (1106), Աբբէկուր (1144), Աբիաուկուր (1215), Աբլաինկոր (1230), Աբլինկուր (1733) և, վերջապես, Աբլենկուր։ Պերսուրս կամ Դրեսուր (1180)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Հրանտ Թավաքալյան
Հրանտ (Մնացական) Մկրտչի Թավաքալյան, հայ հեղափոխական, պետական գործիչ, 1920 թվականի դեկտեմբերի 4-ից մինչև 1921 թվականի փետրվարի 25-ը եղել է Երևան քաղաքի և գավառի հեղկոմի նախագահ ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1892 թվականին Բաքվի նահանգի Մադրասա գյուղում։ Սկզբնական կրթությունն ստացել է Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցում, որն ավարտելուց հետո վերադարձել է Մադրասա և զբաղվել ուսուցչությամբ։ 1917 թվականին ընդունվել է Կիևի առևտրի ինստիտուտը, այնուհետև ուսումը շարունակել Կիևի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում ։
1917 թվականի Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո ընտրվել է Կիևի զինվորական կոմիտեի անդամ, 1918-1919 թվականներին եղել է Հայկական գործերի կոմիսարիատի ներկայացուցիչը Ցարիցինում և Աստրախանում։ Մասնակցել է քաղաքացիական կռիվներին։ 1920 թվականի հունվարին Ռուսաստանի կոմկուսի Անդրկովկասյան երկրային կոմիտեի կողմից աշխատանքի է ուղարկվել Հայաստան։ Բանտարկվել է Մայիսյան ապստամբությանը մասնակցելու համար։ Խորհրդային կարգերի հաստատումից հետո ազատվել է բանտից։ 1920-1921 թվականներին եղել է Երևան քաղաքի և գավառի հեղկոմի նախագահը։ 1921 թվականին նշանակվել է կոմկուսի Երևանի գավառային կոմիտեի քարտուղար ։
1921 թվականից մինչև 1923 թվականը եղել է ՀԿ(բ)Կ Զանգեզուրի գավառային կոմիտեի քարտուղար։ 1923 թվականի սեպտեմբերին գործուղվել է ԱՄՆ՝ Հայաստանի օգնության կոմիտեի (ՀՕԿ) աշխատանքները կազմակերպելու նպատակով։ 1924 թվականի օգոստոսին հեռացվել է կոմկուսի շարքերից և Արտակարգ հանձնաժողովի միջոցով մեկուսացվել է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Երևանի քաղաքապետներ Կատեգորիա:Հայ հեղափոխականներ Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Բաունտի կղզի
Բաունտի (Bounty Islands),  կղզեխումբ, կազմված 13 կղզիներից և բազմաթիվ ժայռերից։ Գտնվում է Նոր Զելանդիայի Հարավային կղզուց մոտավորապես 650 կմ դեպի հարավ-արևելք։
Կղզիների այս խումբը համարվում է նորզելանդական արտաքին կղզիներ, և պատկանում է Նոր Զելանդիային, այնուամենայնիվ չի համարվում ինչ որ տարածաշրջանի կամ շրջանի մաս, սակայն վերահսկվում է հատուկ մարմինների կողմից. Area Outside Territorial Authority.
Կղզին դասվում է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության շարքին ։
Աշխարհագրություն
Կղզիները գտնվում են 179° 02' — 179° 07' հվ. լ. և 47° 40' — 47° 45' ավ. ե. միջև։ Կղզիների մակերեսը ընդամենը 1,35 կմ քառակուսի է ։ Կղզեխմբի ամենաբարձր կետը գտնվում է ծովի մակարդակից 90 մ բարձրության վրա։
Կղզիներում բնակվում են պինգվիններ, ալբատրոսներ և փոկեր։ Այդ իսկ պատճառով կղզեխումբը XIX և XX դարերում հայտնի է եղել որսորդների կողմից։
Կղզու կլիման խիստ է և քամոտ, սակայն հավասարակաշռված։ Բաունտի կղզիները արևադարձային կղզիներ են, շնորհիվ Փիթքերն կղզիների։ Այդ կղզին հայտնի է նաև Բաունտի շոկոլադի գովազդի շնորհիվ։
Պատմություն
Բաունտի կղզին հայտնաբերվել է 1788 թվականի սեպտեմբերին, «Բաունտի» նավի կողմից
Բնակչությունը
Կղզիները անմարդաբնակ են, մշտական բնակիչներ չունի, բացառությամբ գիտական հետազոտություններով զբաղվող ժամանակավոր արշավախմբերի։
Գրականություն
Կատեգորիա:Կղզեխմբեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Անմարդաբնակ կղզիներ Կատեգորիա:Նոր Զելանդիայի կղզիներ Կատեգորիա:Նոր Զելանդիայի տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:Նոր Զելանդիա Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Նոր Զելանդիայում
Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցի (Դոնի Ռոստով)
Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցի (Церковь Иоанна Предтечи), Ռուս Ուղղափառ եկեղեցու Մոսկվայի պատրիարքարանի Ռոստովի և Նովոչերկասկի թեմի ուղղափառ եկեղեցի։ Վերջնականապես ավերվել է 1924 թվականին։
Հասցեն` ք. Դոնի Ռոստով, Սոբինոյի փողոց, տուն 2։
Պատմություն
Ժամանակին Դոնի Ռոստով քաղաքի բնակիչներին Հովհաննես Մկրտիչ տաճարը հայտնի էր որպես «հին եկեղեցի»։ Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցին հիմնադրվել է 1872 թվականի հունիսի 6-ին, քաղաքի «Անխիղճ արվարձան» կոչվող շրջանում, Եկեղեցական, 2 (այժմ` Սոբինոյի փող.) հասցեով։ Եկեղեցին օծվել է 1873 թվականի հունիսի 24-ին։ Տաճարի շինարարությունն իրականացվել է տեղացի վաճառական Մոիսեյ Յակովլևիչ Գորբենկոյի միջոցներով ։ Ճարտարապետն էր Գ. Ն. Վասիլևը։ Երեք սրբերի խոնարհվող Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցին ուներ երկու կողմնասեղան. մեկը հանուն Եթովպիայի քրիստոնեական սուրբ Վերապատվելի Մովսեսի Մուրինի էր, իսկ ձախը մնում էր չօծված։ Եկեղեցին կառուցված էր փայտից` քարե ցոկոլի վրա, որը շարվել էր տեղական թերթաքարից։ 1880 թվականին տաճարին կից կառուցվեց եկեղեցական-կղերական աղյուսե տուն, 1885 թվականին եկեղեցական-ծխական դպրոցի համար կառուցվեց մեկհարկանի շենք ։
Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ տաճարն այրվել է 1913 թվականի ապրիլի 18-ի գիշերը։ Հրդեհից հետո այդ տեղում կազմակերպվել է ժամանակավոր փայտե զանգակատուն, իսկ եկեղեցական-ծխական դպրոցի շենքում կազմակերպվել է Հովհաննես Մկրտիչ աղոթքի տուն` զոհասեղանով ։
Քաղաքացիական պատերազմից հետո եկեղեցական շինությունների մնացորդները խարխլվեցին և 1924 թվականին այդ վայրում սկսվեց Վլադիմիր Լենինի անվան աշխատանքի պալատի (երկաթուղայինների լենպալատի) շինարարությունը։ 1927 թվականի նոյեմբերի 6-ին, Հոկտեմբերյան սոցիալիստական հեղափոխության 10-ամյակի նախօրեին, պալատը բացվեց։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին աշխատանքի պալատն այրվեց։ 1960 թվականին պալատը վերակառուցվեց և վերականգնվեց ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Տաճարներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Դոնի Ռոստովի վանքեր և եկեղեցիներ
Hands to Myself
«Hands to Myself» երգը ձայնագրել է ամերիկացի երգչուհի Սելենա Գոմեսը իր երկրորդ Revival ստուդիային ալբոմի համար։ Երգը գրել են Ջասթին Թրենթերը, Ջուլիա Մայքլսը և պրոդյուսերավորել են Mattman & Robin խումբը և Մաքս Մարտինը։ Ոճային և լիրիկական երգը ոգեշնչված է երգիչ Փրինսի կատարմամբ։ «Hands to Myself»-ը երգ է միջին տեմպում, որը կարելի է ձայնագրել դանս փոփ և սինթի փոփ ժանրերում։ Գոմեսի վոկալը կրել է փոփոխություններ․ օգտագործել է բարձր ձայնային սահման, որպեսզի հասնի բելթինգի և օգտագործել է ձայնի ցածր դիապազոն, ինչի շնորհիվ երգչուհու ձայնը նմանվում է շշուկի։
«Hands to Myself»-ը ստացել է երաժշտական քննադատների արձագանքը, որոնք գովերգել են Գոմեսի բազմակողմանի վոկալային կատարումը, նաև դրական են գնահատել ոչ տիպիկ կատարումը և երգի տեքստը։
Երգը թողարկվել է որպես Revival ալբոմի երրորդ սինգլ ։ Սինգլը զբաղեցրել է 7-րդ հորիզոնականը ամերիկյան Billboard Hot 100 հիթ-շքերթում։
Առևտրային հաջողությունները
«Hands to Myself» երգը 2015 թվականի դեկտեմբերի 26-ին առաջին շաբաթում զբաղեցրել է ամերիկյան Billboard Hot 100 հիթ-շքերթի 77-րդ հորիզոնականը Մեկ շաբաթ անց երգը հասել է հիթ-շքերթի 62-րդ հորիզոնական ։ Երգը զբաղեցրել է 7-րդ հորիզոնականը տվյալ հիթ-շքերթում։
Գրախոսություն
«Hands to Myself»-ը ջերմ է ընդունվել երաժշտական քննադատների կողմից։ Բրիտանի Սփանոս Rolling Stone ամսագրից գովերգել է երգի ուրախ և կոկետային հնչողությունը, բացատրելով, որ․ «Նրա սեքսուալության բրենդի ունեցած համեստությունը, անորսալի որակը, երբեք չի լինում շատ սևեռուն» ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2015 երգեր
Սուրբ ծնունդն Արգենտինայում
Սուրբ ծնունդն Արգենտինայում (Navidad en Argentina), ազգային տոն Արգենտինայում, որը նվիրված է Քրիստոսի ծննդյանը և ըստ Գրիգորյան օրացույցի նշվում է դեկտեմբերի 25-ին։ Արգենտինայում դեկտեմբերի 24-ից դեկտեմբերի 25-ի գիշերը կոչվում է Nochebuena (բարի գիշեր)։ Տոնի նախապատրաստումը սկսվում է դեկտեմբերի սկզբից։ Դա ընտանեկան տոն է, պարտադիր նվերներով։ Ընկերները և բարեկամները միմյանց ուղարկում են շնորհավորական բացիկներ ։
Նախապատրաստում
Արգենտինացիների հիմնական մասը կաթոլիկներ են, իսկ երկիրն աշխարհում այստեղ բնակվող կաթոլիկների թվով զբաղեցնում է 10-րդ տեղը ։ Կաթոլիկությունը Արգենտինայի պետական կրոնն է ։ Ուստի զարմանալի ոչինչ չկա նրանում, որ կրոնական տոների հետ մեկտեղ ազգային տոներն առավել կարևոր են երկրի բնակչության համար և լայնորեն նշվում են ։
Ամանորյա սեղան
Ավանդաբար տոնական սեղանի վրա որպես տաք ուտեստ դրվում է ջեռոցում տապակված հնդկահավ կամ ամբողջությամբ տապակած խոզուկ, ինչպես նաև Արգենտինայի սիրելի կերակրատեսակը՝ ասադո։ Աղցաններից ամենատարածվածներն են Vitel Toné-ն և կարտոֆիլի աղցանը ։ Մատուցվում է նաև տապակված լցոնված լոլիկ և մրգային աղցան ։
Աղանդերի համար անպայման պետք է լինի Pan Dulce` Սուրբ ծննդյան քաղցր հաց և Turon de mani (քաղցր շաքարե սալիկ՝ պնդուկով)։ Հիմնականում խմում են սիդր, շամպայն և գինի։
Տոնակատարություն
Բարի գիշերից առաջ արգենտինացիները գնում են եկեղեցի, որտեղ անցկացվում են Սուրբ Ծննդյան արարողություններ, որից հետո հարազատներից մեկը շտապում է տուն։ Տոնը դիմավորում են մեծ ընտանիքներով, հավաքվում են մի քանի սերունդներ՝ տատիկ, պապիկ, հորաքույր, հորեղբոր, թոռներ։ Դեկտեմբերն Արգենտինայում շատ շոգ ամիս է, ուստի մարդիկ Սուրբ ծննդյան գլխավոր ուտեստները նախընտրում են ուտել այգում ։ Ընտանիքը երգում է կոլյադա։ Դեկտեմբերի 25-ին ժամը 00.00-ին բացում են սիդրը, բոլորը շնորհավորում են միմյանց, հնչում է ¡Feliz Navidad! (Շնորհավոր Սուրբ ծնունդ) և այլ բարեմաղթանքներ։ Դրանից հետո ընտանիքը դուրս է գալիս հրավառության և այսպես կոչված «գլոբուսի» (globos)՝ թանկարժեք խաղալիքներով լույսեր՝ նման չինական լապտերների, որոնք արձակվում են երկինք։ Ապա բոլորը գնում են տոնածառի մոտ նախապես տեղադրված նվերները վերցնելու համար, որոնք ընդունված են նվիրել հենց Սուրբ ծննդյանը, այլ ոչ թե Նոր տարուն։ Մարդկանց մի մասը գնում է եկեղեցի ։
Որոշ արգենտինացի ընտանիքներ Սուրբ ծնունդը դիմավորում են եկեղեցում, որտեղ կեսգիշերային զանգված է այցելում՝ Misa de Gallօ։ Ոչ հազվադեպ Սուրբ ծնունդը դիմավորում են ծովափում, իսկ ընթրիքի հետ միասին լինում է հնդկահավի խորոված ։
Արգենտինայում տոնակատարությունները տևում են երկու շաբաթ, մինչև Երեք թագավորների օրը ։ Քնելուց առաջ երեխաներն իրենց կոշիկները թողնում են շեմին, կամ պատուհանագոգին, ինչպես նաև բլիթներ կախարդների համար (Reyes Magos) և ջուր նրանց ուղտերի համար ։ «Ռեյես Մագոս»-ը փոքրիկ նվերներ է թողնում երեխաների կոշիկների մեջ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սուրբ ծնունդ Կատեգորիա:Արգենտինայի տոներ
Հոլոկիո
Հոլոկիո (Hollókő), գյուղ հյուսիսային Հունգարիայում՝ Նոգրադում։ Գյուղը հայտնի է դարձել որպես բաց երկնքի տակ գտնվող ազգագրական թանգարան։ Բնակչությունը 465 մարդ է։ 1987 թվականին ներառվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում։ Գյուղի անունը թարգմանվում է որպես «Ագռավաքար»։
Հոլոկիոն գտնվում է Բուդապեշտից 90 կմ հյուսիս և Էգերից 80 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Գյուղն ընկած է Չերհատ ոչ բարձր լեռների հովտի կենտրոնում։ Ողջ Հոլոկիոն իրենից ներկայացնում է ազգագրական թանգարան, սակայն ի տարբերություն նմանատիպ այլ թանգարանների՝ Հոլոկիոյում չի դադարում սովորական կյանքը։ Գյուղի բնակիչները խնամքով պահպանում են կենսակերպն ու անցյալ դարերի ժողովրդական ավանդույթները։ Գյուղի շենքերի մեծ մասը կավաշեն տներ են՝ փայտե ծածկապատշգամբներով։ Գյուղում պահպանվում են ժողովրդական արհեստները՝ ավանդական ասեղնագործությունը, խեցեգործությունը և փայտի փորագրությունը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Հունգարիայում
Շոնդա Ռայմս
Շոնդա Ռայմս (Shonda Rhimes ), ամերիկացի սցենարիստ, ռեժիսոր և պրոդյուսեր, որն եղել է ShondaLand արտադրական ստուդիայի ղեկավարը։ Նա առավել հայտնի է որպես հանրաճանաչ «Գրեյի անատոմիա» հեռուստասերիալի և նրա սփին-օֆֆի՝ «Մասնավոր պրակտիկա»-ի ստեղծող։ 2007 թվականի մայիսին Ռայմսը Time 100 ցանկում ներառված է եղել որպես այն մարդկանցից մեկը, որոնք օգնում են ձևավորել աշխարհը ։ Նա երեք անգամ առաջադրվել է «Էմմի» մրցանակի, ինչպես նաև ստացել է ԱՄՆ պրոդյուսերների և ԱՄՆ սցենարիստների գիլդիա մրցանակներ և հինգ անգամ շահել է NAACP մրցանակը ։ 2012 թվականից Ռայմսը նաև թողարկել է «Սկանդալ» քաղաքական սերիալը, 2014-2016 թվականներից՝ «Ինչպես խուսափել սպանության համար պատժից» և «Ձկան որս» սերիալները։
Վաղ կյանք
Ռայմսը ծնվել է Իլինոյս նահանգի Չիկագո քաղաքում՝ համալսարանի ադմինիստրատորի և քոլեջի պրոֆեսորի ընտանիքում ։ Միջնակարգ դպրոցը ավարտելուց հետո դրամատուրգիայի բակլավարի աստիճան է ստացել Դարթմուտի թատերական քոլեջում։ Այնուհետև Լոս Անջելես տեղափոխվելուց հետո Ռայմսը շարունակել է ուսումնասիրել սցենարի արվեստ և ընդունվել է Հարավային Կալիֆոռնիայի համալսարանը, որն ավարտել է կերպարվեստի մագիստրոսի աստիճանով ։
1995-2004 թվականներ։ Կարիերայի սկիզբ
90-ական թվականների սկզբին Շոնդա Ռայմսը ավարտել է կրթությունը և դարձել Հոլիվուդում գործազուրկ սցենարիստ և որպեսզի ծայրը ծայրին հասցնի, աշխատել է մի քանի աշխատանքներում, այդ թվում նաև հոգեբուժական հաստատությունում ։ 1995 թվականին մրցանակակիր վավերագրական ֆիլմը նկարահանվելուց հետո, երեք տարի անց Ռայմսը «Ծաղկում և շղարշ» անկախ ժապավենում, որի գլխավոր դերում խաղում էր Ջադ Պինկեթ-Սմիթը, առաջնաելույթ է ունեցել որպես հեղինակ, ռեժիսոր և պրոդյուսեր։ Դրանից հետո Ռայմսը Հոլի Բերի հետ միասին գրել է HBO հեռուստաալիքի «Ծանոթացեք Դորոտի Դենդրիջի հետ» ֆիլմի սցենարը, իսկ 2001 թվականին «Խաչմերուկ» ֆիլմի սցենարը, որում առաջնաելույթ է ունեցել Բրիթնի Սփիրսը ։ Չնայած ֆիլմը բացասական է ընդունվել քննադատների կողմից, սակայն հաջողակ է եղել վարձույթում՝ հավաքելով ավելի քան 60 մլն դոլար ։ 2004 թվականին թողարկվել է «Արքայադստեր օրագրերը. Ինչպես դառնալ թագուհի» ֆիլմը, որը վարձույթում հավաքել է ավելի քան 130 մլն դոլար ։
2005 թվական։ Հաջողություն և ճանաչում
Շոնդա Ռայմսի կարիերայի ամենամեծ հաջողությունը դարձել է «Գրեյի անատոմիա» հեռուստասերիալը, որը հեռարձակվել է 2005 թվականի սկզբին ։ 2006 թվականին շոուն նրան բերել է «Ոսկե գլոբուս» մրցանակ՝ լավագույն հեռուստատեսային սերիալի (դրամայի) համար, ինչպես նաև 2006-2007 թվականներին «Էմմի» մրցանակ` լավագույն դրամատիկական սերիալի և սցենարի համար և մի շարք այլ մրցանակներ և անվանակարգեր ։ Սերիալը հասել է առևտրային հաջողության և արժանացել է քննադատների բարենպաստ արձագանքներին։ Պիլոտային դրվագը դիտել է 16,25 մլն հանդիսատես, իսկ առաջին եթերաշրջանի եզրափակիչ փուլն հասել է 22,22 մլն ։ Երկրորդ և երրորդ եթերաշրջաններն հասել են ավելի մեծ բարձունքների՝ եթերաշրջանի միջին ավելի քան 19 մլն հեռուստադիտողների ։ Նախագծի համար դերասաններ ընտրելիս Ռայմսը օգտագործել է կույր քաստինգի տեխնիկան, ինչն էլ հանգեցրել է դերասանական անսամբլի էթնիկ բազմազանությանը։ Ինչպես ավելի ուշ ասել է Ռայմսը, բոլոր կերպարներն ի սկզբանե հորինվել են առանց ռասսայական տարբերությունների, իսկ քասթինգից հետո դերասաններ են ընտրվել այս կամ այն դերի համար ։ Երիտասարդ կնոջ անունից պատմված պատմությունը արագորեն հայտնի է դարձել հանդիսատեսի շրջանում և սերիան արագորեն ավելի մեծ ժողովրդականություն է վայելել, քան իր նախորդը՝ «Հուսահատ տնտեսուհիները», իսկ կիրակի օրվանից հինգշաբթի տեղափոխելուց հետո այն պարբերաբար դարձել է երեկոյան ամենատարածված ծրագիրը։
«Գրեյի անատոմիա» սերիալի ժողովրդականությունը հանգեցրել է դրա սփին-օֆֆի՝ «Մասնավոր պրակտիկա»-ի հեռարձակմանը, որի սյուժեի կենտրոնում գտնվում է բժիշկ Էդիսոն Մոնտգոմերին (Քեյթ Վալշ)։ Պրեմիերան կայացել է 2007 թվականի սեպտեմբերի 27-ին ։ Սերիալում նկարահանվել են նաև մրցանակի արժանացած դերասաններ, ի դեմս Էմի Բրենեմանի և Օդրա Մաքդոնալդի։ Շոուն եթերում շարունակվել է վեց եթերաշրջան ։