cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ստանիսլավ Ասեև
Գրական ստեղծագործություն
Հիմնական ստեղծագործությունը Մելխյոր փիղ կամ մտածող մարդը ինքնակենսագրական վեպն է։ Վեպը տպագրվել է 2015 թվականին ռուսական գրական-գեղարվեստական ​​Երիտասարդություն ամսագրում, իսկ 2016 թվականին առանձին գիրք հրատարակվել է Կիևի Կայալա հրատարակչությունում ։ Վեպը պատմում է հեղինակի կյանքի մասին ուկրաինական քաղաքական և հոգևոր իրողություններում։ Մեծ ուշադրություն է դարձվում Դոնբասի պատերազմին, որը նկարագրվում է հեղինակի փիլիսոփայական գնահատականների և եզրակացությունների պրիզմայով։ Երիտասարդություն ամսագրի գլխավոր խմբագիր Վալերի Դուդարևի խոսքերով՝ աշխարհի նկատմամբ նրա հայացքը լրագրողական չէ, գրական չէ, նա երիտասարդ փիլիսոփա է։ Վեպի էջերին Ստանիսլավը շրջվում է ներսից, ցույց է տալիս փոքրիկ քաղաքի աշխարհը, պատերազմ, որը կիսով չափ կիսեց երկիրը։ Ի դեպ, նա ծառայել է Կիևի կողմից տեղակայված գումարտակներից մեկում։ Նա կարծում էր, որ գաղափարի համար պետք է պայքարել։ Նրա համար նման գաղափար էր Ուկրաինայի ամբողջականությունը։ Երեք շաբաթ ծառայելուց հետո նա հիասթափվեց։ Նա ասաց, որ պատերազմի մասին գաղափար չկա։ Նա իր մտքերը փոխանցեց թղթին և արդյունքը եղավ խորը փիլիսոփայական աշխատանք։ 2018 թվականին լույս է տեսել Ասեևի Մեկուսացման մեջ գիրքը, որտեղ նա նկարագրել է իր մնալը մեկուսացման բանտում։
Լրագրողական գործունեություն
Որպես լրագրող նա Ստանիսլավ Վասին կեղծանունով համագործակցել է Շաբաթվա հայելին թերթի, Ուկրաինական շաբաթ ամսագրի և «Ազատություն» ռադիոկայանի հետ։
Կոլե Սանտա Լուչիա
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Ստանիսլավ Ասեև
Ձերբակալվել է լրտեսության մեղադրանքով
2017 թվականի հունիսի սկզբին ուկրաինական Շաբաթվա հայելին թերթի քաղաքական բաժնի գլխավոր խմբագիր Սերգեյ Ռախմանինը հայտնել էր, որ Ասեևը հունիսի 2-ից կապի մեջ չի եղել իր գործընկերների հետ, նա չի պատասխանել զանգերին, նրա գտնվելու վայրն անհայտ է։ Նրա բնակարանը խուզարկվել է։ Հուլիսի 16-ին Ասեևի ընկերը և համադասարանցին, Ուկրաինայի նախկին ժողովրդական պատգամավոր Եգոր Ֆիրսովը հայտարարել է, որ, ըստ պետական ​​անվտանգության նախարարության պաշտոնական տեղեկատվության, բլոգերը կալանավորվել է լրտեսության մեղադրանքով, ինչի մասին, ըստ Ֆիրսովի Ասեևի մորը գրավոր ձևով տեղեկացվել է ։ Հուլիսի 5-ին Ֆիրսովը ֆեյսբուքյան իր էջում հայտնել է, որ Ասեևը բողոքի հացադուլ է սկսել։ Մարդու իրավունքների դիտորդը հայտարարել է, որ պետական անվտանգության իշխանությունները պետք է անհապաղ դադարեցնեն Ստանիսլավ Ասեևի հարկադիր անհետացումը, ճանաչեն նրա կալանավորումը և ազատ արձակեն։ Նա հավելել է, որ միջազգային իրավունքի պահանջներին համապատասխան՝ նրանք պետք է նաև հետաքննեն և պատժեն դրա համար պատասխանատուներին։ Իր հերթին, Human Rights Watch-ի Եվրոպայի և Կենտրոնական Ասիայի մասնաճյուղի տնօրեն Հյու Ուիլյամսոնն ասել է, որ պետական անվտանգության իշխանությունները պաշտոնապես չեն ճանաչել Ասեևի կալանավորման փաստը, բայց իրենք կասկած չունեն, որ բլոգերը գտնվում է պետական անվտանգության ձեռքում ։ Անվտանգության ուժերը Դոնեցկում պահվում են կալանքի տակ՝ առանց արտաքին աշխարհի հետ կապի։ Միջազգային ոչ կառավարական կազմակերպությունը բաց կոչ է ուղղել բոլոր նրանց, ովքեր անտարբեր չեն դիմումներ գրել պետական անվտանգության ղեկավար Ալեքսանդր Զախարչենկոյին, Վլադիմիր Պավլենկոյին և մարդու իրավունքների հանձնակատար Դարիա Մորոզովային։ Լրագրողներ առանց սահմանների կազմակերպության Արևելյան Եվրոպայի և Կենտրոնական Ասիայի բաժնի ղեկավար Յոհան Բիչրը կոչ է արել պետական անվտանգությանը ազատ արձակել Ասեևին։ Եվրոպայում անվտանգության և համագործակցության կազմակերպության մամուլի ազատության հարցերով խոսնակ Հարլեմ Դեզիրն ասել է.
Կոլե Սանտա Լուչիա
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ստանիսլավ Ասեև
Ազատ արձակել և վերադառնալ Ուկրաինա
2019 թվականի դեկտեմբերի 29-ին նա գերությունից ազատվել է 76-ի դիմաց 127-ի դիմաց։ Նրա հետ ազատ է արձակվել լրագրող Օլեգ Գալազյուկան։
Քաղաքական գործունեություն
Ազատ արձակվելուց հետո Ստանիսլավը ակտիվ հասարակական և քաղաքական դիրք է գրավում, զբաղվում է Ռուսաստանում անօրինական բանտերի բանտարկյալների իրավունքների հարցերով ։ Ասեևը 2020 թվականի հունվարի 29-ին ելույթ ունեցավ Եվրոպայի խորհրդում, որտեղ նա խնդրեց խորհրդի անդամ երկրներին ճնշում գործադրել Ռուսաստանի վրա՝ բանտարկյալներին ազատ արձակելու համար։ 2020 թվականի փետրվարի 15-ին լրագրողը ելույթ ունեցավ Մյունխենի անվտանգության համաժողովում, որտեղ խոսեց պետական անվտանգության ուժերի կողմից բանտարկյալների նկատմամբ դաժան վերաբերմունքի մասին ։ 2020 թվականի փետրվարի 14-ին Ստանիսլավ Ասեևը Պրահայում Ազատություն ռադիոկայանի գրասենյակում հանդիպեց մի խումբ սենատորների հետ և քննարկեց օկուպացված Դոնբասի մնացած բանտարկյալների ազատ արձակումը։
Կարծիքներ
Ասեևի ընկերոջ և դասընկերոջ՝ Ուկրաինայի նախկին ժողովրդական պատգամավոր Եգոր Ֆիրսովի խոսքով, նա իր լրագրողական պարտքն է համարել մնալ Դոնեցկում և օբյեկտիվորեն նկարագրել տեղի ունեցող իրադարձությունները. «Ոչ բոլորը կարող են իմանալ, թե ինչ է կատարվում օկուպացված Դոնբասի տարածքում, ոչ բոլորը կարող են նկարագրել այնտեղ տիրող իրավիճակը։ Եվ Ստասը կարող էր նկարագրել։ Ֆիրսովը նաև պնդում է. «Ստասը դպրոցում Կանտ կարդացած մարդ է։ Համալսարանի թե՛ ուսուցիչները, թե՛ բոլոր խմբում նրան առնվազն լավագույններից էին համարում ։ Նա նախագահներից ոչ մեկին չէր պաշտպանում, ոչ մի քաղաքական կուսակցության… Այդ ամենը նրա մտքի թռիչքից ցածր էր…» Իր հերթին, Կիևի Կայալա հրատարակչության տնօրեն Տատյանա Ռետիվովան նշում է. «Նրան չի հետաքրքրում ո՛չ ուկրաինական, ո՛չ ռուսական ազգայնականությունը, նա այս մակարդակի երկխոսության կոորդինատներից դուրս է։ Ասեևին ավելի շատ հետաքրքրում է 20-րդ դարի ֆրանսիական և գերմանական գոյաբանությունը»
Մրցանակներ
2020 թվական, Արևելյան Եվրոպայի ազատ մամուլ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի գրողներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի լրագրողներ Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Շավանյակ (Կանտալի գավառ)
Շավանյակ (Chavagnac), համայնք Ֆրանսիայի Օվերն մարզի Կանտալ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 103 մարդ, բնակչության խտությունը` 6.21 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 16.58 կմ² տարածք։
2016 թվականի հունվարից Սել, Շալիրանգ, Նեսարգ Մուարսակ և Սենտ Անաստազի համայնքների հետ միասին հանդիսանում է Նեսարգ է Պինաթել համայնքի մաս։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 420 կմ հարավ, Կլերմոն Ֆերան քաղաքից` 75 կմ հարավ, Օրիյակ քաղաքից` 45 կմ հյուսիս-արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 57 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 42-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 15։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 73,7 %։ 42 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 37 անձ (25 տղամարդ և 12 կին)։ Գործազուրկ են եղել 5 անձ (1 տղամարդ և 4 կին)։ 15 անաշխատունակներից 2-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 4-ը` թոշակառուներ, իսկ 9-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Խեղդվող մարդկանց փրկելու համար մեդալ
Խեղդվող մարդկանց փրկելու համար մեդալ (Медаль «За спасение утопавших»), Ռուսական կայսրության պետական պարգև։ Մեդալն ստեղծվել է 1827 թվականի սեպտեմբերի 23-ին՝ Նիկոլայ I-ի հրամանով։ Մեդալն ուներ տարբերակ՝ տարբեր տրամագծերով։ Հայտնի են 15 պարգևատրումներ ։
Մեդալի նկարագրություն
Մեդալը տրվում էր այն անձանց, ովքեր փրկում էին ջրում խեղդվող մարդկանց։ Առաջին պարգևատրումը կայացել է 1827 թվականի հոկտեմբերին, որտեղ պարգևատրվել է վեց գյուղացիներ և Վոլգա գետի ափի մոտ, որտեղ պարգևատրվել են տասը գյուղացիներ1827 թվականին պարգևատրվել են Լիվոնյա արզինց գյուղացիներ, ովքեր փրկել են չորս մարդու կյանք։
Մեդալը պատրաստում էին արծաթից՝ 28 կամ 50 մմ տրամագծով։ Դիմերեսի կողմում պատկերված է Նիկոլայ I-ի դիմանակարը, և եզրերով մակարգրված է․Մեդալի դարձերեսի կողմում հորիզոնական դիրքով երեք տողովր գրված է․
Կրելու կարգ
Մեդալն ուներ կանթ շերտաձողիկին կամ ժապավենին ամրացնելու համար։ Մեդալը պետք է կրել պարանոցին ։
Նիկոլայ Միկլուխո-Մակլայը պապուասների մշակույթում
Նիկոլայ Միկլուխո-Մակլայը 3 անգամ եղել է Նոր Գվինեայի հյուսիս-արևելյան ափերն ուսումնասիրող արշավախմբերում. 1871 թվականի սեպտեմբերի 20-ից մինչև 1872 թվականի դեկտեմբերի 19-ը, 1876 թվականի հունիսի 27-ից մինչև 1877 թվականի նոյեմբերի 6-ը և 1883 թվականի մարտի 17-ից մինչև մարտի 23-ը։ Երկու երկարատև ճանապարհորդությունների ընթացքում, նա հաջողությամբ շփման մեջ մտավ տեղի բնիկների` բոնգու ժողովրդի հետ, որոշ չափով տիրապետեց նրանց լեզվին, որի արդյունքում դարձավ առասպելների և ժողովրդական բանահյուսության հերոս։ Միկլուխոյի մասին առաջին առասպելները գրառվել են 1906 թվականին գերմանացի միսիոներների կողմից, երբ դեռ կենդանի էին այն մարդիկ, ովքեր անձամբ ճանաչում և հիշում էին ճանապարհորդին։ Առասպելական տեքստերը պատմական երևույթների վերջնական ձևափոխություններ չէին․ նրանք գոյություն են ունեցել զուգահեռաբար։ Միկլուխո Մակլայը որոշ գործիքներ և գյուղատնտեսական բույսեր մտցրեց բնիկների կենցաղ, որոնց ռուսերեն անվանումները անցան բոնգու լեզվի մեջ, իսկ հետագայում՝ առևտրական կապերի շնորհիվ, տարածվեցին երկրի ողջ տարածքով։ Այդ ռուսական բառերը, որոնցից մեծ մասը ոչ մի կապ չուներ ռուսաց լեզվի հետ, ցույց են տալիս նոր գվինեական լեզուներում արևմտյան նորարարությունները,  իսկ մշակութային հերոս Միկլուխո Մակլայի կերպարին վերագրվող բառերի թիվը մշտապես աճում է։
Ա. Տուտորսկին պապուասների դիցաբանության մեջ առանձնացրեց Միկլուխո Մակլայի երեք կերպար։ 20-րդ դարի սկզբին արձանագրված լեգենդներում նա հանդես է գալիս որպես դասական մշակութային հերոս. նա դադարեցրել է պատերազմները, նվիրել  երկաթե կացիններ, ցեղերին սովորեցրել է հողագործություն և կղզու բնակիչներին կոչ արել տեղափոխվել մայրցամաք։ 1940-1950-ական թվականներին Մակլայի անունը կապվում է բեռի պաշտամունքի հետ. նա պապուասներին հանձնեց դրոշ՝ որպես բարձրագույն ուժերի ուխտի նշան, խոսեց գաղութատիրությունից պապուասների անկախության մասին և նրանց նվիրեց սննդամթերք ու եվրոպական ապրանքներ, ներառյալ պահածոյացված կերակուր, աղ և բրինձ։ 21-րդ դարի սկզբի տեքստերում, որոնք 2010 թվականին գրառվել էին Կունստկամերայի ռուսական արշավախմբի կողմից, Մակլայը բնիկների կախարդական գիտելիքների ստացողն էր. այդ կերպարը հիմնավորեց եվրոպացիների հետ համագործակցության անհրաժեշտությունը։ Այս առասպելի սոցիալ-տնտեսական հիմքը լավ գիտակցվում էր բնիկների կողմից։ 20-րդ դարի սկզբից Մակլայի ավանդները աստիճանաբար ներթափանցեցին լեռնային ցեղերի մեջ, որոնց դիցաբանության մեջ նրա պատկերը ավելի շատ կապված էր միսիոներների՝ լուսավորիչների, և նույնիսկ Հիսուս Քրիստոսի հետ։ Այս ավանդներում նրան կոչում էին Մագարա կամ Մագրուայ։ Գորենդուկ ցեղի հողը, որի վրա 1871 թվականին առաջին անգամ իջավ Միկլուխո Մակլայը և կառուցեց առաջին ստացիոնար բազան, համարվում էր իր տեսակի «Ավետյաց երկիր», որի վրա 2017 թվականին կառուցվեց բոնգու ժողովրդի նոր գյուղ, որը կրում էր աստվածացված ճանապարհորդի անունը ։
Պատմագրություն
1884 թվականին՝ գերմանական «Վիլհելմ կայսեր երկիր» գաղութի ստեղծումից հետո, Օտտո Ֆինշը, Հյուգո Ցյոլերը, Օտտո Դեմպվոլֆը, որ ուսումնասիրել էին տեղի ժողովուրդների լեզուն, Բիլի-Բիլի և Կառ-Կառ կղզիներում գրառեցին մի քանի լեգենդ Միկլուխո-Մակլայի մասին։ Ավելի ուշ գյուղերից մեկում հիմնվեց Ռեյնյան Լյութերական միսիոներություն, որի աշխատակիցները, առաջին հերթին բժիշկ Բերնհարդ Հագենը և միսիոներներ Ավգուստ Հանկեն, Գեորգ Էյֆերտը, Ալբերտ Հոֆֆմանը, Յակոբ Վելշը, մշտապես բախվում էին Միկլուխո-Մակլայի մասին իրական հիշողությունների և ձևավորված ավանդույթներին։ Դմիտրի Անուչինի խնդրանքով Բերնհարդ Հագենը հավաքած նյութերի հիման վրա 1903 թվականին հրատարակեց «Ն. Ն. Միկլուխո-Մակլայի մասին Նոր Գվինեայի Աստրոլյաբին ծովածոցի բնակիչների հիշողությունները» գիրքը։ Հետագայում լյութերական առաքելությունը հավաքագրեց ազգագրական նյութեր, բայց դրանց մի մասը միայն հրատարակվեց։ 1964 թվականին Պիտեր Լոուրենսի հրատարակած «Բեռի ճանապարհը» գրքում նկարագրված է 1871-1950 թվականների ընթացքում Մակլայի Ափի պապուասների շփումների պատմությունը եվրոպացիների հետ, և առաջին հերթին իր` Միկլուխո-Մակլայի հետ։ Ըստ «Կրոնը Մելանեզիայում» նորագույն մատենագրական հրատարակության հեղինակ Հարի Տրոմպֆի՝ «այն բեռի պաշտամունքի մասին լավագույն գիրքն է»։ Մակլայի պաշտամունքի հետագա զարգացումը պարբերաբար նկարագրվել է գիտական ​​գրականության մեջ, ընդ որում՝ 1960-ական թվականների հրապարակումներից մեկում արձանագրվեց, որ Մակլային նույնիսկ կարող էին նույնացնել Հիսուս Քրիստոսի հետ։
20-րդ դարի ընթացքում Մակլայի Ափի դիցաբանության մեջ առկա էր Ն. Ն. Միկլուխո-Մակլայի կերպարը, բայց այն վեր էր մշակութային հերոսի պատկերացումից, քանի որ պարունակում էր «սպիտակ պապուասի» մասին համոզմունքներ` որպես հեռավոր նախնու։ 1971 թվականին խորհրդային ազգագրական արշավախումբը բեռի պաշտամունքի շրջանակներում բախվել է Մակլայի վերաբերյալ պապուասների հավատքին ։ Երբ արշավախմբի անդամները ժամանեցին Բոնգու գյուղ, նրանց ուղեկցող տեղական վարչակազմի ներկայացուցիչը առաջին իսկ օրը խորհրդային գիտնականներին համառորեն խնդրեց խմբերով չգնալ Գարագասի հրվանդան (այնտեղ տեղադրված է հուշատախտակ` ի հիշատակ 1871-1872 թվականների ընթացքում Ն. Ն. Միկլուխո-Մակլայի կատարած այցի), և ամենակարևորը՝ չկատարել ոչ մի հանդիսավոր արարողություն հուշատախտակի մոտ։ Նա նախազգուշացրեց, որ պապուասները կարող էին նման արարողությունները մեկնաբանել բեռի երկրպագության գաղափարների լույսի ներքո. մարդիկ կմտածեն, որ հուշատախտակի տակ թաղված են իրենց ուղարկված ապրանքները, որը կհանգեցնի պեղումների մեկնարկի։ Լրացուցիչ տեղեկատվություն հավաքագրվել է 1977 թվականի արշավախմբի ժամանակ, բայց դրա մասնակիցները, հիմնականում, պապուասների՝ իրենց հաղորդվող առասպելները համարում էին պատմական տեքստեր,որոնց հիման վրա կարելի էր հստակեցնել Նոր Գվինեայում Միկլուխո-Մակլայի կյանքի պակաս հայտնի ժամանակահատվածը. Նոր առասպելներ արձանագրվել են 1994 և 2010 թվականների արշավախմբերի արշավների ընթացքում։
Առասպելներ ու լեգենդներ Մակլայի մասին
Ա. Վ. Տուտորսկին Մակլայի մասին պապուասների լեգենդները պայմանականորեն բաժանում էր երկու խմբերի։ Առաջինը` ավելի մեծաքանակը, ներառում էր ոչ մեծ առասպելական լեգենդներ, որոնցում հիմնական գործող անձը Միկլուխո-Մակլայն էր։ Երկրորդ խմբի ավանդույթները, այսպես կոչված «ամբողջական», ավելի նման են պատմականներին, և ինչպես ցույց են տվել 2010 թվականի ուսումնասիրությունները, հաճախ հիմնված են հետազոտողի հրատարակած օրագրերի կամ նրան նվիրված գրքերի վրա։ 1977 թվականին Դ. Դ. Տումարկինը գրավոր աղբյուրներից և նույնիսկ ռադիոհաղորդումներից արձանագրել է բանավոր ավանդույթների լրացումներ։ Առանձին տիպի լեգենդներ շրջանառվում են Տույայի ժառանգների մեջ, որն առաջին պապուասն էր, ում հետ Մակլեյը շփվել էր։ Նրա թոռան թոռը 2014 թվականին Գորենդուկ ցեղի ավագն էր։ Առասպելաբանության զարգացման հիմնական փուլերը կարող են թվարկվել ստորև նշված ձևով.
Մշակութային հերոսի մասին առասպելի անցումը բեռի պաշտամունքին
Լեգենդների նման տարատեսակությունը առանձնանում է, այն պատճառով, որ պապուաս տարբեր ցեղերի մշակութային գործընթացները ոչ միանման էին ընթանում։ Երբ 1930-ական թվականներին Մակլայի Ափի ափամերձ հատվածում սկսեցին առաջանալ բեռի պաշտամունքները, լեռնային շրջանների ցեղերին նոր միայն հասնում էին Միկլուխո-Մակլայի մասին առասպելները։ Լեռնային ցեղերի լեզուներում նրա անունը վերափոխվեց Մագարայի կամ Մագրուայի, սակայն նրա կրողը մշակութային հերոս չէր։ Նա կոչ չէր անում սպիտակամորթների դեմ պայքարել, մարգարեները չէին խոսում նրա անունից։ Այնուամենայնիվ, հերոս Մագարայը շատ ընդհանուր գծեր ուներ պատմական նախատիպի հետ։ Նա գնում է գյուղից գյուղ, չի փորձում իշխել պապուասցիների վրա, բայց հետաքրքրվում է տարբեր կենդանիների գանգերով և գիտի տարբեր ցեղերի լեզուներն ու սովորույթները։ Այլ կերպ ասած, այս տիպի լեգենդների և ավանդույթների հիմնական գործառույթը նպաստել է ավանդական մշակույթների կարևորության քարոզմանը։ Բեռի պաշտամունքի անցման առաջին ավանդույթներից մեկը արձանագրվել էր 1930-ական թվականներին Է. Հաննեմանի կողմից՝ Մադանգայի շրջակայքում գտնվող գրագեդ ցեղի մոտ. Մակլայը մեծ գիրք էր կրում թևի տակ և սահմանում սովորույթներ։ «Ավանդույթներ սովորեցնելու մասին» սցենարը, որն ընդգծում էր ավանդույթների կարևորությունը եվրոպական մշակույթի համեմատությամբ, վկայում է այն մասին, որ պապուասների գիտակցության մեջ կատարվում են կարևոր փոփոխություններ։ Այլ սպիտակամորթների մոտ ամենաառաջինը եկած սպիտակ մարդու մասին ավանդների մի մեծ խումբ արձանագրվել է սիմբու ցեղի մոտ (գրականության մեջ նշվում է նաև «չիմբու»)։ 1985-1988 թվականներին ամերիկացի մարդաբան Կ. Ռէմբոյի կողմից արձանագրվել են Մագրուայի մասին լեգենդների 37 տարբերակներ։ Ա. Տուտորսկիի կարծիքով, Մագրուայի մասին լեգենդներում մեծ չափով արձանագրված էր ոչ թե Մակլայի կերպարը, այլ քրիստոնյա միսիոներների արտաքին տեսքը և վարքագիծը, նաև որոշ ավետարանական սյուժեներ, այդ թվում հինգ հազար մարդու հագենալը հինգ հացով և ջրերի վրա քայլելու ունակությունը։ Սերունդների փոփոխությանը զուգընթաց` ակնառու է դառնում Մագրուայի և Քրիստոսի կերպարների մոտեցումը, բայց ավանդույթներում առկա են նաև զվարճալի սյուժեներ՝ իրական Միկլուխո-Մակլայի օրագրերից։
Բեռի պաշտպամունքի առասպելներ
Պապուաների դիցաբանության մեջ սպիտակ մարդու ընկալումը արմատապես փոխվեց1940-ականների վերջին։ Մակլայը նախնիների ոգին մարմնավորողից և ուսուցչից վերածվեց բարիք-բեռ փոխանցողի։ Նմանատիպ ավանդույթ արձանագրվել է 1975 թվականին Մ. Մենիսի կողմից՝ Գրագեդ կղզու վրա. «Մակլայը ժեստերի լեզվով ասաց Կուդամին և Մալբակին.«Դուք չպետք է վախենաք»։ Այնուհետև Մակլայը տվեց նրանց մի դրոշ և ասաց. «Որոշ ժամանակ անց ես կվերադառնամ»։ Նա տարաների մեջ նրանց տվեց միս, պահածոյացված ձուկ։ Այս դրոշը մեծ տամբու էր (տամբուն,հավանաբար, նախնիների ոգու նյութական մարմնավորումն էր, նաև tumbuna, tabuna), այն ցուցադրում էին սինգսինգերի (ցեղային տոների) ընթացքում»։ Մակլայի հեղինակությունը օգտագործվել է բեռների պաշտամունքի շարժումների հիմնական ավանդույթը հիմնավորելու համար. բեռը, ի սկզբանե, պատկանում էր բնիկներին, իսկ սպիտակները տիրացան նրան անօրինական ձևով։ Դրոշի մասին սյուժեն ևս ավանդույթի կարևոր տարր է. Դա սուրբ առարկա է, բեռի գաղտնիքի մարմնացումը և արդարության վերականգնման և նախնիների պաշտամունքի խորհրդանիշը։ 1971 թվականին խորհրդային արշավախմբի կողմից արձանագրված` Մակլայի մասին ավանդույթներում, ապրանքներ ընծայելու գործընթացը առանցքային դերակատարում ունի։ Այն արձանագրվել է Բոնգուի ամենածեր բնակչի կողմից, որն անձամբ հիշում էր Միկլուխո-Մակլայի կրտսեր ժամանակակիցներին և նույնիսկ ճանաչել էր նրանց գիտնականի կատարած գծանկարներում։ Մակլայն այս ավանդույթում հանդիսանում է եվրոպական նորամուծությունները` ծխախոտ, աղ և բրինձ նվիրող, որը ոչ մի առնչություն չունի Մակլայի փաստացի գործունեության հետ։
Ժամանակակից լեգենդներ
2010 թվականի արշավախմբի արձանագրած ավանդույթներում Մակլայի դիցաբանության մեջ հայտնաբերվեցին նոր փոփոխություններ։ Բեռների աստվածությանը փոխարինեց մարդու կերպարին ավելի նման մի անձնավորություն։ Այսպես, լեգենդներից մեկում Մակլայը դրվում է Տուի հետ մեկ մակարդակի վրա, (Տուն, համաձայն իր սերունդների փոխանցման, եղել է շաման-ձկնորս), և նրանց բարեկամությունը դառնում է Նոր Գվինեայի և Պապուայի անկախության արտացոլումը։ Նոր լեգենդներում Տուի դերը դարձել է ավելի ակտիվ։ Սա մասամբ ծառայել է Գորենդու ցեղի հատուկ կարգավիճակի ամրապնդմանը, իսկ Տուի դերը Մակլայի հետ հարաբերություններում թույլ է տալիս կլանին համայնքում հատուկ կարգավիճակ ունենալ և նույնիսկ բոնգուի մոտ օրինականացնել Ռուսաստանից ստացվող դրամային սուբսիդիաները։ Սուբսիդիաների օրինականությունը «հիմնավորվում» է կախարդական գիտելիքների փոխանակմամբ։
Պապուասների լեզուներում ռուսական բառերը և Միկլուխո-Մակլայը
Մադանգ շրջանի բնակիչները բաժանվում են երկու խոշոր ճյուղերի` ավստրոնեզական և տրանսնորգվինեական։ Միկլուխո-Մակլայի ժամանակներում լեզուների առաջին ճյուղով խոսում էին կղզիներում և առափնյա մի քանի գյուղերում։ Ավստրոնեզական լեզուների կրող տոհմերի մշակույթն ունի ավելի բարձր տեխնոլոգիաներ, քան կանոէ կառուցող և բրուտագործ հարևաններինը։ Կավե ամանեղենը ծառայում էր որպես փոխանակման առևտրի հիմք, ավստրոնեզական լեզուների կրողները ճանապարհորդում էին ափի երկայնքով և հանդես էին գալիս, որպես մշակութային նորարարությունների փոխանցողներ։ Համապատասխանաբար, ավստրոնեզական լեզուների և մշակույթի կրողները ընկալվում էին պապուասների կողմից որպես էլիտար, իսկ Ա. Տիտորսկու խոսքերով, տրանսնորգվինեական ճյուղի լեզուները և սովորույթները «մեկ աստիճան ցածր էին զբաղեցնում»։ Միկլուխո-Մակլայի ներկայությունն այս տարածաշրջանում վկայում է այն մասին, որ ռուսերեն բառերը մտել են տեղական լեզուներ։ Նրանցից ամենահայտնիներն են «կացինը», «եգիպտացորենը» և «ձմերուկը»։ Այնուամենայնիվ, բնիկների մշակույթում ձևավորվել է «ռուսական բառերի» որոշակի շերտ (որոնցից շատերը ոչ մի առընչություն չունեն ռուսաց լեզվի հետ) կապված Մակլայի մասին պատկերացումների հետ՝ որպես մշակութային հերոսի։ Առաջին անգամ ռուսերեն բառերը Աստրոլյաբիայի ծոցի լեզուներում նկարագրվել են 1884 թվականին Օտտո Ֆինշի կողմից։ Իրոք, «taporr» խորը արմատներ է ձգել բոնգու ժամանակակից լեզվի մեջ։ Բայց, Օ. Ֆինշը, թեև եղել էր Ռուսաստանում, տիրապետում էր միայն ռուսաց լեզվի ամենատարրական գիտելիքներին, սակայն չէր հասկանում, որ պապուասների բառօգտագործումը լեզուների բացառիկ բազմազանության պայմաններում ուներ իր առանձնահատկությունները։ Միկլուխո-Մակլայը բախվեց այս երեւույթի հետ Նոր Գվինեա կատարած իր առաջին ուղևորության ժամանակ.
Ա. Հանկի (1909 թվական) բոնգու լեզվի բառարանում ռուսերենից փոխառված բառերից նշվում են «tapor», «gugrus»՝ եգիպտացորեն, «papai»՝ սեխի ծառ։ «Арбуз» բառը բառարանի հիմնական մասում բացակայում է, բայց նշվում է ներածության մեջ։ Հնարավոր է, որ բոնգու լեզվում «բրինձ» բառը ուներ փոխառված բնույթ, քանի որ այն արտաբերվում էր ռուսական ձևով («ris», ոչ թե «rais»): Ռուսերեն բառերը ընդգրկվել են Մակլայի ափի մի շարք այլ ժողովրդների լեզուներում։ Ըստ Ա. Հոֆմանի՝ բոմ լեզվով (Միկլուխո-Մակլայի օրագրերում նշված Բոգատի գյուղ) երկաթե կացինները կոչվում էին «taporr», եգիպտացորենը` «գուրկուս», սեխի և պապայայի որոշ տեսակներ` «abrus»: Բիլի-Բիլի կղզու բնակիչների լեզվով, կացինները կոչվում էին «sapor», բայց բույսերի անունները այնտեղ չեն ամրապնդվել` հողագործության թույլ զարգացած լինելու պատճառով։ O. Ֆինշը գրել է, որ Բիլի-Բիլի կղզում դդումները անվանում էին «Մակլայ» բառով։ Ա. Տուտորսկին նաև նշել է, որ «taporr» ռուսական բառը տեղական լեզուների մեծ մասում դուրս չմղեց գործիքի իրական բնօրինակ անվանմանը, որն օգտագործվում էր քարե գործիքների համար։ Ընդհանրապես, «Մակլայ» բառը օգտագործվում էր պապուասների և եվրոպացիների շփման ժամանակ, նշելով Նոր Գվինեայի բնակիչների կյանքում բոլոր նորարարությունները` պապայա, ձմերուկներ, կացիններ և այլն։ Այն օգտագործվում էր նաև սպիտակների հետ մշտական շփում չունեցող ցեղերում՝ եվրոպացիներին նշելու համար։
Խորհրդային և ռուսական արշավախմբերի մասնակիցները նպատակաուղղված ուսումնասիրել են պապուական լեզուներում ռուսական բառերի առկայությունը։ Դ. Տումարկինը 1971 թվականին արձանագրեց, որ «կացին» բառը արտաբերվում էր որպես «սխապոր»։ Նա նաև հաստատում էր, որ շատ բառերի ավելացվում էր գիտնականի անունը «дьигли Маклай» (վարունգ), «валю Маклай» (դդում)։ Այդ արշավախմբի մեկ այլ անդամ, ազգագրագետ Բ. Ն. Պուտիլովը, նշել է, որ կովը կոչվում էր «բիկ Մակլայ»։ Մի շարք դեպքերում ռուսերեն բառերը կորսվել են, սակայն առասպելական կապը նշված առարկայի և Մակլայի միջև պահպանվել է։ Ա. Տուտորսկին 2010 թվականի արշավախմբի ժամանակ նշել է, որ պարբերաբար Նոր Գվինեա կատարված ռուս զբոսաշրջիկների այցելությունների արդյունքում պապուասները գաղափար կազմեցին ռուսերեն բառերի ճիշտ արտաբերման մասին, բայց պահպանվեցին և դրանց հին ձևերը` «схапор-топор»: Միկլուխո-Մակլայի հետ կապված բառերի քանակը անընդհատ աճում է։ Եթե ​​1970-ականներին Միկլուխո-Մակլայի հիշատակի հետ կապված բառերը ընդծվում էին «Մակլայ» անունը ավելացնելով, ապա 2010 թվականին այդ բառերը կոչվում էին «ռուսական»։ Այսինքն, Բոնգու լեզվում, այսպես կոչված, «ռուսերեն բառերը», փոխառություններ չեն, այլ առասպելական աշխարհայացքի մի մասն են, որտեղ «ռուսությունը» և կապը Մակլայի հետ որոշակի գործառույթներ են կատարում։
Գրականություն
Կատեգորիա:Նոր Գվինեա Կատեգորիա:Ազգագրություն Կատեգորիա:Մշակութային հերոսներ Կատեգորիա:Բեռի պաշտամունքներ Կատեգորիա:Նիկոլայ Մակլուխո-Մակլայ
(502) Սիգունե
Սիգունե աստերոիդը պատկանում է Ֆոկեայի աստերոիդների ընտանիքին։ Այս ընտանիքի աստերոիդների ուղեծրերը ունեն մեծ կիսաառանցքներ, ընկած 2,25-ից մինչև 2,5 ա. մ. միջակայքում և 0,1-ից ոչ մեծ էքսցենտրիսիտետ ։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է S դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս S Կատեգորիա:Ֆոկեայի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1903 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Մաքս Վոլֆի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Սեպտեմբերի 19
Սեպտեմբերի 19, տարվա 262-րդ ( նահանջ տարիներին՝ 263-րդ) օրն է։
Սահմանադրական ճգնաժամ Պերուում (2019)
Սահմանադրական ճգնաժամ Պերուում (2019), Պերուի իշխանության գործադիր և օրենսդիր ճյուղերի միջև հակամարտությունը, որը հանգեցրեց ընդդիմության կողմից վերահսկվող խորհրդարանի լուծարմանը և երկրում փաստացի երկիշխանությանը։ Ստեղծված երկիշխանության պայմաններում հակամարտության կողմերից յուրաքանչյուրն իր ընդդիմախոսներին մեղադրում է ազգային օրենսդրությունը խախտելու մեջ ։
Ճգնաժամի առիթ է հանդիսացել Սահմանադրական դատարանի դատավորներից մեկի նշանակման հետ կապված կոնֆլիկտը։ Վիսկարան խորհրդարանից պահանջել է հրաժարվել այդ պաշտոնում վիճելի թեկնածուի նշանակումից՝ հակառակ դեպքում սպառնացել է լուծարել Կոնգրեսը ։
Մինչդեռ Պերուի կառավարության ղեկավար Սալվադոր դել Սոլարը խորհրդարանի քվեարկության է դրել կառավարությանը վստահելու հարցը, սակայն պատգամավորները հետաձգել են այդ հարցի քննարկումը՝ դրա փոխարեն զբաղվելով Սահմանադրական դատարանի նշանակումներով ։ Այդ կապակցությամբ նախագահ Մարտին Վիսկարան 2019 թվականի սեպտեմբերի 30-ին լուծարել է Պերուի Կոնգրեսը և նշանակել կառավարության նոր նախագահ՝ արդարադատության նախկին նախարար Վիսենտե Սեբայոսը։
Իր հերթին, նախագահի կողմից լուծարված խորհրդարանը Մարտին Վիսկարային ժամանակավոր անգործունակ է ճանաչել և նրան հեռացրել Իշխանությունից՝ նախագահի ժամանակավոր պաշտոնակատար նշանակելով փոխնախագահ, նախարարների խորհրդի նախկին նախագահ Մերսեդես Արաոսին ։
Պերուի նախագահի և օրենսդիր իշխանության միջև հակամարտությունը հանգեցրել է նախագահ Մարտին Վիսկարայի աջակցությամբ բազմահազարանոց ցույցերի, որոնք տեղի են ունեցել Պերուի բազմաթիվ քաղաքներում ։ Andina լրատվական գործակալության տեղեկություններով՝ զինված ուժերի հրամանատարությունը և Պերուի ոստիկանության ղեկավարությունը հայտարարել են, որ կշարունակեն ենթարկվել Վիսկարեին։
Հոկտեմբերի 1-ին Արաոսը հայտարարել է իր հրաժարականի մասին, Իսկ Վիսկարան հրամանագիր է ստորագրել արտահերթ խորհրդարանական ընտրությունների մասին, որոնք պետք է կայանան 2020 թվականի հունվարի 26-ին ։
Նախապատմություն
Պերուի իշխանության նախագահական և օրենսդիր ճյուղերը հակամարտության մեջ են եղել նախկին նախագահ Պեդրո Պաբլո Կուչինսկու լիազորությունների հետ, որը 2016 թվականին հաղթանակ է տարել «Ժողովրդական ուժ» (իսպ.՝ Fuerza Popular) կուսակցության առաջնորդ Քեյկո Ֆուխիմորիի՝ Պերուի նախկին նախագահ Ալբերտո Ֆուխիմորիի դստեր նկատմամբ, որը 25 տարվա ազատազրկման է դատապարտվել կոռուպցիայի և այլ ծանր հանցագործությունների մեղադրանքով։ 2017 թվականի սեպտեմբերի 15-ին Կոնգրեսը քվեարկեց վարչապետի և կաբինետի անվստահության օգտին, ինչը հանգեցրեց կառավարության ամբողջական փոփոխության և նոր վարչապետի նշանակման ։
Կուչինսկին իր պաշտոնը լքել էր 2018 թվականի մարտին՝ ընտրողների ձայների գնման հետ կապված սկանդալից հետո ։ Նրան փոխարինել է առաջին փոխնախագահ Մարտին Վիսկարան ։
Վիսկարրան իր գլխավոր գերակայությունն է դարձրել կոռուպցիայի դեմ պայքարը ։ Նա առաջարկել է սահմանադրական հանրաքվե անցկացնել քաղաքական արշավների մասնավոր ֆինանսավորման արգելքի, պատգամավորների վերընտրման արգելքի և խորհրդարանում երկրորդ պալատի ձևավորման նպատակով ։
Մինչդեռ 2018 թվականի հոկտեմբերին փողերի լվացման և կոռուպցիայի մեղադրանքով, որը կապված է Odebrecht կոնգլոմերատի շուրջ սկանդալի հետ, ձերբակալվել է անձամբ Քեյկո Ֆուխիմորին ։ Նրա կողմնակիցները զբաղեցնում են Պերուի Կոնգրեսի տեղերի մեծամասնությունը և դեմ են Վիսկարաին ։ Ֆուխիմորիի ձերբակալությունից հետո Կոնգրես Է մտցվել օրինագիծ, որը նպատակ ունի խանգարել Վիսկարայի երկպալատ խորհրդարանի վերաբերյալ առաջարկությունների կյանքի կոչմանը և պատգամավորների վերընտրման արգելքին ։ Ի վերջո, պերուացիները 2018 թվականի դեկտեմբերին հանրաքվեի ժամանակ հավանություն են տվել Վիսկարայի առաջարկներին ։
Անվստահության մասին օրենք
Պերուի Սահմանադրության համաձայն՝ գործադիր իշխանությունը կարող է լուծարել Կոնգրեսը անվստահության մասին կրկնակի քվեարկությունից հետո ։ Անվստահության մասին առաջին քվեարկությունը տեղի է ունեցել 2017 թվականի սեպտեմբերին ։ 2019 թվականի մայիսի 29-ին Վիսկարան նախաձեռնել է սահմանադրական գործընթաց, որի արդյունքում Կոնգրեսը կարող է լուծարվել, եթե այն մերժի նախագահի հակակոռուպցիոն առաջարկությունները ։
2019 թվականի սեպտեմբերի 27-ին Վիսկարրան Կոնգրեսին առաջարկել է անվստահության քվեարկություն անցկացնել ։ Վիսկարան և Մարդու իրավունքների հարցերով Միջամերիկյան հանձնաժողովը Կոնգրեսին քննադատել են այն բանի համար, որ խորհրդարանականները արգելափակել են համընդհանուր ընտրություններ անցկացնելու առաջարկը, փոխարենը զբաղվելով Պերուի Սահմանադրական դատարանի թեկնածությունների հաստատմամբ՝ առանց թեկնածուների անձի խորը քննարկման։ Վիսկարան ձգտում էր բարեփոխել Սահմանադրական դատարանի թեկնածությունների առաջադրման գործընթացը, և Կոնգրեսում նրա առաջարկությանը հավանություն տալու կամ հավանություն չտալու հարցը կարող էր դիտարկվել որպես «իր վարչակազմի նկատմամբ վստահության արտահայտում»։
Սահմանադրական դատարանի նշանակում
Կան ենթադրություններ, որ Կոնգրեսի կողմից նշանակվող Սահմանադրական դատարանի թեկնածուներից շատերը ներգրավված են կոռուպցիայի մեջ ։ Վիսկարրան առաջարկել է Սահմանադրական դատարանի դատավորների ընտրության ընթացակարգը անցկացնել ավելի «թափանցիկ»։ Սեպտեմբերի 30-ին Կոնգրեսը, անտեսելով Վիսկարայի առաջարկները, Պերուի Սահմանադրական դատարանի անդամ է նշանակել Կոնգրեսի նախագահ Պեդրո Օլահեիի զարմիկին, որը, ամենայն հավանականությամբ, պետք է լուծեր Կոնգրեսի և նախագահի միջև վեճերը ։
Կոնգրեսի լուծարում
Վիսկարրան հայտարարել է, որ Կոնգրեսի կողմից Սահմանադրական դատարանի դատավորների թեկնածություններին հավանություն տալը, ի հեճուկս իր առաջարկությունների, իր կառավարությանն անվստահություն հայտնելու երկրորդ ակտն է, ինչը նրան իրավունք է տալիս լուծարել Կոնգրեսը , ինչն էլ նա արել է սեպտեմբերի 30-ի երեկոյան՝ արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններ նշանակելով 2020 թվականի հունվարի 26-ին։ Դրանից հետո ելույթ ունենալով ժողովրդին ուղղված հեռուստաուղերձով՝ Վիսկարրան հայտարարել է, որ ցանկանում է բարեփոխել դատավորների առաջադրման գործընթացը ։
Նախագահին պաշտոնանկ անելու փորձ
Նույն օրը, երբ Վիսկարրան հայտարարեց կոնգրեսի լուծարման մասին, օրենսդիր մարմինը հրաժարվեց իրեն լուծարված համարել, Վիսկարրային հայտարարեց «սահմանադրական կարգի խախտման պատճառով ժամանակավորապես այդ պաշտոնում անկարողության մասին» ։
Սեպտեմբերի 30-ի գիշերը պերուացիները հավաքվել էին Պերուի Օրենսդիր պալատի առջև՝ բողոքելու Կոնգրեսի գործողությունների դեմ և պահանջելու օրենսդիրների տեղահանումը, իսկ Պերուի զինված ուժերի ղեկավարները հանդիպել են Վիսկարայի հետ՝ հայտարարելով, որ շարունակում են ճանաչել նրան Պերուի նախագահ և զինված ուժերի ղեկավար ։
Արաոսի հրաժարական
Հոկտեմբերի 1-ի երեկոյան Մերսեդես Արաոսը հրաժարական է տվել և կոչ արել խորհրդարանական ընտրություններ անցկացնել ։
Խորհրդարանական ընտրություններ անցկացնելու մասին հրամանագիր
Վիսկարան հրամանագիր է ստորագրել 2020 թվականի հունվարի 26-ին խորհրդարանական ընտրություններ անցկացնելու մասին ։ Ամերիկյան պետությունների կազմակերպությունը աջակցել են այդ որոշմանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2019 Պերուում Կատեգորիա:Սահմանադրական ճգնաժամեր
Թրոնհեյմս ֆյորդ
Թրոնհեյմս ֆյորդ (Trondheimsfjorden), երկարությամբ Նորվեգիայի երրորդ ֆյորդը։ Ունի 130 կմ երկարություն ։
Գտնվում է Կենտրոնական Նորվեգիայի արևմտյան մասում և իրենից ներկայացնում է Նորվեգական ծովի ծոց։ Ձգվում է Էրլանի արևմուտքից դեպի Սթեինհերի հյուսիս։ Թրոնհեյմս ֆյորդի ափին գտնվում է Թրոնհեյմ քաղաքը, որի պատվին էլ ֆյորդը ստացել է իր անվանումը ։
Թրոնհեյմս ֆյորդի առավելագույն խորությունը 617 մետր է և վարչատարածքային առումով գտնվում է Ագդանես կոմունայում։ Ֆյորդի ամենամեծ կղզիները Իթերյո և Թյոուտրա կղզիներն են, որոնք համապատասխանաբար ունեն 28 կմ² և 1,5 կմ² մակերես ։
Թրոնհեյմի դիմաց գտնվում է Մունկհոլմեն ոչ մեծ կղզին, որը աշխարհի տարբեր վայրերի զբոսաշրջիկներին գրավում է իր տեսարժան վայրերով։ Այստեղ է գտնվում 1100-1537 թվականների ընթացքում կառուցված Բենեդիկտյան վանքը, 1680-1850 թվականների բանտը, 17-19-րդ դարերի ռազմական ամրություններ և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից մնացած գերմանական հակաօդային պաշտպանության համալիրը։ Ֆյորդի մուտքի մոտ գտնվում են նաև բազմաթիվ այլ փոքր կղզիներ ։
Թրոնհեյմս ֆյորդը դեռևս վիկինգների ժամանակաշրջանից հանդիսացել է ծովային կարևոր երթուղի և մնում է այդպես մինչ օրս ։
Արդյունաբերությունը Թրոնհեյմս ֆյորդում
Թրոնհեյմս ֆյորդի արևելյան և հյուսիսային ափերին տեղակայված են Սհյորդալ, Լեվանգեր և Սթեինհեր քաղաքները։ Վերդել կոմունայում գտնվում է Aker Solutions ընկերության նավաշինական գործարանը, որը կառուցում է նավթային պլատֆորմներ նավթի և գազի արդյունահանման համար։ Րիսա կոմունայում գտնվում է նավաշինական գործարան, որը պատրաստում է ճանապարհորդական կրուիզ նավեր ։
Բնություն
Ֆյորդի կենդանատեսակները շատ բազմազան են։ Ջրերում ապրում են ավելի քան 90 տեսակի ձուկ։ Թրոնհեյմի մոտ աճում են մարջաններ (կորալներ) ։
Թրոնհեյմս ֆյորդ են թափվում մի քանի խոշոր գետեր, որոնցից են Գյոուլան, Նիդելվան, Սհյորդալսելվան, Վերդալսելվան և и Օրկլան։ Ամենաերկար գետը Սյոր-Թրյոնդելագն է, որն ունի 179 կմ երկարություն ։
Ֆյորդից դեպի արևելք և հարավ ընկած դաշտավայրերը հանդիսանում են Նորվեգիայի ամենաբերրի գյուղատնտեսական վարելահողերը։ Հյուսիս-արևմուտքում գտնվող ժայռապատ Ֆոսեն թերակղզին հանդիսանում է ծովից փչող ուժեղ քամիների համար բնական կանխարգելիչ պատնեշ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի ֆյորդեր Կատեգորիա:Նորվեգիայի տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:Նորվեգական ծովի ծոցեր
Խանժենկովո-Սևերնի
Խանժենկովո-Սևերնի (Ханжонкове-Північний), ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Մակեևկայի քաղաքային խորհուրդում։ Հիմնադրվել է 1948 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Մակեևկայի քաղաքային խորհուրդի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ Կատեգորիա:1948 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Սետրա
Սետրա (Сетра), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ուֆտյուգ գետի աջ ափում՝ 122 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 45 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո-Պեչորսկ ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վագա գետն է։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Հյուսիսային Դվինա գետն է։ Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
My Universe
«My Universe», բրիտանական Coldplay ռոք բենդի և հարավկորեական BTS բոյ բենդի սինգլը, որը թողարկվել է 2021 թվականի սեպտեմբերի 24-ին՝ Parlophone Records և Atlantic Records լեյբլներում որպես Coldplay խմբի՝ «Music of the Spheres» իններորդ ստուդիական ալբոմի երկրորդ սինգլ ։ Երգը և անգլերեն է, և կորեերեն ։
Նախապատմություն
Երգի անվանումն առաջին անգամ հայտարարվել է 2021 թվականի հուլիսին՝ ալբոմի երգացանկի ներկայացման ժամանակ ։ Երգից որոշ հատված ներառված է «Overtura» անվամբ թրեյլերում ։ Սեպտեմբերի 13-ին հաստատվել է, որ երգն հանդիսանում է Coldplay-ի և BTS-ի համագործակցությունը ։ ։ Այնուամենայնիվ, խմբերի միջև համագործակցության մասին շշուկներն պտտվում էին 2021 թվականի փետրվարից, այն բանից հետո, երբ BTS-ը կատարել է Coldplay-ի «Fix You» երգի քավերը՝ «MTV Unplugged»-ի համար ։
Երգացանկ
Ստանդարտ CD սինգլ
Ալտերնատիվ CD սինգլ (Epiphane տարբերակ)
Արտաքին հղումներ
undefined
Զեմո Ախալսոփելի
Զեմո Ախալսոփելի (ზემო ახალსოფელი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Գորիի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1560 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Գորիից հեռու է 45 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 0 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Գորիի շրջան
Սոթի Տրիանտաֆիլու
Սոթի Տրիանտաֆիլու (Σώτη Τριανταφύλλου), ), հույն Ժամանակակից գրող, լրագրող, բանաստեղծուհի, պատմաբան։
Կենսագրություն
Սոթին ծնվել է 1957 թվականի հունվարի 4-ին Աթենքում։ Նա միջնակարգ կրթությունը ստացել է Ատտիկա մարզի Պսիխիկոն քաղաքի  Արսակիոն դպրոցում։ 1975-1979 թվականներին սովորել է Աթենքի համալսարանի դեղագործական ֆակուլտետում ։ Հետագայում նա  ուսումը շարունակել է արտասահմանում․ Փարիզի Հասարակական գիտությունների բարձրագույն դպրոցում նա սովորել է պատմություն և մշակույթ, Նյու Յորքում՝ ԱՄՆ֊ պատմություն ։
Սոթի Տրիանտաֆիլուն իր հետագա ուսումը շարունակել է Աթենքի համալսարանի ֆրանսիական գրականության բաժնում։ Գրական գործունեությունից բացի աշխատել է որպես թարգմանիչ, հրատարակությունների խմբագիր, ինչպես նաև կինոպատմության պրոֆեսոր։
Հանդիսանում է հունական «Աթենք» թերթի խմբագրական խորհրդի անդամ և «Այո, ոչ» («ТА НЕА») թերթի քաղաքական սյունակագիր ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հույն կին գրողներ Կատեգորիա:21-րդ դարի կին գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Գիտնականներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:20-րդ դարի պատմաբաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի պատմաբաններ Կատեգորիա:Հույն լրագրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Բախչիսարայի շատրվան (բալետ)
Բախչիսարայի շատրվան, կոմպոզիտոր Բորիս Ասաֆևի չորս գործողությունից, նախաբանից և վերջաբանից կազմված խորեոգրաֆիկ պոեմն ըստ Ալեքսանդր Պուշկինի համանուն պոեմի մոտիվների։ 1934 թվականին բեմադրել է բալետմաստեր Ռոստիսլավ Զախարովը` ըստ Նիկոլայ Վոլկովի սցենարի։
Ստեղծման պատմություն
Կոմպոզիտոր Բորիս Ասաֆևը բալետում 20-րդ դարի 30-ական թվականներին խորեոդրամայի ուղղության գաղափարախոս էր։ Նիկոլայ Վոլկովը 1932 թվականին իր լիբրետոն ներկայացրել է կոմպոզիցիոն ձևով, որպես բալետային պիես ։ Ռեժիսոր Ս. Է. Ռադլովը ստեղծել է ամուր ողբերգական հիմք արտահայտչական միջոցով, որն էլ դարձել է ժեստերի լեզուն` մնջախաղը։ Բալետմայստեր Ռ. Զախարովը, որն ուսումնասիրել է Ստանիսլավսկու համակարգը, նույնպես կողմ է եղել գործողությունների ավելացմանը, այն է` լեհական գործողությունը, Գիրեյի վերադարձը Լեհաստան փախչելուց հետո (2-րդ գործողություն), թաթար զինվորների պարը (4-րդ գործողություն) և Զարեմի մահապատիժը։ Նրա խնդրանքով բալետում հայտնվել է նոր հերոս` Գիրեյը։ Դրամատիկական բալետում հատուկ նշանակություն է ունեցել պարող դերասանի պարային լեզվի արտահայտչականությունը, նաև յուրաքանչյուր կեցվածք և ժեստ, որն իմաստ է ստացել։
Զախարովը տպավորված էր բանաստեղծական իմաստից և Ուլանովայի կատարմամբ Մարիի կերպարի հոգևոր գեղեցկությամբ։
Ալլա Շելեստը ստեղծել է Զարեմի խորը դրաամատիկական կերպարը, որում բուռն կերպով հնչում էր կանանոցի իշխանությունների բռնության դեմ բողոքը և որն էլ պատասխանել է Լեհաստանի գերուհու լուռ բողոքին։
«Զարեմի` Վեչեսլովայի և Մարիի` Ուլանովայի զուգապարը մտել է բալետի պատմության մեջ` որպես գործընկերների արտահայտչականության և ստեղծագործական փոխներգործությունը բեմում» ։
Այսպես նաև հաջորդ` «Կորած պատրանքները» բալետում Զախարովը և Ասաֆևը որպես գրականական հիմք են վերցրել ողջ աշխարհում հայտնի Օնորե դե Բալզակի վեպը։
Մարիս Միհելսոնս
Մարիս Միհելսոնս (լատիշերեն՝ Māris Mihelsons, ), լատվիացի ռոք երաժիշտ, ով ճանաչում է ձեռք բերել որպես ստեղնաշարային գործիքներ (սինթեզատոր, ակորդեոն և այլն) նվագող և լատվիական «Բրեյնսթորմ» («Brainstorm»-«Մտագրոհ») փոփ-ռոք երաժշտախմբի հիմնադիրներից մեկը։ Նա այդ երաժշտախմբին անդամագրվել է հիմնադրման ժամանակներից՝1989 թվականից և նրա կազմում «My Star» («Իմ աստղը») երգի կատարումով 2000 թվականին հանդես գալով Եվրատեսիլի երգի մրցույթում՝ գրավել է երրորդ տեղը։
Բախչիսարայի շատրվան (բալետ)
Բալետի բովանդակություն և գործող անձինք
Նախաբան Գիրեյ խանը «Արցունքի շատրվանի» մոտ է, որը կանգնեցվել է Մարիի պատվին Բախչիսարայում։
Մարիս Միհելսոնս
Մարիսը նաև «Բրեյնսթորմ»-ի թողարկած «Վերոնիկա» և «Չորս ափ» երաժշտական ալբոմների դիզայնի հեղինակն է։
Անձնական կյանք
Մարիս Միհելսոնսը ծնվել է Խորհրդային Միության կազմի մեջ մտած Լատվիական ԽՍՀ-ում (ներկայումս՝ Լատվիա), Ելգավա քաղաքում։ Միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո սովորել է նաև Լատվիայի գյուղատնտեսական համալսարանում և ավարտել է այն։ 1989 թվականի ամռանը՝ Ելգավայում «Բրեյնսթորմ» երաժշտախմբի կազմավորումից որոշ ժամանակ անց, անդամագրվել է խմբին։
Բախչիսարայի շատրվան (բալետ)
Բալետի բովանդակություն և գործող անձինք
Առաջին գործողություն Առաջին տեսարան Լեհ անվանի իշխան Ադամը իր պալատում տոնում էր իր դստեր` Մարիի տարեդարձը, որը նշանված էր իշխան Վացլավի հետ։
Մարիս Միհելսոնս
Անձնական կյանք
Մարիսն ունի մեկ դուստր՝ Մայա Միհելսոնեն, և մի տղա՝ Անդրեյս Միհելսոնսը։
Բախչիսարայի շատրվան (բալետ)
Բալետի բովանդակություն և գործող անձինք
Ծառուղուն են մոտենում թաթար լրտեսներ։
Մարիս Միհելսոնս
Սկավառակագրություն
Prāta Vētra («Բրեյնսթորմ»-«Մտագրոհ» երաժշտախմբի կազմում)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լատիշ երաժիշտներ
Բախչիսարայի շատրվան (բալետ)
Բալետի բովանդակություն և գործող անձինք
Պալատի դռները լայն բացվում են։ Այգի են իջնում հյուրերը և իշխանն իր աղջկա հետ։
Սուրբ Կարապետ եկեղեցի (Եկատերինբուրգ)
Սուրբ Կարապետ եկեղեցի, Հայաստանյայց Առաքելական եկեղեցի Սվերդլովսկի մարզի Եկատերինբուրգ քաղաքում։ Գտնվում է Տվերիտինա փողոց 54-ում։ Ուրալի դաշնային շրջանի հայկական առաջին եկեղեցին է ։
Բախչիսարայի շատրվան (բալետ)
Բալետի բովանդակություն և գործող անձինք
Լեհ ազնվականների պարեր պոլոնեզ, կրակովյակ, մազուրկա, պանենկի, Մարիի և Վացլավի զուգապարը այգում։
Սուրբ Կարապետ եկեղեցի (Եկատերինբուրգ)
Եկեղեցու կառուցումն սկսվել է 2005 թվականին, նախատեսվում էր աշխատանքներն ավարտել 2006 թվականի վերջին (այդ թվականին Ռուսաստանում հայտարարվել էր Հայաստանի տարին ), սակայն շինարարությունը ձգձգվել է, և եկեղեցու կառուցումն ավարտվել, ու այն օծվել է միայն 2013 թվականի հոկտեմբերի 14-ին ։ Եկեղեցու կառուցումը վերահսկել է Սվերդլովսկի մարզի նահանգապետ Էդուարդ Ռոսսելը ։
Բախչիսարայի շատրվան (բալետ)
Բալետի բովանդակություն և գործող անձինք
Երկրորդ տեսարան Զվարճանքը ընդհատվում է, երբ հայտնվում է վիրավոր պահակապետը և հայտնում թաթարների հարձակման մասին։ Տիկնայք պատսպարվում են պալատում։ Պատյանից հանելով սուսերները` լեհերը պատրաստվում էին դիմադրել թշնամիների հարձակմանը։ Պահակախումբը բերում է թաթար գերուն։ Այրվում է հրկիզված պալատը, որը պաշտպանելով զոհվում են Լեհաստանի իշխանները։ Փախչող Վացլավի և Մարիի ճանապարհը փակում է խան Գիրեյը։ Դաշույնի հարվածով նա սպանում է Վացլավին։ Զմայլված Մարիի գեղեցկությամբ` Գիրեյը Մարիին տանում է իր կանանոց։
Սուրբ Կարապետ եկեղեցի (Եկատերինբուրգ)
Պատմություն
Սվերդլովսկի մարզում ապրում է մոտ քսան հազար հայ, այդ պատճառով էլ եկեղեցու կառուցումը համայնքի համար գերակա խնդիր էր։
Բախչիսարայի շատրվան (բալետ)
Բալետի բովանդակություն և գործող անձինք
Երկրորդ գործողություն Երրոորդ տեսարան (Նախաբեմ) Խանի զորքերը վերադառնում են արշավից։ Ծառաները պատգարակով զգուշորեն բերում են հարուստ ավարը` Մարիային։
Սուրբ Կարապետ եկեղեցի (Եկատերինբուրգ)
Պատմություն
Սվերդլովսկի մարզի նահանգապետը Հայաստան կատարած այցի ընթացքում հանդիպել է Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Գարեգին Բ-ի հետ և կաթողիկոսին հրավիրել Սվերդլովսկի մարզ ու մասնակցել հայկական եկեղեցու օծմանը ։
Բախչիսարայի շատրվան (բալետ)
Բալետի բովանդակություն և գործող անձինք
Չորրորդ տեսարան Գիրեյի Հարեմը Բախչիսարայում էր։ Հարուստ զարդարված օթյակում բազմաթիվ հարճերից մեջ խանի սիրելի կինը Զարեման էր, որը պատրաստվում էր դիմավորել իր տիրոջը։ Գիրեյը մտահոգ էր և սիրահարված, Զարեմը փորձում է վերադարձնել նրա սերը, բայց` ապարդյուն, խանը չի նկատում իրեն։
Սուրբ Կարապետ եկեղեցի (Եկատերինբուրգ)
Պատմություն
Սուրբ Էջմիածնի համաձայնությամբ որոշվել է եկեղեցին օծել ի պատիվ սուրբ Հովհաննես Մկրտչի (սուրբ Կարապետի)։ Առաջին քարի հանդիսավոր տեղադրմանը ներկա է եղել Նոր Նախիջևանի և Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու Ռուսական թեմի առաջնորդ Եզրաս արքեպիսկոպոս Ներսիսյանը ։
Բախչիսարայի շատրվան (բալետ)
Բալետի բովանդակություն և գործող անձինք
Պարեր. Երկրորդ կինը, զանգակներով պարը, սկուտեղներով պարը, Զարեմի վարիացիան։ Երրորդ գործողություն Հինգերորդ տեսարան Մարիայի սենյակում։ Սենյակը հսկում էր ծեր սպասավորուհին (Մարիի աղախինը), խանի նազելի գերուհին տանջվում էր։ Մարին լյուտնյա էր նվագում և հիշում իր անցյալ կյանքը։
Սուրբ Կարապետ եկեղեցի (Եկատերինբուրգ)
Ճարտարապետական ոճ
Քանի որ Ուրալի խիստ կլիմային հարավային քարը չէր դիմանա, որոշվել է Հայաստանից տարված տուֆով միայն եկեղեցին երեսապատել։ Սուրբ Կարապետ եկեղեցին կառուցվել է 5-7-րդ դարերի հայկական ավանդական ոճով՝ օգտագործվելով ավելի ուշ շրջանի զարդանկարներ։ Եկեղեցու մակերեսը 15×25 մետր է, բարձրությունը՝ 33 մետր։ Եկեղեցու ծրագրում ընդգրկված է եղել 200 մարդ ։
Բախչիսարայի շատրվան (բալետ)
Բալետի բովանդակություն և գործող անձինք
Վեցերորդ տեսարան Գիրեյը խնդրում է Մարիին ընդունել իր սերը և ողջ հարստությունը։ Սակայն քնքուշ Մարիի ոգեղեն ուժը և հպարտ անմատչելիությունը ստիպում է նրան ետ քաշվել, և Գիրեյը հեռանում է։
Սուրբ Կարապետ եկեղեցի (Եկատերինբուրգ)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2006 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի հայկական եկեղեցիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Բախչիսարայի շատրվան (բալետ)
Բալետի բովանդակություն և գործող անձինք
Յոթերորդ տեսարան Գիշերը իշխանուհու սենյակ է ներխուժում Զարեման, նա խնդրում է Մարիին իրեն վերադարձնի Գիրեյին և նրա սերը։ Սակայն Զարեմայի բուռն խոսքը, որը պատմում էր իր դժբախտության և կորցրած սիրո մասին, անհասկանալի էր Մարիի համար։ Բայց ահա Զարեման գտնում է Գիրեյի մոռացված թասակը, որն էլ նշանակում է, որ Գիրեյը եղել է այդտեղ։ Մարիի աղախինը վազում է խանի հետևից։ Գիրեյը հասնելով նետվում է Զարեմայի մոտ, սակայն նա խանդից դրդված դաշույնով սպանում է Մարիին։
Չորրորդ գործողություն Ութերորդ տեսարան Խանի պալատի փոքրիկ բակում։ Վերադառնալով պատերազմական արշավանքից` տափաստանի քոչվորները և ծառաները բերում են նոր գերուհիներին։ Գիրեյը անմխիթար է։ Պահակները Գիրեյի հրամանով Զարեմային նետում են անդունդը։
Իններորդ տեսարան Նուրալի զորապետը փորձում էր շեղել պարոնին ռազմաշունչ պարերով մռայլ մտքերից։
Վերջաբան Խանը «Արցունքների շատրվանի» մոտ մենակ է մնում (ինչպես ներկայացման սկզբում)։ Իր առջև տեսիլք է հայտնվում, դա գեղեցկուհի իշխանուհի Մարիի կերպարն էր։
Մարինյան թատրոն
Մարիա` Գալինա Ուլանովա
Զարեմա` Օլգա Իոդան
Վացլավ` Կոնստանտին Սերգեև
Գիրեյ` Միխաիլ Դուդկո
Վերաբեմադրություն
Մարիա` Ն. Ա. Ժելեզնովա
Զարեմա` Ալլա Շելեստ
Գիրեյ` Բորիս Շավրով
Մեծ թատրոն
Զարեմա` Լյուբով Բանկ
Վացլավ` Միխայիլ Գաբովիչ Գիրեյ` Պյոտր Գուսև
Վերաբեմադրություն
Մարիա` Մ. Ս. Բոգոլյուբսկայա (այնուհետև` Գալինա Ուլանովա)
Մարիա` Մարիա Կոնդրատևա (1954 թվականի հունիսի 29, մայիսի 17), Ն. Ն. Չորոխովա (1954 թվականի հոկտեմբերի 1), Լ. Յա. Չադարայն (1955 թվականի սեպտեմբերի 11, հունվարի 1)
Զարեմա` Լ. Պ. Շտեյն (1954 թվականի հոկտեմբերի 1, հուլիսի 29, մայիսի 7, 1955 թվականի սեպտեմբերի 11, հունվարի 1)
Վացլավ` Ալեքսանդր Պլիսեցկիյ (1954 թվականի հոկտեմբերի 1, հուլիսի 29, մայիսի 17, 1955 թվականի սեպտեմբերի 11, հունվարի 1)
Գիրեյ` Վ. Գ. Զախարով (1954 թվականի հոկտեմբերի 1, հուլիսի 29, մայիսի 17, 1955 թվականի սեպտեմբերի 11, հունվարի 1)
Երկրորդ կին` Յու. Գ. Սկոտ (1954 թվականի հոկտեմբերի 1, հուլիսի 29, մայիսի 17), Ն. Ի. Սիմոնովա (1955 թվականի սեպտեմբերի11)
Զանգակներով պար` Ա. Պ. Պոպովա
Մազուրկա և կրակովյակ` Ն. Ա. Կապուստինա և Վ. Վ. Կուդրյաշով, Յա. Դ. Սեխ
Մոսկվայի Ստանիսլավսկու և Նեմիրովիչ-Դանչենկոյի անվան երաժշտական ակադեմիական թատրոն
Մարիա` Գալինա Ուլանովա
Զարեմա` Վիկտորինա Կրիգեր
Վացլավ` Վ. Վ. Բելիկով
Էկրանավորում
1953 թվականին «Լենֆիլմ» կինոստուդիայում նկարահանվել է «Ռուսական բալետի վարպետները» ֆիլմը։ Ֆիլմում հատվածներ էին ընդգրկված Բորիս Ասաֆևի «Բախչիսարայի շատրվան» բալետից։ Գլխավոր դերերը կատարել են` Գալինա Ուլանովա (Մարիա), Մայա Պլիսեցկայան (Զարեմա), Պյոտր Գուսև (Գիրեյ), Յուրի Ժդանով, Իգոր Բելսկիյ։
, 1953 թվականին «Ռուսական բալետի վարպետներ» ֆիլմից։