cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Գոլոս Արմենիի
«Գոլոս Արմենիի» եռօրյա
Առցանց տարբերակ՝ 2000 թվականից գործում է թերթի առցանց տարբերակը։ Յուրաքանչյուր ամիս թողարկում է գիտահանրամատչելի «Մոստ» անվճար թերթը, որը «Գոլոս Արմենիի» թերթի և ՀՀ ԳԱ համատեղ ծրագիր է ։
Պոլինա Ցուրսկայա
Պոլինա Ցուրսկայա (Поли́на И́горевна Цу́рская, ), ռուս գեղասահորդուհի, հանդես է եկել մենասահքում։ Նա` NHK Trophy-2017-ում բրոնզե մրցանակակիր, 2016 թվականին՝ II պատանեկան Օլիմպիական խաղերի չեմպիոն, պատանեկան Գրան-Պրիի եզրափակչի հաղթող (2015), Ռուսաստանի գավաթի առաջնության եզրափակչի հաղթող (2017), պատանիների կարգում Ռուսաստանի առաջնության բրոնզե մրցանակակիր (2016)։
Նա 2019 թվականի մայիսի 31-ին հայտարարեց մարզական կարիերայի ավարտի մասին։
Կենսագրություն
Պոլինա Ցուրսկայան ծնվել է Օմսկում։ 2013 թվականին մարզիչ Էթերի Թութբերիդզեի խմբի տեղափոխման պատճառով Պոլինան տեղափոխվեց Մոսկվա։
Կարիերա
2013/2014 մրցաշրջանում Ռուսաստանի գավաթի առաջնության փուլում Պոլինան զբաղեցրել է 1-ին ու 3-րդ հորիզոնականները և ընտրվել է Ռուսաստանի 2014 թվականի գավաթի առաջնության եզրափակչում։ 2014 թվականի հունվարին Մոսկվայի առաջնությունում ավագ տարիքում աղջիկների միջև Պոլինան գրավեց առաջին հորիզոնականը։ Ռուսաստանի գավաթի 2014 թվականի առաջնության եզրափակչում, որն անցկացվեց փետրվարի 26-ից մարտի 2-ին Վելիկի Նովգորոդում, Պոլինան վստահ հաղթանակ տարավ` վաստակելով ընդհանուր 191.36 միավոր։ 2014 թվականի մարտին նա Ռուսաստանի առաջնությունում դարձել է հաղթող ավագ տարիքային խմբում, որն անցկացվել է Ստարի Օսկոլում ։
Պոլինա Ցուրսկայան 2014/2015 մրցաշրջանը 2014 թվականի Մոսկվայի բաց առաջնությանը հաղթանակով սկսեց։ Ռուսաստանի գավաթի առաջնության փուլերում Պոլինան նորից վերընտրվեց Ռուսաստանի 2015 թվականի գավաթի առաջնության եզրափակչում (Սարանսկ), որտեղ նա կրկին հաղթող դարձավ ` առաջ անցնելով Եվգենիա Մեդվեդևային` Թութբերիդզեի խմբի իր ավագ ընկերոջը։ 2015 թվականի մարտին Պոլինա Ցուրսկայան Սարանսկում կայացած Ռուսաստանի ուսանողների մարզական խաղերում գրավեց առաջին հորիզոնականը ։ Ռուսաստանի 2015 թվականի առաջնությունում (Ստարի Օսկոլ) Պոլինան, ի տարբերություն նախորդ մրցաշրջանի, մասնակցեց ավելի մեծ տարիքային խմբում։ Այստեղ նա ևս հաղթող դարձավ` հավաքելով 194.11 միավոր։ Նա իր մրցակցից առաջ անցավ ավելի քան 21 միավորով ։ 2015 թվականի հունիսի 8-ին Պոլինա Ցուրսկայային շնորհվեց Ռուսաստանի սպորտի վարպետ կոչում ։
2015/2016 մրցաշրջանում Պոլինա Ցուրսկայան ընդգրկվեց Ռուսաստանի պատանիների հավաքականի անդամ և իրավունք ստացավ հանդես գալ միջազգային մրցումներում ։ Առաջին անգամ հանդես գալով պատանեկան Գրան-Պրիի սերիայում` Պոլինան վստահորեն հաղթեց երկու փուլերն էլ` Բրատիսլավայում (Սլովակիա)` ընդհանուր 187.85 միավորով և փուլը լեհական Տորուն քաղաքում։ 2015 թվականի դեկտեմբերի 12-ին Բարսելոնայում (Իսպանիա) նա դարձավ Junior Grand Prix սերիայի եզրափակչի հաղթող` առաջ անցնելով մոտակա մրցակցից ավելի քան 11 միավորով և հավաքելով ընդհանուր առմամբ 195.28 միավոր ։
Որպես Գրան-Պրիի փուլերի հաղթող Պոլինան իրավունք ստացավ 2015 թվականին մասնակցել Ռուսաստանի մեծահասակների առաջնությանը։
Պոլինան նոյեմբերի սկզբին սկսեց օլիմպիական մրցաշրջանը։ Նրա դեբյուտը Օսակայի ճապոնական Գրան-Պրիում էր, որտեղ նրան հաջողվեց նվաճել բրոնզե մեդալ ։ Միևնույն ժամանակ բարելավվել է նախորդ բոլոր մարզական նվաճումները։ Նոյեմբերի վերջին ռուս գեղասահորդուհին հանդես եկավ Լեյք Փլեսիդում կայացած ամերիկյան Գրան-Պրիի փուլին, որտեղ նա ֆինիշն արեց պատվանդանին մոտ ։ Դեկտեմբերի կեսերին Սանկտ Պետերբուրգում կայացած ազգային առաջնությունում Պոլինան գրավեց հինգերորդ հորիզոնականը ։
2018 թվականի մայիսի 7-ին հայտնի դարձավ, որ Պոլինան դադարեցրել է աշխատանքը մարզիչ Էթերի Թութբերիդզեի հետ և տեղափոխվել Ելենա Բույանովայի խումբ   ։
2019 թվականի մայիսի 31-ին Պոլինա Ցուրսկայան հայտարարեց մարզական կարիերայի ավարտի մասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Օլիմպիական չեմպիոններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի սպորտի վարպետներ Կատեգորիա:Ռուս գեղասահորդներ
Եվդոկիա Բելովա
Եվդոկիա Ֆյոդորովնա Բելովա (Евдокия Фёдоровна Белова, ), խորհրդային բասկետբոլիստուհի։ Խաղացել է «Սպարտակ» ակումբում։ ԽՍՀՄ չեմպիոն (1928, 1935 թթ.)։ Արժանացել է ԽՍՀՄ սպորտի վաստակավոր վարպետի շքանշանին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային բասկետբոլիստուհիներ Կատեգորիա:Ռուս բասկետբոլիստուհիներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ սպորտի վաստակավոր վարպետներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ չեմպիոններ
Տարվա եղանակներ (Արչիմբոլդո)
«Տարվա եղանակներ» (l Quattro stagioni), չորս նկարների շարք, որն ստեղծվել է Ջուզեպպե Արչիմբոլդոն (Giuseppe Arcimboldo, 1527-1593) 1563 թվականին։ 1569 թվականին այն նվիրվել է կայսր Մաքսիմիլիան II-ին «Չորս տարերք» նկարների շարքի հետ միասին, որն ստեղծվել է 1566 թվականին։ 1573 թվականից նկարների շարքը պահվում է Լուվրի թանգարանում։ Նկարվել է յուղաներկով կտավի վրա։ Յուրաքանչյուր նկարի չափը 76 × 64 սմ է ։
Պատմություն
«Տարվա եղանակներ» շարքը, որը պահվում է Լուվրում, 1563 թվականի նկարների շարքի երկրորդ տարբերակն է։ 1563 թվականի շարքից պահպանվել են միայն երկու նկարներ՝ «Ձմեռ» և «Ամառ», որոնք ցուցադրվում են Վիեննայի Արվեստի պատմության թանգարան  ։ 1573 թվականին կայսր Մաքսիմիլիան II-ը  Արչիմբոլդոյին պատվիրել է «Տարվա եղանակներ» շարքի պատճենը, որպեսզի նվիրի իր ընկերոջն ու դաշնակցին՝ Սաքսոնիայի կուրֆյուրիստ Ավգուստին՝ ի նշան աջակցության նրա որդու՝ Ռուդոլֆի, որն ընտրվել է Հռոմեական Սրբազան կայսրության կայսր։ Այդ պատճառով էլ Սաքսոնիայի գերբը՝ երկու խաչված սրեր, հայտնվել են Ձմռան խորհրդանշական թիկնոցի վրա ։
Նկարագրություն
«Տարվա եղանակներ» շարքի նկարները («Գարուն», «Ամառ», «Աշուն», «Ձմեռ») տարվա չորս եղանակների փոխաբերական դիմանկարներն են։ Դրանք խորհրդանշում են մարդկային կյանքի պարբերաշրջանները՝ պատանեկություն, երիտասարդություն, հասունություն և ծերություն։ Դիմանկարները կազմված են մրգերից, բանջարեղենից, ծաղիկներից և այլ բույսերից, որոնք բնորոշ են տվյալ եղանակին։ Այդպիսով, պատանի Գարունն ամբողջությամբ կազմված է բույսերից ու բազմաթիվ բուրավետ ծաղիկներից։ Երիտասարդ փարթամ Ամառը, որը հագել է ծղոտե բլուզ, կազմված է մրգերից ու բանջարեղեններից։ Աշունը, որը պատկերված է ուրախ հասուն մարդու կորպարով, հավաքված է հասուն մրգերից ու արմատապտուղներից։ Ձմեռը՝ զառամյալ մի ծերունի, կազմված է կոճղից և ծածկված է ծղոտից խորհրդանշական թիկնոցով։ Բնության ստույգ պատկերված տարերը նկարիչը միավորել է մարդկային բարդ ձևի մեջ։ Նկարներից յուրաաքանչյուրը շրջանակված է ծաղկային շղթայով։ Ենթադրվում է, որ ծաղկաշղթաները ավելացրել է այլ նկարիչ 17-րդ դարում ։ «Տարվա եղանակների» անդադար շրջապտույտը եղել է նաև Հաբսբուրգների տոհմի տիրապետության գերակայությունը կրոնական անհանգստությունների և թուրքական սպառնալիքների նկատմամբ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ջուզեպպե Արչիմբոլդոյի նկարներ Կատեգորիա:Լուվրի նկարներ Կատեգորիա:Վիեննայի արվեստի պատմության թանգարանի նկարներ
Պուշկինի դոնժուանյան ցուցակ
Պուշկինի դոնժուանյան ցուցակ, կանանց երկու զուգահեռ ցուցակ, որոնցով տարվել է Ա. Ս. Պուշկինը և/կամ որոնց հետ եղել է մտերիմ՝ ըստ ժամանակագրական կարգի։ Պուշկինն ինքն է կազմել դրանք 1829 թվականին Ելիզավետա Նիկոլաևնա Ուշակովայի ալբոմում։ Առաջին անգամ ցուցակները տպագրվել են 1887 թվականին «1880 թվականի պուշկինյան ցուցադրության ալբոմում», որտեղ Ա. Վենկստերնի «Կենսագրական ակնարկում» ցույց է տրված. «Պ. Ս. Կիսելևի (Ուշակովա քույրերից մեկի ամուսինը) բացատրությամբ՝ սա բանաստեղծի դոնժուանյան ցուցակն է, այսինքն՝ բոլոր այն կանայք, որոնցով նա հետաքրքրվել է» ։ Ցուցակներին նվիրված առաջին աշխատանքը եղել է Ն. Լերների «Դոնժուանյան ցուցակ» հոդվածը։ Եզրույթը հայտնի է դարձել Պ. Գուբերի համանուն աշխատությունից հետո (1923) ։
Բավականին տարածված է նաև բանաստեղծի կարծիքը Վ. Վյազեմսկայային ուղղված նամակում (1830). «Իմ ամուսնությունը Նատալյայի հետ (սա, փակագծերում նշեմ, իմ հարյուր տասներեքերորդ սերն է) որոշված է» (Mon mariage avec Natalie (qui par parenthèse est mon cent-treizième amour) est décidé)։ Հավանական է այս թվերի հեգնական բնույթը, ինչը բնութագրական երանգ է Պուշկինի և Վյազեմսկայայի նամակագրության համար (նամակում դրանից առաջ Պուշկինը համեմատում է «առաջին սերը» «երկրորդի» հետ)։ Հետաքրքրական է, որ հենց Վերա Ֆյոդորովնան ինքը հանդես է գալիս Ուշակովների ալբոմում Պուշկինի կազմած ցուցակում։
Ուշակովների ալբոմի գրության տեքստ
Կազմվել է 1829 թվականին։ Առաջին անգամ ֆաքսիմիլային տպագրվել է «1880 թվականի պուշկինյան ցուցադրության ալբոմում», Մոսկվա, 1887, աղյուսակ 4, 5, 6, 116-րդ էջից հետո։ Իրենից ներկայացնում է երկսյուն գրություն։ Վիկենտի Վերեսաևի կարծիքով՝ առաջին շարքում այն կանանց անունների ցուցակն է, որոնց Պուշկինն ուժգին է սիրել, երկրորդում՝ կանանց, որոնցով հրապուրվել է ։ Գոյություն ունեն այս ցուցակների անունների շարքի բազմաթիվ վերծանումներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ալեքսանդր Պուշկին Կատեգորիա:Հայտնի գրողների մուսաներ
Կրուպեց (գյուղ, Բելովսկի շրջան)
Կրուպեց (Крупец), գյուղ Ռուսաստանի Կուրսկի մարզի Բելովսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կուրսկի մարզի Բելովսկի շրջանի բնակավայրեր
Բեգար (կանտոն)
Բեգար (Bégard), Ֆրանսիայի կանտոն է, գտնվում է Բրետան շրջանում։ Կոտ դ'Արմոր դեպարտամենտի կանտոնն է։ Մտնում է Գենգան օկրուգի մեջ։ Համաձայն 2006 թվականի մարդահամարի կանտոնի բնակչությունը 8434 մարդ էր։ Կանտոնի համարը 2201 է։ Կանտոնում կա 7 կոմունա։
Պեչերա (գյուղ, Տուլչինի շրջան)
Պեչերա (Печера), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Տուլչինի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1580 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Պեչերա գյուղում բնակվում էր 1 141 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,3 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 496,09 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Տուլչինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1580 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ականյաց լեռնաշղթա
Ականյաց լեռներ, լեռներ Մեծ Հայքի Վասպուրական աշխարհի Աղբակ գավառում, Վանա լճից հարավ-արևելք, այժմյա Բաշկալայի շրջանում։ Հիշատակվում է Հովհաննես Դրասխանակերտցու կողմից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռնաշղթաներ Կատեգորիա:Վանի նահանգ
Սեպտեմբերի 21
Սեպտեմբերի 21, տարվա 264-րդ (նահանջ տարիներին՝ 265-րդ) օրն է։
Պեչինա
Պեչինա (իսպ.` Pechina), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում`Ալմերիա պրովինցիայում (Մեծ Ալմերիա ինքնավար մարզում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Պոնիենտե Ալմերենս շրջանում։ Զբաղեցնում է 46 կմ2 տարածք։ Բնակչությունը` 3720 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Գտնվում է պրովինցիայի վարչական կենտրոնից 11 կմ հեռավորության վրա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ալմերիա պրովինցիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Անդալուսիայի բնակավայրեր
Ֆելիքս Մալյարենկո
Ֆելիքս Վասիլևիչ Մալյարենկո (Фе́ликс Васи́льевич Маляре́нко, ), ռուս բանաստեղծ և արձակագիր, երեխաների և պատանիների համար ստեղծագործությունների հեղինակ։ 2017-2019 թվականներին եղել է Ռուսաստանի գրողների միության Սարատովի տարածքային բաժանմունքի նախագահը։
Կենսագրություն
Ֆելիքս Մալյարենկոն ծնվել է 1951 թվականի փետրվարի 2-ին, Բիրոբիջանում, «Դալսելմաշ» գործարանի բանվոր, Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից Վասիլի Պետրովիչ Մալյարենկոյի ընտանիքում։ Մայրը՝ Պոլինա Իոսիֆովնան (օրիորդական ազգանունը՝ Նովակ), աշխատել է որպես վաճառող։ Մալյարենկոնն ավարտել է թիվ 2 միջնակարգ դպրոցի չորրորդ դասարանը և 1962 թվականին ընդունվել է Ուսուրիյսկի Սուվորովի անվան ռազմական ուսումնարան ։ 1969-1974 թվականներին սովորել է Սարատովի քիմիական պաշտպանության ռազմական ակադեմիայում։ Մասնակցել է Չեռնոբիլի ատոմակայանում վթարի վերացման աշխատանքներին։ 2017-2019 թվականներին զբաղեցրել է Ռուսաստանի գրողների միության Սարատովի տարածաշրջանային մասնաճյուղի նախագահի պաշտոնը ։
Իրականացրել է հասարակական գործունեություն, ստեղծագործական հանդիպումներ է ունեցել Սարատովի դպրոցականների հետ ։ Մասնակցել է գրական հանդիպումների և փառատոների, գրքի ցուցահանդեսների, տոնավաճառների և գրական մրցանակաբաշխությունների։ 2019 թվականի հունիսին մասնակցել է Մոսկվայում կազմակերպված «Կարմիր հրապարակ» գրքի ցուցահանդեսին, որտեղ ինտերակտիվ և խաղաոճով ներկայացրել էր «Վնասակար աղջիկների հեքիաթները» գրքի շնորհանդեսը ։
Հեղինակի գրքերի հիման վրա երեխաների և մեծահասակների համար ստեղծվել են երկու տասնյակից ավելի սեղանի խաղեր  ։ Սարատովցի երգչուհի Վլադիսլավա Օքսյուտան կատարել է Մալյարենկոյի բանաստեղծությունների հիման վրա գրված երգեր (երաժշտությունը՝ Սերգեյ Պանկրատովի) ։
Մալյարենկոն եղել է Սուրբ Կիրիլի և Մեթոդիոսի անվան գրողների միջազգային միության անդամ (Բուլղարիա), ՓՄՁ–ների խմբագրական խորհրդի անդամ, որի կազմում ընդգրկված են եղել նաև Շումենի համալսարանի պրոֆեսոր Իվայլո Պետրովը, Լոլա Զվոնարյովան ։
Մալյարենկոն եղել է պաշտոնաթող փոխգնդապետ։ Ամուսնացած է եղել, ունեցել է երեք երեխա։
Ստեղծագործական ուղի
Մալյարենկոյի ստեղծագործական կարիերան սկսվել է 1980-ականների կեսերին` «Վովկա Բուլկինը վեցերորդ «Բ»-ից» (1986) պատմվածքների գրքում ներառված պատմություններով։ Նրա ստեղծագործությունները և հոդվածները տպագրվել են «Ուչիտելսկայա գազետա», «Կրասնայա զվեզդա», «Պիոներսկայա պրավդա» թերթերում, «Սովետսկայա ժենշչինա», «Միշա» ամսագրերում, եղել է նաև մի շարք ռադիոհաղորդումների հեղինակ։ 1991 թվականին հրատարակվել է նրա «Գունավոր թիթեռներ» դետեկտիվ վիպակը երեխաների համար։
Սուվորովյան ուսումնարանում սովորելու տարիների հիշողությունները հիմք հանդիսացան «Սուվորովական  Սոբոլև, շարք կանգնի՛ր» վիպակի համար ։ Գիրքը պատրաստվել է «Դետգիզ»-ում հրատարակման, նկարազարդումներ են արվել, բայց Խորհրդային Միությունը փլուզվել է և հրատարակչական համակարգը նույնպես փլուզվել է ։ Մի փոքր խմբագրված տեսքով գիրքը հրատարակվել է միայն 2013 թվականին։
Մալյարենկոյի հեղինակությամբ չորս պիեսներ՝ «Ո՞վ է գողացել ծննդյան օրը», «Հեքիաթ վնասակար աղջիկների մասին», «Օճառե պղպճակների տիրակալը» և «Կոշկավոր կատվի վերջին արկածները» 2011 թվականից մինչև 2014 թվականը բեմադրվել և ներկայացվել են «Զադիրա» մանկական երաժշտական թատրոնում ։ «Ո՞վ է գողացել ծննդյան օրը» և «Հեքիաթ վնասակար աղջիկների մասին» պիեսները ձայնագրվեցին սկավառակների վրա։ «Ո՞վ է գողացել ծննդյան օրը» պիեսը 2016 թվականին ներկայացվել է նաև Մախաչկալայի Մաքսիմ Գորկու անվան Ռուսական դրամատիկական թատրոնում։
2017 թվականին «Գրական ալմանախ։ Առաջին թողարկում»-ում «Սարատովյան երկրի գրողներ» նախագծի շրջանակներում, հրատարակվել են Մալյարենկոյի «Կոշտուկներ» և «Իսկ դու տղամարդ ես, ընկեր կապիտան» պատմվածքները ։
«Բիրոբիջանի այբուբենը» բանաստեղծությունների գիրքը (2017) նվեր դարձավ հեղինակի փոքր հայրենիքի՝ Բիրոբիջանի համար։ Մալյարենկոն հրատարակել է նաև գիրք նվիրված Հրեական ինքնավար մարզի ամենատարեց լրագրող  Նինա Նիկոլաևնա Ֆիլիպկինայի հիշատակին։ Այդտեղ ընդգրկված են բանաստեղծություններ, թարգմանություններ, «Բիրոբիջանի ոսկե գրիչներ» ակնարկների շարքը, այն գրողների և բանաստեղծների մասին, ովքեր իրենց հետքն են թողել քաղաքի և մարզի պատմության մեջ ։
2018 թվականին Մալյարենկոն սկսել է համագործակցությունը Մոսկվայի «Ապրիորի-պրես» հրատարակչության հետ, որտեղ նա հրատարակել է «Թաթդ տուր, մարդ», «Հեքիաթ Մաշայի և մանկական շիլայի մասին», «Ահա այդպիսի խոզուկներ», «Հեքիաթներ խոզուկների մասին» և «Հեքիաթներ չարաճճի աղջիկների մասին» գրքերը։
2020 թվականին Ֆելիքս Մալյարենկոն դարձել է մոսկովյան «Ռուդա» հրատարակչության հեղինակներից մեկը։ Նրա «Թռչող կատուոզավր Միտկան», «Կարմիր ավազակի հմայիլը», «Չարաճճի աղջիկների նոր հեքիաթները» և «Արքայադուստր Իզոլդան և նրա տիկնիկները» գրքերը տպագրվել են «Գունագեղ փոքրիկ արկղիկը» շարքում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ռուս մանկագիրներ Կատեգորիա:COVID-19-ից մահացածներ Կատեգորիա:Ռուս գրողներ Կատեգորիա:Ռուս արձակագիրներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Բոլշայա Ատնյա
Բոլշայա Ատնյա (Большая Атня, Олы Әтнә), գյուղ Ռուսաստանի Թաթարստան հանրապետության Ատնինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 3651 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Թաթարստան հանրապետության Ատնինսկի շրջանի բնակավայրեր
Զիլմենի
Զիլմենի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Արաբկիրի գավառակում ։ Գտնվում էր Արաբկիր քաղաքից հարավ-արևմուտք, Ազատ գետի ձախ կողմում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Թունելային վառարան
Թունելային վառարան, տարբեր նյութերի ու դետալների տաքացման արդյունաբերական վառարան, ունի ուղղագիծ, օղակաձև կամ Ո–ձև թունելատիպ աշխատանքային տարածություն։ Տաքացվող շինվածքները էլեկտրական կամ պնևմատիկ հաղորդակների օգնությամբ անընդհատ կամ պարբերաբար տեղաշարժվում են թունելի շարժական հատակի կամ վագոնիկների վրա բարձված, փոխադրիչներով կամ զամբյուղների մեջ։ Թունելային վառարանները տաքացվում են հեղուկ կամ գազային վառելիքով, երբեմն՝ էլեկտրականությամբ։ Օգտագործվում է մետաղե շինվածքների ջերմամշակման համար, աղյուսի ու խեցեղենի արտադրության մեջ, փայտանյութի չորացման, նրանից փայտածխի ստացման և այլ նպատակներով։ Թունելի երկարությունը՝ կախված վառարանի նշանակումից 30–120 մ է, իսկ ջերմաստիճանը՝ 80– 100°C:ից մինչև 1400–1450°C:
Կատեգորիա:Արդյունաբերական վառարաններ
Սիմֆոնիա № 5 (Շոստակովիչ)
5-րդ սիմֆոնիան Դմիտրի Շոստակովիչի ամենահաջողված և հայտնի ստեղծագործություններից է։ Սիմֆոնիան գրված է ռե մինորում։ Այն գրվել է 1937 թվականի ապրիլ-հուլիս ամիսներին և առաջին անգամ կատարվել նույն թվականի նոյեմբերի 21-ին Լենինգրադում՝ Լենինգրադի Ֆիլհարմոնիկ Նվագախմբի կատարմամբ, Եվգենի Մրավինսկու գլխավորությամբ։
Բնութագիր
Սիմֆոնիան ունի 4 մաս՝ Մոդերատո, Ալլեգրետտո, Լարգո, Ալլեգրո նոն տրոպպո։
Սիմֆոնիայում օգտագործվում են հետևյալ գործիքները՝ 2 ֆլեյտա, 1 պիկկոլո, 2 հոբոյ, 2 կլառնետ և մի բեմոլ կլառնետ, 2 ֆագոտ, 1 կոնտրաֆագոտ, 4 գալարափող, 3 շեփոր, 3 տրոմբոն, տուբա, լիտավր, փոքր թմբուկ, մեծ թմբուկ, եռանկյուն, ցիմբալ, տամ-տամ, զանգակ, քսիլոֆոն, 2 տավիղ (նույն պարտիան), դաշնամուր և լարային գործիքներ։ Սիմֆոնիան տևում է մոտ 45 րոպե։
Ծանոթագրություններ
5
Բանգկոկի գեղարվեստի և մշակույթի կենտրոն
Բանգկոկի գեղարվեստի և մշակույթի կենտրոն  (หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร), ժամանակակից արվեստի թանգարան, գտնվում է Բանգկոկում, Թաիլանդ։ Թանգարանը գտնվում է Պխայատխա և Ռամ I փողոցների անկյունում։
Պատմություն
Բանգկոկում ժամանակակից արվեստի թանգարանի ստեղծումը նախաձեռնվել է նահանգապետ Բոտչիտ Ռատակուլի կողմից։ 2000 թվականին սկսվել է թանգարանի կառուցումը, բայց որոշ ժամանակ անց շինարարությունը դադարեցվել է ֆինանսավորման համար առաջացած խնդիրների և կոռուպցիայի մեղադրանքի պատճառով։ 2005 թվականին թանգարանի շինարարությունը վերսկսվեց։ Նախապես պլանավորված էր թանգարանն անվանել «Ժամանակակից արվեստի թանգարան», բայց բացումից առաջ որոշվեց անվանել «Բանգկոկի գեղարվեստի և մշակույթի կենտրոն»։ Թանգարանը բացվել է 2008 թվականի հուլիսի 29-ին '«Always Roaming with a Hungry Heart»'' էքսպոզիցիայի ցուցադրությամբ, որտեղ ներկայացվում էին Թայլանդի Սիրինդխորն արքայադստեր նկարները։
Թանգարանի հիմնական նպատակն է ժամանակակից նկարիչների ստեղծագործությունների ցուցադրումը, մշակութային ծրագրերի, հին և նոր մշակույթների երկխոսության ապահովումը և նոր մշակութային ու գեղարվեստական ստեղծագործությունների ստեղծումը։
Պրոլետարսկոե (գյուղ, Բորովի շրջան)
Պրոլետարսկոե (Пролетарське), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բորովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1918 թվականին։
Քաջվարդ նեղատերև
Քաջվարդ նեղատերև, քաջվարդազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Նկարագրություն
Կոնաձև հաստացած արմատներով բազմամյա, գեղազարդային խոտաբույս է։ Ցողունի բարձրությունը հասնում է 60 (90) սմ–ի։ Կրկնակի փետրաձև տերևները նեղ գծային են, մինչև 2 մմ լայնության մասերով։ Վերին տերևները շրջապատում են ծաղիկը։ 6-8 սմ տրամագծով, մուգ կարմիր պսակաթերթերով ծաղիկները ցողունների գագաթներին միայնակ են։ Առէջները դեղին են։ 2 սմ երկարությամբ պտղատերևիկները շիկավուն թավոտություն ունեն և երեքն են, հազվադեպ՝ երկուսը։ Արիլուսով սերմերն ունեն սերմնաթիկնոց ։
Տարածվածություն
Հայաստանում հանդիպում է միայն Զանգեզուրի ֆլորիստիկական շրջանում (Կապանի շրջակայք) ։
Էկոլոգիա
Բույսը աճում է ստորին լեռնային գոտում՝ ծովի մակարդակից 700-800 մ բարձրությունների վրա, շիբլյակում։ Ծաղկում է ապրիլ ամսին, պտղաբերում՝ մայիսին ։
Պահպանություն
Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ է։ Հայտնի է մեկ ոչ մեծ պոպուլյացիա։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված էր որպես ոչնչացման անմիջական սպառնալիքի ենթակա տեսակ։ Ընդգրկված չէ CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում ։
Պահպանություն չի իրականացվում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակներ Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:Դեկորատիվ բույսեր Կատեգորիա:Բազմամյա բույսեր Կատեգորիա:Քաջվարդազգիներ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր
Փոքր Կենդաս
Փոքր Կենդաս (Малый Кендас), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Մրասսու գետի ձախ ափին՝ 41 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 11 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոմ, գետի ենթաավազանը՝ Տոմ։ Գետի ավազանը՝ Վերին Օբից մինչև Իրտիշ թափվելը ։
Բալդասարե Ալոիզի
Բալդասարե Ալոիզի կամ Բալդասարե Գալանինո (Baldassare Aloisi, ), պատմական թեմաներով իտալացի նկարիչ և դիմանկարիչ, փորագրիչ։ Հայտնի է նաև Գալանինո 2-րդ անունով։
Փոքր Կենդաս
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Բալդասարե Ալոիզի
Ալոիսին ծնվել է Բոլոնյայում, Լուդովիկո Կարաչիի աշակերտը և ազգականն էր։
Նրա ստեղծագործությունները բավականաչափ լավ չեն ընդունվել, նա մեկնել է Հռոմ և այնտեղ իրեն նվիրել է դիմանկարչությանը։ Նրա նկարներն ունեն մեծ կենսունակություն և ռելիեֆի պարզություն ։ Նա նաև արել է պատկերավոր փորագրություններ, բայց այս ձևով արված նրա աշխատանքներում նկատելի է անփութությունը։ Նրա լավագույն նկարներից մեկը The Visitation-ն է, որը պատկերվել է Սանտա Մարիա դելլա Կարիտա եկեղեցու առաջին աղոթատեղիում, Բոլոնյայում ։
Եղել է Հռոմում և շատ է զբաղվել իր ժամանակվա ամենահռչակավոր մարդկանց դիմանկարներով։ Եկեղեցիների համար նա նկարել է մի շարք նկարներ ևս, որոնցից գլխավորն էր Հիսուս և Մարիամ եկեղեցու զոհասեղանի «Կույսի պսակադրությունը» նկարը։ Նրա փորագրություններից են Ռաֆայելի աշխատանքներից հիսուն ափսեներ Վատիկանի Վատիկանյան միջանցքում ։
Նրա մայրը` Ելենա Ցենցանին, Ագոստինո և Անիբալե Կարաչիների զարմուհին է ։ Ալոիսին ուներ երկու որդի` Վիտո Անդրեան և Ժոզեֆ Կառլոն, որոնք երկուսն էլ նկարիչներ էին ։
Bartsch et al.'s Le peintre graveur-ը ցուցակագրել է նրա ավելի քան հիսուն աշխատանքներ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:17-րդ դարի իտալացի նկարիչներ Կատեգորիա:Իտալացի փորագրիչներ
Վանկուվեր Քենաքս
«Վանկուվեր Քենաքս» (անգլերեն՝ Vancouver Canucks), կանադական պրոֆեսիոնալ հոկեյի ակումբ։ Հանդես է գալիս Հոկեյի ազգային լիգայի (NHL) Արմտլյան կոնֆերենցիայի Խաղաղօվկիանոսյան դիվիզիոնում։ Տեղակայված է Կանադայի Բրիտանական Կոլումբիաի նահանգի Վանկուվեր քաղաքում։ «Բաֆալո Սեյբրզի» հետ հիմնադրվել է 1970 թվականին՝ լիգայի թիմերի ընդհանուր քանակը 12-ից դարձնելով 14։
NHL-ում անցկացրած տարիներին թիմը երեք անգամ՝ 1982, 1994 և 2011 թվականներին դուրս է եկել Սթենլիի գավաթի եզրափակիչ՝ համապատասխանաբար պարտվելով «Նյու Յորք Այլենդերսին», «Նյու Յորք Ռենջերսին» և «Բոստոն Բրուինսին»։ Երկու մրցաշրջան անընդմեջ (2010–11 և 2011–2012) նվաճել է Նախագահական գավաթը, երեք անգամ՝ Սմիթյան դիվիզիոնի տիտղոսը (1974-1993), ինչպես նաև յոթ անգամ նվաճել է Հյուսիսարևմտյան դիվիզոնի տիտղոսը (1998-2013)։
Տան հանդիպումներն անցկացնում է «Ռոջերս արենայում»։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հոկեյի ազգային լիգայի (NHL) ակումբներ
Ալֆոնսո Կուարոն
Ալֆոնսո Կուարոն (իսպ․ Alfonso Cuarón, ), мեքսիկացի կինոռեժիսոր, սցենարիստ և պրոդյուսեր։ 2014 թվականին իր «Գրավիտացիա» տեխնոթրիլերի համար արժանացել է երկու «Օսկար»-ի՝ «Լավագույն ռեժիսոր» և «Լավագույն մոնտաժ» անվանակարգերում։ 2001 թվականին «Եվ քո մորը նույնպես» ֆիլմի համար արժանացել է Վենետիկի կինոփառատոնի մրցանակի, Վենետիկի կինոփառատոնին արժանացել է «Ոսկե առյուծ» մրցանակին (2018), ինչպես նաև «Ռոմա» ֆիլմի լավագույն ռեժիսուրայի համար ստացել է «Ոսկե գլոբուս» մրցանակ ։
Կուարոնի ամենահայտնի ֆիլմերից են՝ Ջոան Ռոուլինգի «Հարի Փոթերը և Ազբականի բանտարկյալը» (2004), «Մարդկային Զավակ» հակաուտոպիան (2006) և «Գրավիտացիա» տեխնոթրիլերը (2013)։ Վերջինս ռեժիսորի թերևս ամենամեծամասշտաբ պրոեկտն է, որը նրան բերել է բազմաթիվ մրցանակներ, այդ թվում նաև՝ «Ոսկե Գլոբուս», «BAFTA» և «Օսկար»։
Կենսագրություն
Ալֆոնսո Կուարոնը Մեքսիկայի ազգային ինքնավար համալսարանում ուսումնասիրել է փիլիսոփայություն և կինոմշակույթ։ Ավարտելով համալսարանը՝ սկսեց աշխատել մեքսիկական հեռուստատեսություններից մեկում՝ սկզբում որպես տեխնիկ, հետո՝ որպես ռեժիսոր։ Հեռուստատեսային աշխատանքը բերեց նրան, որ Ալֆոնսոյին նշանակեցին ռեժիսորի օգնական՝ մի քանի լատինամերիկյան գեղարվեստական ֆիլմերում։ 1991 թվականին կայացավ նրա դեբյուտը՝ մեծ էկրանին։
Կուարոնի առաջին լուրջ պրոյեկտը դարձավ «Sólo con tu pareja» ֆիլմը։ Այն Մեքսիկայում դարձավ իսկական հիթ և մեծ խանդավառությամբ ընդունվեց ամբողջ աշխարհում։ Հոլիվուդյան կինոռեժիսոր Սիդնի Փոլլաքը այնքան էր տպավորված ֆիլմով, որ Կուարոնին հրավիրեց նկարահանելու «Fallen Angels» հեռուստասերիալի մի էպիզոդ։ Բացի Կուարոնից, սերիալի վրա աշխատում էին նաև այնպիսի ռեժիսորներ, ինչպիսիք են՝ Սթիվեն Սոդերբերգը, Ջոնաթան Կապլանը, Պիտեր Բոգդանովիչը և Թոմ Հենքսը։
«Փոքրիկ արքայադուստրը» դարձավ Կուարոնի՝ Հոլիվուդում նկարահանած առաջին գեղարվեստական ֆիլմը, որը նկարահանվել է 1995 թվականին՝ Ֆրենսիս Էլիզա Բյորնեթի համանուն վիպակի հիման վրա։ Կուարոնի հերթական աշխատանքը նույնպես էկրանավորում էր։ Չարլզ Դիքենսի «Մեծ հույսեր» ստեղծագործության հիման վրա նկարահանված ֆիլմում խաղում էին այնպիսի դերասաններ, ինչպիսիք են՝ Իթան Հոուքը, Գվինեթ Փելթրոուն և Ռոբերտ Դե Նիրոն։
Ռեժիսորի հաջորդ պրոյեկտը, որը նրան ստիպեց վերադառնալ Մեքսիկա, դարձավ «Եվ քո մորը նույնպես» («Y tu mamá también») ֆիլմը։ Ֆիլմի գլխավոր 3 կերպարները կերտել են Մարիբել Վերդուն, Գաել Գարսիա Բերնալը և Դիեգո Լունան։ Այս պրովոկացիոն կատակերգությունը երկու դեռահասների մասին է, ովքեր ճանապարհորդության են մեկնում հմայիչ և ամուսնացած կնոջ հետ։ Ֆիլմում առկա շատ սուր քաղաքական և սոցիալական քննադատությունները, ինչպես նաև սեքսուալության պարզ կերպարն ու բավականին կոշտ հումորը, ֆիլմը դարձրին միջազգային հիթ, և այն շատ սիրվեց կինոքննադատների կողմից։ Ալֆոնսոն և նրա եղբայրը՝ Կարլոսը, ով ֆիլմի սցենարիստներից մեկն էր, նոմինացվեցին «Օսկար»-ի «Լավագույն օրիգինալ սցենար» անվանակարգում։
2003 թվականին Կուարոնին վստահվեց նկարահանել «Հարի Փոթեր»-ի 3-րդ մասը՝ Հարի Փոթերը և Ազբականի բանտարկյալը (ֆիլմ)։ Կուարոնը բախվեց մի շարք երկրպագուների քննադատությանը, ովքեր կարծում էին, թե Կուարոնը այլ կերպ է պատկերացրել պատմությունը և «Հարի Փոթերի» տրամադրությունից դուրս ֆիլմ է ստեղծել։ Ի տարբերություն Քրիս Կլամբուսի, ով ֆիլմաշարի առաջին երկու մասերը նկարահանել է գրքին հնարավորինս համապատասխան, Կուարոնը իրեն թույլ է տվել ավելի ագրեսիվ ադապտացիա՝ մռայլ մթնոլորտ, հերոսների փոփոխված հագուստներ և այլն, այս ամենը շատ երկրպագուների համար շոկային էր։ Միևնույն ժամանակ, գրքի հեղինակ Ջոան Ռոուլինգը հայտարարեց, որ սա իր ամենասիրած էկրանավորումն է։ Արդյունքում ֆիլմը դրական ընդունեցին շատ կինոքննադատներ, որոնց կարծիքով՝ Կուարոնի այս էկրանավորումը միակն է, որն իրապես ցույց է տալիս ստեղծագործության էությունը։
Կուարոնի հաջորդ պրոյեկտը «Մարդկային զավակ» ֆիլմն է, որի սցենարը Կուարոնը նույնպես ադապտացրել է՝ այս անգամ Ֆ․Դ․ Ջեյմսի ստեղծագործությունից։ Գլխավոր դերերում են՝ Քլայվ Օուենը, Ջուլիանա Մուրը և Մայքլ Քեյնը։ Ֆիլմը արժանացավ կինոքննադատների բարձր գնահատականի և նոմինացվեց «Օսկար»-ի՝ 3 անվանակարգերում՝ «Լավագույն օպերատորական աշխատանք», «Լավագույն ադապտացված սցենար», «Լավագույն մոնտաժ»։ Ինքը՝ Կուարոնը, կարող էր ստանալ Օսկար, քանի որ հանդիսանում էր ֆիլմի և՛ սցենարիստը,և՛ մոնտաժողը։
Կուարոնի գլուխգործոցը կարելի է համարել «Գրավիտացիա» տեխնոթրիլերը, որը նկարահանվել է 2013 թվականին։ Կուարոնը հանդիսանում է ֆիլմի ռեժիսորը, պրոդյուսերը, սցենարիստն ու մոնտաժողը։ «Օսկար 2014»-ի ժամանակ ֆիլմի ստացած 7 օսկարներից 2-ն ստացավ անձամբ ինքը՝ Կուարոնը։ Որպես «Լավագույն ռեժիսոր»՝ դա Կուարոնի առաջին և առայժմ միակ Օսկարն է։ Ֆիլմը, ինչպես սպասվում էր, դարձավ բլոկբաստեր՝ վարձույթում հավաքելով ավելի քան 700 մլն դոլար։ Ֆիլմի շնորհիվ Կուարոնը դարձավ էլ ավելի հանրահայտ և սիրված։
Կուարոնը հիմնադրել է «Esperanto Filmoj» կինոընկերությունը, որն աշխատում է այնպիսի ֆիլմերի վրա, ինչպիսին է, օրինակ՝ «Ֆաունայի լաբիրինթ»-ը։
2008 թվականին, Կաննի 61-րդ միջազգային կինոփառատոնում Կուարոնը ժյուրիի անդամ էր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մեքսիկացի ռեժիսորներ Կատեգորիա:Նոյեմբերի 28 ծնունդներ Կատեգորիա:Օսկարակիրներ Կատեգորիա:Մեքսիկայի ազգային ինքնավար համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Բուսակերներ Կատեգորիա:Մեքսիկացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Մեքսիկացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Լավագույն ռեժիսոր Օսկարի մրցանակակիրներ
Բել Իլ ան Տեր (կանտոն)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կանտոններ
Լուի Էժեն Կավենյակ
Լուի Էժեն Կավենյակ (Louis-Eugène Cavaignac),, ֆրանսիացի պետական գործիչ, գեներալ։
1832 թվականից մասնակցել է Ալժիրի նվաճմանը։ 1848 թվականի Փետրվարյան հեղափոխությունից հետո նշանակվել է Ալժիրի ռազմական նահանգապետ, մայիսից՝ Ֆրանսիայի Զինված ուժերի նախարար։ Ղեկավարել է Փարիզի 1848 թվականի Հունիսյան ապստամբության ճնշումը։ Մինչև 1848 թվականի դեկտեմբերը եղել է Ֆրանսիայի Հանրապետության գործադիր իշխանության ղեկավարը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի պետական գործիչներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գեներալներ Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի կոմանդորներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ռազմական գործիչներ
Կրուպեց (գյուղ, Ռիլսկի շրջան)
Կրուպեց (Крупец), գյուղ Ռուսաստանի Կուրսկի մարզի Ռիլսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կուրսկի մարզի Ռիլսկի շրջանի բնակավայրեր
Անդրեյ Մալախով
Անդրեյ Նիկոլաևիչ Մալախով (Андрей Николеевич Малахов, ), ռուս հաղորդավար և դերասան է։ Նա Նատալյա Վոդյանովայի հետ միասին վարել է Եվրատեսիլ 2009 երգի մրցույթի I և II կիսաեզրափակիչները ։ 2011 թ-ի հունիսին Մալախովը ամուսնացել է «Elle» ամսագրի (ռուսական հրատարակության) խմբագիր Նատալյա Վիկտորովնա Շկուլիովայի հետ (ծնվ. 1980 թ-ի մայիսի 31-ին) ։ Նրանց ամուսնական արարողությունը տեղի է ունեցել Վերսալի պալատում ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1972 թվականի հունվարի 11-ին Ապատիտի քաղաքում (Մուրմանսկի շրջան)։
Անդրեյ Մալախովը Եվգենի Ռուդինիմի հետ սովորել է նույն դասարանում (DJ Գուրով)։ Դպրոցն ավարտել է արծաթե մեդալով, ստացել է ջութակի երաժշտական կրթություն ։
1995 թվականին կարմիր դիպլոմով է ավարտել Լոմոնոսովի անվան Մոսկվայի պետական համալսարանի ժուռնալիստիկայի ֆակուլտետը ։
Մեկ ու կես տարի նա սովորել է ԱՄՆ-ի Միչիգանի համալսարանում ։ Սովորելու ընթացքում պրակտիկա է անցել «Московские новости» թերթի մշակույթի բաժնում, եղել է «Стиль» հաղորդաշարի հեղինակ և վարող «Maximum» ռադիոյում։
Ավարտել է Ռուսաստանի պետական հումանիտար համալսարանի իրավունքի ֆակուլտետը։
Ռուսաստանի պետական հումանիտար համալսարանում դասավանդել է լրագրության հիմունքներ։
2017 թվականի սեպտեմբերին նա հիմնադրել է իր սեփական «ТВ Хит» հեռուստաընկերությունը, որը զբաղվելու էր հեռուստատեսային նախագծերի արտադրությամբ։ Անդրեյ Մալախովը դարձել է հեռուստատեսության գլխավոր պրոդյուսեր, իսկ «ТВ Хит»-ը գլխավորել է Ալեքսանդրա Նովիկովան ։
Առաջին ալիք՝ «ՀՌՀ», «Առաջին ալիք» (1992-2017)
1992 թվականից սյուժեներ է գրել «Կիրակին Սերգեյ Ալեքսեևի հետ» ծրագրի համար, հնչյունավորել և գրել է հեղինակային տեքստեր «Եղանակը մոլորակի վրա» խորագրի համար։
1995 թվականին եղել է «Телеутро» միջազգային տեղեկատվության ծրագրի խմբագիրը, «Стиль» խորագրի հեղինակը և վարողը։
Պլպուլ Զարեհ
Պլպուլ Զարեհ (Զարեհ Հակոբի Պարոնյան, ), հայ բանաստեղծ, մանկավարժ։
Կենսագրություն
Պլպուլ Զարեհը ծնվել է 1891 թվականին Ադաբազարում։ 1912 թ. ավարտել է Ադաբազարի կեդրոնական երկրորդական վարժարանը, երկար տարիներ դասավանդել տարբեր վայրերում, եղել որբանոցի, նախակրթարանի տնօրեն, Բուխարեստի «Հայ մշակույթի տան» վարչության քարտուղարը։ 1908 թվականից բանաստեղծություններով հանդես է եկել Կ․ Պոլսի «Գարուն» շաբաթաթերթում, «Երկիր», «Կոհակ» և այլ հանդեսներում, իսկ այնուհետև՝ ռումինահայ և սփյուռքահայ զանազան պարբերականներում։ Տպագրվել են նրա «Ընդվզում» (1912, արձակ տաղերգություն), «ճակատագրի փուշին վրա» (1927), «Բաժակ մը երգ» (1941) բանաստեղծությունների գրքերը, «Մեր ժամուն սուրբերը» (1946, Բուխարեստի «Հայ մշակույթի տան» Անահիտ Սահակյան գրական մրցանակ) նովելը, «Ծաղկեփունջ» (1956) ժողովածուն։ Պլպուլի քնարական գործերի հիմնական թեման մարդասիրությունն է, հայրենասիրությունը ։
Անդրեյ Մալախով
Առաջին ալիք՝ «ՀՌՀ», «Առաջին ալիք» (1992-2017)
1996 թվականից մինչև 2001 թվականները եղել է «Доброе утро»-ի ծրագրի հատուկ թղթակից և հաղորդավար (մինչև 1997-ի հունվարը՝ «Телеутро»):
Պլպուլ Զարեհ
Կենսագրություն
Մահացել է 1961 թվականի փետրվարի 7-ին Բուխարեստում։
Անդրեյ Մալախով
Առաջին ալիք՝ «ՀՌՀ», «Առաջին ալիք» (1992-2017)
2001 թվականի հուլիսի 23-ից մինչև 2004-ի հուլիսի 2-ին եղել է «Большая стирка» ծրագրի հաղորդավար։
Պլպուլ Զարեհ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Անդրեյ Մալախով
Առաջին ալիք՝ «ՀՌՀ», «Առաջին ալիք» (1992-2017)
2004 թվականի փետրվարից մինչև 2005 թվականի դեկտեմբերի 2-ից եղել է «Золотой граммофон» ինտերակտիվ երաժշտական հիթ-շքերթի հեռուստատեսային տարբերակի ղեկավարը։ 2005 թվականից մինչև 2008 թվականի հունվարը նա «Русском радио»-ում «Золотой граммофон»-ի ծրագրի վարողն էր։
Ժովտնևոե (ավան, Բուրինի շրջան)
Ժովտնևոե (Жовтневе), ավան Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բուրինի շրջանում։
Անդրեյ Մալախով
Առաջին ալիք՝ «ՀՌՀ», «Առաջին ալիք» (1992-2017)
2004 թվականի սեպտեմբերի 13-ից մինչև 2005-ի հուլիսի 29-ը եղել է «Пять вечеров» թոք-շոուի հաղորդավարը։
Ժովտնևոե (ավան, Բուրինի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Ժովտնևոե ավանում բնակվում էր 127 մարդ։
Անդրեյ Մալախով
Առաջին ալիք՝ «ՀՌՀ», «Առաջին ալիք» (1992-2017)
2005 թվականի օգոստոսի 30-ից մինչև 2017 թվականի օգոստոսի 7-ը եղել է «Пусть говорят» թոք-շոուի հաղորդավարը։
Ժովտնևոե (ավան, Բուրինի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բուրինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ
Անդրեյ Մալախով
Առաջին ալիք՝ «ՀՌՀ», «Առաջին ալիք» (1992-2017)
2006 թվականի ապրիլի 10-ից մինչև մայիսի 19-ը եղել է ժողովրդական բժշկության մասին «Մալախով + Մալախով» հեռուստահաղորդման համահաղորդավարը՝ վարելով այն համաազգանվակից Գենադի Մալախովի հետ։
2006 թվականի Սեպտեմբերի 30-ից մինչև 2007 թվականի Հունիսի 10-ը՝ «Высшая лига» ինտերակտիվ հիթ շքերթի հյուրընկալող, հեռակա կերպով հիշատակվող «Золотой граммофон»:
2007 թվականի Սեպտեմբերին նա «Пять звёзд» փառատոնի երկրորդ մրցույթի օրը հյուրընկալող և հաղորդավարուհի Աննա Սեդոկովայի հետ միասին հյուրընկալեց։
2008 թվականին Մալախովը հրավիրվել էր КВН Բարձրագույն լիգայի ժյուրիին։ Նա նաև մասնակցել է «Первого канала» հեռուստաընկերության «Две звезды» հեռուստաընկերության երկրորդ մրցանակին, որը զուգորդվել է երգչուհի Մաշա Ռասպուտինայի։
2009 թվականի մայիսին նա Մոսկվայում անցկացրեց «Евровидения»-ի կիսաեզրափակիչ, որը զուգորդված էր Նատալիա Վոդյանովայի մոդելի հետ, ինչպես նաև Евровидения-ի բացման արարողությանը համահեղինակ՝ Ալսուի երգչուհին։
2010 թվականի Հուլիսի 24-ից մինչև 2012 թվականի հուլիսի 3-ը եղել է «Детектор лжи» հեռուստատեսային հաղորդման հյուրատուն։ Մեկնաբանեց «Минута славы» գալա համերգը (որը հեռարձակվել է 2010 թվականի դեկտեմբերի 25-ին), եղել է մի շարք տոնական և թեմատիկ համերգներ, որոնց նախապատրաստումը ստացել է «Первый канал»:
2012 թվականի սեպտեմբերի 1-ից մինչև 2017 թվականի հուլիսի 1-ն ընկած ժամանակահատվածում «Сегодня вечером с Андреем Малаховым»:
2015 թվականի ապրիլի 4-ից մինչև 2016 թվականի փետրվարի 14-ը «Барахолка» պատմության փոխանցման հյուրը։
2017 թվականի հուլիսի 31-ը հայտնի դարձավ, որ Անդրեյ Մալախովը չի վերադառնա «Первый канал» նոր հեռուստատեսային սեզոնում «Пусть говорят» հաղորդման շոուի ներքո տեղի ունեցած ներքին հակամարտությունների հետ կապված։ Տեղեկացվեց նաև, որ Մալախովը թողնում է թոփ-շոուն, քանի որ քաղաքական թեմաների կտրուկ ավելացել է,որ այդ տվյալները չեն հաստատվել։ 2017 թվականի օգոստոսի 7-ի «Elle» ամսագիրը հաղորդում է, որ Մալախովը «Пусть говорят»-ից որոշ ժամանակով գնում է «դեկրտային արձակուրդ» ըստ թերթի տեղեկատվության Մալախովի կինը՝ Նատալյա Շկուլյովան հղի է։ Նշենք, որ Նատալիա Շկուլյովան «Elle» ամսագրի ռուսերեն տարբերակի հրատարակիչն էր։ Նույն օրը «РИА Новости» գործակալությունը հայտնում է, որ Անդրեյ Մալախովը դիմում է գրել և դուրս է եկել «Первого канала»-ից։ Օգոստոսի 11-ին «Дождь»-ի հեռուստաալիքը հրաարակեց մի տեսահոլովակ, որտեղ «Первом канале»-ում «Вечерних новостей»-ի հաղորդավարը՝ Դմիտրի Բորիսովը քննարկեց ծրագրի հյուրերի հետ Անդրեյ Մալախովի հեռանարը։ Օգոստոսի 14-ին հեռարձակվեց այս հաղորդումը, որտեղ քննարկվեցին ծրագրի գոյության բոլոր հիշարժան պահերը և նրա ներկայացրած վերջին 16 տարիների հիմնադրման օրվանից։ Բորիսովը դարձել «Пусть говорят»-ի հաղորդավարը և հետագա խնդիրների վերլուծողը։
Օգոստոսի 18-ին, «Первого канала»-ի մամուլի ծառայությունը հայտարարել է այն մասին, որ „Сегодня вечером“-ի հաղորդումը թարմացվել է։ Հաղորդման վարողները դարձան Մաքսիմ Գալկինը և Յուլիա Մենշովան։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս հաղորդավարներ Կատեգորիա:Միչիգանի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ռուս լրագրողներ Կատեգորիա:Ռուս գրողներ Կատեգորիա:Ռուս խմբագիրներ Կատեգորիա:Հեռուստահաղորդավարներ Կատեգորիա:Հեռուստալրագրողներ Կատեգորիա:Ռուս դերասաններ Կատեգորիա:Ռուս պրոդյուսերներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Բոլշայա Բերեզինա
Բոլշայա Բերեզինա (Большая Березина), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռուդնյանսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռուդնյանսկի շրջանի բնակավայրեր
Մելգարեխոյի ամրոց
Մելգարեխո ամրոց (Castillo de Melgarejo), գտնվում է Կադիս  նահանգում, տեղադրված է մոտավորապես 11 կմ դեպի հյուսիս - արևելք Արկոս-դե-լա-Ֆրոնտերայի ճանապարհի վրա` Մելգարեխո Տորրեի սահմանագծին ։
Իսպանիայի մշակույթի նախարարության կողմից Մելգարեխո ամրոցն ընդգրկվել է Իսպանիայի պատմական արժեք ունեցող հուշարձանների ցանկի մեջ՝ RI-51-0007594 գրանցման համարի տակ ։
Կառուցվածք
Այն կազմված է քառակուսի աշտարակից, բարձունքում` ութանկյուն պսակավոր ատամներով, որտեղ մինչև հիմա դեռ մնում են մնացորդներ չորս անկյունների և չորս պատերի։ Աշտարակից ձախ` Գելոուզի տակ, կա ատամնավոր վարագույր, որտեղ բացվում է մուտքի դուռը։ Նրանից ձախ կամարակապ մաս է, որը, թվում է, ունի մատուռի հիմքեր։
Պաշտպանություն
Պաշտպանվում է որպես մշակութային հետաքրքրություն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի ամրոցներ
Աստերոիդների ցանկ (314701-314800)
Աստերոիդների ցանկ (314601-314700) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (314801-314900)
Բրոոն (կանտոն)
Բրոոն (Broons), Ֆրանսիայի կանտոն է, գտնվում է Բրետան շրջանում։ Կոտ դ'Արմոր դեպարտամենտի կանտոնն է։ Մտնում է Դինան օկրուգի մեջ։ Համաձայն 2006 թվականի մարդահամարի կանտոնի բնակչությունը 8561 մարդ էր։ Կանտոնի համարը 2204 է։ Կանտոնում կա 9 կոմունա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կանտոններ
Կոլորադո Էվելանշ
«Կոլորադո Էվելանշ» (անգլերեն՝ Dallas Stars), ամերիկյան պրոֆեսիոնալ հոկեյի ակումբ։ Հանդես է գալիս Հոկեյի ազգային լիգայի (NHL) Արևմտյան կոնֆերենցիայի Կենտրոնական դիվիզիոնում։ Տեղակայված է ԱՄՆ Կոլորադո նահանգի վարչական կենտրոն Դենվեր քաղաքում։ Հիմնադրվել է 1972 թվականին՝ որպես «Քբեբեք Նորդիքս»։
Տան հանդիպումներն անցկացնում է «Պեպսի սենթր» մարզապալատում, որը համատեղ օգտագործում է Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիայի (NBA) «Դենվեր Նագեթս» ակումբի հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հոկեյի ազգային լիգայի (NHL) ակումբներ
Բուստիլյո դե Չավես
Բուստիլյո դե Չավես (Bustillo de Chaves)՝ բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Վալյադոլիդի կազմի մեջ, Կաստիլյաի և Լեոն ինքնավար համայնքում ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Տյերե դե Կամպոսի կազմում։ Զբաղեցնում է 21,90 կմ² մակերես։ Բնակչությունը՝ 89 մարդ։ Վալյադոլիդի կենտրոնից մինչև մունիցիպալիտետ 74 կմ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վալյադոլիդ պրովինցիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Կաստիլիա և Լեոնի բնակավայրեր
(2920) Աուտոմեդոն
(2920) Աուտոմեդոն (Automedon), աստերոիդ Յուպիտերի տրոյացիներից։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի մայիսի 3-ին Էդվարդ Բոուելի կողմից Անդերսոն Մեսայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 5,108523 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 4,9671 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 5,25 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 4217,37 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,085361 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 21,12° անկյուն։
Գոդրանո
Գոդրանո (Godrano) կոմունա Իտալիայում, Սիցիլիա մարզի Պալերմո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 1146 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 30 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 38 կմ² մակերես տարածք։ Փոստային ինդեքսն է՝ 90030։ Հեռախոսային կոդը՝ 091։
Կոմունայի հովանավորն է Սուրբ Հովսեփը։ Տոնը նշվում է սեպտեմբերի 3-ին։
Ոզնաթուփ շյուղախոտային
Ոզնաթուփ շյուղախոտային, արճճախոտազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Նկարագրություն
Կիսագնդաձև բարձիկանման թփիկ է։ Ծաղկակիրները բացահայտորեն երկար են տերևներից։ Հասկիկները բազմաթիվ են և դասավորված փուխր, բազմիցս ճյուղավորված ծուռումուռ ծաղկաբույլում։ Գլխավոր առանցքի վրա հասկիկները միմյանցից հեռացած են, իսկ եզրային ճյուղիկներին և գագաթին՝ համարյա խմբված։ 8 մմ տրամագծով բաժակի ետծալը ունի 5 կամ 10 բլթակ, սպիտակ է, ջղերը՝ սևավուն ։
Տարածվածություն
Հայաստանում հանդիպում է միայն Մեղրու ֆլորիստիկական շրջանում (Նյուվարդի գյուղի շրջակայք) ։
Պահպանություն
Պահպանություն չի իրականացվում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակներ Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:Արճճախոտազգիներ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր
Փոքր Պեզաս
Փոքր Պեզաս (Малый Пезас), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ստորին Տերս գետի աջ ափին՝ 31 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 20 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոմը գտնվում է Նովոկուզնեցկ քաղաքից մինչև Կեմերովո քաղաք, գետի ենթաավազանը՝ Տոմ։ Գետի ավազանը՝ Վերին Օբից մինչև Իրտիշ թափվելը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Վիշնյովոե (գյուղ, Բորովի շրջան)
Վիշնյովոե (Вишневе), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բորովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1775 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Վիշնյովոե գյուղում բնակվում էր 295 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,763 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 386,63 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բորովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1775 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Պեստելյա (ավան, Տուլչինի շրջան)
Պեստելյա (Пестеля), ավան Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Տուլչինի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պեստելյա ավանում բնակվում էր 85 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,265 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 320,75 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Տուլչինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ
Կրուպեց (գյուղ, Մոնաստիրշչինսկի շրջան)
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 5 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Մոնաստիրշչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Աստերոիդների ցանկ (136401-136500)
Աստերոիդների ցանկ (136301-136400) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (136501-136600)
|}
Տառարվեստ
Տառարվեստ, տառերի (գրանշաններ) ստեղծման արվեստը, գրաֆիկայի բաժին (տառային գրաֆիկա), որի հիմնական միջոցները տառերի գծերի (հիմնական և լրացուցիչ) հաստություններն ու ձևերն են, նրանց համամասնությունները. նպատակը դյուրընթեռնելի, դյուրընկալելի ու գեղեցիկ տառատեսակների ստեղծումն է։
Պատմություն
Շարժական տառատեսակով տեքստի տպագրության տեխնոլոգիան հորինվել է Չինաստանում, բայց չինական հիերոգլիֆների հսկայական քանակը և գեղագրության նկատմամբ հարգանքը հանգեցրել են նրան, որ տպագրության առաջին դարերում Չինաստանում ստեղծվել են միմյանցից տարբերվող ընդամենը մի քանի ամբողջական տառատեսակներ։
Առաջին տպագրությունները կատարվել են ձեռագրին շատ մոտ տառատեսակով, իսկ առաջին լատինական տպատառերը՝ «Անտիկվա», ստեղծվել են Գուտենբերգի օգտագործած գոթիկա ձեռագիր տառերի սուր անկյունների վերացման և ուղիղ միացումները կորերով փոխարինելով։ 1470 թվականին մշակվել է Իենսոնի «Անտիկվան», որոնք 15-17-րդ դարերում ամենաշքեղ տառերն էին։ 1500 թվականին տպագրիչ Ալդ Մանուցին ստեղծել է առաջին շղատառերը։ Տառաստեղծման հարցերով զբաղվել են նաև Լեոնարդո դա Վինչին (առաջարկել է տառերի նախագծման սխեմա՝ մարդու մարմնամասերի համամասնությամբ՝ որպես միավոր ընդունելով դեմքի երկարությունը), Ալբրեխտ Դյուրերը և ուրիշ նկարիչներ։ Դա Վինչիի սկզբունքով տառեր են նախագծել իտալացի Լուկա Պաչիոլին (1509) և ֆրանսիացի Ժոֆրուա Տորին (1529)։ 16-17-րդ դարերում հայտնի են եղել Էթիենների, Պատենի և Էլզևիրների հրատարակչատների տառատեսակները։ Մեծ համարում է ունեցել վերջիններիս տառափորագրիչ Կլոդ Գարամոնի (1480–1561) տառատեսակը, որը հետագայում մշակել և կատարելության են հասցրել Քրիստոֆեր վան Դեյքը (1605–1669) և Ֆիլիպ Գրանժոնը (1666–1714): Տառերի նախագծման առաջին սկզբունքները Ֆրանսիայի գիտությունների ակադեմիայի համար 1692 թվականին մշակել են Ժոժոնը, Ֆիյոն և Տրյուշոն, որոնք, սակայն, տարածում չեն գտել։ Տառերի կառուցվածքային տարրերն ու համաչափություններն ապահովելու համար առաջարկվել է այսպես կոչված մոդուլային ցանց՝ մանր քառակուսիների բաժանված (մինչև 64 x 36 = 2304) քառակուսի, որին ներգծվել են շրջանագիծ և տառապատկերը։
18-րդ դարում ստեղծվել է «Նոր անտիկվա» կամ Դիդոյի տառատեսակը (ֆրանսիացի հայտնի տառափորագրիչ Ֆրանսուա Ամբրուազ Դիդոյի (1730–1804) անունով), որի հիմքի վրա մշակվել և մինչև օրս չնչին փոփոխություններով օգտագործվում են «Քեզլոն», «Բասկերվիլ», «Թայմս» (Անգլիա), «Գրանամոն», «Բոտոնի» (Իտալիա) և այլ տառատեսակներ։
Հայկական տառատեսակներ
Հայերեն առաջին տպատառերը նույնպես պատրաստվել են ձեռագրի (բոլորգրի) նմանությամբ և օգտագործվել Հակոբ Մեղապարտի հրատարակություններում։ Իսկ առաջին իսկական տպատառերը («Անտիկվայի» սկզբունքներով՝ բոլորգրի հիման վրա) 1579 թվականին պատրաստել է ֆրանսիացի տառափորագրիչ Ռոբերտ Գրանժոնը (1513–1589/90)՝ Սուլթանշահ Աբգարյան Թոխաթեցու պատվերով. դրանցով տպագրված առաջին գիրքը «Տօմար Գրիգորեանն» է (1584)։ Այնուհետև հայերեն Աստվածաշունչ տպագրելու համար Մատթեոս Ծարեցին 1658 թվականին տառեր է պատվիրել Քրիստոֆեր վան Դեյքին, որի տառաշարը համալրվել է Ոսկան Երևանցու նախաձեռնությամբ. դրանցով է տպագրվել հայերեն առաջին Աստվածաշունչը (1666-1668)։ Այդ տառերը հայտնի են որպես «Ոսկանյան կամ Աստվածաշնչի տառեր» և օգտագործվել են շուրջ 200 տարի։
Հայերեն տպատառեր պատրաստել է նաև հունգար հայտնի տառափորագրիչ Միկլոշ Կիշը (1650–1702)՝ Մատթեոս Վանանդեցու պատվերով, որոնցով տպագրված առաջին գիրքը Շարակնոց է (1684)։ Դրանք Մխիթար Սեբաստացու հավատարմատարը 1729 թվականին գնել և տարել է Վենետիկ, որոնց հենքի վրա այնտեղ հետագայում մշակվել են (Ս. Հոֆեր, Ա. Այտընյան և ուրիշներ) նույնքան գրավիչ ու դյուրընթեռնելի «Վենետ» և «Վիեն» տառատեսակները։
Հայկական տառատեսակները հետագայում կատարելագործվել է Փարիզում (Ճանիկ Արամյան, «Արամյան» տառատեսակ), Կ. Պոլսում (Հովհաննես Մյուհենտիսյան և ուր.) և այլուր, բազմաթիվ տպարաններին կից գործել են հատուկ տառաձուլարաններ, որտեղ պատրաստվել ու ձուլվել են ոչ միայն հայերեն, այլև օտար (մասնավորապես՝ թուրք.) տառատեսակներ։ Խորհրդ. շրջանում հայկ. տառատեսականին հարստացել է 1920-1930-ական թվականներին ԽՍՀՄ-ում լայնորեն տարածված «Գրոտեսկ»-ով (առանց գծափակերի և նույն հաստության հիմնա- և նրբագծերով տառատեսակ), որը խնայողական ու հարմար էր նաև պլակատների տպագրության համար։
1950–60-ական թվականներին մշակվել են «Մնացականյան», «Աստղ», «Զվարթնոց», «Հանրագիտարանային» (հատուկ՝ «ՀՍՀ»-ի համար) «Նոր հայկական», «Նորք», «Եղեգնածիր լարային», «Դպրոցական», «Արմենուհի» և այլ տառատեսակաշարեր, ձևավորվել է տառաստեղծների նոր սերունդ։
Տառատեսակների զարգացման նոր շրջան է սկսվել 21-րդ դարում՝ համակարգչային գրաֆիկայի ներդրման շնորհիվ։ Հայերեն համակարգչային տառատեսակի առաջին նմուշները «Անտիկվա» ոճի «Արիալ Արմենիա» և գծափակերով «Թայմս Անտիկվա» տառատեսակներն են։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տիպոգրաֆիկա Կատեգորիա:Գրաֆիկական դիզայն