cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Մարսողություն
Մասնագիտացված տեսակներ
Երիտասարդ փղերը, պանդաները, կոալաները և բեգեմոնտները ուտում են իրենց մոր կենսագործունեության արգասիքները, հավանաբար, բակտերիաների ստացման համար, որոնք անհրաժեշտ են բուսական սննդի մարսման համար։ Երբ նրանք ծնվում են, նրանց աղիներում բացակայում են այս բակտերիաները (նրանք ամբողջությամբ ստերիլ են)։ Առանց այդ բակտերիաների նրանք ունակ չեն յուրացնել որոշ սննդանյութեր, այդ թվում՝ բուսական շատ բաղադրամասեր։
Անձրևորդների մարսողական համակարգը
Անձրևորդների մարսողական համակարգը կազմված է հետևյալ բաժիններից՝ բերան, ըմպան, կերակրափող, կտնառք, ստամոքս և աղիք։ Նրա բերանը շրջապատված է ամուր շուրթերով, որոնք գործում են ինչպես ձեռքեր, որպեսզի բռնեն մահացած բույսերի, տերևների և մոլախոտերի կտորները հողի մասնիկների հետ, որոնք օգնում են ծամելու գործընթացին։ Շուրթերը քայքայում են սնունդը մանր մասերի։ Ընպանում սնունդը խառնվում է լորձային արտազատուկներին, որպեսզի հեշտացնի սննդի անցումը մարսողական խողովակով։ Կերակրափողում խառնվում է նաև կալցիումի կարբոնատով՝ սննդի քայքայման ժամանակ առաջացած թթուների չեզոքացման համար։ Սննդի ժամանակավոր պահեստավորը կատարվում է կտնառքում, որտեղ սնման վերջնանյութերը ամբողջովին խառնվում են կալցիումի կարբոնատի հետ։ Այնուհետև սնունդը անցնում է ստամոքս, որի հզոր մկանային պատերը խառնում են սննդի և հողի զանգվածները։ Այդ գործընթացի ավարտվելուց հետո՝ ստամոքսի պատերի գեղձերը արտազատում են ֆերմենտներ, որոնք օգնում են օրգանական նյութերի քիմիական քայքայմանը։ Մարսողական խողովակի գալարակծքանքի միջոցով սնունդը անցնում է աղիք, որտեղ սիմբիոտիկ բակտերիաները շարունակում են քիմիական քայքայումը։ Նրանց շնորհիվ անջատվում են ածխաջրեր, սպիտակուցներ, ճարպեր, տարբեր վիտամիններ և հանքային աղեր, որոնք ներծծվում են օրգանիզմում։
Ողնաշարավորների մարսողության ամփոփում
Շատ ողնաշարավորների մարսողությունը բազմափուլ գործընթաց է, որը կատարվում է մարսողական համակարգում ՝ սկսած շատ հաճախ այլ օրգանիզմների հումքից կազմված սննդի ներմուծումից մինչև արգասիքների դուրս բերում։ Սովորաբար, սննդի ներմուծումը ներառում է մեխանիկական և քիմիական վերամշակման որոշակի փուլեր։ Մարսողությունը իրականանում է չորս փուլերով․
Հիմքում ընկած է մկանների շարժումը սկսած կլլումից մինչև աղիների պերիստատիկա։ Մարսողության ընթացքում յուրաքանչյուր փուլ պահանջում է էներգիա, որը ստանում է ներծծված սննդարար նյութերի ճեղքումից։ Էներգիայի այս ծախսը մեծ նշանակություն ունի կյանքի, վարքի և, անգամ, ֆիզիկական կառուցվածքի համար։ Որպես օրինակ կարող ենք նշել մարդու և այլ մարդանմանների զգալի տարբերությունները (մազերի բացակայություն, փոքր ծնոտներ, տարբեր ատամներ, աղիքի երկարությունը և այլն)։
Մարսողության մեծ մասը կատարվում է բարակ աղիներում։ Հաստ աղիքը ծառայում է չմարսված սնունդը աղիքային միկրոբիոտայի ֆերմենտներով վերամշակելու համար և ջրի հետ ներծծման համար։
Կաթնասունների մոտ մարսողությունը սկսվում է բերանում թքի, իսկ ստամոքսում՝ մարսողական ֆերմենտներ արտադրությունից։ Մեխանիկական և քիմիական մարսողությունը սկսվում է բերանում, երբ սնունդը ծամվում է և շաղախվում թքով, որպեսզի սկսվի օսլայի ֆերմենտատիվ ճեղքավորումը։ Ստամոքսը շարունակում է մեխանիկական և քիմիական եղանակներով քայքայել սնունդը՝ խառնելու և թթուներով ու ֆերմենտներով շաղախելու միջոցով։ Ներծծումը կատարվում է ստամոքսում և աղեստամոքսային համակարգում և ավարտվում է արտաթորությամբ ։
Մարդու մարսողական գործընթաց
Մարդու մարսողական համակարգը ունի գրեթե 9 մետր երկարություն։ Սննդի մարսողության ֆիզիոլոգիան տատանվում է առանձին անհատների մոտ և կան մի շարք գործոններ սննդի հետ կապված, որոնք ազդում են մարսողության գործընթացի վրա։ Նորմալ պայմաններում մարսողությունը մարդու օրգանիզմում տևում է 24–72 ժամ ։ Մարսողությունը սկսվում է բերանի խոռոչում թքի արտազատմամբ և նրանում պարունակվող ֆերմենտների ազդեցությամբ։ սնունդը վեր է ածվում բոլուսի մեխանիկական ազդեցության ՝ ծամելու միջոցով, այնուհետև անցնում է կերակրափող, որտեղից էլ պերիստատիկայի շնորհիվ՝ ստամոքս։ Ստամոքսահյութը պարունակում է աղաթթու և պեպսին, որոնք կարող են վնասել ստամոքսի պատերը, ուստի պաշտպանության արտադրվում է նաև լորձ։ Լորձաթաղանթում կա մոտավորապես 35 միլիոն գեղձ, որոնք արտազատում են պեպսին ֆերմենտը, որը քայքայում է սպիտակուցներն ավելի պարզ մոլեկուլների։ Պեպսինն ազդում է միայն թթվային միջավայրում, որն ապահովում է աղաթթուն։ Աղաթթուն ոչնչացնում է մեծ թվով վնասակար մանրէներ, որոնք սննդի հետ թափանցում են ստամոքս, ինչպես նաև ուռեցնում է սպիտակուցները՝ մեծացնելով ֆերմենտների հետ շփման մակերեսը։ Օրվա ընթացքում արտադրում է մինչև 2 լիտր ստամոքսահյութ։ Ստամոքսում սննդանյութը մնում է 4-6 ժամ, որի ընթացքում այն վերափոխվում է կիսահեղուկ կամ հեղուկ շիլայանման սննդախյուսի, և միաժամանակ տեղի է ունենում մարսման գործընթաց։ Ստամոքսի պատի միջին շերտը կազմված է հարթ մկանաթելերից, որոնց կծկումների շնորհիվ սունդը շարունակում է շաղախվել ստամոքսահյութով։ Բացի այդ, մկանների պարբերաբար կծկման շնորհիվ ստամոքսահյութով շաղախված սննունդը տեղաշարժվում է բարակ աղիների սկզբնամաս՝ 12-մատնյա աղի։ Ստամոքսում շարունակվում է սննդագնդիկում առկա դեռևս չմարսված ածխաջրերի քայքայումը թքի պտիալին ֆերմենտով այնքան ժամանակ, քանի դեռ սննդախյուսում լիովին չի ներծծվել աղաթթվի լուծույթը։ Եթե մարդն ընդունում է ոչ որակյալ սնունդ, առաջանում է փսխման ռեֆլեքս, և ստամոքսի պարունակությունը թափվում է դուրս։ Փսխումը կարելի է առաջացնել նաև լեզվի հիմքը գռգռելու միջոցով։ Մասնակի մարսված սնունդը խիմուսի տեսքով անցնում է տասներկումատնյա աղիք։ Մարսողության մեծ մասը կատարվում է բարակ աղիներում, որին նպաստում են լեղին, ենթաստամոքսահյութը և աղիքահյութը։ Աղիքի պատերը հարուստ են էպիթելային բջիջների ելուստներով՝ թավիկներով, որոնք մեծացնում սննդարար նյութերի ներծծման աղիների մակերեսը։
Հաստ աղիքում սննդի անցումը կատարվում է ավելի դանդաղ, որպեսզի աղիքային միկրոբիոտայի ֆերմենտները ճեղքավորեն սննդի չմարսված մնացորդները։ Այստեղ ջուրը հետ ներծծվում է, իսկ սննդի չմարսված մնացորդները անցնում են ուղիղ աղիք և հեռանում հետանցքով կամ անուսով։
Սննդանյութեր և սննդամթերքներ
Սննդանյութերը կարող են լինել բուսական և կենդանական ծագման։
Հայտնի է, որ մարդու մարմինը միջին հաշվով պարունակում է մոտ 15-20 % սպիտակուցներ,60-65 % ջուր,0,6 % ածխաջրեր, 19 % ճարպ, 5,8 % աղեր։ Այդ նյութերը կատարում են տարբեր գործառույթներ և մշտապես պետք է լրացվեն ընդունած սննդանյութերի միջոցով։
Սպիտակուցներով առավել հարուստ են կաթնամթերքները, ձկնեղենը, ընդեղենը, ընկույզը։ Սպիտակուցները մարդու օրգանիզմում մտնում են բջիջների թաղանթների կազմի մեջ, իրականացնում են գազափոխանակությունը և շատ այլ գործառույթներ։ Ֆերմենտ սպիտակուցները արագացնում են կենսաքիմիական գործընթացները։
Ածխաջրերը պարունակում են հատկապես բուսական ծագման սննդամթերքներում (մրգեր, բանջարեղեն, մեղր և այլն) և օրգանիզմում համարվում են էներգիայի հիմնական աղբյուր։
Ճարպերն ավելի շատ պարունակվում է կարագի, ձվի, կենդանական ճարպի մեջ։ Ճարպերը մարդու օրգանիզմում իրականացնում են ջերմակարգավորում, համարվում են պահեստային էներգիայի աղբյուր և այլն։
Ջրով հարուստ են մրգերը, լյարդը։ Ջուրն ապահովում է բջիջների լարվածությունը, համարվում է շատ կենսաբանական հեղուկների հիմնական բաղադրիչ (արյուն, լորձ, թուք), մասնակցում է նյութերի փոխադրմանը և այլն։
Հանքային աղերը օրգանիզմ են մտնում ջրի և սննդամթերքների միջոցով։ Հանքային աղերն ապահովում են ոսկրերի, ատամների ամրությունը, մտնում են մարսողական հյութերի, արյան և հորմոնների բաղադրության մեջ։
Վիտամինները մասնակցում են նյութափոխանակության ֆերմենտների առաջացման գործընթացներին։ Մարդը և կենդանիները դրանք ստանում են պատրաստի վիճակում սննդանյութերի հետ։ Կենդանիների օրգանիզմում կարող են սինթեզել միայն D և B վիտամիններ։
Վիտամիններով հարուստ են մրգերը, լյարդը, ձկան յուղը։
Նյարդային և կենսաքիմիական կարգավորման մեխանիզմներ
Գոյություն ունեն մարսողության տարբեր փուլեր, այդ թվում ՝ գլխային, ստամոքսի և աղիքային մարսողության փուլերը։
Գլխային փուլը սկսվում է սնունդը տեսնելիս, նրա հոտը զգալուց կամ սննդի մասին մտածելուց, որոնց արդյունքում գրգռվում է գլխուղեղի կեղևը։ Համի և հոտի ազդակները հաղորդվում են հիպոթալամուս և երկարավուն ուղեղ։ Այնուհետև այն հաղորդվում է թափառող նյարդով, որի արդյունքում սինթեզվում է ացելիլխոլին։ Այս փուլում ստամոքսում մարսողական հեղուկների արտադրությունը մեծանում է՝ դառնալով մաքսիմալ՝ 40%–ով ավելի, քան նախնական վիճակում։ Ստամոքսի թթվայնությունը այս փուլում սննդի ազդեցությամբ չի տատանվում և, այդպիսով, գործում է որպես արտաքին (թթուներ արտադրող) բջիջների և G-բջիջների (գաստրին արտադրող) ակտիվությունը արգելակող գործոն՝ շնորհիվ D-բջիջների կողմից սոմատոստատինի արտադրության։
Սպիտակուցների մարսողություն
Սպիտակուցների մարսողությունը կատարվում է ստամոքսում և տասներկումատնյա աղիքում երեք գլխավոր ֆերմենտների ազդեցությամբ․ ստամոքսում արտադրված պեպսինի և ենթաստամոքսային գեղձի արտադրած տրիպսինի և քոմոտրիպսինի ազդեցությամբ սպիտակուցները քայքայվում են մինչև պոլիպեպտիդներ, ապա էկզոպեպտիդազների և դիպեպտիդազների ազդեցությամբ՝ ամինաթթուների։ Այս ֆերմենտները, սովորաբար, սինթեզվում են իրենց ոչ ակտիվ ձևերով, որոնց անվանում ենք զիմոգեններ։ Օրինակ Ենթաստամոքսային գեղձի կողմից արտադրվում է տրիպսինի նախաձևը՝ տրիպսինոգենը, որը, անցնելով տասներկումատնյա աղիք, էնտերոկինազ ֆերմենտի ազդեցությամբ վեր է ածվում ակտիվ տրիպսինի։ Այնուհետև տրիպսինը քայքայում է սպիտակուցները փոքր պոլիպեպտիդների։
Ճարպերի մարսողություն
Որոշ Ճարպերի մարսողությունը կարող է սկսվել բերանում, երբ թքի լիպազը քայքայում է նրանց՝ վերածելով երկգլիցերիդների։ Այնուամենայնիվ ճարպերը մեծ մասամբ մարսվում են բարակ աղիներում ։ Բարակ աղիներում ճարպի առկայության դեպքում արտադրվում են հորմոններ, որոնք խթանում են եթաստամոքսագեղձի լիպազի և լյարդի կողմից լեղու արտադրությունը, որոնք էմուլգացնում են ճարպերը՝ ճարպաթթուների աբսորբցիան ապահովելու նպատակով ։ Մեկ մոլեկուլ ճարպի (եռգլիցերիդի) լրիվ մարսողության ընթացքում առաջանում է ճարպաթթուների, մոնո– և դիգլիցերիդների, ինչպես նաև որոշ չմարսված, առանց գլիցերինի ազատ մոլեկուլների եռգլիցերիդների խառնուրդ ։
Ածխաջրերի մարսողություն
Մարդկանց մոտ սննդում առկա օսլան կազմված է գլյուկոզի մնացորդներից, որոնք տեղակայված են երկար շղթաներում, որոնց անվանում ենք Պոլիսախարիդներ պոլիսախարիդ՝ ամիլազներ։ Մարսողության ընթացքում գլյուկոզի մոլեկուլների միջև կապերը քանդվում են թքի և ենթաստամոքսահյութի կազմում առկա ամիլազի ազդեցությամբ, որը աստիճանաբար բերում է գլյուկոզի շղթաների կրճատման։ Արդյունքում առաջանում են շաքարների պարզ մոլեկուլներ՝ գլյուկոզ և մալթոզ (գլյուկոզի 2 մոլեկուլներ), որոնք կարող են կլանվել բարակ աղիներում։
Լակտազը ֆերմենտ է, որն քայքայում է դիսախարիդ լակտոզը բաղադրիչ մասերի՝ գլյուկոզի և գալակտոզի։ Սրանք ևս կարող են կլանվել բարակ աղիներում։ Աշխարհում հասուն բնակչության մոտավորապես 65%–ի օրգանիզմում արտադրվում են անբավարար քանակությամբ լակտոզ, ուստի չեն կարողանում օգտագործել ֆերմենտներով չմշակված կաթնային սնունդ։ Դա հաճախ անվանում են լակտոզի անընկալունակություն։ Դա մեծ մասամբ կախված է մարդկության էթնիկական խմբերից, օրինակ արևելաասիական բնակչության ավելի քան 90%–ը տառապում են լակտոզի անընկալունակությամբ, ի տարբերություն հյուսիսային Եվրոպայի բնակչության, որտեղ այդ թիվը կազմում է մոտավորապես 5 % ։
Սախարազն ֆերմենտ է, որը ճեղքում է դիսախարիդ սախարոզը, որը առավել հաճախ հայտնի է շաքարավազ կամ ճակնդեղի շաքար անվանումներով։ Սախարոզի ճեզքումից առաջանում են գլյուկոզ և ֆրուկտոզ պարզ շաքարները, որոնք հեշտությամբ ներծծվում են բարակ աղիներում։
ԴՆԹ–ի և ՌՆԹ–ի մարսողություն
ԴՆԹ–ն և ՌՆԹ–ն քայքայվում են մինչև մոնոնուկլեոտիդներ ենթաստամոքսահյութի նուկլեազների՝ դեզօքսիռիբոնուկլեազի և ռիբոնուկլեազի (ԴՆԹազ և ՌՆԹազ) ազդեցությամբ։
Չքայքայող մարսողություն
Որոշ սննդարար նյութեր բարդ մոլեկուլներ են (օրինակ վիտամին B12), որոնք կարող են քայքայվել միայն այն դեպքում, եթե նրանք մասնատված են իրենց ֆունկցիոնալ խմբերի։ Որպեսզի վիտամին B12–ը նարսվի առանց քայքայվելու՝ թքի կազմում առկա հապտոկորինը ամուր կապում և պաշտպանում է վիտամին B12–ի մոլեկուլները, երբ այն անցնում է ստամոքս՝ թթվի քայքայիչ ազդեցությունից ։
Երբ B12-հապտոկորին կոմպլեքսները ստամոքսից անցնում են տասներկումատնյա աղի՝ ենթաստամոքսային գեղձի արտադրած պրոտեազները ճեղքում են կոմպլեքսը՝ անջատելով հապտոկորինը B12–ի մոլեկուլներից։ Վերջիններս վերականգնում են մինչև ներքին գործոն (IF). Այդ B12-IF կոմպլեքսները տեղափոխվում են բարակ աղիներ, որտեղ կուբիլինի–ընկալիչները թույլ են տալիս յուրացնել այդ համալիրները և շրջանառել արյան մեջ ։
Մարսողական հորմոններ
Գոյություն ունեն հորմոններ օգնում և կարգավորում են կաթնասունների մարսողական համակարգը։ տարբեր ողնաշարավորների, օրինակ թռչունների մոտ կան այս կարգավորման տարբերություններ։ Կարգավորումներն նրանց մոտ ավելի բարդ են և անընդհատ հայտնաբերվում են նոր մանրամասներ։ Օրինակ, վերջին տարիներում հայտնաբերվել են մեծ առնչություններ նյութափոխանակայի կարգավորման (հիմնականում գլյուկոզո–ինսուլինային համակարգի) հետ։
pH–ի նշանակություն
Մարսողությունը բարդ գործընթաց է, որը կարգավորվում է մի քանի գործոններով։ pH–ը որոշիչ դեր է կատարում մարսողական համակարգի նորմալ գործունեության համար։ Բերանում, ըմպանում և կերակրափողում рН–ը, սովորաբար, 6,8 է, այսինքն, շատ թույլ թթվային է։ Թուքը կարգավորում է մարսողական համակարգի այս հատվածների рН–ին։ Թքում պարունակվող թքի ամիլազը սկսում է ածխաջրերի ճեղքավորումը մոնոսախարիդների։ Մարսողական Ֆերմենտների մեծ մասը զգայուն են рН–ի նկատմամբ և և քայքայվում են ցածր և բարձր рН–ի պայմաններում։
Ստամոքսի մեծ թթվայնությունը խոչընդոտում է նրանում ածխաջրերի մարսողությանը։ Այդ թթվայնությունը ունի երկու առավելություն․ Դենատուրացիայի է ենթարկում սպիտակուցները՝ նախապատրաստելով բարակ աղիներում հետագա մարսողության համար և ապահովում է ոչ սպեցիֆիկ իմունիտետը, որի շնորհիվ ոչնչացվում են օտար և ախտածին մանրէները։
Տասներկումատնյա աղին մարսողական ֆերմենտների ակտիվության դրսևորման համար ապահովում է ծայրահեղ рН-հավասարակշռությունը։ Լյարդը արտազատում է լեղի տասներկումատնյա աղիում, որպեսզի չեզոքացնի ստամոքսից եկած սնդի թթվային միջավայրը, իսկ ենթաստամոքսային գեղձի արտազատուկը տասներկումատնյա աղիում ավելացնում է բիկարբոնատներ, որի միջոցով արագանում է թթվային քիմուսի չեզոքացումը և այնտեղ հաստատվում է չեզոք միջավայր։ Բարակ աղիների լործաթաղանթը ունի հիմանյին рН՝ 8,5։
Սննդի էկոլոգիական մաքրությունը
Մարդն առավել շատ է օգտագործում բնական սննդամթերքներ (սունկ, պտուղներ)։ Սակայն սննդամթերքների հիմնական մասը մշակվում և ստացվում է գյուղատնտեսական արտադրությունում և դրանց հանդեպ պահանջարկը հարաճուն կերպով մեծանում է։ Այդ պատճառով բերքատվությունը բարձրացման համար անհրաժեշտություն է առաջանում հողը հարստացնել օրգանական և քիմիական պարարտանյութերով, որոնց մեծ քանակները հաճախ թողնում են վնասակար ազդեցություն։ Այսպես, օրինակ՝ օրգանական պարարտանյութերից գոմաղբի կիրառումը կարող է նպաստել հողում զանազան մանրէների, մակաբույծ որդերի ձվերի կուտակմանը և դառնալ հիվանդությունների վարակի աղբյուր։ Պարարտացման կանոնների խախտման, վնասատու միջատների դեմ պայքարի քիմիական միջոցների չարաշահման կամ ագրոտեխնիկական միջոցառումների ոչ ճիշտ իրականացման հետևանքով սննդանյութերի մեջ կարող են հայտնվել վտանգավոր քիմիական նյութեր (նիտրատներ)։ Այդ պատճառով սննդամթերքն օգտագործելուց առաջ պետք է խնամքով լվանալ հոսող ջրի տակ։ Չպետք է օգտագործել անհայտ ծագում ունեցող սննդամթերք։
Մարսողության ուսումնասիրման մեթոդներ
Երկար ժամանակ մարսողությունն ուսումնասիրվում էր վիրահատված կենդանիների վրա։ Մարսողության ֆիզիոլոգիայի ուսումնասիրման գործում մեծ ծառայություն ունի ռուս նշանավոր ֆիզիոլոգ Ի. Պ. Պավլովը։ Նա մշակեց խուղակի մեթոդը, որի օգնությամբ հնարավոր էր հավաքել սննդի հետ չխառնված մարսողական հյութեր, ուսումնասիրել դրանց բաղադրությունը, արտազատման կարգավորումը, տարբեր սննդանյութերի վրա արտազատված հյութի քանակը, ֆերմենտային ակտիվությունը։ Խուղակը օրգանի ներքին խոռոչի կամ գեղձի ծորանի արհեստական միացումն է արտաքին միջավայրին։ Չխախտելով կենդանիների բնականոն մարսողությունը, գեղձի ծորանը կարելի է դուրս բերել մաշկի մակերեսի վրա։ Այդ դեպքում հյութը կարտադրվի դուրս, այն կարելի է հավաքել և հետազոտել։
Ռադիոէլեկտրոնիկայի զարգացմանը զուգընթաց առաջարկվել են մարսողության օրգանների ֆունկցիաների ուսումնասիրման նոր մեթոդներ։ Հիվանդը կուլ է տալիս 8 մմ տրամագիծ և 15 մմ երկարություն ունեցող ռադիոհաբ։ Այն, անցնելով մարսողական խողովակով, ճառագայթում է ռադիոալիքներ, որոնք ազդանշանում են նրա առանձին բաժիններում սննդի քիմիական բաղադրության, ջերմաստիճանի, նաև՝ ճնշման փոփոխությունների մասին։
Մարդկանց ստամոքսի և աղիների շարժումային ակտիվությունը կարելի է ուսումնասիրել էկեկտրաստամոքսագրության մեթոդով, որի օգնությամբ որովայնի մաշկի վրայից արտածում են այդ օրգանների հարթ մկանների կենսահոսանքները։ Լայն կիրառում է գտել էխիոսկոպիայի՝ ուլտրաձայնային հետազոտության մեթոդը։
Սոճի հիմալայան
Սոճի հիմալայան, սոճազգիների ընտանիքի, սոճի ցեղի բույս։
Նկարագրություն
Մշտադալար, հզոր, չափազանց գեղեցիկ ծառեր են՝ 30-50 մ բարձրությամբ, լայն բրգաձև սաղարթով։ Ազատության մեջ աճող տեսակների սաղարթը սկսվում է անմիջապես գետնի մակերեսից։ Փշատերևները փնջերի մեջ հավաքված են 5-ական, սովորաբար գեղեցիկ ձևով կախված են դեպի ցած, որից բույսի դեկորատիվ արժանիքները շատ են մեծանում։ Ծառի վրա մնում են 3-4 տարի, մոխրականաչավուն են, 10-18 սմ երկարությամբ և մոտ 0,75 մմ լայնությամբ, կապտավուն հերձանցքային շերտիկներով։ Կոները համարյա բրգաձև են, երկար կոթունների վրա, մեկական հատ կամ խմբերով, ուղիղ կամ թեթևակի կորացած, սկզբում կանաչ, հասունանալիս՝ կապտավուն երանգով։ Ունենում են 15-25 սմ երկարություն և 5-7 սմ լայնություն։
Տարածվածություն
Հայաստանում հանդիպում է Ախթալայի պարկում, որտեղ 55-60 տարեկան հասակում հասնում է 14-18 մ բարձրության և 18-24 սմ բնի տրամագիծ է ունենում։ Սաղարթի լայնությունը կազմում է 6-8 մ։ Ըստ բարձրության՝ միջին աճը կազմում է 25-33 սմ։ Լավագույն պայմաններում հանդիպում են այնպիսի ծառեր, որոնց բարձրությունը կազմում է 18,5 մ, իսկ բնի տրամագիծը՝ 42 սմ։ Պտղաբերում է նորմալ, սերմերը ծլունակ են, ինքնացան չի տալիս։ Ցրտադիմացկուն է, սակայն փշատերևները հաճախ այրվածքներ են ստանում։ Վատ ոռոգման հետևանքով վերջին տարիներին աճը խիստ դանդաղել է, կազմելով 15-20 սմ։ Սաղարթը նոսր է և խիստ ցանցառ ։
Փաստացի տոկոսադրույք
Փաստացի տոկոսադրույք (ՏՓՏ), տոկոսադրույք է, որը ցույց է տալիս վարկի իրական արժեքը՝ հաշվի առնելով տոկոսավճարների կատարման հաճախականությունը և վարկի հետ կապված բոլոր ծախսերը, այդ թվում՝ վարկի տրամադրման և սպասարկման գծով բոլոր ծախսերը ։ Վարկ ստանալու համար տոկոսագումարներից բացի հարկավոր է այլ ծախսեր կատարել, օրինակ՝ վճարել վարկ տրամադրելու և վարկը սպասարկելու համար միջնորդավճարներ, որոնք մեծացնում են վարկի իրական արժեքը։ Տարեկան անվանական տոկոսադրույքը (ՏԱՏ) ֆինանսական կազմակերպության կողմից սահմանված այն տոկոսադրույքն է, որի հիման վրա հաշվարկվում են տոկոսավճարների մեծությունը։ Վարկի տոկոսագումարները հաշվարկվում են անվանական տոկոսադրույքի հիման վրա։ Իսկ տարեկան փաստացի տոկոսադրույքը (Annual Percentage Rate կամ APR) ցույց է տալիս, թե որքան կարժենա վարկը վարկառուի համար տոկոսագումարները և այլ վճարները սահմանված ժամկետներում և չափերով կատարելու դեպքում։ Տարեկան փաստացի տոկոսադրույքը այն տոկոսադրույք է, որը ցույց է տալիս վարկի իրական արժեքը՝ հաշվի առնելով տոկոսավճարների կատարման հաճախականությունը և վարկի հետ կապված բոլոր ծախսերը՝ տոկոսավճարները, ինչպես նաև վարկի տրամադրման և սպասարկման գծով բոլոր այլ ծախսերը։ Տարեկան փաստացի տոկոսադրույքը ցույց է տալիս, թե ինչ տոկոսադրույքով կտրամադրվեր վարկը, եթե տոկոսադրույքի հաշվարկման մեջ ներառվեին նաև վարկի տրամադրման և սպասարկման պարտադիր բոլոր վճարները, ինչպես նաև հաշվի առնվեր, թե որքան հաճախ են վճարվում տոկոսները Տարեկան փաստացի տոկոսադրույքը հաճախորդի կրեդիտավորման ընդհանուր ծախսն է` արտահայտված վարկի անվանական տոկոսադրույքով (տարեկան տոկոսադրույք) գումարած այն բոլոր ծախսերը, որոնք նախապայման են հանդիսանում կրեդիտավորման համար։
Տարեկան փաստացի տոկոսադրույքի հաշվարկման կարգը
Տարեկան փաստացի տոկոսադրույքը հաշվարկվում է վարկային պայմանագրի կնքման պահին` ենթադրելով, որ վարկային պայմանագիրը գործելու է պայմանավորված ժամկետում, և կողմերը պատշաճ կերպով և պայմանավորված ժամկետներում կատարելու են պայմանագրով ստանձնած պարտավորությունները։ Այն դեպքում, երբ կրեդիտավորման պայմանագիրը պարունակում է դրույթներ, որոնք թույլատրում են տոկոսների և (կամ) սպառողի կրեդիտավորման ընդհանուր ծախսի մեջ ներառվող այլ վճարների քանակի կամ չափի փոփոխություններ կամ տատանումներ, և հնարավոր չէ այդ փոփոխություններին տալ գումարային արտահայտություն, ապա տարեկան փաստացի տոկոսադրույքը պետք է հաշվարկվի` ենթադրելով, որ տոկոսները և (կամ) սպառողի կրեդիտավորման ընդհանուր ծախսի մեջ ներառվող այլ վճարները մնալու են կայուն և կիրառվելու են մինչև կրեդիտավորման պայմանագրի գործողության ավարտը։ Տարեկան փաստացի տոկոսադրույքը հաշվարկելիս անհրաժեշտության պարագայում գործում են հետևյալ սկզբունքները.
Տարեկան փաստացի տոկոսադրույքի հաշվարկման բանաձև և բացատրություններ
Տարեկան փաստացի տոկոսադրույքը հաշվարկվում է՝ հիմք ընդունելով հետևյալ բանաձևը. որտեղ՝ Կրեդիտավորման պայմանագրով կրեդիտի առավելագույն սահմանաչափը սահմանված չլինելու դեպքում տրամադրված կրեդիտի առավելագույն չափը մեկ միլիոն դրամ է։ Օրինակ՝ կրեդիտը տրամադրվել է սեպտեմբերի 15-ին, կրեդիտի տրամադրման համար կրեդիտի ստացման պահին նախատեսված են այլ վճարումներ, և կրեդիտի առաջին մասնակի մարումը տեղի է ունենալու նույն տարվա հոկտեմբերի 15-ին։ Այս դեպքում D1=0, քանի որ այլ վճարումները կատարվելու են կրեդիտի ստացման օրը, D2=30, քանի որ կրեդիտի տրամադրումից մինչև հերթական մարումն ընկած օրերի թիվը 30 է, իսկ D3-ից մինչև Dn ընկած օրերի թիվը հաշվարկվում է նույն սկզբունքով։ Եթե կրեդիտավորման պայմանագրով նախատեսված է, որ սպառողը կարող է կրեդիտի գումարն ստանալ մաս առ մաս կամ կարող է ընտրել կրեդիտի գումարն ստանալու պահը, ապա կրեդիտի ստացման օր է համարվում կրեդիտավորման պայմանագիրը կնքելու օրը։
Կրեդիտավորման ընդհանուր ծախսերի և, հետևաբար, տարեկան փաստացի տոկոսադրույքի հաշվարկի մեջ ներառվող այլ վճարումները ներառում են սպառողի կողմից կրեդիտավորման համար պարտադիր կատարման ենթակա հետևյալ վճարները (դրանց առկայության դեպքում)՝ Օրինակ՝ բանկը հայտարարում է կրեդիտային պայմանագրի կնքման արտոնյալ պայմաններ այն անձանց համար, ովքեր կհանդիսանան իր կողմից հիմնադրած միության անդամ։ Անդամակցության համար պահանջվում է տարեկան անդամավճար։ Կրեդիտի ժամկետի ընթացքում սպառողի կողմից վճարվելիք անդամավճար(ներ)ի գումարը պետք է ներառվի տարեկան փաստացի տոկոսադրույքի հաշվարկի մեջ, Օրինակներ՝ Կրեդիտավորման պայմանագրով կրեդիտի վերադարձման ժամանակացույց կամ կրեդիտավորման պայմանագրի դրույթներով վերադարձման ժամկետներ սահմանված չլինելու դեպքում տարեկան փաստացի տոկոսադրույքի հաշվարկում կրեդիտի վերադարձման ժամկետ է համարվում մեկ տարին։ Այն դեպքում, երբ կրեդիտավորման պայմանագիրը սահմանում է կրեդիտի վերադարձման մեկից ավելի ժամկետներ, ապա կրեդիտի վերադարձի ժամկետ է համարվում կրեդիտավորման պայմանագրով սահմանված ամենաշուտ ժամկետը, եթե այլ բան նախատեսված չէ կրեդիտավորման պայմանագրով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վարկ Կատեգորիա:Տնտեսագիտական տերմիններ
Թելիլ Փըրմա
Թելիլ Փըրմա, լեռ Վրաստանում, Փոցխով գետի ձախ կողմում, Ախալցխա քաղաքից մոտ 25 կմ հարավ֊արևմուտք ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի լեռներ Կատեգորիա:Ախալցխայի շրջան
Երջանիկ Մաքսը
«Երջանիկ Մաքսը» (Good Time Max), ռեժիսոր և դերասան Ջեյմս Ֆրանկոյի 2007 թվականին նկարահանված ամերիկյան դրամա ֆիլմ։
Վարձույթ և քննադատություն
Պրեմիերան կայացել է Թրայբեքի 6-րդ կինոփառատոնին, իսկ ավելի ուշ այն ցուցադրվել է Հոլիվուդյան, Վանկուվերյան կինոփառատոներում և Օստինում ։ «Huffington Post»-ից Քեթրին Թոմփսոնը նշել է, որ «ֆիլմը պատմում է երկու տաղանդավոր եղբայրների մասին, որոնց ճանապարհները բաժանվում են այն բանից հետո, երբ մեկը դառնում է բժիշկ, իսկ մյուսն օգտագործում և վաճառում է թմրանյութեր` տառապելով գործազրկության նոպաներից։ Ֆրանկոն պատկերված է չարագործ Մաքսի կերպարով, ինչու՞: «Դա իսկապես եղել է միայն լիկվիդացիոն գործընթաց։ Ես ավելի հարմար էի այդ դերի համար, քան, եթե լինեի պատասխանատու վիրաբույժ»։ Դերը Ֆրանկոյին հնարավորություն է տվել ուղղորդել իր վրա կոկաինի գիծը շնչելու գործընթացը, ծխելու բյուրեղյա մետամֆեմատինը և արտաթորել հյուրասենյակի հատակին։ Եվ նրան հաջողվում է Մաքսին համակրելի պահել ամեն ինչում». : Լյուկ Ռիչարդսոնը «Letterboxd» կայքում ասել է «Ես չգիտեմ` ինչպես դա պատահեց։ Գաս Վան Սենթի «Միլքի» դուրս գալուց հետո Ջեյմս Ֆրանկոն մի անգամ արթնացավ առավոտյան և կերպարանափոխվեց կարգին դերասանի։ Դա իսկական օրհնություն էր մշտական կինոմանների և պատահական ֆրանկոֆիլների համար։ Մինչ այժմ «սովորելով» Լոս-Անջելեսում` նա նկարահանել է «Երջանիկ Մաքս»-ը։ Համահեղինակի, ռեժիսորի և առաջատար դերասանի դերում այս հանճարեղ թմրադեղային դրաման այնքան տանջալի է, որ Ֆրանկոյի` դեպի լավը փոխվող տարիներն ավելի լավ է թողնել անցյալում և մոռանալ» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2007 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:2000-ականների դրամա ֆիլմեր
Կուդրանիա եռատամնավոր
Կուդրանիա եռատամնավոր, թթազգիներ ընտանիքի, կուդրանիա ցեղի բույս։
Նկարագրություն
Տերևաթափ ծառեր կամ թփեր են՝ 8 —18 մ բարձրությամբ։ Ճյուղերը ծածկված են 5—30 մմ երկարության փշերով։ Տերևները օվալաձև են 3—8 սմ երկարությամբ, 3 խոշոր բլթակներով, 8—15 մմ երկարությամբ կոթուններով։ Ծաղկաբույլերը գլխիկներ են։ Պտուղները հյութալի են, գտնվում են նարնջակապտավուն, մսալի կոթունների' գինոֆորների վրա, որոնց տրամագիծը կազմում է 2,5 սմ։
Տարածվածություն
Բնական պայմաններում տարածված է Չինաստանում, Կորեայում, ճապոնիայում, ԱՄՆ է Ներմուծվել 1862 թ.: ՍՍՃՄ-ում մշակվում է սևծովյան ափերին և Միջին Ասիայում։ Հայաստանում մշակվում է 1968 թ., Տաշքենդից բերված սերմնաբույսերով։ Երևանի պայմաններում աճում է թփանման, քանի որ միամյա շիվերը գրեթե ամեն տարի ցրտահարվում են։ Դեռևս չի ծաղկում և չի պտղաբերում։ Ջերմասեր է, լուսասեր, պահանջկոտ չէ հողի նկատմամբ, բավականին արագ է աճում։ Պիտանի է միայն հանրապետության ցածրադիր շրջանների համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թթազգիներ
Արսեն Պապիկյան
Արսեն Բորիսի Պապիկյան, հայկական ծագմամբ ռուսաստանաբնակ ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան և պաշտպան, ֆուտբոլային մարզիչ։
Ակումբային կարիերա
Արսեն Պապիկյանի առաջին պրոֆեսիոնալ ակումբը եղել է Չերկեսկի «Նարտը»։ 1991-1992 թվականներին խաղացել է Ստավրոպոլի «Դինամոյում»։ 1992 թվականի մարտի 29-ին Մոսկվայի «Դինամոյի» կազմում նշել է նորամուտը Ռուսաստանի առաջնությունում՝ դուրս գալով փոխարինման ։ Ընդհանուր առմամբ «Դինամոյի» կազմում անցկացրել է 121 խաղ, որոնցից 66-ը՝ բարձրագույն լիգայում։ 1995 թվականին խաղացել է Նովոռոսիյսկի «Չերնոմորեց» ակումբում։ 1995 թվականին մայիսի 13-ին նշել է նորամուտը «Չերնոմորեցի» կազմում՝ մասնակցելով բարձրագույն լիգայի՝ «Ռոտոր» ակումբի դեմ խաղի, որի միջնամասում փոխարինվել է ։ Ընդհանուր առմամբ Նովոռոսիսյկի ակումբի կազմում անցկացրել է 8 խաղ, որից հետո տեղափոխվել է Ստավրոպոլի «Դինամո»։ Հետագայում խաղացել է Ռուսաստանի ստորին դիվիզիոնների թիմերրում։
Մարզչական կարիերա
2009-2013 թվականներին մարզել է Արմավիրի «Տորպեդոն»։ 2013-2016 թվականներին հանդիսացել է «Կուբան» ակումբի մարզչի օգնական, 2016 թվականի ապրիլի 26-ից մայիսի 3-ը եղել է մարզչի պաշտոնակատար ։ Երբ 2016 թվականին ակումբ է վերադարձել Դանի Պատրեսկուն, Պապիկյանն ընգրկվել է նրա մարզչական շտաբում։
2016 թվականի հունիսի 26-ին նշանակվել է «Արմավիրի» գլխավոր մարզիչ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսահայ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հայ ֆուտբոլային մարզիչներ Կատեգորիա:Խորհրդային ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային ֆուտբոլային մարզիչներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Ալլա Գորսկայա
Ալլա Ալեքսանդրովնա Գորսկայա (Алла Олександрівна Горська, ), ուկրաինացի խորհրդային նկարչուհի, այլախոհ, 1960-ականների իրավապաշտպանական շարժման գործիչ Ուկրաինական ԽՍՀ-ում։
Կենսագրություն
Ալլան ծնվել է Յալթայում, 1929 թվականին։ Նրա հայրը՝ Ալեքսանդր Վալենտինովիչ Գորսկին, խորհրդային կինոարտադրության կազմակերպիչներից էր, ով 1931 թվականին դարձել է Յալթայի կինոստուդիայի տնօրեն։ 1932 թվականին Ալեքսանդր Վալենտինովիչն իր ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Մոսկվա, որտեղ զբաղեցրել է «Վոստոկֆիլմ» տրեստի արտադրության ղեկավարի պաշտոնը, իսկ 1933 թվականին տեղափոխվել է Լենինգրադ, նշանակվել է Լենինգրադի կինոստուդիայի փոխտնօրեն, այնուհետև՝ տնօրեն։ Պատերազմից հետո աշխատել է որպես Օդեսայի և Կիևի կինոստուդիաների տնօրեն։
Պատերազմի սկզբում 11-ամյա Ալլան՝ մոր և ավագ եղբոր՝ Արսենիի (մահացել է 1943 թվականի ապրիլին, Լենինգրադի ճակատամարտում՝ հետևակային մարտում) հետ գտնվել է Լենինգրադում։ Շրջափակումից փրկվելով՝ 1943 թվականի ամռանը Ալլան և նրա մայրը տարհանվել են Ալմա-Աթա, որտեղ Ալեքսանդր Վալենտինովիչն արդեն աշխատում էր միացյալ կինոստուդիայում։ Ընտանիքը երկար չի մնացել Ալմա-Աթայում և 1943 թվականի վերջին տեղափոխվել է Կիև։
1946-1948 թվականներին Ալլա Գորսկայան սովորել է Կիևի Շևչենկոյի անվան գեղարվեստի միջնակարգ դպրոցում, որտեղ նրա մասնագիտության ուսուցիչն է եղել Վլադիմիր Բոնդարենկոն։ Դպրոցը ոսկե մեդալով ավարտելուց հետո ընդունվել է Կիևի գեղարվեստի ինստիտուտի գեղանկարչական ֆակուլտետ։ Նրա ուսուցիչներն են եղել Մ. Շարոնովը և Սերգեյ Գրիգորևը։ 1952 թվականի ամռանն ամուսնացել է նույն բուհի ուսանող Վիկտոր Զարեցկու հետ։ Երկու տարի անց, ինստիտուտն ավարտելուց հետո, Գորսկայան իր մասնագիտությամբ աշխատել է հաստոցային և մոնումենտալ գեղանկարչության բնագավառում։
Ալլա Գորսկայան ողբերգականորեն մահացել է 1970 թվականի նոյեմբերի 28-ին Վասիլկով քաղաքում, ըստ պաշտոնական վարկածի, սկեսրայրը կացնով հարվածել է նրա գլխին և սպանել․ նա դա արել է ՊԱԿ-ի հրահանգով։ 1970 թվականի դեկտեմբերի 7-ին Կիևի քաղաքային (Բերկովեցկոե) գերեզմանատանը  Գորսկայայի հուղարկավորությունը վերածվել է բողոքի ցույցի։
Ստեղծագործական գործունեություն
1964 թվականին Ալլա Գորսկայան, համագործակցելով Աֆանասի Զալիվախայի, Լյուդմիլա Սեմիկինայի, Գալինա Սևրուկի և Գալինա Զուբչենկոյի հետ, Կիևի համալսարանում ստեղծել է «Շևչենկո։ Մայրիկ» վիտրաժը։ Սակայն համալսարանի ղեկավարությունը կուսակցության քաղկոմի հրահանգով քանդել է վիտրաժը։ Դրանից հետո հրավիրված հանձնաժողովը նրան որակել է որպես գաղափարապես թշնամական։ Գորսկայային հեռացրել են Նկարիչների միությունից, սակայն մեկ տարի անց վերականգնել են։
Գորսկայան բազմաթիվ գեղարվեստական ստեղծագործությունն​​երի հեղինակ է` «Ինքնադիմանկար որդու հետ» (1960), «Հոր դիմանկարը» (1960), «Այբուբեն» (1960), «Գետի մոտ» (1962-1963), «Վասիլի Սիմոնենկոյի դիմանկարը» (1963) և այլն։ Նրա գրաֆիկական աշխատանքներում Տարաս Շևչենկոյի, Ա.Դովժենկոյի կերպարներին տրվել է նոր մեկնաբանություն։ Ամուսնու՝ Վ. Զարեցկու, համախոհ նկարիչներ՝ Գ. Սինիցայի, Գ.Մարչենկոյի, Բ.Պլաքսիի, Վ.Սմիրնովի հետ նկարչուհին ստեղծել է մի շարք մոնումենտալ գործեր Դոնեցկում, Կիևում, Կրասնոդոնում, որոնք նշանավորվել են ուկրաինական բարոկկոյի և մեքսիկական մոնումենտալիզմի ազդեցությամբ։ Նրա ստեղծագործությունները հիմնված են Կիևի ակադեմիական դպրոցի, ժողովրդական արվեստի, 1920-ականների ուկրաինական ավանգարդիզմի, բոյչուկիզմի ավանդույթների վրա։
Հասարակական գործունեություն
Ալլա Գորսկայան Լես Տանյուկի, Վասիլի Սիմոնենկոյի և Իվան Սվետլիչնիի հետ եղել է Կիևի «Սովրեմեննիկ» ստեղծագործական երիտասարդական ակումբի կազմակերպիչներից և ակտիվ անդամներից մեկը (1959-1964)։ Նա մասնակցել է գրական-գեղարվեստական ​​երեկոների կազմակերպմանը, Շևչենկոյի ամենամյա տոների նախապատրաստմանը և այլն։
1962 թվականին Գորսկայան Վասիլի Սիմոնենկոյի և Լեոնիդ Տանյուկի հետ Բիկովնյայում, Լուկյանովսկու և Վասիլկովսկու գերեզմանոցներում հայտնաբերել են 1930-1940-ական թվականներին ՆԳԺԿ-ի կողմից գնդակահարվածների թաղման վայրերը, որոնց մասին հայտարարություն է ներկայացվել Կիևի քաղաքային խորհուրդ («Հուշագիր № 2»):
Գորսկայան, լինելով «վաթսունականների» խմբի անդամ, ակտիվ մասնակցություն է ունեցել ուկրաինական իրավապաշտպանական շարժմանը։ Նա ֆինանսապես և բարոյապես աջակցել է քաղբանտարկյալների ընտանիքներին, նամակագրության մեջ է եղել նրանց հետ։ 1966 թվականի ապրիլին նա միջնորդություն է ներկայացրել Պ. Զալիվախայի պաշտպանության համար։ Բանտից վերադարձող այլախոհները հաճախ դիմել են նրան օգնության խնդրանքով։
1970 թվականին Գորսկայային կանչել են Իվանո-Ֆրանկովսկ ձերբակալված Վ. Մորոզի գործով հարցաքննության, սակայն նա հրաժարվել է ցուցմունք տալ։ Մահվանից մի քանի օր առաջ նա բողոք է ներկայացրել Ուկրաինական ԽՍՀ Գերագույն դատարան՝ Վ. Մորոզի նկատմամբ կայացված դատավճռի անօրինականության և դաժանության վերաբերյալ։
Մահվան վարկածներ
Հետաքննությունը, որը վարել է Կիևի մարզի դատախազությունը, եկել է այն եզրակացության, որ Գորսկայային սպանել է սկեսրայրը անձնական թշնամանքի պատճառով, որից հետո նա ինքնասպան է եղել։ Ոչ պաշտոնական վարկածներից մեկը սպանությունը վերագրում է ՊԱԿ-ին, որն իբր վրեժխնդիր է եղել Գորսկայայից՝ Լ.Տանյուկի և Վ.Սիմոնենկոյի հետ միասին Բիկովնյայում ՆԳԺԿ-ի կողմից գնդակահարվածների զանգվածային գերեզմանների փաստերը հրապարակելու համար։
2008-2009 թվականներին Ուկրաինայի Անվտանգության ծառայության պետական ​​արխիվը գաղտնազերծել է 16-րդ ֆոնդը (զեկուցումներ, հաղորդագրություններ, տեղեկանքներ Ուկրաինական ԽՍՀ ՊԱԿ-ի նախագահի կողմից՝ Ուկրաինայի Կոմկուսի Կենտկոմի առաջին քարտուղարին), որը պարունակում էր ուղղակիորեն Ալլա Գորսկայային վերաբերվող փաստաթղթեր։ ՊԱԿ-ի ղեկավարությունը մինչ հետաքննության սկսվելը գիտեր հանցագործության ընդհանուր պատկերը, մարդասպանի ինքնությունն ու շարժառիթը։ Միևնույն ժամանակ, ՊԱԿ-ը զեկուցել է Կենտրոնական կոմիտեին ուկրաինական հանրության շրջանում շփոթության, ապակողմնորոշման և վախի տրամադրության առկայության մասին։ 1999 թվականին Ա. Գորսկայայի գերեզմանին տեղադրվել է նոր հուշարձան, որի հեղինակը Վ. Պրյադոկն է։
Վիտրաժներ
«Շևչենկո։ Մայր» (1964) Աֆանասի Զալիվախայի, Լյուդմիլա Սեմիկինայի, Գ. Սևրուկի և Գալինա Զուբչենկոյի հետ համատեղ։ Այն գտնվել է Կիևի համալսարանում և ոչնչացվել Ուկրաինայի Կոմկուսի Կիևի քաղաքային կոմիտեի ղեկավարության հրահանգով (պահպանվել է էսքիզը, որը գտնվում է Գրականության ազգային թանգարանում)։
Խճանկարներ
«Պրոմեթևս», «Երկիր», «Կրակ» և այլն Դոնեցկի թիվ 5 միջնակարգ դպրոցում (ճարտարապետ՝ Իոսիֆ Կարակիս և ուրիշներ) Վիկտոր Զարեցկու և այլոց հետ։ «Կենաց ծառը», «Երազած թռչունը» Մարիուպոլի «Ուկրաինա» ռեստորանում (Վիկտոր Զարեցկու և այլոց հետ միասին)։ Ավերվել է 2022 թվականին ռուսական ռմբակոծության արդյունքում ։
Այլ ստեղծագործություններ
Երկիր (1968) (համահեղինակությամբ՝ Բ. Պլաքսիի, Վիկտոր Զարեցկիի), պատրաստված է ծառի կեղևից, ծղոտից և փայտից։
Դալբերտ Էնրիկե
Ակադեմիկու Վիզեու
Ֆուտբոլիստի կարիերան Դալբերտը սկսեց Բրազիլիայում և 2013 թվականին տեղափոխվեց Ակադեմիկու Վիզեու։ Իր պրոֆեսիոնալ դեբյուտը նշեց 2014 թվականի փետրվարի 9-ին՝ Ունիան Մադեյրայի դեմ խաղում ։ Իր առաջին գոլը խփեց 2014 թվականի հուլիսի 27-ին՝ Պորտուգալիայի լիգայի գավաթի Պորտիմոնենսիի դեմ խաղում ։ Առաջին գոլը առաջնությունում խփեց 2015 թվականի հունվարի 4-ին՝ Դեսպորտիվո Ավեշի դեմ խաղում ։ Ակադեմիկու Վիզեուի կազմում Դալբերտը անցկացրեց 45 հանդիպում՝ դառնալով 2 գոլի և 3 գոլային փոխանցման հեղինակ։
Վիտորիա Գիմարայնշ
2015 թվականի հունիսի 26-ին Դալբերտը տեղափոխվեց Վիտորիա Գիմարայնշ ։ Իր դեբյուտը Պորտուգալիայի առաջնությունում նշեց սեպտեմբերի 27-ին՝ Բրագայի դեմ խաղում ։ 2016 թվականի ապրիլի 17-ին բրազիլացին հեռացվեց խաղադաշտից Մարիտիմուի դեմ խաղում՝ կարմիր քարտ ստանալով հանդիպման 12-րդ րոպեին ։ Մայիսի 14-ին նա գոլային փոխանցման հեղինակ դարձավ Արոկայի դեմ խաղում, իսկ հանդիպումն ավարտվեց 2-2 հաշվով ։ 2015-16 մրցաշրջանում Դալբերտը անցկացրեց 27 հանդիպում ։
Նիս
2016 թվականի հուլիսի 13-ին Դալբերտը 2 միլիոն եվրոյի դիմաց տեղափոխվեց Նիս ։ Իր դեբյուտը ակումբի կազմում նշեց օգոստոսի 14-ին՝ Ռենի դեմ խաղում ։ Առաջին հանդիպումը եվրոպական առաջնություններում անցկացրեց սեպտեմբերի 15-ին՝ Եվրոպայի Լիգայի Շալկե 04-ի դեմ խաղում ։ Նոյեմբերի 20-ին բրազիլացին տվեց Սենտ Էտիենի դեմ խաղի միակ գոլի գոլային փոխանցումը՝ օգնելով իր թիմին հաղթել 1-0 հաշվով ։ Նիսի կազմում Դալբերտը անցկացրեց 40 հանդիպում բոլոր մրցաշարերում՝ դառնալով 4 գոլային փոխանցման հեղինակ։
Ինտեր Միլան
2017 թվականի օգոստոսի 9-ին Դալբերտը 5 տարվա պայմանագիր կնքեց Ինտեր Միլանի հետ ։ Ակումբը նրա համար վճարեց 20 միլիոն եվրո  ։ Իր դեբյուտը Ինտերի կազմում նշեց օգոստոսի 26-ին՝ փոխարինելով Յուտո Նագատոմոյին Ռոմայի դեմ խաղում  ։ Առաջին հանդիպումը թիմի մեկնարկային կազմում անցկացրեց սեպտեմբերի 10-ին՝ ՍՊԱԼ-ի դեմ խաղում ։ Իր առաջին գոլը Ինտերի կազմում խփեց 2019 թվականի հունվարի 13-ին՝ Իտալիայի գավաթի Բենևենտոյի դեմ խաղում ։ 2018-19 մրցաշրջանում Դալբերտը անցկացրեց 12 հանդիպում՝ դառնալով 1 գոլի և 1 գոլային փոխանցման հեղինակ ։
2019 թվականի օգոստոսի 28-ին Դալբերտը, որպես Քրիստիանո Բիրագիի տրանսֆերի մաս, 1 տարվա վարձավճարով միացավ Ֆիորենտինային   ։ Իր դեբյուտը ակումբի կազմում նշեց սեպտեմբերի 1-ին՝ փոխարինելով Միլան Բադելին Ջենոայի դեմ խաղում և այս խաղում դառնալով գոլային փոխանցման հեղինակ ։
Ակումբային վիճակագրություն
2019 թվականի հոկտեմբերի 12-ի դրությամբ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ Կատեգորիա:Բրազիլացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ակադեմիկու Վիզեուի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Վիտորիա Գիմարայնշի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Նիսի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ինտեր Միլանի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆիորենտինայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Ուլուպապ
Ուլուպապ կամ Ուլուբաբ, գյուղ Արցախի Հանրապետության Ասկերանի շրջանում։
Աշխարհագրական տեղեկություններ
Գտնվում է շրջկենտրոն Ասկերանից 30 կմ դեպի հյուսիս-արևմուտք, Ասկերանի ու Մարտակերտի շրջանների սահմանագլխին։
Ընդհանուր տեղեկություններ
Անվանումն առաջացել է Հասան Ջալալյանների տոհմից սերված խոշոր հողատեր` Ուլի պապի անունից, ի դեպ տվյալ գյուղը նրա նստավայրն է եղել։ Ուլուպապը Արցախի հին բնակավայրերից է։ Մաս­նակիորեն կատարված հետախուզական աշխատանքների ժամանակ քարեդարյան շրջանի մարդու գործունեության հետքեր են արձանագրված ինչպես Արցախի մի շարք գյուղերում, այնպես էլ` Ուլուպապ գյուղի անտառում տեղակայված Պախրայի-կարան քարանձավնե­րում ։ 1263 թվականին այստեղ կառուցվել է եկեղեցի, որն այժմ ոչ բարվոք վիճակում է։ 1920 թվականին այստեղ կար 60 տուն, 300 բնակիչ։ Ուլուբաբ գյուղում է ծնվել հայ խորհրդային փիլիսոփա, Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտոր պրոֆեսոր, ԽՄԿԿ անդամ` Հրաչիկ Շաքարյանը։
Ուլուբաբ գյուղի մոտ է գտնվում Սուրբ Գևորգ վանքը, որը նաև երբեմն կոչվում է գյուղի անունով։ Այն կառուցվել է Շահնշահ Աշոտ թագավորի որդու կողմից՝ հայկական տոմարով 712թ.-ին (1263թ.), բայց տարբեր ժամանակաշրջաններում բազմիցս վերակառուցվել է ։
Ուլուբաբը Հայրենական մեծ պատերազմում
Հայրենական մեծ պատերազմին այս գյուղից մասնակցել է 55 մարդ, զոհվել են 22-ը ։
Դյուլդյուլ Մեծ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնագագաթներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Կիլիկիայի լեռներ Կատեգորիա:Հաթայի մարզ
Էնդրե Ռոժա
Էնդրե Ռոժա (հունգարերեն՝ Endre Rózsa, ), հունգար բանաստեղծ, Աթիլլա Յոժեֆի և Գաբոր Բետլենի անվան գրական մրցանակների դափնեկիր, համբավավոր Kilencek բանաստեղծական խմբակի ինը անդամներից մեկը։
Հայրենի Պեչում դպրոցն ավարտելուց հետո շուրջ մեկ տարի աշխատել է հանքավայրում որպես օպերատոր, ապա սովորել է ELTE-ի հումանիտար ֆակուլտետում, որն ավարտել է՝ ստանալով Հունգարիայի պատմության մասնագետի որակավորում։ 1967 թվականին նշանակվել է Eötvös համալսարանական ակումբի տնօրեն։ Այստեղ ծանոթացել ու մտերմացել է բանաստեղծների իննյակի մյուս անդամների հետ։ Բանաստեղծ Լասլո Նադը առաջաբան է գրել իննյակի ստեղծագործություններն ամփոփող առաջին անթոլոգիայի համար, բայց այդ ժողովածուն լույս է տեսել երկու տարի տևած քաշքշուկներից հետո միայն։ 1968 թվականին փոխել է աշխատանքը, որոշ ժամանակ Հունգարիայի պատմություն է դասավանդել, մի շարք գործեր հրատարակել Fonómunkás փորձարարական պարբերականում։ Իննյակի անթոլոգիայի լույս տեսնելուց հետո Հունգարիայում ճանաչված բանաստեղծ է դարձել։
Կանաչների ձախ կուսակցություն
Կանաչների ձախ կուսակցությունը, Yeşil Sol Parti-ը կամ YSP-ն քաղաքական կուսակցություն է Թուրքիայում, որը հիմնադրվել է 2012 թվականի նոյեմբերի 25-ին։ Նրա խորհրդանիշը բաղկացած է ծառից, որի մանուշակագույն բունը կազմում է մարդու կերպարանք, թագը բաղկացած է առանձին կանաչ տերևներից և դեղին արևից, որը կազմում է մարդու ձևի գլուխը թագի մեջտեղում ։ Նրա համանախագահներն են Չիգդեմ Քըլըչգյուն Ուչարը և Իբրահիմ Աքընը։
Պատմություն
YSP-ն, որը նախկինում կոչվում էր Yeşiller ve Sol Gelecek Partisi (Կանաչների և ձախերի ապագա կուսակցություն), ստեղծվել է 2012 թվականի նոյեմբերի 25-ին՝ Eşitlik ve Demokrasi Partisi (Հանուն հավասարության և ժողովրդավարության կուսակցություն) և Yeşiller Partisi (Կանաչների կուսակցություն) միաձուլման միջոցով։ Այն իրեն բնորոշում է որպես ձախ-լիբերալ գաղափարներով կանաչ կուսակցություն։
2014 թվականին կուսակցությունը աջակցեց Սելահաթթին Դեմիրթաշին որպես նախագահի թեկնածու 2014 թվականի Թուրքիայի նախագահական ընտրություններում, նրանք նաև աջակցեցին HDP-ին 2015 թվականի հունիսի խորհրդարանական ընտրություններում ։
Կուսակցության երկրորդ սովորական համագումարում 2016 թվականի ապրիլի 2-ին կուսակցությունը փոխեց իր անունը Yeşil Sol Partisi (YSP) : Կուսակցության այսօրվա տարբերանշանը կարելի է հետևել 2022 թվականի հոկտեմբերի 16-ին տեղի ունեցած երկրորդ արտահերթ համագումարում ընդունված որոշմանը ։ Սելահաթթին Դեմիրթաշն ավելի ուշ առաջարկեց, որ եթե HDP-ն արգելվի, ապա 2023 թվականի համընդհանուր ընտրություններում HDP-ի բոլոր թեկնածուները կմասնակցեն YSP-ի անունից ։
2023 թվականի մարտի 24-ի որոշմամբ HDP, Emekçi Hareket Partisi (Աշխատավորական շարժում կուսակցություն) և Toplumsal Özgürlük Partisi (Սոցիալական ազատություն կուսակցություն) որոշեցին միասնական լինել YSP-ի ցուցակներում նախագահական և խորհրդարանական ընտրություններում ։ Սա ընդդիմադիր առաջնորդ Քեմալ Քըլըչդարօղլուի Millet İttifakı (Ազգի դաշինք) դաշինքն ամրապնդելու համար է։ Հետևաբար, ԵՊԾ-ն դիտարկվում է որպես 2023 թվականի նախագահական ընտրությունների առանցքային կուսակցություն ։
Ալես (շրջան)
Ալեսի շրջան (ֆր․՝ Arrondissement d'Alès), վարչական շրջան Ֆրանսիայի Օքսիտանիա երկրամասում՝ Լանգեդոկ-Ռուսիյոն տարածաշրջանի Գար դեպարտամենտում։ Ունի 97 համայնք։ Զբաղեցնում է 1304,2 քառակուսի կիլոմետր տարածք, 2016 թվականի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 148․139 ։ Սուպրեֆեկտուրան Ալես քաղաքն է։
Պատմություն
Ալեսի շրջանը կազմավորվել է 1800 թվականին ։ 2017 թվականի հունվարին նրա համայնքներից վեցը փոխանակվել են Լը Վիգայի շրջանի չորս համայնքների հետ և, բացի այդ, երկու համայնք էլ տրվել են Նիմի շրջանին ։
2015 թվականին Ֆրանսիայում տեղի ունեցած կանտոնների վերակազմավորման արդյունքում Ալեսի շրջանում ձևավորվել են հետևյալ կանտոնները ․
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի շրջաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի վարչական բաժանում
Զովունի (ժամանակավոր ջրհոսք)
Զովունի, ժամանակավոր ջրհոսք Հայաստանում, Քասաղ գետի ավազանում, նրա մեջ է թափվում ձախ կողմից։ Երկարությունը՝ 5կմ, ջրհոսքի մակերեսը 90քառ.կմ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի ջրագրություն
Ժամանակակից արվեստի թանգարան (Մակեդոնիա)
Մակեդոնիայի ժամանակակից արվեստի թանգարան (Музеј на современата уметност (Скопје)), Մակեդոնիայի ամենամեծ և առավել ամբողջական ազգային հաստատություններից մեկն է։ Գտնվում է մայրաքաղաք Սկոպյեում։ Հիմնադրվել է 1963 թվականին ավերիչ երկրաշարժից հետո։ Թանգարանային կառույցի շենքը հատկացրել է լեհական կառավարությունը։
Հավաքածու
Հավաքածուն կազմված է երկու մասից՝ միջազգային և ազգային։ Միջազգային հավաքածուն արտացոլում է աշխարհի գրեթե բոլոր մասերի ժամանակակից արվեստը։ Հավաքածուի մեծ մասն արտացոլում է 1950, 1960 և 1970-ականների արվեստի շարժումները, չնայած այն պարունակում է նաև վաղ ժամանակակից արվեստի շուրջ հարյուր աշխատանքներ։ Հին նմուշներում ներկայացված են Էմիլ Ֆիլայի, Ֆեռնան Լեժեի, Անդրե Մասոնի աշխատանքները։ Աշխարհահռչակ արվեստագետներից ներկայացված են Պաբլո Պիկասոն, Հանս Հարտունգը, Վիկտոր Վազարելի, Ալեքսանդր Կոդլեր, Պիեռ Սուլաժ, Ալբերտո Բուռի, Ռոբերտ Յակոբսեն, Էթենն Այդու, Զոլտան Կեմենի, Ռոբերտ Ադամս, Էմիլիո Վեդովա, Անտոն Կլավե, Գեորգ Բազելից։
Շենքը
Ավելի քան հինգ հազար քառակուսի մետր տարածք զբաղեցնող կառույցը բաղկացած է երեք փոխկապակցված մասնաշենքերից՝ կառուցված ուշ մոդեռնիզմի ոճով։ Նախագիծն իրականացվել է լեհական «Վագրեր» ճարտարապետների խմբի կողմից։ Մշտական և ժամանակավոր ցուցասրահներին կից գործում են 120 տեղանոց կինոթատրոն, գրադարան, արխիվ, խանութ, պահետստատուն, վարչական գրասենյակներ, ինչպես նաև թանգարանային խանութ և խորտկարան ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հյուսիսային Մակեդոնիայի թանգարաններ Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստի թանգարաններ
Կարեն Հայրապետյան
Կարեն Վարդգեսի Հայրապետյան, ռազմական գործիչ, փոխգնդապետ։
Կենսագրություն
Կարեն Հայրապետյանը ծնվել է 1979 թվականի հուլիսի 24-ին Գորիս քաղաքում։ Սովորել է Գորիսի թիվ 3 միջնակարգ դպրոցում, որից հետո ուսումը շարունակել է ՀՀ ՊՆ Մոնթե Մելքոնյանի անվան ռազմամարզական վարժարանում, ավելի ուշ ուսումը շարունակել է Վազգեն Սարգսյանի անվան ռազմական ինստիտուտում, ապա՝ հրամանատարական դասընթացներում։ Զբաղեցրել է տարբեր պաշտոններ Հայաստանի զինված ուժերում և Արցախի Հանրապետության Պաշտպանության բանակում ։
2016 թվականին մասնակցել է Քառօրյա պատերազմին, եղել է Արցախի Հանրապետության Պաշտպանության բանակի զորամասերից մեկի հրամանատարի տեղակալն ու շտաբի պետը։
Մահացել է 2020 թվականի հոկտեմբերի 13-ին, Հադրութի մոտակայքում՝ Հայ-ադրբեջանական պատերազմի մարտական գործողությունների ժամանակ։
Հուղարկավորվել է Գորիսի պանթեոնում ։
Եղել է ամուսնացած, ունի երեք զավակ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Փոխգնդապետեր Կատեգորիա:«Մարտական ծառայությունների համար» մեդալով պարգևատրվածներ Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» լրիվ մեդալակիրներ Կատեգորիա:Հայ ռազմական գործիչներ
Արապավա
Արապավա (Arapawa Island), ոչ մեծ կղզի Հարավային կղզու հյուսիս-արևելքում (Նոր Զելանդիա)։ Մակերեսը 75 կմ² է։
Աշխարհագրություն
Արապավայի արևմտյան հատվածը ողողվում է Շարլոտա թագուհու ծոցով, հարավային մասում գտնվում է Տորի ջրանցքը, որով կապ է հաստատում Վելինգտոն քաղաքի հետ, որը գտնվում է Հյուսիսային կղզում, և կապ է հաստատում Պիկտոն քաղաքի հետ, որը գտնվում է Հարավային կղզում։
Պատմություն
1770 թվականին Արապավա է այցելել անգլիացի հայտնի ճանապարհորդ Ջեյմս Կուկը, ով կղզու բլուրից նեղուց է բացել, որը կապում է Խաղաղ օվկիանոսը և Թասմանյան ծովը, այդ նեղուցը նրա անունով անվանվել է «Կուկի նեղուց» ։ Այս հայտնագործությունը հերքեց այդ ժամանակ հարավային մեծ մայրցամաքի գոյության տարածված գաղափարը։
1820-ականների վերջից մինչև 1960-ական թվականները Արապավան կետորսության բազա էր, որի կենտրոնը համարվում էր Պերանոն, կղզու արևելյան ափը։
Կղզու բնակվում են խոզերի տեսակներ, ոչխարների տեսակներ և այծեր, որոնց գոյությունն այստեղ դեռ բացահայտված չէ։ Տեսույթ կա, որ նրանց նախահայրերը համարվում են անգլիական տեսակի մահացած տեսակները, որոնք տեղափոխվել են Արապավա կա՛մ Ջեյմս Կուկի միջոցով կա՛մ կետորսների   ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անմարդաբնակ կղզիներ Կատեգորիա:Նոր Զելանդիայի կղզիներ
Ռոլո Մեյ
Ռոլո Ռիս Մեյ (Rollo May, ), ամերիկացի նշանավոր հոգեբան և հոգեթերապևտ, էքզիստենցիալ հոգեբանության տեսաբան։ Իր աշխատություններում մանրամասնորեն անդրադարձել է մարդկային գոյության հիմնական խնդիրներին՝ բարի և չար, ազատություն, պատասխանատվություն և ճակատագիր, ստեղծագործություն, մեղք, վախ, սեր, բռնություն։ Ռոլո Մեյի ամենահայտնի «Սեր և կամք» (Love and Will) աշխատանքը դարձել է ամերիկյան բեսթսելլեր և 1970 թվականին ստացել Ռալֆ Ուոլդո Էմերսոնի մրցանակ մարդու մասին գիտության բնագավառում ունեցած վաստակի համար ։
Կենսագրություն
Ռիս Մեյը (ի ծնե տրված անունը) ծնվել է 1909 թվականի ապրիլի 21-ին Օհայո նահանգի Ադա փոքրիկ քաղաքում։ Ունեցել է մեծ քույր և հինգ փոքր եղբայր։ Ռիսի ծնունդից հետո ընտանիքը տեղափոխվել է Մարին-Սիթի (Միչիգան), որտեղ էլ անցել է նրա մանկությունը ։
Մեյի ծնողները կրթված չէին, քիչ էին զբաղվում երեխաների դաստիարակությամբ, իսկ միմյանց հետ էլ չունեին բարենպաստ հարաբերություններ, ինչը հետագայում՝ 1933 թվականին, հանգեցրեց ամուսնալուծության։ Ռոլոյի ավագ քույրը տառապում էր շիզոֆրենիայով։ Այդ բարդ կենսական պայմանների պատճառով Ռիս Մեյը փոխեց իր անունը ։
Քոլեջն ավարտելուց հետո Մեյը մեկնեց Սալոնիկ և սկսեց զբաղվել մանկավարժական գործունեությամբ։ Սկսեց հաճախել նաև Ալֆրեդ Ադլերի դասախոսություններին ։
1933 թվականին, պայմանավորված ծնողների ամուսնալուծությամբ, Մեյը վերադարձավ ԱՄՆ և մասնակցեց Նյու Յորքի միասնական աստվածաբանական սեմինարիային ։ Ուսումնառության ընթացքում Մեյը ծանոթացավ նշանավոր աստվածաբան և փիլիսոփա Պաուլ Տիպլիխի հետ, ով փախել էր Նացիստական Գերմանիայից և ակադեմիական կարիերան շարունակում էր Ամերիկայում։ Նրանք ընկերացան և պահպանեցին ընկերությունը ավելի քան երեսուն տարի ։
1938 թվականին՝ սեմինարիան ավարտելուց հետո, Ռոլո Մեյը Տիպլիխի ղեկավարությամբ պաշտպանեց աստվածաբանության գիտական աստիճանը և ձեռնադրվեց հոգևորական Նյու Ջերսիում ,, որտեղ երկու տարի քահանա էր ։ Նույն տարում ամուսնացավ իր առաջին կնոջ՝ Ֆլորենցիա Դե Ֆրիզի հետ (Florence De Frees)։ Նրանք ունեցան որդի և դուստր երկորյակներ ։
1946 թվականին սկսեց մասնավոր պրակտիկան ։
1948 թվականին դարձավ հոգեթերապևտ և ընդգրկվեց Ուիլյամ Ալանսոն Ուայթի հոգեբուժության, հոգեվերլուծության և հոգեբանության ինստիտուտի դասավանդողների կազմում, որտեղ շարունակեց աշխատել մինչև 1974 թվականը ։
1969 թվականին ամուսնալուծվեց ։
1971 թվականին ամուսնացավ Ինգրիդ Սքուլի հետ (Ingrid Scholl), իսկ 1978 թվականին նորից ամուսնալուծվեց ։
1989 թվականին ամուսնացավ Ջորջիա Լի Միլ Ջոնսոնի հետ (Georgia Lee Mill Johnson) ։