cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Յարոսլավլի կամերային թատրոն
Պատմություն
Շուտով թատրոնը ունեցավ սեփական բեմահարթակ՝ նախկին «Արս» կինոթատրոնի շենքը։
Մինչև թատրոնի գոյություն ունենալը այնտեղ անցկացվել է 4 միջազգային թատերական փառատոն (այդ թվում «Ոսկե կտուր փառատոնը» ), որտեղ մասնակցել են ավելի քան 30 մասնագիտացված թատրոններ։ Թատրոնը հյուրախաղերի է մեկնում Սանկտ Պետերբուրգ և Մոսկվա ։
Մարդ-նվագախումբ
Մարդ-նվագախումբ, ֆրանսիական երաժշտական կինոկատակերգություն։ Գլխավոր դերում՝ Լուի դը Ֆյունեսը։
Սյուժե
Խորեոգրաֆ և բալետի իմպրեսարիո (արտիստների ելույթների մասնավոր կազմակերպիչ կապիտալիստական երկրներում) Էվան Էվանսը (Լուի դը Ֆյունես) ղեկավարում է պարային խմբին և ուշադիր հետևում է, որ իր պարուհիները տղամարդկանց հետ չշփվեն և կենտրոնանան միայն աշխատանքի վրա։ Դրա համար նա ստիպված է լինում լինել շատ հայտնագործող և նույնիսկ մանիպուլյացիայի ենթարկել իր զարմիկի՝ Ֆիլիպի զգացմունքները։ Իր պարուհիներից մեկը՝ Էվանսը, թաքցնում է նրանից, որ երեխա ունի, որը իր դայակի հետ գտնվում է Իտալիայում։ Բայց Իտալիայում՝ գործուղման ժամանակ, նա իմանում է, որ խնամակալը էլ չի կարող երեխային խնամել և շտապ պետք է նրան փոխարինող գտնել։ Քանի որ դրա համար ժամանակ է անհրաժեշտ, թատերախմբի մասնակիցները որոշում են երեխային տալ Էվանսին և ասում են, որ նա Ֆիլիպի ապօրինի երեխան է։ Էվանսը խնամում է երեխային և սկսում է հարցաքննել Ֆիլիպին։ Ֆիլիպը խոստովանում է, որ 1 տարի առաջ Հռոմում մի աղջկա հետ էր ծանոթացել և նրա հետ մտերիմ հարաբերությունների մեջ էր։ Էվանսը և զարմիկը ուղևորվում են երեխայի մորը գտնելու։ Աղջիկը, որը պարզվեց սիցիլյացի էր, իրոք Ֆիլիպից երեխա էր ունեցել։ Հայտնվելով նրա տանը, Էվանսը և Ֆիլիպը ստանում են երկրորդ երեխային և հազիվ են հասցնում փախչել զայրացած սիցիլիացիներից։ Այդ դեպքում ո՞վ է առաջին երեխայի մայրը։ Ֆիլիպը մանրամասն սկսում է հիշել 1 տարի առաջ հռոմում կատարվածը։
Հետաքրքիր փաստեր
Էվանսի և Ֆիլիպի դերակատարները իրական կյանքում հայր և որդի են։
Զուզա (անձնանուն)
Զուզա, հայկական իգական անուն։ Առաջացել է հայերեն զուզա բառից, որն արծաթե դրամի տեսակի անուն է։ Գործածվել է 10-րդ դարում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական իգական անձնանուններ
Կազալվոլոնե
Կազալվոլոնե (Casalvolone), քաղաք Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Նովարա գավառում ։
Բնակչությունը 812 մարդ է (2010 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը 48 մարդ/կմ² է։ Տարածքը 17 կմ² է։ Փոստային ինդեքսը՝ 28060։ Հեռախոսային կոդը՝ 0161։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում Պետրոս առաքյալը։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կաստելվեքիո Կալվիզիո
Կաստելվեքիո Կալվիզիո (Castelvecchio Calvisio), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզի Լ'Աքվիլա գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 187 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Խտությունը՝ 12 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 15 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 67020։ Հեռախոսային կոդ՝ 0862։ Բնակավայրի հովհանավոր պաշտպանն է Սան Ջյուզեպեն է։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Դանիելա Բիանկի
Կենսագրություն
Ապագա դերասանուհին ծնվել է հունվարի 31-ին Հռոմում։ 1960 թվականին նա զբաղեցրել է երկրորդ տեղը «Միսս Տիեզերքում», նվաճել է «Միսս լուսանկար» տիտղոսը։ Դերասանի կարիերան սկսվել է 1958 թվականին, այն բանից հետո, երբ տեսել են նրա լուսանկարներից մի քանիսը։ Դերասանական կրթություն չունի։ «Սիրով Ռուսաստանից» ֆիլմը դարձավ նրա հաջողության խաղաքարտը։ Դրանից հետո նրան սկսեցին հրավիրել շատ ռեժիսորներ, բայց այդ աշխատանքները նրան մեծ ճանաչում չբերեցին։ Նկարահանվել է բրիտանական, ֆրանսիական, իտալիական, ամերիկական և այլ ֆիլմերում։ Նշանավոր են համարվում նրա «Scacco Internazionale» և «Operation Kid Brother» ֆիլմերը։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Իտալացի դերասանուհիներ
Տասսիլին Աջջեր
Տասսիլին Աջջեր (طاسيلي ناجر), ավազաքարային բարձրավանդակ Սահարայի անապատում, որը գտնվում է Ալժիրի հարավ արևելյան, արևմտյան Լիբիայի և Նիգերի հյուսիսային հատվածում։ Այն ընդգրկում է 300-ից ավելի քարե կամարներ, ավազաքարային սյուներ, ժայռեր և ձորեր, որտեղ մշտապես ջուր կա։ Տասսիլին Աջջերը զբաղեցնում է ավելի քան 72,000 կմ² տարածք ։
Աշխարհագրություն
Տասսիլին Աջջերի ամենաբարձր կետը Ադրա Աֆաոնն է, որի բարձրությունը կազմում է 2158 մետր։ Մոտակա քաղաքը Դանիտն է, որը գտնվում է 10 կմ հեռավորության վրա, Տասսիլին Աջջերի հարավ-արևմուտքում։ Հնագիտական վայրը դարձել է ազգային պարկ, կենսոլորտային արգելոց և ընդգրկվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում, որպես Տասսիլին Աջջեր ազգային պարկ ։ Բարձրավանդակը նաև մեծ երկրաբանական և գեղագիտական հետաքրքրություն է ներկայացնում, քանի որ վերոհիշյալ ավազաքարերի երկրաբանական կազմավորումները նման են տարօրինակ լուսնային լանդշաֆտի ։
Էկոլոգիա
Ավազաքարերի բարձրության և ջրային հոսքի պատճառով այստեղ բուսականությունը ավելի հարուստ է, քան շրջակա անապատում։ Այն ընդգրկում է վտանգված էնդեմիկ տեսակների՝ Սահարայի նոճու և մրտենիի անտառավայրը, որը գտնվում են տարածքի արևելյան մասում ։
Տասսիլին Աջջեր բառացի նշանակում է՝ «գետերի լեռնաշղթա», որը վերաբերում է այն ժամանակին, երբ կլիման մի քանի անգամ ավելի խոնավ էր, քան այսօր։ Տարբեր կենդանատեսակներ են բնակվում բարձրավանդակում, ինչպիսիք են մուֆլոնները։ Դրանք կաթնասունների միակ մեծ տեսակն են, որ պատկերված են տեղի ժայռապատկերներում ։
Սուրբ Պետրոսի հրապարակ
Սուրբ Պետրոսի հրապարակ (Piazza San Pietro), ընդարձակ հրապարակ Հռոմի Սուրբ Պետրոս տաճարի դիմաց։ Ունի երկու համաչափ կիսաշրջանների տեսք։ Այստեղ հավատացյալների մեծ բազմություն է հավաքվում, որպեսզի լսի Հռոմի պապին։ 1930–ական թվականներին Մուսոլինիի ջանքերով կառուցվել է Հռոմի կենտրոնից մինչև Սուրբ Պետրոսի հրապարակ ձգվող ընդարձակ փողոց, որն ստացել է «Հաշտության փողոց» անվանումը (Via della Conciliazione)։
Հրապարակը շրջապատում են Բերնինիի նախագծած տոսկանյան կիսաշրջանաձև սյունաշարերը, որոնք տաճարի հետ կազմում են բանալու խորհրդանշական ձև։ Կենտրոնում եգիպտական կոթողն է, որը Հռոմ է բերել կայսր Կալիգուլան։ Ավանդությունը վկայում է, որ այն զարդարել է Ներոնի կրկեսը, որտեղ գլխատվել է Պետրոս առաքյալը։ Հենց այդ տեղում էլ վեր է խոյացել Սուրբ Պետրոսի տաճարը։ Հրապարակի կոթողը միակն է, որ անփոփոխ կանգնած է եղել մինչև Վերածննդի շրջանը։ Միջնադարում հռոմեացիները կարծում էին, որ կոթողի վերին մասի գնդաձև մասում պահվում է Հուլիոս Կեսարի աճյունի մոխիրը ։
Կոթողի մոտից սալահատակին տրավերտինից ճառագայթներ են ձգվում այնպես, որ կոթողը գնոմոնի դեր է կատարում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վատիկան Կատեգորիա:Հռոմի հրապարակներ
Hopeless Fountain Kingdom
Hopeless Fountain Kingdom, ամերիկացի երգչուհու՝ Հոլզիի, երկրորդ ստուդիո ալբոմը, թողարկվել է 2017 թվականի հունիսի 2-ին, Astralwerks-ի միջոցով ։
Նախապատմություն
Հոլզին իր Badlands ստուդիային ալբոմը թողարկել է 2015 թվականի օգոստոսին ։ Այն Բիլբորդ 200 չարթում զբաղեցրել է երկրորդ հորիզոնականը, և վաճառվել է 500,000 օրինակ ։ Ինչպես Հոլզին նշել է իր Rolling Stones ամսագրին տված հարցազրույցում, Hopeless Fountain Kingdom-ը կոնցեպտային ալբոմ է, ինչպես նախորդ՝ Badlands ալբոմը։ Պատմությունը կենտրոնացված է սիրահար զույգերի վրա, որը կապված է նախորդ ալբոմին իր ֆուտուրիստական ձևավորմամբ․ «Ես եղել եմ կոմիքսների գրքի սիրահար․․․ Մարվելի մեծ երկրպագու», ասել է նա ։ Խոսելով իր դեբյուտային ալբոմի մասին, նա պնդում է, որ ի սկզբանե պլանավորված չի եղել այն դարձնել ռադիո ալբոմ։ Չնայած նա դեռ իրեն տեսնում է որպես «ալտերնատիվ արտիստ» (««Ալտերնատիվ» նշանակում է ալտերնատիվ ռոք», ասել է նա․ «բայց ես կարծում եմ, որ 2017 թվականին «ալտերնատիվ» նշանակում է ալտերնատիվ փոփ»), նա կարծում էր, որ Hopeless Fountain Kingdom-ը կստեղծի ձայնագրության հեռարձակում։ «Ես ավելի քան ընդունակ եմ ռադիո երաժշտություն գրելու», ասում է նա, «և բարեբախտաբար ես կներդնեմ իմ գումարը ալբոմի համար» ։ Ալբոմի վրա Հոլզին աշխատել է պրոդյուսերներ՝ Գրեգ Քրասթինի, Բենի Բլանկոյի և Ռիքի Ռեդի հետ ։
Հոլզին ոգեշնչված Վիլյամ Շեքսպիրի «Ռոմեո և Ջուլիետ» պիեսից, ստեղծել է ալբոմը։ Ալբոմի առաջին երգը՝ «The Prologue», սկսվում է պիեսի բառերով, որը կատարում է Հոլզին։ «Now or Never» երգի տեսահոլովակը ստեղծվել է Բազ Լուհրմանի 1996 թվականին ստեղծված Romeo + Juliet ֆիլմի հիման վրա։ Տեսահոլովակը լի է նեոնային լույսերով և Լուհրմանի սեփական տեսողական էսթետիկայով։ Ինչպես Հոլզին է ասում պատմությունը երկու մարդկանց մասին է, ովքեր անհանգստանում են միմյանց համար, բայց չեն կարող միասին լինել ։
Բիլբորդը նշում է, որ ալբոմի անվանումը կարող է անվանվել Հոլզիի նախկին ընկերոջ կողմից կառուցված իրական շատրվանի անունով, որը գտնվում է Բրուքլինի L գնացքի Հոլզի կայարանում ։
Ճանաչում
Հոլզին ալբոմի մասին հղումներ հրապարակեց թվիթեր սոցիալական ցանցում ավելի վաղ քան 2014 թվականը, ասելով՝ և թագավորությունը, և 2016 թվականին Մեդիսոն հրապարակում նվագելիս նա էկրաններին ցուցադրեց «դուք կարող եք ինձ գտնել թագավորությունում»։ Փետրվարին նա հրավիրեց 100 երկրպագուներին եկեղեցի, որպեսզի երգի ալբոմից չորս նոր երգ ։
Մարտ ամսին տարբեր թվիթերյան օգտատերեր, որոնք կապված էին Հոլզիի հետ, սկսեցին ակնարկել ալբոմի մասին, կարծես ներգրավվելով երկու անձանց՝ Լունա և Սոլիս, ովքեր ապրում էին երկու տարբեր տներում՝ Աուրեմի տուն և Անգելուսի տուն։ Շուտով երբ թվիթները արդեն հրապարակվեցին, Հոլզին սկսեց հղումներ կատարել Ռոմեոի և Ջուլիետի երկրպագուներին  ։ Ալբոմի առաջին երգը անվանվել էր «The Prologue», Հոլզին երգը սկսում է Ռոմեո և Ջուլիետ պիեսի բառերով։ Լունայի և Սոլիսի պատմությունը Hopeless Fountain Kingdom-ում նշանակալի ազդեցություն է ունենում Վիլյամ Շեքսպիրի Ռոմեո և Ջուլիետ պիեսի վրա։ Հոլզին և Լուհրմանը հետագայում հարցազրույց ունեցան  Beats 1's Zane Lowe-ի հետ իրենց ադապտացման պրոցեսի մասին ։
Ալբոմի մասին հայտարարվել է 2017 թվականկի մարտի 7-ին՝ Հոլզիի թվիթերյան հաշվի միջոցով, իսկ մարտի 23-ին հայտարարեց ալբոմի թողարկման օրը՝ 2017 թվականի հունիսի 2  ։
Շրջագայություն
2017 թվականի մայիսի 3-ին Հոլզին հայտարարեց Hopeless Fountain Kingdom համաշխարհային շրջագայություն ։
Սինգլներ
Ալբոմի գլխավոր սինգլը Now or Never-ն է, թողարկվել է 2017 թվականի ապրիլի 4-ին։ Նույն օրը լույս է տեսնում Հոլզիի և Սինգ Ջեյ Լիի համատեղ նկարահանված տեսահոլովակը։ Սինգլը Բիլբորդ թեժ 100-ում զբաղեցրել է 50-րդ հորիզոնականը։ Այն դարձավ Հոլզիի առաջին սինգլը, որով երգչուհին եղավ թոփ 40-ում։ Շուտով այն գրավեց 20-րդ հորիզոնականը։
Առաջխաղացման սինգլներ
2017 թվականի մայիսի 4-ին թողարկվեց Eyes Closed-ը՝ որպես առաջին առաջխաղացման սինգլ ։ Մայիսի 26-ին թողարկվեց երկրորդ առաջխաղացման սինգլը՝ Strangers, որտեղ նա կատարում է Fifth Harmony խմբի անդամ Լորեն Ջարեգուի հետ։ Այն զբաղեցրեց 100-րդ հորիզոնականը Բիլբորդ թեժ 100-ում։ Այն դարձավ Հոլզիի վեցերորդ մուտքը, և Ջարեգուի առաջին սոլոն, որպես արտիստ։
Կոմերցիոն կատարում
Hopeless Fountain Kingdom -ը Բիլբորդ 200-ում զբաղեցրեցրել է առաջին հորիզոնականը 106,000 ալբոմի համարժեք միավորներով, որոնցից 76,000-ը ալբոմի վաճառքն էր ։ Ավստրալիայում ալբոմը վաճառվել է 4,300 օրինակով ։ Ալբոմը զբաղեցրել է 12-րդ հորիզոնականը բրիտանական ալբոմների չարթում, ամեն շաբաթ վաճառվելով 7,123 օրինակով ։
Երգերի ցանկ
Ալբոմի ստանդարտ տարբերակը ներառում է 13 երգ, իսկ դելյուքս տարբերակը 16 երգ։ ԱՄՆ-ում դելյուքս տարբերակի օրինակները հասանելի են միայն Target խանութների ցանում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հոլզիի ալբոմներ
Պետենասկո
Բնակչությունը կազմում է 1367 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 187 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 7 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 28028։ Հեռախոսային կոդ՝ 0323։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Եկատերինան։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության աճը
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կրեմ-ֆրեշ
Բաղադրության մեջ թույլատրվում է մինչև 15% սախարոզ։ Վաճառքում սովորաբար առաջարկվում է բնական վիճակում կամ սխտորի հավելումով, համեմունքներով կամ կանաչիով, երբեմն նաև ժելատինով։ Օգտագործվում է նաև որպես սոուսների կամ ապուրների բաղադրիչ։
Կրեմ-ֆրեշ պատրաստելու համար կրեմը լցվում է պնակի մեջ, ապա ավելացվում են կաթնաթթվային բակտերիաները։ 20-40 °C ջերմաստիճանի պայմաններում, 18-40 ժամվա ընթացքում այս բակտերիաները կաթնային շաքարից դառնում են կաթնաթթու։ Իր յուրահատուկ համը և խտությունը կրեմ–ֆրեշը ստանում է նրանում պարունակվող սպիտակուցների դենատուրացման հետևանքով ։ Կրեմ-ֆրեշի արտադրության մեջ չի թույլատրվում օգտագործել կայունացուցիչներ, կոնսերվանտներ և այլ հավելումներ։ Մերումից հետո կրեմ-ֆրեշը չի ենթարկվում լրացուցիչ ջերմային վերամշակման։
Ֆրանսիական խոհանոցում կրեմ-ֆրեշին մոտ է կրեմ-դուբլը, որն ունի ավելի բարձր յուղայնություն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիական խոհանոց
Մոնտերեալե
Մոնտերեալե  (Montereale), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզի Լ'Աքվիլա գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 2803 մարդ (2005 թվականի տվյալներով)։ Խտությունը՝ 26.84 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 104.44 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 67015։ Հեռախոսային կոդ՝ 0862։
Քաղաքի հովանավոր պաշտպանը համարվում է Սուրբ Սանտ Անդրեան։ Բնակավայրի տոնը նշվում է ամեն տարի սեպտեմբերի 13-ին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Chloe x Halle
Chloe x Halle, ամերիկյան ռիթմ ընդ բլյուզ դուո, որի կազմի մեջ են մտնում քույրեր Քլոի և Հոլի Բեյլիները։
Վաղ տարիներ
Քլոի և Հոլի Բեյլիները ծնվել են Ջորջիա նահանգի Ատլանտա քաղաքում և մեծացել Կալիֆոռնիա նահանգի Լոս Անջելես քաղաքում ։ Որպես Chloe x Halle, նրանք առաջին անգամ հանդես են եկել փոփ երգերի քավերներ տեղադրելով ՅուԹյուբ հարթակում։ Նրանք ստեղծել են իրենց յություբյան ալիքը 13 և 11 տարեկան հասակներում համապատասխանաբար՝ Բիյոնսեի «Best Thing I Never Had» երգի քավերով։ Բիյոնսեի «Pretty Hurts» երգի նրանց կատարումը վիրուսային է դարձել և արժանացել երգչուհու ուշադրությանը։ 2015 թվականին Բիյոնսեն օգնել է քույրերին պայմանագիր կնքել իր մենեջմենթ ընկերության՝ Parkwood Entertainment-ի հետ ։
Երաժշտական կարիերա
Chloe x Halle-ի դեբյուտային մինի ալբոմը՝ «Sugar Symphony»-ն թողարկվել է 2016 թվականի ապրիլի 29-ին։ Այն ուղեկցվել է «Drop» և «Fall» սինգլներով։ Ավելի ուշ՝ 2016 թվականին նրանք կամեո ելույթ են ունեցել Բիյոնսեի «Lemonade» վիզուալ ալբոմում ։ Դրանից հետո նրանք բացել են Բիյոնսեի The Formation համաշխարհային շրջագայության եվրոպական մասը ։
2018 թվականի մարտի 23-ին դուոն թողարկել է իր դեբյուտային ալբոմը՝ «The Kids Are Alright»-ը ։ Ավելի ուշ, ալբոմը և դուոն առաջադրվել են Գրեմմի մրցանակին «Լավագույն ուրբան ժամանակակից ալբոմ» և «Լավագույն նոր արտիստ» անվանակարգերում համապատասխանաբար ։
2020 թվականի ապրիլի 17-ին Chloe x Halle-ն և Swae Lee-ն թողարկել են «Catch Up» երգը՝ Mike Will Made It-ի հետ համագործակցությունը երգի տեքստով տեսահոլովակի հետ միասին; պլանավորվում է, որ երգը դառնալու է դուոյի սպասվելիք երկրորդ ստուդիական ալբոմի՝ «Ungodly Hour»-ի մասը ։
Երաժշտական ոճ
Chloe x Halle-ն գրում և պրոդյուսերավորում են բոլոր երգերը իրենց տնային ստուդիայում։ Նրանք նաև նվագում են իրենց սեփական գործիքները։
Հոլին ինքն իրենց համարում է «ջազի մասով գլխավոր» և լսում է Բիլլի Հոլիդեյին այն ժամանակից ի վեր, երբ նա դեռ 5 տարեկան էր։ Նա նշել է, որ երգիչն իր վոկալի վրա մեծ ազդեցություն է թողել ։
Քլոին ոգեշնչվում ալտերնատիվ ռոք արտիստներից, ինչպիսիք են, օրինակ, Գրայմսը և Բյորկը, և սիրում է ռիթմ ընդ բլյուզ երաժշտություն ։
Դուոն համարում է, որ իր երաժշտության հնչողությունը երկու անդամների երաժշտական ճաշակների խառնուրդն է ։
Այլ գործունեություն
2019 թվականի փետրվարի 3-ին Chloe x Halle-ն երգել են «America the Beautiful» երգը Սուպերբոուլ LIII-ի ժամանակ ։
2019 թվականի հուլիսին Դիսնեյը հայտարարել է, որ Հոլի Բեյլին կատարելու է Արիելի դերը «Ջրահարսը» մուլտֆիլմի սպասվելիք ռեմեյքում, որի ռեժիսորը լինելու է Ռոբ Մարշալը։ Ֆիլմի պրեմիերան կայանալու է 2021 թվականին ։ Հոլիի մասնակցությունը ֆիլմին փոքր տարաձայնություններ է առաջացրել սոցիալական ցանցերում, քանի որ որոշները կարծում էին, որ Արիելի կերպարին չի համապատասխանում աֆրոամերիկացի դերասանուհին ։ Սակայն, քասթինգի վերաբերյալ արձագանքները հիմնականում դրական են եղել։
Համերգային շրջագայություններ
Բացող ելույթ
Մշո Սուրբ Կարապետ վանքի դուռ
Մշո Սուրբ Կարապետ վանքի դուռ, Մշո Սուրբ Կարապետ վանքի երկփեղկանի փայտյա դուռ, որը համարվում է հայ միջնադարյան կիրառական արվեստի գլուխգործոց։ Ստեղծվել է 1212 թվականին հայ վարպետների կողմից։ 1915 թվականի մեծ եղեռնից հետո վանքը թալանվել և ավերվել է։ Փրկվել է միայն վանքի դուռը։
Chloe x Halle
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1998 ծնունդներ Կատեգորիա:2000 ծնունդներ Կատեգորիա:Ապրող անձինք Կատեգորիա:Ամերիկյան հիփ հոփ խմբեր Կատեգորիա:2008 հիմնադրված երաժշտական խմբեր Կատեգորիա:Ֆեմինիստ երաժիշտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆեմինիստներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ և երգչուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկյան երաժշտական խմբեր Կատեգորիա:Ամերիկացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ատլանտա քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Քույրեր և եղբայրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Երաժշտական դուետներ
Մշո Սուրբ Կարապետ վանքի դուռ
Արմեն Հախնազարյանի հուշապատում
Ստամբուլում բնակվող գերմանացի արվեստագետ Ռիխտերին իր թուրք հարևանի՝ պաշտոնաթող զինվորականի օգնությամբ 1976 թվականին 5000 գերմանական մարկով ձեռք է բերել և իր տանը գաղտնի կերպով պահել Մշո Սուրբ Կարապետ վանքի դուռը։ Զինվորականը դուռը Ստամբուլ էր տեղափոխել Մուշ մարզի քրդաբնակ գյուղերից։ Զինվորականը կարողացել է համոզել քուրդ գյուղապետին, որը ֆինանսական խնդիրների պատճառով ցանկացել է սղոցել, ըստ նախշերի մաս-մաս անել դուռը և կտորները վաճառել գյուղ եկած զբոսաշրջիկներին։ Զինվորականը Ռիխտերին է ցույց տալիս դռան լուսանկարը և վերջինս, խորհրդակցելով Արմեն Հախնազարյանի հետ, համաձայնում է գնել այն ։
1996 թվականին Մշո Սուրբ Կարապետ վանքի դուռը Լոնդոնում աճուրդով վաճառվում է հիսուն հազար դոլարով։ Այն գնում է ազգությամբ ոչ հայ անհայտ մի անձ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական արվեստ Կատեգորիա:1212 հիմնադրումներ Հայաստանում
Առևտուր հարավային բարբարոսների հետ
Հարավային բարբարոսների հետ առևտուր կամ Նանբան (南蛮貿易 Nanban bōeki, ), Ճապոնիայի պատմության մեջ սկսվում է 1543 թվականին առաջին եվրոպացիների՝ Պորտուգալացի հետազոտողների, միսիոներների և առևտրականների Ճապոնիա ժամանումով և շարունակվում է մինչև 1614 թվականին Ճապոնիայի «Սակոկու» կոչվող անվտանգության խորհրդի հրամանով նրանց արտաքսումը։
Նանբան բառը սինո-ճապոներեն է, այսինքն ճապոներեն բառ է, որի մեջ առկա է չինարեն արմատ։ Nánmán բառը չինարենից թարգմանաբար նշանակում է Հարավային և Հարավարևելյան Ասիայի ժողովուրդներ։ Ճապոնիայում այդ բառը ստացավ նոր նշանակություն, երբ այդպես սկսեցին անվանել պորտուգալացիներին, ովքեր 1543 թվականին ժամանել են Ճապոնիա, իսկ ավելի ուշ այդպես անվանել են բոլոր եվրոպացիներին։
Ճապոնացիների կարծիքը եվրոպացիների մասին
1542 թվականին Տանեգաշիմայում պորտուգալացիների հետ շփման ժամանակ ճապոնացիները համեմատաբար զգուշանում էին նոր ժամանած օտարերկրացիներից։ Մշակութային շոկը բավականին ուժեղ էր, հատկապես այն պատճառով, որ եվրոպացիները ընդհանրապես չէին հասկանում ճապոնացիների գրային համակարգը։
Ճապոնացիները պորտուգալացիների միջոցով ծանոթացան նոր տեխնոլոգիաներին և մշակութային ավանդույթներին, եվրոպական ոճի կիրասաներին, կրոնին, դեկորատիվ արվեստին, լեզվին և խոհանոցին։ Պորտուգալացիները ներմուծեցին տեմպուրան, ինչպես նաև շատ կարևոր զտած շաքարավազը՝ ստեղծելով «հարավային բարբարոսական հրուշակեղենը» ( nanbangashi 南蛮菓子), որի մեջ մտնում են օրինակ կաստելան, կոնպեիտոն, կարումերան և այլն։ Շատ օտարերկրացիներ դարձել էին ճապոնացի ղեկավարների ընկերները, և նրանց ունակությունները երբեմն նրանց շատ էին առաջ տանում և նրանք արժանանում էին պաշտոնների։ Այդպես Ուիլիամ Ադամսն արժանացել է սամուրայի տիտղոսի։
Եվրոպացիների կարծիքը ճապոնացիների մասին
Վերածննդի դարաշրջանի եվրոպացիներին բավականին դուր էին գալիս Ճապոնիայի թանկարժեք մետաղների հարուստ պաշարները, հատկապես, որ նրանք Մարկո Պոլոյի հիշատակությունների շնորհիվ տեղյակ էին ոսկեզօծ տաճարների և պալատների մասին։ Այդ ժամանակ Ճապոնիան մեծ քանակությամբ պողպատ և արծաթ էր արտահանում։
Ճապոնիան նաև հայտնի էր նրանով, որ ի տարբերություն արևմտյան երկրների ուներ բավականին խիտ բնակչություն և ավելի քաղաքակիրթ էր ։ Այդ ժամանակ որոշ եվրոպացիներ հիացած էին Ճապոնիայով։ Ալեսսանդրո Վալինիանոն նույնիսկ գրել է, որ ճապոնացիները գերազանցում էին ոչ միայն արևելյան մնացած ժողովուրդներին, այլ նաև եվրոպացիներին ։
Վաղ շրջանի եվրոպացի այցելուները հաստատում էին, որ ճապոնական մետաղագործությունը և արհեստագործությունը բավականին բարձր մակարդակի վրա էր։ Սա գալիս է այն փաստից, որ Ճապոնիան համեմատաբար ավելի աղքատ էր բնական մետաղներով, ինչպես օրինակ երկաթով, քան Եվրոպան։ Այսպիսով, ճապոնացիները ավելի խնայողաբար էին գործածում այդ ռեսուրսները։
Պորտուգալացիների առևտուրը 16-րդ դարում
1543 թվականի առաջին շփումներից կարճ ժամանակ անց Պորտուգալական նավերը սկսեցին ժամանել Ճապոնիա։ Այդ ժամանակ Պորտուգալիայի և Գոայի միջև արդեն առևտրային գործունեություն էր իրականացվում 3-4 կարակներիի միջոցով, որոնք հեռանում էին Լիսաբոնից արծաթով և Հնդկաստանում դրանով գնում էին բամբակ և համեմունքներ։ Այդ նավերից միայն մեկը մեկնում էր Չինաստան՝ արծաթը մետաքսի հետ փոխանակելու։
Ճապոնիա ժամանած առաջին նավերը հիմնականում տանում էին չինական ապրանքներ՝ մետաքս, ճենապակի և այլն։ Ճապոնացիներին հարկավոր էին չինական այդ ապրանքները, բայց քանի որ Չինաստանի կայսրը արգելել էր Ճապոնիային որևէ կապ ունենալ Չինաստանի հետ՝ որպես պատիժ Վոկոու կոչվող ծովահենների արշավանքների համար, Ճապոնացիները հնարավորություն ունեցան այդ ապրանքները ստանալ պորտուգալացի վաճառականների միջնորդությամբ։
Նագասակի նավահանգստի հիմնադրման ժամանակ դայմիո Օմուրա Սումիտադայի և նրա պորտուգալացի ընկեր և խոստովանահայր միսիոներ Գասպար Վիլելայի համատեղ ձեռնարկությունների շնորհիվ 1571 թվականին պորտուգալացիների առևտրի և Ճապոնիայի վրա նրանց ազդեցության մակարդակը կտրուկ աճեց ։
Ճապոնացի ստրուկների առևտուրը պորտուգալացիների կողմից
Երբ 1543 թվականին Պորտուգալիայի և Ճապոնիայի միջև առևտրային կապեր հաստատվեցին, պորտուգալացիները սկսեցին զբաղվել նաև ստրուկների առևտուրով։ Նրանք Ճապոնիայից գնում էին ստրուկներ և վաճառում նրանց արտերկրում ։ Շատ փաստաթղթեր կան, որոնք հաստատում են այս իրադարձությունների ճշմարտացիությունը։ Ճապոնացի ստրուկները իրենց ազգի առաջին ներկայացուցիչներն էին, ովքեր հայտնվել են Եվրոպայում։ Ստրկավաճառությունը շարունակվել է մինչև 1571 թվականը, իսկ այնուհետև՝ արգելվել  ։
Ճապոնացի ստրուկ կանայք վաճառվել են նավի անձնակազմի աֆրիկացի աշխատողներին՝ որպես հարճեր։ Ճապոնացի ստրուկներին պորտուգալացիները տանում էին Մակաո, որտեղ նրանք սկսում էին ծառայել ոչ միայն պորտուգալացիներին, այլև հենց այնտեղի ստրուկներին։ Պորտուգալացիները տիրանում էին մալայացի և աֆրիկացի ստրուկներին, իսկ նրանք էլ իրենց հերթին՝ ճապոնացիներին։
Կայսերական իշխան Տոյոտոմի Հիդեյոսին այնքան էր զզվել այն իրողությունից, որ իր ազգը որպես ստրուկ վաճառվում է պորտուգալացիներին, որ որոշում է 1587 թ. հուլիսի 24- ին նամակ գրել ճիզվիտ փոխնախագահ ԳԱսպար Կոելյոյին՝ պահանջելով, որ պորտուգալացիները, սիամացիները և կամբոջացիները դադարեցնեն ճապոնացիներին ստրկացնել և վերադարձնեն արդեն ստրկացածներին  ։
Պորտուգալացիները գնում էին նաև Կորեացի ստրուկների, ովքեր 1592-98 թվականների ճապոնացիների կողմից Կորեա ներխուժումների ժամանակ տեղափոխվել էին Ճապոնիա ։
Հոլանդացիների ներգրավվածությունը
Հոլանդացիները, ում ճապոնացիներն անվանում էին կոմո ( 紅毛), որ բառացիորեն նշանակում է կարմրահեր, առաջին անգամ Ճապոնիա են ժամանել 1600 թվականին։ 1605 թվականին մարդիկ են ուղարկվել Ճապոնիա՝ առռևտրային կապեր հաստատելու նպատակով, սակայն դրանք հաստատվել են ավելի ուշ։
Հոլանդացիները նաև եղել են ծովահեններ։ Նրանց առաջադրանքն էր թուլացնել պորտուգալական և իսպանական նավերի նավարկությունը Խաղաղ օվկիանոսում, և այդպես նրանք դարձել էին արևմուտքի միակ բնակիչները, ում մուտքը Ճապոնիա արգելված չէր։
Տանեգաշիմա հրացաններ
Ճապոնացիների շրջանում մեծ հետաքրքրույթւոն էին առաջացնում պորտուգալական ձեռքի հրացանները։ 1543 թվականին Ճապոնիա ժամանած առաջին վաճառականները չինական նավերով հարավային կղզի Տանեգաշիմա եկած Անտոնիո դա Մոտան և Ֆրանցիսկո Զաիմոտոն էին։ Նրանք այնտեղ վաճառքի են հանել ձեռքի հրացանները։ Ճապոնացիները արդեն ծանոթ էին վառոդով աշխատող զենքերին, որոնք ստեղծվել էին Չինաստանում և ներկրվել այնտեղից, և արդեն մոտ 270 տարի օգտագործում էին չինական ծագման հրացաններ և թնդանոթի խողովակներ, որոնք կոչվում էին տեպպո (鉄砲- թարգմանաբար՝ երկաթե թնդանոթ)։ Դրանց հետ համեմատած պորտուգալական հրացանները թեթև էին, աշխատում էին պատրույգային փականով և դրանցով հեշտ էր նշան բռնել։ Քանի որ այդ հրացանները առաջին անգամ բերվել էին Տանեգաշիմա, դրանք ստացան տանեգաշիմա անվանումը։
Հրացանների առաջին առևտրից հետո ճապոնացի դաշույնագործներին և երկաթագործներին հաջողվեց կրկնօրինակել տանեգաշիմա հրացանի մեխանիզմը և դրանց մեծածախ վաճառք իրականացնել։ Մոտ 50 տարի անց Ճապոնիայում հրացաններն արդեն ավելի հայտնի են քան աշխարհի որևէ այլ երկրում։
Կարմիր կնիքով նավեր
Եվրոպական նավերը՝ գալեոնները բավականին մեծ ազդեցություն են ունեցել Ճապոնիայի նավաշինարարության վրա։
Սյոգունները հիմնադրել են որակավորված նավերի առևտրային ձեռնարկությունների մի համակարգ, որը կոչվում է Կարմիր կնիքով նավեր կամ սուինսեններ (朱印船): Դրանք նավարկում էին Արևելյան և Հարավ-արևելյան Ասիայով՝ առևտրի նպատակով։ Այս նավերում նկատելի էին գալեոնների նախագծի շատ տարրեր։
Մինչև 17-րդ դարի սկիզբը սյոգունները օտարերկրացի մասնագետների օգնությամբ արդեն կառուցել էին Նանբան նախագծով մի քանի նավեր։
Կաթոլիկությունը Ճապոնիայում
1549 թվականին ճիզվիտ Ֆրանսիս Խավիերի ժամանումից հետո Ճապոնիայում կաթոլիկությունը զարգացավ ՝ դառնալով կրոնական մեծ ուղղություն։ Չնայած որ կաթոլիկության հանդեպ հանդուրժողականույթունը կապված էր առևտրի հետ, կաթոլիկները մինչև 16-րդ դարի սկիզբը կարողացան կաթոլիկացնել մոտ 200.000 մարդու։ Առաջին անգամ կաթոլիկությանը Ճապոնիայում հակահարված է տվել Տոյոտոմի Հիդեյոսին 1587 թվականին՝ հրամայելով բոլոր պադրեներին հեռանալ Ճապոնիայից։ Նա գրել է. «Ճապոնիան աստվածների երկիր է, և այն, որ պադրեները գալիս են այստեղ և քարոզում սատանայական այս կրոնը, դատապարտելի և սատանայական արարք է»։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ճապոնա-պորտուգալական հարաբերություններ
Բելլո ուղղագրություն
Բելլո ուղղագրություն կամ Չիլիերեն ուղղագրություն (La ortografía de Bello1 u ortografía chilena), իսպաներեն ուղղագրություն, որը ստեղծել են վենեսուելացի լեզվաբան Անդրես Բելլոն և Խուան Գարսիա դել Ռիոն, հրատարակվել է Լոնդոնում 1823 թվականին։ Ուղղագրության մի մասը որոշ ժամանակահատված պաշտոնապես օգտագործվել է Չիլիում և այն ազդել է իսպանախոս այլ երկրների վրա։ Ուղղագրության նպատակը գրաֆեմաների և հնչյունների միջև կատարյալ համապատասխանություն ստանալն է։ Բարեփոխումները հաջողության չեն հասել։ Ստանդարտ իսպանական ուղղագրությունը, որն օգտագործվում է իսպանախոս ամերիկյան իսպաներենում ներառում է բազմաթիվ հոմոֆոններ (⟨c⟩, ⟨k⟩, ⟨qu⟩; ⟨c⟩, ⟨s⟩, ⟨z⟩; ⟨g⟩, ⟨j⟩, ⟨x⟩; ⟨b⟩, ⟨v⟩; ⟨y⟩, ⟨ll⟩; ⟨i⟩, ⟨y⟩) կամ մեկից ավելի հնչյուն ունեցող տառեր (⟨c⟩, ⟨g⟩, ⟨r⟩, ⟨x⟩, ⟨y⟩), այլ տարբերակներ (⟨h⟩; ⟨u⟩ ⟨g⟩ և ⟨q⟩) հետո։ Բելլոն առաջարկեց մի քանի փոփոխություններ, որոնք նա հավատում էր, որ պետք է ձեռնարկվեն երկու փուլով՝
1843 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Դոմինգո Ֆաուստինո Սարիմոնտոն (Չիլիի համալսարանի Բելլոյի ռեկտորը) Հումանիտար և փիլիսոփայության ֆակուլտետին ներկայացրեց «Ամերիկյան ուղղագրության մասին զեկույց» ծրագիրը։ 1844 թվականի փետրվարի 19-ին ֆակուլտետը բարեփումը համարեց արմատական, բայց առաջարկեց որոշ Բելլոյի գաղափարներ։ Չիլիի կառավարությունը հետևեց այս առաջարկին, և այդ տարի ներկայացրեց հետևյալ բարեփոխումները՝ Փոփոխություններն ազդեցին Արգենտինայի, Էկվադորի, Կոլումբիայի, Նիկարագուայի և Վենեսուելայի վրա։ Ժամանակի ընթացքում, իսպանական ուղղագրությունը վերադարձավ այն ձևին, ինչպես եղել էր նախկինում։ Վերջին երկիրը, որն անցավ ստանդարտ ուղղագրության, Չիլին էր, որտեղ նախագահ Կարլոս Իբանես դել Կամպոն հաստատել էր Իսպանական թագավորական ակադեմիայի ուղղագրությունը 1927 թվականի հուլիսի 20-ի թիվ 3876 հրամանագրով՝ դասավանդման և պաշտոնական փաստաթղթերում կիրառման համար, որն ուժի մեջ մտավ 1927 թվականի հոկտեմբերի 12-ին։
Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր, բանաստեղծ Խուան Ռամոն Խիմենեսն իր աշխատանքում օգտագործել է Բելլոյի նման ուղղագրություն։
Մատենագիտություն
Կատեգորիա:Իսպաներեն Կատեգորիա:Ուղղագրություն
ՄաքՔենզի Սքոթ
ՄաքՔենզի Սքոթ Բեզոս (ի ծնե՝ Թաթլ; MacKenzie Scott Bezos; ), ամերիկացի վիպասան և ֆիլանտրոպ։ Նա Ամազոն ընկերության հիմնադիր Ջեֆ Բեզոսի նախկին կինն է, որի հետ ամուսնացած է եղել 1993-ից մինչև 2019 թվականները։ 2014 թվականին նա հիմնել է Bystander Revolution ընկերությունը և սկսել է աշխատել այնտեղ որպես գործադիր տնօրեն։
1993 թվականին Մաքենզին ամուսնացել է Ջեֆ Բեզոսի հետ, ով հետագայում դարձել է Ամազոնի հիմնադիրը և գլխավոր գործադիր տնօրենը, ինչի օգնությամբ նրանք դարձել են աշխարհի ամենահարուստ զույգը ։ Նրանք հայտնել են ամուսնալուծվելու ցանկության մասին 2019 թվականի հունվարին։ 2019 թվականի ապրիլին Բեզոսը հայտարարել է իր թվիթթերյան կայքէջում, որ ՄաքՔենզին 35 միլիարդ ԱՄՆ դոլար է ստանալու։ Արդյունքում ՄաքՔենզի Բեզոսը դարձել է աշխարհի երրորդ ամենահարուստ կինը։ 2019 թվականի մայիսին նա պայմանագիր է կնքել Նվիրատվության երդումը կազմակերպության հետ և իր ունեցվածքի կեսը փոխանցել բարեգործության համար ։
Վաղ Տարիներ
ՄաքՔենզի Սքոթ Թաթլը ծնվել է 1970 թվականի ապրիլի 7-ին Կալիֆոռնիա նահանգի Սան Ֆրանցիսկո քաղաքում ֆինանսական պլանավորող հոր և տնային տնտեսուհի մոր ընտանիքում ։ 1988 թվականին նա ավարտել է Կոնեկտիկուտի Հոչքիսի դպրոցը ։
1992 թվականին Թաթլը բարձրագույն պարգևներով ավարտել է Փրինսթոնի համալսարանը բակալավրի աստիճանով անգլերենի ոլորտում։ Նա եղել է հեղինակ Թոնի Մորիսոնի ուսանողուհիներից մեկը։ Մորիսոնն ասել է, որ Թաթլը եղել է «լավագույն ուսանողներից մեկն, ում ես հանդիպել եմ իմ ստեղծագործական հեղինակության դասերին» ։
Անձնական կյանք
1992 թվականին ՄաքՔենզին աշխատում էր որպես գիտաշխատող Ջեֆ Բեզոսի համար D. E. Shaw-ում՝ Նյու Յորքի հեջ ֆոնդում ։ Նրանք ամուսնացել են 1993 թվականին և տեղափոխվել Սիեթլ 1994 թվականին։ Զույգը չորս երեխա ունի․ երեք որդի և Չինաստանից որդեգրած մեկ դուստր ։
2014 թվականին ՄաքՔենզին հիմնել է Bystander Revolution-ը՝ հակաահաբեկիչ կազմակերպությունը, որտեղ նա աշխատում է որպես գործադիր տնօրեն ։
2019 թվականի հունվարի 9-ին ՄաքՔենզին և Ջեֆ Բեզոսը Թվիթթերի միջոցով հայտարարել են, որ ցանկանում են ամուսնալուծվել ։ 2019 թվականի ապրիլի 4-ին ամուսնալուծությունը եզրափակվել է, ինչի արդյունքում Բեզոսը պահպանել է Ամազոնի զույգի բաժնետոմսերի 75%-ը, իսկ ՄաքՔենզին ստացել է 35.6 միլիարդ ԱՄՆ դոլար։ ՄաքՔենզին նաև հայտարարել է, որ ամենայն հավանակությամբ կպահպանի Բեզոս ազգանունը ։ Նա աշխարհի երրորդ ամենահարուստ կինն է, և, ընդհանրապես, աշխարհի ամենահարուստ մարդկանցից մեկը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Փրինսթոնի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի միլիարդատերեր Կատեգորիա:Ամերիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի վիպասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի վիպասաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կանայք Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի կանայք Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ Կատեգորիա:Ամերիկացի բարերարներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կին վիպասաններ
Կատալոնիայի ձախ հանրապետականներ
Կատալոնիայի ձախ հանրապետականներ (Esquerra Republicana de Catalunya, կրճատ՝ ERC), Կատալոնիայի ձախ կուսակցություն, որի գլխավոր քաղաքական նպատակը Իսպանիայից և Ֆրանսիայից կատալոնական երկրների անկախության ձեռք բերումն է։ Կուսակցության գաղափարախոսությունը համարվում է դեմոկրատական-սոցիալիստական կամ սոցիալ-դեմոկրատական, ազգայնական և անկախության ձգտող։ Կուսակցության պաշտոնական գույնը նարնջագույնն է։ Կուսակցությունը ղեկավարում է Օրիոլ Ժունկերասը, ով 2017 թվականի նոյեմբերից գտնվում է իսպանական բանտում ապստամբության կազմակերպման մեղադրանքով. ընթացիկ ղեկավարումը գտնվում է կուսակցության գլխավոր քարտուղար Մարթա Ռովիրայի ձեռքում, ով իսպանական օրինապահ մարմիններից թաքնվում է Շվեյցարիայում։
Պատմություն և գաղափարախոսություն
Կուսակցության գլխավոր քաղաքական սկզբունքները ամրագրված էին Գաղափարախոսական սկզբունքների հռչակագրում (Declaració Ideològica), որը մշակվել է 1992 թվականին, ընդունվել՝ 1993 թվականի դեկտեմբերին կուսակցության XIX ազգային կոնգրեսի ժամանակ։ Համաձայն դրա՝ Կատալոնիայի ձախ հանրապետականների հիմնական նպատակները տարածքային ամբողջականությունը և Կատալոնիայի ժողովրդի անկախությունն են, սեփական ժողովրդավարական պետության ստեղծումն է, որը կդառնա «Եվրոպական տան» մի մասը, շրջակա միջավայրի, մարդու իրավունքների պաշտպանությունը, սոցիալական զարգացումը և կատալոնացիների ազգային համերաշխությունն է ։
Վերոնշյալ սկզբունքները սահանվում են այն բառերով, որոնք կուսակցության անվան բաղկացուցիչ մասն են. «հանրապետական կառուցվածք», որը տարբերվում է իսպանական սահմանադրական միապետությունից, «ձախեր»՝ սոցիալիստական ծրագրեր, «Կատալոնիա»՝ բոլոր կատալոնական երկրների անկախություն։
Չնայած նրան, որ ծրագրային սկզբունքների մեջ խոսվում է Կատալոնիայի անկախության մասին, 2006 թվականին կուսակցությունը դեմ արտահայտվեց Կատալոնիայի ինքնավար մարզի կանոնադրության մեջ փոփոխություններ կատարելուն, որոնք նախատեսում էին ինքնավարության ընդլայնում, քանի որ հարցը լիարժեք անկախությանը չէր վերաբերում։ Այս դիրքորոշումը հանգեցրեց քաղաքական ճգնաժամի և Կատալոնիայի խորհրդարանական արտահերթ ընտրությունների անցկացման հենց նույն տարում։
2006 թվականի նոյեմբերի 1-ի ընտրությունների արդյունքներով Կատալոնիայի խորհրդարանում կուսակցությունը ունեցավ 21 պատգամավոր (պատգամավորների երրորդ խոշոր խումբը)։ Կատալոնիայի ձախ հանրապետականներ կուսակցությունը հանդիսանում է իշխող խորհրդարանական կոալիցիայի մի մասը, որը կոչվում է Տրիպարտիդ (tripartit): Իսպանական խորհրդարանում ներկայացված է 3 պատգամավորներով (պատգամավորների հինգերորդ խոշոր խումբը), եվրոպական խորհրդարանում՝ 1 պատգամավորով։ Կուսակցությունը Բարսելոնայի քաղաքային խորհրդում ներկայացված է 4 խորհրդականներով (պատգամավորներ)։
Կուսակցությունը ներկայացված է նաև այլ ինքնավար կատալաներեն խոսող տարածքներում. 1 պատգամավոր Բալեարյան կղզիերում (տիկին Ասպարանսա Մարի, Esperança Marí) և 1 խորհրդական Մալյորկա կղզում (Ժուան Լյազո, Joan Lladó): Կուսակցությունը ներկայացված է Մալյորկա կղզու 8 քաղաքապետարաններում և Իվիսա կղզու քաղաքապետարաններից մեկում։
Ղեկավարներ
Գլխավոր քարտուղարներ։ Նախագահներ։
Քննադատություն
2009 թվականին Իսպանիայի գլխավոր դատախազ Կանդիդո Կոնդե-Պումպիդուն հայտնեց քաղաքական կուսակցությունների պաշտոնատար անձանց առնչվող կոռուպցիայի մասին դատական հետապնդման 730 դեպքի մասին, որոնցից 5-ը վերաբերում էր Կատալոնիայի ձախ հանրապետականներ կուսակցության անդամներին ։
Կուսակցությանն առնչվող կոռուպցիոն հարցերի մեջ ամենախոշորներից մեկը Կատալոնիայի քաղաքապետարանների դաշնության գործն էր (Caso de la FMC) : Քաղաքապետարանների դաշնության կողմից անօրինական կերպով բոնուսներ ստանալու մեջ մեղադրվում էին ձախ հանրապետականներից 4 գործող քաղաքապետեր (Դավիդ Ռոդրիգես Գոնսալես, Սոլսոնես (7 500 եվրո), Խուան Միգել, Մոնիստրոլ դե Մոնսերատ (3 333 եվրո), Մարտի Պույոլ, Լինարս դել Վալյես (3 333 եվրո), Խավիեր Կասոլիվա, Գիսոնա (3 333 եվրո)) և երկու պաշտոնաթող քաղաքապետեր (Թերեզա Ժորդան՝ Ռիպոլ քաղաքի նախկին քաղաքապետը, ով ավելի ուշ դարձավ իսպանական խորհրդարանի պատգամավոր և Ժոզեֆ Կոսկոներան՝ Գիսոն քաղաքի նախկին քաղաքապետը, ով ավելի ուշ դարձավ կատալոնական խորհրդարանի պատգամավոր)։ Ի վերջո բոլոր կասկածյալների վրայից մեղադրանքները հանվեցին։
Հղումներ
Կատեգորիա:Կատալոնիայի քաղաքական կուսակցություններ Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքական կուսակցություններ Կատեգորիա:Կատալոնիայի անջատողական կուսակցություններ Կատեգորիա:Քաղաքական փոքրամասնություններին ներկայացնող կուսակցություններ Կատեգորիա:Սոցիալիստական կուսակցություններ Կատեգորիա:Ձախ սոցիալիստական կուսակցություններ Կատեգորիա:Հանրապետական կուսակցություններ Կատեգորիա:1931 թվականին ստեղծված քաղաքական կուսակցություններ Կատեգորիա:Կատալոնիայի անկախության համար շարժում
Կրծքագեղձի քաղցկեղ
Կրծքագեղձի քաղցկեղ, կրծքագեղձում զարգացող չարորակ ուռուցքային հիվանդություն ։ Այս հիվանդության ախտանիշներից են կրծքագեղձի չափսերի փոփոխությունը, կրծքագեղձում առաջացող գնդանման կույտերը, մաշկի վրա առաջացող փոսիկները, կրծքապտուկներից հեղուկի արտահոսքը ։ Հիվանդության տարածվածության դեպքում կարող են առաջանալ նաև ոսկրերի ցավեր, ավշային հանգույցների մեծացում, հևոցներ, մաշկի դեղնություն ։
Հիվանդության առաջացման ռիսկային գործոններ են համարվում սեռը (հաճախ նկատվում է իգական սեռի մոտ), գիրությունը, ֆիզիկական ցածր ակտիվությունը, ալկոհոլի օգտագործումը, դաշտանադադարի ժամանակ կիրառվող հորմոնային փոխարինման թերապիան, իոնային ճառագայթահարումը, շատ ցածր տարիքում առաջացող դաշտանը, մեծ տարիքում երեխաներ ունենալը կամ ընդհանրապես չունենալը, մեծ տարիքը, բարեկամների մոտ արձանագրված հիվանդության դեպքերը ։ Հիվանդության 5–10% դեպքերն ունեն գենետիկական հիմք և պայմանավորված են ժառանգականությաբ, մասնավորապես՝ BRCA1 և BRCA2 գեներով։ Կրծքագեղձի քաղցկեղը գերազնացապես առաջանում է կաթնածորանների և ծորաններին կաթ մատակարարող բլթերի շուրջ։ Ծորաններից զարգացող քաղցկեղը անվանվում է ծորանային կորցինոմա, իսկ բլթերից զարգացողը՝ բլթային կարցինոմա ։ Ի հավելումն դրա, կան հիվանդության ավելի քան 18 այլ ենթատեսակներ ։ Ախտորոշումը հիմնականում կատարվում է ախտահարված հատվածից կատարվող բիոպսիայի միջոցով ։
Հիվանդության ընթացքն ու ելքը կախված են քաղցկեղի տեսակից, հիվանդությունների առկայությունից, հիվանդի տարիքից ։ Հիվանդության բարեհաջող ելքերը բավականին բարձր են ներկայիս ժամանակներում ։ 5 տարիների հաշվարկով կենդանի մնացածների քանակը Մեծ Բրիտանիայում և ԱՄՆ-ում տատանվում է 80-90% սահմաններում ։ Զարգացող երկրներում հիվանդությունից կենդանի մնացածների քանակն ավելի քիչ է ։ Ամբողջ աշխարհում կրծքագեղձի քաղցկեղը կանանց շրջանում ամենատարածված քաղցկեղն է և կազմում է այս հիվանդության դեպքերի մոտավորապես 25%-ը ։ 2012 թվականին արձանագրվել են 1.68 միլիոն հիվանդության դեպքեր և 522, 000 մահ ։ Կանայք մոտ 100 անգամ ավելի հաճախ են հիվանդանում, քան տղամարդիկ ։
Կենսակերպ
Ծխելը մեծացնում է կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման հավանականությունը և ինչքան վաղ տարիքում են սկսում ծխել, այնքան մեծ է ռիսկը ։ Երկարատև ծխողների մոտ հիվանդության առաջացման ռիսկը մեծանում է 35%-ից մինչև 50% ։ Հիվանդության մոտ 10% դեպքերը կապված են անբավարար շարժողական ակտիվության, նստակյաց կյանքի հետ ։
Կապ կա հորմոնային հակաբեղմնավորման միջոցների օգտագործման և նախադաշտանադադարի շրջանում կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման միջև, սակայն դրա վերաբերյալ կարծիքները դեռևս խիստ հակասական են ։ Այնուամենայնիվ, եթե կապ կա, ապա ռիսկը փոքր է  ։ BRCA1 կամ BRCA2 գեներում մուտացիա ունեցողները, կամ այն մարդիկ, որոնց ազգականների մոտ առաջացել է այս հիվանդությունից և օգտագործում են ժամանակակից հակաբեղմնավորիչներ, կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման ռիսկի մեծացում չի նկատվել  ։
Հակասական են նաև կարծիքները կրծքով կերակրելու և քաղցկեղի առաջացման մինչև եղած կապի վերաբերյալ ։ 1980-ական թվականներին կար տեսակետ, ըստ որ աբորտը կարող է մեծացնել կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման հավանականությունը ։ Այս տեսակետըն արժանացել է բազմաթիվ քննադատությունների, քանի որ կարծիքները խիստ տարբեր են ։
Սննդակարգին առնչվող որոշ գործոններ կապված են այս հիվանդության առաջացման հավանականության հետ․ ճարպոտ սնունդ, ալկոհոլ, ճարպակալում, խոլեսթերինի բարձր մակարդակ   ։ Յոդի անբավարարությունը նույնպես կարող է ազդել   այս հիվանդության առաջացման վրա։
Մյուս ռիսկային գործոններն են ճառագայթահարումը, ժամերի առումով փոփոխական աշխատանքը ։ Տարբեր քիմիական նյութեր և պեստիցիդներ (օրգանական լուծիչներ, բազամցիկլիկ արոմատային ածխաջրածիններ և այլն) նույնպես ռիսկային գործոններ են համարվում ։ Չնայած մամոգրաֆիայի ժամանակ ճառագայթահարման մակարդակը չափազանց քիչ է, այնուամենայնիվ կարծիք կա, որ տարեկան սկրինինգը 1 միլիոն կանանց հաշվով 225-ի մոտ կարող է քաղցկեղի առաջացման պատճառ լինել ։
Ախտանիշներ
Կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջին նշաններից մեկը կաթնագեղձում կոշտուկների, կույտերի առաջացումն է, որով այդ հատվածը տարբերվում է կրծքագեղձի մյուս հատվածներից։ Քաղցկեղի ավելի քան 80% դեպքերը զարգանում են այն ժամանակ, երբ կանայք կոշտություն են նկատում ։ Զարգացման վաղ փուլում մամոգրաֆիայի միջոցով կարելի է ախտորոշել այս հիվանդությունը ։ Անութային հատվածներում ավշային հանգույցների կոշտացումը, նրանցում գնդիկների առաջանալը նույնպես վկայում է այս հիվանդության առկայության մասին ։
Կրծքագեղձի քաղցկեղի մասին կարող է վկայել նրանում նկատվող կոշտությունը, կաթնագեղձերի անհամաչափությունը, կաթնապտուկի դիրքի, ձևի փոփոխությունը կամ շրջվելը, մաշկի կնճռոտումը, պտուկի շուրջ առաջացող ցանը, կրծքի հատվածում առաջացող կայուն ցավը, անրակի կան անութային հատվածում առաջացող ուռուցքը ։ Միայն ցավով չի կարելի (մաստոդինա) դատել քաղցկեղի առկայության մասին, քանի որ այն կարող է առաջանալ կրծքագեղձի այլ ախտահարումների ժամանակ ևս ։
Բորբոքային կրծքագեղձի քաղցկեղը այս հիվանդության մասնակի ձևն է։ Ախտանշանները կարող են նման լինել կրծքագեղձի բորբոքմանը և կարող են ներառել ցավ, ուռչվածություն, այտուցվածություն, կաթնապտուկի շրջվածություն, կրծքագեղձի հատվածում կարմրություն և տաքություն, ինչպես նաև այդ հատվածի մաշկի թեփոտում (peau d'orange) : Քանի որ բորբոքային կրծքագեղձի քաղցկեղի ժամանակ գնդիկների/կոշտուկների առաջացում չի նկատվում, այս հիվանդությունը բավականին ուշ է ախտորոշվում։
Կրծքագեղձի քաղցկեղի մեկ այլ ախտանշանների համալիր է կրծքագեղձի Պագեթի հիվանդությունը (Paget's disease of the breast)։ Այս համախտանիշի ժամանակ մաշկի փոփոխությունները նմանվում են էկզեմայի ժամանակ առաջացող փոփոխություններին (կարմրություն, գունաթափում, կաթնապտուկի մաշկի պոկոտում)։ Հիվանդության զարգացմանը զուգընթաց կարող են նկատվել ծակոցներ, քոր, զգայնության բարձրացում, ինչպես նաև արտահոսք պտուկներից։ Պագեթի հիվանդություն ախտորոշված կանանց մոտ կեսի կաթնագեղձում նույնպես նկատվում է կոշտություն ։
Կրծքագեղձի քաղցկեղի դեպքում կարող են առաջանալ տարածված մետաստազներ։ Այս դեպքում զարգացող ախտանշանները կախված են մետաստազների տեղադրությունից, այսինքն՝ ախտահարված օրգանների տեսակից ։ Քաշի անբացատրելի նվազումը կարող է կրծքագեղձի քաղցկեղի ազդանշան հանդիսանալ։ Այս հիվանդության ժամանակ կարող են առաջանալ նաև ոչ յուրահատուկ ախտանշաններ (ցավ հոդերում, տենդ, հարբուխ և այլն), որոնք բնորոշ են այլ հիվանդություններին ևս ։
Ոչ միշտ կոշտուկների առաջացումը պետք է կապել քաղցկեղի հետ։ Այսպես, կոշտուկների միայն 20%-ն է քաղցկեղածին ։
Նոր ախտանշանների ի հայտ գալուն պետք է լուրջ վերաբերվել, քանի որ քաղցկեղի առաջացումը հնարավոր է բոլոր տարիքի մարդկանց մոտ ։
Ռիսկային գործոններ
Ռիսկային գործոները բաժանվում են երկու հիմնական խմբի․ Ռիսկային ամենամեծ գործոններն են իգական սեռն ու տարիքը ։ Մյուս ռիսկային գործոներն են՝ ժառանգականությունը, երեխաներ չունենալը կամ նրանց կրծքով չկերակրելը , որոշ հորմոնների բարձր մակարդակը , գիրությունը և այլն։ Վերջին հետազոտությունները վկայում են, որ շրջակա միջավայրի բարձր աղտոտվածությունը նույնպես բարձրացնում է այս հիվանդության առաջացման հավանականությունը ։
Կենսակերպ
Կապ կա հորմոնային հակաբեղմնավորման միջոցների օգտագործման և նախադաշտանադադարի շրջանում կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման միջև, սակայն դրա վերաբերյալ կարծիքները դեռ խիստ հակասական են ։ Այնուամենայնիվ, եթե կապ կա, ապա ռիսկը փոքր է  ։ BRCA1 կամ BRCA2 գեներում մուտացիա ունեցողները, կամ այն մարդիկ, որոնց ազգականների մոտ առաջացել է այս հիվանդությունից և օգտագործում են ժամանակակից հակաբեղմնավորիչներ, չի նկատվել կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման ռիսկի մեծացում  ։
Հակասական են նաև կարծիքները կրծքով կերակրելու և քաղցկեղի առաջացման մինչև եղած կապի վերաբերյալ ։ 1980-ական թվականներին կար տեսակետ, որ աբորտը կարող է մեծացնել կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման հավանականությունը ։ Այս տեսակետը ենթարկվել է բազմաթիվ քննադատությունների, քանի որ կարծիքները խիստ տարբեր են ։
Սննդակարգին առնչվող որոշ գործոններ կապված են այս հիվանդության առաջացման հավանականության հետ․ ճարպոտ սնունդ, ալկոհոլ, ճարպակալում, խոլեսթերինի բարձր մակարդակ  ։ Յոդի անբավարարությունը նույնպես կարող է ազդել  ։
Մյուս ռիսկային գործոններն են ճառագայթահարումը, ժամերի առումով փոփոխական աշխատանքը ։ Տարբեր քիմիական նյութեր և պեստիցիդներ (օրգանական լուծիչներ, բազմացիկլիկ արոմատային ածխաջրածիններ և այլն) նույնպես համարվում են ռիսկային գործոններ ։ Չնայած մամոգրաֆիայի ժամանակ ճառագայթահարման մակարդակը չափազանց քիչ է, այնուամենայնիվ կարծիք կա, որ տարեկան սկրինինգը 1 միլիոն կանանց հաշվով 225-ի մոտ կարող է քաղցկեղի առաջացման պատճառ լինել ։
Ժառանգականություն
Շատ դեպքերում հիվանդության առաջացումը պայմանավորվում է ժառանգական գործոններով ։ Կարծիք կա, որ հիվանդություն դեպքերի 5–10%-ն ունի գենետիկական պատճառ ։ Մինչև 50 տարեկան հասակի մայրիկի մոտ քաղցկեղի արձանագրման դեպքում աղջկա հիվանդանալու ռիսկը մեծանում է մինչև 1, 7, իսկ եթե մոր մոտ հիվանդությունն առաջացել է 50 տարեկանից հետո, աղջկա մոտ ռիսկը նվազում է մինչև 1, 4 ։ Եթե մարդը չի ունեցել կրծքագեղձի քաղցկեղով հիվանդ ազգական, կամ եղել է մեկ կամ 2 հիվանդ բարեկամ, մինչև 80 տարեկան հասակում հիվանդանալու հավանականությունը համապատասխանաբար 7.8%, 13.3% և 21.1% է, իսկ մահացության դեպքերը՝ համապատասխանաբար 2.3%, 4.2% և 7.6% : Առաջին կարգի հիվանդ հարազատ ունեցողների մոտ հիվանդության առաջացման հավանականության ռիսկը մեծանում է մոտ 2 անգամ ։
5%-ից պակաս դեպքերում ժառանգականությամբ է պայմանավորված ժառանգական կրծքագեղձ-ձվարանային քաղցկեղի համախտանիշի առաջացումը ։ Սա հանդիպում է BRCA1 և BRCA2 գեների մուտացիաների առկայութան դեպքում ։ Այս մուտացիաները պայմանավորում են գենետիկորեն պայմանավորած դեպքերի մինչև 90%-ը :Մյուս կարևորագույն մուտացիաներն են․ p53 (Լի-Ֆրաումենի համախտանիշ, Li–Fraumeni syndrome), PTEN (Կոդենի համախտանիշ, Cowden syndrome), STK11 (Պեուց-Ջեգերսի համախտանիշ, Peutz–Jeghers syndrome), CHEK2, ATM, BRIP1, և PALB2. : 2012 թվականին հետազոտողները ենթադրեցին, որ կա ժառանգականությամբ պայմանավորված կրծքագեղձի քաղցկեղի չորս տարատեսակներ ։
Հիվանդություններ
Կրծքագեղձի ատիպիկ ծորանային հիպերպլազիան, բլթակային կարցինոման, կրծքագեղձի ֆիբրոբլաստային փոփոխությունները կարող են հիմք հանդիսանալ կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման համար ։ Շաքարային դիաբետը նույնպես կարող է մեծացնել կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման ռիսկը ։
Ախտաֆիզիոլոգիա
Կրծքագեղձի քաղցկեղը, մյուս չարորակ ուռուցքային հիվանդությունների նման, պայմանավորված է ոչ նորմալ բջիջների անսահմանափակ աճով։ Նորմալ բջիջները դառնում են քաղցկեղածին, երբ կորցնում են իրենց բաժանումը կանգնեցնելու հատկությունը։
Նորմալ բջիջները, որոնց կարիքն այլևս չի զգացվում, մահանում են ապոպտոզի միջոցով։ Մինչ այդ, բջիջները բազմաթիվ գործոների միջոցով պաշպանվում են «ինքանսպանությունից»։ Երբեմն պաշտպանական ուղիների համար պատասխանատու գեներում առաջանում են մուտացիաներ, որի հետևանքով վերանում է բջիջների՝ անհրաժեշտ ժամանակին կատարվող ծրագրավորված մահը։ Սա քաղցկեղ առաջացնող ուղիներից մեկն է։ Բնականոն պայմաններում PTEN ֆոսֆատազան անջատում է բջիջների պահպանման համար պատասխանատու PI3K/AKT ուղին, երբ բջիջը պատրաստ է մահանալուն։ Կրծքագեղձի որոշ ուռուցքների դեպքում PTEN գենը ենթարկված է լինում մուտացիաների, որի հետևանքով PI3K/AKT ուղին «միանում» է և բջիջը չի կարողանում ժամանակին մահանալ ։
Կրծքագեղձի քաղցկեղ առաջացնող մուտացիաները սերտորեն կապված են էստրոգենների ազդեցության հետ ։
Ստրոմայի և էպիթելային բջիջների միջև աճի գործոնների ոչ նորմալ ազդանշանման հետևանքով կարող է առաջանալ բջիջների անկառավարելի աճ ։ Կրծքագեղձի ճարպային հյուսվածքում լեպտինի գերազդեցության դեպքում մեծանում է բջիջների պրոլիֆերիացիան և կարող է առաջացնալ քաղցկեղ ։