cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ալեքսանդր II (Շոտլանդիայի թագավոր)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1198 ծնունդներ Կատեգորիա:Կաթոլիկ միապետներ
Բարս
Բարս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Խիզանի գավառակում։
1901 թվականին ուներ 10 տուն քուրդ բնակիչ։ XIX դարի կեսերին Բարսն հայաբնակ էր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Տիգրան Նալբանդյան (շախմատիստ)
Տիգրան Վահանի Նալբանդյան, հայ շախմատիստ, գրոսմայստեր (2004), մարզիչ։ Որպես Հայաստանի տղամարդկանց հավաքականի մարզիչ դարձել է Թուրինի համաշխարհային օլիմպիադայի (2006) հաղթող։
Շախմատիստի գործունեություն
1984 - 1993-ին եղել է Հայաստանի տարբեր տարիքային խմբերի բազմակի չեմպիոն։
1985 - 1988-ին եղել է ԽՍՀՄ «Դինամո» մարզական ընկերության կանանց աշխարհի չեմպիոն Մայա Չիբուրդանիձեի անվան համամիութենական դպրոցի դասընթացների ամենակրտսեր մասնակիցը։
1990-ին հաղթել է Մոսկվայում կայացած ԽՍՀՄ տարածքում պատանիների առաջին միջազգային մրցաշարում՝ Բելավենեցի հուշամրցաշարում։
1991-ին Ալմա Աթայում դարձել է ԽՍՀՄ մինչև 16 տարեկան պատանիների առաջնության բրոնզե մեդալակիր։ Ելույթ է ունեցել մինչև 18 տարեկանների ԽՍՀՄ առաջնության եզրափակիչ փուլում։ Արժանացել է ԽՍՀՄ սպորտի վարպետի կոչման։
1992 և 1993 թվականներին Մոսկվայի միջազգային մրցաշարում երկու անգամ լրացրել է միջազգային վարպետի նորմա։
1996-ին Հայաստանի 2-րդ հավաքականի կազմում մասնակցել է Երևանում կայացած շախմատի համաշխարհային օլիմպիադային` 11 հնարավորից վաստակելով 5 միավոր ։
1993-ին Սմբատ Լպուտյանի և Գիորգի Բագատուրովի հետ բաժանել է 2—3-րդ տեղերը Պրոտվինոյում կայացած աշխարհի տղամարդկանց առաջնության փնջային մրցաշարում` իրավունք նվաճելով մասնակցելու աշխարհի առաջնության միջփնջային մրցաշարին, նաև 1 միավորով գերակատարելով միջազգային վարպետի նորման։
Նույն թվականին Վոսկրեսենսկի միջազգային մրցաշարում ևս մեկ անգամ գերակատարել է միջազգային վարպետի նորման և ՖԻԴԵ-ի կողմից արժանացել այդ կոչմանը։
1996-ին Երևանում կայացած միջազգային բաց մրցաշարում բաժանել է 3-րդ տեղը։
1998-ին Երևանում նվաճել է Հայաստանի փոխչեմպիոնի կոչումը՝ 9 հնարավորից վաստակելով 6 միավոր ։ Այդ առաջնությունում նա առաջին անգամ լրացրել է գրոսմայստերի նորմա։
2000-ին Թեհրանի բաց մրցաշարում բաժանել է 1 - 6-րդ տեղերը։
Նույն թվականին 3-րդ տեղն է բաժանել Երևանում կայացած Տիգրան Պետրոսյանի հուշամրցաշարում։
Կարիերայի ընթացքում առավելագույն անհատական վարկանիշը եղել է 2005-ի հոկտեմբերին` 2527 ։ Այդ պահին նա Հայաստանի շախմատիստների շարքում 11-րդն էր։
Մարզչական գործունեություն
Մարզչական գործունեությունը սկսել է 2001-ին` համալրելով աշխարհի 14-րդ չեմպիոն Վլադիմիր Կրամնիկի մարզչական շտաբը, որտեղ աշխատում է մինչ օրս։ Նրա հետ մասնակցել է տարբեր մրցախաղերի, մրցաշարերի, կարևորագույն շախմատային միջոցառումների և մարզական հավաքների։
2004 - 2008-ին եղել է Հայաստանի տղամարդկանց հավաքականի մարզիչը, որի հետ մասնակցած թիմային մրցաշարերից 4-ում վերադարձել է մեդալներով. 2004` համաշխարհային օլիմպիադա (Մալյորկա, Իսպանիա)` «բրոնզ», 2005` աշխարհի թիմային առաջնություն (Բեեր Շևա, Իսրայել)` «բրոնզ», 2006` համաշխարհային օլիմպիադա (Թուրին, Իտալիա)` «ոսկի», 2007` Եվրոպայի թիմային առաջնություն (Կրետե, Հունաստան)` «արծաթ»։ 2006-ի օլիմպիադայում հաղթելու համար Տիգրան Նալբանդյանն ու հավաքականի մյուս անդամները պարգևատրվել են Մովսես Խորենացու մեդալով ։
Տիգրան Նալբանդյանը նաև անվանի տարբեր շախմատիստների մարզիչն է. 2006-ից՝ Զավեն Անդրիասյանի, 2009-ից՝ Սամվել Տեր-Սահակյանի, 2010-ից՝ Հովհաննես Գաբուզյանի և Ռոբերտ Աղասարյանի, 2003 - 2006 և 2011-ին՝ Էլինա Դանիելյանի, 2009 - 2011-ին՝ Վահե Բաղդասարյանի (այդ ժամանակահատվածում Վահե Բաղդասարյանը լրացրել է 4 միջազգային նորմաներ՝ 2-ը միջազգային վարպետի և 2-ը միջազգային գրոսմայստերի)։
Ներկայումս մարզիչ է աշխատում Երևանի «Կաիսա» շախմատի դպրոցում ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Հայ շախմատիստներ Կատեգորիա:Հայ գրոսմայստերներ Կատեգորիա:Երևան քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Շախմատի գրոսմայստերներ
Տուդելա
Տուդելա (Tudela, Tutera), քաղաք և համայնք Իսպանիայի Նավառա երկրամասում։ Զբաղեցնում է 215,7 քառակուսի կիլոմետր տարածք։ 2010 թվական տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 35.268: Քաղաքի հովանավոր համարվում է սուրբ Աննան։
Միջին դարերում Տուդելայում եղել է հրեական ծաղկուն համայնք։ Ծնունդով տուդելացի են ճանապարհորդ Բենիամին Տուդելացին, փիլիսոփա Աբրահամ իբն Էզրան, ռաբբի Աբրահամ Աբուլաֆիան։
Ժողովրդագրություն
Quelle: – grafische Aufarbeitung für Wikipedia
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի մունիցիպալիտետներ Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Ամբողջ ծանրությամբ
«Ամբողջ ծանրությամբ», «Վատից վատը» (Breaking Bad), ամերիկյան հեռուստասերիալ, դրամա՝ ստեղծված և արտադրված Վինս Գիլիգանի կողմից։ Միացյալ Նահանգների տարածքում ցուցադրվել է «AMC» հեռուստաալիքով՝ 2008 թվականի հունվարի 20-ից մինչև 2013 թվականի սեպտեմբերի 29-ը։
Հեռուստասերիալը պատմում է քիմիայի ուսուցիչ Ուոլթեր Ուայթի մասին (Բրայան Քրենսթոն), ով 50 տարին բոլորելուն պես տեղեկանում է, որ տառապում է անվիրահատելի թոքերի քաղցկեղով, և գիտակցելով, որ ապրելու քիչ ժամանակ ունի, որոշում է ընտանիքին իր մահվանից հետո նյութապես ապահովելու համար զբաղվել թմրամիջոցների արտադրությամբ։ Օգտագործելով քիմիայի ոլորտում ունեցած գիտելիքները՝ Ուայթը թիմակցում է նախկին աշակերտ Ջեսսի Փինքմանի (Աարոն Փոլ) հետ և ձեռնամուխ լինում բյուրեղացված մեթամֆետամինի արտադրությանը և վաճառքին։ Ուայթի՝ անօրինական աշխարհ մուտք գործելու որոշումը պայմանավորված էր ընտանիքի ֆինանսական ու կենցաղային խնդիրներով, որդու հաշմանդամությամբ և կնոջ՝ չպլանավորված հղիությամբ ։
Համարվում է բոլոր ժամանակների լավագույն հեռուստասերիալներից մեկը և ստացել է կուլտային ֆիլմի որակավորում ։ Վերջին էպիզոդի հեռարձակման ժամանակ հեռուստասերիալը տեղ է գտել ամերիկյան հեռուստատեսության ամենադիտված կաբելային հեռուստաշոուների շարքում։
Արժանացել է բազմաթիվ մրցանակների, մասնավորապես՝ 16 Պրայմթայմ Էմմի մրցանակի, 8 Սեթլայթ մրցանակի, 2 Ոսկե գլոբուսի և այլն։
2013 թվականին հեռուստասերիալը տեղ է գտել Գինեսի ռեկորդների գրքում՝ որպես բոլոր ժամանակների ամենաբարձր գնահատականի արժանացած շոու ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլերեն հեռուստասերիալներ
Յուրի Գրիգորովիչ
Յուրի Նիկոլաևիչ Գրիգորովիչ , բալետի խորհրդային արտիստ և բալետմայստեր։ ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1973 թ.)։
Ավարտել է Լենինգրադի պարարվեստի ուսումնարանը (1946 թ.) և մինչև 1964 թվականը եղել տեղի Ս․ Մ․ Կիրովի անվան օպերայի և բալետի թատրոնի պարող (1962-1964 թվականներին՝ նաև բալետմայստեր), 1964 թվականից՝ Մոսկվայի Մեծ թատրոնի գլխավոր բալետմայստեր։ Նրա լավագույն գործերից է Չայկովսկու «Շչելկուևչիկ» բալետի բեմադրությունը (1966 թ., Մեծ թատրոն)։ Ա․ Խաչատրյանի «Սպարտակ» բալետի (1968 թ., լենինյան մրցանակ, 1970 թ.) ժողովրդահերոսական թեման Գրիգորովիչը առաջին անգամ մարմնավորել է սիմֆոնիզացված դասական պարի միջոցներով։
2009 թ. ՀՀ Նախագահի հրամանագրով պարգևատրվել է Պատվո շքանշանով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային բալետի արտիստներ Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Հայաստան) Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի թատերական արվեստի ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ՌԴ պետական մրցանակի դափնեկիրներ գրականության և արվեստի բնագավառում Կատեգորիա:«Ոսկե դիմակ» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի գեղարվեստի ակադեմիայի պատվավոր անդամներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանակիրներ Կատեգորիա:ՌԴ պետական մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:ՌԴ կառավարության մրցանակի դափնեկիրներ մշակույթի բնագավառում Կատեգորիա:«Ռուսական ազգային Օլիմպոս» մրցանակի դափնեկիրներ
(5952) Դեյվմոնե
(5952) Դեյվմոնե (Davemonet), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1987 թվականի մարտի 4-ին Էդվարդ Բոուելի կողմից Անդերսոն Մեսայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,269632 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,015 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,5242 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1248,91 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,288251 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,06° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1987 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էդվարդ Բոուելի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Վիլգա
Վիլգա (Вилга, Vanha-Vilka), գյուղ Ռուսաստանի Կարելիայի հանրապետության Պրիօնեժսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կարելիայի հանրապետության Պրիօնեժսկի շրջանի բնակավայրեր
Տենիստոե
Տենիստոե (Тінисте, Qalımtay), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բախչիսարայի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Կալիմտայ։
2001 թվականի տվյալներով Տենիստոե գյուղում բնակվում էր 1 176 մարդ։
Սենտելեկ
Սենտելեկ (Сентелек), գյուղ Ռուսաստանի Ալթայի երկրամասի Չարիշսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2003 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1000 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Ալթայի երկրամասի Չարիշսկի շրջանի բնակավայրեր
Like I'm Gonna Lose You
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2015 սինգլներ Կատեգորիա:Մեգան Թրեյնորի երգեր Կատեգորիա:Ջոն Լեջենդի երգեր Կատեգորիա:Զուգերգեր Կատեգորիա:2015 երգեր
Բիկինի (լողազգեստ)
Բիկինի, երկու առանձին մասերից բաղկացած կանացի լողազգեստ։ Գոյություն ունեն բիկինիի տեսակներ, որոնք տարբերվում են երկու մասերի չափով և ձևով։ Հաջորդել է փակ լողազգեստին։
Պատմություն
Պատմաբաններն ու հնագետները ենթադրում են, որ բիկինի տեսակի լողազգեստները գոյություն են ունեցել դեռ Հռոմեական կայսրության ժամանակներում։ 3-4-րդ դարերում Սիցիլիայում Villa Romana del Casale-ում հայտնաբերված խճանկարներում ցուցադրված են մի քանի հռոմեացի մարմնամարզուհիներ, որոնք հագել են բիկինի։ Ընդհուպ 20-րդ դարի կեսը լողազգեստը բավական խիստ տեսք ուներ և ծածկում էր մարմնի մեծ մասը։ Ժամանակակից լողազգեստի ստեղծողն է համարվում ֆրանսիացի ճարտարագետ Լուի Ռեարը (Louis Reard), ով ճարտարագետ մեխանիկ էր, բայց մորից կանացի սպիտակեղենի սալոն ժառանգություն ստանալուց հետո հագուստի դիզայներ դառավ։ Ռեարը զարգացրեց մի քանի ամիս առաջ Ժակ Էյմի ստեղծած «Ատոմ» լողազգեստը։ Լողազգեստը հանրությանը ներկայացրեց Casino de Paris-ի պարուհի Միշելին Բերնադինին Փարիզի Piscine Molitor լողավազանում 1946 թվականի հուլիսի 5-ին։ Լողազգեստը կոչվեց Բիկինի ի պատիվ Բիկինի ատոլի, որտեղ ցուցադրումից չորս օր առաջ ԱՄՆ–ն ատոմային փորձարկում էր կատարել   ։.
Մոտ տասը տարի բիկինին ժողովրդականություն չէր վայելում։ Կաթոլիկական երկրներում, ինչպիսիք են Իսպանիան, Պորտուգալիան, Իտալիան, բիկինին արգելվում էր։ Բիկինիի առաջին կիրառողներից և պրոպագանդողներից էր ֆրանսիացի հայտնի դերասանուհի Բրիջիդ Բարդոն։
Բիկինիի առաջին ցուցադրման օր Հուլիսի 5-ը՝ համարվում է բիկինիի համաշխարհային օր։
Անվան ծագում
Նոր մոդելի գովազդային կարգախոսը, զուգահեռ էր անցկացնում ատոմի տրոհման և նախկին մոդելի միջև (նախկին մոդելի անունը «Ատոմ» էր)՝ «Բիկինին տրոհված Ատոմն է»։ Քանի որ Բիկինի ատոլում ատոմային ռումբի փորձարկում էին կատարել, սպասվում էր, որ նույն անունով լողազգեստը նմանատիպ պայթյուն կառաջացնի նորաձևության աշխարհում։
Մանկինի
Մանկինի (mankini), տղամարդու բիկինի է, անունը առաջացել է (man и bikini) բառերի համադրումից։ Հայտնի է դարձել Բորատ կինոնկարի հերոսի շնորհիվ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նորաձևություն
Լասինուռմե
Լասինուռմե (Lasinurme), գյուղ Էստոնիայի Լյաենե-Վիրումաա նահանգի Ռակե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 48 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Լյաենե-Վիրումաա նահանգի Ռակե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Նայպիդո
Նայպիդո կամ Նեյպյիդո, բառացիորեն թարգմանաբար նշանակում է «թագավորական երկիր», Մյանմայի մայրաքաղաք։ Գտնվում է նախկին մայրաքաղաք Յանգոնից 320 կմ դեպի հյուսիս։ Քաղաքը կառուցվել է Չեպյի գյուղի տեղում, Պյինման քաղաքից 17 կմ դեպի արևմուտք։
Մայրաքաղաքի տեղափոխումը Նայպիդո տեղի է ունեցել 2005 թվականի նոյեմբերի 6-ին։
Պատմություն
2005 թվականի նոյեմբերի 7-ին Մյանմայի ռազմական կառավարությունը սկսել է նախարարությունների և գերատեսչությունների Յանգոն քաղաքից տեղաբաշխման գործընթացը։ Տեղափոխման հստակ օրը ընտրված էր աստղաբանական նկատառումներից ելնելով՝ դա նոյեմբերի 11-ի առավոտյան ժամը 06:36 էր։ 11 գումարտակներից և 11 նախարարություններից բաղկացած երկրորդ պահակախումբը լքել է Յանգոնը (համաձայն «Բանգկոկ Փոստ» ամսագրի հաղորդագրության) ։
Տրանսպորտ
Յանգոնից Նայպիդո գնացքը գնում է ինը ժամ, գործում է ամեն օր՝ ժամը 09:00-ին մինչև 18:00-ը :
2006 թվականի մարտի կեսերին Air Mandalay ավիաընկերությունը չվերթներ է սկսել Յանգոնի և Նայպիդոյի միջև։ 2006 թվականի հունիսի 5-ին ավիափոխադրումներ են սկսվել նաև մինչև Սիտվե և Տանդվե քաղաքները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մյանմայի քաղաքներ Կատեգորիա:2005 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կալեքյոյ (այլ կիրառումներ)
Կալեքյոյ անվանումը կարող է վերաբերել Արևմտյան Հայաստանի հետևյալ գյուղերին
2018 թվականը Ղազախաստանում
Ստորև ներկայացված է 2018 թվականին Ղազախստանում տեղի ունեցած իրադարձությունները։
Իվան Սուսանին
Իվան Սուսանին (ծննդյան թվականն անհայտ է – 1613), XVII դարում լեհական զավթիչների դեմ ռուս ժողովրդի ազատագրական պայքարի հերոս, գյուղացի։
2018 թվականը Ղազախաստանում
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2018 Ղազախաստանում Կատեգորիա:2010-ականները Ղազախաստանում Կատեգորիա:21-րդ դարի տարեթվեր Ղազախաստանում Կատեգորիա:2018 Ասիայում Կատեգորիա:2018 Եվրոպայում
Իվան Սուսանին
Հիշատակ
Սուսանինի մասին հիշողությունը պահպանվել է ժողովրդական բանավոր զրույցներում և ավանդություններում։ Նրա սխրագործությունն արտացոլված է գեղարվեստական գրականության մեջ և Միխայիլ Գլինկայի «Կյանքը հանուն ցարի» («Իվան Սուսանին») օպերայում։
Կոստրոմայում կանգնեցված է Սուսանինի հուշարձանը։
Պ. Պ. Բաժովի տուն-թանգարան
'''Պ. Պ. Բաժովի տուն թանգարան հուշահամալիր''' (Мемориальный дом-музей П. П. Бажова), տուն-թանգարան Եկատերինբուրգ քաղաքում, որտեղ ապրել է ուրալցի գրող Պավել Պետրովիչ Բաժովը ։
Պատմություն և նկարագրություն
Տունը կառուցել է ինքը` Պավել Պետրովիչ Բաժովը։ Իր բոլոր ոտեղծագործությունները, այդ թվում ամենահայտնի պատումների գրքերը` «Մալախիտե զարդատուփ» (1939 թ.), «Հեռավոր-մերձավորը» (1949 թ.), Բաժովը գրել է այստեղ, Հայրապետական    (ներկայիս` Չապաևի) և Բոլոտնի (ներկայիս` Բոլշակովի) փողոցների անկյունում գտնվող տանը։ 1906 թվականից, մինչև նոր տան շինարարությունը, Բաժովը բնակվել է մինչև մեր օրերը չպահպանված Բոլոտնայա փողոցի խաչմերուկից ոչ հեռու գտնվող փոքրիկ տանը։ 1911 թվականին Բաժովը սկսեց կառուցել իր նոր տունը։ 1914 թվականից մինչև Կամիշլով տեղափոխվելը Բաժովների ընտանիքը բնակվում էր այստեղ։ 1923 թվականին Պավել Պետրովիչը վերադարձավ այս տուն և բնակվեց այստեղ մինչև իր կյանքի վերջը։ Գրողի մահից հետո մինչև 1968 թվականն այս տանը բնակվել է նրա կինը` Վալենտինա Ալեքսանդրովնան։
Ցուցադրություններ
Թանգարանը հիմնադրվել է քաղաքային խորհրդի գործադիր կոմիտեի 1966 թվականի մարտի 22-ի որոշմամբ և Ռուսաստանի Դաշնության Մշակույթի նախարարության 1967 թվականի մարտի 1-ի, Սվերդլովսկ քաղաքում Պ. Պ. Բաժովի թանգարան կազմակերպելու մասին № 117 հրամանով։
1969 թվականի փետրվարի 3-ից թանգարանային ցուցադրությունները բացվեցին այցելուների համար։ Թանգարանի առանձնահատկությունն այն է, որ տանն ամեն ինչ մնացել է այնպես, ինչպես եղել է գրողի կենդանության օրոք։ Թանգարանը մտել է Ուրալի գրողների միացյալ թանգարանների կազմի մեջ ։
Նկարագրություն
Դեպի Չապաևի (Հայրապետական) փողոցը տունն ուղղված է շքահանդեսային փայտյա սանդղամուտքով և երեք պատուհաններով, իսկ դեպի Բոլշակովի (Բոլոտնայա) փողոցը` հասարակ շրջակալներով հինգ պատուհաններով։ Տունն ունի չորս սենյակ, խոհանոց և նախասենյակ, որը տանում է դեպի Պավել Պետրովիչի կաբինետ, որն էլ միաժամանակ համարվում էր ավագ Բաժովների ննջասենյակը։ Կաբինետում Պավել Պետրովիչն ընդունում էր բազմաթիվ այցելուների։ Ճաշասենյակը գտնվում էր կաբինետի դիմաց։ Նախագծով տունը միհարկանի էր, գերանակապ, աղյուսե գետնախարսխով։ Տան կողքին պահպանվել էր այգին, որտեղ ամեն ինչ տնկվել էր Բաժովների կողմից, լորենիներ, կեչիներ, խնձորենիներ, յասամաններ, թխկենիներ և բալենիներ, իսկ բանջարանոցում` լորենու տակ, դրված էր սեղանիկ, որտեղ գրողը հաճախ ընդունում էր իր հյուրերին, արոսենու տակ էլ դրված էին գրողի սիրելի նստարանները։
Բաժովի գրադարանում կային շուրջ 2000 գրքեր, որոնցից շատերի վրա առկա էին Բաժովի ծանոթ և մտերիմ գրողների ինքնագրերը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Եկատերինբուրգի թանգարաններ Կատեգորիա:1967 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի տուն-թանգարաններ
Բեսոյենց
Բեսոյենց, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Խիզանի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Սոֆի Անձևացի
Սոֆի Անձևացի, հայ իշխանուհի, Շիրակ և Արագածոտն գավառների տիկին։
Մարմաշենի վանք
Իշխանուհի ՍոՖին մահացել է 1015 թվականին և թաղվել է նրա ամուսնու կողմից կառուցված Մարմաշենի վանքում, գլխավոր տաճարի հարավ-արևելյան կողմում  ։
Նրա տապանաքարի վրա գրված է՝ «Այս [հա]նգիստ է Սոփիայ աղախնոյն Ք[րիստոս]ի կնոջ Վահրա[մա Պ]ալհաւունւո իշխանաց իշխ[անի] դստեր Տիգրանա[յ] Հայոց մարզպանի տ[եառ]ն Անձեւացեաց մեծին Վասպուրականի. կիսաւրեա առ Ա[ստուա]ծ փոխէցա եւ թողի զաւակս իմ տրտում. աղաչեմ յիշէ[ս]ջ[իք զի]ս եւ Ա[ստուա]ծ ձէզ ողորմէցի, Թ[ուին] ՆԿԴ (1015)  »։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անձևացիներ Կատեգորիա:Պահլավունիներ Կատեգորիա:Հայ իշխանուհիներ
Կարբոնարա Սկրիվիա
Կարբոնարա Սկրիվիա (Carbonara Scrivia, Carbunera), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Ալեսանդրիա գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է՝ 1066 մարդ (2008)։ Բնակչության խտությունը՝ 203 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 5 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 15050։ Հեռախոսային կոդ՝ 0131։
Տոպոլի (գյուղ, Բախչիսարայի շրջան)
Տոպոլի (Тополі, Topoli), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բախչիսարայի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բախչիսարայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Գրտնակիչ հաստոց
Գրտնակիչ հաստոց, ալրաղաց մեքենա։ Օգտագործվում է նաև աղի և այլ սորուն նյութերի մանրման համար։ Աշխատանքային օրգանները մեկ կամ երկու զույգ գրտնակներն են (հարթ կամ ակոսավոր մակերևույթով), որոնք տարբեր շրջանային արագություններով պտտվում են հանդիպակաց ուղղությամբ։
Կատեգորիա:Սարքեր
Հյուլյա Ավշար
Հյուլյա Ավշար (Hülya Avşar; ծնվ. 1963, Բալըքեսիր, Թուրքիա), քրդական ծագմամբ թատրոնի և կինոյի թուրք դերասանուհի, երգչուհի, սյունակագիր, բիզնեսմեն և դիզայներ  ։
Կենսագրություն
Հյուլյա Ավշարը ծնվել է 1963 թվականին Բալըքեսիրի Էդրեմիթ գյուղում։ Ավարտել է Անկարայի պետական ուսումնարանը և սկսել զբաղվել պրոֆեսիոնալ լողով։ 1982 թվականին ընտանիքի հետ միասին տեղափոխվել է Ստամբուլ։ 1983 թվականին Հյուլյա Ավշարը իր առաջնախաղն է ունեցել «Արգելք» ֆիլմում։ Իր կյանքի ընթացքում նկարահանվել է ավելի քան 70 ֆիլմերում, որտեղ հիմնականում գլխավոր դերեր է մարմնավորել։ Հյուլյա Ավշարը Մոսկվայի միջազգային կինոփառատոնի դափնեկիր է։ Ամուսնացած է եղել Կայա Չիլինգիրօղլուի հետ։ 2005 թվականին զույգը ամուսնալուծվել է։ Ունի դուստր Զեխրա անունով։
2015 թվականից Հյուլյան խաղացել է Սաֆիե սուլթանի դերը Հոյակապ Դար։ Քյոսեմ սուլթան հեռուստասերիալում։ Ներկայումս նկարահանվում է «Սելֆի» ինքնակենսագրական ֆիլմում, որը կցուցադրվի 2017 թվականի վերջին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թուրք դերասանուհիներ Կատեգորիա:Թուրք երգչուհիներ Կատեգորիա:20-րդ դարի թուրք դերասանուհիներ Կատեգորիա:Թուրք կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Թուրք հեռուստադերասանուհիներ Կատեգորիա:Թուրք փոփ երգիչներ Կատեգորիա:Քրդական ծագմամբ թուրքեր Կատեգորիա:Սյունակագիրներ Կատեգորիա:Բիզնեսմեններ Կատեգորիա:Դիզայներներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ և երգչուհիներ Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով
(5953) Շելթոն
(5953) Շելթոն (Shelton), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1987 թվականի ապրիլի 25-ին Կարոլին Շումեյկերի և Յուջին Շումեյկերի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,318853 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9314 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7063 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1289,76 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,279122 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 24,01° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1987 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կարոլին Շումեյկերի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Յուջին Շումեյկերի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Մուխանք
Վարչական առումով Մուխանքի տարածքն այսօր հիմնականում համընկնում է Արցախի Ասկերանի շրջանի հարավարևելյան (դե ֆակտո վերահսկվող Ադրբեջանի կողմից) և Մարտունու շրջանի արևելյան հատվածին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արցախ նահանգի գավառներ
Սերգեյ Սլավնով
Սերգեյ Սլավնով (Серге́й Генна́дьевич Славно́в, ), ռուս գեղասահորդ, զուգասահքում հանդես է եկել Յուլյա Օբերտասի հետ։ Միասին նրանք 2005 թվականի Եվրոպայի առաջնության արծաթե մեդալակիրներ են, Գրան-Պրիի և Ռուսաստանի առաջնության բազմակի մրցանակակիրներ։ Բացի այդ, Սերգեյը Յուլյա Կարբավսկայայի հետ 2002 թվականի Աշխարհի պատանեկան առաջնության արծաթե մեդալակիր է։
Կարիերա
Չմուշկներով սկսել է սահել չորս տարեկանից, երբ տատիկը նրա համար չմուշկներ է գնել։ Այնուհետև տատիկը լսել է գեղասահքի խմբում հայտարարության մասին և այնտեղ է տարել իր թոռանը։
Սերգեյ Սլավնովի առաջին զուգընկերուհին Յուլյա Կարբավսկայան էր։ Կարբավսկայա/Սլավնով զույգը հաջողությամբ հանդես է եկել միջազգային մրցույթներում։ 2001 թվականին նրանք դարձել են Ռուսաստանի չեմպիոններ պատանիների կարգում և 2002 թվականի Աշխարհի պատանեկան առաջնության արծաթե մեդալակիրներ։
2002 թվականին Սլավնովի և Օբերտասի միջև սկսվում են ռոմատիկ հարաբերություններ։ 2002/2003 թվականների մրցաշրջանի ավարտից անմիջապես հետո Օբերտասը և Սլավնովը զույգ կազմեցին՝ երկուսն էլ թողնելով նախկին պարազույգերին։ Նույն տարվա ամռանն էլ զույգը Լյուդմիլա Վելիկովայի մոտից տեղափոխվեց մարզվելու Թամարա Նիկոլաևնա Մոսկվինայի ղեկավարությամբ։
Մոսկվինայի ղեկավարությամբ զույգն աշխատել է երեք տարի, իսկ 2005/2006 թվականների մրցաշրջանում մի շարք անհաջող ելույթներից հետո կրկին վերադարձել են մարզվելու Լյուդմիլա Վելիկովայի ղեկավարությամբ։
Զույգը հայտարարեց, որ բաց կթողնի 2007/2008 թվականների մրցաշրջանը Յուլիայի վնասվածքի և Սերգեյին կատարած կույր աղիքի վիրահատության պատճառով։ 2008 թվականին նրանք ելույթ են ունեցել Եվգենի Պլյուշչենկոյի շոուում։
2008 թվականի ամռանը հայտարարել են, որ չեն լինի 2008/2009 թվականների մրցաշրջանի մեկնարկի մրցաշարերում, սակայն, գուցե, հանդես գան 2009 թվականին կայանալիք Ռուսաստանի առաջնությունում։ Սակայն դա տեղի չունեցավ։ Ակնհայտ էր, որ գեղասահորդներն ավարտել էին իրենց սիրողական կարիերան, չնայած այդպես էլ պաշտոնապես չհայտարարվեց։
2008 թվականի աշնանը Սերգեյը մասնակցել է Ռոսիա 1-ի «Աստղային սառույց» շուին, որտեղ որպես զույգ հանդես էր գալիս դերասանուհի և երգչուհի Անաստասիա Զադորոժնայի հետ։
2011 թվականից հանդես է գալիս «Russian Ice Stars» սառցե թատերականցված շոում ։ 2008 թվականից հանդիպում է Անաստասիա Զադորոժնայի (30.08.1985) հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս գեղասահորդներ
Story of My Life
ԱՄՆ-ում երգը հասել է Billboard Hot 100 հիթ-շքերթի վեցերորդ հորիզոնականին, Մեծ Բրիտանիայի UK Singles Chart հիթ-շքերթում՝ երկրորդ հորիզոնականին ։
Ստեղծման պատմություն
One Direction խմբի անդամները նույնպես իրենց ներդրումն են ունեցել երգի տեքստի ստեղծման գործում ։
Ջեյմի Սքոթը («Story of My Life» երգի հեղինակներից մեկը) հիշել է, որ երբ One Direction խմբի տղաները լսել են նախապատրաստված դեմոձայնագրությունը, «նրանք զայրացան ու մեզ հետ միասին ավարտին հասցրին երգը։ Միշտ էլ լավ է նրանց ներդրումն ունենալ տեքստում և այլն, քանի որ այդ դեպքում կա վստահություն, որ նրանք իրականում երգում են այն մասին, ինչի մասին երգում են»։
Երգի տեքստը պատմում է մի քաղջկա մասին, որը կոտրել է երգողի սիրտը ։
Երաժշտական ոճ
Ըստ ժանրի՝ երգը բալլադ է։ Գործիքավորման մեջ առաջատար դերը տրվել է կիթառին ։
Songfacts երաժշտական կայքը գրել է, որ այս երգն ավելի մոտ է ֆոլկ երաժշտությանը, քան այն երգերի մեծ մասը, որը խումբը թողարկել էր մինչ այդ։ Բացի այդ, նույն Ջեյմի Սքոթը պատմել է, որ դեմոձայնագրությունը, որը նրանք ցույց են տվել տղաներին, ավելի ֆոլկային էր հնչում, քան վերջնական տարբերակը ։
Songfacts կայքը նաև նշում է, որ One Direction խումբն իր հինգ վոկալիստներով հիանալի է հաղթահարել այդ երգի կիզակետը հանդիսացող հզոր կրկներգի կատարման խնդիրը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:One Direction խմբի երգեր Կատեգորիա:Irish Singles Chart գլխավորած սինգլներ
Դարբին Կիրիլովի տուն
Դարբին Կիրիլովի տուն (Дом кузнеца Кириллова), Սվերդլովսկի մարզի Կունարա գյուղում գտնվող յուրահատուկ ճարտարապետական շինություն, որը իրենից ներկայացնում է նաիվ արվեստի վառ օրինակ ։
Պատմություն
Ձևավորման հիմնական աշխատանքները կատարվել են 1954 թվականից մինչև 1967 թվականն ընկած ժամանակահատվածում դարբին Սերգեյ Իվանովիչ Կիրիլովի կողմից, նրա ընտանիքի բնակության նպատակով։ Հեռանալով խրճիթ-վերնատան նախատիպից` Կիրիլովը ստեղծեց խայտաբղետ դրվագներով զարդարված, հեքիաթային սիմվոլիկայով, խորհրդային պրոպագանդայի և մանկական արվեստի կերպարով դեկորատիվ տուն ։ Տան վրա կային մի քանի վիմագրություններ` «Թռեք աղավնիներ, թռեք. Ձեզ համար ոչ մի տեղ խոչնդոտ չկա», «Թող լինի միշտ արևը։ Թող լինի միշտ երկինքը», «Թող լինի միշտ մայրիկը, թող միշտ խաղաղություն լինի»։ Տան վրա աշխատանքները վարպետի կողմից ավարտվեցին 1967 թվականին` Հեղափոխության 50-ամյակի նախօրյակին։ Ամբողջ զարդարանքը պատրաստված էր փայտից և մետաղից։
1999 թվականին այս տունը հաղթեց փայտե ճարտարապետության ինքնագործունեության համառուսաստանյան մրցույթում։ 2013 թվականին տանը բնակվել է վարպետի այրին։
Եվրոպական ժողովրդական ստեղծագործության նմանատիպ օրինակ է հանդիսանում գերմանական Լեմգո քաղաքում կառուցված Կարլ Յունկերի տունը։ Ներկայումս Յունկերի տունը դարձել է թանգարան։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1967 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Սվերդլովսկի մարզի թանգարաններ Կատեգորիա:Սվերդլովսկի մարզի տեսարժան վայրեր
Գրչության արվեստ
Գրչության արվեստ գրելու արվեստ, ուսմունք գրության մասին։ Ստեղծվել է հին աշխարհում, լայնորեն տարածվել միջնադարում։ Գրչության արվեստ միավորում է գիտության, արվեստի, արհեստի տարրեր, գործնական և տեսական գիտելիքներ, որոնց մեկտեղումով ստեղծվել է փաթեթը, արձանագրությունը, ձեռագիրը, դիվանական փաստաթուղթը։ Գրչության արվեստի մեջ մտնող այդ տարրերը կարելի է բաժանել երկու մասի, մեկը վերաբերում է գրանյութին, այսինքն՝ պապիրուս, մագաղաթ, թուղթ, թանաք, ներկ, գրիչ, կազմ պատրաստելու, տողեր գծելու, պրակավորելու և նման աշխատանքների համար նյութեր ու գործիքներ հայթայթելուն, մյուսը՝ բուն գրելու հետ կապված գործողությանը, որն ընդգրկում է գիրը, գրատեսակը, բնագիրը, ուղղագրությունը, կետադրությունը, սրբագրությունը, մանրանկարչությունը, կազմազարդերը։ Սրանք սերտորեն կապված են միմյանց և հասարակական-տնտեսական կյանքի զարգացմանը համընթաց փոփոխվել են ժամանակի ընթացքում։ Առաջին գրանյութը եղել է քարը, հետո նրան միացել է աղյուսը, ապա՝ պապիրուսը, որի ևետ գործածվել է մագաղաթը և նրան դուրս մղել։
Կատեգորիա:Վայելչագրություն
Սենտյաբրսկի
Սենտյաբրսկի (Сентябрьский), գյուղ Ռուսաստանի Խանտի-Մանսիական ինքնավար օկրուգի Նեֆտեյուգանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2008 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 920 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Խանտի-Մանսիական ինքնավար օկրուգի Նեֆտեյուգանսկի շրջանի բնակավայրեր
Վիլգորտ (գյուղ, Սիկտիոդինսկի շրջան)
Վիլգորտ (Выльгорт), գյուղ Ռուսաստանի Կոմիի հանրապետության Սիկտիոդինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 11335 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1586 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կոմիի հանրապետության Սիկտիոդինսկի շրջանի բնակավայրեր
Վաղարշապատ
Վաղարշապատ (առավել հայտնի է Էջմիածին անվանումով), քաղաք Հայաստանի Հանրապետության Արմավիրի մարզում։
Ունի հնագույն պատմություն։ Հարուստ է պատմամշակութային հուշարձաններով, այդ թվում՝ Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածինը։
Քաղաքի կենտրոնում է գտնվում Հայ առաքելական եկեղեցու Էջմիածնի կաթողիկոսության կենտրոնը։
Կորյո
Կորյո (広陵町), Ճապոնիայի Նարա պրեֆեկտուրայի Կիտակացուրագի գավառում գտնվող ավան։ Ավանի մակերեսը կազմում է 16,33 կմ², բնակչությունը՝ 33,723 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1-ի տվյալների համաձայն) , բնակչության խտությունը՝ 2035,09 մարդ/կմ²։
Աշխարհագրական դիրք
Կորյո ավանը տեղակայված է Հոնսյու կղզու Կինկի տարածաշրջանի Նարա պրեֆեկտուրայում։ Այս ավանի հետ սահմանակցում են Կաշիհարա, Կաշիբա, Յամատոտակադա քաղաքները և Կավաի, Կանմակի, Տավարամոտո, Միյակե ավանները։
Բնակչություն
Ավանի բնակչությունը կազմում է 33 723 մարդ (2014 թվականի հուլիսի 1-ի տվյալների համաձայն), իսկ խտությունը՝ 2035,09 մարդ/կմ²։ Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունը՝ 1980-2005 թվականներին.
Վաղարշապատ
Անվանումներ
Համաձայն Մովսես Խորենացու «Հայոց պատմության», մինչև Վաղարշապատ կոչվելը քաղաքը անվանվել է Վարդգեսավան, իսկ դրանից առաջ Արտիմեդ ։
Կորյո
Սիմվոլիկա
Կորյո ավանը խորհրդանշող ծառ է համարվում օսմանթուսը (Osmānthus), ծաղիկ՝ միամյա արևածաղիկը ։
Հայտնի բնակիչներ
Կորյո ավանը ճապոնացի ձյուդոիստ, առաջին և միակ եռակի օլիմպիական չեմպիոն Տադահիրո Նոմուրայի ծննդավայրն է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ճապոնիայի ավաններ
Վաղարշապատ
Արտիմեդ
Բնակավայրի Արտիմեդ անվանումը, հավանաբար, պայմանավորված է եղել այնտեղ գտնվող Արտեմիդ՝ Անահիտ աստվածուհուն նվիրված տաճարով ։ Այդ ենթադրության օգտին են խոսում 1950-ական թվականներին Մայր և Սուրբ Հռիփսիմե տաճարների պեղումների ժամանակ նրանց հիմքերից հայտնաբերված հեթանոսական տաճարների բեկորները ։
Վաղարշապատ
2-րդ դարի առաջին կեսին, ըստ Մովսես Խորենացու, Սանատրուկ Բ-ի որդի Վաղարշ Ա թագավորը Վարդգեսավանը պատում է պարսպով ու մեծ պատվարով, դարձնում թագավորանիստ քաղաք՝ վերանվանելով այն Վաղարշապատ կամ Նոր Քաղաք, Վաղարշ Ա Արշակունու ժամանակից (մ. թ. 191-211 թվականներ) ։ Միջին դարերում, մասնավորապես միջնադարում Վաղարշապատը մերթընդմերթ կոչվել է նաև Էջմիածին, որը համանուն վանքի և ոչ ամբողջ բնակավայրի անունն է։
Կայնեպոլիս
163 թվականից մինչև 193 թվական հռոմեացիք Վաղարշապատը նույնիսկ մայրաքաղաք են հռչակում գրաված և ավերած Արտաշատի փոխարեն և անվանում Կայնեպոլիս (Նոր քաղաք) ։
Էջմիածին
1945 թվականին քաղաքը վերանվանվել է Էջմիածին և այդ անուն է կրել մինչև 1992 թվականը, երբ նորից վերանվանվեց Վաղարշապատ։
Հնավայրեր Վաղարշապատի տարածքում
''Վաղարշապատը և նրա շրջակայքը բնակելի են եղել դեռևս մ.թ.ա. 6-3 հազարամյակներից։ Այդ տարածքներում են գտնվում էնեոլիթյան (պղնձեքարեդարյան) ժամանակաշրջանի այնպիսի հնավայրեր, ինչպիսիք են Շրեշ բլուրը, Մոխրբլուր, Թեղուտը, Մեծամորը և այլն, ու հայտնաբերվել են հնագիտական ամենաբազմազան և հարուստ առարկաներ։ Վաղարշապատում և նրա շրջակայքում կան նաև հնագույն դամբարանադաշտեր, որոնք ևս անկասկած են դարձնում տվյալ բնակավայրի հնամենի և նշանավոր լինելը։''
Առաջին գրավոր տեղեկություններ
Վաղարշապատի տարածքի և նրա շրջակայքի մասին առաջին գրավոր տեղեկությունները ավանդել է Բիայնայի (Վանի) թագավոր Ռուսա Բ-ն (մթա 685-645)՝ կոչելով նրան Կուարլինի կամ Կուտուրլինի հովիտ, որի ոռոգման համար նա մեծ ջանքեր է ներդրել ։
3-րդ դարի վերջերի Վաղարշապատի քաղաքային նկարագրի մասին ստույգ տեղեկություններ է հաղորդում Ագաթանգեղոսը։ Նրա պատմության և վերջերս կատարված պատմա-հնագիտական ուսումնասիրությունների հիմամբ կարելի է ընդհանուր գծերով պատկերացում կազմել այդ ժամանակաշրջանի Վաղարշապատի մասին։
Քաղաքը տարածվել է պարիսպներով ամրացված միջնաբերդի շուրջը ։ Այժմ արդեն կասկած չկա, որ միջնաբերդի տարածքը, ընդհանուր աոմամբ, համընկել է Էջմիածնի վանքի ներկայումս զբաղեցրած տարածքին ։
Քաղաքի դիրք
Վաղարշապատը և նրա մերձակա տարածքները հին և միջին դարերում մտնում էին Մեծ Հայքի Այրարատ նահանգի Արագածոտն գավառի մեջ, տեղագրորեն հանդիսանում է Արարատյան դաշտի կենտրոնը՝ Քասաղ գետի միջին և ստորին հոսանքների շրջանում։
Վաղարշապատը Արևելքի մեծ քաղաքների նման շրջապատված էր պարսպով, որի կենտրոնում շուկան էր։ Քաղաքի մեջ էր առնված նաև միջնաբերդը, ներսում՝ արքունի ապարանքը և մայր տաճարը, իսկ քաղաքի պարիսպներից դուրս քաղաքի արվարձաններն էին։ Պարիսպների ներսում ապրում էր ազնվականությունը և իշխող դասը, իսկ պարիսպներից դուրս՝ աշխատավորությունը։ Արվարձանները ևս ունեցել են իրենց շուկան և արհեստավորական թաղերը։
Վաղարշապատի դերի բարձրացումը առաջնակարգ մայրաքաղաքի աստիճանի հետևանքն էր այն բանի, որ 301 թ-ից այն դարձավ քրիստոնեական Հայաստանի հոգևոր կենտրոնը, նաև կաթողիկոսական նստավայրը։ Բավական է ասել, որ այստեղ է բացվել Մաշտոցյան առաջին դպրոցը, այստեղ է հաստատվել (480 թվականին) առաջին հայկական պետական-պաշտոնական մատենադարանը։
Հետագա դարերում (բացառյալ Բագրատունիների թագավորության ժամանակ) Վաղարշապատը աստիճանաբար անշքացավ, դարձավ աննշան և խղճուկ մի բնակավայր։ Քաղաքը նոր շունչ և վերակենդանություն է առնում, երբ 1441 թվականին կաթողիկոսական աթոռը Սսից տեղափոխվեց Էջմիածին։ Այսուհետև Վաղարշապատ-Էջմիածինը նորից դարձավ Հայոց ոչ միայն կրոնական, այլև, ինչ որ չափով նաև վարչական կենտրոնը։ 1828 թ-ից, երբ Արևելյան Հայաստանը միացավ Ռուսաստանին, Վաղարշապատը (Էջմիածին) դարձավ Երևանի նահանգի Էջմիածնի գավառի կենտրոնը, մինչև 1930 թվականը։
Հին Վաղարշապատի տեղադրություն
Հայաստանի երբեմնի քաղաքամայր Վաղարշապատը գտնվում է Այրարատ նահանգի Արագածոտն գավառում։ Վաղարշապատը հայ Արշակունիների պետականության թագավորանիստ քաղաքն էր, կրոնական և մշակութային կենտրոնը։ Հնագիտական նյութերը և մատենագրական աղբյուրները օգնում են մեզ վերականգնելու հին Վաղարշապատի տեղադրությունը։
Մովսես Խորենացու հիշատակած ավանդություններից հայտնի է, որ Վաղարշապատի հին քաղաքատեղին գտնվում էր Արարատյան դաշտում՝ Քասախ գետի և Շրեշ բլրի մոտ, իբրև ամրացված բերդ, առևտրական մեծ ավան։
Երվանդ Լալայանի վկայությամբ, ժողովուրդը Շրեշ է անվանել Ղուգոյի կոնդ կոչված բլուրը, որը գտնվում էր Վաղարշապատից հյուսիս-արևելք (քաղաքից 500 մ հեռու), Էջմիածին-Օշական ճանապարհի աջ կողմում։ Շրեշ բլուրը մինչև 1870-ական թվականները 123 մ տրամագծով, մի քանի մետր բարձրությամբ, խոշոր զանգվածային քարերով շրջապատված արհեստական հողաբլուր էր, որը 1913, 1928 թվականներին պեղել է Երվանդ Լալայանը, և կրկին պեղվել է 1945-1950 թվականներին։ 1950 թվականին բլուրը ամբողջովին հարթվել է։
Վաղարշապատի տեղադրությունը կապված էր նաև Քասաղ գետի հետ, որը շատ անգամներ փոխել է հունը։ Հնում այն հոսել է Վաղարշապատի հյուսիսային կողմից, Շրեշ բլրի և Կավաբլրի մոտից թեքվել է դեպի արևմուտք, ուր պահպանվել են գետի ցամաքած հունը և միջնադարյան կամրջի մնացորդները։ Քասախի մի բազուկը քաղաքի արևմուտքով իջել է հարավ և Խաթունարխի արևմուտքում՝ Էջմիածնից Իգդիր տանող խճուղուց ներքև միացել Մեծամոր գետին։ Այս բազուկը պահպանվում էր մինչև 1833 թվականը։
387 թվականին Վռամշապուհի օրոք, Հայաստանը Սասանյան Պարսկաստանի և Բյուզանդիայի միջև բաժանվելուց հետո, Վաղարշապատը շարունակում էր մնալ որպես մայրաքաղաք և ապրում էր մշակութային վերելք այստեղ կատարվեց հայերեն տառերի գյուտը։ Արշակունիների թագավորությունից հետո, Վաղարշապատը վերջին հարվածը ստանում է պարսիկներից։
Սկսած 451 թվականից Վարդանանց պատերազմի ժամանակից Վաղարշապատը ամայանում է և բնակչությունը ցրվում է Հայաստանի այլ վայրեր։
Հոգևոր մայրաքաղաք
Հայաստանում քրիստոնեության պաշտոնական կրոն ճանաչվելուց հետո Վաղարշապատի դերը երկրի կյանքում առավել ևս մեծանում է, այն միաժամանակ դառնում է նաև հայոց հոգևոր կենտրոն։ Միջնաբերդում կառուցվում է Մայր տաճարը, իսկ Հոիփսիմյան կույսերի նահատակման վայրերում՝ նրանց նվիրված մատուռները։ 5-րդ դարի կեսերին՝ Մայր աթոոը Դվին փոխադրելուց հետո, փաստորեն մինչև 7-րդ դարը Վաղարշապատր կորցնում է իր երբեմնի նշանակաթյանը։ 7-րդ դարում պարսկա-բյուզանդական հակամարտությունների ոլորտում գտնվող Հայաստանում՝ ինքնավարության առկայության տասնամյակներին պայմաններ են ստեղծվում քաղաքի տնտեսության և մշակույթի վերելքի համար, քաղաքային կյանքը Վաղարշապատում կրկին աշխուժանում է 4-րդ դարում հիմնված մատուռների փոխարեն մեկը մյուսի ետևից կառուցվում են Հռիփսիմեի (618 թ.) ու Գայանեի (680 թ.) եկեղեցիները, վերանորոգվում է Մայր տաճարը։ Վաղարշապատից Արտաշատ տանող ճանապարհի մոտ կառուցվում են Զվարթնոց տաճարը (641-661) ու նրան կից կաթողիկոսական նստոցը։ 15-րդ դարում Վաղարշապատում վերահաստատվում է կաթողիկոսարանը։ 13-15-րդ դարերից Վաղարշապատը դարձավ հայոց հոգևոր կենտրոնը, իսկ տաճարը՝ անկախ կաթողիկոսական աթոռանիստի տեղափոխություններից, պահպանեց մայր տաճարի առաջնային նշանակությունը։ 1828 թվականին Էջմիածինը Արևելյան Հայաստանի կազմում վերջնականապես միացվում է Ռուսաստանին։ Ռուսական կառավարությունը, նախկին իշխանությունների նման, նույնպես ճանաչում են միաբանության իրավունքներն Էջմիածնի վրա։ Չնայած 19-րդ դարի կեսից Էջմիածինը դառնում է Երևանի նահանգի Էջմիածնի վիճակի կենտրոնը, այնուամենայնիվ, բուն քաղաքը կառավարում էին կաթողիկոսարանն ու միաբանությունը՝ սինոդի հետ մեկտեղ։ Խորհրդային իշխանության առաջին օրերից Էջմիածինը դադարում է վանքապատկան լինելուց և դառնում Վաղարշապատի գավառի կենտրոնը։ Այժմ Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին Մայր Տաճարը Ամենայն Հայոց կաթողիկոսների նստավայրն է ։
Միջնաբերդ
Միջնաբերդում է գտնվել Տրդատ Գ թագավորի պալատը, նրանից ոչ հեռու՝ Մայր տաճարի տեղում, հավանաբար, Անահիտ աստվածուհուն (Արտեմիդ) նվիրված տաճարը իսկ դրանից հարավ-արևելք՝ ներկայիս տպարանի արևմտյան կողմում, անտիկ բաղնիքը ։ Ագաթանգեղոսը հիշատակում է, որ միջնաբերդում կային նաև ներքին փողոցներ, որոնց գոյությունը կարելի է բացատրել առայժմ մեզ անհայտ այլ շինությունների առկայությամբ։ Այդ մասին են վկայում 18-րդ դարի վերջերին Մայր տաճարի շրջակայքում շինարարական աշխատանքների ժամանակ հայտնաբերված հին քարե սալահատակների և մարմարե կառուցվածքի մնացորդները ։ Քաղաքի հատակագծի տարածքից պեղումների ու շինարարական աշխատանքների Ժամանակ հայտնաբերված նյութերը ապացույց են, որ այն բնակեցված է եղել։ Հավանաբար բուն քաղաքում էր գտնվում ապարանքների բարձրաբերձ շինությունների մի մասը, որոնց առկայության մասին վկայում է Ղազար Փարպեցին։
Պարիսպ
Արարատյան հարթավայրի վրա գտնվող Վաղարշապատը զուրկ էր Հին Հայաստանի մյուս քաղաքներին՝ Արմավիրին, Արտաշատին, Երվանդաշատին հատուկ պաշտպանական բնական պայմաններից։ Հետևաբար պարիսպները, ինչպես նաև արհեստական մյուս շինությունները, այստեղ ձեռք են բերել առաջնային նշանակություն ։ Հանգամանալի տեղեկություններ կան քաղաքը շրջապատող պարիսպների մասին, նրա արևելյան հատվածը նշված է 1827 թվականի ռուսների կողմից կատարված տեղահանաթային հատակագծի վրա, ըստ որի Գայանե վանքից մոտ 300 մ դեպի արևելք սկսվում է և հյուսիս–արևելյան ուղղությամբ մոտ 1000 մետր երկարությամբ շարունակվում հողաթմբի վրա տեղադրված մի հզոր պարիսպ։ Հովհաննես Շահխաթունյանցի վկայությամբ 1840-ական թվականներին մոտ 750 քայլ երկարությամբ նշմարվում էին այդ պարսպի հիմքերը, որի միջին մասում պահպանվում էին արևելյան դռան հետքերը ։ Ինչպես ենթադրում է Հովհաննես Խալփախչյանը, դա, անկասկած, Մովսես Խորենացու հիշատակած Վաղարշ թագավորի կաոուցած պաշտպանական համակարգի մի մասն է և հնարավոր է՝ քաղաքի կրկնակի կավաշեն պարրսպի ու հողաթմբի մնացորդները ։ Նրա չափերը և տեղադրությունը ոչնչով չեն հակասում Վաղարշապատի պարիսպներին վերաբերող Ագաթանգեղոսի տված վկայություններին։ Բացի այդ, պարիսպը զբաղեցնող տարածքի մոտից են գտնվել հռոմեացիների շինարարական գործունեությանը վերաբերող երկու՝ 175 և 185 թվականների կատարված արձանագրութունները որոնք, հավանաբար պատկանել են պարիսպներին։
19-րդ դար
19-րդ դարից սկսած պահպանվել են Վաղարշապատի հատակագծային ու տարածական ձևերը պատկերող բազմաթիվ փաստաթղթեր։
Եկեղեցիներ
Վաղարշապատի (Էջմիածնի) տարածքում վեց եկեղեցի կա՝
Մայր աթոռ սուրբ Էջմիածին
Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածինը Հայ Առաքելական Եկեղեցու հոգևոր և վարչական կենտրոնն է, որը գտնվում է Հայաստանի Էջմիածին քաղաքում։ Այստեղ է գտնվում Էջմիածնի Մայր Տաճարը, որն ըստ Գրիգոր Լուսավորչի տեսիլքի, հիմնվել է Քրիստոսի իջման վայրում և կառուցվել Գրիգոր Լուսավորչի ու Տրդատ Գ թագավորի կողմից 301-303 թվականներին։ Այն աշխարհասփյուռ հայության սրբազան ուխտատեղին է և Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսության նստավայրը՝ Վեհարանը։ Եկեղեցու պատմությունն ամփոփող պատմական հուշարձանները, թանգարանները, գրադարանները և հենց Մայր Տաճարը ներկայացնում են հայոց բազմադարյան պատմությունը, գրականության և արվեստի բացառիկ արժեքները, հոգևոր մշակույթի գանձերը ։ Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածինը պատասխանատվություն է կրում թե' այստեղ ստեղծված և թե' Եկեղեցուն նվիրաբերված մշակութային արժեքների պահպանության համար։ 2021 թվականի պայմաններով Սուրբ Էջմիածինը վերանորոգվում է։
Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցի
Էջմիածնի Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցին ներառված է ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության ցուցակի մեջ։ Ավանդության համաձայն, Հռիփսիմեն քրիստոնյա կույսերի հետ, խուսափելով Դիոկղետիանոս կայսեր (284-305) հալածանքներից, փախչում են Հայաստան և քրիստոնեություն քարոզում, որտեղ հայոց Տրդատ Գ Մեծ արքայի կողմից նույնպես հալածանքների են ենթարկվում և սպանվում իր հավատակից Սուրբ կույսերի հետ միասին։ Հռիփսիմյան կույսերի նահատակման տեղում Տրդատ արքան և Գրիգոր Լուսավորիչը կառուցել են վկայարան՝ կիսագետնափոր հանգստարան, վրան՝ քարաշեն չորս սյուներով ամպհովանի։ 5-րդ դարում այն ավերել են պարսիկները, Սահակ Պարթևը կառուցել է նորը։ Եկեղեցին հիմնադրվել է այդ վայրում 618 թվականին Կոմիտաս Ա Աղցեցի կաթողիկոսի կողմից։ Հռիփսիմեի տաճարը պատկանում է միջնադարյան Հայաստանի եկեղեցական կառույցների առավել կատարելագործված տիպին (ձևավորվել է 6-րդ դարում)։ Ներքուստ խաչաձև է, որն ստեղծվել է գմբեթածածկ ծավալին կցված չորս խորաններով ու շրջանի 3/4 հատվածքի անկյունային խորշերով։
Սուրբ Գայանե եկեղեցի
Սուրբ Գայանե եկեղեցի, գմբեթավոր բազիլիկ տիպի եկեղեցի է, Հայ Առաքելական Եկեղեցու գլխավոր սրբավայրերից մեկը, հայկական ճարտարապետության հուշարձան։ Պլաստիկ և ավարտուն այս շինությունը զուրկ է հատուկ դեկորատիվ տարրերից։ Իր տիպով՝ գմբեթավոր բազիլիկ տիպի եկեղեցի է, ունի դասական, պարզ ձև։ Կառուցվել է 630 թ., Եզր կաթողիկոսի օրոք՝ տեղում եղած մատուռի փոխարեն, Սուրբ Գայանե կույսի գերեզմանի վրա։ Եկեղեցու բոլոր տարրերը՝ թաղերը, կամարները և այլն, ներդաշնակ են ու խոսուն։ Ավագ սեղանի տակ գտնվում է Սուրբ Գայանեի գերեզմանը։
Սուրբ Գայանե եկեղեցին հայկական ճարտարապետության առաջին ծաղկման շրջանի լավագույն հուշարձաններից մեկն է։ Այն գմբեթավոր-բազիլիկ տիպի եկեղեցի է, որի հորինվածքը մշակվել է Հայաստանում V-7-րդ դարերում և ներկայացված է նույն ժամանակաշրջանին վերաբերվող մի շարք հուշարձաններով (Տեկորի, Բագավանի, Մրենի և Օձունի տաճարներ)։
Եկեղեցուն կից գերեզմանոցում թաղված է ԽԵՆԹԸ(ՎԱՐԴԱՆ), Բայազեթի պաշարված բերդից գեներալ Տեր-Ղուկասովին գաղտնի նամակ հասցնողը, որի շնորհիվ բերդը ձերբազատվում է պաշարումից։ Նայիր ՐԱՖՖՈՒ "ԽԵՆԹԸ" վեպը։
Սուրբ Շողակաթ եկեղեցի
Շողակաթը եկեղեցի է Վաղարշապատի հյուսիսային կողմում, արքունի հնձանների տեղում՝ կառուցված՝ ըստ ավանդության, Հռիփսիմյանց կույսերից սուրբ Մարիանեի նահատակության վայրում, Աղամալ Սորոտեցի արքայազնի կողմից կաթողիկոս Նահապետ Ա Եդեսացի ժամանակներում։ Ընդգրկված է ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցուցակում։ Շողակաթ միջնադարյան եկեղեցին գտնվում է Արմավիրի մարզում՝ Վաղարշապատում։ Ըստ ավանդության հիմնադրվել է այն տեղում, ուր Հռիփսիմյան քրիստոնյա նահատակների վրա «շող է կաթել»։ Այժմյան «գմբեթավոր դահլիճի» հորինվածքով եկեղեցին կառուցվել է 1694 թվականին։ Հատակագծի ձևերը և համաչափությունները բնորոշ են այդ տիպի վաղ միջնադարի կառույցներին, որը ենթադրել է տալիս, որ Շողակաթ եկեղեցին կառուցվել է 6-7-րդ դարերում, շինության հիմքերի վրա։ Ութանիստ թմբուկով գմբեթը ոչ թե կառույցի, այլ երկու զույգ որմնամույթով դահլիճի կենտրոնում է՝ նույնատիպ հնագույն եկեղեցիների նման։ Արևմուտքից կից է գավիթ-սրահը։
Սուրբ Մարիամ Աստվածածին
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին գտնվում է Էջմիածին քաղաքում՝ Մայր Տաճարից փոքր հեռավորության վրա։ Կառուցվել է 1767 թվականին Սիմեոն Երևանցի կաթողիկոսի օրոք։ Վազգեն Ա կաթողիկոսի օրոք՝ 1986 թվականին, վերանորոգվել է եկեղեցին և կառուցվել է զանգակատունը։ Եկեղեցու արևելյան պատին՝ Ավագ խորանի ձախ կողմում, կա մի արձանագրություն՝ ըստ որի «Այս սուրբ եկեղեցին կառուցվեց և գյուղը անջատվեց Աթոռից նորա պարսպի կառուցման հետևանքով, Տեր Սիմեոն Սրբազան Կաթողիկոս Երևանցու ծախսերով և հրամանով՝ ի պատիվ Սուրբ Աստվածածնի, որի անունով կառուցվեց 1767 թվին»։
Զվարթնոց տաճար
Զվարթնոցը կառուցվել է Ներսես Գ Տայեցի կաթողիկոսի օրոք՝ 643–652 թթ.։ Տաճարը Զվարթնոց է անվանել պատմիչ Սեբեոսը, այլ աղբյուրներում հիշատակվում է նաև Վաղարշապատի Սուրբ Գրիգոր, Առապարի Սուրբ Գրիգոր անուններով։
«Զվարթնոց» անվանումը հավանաբար առնչվում է նաև զվարթուն՝ հրեշտակ բառին։ Ենթադրվում է, որ Զվարթնոցի տարածքում է եղել հեթանոսական Տիր աստծու մեհյանը։ Ըստ Սեբեոսի՝ 301 թ. այստեղ են հանդիպել Հայոց Տրդատ Գ արքան և Գրիգոր Լուսավորիչը։ Տաճարի ավերման մասին պատմական աղբյուրներում տեղեկություն չկա (հավանաբար ավերվել է երկրաշարժից). հայտնի է, որ այն կանգուն է եղել մինչև 10-րդ դարը։ 20-րդ դարի սկզբին ավերակ տաճարը ծածկված էր հողով, պեղումներ կատարվել են 1901-1907 թթ.՝ Խաչիկ վարդապետ Դադյանի նախաձեռնությամբ, 1904-ից՝ Թորոս Թորամանյանի գիտական ղեկավարությամբ։ Ըստ պեղված նյութերի՝ նախքան Զվարթնոցն այստեղ եղել են հեթանոսական և IV–V դարերի կառույցներ։ Հնագույնը 0,63 մ x 2,7 մ չափերի կոթողն է (գտնվում է Զվարթնոցի թանգարանում)՝ Ռուսա Բ-ի սեպագիր արձանագրությամբ։
Ամպեր (չափման միավոր)
Ամպերը էլեկտրական հոսանքի ուժի միավոր է, որն այդպես է անվանվել է ի պատիվ Անդրե Մարի Ամպերի
Էրիթրոմիցին
Էրիթրոմիցին, մի շարք բակտերիալ վարակների ժամանակ օգտագործվող հակաբիոտիկ ։ Այն ներառում է շնչառական համակարգի վարակները, մաշկային վարակները, խլամիդիայով պայմանավորված վարակները, կոնքի խոռոչի օրգանների վարակները և սիֆիլիսը ։ Այն օգտագործվում է նաև հղիների դեպքում՝ նորածնի մոտ B խմբի ստրեպտոկոկային վարակները կանխարգելելու համար, ինչպես նաև ստամոքսի դատարկումն ապահովելու համար ։ Այն ներմուծվում է ներերակային և պերօրալ ճանապարհներով ։ Ծննդաբերութունից հետո խորհուրդ է տրվում օգտագործել աչքի քսուքներ՝ աչքի վարակներից խուսափելու համար։
Ընդհանուր կողմնակի երևույթները ընդգրկում են որովայնային սպազմները, սրտխառնոցը և փորլուծությունը ։ Առավել վտանգավոր կողմնակի երևույթներից են՝ Կլոստրիդիում դիֆիցիլեով պայմանավորված կոլիտը, լյարդի խանգարումները, QT հատվածի երկարումը, ալերգիկ ռեակցիաները ։ Սովորաբար այն անվտանգ է այն մարդկանց համար, ովքեր ունեն ալերգիա պենիցիլինի հանդեպ ։ Էրիթրոմիցինի կիրառումն անվտանգ է նաև հղիության ժամանակ ։ Չնայած նրան, որ սովորաբար կրծքով կերակրելու ընթացքում դեղի կիրառումն անվտանգ է՝ մոր կողմից առաջին երկու շաբաթների ընթացքում կիրառումը կարող է բարձրացնել երեխայի մոտ պիլորիկ սֆինկտերի ստենոզի ռիսկը ։ Ռիսկը գործում է նաև այն դեպքերում, երբ երեխան այն կիրառում է հակացուցված տարիքում ։ Այն պատկանում է հակաբիոտիկների մակրոլիդային ընտանիքին և գործում է բակտերիաների սպիտակուցի սինթեզը ընկճելու հաշվին ։
Էրիթրոմիցինը առաջին անգամ սինթեզվել է 1952 թվականին Սախարոպոլիսպորա էրիթրեա բակտերիայից ։ Այն ընդգրկված է Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության Հատուկ դեղերի ցանկում, որտեղ ներառված են առողջապահության համակարգի համար պարտադիր, առավել անվտանգ և արդյունավետ դեղերը ։ Այն հասանելի է որպես չպատենտավորված դեղամիջոց և այդքան էլ թանկարժեք չէ ։ Զարգացող երկրներում մեկ հաբի գինը տատանվում է 0,03-0,06 ԱՄՆ դոլարի սահմաններում ։ 2016 թվականին ԱՄՆ-ում այն եղել է ամենաշատ նշանակված դեղերի ցանկում 281-րդը և նշանակվել ավելի քան մեկ միլիոն դեղատոմսերով ։
Բժշկական կիրառումներ
Էրիթրոմիցինը կարելի է կիրառել բակտերիաներով հարուցված մաշկային հիվանդությունների և վերին շնչառական վարակների բուժման համար, որոնք ներառում են Ստրեպտոկոկերի, Ստաֆիլոկոկերի, Հեմոֆիլուսի և Կորինոբակտերիաների ընտանիքները։ Ստորև ներկայացված են բժշկական տեսանկյունից մի շարք բակտերիաների ընկալունակության մասին տվյալներ ։
Հասանելի ձևեր
Ներարկման համար հասանելի տարբերակերն են ՝
Ակնային կիրառման համար ՝
Կողմնակի երևույթներ
Ստամոքսաղիքային խանգարումներ, մասնավորապես փորլուծություն, սրտխառնոց, որովայնային ցավեր և փսխում, որոնց տարածված լինելը պայմանավորված է այն փաստով, որ էրիթրոմիցինը հանդիսանում է մոթիլինի ագոնիստը ։ Այդ պատճառով էրիթրոմիցինը չեն նշանակում որպես առաջին ընտրության դեղ։ Այն կարող է օգտակար լինել գաստրոպարեզների ժամանակ՝ շնորհիվ իր խթանիչ էֆեկտի։ Ներերակային էրիթրոմիցինը կարող է օգտագործվել նաև էնդոսկոպիայում, որպես ստամոքսի պարունակության մաքրման հավելում։
Ամպեր (չափման միավոր)
Ձևակերպումը
Ամպերը էլեկտրական հոսանքի միավոր է, որը նախապես սահմանվել էր որպես՝1 Ա էլեկտրական այնպիսի անփոփող հոսանքի ուժն է, որը անցնելով 1 Օհմ դիմադրությամբ հաղորդիչով, նրա ծայրերին առաջացնում է 1 Վ լարում։