cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Տրիպոլյան մշակույթի թանգարան (Պերեյասլավ)
Պատմություն
Ցուցադրությանը ներկայացված են նյութեր, որոնք հավաքվել են Ուկրաինայի տարբեր շրջաններում գտնվող տրիպոլյան մշակույթի 40 բնակավայրերի տարածքում. այստեղ ներկայացված է Պոբուժնյեն, Պոդնեպրովյեն, Պոդնեստրովյեն։ Թանգարանի նյութերը թույլ են տալիս պատկերացում կազմել պղնձի դարում հողի մշակման համակարգի և առաջին մշակութային հատիկների մասին։ Տրիպոլցիները որոշակի հաջողությունների են հասել տների կառուցման գործում. նրանք կառուցել են երկհարկանի և մեկհարկանի տներ։ Այդ շինությունների արտաքին տեսքը փոխանցում են կացարանների կավե մոդելները՝ թանգարանի ցուցանմուշները։ Քանդակագործության և կավե պլաստիկայի զարդանախշերով կարելի է դատել նաև այն մասին, թե ինչպիսին էր վաղ երկրագործների կենցաղը, նրանց դիցաբանությունը, ծիսակարգը, պատկերացումները շրջակա աշխարհի մասին։ Պեղումների ժամանակ հայտնաբերված արհեստագործական արհեստանոցների մնացորդները թույլ են տալիս դատել արհեստների և արհեստների զարգացման մասին ։
Թանգարանում, տրիպոլյան մշակույթի ինքնատիպ ցուցանմուշների կողքին, ներկայացված են նաև վերակառուցումներ։ Թանգարանի ղեկավարությունը մտադիր է ստեղծել նոր բաժին, որն ամբողջությամբ նվիրված կլինի տրիպոլյան ցեղերի տների կառուցմանը։ Որպեսզի նման ցուցադրության ստեղծումն իրական դառնա, անհրաժեշտ է տրիպոլցիների բնակարանային մանրամասն հետազոտություններ անցկացնել Կռուտուխ-Ժոլոբ բնակավայրում։ Դա կօգնի վերստեղծել տրիպոլցիների բնակարանային ինտերիերի մի մասը ։
Թանգարանը գտնվում է Շևչենկա փողոցում, 10 ։ Այն իրենից ներկայացնում է «Պերեյասլավ» ազգային պատմա-ազգագրական արգելոցի բաղկացուցիչ մասերից մեկը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի թանգարաններ
Կուրյայի շրջան
Կուրյայի շրջան (Курьинский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Ալթայի երկրամասում։
Ստեղծվել է 1924 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Կուրյա ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 2500 կմ²։
Բնակչություն
2011 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 11027 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 4,41 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ալթայի երկրամաս Կատեգորիա:Ռուսաստանի շրջաններ ըստ դաշնային սուբյեկտների
Էնժենյու Վելյու
Էնժենյու Վելյու (Engenho Velho), քաղաք Բրազիլիայում, մտնում է Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի մեջ։ Մի մաս է կազմում Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի հյուսիսարևելյան մարզը։ Մտնում է տնտեսական կարգավիճակ ունեցող Ֆրեդերիկու Վեստֆալենի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 1674 մարդ, ըստ 2006 թվականի տվյալների։ Տարածքը կազմում է 71,193 կմ2։ Բնակչության խտությունը՝ 23,5 մարդ/կմ²։
Կոնտրևո
Կոնտրեվո (Contrevoz), կոմունա Ֆրանսիայում՝ Ռոն Ալպեր մարզում՝ Էն գավառում։ Էնի գավառ, մտնում է Վիրյո լե Գրան կանտոնայի կազմի մեջ։ Բելլե (շրջան)ի կոմունա։
INSEE կոդը՝ 01116։
Աշխարհագրություն
Համայնքը գտնվում է մոտ 420 մ հարավ-արևելք Փարիզից, 65 կմ հյուսիս Լիոնից, 55 կմ հարավ-արևմուտք Բուրկ ան Բրեսայից ։
Բնակչություն
2010 թվականին բնակչությունը կազմել է 539 մարդ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Տխուր պատահար լավ վախճանով
Տխուր պատահար լավ վախճանով, 1973 թվականին «Երևան» հեռուստաֆիլմերի ստուդիայում նկարահանված ֆիլմ։
Սյուժե
Ֆիլմը պատմում է արջուկի զվարճալի արկածների մասին ։
Նալդո (այլ կիրառումներ)
Նալդո անունով հայտնի են հետևյալ անձինք.
Սլովակիայի Օլիմպիական կոմիտե
Սլովակիայի Օլիմպիական կոմիտե (սլով.՝ Slovenský olympijský výbor), Սլովակիայի ազգային օլիմպիական կոմիտե։ Հիմնադրվել է 1992 թվականին։ Դարձել է ՄՕԿ-ի անդամ 1993 թվականին ։ Գրասենյակը գտնվում է Բրատիսլավաում։ Հանդիսանում է ՄՕԿ-ի, ԷՕԿ-ի և մի շարք այլ միջազգային սպորտային կազմակերպությունների անդամ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ազգային օլիմպիական կոմիտեներ Կատեգորիա:Սլովակիա
Ֆաբրիցյան պարկ
Կառուցվածք
Ֆաբրիցյան պարկի ներսի մակերեսին գտնվում են մեծ թվով տարբեր բարձրության երկայնակի ծալքեր, որոնց միջև գտնվում են գեղձեր։ Ֆաբրիցյան պարկի սկզբնակը ձևավորվում է հետնաղու էնտոդերմի ելուստներից՝ սաղմնային զարգացման վաղ փուլերում։
Սաղմի զարգացման 14-15-րդ օրերի ընթացքում ցողունային (բնային) բջիջները բնակեցնում են այդ օրգանը։ Դրանց բազմացման և տարբերակման շնորհիվ ֆաբրիցյան պարկում ձևավորվում են ֆոլիկուլներ։ Իրենց հետագա հասունացման և կենսագործունեության ընթացքում լիմֆոցիտները սերտ կապ են պահպանում էպիթելային բջիջների հետ։
Երիտասարդ թռչունների ֆաբրիցյան պարկը լավ է արտահայտված, իսկ տարիքի հետ կապված՝ փոքրանում է, անհետանում և կամ մնում է նրա աննշան հետքը։ Հավերի ֆաբրիցյան պարկն իր առավելագույն մեծությանն է հասնում 4-ամսական հասակում (2-3 սմ երկարություն և 1.5 սմ լայնություն)։ 10 կամ 11 ամսականում (սեռահասուն) հիշյալ պարկը վերանում է։ Այդ պարկը կարելի է ընդունել որպես լրացուցիչ «կոյանոցային ուրցագեղձ», քանի որ հյուսվածաբանական կառուցվածքով այդ գեղձը շատ նման է ուրցագեղձի կառուցվածքին։
Ֆաբրիցյան պարկի լուսանցքը պատված է էպիթելային շերտով, որի հետ անմիջականորեն կապված էպիթելային բջիջները օրգանում ցանց են կազմում։ Էպիթելի տակ՝ լորձաթաղանթի ծալքերի միջև, տեղավորված են բազմաթիվ ֆոլիկուլներ։ Դրանք իրենց կառուցվածքով հիշեցնում են ուրցագեղձի բլթակները և, ինչպես վերջիններս, կազմված են կեղևային և միջուկային շերտերից։
Կեղևային շերտը, որը հիմնային թիթեղիկով առանձնացած է միջուկային շերտից, բջիջների ավելի խիտ դասավորություն ունի և կազմված է գերազանցապես մանր լիմֆոցիտներից։ Միջուկային շերտը, բջիջների նոսր դասավորության հետևանքով, միկրոպատրաստուկների վրա պարզորոշ տարբերվում է։ Այն պարունակում է խոշոր լիմֆոցիտներ, պլազմոցիտներ, ելուստավոր (ռետիկուլային) բջիջներ, գրանուլոցիտներ, Մակրոֆագեր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թռչնաբանություն
Կազաֆանի
Կազաֆանի (Καζάφανι, Ozanköy), գյուղ Կիպրոսի Հանրապետության Կիրենիայի շրջանում։ Գյուղը դե ֆակտո գտնվում է Հյուսիսային Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետություն կոչվող պետության կազմում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կիպրոսի գյուղեր
Էնդի Ուորհոլի թանգարան
Էնդի Ուորհոլի թանգարան (The Andy Warhol Museum), Էնդի Ուորհոլի կյանքին և ստեղծագործությանը նվիրված փոփ արտ թանգարան, որը գտնվում է ԱՄՆ-ի Փիթսբուրգ քաղաքում։ ԱՄՆ-ի այս խոշորագույն թանգարանը նվիրված է արվեստի մեկ գործչի։
Պատմություն
Թանգարանի ստեղծման վերաբերյալ առաջին պլանները բարձրաձայնվել են 1989 թվականի հոկտեմբերին ՝ Ուորհոլի մահից երկուսուկես տարի անց։ 1993 թվականի սկզբին ապագա թանգարանի առաջին տնօրեն է նշանակվել Թոմաս Արմսթրոնգը՝ Ամերիկյան արվեստի Ուիթնի թանգարանի 1974-1990 թվականների տնօրենը ։ Որոշվել է օգտագործել նաև թանգարանի շենքի տակ գտնվող արդյունաբերական պահեստը ։ 1913 թվականի Սենդասկի փողոց տուն 117 հասցեով կառույցի վերանորոգուման և վերասարքավորման համար ծախսվել է 12 միլիոն դոլար ։
Թանգարանը բացվել է 1994 թվականի մայիսի 13-ին և առաջին ուիքենդի համար այնտեղ են այցելել շուրջ 25 հազար մարդ։ 1995 թվականի մարտի մեկին Թոմաս Արմսթրոնգը հեռացվել է թանգարանի տնօրենի պաշտոնից ։
«Նա իմ լիգայից չէ» ֆիլմի (2010) գլխավոր տեսարաններից մեկը տեղի է ունեցել Էնդի Ուորհոլի թանգարանում։
Նկարագրություն
Թանգարանի մակերեսը 8200 մ² է։ Այն զբաղեցնում է յոթ հարկ և կազմված է 17 կանոնավոր վերադասավորվող պատկերասրահներից։ Այցելուներին ներկայացված են շուրջ 900 պատկեր և Ուորհոլի նկարները, 77 քանդակ, 4000 լուսանկարչական աշխատանք, անձնական նամակագրություն, 4350-ից ավելի տեսահոլովակային և ֆիլմային աշխատանքներ, նրա 30-ից ավելի կեղծամներ և այլն։ 1996 թվականից կայացել է 56 արտագնա էքսպոզիցիա, որոնց հաճախել են տարբեր երկրների 153 քաղաքներից 8 900 000 մարդ։ Թանգարանի անձնակազմը բաղկացած է 73 մարդուց ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1994 հիմնադրված թանգարաններ Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստի թանգարաններ Կատեգորիա:Փոփ արտ
Արքեպիսկոպոս
Արքեպիսկոպոս (ἀρχιεπίσκοπος ἀρχή- «սկիզբ» և ἐπίσκοπος - եպիսկոպոս - վերակացու, «խնամակալ»), ավագ եպիսկոպոս, պատմական եկեղեցիներում եպիսկոպոսի պատվավոր կոչում։ Ուղղափառ եկեղեցիներում (բացի Երուսաղեմի) արքեպիսկոպոսը հանդիսանում է տվյալ եկեղեցու ներկայացուցիչ։ Արքություն, տրվում է վաստակաշատ եպիսկոպոսներին (արքեպիսկոպոս)։ Արք կամ արհի նշանակում է մեծ։ Այն եպիսկոպոսը, որն իր վարչական իրավասության ներքո ունի մեկ կամ ավելի եպիսկոպոս, կոչվում է մեծ եպիսկոպոս, այսինքն՝ արքեպիսկոպոս։
Արևելյան եկեղեցում
Ավանդաբար արքեպիսկոպոսի աստիճանը տրվում է եպիսկոպոսին, ով տվյալ տեղական եկեղեցական համայնքում ավագն է։ Հետևաբար, որպես կանոն, արքեպիսկոպոսը գահանիստ քաղաքի ղեկավարող եպիսկոպոսն է։ Պատվո աստիճանը ձևավորվել է IV դարում։
Հայ եկեղեցում արքեպիսկոպոսը նվիրապետական աստիճան չէ, այլ տիտղոս և պատիվ, որ շնորհվում է կաթողիկոսական կոնդակով։ Արքեպիսկոպոսը և պատրիարքը ձեռնադրությամբ և օծումով եպիսկոպոսներ են։ Երուսաղեմի և Կոստանդնուպոլսի հայոց պատրիարքներն արքեպիսկոպոսներ են ի պաշտոնե։
Արևմտյան եկեղեցում
Ժամանակակից հռոմեակաթոլիկ եկեղեցում արքեպիսկոպոսները բաժանվում են․
Կատեգորիա:Արքեպիսկոպոսներ Կատեգորիա:Հոգևոր կոչումներ Կատեգորիա:Քրիստոնեություն Կատեգորիա:Եպիսկոպոսներ
Սլովենիայի Օլիմպիական կոմիտե
Սլովենիայի Օլիմպիական կոմիտե (սլով.՝ Olimpijski komite Slovenije), Սլովենիայի ազգային օլիմպիական կոմիտե։ Հիմնադրվել է 1991 թվականին։ Դարձել է ՄՕԿ-ի անդամ 1993 թվականին ։ Գրասենյակը գտնվում է Լյուբլյանաում։ Հանդիսանում է ՄՕԿ-ի, ԷՕԿ-ի և մի շարք այլ միջազգային սպորտային կազմակերպությունների անդամ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ազգային օլիմպիական կոմիտեներ Կատեգորիա:Սլովենիա
Ռայո Պիյրոյա
Ռայո Պիյրոյա (Raio Piiroja, ), էստոնացի ֆուտբոլիստ (կենտրոնական պաշտպան) և ֆուտբոլային ֆունկցիոներ։ Հանդես է եկել Էստոնիայի հավաքականի կազմում 1998 թվականից մինչև 2013 թվականը։ Հինգ անգամ ճանաչվել է Էստոնիայի լավագույն ֆուտբոլիստ։ 2014 թվականի նոյեմբերին դարձել է «Պյառնու» ֆուտբոլային ակումբի նախագահ։
Ազգային հավաքական
Էստոնիայի ազգային հավաքականում Ռայո Պիյրոյան սկսել է խաղալ 1998 թվականին ։ 2013 թվականի հոկտեմբերին՝ Թուրքիայի հավաքականի դեմ խաղում, հերթական անգամ ստացել է ազդրի վնասվածք։ Այդ խաղից հետո այլևս հավաքական չի հրավիրվել։ Ընդհանուր առմամբ, Ռայոն Էստոնիայի հավաքականի կազմում անցկացրել է 113 հանդիպում և խփել 8 գոլ ։ 2015 թվականի մարտի 31-ին  հավաքականի հետ անցկացրել է իր հրաժեշտի հանդիպումը՝ մասնակցելով Իսլանդիայի հավաքականի դեմ խաղին, որի ընթացքում խաղադաշտում անցկացրել է 13 րոպե։ Խաղն ավարտվել է ոչ-ոքի՝ 1։1 հաշվով։ Այդ ժամանակ ֆուտբոլիստը դարձավ Էստոնիայի հավաքականի յոթերորդ անդամը, որի պատվին անցկացվել է հրաժեշտի խաղ ։
«Պյառնու» ակումբի նախագահ
2014 թվականի նոյեմբերին Ռայո Պեյրոյան դարձել է «Պյառնու» ֆուտբոլային ակումբի նախագահ, որը 2015 թվականին կատարել է նորամուտն Էստոնիայի Պրեմիեր լիգայում ։
Միջազգային վիճակագրություն
2017 թվականի մայիսի 25-ի տվյալներով
Թիմային
«Ֆլորա»
«Ֆրեդրիկստադ»
Անձնական կյանք
Կինը՝ Մերի, նախկին դահուկորդ է։ Ազատ ժամանակ Ռայո Պիյրոյան զբաղվում է ձկնորսությամբ.
2014 թվականին Ռիյո Պիյրոյան Նորվեգիայում դատապարտվել է 8 ամսվա պայմանական ազատազրկման հարկերից խուսափելու պատճառով ։ 2016 թվականի հունիսին լույս է տեսել «Raio Piiroja. Õhuvõitleja», գիրքը, որի հեղինակն է մարզական լրագրող Գունար Պրեսը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Էստոնիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆրեդրիկստադի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Վիտեսի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ
Կլեպինի
Կլեպինի (Κλεπίνη, Arapköy), գյուղ Կիպրոսի Հանրապետության Կիրենիայի շրջանում։ Գյուղը դե ֆակտո գտնվում է Հյուսիսային Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետություն կոչվող պետության կազմում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կիպրոսի գյուղեր
Ալպեստրի
Ալպեստրի  (Alpestre) համայնք Բրազիլիայում, մտնում է Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի մեջ։ Մի մաս է կազմում Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի հյուսիսարևելյան մարզը։ Մտնում է տնտեսական կարգավիճակ ունեցող Ֆրեդերիկու Վեստֆալենի գավառի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 8 972 մարդ, ըստ 2006 թվականի տվյալների։ Տարածքը կազմում է 328,749 կմ2։ Բնակչության խտությունը՝ 23,8 մարդ/կմ²։
Կրասնոգորսկի շրջան (Ալթայի երկրամաս)
Կրասնոգորսկի շրջան (Красногорский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Ալթայի երկրամասում։
Ալպեստրի
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1963 թվականի դեկտեմբերի 26-ին։
Կրասնոգորսկի շրջան (Ալթայի երկրամաս)
Ստեղծվել է 1924 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Կրասնոգորսկոե ։
Ալպեստրի
Պատմություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի բնակավայրեր Կատեգորիա:1963 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կրասնոգորսկի շրջան (Ալթայի երկրամաս)
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 3070 կմ²։
Բնակչություն
2011 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 16201 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 5,28 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ալթայի երկրամաս Կատեգորիա:Ռուսաստանի շրջաններ ըստ դաշնային սուբյեկտների
Թուրքիայի Օլիմպիական կոմիտե
Թուրքիայի Օլիմպիական կոմիտե (թուր.՝ Türkiye Millî Olimpiyat Komitesi), Թուրքիաի ազգային օլիմպիական կոմիտե։ Հիմնադրվել 1908 թվականին։ Դարձել է ՄՕԿ-ի անդամ 1911 թվականին ։ Գրասենյակը գտնվում է Ստամբուլում։ Հանդիսանում է ՄՕԿ-ի, ԷՕԿ-ի և մի շարք այլ միջազգային սպորտային կազմակերպությունների անդամ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ազգային օլիմպիական կոմիտեներ Կատեգորիա:Թուրքիա
Էրվալ Սեկու
Էրվալ Սեկու (Erval Seco), գավառ Բրազիլիայում, մտնում է Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի մեջ։ Մի մաս է կազմում Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի հյուսիսարևելյան մարզը։ Մտնում է տնտեսական կարգավիճակ ունեցող Ֆրեդերիկու Վեստֆալենի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 8 417 մարդ, ըստ 2006 թվականի տվյալների։ Տարածքը կազմում է 363,892 կմ2։ Բնակչության խտությունը՝ 23,1 մարդ/կմ²։
Քաղաքի տոնը նշվում է ապրիլի 12-ին։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1964 թվականի ապրիլի 12-ին։
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի բնակավայրեր
Կոնտեմենոս
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կիպրոսի գյուղեր
Խիազմ (բջջի բաժանում)
Խիազմ - գենետիկայում կետ, որում մեյոզի ընթացքում տրամախաչման ժամանակ երկու հոմոլոգ ոչ քույր քրոմատիդները փոխանակվում են գենետիկական նյութով (քույր քրոմատիդները նույնպես միացած են խիազմներում, սակայն քանի որ նրանց գենետիկական նյութը նույնական է, այն ոչ մի կերպ չի անդրադառնում դուստր բջիջներին փոխանցվող գենետիկական նյութի վրա)։ Խիազմները նկատելի են դառնում մեյոզի առաջին պրոֆազի դիպլոտենայի փուլում, սակայն տրամախաչումն ընթանում է դրան նախորդող փուլում՝ պախիտենայում։ Երբ երկու զույգ քույր քրոմատիդներից կազմված յուրաքանչյուր տետրադ սկսում է քայքայվել, խիազմների մասերում մնում են դեռ կպած։ Երկվալենտը գոյանում է 2 հոմոլոգ քրոմոսոմների միջև (4 քրոմատիդներով)։ Խիազմը գոյանում է տրամախաչման ընթացքում ֆոսֆոդիեթերային կապերի խախտման տեղում։ Որքան մեծ է գեների միջև հեռավորությունը, այնքան ավելի մեծ է տրամախաչման ինտենսիվությունը։ Խիազմները բացահայտվել են 1909 թվականին Ֆրանս Ալֆոնս Յանսենի կողմից (Frans Alfons Janssens ), Բելգիայի Լյուվենի կաթոլիկ համալսարանի պրոֆեսորի կողմից  ։
Melanoplus femurrubrum մորեխը մեյոզի տարբեր փուլերում ենթարկվել է ռենտգենյան ճառագայթների ազդեցության  և  չափվել է խիազմների հաճախականությունը։ Պարզվել է, որ մեյոզի լեպտոտենա-զիգոտենա փուլերի ժամանակահատվածում ճառագայթելիս, այսինքն նախքան պախիտենայի փուլը, որում ընթանում է տրամապաչում և վերախմբավորում, ավելանում է խիազմների հաճախականությունը։  Խիազմների հաճախականությունը գնահատվել է նաև մեյոզի դիպլոտենա-դիակինեզի  փուլերում։ Այս արդյունքները ցույց են տալիս, որ ռենտգենյան ճառագայթները հարուցել են ԴՆԹ-վնասվածքներ, հավանաբար, այդ թվում երկթել վնասվածքներ, և այդ վնասների թիվը կրճատվել է խիազմների գոյացման ճանապարհով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բջիջներ Կատեգորիա:Քրոմոսոմներ
Բըրդմեն (ֆիլմ)
«Բըրդմեն» (Birdman or (The Unexpected Virtue of Ignorance)), 2014 թվականի արտադրության սև հումոր ժանրի ամերիկյան ֆիլմ։ Ֆիլմի ռեժիսորը, պրոդյուսերը և սցենարիստը Ալեխանդրո Գոնսալես Ինյարիտուն է։ Ֆիլմի գլխավոր դերակատարներն են Մայքլ Կիտոնը, Զակ Գալիֆիանակիսը, Էդվարդ Նորթոնը, Անդրեա Ռայսբորոն, Էմի Ռայանը, Էմմա Սթոունը և Նաոմի Ուոթսը։
Բըրդմենը արժանացել է քննադատների բարձր գնահատականներին և բազմաթիվ կազմակերպություններ այն համարում են 2014 թվականի լավագույն ֆիլմերից մեկը։ Այն նոմինացվել է 72-րդ Ոսկե Գլոբուսի մրցանակաբաշխությանը 7 տարբեր անվանակարգերում (լավագույն ֆիլմ (կատակերգություն կամ մյուզիքլ), լավագույն ռեժիսոր, լավագույն երաժշտություն, հաղթել է լավագույն սցենար անվանակարգում)։ Կիտոնը դարձել է լավագույն դերասան (կատակերգություն կամ մյուզիքլ), իսկ Նորթոնը և Սթոունը նոմինացվել են լավագույն երկրորդ պլանի դերասան և դերասանուհի անվանակարգերում ։ Ամերիկյան կինոակադեմիայի «Օսկարի» 87-րդ մրցանակաբաշխությանը Բըրդմենը նոմինացվել է 9 տարբեր անվանակարգերում («Գրանդ Բուդապեշտ» հյուրանոց ֆիլմի հետ համատեղ)` լավագույն ֆիլմ, լավագույն ռեժիսոր, լավագույն դերասան, երկրորդ պլանի լավագույն դերասան, երկրորդ պլանի լավագույն դերասանուհի, լավագույն օրիգինալ սցենար ։
Սյուժե
Ֆիլմը պատմում է Ռիգան Թոմսոն դերասանի մասին, ով ժամանակին խաղացել է հայտնի սուպերհերոսի դեր և այժմ, պատրաստվելով խաղալու հերթական Բրոդվեյան պիեսում, փորձում է վերականգնել իր փառքն ու պատիվը, որ մի ժամանակ ուներ։
Երաժշտություն
2014 թվականի հունվարի 7-ին Անտոնիո Սանչեսը սկսեց գրել ֆիլմի երաժշտությունը ։ Սաունդթրեքի ալբոմը թողարկվել է 2014 թվականի հոկտեմբերի 14-ին ։
Ֆիլմի սաունդթրեքում ընդգրկված են հետևյալ դասական երաժշտության աշխատանքներից հատվածներ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2014 ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:20th Century Fox ֆիլմեր Կատեգորիա:Fox Searchlight Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:«Սեզար» մրցանակի դափնեկիր ֆիլմեր Կատեգորիա:Նյու Յորքում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր թատրոնի մասին Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Նյու Յորքում Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան կատակերգական դրամա ֆիլմեր
Կրասնոշչյոկովոյի շրջան
Կրասնոշչյոկովոյի շրջան (Краснощёковский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Ալթայի երկրամասում։
Ստեղծվել է 1934 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Կրասնոշչյոկովո ։
Բնակչություն
2011 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 19156 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 5,41 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ալթայի երկրամաս Կատեգորիա:Ռուսաստանի շրջաններ ըստ դաշնային սուբյեկտների
Կրուտիխայի շրջան
Կրուտիխայի շրջան (Крутихинский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Ալթայի երկրամասում։
Ստեղծվել է 1974 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Կրուտիխա ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 2051 կմ²։
Բնակչություն
2011 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 11247 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 5,48 մարդ/կմ²։
Կարաբանչել (բանտ)
Կարաբանչել բանտ (Cárcel de Carabanchel или Prisión Provincial de Madrid), բանտ Իսպանիայի մայրաքաղաք Մադրիդում։ Կառուցվել է Իսպանիայի քաղաքացիական պատերազմի քաղբանտարկյալների համար Մադրիդի Կարաբանչել արվարձանում 1940-1944 թվականներին։ Պաշտոնական անունը եղել է «Մադրիդի գավառի բանտ»։ Բանտը գոյություն է ունեցել 55 տարի, փակվել է 1998 թվականին, համարվել է Եվրոպայի խոշորագույն բանտերից մեկը։ Գեներալ Ֆրանկոյի դիկտատուրայից հետո (1939-1975) և Բունկերին հաջորդող շրջանում (1975-1981), երբ ֆրանկոյականները շարունակում էին ամրապնդել իրենց քաղաքական իշխանությունը, բանտում բանտարկվել էին մեծ թվով քաղբանտարկյալներ և իրականացվել են մահապատիժներ։ Իր կառուցվածքով Կարաբանչելը հիշեցնում էր պանոկտիկում` մոդել, որ մշակել էր Ջերեմի Բենթամը 1785 թվականին։
Կառուցում
Անմիջապես քաղաքացիական պատերազմի ավարտից հետո, պայմանավորված այն հանգամանքով, որ մադրիդյան նախկին բանտը` Մոդելոն, հայտնվել էր ռազմական գործողությունների շրջանում և գրեթե ամբողջությամբ ավերվել, գեներալ Ֆրանցիսկո Ֆրանկոն կարգադրել է կառուցել նոր բանտ։ Մինչև շինարարական աշխատանքների ավարտը Կարաբանչելում Ֆրանկոյի ռեժիմի քաղբանտարկյալները պահվում էին Պորլիերի գերծանրաբեռնված բանտում։ Բանտային նոր համալիրի կառուցման համար 1940 թվականի հունվարի 16-ին Կարաբանչել Ալտո բնակավայրում (գտնվում է Մադրիդի ծայրամասում) ձեռք է բերվել եռանկյունաձև հողատարածք` 200.000 մ² մակերեսով, որը պատկանել էր Խոսե Մեսիային և Ստյուարտին` Տամանեսի և Գալիստեոյի հերցոգներին։ Քառակուսի մետրի արժեքը կազմել է 5.25 պեսետ, իսկ հողատարածքն ընդհանուր առմամբ` 700.000 պեսետ։
Շինարարական աշխատանքները սկսվել են 1940 թվականի ապրիլի 20-ին։ Դրանցում ընդգրկվել են մոտ 1.000 քաղբանտարկյալ, որոնց դատապարտել են հարկադիր աշխատանքի։ Նախագծի ճարտարապետները եղել են Վիսենտե Ագուստի Էլգուերոն, Խոսե Մարիա դե լա Վեգա Սամպերը և Լուիս դե լա Իկմանը։ Բանտը կառուցվել է երկու փուլով։ Առաջին փուլը 1940-1944 թվականներն էին, երբ կառույցը բաժանվել են չորս հատվածների.
Բանտի կառուցման նախատիպը եղել է Բարսելոնայի Մոդելո բանտը, սակայն կիրառվել են շինարարական նոր լուծումներ, իսկ շինության աստղային ձևը կրկնում էր իսպանական սանիտարաան հաստատությունների, օրինակ` ճարտարապետ Անտոնիո Պալասիոսի նախագծած Մաուդես հիվանդանոցի ուրվագծերը։ Բանտը կառուցված է երկաթբետոնե կոնստրուկցիաներով և աղյուսով, ճակատամասը համեստորեն երեսպատված է սալիկներով։ Առկա են նեոէրերյանական ոճի տարրեր, որոնք ավելացված են կայսերական պաշտոնական գաղափարախոսությանը համապատասխան։ Կենտրոնական մուտքը ձևավորված է դորիական սյուներով և պատշգամբով, որի վրա խոյանում է եռանկյուն ճակտոնը։
Գործող բանտ
Կարաբանչել բանտը բացվել է 1944 թվականի հունիսի 22-ին արդարադատության նախարար, Իսպանական ֆալանգայի անդամ Էդուարդո Անուասի կողմից։ Redemption թերթը գրել է, որ «բանտը օրինակելի է իր տեսակով և կարող է տեղավորել մինչև 2.000 բանտարկյալ»։ Շուտով այնտեղ տեղավորել են առաջին բանտարկյալների, սակայն շինարարական աշխատանքները շարունակվել են ևս շատ տարիներ, իսկ բաց սյունաշարերից մեկի կառուցումը նույնիսկ ավարտին չի հասցվել։ Քաղաքային տարածքի ընդարձակումով պայմանավորված` քաղաքամերձ բնակավայրերն ընդգրկվել են Մադրիդի կազմում (այդ թվում` Կարաբանչել Ալտոն 1948 թվականին), և բանտը հայտնվել է քաղաքի տարածքում։ Երբ արվարձաններում մետրոյի գիծ են անցկացրել, այն հայտնվել է Ալյուչե և Կարաբանչել կայարանների միջև։ Բանտային յոթ գալերիաներից գործել են միայն չորսը` երրորդը, հինգերորդը, վեցերորդը և յոթերորդը։
Քաղբանտարկյալներ
Գեներալ Ֆրանկոյի ռեժիմի ժամանակ բանտում պահվել են մեծ թվով քաղբանտարկյալներ, այդ թվում` դեմոկրատական ու ձախ քաղաքական կուսակցությունների անդամներ, արհմիությունների առաջնորդներ։
Քաղբանտարկյալերը գերազանցապես պահվում էին հատուկ նրանց համար նախատեսված վեցերորդ բաժանմունքում։ Ամենահայտնի խղճի բանտարկյալը ընդհատակյա կոմունիստական արհմիության առաջնորդ Մարսելինո Կամաչոն էր, որի նկատմամբ իրականացված դատավարությունը 20-րդ դարի 70-ական թվականներին բողոքի ալիք է բարձրացրել ողջ աշխարհում ։
Այս բանտում իրենց պատիժն են կրել նաև այնպիսի ձախ քաղաքական ակտիվիստներ, ինչպիսիք են Խուլիան Արիսան (Իսպանիայի կոմունիստական կուսակցության անդամ), Նիկոլաս Ռեդոնդոն (Աշխատավորների համընդհանուր միության առաջնորդ) , Էդուարդո Սաբորիդոն (Իսպանիայի կոմունիստական կուսակցության անդամ), Սիմոն Սանչես Մոնտերոն (կոմունիստների առաջնորդ, բանտում անց է կացրել 25 տարի) , Խոսե Մարիա Գալյարդոնը (դիկտատորայի եկեղեցական հակառակորդ, արդարադատության ապագա նախարար Ալբերտո Ռուիս Գալյարդոնի հայրը), Նիկոլաս Սարտորիուսը (Իսպանիայի կոմունիստական կուսակցության կենտրոնական կոմիտեի անդամ) , Ռամոն Տամամեսը (նշանավոր տնտեսագետ, ԻԿԿ անդամ) , Էնրիկե Մուխիկան (Երիտասարդ գրողների համալսարանական կոնգրեսի համահիմնադիր, ԻԿԿ անդամ, բանտարկության վերջում մտել է Իսպանիայի սոցիալիստական բանվորական կուսակցության շարքերը) , Ինրիկե Կուրիելը (Ուսանողների դեմոկրատական միության ակտիվիստ, ԻԿԿ անդամ) , Միգել Բոյերը (սեցիալիստական ակտիվիստ, հետագայում` տնտեսության նախարար) , Ֆերնանդո Սանչես-Դրագոն (գրող, ԻԿԿ անդամ, հետագայում` անարխիստ) , Միգել Գիլան (կոմիկ դերասան) , Ֆերնանդո Սավատարը (փիլիսոփա), Խորխե Արտախոն (նկարիչ և գրող) , Ֆերնանդո Արաբելը (կինոռեժիսոր, դրամատուրգ) , Լուիս Անդրես Էդոն (Աշխատանքի ազգային համադաշնության անդամ) , Մարկուս Անան (անաստեղծ, բանտում անցկացրել է 23 տարի) , Խավիեր Օրտիսը (լրագրող) , ինչպես նաև Ֆրանկոյի մահափորձի կազմակերպիչներ շոտլանդացի անարխիստ Ստյուարտ Քրիստին և նրա իսպանացի գործընկեր Ֆերնանդո Կարբալիո Բլանկոն ։
Մահապատիժներ
Բանտի տարածքում իրականացվել են մահապատիժներ։ 1639 թվականին այստեղ միջնադարյան խեղդող գործիքի միջոցով մահապատժի են ենթարկել երկու անարխիստների` Ֆրանսիսկո Գրանադոսին և Խոակին Դելգադոյին` դիկտատոր Ֆրանկոյի նկատմամբ մահափորձ կազմակերպելու համար։ Ավելի վաղ` 1959 թվականի հուլիսի 4-ին, այս նույն գործիքի օգնությամբ մահապատժի են ենթարկել հայտնի հանցագործ Խոսե Մարիա Խարաբոյին, ով մեղադրվում էր չորս սպանությունների համար։ 1963 թվականին ապրիլի 20-ին բանտից ոչ հեռու գտնվող զորանոցներում գնդակահարվել է Կարաբանչելի հայտնի քաղբանտարկյալ, Իսպանիայի կոմունիստական կուսակցության անդամ, ընդհատակյա հեղափոխական գործիչ Խուլիան Գրիմաուն  ։ 1975 թվականին այստեղ իրենց վերջին ժամերն են անցկացրել Հեղափոխական հակաֆաշիստական հայրենասիրական ճակատի անդամներ Խոսե Ումբերտո Բաեն Ալոնսոն, Խոսե Լուիս Սանչես Բրավոն, Ռամոն Գարսիա Սանսը։ Մահապատիժն իրականացվել է Օյո դե Մանսանարեսում. դա ֆրանկոյական ռեժիմի վերջին մահապատիժն է եղել։
Ֆրանկոյի մահից և Բունկերի ժամանակաշրջանի ավարտից հետո քաղբանտարկյալներն ազատ են արձակվել, բանտում մնացել են միայն քրեական հանցագործները, ինչպես նաև բասկյան ծայրահեղ ազգայնական ԷՏԱ կազմակերպության և ռազմականացված այլ խմբաավորումների անդամները։
Բանտարկյալների խռովություններ
Դիկտատուրայի վերջին և անցումային շրջանի առաջին տարիներին Կարաբանչել բանտում մի քանի ընդվզում է եղել, որոնք կազմակերպել էր Պայքարող բանտարկյալների կոորդինացիոն կենտրոնը (COPEL): Նա պահանջում էր համաներում, սոցիալական վտանգավորության, ահաբեկչության և բանդիտիզմի օրենքի փոփոխություն, քրեական օրենսգրքի բարեփոխում, ինչպես նաև բանտային ազգայնամոլ պաշտոնյաների հեռացում։ Կոմիտեն ձևավորվել էր բաց հանդիպումների արդյունքում, նրա նախաձեռնություններն աջակցություն գտան Կարաբանչելի և իսպանական շատ այլ բանտերի բանտարկյալների մեծ մասի շրջանում։ Նրանք համաձայնում էին ընդունել կոմիտեի հապավումը, խռովությունների ժամանակացույցը, կոլեկտիվ ինքնավնասումը, բանտերի տանիքներ բարձրանալը` հասարակության ուշադրությունը իրենց գրավելու նպատակով։
Նրանց հիմնական պահանջը ոչ միայն քաղբանտարկյալների, այլև շարքային բանտարկյալների համաներումն էր։ Այդ պահանջը հիմնավորվում էր հետևյալ կերպ. պատիժ կրող մարդկանց մեծ մասը ինչպես սոցիալական, այնպես էլ քաղաքական բանտարկյլաներ էին, որոնք սոցիալական հանգամանքների ու Ֆրակոյի ռեժիմի անարդարությունների զոհ էին։
1977 թվականի հուլիսի 18-ին մոտ հազար բանտարկյալ, որոնք առաջնորդվում էին COPEL-ի ցուցումներով, բարձրացել են բանտի տանիք, որպեսզի հրապարակայնորեն հայտարարեն իրենց պայքարի ու պահանջների մասին։ Նույն օրը և հաջորդ մի քանի օրերին իսպանական մոտ քսան բանտերի մի քանի հազար բանտարկյալներ ձեռնարկել են համանման գործողություններ։ 1978 թվականին բանտարկյալ Ագուստին Ռեուդան` 25-ամյա երիտասարդ մի անարխիստ, ով COPEL-ի անդամ էր, մահացել է բանտային հսկիչների ծեծից, ովքեր Ռեուդայից պահանջում էին տեղեկություններ կազմակերպվող փախուստի մասին ։ Դեպքի արդյունքում բանտապետ Էդուարդո Ռեուդա Կանտոսը պաշտոնանկ է արվել և կանգնել դատարանի առաջ։ Նրա դատավճիռը կայացվել է 1988 թվականին. Приговор по его делу был вынесен в 1988 году :
Փախուստի փորձեր
Բանտից փախուստները կանխելու նպատակով պահակներն իրավունք ունեին կրակելու փախչողների վրա, սակայն միևնույն է, տարբեր ժամանակներում փախուստի մի քանի փորձեր են կազմակերպվել։
Քաղաքացիական պատերազմի վետերան, հանրապետական Աբրահամ Գիլիենը Կարաբանչել բանտում հայտնվել էր 1943 թվականին։ Ամանորի գիշերը նա փախուստի հաջող փորձ է կազմակերպել, ինչից հետո լքել է Իսպանիայի սահմանը` անցնելով Ֆրանսիա ։ 12 տարվա ազատազրկման դատապարտված անարխիստ, հանրապետական Ժոան Կատալա Բալանիան Կարաբանչելից փախել է բանտում մեկ տարի անցկացնելուց հետո` 1947 թվականի մարտին ։ Նրան նույնպես հաջողվում է անցնել Ֆրանսիա։
«Իսպանիայի № 1 թշնամին»` Ռաֆայել Բուենո Լատորեն, ով քրեական հանցագործ էր, հայտնի է դարձել բանկի դաժան թալանով և առավել դաժան փախուստով։ 1978 թվականի մայիսի 26-ին նա իր առաջին փախուստն է կատարել Կարաբանչել բանտից, ինչից հետո մի քանի անգամ հայտնվել է ճաղերի հետևում ու նորից փախուստի դիմել ։ Նրա փախուստի փորձերից մեկը կատարվել է 1983 թվականի սեպտեմբերին, երբ Աշխատանքի ազգային համադաշնություն բասկյան բաժանմունքի ակտիվիստ Իգնասիո Ալոնսո Մարտինը հանդիպումների սենյակում փոխել է իր հագուստը երկվորյակ եղբոր հետ և բարեհաջող թաքնվել։ Պահակները փախուստը հայտնաբերել են միայն բանտարկյալի մատնահետքերի ստուգումից հետո ։
1985 թվականի հուլիսի 10-ին բանտից փախել է 29-ամյա բանտարկյալը` Մանուել Կիերո Մենդեսը, որը պատիժ էր կրում թմրանյութերի ապօրինի շրջանառության համար։ Նա տեղավորվել է ստվարաթղթե արկղի մեջ, որը մյուս բանտարկյալները բեռնել են բանտից դուրս եկող ավտոմեքենայի մեջ։ Լքելով հաստատության սահմանը` նա քանդել է արկղը և վարորդին դանակով սպառնալով` թաքնվել ։ 1986 թվականի գարնանը, օգտվելով գվարդիականների միջամտությունից, բանտից փախել է բանտարկյալ Սանտյագո Մարտոսը ։
1981 թվականի մայիսին ոստիկանությունը ձերբակալել է ԷՏԱ-ի մարտիկների, որոնք կասկածվում էին Կարաբանչել բանտի վրա գրոհի փորձ կազմակերպելու մեջ` իրենց ընկերներին և այլ բանտարկյալների ազատելու նպատակով։ Ոստիկանության տեղեկությամբ գրոհի գործողությունը կազմակերպել էր ԷՏԱ-ի ռազմաքաղաքական թևը անարխիստական մի քանի կազմակերպությունների հետ համատեղ ։
Փակում
1998 թվականին` վարչապետ Խոսե Մարիա Ասնարի կառավարման օրոք, երբ արդարադատության նախարարը Խայմե Մայոր Օրեխան էր, Կարաբանչել բանտը գոյության 55 տարիներից հետո փակել է իր դռները ։ Այդ նույն թվականին նաև որոշում է ընդունվել բանտը բաց պահել այցելությունների համար։ Կարաբանչելի վերջին բանտարկյալները եղել են 2.000 տղամարդ և 500 կին։
Բանտի փակումից հետո մի քանի հաստատությունների ու տեղի համայնքի միջև բանավեճ է սկսվել բանտի հետագա շահագործման հարցի շուրջ։ Հիմնականում խոսվում էր բանտի շենքի տեղում հիվանդանոց կառուցելու մասին։ Սակայն այդ ժամանակներից ի վեր տարածքը լքվել է։ 2000-ական թվականներին բանտ-ուրվականը լցվել է գրաֆիտիներով, հայտնվել են ինքնակոչ բնակիչներ, աստիճանաբար անհետացել են դռներն ու պատուհանները, աստիճանները, որոնք հանձնվել են որպես մետաղի ջարդոն։
Լքված տարածք և ապամոնտաժում
Տեղի բնակիչները պնդել են, որ բանտի շենքի տեղում կառուցվի հիվանդանոց և սոցիալական ծառայությունների կենտրոն։ 2008 թվականին Իսպանիայի` Գիտական հետազոտությունների բարձրագույն խորհուրդը առաջարկել է բանտի տեղում ստեղծել պատմական հիշողության կենտրոն ։
Ժամանակը, վանդալիզմը, ապօրինի բնակությունները, խնամքի բացակայությունը Կարաբանչել բանտը վերածել էին վտանգավոր տեղանքի և շրջանում ամենատարբեր խնդիրների կենտրոնի։ Ավելի ու ավելի հաճախ էին լսվում բանտի շենքը քանդելու, տեղանքի մաքրման առաջարկներ։ Չնայած տեղի բնակիչների պահանջներին` պահպանել շենքի գմբեթը որպես պատմական հիշողություն, ներքին գործերի նախարարությունը մերժում է այդ առաջարկը։
2008 թվականի հուլիսի 16-ին Մադրիդի քաղաքային խորհուրդը և ներքին գործերի նախարարությունը համաձայնագիր են ստորագրել, որով նախկին բանտի տարածքում պետք է կառուցվեր բնակելի համալիր` 650 բնակարանով։ Նախագծվել էին կանաչ տարածքներ, պետական հաստատություններ, իսկ բնակարանների 30 %-ը` որպես սոցիալական կացարան, պետք է հատկացվեր քաղաքային կարիքներին։ Շինությունների մնացած մասի 90 %-ը նախատեսված էր կոմերցիոն նպատակների համար, իսկ 10 %-ը մնալու էր քաղաքային խորհրդին ։
Կոմերցիոն շինությունների կառուցումը դժգոհություն է հարուցել հարակից շրջանների` Լատինայի, Ալյուչեի և Կարաբանչել Ալտոյի բնակիչների մոտ, ովքեր պնդում էին բանտի շենքը պահպանելու և այնտեղ հուշահամալիր ձևավորելու միտքը։ Բնակիչների ու կազմակերպությունների միավորումը, ովքեր ցանկանում էին պահպանել ֆրանկիզմին ընդդիմանալու պատմական հիշողությունը, ձևավորել են հարթակ` ստեղծելու համար «Կարաբանչել բանտի հիշողության ու խաղաղության կենտրոն»։ Սակայն չնայած բազնաթիվ բողոքներին` 2008 թվականի հոկտեմբերի 23-ին սկսվել են բանտային համալիրի ապամոնտաժման աշխատանքները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մադրիդի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:1940 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Բանտեր ըստ երկրի
Վլադիմիր Կուտուզով
Վլադիմիր Կուտուզով (Кутузов, Владимир Николаевич, ), խորհրդային և ռուս հնչյունային ռեժիսոր, աշխատել է «Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայում։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1921 թվականին։
1940-45 թվականներին ծառայել է Խաղաղ օվկիանոսի նավատորմում ։ Եղել է Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից (1941—1945 թվական)։ ՌՍԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր աշխատող (1986 թվական)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտիպլիկատորներ Կատեգորիա:Ռուս մուլտիպլիկատորներ Կատեգորիա:Ռուս հնչյունային օպերատորներ
Պատանի Դավիթ (կտավ)
Պատանի Դավիթ, ՀԽՍՀ ժողովրդական նկարիչ Էդուարդ Իսաբեկյանի աշխատանքը՝ Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։
Պատմություն
1950-ական թվականների սկզբներից Իսաբեկյանի ուշադրության կենտրոնն է դառնում հայկական ժողովրդական վեպը՝ «Սասունցի Դավիթ»-ը։ Նկարչին հուզում են ժողովրդական ստեղծագործության լավատեսությունը, հումանիստական ոգին, ժողովրդի հավատը դեպի բարու ու ազնիվի հաղթանակը, նրա ոչնչով չմեղմացող ատելությունն անարդարի ու չարի հանդեպ…
Հայկական լեռնաշխարհ։ Աժդահա լեռների ստորոտում վեհորեն հոսում է գետը։ Հեռվում՝ թշնամու կողմից ավերված գյուղ։ Նկարի առաջին պլանում կանգնած է ուժեղ, գեղեցիկ, պատանի Դավիթը։ Ձախ ձեռքով նա հենվել է հայրենի երկրի ճարտարապետական կոթողներից մեկի բեկորին. աջում՝ նետ և աղեղ է։ Կենտրոնացած ու մտազբաղ է Դավիթը։ Դառնությամբ է նա նայում ավերակ դարձած հայրենի երկրին։
Սակայն դառնության հետ ջերմ մարդկային սիրտ է բաբախում նրա սլացիկ մարմնում։ Նույնիսկ կատաղի գազանն է խոնարհվել նրա ուժեղ ու բարի սրտի առջև։ Իսաբեկյանը մեծ վարպետությամբ կարողացել է արտահայտել վիպերգի խոհական ոգին, նրա էպիկական, փիլիսոփայական էությունը ։
Կտավը հուշադրամի վրա
2014 թվականին Էդուարդ Իսաբեկյանի 100-ամյա հոբելյանին նվիրված լույս ընծայվեց հուշադրամ, որի մի երեսին «Պատանի Դավիթ» աշխատանքն է ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էդուարդ Իսաբեկյանի նկարներ Կատեգորիա:1956 նկարներ Կատեգորիա:Հայաստանի ազգային պատկերասրահի նկարներ
Ֆրեդերիկու Վեստֆալեն
Ֆրեդերիկու Վեստֆալեն (Frederico Westphalen) համայնք Բրազիլիայում, մտնում է Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի մեջ։ Մի մաս է կազմում Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի հյուսիսարևելյան մարզը։ Մտնում է տնտեսական կարգավիճակ ունեցող Ֆրեդերիկու Վեստֆալենի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 27 308 մարդ, ըստ 2006 թվականի տվյալների։ Տարածքը կազմում է 264,975 կմ2։ Բնակչության խտությունը՝ 106,1 մարդ/կմ²։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1954 թվականի դեկտեմբեր 15-ին։
Զդենեկ Գրիգերա
Զդենեկ Գրիգերա (Zdeněk Grygera, ), չեխ ֆուտբոլիստ, պաշտպան։
Կենսագրություն
Էդենեկը ցանկանում էր «Յուվենտուս» գնալ դեռ 2006 թվականին, բայց իտալական ֆուտբոլում տեղի ունեցած սկանդալի պատճառով շարունակեց խաղալ Այաքսում, որն էլ ֆուտբոլիստին 2007 թվականին ներկայացրեց տրանսֆերի։
2006 թվականի օգոստոսին, եղել են խոսակցություններ կապող Գրիգերը «Տոտենհեմ» (ոչ անգլիական) տեղափոխվելու մասնին, բայց նա հերքել է լուրերն այն մասին, նշելով, որ նա տեսնում է իր ապագան Անգլիայում.
2007 թվականի հունվարի 10-ին «Այաքսի» տեխնիկական տնօրեն Մարտին Վան Գիլն ասել է, որ պայմանագրի ավարտից հետո Գրիգերը տեղափոխվում է թուրինյան «Յուվենտուս»։  Դրանից հետո Զդենեկը հայտարարել է, որ հպարտ է խաղալ նույն թիմում, ինչպես Պավել Նեդվեդը։
2011 թվականի օգոստոսի 30 հայտարարվել էր փոխադարձ համաձայնությամբ Յուվենտուսի  Գրիգերի միջև կնքված պայմանագրի դադարեցման մասին ։ Իսկ հաջորդ օրը Հաջորդ օրը հայտարարվեց, որ Գրիգերը «Ֆուլհեմի» հետ պայմանագիր է կնքել մեկ տարի ժամկետով ։
2012 թվականի դեկտեմբերին Գրիգերը հայտարարեց որա ավարտում է իր պրեսիոնալ կարիերան։ Քանի որ ծնկների հավածում ստացել էր ծանր վնասվածք։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չեխ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ Կատեգորիա:Այաքսի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Յուվենտուսի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուլհեմի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Չեխիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Անգլիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Անգլիական ֆուտբոլի լիգայի խաղացողներ Կատեգորիա:Սպարտա Պրահայի ֆուտբոլիստներ
Տվյալների բազաների կառավարման համակարգ
Տվյալների բազաների կառավարման համակարգ (ՏԲԿՀ), ընդհանուր ծրագրային և լեզվական միջոցների կամ հատուկ նշանակության ծրագրային միջոցների համադրություն՝ տվյալների բազայի ստեղծման և ապահովման համակարգ ։
ՏԲԿՀ կառուցվածք
Ժամանակակից ՏԲԿՀ-ն պարունակում է հետևյալ բաղադրիչները՝
Ֆնջան
Ֆնջան, «չորս ոտք» պարաձև՝ Կարնո պարատեսակներից։
Տվյալների բազաների կառավարման համակարգ
ՏԲԿՀ դասակարգումներ
Թերություններ։ լոկալ ցանցի խիստ ծանրաբեռնվածություն; կենտրոնական կառավարման դժվարություն կամ անհնարինություն, արագ հասանելիության խափանում կամ դժվարացում, անվտանգության ոչ լիարժեք ապահովում։
Տվյալ պահին ֆայլային սերվերի տեխնոլոգիան համարվում է հնացած, իսկ դրա օգտագործումը բարձր տեղեկատվական համակարգերում թերություն է.
Ֆնջան
Պատմություն
Մեծ տարածում է գտել Ջավախքում։ «Չորս ոտք», քանի որ կլոր պարերի հիմնական մասի համար ասում են «մի ոտ պար ենք խաղում», եթե ոտքը մեկ անգամ ենք հարվածում, «երկու ոտ ենք խաղում», եթե երկու անգամ ենք հարվածում և այդպես շարունակ։ Երբ շեշտվում է քայլերի զույգ լինելու պայմանը՝ «երկուս գնալ, երկուս դառնալ», ապա պարերը կոչվում են նաև ջուխտ (զույգ) ոտք։ Չորս ոտք պարերը բաժանվում են երկու խմբի՝ թաթի զույգ զարկերով և ոտքը խաղացնելով։ Հենց չորս ոտք պարաձևին էլ պատկանում է «Ֆնջան» պարը՝ գրանցված Ժենյա Խաչատրյանի կողմից։ Պարի անվանումը թուրքերենից թարգմանաբար նշանակում ՝ փոքր հախճապակյա բաժակ :
Պարաքայլեր
Պարի առաջին մասի տեմպը դանդաղ է, երկրորդ մասում այն արագանում է, ունի թռիչքներ։ Ողջ պարի ռիթմը հավասարաչափ է, իսկ պարեղանակի հաշիվը՝ խառը։ Յուրաքանչյուր քայլ զբաղեցնում է 1/16 տևողություն։ Դաստակները ափ ափի են բռնում, դաստակները՝ կրծքի բարձրության, արմունկները՝ դեպի վեր ծալած, սուր անկյան տակ։
Պարային քայլերն են. Բոլոր շարժումներին կատարվում է մեկ ծունկկոտրուկ։
Տվյալների բազաների կառավարման համակարգ
ՏԲԿՀ դասակարգումներ
Օրինակներ։ Microsoft Access, Paradox, dBase, FoxPro, Visual FoxPro:
Ներկառուցված ՏԲԿՀ-ն տվյալների բազա է, որը կարող է տրամադրվել որպես ծրագրային ապահովման բաղադրիչ, առանց հատուկ ինքնակառավարման տեղադրման կարգի։ Ներկառուցված ՏԲԿՀ- ն նախատեսված է իր տեղական տվյալների  պահպանման համար եւ նախատեսված չէ ցանցում հավաքական օգտագործման համար։ Ֆիզիկապես կառուցված ՏԲԿՀ-ն ավելի հաճախ իրականացվում է որպես կից գրադարան։ Դիմող կողմին տվյալների հասանելիությունը կարող է իրականացվել SQL-ի կամ հատուկ ծրագրավորման ինտերֆեյսի միջոցով։ Օրինակներ։ OpenEdge, SQLite, BerkeleyDB, Firebird Embedded, Microsoft SQL Server Compact, ЛИНТЕР:
Արտաքին հիշողության հետ աշխատելու կանոնակարգ
Այս ռազմավարությունը կիրառվում է միայն արտաքին հիշողության բարձր արդյունավետությամբ. Նման ՏԲԿՀ-ներում փոփոխությունները կուտակվում են արտաքին հիշողությունների բուֆերներում, առաջ անցնելով հետեւյալ իրադարձություններից որեւէ մեկով. Այս ռազմավարությունը թույլ է տալիս խուսափել արտաքին հիշողության հաճախակի փոխանակումներից և զգալիորեն բարձրացնել ՏԲԿՀ-ների արդյունավետությունը։
Ծանոթագրություն
Կատեգորիա:Տվյալների բազաներ Կատեգորիա:Կառավարման համակարգեր Կատեգորիա:Ծրագրային ապահովում
Մարիո Լեմինա
Մարիո Ռենե Ջունիոր Լեմինա (Mario Lemina, ), գաբոնցի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։ Հանդես է գալիս անգլիական «Սաութհեմփթոն»-ի և Գաբոնի ազգային հավաքականի կազում։
«Լորյան»
Մարիոն ֆրանսիական «Լորյան» ֆուտբոլային ակումբի սան է։ Թիմին միացել է 11 տարեկան հասակում։ Հիմնական կազմում հանդես է եկել 2012-13 մրցաշրջանում ։
«Մարսել»
Հաջորդ մրցաշրջանում Լեմինան տեղափոխվել է «Մարսել»։ Տրանսֆերն արժեցել է 4 միլիոն եվրո։ Նա իր առաջին մրցաշրջանում անցկացրել է 23 հանդիպում և օգնել է թիմին առաջնության շրջանակներում գրավել 4-րդ հորիզոնականը։
«Յուվենտուս»
2015 թվականի օգոստոսի 31-ին ֆուտբոլիստը վարձավճարով տեղափոխվել է «Յուվենտուս», հետագայում առաջնային գնման իրավունքով ։ Սեպտեմբերի 26-ին նա խփել է իր առաջին գոլը իտալական ակումբի կազմում՝ «Նապոլի»-ի դեմ խաղում ։
2016 թվականի ապրիլի 29-ին իտալական ակումբը 9.5 միլիոն եվրոյի դիմաց գնել է ֆուտբոլիստի ամբողջ տրանսֆերը ։
Էննի Կրուլ
Աննա Մարիա Կրուլ, գերմանացի օպերային սոպրանո, որն այսօր հիշվում է Ռիխարդ Շտրաուսի «Էլեկտրա» օպերայի գլխավոր հերոսուհու դերակատարմամբ։
Մարիո Լեմինա
«Սաութհեմփթոն»
2017 թվականի օգոստոսի 8-ին 15.4 միլիոն £-ի դիմաց Լեմինան տեղափոխվել է «Սաութհեմփթոն» ։ Նա թիմի հետ կնքել է 4 տարվա պայմանագիր։
Էննի Կրուլ
Կենսագրություն
Ծնվել է Գերմանիայի Ռոստոկ քաղաքում, կրթություն ստացել Բեռլինում Հերթա Բրամերի մոտ։ Բեմական դեբյուտը կատարել է 1898 թվականին Պլաուեն քաղաքի պետական թատրոնում «Ազատ հրաձիգը» օպերայից Ագաթեի դերակատարմամբ։ 1900 - 1912 թվականներին երգել է Դրեզդենի պետական օպերայում, որտեղ 1901 թվականին մարմնավորել է Իգնացի Յան Պադերևսկու «Մանրու» օպերայի գլխավոր հերոսուհուն ու Ռիխարդ Շտրաուսի «Հանգած կրակներ» օպերայից Դիեմուտին։ Շտրաուսը, որը հիանում էր երգչուհու դրամատիկ հատկանիշներով, հենց նրան է ընտրել որպես իր առաջին Էլեկտրա։ 1909 թվականի հունվարի 25-ին Դրեզդենում օպերայի պրեմիերայից մեկ տարի հետո նա այդ դերով հանդես է եկել Լոնդոնի Կովենտ գարդեն արքունական թատրոնում։ Լոնդոնում բեմադրված Շտրաուսի առաջին օպերան էր։
Մարիո Լեմինա
«Սաութհեմփթոն»
Թիմի կազմում իր դեբյուտը գաբոնցին նշել է օգոստոսի 20-ին՝ «Վեստ Հեմ Յունայթեդ»-ի դեմ խաղում ։
Էննի Կրուլ
Կենսագրություն
Կատարումներով կանոնավորապես հանդես է եկել գերմանական այլ օպերային թատրոններում (Մանհայմում, Վայմարում, Լայպցիգում, Քյոլնում, Կարլսրուեում), ինչպես նաև Բռնոյում (1905) ու Պրահայում (1907)։ Կատարած այլ դերեգերի թվում էին՝ Լեոնորը Բեթհովենի «Ֆիդելիո», Սենտան Վագների «Թռչող հոլանդացի», Էլզան «Լոհենգրին», Էլիսաբեթը «Տանհոյզեր», Զիգլինդը «Վալկիրիա», Իզոլդան «Տրիստան և Իզոլդա», Մարջիանան «Բաղդադի սափրիչը», Մարտան «Հարթավայրեր», և Վալենտինան Մեյերբերի «Հուգենոտներ» օպերաներից։
1904 թվականին ամուսնացել է բաս Մաքս Ֆլորի հետ, իսկ կյանքի վերջին տարիներն անցկացրել Շվերին քաղաքում, որտեղ երգեցողություն էր դասավանդում։ Վախճանվել է այնտեղ 1947 թվականի հունիսի 14-ին 71 տարեկանում։
Մարիո Լեմինա
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Յուվենտուսի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Սաութհեմփթոնի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Թուրքական Սուպեր լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Օլիմպիկ Մարսելի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Գալաթասարայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Լորյանի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Անգլիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Էննի Կրուլ
Ձայնագրություններ
Կրուլի ձայնը կարելի է լսել 1909 թվականին Բեռլինում Էդիսոն ձայնագրման ընկերության կողմից կատարված «Տանհոյզեր» օպերայի 2 գործողության ամբողջական ձայնագրության մեջ։ Կան նաև վերափոխված տարբերակները՝ «Տանհոյզեր»՝ գործողություն II, «Լոհենգրին»՝ հարսանեկան տեսարան (Preiser Records 89949)։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:1876 ծնունդներ Կատեգորիա:1947 մահեր Կատեգորիա:20-րդ դարի օպերային երգչուհիներ Կատեգորիա:Գերմանացի օպերային երգչուհիներ Կատեգորիա:Գերմանացի սոպրանոներ
Դավիթը Գողիաթի գլխով
Դավիթը Գողիաթի գլխով, Կարավաջոյի՝ 1609-1610 թվականների նկարը, որը պատկերում է Սամուելի գրքից, Հին կտակարանից Դավիթի և Գողիաթի մարտի վերջին տեսարանը։ Այժմ պահպվում է Բորգեզե պատկերասրահում ։
Գրամադու դուս Լորեյրուս
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1992 թվականի մարտի 20-ին։
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռիու Գրանդի դու Սուլ նահանգի բնակավայրեր
Դավիթը Գողիաթի գլխով
Նկարի թեման նկարիչը մշակել էր ավելի վաղ շրջանում, դրանցից մեկը՝ նկարված 1607 թվականին, գտնվում է Վեննայում՝ Արվեստի պատմության թանգարանում, մյուսը, որը թվագրված է 1600 թվականով, Պրադոյում ։
Հավանական է՝ Կարավաջոյի համար ներշնչման անմիջական աղբյուր է ծառայել Ջորջոնեի՝ նույն թեմայով աշխատանքը՝ նկարված մոտ 1510 թվականին, չնայած Կարավաջոն էականորեն ուժեղացրել է տեսարանի դրամատիզմը՝ կտրված արյունահոսող գլուխը տեղադրելով Դավիթի ձեռքում, այլ ոչ թե թողնելով այն արյան մեջ ընկած, ինչպես սկզբնաղբյուրում է ։ Դավիթի ձեռքի թրին երևում է H-AS OS հապավումը, որը մեկնաբանվում է որպես լատիներեն humilitas occidit superbiam (խոնարհությունը սպանում է հպարտությունը) արտահայտության կրճատ ձև ։
Առանց այդ էլ բարդ նկարի կենսագրական հետաքրքրությունը ուժեղանում է իմաստային շերտերով, օրինակ, օրթոդոքսալ քրիստոնեական պատկերագրությունում Սատանայի նկատմամբ Քրիստոսի, ինչպես Չարի նկատմամբ Բարու հաղթանակը, կամ անպատասխան սիրո մոտիվներով, որը «սպանում է» դժբախտ սիրահարին․ այդ ժամանակներում տարածված սյուժե ։ Նրան բնորոշ օրինակ է Քրիստոֆեր Ալլորիի «Հուդիթ և Հողոփեռնես» նկարը՝ Օլոֆերնի կերպարի ինքնանկարով, որը ներկայումս պահվում է Պիտտիում, չնայած Կարավաջոյի նկարում Դավիթը պատկերված է ոչ անտարբեր և Գողիաթի մահով խիստ զգացված ։
1650 թվականին նկարը գտնվել է կարդինալ Շիպիոնե Բորգեզեի՝ պապական պաշտոնյայի հավաքածուում, որն լիազորություն ուներ ներել Կարավաջոյին Ռանուչչո Տամասսոնիի սպանության համար․ այսպիսով այն կարելի է մեկնաբանել որպես ներման միջնորդություն։ Պուլիզի խոսքերով․ «Դավիթը Գողիաթի գլխով ցուցադրում է Կարավաջոյի ընդունակությունը սեփական փորձը հին սուրբ կերպարներին փոխանցելու՝ դառը մարդկային հնարավորությունները նկարագրելու համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կարավաջոյի նկարներ Կատեգորիա:Բորգեզե պատկերասրահի նկարներ Կատեգորիա:Հին Կտակարանի թեմայով նկարներ
Մամոնտովսկի շրջան
Մամոնտովսկի շրջան (Мамонтовский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Ալթայի երկրամասում։
Ստեղծվել է 1924 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Մամոնտովո ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 2297 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ալթայի երկրամաս Կատեգորիա:Ռուսաստանի շրջաններ ըստ դաշնային սուբյեկտների Կատեգորիա:1924 հիմնադրված պետություններ և տարածքներ
Բաղնիքի լեռնաշղթա
Բաղնիքի լեռներ, լեռներ Թուրքիայում, Բյուրակն-Մնձուրյան լեռնահամակարգում, Դերսիմի շրջանում։ Բաղնիքի լեռների լանջին գտնվում է Սուրբ Նիկողոսի վանքը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռնաշղթաներ
Լամա (կենդանի)
Լամա, ուղտազգիների ընտանիքի հարավամերիկյան կաթնասուն, ընտանի են դարձվել Անդյան հնդկացիների կողմից։ Ընտելացվել է կենտրոնական Անդերում։ Կարևոր դեր է խաղում ինկերի անասնապահության մեջ։
Կլասիֆիկացիա
Լամոիդները կամ լամաները (քանի որ նրանք ավելի շատ հայտնի են որպես խումբ), բաղկացած են վիկուկայից, գուանակոյից (Lama guanicoe), Suri alpaca- ից և Huacaya alpaca- ից (Vicugna pacos, prev. Lama guanicoe pacos) և տնային լամա (Lama) գլամա)։ Guanacos- ը և vicuñas- ն ապրում են վայրի բնության մեջ, մինչդեռ լլամա և ալպասկան գոյություն ունեն միայն որպես տնային կենդանիներ [6]: Թեև վաղ գրողները լլասը համեմատում էին ոչխարների հետ, բայց նրանց նմանությունը ուղտի հետագայում շուտով ճանաչվեց։ Դրանք ընդգրկվել են Camelus- ի սեռի մեջ, ինչպես նաև alpaca- ն ՝ Carl Linnaeus- ի Systema Naturae- ում (1758)։ [7] Դրանք, սակայն, 1800-ին առանձնացվեցին Ժորժ Կուվերի կողմից ՝ լամա անվան տակ ՝ գուանակոյի հետ միասին։ [8] ԴՆԹ-ի վերլուծությունը հաստատել է, որ գուանախոն լամայի վայրի նախահայրն է, մինչդեռ վիկուշան ալպակի վայրի նախնին է. վերջին երկուսը տեղադրվել են Vicugna սեռում [9]:
Lama- ն և Vicugna- ի սեռերը, իսկական ուղտերի երկու տեսակների հետ միասին, Artiodactyla- ի կամ նույնիսկ toed ungules- ի միանգամայն հստակ հատվածի միակ գոյություն ունեցող ներկայացուցիչներն են ՝ ծայրահեղ առանձնահատկություններից դուրս գալով ծալքերի վրա։ նրանց ոտքերից։ Tylopoda- ն բաղկացած է մեկ ընտանիքից ՝ Camelidae- ից, և Artiodactyla- ի կարգը կիսում է Suina- ի (խոզերի), Tragulin- ի (chevrotains), Pecora- ի (ruminants) և Whippomorpha- ի (hippos- ի և cetaceans- ի հետ) պատվերը, որոնք պատկանում են Artiodactyla- ին `կլադիստական, եթե ոչ ավանդական, տեսակետ)։ Տիլոպոդան քիչ թե շատ կապում է քույր տաքսիներից յուրաքանչյուրին, որոշ առումներով կանգնելով նրանց միջև միջին դիրքի վրա, յուրաքանչյուրի կողմից կիսելով որոշ բնութագրեր, բայց մյուսներում ցույց են տալիս հատուկ փոփոխություններ, որոնք գտնված չեն մյուս տաքսիներից որևէ մեկում։
Ներքին լամա
19-րդ դարի Հյուսիսային Ամերիկայի հսկայական և նախկինում անսպասելի ոչնչացված Պալեոգեն կենդանական աշխարհի հայտնագործությունները, ինչպես մեկնաբանում են պալեոնտոլոգներ Josephոզեֆ Լեյդը, Էդվարդ Դինկեր Քոփը և Օթնիյլ Չարլզ Մարշը, օգնեցին հասկանալ այս ընտանիքի վաղ շրջանի պատմությունը։ միշտ չէ, որ սահմանափակվում է Հարավային Ամերիկայում; առատ լամայի նման մնացորդներ հայտնաբերվել են Պլեիստոցենի հանքավայրերում ՝ Քարոտ լեռներում և Կենտրոնական Ամերիկայում։ Բրածո լամաների մի մասը շատ ավելի մեծ էր, քան ներկայիս ձևերը։ Վերջին սառցե դարաշրջանում որոշ տեսակներ մնացին Հյուսիսային Ամերիկայում։ Հյուսիսային Ամերիկայի լամաները դասակարգվում են որպես մեկ ոչնչացված սեռ ՝ Hemiauchenia: Llama- ի նման կենդանիները սովորական տեսարան կլինեին 25,000 տարի առաջ ՝ Կալիֆոռնիայում, Տեխասում, Նյու Մեքսիկոյում, Յուտայում, Միսուրիում և Ֆլորիդայում։