cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Լույսի աղտոտում
Էկոհամակարգերի խափանում
Ուսումնասիրությունները ակնարկում են, որ լճերի շրջակայքում լույսի աղտոտումը խանգարում է զուպլանկտոններին, ինչպիսիք են՝ ջրալվերը, ուտել մակերեսային ջրիմուռներ` հանգեցնելով ջրիմուռների շատացմանը, որոնք կարող են ոչնչացնել լճերի բույսերը և իջեցնել ջրի որակը ։ Լույսի աղտոտումը կարող է նաև ազդել էկոհամակարգերի վրա այլ եղանակներով։ Օրինակ՝ լեպիդոպորտիստներն ու միջատաբանները փաստել են, որ գիշերային լույսը կարող է խոչընդոտել ցեցի և գիշերային այլ միջատների շարժին ։ Գիշերը ծաղկող ծաղիկները, որոնք փոշոտման համար կախման մեջ են ցեցերից, կարող են վնասվել գիշերային լուսավորությունից, քանի որ չկա փոխարինող փոշոտիչ, որի վրա արհեստական լույսը ազդեցություն չի ունենա։ Սա կարող է վնասել  բույսերի այն տեսակներին, որոնք չեն կարող վերարտադրվել և փոխել տարածքի էկոլոգիան ։ Գիշերային միջատների շարքում լուսատըտիկները(Coleoptera: Lampyridae, Phengodidae և Elateridae) լույսի աղտոտման համար հետաքրքիր ուսումնական առարկաներ են, քանի որ դրանք վերարտադրման համար կախված են իրենց իսկ լույսից և, հետևաբար, շատ զգայուն են լույսի շրջակա միջավայրի մակարդակների հանդեպ ։ Լուսատըտիկները հայտնի են (ի տարբերություն շատ այլ միջատների) և հեշտությամբ նկատվում են մարդկանց կողմից։ Շրջակա միջավայրի փոփոխությունների հանդեպ իրենց զգայունության և արագ արձագանքի շնորհիվ լուսատըտիկները համարվում են  լավ կենսաինդիկատորներ՝ գիշերային արհեստական լուսավորության համար ։ Ենթադրվում է, որ գիշերը միջատների զանգվածային անկումը մասամբ պայմանավորված է արհեստական լույսերով ։
2009 թվականի ուսումնասիրությունը նաև ակնարկում է կենդանիների և էկոհամակարգերի վրա բևեռացված լույսի խառնաշփոթի կամ լույսի արհեստական բևեռացման պատճառով առաջացած վնասակար ազդեցությունները(նույնիսկ օրվա ընթացքում, քանի որ արևի լույսի բնական բևեռացման ուղղությունը և դրա արտացոլումը շատ կենդանիների համար տեղեկատվության աղբյուր են համարվում)։ Աղտոտման այս ձևը կոչվում է բևեռացված լույսի աղտոտում (PLP): Անբնական բևեռացված լույսի աղբյուրները կարող են բևեռացման համար զգայուն տաքսոններում անբավարար վարքագիծ առաջացնել և փոխել էկոլոգիական փոխազդեցությունները։
Բարձր կառույցների վրա գտնվող  լույսերը կարող են ապակողմնորոշել գաղթող թռչուններին։ ԱՄՆ ձկների և վայրի բնության ծառայության կատարած բարձր շինությունների լույսերի պատճառով սպանված թռչունների քանակի նախահաշիվները տարեկան կազմում են չորսից-հինգ միլիոն և ավելի ։ «Ճակակատագրական լույսի իրազեկման ծրագիր»-ը (FLAP) համագործակցում է Տորոնտոյի, Օնտարիոյի, Կանադայի և այլ քաղաքների շենքերի սեփականատերերի հետ,որոնք միգրացիայի ժամանակահատվածում  անջատում են լույսերը՝ թռչունների մահացությունը նվազեցնելու համար։
Լողափերի բներից դուրս եկող ծովային կրիաների ձագերը լույսի աղտոտման հերթական զոհն են։ Կա թյուր կարծիք, որ ձվից նոր դուրս եկած ծովային կրիաները շարժվում են Լուսնի ուղղությամբ։ Փոխարենը, նրանք գտնում են օվկիանոսը՝ հեռանալով ավազաթմբերի մութ ուրվագիծից և դրանց բուսականությունից։ Սա վարքագիծ է, որին արհեստական լույսերը խանգարում են ։ Դոդոշների բուծման գործունեությունը և վերարտադրողական ֆենոլոգիան, այնուամենայնիվ, կապված են Լուսնի լույսի հետ ։ Երիտասարդ ծովային թռչուններին նույնպես կարող են ապակողմնորոշել լույսերը, երբ նրանք թողնում են իրենց բները և դուրս թռչում դեպի ծով  ։ Լույսի աղտոտումը երկկենցաղների ու սողունների վրա  նույնպես ազդեցություն ունի։ Սովորաբար մթում ներմուծված լույսի աղբյուրները կարող են խաթարել մելատոնինի արտադրության մակարդակը։ Մելատոնինը հորմոն է, որը կարգավորում է ֆոտոպերիոդիկ ֆիզիոլոգիան և վարքը։ Գորտերի և պոչավոր երկկենցաղների որոշ տեսակներ օգտագործում են լույսից կախված «կողմնացույց»՝ բուծման վայրեր գնալու համար։ Ներկայացված լույսը կարող է նաև առաջացնել զարգացման անկանոնություններ, ինչպիսիք են ցանցաթաղանթի վնասումը, ձագերի աճի նվազումը, վաղաժամ մետամորֆոզը, սերմնաբջիջների արտադրության նվազումը և գենետիկ մուտացիան   ։
2009 թվականի սեպտեմբերին Հյուսիսային Իռլանդիայի Արմա քաղաքում 9-րդ եվրոպական «Dark-Sky» սիմպոզիումը նիստ անցկացրեց գիշերային լույսի (LAN) բնապահպանական ազդեցությունների վերաբերյալ ։ Այն զբաղվում էր չղջիկներով, կրիաներով, LAN- ի «թաքնված» վնասներով և շատ այլ թեմաներով։ LAN- ի էկոլոգիական ազդեցությունները նշվել են դեռ 1897 թվականին ՝ Los Angeles Times- ի հոդվածում։ Ստորև ներկայացվում է այդ հոդվածից մի հատված, որը կոչվում է «Էլեկտրականություն և անգլիական երգեցիկ թռչուններ».
Անգլիական մի ամսագիր անհանգստացած է էլեկտրականության և երգեցիկ թռչունների առնչությամբ, որը, ըստ դրա, ավելի մոտ է, քան կատուներին և կերային մշակաբույսերին։ Այն հարցնում է թե մեզանից քանի՞սն են կարծում, որ էլեկտրականությունը կարող է ոչնչացնել երգեցիկ թռչուններին։ ... Բացառությամբ սերինոսների, կարելի է ասել, որ անգլիական բոլոր երգեցիկ թռչունները միջատակեր են, և նրանց սննդակարգը հիմնականում բաղկացած է հսկայական քանակությամբ մանր միջատներից, որոնք նրանք հավաքում են խոտի և խոտաբույսերի վրայից՝ մինչ  ցողի չորանալը։ Քանի որ էլեկտրական լույսը լուսավորում է Անգլիայի քաղաքային փողոցները, այս խեղճ թևավոր ատոմները յուրաքանչյուր ամառային տաք  երեկո կոտորվում են լույսերի պատճառով ... Կա վախ, որ երբ Անգլիան մի ծայրից մյուսը ծայրը լուսավորվի, երգեցիկ թռչունները կսատկեն իրենց սննդի պաշարների սակավությունից }}:
Ազդեցությունը աստղագիտության վրա
Աստղագիտությունը շատ զգայուն է լույսի աղտոտման նկատմամբ։ Գիշերային երկինքը, որը դիտվում է քաղաքից, ոչ մի նմանություն չունի նրան, ինչը կարելի է տեսնել մութ երկնքից ։ Երկնքի լուսավորումը (գիշերը մթնոլորտում լույսի ցրումը) նվազեցնում է աստղերի,գալակտիկաների և երկնքի ցայտունությունը, ինչը չի թողնում տեսնել աղոտ մարմինները։ Այս գործոնի պատճառով նոր հեռադիտակները կառուցվում են հեռավոր վայրերում։
Որոշ աստղագետներ օգտագործում են նեղ երիզով « միգամածության ֆիլտրեր», որոնցով կարելի է տեսնել լույսի միայն հատուկ ալիքների երկարությունները, որոնք սովորաբար հանդիպում են միգամածություններում, կամ լայն երիզով «լույսի աղտոտման ֆիլտրեր», որոնք նախատեսված են  լույսի աղտոտման հետևանքները նվազեցնելու (բայց ոչ վերացնելու)համար։Սրանք զտում են  սպեկտրալ գծերը, որոնց սովորաբար արտանետում են նատրիումի և սնդիկի լամպերը, այդպիսով ուժեղացնելով ցայտունությունը և պարզեցնելով աղոտ օբյեկտների տեսքը, ինչպիսիք են գալակտիկաներն ու միգամածությունները ։ Ցավոք, լույսի աղտոտման նվազեցման (LPR) այս ֆիլտրերը չեն հանդիսանում լույսի աղտոտման լուծումը։ LPR ֆիլտրերը նվազեցնում են ուսումնասիրվող օբյեկտի պայծառությունը, և դա սահմանափակում է ավելի շատ խոշորացնելու հնարավորությունը։ LPR ֆիլտրերն գործում են արգելափակելով որոշակի ալիքի երկարության լույսը, որը փոխում է օբյեկտի գույնը՝ հաճախ ստեղծելով արտահայտված կանաչ ձուլվածք։ Ավելին, LPR ֆիլտրերը գործում են միայն որոշակի օբյեկտների տեսակների համար(հիմնականում արտանետման միգամածություններ) և քիչ են օգտագործվում գալակտիկաների և աստղերի համար։ Ոչ մի ֆիլտր չի կարող համապատասխանել մութ երկնքի արդյունավետությանը՝ տեսողական կամ լուսանկարչական նպատակներով։ Լույսի աղտոտվածությունն ազդում է երկնքի ցրված օբյեկտների տեսանելիության վրա, ինչպիսիք են միգամածություններն ու գալակտիկաները` դրանց մակերևույթի ցածր պայծառության պատճառով։ Նման օբյեկտների մեծ մասը անտեսանելի են դառնում խոշոր քաղաքների՝ խիստ աղտոտված երկնքում։ Տեղանքի մթությունը գնահատելու պետք է փնտրել  Ծիր Կաթինը, որը ամբողջապես մութ երկնքում այնքան պայծառ է, որ ստվեր է գցում ։
Բացի երկնքի լուսավորումից, լույսի խախտումը կարող է ազդել դիտումների վրա, երբ արհեստական լույսն ուղղակիորեն մտնում է աստղադիտակի խողովակ և արտացոլվում է ոչ օպտիկական մակերեսներից, մինչև այն վերջապես հասնում է ակնապակուն։ Լույսի աղտոտման այս ուղիղ ձևը փայլ է առաջացնում տեսադաշտում, ինչը նվազեցնում է ցայտունությունը։ Լույսի խախտումը նույնպես թույլ չի տալիս, որ տեսողական դիտորդը բավարար չափով հարմարվի մթությանը։ Այս ցոլքը նվազեցնելու համար (եթե լույսի ուղղակիորեն նվազեցումը տարբերակ չէ) սովորաբար ծածկում են աստղադիտակի խողովակը և լրացուցիչ պարագաները(արտացոլանքը նվազեցնելու պարագաներ), և աստղադիտակի վրա դնում են լուսապաշտպան վահան՝ թիրախին մոտ գտնվող այլ անկյուններից եկող լույսը նվազեցնելու համար։ Այսպիսի դեպքերում որոշ աստղագետներ նախընտրում են դիտել սև կտորի տակ՝ մթության առավելագույն հարմարեցումը ապահովելու համար։
Մթնոլորտային աղտոտման աճ
Սան Ֆրանցիսկոյում Ամերիկյան երկրաֆիզիկական միության նիստում ներկայացված ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ լույսի աղտոտումը ոչնչացնում է նիտրատային ռադիկալները, այդպիսով կանխելով բնականոն գիշերային ժամին` մեքենաներից և գործարաններից արտանետվող մթնոլորտային ծխի կրճատումը  ։ Ուսումնասիրությունը ներկայացրել է Հարալդ Սթարքը ՝ Օվկիանոսի և մթնոլորտի ազգային վարչությունից։
Երկնքի բնական բևեռացման նվազում
Գիշերը, Լուսնի լույսով լուսավորված երկնքի բևեռացումը շատ խիստ նվազում է քաղաքային լույսի աղտոտման առկայության դեպքում, քանի որ ցրված քաղաքային լույսը խիստ բևեռացված չէ ։ Մարդիկ բևեռացված լուսնի լույսը չեն կարող տեսնել, բայց կարծիք կա, որ շատ կենդանիներ այն օգտագործում են տեղաշարժման համար։
Նվազեցում
Լույսի աղտոտման նվազման հետ մեկտեղ պետք է նվազեն նաև երկնքի փայլը,ցոլքը, լույսի խախտումը և լուսային խառնաշփոթությունը։ Հետևաբար, լույսի աղտոտումը լավագույնս նվազեցնելու մեթոդը կախված է առկա խնդրից։ Հնարավոր լուծումներն են.
Լուսավորության հարմարանքների բարելավում
Լույսի աղտոտումը նվազեցնելու համար ամբողջական անջատման լուսատուների օգտագործումը խրախուսվում է արշավի շատ մասնակիցների կողմից։ Սովորաբար խրախուսվում է նաև, որ լույսերը լինեն համապատասխան հեռավորության վրա՝ առավելագույն արդյունավետության համար, և որ օգտագործվող լուսատուների քանակը, ինչպես նաև յուրաքանչյուր լուսատուի հզորությունը համապատասխանի որոշակի կիրառման պահանջներին (հիմնվելով լուսավորության նախագծման տեղական չափանիշների վրա)։
Ամբողջական անջատման հարմարանքը, ճիշտ տեղադրման դեպքում, նվազեցնում է լույսի թափանցման հավանականությունը հորիզոնական հարթությունից վեր։ Հորիզոնականից վեր արձակված լույսը երբեմն կարող է լուսավորել նախատեսված թիրախը, բայց հաճախ ոչ մի նպատակ չի ծառայում։ Երբ այն մտնում է մթնոլորտ, լույսը նպաստում է երկնքի փայլին։ Որոշ կառավարություններ և կազմակերպություններ այժմ քննարկում են, կամ արդեն իսկ իրականացրել են փողոցային լամպերի և մարզադաշտերի լուսավորության ամբողջական անջատումները։
Ամբողջական անջատման հարմարանքների օգտագործումը կօգնի նվազեցնել երկնքի լուսավորումը՝ թույլ չտալով, որ լույսը դուրս գա հորիզոնականից վեր։ Ամբողջական անջատումը, որպես կանոն, նվազեցնում է լամպի և ռեֆլեկտորի տեսանելիությունը լուսատուի մեջ, ուստի ցոլքի հետևանքները նույնպես նվազում են։ Արշավի մասնակիցները նաև պնդում են, որ ամբողջական անջատման հարմարանքները ավելի արդյունավետ են, քան մյուս հարմարանքները, քանի որ այն լույսը, որը հակառակ դեպքում կթափանցեր մթնոլորտ, կարող էր ուղղվել դեպի գետնին։ Այնուամենայնիվ, ամբողջական անջատման հարմարանքները կարող են նաև ավելի շատ լույս պահել հարմարանքում, քան լուսատուների մյուս տեսակները, ինչը համապատասխանում է լուսատուի ցածր արդյունավետությանը։ Սա ենթադրում է լուսատուների վերաձևովորման անհրաժեշտությունը։
Ամբողջական անջատման հարմարանքների օգտագործումը կարող է հանգեցնել հարմարանքներում ավելի ցածր հզորությամբ լամպերի օգտագործմանը` առաջացնելով նույն կամ երբեմն ավելի լավ ազդեցություն` ավելի խնամքով կառավարման շնորհիվ։ Յուրաքանչյուր լուսավորության համակարգում երկնքի լուսավորումը առաջանում է նաև գետնից արտացոլված լույսից։ Այնուամենայնիվ, այս արտացոլումը կարող է կրճատվել՝ եթե օգտագործվի լամպի համար անհրաժեշտ նվազագույն ուժը և սահմանվի լույսերի համապատասխան հեռավորություն։
Ամբողջական անջատման լուսատուների վերաբերյալ կա տարածված քննադատություն, որ դրանք երբեմն այնքան էլ գեղագիտական տեսք չունեն։ Դա, ամենայն հավանականությամբ, այն պատճառով է, որ պատմականորեն չի եղել մեծ շուկա՝ հատուկ ամբողջական անջատման հարմարանքների համար, և այն պատճառով, որ մարդիկ սովորաբար սիրում են տեսնել լուսավորության աղբյուրը։ Լույսի ուղղության առանձնահատկության պատճառով ամբողջական անջատման համակարգերը երբեմն նաև պահանջում են փորձաքննություն` առավելագույն արդյունքի հասնելու համար։
Կասկածի տակ է դրվել նաև լուսային աղտոտվածության դեմ պայքարի համար ամբողջական անջատման ճանապարհային լույսերի օգտագործման արդյունավետությունը։ Նախագծային ուսումնասիրությունների համաձայն, ամբողջական անջատման դասավորմությամբ լուսատուները (ի տարբերություն անջատման կամ մասնակի անջատման լուսատուների(համեմատված է այստեղ ) պետք է ավելի մոտ լինեն իրար, որպեսզի բավարարեն IESNA- ի կողմից նշված լույսի մակարդակի, միօրինակության և ցոլքի հետ կապված նույն պահանջները։ Այս սիմուլյացիաները օպտիմիզացնում էին լույսերի բարձրությունն ու հեռավորությունը` միևնույն ժամանակ հարկագրելով ընդհանուր դիզայն` IESNA- ի պահանջները բավարարելու համար, և հետո համեմատում լուսատուի տարբեր նմուշների և ուժերի ընդհանուր լուսարձակման և էներգիայի սպառումը։
Անջատման նմուշները ավելի լավ էին գործում, քան ամբողջական անջատման նմուշները, իսկ մասնակի անջատումը` ավելի լավ, քան կամ անջատումը կամ ամբողջական անջատումը։ Սա ցույց է տալիս, որ ճանապարհային  սարքավորումները, գերլուսավորումը կամ ամբողջական անջատման հարմարանքների միջոցով արտադրված թույլ միօրինակությունը, կարող է ավելի վնասակար լինել, քան ուղղակի լուսավորությունը, որը ստեղծվում է ավելի քիչ անջատման կամ մասնակի անջատման հարմարանքների միջոցով։ Հետևաբար, առկա համակարգերի ընդհանուր աշխատանքը կարող է բարելավվել ավելի շատ լուսատուների քանակը կրճատելու միջոցով, քան օգտագործելով ամբողջական անջատման նախագծեր։
Լույսի աղբյուրների տեսակների կարգավորում
Ստորև բերված աղյուսակում լույսի աղբյուրների որոշ տեսակներ նշված են ըստ էներգաարդյունավետության կարգի (տվյալները մոտավոր պահպանված արժեքներ են) և ներառում են դրանց երկնքի լուսավորման տեսողական ազդեցությունը՝ համաձայն LPS-ի ։
Շատ աստղագետներ հայցում են, որ մոտակա համայնքները օգտագործեն ցածր ճնշման նատրիումի լույսեր կամ ալյումինե գալյումի ինդիումի ֆոսֆիդային լուսադիոդային լուսատուներ, քանի որ արտանետվող հիմնական ալիքի երկարություն հետ համեմատաբար հեշտ է աշխատել կամ հազվադեպ դեպքերում զտել ։ Նատրիումի լույսերի շահագործման ցածր գինը մեկ այլ առանձնահատկություն է։ Օրինակ, 1980-ին, Կալիֆոռնիայի Սան Խոսե քաղաքում փողոցային բոլոր լամպերը փոխարինվեցին ցածր ճնշում ունեցող նատրիումի լամպերով, որոնց լույսը զտելը ավելի հեշտ է մոտակա Լիք աստղադիտարանի համար։ Նմանատիպ ծրագրեր այժմ գործում են Արիզոնայում և Հավայան կղզիներում։ Նման դեղին լույսի աղբյուրները ունեն նաև զգալիորեն քիչ երկնքի լուսավորման տեսանելի ազդեցություն, այնպես որ դրանք նվազեցնում են տեսողական երինքի լուսավորման պայծառությունը և բարելավում աստղերի տեսանելիությունը բոլորի համար։
Հովհաննես առաքյալի երկրորդ թուղթ
Հովհաննես երկրորդ ընդհանրական թուղթը Նոր Կտակարանի 27 գրքերից է և մաս է կազմում ընդհանրական կամ կաթողիկե նամակների։
Հեղինակը
Այս նամակի, ինչպես նաև Հովհաննեսի երրորդ նամակի հեղինակի ավանդաբար համարվել է Ավետարանի հեղինակ Հովհաննես առաքյալը։ Սակայն այսօր նամակի հեղինակի շուրջ Աստվածաշնչագիտության մեջ գոյություն ունեն տարբեր վարկածներ։
Գրության ժամանակը և վայրը
Նամակը գրվել է Հովհաննու ավետարանից և Հովհաննու առաջին թղթից հետո, Հովհաննու երրորդ նամակից առաջ։ Ընդունված է գրության ժամանակը համարել առաջին դարի 90-ական թթ.։ Այլ գիտնականներ կարծում են, որ նամակը գրվել է 90-130 թ.։ Գրության վայրը համարվում է Եփեսոսը։
Բովանդակությունը
Նամակը կարելի է բաժանել բովանդակային հետևյալ մասերի.
Աղբյուրներ
Ուդո Շնելլե, Ներածություն Նոր Կտակարանի, Գյոթինգեն։ 2005, էջ 485-492
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նոր Կտակարան Կատեգորիա:Նոր Կտակարանի գրքեր Կատեգորիա:Աստվածաշունչ Կատեգորիա:Քրիստոնյա ագնոստիկներ
Վոկի-Տամմե
Վոկի-Տամմե (Voki-Tamme), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Լասվա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 23 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Լասվա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Պտտագլոր (Ռևոլվեր)
Ռևոլվերը (անգլերեն revolve «պտտել», ֆրանսերեն revolver, լատիներեն revolvare - գլորվել, և թարգմանաբար պտտագլոր), բազմակի լիցքավորված կարճփողանի փոքր զենք է պտտվող թմբուկով, որը հանդես է գալիս որպես պահեստատուփ ։ Թմբուկն ունի մի քանի խցիկ, որոնցում տեղակայված է զինամթերք։ Կրակոցի պահին հաջորդ խցիկը ծառայում է որպես խցիկ։
ԳՕՍՏ 28653-2018-ի սահմանման համաձայն՝ «խցիկների կամ տակառների պտտվող բլոկով ատրճանակ»։
Վաղ ռևոլվերներ
Առաջին զենքերը դեռ շեղվում էին ատրճանակի սովորական սահմանումից։ Նրանք բոլորը դնչկալներ էին, որոնցից յուրաքանչյուրը կազմում էր տակառի հետևի ծայրը։ Այսպիսով, պտտվում էր ոչ միայն թմբուկը` շարժիչի լիցքավորմամբ և արկով, այլ ամբողջ տակառի հավաքածուն։
Կենտրոնական Եվրոպայում արդեն կային 15-րդ դարում պտտվող խողովակներով բազմափողանի զենքի մասին նկատառումներ։ 15-րդ դարի վերջի Նյուրնբերգյան ձեռագիրը ցույց է տալիս երեք կրակոց լուցկու կողպեքի հրացան՝ պտտվող փողով ։ Բազմփողանի լուցկու կողպեքի զենքերով առաջին գործնական փորձերը կատարվել են մոտ 1500 թվականին ։ 1595-ից 1600 թվականներին անիվի կողպեքներով առաջին հրացանների փոքր քանակություններն արտադրվել են գերմանացի հրացանագործների կողմից։ Այդ ժամանակ կային գերմանական արտադրության մի քանի ռևոլվերներ՝ դիպուկ գործողության կողպեքներով ։ 1600 թվականից ի վեր ավելի ու ավելի շատ կայծքարային ատրճանակներ են կառուցվել։ Սակայն միանգամյա ատրճանակների համեմատ դրանց թիվը փոքր էր։ Դա պայմանավորված էր նրանց չափերով (մինչև 550 մմ), քաշով (մինչև 2,85 կգ) և յուրաքանչյուր խցիկի համար այբբենարանի փոշին հուսալիորեն պահելու խնդրով ։
Միտումը դեպի բազմակի կրակոցներ, հավանաբար, առաջացել է պատերազմներում ատրճանակների կիրառմամբ։ Եթե որսորդը վրիպում էր, նա միայն կորցրել էր իր զոհը, իսկ եթե զինվորը վրիպում էր, ապա նա անպաշտպան էր և, հնարավոր է, կորցրեց իր կյանքը ։ Այդ պատճառով ատրճանակները հաճախ վաճառվում էին զույգերով, որպեսզի գոնե մեկը երկրորդ կրակոցն ունենար ։ Թեև վաղ շրջանում կային կրկնակի հրացաններ և որսի համար նախատեսված հրացաններ, առաջին իսկական երկփողանի ատրճանակը անիվի կողպեքով հայտնվեց միայն մոտ 1530 թվականին ։ 18-րդ դարում հայտնվեց թակել գործողության համակարգը՝ օգտագործելով մեկ կողպեքը մի քանի վազքի համար։ Կողպեքը հավասարեցվել է արձակվող տակառին ։ Կային ատրճանակներ, որտեղ, ընդհակառակը, մի կողպեքի հետ կարող էին մի քանի տակառներ դասավորվել։ Այս զենքերը կոչվում էին Վենդերս։ Այս տեսակի առաջին ռևոլվերը թվագրվում է 1540 թվականին։ Վենետիկում ցուցադրված զենքն ունի երեք տականի։ Յուրաքանչյուր կրակոցից հետո կողպեքը բաց էր թողնվում, տակառի հավաքածուն պտտվում էր 120° և նորից կողպվում ։ Այնուամենայնիվ, ռևոլվերների այս վաղ նախորդները շուտով մոռացվեցին։
Ստուգաբանություն
Դեռևս 19-րդ դարում անգլո-ամերիկյան ռևոլվեր տերմինն օգտագործվում էր բնօրինակ գերմանական պտտվող ատրճանակ տերմինը նկարագրելու համար ։ Լատիներեն revolvere նշանակում է ետ դառնալ կամ շրջվել ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կարճ ատրճանակներ Կատեգորիա:Ամերիկյան հայտնագործություններ
Բուրշտին
Չճշտված տվյալներով Բուրշտին քաղաքում բնակվում էր 20 586 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 32,71 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 464,2 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքներ Կատեգորիա:1596 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:1554 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Էմիլ Բենվենիստ
Էմիլ Բենվենիստ (Émile Benveniste, ), ֆրանսիացի լեզվաբան, իրանագետ, հայագետ։ Աշակերտել է Անտուան Մեյեին։
Զբաղվում է հնդեվրոպական հիմք լեզվի նախապատմության և կառուցվածքի հնագույն տարրերի ուսումնասիրությամբ։ Մեծ վաստակ ունի հատկապես կոկորդայինների վարկածի հիմնավորման ասպարեզում։ Գլխավոր աշխատություններն են՝ «Սոգդերենի քերականության փորձ» (հ․ 1–2, 1914–29), «Հնդեվրոպական անվանական բառակազմության ծագումը» (1935), «Գործողի և գործողության հնդեվրոպական անունները» (1948), «Օսերենի ուրվագծեր» (1959), «Խեթերեն և հնդեվրոպերեն» (1962), «Ընդհանուր լեզվաբանության պրոբլեմները» (1966)։ Դրանցում և իր հայագիտական հոդվածներում Բենվենիստը առաջ է քաշել հայոց լեզվին վերաբերող մի շարք հարցեր (օրինակ՝ գրաբարի ձայնեղների շնչեղության հարցը), կատարել բազմաթիվ դիտողություններ, տվել կարևոր ստուգաբանություններ։ 1960-ին ձեռնարկել է «Հանդես հայագիտական ուսումնասիրությունների» («Revue des etudes Armeniennes») վերահրատարակումը (տարեկան մեկ՝հատոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի լեզվաբաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի հայագետներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի իրանագետներ Կատեգորիա:Փարիզի համալսարանի շրջանավարտներ
Պատաս
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Հմայակ Մեհրաբյան
Հմայակ Բեյբութի Մեհրաբյան, (հուլիսի 2, 1901, գ․ Վերին Աղդան (այժմ՝ Գանձաքար, Տավուշի մարզում) — հուլիսի 2, 1942, Սևաստոպոլ), խորհրդային բանակի գնդապետ (1940), Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակից։
Մասնակցություն է ունեցել ռուսական 11-րդ կարմիր բանակի կողմից Հայաստանի ռազմակալմանը և երկրում խորհրդային ռեժիմ մտցնելուն։ 1923 թվականին ավարտել է Հայկական դիվիզիային կից ռազմաքաղաքական դպրոցը։ 1923-1927 թվականներին եղել է քաղղեկ նույն դիվիզիայի զորամասերում, Ա․ Մյասնիկյանի անվան ռազմական դպրոցում։ 1929 թվականին ավարտել է Անդրկովկասյան հետևակային դպրոցը, 1939 թվականին Ֆրունզեի անվան ռազմական ակադեմիան։ Ծառայել է Պրիվոլժիեի, Սիբիրի ռազմական օկրուգներում, մասնակցել Խալխին Գոլի կռիվներին (1939), խորհրդա-ֆիննական պատերազմին («Ձմեռային պատերազմ», 1939-1940)։ 1941-1945 թվականների «Հայրենական մեծ պատերազմի» սկզբին եղել է Բելառուսիայում (69-րդ հրաձգային կորպուսի շտաբի պետի տեղակալ), այնուհետև Մերձծովյան բանակի կազմում մասնակցել է Օդեսայի և Սևաստոպոլի պաշտպանությանը (1941-1942 թթ.), եղել Սևաստոպոլի պաշտպանության շրջանի բանակային մատակարարման պետ։ Զոհվել է Սևաստոպոլի պաշտպանության ժամանակ։
Պարգևատրվել է Կարմիր դրոշի, «Հայրենական պատերազմի» 1-ին աստիճանի (ետմահու) շքանշաններով։
Մեհրաբյանի անունով է կոչվում Գանձաքարի միջնակարգ դպրոցը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին մասնակցած հայեր Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:Հայ գնդապետներ Կատեգորիա:Կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Հայրենական պատերազմի 1-ին աստիճանի շքանշանակիրներ
Նուևե դե Խուլիո (Սանտա Ֆե)
Նուևե դե Խուլիո (Սանտա Ֆե) (Departamento Nueve de Julio (Santa Fe)), Սանտա Ֆե պրովինցիայի վարչական միավոր, տեղակայված է պրովիցիայի հարավում։ Սահմանակից է հյուսիս-արևմուտքում՝ իր մասը կազմող մարզի, արևմելքում՝ Վերա դեպարտամենտին, հարավում՝ Սան Կրիստոբալին, արևմուտքում՝ Սանտյագո դել Էստերոին։
Բնակավայրում ապրում է մոտավորապես 20 հազար բնակիչ, որոնք բնակեցված են 28 շրջաններում։ Գլխավոր քաղաքը Տոստադոն է (14 հազար բնակչով)։
Կոմունաներ և մունիցիպալիտետ
Կատեգորիա:Արգենտինայի դեպարտամենտներ
Լա Կապել (կանտոն)
Լա Կապել (La Capelle), Ֆրանսիայի կանտոն է, գտնվում է Պիկարդիա շրջանում։ Էնա դեպարտամենտի կանտոնն է։ Մտնում է Վերվեն օկրուգի մեջ։ Համաձայն 2006 թվականի մարդահամարի կանտոնի բնակչությունը 8027 մարդ էր։
Կանտոնի համարը 205 է։ Լա Կապել կանտոնում կա 18 կոմունա, որոնցից ամենամեծը Լա Կապել կոմունան է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էնա դեպարտամենտի կանտոններ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կանտոններ
(2568) Մակսուտով
(2568) Մակսուտով (Maksutov), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1980 թվականի ապրիլի 13-ին Զդենկա Վավրովայի կողմից Կլետում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,204505 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,788 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6211 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1195,54 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,301119 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 8,04° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1980 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Զդենկա Վավրովայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Էնվեր Կասիմզադե
Էնվեր Ալի օկլի Կասիմզադե (Ənvər Əli oğlu Qasımzadə, ), Ադրբեջանցի ճարտարապետ, Ադրբեջանական ԽՍՀ գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ (1967), Ադրբեջանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի ռեկտոր (1962–1968), Ադրբեջանական ԽՍՀ վաստակավոր շինարար (1960) :
Կենսագրություն
Անվար ԳԿասիմզադեն ծնվել է 1912 թվականի փետրվարի 12-ին Բաքվի նահանգի Սալյան քաղաքում, հայտնի մանկավարժ, Ադրբեջանում ռուսաց լեզվի և գրականության առաջին ուսուցիչներից մեկի `Ալի բեկ Կասիմովի ընտանիքում։ Անվար Կասիմզադեն իր նախնական կրթությունը ստացել է Բաքվի ուսուցիչների Սեմինարիայի օրինակելի դպրոցում ։
1930 թվականի դեկտեմբերին նա ավարտել է Ադրբեջանի Ն.Նարիմանովի անվան արդյունաբերության քոլեջի շինարարության բաժինը և ուղարկվել Ադրբեջանի Ազիզբեկովի անվան արդյունաբերական ինստիտուտ։ Ավարտել է 1936 թվականին և սկսել աշխատել որպես ինժեներ-ճարտարապետ ։
1942 թվականի սկզբին նա ընդունվել է կամավոր սպաների վերապատրաստման դասընթացներ և ապրիլից մասնակցել Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին։ Պարգևատրվել է «Կարմիր դրոշի», «Կարմիր աստղի» շքանշաններով, «Հայրենական մեծ պատերազմի» I և II աստիճանի շքանշաններով և վեց մեդալներով։
Նա իր կարիերան սկսել է 1934 թվականին և աշխատել «Ազերիդովլեթլեյիհե» կազմակերպությունում։ Այդ ժամանակ նա դասավանդել է նաև Բաքվի շինարարական քոլեջում։ 1941 թվականին նշանակվել է Ադրբեջանի ԽՍՀ կոմունալ տնտեսության ժողովրդական կոմիսարիատին կից բնակարանային և կոմունալ ծառայությունների գլխավոր վարչության պետ և միևնույն ժամանակ Բաքվի շինարարական տեխնիկումի տնօրեն։ Նա աշխատել է 1947 թվականից ՝ Ադրբեջանի ԽՍՀ Մինիստրների խորհրդի ճարտարապետության վարչության պետ, 1951-1953 թվականներին ՝ Բաքվի քաղաքային խորհրդի գործադիր կոմիտեի նախագահի առաջին տեղակալ, 1953-1955 թվականներին ՝ նախարար Շինարարություն, 1955-1957 թվականներին ՝ Պետական ​​շինարարության կոմիտեի նախագահ, 1957-1959 թվականներին ՝ նախարար-Պետական ​​պլանավորման կոմիտեի նախագահի առաջին տեղակալ։
Ա.Կասիմզադեն 1959 թվականին գլխավորել է Ադրբեջանի ճարտարապետների միությունը, իսկ 1962 թվականին նշանակվել է Ադրբեջանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի ռեկտոր։ Անվար Կասիմզադեն 1964 թվականին դարձել է ճարտարապետության դոկտոր, իսկ 1966 թվականին ստացել է պրոֆեսորի կոչում։ 1968 թվականին ընտրվել է Ադրբեջանի գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ։
Ա.Կասիմզադեն մահացել է 1969 թվականի մարտի 12-ին 57 տարեկան հասակում։
Անվար Կասիմզադեի որդին ՝ Էլբայ Ղասիմզադեն Ադրբեջանի ամենահայտնի ճարտարապետներից մեկն և Ադրբեջանի ճարտարապետների միության նախագահ է ։
Կունցևո (գյուղ, Կարդիմովսկի շրջան)
Կունցևո (Кунцево), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կարդիմովսկի շրջանի կազմում։ Մտնում է Պերվոմայսկի գյուղական բնակավայրի կազմի մեջ։ Բնակչությունը 2007 թվականի դրությամբ կազմում էր 12 մարդ։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Սմոլենսկի շրջանի կենտրոնական մասում, Կարդիմովոյից 7 կմ դեպի հարավ-արևելք, Սմոլենսկ – Դորոգոբուժ – Վյազմա – Զուբցով ավտոճանապարհից 5 կմ դեպի հարավ, Նադվա գետի ափին։ Գյուղից 7 կմ դեպի հյուսիս-արևմուտք գտնվում է Կարդիմովո երկաթուղային կայարանը, որը տեղակայված է Մոսկվա – Մինսկ գծի վրա։
Պատմություն
Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ՝ 1941 թվականի հուլիսին գյուղն օկուպացված է եղել հիտլերյան զորքերի կողմից, այնուհետև ազատագրվել է 1943 թվականի սեպտեմբերին ։
Կլիմա
Կունցևո գյուղը գտնվում է չափավոր ցամաքային կլիմայական գոտում, որտեղ ձմեռը չափավոր ցուրտ է, գարունը տևական, բարեխառն, ամառը չափավոր շոգ, իսկ աշնանը գերակշռում են տաք, արևոտ եղանակները։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կարդիմովսկի շրջանի բնակավայրեր
Բարզիկաու
Բարզիկաու (Барзикау, Бæрзыхъæу), գյուղ Ռուսաստանի Հյուսիսային Օսիա-Ալանիա հանրապետության Ալագիրսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 54 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Հյուսիսային Օսիա-Ալանիա հանրապետության Ալագիրսկի շրջանի բնակավայրեր
Ռումինիան Նոր ալիք երգի մրցույթում
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռումինիայի երաժշտություն‎
Ալմենդարա դե Ադախա
Ալմենդարա դե Ադախա (իսպ․՝ Almenara de Adaja), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Մտնում է Վալադոլիդ պրովինցիայի Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքի կազմի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Տեռռա դե Մենդինե շրջանի կազմում։ Տարածքը զբաղեցնում է 17,16 կմ²։ Բնակչությունը 28 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Հեռավորությունը պրովինցիայի վարչական կենտրոնից՝ 52 կմ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վալյադոլիդ պրովինցիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Կաստիլիա և Լեոնի բնակավայրեր
Բուրջ Խալիֆա
Բուրջ Խալիֆա (برج خليفة - «Խալիֆայի աշտարակ»), մինչև հունվարի 4, 2010՝ «Բուրջ Դուբայ», երկնաքեր Դուբայում, իր տեսքով նմանվում է պտկաքարի։ Պաշտոնապես բացվել է 2010 թ. հունվարի 4-ին, և վերանվանվել է «Բուրջ Խալիֆա»՝ հարևան Աբու Դաբիի էմիրության շեյխ և Միացյալ Արաբական Էմիրությունների նախագահ Խալիֆա իբն Զաիդ Ալ-Նախայանի պատվին։
Նախապես բացումը պլանավորված էր կատարել 2009-ի սեպտեմբերի 9-ին՝ Դուբայի մետրոյի բացման հետ միաժամանակ, բայց բացումը տեղափոխվեց մինչև 2010 թ. հունվարը՝ կառուցողների ֆինանսական խնդիրների պատճառով։ 2007 թվականի հուլիսից՝ աշխարհի ամենաբարձր շենքն է (բարձրությունն է 828 մետր և ավելի քան 163 հարկ)։
Շենքի նախագիծ
«Դուբայի աշտարակը» նախագծվել է և կարծես լինի «քաղաք քաղաքի մեջ», իր սեփական կենդանաբանական այգու, այգիների և զբոսայգիների հետ։ Նախագծի ընդհանուր արժեքը մոտավորապես 1,5 մլրդ դոլար է։ Երկնաքերերի նախագիծը մշակվել է Ամերիկայի Skidmore, Owings և Merrill ճարտարապետական բյուրոյի կողմից, որը նաև մշակել է Ուիլիս աշտարակը Չիկագոյում, Նյու Յորքում համաշխարհային առևտրի կենտրոնում և բազմաթիվ այլ հայտնի շենքեր։
Ծրագրի հեղինակն է Ամերիկացի ճարտարապետ Ադրիան Սմիթը, ով արդեն ունի նման կառույցների նախագծման փորձ (մասնավորապես, նա մասնակցել է Չինաստանում գտնվող Jin Mao երկնաքերի նախագծմանը` 420 մետր բարձրությամբ)։ Որպես ընդհանուր շինարարական կապալառու, ընտրվել է Հարավային Կորեայի Samsung ընկերության շինարարական բաժինը, որը նախկինում մասնակցել է Կուալա Լումպուրում Petronas Twin Towers- ի կառուցմանը։
Նախագծի բարձրություն
Շենքի կառուցման սկզբից երկնաքերի վերջնական բարձրության շուրջ, շատ լուրեր էին տարածվել։ Սկզբում ենթադրվում էր, որ 705 մ բարձրության աշտարակի նախագիծը կլինի ավստրալիական «Գլոլլո աշտարակի» (560 մ) փոփոխված տարբերակը։ Ծրագրի ղեկավարները նշեցին, որ բարձրությունը կգերազանցի ավելի քան 700 մետրը, այսինքն Բուրջ Խալիֆան ամեն դեպքում շինարարության ավարտից հետո կլինի Երկրի ամենաբարձր շենքը։ Որոշ աղբյուրներ ասում էին, որ շենքը կունենա մոտ 170 հարկ։ 2006 թ. սեպտեմբերին հրապարակվեց շենքի վերջնական բարձրություն` 916 մ, ապա` 940 մ։ Վերջնական տվյալներով շենքը կազմված է 828 մետրից և 163 հարկից (չհաշված տեխնիկական հարկերի մակարդակները` 46 լողավազան և 2 հիմք)։
Ընթացիկ բարձրություն
2010 թվականի հունվարի 4-ին՝ Բուրջ Խալիֆայի հսկայական շենքի պաշտոնական բացման ժամանակ, հաղորդվեց, որ շենքի վերջնական բարձրությունը 828 մ է, այլ ոչ թե՝ 818:
Շենքի բարձրության ժամանակագրություն
. Մնացած 232 մ-ը կկառուցվի պողպատե լիսեռ տեղադրելու միջոցով։
Շինարարություն
Երկնաքերի կառուցումը սկսվել է 2004 թվականից, և մեկ շաբաթ անց այն արդեն ուներ 1-2 հարկ։ Շինարարական աշխատանքում ամեն օր աշխատում էր մինչև 12000 աշխատող։ Ստեղծման համար օգտագործվել է 320 հազար մ խորանարդ բետոն և ավելի քան 60 հազար տոննա պողպատե կցամասեր։ Բետոնի աշխատանքը ավարտվել է 160 հարկանի շենքից հետո, այնուհետև հավաքվել է 180 մետր մետաղական կոնստրուկցիաներ։
Մասնավորապես Բուրջ Խալիֆայի համար մշակվել է բետոնի հատուկ բրենդը, որը կարող է դիմակայել մինչև +50 °C ջերմաստիճան։ Բետոնի խառնուրդը դրվել էր միայն գիշերը, այնուհետև ավելացվել է լուծույթին.
Ի տարբերություն Նյու Յորքի երկնաքերերի, հիմնադրամը «Բուրջ Խալիֆան» ամրագրված չէ ժայռոտ հողում։ Շինության հիմքում օգտագործվել է 45 մ երկարությամբ և 1.5 մ տրամագծով կախովի կույտեր, ընդհանուր առմամբ `շուրջ 200 կույտ։
Շենքի ձևը ասիմետրիկ] նվազեցնելու է տատանումների ազդեցությունը։
Շենքի մակերեսը մոտավորապես հավասար է 17 ֆուտբոլային դաշտի։ Շենքը զարդարված է շերտավոր ապակե տաքացուցիչներով, որոնք նվազեցնում են շենքի ջեռուցման բարձրացումը ներսում (Դուբայում, 50 ° C- ից ավելի ջերմություն, տես Dubai Climate, ինչը նվազեցնում է օդորակման անհրաժեշտություն։
Բուրջ Խալիֆայի պատուհանները ամեն օր լվանում են, բայց ամբողջ մակերեսը լվանալու համար տևում է մոտ երեք ամիս։
Ջրի հավաքման տեխնոլոգիա
Աշխարհում կանաչ արհեստական տեխնոլոգիաներից (Smart տեխնոլոգիաներ) մեկը, արհեստական անձրևի հավաքածուի համակարգը օգտագործվում է նրա հետագա օգտագործման համար տարբեր ներքին և կանաչապատման կարիքների լուծման համար։ Դուբայում անձրևներ գրեթե չեն լինում։ Փոքր տեղումները լինում են ձմռան ամիսներին, ուստի անհնար է կազմակերպել անձրևաջրերի հավաքում։ Սակայն տաք և խոնավ կլիման, որը զուգորդվում է շենքի բարձր սառեցման կարիքների հետ, զգալի քանակությամբ կոնդեսացված է շրջակա օդից։
Շենքում նախատեսված է կոնդենսատային հավաքման համակարգ, որը շինության նկուղային հարկերում խողովակաշար է հավաքում։ Հավաքված ջուրը օգտագործվում է համալիրի տարածքում կանաչ տնկարկների ոռոգման համար։ Այս համակարգը հնարավորություն է տալիս տարեկան հավաքել մինչև 40 միլիոն լիտր ջուր, որը սովորաբար պարզապես կորցնում է թափոնների տեսքով, ինչը հատկապես կարևոր է այն շրջանում, որտեղ ջուրը սահմանափակ և չափազանց արժեքավոր ռեսուրս է։
Վերելակներ
Շենքը ունի 57 վերելակ։ Այդ վելերակները միայն ծառայում են առաջին հարկից մինչև վերջին հարկ բարձրանալու համար։ Վարձակալները և երկնաքեր այցելուները ստիպված կլինեն տեղափոխել փոխադրամիջոցներով հատակների միջև։
Տարբեր աղբյուրներում կան բազմաթիվ հղումներ, որոնց հիման վրա շենքը ունի 18 մ/վ արագությամբ շարժվող աշխարհի ամենաարագ վերելակները, սակայն շենքի պաշտոնական կայքում, ինչպես նաև վերելակի արտադրողի տեղում նշվում է, որ այդ վերելակների արագությունը հասնում է ընդամենը 10 մ/վ հետ։ Իրականում, ամենաարագ վերելակները տեղակայված են Տայպեյ 101 երկնաքերի վրա, որը գտնվում է Թայվանում, դրանց արագությունը կազմում է 16.83մ/վ։
Շենքի սահմանած ռեկորդները
2018 թվականի հունվարի 1-ին, Ամանորի գիշերը Բուրջ Խալիֆան ամենամեծ լազերային շոուի աշխարհի ռեկորդ է սահմանում, այն դիտելու համար հավաքվել էին տասնյակ հազարավոր հանդիսատեսներ։ 2018 թվական մուտք գործելուց մի քանի վայրկյան առաջ հանդիսատեսը 7 րոպե շարունակ դիտել է աշտարակի, հարևան երկնաքերի և հայտնի պարային շատրվանների վրա «Light Up 2018» շոուի լազերային պրոյեկցիան երաշտության ուղեկցությամբ։ Ռեկորդը պետք է գրանցվեր Գինեսի ռեկորդների գրքում որպես ամենամասշտաբային լազերային և ձայնային շոու, որը նախագծվել է մեկ կառույցի վրա   ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դուբայ Կատեգորիա:Երկնաքերներ Կատեգորիա:2010 կառույցներ
ԲԿԳ Մատրիցա
ԲԿԳ մատրիցա (BCG Matrix) — ռազմավարական վերլուծության և պլանավորման գործիք մարքեթինգում։ Ստեղծվել է Boston Consulting Group ընկերության հիմնադրի՝ Բրյուս Դ. Հենդերսոնի կողմից, ընկերության ապրանքների արդիականության վերլուծության համար՝ ելնելով նրանց դիրքից՝ շուկայում տվյալ ապրանքի պահանջարկի աճի և վերլուծության համար ընտրված ընկերության կողմից զբաղեցրած շուկայի մասնաբաժնի համեմատ ։ Տվյալ գործիքը տեսականորեն հիմնավորված է։ Նրա հիմքում դրված են երկու մոտեցումներ. ապրանքի կենսացիկլը և արտադրության մասշտաբի էֆեկտը կամ ուսուցման կորը։ Մատրիցայի վրա առանցքներով արտացոլվում են պահանջարկի աճը (ուղղահայաց առանցք) և շուկայի մասնաբաժինը (հորիզոնական առանցք)։ Այս երկու ցուցանիշերի համադրումը հնարավորություն է տալիս դասակարգել ապրանքները՝ առանձնացնելով ապրանքի չորս հնարավոր դեր այն արտադրող կամ վաճառող ընկերության համար։
«Աստղեր»
Վաճառքների ծավալի բարձր աճի տեմպ և շուկայի մեծ մասնաբաժին։ Շուկայի մասնաբաժինը անհրաժեշտ է պահպանել և մեծացնել։ «Աստղերը» շատ մեծ եկամուտ են բերում։ Բայց, չնայած տվյալ ապրանքի գրավչությանը, նրա մաքուր դրամական հոսքերի մակարդակը բավական ցածր է, քանի որ այն պահանջում է զգալի ներդրումներ աճի բարձր տեմպի ապահովման համար։
«Կթու կովեր» («Փողի պարկեր»)
Շուկայի մեծ մասնաբաժին, բայց վաճառքների ծավալի աճի ցածր տեմպ։ «Կթու կովերին» պետք է պահպանել և առավելագույն վերահսկել։ Դրանց գրավչությունը բացատրվում է նրանով, որ նրանք չեն պահանջում լրացուցիչ ներդրումներ և միևնույն ժամանակ իրենք իրենցով ապահովում են լավ դրամական եկամուտ։ Վաճառքներից եկած միջոցները կարելի է ուղղել «Բարդ երեխաների» զարգացմանը և «Աստղերի» աջակցմանը։
«Անհաջողակներ» («Կաղ բադիկներ», «Մեռած բեռ»)
Վաճառքների աճի տեմպը ցածր է, շուկայի մասնաբաժինը փոքր է, ապրանքը, որպես կանոն, ունի շահութաբերության ցածր մակարդակ և պահանջում է կառավարչի կողմից մեծ ուշադրություն։ «Շներից» պետք է ազատվել։
«Բարդ երեխաներ» («Վայրի կատուներ», «Չբացահայտված ձիեր», «Հարցական նշաններ», «Խնդրահարույց»)
Շուկայի փոքր մասնաբաժին, բայց վաճառքի աճի մեծ տեմպեր։ «Բարդ երեխաներին» անհրաժեշտ է հետազոտել։ Հեռանկարում նրանք կարող են դառնալ ինչպես աստղեր, այնպես էլ շներ։ Եթե հնարավորություն կա տեղափոխել այն աստղերի շարքը, ապա պետք է ներդրումներ կատարել, հակառակ դեպքում՝ նրանցից պետք է ազատվել։
Կառուցման կանոնները
Հորիզոնական առանցքը համապատասխանում է շուկայի հարաբերական մասնաբաժնին, կոորդինատային տարածքը ներառում է 0-ից 1 միջակայքը՝ 0,1 քայլով, իսկ հաջորդիվ՝ 1-ից մինչև 10 միջակայքը՝ 1 քայլով։ Շուկայի մասնաբաժնի գնահատումն իրենից ներկայացնում է տնտեսության ճյուղի բոլոր մասնակիցների վաճառքների վերլուծության արդյունք։ Շուկայի հարաբերական մասնաբաժինը հաշվարկվում է որպես սեփական վաճառքների և ուժեղագույն մրցակցի կամ երեք ուժեղագույն մրցակիցների վաճառքների հարաբերակցություն, կախված կոնկրետ շուկայում կենտրոնացման աստիճանից. 1 նշանակում է, որ սեփական վաճառքները հավասար են ուժեղագույն մրցակցի վաճառքներին։
Ուղղահայաց առանցքը համապատասխանում է շուկայի աճի տեմպերին։ Կոորդինատային տարածքը որոշվում է ընկերության բոլոր ապրանքների աճի տեմպերով՝ առավելագույնից մինչև նվազագույն՝ նվազագույնը կարող է բացասական լինել, եթե աճի տեմպերը բացասական են։
Յուրաքանչյուր ապրանքի համար սահմանվում են ուղղահայաց և հորիզոնական առանցքների հատումներ և նկարվում է շրջան, որի մակերեսը համապատասխանում է ընկերության վաճառքների ծավալում նրա մասնաբաժնին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տնտեսական վերլուծություն Կատեգորիա:Մարքեթինգային հետազոտություններ Կատեգորիա:Մարքեթինգ
Բրին (գյուղ, Գալիչի շրջան)
Բրին (Бринь), գյուղ Ուկրաինայի Իվանո-Ֆրանկովսկի մարզի Գալիչի շրջանում։
1998 թվականի տվյալներով Բրին գյուղում բնակվում էր 704 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 8,34 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1555 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ալպիական մանուշակ (պատմվածք)
Ալպիական մանուշակ, Ակսել Բակունցի պատմվածքներից, որ գրել է 1925-27 թվականներին։ Պատմվածքն ընդգրկված է «Սև ցելերի սերմնացանը» ժողովածուի մեջ։ Պատմվածքը նվիրված է Արփենիկ Չարենցի հիշատակին ։
Ակսել Բակունցը հանդես է եկել XX դարի 20-ական թվականին։ Հայ գրականության մեջ նրա ինքնատիպությունն այն է, որ նա իր ստեղծագործությունները պատկերեց այնպիսի նրբությամբ և քնքնշությամբ, որ Ավետիք Իսահակյանն ասել է. «Հայաստանում կա մի գրող, որի բառերը զրնգում են կոմիտասյան շնչով և փայլատակում են Սարյանական կտավների գույներով, դա Ակսել Բակունցն է»։ «Ալպիական մանուշակ» պատմվածքը Ակսել Բակունցի առաջին գործերից մեկն է։ Այնտեղ արտահայտվել են նրա արձակի էական հատկանիշները՝ ուրույն աշխարհազգացումը, բարոյական ու գեղագիտական ըմբռնումների ինքնատիպությունը, նրա արվեստի փիլիսոփայությունը, անմնացորդ սերը հայրենիքի և մարդու հանդեպ։
Կերպարներ
Գյուղ են գալիս հնագետը, նկարիչը և նրանց հետ է նաև ուղեկցորդը։ Նրանք էլ հենց պատմվածքի հերոսներն են։ «Ալպիական մանուշակում» պատկերվում է իրականության և արվեստագետների հանդիպումը։ Նկարիչը զգայուն խառնվածքով մարդ է։ Նա Կաքավաբերդ է եկել որպեսզի նկարի բնության գեղեցկությունը։ Նրա մեջ արթնանում են գեղեցիկ հուշեր` որպես մեկ այլ կնոջ լրացում։ Նկարիչը կնոջ այդ գեղեցկության մեջ չի նկատում, որ նա հոգսեր ունի, ընկճված է։ Կաքավաբերդից նկարիչը տանում է իր հետ գեղեցիկ տպավորություն ու մի նոր կտավ։ Իր հոգեբանությամբ և մոտեցումով նա հարազատ է պատմվածքի սկզբին և վերջնամասի ռեֆրեններով խորհրդամշվող գեղեցիկի այն ընկալմանը, ըստ որի` «բուրմունքից արբեցած բզեզին» մանուշակը ճոճք էր թվում էր, աշխարհը` ծիրանագույն բուրաստան։
«Բուրմունքից արբեցած բզեզի» մյուս տարբերակը հնագետն է։ Եթե նկարչի համար անցյալը առնչվում է այսօրին, ապա հնագետի համար գոյություն ունի միայն անցյալի գեղեցիկը։ Սա ևս փնտրում է գեղեցիկը, սակայն անցած գնացած գեղեցիկը։ Նա կոխոտում է նուրբ ու քնքուշ ալպիական մանուշակները՝ չտեսնելով նրանց քնքշությունը։ Հնագետը չոր, միայն իր մասնագիտությամբ հետաքրքրվող մարդ է։ Նկարիչը և հնագետը պատմվածքում կերպարներ են փոխաբերական իմաստով։ Ակսել Բակունցը նկարչի և հնագետի կերպարներով ցանկացել է բնութագրել այն արվեստագետներին, որոնք աշխարհին նայում են բզեզի աչքերով։ Չեն տեսնում իրականությունը։ Նրանք եկան, տեսան միայն հաճելին, կյանքի մի եզրը և գնացին, իսկ մյուս եզրը կյանքի բուն խորքը վրիպեց նրանց ուշադրությունից։ Կյանքն ու գրականությունը նման արվեստագետների համար ժամանց է միայն, անկիրք հիացմունքի ու արբեցման առարկա։
Սյուժե
Երեք ձիավոր բարձրանում են դեպի Կաքավաբերդ։ Նրանցից մեկը հնագետ էր, երկրորդը՝ նկարիչ, իսկ երրորդն ուղեկցում էր նրանց։ Հնագետը երկար շրջեց բերդում, գտավ Բակուր իշխանի դամբանը։ Նկարիչը հնագետին անհրաժեշտ նկարներն անելուց հետո, նկարեց նաև պարսպի մի հատված ու պարսպի տակ բուսած ալպիկան մանուշակներ։ Պատմվածքում նկարագրվում է լեռնային Հայաստանի պատկերը՝ ավերակ բերդերով, ալպիական ծաղիկների գեղեցկությամբ, գյուղական կենցաղին բնորոշ տեսարաններով։ Պատմվածքը սովորական իմաստով սյուժե չունի, բայց նրա գաղափարը շատ խորն է։ Պատմվածքը դիտել ու գնահատել են տարբեր տեսանկյուններից։ Համարել են «Նոր գյուղի ու կենցաղի պատկեր ու հին մնացուկների քննադատություն»։ Բայց դա ճիշտ չէ։ Բակունցի նման բծախնդիր արվեստագետը, որ սիրում է քչով շատ բան ասել, խտացնել իր մտքերը, պատմվածքում յուրատեսակ ձևով կրկնում է հետևյալ ռեֆրենը. «ծաղկափոշու մեջ թաթախված գունավոր բզեզին մանուշակը ճոճք էր թվում էր, աշխարհը ծիրանագույն բուրաստան»։ Վերադրարձին նրանք մոտիկ բնակավայրի մի վրանի մոտ իջան ձիերից և թեյ խնդրեցին։ Մինչ կինը թեյ էր պատրաստում, նկարիչը հիշեց մի կնոջ, որն այնքան նման էր այս կնոջը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Պատմվածքներ Կատեգորիա:Ակսել Բակունցի ստեղծագործություններ
Զբարժևկա
2001 թվականի տվյալներով Զբարժևկա գյուղում բնակվում էր 457 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,196 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2331,63 մարդ/կմ²։
Ձախլիկների միջազգային օր
Վիճակագրական տվյալներով՝ աշխարհի բնակչության մոտ 10 %-ը ձախլիկներ են։ Օրվա նշման նպատակն է գրավել միջազգային հանրության ուշադրությունը ձախլիկների խնդիրների վրա, հատկապես՝ արդյունաբերական սարքավորումների արտադրողներին իրազեկ պահել ձախլիկների առջև կանգնած դժվարությունների մասին. օրինակ՝ աջլիկ մեծամասնության համար նախագծված և արտադրված սարքավորումներից օգտվելիս, ձախլիկները ստիպված են կատարել իրենց համար անբնական շարժումներ, ինչի հետևանքով ակամա ենթարկվում են չափազանց նյարդային և մկանային ստրեսի, և այլն։ Հետևանքում (1991 թվականին ԱՄՆ-ում կատարված հետազոտության տվյալներով), արտադրական մահացու դեպքերը ավելի հաճախ են ձախլիկների մոտ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տոներ Կատեգորիա:Միջազգային օրեր Կատեգորիա:Օգոստոսի տոներ
Շոդերլո դը Լակլո
Պիեր Ամբրուազ Ֆրանսուա Շոդերլո դը Լակլո (Pierre Ambroise François Choderlos de Laclos, ), ֆրանիսացի գեներալ, գյուտարար և գրող, ով առավելապես հայտնի է իր «Վտանգավոր կապեր» նամակագրական վեպով։
Վոլդի (գյուղ, Տաբիվեռե շրջան)
Վոլդի (Voldi), գյուղ Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Տաբիվեռե շրջանում։
Շոդերլո դը Լակլո
Կենսագրություն
առավելապես հայտնի է որպես «Վտանգավոր կապեր» վեպի («Les liaisons dangereuses», ամբողջական անունը՝ «Վտանգավոր կապեր կամ մի խումբ մարդկանց մոտ հավաքված նամակներ, որոնք հրապարակվում են պարոն Շ. դը Լ.-ի կողմից առ ի խրատս ոմանց» լույս է տեսել 1782 թ.) հեղինակ, որը թարգմանվել է բազմաթիվ լեզուներով, այդ թվում նաև հայերենով ։
Վոլդի (գյուղ, Տաբիվեռե շրջան)
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 134 մարդ։
Շոդերլո դը Լակլո
Կենսագրություն
Վեպը պատկերում է XVIII դարի ֆրանսիական ազնվականության կենցաղը նախքան Ֆրանսիական հեղափոխությունը։ Բարձրաշխարհիկ մի փոքրիկ խմբի մեջ ծավալվող ինտրիգների պատմությամբ Լակլոն ստեղծել է իրեն ժամանակակից հասարակության պատկերը։
Վիվիան Ռեդինգ
Վիվիան Ռեդինգ (Viviane Reding, ), լյուքսեմբուրգցի քաղաքական գործիչ, Եվրոպական միության արդարադատության, հիմնարար իրավունքների և քաղաքացիության հանձնակատար։ Նախկինում եղել է տեղեկատվական հասարակության և ԶԼՄ-ների հարցերով հանձնակատար։
Շոդերլո դը Լակլո
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի արձակագիրներ Կատեգորիա:Դիզենտերիայից մահացածներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գեներալներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գյուտարարներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի վիպասաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի լրագրողներ
Վոլդի (գյուղ, Տաբիվեռե շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Տաբիվեռե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Վիվիան Ռեդինգ
Կենսագրություն
Վիվիան Ռեդինգը ծնվել է 1951 թվականին Էշ-սյուր-Ալզետ քաղաքում։ Սորբոննան ավարտելուց հետո «Luxemburger Wort»-ում աշխատել է լրագրող։ Քաղաքական գործունեությունը սկսել է 1979 թվականին, երբ ընդգրկվել է Լյուքսեմբուրգի խորհրդարանում։ 1989 թվականից եղել է Եվրոպական խորհրդարանի անդամ, 1995-1999 թվականներին Լյուքսեմբուրգի Քրիստոնեա-սոցիալական ժողովրդական կուսակցությունում զբաղեցրել է նախագահի տեղակալի պաշտոնը։ 1999 թվականին նշանակվել է Կրթության, մշակույթի, երիտասարդության, ԶԼՄ-ների և սպորտի հարցերով եվրոպական հանձնակատարի պաշտոնում, իսկ 2004 թվականից նրա պատասխանատվության մեջ են մտել տեղեկատվական հասարակության և ԶԼՄ-ների հարցերը։ Այդ պաշտոնում Վիվիանը դարձել է ռոումինգի, իսկ հետագայում նաև SMS-հաղորդագրությունների գների նվազեցման նախաձեռնողը Եվրոպական Միության երկրներում ։ Հանդես է եկել թվային ձևով տարածվող ստեղծագործությունների նկատմամբ հեղինակային իրավունքների պաշտպանության կանոնների վերանայման օգտին ։
Ամուսնացած է, ունի 3 երեխա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կանայք քաղաքականությունում Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի սպաներ Կատեգորիա:Կին լրագրողներ Կատեգորիա:Եվրոպական միության քաղաքական պաշտոնյաներ
Խանպեկի խաչքար
Խանպեկի խաչքար, գտնվում է Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզի Այրք գյուղի մեջ գտնվող Սուրբ Աստվածածին եկեղեցու բակի արևմտյան մասում՝ գետնին կանգնեցված։ Հաշվառված է Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների պետական ցանկում (5.11/2.2.16) ։
Տեղադրություն
Խաչքարը գտնվում է Սուրբ Աստվածածին եկեղեցու հյուսիսային պատի տակ։
Քանդակ
Գողգոթայի կենտրոնական կամարում Ադամի գլուխն է։
Վիմական արձանագրություն
Խաչքարի քիվին և թևերին առկա է 3 տող վիմական արձանագրություն
Համաձայան արձանագրության՝ խաչքարը նվիրված է Խանպեկին։ Կերտվել է 1607 թվականին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի խաչքարեր Կատեգորիա:Խաչքարերի վիմական արձանագրություններ
Կալդաս Նովաս
Կալդաս Նովաս (Caldas Novas), համայնք Բրազիլիայում՝ Գոյաս նահանգի կազմում։ Գտնվում է Գոյաս նահանգի հարավային մարզում։ Մտնում է Մեյա Պոնտի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը՝ ։ Գրավում է 1 589,518 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 43.1 մարդ/կմ²։ Քաղաքի տոնը նշվում է օգոստոսի 11-ին։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1911 թվականի հոկտեմբերի 21-ին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Գոյաս նահանգի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բրազիլիայի քաղաքներ Կատեգորիա:1911 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Նամակ ռուսաց թագավորին
Նամակ ռուսաց թագավորին, Ակսել Բակունցի պատմվածքներից, որ գրվել է 1927-1930 թվականներին և ընդգրկվել Սև ցելերի սերմնացանը պատմվածքների ժողովածուի մեջ։
Սյուժեն
Արթին պապը հյուրասեր մարդ է։ Հյուր էր կանչում անգամ բոլորովին անծանոթ մարդկանց ու սիրում էր բոլորին պատմել դեպքեր իր կյանքից։ Սակայն երբեք չէր խոսում աքսորված որդու՝ Եգորի մասին։ Վերջինս զինվորական ծառայության ժամանակ ինչ-որ պատճառով վիճել է ու «իբր թե հրացան է քաշել հրամանատարի վրա»։ Տարիներ էին անցնում և նրա մասին միայն կցկտուր լուրեր էին ստացվում, սակայն ընտանիքում չէին կորցնում նրան նորից տեսնելու հույսը։ Որդու մասին հստակ տեղեկություն իմանալու նպատակով Արթին պապը նամակ է ուղարկում «ամենաբարձր տեղը՝ հենց իրեն՝ ռուսաց թագավորին»։ Որոշ ժամանակ անց նրան կանչում են, և Արթին Պապը, կարծելով, թե վերջապես լուր է ստացվել որդու մասին, գնում է քաղաք։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պատմվածքներ Կատեգորիա:Ակսել Բակունցի ստեղծագործություններ
Կուշալինո (գյուղ, Ռամեշկովսկի շրջան)
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1061 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Տվերի մարզի Ռամեշկովսկի շրջանի բնակավայրեր
Փիրուս (Պիրիկան)
Փիրուս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Շիրվանի գավառակում ։ Գտնվում էր Արևելյան Տիգրիսի ձախ վտակներից մեկի ստորին հոսանքի տարածքում, Սղերդ քաղաքից 37 կմ արևելք, Փիրուս գյուղից 1 կմ արևելք։
Պատմամշակութային կառույցներ
Փիրուսն ուներ հայկական եկեղեցի ։
Նաիրա Մուրադյան
Նաիրա Մուրադյան (ծնվ. 1961, Երևան), անիմացիայի հայ ռեժիսոր, նկարիչ։