cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Մարիետա կղզիների ազգային պարկ
Բուսական և կենդանական աշխարհ
Կղզիներում ապրում են 44 տեսակի բույսեր և վայրի բնություն։ Սա հանգեցրեց նրան, որ ազգային պարկը ներառվեց որպես Ռամսարի տեղանք և այն նշանակվեց ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի մարդ և կենսոլորտային արգելոց ։ Ծովային թռչունների շատ տեսակներ օգտագործում են տեղանքը որպես կերակրման և բազմացման վայրեր, դրանք ներառում են կապույտ ոտքերով, ինչպես նաև կարմիր մեղրամորթ արևադարձային թռչունները։ Այն ունի նաև մարջանի բազմաթիվ տարբեր տեսակներ, որոնք, իր հերթին, բնակվում են առագաստանավային ձկնատեսակների մեծ տեսականիով։ Կղզու էկոհամակարգում բնակվում են նաև դելֆիններ, մանտա ճառագայթներ և մի շարք արևադարձային ձկներ ։ Օձաձկներ ը և ծովային կրիաների շատ տեսակներ նույնպես հանդիպում են խութերում և բազմաթիվ քարանձավներում, որոնք գտնվում են տեղում։ Ձմռան ամիսներին կուզային կետերը հասնում են կղզիներ և կարող են դիտվել ամբողջ ձմռան ընթացքում ։
Նոր Տրետյակովկա
Շենքի կառուցում
Շինարարությունը սկսվել էր 1965 թվականին, 1977 թվականին շահագործման էր հանձնվել Նկարիչների միությանը պատկանող շենքի մի մասը։ Երկու տարի անց այնտեղ բացվեց Նկարիչների կենտրոնական տունը։ 1985 թվականին շենքն ամբողջությամբ շահագործման հանձնվեց ։
Մարիետա կղզիների ազգային պարկ
Զբոսաշրջություն
Կառավարության կողմից պաշտպանվածությունը նպաստավոր միջավայր է ստեղծել ծովային էկոհամակարգի զարգացման համար և հայտնի վայր է սնորքելինգի և սուզվելու համար ։ Նույնիսկ կետեր դիտելու շրջագայությունների ժամանակ մարդիկ հաճախ նշում են, որ տեսել են ծովային կրիաներ, մանտա ճառագայթներ, ութոտնուկներ, վայրի դելֆիններ, կուզիկ կետեր և հազարավոր տեսակի արևադարձային ձկներ կղզիներում։ Կղզիներում ապրում են նաև մի քանի հազար թռչուններ՝ այնպիսի տեսակներով, ինչպիսիք են կապույտ ոտքերը։ Ներկայումս Մեքսիկայի կառավարությունը թույլ է տալիս միայն մի քանի ընկերությունների գնալ կղզիներ և թույլատրում է ուղևորներին վայրէջք կատարել մեկ մեկուսացված լողափում՝ SEMARNAT-ի անհրաժեշտ թույլտվությամբ։
Նոր Տրետյակովկա
Նոր Տրետյակովկայի բացում
1986 թվականին ԽՍՀՄ պետական պատկերասրահը միացավ Տրետյակովյան պատկերասրահին Համամիութենական թանգարանային միավորման կազմում, որտեղ ընդգրկվեցին նաև Ապոլինար Վասնեցովի թանգարան-բնակարանը, Վիկտոր Վասնեցովի տուն-թանգարանը, Աննա Գոլուբկինայի թանգարան-արհեստանոցը, Պավել Կորինի տուն-թանգարանն իր արհեստանոցով, Սուրբ Նիկոլայի տաճարը Տոլմաչիում, Պավել Տրետյակովի հուշահամալիր դաստակերտը ։
Մարիետա կղզիների ազգային պարկ
Զբոսաշրջություն
Պունտա դե Միտայից փոքր նավակները շրջագայություններ են կատարում կղզիներով՝ տեսնելու այս տարածաշրջանի վայրի բնությունը։ Դեկտեմբերից մարտ ամիսներին կարելի է նկատել մոխրագույն և կուզային կետեր, որոնք գալիս են Ալյասկայից՝ ծննդաբերելու Նայարիտի ափերի մոտ ։
Նոր Տրետյակովկա
Նոր Տրետյակովկայի բացում
Առաջին ժամանակավոր ցուցահանդեսները բացվել են 1986 թվականին` «ֆաշիզմի դեմ տարած հաղթանակի 40 տարի», «Երկրի երիտասարդություն» և «Երկար ճանապարհի հանգրվաններ»։ Միևնույն ժամանակ, Լավրուշինսկի նրբանցքում գտնվող Տրետյակովյան պատկերասրահի հիմնական մասնաշենքը փակվեց վերականգնման համար, և 20-րդ դարի նկարներից, գծանկարներից, քանդակներից, թատրոնից և դեկորատիվ արվեստի նմուշներից մի քանիսը տեղափոխվեցին Կրիմսկի վալի շենք ։ Հիմնական շենքի վերականգնումն ավարտվելուց հետո՝ 1996 թվականին, 20-րդ դարի արվեստի գործերը տեղափոխվեցին Կրիմսկի վալի մասնաշենք, որտեղ կազմակերպվեց առաջին մշտական ցուցահանդեսը ։
Մարիետա կղզիների ազգային պարկ
Զբոսաշրջություն
Գվադալախարայի համալսարանում կատարված ուսումնասիրությունների արդյունքում գնահատվել է, որ այսպես կոչված «թաքնված լողափը» կամ «սիրո լողափը» կարող է օրական ընդունել մինչև 116 այցելու՝ առանց նվաստացման ։ Ամբողջ այգու կրողունակությունը օրական 625 այցելու է։. (Այս ուսումնասիրությունները օգտագործեցին զբոսաշրջության կրող կարողությունների հնացած համակարգը՝ այցելուներին գնահատելու համար)։ Այնուամենայնիվ, այցելուների իրական թիվը սովորաբար երեք կամ չորս անգամ գերազանցում է այս սահմանը, քանի որ 2016 թվականի ընթացքում ամեն օր վայրէջք է կատարում ավելի քան 2500 այցելու։ Զատկի տոների ընթացքում օրական ավելի քան 250 նավ է վայրէջք կատարում կղզում, որոնցից ոմանք տեղափոխում են մինչև 400 նավ ։ զբոսաշրջիկներ. Դա պայմանավորված է վերջին շրջանում կղզու նկատմամբ հետաքրքրությամբ։ 2012-ին զբոսաշրջիկների թիվը ընդամենը 27500 էր, սակայն 2015-ին այդ թիվը կտրուկ աճել է՝ հասնելով 127372-ի ։
Փակություն լայն հասարակության համար
2016 թվականի մայիսին Պահպանվող բնական տարածքների ազգային հանձնաժողովը, Մեքսիկայի բնապահպանական ազգային մարմինը հայտարարեց, որ կղզիները և դրանց լողափերը մայիսի 9-ից փակ կլինեն լայն հասարակության համար ։
Նոր Տրետյակովկա
Ցուցադրություններ
2018 թվականի դրությամբ թանգարանի ցուցադրություններում ընդգրկված էին 20-21-րդ դարերի ավելի քան 5000 արվեստի գործեր ։ Ամենամեծ հավաքածուներից մեկը բաղկացած էր 1900-1920-ականների ռուսական ավանգարդի կտավներից, որոնք ներկայացնում էին նկարիչներ Կազիմիր Մալևիչի, Վասիլի Կանդինսկու, Մարկ Շագալի, Պավել Ֆիլոնովի, Լյուբով Պոպովայի ստեղծագործությունները  ։ Ժամանակակից գեղանկարչության հավաքածուն սկսեց ձևավորվել 1990-ականներին՝ Մշակույթի նախարարության ձեռքբերումների և նկարիչների ու նրանց ժառանգների նվերների շնորհիվ։ Այսպիսով, 2000-ականների սկզբին Անդրեյ Երոֆեևի  կողմից հավաքված «Ցարիցինո»-ի թանգարանի ժամանակակից արվեստի բաժնի հավաքածուն տեղափոխվեց թանգարան։
2007 թվականին թանգարանի ղեկավարությունը փոխեց ցուցահանդեսի կազմակերպման հայեցակարգը։ Ըստ նորամուծությունների, նկարների դիտումը սկսվում է 1900-ականների արվեստից և նկարները դասավորվում էին թեմատիկ կերպով, միևնույն նկարչի աշխատանքները կարող էին միաժամանակ ներկայացվել մի քանի սրահներում ։ Ցուցասրահներում ցուցադրվում էին նաև դեկորատիվ և կիրառական արվեստի իրեր և լուսանկարներ, որոնք ձեռք էր բերել Վերա Մուխինան ։
2014 թվականին թանգարանի կազմում է ընդգրկվում Լեոնիդ Տալոչկինի ժամանակակից արվեստի մեծ հավաքածու, որը Մշակույթի նախարարության աջակցությամբ կոլեկցիոների այրին նվիրել էր Տրետյակովյան պատկերասրահին ։ 2016 թվականին բացվեց նոր մշտական ցուցահանդես՝ «Ժամանակակից արվեստ՝ 1960-2000: Վերաբեռնում»։ Բոլոր աշխատանքները խմբավորվեցին ըստ ուղղությունների և թեմատիկ բաժինների` «Աբստրակցիա», «Կինետիզմ և օպտիկական արվեստ», «Առեղծվածներ և սյուրռեալիստներ», «Նոր ռեալիզմ», «Փոփ արտ», «Մինիմալիզմ և հետգեղանկարչական աբստրակցիա», «Սոց արտ», «Կոնցեպտուալիզմ-պատկերը գլխում», «Պոեզիա և նամակ», «Պերֆորմանս»,« Հասկացող մեքենաներ», «Նեոէքսպրեսիոնիզմ», «Հայեցակարգ-նոր սերունդ», «Հետմոդեռնիստական հնագիտություն», «1990-ականների ակցիոնիզմ» և «2000-ականների նախագիծ» ։ 2018 թվականին Ժամանակակից արվեստի աջակցության «Գինու գործարան»  հիմնադրամը 1990- 2000-ականների երիտասարդ նկարիչների տասը ստեղծագործություն է նվիրել թանգարանին ։
Մարիետա կղզիների ազգային պարկ
Փակություն լայն հասարակության համար
Կղզիների և հայտնի լողափի կառուցվածքը կազմված է երկու տեսակի հրաբխային ապարներից։ Ներքին մասը կազմված է «պայթուցիկ ապարներից», որոնք արագ քայքայվում են, իսկ արտաքին «պատյանը» կազմված է ավելի ճկուն ապարից, որը կարող է ավելի մեծ չափով դիմանալ էրոզիայի։ Սա չի նշանակում, որ կղզին ենթակա չէ էրոզիայի։ Համաձայն 2014 թվականին կատարված տարբեր ուսումնասիրությունների՝ գնահատվել է, որ կղզին դեռ մի քանի հազար տարի է մնացել, մինչև այն կվերանա։ Այնուամենայնիվ, էրոզիայի տեմպերը արագանում են մարդկային ազդեցության պատճառով, և պաշտոնյաների կարծիքով, «չափազանց զբոսաշրջությունը կարող է հանգեցնել այս արգելավայրի ավելի արագ ոչնչացմանը» ։
Նոր Տրետյակովկա
Ցուցադրություններ
2019 թվականի սեպտեմբերին թանգարանում բացվեց կոլեկցիոներ Գեորգի Կոստակիին նվիրված ցուցասրահը, որն արտասահման մեկնելուց առաջ ավելի քան 800 ստեղծագործություն էր հանձնել Տրետյակովյան պատկերասրահին՝ 142 գեղանկարչական և 692 գրաֆիկական աշխատանքների ռուսական ավանգարդի հավաքածու։ Դրանց թվում կան համաշխարհային կարգի այնպիսի գլուխգործոցներ, ինչպիսիք են Կազիմիր Մալևիչի «Մատյուշինի դիմանկարը», Պավել Ֆիլոնովի «Շոստակովիչի սիմֆոնիան», Վասիլի Կանդինսկու «Կարմիր հրապարակը», Լյուբով Պոպովայի «Գեղանկարչական  ճարտարապետություն։  Սևը, կարմիրը, մոխրագույնը», Իվան Կլյունի «Վազող բնանկարը»։ Անվանական սրահի ցուցադրությունը, որում ներկայացված են ավելի քան 50 գեղանկարչական և գծանկարչական աշխատանքներ, կփոխվեն, մասնավորապես, գծանկարչական աշխատանքների անվտանգության համար, որոնք հնարավոր չէ ցուցադրել երեք ամսից ավելի ։
Մարիետա կղզիների ազգային պարկ
Փակություն լայն հասարակության համար
Մեքսիկայի իշխանությունները նախանշել են լողափերին և կղզիներին հասցված վնասը վերացնելու մի քանի ծրագրեր։ Սրանք կենտրոնանալու են ոչ միայն մարդու ձեռքերով արդեն հասցված վնասի վերականգնման վրա, այլ նաև կենտրոնանալու են էկոհամակարգում մարդու հետագա միջամտության նվազեցման վրա։ Ծրագրի առաջին մասը մարջանը «վերատնկելն» է՝ ոչնչացված մարջանը փոխհատուցելու համար։ Դա արվում է արդեն գոյություն ունեցող մարջանին ամրացնելով նոր մարջան և թողնելով այն աճել 3-ից 4 ամիս ։ Մեկ այլ հիմնական ջանքերը կենտրոնանում են արգելավայրի վրա մարդու վնասակար ազդեցության սահմանափակման վրա, երբ կղզիները վերաբացվեն լայն հասարակության և զբոսաշրջիկների համար։ Բնական պահպանվող տարածքների ազգային հանձնաժողովի (CONANP) տվյալներով՝ զբոսաշրջության համար կղզիների վերաբացումից հետո զբոսաշրջիկների ծանրաբեռնվածությունը կարող է մեղմվել՝ ծովածոցի տարածքում հատուկ լողացող նավահանգիստ տեղադրելով, որը կսահմանափակի ժամանող նավերը։ Մեկ այլ միջոց, որը քննարկվում է, փխրուն էկոհամակարգի շուրջ բոյեր տեղադրելն է՝ ժամանող այցելուների թիվը վերահսկելու համար ։
Նոր Տրետյակովկա
Արդիականացում և վերակառուցում
2008 թվականին հայտնի դարձավ, որ քաղաքային իշխանությունները նախատեսում էին քանդել Կրիմսկի Վալում գտնվող Նկարիչների կենտրոնական տունը և դրա փոխարեն կառուցել Տրետյակովյան պատկերասրահի նոր շենք Նորման Ֆոսթերի նախագծած «Նարինջ» կլոր ցուցահանդեսային կենտրոնը, որը ներառում էր նաև բնակելի տարածքներ, գրասենյակներ և խանութներ։ Պատկերասրահի ղեկավարության որոշումը առաջացրեց հասարակության լայն շրջանների արձագանքը, ուստի հրաժարվեցին այդ մտադրությունից ։
Մարիետա կղզիների ազգային պարկ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խաղաղ օվկիանոսի կղզեխմբեր Կատեգորիա:Մեքսիկա Կատեգորիա:Մեքսիկայի կղզիներ Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ՈՒՎ 2023-ի հոդվածներ
Նոր Տրետյակովկա
Արդիականացում և վերակառուցում
2015 թվականին Տրետյակովյան պատկերասրահի ղեկավարությունը հայտարարեց թանգարանի իմիջի փոփոխության մասին։ Նախագիծը մշակվել էր Zoloto Group ընկերության կողմից, Կրիմսկի Վալի շենքը ստացավ «Նոր Տրետյակովկա» անվանումը՝ Տրետյակովյան պատկերասրահի մյուս մասնաճյուղերի հետ շփոթությունից խուսափելու համար։ Տեղորոշումը նույնպես փոխվեց,  տարածքը բաժանվեց տառային  հատվածների՝ Նյու Յորքի Մետրոպոլիտեն թանգարանի օրինակով, բացվեցին սրճարան, դասախոսությունների սրահ և նվերների խանութ ։ 2015 թվականին շենքի վերակառուցումը ստանձնեց Ռեմ Կոլհասի ճարտարապետական բյուրոն   ։ 2016 թվականին, վերակառուցումից հետո, միջոցառումների համար բացվեց 4000 մ² մակերեսով բակ` շատրվանով և ամֆիթատրոնով, կրթական դասընթացներ, երաժշտական ծրագրեր և այլ միջոցառումներ կազմակերպելու համար   ։
ՌԴ գերագույն դատարանի որոշմամբ Նկարիչների միության միջազգային խորհրդաժողովի կողմից ազատված Նկարիչների կենտրոնական տան տարածքի մի մասը 2017 թվականից Վլադիմիր Մեդինսկու խնդրանքով հանձնվեց Տրետյակովկային։ 2018 թվականի հոկտեմբերին հայտնի դարձավ, որ հաջորդ տարվա սկզբին Նկարիչների կենտրոնական տունը իր միջոցառումները կիրականացնի «Մանեժ»-ում և «Գոստինի Դվոր»-ում, իսկ Կրիմսկի Վալի շենքը ամբողջությամբ կանցնի Նոր Տրետյակովկաին ։
(8713) Ազուսա
(8713) Ազուսա (Azusa), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1995 թվականի հունվարի 26-ին Կին Էնդատեի և Կաձուրո Վատանաբեի կողմից Կիտամիում ։
Նոր Տրետյակովկա
Արդիականացում և վերակառուցում
Դեռ 2018 թվականի փետրվարին, Ռեմ Կոլհասի բյուրոն ներկայացրեց վերակառուցման հաջորդ նախագիծը, ըստ որի շենքը բաժանվելու էր չորս հատվածների`ֆոնդերի պահեստարան, ուսումնական կենտրոն, ցուցահանդեսային տարածք և հավաքների դահլիճ ։ Ինչպես նախատեսել էին ճարտարապետները, շենքի ճակատային մասի պատուհանները կմեծացվեն, ներսից գավիթը շրջափակող պատերը կապամոնտաժվեն և շենքը կդառնա ամբողջովին թափանցիկ ։ Սենյակների գոյություն ունեցող անֆիլադայի  փոխարեն կստեղծվի մեծ ցուցահանդեսային տարածք` Գորկու զբոսայգու տեսարանով, իսկ աստիճանները կփոխարինվեն գունավոր շարժասանդուղքներով  ։
(8713) Ազուսա
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,253362 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9668 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,54 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1235,51 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,291379 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,92° անկյուն։
Նոր Տրետյակովկա
Արդիականացում և վերակառուցում
2019 թվականի օգոստոսին թանգարանի ղեկավարությունը հայտարարեց, որ Նոր Տրետյակովկայի շենքը ամբողջությամբ փակ կլինի վերակառուցման համար՝ 2023 թվականից մինչև 2027 կամ 2028 թվականներին։ Ցուցանմուշների մի մասը կուղարկվի պահեստ, իսկ մյուս մասը կցուցադրվի Կադաշևսկայա առափնյա նոր շենքում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տրետյակովյան պատկերասրահի մասնաճյուղեր Կատեգորիա:1956 հիմնադրված թանգարաններ
(8713) Ազուսա
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1995 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կին Էնդատեի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Կաձուրո Վատանաբեի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
(265) Աննա
(265) Աննա (Anna), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1887 թվականի փետրվարի 25-ին Յոհան Պալիսայի կողմից Վիեննայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,419251 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7706 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0679 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1374,42 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,261928 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 25,64° անկյուն։
Աննա աստերոիդը պատկանում է Ֆոկեայի աստերոիդների ընտանիքին։ Այս ընտանիքի աստերոիդների ուղեծրերը ունեն մեծ կիսաառանցքներ, ընկած 2,25-ից մինչև 2,5 ա. մ. միջակայքում և 0,1-ից ոչ մեծ էքսցենտրիսիտետ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆոկեայի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1887 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Յոհան Պալիսայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Մամեդսաբիր
Մամեդսաբիր (հայտնի է նաև Մահմադ Սաբուր, Մուհամմեդ Սաբիր անուններով, Məmmədsabir), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Շարուրի շրջանում։
Պատմություն
Մամեդսաբիր գյուղը գտնվում է պատմական Մեծ Հայքի Այրարատ նահանգի Շարուրդաշտ գավառում, նախկինում Երևանի նահանգի Շարուր-Դարալագյազի գավառում, Երևան-Նախիջևան ավտոմայրուղու աջ կողմում ։
Բնակչություն
1831 թվականին ուներ 40, 1906 թվականին՝ 55, իսկ 1974 թվականին՝ 514 թուրք բնակիչ ։
Կրթություն
Ներկայումս գյուղում գործում է տարրական դպրոց ։
Առողջապահություն
Գյուղում հիմնադրվել է բուժկայան ։
Հուշարձան
Պատմական աղբյուրներում և վիմական արձանագրություններում չի հանդիպում որևէ տեղեկատվություն գյուղի պատմաճարտարապետական հուշարձանների վերաբերյալ։
Այլ տեղեկատվություն
Գյուղը միացվել է Գարխուն գյուղին։ Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ, դաշտավարությամբ, այգեգործությամբ, ծխախոտագործությամբ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Շարուրի շրջանի բնակավայրեր
Կարել Մարտինեկ
Կարել Մարտինեկ (չեխ.՝ Karel Martinek; ), խորհրդային և չեխ ֆիզիկաքիմիկոս, Չեխոսլովակիայի գիտությունների ակադեմիայի ակադեմիկոս (1988)։
Կենսագրություն
Կարելը ծնվել է 1933 թվականի հուլիսի 20-ին Դվուր Կրալով քաղաքում (Չեխոսլովակիա)։ 1948 թվականին նրան հեռացրել են քաղաքի գիմնազիայից՝ ակադեմիական ձախողման և ոչ պատշաճ վարքի համար։ Այնուհետև գործարանում աշխատել է որպես բանվոր, որտեղից հետո տեղափոխվել է տեղի քիմիական և տեքստիլ արդյունաբերական դպրոց։
1953 թվականին Պրահայի քիմիական տեխնոլոգիաների ինստիտուտի առաջարկությամբ նրան ուղարկել են Խորհրդային ​​Միություն սովորելու նպատակով։ Նախ սովորել է Կազանի համալսարանում, ապա տեղափոխվել Մոսկվայի պետական ​​համալսարան։ Իլյա Վասիլիևիչ Բերեզինն այնտեղ նրա գիտական ​​ղեկավարն էր։
1958 թվականին գերազանցությամբ ավարտել է քիմիայի ֆակուլտետը։ 1965 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական թեզը՝ «Ռադիոակտիվ ցուցանիշի հավելանյութերի օգտագործմամբ ազատ ռադիկալ տարրական ռեակցիաների ուսումնասիրություն» թեմայով ։ 1972 թվականից եղել է քիմիայի դոկտոր, դոկտորական ատենախոսության թեման էր՝ «Ֆերմենտային կատալիզի կինետիկ և ջերմադինամիկական օրենքներ (պրոտեոլիտիկ ֆերմենտ ալֆա-քիմոտրիպսին)» ։
1986 թվականին՝ ավելի քան 30 տարի անց, նա վերադարձել է Չեխոսլովակիա և շարունակել իր գիտական ​​և ուսուցչական գործունեությունը։
1986-1992 թվականներին եղել է Չեխոսլովակիայի ԳԱ օրգանական քիմիայի և կենսաքիմիայի ինստիտուտի տնօրեն, իսկ 1992-1994 թվականներին՝ առաջատար հետազոտող։ 1988 թվականին ընտրվել է ակադեմիկոս, Նախագահության անդամ և Ակադեմիայի գիտական ​​քարտուղար։
Գիտական հետազոտություններ
Գիտական ​​հետաքրքրությունների ոլորտ.
Մարտինեկը Ի․ Վ․ Բերեզինի հետ մշակել է ազատ էներգիայի փոփոխությունների մոդելը՝ ֆերմենտի ակտիվ կենտրոնում սուբստրատի ակտիվացման արդյունքում, այսպես կոչված, Բերեզին-Մարտինեկ մոդելը՝ դրանով իսկ հիմնարար ներդրում ունենալով ֆերմենտային կատալիզի արդյունավետության և առանձնահատկության հիմքերը հասկանալու մեջ ։ Մոդելը տրամադրել է ֆիզիկաքիմիական բացատրություն ֆերմենտային կատալիզի տակ գտնվող ռեակցիայի արագացման համար՝ կապված գործընթացի սահմանափակող փուլում ազատ ակտիվացման էներգիայի իջեցմամբ արագ ակտիվ փոխազդեցությունների հետևանքով ենթակայանի ոչ ռեակտիվ մասի հատուկ ներծծման հետ։
Մարտինեկը հիմնել է նոր ուղղություն՝ ոչ ջրային լուծիչների, ոչ ջրային միջավայրում ֆերմենտային կատալիզի գործընթացների ուսումնասիրություն։ Ստացել է կենսառեակտորների լուսանկարչության և հնչյունագրության բնագավառում մի շարք արտոնագրեր, ավելի քան երկու հարյուր գիտական ​​հոդվածների և տասը գրքի հեղինակ կամ համահեղինակ է։
Մանկավարժական գործունեություն
1977 թվականին Կարել Մարտինեկը դարձել է քիմիական ֆերմենտաբանության ամբիոնի պրոֆեսոր և քիմիական կենսաբանության լաբորատորիայի վարիչ։ Դասավանդել է «Քիմիական կինետիկա և կատալիզացիա», «Ֆերմենտային կատալիզի ֆիզիկական քիմիայի հիմունքները», «Կենսաբանություն» դասընթացները։
Կարել Մարտինեկի ղեկավարությամբ պաշտպանել են տասնյակ գիտնականներ, որոնք աշխատում են Ֆրանսիայում, Գերմանիայում, Նիդեռլանդներում, ԱՄՆ-ում, Մեքսիկայում, Լիտվայում, Ուզբեկստանում, Բուլղարիայում, Վիետնամում, Չինաստանում, Կուբայում և հատկապես Ռուսաստանում։
Պարգևներ և մրցանակներ
1982 թվականին Ի․ Վ․ Բերեզինի հետ միասին նա ստացել է «Լենինյան մրցանակ» սրտաբանության համար անշարժացված ֆերմենտների օգտագործման տեսական, փորձարարական և կլինիկական հիմնավորման և սուր թոքային թրոմբոէմբոլիայի բուժման համար։ 1988 թվականին պարգևատրվել է Միջազգային կենսաքիմիական ընկերության մեդալով և Յարոսլավ Հեյրովսկու անվան Չեխոսլովակիայի գիտությունների ակադեմիայի ոսկե մեդալով։
1990 թվականին ընտրվել է Լոնդոնի Քիմիայի թագավորական ընկերության անդամ և Ստրասբուրգի Եվրոպայի ակադեմիայի անդամ։
Հիշատակ
Ռուս գիտնական Վ.Ա.Կաբանովի որդու հուշերում կա մի հատված` նվիրված Կ. Մարտինեկին ։ Վ.Ա.Կաբանովը Մարտինեկի դոկտորական ատենախոսության ընդդիմախոսն էր և հպարտությամբ էր խոսում գիտնականի մասին.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հուլիսի 20 ծնունդներ Կատեգորիա:1933 ծնունդներ Կատեգորիա:Լենինյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով Կատեգորիա:Գիտնականներ այբբենական կարգով
Մանուել Պելեգրինի
Մանուել Լուիս Պելեգրինի Ռիպամոնտի (Manuel Luis Pellegrini Ripamonti, սեպտեմբերի 16, 1953, Սանտյագո, Չիլի), չիլիացի նախկին ֆուտբոլիստ, մարզիչը անգլիական «Մանչեսթեր Սիթի»-ի։ 2008 թվականին Իսպանիայի երիտասարդական մրցաշարում, նա՝ որպես մարզիչ, իր հաղթանակներով երկրորդն էր, Վանդերլեյա Լուշեմբուրգից հետո։
Կարիերան Չիլիում
Մանուել Պելեգրինին «Աուդակս Իտալյանո» ակումբի սան է, ամբողջ ֆուտբոլային կարիերան անցկացրել է «Ունիվերսիդադ դե Չիլի» թիմում, Պելեգրինին իր ամբողջ կարիերայում խաղացել է 451 խաղ։ Երբեմն Պելեգրինիի ելույթները համընկնում էին թիմի ճգնաժամային ժամանակների հետ, չնայած դրան, այս թիմը հանդիսանում էր Չիլիի ամենաուժեղ թիմը, որը հաղթել էր Չիլիի գավաթը 1979 թվականին։ Ակումբում հանդես է եկել 1973-1986 թվականներին։ Պելեգրինին ակումբի առաջին և առաջատար ֆուտբոլիստն էր, բայց նա խաղում էր կենտրոնական պաշտպանի դիրքում։
Պելեգրինին ֆուտբոլիստի կարիերան ավարտելուց հետո, չփոխեց իր ակումբը, մարզչական կարիերայի առաջին ակումբը նույնպես եղավ «Ունիվերսիդադ դե Չիլի»-ին։ 1 տարի գլխավորելուց հետո, տեղափոխվեց Պալսետինո, որտեղ նույնպես գլխավորեց մեկ տարի, Պալեստինոի հետ համատեղ գլխավորում էր նաև Չիլիի մինչև 20 տարեկանների հավաքականը։ Նա «Ունիվերսիդադ Կատոլիկա»-ն գլխավորելով, անցկացրել է իր կարիերայի ամենալավ պահերը և կերտել Չիլիական ֆուտբոլի ամենավառ պահերը։ Նա համարվում է Չիլիական ֆուտբոլի աստղ, 1995 թվականին նրա թիմը հաղթել է Միջամերիկյան գավաթը և Չիլիի գավաթը։ Սան Լորենսոն գլխավորելուց Լիբերտադորեսի գավաթի ժամանակ նրա թիմը հասել 1/8 փուլ։
Վիլյառեալում
2004 թվականի հուլիսի 4-ին հայտնի դարձավ, որ Պելեգրինին տեղափոխվելու է իսպանական «Վիլյառեալ»։ Պելեգրինիի համար առաջին մրցաշրջաններ թիմում, երբ նրանք հասան ՈՒԵՖԱ-ի չեմպիոնների լիգայի 1/4 փուլ, իսկ հաջորդ մրցաշրջանում նույն աառաջնությունում նրանք հասան կիսաեզրափակիչ, որտեղ պարտվեցին անգլիական «Արսենալ»-ին։ 2008 թվականի մարտի 23-ին «Վիլառեալ»-ում Պելեգրինիի գլխավորած տարիներին, նրա համար 200-րդ խաղն էր, և այդ խաղում նրա թիմը 2։1 հաշվով հաղթեց «Լևանտե»-ին։
Մադրիդի Ռեալում
2009 թվականի հունիսի 1-ին Ֆլորենտինո Պերեսի հետ կնքեց մի պայմանագիր, ըստ որի, նա պետք է գլխավորեր «Ռեալ Մադրիդ»-ը, 4 միլիոն եվրո վճարեցին նրա դիմաց։ 2010 թվականի մայիսի 26-ին հեռացվեց աշխատանքից ։
Չիլիացին ասաց․
Մալագայում
2010 թվականի նոյեմբերի 4-ին Պելեգրինին տեղափոխվեց «Մալագա», մինչև 2013 թվականի հունիս ։ Հաջորդ մրցաշրջանում Մալագան Պելեգրինիի գլխավորությամբ ՈՒԵՖԱ-ի չեմպիոնների լիգայի մրցաշարում հասավ 1/4 փուլ և այնտեղ հանդիպեց գերմանական «Բորուսիա Դորտմունդ»-ին։ Առաջին խաղում Մալագան հանդես էր գալիս տան տիրոջ կարգավիճակով, խաղը ավարտվեց 0։0, իսկ 2-րդ խաղում պարտվեց 2։1 հաշվով։
Մանչեսթեր Սիթիում
2013 թվականի հունիսի 14-ին «Մանչեսթեր Սիթի»-ի պաշտոնական կայքում ասվում էր, որ Մանուել Պելեգրինին ակումբի նոր մարզիչն է։ Պայմանագիրը կնքվեց 3 տարվա ժամկետով ։ 2014 թվականի մարտի 2-ին Սիթին հաղթեց առաջին գավաթը Պելեգրինիի գլխավորությամբ՝ Անգլիայի գավաթը, 2 ամիս անց թիմը դարձավ Անգլիայի Պրեմիեր լիգայի չեմպիոն։
Մարզիչի վիճակագրությունը
2015 թվականի օգոստոսի 23-ի տվյալներով
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ Կատեգորիա:Ռեալ Մադրիդ ՖԱ մարզիչներ Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի մարզիչներ
ՍՔՈՒԻԴ
ՍՔՈՒԻԴ (SQUID, Superconducting QUantum Interference Device, թարգմանվում է որպես՝ «գերհաղորդիչ քվանտային ինտերֆերենցիայի սարք»), շատ զգայուն մագնիսամետր, օգտագործվում է գերթույլ մագնիսական դաշտեր չափելու համար։ Կառուցվածքը հիմնված է Ջոզեֆսոնի հանգույցներ պարունակող գերհաղորդիչ շղթաների վրա։
ՍՔՈՒԻԴ-ը հնարավորություն է տալիս չափելու 5 ատոտեսլա (5×10−18 Տլ) մագնիսական դաշտեր ՝ ստացված մի քանի օրվա ընթացքում միջինացված փորձերի արդյունքում ։ Այս չափումների աղմուկի մակարդակը բավականին ցածր է, մոտ 3 ֆՏլ.Հց-½։ Համեմատության համար, մինչև մի քանի Կելվին սառեցնող համակարգի մագնիսը ստեղծում է 0.01 Տլ (10−2 Տլ) մագնիսական դաշտ, իսկ կենդանիների մեջ որոշ պրոցեսներ ստեղծում են 10−9 Տլ և 10−6 Տլ-ի միջև դաշտեր։ Վերջերս արտադրված SERF ատոմային մագնիսամետրերը հնարավորություն են տալիս չափելու առավել փոքր դաշտեր առանց սառեցման համակարգի, բայց շատ անգամ ավելի մեծ են չափսերով (~1 սմ3) և կարող են ոգտագործվել միայն չափազանց թույլ մագնիսական դաշտերում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Չափիչ սարքեր Կատեգորիա:Նանոտեխնոլոգիա Կատեգորիա:Գերհաղորդականություն Կատեգորիա:Մագնիսականություն Կատեգորիա:Ամերիկյան հայտնագործություններ
Ջաչանո կոն Բարուկելլա
Ջաչանո կոն Բարուկելլա (Giacciano con Baruchella), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Վենետո մարզում՝ Ռովիգո գավառում ։ Բնակչությունը կազմում է 2255 մարդ, խտությունը՝ 125 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 18 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 45020, հեռախոսային կոդ՝ 0425։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ակաղբյուր
Ակաղբյուր, աղբյուր Կիլիկիայում, Զեյթուն քաղաքից 3-4 կմ հեռավորության վրա, դեպի հարավ-արևմուտք։ Հայտնի էր որպես աշուղների հավաքավայր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Աղբյուրներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Թուրքիայի աղբյուրներ Կատեգորիա:Քահրամանմարաշի մարզ
Պավլինե Բուռնազյան
Պավլինե Արամի Բուռնազյան, բալետի հայ արտիստ, պարուսույց։ ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ (1946 թ.):
Կենսագրություն
Պավլինե Բուռնազյանը ծնվել է 1915 թվականին Վան քաղաքում՝ Արամ և Աղավնի Բուռնազյանների ընտանիքում ։ Հայոց ցեղասպանության (1915 թ.) ժամանակ Բուռնազյանների ընտանիքը տեղափոխվել է Երևան։ 1939 թվականին ավարտել է Երևանի մանկավարժական տեխնիկումը, պարարվեստի դասեր առել Վահրամ Արիստակեսյանից։ 1933 թվականից եղել է Ալեքսանդր Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի թատրոնի բալետի մենապարուհի, կարճ ժամանակահատվածում աշխատել է Հայաստանի երգի-պարի նորաստեղծ անսամբլում, 1941 թվականին վերադարձել է Ա. Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի թատրոն, որտեղ մինչև 1963 թվականը եղել է առաջատար մենապարուհի՝ հանդես գալով դասական և ժամանակակից բալետի դերապարերով։ Դասավանդել է Երևանի պարարվեստի ուսումնարանում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բալետի արտիստներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստներ
Աղբնին
Աղբնին, ամառանոցավայր Արևմտյան Հայաստանում, Տայքի Խոտրջրի գավառում։ Պատկանում է Սյունյաց կամ Սունինց գյուղին։ Ուներ պտղատու այգիներ, քարաշեն մի քանի հարկանի տներ և 1855 թվականին կառուցված մի մատուռ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վայրեր
Գեղաշենի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Կոտայքի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Կոտայքի մարզի Գեղաշեն գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 73 հուշարձան (40 միավոր)։
Վագիֆ Մուսթաֆաև
Վագիֆ Բեհբուդ օկլի Մուսթաֆաև (Vaqif Behbud oğlu Mustafayev, ), ադրբեջանցի կինոռեժիսոր, դերասան, Ադրբեջանի ժողովրդական արտիստ, Ադրբեջանի պետական մրցանակի դափնեկիր, «Պատվո շքանշան»-ի դափնեկիր (2018), Եվրասիայի Հեռուստատեսության ակադեմիայի առաջին փոխնախագահ  ։
Կենսագրություն
Վագիֆ Մուսթաֆաևը ծնվել է 1953 թվականին Բաքվում։ Նախնական կրթությունը ստացել է թիվ 3 դպրոցում։ Ավարտել է Ադրբեջանի ժողովրդական տնտեսության պետական ինստիտուտը, հետագայում՝ Մոսկվայում բարձր ռեժիսորական դասընթացը։ Նա «Ադրբեջանֆիլմ» կինոստուդիայի կողմից նկարահանած մի շարք ֆիլմերի հեղինակ է։ Մուսթաֆաևի ֆիլմերը մրցանակներն են ստացել մի շարք միջազգային փառատոններում։ Պետական մրցանակի դափնեկիր է։ Ադրբեջանի մասնավոր տեղեկատվական-ժամանցային հեռուստառադիոընկերության (Space TV) տնօրենն է։
Կոչումներ և պարգևներ
2000 թվականի դեկտեմբերի 18-ին նրան շնորհվել է Ադրբեջանի արվեստի վաստակավոր գործչի կոչում `ադրբեջանական կինոյի զարգացման գործում ունեցած ավանդի համար։
2013 թվականի օգոստոսի 28-ին Վագիֆ Մուսթաֆաևը պարգևատրվել է «Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահի պատվավոր դիպլոմ»-ով`Ադրբեջանում վավերագրական ֆիլմերի ստեղծման գործում ունեցած ներդրման համար ։
Վագիֆ Մուսթաֆաևին շնորհվել է Սերբիայի արվեստի ակադեմիայի պատվավոր պրոֆեսոր։ Սերբիայի նախագահ Թոմիսլավ Նիկոլիչի որոշմամբ 2013 թվականի սեպտեմբերի 2-ին Վագիֆ Մուսթաֆաևը շնորհվեց «Սերբական դրոշ» 3-րդ աստիճանի `Ադրբեջանի և Սերբիայի միջև բարեկամական հարաբերությունների զարգացման գործում ունեցած ներդրման համար ։
Վագիֆ Մուսթաֆաևը 2015 թվականի մայիսի 8-ին պարգևատրվել է Ռուսաստանի «Բարեկամություն» շքանշանով `Ռուսաստանի և Ադրբեջանի միջև բարեկամության և համագործակցության զարգացման գործում ունեցած մեծ ավանդի համար։
2017 թվականին նա պարգևատրվել է Ուկրաինայի մեդիա աշխատողների ասոցիացիայի կողմից «Согласия» ոսկե մեդալով ։
Վագիֆ Մուսթաֆաևը 2018 թվականի օգոստոսի 1-ին պարգևատրվել է «Պատվո» շքանշանով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ադրբեջանցի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Ադրբեջանցի սցենարիստներ Կատեգորիա:Բարեկամության շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան) Կատեգորիա:Սցենարիստների և ռեժիսորների բարձրագույն դասընթացների շրջանավարտներ Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Վրաստան)
Գուրգեն Շահնազարյան
Գուրգեն Անուշավանի Շահնազարյան, հայ ազատամարտիկ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1945 թվականի մայիսի 9-ին Վանաձոր քաղաքում։ 1952 - 1962 թթ սովորել է Վանաձորի 10-րդ դպրոցը։
1962 - 1964 թթ աշխատել է Վանաձորի քիմիական կոմբինատում, որպես ֆրեզագործ։
1988 թվականի դեկտեմբերի 7-ից ակտիվորեն մասնակցել է աղետալի երկրաշարժի վերացման և վերականգնողական աշխատանքներին։ Ապա աշխատանքի անցել «Ուկրշին» շինարարական կազմակերպությունում, որպես հյուսն։
Ազգային զարթոնքի օրերին մասնակցում է ազգային ազատագրական պայքարին։
1990 թվականից անդամագրվում է «Նժդեհ» ԱԻՄ կամավորական աշխարհազորային ջոկատին և մասնակցում է ՀՀ և Արցախի պաշտպանության համար մղվող մարտական գործողություններին։
Զոհվել է 1992 թվականի հուլիսի 29-ին Ղոչազ գյուղի մատույցներում անհավասար մարտում։ Մարտը վերցնելով իր վրա փրկում է շուրջ 40 հոգու, այնուհետև ինքը հայտնվելով շրջափական մեջ վիրավոր վիճակում իրեն պայթեցնում է նռնակով սպանելով նաև 7 ադրբեջանցու։ Գուրգեն Անուշավանի Շահնազարյանը ամուսնացած էր, ուներ մեկ որդի, ում հետ անցել է մարտական ուղի և թոռնիկներ։
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
(266) Ալինե
(266) Ալինե (Aline), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1887 թվականի մայիսի 17-ին Յոհան Պալիսայի կողմից Վիեննայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,803023 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3617 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2444 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Ալինե աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 1,3765 ա. մ. հեռավորության վրա ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1714,11 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,210022 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 13,4° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է C դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս C Կատեգորիա:1887 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Յոհան Պալիսայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Լաբեսրեթ
Լաբեսրեթ (Labesserette), համայնք Ֆրանսիայի Օվերն մարզի Կանտալ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 265 մարդ, բնակչության խտությունը` 19.43 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 13.64 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 460 կմ հարավ, Կլերմոն Ֆերան քաղաքից` 130 կմ հարավ-արևմուտք, Օրիյակ քաղաքից` 21 կմ հարավ։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 170 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 128-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 42։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 75,3 %։ 128 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 123 անձ (66 տղամարդ և 57 կին)։ Գործազուրկ են եղել 5 անձ (0 տղամարդ և 5 կին)։ 42 անաշխատունակներից 9-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 20-ը` թոշակառուներ, իսկ 13-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Փարիզի հայկական տպագրություն
Փարիզի հայկական տպագրություն, հայերեն տպագիր հրատարակություն Փարիզում, XVI-XX դարերում։ Ֆրանսիացի արևելագետ Գ․ Պոստելը 1537 թվականին Մերձավոր Արևելքում ճանապարհորդելուց և տեղի մի շարք լեզուների ծանոթանալուց հետո 1538 թվականին Փարիզում լույս է ընծայել «բազմալեզվյան քերականություն» լատ․ աշխատությունը, որտեղ տեղեկություններ են տրված արևելյան 12 լեզվի, այդ թվում հայերենի մասին։ Գրքում կա վայտագիր հայատառ տպագրություն՝ մեսրոպյան այբուբենը և հայերենի նմուշ։ Սա հայերեն առաջին փայտափորագիր տիպն է, իսկ հայոց լեզվին նվիրված հատվածը՝ հայագիտ․ առաջին տպագիր երկը։ 1586 թվականին Փարիզում լույս է տեսել Բլեզ դը Վիժների «Ձեռնարկ գրերի մասին» գիրքը, գրված հին ֆրանսիական, որտեղ մի հատված (էջ 309–313) նվիրված է Հայաստանին ու հայոց լեզվին, բերված է փայտափորագիր հայերեն այբուբենի երկու աղյուսակ (ըստ Ի․ Բարբարոյի)։ XVII դ․ Փարիզում տպագրված առաջին հայերեն գործը զետեղվել է Կլոդ Դյուրե Բուրբոնուայի՝ 1613 թվականին հրատարակած «Գանձ աշխարհի լեզուների պատմության» աշխատության մեջ, որում հայոց լեզվին նվիրված հատվածում տեղ է գտել հայերեն փայտափորագիր այբուբենը (դարձյալ՝ ըստ Ի․ Բարբարոյի)։ 1633 թվականին Փարիզի Կայսերական տպարանում լույս է տեսել Ֆրանցիսկ Ռիվոլայի «Բառագիրք Հայոց» (հայերեն–լատիներեն) բառարանի երկրորդ հրատարակությունը, որը Փարիզում հրատարակված առաջին հայերեն գիրքն է, տպագրված շարժական տառերով (շարվածք)։ 1634 թվականին այստեղ տպագրվել է դավանաբանական «Առավել պարզաբանությանը․․․» լատիներենից հայերեն թագմանված գրքի երկրորդ հրատարակությունը։
Փարիզի հայկական տպագրությունն սկսեց ավելի արագ զարգանալ XIX դարի 1-ին կեսին։ Հայերեն գրքեր շարունակում էին տպագրվել Փարիզի Կայսերական տպարանում, 1812 թվականին այստեղ հրատարակվեց Մ․ Բելլոդի «Փորձառութիւն հայկազեան լեզուին», 1816 թվականին՝ Հրահան Ջրպետյանի «Յորդորակ․․․» (գյուղատնտեսական գիրք), 1818 թվականին՝ Հ․ Շահան Ջրպետյանի, Դ․ Մելիք–Շահնադարյանի և Լ․ Լանգլեի հեղինակած «Տեղեկութիւնք ի վերայ այժմեան կացութեան թագաւորութեանն Պարսից» աշխատություն– ները։ Նույն ժամանակամիջոցում հայերեն գրքեր է լույս ընծայել ֆրանսիացի Դ․ Դյուպրեի տպարանը․ 1825 թվականին՝ Վարդան Այգեկցու «Հատընտիր առակք», 1827 թվականին՝ Ներսես Շնորհալու «Ողբ Եդեսիոյ» և այլ գործեր։ XIX դարի 2-րդ կեսին և XX դարի ընթացքում Փարիզում հայերեն գրքեր ու պարբերականներ տպագրվել են և՛ հայերի, և՛ ֆրանսիացիների տպարաններում։ 1857 թվականին այստեղ սկսել է աշխատել Կ․ Շահնազարյանի տպարանը, որը հիմնականում հրատարակել է հայ պատմիչների երկերը։ Ճ․ Արամյանը, ֆրանսիացի Վալտերի տպարանում կահավորելով (1854) իր արտադրամասը, հրատարակել է հայերեն գրքեր, ինչպես նաև Ս․ Ոսկանի «Արևելք», «Արևմուտք», Գ․ Այվազովսկու «Մասյաց աղավնի» պարբերականները, 1859 թվականին հիմնել է իր տպարանը և Փարիզում աշխատել մինչև 1862-ը՝ հրատարակելով Եզնիկ Կողբացու, Գրիգոր Նարեկացու, Մ․ Նալբանդյանի, Ծերենցի, Պ․ Դուրյանի, Գ․ Սրվանձտյանի երկերը և հայերեն այլ գրքեր։ Նշանավոր է եղել Կ․ Ներսիսյանի տպարանը, որը 1900–1910 թվականներին լույս է ընծայել հայերեն մի շարք գեղարվեստական գրքեր, նաև Ա․ Չոպանյանի «Անահիտ» հանդեսը։
Հայերեն գրքեր հրատարակող ֆրանսիական տպարաններից են եղել նաև Վ․ Ռեմքեի, Ս․ Բուրդիեի, Շ․ Նոբլեի, «Է․ Դյունոյի և ընկ․» և այլ տպարաններ։ Վերջինում 1857 թվականին տպագրվել է Մ․ Նալբանդյանի «Երկրագործությունը որպես ուղիղ ճանապարհ» երկը։ Հայկական տպարաններից են եղել Ֆ․ Ճարյանի, Պ․ Եղիկյանի, Ա․ Տաղրամաճյանի, «Մասիս», «Տարոն», «Այգ» և այլն։
Փարիզի հայկական տպագրությունն աշխուժացում է ապրել 1855 թվականից, երբ սկսեցին լույս տեսնել փարիզյան հայերեն առաջին պարբերականները՝ «Արևելքը» և «Մասյաց աղավնին»։ Մինչև 1970-ական թվականները Փարիզում հրատարակվել է շուրջ 170 անուն պարբերական (որից մոտ 120-ը՝ մինչև 1940 թվականը)։ Այդ պարբերականներից են (բացի հիշվածները) «Փարիզ», «Հնչակ», «Բանասեր», «Կռունկ», «Ապագա», «Հառաջ», «Կավռոշ», «Զվարթնոց», «Վեմ», «ՀՕԿ», «Նոր աշխարհ», «Աշխարհ», «Բյուրակն» և այլն։ Փարիզյան հայերեն պարբերականների մի մասն ուներ իր տպարանը, մյուսները լույս էին տեսնում հայկական կամ ֆրանսիական տարբեր տպարաններում։ Ներկայումս Փարիզում հայերեն տպագրվում են հիմնականում տեղի պարբերական հրատարակությունները։
Կատեգորիա:Հայկական տպարաններ Կատեգորիա:Ֆրանսահայ գրականություն Կատեգորիա:Ֆրանսահայ մամուլ Կատեգորիա:Հայկական տպագրություն
Պատահար ճահիճում
Պատահար ճահիճում (Случай на болоте), ռուսական կարճամետրաժ նկարված մուլտֆիլմ։ Նկարահանվել է ըստ Տատյանա Պոնոմարյովայի հեքիաթի։ «Ուրախ կարուսել» № 24 մուլտիպլիկացիոն ալմանախի երեք սյուժեներից առաջինն է։
Սյուժե
Վնասարար և անխելք տղան ճահճում բարկացնում է ձկնկուլին։ Հետո փորձում է պարան գցել թռչնի վրա։ Դա դուր չի գալիս ձկնկուլին, և վերջինս հեռանում է։ Տղան ճահիճում մենակ է մնում և սաստիկ վախենում է։ Հետո ճահճի մոտ է գալիս վնասարար մի աղջիկ և սկսում բարկացնել տղային։ Տղան բարձրաձայն կանչում է իր մայրիկին, որը գալիս է և նրան տուն է տանում, աղջկան նույնպես ինչ-որ մեկը կանչում է, և նա գնում է։ Երբ ճահիճում արդեն կողմնակի մարդ չի մնում, ձկնկուլը հետ է վերադառնում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:«Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայի մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:1992 մուլտֆիլմեր
Թինա Սմիթ
Թինա Ֆլինթ Սմիթ (Tina Flint Smith, ), ամերիկացի քաղաքական գործիչ, 2015 թվականից Մինեսոտա նահանգի փոխնահանգապետ։ ԱՄՆ դեմոկրատական կուսակցության անդամ։
Սմիթը ծնվել է Նյու Մեքսիկո նահանգի Ալբուկերկե քաղաքում։ Մինչ քոլեջ ընդունվելը նա աշխատել է Պրադհո Բեյում Տրանսալյասկինի նավթամուղում։ Ավարտել է Սթենֆորդի համալսարանը քաղաքագիտության աստիճանով, ապա ստացել է Դարտմուտի քոլեջի բիզնեսի կառավարման մագիստրոսի աստիճան ։
Սմիթը Մինեսոտա է տեղափոխվել 80-ական թվականներին General Mills ընկերությունում աշխատելու համար ։ Ավելի ուշ նա հիմնել է սեփական մարքեթինգային ընկերությունը և զբաղեցրել Planned Parenthood կազմակերպության փոխնախագահի պաշտոնը Մինեսոտայում, Հյուսիսային Դակոտայում և Հարավային Դակոտայում։ 2006 թվականից մինչև 2010 թվականը Սմիթը զբաղեցրել է Մինեապոլիսի քաղաքապետ Ռ. Ռայբեքի վարչակազմի ղեկավարի պաշտոնը ։
2011 թվականից Մինեսոտայի նահանգապետ Մարկ Դեյթոնի վարչակազմի ղեկավար ։
2018 թվականի հունվարի 3-ին սենատոր Էլ Ֆրանկենի հրաժարականից հետո Դեյթոնի նահանգապետի նշանակմամբ Մինեսոտայից ԱՄՆ-ի սենատորի պաշտոնն ստանձնեց ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սթենֆորդի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի դեմոկրատական կուսակցության անդամներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի քաղաքական գործիչներ
Ժողովրդական արվեստի թանգարան (Դիլիջան)
Դիլիջանի ժողովրդական արվեստի թանգարան, Հայաստանի ժողովրդական արվեստի պետական թանգարանի Դիլիջանի մասնաճյուղ։ Ստեղծվել է 1979 թվականին` բանահավաք և գեղանկարիչ Հովհաննես Շարամբեյանի անմիջական նախաձեռնությամբ ու մասնակցությամբ։
Պատմություն
Թանգարանը գտնվում է Դիլիջան քաղաքի կենտրոնում, Աղստև գետի հարևանությամբ։ Տան վերջին բնակիչը եղել է Հովհաննես Շարամբեյանը, ում նախաձեռնությամբ էլ շենքը վերածվել է ժողովրդական արվեստի թանգարանի։ 1979 թվականին Հովհաննես Շարամբեյանը իր հավաքածուն նվիրել է Դիլիջանի ժողովրդական արվեստի թանգարանին՝ համալրելով թանգարանի ֆոնդը։ Շրջելով Հայաստանի տարբեր վայրերում՝ Շարամբեյանն ստեղծել է պղնձյա կենցաղային իրերի մեծ հավաքածու ։
Թանգարանի շենքը
19-րդ դարի վերջում (1896) կառուցված թանգարանի շենքը Դիլիջանի ամենահին շինություններից է։ Տունը կառուցել է Սամսոն Բեկ-Հարությունյանը։ Այն եղել է իշխանուհի Մարիամ Թումանյանի ամառանոցը, ով բնակվել է Թիֆլիսում, իսկ ամռան ամիսներն անց է կացրել այս շենքում։ Մարիամ Թումանյանը 1913-1915 թվականներին Դիլիջանում ստեղծել է մանկական ակումբ, 1919-1920 թվականներին՝ հիմնել է գորգագործարան, որբանոց։ Սամսոն Հարությունյանը և Մարիամ Թումանյանը խորհրդային իշխանության տարիներին Դիլիջանում գտնվող ամառանոցը նվերել են Հայաստանին։
Երկհարկանի, փայտե նախշազարդ պատշգամբով այս տանն են հյուընկալվել հայ մշակույթի և գրականության բազմաթիվ հայտնի գործիչներ՝ Հովհաննես Թումանյան, դերասանուհի Ազնիվ Հրաչյա, Սիրանույշ, Եղիշե Չարենց, Ֆրիտյոֆ Նանսեն, բանասեր Սերգեյ Վարդանյան։
Ընդգրկված է Դիլիջանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկում (հուշարձան՝ 10.3/5) :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տավուշի մարզի թանգարաններ Կատեգորիա:Դիլիջանի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:1979 հիմնադրումներ Հայաստանում
Զեմո Նիքոզի
Զեմո Նիքոզի (ზემო ნიქოზი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Գորիի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 850 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Գորիից հեռու է 30 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 643 մարդ ։
(8714) 1995 OT
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,281967 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8154 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7485 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1259,11 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,285917 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,15° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1995 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Յոշիսադա Սիմիձուի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Տակեշի Ուրատայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Սևիկ (Վանի Շատախի գավառ)
Վախրով, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Շատախի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Կարլ Գրոսման
Կարլ Ֆրիդրիխ Վիլհելմ Գրոսման (Carl Friedrich Wilhelm Großmann, ), գերմանացի սերիական մարդասպան։ Չհաստատված տվյալներով՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ վաճառել է իր զոհերի միսը։ Դատապարտվել է մահապատժի, սակայն դատավճիռն այդպես էլ գործողության մեջ չի դրվել այն պատճառով, որ մոլագարը կախվել է իր խցում։
Կենսագրություն
Կարլը ծնվել է գերմանացի հնավաճառի ընտանիքում և ութ երեխաներից մեկն էր։ 13 տարեկանում նա աշխատել է որպես օգնական մսի խանութում։ Կարլ Գրոսմանի հետագա կյանքի մասին քիչ բան է հայտնի. հետաքննությունը կարողացել է հստակ պարզել միայն այն, որ նա հակված էր սադիզմի և բազմիցս ձերբակալվել է փոքրահասակներին անբարոյականացնելու համար ։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Գրոսմանը սև շուկայում ակտիվորեն միս է վաճառել։ Բացի այդ, նա ունեցել է նույնիսկ փոքր, կայարանամերձ կրպակ՝ հոթ դոգերի վաճառքի համար։ Չնայած, որ ոստիկանության կողմից ոչ մի ապացույց չի հայտնաբերվել, ենթադրվել է, որ Կարլը վաճառել է հենց իր զոհերի միսը։ Ենթադրվում է, որ Գրոսմանի սպանվածների մարմինների ոսկորները և այլ անուտելի մասերը նետել է գետը ։
Ձերբակալություն
1921 թվականի օգոստոսի 21-ին, երբ Գրոսմանի հարևանները ոստիկանությանը հայտնել էին Բեռլինում իր բնակարանից հնչող բղավոցների մասին, որոնք հարել էին հարվածների ձայներին, նա ձերբակալվել է։ Շինության խուզարկության ժամանակ աղջկա թարմ դիակ է հայտնաբերվել, և Գրոսմանը ձերբակալվել է սպանության մեղադրանքով։ Ըստ հարևանների ցուցմունքների՝ Կարլն ունեցել է շատ երիտասարդ հյուրեր, որոնցից յուրաքանչյուրը չէ, որ դուրս է եկել իր բնակարանից։
Թե հատկապես քանի մարդ է սպանել Գրոսսմանը, հայտնի չէ՝ խուզարկուները գտել են միայն մեկ մարմին։ Փորձագետները արյան բծերի հիման վրա պարզել են, որ ձերբակալությունից քիչ առաջ նա խոշտանգել է իր սենյակում առնվազն երեք աղջկա։ Որոշ աղբյուրներ պնդել են, որ Կարլն ընդհանուր առմամբ սպանել, մասնատել և վաճառել է ոչ կասկածելի քաղաքացիների, այդ թվում՝ ավելի քան 50 կին։ Ոստիկանները որևէ ճշգրիտ տվյալներ չեն հրապարակել, ընդունված է համարել, որ Գրոսմանի խղճի վրա առնվազն 26 սպանություն կա ։
Արդյունքում, Գրոսմանը, որն այդպես էլ չի խոստովանել իր արարքը, դատապարտվել է մահապատժի, սակայն դատավճիռը գործողության մեջ դնելուց քիչ առաջ ինքնասպան է եղել իր խցում կախվելու միջոցով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ազատազրկման վայրերում մահացածներ Կատեգորիա:Ինքնասպաններ Կատեգորիա:Մահապատժի դատապարտվածներ Կատեգորիա:Մարդակերներ
Թրոմսյո
Թրոմսյո (Tromsø), կոմունա Նորվեգիայի Թրոմս ֆյուլքեյում։ Կոմունայի վարչական կենտրոնը Թրոմսյո քաղաքն է։ Պաշտոնական լեզուների ընտրության ժամանակ 3 լեզուներից որևէ մեկը չի ընտրել, այսինքն՝ չեզոք է։ Զբաղեցնում է 2480.34 կմ² տարածք ։
Պատմություն
Թրոմսյո բնակավայրը գոյություն է ունեցել դեռևս վերջին սառցե դարաշրջան և երկաթե դարում։ Առաջին եկեղեցին կառուցվել է 1252 թվականին։ Թրոմսյո քաղաքը այդ կարգավիճակը ստացել է 1794 թվականին։ 19-րդ դարում քաղաքի դերը մեծացավ եպիսկոպոսական թեմի հիմնումով, ուսումնական հաստատությունների բացումով, ինչպես նաև նավավերանորոգման կառամատույցի կառուցումով։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ այստեղ ժամանակավոր տեղափոխվել է Նորվեգիայի կառավարությունը։ Քաղաքը պատերազմի հետևանքով չի վնասվել։ Քաղաքի ափից ոչ հեռու կռվի ժամանակ խարտակվել է գերմանական Տրիպս ռազմական հացանավը, որի վրա եղել են մոտ 1000 գերմանացի զինծառայող։ 1964 թվականին բացվել է օդանավակայանը, իսկ 1972 թվականին՝ Թրոմսյոյի համալսարանը։
Թրոմսյոյի զինանշանը
Թրոմսյո կոմունայի զինանշանը իրենից ներկայացնում է դեղին գույնով ներկված վահան, ներքևի մասը սուր, որի վրա պատկերված է սև գույնի արջ ։
Բնակչություն
Համաձայն 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Թրոմսյո կոմունայում բնակվում է 59 590 մարդ։ Այստեղ ապրում են շուրջ 100 էթնիկ խմբեր, ինչպիսիք են նորվեգացիները, սաամները, քվենները, ֆինները և այլն։ Սաամական համայնքը քաղաքում ունի սաամական մանկապարտեզ և սաամերենի դպրոց։
Սպորտ
Թրոմսյոյում գործում են մի քանի ֆուտբոլային ակումբներ, որոնցից ամենահայտնին «Թրոմսյո» ակումբն է,որը խաղում է Նորվեգիայի ֆուտբոլի առաջնությունում։ Գործում է նաև կանանց ֆուտբոլի թիմ։ Տարածված են նաև ձմեռային սպորտաձևերը։
Ֆյոդորովկա (գյուղ, Կոնստանտինովսկի շրջան)
Ֆյոդորովկա (Федорівка), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Կոնստանտինովսկիում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Կոնստանտինովսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ադրբեջանի պետական ակադեմիական դրամատիկական թատրոն
Ադրբեջանի պետական ակադեմիական դրամատիկական թատրոնը (ադրբ.՝ Azərbaycan Dövlət Akademik Dram Teatrı) թատրոն է Բաքվում։
(267) Տիրզա
(267) Տիրզա (Tirza), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1887 թվականի մայիսի 27-ին Օգյուստ Շարլուայի կողմից Նիցայում ։
Ադրբեջանի պետական ակադեմիական դրամատիկական թատրոն
Թատրոնի պատմությունը
1873 թ մարտի 10-ին Հասան Բեկ Զարդաբիի գլխավորությամբ և Բաքվի ռեալական գիմնազիայի ուսանողների մասնակցությամբ ակումբներից մեկում բեմադրվեց Միրզա Ֆաթալի Ախունդովի «Լենկորանսկի խանության վեզիրը» կատակերգությունը։ Այս ներկայացումով սկսվում է ադրբեջանական պրոֆեսիոնալ թատրոնը։ 1919 թ տարբեր թատերախմբեր համախմբվում են և թատրոնը ստանում է պետական կարգավիճակ։ Հիմնադրվել է 1920-ին, Բաքվում, որպես Միացյալ (ադրբ., հայկ. և ռուս.) թատրոնի ադրբեջանական խումբ։ Պաշտոնական բացումը տեղի է ունեցել 1922-ի նոյեմբ. 17-ին՝ Մ. Ֆ. Ախունդովի «Հաջի Կարա» ներկայացումով։ 1925-ին բեմադրվեց Շեքսպիրի «Համլետ»֊ը։
(267) Տիրզա
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,7736 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,4928 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0544 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Տիրզա աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 1,4783 ա. մ. հեռավորության վրա ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1687,19 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,213372 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,01° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է D դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս D Կատեգորիա:1887 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Օգյուստ Շառլուայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ադրբեջանի պետական ակադեմիական դրամատիկական թատրոն
Թատրոնի պատմությունը
Թատրոնը պարգևատրվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով (1949-ին)։
1991 թվականից թատրոնը կոչվում է «Ադրբեջանի պետական ակադեմիական դրամատիկական թատրոն»։
Գործունեությունը
Խորհրդային տարիներին հաջող գործունեության համար թատրոնը ստացել է մի շարք շքանշաններ։ Թատրոնում խաղացել են այնպիսի դերասաններ, ինչպիսիք են Հուսեյն Արաբլինսկին, Մուխտար Դադաշևը, Ջահանգիր Զեյնալովը, Միրզա աղա Ալիևը, Սինգի Ռուխուլլան, Ալեսկեր Ալեքպերովը, Ադիլ Իսկենդերովը, Բարատ Շեկինսկայան, Լեյլա Բադիրբեյլին և շատ այլ հայտնի դերասաններ։ Թատրոնում բեմադրվել են հետևյալ դրամատուրգների ստեղծագործությունները՝ Ջաֆար Ջաբրալ, Միրզա Ֆաթալի Ախունդով, Ալի Բեկ Հուսեյնզադե, Նաջաֆ Բեկ Վեզիրով, Հուսեյն Ջավիդ, Սաբիտ Ռախման, Նարիման Նարիմանով, Իլյաս Էֆենդիև, ինչպես նաև համաշխարհային դասականների ստեղծագործությունները՝ Ուիլյամ Շեքսպիր, Ֆրիդրիխ Շիլլեր, Ժան Բատիստ Մոլիեր, Ալեքսանդր Դյումա (հայր), Վիկտոր Հյուգո, Օնորե դը Բալզակ, Ալեքսանդր Պուշկին, Միխայիլ Լերմոնտով, Լև Տոլստոյ, Նիկոլայ Գոգոլ։ Թատերախումբը հյուրախաղերով հանդես է եկել Մոսկվայում, Սանկտ Պետերբուրգում, Կազանում, Թբիլիսիում, Տաշքենդում, Աշխաբադում, Թուրքիայում, Գերմանիայում, Կիպրոսում։
Թատրոնի որոշ բեմադրություններ ստացել են ԽՍՀՄ և Ադրբեջանի պետական շքանշաններ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Դրամատիկական թատրոններ Կատեգորիա:Ակադեմիական թատրոններ Կատեգորիա:Ադրբեջանի թատրոններ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով պարգևատրված կազմակերպություններ
Նելսոն Ալեքսանյան
Նելսոն Դրաստամատի Ալեքսանյան, հայ թարգմանիչ, լրագրող, հրապարակախոս, 1989 թվականից Հայաստանի գրողների միության անդամ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1952 թվականի հունվարի 1-ին, Էջմիածին քաղաքում (այժմ՝ Վաղարշապատ)։ Սովորել է ԵՊՀ ռուսաց լեզվի և գրականության ֆակուլտետում և Մոսկվայի Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտում։ Աշխատել է Հայաստանի գրողների միության «Լիտերատուրնայա Արմենիա» հանդեսում, «Նոյյան տապան» և «Արմենպրես» լրատվական գործակալություններում, «Ռեսպուբլիկա Արմենիա» օրաթերթում։
Նրա թարգմանությամբ առանձին գրքերով և ժողովածուներով լույս են տեսել հայաստանյան և սփյուռքահայ արդի և դասական տասնյակ գրողների ստեղծագործություններ ինչպես Հայաստանում և Ռուսաստանում, այնպես էլ արտերկրում՝ Ֆրանսիայում, Գերմանիայում, Իսրայելում, Լեհաստանում և այլուր։