cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Պոլսո հայոց պատրիարքություն
Հայ ազգային-ազատագրական շարժման վերելքի շրջանում, չնայած չափավոր դիրքորոշմանը՝ չգրգռել իսլամական մոլեռանդությունը, այնուամենայնիվ, Պատրիարքություն Հայոց Թուրքիոյի նախաձեռնությամբ Սան Ստեֆանոյի պայմանագրի (1878 թ.) մեջ մտավ արևմտահայերի դրության համեմատական բարելավման մասին կետը։ Դրանով սկիզբ դրվեց Հայկական հարցի միջազգայնացմանը։ Քանի որ Սան Ստեֆանոյի պայմանագրի պայմանները չբավարարեցին հայկական հասարակական, քաղաքական շրջանակներին, Պատրիարքություն Հայոց Թուրքիոն որոշում ընդունեց պատվիրակություն ուղարկել եվրոպական տերությունների կողմից 1879 թ-ին գումարվող Բեռլինի կոնգրես։ Կոնգրեսի որոշումները չարդարացրին հայերի հույսերը։ Պատրիարքություն Հայոց Թուրքիոն բազմիցս փորձել է ներազդել թուրքական կառավարության վրա և ստիպել կատարել Բեռլինի դաշնագրի 61-րդ հոդվածի պայմանները Արևմտյան Հայաստանում բարեփոխումներն իրականացնելու վերաբերյալ։ Պատրիարքություն Հայոց Թուրքիոյի երբեմն վախվորած, անվճռական դիրքորոշումը վճռաբար դատապարտվեց հայ բնակչության, ինչպես նաև հայ քաղաքական կուսակցությունների կողմից (Գում Գափուի ցույց, 1890 թ.). 1894 թ-ի հայկական կոտորածների և Առաջին համաշխարհային պատերազմում հայերի ցեղասպանության ժամանակ Պատրիարքություն Հայոց Թուրքիոն զրկվեց Օսմանյան կայսրությունում հայ բնակչությանը որևէ օգնություն ցույց տալու հնարավորությունից։ Կ.Պոլսի, Արևմտյան Հայաստանի և Օսմանյան կայսրության հայաբնակ վայրերի հոգևորականության բազմաթիվ ներկայացուցիչներ դարձան զանգվածային կոտորածների և տեղահանութան զոհեր։ Շատ հայ հոգևորականներ զենքը ձեռքին մասնակցեցին հայերի հերոսական ինքնապաշտպանական մարտերին Արևմտյան Հայաստանում և Օսմանյան կայսրության մի շարք հայաբնակ շրջաններում ու զոհվեցին։ 1915 թ-ի Մեծ եղեռնից հետո Պատրիարքություն Հայոց Թուրքիոն զգալիորեն կորցրեց իր նախկին նշանակությունն ու դերը։ Ներկայումս այն Թուրքիայի հայ համայնքի հոգևոր ներկայացուցչությունն է և ենթարկվում է Ամենայն հայոց կաթողիկոսությանը (էջմիածին)։
Կ . Պոլսի հայոց պատրիարքների անվանացանկ
Պատրիարքական ընդհանուր փոխանորդության շրջան (2010-2019)
Արտաքին հղումներ
Պոլսո Պատրիարքության պաշտոնական կայքը
Կատեգորիա:Հայ Առաքելական եկեղեցու Պոլսո հայոց պատրիարքություն Կատեգորիա:Կոստանդնուպոլսի հայոց պատրիարքներ Կատեգորիա:Թուրքիայի հայկական կառույցներ Կատեգորիա:1461 հիմնադրումներ
Տաթևիկ Շախկուլյան
Կենսագրություն
Ծնվել է 1980 թվականի ապրիլի 2-ին Ալավերդիում։ Ավարտել է Երևանի Ռոմանոս Մելիքյանի անվան երաժշտական ուսումնարանի տեսության բաժինը։ 2004 թվականին ավարտել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի երաժշտագիտության, 2005 թվականին՝ խմբավարության բաժինը։ 2010 թվականին Մհեր Նավոյանի ղեկավարությամբ ավարտել է Գիտությունների ազգային ակադեմիայի ասպիրանտուրան։
2006-2017 թվականներին ղեկավարել է Երևանի Ստեփան Ջրբաշյանի անվան երաժշտական դպրոցի երգչախումբը։ 2004-2008 թվականներին երգել է «Հովեր» երգչախմբում։ 2009 թվականից դարձել է «Կարին» ավանդական երգի-պարի անսամբլի խմբավար ։ 2010 թվականից Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայում աշխատել է որպես երաժշտության տեսության ամբիոնի դասախոս։
2014-2015 թվականներին ավստրիական Գրացի համալսարանի «Սիստեմատիկ երաժշտագիտության կենտրոնում» զբաղվել է հետազոտական աշխատանքով։
2012-2016 թվականներին դարձել է Գիտությունների ազգային ակադեմիայի արվեստի ինստիտուտի սփյուռքահայ և միջազգային կապերի բաժնի գիտաշխատող, իսկ 2016 թվականին՝ ավագ աշխատող։ 2015 թվականին աշխատել է Կոմիտասի թանգարան-ինստիտուտում, որպես գիտական բաժնի ղեկավար, իսկ 2016 թվականից՝ տարեգրքի պատասխանատու խմբագիր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Արվեստագիտության թեկնածուներ Կատեգորիա:Հայ խմբավարներ Կատեգորիա:Հայ երաժշտագետներ Կատեգորիա:Ռոմանոս Մելիքյանի անվան պետական երաժշտական քոլեջի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ կոմիտասագետներ
Ձիարշավարան
Ձիարշավարան, հիպոդրոմ, վարգաձիերի, հեծելաձիերի փորձարկման և ձիասպորաի մրցումների վայր։ Ձիարշավարանում կան վազքային և հեծելային շրշափակված օղակաձև վազքուղիներ, ուր գտնվում են ձիասպորտի տարբեր մրցումների հրապարակներ, արգելաշերտեր, հանդիսատեսի տրիբուններ (վերջնագծի երկարությամբ) և մրցավարական աշտարակ (վերջնագծի դիմաց), ձիերին նախապատրաստելու շրջափակված վայր, օժանդակ և տնտեսական կառույցներ (ձիանոց, պայտարան, ձիաբուծարան, կարանտինային կետ են)։
ժամանակակից ձիարշավարանները լինում են հեծելային, վազքային և համակցված։ Վարգաձիերի փորձարկման համար նախատեսված վազքուղիների երկարությունը 1600 մ է, հեծելաձիերի համար՝ 2000 - 2400 - 3000 t/; Լայնությունը համապատասխանաբար՝ 20 - 30 և 20 - 25 մ։ Ժամանակակից խոշորագույն ձիարշավարաններն են՝ Լեքսինգտոնյանը (ԱՄՆ, Քենտուկի նահանգ), Նյու Մարկետը, Էփսոմյանը (Մեծ Բրիտանիա), Վենսենյանը, Լոնշանը (Ֆրանսիա), Սարսուելան (Իսպանիա), Մոսկովյանը (Ռուսաստան) և այլն։
Հայաստանում ձիարշավարաններ եղել են Դվինում, Բագավանում, Վանում, Աշտիշատում, Արտաշատում են, ուր նավասարդյան խաղերի և այլ տոնախմբությունների ժամանակ կազմակերպվել են ձիարշավներ և հեծելախաղեր։ 1949-ին Երևանում կառուցվել է ձիարշավարան։
Կատեգորիա:Ձիարշավարաններ
Ֆայլերի փոխանակում
Ֆայլերի փոխանակում (File sharing ֆայլ շեյրինգ), թվային տեղեկության աղբյուրների (համակարգչային ծրագրերի, մուլտիմեդիայի՝ ձայնագրությունների, պատկերների և տեսագրությունների, փաստաթղթերի կամ էլեկտրոնային գրքերի) հասանելիության տարածման և տրամադրման գործընթաց։ Ֆայլ շեյրինգը իրակականացվում է մի քանի եղանակով։ Ֆայլ շեյրինգի ենթակա տեղեկությության պահպանումը, փոխանցումըև առաքումը իրականացվում է՝ շարժական կրիչների, համակարգչային ցանցերի կենտրոնացված սերվերների, համացանցում տեղակայված հիպերհղումներով հասանելի փաստաթղթերի և ապակենտրոնացված ցանցերի օգտագործմամբ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Համացանցային տերմինաբանություն Կատեգորիա:Internet Relay Chat Կատեգորիա:Ակնթարթային ուղերձ Կատեգորիա:Մտավոր սեփականության իրավունք
Սքալովեյ ամրոց
Սքալովեյ ամրոց (Scalloway Castle), շոտլանդական ամրոց, որը տեղակայված է Սքալովեյ ավանում` ծովախորշի ափին։ Ծովախորշը մխրճված է Շոտլանդիայի Շետլանդյան կղզեխմբում գտնվող Մեյնլենդ կղզու հարավարևմտյան ափը։ Գտնվում է շոտլանդակաան կառավարության գործադիր մարմին` «Historic Scotland» կազմակերպության տնօրինության ներքո։
Էլեն Բեյքեր
Էլեն Լուիզա Շուլման Բեյքեր (Ellen Luisa Shulman Baker, ), ամերիկացի կին տիեզերագնաց և բժիշկ։ Կատարել է երեք տիեզերական թռիչք (1989, 1992, 1995)։
Սքալովեյ ամրոց
Պատմություն
Կառուցված է 1600 թվականին Պատրիկ Ստյուարտ` Օրքնեյի 2-րդ կոմսի կողմից, որը Ստյուարտների ազնվական տոհմի ներկայացուցիչն էր։ Կառուցումը տեղի է ունեցել Անստ կղզում գտնվող Մունես ամրոցի հետ մոտավորապես նույն ժամանակին։
Էլեն Բեյքեր
Կենսագրություն
Էլեն Բեյքերը ծնվել է Հյուսիսային Կարոլինա նահանգի Ֆեյեթվիլ քաղաքում՝ հայտնի բժիշկների ընտանիքում։ Նրա մայրը բժշկուհի և քաղաքական գործիչ Քլեր Կ. Շուլմանն է՝ 1986-2002 թվականներին Նյու Յորքի պատմության մեջ առաջին կին նախագահ-քաղաքապետը Քուինսի ամենամեծ թաղամասում։
Սքալովեյ ամրոց
Պատմություն
Սքալովեյ ամրոցը դարձավ Շետլանդյան կղզիների վարչական կենտրոն` փոխարինելով այս իմաստով Լոու Թինգ Հոլմը։ 1733 թվականին մայրաքաղաքը տեղափոխվեց Լերուիկ[1]:
Էլեն Բեյքեր
Կենսագրություն
Բեյքերը սովորել է Նյու Յորքի Բուֆֆալոյի համալսարանում, ստացել երկրաբանության բակալավրի կոչում (1974)։ Ուսումը շարունակել է Կորնելի համալսարանում՝ ստանալով բժշկության դոկտորի կոչում (1978)։ Իսկ Տեխասի համալսարանի հանրային առողջության դպրոցում ստացել է մագիստրոսի կոչում առողջապահության ոլորտում (1994)։
Սքալովեյ ամրոց
Պատմություն
1971 թվականին ընդգրկվեց «A» կատեգորիայի ճարտարապետության հուշարձանների ցուցակի մեջ ։
Ծանոթագրություններ
Շոտլանդիայի ամրոցներ Կատեգորիա:Ամրոցներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:17-րդ դարում կառուցված ամրոցներ
Էլեն Բեյքեր
«ՆԱՍԱ»
« ՆԱՍԱ »-ում աշխատում է 1981 թվականից, 1985 թվականից տիեզերագնացության թեկնածու է։ Այժմ տիեզերագնացների գրասենյակի կրթության և բժշկական մասնաճյուղի ղեկավար է։
Կինեմատոգրաֆիա
2005 թվական՝ «Հեռավոր կապույտ բարձունքներ», «Վայրի կապույտ հրաշք»՝ կամեո։
Անձնական կյանք
Հոբբի՝ լող, դահուկասահք, վազք, սոֆթբոլ, ֆիլմեր, երաժշտություն և ընթերցանություն, KB5SIX ազդանշանի ռադիոսիրող ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կին տիեզերագնացներ Կատեգորիա:Ամերիկացի տիեզերագնացներ Կատեգորիա:Ապրող անձինք Կատեգորիա:Ամերիկացի բժիշկներ Կատեգորիա:Կոռնելի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հրեա բժիշկներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կանայք
Ստեփան Բաբայան
Ստեփան Գրիգորի Բաբայան, հայ քիմիկոս-տեխնոլոգ։ Քիմիական գիտությունների դոկտոր (1977), պրոֆեսոր (1980): Հայաստանի ճարտարագիտական ակադեմիայի ակադեմիկոս (1994): Միջազգային ճարտարագիտական ակադեմիայի անդամ (1999):
Կենսագրություն
Ստեփան Բաբայանը ծնվել է 1931 թվականի հոկտեմբերի 28-ին, Երևանում։ 1955 թվականին ավարտել է Մոսկվայի քիմտեխնոլոգիայի ինստիտուտը։ 1967-1971 թվականներին՝ ՀՀ ԳԱԱ Անօրգանական և ընդհանուր քիմիայի ինստիտուտի (1964-1969 թվականներին, միաժամանակ՝ Երևանի պետական համալսարանի դասախոս), 1971-1986 թվականներին՝ քիմիական ռեակտիվների և գերմաքուր քիմիական նյութերի «ԻՌԵԱ» գիտաարտադրական միավորումների հայկական մասնաճյուղի լաբորատորիայի վարիչ, 1986-1991 թվականներին՝ նույն մասնաճյուղի, 1991-1996 թվականներին՝ «Քիմտեխ» քիմիատեխնոլոգիական գիտահետազոտական ինստիտուտի տնօրեն։ 1997-2002 թվականներին՝ ՀՀ առևտրի և արդյունաբերության նախարարության վարչության պետ, ապա՝ խորհրդական, 2002 թվականից՝ Միջազգային բիզնեսի կենտրոնի բաժնի պետ ։
Աշխատանքները վերաբերում են ռադիոակտիվ տարրերի քիմիային, անօրգանական միացությունների, գերմաքուր նյութերի, ադսորբենտների արտադրության տեխնոլոգիաների և ոչ մետաղային հանածոների մշակմանը։ Ներդրել է անագի և կապարի, սիլիկազոլի, նրբաշերտ քրոմատագրության սալիկների, կատալիզատորների ալյումինասիլիկատային կրողների, նոյեմբերյանի ցեսլիտների հիմքի վրա մոլեկուլային մաղերի, հեղուկ ապակու արտադրություն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ քիմիկոսներ Կատեգորիա:Հայ տեխնոլոգներ Կատեգորիա:Քիմիական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Հայ ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:ԵՊՀ դասախոսներ
Լեոն շրջան (Ֆլորիդա)
Կատեգորիա:Ֆլորիդայի շրջաններ
Ջալա (Կիսկիմի գավառ)
Ջալա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կիսկիմի գավառակում ։ Գտնվում էր Կիսկիմ քաղաքից 16-16.5 կմ հարավ-արևելք, Թորթում գետի ձախ ափին, սարավանդի վրա։
Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 23 տուն բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Մարգահավ
Մարգահավ, ջրահովվիկների ընտանիքի թռչուն, որը գրանցված է ՀՀ Կարմիր գրքում։ Բնադրող-չվող է, հազվագյուտ։
Արտաքին կառուցվածք
Մարմնի երկարությունը 27-30 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 46-53 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 100-200 գ։ Մարմնի փետրածածկը վերևից բաց մոխրադարչնագույն է՝ մուգ խայտերով, կողքերը՝ բաց կարմրադարչնագույն՝ սպիտակ զոլերով։ Թևերի թույլ թափահարումով թռիչքի ընթացքում նկատելի են կարմիր դարչնագույն թևավերևը և կախված ոտքերը։ Կտուցը վարդագույն երանգով է։
Կենսակերպ
Թաքնվում է խիտ թաքստոցներում։ Վտանգի դեպքում խույս է տալիս վազքով, հազվադեպ թռիչքի է դիմում։ Մշտապես արձակում է երկհնչյուն ճիչեր՝ կրեքս-կրեքս։ Բնակվում է լեռնատափաստաններում, թաց մարգագետիններում, խոտհարքներում, մշակովի դաշտերում։ Սնվում է միջատներով, որդերով, սերմերով։
Բնադրում
Գարնանային վերադարձը ապրիլի վերջին է։ Բույնը խոտաբույսերից է (տրամագիծը՝ 18 սմ), գավաթաձև։ Բնադրում է գետնին։ Առաջին ձվերը բներում հայտնվում են մայիսի առաջին կեսից։ Դնում է 37 մմ տրամագծով, բաց կապույտից խամրած դեղնադարչնագույն՝ մանուշակագույն պտերով 8-12 ձու։ Թխսակալում է 18-19 օր։ Աշնանային չուն՝ սեպտեմբերին։ Համարվում է արժեքավոր որսի թռչուն։
Տարածվածություն
Տարածված է Արևմտյան Եվրոպայից մինչև Արևմտյան Սիբիր։ Հայաստանում հանդիպում է հանրապետության հյուսիսում ։
Պահպանություն
Ընդգրկված է ԲՊՄՄ Կարմիր ցուցակում որպես խոցելի տեսակ։
Թվաքանակի արդի վիճակը գնահատելու համար տվյալները բավարար չեն։ Համաձայն 2009 թվականի տվյալների՝ Խարկովի կենդանաբանական այգում պահվում է մեկ առանձնյակ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թռչուններ Կատեգորիա:Խոցելի տեսակներ Կատեգորիա:Քորդավորներ Կատեգորիա:Ողնաշարավորներ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված կենդանիներ Կատեգորիա:Կենդանիներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Թռչուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ջրահովվիկներ Կատեգորիա:Եվրասիայի թռչուններ Կատեգորիա:Եվրոպայի թռչուններ Կատեգորիա:Կենտրոնական Ասիայի թռչուններ
Միխայլովկա (գյուղ, Բուզդյակսկի շրջան)
Միխայլովկա (Михайловка, Михайловка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուզդյակսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 304 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուզդյակսկի շրջանի բնակավայրեր
Թուրքիայի առաջին տիկնանց ցանկ
Թուրքիայի առաջին տիկինն Թուրքիայի նախագահի կինն է։ Ստորև ներկայացված են Թուրքիայի առաջին տիկնանց ցանկը ։
Տես նաև
Կատեգորիա:Թուրքիայի առաջին տիկնայք
Տիեզերակայան
Տիեզերակայան, տիեզերական թռչող ապարատների ընդունման, հավաքման, նախապատրաստման և արձակման համար նախատեսված կառույցների ու տեխնիկական միջոցների համալիր։ Տիեզերակայանի գլխավոր օբյեկտներն են տեխնիկական դիրքը և ստարտային համալիրը։ Օժանդակ և սպասարկող օբյեկտներն ու ծառայություններն են՝ հրամանաչափիչ համալիրի չափիչ կետերը, հաշվողական կենտրոնը, վառելիք պահելու սարքավորումը, հեղուկ թթվածնի և ջրածնի արտադրության գործարանները, էներգամատակարարման համակարգը, բնակելի քաղաքը, կապի և հեռուստատեսության համակարգը, վերանորոգման բազան և պահեստային տնտեսությունը, օդակայանը, առբերման ուղիները և փոխադրական կոմունիկացիաները (ներառյալ երկաթուղային հանգույցը)։
Կատեգորիա:Տիեզերակայաններ Կատեգորիա:Տիեզերական սարքավորումներ Կատեգորիա:Ռուսական հայտնագործություններ
(3448) Նարբուտ
(3448) Նարբուտ (Narbut), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի օգոստոսի 22-ին Նիկոլայ Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,192308 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9337 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,4509 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1185,63 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,303635 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,39° անկյուն։
Լևոն Աստվածատրյան
Լևոն Արամի Աստվածատրյան, կոմպոզիտոր։
Կենսագրություն
1923-1947 թվականներին ապրել է Ֆրանսիայում։ Ավարտել է Կաննի կոնսերվատորիան (1943)։ Հայրենադարձել է 1947 թվականին։ 1951-1972 թվականներին թվականներին եղել է Հայպետհրատի երաժշտական խմբագիր։
Ստեղծագործություններ
Գրել է «Փայտփորիկ» (1962 թվական) մանկական կանտատը՝ նվագախմբի և երգչախմբի, «Սաղմոսային ռապսոդիա» (1994)՝ թավջութակի և լարային նվագախմբի, «Դիմակներ և դեմքեր» (1994 թվական)՝ լարային նվագախմբի, «Տարածական կառույցներ»՝ կամերային անսամբլի, «Ինտեգրալ» (10 վարիացիա՝ լատիշական ժողովրդական երգերի թեմաներով)՝ 2 դաշնամուրի համար, սիմֆոնիաներ («Սովետական», 1947 թվական, «Կոմիտասի հիշատակին», 1970 թվական), սյուիտ (1948 թվական), «Մելոգոնիա» (Առնո Բաբաջանյանի հիշատակին, 1983 թվական) կոնցերտը, «Հավիկ» (1964 թվական, 2-րդ հրտարակչություն՝ 1987 թվական) նախերգը, «Արյունոտ մատնահետքեր» (1995 թվական), դաշնամուրային գործեր («Պարտիտ», 1964, «Նախերգ և մոտետ», 1969 թվական, «Չորս պրելյուդ», 1949 թվական), «Հայաստան» (1971 թվական, երիտասարդության հիմնը) խմբերգը, կամեր-վոկալ երկեր, երգեր («Վերադարձ», 1948 թվական, «Կաքավ», 1969 թվական), ռոմանսներ։
Խմբագրել է հայ կոմպոզիտորների մի շարք ստեղծագործություններ, նաև Շերամի, Ջիվանու, Աշոտի երգերից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ կոմպոզիտորներ
Ռոնալդ Օ'Բրայան
Ռոնալդ Քլարք Օ'Բրայան (Ronald Clark O'Bryan, ), ամերիկացի, որը դատապարտվել է 1974 թվականին՝ Հելոուինի գիշերը, իր ութամյա որդուն կալիումի ցիանիդով սպանելու համար, որն ավելացրել էր կոնֆետների (Pixy Stix) մեջ։ Դրանք իբր վերցրել էր կոնֆետների ավանդական հավաքի ժամանակ։ Նա թունավորել է որդուն տղայի կյանքի ապահովագրությունից 20 հազար դոլար գումար ստանալու նպատակով, որպեսզի թեթևացնի իր ֆինանսական դժվարությունները։ Նրա պարտքը կազմում էր մոտ 100 հազար դոլար։ Բրայանը թունավորված կոնֆետներ է տվել նաև իր դստերը և երեք այլ երեխաների՝ փորձելով թաքցնել իր մեղքը։ Սակայն դուստրը և մյուս երեխաները թունավորված կոնֆետներ չեն կերել։ Նա դատապարտվել է 1975 թվականի հունիսին՝ կանխամտածված սպանության համար։ Դատապարտվել է մահապատժի։ Նրան 1984 թվականի մարտի վերջին մահապատժի են ենթարկել՝ մահացու ներարկումներով։
Անցյալ
Ռոնալդն իր կնոջ՝ Դայնինի հետ ապրում էր Դիր Պարկում (Տեխաս)։ Զույգն ուներ երկու երեխա՝ որդի Թիմոթին (ապրիլի 5, 1966 - հոկտեմբերի 31, 1974) և դուստր Էլիզաբեթը (ծնված 1969 թվականին)։ Ռոնալդն աշխատում էր Շարփսթաունում (Հյուսթոն)՝ որպես օպտիկ, սարկավագ էր Երկրորդ Բապտիստական ​​Եկեղեցում, որտեղ երգում էր երգչախմբում և ղեկավարում էր տեղական ավտոբուսային ծրագիրը ։
Թիմոթի Օ'Բրայանի մահ
1974 թվականի հոկտեմբերի 31-ին Օ'Բրայանն իր երեխաներին և հարևանի երկու երեխաներին տարավ մոտակա Փասադենա քաղաք՝ ավանդական քաղցրավենիքի հավաքույթի։ Տներից մեկի վարձակալներից քաղցրավենիք ստանալու անհաջող փորձից հետո երեխաները չցանկացան սպասել ու գնացին կողքի տուն, իսկ Ռոնալդը մնաց դռան մոտ։ Ավելի ուշ նա հանդիպեց երեխաներին և յուրաքանչյուրին մեկական կոնֆետ նվիրեց՝ ասելով, որ եթե սպասեին, ապա քաղցրավենիք կստանային։ Երեկոյան նա հինգերորդ կոնֆետը տվեց տղային։ Քնելուց առաջ Թիմոթին հորից թույտվություն խնդրեց իր հավաքած կոնֆետներից ուտելու համար, և ընտրեց այն կոնֆետը, որը Ռոնալդն ավելի վաղ էր տվել։ Թիմոթին դժվարությամբ հանեց քաղցրավենիքը տուփից։ Համտեսելուց հետո տղան դժգոհեց ծնողներին, որ այն տհաճ համ ունի։ Օ'Բրայանը որդուն տվեց մեկ այլ քաղցրավենիք, որպեսզի փոխարինի համը ։ Հետո տղան սկսեց բողոքել ստամոքսի ցավերից ։ Թիմոթին մահացել է հիվանդանոց գնալու ճանապարհին՝ կոնֆետ ուտելուց անմիջապես հետո ։
Երեխայի մահվան լուրն արագ տարածվել է քաղաքով մեկ՝ խուճապ առաջացնելով ծնողների մեջ։ Շատ ծնողներ ոստիկաններին են տվել իրենց երեխաների հավաքած ամբողջ կոնֆետը՝ վախենալով, որ դրանք նույնպես թունավորված են։ Ոստիկանությունն սկզբում Օ'Բրայանին չի կասկածել հանցագործության մեջ, քանի դեռ չի պարզվել, որ կոնֆետը, որը նա տվել էր երեխաներին, պարունակում էր կալիումի ցիանիդի մահացու կրկնակի չափաբաժին։ Ներկայացված հինգ քաղցրավենիքից չորսը ոստիկանների մոտ էր, երեխաներից ոչ ոք չէր կերել դրանք։ Մինչև ոստիկանություն գնալը հինգերորդ երեխայի ծնողները խուճապի մեջ էին՝ չիմանալով կոնֆետի ծագումը։ Բարձրանալով որդու սենյակ՝ ծնողները տեսել են, որ նա քնած է, իսկ կոնֆետը փակ վիճակում նրա կողքին էր, քանի որ չէր կարողացել բացել։ Հետազոտությունը ցույց է տվել, որ Թիմոթիի օգտագործած չափաբաժինը կարող էր սպանել երկու մեծահասակի։
Օ'Բրայանն անմիջապես հայտնել է ոստիկանությանը, որ չի հիշում, թե որ տանն են իրեն նվիրել քաղցրավենիքը։ Ոստիկանությունը կասկածելի է համարել նրա արդարացումները, քանի որ Ռոնալդը և նրա հարևանը երեխաների հետ քայլել են ընդամենը երկու փողոցով, քանի որ ավելի ուշ անձրև էր սկսել։ Նրանց կասկածներն աճեցին, երբ իմացան, որ ոչ ոք երեխաներին «Pixy Stix» չի տվել։ Ոստիկանների հետ երեք անգամ փողոցն անցնելուց հետո Օ'Բրայանը նրանց առաջնորդել է տուն, որի տերը չի բացել դուռը։ Ռոնալդը պատմել է, որ վերադարձել է տուն՝ կրկնելով քաղցրավենիք ձեռք բերելու իր փորձը, և տերը, լույսը չվառելով, հազիվ բացել է դուռը և մի բուռ քաղցրավենիք մեկնել։ Նա նաև ասել է, որ տեսել է միայն ձեռքը՝ այն բնութագրելով՝ «մազոտ» ձեռք։ Տունը պատկանում էր Քորթնի Մելվին անունով մի մարդու։ Այդ օրը երեկոյան տղամարդը տուն չի վերադարձել մինչև ժամը 23:00-ն: Ոստիկանությունը մեղադրանք է առաջադրել Մելվինին, մինչդեռ ավելի քան երկու հարյուր մարդ հաստատել է, որ նա այդ ժամանակ աշխատանքի է եղել։
Հետաքննությունից հետո ոստիկանությունը պարզել է, որ Ռոնալդ Օ'Բրայանն ուներ մոտ 100 հազար դոլարի պարտք։ 10 տարվա ընթացքում նա փոխել է 21 մասնագիտություն։ Ձերբակալման պահին նա կասկածվում էր նաև աշխատավայրում գողության մեջ և կարող էր ազատվել աշխատանքից։ Նա գրեթե զրկվել էր մեքենայից և տնից։ Ոստիկանությունը պարզել է, որ Օ'Բրայանն ապահովագրել է իր երեխաների կյանքը Թիմոթիի մահից մեկ ամիս առաջ, երեխաներից յուրաքանչյուրը «գնահատվել» է 20,000 դոլար, իսկ հետո ևս մեկ ապահովագրական պայմանագիր է կնքել իր երեխաների համար, որը վերջ ի վերջո հանգեցրել է 60 հազար դոլարի։ Ռոնալդի կինը ոստիկաններին հայտնել է, որ ապահովագրության մասին գաղափար չունի։ Ոստիկանությանը հայտնի է դարձել, որ որդու մահվանից հետո Ռոնալդը առավոտյան ժամը 9-ին զանգահարել է ապահովագրական ընկերություն՝ հայտնելու, որ ցանկանում է վերցնել գումարի մի մասը։ Նրա սպանությանը մասնակցելու հաջորդ հաստատումը Հյուսթոնում Հելոուինից քիչ առաջ ցիանիդ գնելու ցանկության փաստն էր, բայց նա դատարկաձեռն է հեռացել այն բանից հետո, երբ իմացել է, որ գնման նվազագույն գումարը 5 ֆունտ է։
Ոստիկանությունը Օ'Բրայանին կասկածել է քաղցրավենիք թունավորելու մեջ՝ սեփական երեխաներին սպանելու և նրանց կյանքի համար ապահովագրությունից գումար ստանալու համար։ Ենթադրվել է նաև, որ նա մյուս երեխաներին կոնֆետ է տվել, որպեսզի իրեն չկասկածեն։ Ոստիկանությունը հարցաքննել է Ռոնալդին, սակայն նա պնդել է իր անմեղությունը։
Մեղադրանք և դատավճիռ
Դեպքը գրավել է ԱՄՆ բոլոր նահանգների ուշադրությունը, և մամուլն Օ'Բրայանին «կոնֆետ-մարդ» է անվանել (Candyman) :
1975 թվականի հունիսի 3-ին երդվյալ ատենակալներից պահանջվեց ընդամենը 46 րոպե՝ Ռոնալդին մեղավոր ճանաչելու կանխամտածված սպանության և չորս սպանության փորձի մեջ։ Նրան մահապատժի դատապարտելու համար պահանջվեց ևս 71 րոպե։ Հանցագործի ազատազրկումից անմիջապես հետո կինն ամուսնալուծության հայց է ներկայացրել։ Հետագայում նա նորից է ամուսնացել։ Էլիզաբեթին նրա երկրորդ ամուսինն է մեծացրել ։
Մահապատիժ
Մահապատժի առաջին օրը նշանակվել է 1980 թվականի օգոստոսի 8-ին։ Նրա փաստաբանը հաջողությամբ ապահովել է մահապատժի հետաձգումը։ Մահապատժի երկրորդ օրը 1982 թվականի մայիսի 25-ն էր, սակայն այս օրը նույնպես հետաձգվել է։ Դատավոր Մայքլ Մաքսպադենը մահապատժի երրորդ օրը նշանակել է 1982 թվականի հոկտեմբերի 31-ին՝ հանցագործության ութերորդ տարելիցին, և նա առաջարկել է Օ'Բրայանին անձամբ տանել մահվան պալատ։ Սա առաջին մահացու ներարկումն էր Տեխասում։ Գերագույն դատարանը ևս մեկ անգամ հետաձգել է ամսաթիվը՝ հնարավորություն տալով մարդասպանին բողոքարկել և նոր դատաքննության որոնել։ Մահապատժի չորրորդ օրը տեղի է ունեցել 1984 թվականի մարտի 31-ին, հանցագործի փաստաբանը խնդրել է վերացնել պատիժը և պնդել դրա դաժանությունը։ Դատարանը չի փոխել իր որոշումը, և 1984 թվականի մարտի 31-ի կեսգիշերից անմիջապես հետո Օ'Բրայանը մահապատժի է ենթարկվել Հանթսվիլ բաժանմունքում՝ մահացու ներարկմամբ։
Իր վերջին խոսքում Ռոնալդը հերթական անգամ հայտարարել է իր անմեղության մասին՝ հավելելով, որ մահապատիժը սխալ է համարում։ Նա նաև ասել է. «Ես ներում եմ բոլորին, և ես նկատի ունեմ նրանց, ովքեր ներգրավված են եղել իմ մահվան մեջ. Աստված օրհնի ձեզ բոլորիդ, և թող Աստծո լավագույն օրհնությունները միշտ ձեզ հետ լինեն»։ Մահապատժի ժամանակ 300 ցուցարարներից բաղկացած ամբոխը հավաքվել է բանտի մոտ՝ ծափահարելով և բղավելով։ Ոմանք էլ քաղցրավենիք են նետել մահապատժի որոշման դեմ արտահայտվողների վրա։
Ռոնալդ Օ'Բրայանը թաղված է Տեխասի Վեբսթեր քաղաքի «Forest Park East» գերեզմանատանը։ Նրա որդին՝ Թիմոթին, թաղված է Հյուսթոնի «Forest Park Lawndale» գերեզմանատանը։
Ռասսոխովատայա (գյուղ, Կեգիչևի շրջան)
Ռասսոխովատայա (Розсохувата), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Կեգիչևի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1785 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Ռասսոխովատայա գյուղում բնակվում էր 230 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1614 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 142,5 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Կեգիչևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1785 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մաքսիմինոս Թրակիացի
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հռոմեական կայսրության կոնսուլներ
Ճիրանավոր տրիտոն
Ճիրանավոր տրիտոն, պոչավոր երկկենցաղների անկյունատամային տրիտոնների ընտանիքին պատկանող տրիտոն։
Սնվում է ջրային կենդանիներվ՝ փափկամարմիններով և այլ անողնաշարավորներով ։
Տարածվածություն
Տարածված է Հեռավոր Արևելքում, Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասում, Չինաստանում և Կորեայում։ Ապրում է լեռնային գետակներում։
Ամբողջ կյանքն անցկացնում է ջրում կամ խոնավ տեղերում, քարերի տակ, ուր չեն հասնում արևի ճառագայթները։ Գրանցված է Ռուսաստանի Դաշնության և միջազգային կարմիր գրքերում։
Նկարագրություն
Ճիրանավոր տրիտոնի երկարությունը հասնում է 20 սմ-ի, որի ուղիղ կեսը կազմում է պոչը, որը ունի գլանաձև տեսք։ Ունի բաց գորշավուն գունավորում, մարմնի վրա նկատվում են թույլ արտահայտված բծեր։
Նախկինում շնչել է թոքերի միջոցով։ Էվոլյուցիայի ընթացքում թոքային շնչառությունը վերացել է՝ վերջինիս ջրային կենսակերպին անցնելուն զուգընթաց։
Քոլլի
Անվանում
Քոլլի անվան ճշգրիտ ծագումը անհայտ է։ Պնդում են, որ ցեղի անունը գալիս է հալլյան բառից, որը նշանակում է «օգտակար» ։ Կարծիք կա նաև, որ այն ծագում է շոտլանդական բառից որը նշանակում է ածուխ ։ Մեկ այլ վարկածի համաձայն ՝ այն բխում է տեղական շոտլանդական սևագլուխ ոչխարների անվանումից ։ Քոլլի բառով սովորաբար անվանում են շոտլանդական ծագում ունեցող ցեղատեսակներին։ Այս տիպի շները, որոնք տարվել են այլ վայրեր կարող են կոչվել հովվաշներ կամ հովվի շներ ։
Ճիրանավոր տրիտոն
Նկարագրություն
Ջրում շնչում է բերանի լորձաթաղանթով և մաշկով։ Կենդանատեսակի անվանումը պայմանավորված է ոչ սեռահասուն և երբեմն նաև սեռահասուն ձևերի մատների ծայրերնի նշմարված եղջերային ճիրանների շնորհիվ։
Քոլլի
Արտաքին տեսք
Որպես կանոն, քոլլիները միջին չափի շներ են ՝ 22-ից մինչև 32 կգ քաշով, թեթև կամ միջին ոսկրակազմով։ Շները, որոնք նախատեսված են խոշոր եղջերավոր անասունների հետ աշխատելու համար, սովորաբար ավելի կազմակերպված են։ Բուրդը կարող է լինել հարթ, երկար պամ կոշտ։ Պոչը իջեցված կամ բարձրացված է, կարող է կոր լինել, բայց երբեք օղակ չի դառնում և չի կպչում մեջքին։ Հանդիպում է նաև բնածին կարճապոչություն։ Յուրաքանչյուր ցեղատեսակ ոինի իր գունային տատանումները, հիմնականը համարվում է շիկավուն, սև, մուգ-սև, մուգ-շականակագույն։ Հիմնական գույնը հաճախ լրացվում է որովայնի, կրծքավանդակի, պարանոցի, վերջույթների վրա սպիտակ նշումներով։ Բոլոր գունավոր համադրությունը կարող է համալրվել մարմարի գույնով։
Ճիրանավոր տրիտոն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պոչավոր երկկենցաղներ
Քոլլի
Խառնվածք և խելք
Քոլլիները աշխատող, շատ ակտիվ եռանդուն և համբերատար շներ են։ Փորձառու հովիվները կարող են ամբողջ օրը վազել կոշտ տեղանքով առանց հոգնելու։ Քոլլիները բնազդաբար ցուցաբերում են հետաքրքրություն և ձգտում դեպի աշխատանքը։ Համաձայն Սթենլի Քորենի «Շների ինտելեկտը» գրքի տվյալների քոլլի խմբի շներին են պատկանում առաջատար քսանյակում գտնվող չորս տեղերը, իսկ ամենախելացի ցեղատեսակը ճանաչվել է սահմանային քոլին։ Խելացիության, մարդկանց հանդեպ հավատարմության և աշխատանքային հատկությունների շնորհիվ, քոլլիները լավ են գործում սպորտային մրցումներում `արագաշարժության, թռիչքի, ազատ ոճի մեջ։ Քոլլիսները հիանալի ուղեկիցներ են և կարող են օգտագործվել նաև որպես պահակ և պահապան շներ։
Առողջություն
Քոլլի խմբի որոշ ցեղատեսակներ,հատկապես երկարամազ և կարճամազ քոլլիները, ենթակա են գենետիկ հիվանդությունների, դժվար են տանում վարակիչ հիվանդությունները, որոնք կապված են MDR1 գենի մուտացիայի հետ։ Մուտանտ գենային շները զգայուն են մի շարք դեղամիջոցների նկատմամբ, այդ թվում որոշ հակաբիոտիկների, իվերմեկտինի, օփիոիդների և ստերոիդների նկատմամբ, նրանց մոտ իջեցվել է կորտիզոլի մակարդակը։ Թերի գենով շների բուծումից խուսափելու համար կիրառվում են գենետիկ թեստեր։ Քոլլիների մոտ հանդիպում է ցողունային բջիջների բնածին հիվանդություն ՝ «մոխրագույն քոլլիի համախտանիշ»։ Մուտանտ գենը դրսևորվում է հոմոզիգոտ վիճակում, երբ դրա կրողները երկուսն էլ ծնողներն են. Հիվանդ ձագերը ունեն հատուկ արծաթափայլ գորշ գույն, բայց հաճախ նրանք վերցնում են առողջ ձագերի գույնի կապույտ երանգը։ Հիվանդ շները, որպես կանոն, ապրում են ոչ ավելի, քան վեց ամիս։
Գրականություն
Կատեգորիա:Շներ Կատեգորիա:Շնազգիներ
Բեբեխա
Բեբեխա (Бебеха), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Յուրյանսկի շրջանում, Կիրովի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Զիմնիա գետի ձախ ափին՝ 973 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 164 կմ։
Գետի ակունքը գտնվում է Ուրալի լեռներում Կոմի Հանրապետության սահմանի մոտականյքում, Մուրաշի գյուղից 11 կմ հարավ-արևելք։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն, պատկանում է Կամսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Վյատկա, գետի ենթաավազանը՝ Վյատկա։ Գետի ավազանը՝ Կամա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մինչև 50 կմ երկարությամբ գետեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Եվրոպական գավաթ 1980–81
Եվրոպական գավաթ 1980–81 Եվրոպական գավաթի 26-րդ մրցաշրջանն էր, որում հաղթեց Լիվերպուլը՝ եզրափակչում պարտության մատնելով Ռեալ Մադրիդին 1–0 հաշվով ։ Եզրափակիչը կայացավ Փարիզի Պարկ դե Պրենս մարզադաշտում 1981 թվականի մայիսի 27-ին, խաղը դիտում էին 48 360 հանդիսական։
Սա Լիվերպուլի երրորդ հաղթանակն էր մրցաշարում։ Գործող չեմպիոն Նոթինգհեմ Ֆորեստին առաջին տուրում մրցաշարից դուրս թողեց ԲԿՄԱ Սոֆիան։
Սիխուելա
Սիխուելա (Cijuela), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Գրանադա պրովինցիայում (Անդալուսիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Վեգա դե Գրանադա շրջանի կազմում։ Տարածքը կազմում է 17,92 կմ²։ Բնակչությունը՝ 2993 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 20 կմ հեռավորության վրա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գրանադա պրովինցիայի մունիցիպալիտետներ Կատեգորիա:Գրանադա պրովինցիայի բնակավայրեր
Հրեական հանրագիտարան
Սկզբնական շրջանում «Մասսադ» հրատարակչությունը նախատեսել էր թողարկել հանրագիտարանի 16 հատորները՝ հինգ տարվա ընթացքում։ Հավաքածու- հատորի թողարկման նախապատրաստական աշխատանքները սկսվել են 1946 թվականին՝ Ալեքսանդրա Պելիի գլխավորությամբ։ Հետագայում, հրատարակման ծավալները մեծացան, և 1996 թվականի տվյալներով թողարկվել է 38 հատոր ։ Հանրագիտարանի վրա աշխատելու համար հրավիրվել են հարյուրավոր մասնագետներ, այդ թվում նաև Նոբելյան մրցանակի 15 դափնեկիրներ։ Առաջին գլխավոր խմբագիրը եղել է Իոսիֆ Կլաուզները, այնուհետև՝ Բենցոն Նեթանյահուն, Յեշայահու Լեյբովիչը և Յեհոշուա Պրավերը ։ Հրեական հանրագիտարանի բաժանորդների թիվը կազմել է 140 000 մարդ ։
Լեյբովիչի օրոք հանրագիտարանի տպագրությունը խիստ դանդաղել է՝ առաջացնելով՝ «բաժանորդների բողոքի»։ Վերջին հատորի թողարկման աշխատանքները ավարտվել են 1980 թվականին Յեհոշուա Պրավերի օրոք, չնայած որ հավելյալ հատորները թողարկվել են դրան հաջորդող 15 տարիների ընթացքում ): 1990-ական թվականներին «Սիֆրիյաթ Պոալիմ» հրատարակչությունը սկսել է վերաթողարկել հանրագիտարանը՝ Դավիթ Շահամի խմբագրությամբ ։ 1997 թվականին հանրագիտարանի տպագրության իրավունքը ձեռք բերեց «Շոկեն» հրատարակչությունը, որը սկսեց հանրագիտարանի վերատպագրությունը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հանրագիտարաններ Կատեգորիա:Իսրայելի մշակույթ
Վորոպայ (գյուղ, Լիպովա Դոլինայի շրջան)
Վորոպայ (Воропаї), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Լիպովա Դոլինայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Վորոպայ գյուղում բնակվում էր 48 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Լիպովա Դոլինայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Քյուլթափա
Քյուլթափա (Kültəpə), Մոխրաբլուր։ Գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Բաբեկի շրջանում։
Նախիջևանի Քյուլ-թափան բնակատեղի է Արարատյան դաշտի հարավարևելյան անկյունում Նախիջևան գետի ձախ ափին, որը սովետական հնագետներին հնարավորություն ընձեռեց ընդհուպ մոտենալու Կովկասի 4-3 հազարամյակների հնագիտական հուշարձանների դասակարգման և թվագրման հարցերին։ Քյուլ-Թախայի երկրորդ վաղբրոնզեդարյան շերտը համադրվեց Պարսկահայքում Կապուտան լճի արևմտյան ափին գտնվող Գեոյ-Բափա բնակավայրի վերին հորիզոնների հետ (մ.թ. ա. 3200-2800), այնուհետև ռադիոածխածնային մեթոդով թվագրվեցին Քյուլ-Թափայի նույն շերտի (2920-90) և Քվացխելեբիի ստորին շերտի (2800-90) նյութերը։
Անդրկովկասի և Արևմտյան Հայաստանի մի խումբ հուշարձաններ պատմա-համեմատական տիպաբանական մեթոդի օգնությամբ դասվեցին 3-րդ հազարամյակի երկրորդ կեսի բնակավայրերի շարքը, իսկ Հայկական լեռնաշխարհի ծայր արևմտյան բնակավայրերի հնագիտական կոմպլեքսները համապատասխան զուգահեռների միջոցով կապվեցին Ասորիք-Պաղեստինի Կիրբետ-Կերակյան, Միջագետքի վաղդինաստիական հորիզոնների և եգիպտական 3-4 րդ դինաստիաների հետ, որոնք ընրգրկում են մոտ մեկ հազարամյա հատված՝ մ.թ. ա. 3200 թվականներից մինչև մ.թ. ա. 2200-2100 թվականները։
Զալցբուրգ նահանգ
Զալցբուրգ (Land Salzburg, Salzburger Land), Ավստրիայի 9 նահանգներից մեկը ։ Գտնվում է երկրի հյուսիսարևմտյան մասում։ Նահանգակենտրոնը Զալցբուրգ քաղաքն է։ Տարածքը 7154 կմ² է, իսկ բնակչությունը՝ 515000 մարդ (7-րդը Ավստրիայում)։ Սահմանակից է Տիրոլին, Կարինտիային, Վերին Ավստրիային, ինչպես նաև պետական սահման ունի Գերմանիայի Բավարիա մարզի հետ։ Նահանգի հիմնական լեզուն գերմաներենն է։ Իր հերթին բաժանված է 6 շրջանների։ Բնակչության 90%-ը կաթոլիկներ են։
Հղումներ
Կատեգորիա:Ավստրիայի նահանգներ
Դոբրովոլսկի գյուղական խորհուրդ (Խարկովի մարզ)
Դոբրովոլսկի գյուղական խորհուրդ  (Добровільська сільська рада), Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բլիզնյուկովսկի շրջանում ։
2001 թվականի տվյալներով Դոբրովոլսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1095 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 66.4 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 16.49 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 5 բնակավայր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր Կատեգորիա:1919 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
ԽՍՀՄ տարածքային պահանջներն ընդդեմ Թուրքիայի
[[պատկեր:Soviet territorial claims against Turkey 1945-1953.png|thumb|350փքս
{{legend|#FFAEC9|ԽՍՀՄ ծրագրերի ընդլայնումը Թուրքիայում}}]]
Տարածքային վեճ ԽՍՀՄ-ի և Թուրքիայի միջև, ԽՍՀՄ տարածքային պահանջներն ընդդեմ Թուրքիայի, ԽՍՀՄ հայցը ընդդեմ Թուրքիայի Հանրապետության՝ Ռուսաստանի կայսրության տարածքները վերադարձնելու վերաբերյալ, որը 1921 թվականի Ռուս-թուրքական պայմանագրով ՌՍՖՍՀ- ի կողմից հանձնվել էր Թուրքիային։
Ճանճձոր
Ճանճձոր, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում ։ Գտնվում էր Օլթի գետի վերին հոսանքի տարածքում։
Եվրոպական գավաթ 1981–82
Եվրոպական գավաթ 1981–82 Եվրոպական գավաթի 27-րդ մրցաշրջանն էր, որում հաղթեց Աստոն Վիլլան՝ եզրափակչում պարտության մատնելով Բավարիաին 1–0 հաշվով ։ Եզրափակիչը կայացավ Ռոտերդամի Ֆեյենորդ մարզադաշտում 1982 թվականի մայիսի 26-ին, խաղը դիտում էին 46 000 հանդիսական։
Ճանճձոր
Բնակչություն
1880 թվականին ուներ 104 բնակիչ ։
ԽՍՀՄ տարածքային պահանջներն ընդդեմ Թուրքիայի
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի վերջին ամիսներին Իոսիֆ Ստալինի կառավարությունը տարածքային պահանջներ է ներկայացրել՝ համատեղ վերահսկողության ռեժիմ սահմանելու և Սևծովյան նեղուցներում խորհրդային ռազմածովային բազա տեղադրելու պահանջի մասին։ ԽՍՀՄ-ը ակնկալում էր Անդրկովկասի այն տարածքները, որոնք 1878 թվականից պատկանում էին Ռուսական կայսրությանը, և 1921 թվականի ռուս-թուրքական «Ընկերության և եղբայրության մասին» պայմանագրով փոխանցվել էին Թուրքիային, վերադարձնել Ռուսաստանին և դրանք բաժանել Վրացական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության և Հայաստանի Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության միջև։
Եվրոպական գավաթ 1981–82
ԲԿՄԱ Սոֆիան դուրս թողեց գործող չեմպիոն Լիվերպուլին քառորդ եզրափակիչում։
Ճանճձոր
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
ԽՍՀՄ տարածքային պահանջներն ընդդեմ Թուրքիայի
Բանակցություններ Մոլոտովի և Սարպերի միջև
Մոսկվայում Թուրքիայի դեսպան Ս. Սարպերն անձամբ հանդիպել է Վ. Մ. Մոլոտովի հետ։ Հունիսի 7-ին կայացած հանդիպման ժամանան արտաքին գործերի ժողովրդական կոմիսարը հայտարարել է նոր պայմանագիր կնքելու այնպիսի պայմաններ, ինչպիսիք են Սևծովյան նեղուցներում ռուս-թուրքական համատեղ վերահսկողության ռեժիմը (խորհրդային ռազմածովային կայանի տեղակայմամբ) և 1921 թվականի « Մոսկվայի պայմանագրի » շտկումը, որը Մոլոտովն անարդար էր համարել տարածքային բաժանման հարցում «վիրավորված» ԽՍՀՄ-ին։
Եվրոպական գավաթ 1981–82
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Չեմպիոնների Լիգայի մրցաշրջաններ Կատեգորիա:1982 ֆուտբոլում Կատեգորիա:1981 ֆուտբոլում
ԽՍՀՄ տարածքային պահանջներն ընդդեմ Թուրքիայի
Բանակցություններ Մոլոտովի և Սարպերի միջև
Ըստ ռուս դիվանագետ և պատմաբան, 1998-2004 թվականների ընթացքում Ռուսաստանի արտգործնախարար Ի. Իվանովի, տարածքային պահանջներն արտահայտվում էին հիմնականում որպես ճնշման միջոց, բայց սովետական իշխանությունների հիմնական նպատակն էր՝ վերահսկողություն հաստատել Սևծովյան նեղուցներում, որն ուներ մեծ ռազմավարական նշանակություն ։
Պոտսդամի խորհրդաժողով
1945 թվականի հունիսի 22-ին, Պոտսդամի խորհրդաժողովում Թուրքիան մերժել է ԽՍՀՄ բոլոր առաջարկները և, ապավինելով Մեծ Բրիտանիայի և Միացյալ Նահանգների աջակցությանը, սկսել է իր ինքնիշխանության դիվանագիտական պաշտպանությունը ։ Հուլիսի 22-ին Պոտսդամի համաժողովի վեցերորդ հանդիպմանը քննարկվել է Թուրքիայի դեմ տարածքային պահանջների հարցը։ Ուինսթոն Չերչիլի հնչեցրած հարցին ի պատասխան Ստալինը՝ անհանգստանալով Մոսկվայում ռուս-թուրքական բանակցությունների ընթացքից, խոսքը փոխանցել է Մոլոտովին։ Վերջինս ներկայացրել է Մոսկվայում Թուրքիայի դեսպան Սարպերի հետ բանակցությունները և ԽՍՀՄ տարածքային պահանջների քարտեզը ։
Մոլոտովը մատնանշել է նաև երկրորդ կարևոր հարցը՝ Սևծովյան նեղուցների խնդիրը, ավելացնելով․ «Մենք բազմիցս հայտարարել ենք մեր դաշնակիցներին, որ ԽՍՀՄ-ը չի կարող Մոնտրյոյի կոնվենցիան ճիշտ համարել»։ Միևնույն ժամանակ, Մոլոտովը վերապահում է արել՝ նշելով. «Եթե, այնուամենայնիվ, Թուրքիայի կառավարությունն անընդունելի է համարում այդ երկու խնդիրների լուծումը, մենք պատրաստ ենք համաձայնագիր կնքել միայն նեղուցների վերաբերյալ» ։
Ներկայացվել են նաև նեղուցների պահանջները՝ Մոնտրյոյի կոնվենցիայի վերանայում և նեղուցներում ռազմա-ծովային կայանի տրամադրում ԽՍՀՄ-ին։ Երբ Չերչիլը հարցրել է, մի թե Ռուսաստանը նախկինում ունեցել է ամրացված բազա նեղուցներում, Մոլոտովը հղում է կատարել Ռուսաստանի և Թուրքիայի միջև 1805 թվականի (ընդդեմ Ֆրանսիայի կնքած «Կոստանդնուպոլսի դաշնակցային պայմանագրիր») և 1833 թվականի (Ունքյար-Իսքեկեսիի պայմանագիր) պայմանագրերեին։ Հաջորդ օրը խնդիրը կրկին քննարկվել է Ստալինի մասնակցությամբ, որը հերքել է ԽՍՀՄ-ից Թուրքիային սպառնացող վտանգի մասին թեզը և տեղեկացրել է, որ Կոստանդնուպոլսի շրջանում թուրքերն ունեն ավելի քան 20 դիվիզիա, հնարավոր է` 23 կամ 24 դիվիզիա։ Այսինքն, Նեղուցներն ունենալով, մի փոքր պետություն, որը վայելում է Անգլիայի աջակցությունը, «մեծ տերության կոկորդից բռնելով՝ անցում չի տալիս նրան»։
Պոտսդամի խորհրդաժողովում սահմանի վերանայման հարցը շաղկապվում էր հայկական սփյուռքի ԽՍՀՄ վերադարձի հեռանկարների հետ։
1945 թվականի օգոստոսի 1-ին երեք դաշնակից տերությունների միջև Բեռլինի կոնֆերանսի արձանագրության մեջ չի նշվել Թուրքիայի դեմ տարածքային պահանջների գաղափարը, XVI բաժնում՝ «Սևծովյան նեղուցներ», ասվում է. «Մոնտրոյում կնքված Նեղուցների մասին կոնվենցիան պետք է վերանայվի՝ որպես ներկա ժամանակի պայմաններին չհամապատասխանող։ Պայմանավորվել են, որ որպես հաջորդ քայլ, այս հարցը կդառնա երեք Կառավարություններից յուրաքանչյուրի և Թուրքիայի կառավարության միջև անմիջական բանակցությունների առարկա» ։
Տարածքային վեճ Հայակական և Վրացական ԽՍՀ միջև
Վրացական և Հայկական ԽՍՀ իշխանությունները և հասարակությունը մասնակցել են 1945 թվականին սահմանների պլանային վերանայմանը։
Հուլիսի 7-ին Ստալինին և Մոլոտովին ուղղված նամակում Հայաստանի Կոմունիստական կուսակցության ղեկավար Գ .Ա. Հարութինովը հիշատակել  է նախկին Կարսի մարզի վերաբերյալ և  նախկին Երևանի նահանգի Սուրմալու գավառի վերաբերյալ ունեցած Հայաստանի տարածքային պահանջները։ Նմանատիպ կոչով Ստալինին է դիմել նորընտիր Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Գևորգ VI- ը ։ Ըստ ՀԽՍՀ ներկայացրած հաշվետվության, հնագույն ժամանակներից դրանք եղել են հայկական հողեր, բայց «հետո դրանք ընկել են թուրքական լծի տակ»։ Գրառման մեջ ընդգծված է, որ խոսքը հայկական հողերի մասին է, որոնք Թուրքիան, օգտվելով Ռուսաստանի թուլությունից, բռնակցել է։
Ըստ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի ժողովրդական կոմիսարիատի՝ Թուրքիայի կողմից «զավթված» հողերի ընդհանուր տարածքը կազմում է 26 000 քառակուսի կմ։ Դրանցից՝ 20 500 կմ² կամ ՀԽՍՀ այդ ժամանակվա տարածքի 80% -ը, Խորհրդային Միության ղեկավարությունը խոստանում էր վերադարձնել Հայաստանին։
Հարցի այս ձևակերպումը լրջորեն մտահոգել է Վրաստանի ղեկավարությանը։ Վրացական ԽՍՀ պնդում էր Բաթումի շրջանի հարավային մասի և նախկինում Բաթումի մարզի կազմից Արդվին գավառի, ինչպես նաև նախկին Կարսի մարզի Արդահան և Օլթիի գավառների միացման մասին։ Վրաստանի Կոմունիստական կուսակցության (բոլշևիկների) կենտկոմի առաջին քարտուղար Կանդիդ Չարկվիանին հանրապետության ղեկավարության հետ քննարկել է Խորհրդային Վրաստանի տարածքային պահանջատիրության այդ հարցը, և գիտական հաստատություններին հանձնարարվել է պատրաստել պատմական, ազգագրական և աշխարհագրական բնույթի տեղեկություններ, որոնք պիտի ապացուցեին Բաթումի շրջանի հարավային մասի, Արդվին, և Օլթի շրջանների բացարձակ պատկանելիությունը վրաց ժողովրդին։
Վրաստանի արտաքին գործերի ժողովրդական կոմիսար Գ. Կիկնաձեն՝ Կ. Չարկվիանիի հետ խորհրդակցելուց հետո, նամակով դիմել է Բերիային, իսկ հետո, 1945 թվականի սեպտեմբերի սկզբին, նա գնացել է Մոսկվա և բողոքել Բերիային, որ ԽՍՀՄ արտաքին գործերի ժողովրդական կոմիսարիատի տեղեկանքում Արդահան և Օլթի շրջանները նախատեսվում են ընդգրկել Հայաստանի կազմի մեջ։
Գ.Կիկնաձեն պնդում էր, որ Վրացական ԽՍՀ կազմում պետք է ներառվի 12 760 քառ. կմ մակերեսին հավասար տարածք, իսկ Խորհրդային Հայաստանի կազմում՝ 13 190 քառ. կմ տարածք։ 1949 թվականին վրաց գրող Իլյա Մոսաշվիլին գրել է «Ջրասույզ քարեր» պիեսը՝ Թուրքիայի կողմից գրավված տարածքներում բնակվող վրացիների ազատագրական պայքարի մասին ։ Այս ստեղծագործության համար 1951 թվականին նա արժանացել է Երկրորդ աստիճանի Ստալինյան մրցանակի։ Պիեսի գլխավոր դերակատարը նույնպես պարգևատրվել է Ստալինյան մրցանակով։
Այսպիսիով, կարելի է ասել որ տարածքային բաժանման հարցի շուրջ Վրացական և Հայկական ԽՍՀ իշխանությունների միջև միանշանակ մոտեցում չկար։ Մասնավորապես, տարածքային վեճի առարկա էին համարվում Արդահանի և Օլթինի շրջանները ։
ԽՍՀՄ ծրագրերի ընդլայնումը Թուրքիայում
Խորհրդային Ռուսաստանում Հարավսլավիայի դեսպան Պոպովիչի հետ զրույցի ժամանակ Մոլոտովի և Վիշինսկու կատարած հայտարարությունների համաձայն՝ ներկայացրած տարածքային պահանջներով ԽՍՀՄ-ը փորձում էր «պատժել» Թուրքիային Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ցուցաբերած թշնամական քաղաքականության համար, հատկապես Գերմանիայի հաջողությունների ժամանակ։ Սովետական Միությունը չէր պատրաստվում կանգ առնել միայն այս պահանջներով․ հեռանկարում նախատեսվում էր դուրս մղել Թուրքիային նաև Բալկանյան թերակղզուց, ինչպես նաև Էգեյան ծով ելք ունենալ։ Ինչպես նշում էր Մոլոտովը՝ «դա կատարվելու էր սլավոնների ապագան ապահովվելու նպատակաով»  ։
Խորհրդային Հայաստանի արտաքին գործերի ժողովրդական կոմիսարը պատմական տեղեկություններ է պատրաստել՝ հիմնավորելով ոչ միայն 1914 թվականի ռուս-թուրքական սահմանի վերականգնման անհրաժեշտությունը, այլև Խորհրդային Հայաստանի այն տարածքների վերադարձը, որը 1878 թվականից հետո Օսմանյան կայսրության կազմի մեջ էր անցել (հետագայում՝ ըստ Սևրի պայմանագրի,1915 թվականին Ռուսական կայսրությանն էր անցել և վերադարձվել դաշնակից Հայաստանին)․ Ալաշկերտ, Բայազետ, Տրապիզոն, Երզնկա, Բայբուրդ, Իսպիր, Գյումյուշխան, Բասեն, Կարին, Էրզրում, Մուշ, Վան, Բաղեշ մարզերը ։
Ըստ վրացական կողմի, եթե տարածքային հարցը դրական լուծում ստանար, ԽՍՀՄ- ը կարող էր հավակնություններ ունենար Մեսխեթի հարավ- արևմտյան մասի նկատմամաբ, որը տեղակայված էր Ճորոխ գետի ավազանում (Թորթում, Իսպիր, Բայբուրդ), ինչպես նաև Լազիստանի նահանգի մի մասը (Ռիզե, Տրապիզոն, Գյումյուշխանե, Կերասունի), որտեղ բնակվում էին վրացերեն բարբառին տիրապետող լազերը, որոնք այդ ժամանակ հիմնականում թրքացել էին։ Լազիստանի բռնակցման անհնարինության դեպքում, առաջարկվում էր բարձրացնել ինքնավարության հարցը։
Հակամարտության հետագա զարգացումը և դերը սառը պատերազմում
1945 թվականի դեկտեմբերին ԽՍՀՄ պահանջները Թուրքիային, որոնք նախկինում բարձրաձայնվում էին միայն փակ բանակցությունների ժամանակ, անուղակիորեն բարձրաձայնվել են խորհրդային մամուլում ։ 1947 թվականի օգոստոսի 6-ին ԽՍՀՄ-ը դիվանագիտական նոտայով դիմել է Թուրքիային՝ առաջ քաշելով Սևծովյան նեղուցների վերաբերվող 5 պահանջ, որի հսկողությունը պետք է իրականացվեր բացառապես սևծովյան տերությունների կողմից։ Զուգահեռաբար սկսվել էին ռազմական նախապատրաստությունները Թուրքիայի սահմանների երկայնքով։ Այս նոտան մերժվել է Թուրքիայի կառավարության կողմից՝ արևմտյան դաշնակիցների լիակատար աջակցությամբ։
ԽՍՀՄ պահանջները ներկայացվեցին Ուինսթոն Չերչիլի Ֆուլտոնյան (Միսսուրի) ճառում, որը և համարվում է Սառը պատերազմի սկիզբը ։ «Թուրքիան և Պարսկաստանը խորապես մտահոգված են և անհանգստանում են իրենց հասցեին հնչող պահանջներից, Մոսկվայի կողմից նրանց վրա ճնշում գործադրելուց»։
Տարածքային վեճից հրաժարում
Ստալինի մահից անմիջապես հետո, 1953 թվականի մայիսի 30-ին, ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարությունը, հատուկ նոտայով, հրաժարվել է Թուրքիայի դեմ տարածքային պահանջներից և նեղուցների պահանջից։ Հայտարարվեց. «Հայաստանի և Վրաստանի կառավարությունները հնարավոր համարեցին հրաժարվել Թուրքիայի նկատմամբ իրենց տարածքային պահանջներից», և «Սովետական կառավարությունը հնարավոր է համարում  ապահովել ԽՍՀՄ անվտանգությունը նեղուցների կողմից այն պայմաններով, որոնք հավասարապես ընդունելի են ինչպես ԽՍՀՄ, այնպես էլ Թուրքիայի համար։ Այսպիսով Խորհրդային Միությունը հայտարարում է, որ չունի Թուրքիայի նկատմամբ որևէ տարածքային պահանջ» ։
Թուրքիայի նախագահ Սուլեյման Դեմիրելը իր հրապարակային հայտարարություններից մեկում հիմնավորել է Թուրքիայի մուտքը ՆԱՏՕ և իր տարածքում ամերիկյան ռազմաբազաների ստեղծում, ինչը տեղի է ունեցել 1953 թվականին, երբ Խորհրդային Միությունը հրաժարվել է տարածքային պահանջներից։ ԽՍՀՄ առաջնորդ Ն. Ս. Խրուշչովը, ելույթ ունենալով ԽՄԿԿ Կենտկոմի պլենումում, 1957 թվականի հունիսին, զգացմունքային գնահատական է տվել Թուրքիայի նկատմամբ Ստալինի դիվանագիտությանը․
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայոց պատմություն Կատեգորիա:ԽՍՀՄ-Թուրքիա հարաբերություններ Կատեգորիա:Վրաստանի պատմություն Կատեգորիա:Սառը պատերազմ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ արտաքին հարաբերություններ Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի հետևանքներ Կատեգորիա:Տարածքային վեճեր Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Կատեգորիա:Վիճելի տարածքներ Կատեգորիա:Վրացական ԽՍՀ
Ական
Ական, ինժեներական զինամթերք, նախատեսված է հակառակորդի կենդանի ուժը, մարտական տեխնիկան, ռազմական ճանապարհները և այլ ենթակառուցվածքները ոչնչացնելու, հակառակորդի զորքերի առաջխաղացումը կասեցնելու, խոչընդոտելու նպատակով ցամաքային և ծովային պայթյունային արգելափակոցների ստեղծման համար ։
Դասակարգում
Ականները ըստ իրենց նշանակության լինում են հիմնական և հատուկ։ Հիմնական ականները լինում են ծովային և ցամաքային։ Ծովային ականները նախատեսված են հակառակորդի ռազմանավերի, կենդանի ուժի ոչնչացման և ռազմածովային ուժերի շարժմանը խոչընդոտելու համար։ Ցամաքային ականները իրենց հերթին բաժանվում են երկու հիմնական խմբի՝ հակատանկային և հակահետևակային։ Հակատանկային ականները նախատեսված են հակառակորդի զրահատեխնիկայի դեմ պայքարելու համար և ըստ իրենց աշախատանքային սկզբունքի լինում են ֆուգասային և կումուլյատիվ։ Հակահետևակային ականները նախատեսված են հակառակորդի կենդանի ուժին վնասելու, վիրավորելու և ոչնչացնելու համար։ Հակահետևակային ականները ըստ իրենց աշախատանքային սկզբունքի լինում են ֆուգասային և բեկորային։ Բեկորային հակահետևակային ականնետը լինում են ուղղորդված և շրջագծային գործողության։
Հատուկ ականները հիմնականում ունենում են փոքր չափեր, նրանց թվին են պատկանում դիվերսիոն ականները՝ նախատեսված դիվերսիոն նպատակների համար, որոնք արտաքուստ նման են որևէ կենցաղային առարկայի, ծուղակ ականները որոնք տեղադրվում են տեղանքում որևէ առարկային հետ և դետոնացվում այդ առարկան տեղաշարժելուց և ազդանշանային ականները, որոնք նախատեսված են տեղանքում որևէ շարժի դեպքում նախազգուշացման համար։
Ականները կարող են տեղադրվել ականադաշտերի տեսքով, ինչպես նաև առանձին հատուկենտ, վերջինս կատարվում է հատուկ կարևորության օբյեկտների, ենթակառուցվածքների ականապատման համար։ Ականադաշտերի ականապատումը կարող է կատարվել ձեռքով և մեխանիզացված։ Ձեռքով տեղադրումը կատարվում է ինժեներական զորքերի անձնակազմի միջոցով, իսկ մեխանիզացված տեղադրման դեպքում կարող են օգտագործվել ՊՄԶ-4 և ՈՒՄԶ քարշակային ականա-տեղադրիչներ, ԳՄԶ թրթուրավոր ականա-տեղադրիչներ, ՎՄՌ-1 ուղղաթիռային ականա-տեղադրիչներ ու նաև ինքնաթիռից տեղանքի ռմբակոծումով և հրետանու կրակով ռմբային ԿՍՖ-1, ԿՍՕ-1, ԿՊՏՄ-1, ԿՊՕՄ-2 ականային կասետների տեսքով։
Մոմեու (լաոսյան տառ)
Մոմեու («կատու»), լաոսերեն այբուբենի 20-րդ տառը։ Նման է թաիլանդերեն այբուբենի «մոմա» տառին։ Լաոսերեն այբուբենում համարվում է աքսոնտամ տառ, այսինքն՝ ցածր կարգի։ Արտասանվում է ձայնավոր։ Բառավերջում արտասանվում է նաև որպես «կհամպեն»։ Նաև օգտագործվում է որպես «ինցիալ»։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լաոսերեն այբուբենի տառեր
Միխայլովկա (գյուղ, Գաֆուրիյսկի շրջան)
Միխայլովկա (Михайловка, Михайловка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Գաֆուրիյսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 3 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Գաֆուրիյսկի շրջանի բնակավայրեր