cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ճառընտիր (3111)
Ճառընտիր (3111), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 3111 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դարում Գեորգ երեց գրիչի կողմից։ Ստացողը եղել է Տեր Բարսեղն։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 21.1×15 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 309 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգիր, նոտրգրով։ Ունի տերունական 4 (տպագիր), կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 15ա, 24ա, 117ա և այլուր, կնիք՝ 40բ, 176բ (Պետրոս վարդապետ) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Վիլհելմ Պուրվիտիս
Վիլհելմ Կարլիս Պուրվիտիս (Vilhelms Kārlis Purvītis, խորհրդային գրականության մեջ՝ Պուրվիտ ), լատիշ նկարիչ։
1890-1897 թվականներին սովորել է Պետերբուրգի գեղարվեստի ակադեմիայում Արխիպ Կուինջիի մոտ։
1919-1934 թվականներին եղել է Լատվիայի գեղարվեստի ակադեմիայի (Ռիգա) ռեկտոր, 1921-1944 թվականներին՝ դրա բնանկարի արվեստանոցի ղեկավար։
Աշակերտներ
Աշակերտներից են՝ Է․ Կալնինշը, Ն․ Բրեյկշը, Կ․ Մելբարզդիսը։
Ստեղծագործություններ
Ստեղծել է բնապատկերներ, որոնց բնորոշ են բնության կերպարի ընդհանրացվածությունն ու նրա ընկալման հուզականությունը, գունապատկերի ինտենսիվությունը («Ձմեռային բնապատկեր», 1898, «Գաուի գետի ոլորանը», մոտ 1908, «Աշուն», մոտ 1929, «Գարուն», 1930-ական թթ․ սկիզբ, «Խոտի բարդոցներով բնապատկեր», մոտ 1936, բոլորը՝ Լատվիական ԽՍՀ գեղարվեստական թանգարան, Ռիգա)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լատիշ նկարիչներ
Սեն Պիեռ դյու Ֆրեն
Սեն Պիեռ դյու Ֆրեն (Saint-Pierre-du-Fresne), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 200 մարդ, բնակչության խտությունը` 58.31 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3.43 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 230 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 33 կմ հարավ-արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 137 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 107-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 30։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 78,1 %։ 107 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 100 անձ (54 տղամարդ և 46 կին)։ Գործազուրկ են եղել 7 անձ (1 տղամարդ և 6 կին)։ 30 անաշխատունակներից 8-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 16-ը` թոշակառուներ, իսկ 6-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
(6893) 1983 RS3
(6893) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1983 թվականի սեպտեմբերի 2-ին Անրի Դեբեոնի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,385968 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,171 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6009 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1346,16 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,267428 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,78° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1983 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Անրի Դեբեոնի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
.இலங்கை
.இலங்கை Շրի Լանկայի վերին մակարդակի ազգային դոմենն է ։
Էրդի
Էրդի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Մարդինի գավառում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Elliphant
Էլինոր Ուլովսդոթթեր (Ellinor Olovsdotter, ), հայտնի է Elliphant մականունով, շվեդ երգչուհի և երգերի հեղինակ։
Վաղ շրջան
Էլինորը ծնվել և մեծացել է Ստոկհոլմում՝ Կատարինա-Սոֆիա շրջանում, և ապրել է մոր հետ։ Դեռևս մանկությունում նրա մոտ ախտորոշել էին ուշադրության պակասի և հիպերակտիվության համախտանիշ, նաև դիսլեկցիա, որի պատճառով նրա մոտ խնդիրներ էին առաջացել դպրոցում։ 15 տարեկանում Էլինորի տատիկը նրան երեք շաբաթով տանում է իր հետ Հնդկաստան, որը, աղջկա խոսքերով, մեծ ազդեցություն էր թողել իր վրա։ Վերադառնալուց հետո նա մատուցող աշխատեց այնքան ժամանակ, մինչև կարողացավ որոշ գումար հավաքել ու վեց ամսով ուղևորվել Հնդկաստան։ Հետագայում նա որոշ ժամանակ ապրել է Գերմանիայում, Ֆրանսիայում և Մեծ Բրիտանիայում, զբաղվել է լուսանկարչությամբ՝ մինչև իր երաժշտական կարիերան .:
Կարիերա
2011 թվականին Elliphant-ը սկսեց համագործակգել TEN Music group-ի հետ։ Դրա հիմանդիրներից մեկի՝ Թիմ Դենեվի հետ նա հանդիպել էր այդ տարի Փարիզում տեղի ունեցած երեկույթներից մեկի ժամանակ։ Դենեվին պետք էր մեկը, ով կօգներ նրան դեմո ձայնագրությունների հարցում ։
Elliphant-ը 2012 թվականին ներկայացրեց իր դեբյուտային սինգլը՝ «Tekkno Scene»: Այն ընդհանուր առմամբ դրական արձագանքների արժանացավ, համեմատում էին M.I.A-ի և Diplo-ի աշխատանքների հետ ։ Այն տեղ գտավ նաև FIFA 13 վիդեոխաղում։ 2012 թվականին Elliphant-ը թողարկեց իր առաջին մինի ալբոմը Bigger Splash Records լեյբլով, որտեղ տեղ էին գտել «Tekkno Scene» և «Down on Life սինգլները ։
Նրա դեբյուտային ալբոմի թողարկումից հետո Idolator կայքին տված հարցազրույցում նա հաղորդեց, որ արդեն պայմանագիր է ստորագրել Dr. Luke Kemosabe Records լեյբլի հետ և պատրաստվում է թողարկել իր առաջին ստուդիայի ալբոմը A Good Idea վերնագրով։ Ալբոմը թողարկվեց 2013 թվականի հոկտեմբերի 9-ին Շվեյցարիայում ։ Այդ աբլոմի վրա բացի Էլինորից աշխատել էին ուրիշ կատարողներ և պրոդյուսերներ, ներառյալ Niki & The Dove դուետը, որոնք մասնակցում էին «More fire» թրեքի ձայնագրությանը։
2015 թվականի հուլիսին հայտարարվեց, որ առաջին հյուսիսամերիկյան ալբոմը (թվով երկրորդ ստուդիայի ալբոմը)՝ Elliphant Living Life Golden-ը, կթողրարկվի 2015 թվականի սեպտեմբերի 25-ին Kemosabe Records-ի կողմից։ Սակայն ավելի ուշ թողարկման ամսաթիվը տեղափոխվեց 2016 թվականի մարտի 25։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ Կատեգորիա:Շվեդ երգչուհիներ Կատեգորիա:Շվեդ կոմպոզիտորներ
Լոզովոե (գյուղ, Կազանկայի շրջան)
Լոզովոե (Лозове), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Կազանկայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1820 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Լոզովոե գյուղում բնակվում էր 5 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,29 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Կազանկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1820 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Համբարձման կղզի
Համբարձման կղզի (անգլ.՝ Ascension Island), մեկուսացված կղզի Ատլանտյան օվկիանոսի հարավային, հասարակածային ջրերում։ Տարածությունը կազմում է 88 քառ. կմ, բարձրությունը՝ 875 մ։ Կղզու հեռավորությունը Աֆրիկա մայրցամաքից կազմում է 1600 կմ, իսկ Հարավային Ամերիկայից՝ 1400 կմ։
Մտնում է Բրիտանիայի ծովային տիրույթների մաս կազմող Սուրբ Հեղինեի, Համբարձման և Տրիստան դա Կունյա կղզիների կղզեխմբի մեջ։ Կղզեխմբի գլխավոր կղզին համարվում է Սուրբ Հեղինեն, որը Համբարձման կղզուց գտնվում է 1300 կմ դեպի հարավ-արևելք, իսկ Տրիստան դա Կունյայի նոսր բնակեցված կղզեխումբը գտնվում է ընդամենը երեսուն ստիճան դեպի հյուսիս ։
Անվանում
Հայտնագործել են պորտուգալացիները 1501 թվականին՝ քրիստոնեական եկեղեցու Համբարձման տոնի օրը․ այստեղից էլ կղզուն տրված անվանումը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորության կղզիներ Կատեգորիա:Ատլանտյան օվկիանոսի կղզիներ Կատեգորիա:Կղզեխմբեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Անգլիախոս երկրներ և տարածքներ Կատեգորիա:1922 հիմնադրված պետություններ և տարածքներ Կատեգորիա:1815 հիմնադրված պետություններ և տարածքներ
Դիեգո Վելասկես
Դիեգո Ռոդրիգես Վելասկես (Diego Rodríguez de Silva y Velázquez, ), իսպանացի նկարիչ է, Իսպանական Ոսկե Դարի մեծագույն ներկայացուցիչը։
Կենսագրություն
Դիեգո Վելասկեսը (իսկական անուն-ազգանունը՝ Ռոդրիգես դե Սիլվա Վելասկես) ծնվել է մկրտված պորտուգալացի հրեայի ընտանիքում։ Նկարչության դասեր առել է ծննդավայրում՝ Ֆրանսիսկո դե Էռերա Ավագից և Ֆրանսիսկո Պաչեկոյից։
Գործունեություն
Մինչև 1623 թվականն աշխատել է Սևիլյայում, ստեղծել ժողովրդական կենցաղի տեսարաններ (բոդեգոնես, ժանր)՝ «Նախաճաշ» (մոտ 1617 թվական), «Ծեր խոհարարուհին» (մոտ 1620 թվական), «Ջրկիր» (մոտ 1621 թվական) և այլն, նաև կրոնական թեմայով մի քանի կտավներ («Հոգևոր հովիվների երկրպագությունը», «Գուշակների երկրպագությունը», երկուսն էլ՝ 1619 թվական, «Քրիստոսը Մարթայի և Մարիամի տանը», մոտ 1620 թվական), որոնք աչքի են ընկնում կերպարների դիպուկ բնութագրումներով և կրում են իտալացի նկարիչ Կառավաջոյի արվեստի ազդեցությունը։ 1623 թվականին Վելասկեսը հրավիրվել է Մադրիդ. արքայազն Ֆերդինանդը նրան ներկայացրել է Ֆիլիպ IV թագավորին, որը նկարչին պատվիրել է իր դիմանկարը։ Տեսնելով Վելասկեսի աշխատանքը՝ նա ասել է. «Ոչ ոք ինձ այլևս չի նկարի՝ բացի քեզանից»։ Վելասկեսը նշանակվել է պալատական նկարիչ։ Նկարչի վարպետության ձևավորմանը նպաստել են ծանոթությունը թագավորական հավաքածուներին (հատկապես Տիցիանի նկարներին) և Ռուբենսի հետ, վերջինիս խորհրդով՝ նաև շրջագայությունն Իտալիայում (1629-1631 թվական, եղել է Ջենովայում, Միլանում, Վենետիկում և Հռոմում)։ 1630-ական թվականներին Վելասկեսը համարձակորեն հրաժարվել է ժամանակի արվեստին բնորոշ պայմանականություններից և կյանքը պատկերել է ողջ իրողությամբ, որոնել մեծ ընդհանրացման պատկերներ ստեղծելու ուղիներ։ «Բաքոս»-ում (1628-1629 թվական) նկարել է բնության գրկում Բաքոսի և ֆավնների (Ֆավն՝ դաշտերի և անտառների աստված) հետ խնջույքի նստած թափառաշրջիկների, որոնց միավորում են ընդհանուր ոգևորությունն ու բնությունը։ «Վուլկանի դարբնոցը» (1630 թվական) կտավը լի է իրական կյանքի զգացողությամբ։
Իվան Գոդլևսկի
Կենսագրություն
Իվան Գոդլևսկին ծնվել է 1908 թվականի մարտի 9-ին Խոլմսկի շրջանի Դեբրոմերիչի գյուղում։ Ծնողներին կորցրել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին, մեծացել է Մոսկվայի կոմսուհի Վենյամինովայի ապաստարանում, հեղափոխությունից հետո` մանկատանը։
Դիեգո Վելասկես
Պատմանկարչության սկզբնադրումը
«Բրեդայի հանձնումը» (1634 թվական) ստեղծագործությամբ Վելասկեսը հիմք է դրել պատմանկարչությանը Եվրոպայում։ Ստեղծել է նաև բազմաթիվ դիմանկարներ («Խուան Մաթեոս», մոտ 1632 թվական, «Հերցոգ Օլիվարես», «Արքայազն Բալթազար Կառլոս», երկուսն էլ՝ 1634-1635 թվականներ, և այլն)։ Ուշագրավ են հատկապես պալատական ծաղրածուների, խեղկատակների և գաճաճների դիմանկարները (բոլորը՝ 1631-1648 թվականների)։ Նկարիչը 1642-1644 թվականներին ուղեկցել է թագավորին Արագոնի արշավանքի ժամանակ։
Ճանապարհորդություններ
1648-1651 թվականներին երկրորդ անգամ ճամփորդել է Իտալիայում։ Այդ տարիներին ստեղծած Ինոկենտիոս X պապի դիմանկարն աչքի է ընկնում կարմրի և վարդագույնի անսովոր նուրբ ու ճշգրիտ մշակված գունաշարով։ Ավելի ուշ շրջանի՝ Մարիա Թերեզայի (1651 թվական), Ֆիլիպ IV-ի (1655-1656 թվականներ), Մարգարիտ Ավստրիացու (մոտ 1660 թվական) դիմանկարներին բնորոշ են ընդգծված հոգեբանական հատկանիշները։ Այդ շրջանի գործերից է նաև «Հայելիով Վեներան» (1651 թվական)։ Վելասկեսը ստեղծել է բնանկարներ («Մեդիչիի վիլլան», երկու բնանկար, 1650-1651 թվականներ), որոնք առանձնանում են անսովոր թարմությամբ։ Վելասկեզի վերջին տարիների նշանավոր գործերն են՝ «Լաս Մենինաս» («Ֆրեյլիններ», 1656 թվական) և «Մանող կանայք» (նախնական անվանումը՝ «Արաքնեի առասպելը», 1657 թվական, աշխատանքի առաջին տեսարանն է արևմտաեվրոպական գեղանկարչության մեջ)։ Նկարչի ուշ շրջանի գործերում առավել ցայտուն են դրսևորվել նրա ստեղծագործական մեթոդի առանձնահատկությունները՝ իրականության խոր ըմբռնումը՝ ողջ հարստությամբ ու հակասություններով, կերպարապլաստիկական մարմնավորման ամբողջականությունը և այլն։ Վելասկեսը նկարել է առանց ճեպանկարների՝ անմիջապես կտավի վրա փոխադրելով բնորդից ստացած առաջին տպավորությունները։
Իվան Գոդլևսկի
Կենսագրություն
1927-1931 թվականներին Իվան Գոդլևսկին սովորել է Կիևի գեղարվեստի ինստիտուտում։ 1936 թվականին ընդունվել Համառուսական գեղարվեստի ակադեմիայի Ի. Ե. Ռեպինի անվան գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտի գեղանկարչության ֆակուլտետը։ Սովորել է Սեմյոն Աբուգովը, Հենրիխ Պավլովսկիի, Ալեքսանդր Օսմյորկինի, Գելբ Սավինովի մոտ։
Մասնակցել է Հայրենական մեծ պատերազմին։ Կռվել է Հյուսիսարևելյան և Ուկրաինայի 2-րդ ճակատամարտում։ Զորացրվել կապիտանի կոչմամբ։ Պարգևատրվել է ռազմական մրցանակներով` Կարմիր դրոշի շքանշանով, Կարմիր աստղ շքանշանով և մեդալներով։ 1949 թվականին ավարտել է ինստիտուտը Մ. Ավիլովի արվեստանոցում, նկարչի կոչմամբ։ Դիպլոմային աշխատանքը եղել է «Ընկեր Խրուշչյովը հյուրընկալվել է գուցուլներին» (Արվեստի ակադեմիայի գիտահետազոտական թանգարան, Պետերբուրգ) ։
Դիեգո Վելասկես
Վելասկեսը թանգարաններում
Վելասկեսի գործերից պահվում են Էրմիտաժում (Սանկտ Պետերբուրգ), Պրադոյում (Մադրիդ), Դրեզդենի, Լոնդոնի ազգային պատկերասրահներում և այլ թանգարաններում։ Վելասկեսի անունով կոչվել է խառնարան Փայլածու (Մերկուրի) մոլորակի վրա։
Իվան Գոդլևսկի
Կենսագրություն
1990-ական թվականների սկսզբին Գոդլևսկու ստեղծագործությունները բավականին մեծ համբավ ձեռք բերեցին Ֆրանսիայում` սովետական շրջանի ռուսական արվեստի նկատմամբ հետաքրքրության և Փարիզում ռուսական գեղանկարչության աճուրդներում մի շարք ստեղծագործությունների հաջող վաճառքի շնորհիվ։ 1989—1992 թվականներին նրա աշխատանքները մեծ հաջողությամբ ցուցադրվեցին Ֆրանսիայում L’Ecole de Leningrad ռուսական գեղանկարչության ցուցահանդեսներում  և աճուրդներում։ Գոդլևսկու աշխատանքների անհատական ցուցահանդեսները տեղի են  ունեցել Լենինգրադում (1961, 1978, 1980), Լյվովում (1963), Պսկովում (1979), Փարիզում (1991), Մադրիդում (1992, 1993), Բրյուսելում (1992), Համբուրգում (1993, 1996), Գյոտերբորգում (1994), Անտվերպենում (1994)։
Դիեգո Վելասկես
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանացի նկարիչներ Կատեգորիա:Անձինք թղթադրամների վրա Կատեգորիա:Բարոկկո ոճի նկարիչներ
Իվան Գոդլևսկի
Կենսագրություն
Մահացել է 1998 օգոստոսի 20-ին Սանկտ Պետերբուրգում, իր կյանքի 91-րդ տարում։ Թաղված է Կովոլյովսկու գերեզմանատանը
Ի. Գոդլևսկու աշխատանքները գտնվում են տարբեր թանգարաններում և մասնավոր հավաքածուներում` Ռուսաստանում, Մեծ Բրիտանիայում, Ֆրանսիայում, Ճապոնիայում և այլ երկրներում։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ Կատեգորիա:«1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալակիրներ Կատեգորիա:Կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Կարմիր աստղի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշանակիրներ
Զուլֆիկար (տանկ)
Զուլֆիկար' ('), իրանական արտադրության հիմնական մարտական տանկ։
Արտադրություն
Զուլֆիկար տանկը մշակել է ցամաքային զորքերի փոխհրամանատար բրիգադի գեներալ Միր-Յունես Մասումզադեն՝ հետախուզումների ացնկացման և զինված ուժերի համար։ Զուլֆիկար տանկի նախագիծը ստեղծվել է 1990-ական թվականներին։ Զուլֆիկար տանկի առաջին նախատիպերը ատեղծվել են 1993 թվականին։ Զուլֆիկար տանկերը սկսվել են շահագործվել իրանական բանակում 1997 թվականին։
Մարտավարատեխնիկական տվյալներ
Զուլֆիկար տանկը շահագործվում է անձնակազմի երեք, այդ թվում՝ հրամանատարի, հրետաձիգի և վարորդի կողմից։ Զուլֆիկար տանկի երկարությունը կազմում է 7 մ (փողով ~ 9.5 մ), լայնությունը՝ 3.6 մ, իսկ բարձրությունը՝ 2.5 մ։ Զուլֆիկար տանկի մարտական քաշը կազմում է 40 տ։ Զուլֆիկար տանկն ունի 125 մմ-անոց գնդացիր, որը կրակում է ճշտգրիտ։ Տանկի ամենավերին հատվածում տեղադրված է 12.7 մմ-անոց գնդացիր։ Զուլֆիկար տանկը սնուցվում է դիզելային շարժիչով՝ զարգացնելով 1000 ձիաուժ հզորություն։ Զուլֆիկար տանկի առավելագույն արագությունը կազմում է 60-70 կմ/ժ։ Զուլֆիկար տանկի վառելիքի պաշարը կազմում է 500 կմ։ Զուլֆիկար տանկը պողպատե զրահապատված է։ Այն պաշտպանում է փոքր զենքերից և հրետանային արկերից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հիմնական մարտական տանկեր Կատեգորիա:Իրանի տանկեր Կատեգորիա:Տանկեր այբբենական կարգով
Հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների հարցերով կոմիտե
Հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների հարցերով կոմիտեն ստեղծվել է Հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների մասին կոնվենցիայի ուժի մեջ մտնելուց հետո։ Կոմիտեն Միավորված ազգերի կազմակերպության մարմիններից մեկն է, որը կազմված է 18 փորձագետներից։ Կոմիտեի գլխավոր նպատակը միջազգային մակարդակում Կոնվենցիայի մշտադիտարկումների ապահովումն է։
Գործառույթները
Կոմիտեն քննարկում է Կոնվենցիայի անդամ պետությունների կողմից ներկայացված պարբերական զեկույցները։ Կոնվենցիայի մասնակից յուրաքանչյուր պետություն Կոմիտեին ներկայացնում է նախնական համապարփակ զեկույց Կոնվենցիայի կիրարկման ուղղությամբ ձեռնարկված միջոցների վերաբերյալ ։ Յուրաքանչյուր պետություն ներկայացնում է իր նախնական զեկույցը իր համար կոնվենցիան ուժի մեջ մտնելուց հետո երկու տարվա ընթացքում։ Հերթական զեկույցները ներկայացվում են նվազագույնը չորս տարին մեկ անգամ, կամ երբ Կոմիտեն պահանջում է այդպիսի զեկույցներ։ Կոմիտեն զեկույցների բովանդակության վերաբերյալ կազմում է ուղեցույցներ։ Առաջին զեկույցը լինում է համապարփակ, այլ կերպ ասած՝ այն ընդգրկում է կոնվենցիայի բոլոր դրույթների կիրառման վերաբերյալ հարցեր։ Այս զեկույցների հիման վրա Կոմիտեն աշխատում է Կոնվենցիան վավերացրած պետությունների հետ։ Կոմիտեն նաև քննարկում է Հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների մասին կոնվենցիայի կամընտիր արձանագրությունը վավերացրած պետություններից ստացված անհատական հաղորդումները (բողոքները), վարում է հետաքննություններ և ձևակերպում ընդհանուր դիտարկումներ և առաջարկություններ։ Նպատակահարմարությունից ելնելով Կոմիտեն մասնակից պետությունների հաշվետվությունները փոխանցում է ՄԱԿ-ի մասնագիտացված գործակություններին, հիմնադրամներին ու ծրագրերին, որպեսզի վերջիններս ուշադրություն դարձնեն դրանցում հայցվող տեխնիկական խորհրդատվությանը, օժանդակությանը կամ դրանց վերաբերյալ նշումներին։
Յուրաքանչյուր երկու տարին մեկ անգամ Կոմիտեն Գլխավոր ասամբլեային և Տնտեսական ու սոցիալական խորհրդին հաշվետվություն է ներկայացնում իր գործունեության վերաբերյալ, ինչպես նաև առաջարկներ ու ընդահնուր առաջարկություններ է ներկայանցում, որոնք հիմնված են երկներից ստացված տեղեկությունների վրա։
Պատմություն
Հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների մասին կոնվենցիան ուժի մեջ է մտել 2008 թվականի մայիսի 3-ին։ Կոմիտեի նախնական անդամներն ընտրվել են գաղտնի քվեարկությամբ Կոնվենցիայի անդամ պետությունների առաջին համաժողովին՝ 2008 թվականի նոյեմբերի 3-ին Նյու Յորքում ։ Առաջին նախագահն ընտրվել է Մուհամեդ ալ-Թարովնեն առաջին նիստին՝ 2009 թվականի փետրվարին ։
Այժմ նախագահում է Մարիա Սոլեդադ Սիստերաս Ռեյեսը, որի լիազորություններն ավարտվում են 2016 թվականին ։
Անդամություն
Կոմիտեի անդամներն ընտրվում են գաղտնի քվեարկությամբ, Կոնվենցիային մասնակից պետությունների կողմից ներկայացված տվյալ երկրի քաղաքացիներից։ Ընտրությունները տեղի են ունենում մասնակից պետությունների համաժողովների ժամանակ։ Այս հանդիպումներում, որտեղ քվորում է ապահովում մասնակից պետությունների երկու երրորդը, Կոմիտեի անդամ է ընտրվում այն անձը, որը ստանում է առավելագույն ձայներ, ինչպես նաև մասնակից պետությունների՝ ներկա գտնվող և քվեարկող ներկայացուցիչների ձայների բացարձակ մեծամասնությունը։ Յուրաքանչյուր ընտրությունից առնվազն չորս ամիս առաջ ՄԱԿ գլխավոր քարտուղարը նամակ է ուղարկում մասնակից պետությունների՝ նրանց առաջարկելով երկամսյա ժամկետում ներկայացնել թեկնածուների ցուցակը։ Գլխավոր քարտուղարն այնուհետև պատրաստում է ներկայացված բոլոր անձանց ցուցակը այբբենականկարգով, նշելով այն մասնակից պետությունը, որը նրանց առաջադրել է, և ցուցակը ներկայացնում է մասնակից բոլոր պետություններին ։
Կոմիտեի անդամներն ընտրվում են 4 տարի ժամկետով։ Նրանք կարող են մեկ անգամ վերընտրվել։ Եթե կոմիտեի անդամը մահանում, հրաժարական է տալիս կամ հայտարարում, որ այլ պատճառով այլևս չի կարող կատարել իր պարտականությունները, այն մասնակից պետությունը, որը նշանակել է համապատասխան թեկնածուին, առաջադրում է այլ փորձագետի, որն ունի համապատասխան որակավորում ու բավարարում է պահանջներին։
Զառա (երգչուհի)
Զառա (իսկական անունը՝ Զարիֆա Փաշայի Մգոյան (Зарифа́ Паша́евна Мгоя́н), ), եզդի երգչուհի և դերասանուհի, ռուսական էստրադայի ներկայացուցիչ։ Ռուսաստանի վաստակավոր արտիստ (2016) :
Կենսագրություն
Զառան ծնվել է 1983 թվականի հուլիսի 26-ին Լենինգրադում՝ Լենինականից այդտեղ տեղափոխված եզդիների ընտանիքում։ Սովորել է Օտրադնոե քաղաքի № 2 միջնակարգ դպրոցում։ Արծաթե մեդալով ավարտել է Սանկտ Պետերբուրգի № 56 գիմնազիան։
Մինչ 2004 թվականը Զառան դավանել է եզդիականություն, հետո ընդունել է քրիստոնեություն ։
Կարիերա
1995 թվականին Զառան Լենինգրադի մարզի Օտրադնոե քաղաքում ծանոթանում է երաժիշտ և կոմպոզիտոր Օլեգ Կվաշայի հետ։ Վերջինիս հետ 1996 թվականին ձայնագրում է «Сердце Джульетты», «Именно сегодня, именно сейчас…» և «Колыбельная (Бай-бай-бай)» երգերը, որոնք հնչել են ռադիոյով և երգչուհուն բերել ճանաչում։ Սահմանափակ քանակով թողարկվել է մաքսի սինգլ չորս երգերով։
1997 թվականին Զառան «Сердце Джульетты» երգով մասնակցում է «Утренняя звезда» (Մոսկվա) հեռուստատեսային մրցույթի եզրափակչին, ինչպես նաև ստանում է «Թող ծիծաղեն երեխաները» (Կահիրե և Պորտ Սաիդ, Եգիպտոս) միջազգային փառատոնի գրան-պրին։ 1998 թվականին երգչուհին արժանանում է «Надежды Сибири» (Սիբիրի հույսեր, Օմսկ) մրցույթի, մանկական նոր երգի կատարողների «Ծննդյան օր» և «Шлягер года» (երկուսն էլ՝ Սանկտ Պետերբուրգ) մրցույթների գրան-պրիների։ «Надежды Европы» (Եվրոպայի հույսեր, Սոչի) մրցույթում երկու տարի անընդմեջ արժանացել է Առաջին աստիճանի դիպլոմի և գրան-պրիի, իսկ 1999 թվականին Սոչիում՝ «Голос-1999» մրցույթում դարձել է «Հանդիսատեսի համակրանք» մրցանակի դափնեկիր։
2004 թվականին Զառան ավարտել է Սանկտ Պետերբուրգի թատերական արվեստի ակադեմիան։ Ակադեմիայում սովորելու տարիներին «Մոխովայայի ուսումնական թատրոնի» բեմում խաղացել է «Голоса ушедшего века» («Անցած դարի ձայները»), «Идиот» («Ապուշը») և «Небесные ласточки» («Երկնային ծիծեռնակներ») ներկայացումներում։
2009-2012 թվականներին արժանացել է «Ոսկե գրամոֆոն» մրցանակի «Для неё», «Недолюбила», «Амели» և «Любовь на бис» (կատարում է Ալեքսանդր Ռոզենբաումի հետ ) երգերի համար համապատասխանաբար։
2014 թվականին հանրությանն է ներկայացրել իր նոր երգը՝ «Счастье над Землёй», որի հիման վրա նկարահանվել է տեսահոլովակ։
2015 թվականին Զառան դարձել է Կարաչայ-Չերքեզիայի հանրապետության վաստակավոր արտիստ։
Հեռուստատեսային նախագծեր
2006 թվականին Զառան մասնակցել է Աստղերի ֆաբրիկա-6 նախագծին, որի պրոդյուսերն էր Վիկտոր Դրոբիշը։ Երգչուհին հասել է մինչև եզրափակիչ և զբաղեցրել երրորդ տեղը։
Հետագայում թողարկել է մի քանի երաժշտական ալբոմներ, նկարահանվել է «Ֆավորսկի», «Спецназ по-русски—2», «Լյոնկա Պանտելեևի կյանքն ու մահը» սերիալներում, ինչպես նաև մի շարք գեղարվեստական ֆիլմերում (այդ թվում՝ Իրինա Եվտեևայի «Դև» և «Արիադնա» կարճամետրաժ ֆիլմերում)։
2011 թվականի մարտին մասնակցել է «Աստղերի ֆաբրիկա. վերադարձ» նախագծին։
Զառան պարբերաբար մասնակցում է «ДОстояние РЕспублики» նախագծի հաղորդումներին՝ իր երգացանկում ավելացնելով խորհրդային կոմպոզիտորների ստեղծագործություններ։ Երգչուհու շնորհիվ կրկին ժողովրդականություն սկսեց վայելել Վլադիմիր Նեչաևի «Осенние листья» երգը (Բ. Մոկրոուսով, Մ. Լիսյանսկի)։
2015 թվականի սկզբից Զառան «Звезда» հեռուստաալիքի «Новая Звезда» («Նոր աստղ») մրցույթի ժյուրիի մշտական անդամ է։ Մրցույթն անցկացվում է Ռուսաստանի Դաշնության պաշտպանության նախարարության աջակցությամբ ։
Անձնական կյանք
2004 թվականին Զառան ամուսնացել է Սանկտ Պետերբուրգի նախկին նահանգապետ Վալենտին Մատվիենկոյի որդու՝ «Սանկտ Պետերբուրգ» բանկի ինֆորմացիոն տեխնոլոգիաների բաժնի փոխնախագահ Սերգեյ Մատվիենկոյի հետ։ Ամուսնու պնդմամբ ընդունել է քրիստոնեություն ։ Պսակադրությունը տեղի է ունեցել Սանկտ Պետերբուրգի Կազանյան մայր տաճարում։ Սակայն նրանց ամուսնական կյանքը շարունակվեց ընդամենը մեկուկես տարի։
2008 թվականին Զառան ամուսնացել է Մոսկվա քաղաքի առողջապահության դեպարտամենտի դեղագործական բանkի ղեկավար Սերգեյ Իվանովի հետ։ Վերջինs Զառայի հետ ամուսնանալու համար բաժանվել էր կնոջից, ում հետ ունեին երկու երեխա ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս երգչուհիներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Աստղերի ֆաբրիկա (Ռուսաստան) Կատեգորիա:«Ոսկե գրամաֆոն» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Ռուս դերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ռուս հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ռուս հասարակական գործիչներ
Ցուդախար
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Դաղստան հանրապետության Լևաշինսկի շրջանի բնակավայրեր
Վալե Սան Նիկոլաո
Վալե Սան Նիկոլաո (Valle San Nicolao), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Բիելլա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1141 մարդ (2008)։ Բնակչության խտությունը՝ 82 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 14 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 13050։ Հեռախոսային կոդ՝ 015։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Հայերենի կետադրություն
Հայերենի կետադրական նշանները բաժանվում են երեք խմբի՝ տրոհության, առոգանության և բացահայտության։ Ժամանակակից հայերենն ունի 15 կետադրական նշան։ Դրանք են՝
Սրանց հետ մեկտեղ հայերենում հանդիպում են որոշ հավելյալ կետադրական նշաններ, որոնք կա՛մ այլևս չեն օգտագործվում, կա՛մ էլ հանդիպում են զուտ մասնագիտական տեսքստերում։ Այս հավելյալ նշաններն են. պատվի նշանը (՟), որն օգտագործվում է հապավումներ նշելու համար, մեկ կամ երկու զուգահեռ գիծ (/, //), քմայնացման նշանը (”), աստղանիշը (*) և այլն։
Կատեգորիա:Հայերենի կետադրություն
Ստարոսուրմետովո
Ստարոսուրմետովո (Старосурметово, Иҫке Сөрмәт), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չեկմագուշևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 14 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չեկմագուշևսկի շրջանի բնակավայրեր
Ջահանգիր
Ջահանգիր, Մեծ մողոլների կայսրության տիրակալ՝ 1605 թվականից։ Աքբարի որդին։ Նրա օրոք սկսել է թուլանալ կենտրոնական իշխանությունը, մեծացել է ֆեոդալների ազդեցությունը, մեծ չափերի հասել կաշառակերությունը։
1613 թվականին անգլիական Արևելա-Հնդկական ընկերությունը Ջահանգիրից ստացել է Սուրաթում առևտրավան հիմնելու առաջին ֆերմանը (հրամանագիրը)։
1622 թվականին պարսիկները մողոլներից խլել են առևտրական կարևոր կենտրոն Ղանդահարը։ Ջահանգիրը քիչ է զբաղվել պետական գործերով․ քաղաքական մեծ ազդեցություն է ունեցել նրա կինը՝ Նուր Ջահանը։ Գրել է հիշողություններ («Թյուզուկ-ի-Ջահանգիրի»)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մեծ մողոլների կայսրություն
Սպարտական դաստիարակություն
Սպարտական դաստիարակություն, ուսուցման և դաստիարակության պետական համակարգ Սպարտայում մ․ թ․ ա․ 8-4-րդ դարեր։ Նպատակն էր՝ պատրաստել ֆիզիկապես զարգացած, տոկուն, համարձակ, ուժեղ կամքի տեր, ստրկատիրական կարգերին նվիրված մարտիկներ։ 7-8-ից մինչև 20 տարեկան երիտասարդները դաստիարակվում էին զինվորական տիպի պետական գիշերօթիկ դպրոցներում։ Սպարտական դաստիարակության համակարգի մեջ մտնում էին ֆիզիկական վարժություններ, ռազմարվեստի ուսուցում, գրել, կարդալ, կարճ և հակիրճ խոսք, խմբակային երգ, նվագ։ Նախատեսվում էր նաև ընտանիքում աղջիկների ֆիզիկական բազմակողմանի դաստիարակություն։
Կատեգորիա:Մանկավարժություն Կատեգորիա:Սպարտա
Ատամի մածուկ
Ատամի մածուկ,  դոնդողանման զանգված է (մածուկի կամ հելի տեսքով)՝ նախատեսված ատամի մաքրման համար։ Նախկինում պատրաստվել է կավճից, իսկ այժմ ժամանակակից ատամի մածուկների հիմքը սիլիկատներն են։
Պատմություն
Եգիպտական մանուսկրիպտերում (մ․թ․ա  IV) կան հիշատակումներ ատամնամածուկների մասին։ Այդ ատամնամածուկները պատրաստվել են աղի, բիբարի փոշենման զանգվածից, անանուխի տերևներից, իրիսի ծաղիկներից։ Այլ բաղադրատոմս է ցուլի ներքին օրգաններից ստացված ածուխի, զմուռսի, ձվի կճեպի եւ պեմզայի խառնուրդը։ Ցավոք, կիրառման եղանակը այս խառնուրդի գիտնականների համար մնաց անհայտ։
Գիտնականները կարծում են, որ այս մածուկները օգտագործվել են մատերի օգնությամբ, քանի որ ատամնախոզանակների մասին հիշատակումներ չկան։ Հիգիենան կարևոր էր ոչ միայն Հին Եգիպտոսում, այլ նաև Հնդկաստանում։ Հնդկաստանում այն համարվում էր փիլիսոփական գաղափարախոսության մի մասը։ Բուդդան մեծ ուշադրություն էր դարձնում ատամների մաքրմանը։ Բուդդան իր հիգիենիկ ծիսակարգում օգտագործում էր Սաաք Աստծուց տրված ատամների փայտիկը։ Ժամանակակից ատամնամածուկների և ընդհանրապես բերանի խոռոչի հիգիենայի հիմնադիրներն են հանդիսանում հույները և հռոմեացիները։ Չնայած իրենց մեթոդները փոքր֊ինչ կասկածելու տեղիք են տալիս։
Դրանցից էին՝
Բերանի խոռոչի հիգիենայի զարգացման մեջ մեծ ներդրում են ունեցել պարսիկները՝ նպաստելով ատամնամածուկների կատարալեգործմանը։ Նրանք դեմ են եղել շատ կոշտ ատամնամածուկների կիրառմանը։ Պարսիկները կիրառել են ատամնափոշի, որը պատրաստում էր եղնիկի եղջյուրի մանրացված հատիկներից, խխունջի մանրացված խեցուց, թրծված գիպսի փոշուց։ Պարսկական այլ բաղադրատոմսեր ներառում էին տարբեր խոտաբույսեր, մեղր, հանքային աղեր, հոտավետ յուղեր։ Այսպիսով ատամնամածուկների նախատիպերը եղել են ատամնափոշիները։ Ներկայումս օգտագործվող ատամնամածուկի նախօրինակը արտադրվել է Մեծ Բրիտանիայում. դրանք շատ աբրազիվ (հղկելիություն) ունեին և վնասում էին էմալը։ Այդ նյութերից էին աղյուսի փոշին, կավի մանրահատիկները, մանրեացված ճենապակին։
Որպեսզի մածուկները հաճելի լինեն օգտագործմն համար, սկսեցին ավելացնել գլիցերին ։
1873 թվականին առաջին անգամ Colgate կազմակերպությունը ներկայացրեց տարրայով արոմատիզացված ատամնածուկը։ Հետագայում սկսվեցին արտադրվել սրվակներում՝ սկզբում ալյումինե, հետագայում պլաստիկ։ 1915 թվականին սկսեցին մածուկների մեջ ավելացնել որոշ ծառերի էքստրակտներ (հանուկներ, մզվածքներ)՝ էվալիպտ։ 20֊րդ դարի կարևորագույն ներմուծում էր ֆտորի ներառումը ատամնամածուկի մեջ։
Կազմություն
Ներկայումս ատամի մածուկները կազմված են`
Աբրազիվ նյութեր
Նախկինում որպես աբրազիվ նյութ օգտագործվել է կալցիումի կարբոնատը, սակայն այն իներտ չէ և փոխազդում է այլ նյութերի հետ և տրավմայի է ենթարկում լինդը։ Այժմ օգտագործվում են կրեմնիումի հիմքի վրա ավելի թույլ աբրազիվ նյութեր՝
Մակերեսային ակտիվ նյութերը (ՄԱՆ) պատասխանատու են ատամի մածուկի փրփուռաջացման համար։ Այդպիսի նյութեր են՝
Կապող նյեւթերն են՝ Ակտիվ ագենտները նյութեր են, որոնք օժտված են բուժական-կանխարգելիչ հատկություններով՝ հակակարիեսային, հակամիկրեբային հակաբորբոքային նյութեր, սպիտակեցնող նյութերը, ֆերմենտներ, պրոպոլիս, առանձին մակրո, միկրո էլեմենտներ, հանքային աղեր։
Հակակարիեսային նյութերն են՝
Հակաբորբոքային նյութերն են տարբեր բուժիչ խոտաբույսերի հավելումնորը (անանուխ, երիցուկ, էվկալիպ, եղեսպակ, փշատերևներ ծառերի հավելումներ)
Սպիտակեցնող նյութերն են՝ նատրիումի բիկարբոնատը կամ սոդան։ Այս ատամնամածուկը կարելի է օգտագործել ոչ ավել, քան շաբաթական 1-2 անգամը։
Համային հավելումները (արոմատիզատորները) լինում են բնական և սինթետիկ։ Բնական հավելումներից են մենթոլը, թիմոլը, կորվակրոլը, լիմոնենը, սկվալենները։
Հակաբորբոքային նյութեր՝ հիդրոքսիապատիտ, տրիկլոզաան։
Հիդրոքսիապատիտի ֆունկցիաներ են՝
Տրիկլոզանը ունի լայն սպեկտորի հակաբաիոտիկ հատկւթյուն, այն ազդում է սնկերի, խմորասնկերի և վիրուսների վրա։ Այն ազդում էցիտոպլազմատիկ թաղանթի վրա՝ բերելով ցածրամոլեկուլյար նյութերի դուրսբերմաը բջջից։
Նատրիումի հիդրոկարբոնատը ևս ցուցաբերում է հակաբորբոքային ազդեցություն՝ չեզոքացնելով մանրէների կենսագործունեության ժամանակ առաջացող թթուներին։
Ատամնամածուկների դասակարգում
Հիգիենիկ ատամնամածուկները ունեն՝
Բուժական֊կանխարգելիչ ատամնամածուկները լինում են՝ Հակակարիեսային
Դեսենսիտիվ ատամների գերզգայունությունը իջեցնող՝ ռեմիներիլիզացնող, անզգայացնող նյութեր պարունակող
Հակաբորբոքային Սպիտակեցնող
Բարձր աբրազիվությամբ մասնիկներ պարունակող
Սորբցիոն
Էնտերոսգել պարունակող ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անձնական հիգիենա
Տորֆամամուռ
Տորֆամամուռ, սպիտակ մամուռ, օշնա, տորֆամամուռազգիների ընտանիքի մամուռների ցեղ։
Կենսաբանական նկարագիր
Ցողունը կանգուն է, ճյուղավորվող, բարձրությունը ՝ 10-20 սմ։ Կողմնային ճյուղերը հաճախ փնջերով են, որոնք ցողունի գագաթնային մասում ավելի կարճ են և խիտ դասավորված, առաջացնում են գլխիկ, որը տարբեր տաքսոնների մոտ տարբեր գույների է (դեղին, գորշ, կարմիր, շագանակագույն)։ Ցողունային և ճյուղային տերևներն իրենց չափերով, ձևերով ու դասավորությամբ տարբեր են, սակայն երկուսի տերևներն էլ բաղկացած են բջիջների (դրանք երկու տեսակ են) մեկ շերտից և ջիղ չունեն։ Բջիջների մի մասը ասիմիլացնող քլորոֆիլակիր է, նեղ ու երկար, մյուսը՝ պրոտոպլաստից զուրկ, լայն, շեղանկյուն, մեռած, թափանցիկ, կոչվում են հիալինային բջիջներ։ Դրանք ծակոտկեն են, հեշտությամբ ջուրը ներծծում են և երկար ժամանակ այն պահում (կլանած ջրի կշիռը 20-30 անգամ գերազանցում է չոր նյութի կշռին)։ Տորֆամամուռ բազմանում է սպորներով և վեգետատիվ ճանապարհով։ Սպորները հասունանում են օգոստոսին։ Դրանք երկտուն են կամ միատուն, սակայն արական և իգական գամետները միշտ լինում են տարբեր ճյուղերի վրա։ Սպորոգոնիումը գտնվում է ցողունի գագաթին։ Հասունացումից առաջ ցողունի գագաթը սկսում է աճել-երկարել, սպորոգոնիումը դուրս է ցցվում, և գնդաձև տուփիկից (որի կափարիչը բացվում է) սպորները թափվում են։ Տորֆամամուռի ցողունները միշտ աճում են գագաթով, իսկ հիմքի մասերը մահանում են։
Կիրառություն և նշանակություն
Տարիների ընթացքում մամուռի նոր ծածկոցների շերտադրումը հին մեռած շերտերի վրա առաջացնում է հզոր փուխր տորֆաշերտ։ Տորֆագոյացումը տեղի է ունենում գերխոնավության, թթվածնի բացակայության և տորֆագոյացնող մամուռների կողմից թթու միջավայր ստեղծելու հետևանքով։ Թթվածնի բացակայությունը տորֆի զանգվածում անաերոբ միջավայր է ստեղծում, որտեղ բակտերիաները և սնկերը թույլ են զարգանում։ Տորֆի զանգվածներում հայտնաբերվել են լավ պահպանված մշակույթի առարկաներ, մարդկանց, կենդանիների, միջատների դիակներ, բնափայտի, սերմերի, պտուղների մնացորդներ։
Տեսակներ
Հայտնի է ավելի քան 300 (այլ տվյալներով 120 տեսակ ), ՀՀ-ում՝ 5 տեսակ՝ տորֆամամուռ ծոպավոր (T. fimbriatum), տորֆամամուռ գորշ (Տ. fuscum), տորֆամամուռ ցցված (T. squarrosum) և այլն։ Ունի շատ սահմանափակ տարածում։ Հանդիպում է Գեղամա (Գռիձոր), Զանգեզուրի (Գորհայք գ.) և Մեղրու (Ճգնավոր լ.) լեռնաշղթաներում։ Զբաղեցնում է շատ փոքր՝ 50-100 մ² տարածք։ Աճում է հիմնականում շատ խոնավ վայրերում։ Ռիզոիդներ չունի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ջրիմուռներ
Վեսյոլոե (գյուղ, Բախմաչի շրջան)
Վեսյոլոե (Веселе), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բախմաչի շրջանում։
2006 թվականի տվյալներով Վեսյոլոե գյուղում բնակվում էր 116 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 166 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բախմաչի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1680 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ազատարար զինվորի հուշարձան (Սովետսկ)
Ազատարար զինվորի հուշարձան (Памятник Воину-освободителю), խորհրդային զինվորին նվիրված հուշարձան Կալինինգրադի մարզի Սովետսկ քաղաքի Հաղթանակի հետիոտնային փողոցի պուրակում։ Բեռլինի Տրեպտով զբոսայգում տեղադրված Ազատարար զինվորի հուշարձանի փոքր տարբերակն է։
Պատմություն
Ազատարար զինվորի հուշարձանը (Բեռլինի հուշարձականի ամբողջական կրկնօինակ) Սովետսկում տեղադրվել է 1956 թվականին՝ մեծ շրջանաձև ծաղկաթմբի կենտրոնում։ Այդ ժամանակ Սովետսկում իրենց զինվորական ծառայությունն էին իրականացնում երկու քանդակագործ (Մարոխոնկա և Արկուլիսիզ)։ Ծառայության վերջում նրանք որոշեցին քաղաքին նվեր հանձնել և ստեղծեցին Բեռլինում գտնվող Ազատարար զինվորի հուշարձանի կրկնօրինակը։ Թույլտվության համար քաղաքային իշխանությունները դիմեցին հայտնի քանդակագործ Եվգենի Վուչետիչին, որը հուշարձանի ստեղծման համար տվեց իր համաձայնությունը։ Սա ԽՍՀՄ-ում լեգենդար հուշարձանի միակ կրկնօրինակն է։ Այնուամենայնիվ, ցեմենտով պատրաստված քանդակն արագորեն փչացավ։ Այդ պատճառով 1991 թվականին ձուլեցին մի նոր հուշարձան, այս անգամ արդեն բրոնզից։ Կա վարկած, որ չի հաջողվել Եվգենի Վուչետիչի ժառանգների հետ բանակցել հեղինակային իրավունքի համար, ուստի նոր հուշարձանը Բեռլինի Ազատարար զինվորի հուշարձանի լիարժեք պատճենը չէ ։ Կան մոտ տասը էական տարբերություններ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1991 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Հուշարձաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Կալինինգրադի մարզի հուշարձաններ
(6894) Մակրեյդ
(6894) Մակրեյդ (Macreid), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1986 թվականի սեպտեմբերի 5-ին Էլեանոր Հելինի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,649951 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,4517 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,8482 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1575,63 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,22848 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 21,19° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1986 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էլեանոր Հելինի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ստարովասկինո
Ստարովասկինո (Староваськино, Иҫке Васькин), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Միշկինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 523 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Միշկինսկի շրջանի բնակավայրեր
Twenty One Pilots խմբի մրցանակների և անվանակարգերի ցանկ
Twenty One Pilots, ամերիկյան երաժշտական խումբ Կոլումբոս նահանգի Օհայո քաղաքից, կազմված ֆրոնտմեն Թայլեր Ջոզեֆից և թմբկահար Ջոշ Դանից։ Խումբը ստացել է 30 մրցանակ 69 անվանակարգերից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մրցանակաբաշխություններ ըստ տարեթվի Կատեգորիա:Երաժշտական մրցանակների ցուցակներ ըստ կատարողների Կատեգորիա:Twenty One Pilots
Շերիդա Սպիցե
Շերիդա Սպիցե (Sherida Spitse, ), նիդերլանդացի ֆուտբոլիստ, «Այաքս» ակումբի և Նիդերլանդների հավաքականի կիսապաշտպան։ 2017 թվականի Ֆուտբոլի կանանց Եվրոպայի առաջնության չեմպիոն։ Նիդերլանդների հավաքականի կազմում անցկացրած խաղերի թվով ռեկորդակիր (188)։
Գործունեություն
Մասնագիտական գործունեություն սկսել է «Հերենվենի» կազմում 2007 թվականին։
2014 թվականի մրցաշրջանի արդյունքներով ներառվել է Նորվեգիայի առաջնության խորհրդանշական հավաքականի կազմում ։
Անձնական կյանք
Ապրում է ընկերուհու՝ Ջոլիենի հետ, մեծացնում են երեխային ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2019 ՖԻՖԱ-ի կանանց աշխարհի գավաթի խաղարկության մասնակիցներ Կատեգորիա:Նիդերլանդների հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հոլանդացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Տվենտեի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հերենվենի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Այաքսի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Տիեկո Կավաբե
Տիեկո Կավաբե (ճապոներեն՝ 河辺千恵子, Chieko Kawabe, ),  Ճապոնիայում հայտնի դարձող՝ J-փոփ ժանրի անկախ ճապոնական երգչուհի, մոդել, ռադիոհաղորդավարուհի և դերասանուհի։ Նրա «Be Your Girl»-ը դարձել է «Էլֆական երգ» անիմացիայի եզրափակիչ երգը, նրա մյուս՝ «Hoshi ni Negai Wo»-ի նման («Otogizoshi»)։
Կենսագրություն
Տիեկո Կավաբեն ծնվել է 1987 թվականի փետրվարի 24-ին Տոկիոյում։ Հայրը ճապոնացի է, մայրը՝ ֆիլիպինուհի։
12 տարեկանում «Սեյլոր Մուն» (Sailor Moon) մյուզիքլում խաղացել է Սեյլոր Մերկուրիի կերպարը։ Հյուրի կարգավիճակում ելույթ է ունեցել «Fan Kansha»-յում՝ Վակայամա Մանամիյի (Մերկուրիայի ապագա դերասանուհի) հետ միասին կատարելով «Drive Me the Mercury» երգը, որից հետո կրկին հայտնվել է «Սեյլոր Մունում»՝ որպես Ուսագի Ցուկինոյի լավագույն ընկերուհի (2003-2004 թվականների Նարու Օսակա ֆիլիմի երկրորդական կերպարների ցանկ)։
2004 թվականի ապրիլի 27-ին նա թողարկեց իր սեփական «Be Your Girl» սինգլը՝ համանուն երգ, որն օգտագործվել է որպես էնդինգ (endinga)) «Էլֆական երգ» անիմացիայում, իսկ մյուս «Hoshi ni Negai Wo» սինգլը՝ «Otogizoshi» անիմացիայում։ Նույն թվականի նոյեմբերի 24-ին թողարկված  «Shining» սինգլը ընդունվեց բավականին ջերմ, ինչը թույլ տվեց Կավաբեին դուրս գալ Ճապոնիայի փոփ բեմ։ 2005 թվականի հունվարի 25-ին թողարկվեց «Kizunairo» սինգլը, որի կազմի մեջ էին մտնում «Kizunairo», «I Can’t Wait» և «Hidamari» երգերը։ Սինգլի «I Can’t Wait» երգը դարձավ Լիզի Մակգուայի շոուի ճապոնական տարբերակի թեմա։ 2005 թվականի մարտի 15-ին թողարկվեց Տիեկոյի առաջին, և ներկա պահին միակ ամբողջական Brilliance ալբոմը, որի կազմում ներառված է 11 երգ, այդ թվում նաև սինգլի երգերից։
Դրանից հետո թողարկվեց «Baby Candy» սինգլը (2005 թվականի հուլիսի 21-ին)։
2006 թվականի ապրիլին թողարկեց «Sakura Kiss»-ը, որը դարձավ «Ouran High School Host Club» անիմացիայի երգը։ Այս սինգլը նույնպես բավականին հաջողակ էր, որը Oricon 200-ում գրավել և 6 ամիս պահպանել է 71-րդ հորիզոնականը։
Դրանից հետո Տիեկոն վերադարձել է մոդելային բիզնես և դարձել է հայտնի «Հարադզյուկու» ռադիոկայանի ռադիոհաղորդավարուհի։
2008 թվականի օգոստոսի 8-ին Տիեգոն ամուսնացել է հեռուստապրոդյուսեր Մասատո Օթիի հետ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ճապոնացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ճապոնացի երգիչներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ճապոնացի մոդելներ Կատեգորիա:Ճապոնացի դերասանուհիներ
Լի Կաշին
Լի Կաշին (李嘉誠爵士, ), հոնկոնգցի  բիզնես մագնատ, ներդրող և մարդասեր։ Ըստ Bloomberg Billionaires Index-ի՝ 2014 թվականի ապրիլի 16-ի դրությամբ նա 31.9 մլրդ ԱՄՆ դոլարով համարվում է Ասիայի ամենահարուստ մարդը։ 2015 թվականի դրությամբ CK Hutchison Holdings-ի խորհդրի նախագահն է՝ այդպիսով աշխարհում համարվելով բեռնարկղերի տերմինալների ամենամեծ օպերատորը և գեղեցկության ու առողջապահական պարագաների ամենամեծ մանրավաճառը ։
2001 թվականին Asiaweek-ի կողմից ճանաչվել է Ասիայի ամենաազդեցիկ մարդը։ Նրա ընկերությունները Հոնկոնգի Ֆոնդային բորսայի շուկայի կապիտալիզացիայի 15%-ն են ձևավորում ։ 2006 թվականին Սինգապուրում Ֆորբս ամսագիրը և Ֆորբս ընտանիքն առաջին անգամ Լի Կաշինին շնորհեց «Malcolm S. Forbes Lifetime Achievement Award» մրցանակը ։ Չնայած ունեցած հարստությանը՝ Լին վաստակել է առանց շռայլությունների կենսակերպ վարողի համբավ․ հայտնի է հասարակ սև կտորից կոշիկներ հագնելով և ոչ թանկարժեք Սեիկո ձեռքի ժամացույց կրելով։ Հոնկոնգի ամենահարուստ թաղամասերից մեկում՝ Deep Water Bay-ում առանձնատուն ունի։ Լին համարվում է նաև Ասիայի ամենամեծահոգի մարդասերներից մեկը, ով 2015 թվականի օգոստոսի դրությամբ բարեգործական նպատակներով նվիրաբերել է 2.18 մլրդ ԱՄՆ դոլար ։ Հաճախ նրան Հոնկոնգում կոչում են «Սուպերմեն»՝ բիզնեսի ոլորտում աչքի ընկած խիզախության համար ։
Լի կաշինը ծնվել է 1928 թվականին Չինաստանի Գուանգդոնգ պրովինցիայի Չաոչժոու քաղաքում։ Հոր մահվան պատճառով ստիպված էր թողնել դպրոցը 15 տարեկան հասակում և աշխատանք գտնել պլաստմասսա վաճառող ընկերությունում, որտեղ աշխատում էր օրական 16 ժամ։ 1950 թվականին նա հիմնեց սեփական կազմակերպությունը՝ Cheung Kong Industries-ը ։ Պլաստմասսա արտադրող ընկերությունից Լիին հաջողվեց այն դարձնել Հոնկոնգի առաջատար անշարժ գույքի ոլորտում ներդրումներ կատարող ընկերություն, որը 1972 թվականին գրանցվեց Հոնկոնգի Ֆոնդային բորսայում։ Cheung Kong-ը ընդարձակվեց՝ գնելով Hutchison Whampoa-ն և Hongkong Electric Holdings-ը համապատասխանաբար 1979 և 1985 թվականներին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հոնկոնգցի գործարարներ
Սանտա Մարիա Օե
Սանտա Մարիա Օե (Santa Maria Hoè), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Լեքո գավառում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Բարև, Բիլ
«Բարև, Բիլ» (Meet Bill), 2007 թվականի ամերիկյան կատակերգություն։ Գլխավոր դերերում Աարոն Էկհարթը և Ջեսիկա Ալբան են։
Սյուժե
Բիլլը մի անգամ նկարում է կնոջ դավաճանությունը հայտնի հեռուստահաղորդավարի հետ։ Այդ պահից նրա կյանքը 180° աստիճանով փոխվում է։ Բիլլը զայրանում է և սկսում է վրեժ լուծել։ Ուղիղ եթերում նա վիճաբանություն է ունենում կնոջ սիրեկանի հետ, և դրա շնորհիվ ամբողջ երկրում դառնում է հայտնի։ Ի հավելում այս ամենի, Բիլլը իր հովանավորության տակ է վերցնում մի ինքնավստահ դեռահասի, ով շուտով սկսում է խորհուրդներ տալ իր խնամակալին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2007 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան կատակերգական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ԼԳԲՏ ֆիլմեր
Անդրանիկ Թևանյան
Անդրանիկ Նորիկի Թևանյան, Հայաստանի Ազգային ժողովի պատգամավոր։
Կենսագրություն
1997 թվականին ավարտել է Երևանի Ճարտարապետության և շինարարարության Հայաստանի ազգային համալսարանի շինարարության էկոնոմիկա և կառավարում ֆակուլտետը ։ Ստացել է ինժեներ-տնտեսագետի որակավորումը։ 1999 թվականին ավարտել է Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարանի մագիստրատուրայի «Ճարտարագիտական մենեջմենթ» բաժինը՝ ճարտարագիտության մագիստրոսի որակավորմամբ։
1999-2000 թվականներին եղել է Հայաստանի էկոնոմիկայի նախարարի խորհրդական, իսկ 2000-2001 թվականներին՝ «Ար» հեռուստաընկերության լրատվական հաղորդման գլխավոր խմբագիր, հեռուստաընկերության գործադիր տնօրեն։ 2001 թվականին եղել է Հանրային հեռուստատեսության տնտեսական-վերլուծական հաղորդաշարի վարող։ 2002-2006 թվականներին դասավանդել է Հայաստանի պետական պոլիտեխնիկական համալսարանում, իսկ 2003-2013 թվականներին՝ Երևանի Հայ-ռուսական համալսարանում։
2009 թվականին հիմնադրել է «7 օր» լրատվավերլուծական կայքէջը 7 «Պոլիտէկոնոմիա» հետազոտական ինստիտուտը։
2021 թվականի հունիսի 20-ին ընտրվել է Ազգային Ժողովի պատգամավոր ՝ «Հայաստան» կուսակցությունների դաշինքի համապետական ընտրական ցուցակով ։
Հիմնադրել է 7օր կայքը ։
Արտաքին աղբյուրներ
Կատեգորիա:ՀՀ Ազգային ժողովի պատգամավորներ Կատեգորիա:Քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Պատգամավորներ ըստ ազգության Կատեգորիա:Քաղաքական գործիչներ ըստ ազգության և կուսակցության Կատեգորիա:Հայ ճարտարագետներ Կատեգորիա:Հայ տնտեսագետներ
Ցուկանովո (գյուղ, Խասանսկի շրջան)
Ցուկանովո (Цуканово), գյուղ Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասի Խասանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2005 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 594 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1867 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասի Խասանսկի շրջանի բնակավայրեր
Մարդինի գավառ
Մարդին, գավառակ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթում, նրա հարավային կողմում։ Վարչական կենտրոնը Մարդին քաղաքն է։
Օսմանյան տիրապետության շրջանից կոչվել է նաև Մերդին։
Պատմություն
1915 թ․-ի բռնագաղթից հետո գավառի հայ բնակչությունը մասամբ տեղահան եղավ ու կոտորվեց, մնացածները արաբախոս դարձան։
Վարչական բաժանում
XIX դարի վերջին գավառի կազմի մեջ էին մտնում 6 գավառակ և 18 գյաղախումբ։
Գավառակները հետևյալն էին.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գավառներ
Մամկոդա
Մամկոդա (მამკოდა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Մցխեթի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1180 մետր բարձրության վրա։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Մցխեթի շրջան
Կազանկա (ավան, Կազանկայի շրջան)
Կազանկա (Казанка), ավան Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Կազանկայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1855 թվականին։
2010 թվականի տվյալներով Կազանկա ավանում բնակվում էր 8 000 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,43 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Կազանկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ Կատեգորիա:1855 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ստարովարվարովկա (գյուղ, Անուչինսկի շրջան)
Ստարովարվարովկա (Староварваровка), գյուղ Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասի Անուչինսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1884 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասի Անուչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Էռնեստ Քլայն
Էռնեստ Քլայն (Ernest Cline, ), ամերիկացի գրող, սցենարիստ և ասմունքող։ Առավել հայտնի է որպես «Պատրաստվի առաջին խաղացողը» (2011) և «Արմադա» (2015) գիտաֆանտաստիկական վեպերի հեղինակ։ Գրել է համանուն վեպի հիման վրա նկարահանված «Պատրաստվի առաջին խաղացողը» (այլ թարգմանությամբ՝ «Առաջին խաղացողը պատրաստվի», 2018) ֆիլմի սցենարը։
Կենսագրություն
Էռնեստ Քլայնը ծնվել է ԱՄՆ Օհայո նահանգի Էլլենդ քաղաքում, Ֆայե Իմոջինի (Ուիլյամս) և Էռնեստ Քրիստի Քլայնի ընտանիքում ։ Նա ունի կրտսեր եղբայր՝ Էրիկը, որը դարձել է ԱՄՆ ծովային հետևակի կորպուսի մայոր և մասնագիտացել պայթյունավտանգ առարկաների վնասազերծման բնագավառում ։ 2016 թվականին Էռնեստ Քլայնն ամուսնացել է բանաստեղծուհի և գրող-վավերագիր Քրիստին Օ’Քիֆ Էպտովիչի հետ, որի հետ ծանոթացել էր 1998 թվականին Ազգային սլեմ-մրցույթում ։ Քլայնի ամենասիրելի տեսախաղը «Black Tiger» պլատֆորմերն է, որ կարևոր դեր է կատարում նրա «Պատրաստվի առաջին խաղացողը» վեպում ։
Սլեմ
1997-2001 թվականներին Էռնեստ Քլայնը մասնակցել է Օսթինյան սլեմ-մրցույներին, որտեղ երկու անգամ հաղթել է (1998 և 2001 թվականներին)։ Օսթինյան սլեմ թիմերի կազմում մասնակցել է Ազգային օսթինյան սլեմ-մրցույթին 1998 թվականին և Ազգային սիթլյան սլեմ-մրցույթին 2001 թվականին ։ Քլայնի ամենահայտնի բանաստեղծություններից են՝ «Պարեք, կապիկներ, պարեք» (անգլ.՝ Dance, Monkeys, Dance), «Նյորդի հեղինակային պոռնո» (անգլ.՝ Nerd Porn Auteur) և «Երբ ես երեխա էի» (անգլ.՝ When I Was a Kid) ։
Սցենարներ
1996 թվականին Քլայնը գրել և համացանցում ազատ հասանելությամբ հրապարակել է «Բաքարու Բանզայն ընդդեմ համաշխարհային հանցագործ լիգայի» սցենարը, որը հայտարարվել է որպես «Բաքարու Բանզայի արկածները։ Ութերորդ չափման միջով» (1984) ֆիլմի շարունակություն ։