cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Անիմացիոն ֆիլմերի երևանյան փառատոն (2011)
Պատմություն
Երևանյան երրորդ բաց միջազգային անիմացիոն կինոփառատոնը՝ «ՌեԱնիմանիան» անց է կացվել 2011 թվականի սեպտեմբերի 14-19-ը ընկած ժամանակահատվածում Հայաստանի մայրաքաղաք՝ Երևանում։ Կազմակերպչական կոմիտեն ընդունել է շուրջ 320 դիմումներ, որոնցից մրցույթի համար ընտրվել են ընդամենը 165 ֆիլմ, որոնք ներկայացնում էին աշխարհի 40 երկրներ։ Փառատոնի ծրագիրը այս տարի բավականին հարուստ էր՝ երևանյան առաջնախաղեր, մրցութային ծրագրեր, «Հայկական ներկապնակ», մանկական ծրագիր, հատուկ ցուցադրություններ, ցուցահանդեսներ, վարպետության դասեր, դասախոսություններ, ցուցադրություններ բաց երկնքի տակ։ Առաջին անգամ «ՌեԱնիմանիա» փառատոնի շրջանակներում անցկացվել են անիմեի դասընթացներ ։ Երևանի միջազգային փառատոնում տեղի ունեցող միջոցառումները լուսաբանվել են «Եվրոնյուսզ» հեռուստալիքով։ Մրցութային և ոչ մրցութային նկարների ցուցադրումը կայացել է մայրաքաղաքային «Մոսկվա» և «Նաիրի» կինոթատրոններում, Հովհաննես Թումանյանի անվան տիկնիկային թատրոնում, «Նարեկացի» մշակութային կենտրոնում և սիրահարների այգում՝ բաց երկնքի տակ։ Մասնակիցների և հյուրերի հանգիստը անց է կացվել The club-ում ։
Բաստեն Դյուբան կդառնա «ՌեԱնիմանիայի» այս տարվա պատվավոր հյուրերից մեկը։ Նրա The club այցելության ժամանակ տեղի ունեցավ «Մադագասկար» կարճամետրաժ ֆիլմի ցուցադրությունը։ 2009 թվականին «Ճանապարհորդության օրագիր» ֆիլմը արժանացել է «ՌեԱնիմանիա» մրցույթի հատուկ մրցանակին, իսկ  2011 թվականին առաջադրվել «Օսկար»-ի։ Փառատոնի շրջանակներում Դյուբուան հայ երիտասարդ անիմատորների համար հանդես է եկել դասախոսությամբ։
Փառատոնի ընթացքում հանդիսատեսին ներկայացվել էպրեմիերաների շարք, հետադարձ հայացքով ցուցադրումներ, դասախոսություններ և վարպետության դասեր, որոնք վարել են օտարերկրյա մասնագերներ։ Նրանց մեջ էր ճապոնական ռեժիսոր՝ Յոսիխարու Ասինոն, որը Հայրենական մեծ պատերազմի մասին աղմկահարույց մուլտֆիլմ` «Առաջին ջոկատ»-ի հեղինակն է։ Երևանում ճապոնացի անիմատորը ներկայացրել է ճապոնական անիմացիայի պատմությունը և բացահայտել անիմեի վրա աշխատելու պրոֆեսիոնալ գաղտնիքները։ Բացի Բաստեն Դյուբայից և Յոսիխարու Ասինոյից «ՌեԱնիմանիա-2011»ին ժամանել են 17 հայտնի անիմացիոն վարպետներ` տարբեր երկրներից։
Երրորդ «ՌեԱնիմանիա» փառատոնի նպատակն էր տարածաշրջանային համագործակցության հաստատումը անիմացիոն կինոարվեստի ոլորտում։ Փառատոնի ղեկավարությունը ծրագիր է մշակել հայ-թուրքական ստեղծագործական համագործակցության համար։ Մշակվել է երեք հայ և երեք թուրք անիմատորների, ռեժիսորների և պրոդյուսորների համատեղ նախագիծը, որոնց աշխատանքները կանցկացվեն ՌեԱնիմանիայի խորհրդի նախագահ Մաքս Հովարդի ղեկավարությամբ։ Ինչպես նշել է փառատոնի տնօրեն Վրեժ Կասունին.
Անիմացիոն ֆիլմերի փառատոնը բավականին հարուստ էր մրցույթներով և ցուցահանդեսներով։ Դրանցից մեկը՝ «Անիմացիոն ֆիլմեր Գերմանիաից» անվան ներքո բացվել է փառատոնի նախօրեին` ստեղծարար տեխնոլոգիաների կենտրոն «Թումո»-ում Ցուցադրության մեջ ընդգրկվել են 15 անիմացիաներ։ Ցուցահանդեսը ներկայացրել է գերմանացի մասնագետ՝ Յոհաննես Ուոլթերսը, որի մասնակցությամբ վարպետության դասերը լրացրել են «Թումո»-ի ծրագիրը։
Մրցույթի հաղթողները և դափնեկիրները
«Յոթ եղբայր» - Ռիտա Նելիմարկա (en:Riitta Nelimarkka) (Ֆրանսիա / Ֆինլանդիա)
«Ձիթապտուղ վաճառողի որդին» - Մաթյու Զեյտինջիոգլու
Ուրիշ մրցանակներ
կարճամետրաժ ֆիլմերի լավագույն երաժշտություն
Ժյուրիի հատուկ հիշատակում
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2011 Հայաստանում
Մեչետնի (Ազովի շրջան)
Մեչետնի (Мечетный), ավան Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Ազովի շրջանում։ Մտնում է Կալինովսկովո գյուղական համայնքի կազմի մեջ։ Ազով քաղաքից գտնվում է 60 կմ հեռավորության վրա։
Զեդա Ծևա
Զեդա Ծևա (ზედა წევა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Զեստափոնի շրջանում ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 44 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Զեստափոնի շրջան
Ատոմի մոլորակային մոդել
Ատոմի մոլորակային մոդել կամ Ռեզերֆորդի ատոմի մոդել՝ ատոմի պատմական կարևոր մոդել է, որն առաջարկել է Էռնեստ Ռեզերֆորդը 1911 թ. իր հոդվածում ՝ հիմնված 1909 թ. Գեյգերի և Մարսդենի ոսկե փայլաթիթեղի մեջ ալֆա մասնիկների ցրման փորձի վրա։
Ատոմի մոլորակային մոդելը համապատասխանում է ատոմի կառուցվածքի ժամանակակից պատկերացմանը ավելացումներով, որ էլեկտրոնների շարժումը չի կարելի բնութագրել դասական մեխանիկայի օրենքներով, այն ունի քվանտային մեխանիկական բնույթ։
Նախապատմություն
1904 թ. դրությամբ ճապոնացի ֆիզիկոս Նագաոկան մշակել էր վաղ, բայց ինչպես պարզվեց հետագայում սխալ ատոմի «մոլորակային մոդել» («Սատուրնի տեսքով ատոմ») ։ Մոդելը կառուցվել էր Սատուրնի օղակների կայունության հաշվարկներով անալոգիայի հիման վրա ՝ (օղակները հավասարակշռված են մոլորակի շատ մեծ զանգվածի պատճառով)։ Նագաոկայի մոդելը սխալ էր, բայց դրանից երկու հետևություն մարգարեական դարձան.
Վեստերբոթեն
Վեստերբոթեն (Västerbotten), Վեստերբոթնիա կամ Արևմտյան Բոթնիա, Շվեդիայի պատմական նահանգ, որը գտնվում է պատմական Նորլանդ շրջանում։ Կազմում է ժամանակակից Վեստերբոթենի լենի արևելյան մասը։
Պատմություն
1634 թվականից Շվեդիայի նահանգները չեն կատարում որևէ վարչական գործառույթներ, այդ գործառույթներն իրականացնում են լեները։ Եվ եթե վերջիններիս սահմանները պարբերաբար փոփոխվում են, ապա նահանգները սովորաբար անփոփոխ են մնում դարերի ընթացքում։ Այնուամենայնիվ, որպես բացառություն, Վեստերբոթենի սահմանները մի քանի անգամ փոփոխվել են պատմության ընթացքում։
Ատոմի մոլորակային մոդել
Նախապատմություն
Ռեզերֆորդը առաջարկել է ատոմի կառուցվածքի նոր մոդելը 1911 թ.-ին ՝ հիմնվելով ոսկե փայլաթիթեղի մեջ ալֆա մասնիկների ցրման փորձերի վերլուծության վրա, որն անցկացվել էր 1909 թվականին՝ նրա ղեկավարությամբ։
Վեստերբոթեն
Պատմություն
Վերին Նորլանդի տարածքի գաղութացման ժամանակներից ի վեր Վեստերբոթեն անվան տակ հասկացվում էր Բոտնիկի ծոցի հյուսիսային մասի արևմտյան ափի երկայնքով ձգվող ամբողջ տարածքը, որտեղից էլ առաջացել է Վեստերբոթեն անվանումը՝ ծոցի հակառակ ափին գտնվող Էստերբոթենին հակառակ։
Ռուս-շվեդական պատերազմում Ռուսաստանի հաղթանակից հետո Ֆրիդրիխսգամի խաղաղության պայմանագրի համաձայն Շվեդական թագավորությունը Ռուսաստանին զիջել է Տուրնե Էլվ և Մուոնիո Էլվ գետերից արևելք գտնվող իր հողերը, այդ թվում նաև Վեստերբոթենի հյուսիսարևելյան ոչ մեծ հատվածը։ Գրավված հողերի վրա Ռուսական կայսրության կազմում ստեղծվել է Ֆինլանդիայի մեծ իշխանություն, մասնավորապես, վերը նշված Վեստորբոթենի հողերը ներառվել են Օուլու նահանգի կազմի մեջ որպես Տորնեո գավառ և դադարեցին համարվել Վեստերբոթենի մաս։
Ատոմի մոլորակային մոդել
Նախապատմություն
Այս ցրման ընթացքում մեծ՝ անսպասելիորեն վիճակագրապես անբացատրելի, ալֆա մասնիկների քանակությունը մեծ անկյուններով էր ցրվում, ինչը վկայում էր այն մասին, որ ցրման կենտրոնը փոքր է, այնտեղ կենտրոնացված է էլեկտրական լիցքը և ատոմային զանգվածը։
Ռեզերֆորդի հաշվարկները ցույց տվեցին, որ ցրող կենտրոնը, լիցքավորված դրական կամ բացասական, պետք է լինի գոնե 3000 անգամ փոքր ատոմի չափից, որն այդ ժամանակ արդեն հայտնի էր և գնահատվում էր մոտավորապես 10−10 մ։ Քանի որ այդ ժամանակ էլեկտրոնները արդեն հայտնի էին, իսկ իրենց զանգվածը և լիցքը արդեն որոշված, ապա ցրող կենտրոնը, որը ավելի ուշ անվանեցին միջուկ, պետք է ունենար էլեկտոններին հակառակ լիցք։ Ռեզերֆորդը չի կապել լիցքի մեծությունը ատոմային համարի հետ։ Այս եզրակացությունը արվել է ավելի ուշ։ Ռեզերֆորդը ենթադրեց, որ միջուկի լիցքը համեմատական է ատոմային զանգվածին։ Կապը միջուկի էլեկտրական լիցքի և քիմիական տարրի ատոմային համարի հետ հաստատել է Հենրի Մոզլին 1913 թ։
Ատոմի մոլորակային մոդելի թերությունը այն էր, որ նրա միջոցով հնարավոր չէր բացատրել ատոմի կայունությունը։ Դասական էլեկտրոդինամիկայից բխում է, որ քանի որ էլեկտրոնները շարժվում են միջուկի շուրջը, զգալով այդ դեպքում կենտրոնաձիգ արագացում՝ ինչպես մոլորակները Արեգակի շուրջը, ապա նրանք ըստ դասական էլեկտրոդինամիկայի օրենքների պետք է ճառագայթեն էլեկտրոմագնիսական ալիքներ, կորցնելով ճառագայթման վրա ուղեծրային շարժման կինետիկ էներգիա և արդյունքում «ընկնեն» միջուկի վրա։ Հաշվարկները ՝ կատարված դասական էլեկտրոդինամիկային մեթոդների օգնությամբ, ցույց են տալիս, որ էլեկտրոնները պետք է «ընկնեն» միջուկի վրա 10−11 վ ընթացքում։
Այդ հակասությունը հանվեց մոլորակային մոդելի հետագա զարգացմամբ՝ Բորի մոդելում ՝ հիմք ընդունելով էլեկտրոնների ուղեծրային շարժման այլ, դասականից տարբերվող օրենքներ, որոնք հիմնված են դը Բրոյլի ալիքների տեսության վրա։ Դասական էլեկտրոդինամիկայի եզրակացությունները, ամբողջովին հակասող փորձին, կարողացան բացատրվել քվանտային մեխանիկայի զարգացմամբ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Ֆիզիկայի պատմություն Կատեգորիա:Հնացած գիտական ​​տեսություններ Կատեգորիա:Ատոմային ֆիզիկա
Օզիլո
Օզիլո (Osilo)՝ կոմունա Իտալիայում, Սարդինիայի մարզում՝ Սասսարի գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 3498 մարդ (2008 թվականի տվյալով), բնակչության խտությունը կազմում է 35,63 մարդ/կմ²: Զբաղեցնում է 98,19 կմ² տարածք, փոստային ինդեքս՝ 7033, հեռախոսային կոդ՝ 079:
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Սարդինիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Միլո-Յակովլևկա
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Ազովի շրջանի բնակավայրեր
Լանգոն (շրջան)
Լանգոնի շրջան (ֆր․՝ Arrondissement de Langon), վարչական շրջան Ֆրանսիայում՝ Նոր Ակվիտանիա երկրամասի Ժիրոնդ դեպարտամենտում։ Ունի 196 համայնք։ Զբաղեցնում է 2644,3 քառակուսի կիլոմետր տարածք, 2016 թվականի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 132․346 ։ Շրջանի սուպրեֆեկտուրան (վարչական կենտրոնը) Լանգոն քաղաքն է, որը նաև շրջանի խոշորագույն բնակավայրն է։
Պատմություն
Շրջանը կազմավորվել է 1800 թվականին և այն ժամանակվա շրջկնտրոնի անունով կոչվել է Բազասի շրջան։ 1926 թվականից, երբ շրջկենտրոն է դարձել Լանգոն քաղաքը, շրջանն ստացել է ներկայս անվանումը ։ 2006 թվականի մայիսին, Ժիրոնդ դեպարտամենտի շրջանների վերակազմավորման արդյունքում, Բորդոյի շրջանից Լանգոնի շրջանին են փոխանցվել Կադիլլակի և Պոդենսակի կանտոնները ։
2015 թվականին Ֆրանսիայում տեղի ունեցած կանտոնների վերակազմավորման արդյունքում Լանգոնի շրջանում ձևավորվել են հետևյալ կանտոնները ․
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի շրջաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի վարչական բաժանում
Գենադի Հայրապետի Աղաջանյան
Գենադի Աղաջանյան (14 ապրիլի, 1954, Բիյսկի, Ալթայի երկրամաս - 8 մարտի, 1992, Աղդամի շրջան), հայ ազատամարտիկ, Արցախյան ազատամարտի մասնակից։
Կենսագրություն
Գենադի Աղաջանյանը ծնվել է 1954 թ. ապրիլի 14-ին, Ալթայի երկրամասի Բիյսկի խորհտնտեսությունում, ղլիժբաղցու ընտանիքում։ 1956 թ. տեղափոխվել է հայրենի Ղլիժբաղ։ Ավարտել է Ասկերանի միջնակարգ դպրոցը։ Զինվորական պարտադիր ծառայությունն անցել է Չեխոսլովակիայում։ Զորացրվելուց հետո աշխատել է Ասկերանի գարեջրի գործարանում, ապա՝ մարզային հոգենյարդային դիսպանսերում, որպես սանիտար։ Ազգային-ազատագրական պայքարի տարիներին հերթապահել է Փառուխ-Խրամորթ-Ասկերան-Նախիջևանիկ-Փրջամալ-Արանզամին-Սառնաղբյուր գծի երկայնքով, մասնակցել է Խոջալուի, Լաչին-Ղույի պաշտպանությանը։ Զոհվել է 1992 թ. մարտի 8-ին Աղդամի շրջանից զինված հրոսակախմբերի հերթական հարձակումը ետ մղելիս։ Հետմահու պարգևատրվել է «Արիության համար» մեդալով։ Ամուսնացած էր, ունի երկու երեխա։ Հանգչում է Ասկերանի գերեզմանատանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ Կատեգորիա:Ապրիլի 14 ծնունդներ Կատեգորիա:1954 ծնունդներ Կատեգորիա:Մարտի 8 մահեր Կատեգորիա:1992 մահեր Կատեգորիա:Ղլիժբաղ գյուղում ծնվածներ
Գագիկ Դանիելյան
Գագիկ Արմենի Դանիելյան (1994, հուլիսի 24, Արցախ, Ստեփանակերտ) հայ աճպարար, իլյուզիոնիստ, մենտալիստ։ Միջազգային իլյուզիոնիստների ֆորումի մրցանակակիր (3-րդ տեղ) ։
Կենսագրություն
Գագիկ Դանիելյանը ծնվել է 1994 թվականի հուլիսի 24-ին քաղաք Ստեփանակերտում։ Միջնակարգ կրթությունը նախ ստացել է Ստեփանակերտի թիվ 3 դպրոցում, այնուհետև ուսումը շարունակել է Ֆիզմաթ հատուկ դպրոցում։ Սովորելու հետ առընթեր նաև զբաղվել է սեղանի թենիսով։ Դպրոցն ավարտելուց հետո ընդունվել է ՀՊՏՀ, ֆինանսներ մասնագիտությամբ 2012-2016 թվականներին։ Աճպարարության հանդեպ սերն առաջացել է, երբ մի անգամ ներկա է գտնվել աճպարարական շոուին` հասկանալով, որ այս արվեստում անհնարինը դառնում է հնարավոր։ Վերջին տարիներին ավելի մասնագիտացվել է մենտալիզմով։ 2016 թվականին փետրվարի 24-ից 26-ը մասնակցել է ՌԴ-ի Սանկտ Պետերբուրգ քաղաքում կայացած իլյուզիոնիսների միջազգային ֆորումում(IFM 2016)՝ արժանանալով դիպլոմի, գավաթի և դրամական պարգևի ։ Համալսարանն ավարտելուց հետո՝ 2016-2018 թվականներին ուսումը շարունակել է ՀՊՏՀ-ի Հանրային ֆինանսներ բաժնում։ 2017 թվականի հոկտեմբերի 9-10 մասնակցել է ՌԴ-ի Մոսկվա քաղաքում կայացած Միջազգային իլյուզիոնիստների փառատոնին (RMC 2017): Գագիկ Դանիելյանը պարբերաբար կազմակերպում է մենտալ շոուներ։ 2019 թվականին հունվարի 28-ից 30-ը մասնակցել է ՌԴ-ի Սանկտ Պետերբուրգ քաղաքում կայացած իլյուզիոնիսների միջազգային ֆորումին։(IFM 2019)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ աճպարարներ
Զեդա Ծիփլավակե
Զեդա Ծիփլավակե (ზედა წიფლავაკე), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Զեստափոնի շրջանում ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 155 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Զեստափոնի շրջան
Մամսթի
Մամսթի, հայկական իգական անուն։ Առաջացել է հայերեն մամ՝ «մայրիկ» և արաբերեն «տիկին» բառերից։ Փաղաքշական ձևն է Մամուկսթի։ Հիշատակված է մեկ անգամ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական իգական անձնանուններ
Նիժնյայա Կոզինկա
Նիժնյայա Կոզինկա (Нижняя Козинка), գյուղակ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Ազովի շրջանում։ Մտնում է Ալեքսանդրովսկովո գյուղական համայնքի կազմի մեջ։ Ազով քաղաքից գտնվում է 60 կմ հեռավորության վրա։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Ազովի շրջանի բնակավայրեր
Կալման Տիհանյի
Կալման Տիհանյի (հունգ.`Tihanyi Kálmán, ), հունգարացի ֆիզիկոս և գյուտարար, էլեկտրոնային հեռուստատեսության առաջատարներից մեկը, որը նպաստել է էլեկտրոնային ճառագայթման սարքերի զարգացմանը և հայտնաբերմանը, որոնք արտադրվել են RCA], Loewe և Fernseh AG ընկերությունների կողմից։ Մեծ Բրիտանիայում թողարկված առաջին անօդաչու թռչող սարքի գյուտարարը։
Կենսագրություն
Կալման Տիհանյին ուսումնասիրել է էլեկտրատեխնիկա և ֆիզիկա Պոշոնիի (այժմ [[Բրատիսլավա]]) և Բուդապեշտի համալսարաններում։ Հայտնագործել է էլեկտրոնային հեռուստատեսության համակարգը, որը նա անվանել է «ռադիոսկոպ». արտոնագրման հայտը պարունակել է գյուտի նկարագրության 42 էջը և դրա արտադրության սկզբունքները, որոնք այժմ ներառված են ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի «Աշխարհի հիշողություն» ծրագրում ։ Տիհանյիի հայտնագործությունը նման էր էլեկտրոնաճառագայթային խողովակին (ներառյալ ընդունիչի և հաղորդչի առկայության առումով), սակայն ունեցել է իր արմատական ​​տարբերությունները։ Այն ստեղծվել է «պահպանման սկզբունքով»` տեսազգայուն շերտից դետեկտորի խողովակի ֆոտոէմիսիայի պահպանումը հանգեցրել է լիցքի կուտակմանը և էլեկտրական ազդանշանների տեսքով որոշակի պատկերների պահպանմանը։ Գյուտը նման էր Վլադիմիր Զվորիկինի իկոնոսկոպին ։
1928 թվականին Եվրոպական արտոնագրային կազմակերպությունը գյուտարարին «Հեռուստատեսության սարքի բարելավման» արտոնագիր տվեց ։ Տիհանյին, արտոնագրի երկու հայտ ներկայացնելով, ընդլայնել է գերմանական արտոնագրի շրջանակը Ֆրանսիա, Մեծ Բրիտանիա  , ԱՄՆ և այլ երկրներ։ Նույն թվականին նա ժամանել է Բեռլին, որտեղ Նիպկովի սկավառակի օգնությամբ մեխանիկական հեռուստատեսության զարգացումը արդեն սկսվել էր սարքերը արտադրվել են German Post Office -ի և ավելի մեծ արտադրողների կողմից։ Տիհանյիի գյուտը ողջունվեց Telefunken և Siemens ընկերությունների կողմից, որոնք, այնուամենայնիվ, նախընտրել են շարունակել զարգացնել մեխանիկական հեռուստատեսությունը ։
1929 թվականին Տիհանյին սկսել է զարգացնել կիրառական հեռուստատեսային տեխնիկան զինվորականների համար. նա ստեղծել է տեսախցիկ Լոնդոնի հեռակառավարվվող ինքնաթիռների համար Մեծ Բրիտանիայի ավիացիայի նախարարության պատվերով, հետագայում փոփոխել է իտալական ռազմածովայի ուժերի կարիքների համար ։ 1929 թվականին նա հայտնագործել է ինֆրակարմիր տեսախցիկը (գիշերային տեսողության սարքը) բրիտանական հակաօդային պաշտպանության կարիքների համար ։ 1938 և 1939 թվականներին հաստատվել են RCA -ին պատկանող էկրանի և էլեկտրոնային ճառագայթների խողովակների ամերիկյան արտոնագրերը  ։
1936 թվականին Տիհանյին նկարագրել է «պլազմային հեռուստատեսության» և պլազմային հեռուստատեսության էկրանների սկզբունքը, փաստորեն, կանխատեսել է հարթ էկրանով հեռուստացույցների տեսքը ։ Տիհանյիի նկարագրությամբ, նման հեռուստացույցներում ընդամենը մեկ «փոխանցման կետ» է եղել, որը շարժվում է հսկայական արագությամբ բջիջների հետևից բարակ էկրանների վահանակի վրա։ Կախված հաղորդվող լարման կիրառությունից, այն կտեղափոխվի էկրանի տարբեր մակարդակների վրա ։
Դուստրը Կատալին Տիհանյին է, Technikatörténeti Szemle ամսագրում նա պնդում էր, որ հայրը հայտնաբերել է նաև լուսանկարչական հաղորդականության ազդեցությունը, որը հաշվի էր առնված «պահպանման սկզբունքի» տակ ։
Վեպ
Վեպ, գրական ժանր, էպիկական արձակ ստեղծագործություն։
Վեպի սահմանում
Վեպը պատմողական գրական տեսակ է։ Այն արձակ մյուս տեսակներից տարբերվում է իր ծավալով և ներքին ընդգրկումով։ Վեպի մասին «Հայ վեպի պատմություն» գրքի հանձնարարականում (անոտացիա) գրված է, որ «վեպը արվեստի ինտելեկտուալացման ամենաբարձր աստիճանն է» ։ Ժանրի միջազգային ռոման անվանումը վերագրվում է 11 - 12-րդ դարերում եվրոպական միջավայրի բոլոր այն ստեղծագործություններին, որոնք գրվել են ռոմաներեն լեզվով՝ ի հակադրություն լատինական գրականության։ Վեպը «էպիկական ստեղծագործություն է, որի մեջ պատումը կենտրոնացված է առանձին անհատի ճակատագրի վրա, նրա բնավորության և ինքնագիտակցության ձևավորման և զարգացման վրա» ։ Սակայն հանրագիտարանային այս ձևակերպումը երևույթի արտաքին կողմն է միայն։
Հեգելը գեղարվեստի պատմությունը բաժանում է երկու ձևի՝ դասական (անտիկ) և ռոմանտիկական։ Ամբողջ միջնադարյան արվեստը հատկացնում է ռոմանտիկական ձևին։ Վեպը վերագրելով արվեստի ռոմանտիկական ոճին՝ այն անվանում է «բուրժուական էպոպեա»։ Համեմատելով էպոսն ու վեպը Հեգելը գրում է. «...փոխվում է նորագույն վեպերում գործող հերոսների ասպետականությունը։Որպես անհատներ, օժտված իրենց անձնական նպատակներով՝ սիրով, պատվով, բարեգործությամբ կամ աշխարհի բարեկարգման իդեալով, նրանք հակադրվում են տիրող կարգերին ու իրականության պրոզային, որն ամենուրեք դժվարություններ է դնում նրանց ճանապարհին» ։
Ըստ Բելինսկու՝ «մեր ժամանակի էպոսը վեպն է», որն իր մեջ կրում է էպոսի բոլոր հատկանիշները, միայն այն տարբերությամբ, որ վեպում չկան աստվածներ ու կյանքի միֆոլոգիական չափերը, այլ սովորական կյանքն է, քանզի նորագուն արվեստի համար մասնավոր մարդու ճակատագիրն էական է։ «Վեպը,-գրում է Բելիսկին,- ծագել է քրիստոնեական ժողովուրդների նորագույն քաղաքակրթությունից՝ մարդկության պատմության այն դարաշրջանում, երբ բոլոր քաղաքացիական, հասարակական, ընտանեկան և առհասարակ մարդկային հարաբերությունները դարձել էին բազմաբարդ ու դրամատիկ, կյանքը տարածվել էր անսահման տարրերի խորությամբ ու լայնքով։ Բացի հետաքրքրաշարժությունից և բովանդակային հարստությունից, վեպը ոչնչով ցածր չէ էպիկական պոեմից՝ նաև որպես գեղարվեստական ստեղծագործություն» ։
Հայ վեպի սկզբնավորումը (19-րդ դարի 40-ական թթ.)
Հայ առաջին վեպը «Վերք Հայաստանի»-ն է, հեղինակի բնորոշմամբ՝ պատմական վեպ։ Հայ վիպասանության խոշորագույն ներկայացուցիչներից են Րաֆֆին, Ծերենցը, Պերճ Պռոշյանը, Մուրացանը, Շիրվանզադեն, Նար-Դոսը և ուրիշներ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Էպիկական սեռի ժանրեր
Լորին Հիլ
Լորին Նոել Հիլ (Lauryn Noelle Hill, ), ամերիկացի երգչուհի, The Fugees խմբի վոկալիստ, ով 25 տարեկանում արժանացել է ութ Գրեմմի մրցանակի ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1975 թվականի մայիսի 26-ին ԱՄՆ Նյու Ջերսի նահանգի Իսթ Օրենջ քաղաքում ։ Նա և իր նախկին ընկեր Ռոհան Մառլին (Բոբ Մառլիի որդին) հինգ երեխա ունեն ։ 2011 թվականի հուլիսի 23-ին այլ տղամարդուց որդի է ունեցել ։
The Fugees-ի մեծ հաջողությունից հետո 1996-1997 թվականներին խմբի անդամների կարծիքները հետագա գործունեության մասին բաժանվում են։ Նրանք անցնում են սոլո նախագծերի, որոնցից ամենահաջողը դարձավ Լորինի «The Miseducation of Lauryn Hill» ալբոմը, որի բոլոր երգերը նա հիմնականում ինքնուրույն գրում և արտադրում է։ Ըստ քննադատների, այս ալբոմը կոտրում է ռեփի, սոուլի և ռեգգիի ժանրերի միջև սահմանները, ինչպես նաև նկատում են ընդհանուր վինտաժային զգացողություն և բազմաթիվ հղումներ 1960-ականների երաժշտությանը։
Այս ալբոմի շնորհիվ 1999 թվականին Լորինը դառնում է առաջին կին արտիստը, ով առաջադրվում է Գրեմմի մրցանակաբաշխության միաժամանակ տասը անվանակարգերում՝ հաղթելով դրանցից հինգը։ Ալբոմը դարձել է նեո սոուլ ժանրում առաջինը, որը արժանացել է Գրեմմի մրցանակաբաշխության «Տարվա ալբոմ» մրցանակին։ Սուր սոցիալական թեմայով գրված «Doo Wop (That Thing)» երգը դարձավ առաջինը հիփ հոփի պատմության մեջ, որը դեբյուտ կատարեց Billboard Hot 100 չարթի առաջին հորիզոնականում։ Հաջորդ տարի նա ձայնագրվել է այնպիսի լեգենդար արտիստների հետ, ինչպիսիք են Կառլոս Սանտանա («Supernatural») և Արետա Ֆրանկլինը («A Rose Is Still a Rose»)։ Երեք տարի անց թողարկվում է նրա «MTV Unplugged No. 2.0» համերգային ալբոմը ։
Լորինի հայտնիութանը և կարիերայի աճին նպաստել է նաև 1993 թվականի «Գործիր քույրիկ 2. Վերադարձ դեպի սովորություն» (Sister Act 2: Back in the Habit) ֆիլմում նկարահանումը, որտեղ նա կատարել է երգչուհի դառնալ երազող դպրոցական Ռիտա Ուոթսոնի դերը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երգչուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ և երգչուհիներ Կատեգորիա:Հիփ հոփ երաժիշտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կոմունիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացի երգահաններ Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Գանճո ձոր
Գանճո ձոր, ձոր։ Հիշատակված է հայերեն ձեռագրերի (1693 թ․ մի Ավետարանի) հիշատակարաններում։ Գտնվում է Համսարի գյուղի մոտակայքում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ձորեր այբբենական կարգով
Անտոն Չեխով
1896 թվականին «Ճայը» պիեսի «տապալումից» հետո Չեխովը հրաժարվել է թատրոնից, սակայն 1898 թվականին այն բեմադրվել է Մոսկվայի՝ Կոնստանտին Ստանիսլավսկու ղեկավարած արվեստի թատրոնում, որտեղ հետագայում բեմադրվել է նաև Չեխովի «Քեռի Վանյան», ներկայացվել են նաև վերջին երկու թատերգությունների՝ «Երեք քույր»-ի և «Բալենու այգու» պրեմիերաները։ Այս չորս աշխատանքները մարտահրավեր են դրանք բեմադրող դերասանական խմբի, ինչպես նաև հանդիսատեսի համար, քանի որ Չեխովը պայմանական գործողության փոխարեն առաջարկում է «տրամադրության թատրոն» և «տեքստում խորասուզված կյանք» ։
Գրել է շուրջ 900 ստեղծագործություն՝ բազմաթիվ պատմվածքներ, վիպակներ, պիեսներ։ Նրա «Ճայը», «Քեռի Վանյան», «Երեք քույր» և «Բալենու այգին» պիեսները ճանաչվել են համաշխարհային դրամատուրգիայի դասական ստեղծագործություններ։ Պատմվածքներից աչքի են ընկնում «Կաշտանկան», «Շնիկով տիկինը» և այլն։ Չեխովի բոլոր հիմնական երկերը թարգմանվել են հայերեն ։
Չեխովը սկզբում գրել է միայն հանուն ֆինանսական շահի, սակայն աստիճանաբար նրա մեջ գերակշռել է արվեստագետի ամբիցիան, և նա գեղարվեստական ձևի բնագավառում հեղինակել է նորարարություններ, որոնք ներգործել են ժամանակակից կարճ պատմվածքի էվոլյուցիայի վրա ։ Դրանց պատճառով թեկուզև ընթերցողների համար դժվարություններ են առաջացել, այդուհանդերձ նա հարկ չի համարել հայցել նրանց ներողամտությունը` պնդելով, որ արվեստագետի դերը հարցեր առաջադրելն է, այլ ոչ թե դրանց պատասխանելը ։
Անտոն Չեխովի անունն է կրում Երևանի դպրոցներից մեկը։
Կենսագրություն
Անտոն Չեխովը ծնվել է 1860 թվականին հունվարի 29-ին (հին տոմարով՝ հունվարի 17) Անտոն Մեծի տոնակատարության օրը Տագանրոգ քաղաքում։ Անտոնի հայրը՝ Պավել Եգորովիչ Չեխովը, գյուղացու զավակ էր, ով ամուսնացել էր ուկրաինուհու հետ ։ Պավել Չեխովը հայտնի էր որպես կրոնական-պահպանողական ավանդներին հավատարիմ քաղքենի առևտրական ։ Նա իր որդիներին պարտադրում էր հաճախել եկեղեցի և ճշտությամբ կատարել կրոնական բոլոր ծեսերը, ինչպես նաև ստիպում էր նրանց կատարել խանութի գործակատարի պարտականությունները։ Մանկության այդ ծանր տարիներից էլ սկսվում է Անտոնի այնքան յուրահատուկ և բացահայտ ատելությունը քարացած ավանդույթների, կրոնի և եկեղեցու նկատմամբ։ Չեխովի մայրը՝ Եվգենյան (Մորոզովա), հոյակապ հեքիաթասաց էր, որը վաճառական հոր հետ շրջելով ողջ Ռուսաստանով, երեխաներին հեքիաթներ էր պատմում ։ «Մենք տաղանդը ժառանգել ենք հորից, հիշում է Չեխովը, - իսկ մեր հոգին՝ մորից» ։ Չափահաս տարիքում Չեխովը խիստ քննադատության ենթարկեց եղբոր Ալեքսանդրի վերաբերմունքը կնոջ և երեխաների նկատմամբ` հիշեցնելով նրան Պավելի դաժանության մասին. «Թույլ տվեք խնդրեմ հիշեցնել, որ դա բռնակալություն էր և կեղծիք, որը քայքայեց ձեր մոր երիտասարդությունը։ Դեսպոտիզմն ու կեղծիքն այնքան խեղեցին մեր մանկությունը, որ վախենում եմ դրա մասին մտածել։ Հիշեք այն սարսափն ու զզվանքը, երբ մենք զգում էինք այն ժամանակ, երբ հայրիկը զայրույթի պոռթկում էր ունենում ճաշի աղի լինելու համար և մայրիկին հիմար անվանում» ։
1876 թվականին Չեխովի հայրը սնանկացավ, երբ տան կառուցման ժամանակ ֆինանսները գերազանցեցին և կապալառու Միրոնովը խաբեց նրան։ Պարտատիրոջ բանտից խուսափելու համար նա փախավ Մոսկվա, որտեղ իր երկու ավագ որդիները՝ Ալեքսանդրն ու Նիկոլայը, հաճախում են համալսարան։ Ընտանիքը ապրում էր Մոսկվայում աղքատության մեջ ։ Չեխովը ստիպված էր հոգալ թե՛ իր կյանքի ապահովության մասին և թե՛ միաժամանակ շարունակել ուսումը Տագանրոգի գիմնազիայում, որտեղ պարտադիր կարգով դասավանդում էին հին հունարեն և հին լատիներեն։ Այնտեղ նա սովորում է տասնմեկ տարի, մեկ տարի ավելի, քանի որ 15 տարեկանում չէր հանձնել հին հունարենի քննությունը ։ Տագանրոգում, հոր ընտրությամբ, Չեխովը երգում էր հունական ուղղափառ եկեղեցում։ 1892 թվականին գրված մի նամակում իր մանկությունը նկարագրելիս նա օգտագործում է «տառապել» բառը.
Հետագայում նա աթեիստ դարձավ  ։
Չեխովը մնաց Տագանրոգում ևս երեք տարի՝ ապրելով Սելիվանով անունով մի մարդու հետ, ով նման էր «Բալենու այգու» Լոպախինին։ Չեխովը ստիպված էր վճարել իր սեփական կրթության համար. նա վաստակում էր մասնավոր դասեր տալով, բռնում և վաճառում էր կարմրակատարներ, թերթերում համառոտ ակնարկներ էր գրում ։ Տնտեսած յուրաքանչյուր ռուբլին նա ուղարկում էր ընտանիքին՝ հումորային նամակի ուղեկցությամբ, նրանց ոգևորելու ակնկալիքով ։ Այս ընթացքում նա կարդում և վերլուծում էր Միգել Սերվանտեսի, Իվան Տուրգենևի, Իվան Գոնչարովի և Արթուր Շոպենհաուերի աշխատանքները և գրեց լիարժեք կոմիկային դրամա՝ «Անհայրը», որը նրա եղբայր Ալեքսանդրը որակեց որպես «աններելի, թեև անմեղ կեղծիք»։ Գիմնազիայում սովորելու տարիներին Անտոնն աչքի էր ընկնում  արտասովոր ընթերցասիրությամբ։ Պատանեկության տարիներին Չեխովի սիրելի հեղինակներից մեկն է եղել Վիկտոր Հյուգոն։ Շատ բարձր գնահատելով Շեքսպիրի արվեստը՝ 1876 թվականին եղբորը գրած նամակում խորհուրդ է տալիս նրան կարդալ Տուրգենևի հայտնի հոդված-ակնարկը Շեքսպիրի և Սերվանտեսի մասին։ Տագանրոգի թատրոնը շատ խղճուկ վիճակում էր, սակայն Չեխովը, բեմադրելով Գրիբոեդովի «Խելքից պատուհասըԽելքից պատուհաս» կամ Լերմոնտովի «Դիմակահանդեսը», Գոգոլի «Ամուսնությունը», «Ռևիզորը» և Օստրովսկու գործերը, աշակերտներին կապում էր արվեստի և գրականության առաջավոր ներկայացուցիչների հետ։ Չեխովը հաճախ ինքն էլ էր մասնակցում աշակերտական բեմադրություններին և նույնիսկ գրում պիեսներ։
Գիմնազիան ավարտելուց հետո Չեխովը ուղևորվում է Մոսկվա՝ պետական համալսարանի բժշկական ֆակուլտետում ուսանելու։ Քանի որ նրանց ընտանիքը դեռ ծանր կացության մեջ էր, Անտոնը կրկին ստիպված էր և՛ սովորել, և՛ աշխատանք փնտրել։ Հետևելով ավագ եղբոր խորհրդին՝ նա որոշում է աշխատակցել ռուսական երգիծական պարբերականներին և կարողանում է կարճ ժամանակում բավական սերտ կապեր ստեղծել դրանց խմբագիրների հետ։ Սկզբում գրում էր թռուցիկ ակնարկներ կամ թեթև երգիծական պատմվածքներ։ Ուսանողական տարիներին  ավելի հաճախ հանդես է եկել Անտոշա Չեխոնտե կեղծանունով։ Սկզբնական շրջանում  գրում էր շատ հապճեպ՝  ջանալով շուտ հանձնել անհրաժեշտ նյութերը և արագ ստանալ վարձատրությունը։ Հաճախ նկարագրում էր աննշան և առօրյա դեպքեր, կյանքի զավեշտալի կողմերը։ Գրական լարված աշխատանքը  անհետևանք չի մնում. Չեխովը հետզհետե մշակում է կյանքի երևույթները դիտելու, ուսումնասիրելու և արձանագրելու արտասովոր ընդունակություն։ Նա յուրացնում է հակիրճ գրելու դժվարին արվեստը։ Այս նոր ժամանակահատվածում նա սկսում է կյանքին և իրականությանը մոտենալ նոր դիրքից։
Չեխովը սկսում է ավելի մեծ ուշադրությամբ դիտել շրջապատող ծանր իրականությունը և ավելի լավ տեսնել իրական կյանքի հակասական երանգներն ու բարդ ելևէջները։ Նա դարձյալ գրի էր առնում զավեշտալի դեպքեր, դարձյալ աշխատում էր կատակներով գրավել իր ընթերցողների ուշադրությունը։ Սակայն այժմ արդեն չէր կարողանում սառնասիրտ մնալ և թաքցնել իր հույզերն ու խեղդել հոգու խորքում պահած ապրումներն ու մտորումները։ Որպես բժիշկ և գիտնական-գրող՝ Չեխովը միշտ մանրակրկտորեն էր մոտենում իր պատմվածքների թեմաների մշակմանը, առանձին սյուժեների ընտրությանը և միշտ ձգտում էր արտացոլել իրականությունը։ Այդ էր պատճառը, որ նա անվերջ գրում էր, մշակում, վերամշակում՝ ավելի դիպուկ բառեր գտնելու և ավելի ազդու գույներ ընտրելու համար։ Մոսկվայի համալսարանն ավարտելուց հետո Չեխովը անցնում է ինտենսիվ ստեղծագործական աշխատանքի։ Երբ լույս է տեսնում Չեխովի ակնարկների և պատմվածքների առաջին ժողովածուն, ռուս մի քանի քննադատներ, գրականագետներ, ողջունելով նոր հեղինակին, միաժամանակ հայտնում են իրենց տարակուսանքները։ Չեխովն առավոտից մինչև երեկո լինում էր հիվանդանոցում և լարված աշխատանք էր տանում։ Համբերությամբ լսում էր բազմաթիվ հիվանդների գանգատները, ուսումնասիրում նրանց կենցաղային պայմանները, սփոփանքի ջերմ խոսքեր գտնում յուրաքանչյուր հիվանդի համար։
Սախալին
Ուշագրավ է, որ պարբերաբար կրկնվող սուր դիտողությունները, իշխող կարգերի դեմ նետված քննադատական ակնարկներն ավելի բացորոշ և կտրուկ են դառնում սախալինյան ճանապարհորդությունից հետո։ Իր ատենախոսության համար Չեխովը կարող էր անհրաժեշտ նյութեր գտնել և ուսումնասիրել ավելի դյուրին կերպով հենց Մոսկվայում, բայց նրա հիմնական նպատակն էր ուսումնասիրել սախալինյան աքսորականների կյանքը, քննել իրականությունը, պարզել ճշմարտությունը։ Նա սկսում է ուսումնասիրել Սախալինի մասին հրատարակված նյութերն ու հետազոտությունները։ Ուսանողները Չեխովի համար պրպտումներ են կատարում հանրային գրադարանում և հավաքում են կարևորագույն հրատարակությունները։ Չեխովը կարդում է նաև քրեական իրավունքի, քաղաքականության, դատավարության, բնագիտության մասին գրքեր։ Նախապատրաստական այդ մեծ աշխատանքն ավարտելուց հետո Չեխովը փորձում է ձեռք բերել Սախալինի վարչական մարմիններին ուղղված անհրաժեշտ գրություններ։ Այդպիսի պաշտոնական մի գրություն հանձնում է նրան գլխավոր բանտային վարչության կառավարիչը, որի հայտարարության համաձայն, Չեխովին հնարավորություն պետք է տրվեր ուսումնասիրելու աքսորավայրերի բոլոր բնակիչների կյանքը։ Հաստատված է, որ պաշտոնյան Չեխովին հանձնելով այդ գրությունը, միաժամանակ սախալինյան աքսորավայրի պետին ուղղված առանձին գաղտնի գրությամբ առաջարկում էր հնարավորություն չտալ, որ Չեխովը հանդիպի քաղաքական աքսորականների հետ։ Այդ գաղտնի գրությունը հայտնաբերվել է միայն հեղափոխությունից հետո, գլխավոր բանտային վարչության արխիվային վավերագրերը ուսումնասիրողների շնորհիվ։
Հաղթահարելով բազմաթիվ խոչընդոտներ՝ Չեխովը Սախալին հասնելուն պես անցնում է աշխատանքի։ Նա շրջում է կղզում, հանդիպում  աքսորականներին, ուսումնասիրում աքսորավայրերը, գրի առնում արտառոց և սոսկալի փաստեր։ Հետագայում Չեխովը իր հավաքած նյութերի հիման վրա գրում է ակնարկներ և ապա հրատարակում Սախալինի մասին գրած մեծածավալ իր գիտական աշխատությունը։
Մելիխովո
1892 թվականին Չեխովը Մելիխովոյում փոքրիկ կալվածք է գնել Մոսկվայից մոտ հարյուր մղոն հարավ, որտեղ ընտանիքի հետ բնակվել է մինչև 1899 թվականը։ «Լավ է տեր լինելը», – կատակում էր նա իր ընկեր Իվան Լեոնտևին (որը հումորային պատմություններ էր գրում Շչեգլով կեղծանվամբ), սակայն  նա լրջորեն ստանձնեց իր պարտականությունները որպես տանտեր և օգնում էր տեղացի գյուղացիներին։  1892 թվականի սովի և խոլերայի զոհերին օգնելու համար կառուցեց երեք դպրոց, հրշեջ կայան, հիվանդանոց և բժշկական օգնություն ցուցաբերեց գյուղացիներին,  չնայած իր տուբերկուլյոզի հաճախակի կրկնվող դեպքերին ։
Միխայիլ Չեխովը նկարագրում է եղբոր բժշկական պարտականությունների չափը.
1894 թվականին Մելիխովոյի այգում կառուցված տնակում Չեխովը սկսեց գրել իր «Ճայը» պիեսը։ Մելիխովո տեղափոխվելուց երկու տարի հետո Չեխովը վերանորոգեց տունը, զբաղվեց գյուղատնտեսությամբ և այգեգործությամբ, մշակեց այգին ու լճակը, տնկեց շատ ծառեր, որոնք, ըստ Միխայիլի, «խնամում էր ... ինչպես իր զավակներին։ Ինչպես «Երեք քույրեր» պիեսում գնդապետ Վերշինինը, երբ նայում էր նրանց, մտածում էր, թե ինչ կլինեն երեք-չորս հարյուր տարի հետո» ։
1896 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Սանկտ Պետերբուրգի Ալեքսանդրինսկի թատրոնում «Ճայը» պիեսի առաջին բեմադրությունը կատարյալ ֆիասկո էր, քանի որ չընդունվեց հանդիսատեսի կողմից։ Սակայն թատրոնի ռեժիսոր Վլադիմիր Նեմիրովիչ-Դանչենկոն այնքան տպավորված էր պիեսով, որ համոզեց իր կոլեգա Կոնստանտին Ստանիսլավսկուն 1898 թվականին բեմադրել այն Մոսկվայի գեղարվեստական ակադեմիական թատրոնում ։ Ստանիսլավսկու ուշադրությունը հոգեբանական ռեալիզմի և խաղացող անսամբլի վրա, վերականգնեց Չեխովի հետաքրքրությունը դեպի դրամատուրգիան ։ Գեղարվեստական թատրոնը Չեխովին պատվիրեց էլ ավելի շատ պիեսներ և հաջորդ տարի բեմադրեց Չեխովի «Քեռի Վանյա» և «Փայտե հրեշը» պիեսները, որոնք Չեխովն ավարտել էր 1896 թվականին ։
Յալթա
1897 թվականի մարտին Մոսկվա կատարած այցի ժամանակ Չեխովը հիվանդանում է թոքերի արյունահոսությամբ։ Մեծ դժվարությամբ նրան համոզում են հիվանդանոց տեղափոխվել, որտեղ բժիշկները թոքերի վերին մասում ախտորոշում են տուբերկուլոզ և պատվիրում փոխել կենսակերպը ։
1898 թվականին՝ հոր մահից հետո, Չեխովը Յալթայի ծայրամասում գնել էր հողատարածք և կառուցել Սպիտակ ամառանոցը, որտեղ տեղափոխվել էր մոր և քրոջ հետ։ Չնայած նա տնկել էր ծառեր ու ծաղիկներ, պահում էր շներ և կռունկներ, ընդունում հյուրերի, ինչպիսիք են Լև Տոլստոյը և Մաքսիմ Գորկին, Չեխովը միշտ շտապում էր «տաք Սիբիրից» դեպի Մոսկվա կամ արտերկիր։ Նա խոստացել էր տեղափոխվել Տագանրոգ, երբ այնտեղ ջրամատակարարում տեղադրվի ։ Յալթայում թատրոնի համար Չեխովն ավարտեց ևս երկու պիես («Երեք քույր», «Բալենու այգին»)՝ ստեղծագործելով ավելի դժվար, քան «երբ գրում էր պարզ, ինչպես այժմ բլիթներն է ուտում»։
1901 թվականի մայիսի 25-ին Չեխովն ամուսնացավ Օլգա Կնիպպերիի հետ։ Նա Նեմիրովիչ-Դանչենկոյի հովանավորյալն ու նախկին սիրուհին էր, ում Չեխովն առաջին անգամ հանդիպել էր «Ճայը» պիեսի փորձերի ժամանակ ։ Մինչ այդ, Չեխովը, որը հայտնի էր որպես «Ռուսաստանի ամուսնությունից խուսափող գրական ամուրի», նախընտրում էր անցողիկ կապեր ։ Մի անգամ նա Սուվորինին գրել է.
"Ամեն դեպքում ես կամուսնանամ, եթե ցանկանում եք։ Բայց այս պայմաններում, ամեն ինչ պետք է լինի, ինչպես մինչ այդ եղել է, այսինքն, նա պետք է ապրի Մոսկվայում, մինչ ես ապրում եմ գյուղում, և ես կգամ նրան տեսության...խոստանում եմ լինել հիանալի ամուսին, բայց ինձ տվեք մի կին, որը, ինչպես լուսինը, իմ երկնքում ամեն օր չի հայտնվի ։"
Նամակը կարծես Չեխովի ամուսնական պայմանավորվածությունների մարգարեությունը լիներ Օլգայի հետ. նա ապրում էր հիմնականում Յալթայում, Օլգան՝ Մոսկվայում՝ զբաղվելով իր դերասանական կարիերայով։ 1902 թվականին Օլգան վիժում է. Դոնալդ Ռեյֆիլդը, հիմք ընդունելով զույգերի նամակները, եզրակացնում է, որ դրա պատճառը կարող էր Չեխովի ու Օլգայի բաժանումը լինել, չնայած ռուս գիտնականները հերքել են այդ պնդումը ։ Այս հեռավար ամուսնության գրական ժառանգությունը նամակագրությունն է, որը թատրոնի պատմության գանձեր է պահպանում, ներառյալ Ստանիսլավսկու ռեժիսորական մեթոդների վերաբերյալ ընդհանուր բողոքները և Չեխովի խորհուրդները Օլգային նրա պիեսներում խաղալիս ։
Ուշ տարիներ
Սախալինյան ուղևորությունից Մոսկվա վերադառնալուց հետո՝ 1890 թվականից մինչև 1895 թվականը Չեխովը բնակություն է հաստատում Մալայա Դիմիտրովկայում գտնվող երկհարկանի մի բակաշենքում։ Այստեղ նա աշխատում էր «Սախալին կղզին» գրքի, «Թեթևսոլիկը», «Մենամարտ», «Հիվանդասենյակ № 6» պատմվածքների վրա, ինչպես նաև հանդիպում էր գրողներ Վլադիմիր Կորոլենկոյի, Դմիտրի Գրիգորովիչի, Վլադիմիր Գիլյարովսկու, Պյոտր Բոբորիկինի, Դմիտրի Մերեժկովսկու, Վլադիմիր Նեմիրովիչ-Դանչենկոյի, նշանավոր դերասաններ Ալեքսանդր Լենսկու և Ալեքսանդր Յուժինի, նկարիչ Իսահակ Լևիտանի հետ։ Բակաշենքը պահպանվել է մինչև մեր ժամանակները, նրա վրա տեղադրված է հուշատախտակ գրողի խորաքանդակով։
1892 թվականից մինչև 1899 թվականը Չեխովը բնակվել է մերձմոսկովյան Մելիխովո կալվածքում, որտեղ ներկայումս գործում է չեխովյան գլխավոր թանգարաններից մեկը։ «Մելիխովյան նստավայրի» տարիներին գրվել են քառասունից ավելի ստեղծագործություններ։ Հետագայում շատ է ճամփորդել Եվրոպայում։ 1899 թվականին գրահրատարակիչ Ադոլֆ Մարքսին է վաճառել իր հեղինակային իրավունքը այն երկերի համար, որ արդեն գրվել էին և պետք է գրվեին հետագա քսան տարիներին։ 1898 թվականի վերջին գրողը Յալթայում հողակտոր գնեց, որտեղ ճարտարապետ Լ. Ն. Շապովալովի նախագծով տուն կառուցեց և հիմնեց այգի։ Վերջին տարիներին Չեխովը, որի մոտ տուբերկուլյոզի սրացումներ էին սկսվել, առողջությունը կարգի բերելու նպատակով մշտապես բնակվում էր Յալթայի իր բնակարանում, միայն հազվադեպ էր լինում Մոսկվայում, որտեղ ապրում էր (1901 թվականից) նրա կինը՝ արտիստուհի Օլգա Լեոնարդովնա Կնիպպերը, որը կարևոր տեղ էր զբաղեցնում 1898 թվականին հիմնված Մոսկվայի գեղարվեստական թատրոնում։
1900 թվականին գիտությունների ակադեմիայի ռուսաց լեզվի և գրականության բաժանմունքի գեղարվեստական գրականության բնագավառում առաջին իսկ ընտրության ժամանակ Չեխովն ընտրվեց պատվավոր ակադեմիկոս։ 1902 թվականին, այն բանից հետո, երբ կայսր Նիկոլայ II-ի հրամանով չեղյալ համարվեց Մաքսիմ Գորկու պատվավոր ակադեմիկոս ընտրվելը, Չեխովը, ի նշան բողոքի, Վ. Գ. Կորոլենկոյի հետ միասին հրաժարվեց այդ պատվավոր, բարձր կոչումից։
Չեխով գրող ու Չեխով բժիշկ
Չեխովը Մոսկվայի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետ է ընդունվել 1879 թվականին և այն ավարտել է 1884 թվականին։ Եղել է բարեխիղճ ուսանող, հաճախել է պրոֆեսորներ Ալեքսանդր Բաբուխինի, Գրիգորի Զախարինի, Կլեյնի, Ալեքսանդր Ֆոխտի, Վլադիմիր Սնեգիրյովի, Ալեքսեյ Օստրոումովի, Ալեքսեյ Կոժևնիկովի, Ֆեոդոր Էրիսմանի, Սկլիֆոսոֆսկու դասախոսություններին։ Արդեն 1881 թվականից սկսում է բժշկի պրակտիկան դոկտոր Պ. Ա. Արխանգելսկու մոտ Մոսկվայի նահանգի Զվենիգորոդի գավառի Չիկինսկի տեղական բուժարանում։ Իր իսկ վկայությամբ՝ չի զղջացել, որ գնացել է բժշկական ֆակուլտետ։
Ավարտելով համալսարանը՝ Չեխովը փորձեց զբաղեցնել մանկական կլինիկաներից մեկի մանկաբույժի թափուր աշխատատեղը, սակայն անհայտ պատճառով այդ նշանակումը չկայացավ։ Բժշկի դիպլոմ ստանալուց հետո Չեխովն իր բնակարանի դռան վրա տեղադրեց «Բժիշկ Ա. Պ. Չեխով» ցուցատախտակ, շարունակում էր բուժել իր մոտ հաճախողներին և այցելում ծանր հիվանդներին։
Հոգու խորքում Չեխովի մոտ բժիշկը երբեք չի մահանում. «Ես երազում եմ թարախապալարների, այտուցների, կապտուկների, փորլուծությունների, աչքի մեջ ընկած կեղտերի և այլ իրավիճակների մասին։ Ամռանը սովորաբար օրվա կեսը ընդունում էի հյուծվածներին, իսկ քույրս ասիստենտություն էր անում ինձ, այդ աշխատանքը զվարճալի էր», Վլադիմիր Կորոլենկո, մայիս 1888 թ.: Սախալին մեկնելու դրդապատճառներից մեկը բժշկությանը «գոնե մի քիչ վարձահատույց» լինելու ցանկությունն էր։ Բանտերի, բժշկական հիվանդանոցների, բարաքների, տեղական մանկաբարձական ծառայության սանիտարական վիճակի ուսումնասիրությունը ցնցեց Չեխովին։ «Սախալին կղզի» գրքում իր սեփական աշխատանքների արդյունքները թույլ տվեցին նրան ասելու «Բժշկությունը չի կարող ինձ դատապարտել դավաճանության համար։ Ես պատշաճորեն եմ հատուցել գիտնականությանը»։
Բժշկությանը «դավաճանելու» շարժառիթը Չեխովի կողմից բազմիցս շրջանառվում է այդ տարիներին։ Մեկ նա կախաղան է բարձանում նրա առաջ իրեն անվանելով «խոզ», մեկ էլ խաղարկում է հետևյալ հակավարկածը, «Բժշկությունը իմ օրինական կինն է, իսկ գրականությունը իմ սիրուհին։ Երբ մեկը ձանձրացնում է գիշերում եմ մյուսի մոտ»։ Սակայն բժշկական միջավայրը երբեք չի հանդիմանել Չեխովին բժշկությունից դեպի գրող հեռանալու համար։ 1902 թվականին Մոսկվայում կայացած բժիշկների Պիրոգովյան համագումարի անդամները միաձայն շնորհակալություն հայտնեցին գրողին, նրա գրական գործունեության համար, ռուսական գրականության մեջ բժշկական գործիչների իրական կերպարների ստեղծման համար։
1890-ական թվականների կեսերին Չեխովը դեռևս մտածում էր համալսարանում սեփական մասնավոր ախտաբանական և բուժման դասընթացների մասին։ Դասախոսելու համար նրան անհրաժեշտ էր գիտական աստիճան և դիսերտացիայի պաշտպանություն։ Անտոն Պավլովիչը որպես այդպիսին առաջարկում է օգտագործել «Սախալին կղզին», սակայն ֆակուլտետի դեկանը չի համաձայնվում ինչպես պաշտպանության, այնպես էլ դասընթացներում դասախոսություններ կարդալու համար։
Չեխովը կամավոր մասնակցում է սովի և խոլերայի համաճարակի հետևանքների դեմ պայքարին 1891-1892 թվականներին, բայց պրակտիկ բժշկությունն աստիճանաբար նույնիսկ սահմանափակ չափերով սկսում է ձգել գրողին։
Լայն ճանաչում էր ստացել նրա խոստովանությունը Ա. Ս. Սուվորինին․ «Օ՜հ, ինչքան են ինձ ձանձրացրել հիվանդները. հարևան կալվածատերը ներվային հարված էր ստացել, և ինձ քարշ էին տալիս նրա մոտ մի քնձռոտ սայլակառքով։ Բոլորից շատ ձանձրացնում էին ծծկեր երեխաներով կանայք և դեղափոշիները, որոնք կշռելը ձանձրալի էր» (նամակ գրված 28 օգոստոսի 1891 թվականին)։ Իսկ մինչ այդ․ «Նողկալի ժամեր և օրեր, որոնց մասին ես պատմում եմ, լինում են միայն բժիշկների մոտ» – նամակ գրված նույն թվականի օգոստոսի 18-ին։ Նրա տրամադրությունը չի փոխվում նաև հաջորդ տարի, նա գրում է․ «Իմ հոգին հոգնած է։ Տխուր է։ Չպատկանել ինքդ քեզ, մտածել միայն փորլուծության մասին, ցնցվել գիշերը շան հաչոցից կամ դռան թակոցից (արդյոք իմ հետևից չեն եկել), ճամփորդել նողկալի ձիերով, անհայտ ճանապարհներով և կարդալ միայն խոլերայի մասին և սպասել միայն խոլերայի և միևնույն ժամանակ լինել լիովին անտարբեր այդ հիվանդության և այն մարդկանց նկատմամբ, ում դու ծառայում ես, դա, տեր իմ, այնպիսի շիլափլավ է, որից դու կարող ես վատ զգալ» (նամակ գրված 1892 թվականի օգոստոսի 16-ին)։ «Բժիշկ լինելը լավ չէ. և՛ սարսափելի է, և՛ ձանձրալի, և՛ զզվելի։ Երիտասարդ գործարանատերը ամուսնանում է և մեկ շաբաթ հետո կանչում է ինձ «անպայման այս րոպեին խնդրում եմ», նրա մոտ <…> իսկ երիտասարդ գեղեցկուհու մոտ <…> 75-ամյա ծեր գործարանատերը ամուսնանում է, այնուհետև բողոքում, որ իր «բջջակորիզը» ցավում է նրանից, որ «իրեն շատ է տանջել»։ Ես պետք է Ձեզ ասեմ, որ այս ամենը շատ զզվելի է։ Աղջիկը, որդերն ականջների վրա, փորլուծությունները, փսխումները, սիֆիլիսը, թու։ Քաղցր հնչյուններ և պոեզիա, ուր եք դուք» (նույն հասցեատիրոջը, 1892 թվականի օգոստոսի 2)։ «Չեխովյան տխրության» ևս մեկ օրինակ. «Ես միայնակ եմ, քանի որ ամբողջ խոլերայինը օտար է իմ հոգուն, իսկ աշխատանքը, որը պահանջում է մշտական շրջագայություններ, բամբասանքներ և մանր հոգսեր, ինձ համար հոգնեցուցիչ են։ Գրելու ժամանակ չկա։ Գրականությունը վաղուց լքված է, ես մուրացիկ եմ և աղքատ, քանի որ նպատակահարմար գտա իմ և իմ անկախության համար հրաժարվել տեղամասային բժշկի վարձատրությունից» (նամակ գրված 1892 թվականի օգոստոսի 1-ին)։ «Ինձ արդեն շատ են ձանձրացնում խոսակցությունները և հիվանդները, հատկապես կանայք, որոնք բուժման ընթացքում անսովոր հիմար են ու համառ» (Իվան Գորբունով-Պոսադովին, մայիսի 20, 1893 թ)։
Բայց անգամ գրական ճանաչման և բժշկական գործունեությունից հրաժարվելու տարիներին Չեխովը զգացել է իր կապը բժշկական աշխարհի հետ, նրան հետաքրքրել են այս բնագավառի գիտության նվաճումները, նա հոգ էր տանում «Վիրահատական տարեգիր» և «Վիրահատություն» բժշկական ամսագրերի համար, որոնք այդ տարիներին տառապում էին միջոցների բացակայությունից, երկար տարիներ եղել է «Բժիշկ» թերթի ընթերցողը և հրապարակել դրանում։ 1895 թվականին նա մասնակցել է մոսկովյան տեղական բժիշկների համագումարին, որոնք կայանում էին Պոկրովսկ գյուղի տեղական հոգեբուժական հիվանդանոցում։ Իրականում, Չեխով-բժիշկը և Չեխով-գրողը իրար հետ հակասության մեջ չեն, ուղղակի գրողի «բժշկական» մտածողության ներսում տեղի է ունենում շեշտադրության տեղաշարժ մասնավորից ընդհանուրին, «Ով չի կարողանում մտածել բժշկորեն, այլ մտածում է մասնակիորեն, նա ժխտում է բժշկությունը։ Բոտկինը, Զախարինը, Վիխրովը և Պիրոգովն անշուշտ, խելացի և շնորհալի մարդիկ են, հավատում են բժշկությանը, ինչպես Աստծուն, քանի որ նրանք մեծացել են մինչև „բժշկություն“ հասկացությունը» Սուվորինին 18 հոկտեմբերի 1888 թ։ Կիրառելով այս ամենը Չեխովի հանդեպ, սա նշանակում է ձգտել մասնակի ախտանիշերի միջոցով պարզելու առանձին անհատի անհաջողությունների էական պատճառները, որոնք պայմաններ են ստեղծում համաճարակի առաջացման, վաղաժամ ծերացման և սոցիալական անհամաչափության համար։ Չեխովը սկսում է ձգտել հոգեբուժության։ Այնպիսի ստեղծագործություններ ինչպիսիք են, «Հիվանդասենյակ № 6», «Նոպա» և «Սև վանականը» կարող է գրել ոչ միայն ցանկացած գրող բժիշկ, այլ հենց «բժշկական մտածողությամբ» գրողը, հանձին Չեխովի։ Ի. Ի. Յասինսկին «Իմ կյանքի վեպում» վկայում է, որ Չեխովին «չափազանց հետաքրքրում է այսպես կոչված հոգեկան ցանկացած շեղում»։ Նրա կարծիքով, նա կարող էր դառնալ հոգեբույժ, եթե գրող չդառնար։
Չեխովի «բժշկական» երևակայության շնորհիվ գրականությունը պարտական է այնտեղ բժիշկների անկրկնելի կերպարների, բուժակների, նյարդաբանների և չեխովյան «մռայլ մարդկանց» պատկերասրահի ստեղծմանը (հաճախ կոպիտ, անհարգալից, անտարբեր, բայց և զգայուն, խոցելի, անօրեն)։ Նրա պատմվածքները նեղ առումով «բժշկի գրառումներ» չեն, դա անկատար հասարակության ախտորոշումն է։ Որպես փորձառու բժիշկ Չեխովն առատ նյութ է ստացել տարբեր սոցիալական խմբերի կյանքի ներքին դիտարկման գեղարվեստական ընդհանրացումների համար։ Որպես ուշադիր և խելացի նկարիչ, նրան մնում էր միայն կատարել ինքնուրույն եզրահանգումներ։
Տարօրինակությունն այն է, որ մեծ մասամբ նա բժիշկներին պատկերել է ուրույն ինքնահեգնական, ծաղրանկարային ոճով։ Չեխովը համառորեն պնդում էր բժշկական մասնագիտության մարդասիրական բնույթի մասին՝ կոչ անելով բժիշկներին ուշադիր և հանդուրժողական վերաբերմունք դրսևորել հիվանդների նկատմամբ։ Մեծ մասամբ, Չեխովի շնորհիվ ռուսական և համաշխարհային գրականության մեջ ստեղծվեց մտավորական-բժշկի, մարդասեր-բժշկի և անձնվեր մարդու գրական արխետիպը։
Պարգևատրվել է «Բնակչության առաջին համընդհանուր մարդահամարի աշխատանքների համար» մեդալով։
Մահ
1904 թվականի մայիսին Չեխովը տուբերկուլյոզով հիվանդ էր։ Միխայիլ Չեխովը հիշում է.
Հունիսի 3-ին նա Օլգայի հետ ուղևորվեց Գերմանիայի Շվարցվալդ (Սև անտառ) լեռնազանգվածում գտնվող Բադենվայլեր քաղաք, որտեղից քրոջը՝ Մաշային, ուրախ նամակ գրեց՝ նկարագրելով այնտեղի սնունդն ու շրջակայքը և հավաստիացնելով նրան ու մորը, որ ապաքինվում է։ Իր վերջին նամակում նա դժգոհում էր գերմանացի կանանց հագնվելու ձևից ։
Չեխովի մահը դարձել է «գրական պատմության մեծագույն բեմադրություններից», այն բազմաթիվ անգամներ վերապատմել են, նկարազարդել, նկարահանել. առավել ուշագրավ է Ռայմոնդ Կայվերի «Հանձնարարություն» կարճ պատմվածքը։ 1908 թվականին Օլգան ամուսնու կյանքի վերջին պահերի մասին գրել է.
Չեխովի մարմինը Մոսկվա տեղափոխվեց ոստրեների համար նախատեսված սառեցված երկաթուղային մեքենայով, ինչը վիրավորեց Գորկուն ։ 1904 թվականի հուլիսի 9-ին (22) տեղի ունեցավ Չեխովի հուղարկավորությունը, հոգեհանգստյան կարգը կատարվեց Նովոդևիչի վանքի Վերափոխման եկեղեցում։ Չեխովին հողին հանձնեցին Վերափոխման եկեղեցու անմիջապես հետնամասում գտնվող գերեզմանոցում՝ հոր շիրիմի կողքին։ Գերեզմանի վրա տեղադրվել էր փայտե խաչ՝ կանթեղի պատկերով։ Չեխովի մահվան տարելիցի օրը՝ 1908 թվականի հուլիսի 2-ին (15), գերեզմանի վրա տեղադրվեց նոր մարմարե հուշարձան՝ պատրաստված նկարիչ Լեոնիդ Բրաիլովսկու կողմից ։
1933 թվականին Նովոդևիչի վանքի տարածքում գերեզմանոցը վերացվեց, և Օլգա Լեոնարդովնա Կնիպպերի խնդրանքով Չեխովը վերաթաղվեց վանքի հարավային պատի հետևում գտնվող գերեզմանոցում։ 1933 թվականի նոյեմբերի 16-ին գրողի մի քանի հարազատների և մտերիմների ներկայությամբ բացվեց նրա գերեզմանը, և դագաղը տեղափոխվեց նոր վայր։ Շուտով այստեղ տեղափոխվեցին երկու տապանաքարերը` Անտոն Չեխովի և նրա հոր (վերաթաղման ժամանակ Պ. Չեխովի աճյունը մնացել է հին տեղում) ։
Ստեղծագործական կյանք
1891 թվականից սկսած Չեխովը, տարված ստեղծագործական ինտենսիվ աշխատանքով, հրատարակել է պատմվածքներ և պիեսներ, որոնք, ռեալիստորեն բնութագրելով ռուս իրականությունը, իրենց հիմնական ուղղությամբ կոչ էին անում ընթերցողներին կռվի ելնել գոյություն ունեցող հասարակական չարիքների դեմ, որոնել հասարակական զարգացման նոր ուղիներ, ծառանալ բռնության, բռնակալների, անիրավության դեմ։ Սախալինյան ճամփորդությունից հետո Չեխովը հրատարակել է «Գողը» և «Գուսևը»՝ 1890 թ., «Մենամարտ»՝ 1981, «Կանայք», «Կինը», «Աքսորավայրում», «Հարևանները»՝ 1892, «Պալատ № 6»` 1892 թ. նոյեմբեր, «Անհայտ մարդու պատմածը»՝ 1893, «Սև վանականը»՝ 1894 (գրվել է 1893 թ.), «Ռոտշիլդի ջութակը»՝ 1894, «Մուժիկներ»՝ 1897 և չինովնիկության մասին («Պատյանով մարդը»՝ 1898 և այլն) պատմվածքները, իր հայտնի դրամատուրգիական գործերը։ Չինովնիկության բնութագրմանը նվիրված իր գործերում Չեխովն ավելի խտացված գույներով է նկարագրում  իր մռայլ «հերոսներին» և նկարներն էլ դարձնում է հին աշխարհի դեմ ուղղված սուր և անողոք «պատկերներ», դիտավորությամբ դեն նետելով թե՛ հումորիստական երանգները, թե՛ անցյալի «պատգամին» հատուկ կես-հեգնական, կես-էլեգիական տոնը ։
Չեխովը մեծ նշանակություն է տվել իր գրվածքերի գեղարվեստական մշակմանը։ Նրա ստեղծագործություններում նկարագրվել են նաև ուրիշ ժողովուրդների ներկայացուցիչներ։ Չեխովի պատմվածքների և հատկապես պիեսների մեջ աչքի է ընկնում մեծ ուշադրութայմբ ընտրված պատկերների նվագային կոլորիտը։ Չեխովի գործերի մեջ քնարական տրամադրությամբ տոգորված և գեղարվեստական մեծ ավյունով նկարված դաշտանկարների, լուռ կամ խոսուն բնության, ուռենիներով շրջագծված այգիների նրբին կոլորիտը շաղկապված է հոգնաբեկ ու տխուր, մտախոհ կամ երազող հերոսների մեղմ մորմոքի, գանգատի, զուսպ բողոքի հետ ։
Դրամատուրգիան
Դրամատիկ ստեղծագործություններ Չեխովը սկսել է գրել XIX դարի 70-ականներին։ Վարժարանում սովորելու տարիներին Չեխովը մեծ մասամբ գրել է պիեսներ, որոնք մինչ այսօր չեն պահպանվել։ Երկրորդ կուրսում գրել է դրամա, որը հետագայում վերնագրվեց «Պլատոնով»։ 1885 թվականին գրել է «Մեծ ճանապարհին» էտյուդը, որը գրաքննիչները չեն թույլատրել բեմադրելու։ Նրա պիեսներից են «Կարապի երգը» (Կալխաս), «Իվանով», «Արջը», «Առաջարկ», որոնք տպագրվել են 1887 թվականից։
1886 թվականին գրել է մենախոսություն «Ծխախոտի վնասակարության մասին»։ Այն տպագրվել է «Պետերբուրգյան թերթում», «Երփներանգ պատմություններ» ժողովածուում։
1883–1887 թվականներին Չեխովը գրում է դրամատիկ գործեր, հումորային պատմություններ և ծաղրերգություններ. «Հիմարը կամ պաշտոնաթող կապիտանը» (1883), «Կեղծ ողբերգակները և չարաճճի դրամատուրգները» (1884), «Կատարյալ քննություն» (1884), «Խառնաշփոթ Հռոմում» (1884), «Լեզուն մինչև Կիև կհասցնի» (1884), «Տիրոջ բնակիչները» (1884), «Հիվանդի անկողնու մոտ» (1884), «Լուսնի վրա» (1885), «Դրամա» (1886), «Խավարումից առաջ» (1887)։