cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Երևանի թիվ 181 հիմնական դպրոց
Պատմություն
Ուկրաինահայ բանաստեղծուհի Անահիտ Սարգսյանի ջանքերով, որը զբաղվում է հայապահպանության խնդիրներով Սփյուռքում, Դեր-Զորի սգո բլուրներից հայ նահատակների ոսկորներ են բերվել, որոնք պատշաճ ձևով հողին են հանձնվել դպրոցի տարածքում։
Մարդուկ-ջարդուկը և չորս թագավորությունները
Սյուժե
Շտալբաում ընտանիքի համար սա առաջին Սուրբ Ծնունդն էր առանց մայրիկի, և երիտասարդ Կլարան չէր կարողանում համակերպվել այն փաստի հետ, որ իր հայրը այնպես էր իրեն պահում, կարծես ոչինչ չէր պատահել։ Կլարան խելացի էր ոչ իր տարիքին համապատասխան։ Դրանում նա նման էր իր մայրիկին։ Մարի Շտալբաումը թողել էր իր դստերը անսովոր նվեր՝ մետաղական ձու՝ գաղտնի կողպեքով և նշումով․ «Այն, ինչ քեզ պետք է, ներսում է»։ Գաղտնիքը բացահայտելու համար Կլարան գնում է իր կնքահայր Դրոսելմեյերի մոտ, որը օգնում է նրան գտնել անհրաժեշտ բանալին։ Բայց ամեն ինչ այդքան հեշտ չէր։ Դրոսելմեյերի նվերը բացում է Չորս Թագավորությունների՝ Քաղցրավենիքի, Ձնե, Ծաղկի և Զվարճանքի կախարդական դռները երիտասարդ Շտալբաումի համար, որտեղ մայրը՝ Մարին, թագուհի է եղել։ Երեք թագավորությունները ապրում էին խաղաղության և համերաշխության մթնոլորտում, բացի չորրորդից, որտեղից էլ սկսվում են դժբախտությունները։ Նրա առաջնորդ Մայր Կոճապղպեղը Մկների թագավորի հետ ցանկանում է գրավել իշխանությունը։ Միակ բանը, որ կարող էր օգնել կախարդական աշխարհին, հատուկ մեխանիզմով բանալին էր՝ մշակված Մարի Շտալբաումի կողմից, որը կարող էր վերակենդանացնել խաղալիքները։ Բայց բանալին գողացվել էր չար մկների կողմից և հիմա գտնվում էր Մայր Կոճապղպեղի ձեռքերում։ Հիմա Կլարան, որպես արքայադուստր, պետք է փրկեր թագավորությունը։
Քննադատություն
Ֆիլմը ստացել է կինոքննադատների ցածր գնահատական։ Rotten Tomatoes-ի կայքում նա ունի 32% դրական գնահատական 194 կարծիքի հիման վրա, 10-ից 5,1 միջին գնահատականով ։ Metacritic կայքում ստացել է 39 միավոր 100-ից 38 կարծիքների հիման վրա ։ 2018 թվականի դեկտեմբերի 20-ին The Hollywood Reporter հանդեսի փորձագետները "Մարդուկ-ջարդուկը եւ չորս թագավորություններ" ֆիլմը դասել են 2018 թվականի վատագույն ֆիլմերի ցանկի վեցերորդ հորիզոնականում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Walt Disney Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոնդոնում Կատեգորիա:2018 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Pinewood Studios-ում նկարահանված ֆիլմեր
Երևանի թիվ 181 հիմնական դպրոց
Պատմություն
Կատեգորիա:Երևանի դպրոցներ
Ստեպանովկա (գյուղ, Բորզնայի շրջան)
Ստեպանովկա (Степанівка), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բորզնայի շրջանում։
2006 թվականի տվյալներով Ստեպանովկա գյուղում բնակվում էր 586 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 293 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բորզնայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Սողոմոն Թեհլիրյան
Սողոմոն Խաչատուրի Թեհլիրյան, Թեհլերյան, , հայ ազգային–ազատագրական շարժման գործիչ, հայ վրիժառու, Հայոց ցեղասպանության վերապրող։ Գնդակահարել է երիտթուրքերի ներքին գործերի նախարար և Հայոց ցեղասպանության գլխավոր կազմակերպիչ Թալեաթ փաշային։ ՀՅԴ անդամ։
Կենսագրություն
Սողոմոն Թեհլիրյանը ծնվել է 1897 թվականին Բագառիճում (Երզնկայի գավառ, Արևմտյան Հայաստան), ուր ստացել է իր նախնական կրթությունը։ Ապա ուսումը շարունակել է Երզնկայի Կեդրոնական ուսումնարանում, որն ավարտել է 1912 թվականին և 1913 թվականին փոխադրվել է Սերբիա։ Առաջին համաշխարհային պատերազմը սկսվելուն պես նա մեկնել է Հայաստան, ուր մասնակցել է կամավորական շարժմանը՝ Անդրանիկի գնդում։ 1915 թվականին Թեհլերյանը վերապրել է ցեղասպանությունը, ինչը շատ մեծ ազդեցություն է ունեցել նրա կյանքում։
1921 թվականին Թեհլիրյանը մասնակցել է Դաշնակցության Նեմեսիս գործողությանը՝ առաջադրանք ստանալով սպանել Եղեռնի գլխավոր կազմակերպչին՝ Թալեաթ փաշային։ Նույն տարվա մարտի 15-ին Բեռլինի Շառլոտենբուրգ թաղամասի Հարդենբերգ փողոցում նա գնդակահարել է Թալեաթին և ձերբակալվել։ Սակայն 1921 թվականի հունիսի 2-ին գերմանական դատարանը անպարտ է ճանաչել նրան։ Թեհլիրիյանը պաշտպանվում էր երեք դատապաշտպանների կողմից, որոնցից մեկը դոկտոր Թեոդոր Նիմայերն էր՝ օրենսդրության պրոֆեսոր Քիլի համալսարանից, երկրորդը Ադոլֆ ֆոն Գորդոնն (իրավական գաղտնի խորհրդական) էր, իսկ երրորդը՝ Յոհաննես Վերթաուերը (իրավական խորհրդական) ։
Արդարացված Թեհլիրյանը երկար տարիներ ապրել է Հարավսլավիայի մայրաքաղաք Բելգրադի Դալմատինսկա փողոցի թիվ 78 տանը։ 1945 թվականից հետո բնակություն է հաստատել նախ Կազաբլանկայում (Մարոկկո) և ապա ԱՄՆ-ի Սան Ֆրանցիսկո քաղաքում, որտեղ էլ մահացել է 1960 թվականի մայիսի 23-ին։ Թաղվել է Ֆրեզնոյի հայկական «Արարատ» գերեզմանոցում։ Ի հիշատակ Թեհլիրյանի՝ հուշարձան է կանգնեցվել Ֆրեզնոյի իր գերեզմանում, Թալինի շրջանի Մաստարա գյուղում և Երևանում ։
2019 թ․ Թեհլիրյանի որդին՝ Զավենը, Մայր Աթոռին է նվիրել մի շարք բացառիկ փաստաթղթեր հոր արխիվից ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության ականատեսներ Կատեգորիա:Նեմեսիս գործողության մասնակիցներ Կատեգորիա:Հայ վրիժառուներ Կատեգորիա:Հայ ազատագրական շարժում Կատեգորիա:Հայերն Օսմանյան կայսրությունում Կատեգորիա:Ամերիկահայեր Կատեգորիա:ԱՄՆ-ում օսմանյան ներգաղթյալներ Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանությունից փրկվածներ Կատեգորիա:Թուրքիայից ԱՄՆ արտագաղթածներ
Գալիասկար Քամալի տուն
Վաճառական Խայբուլլինի տուն (տունը, որտեղ ապրել է Գալիասկար Քամալը), գտնվում է Կազանի Վախիտովսկի շրջանի Հին թաթարական ազատաբնակների ավանի Նարիմանով փողոցում։
Պատմություն
19-րդ դարի վերջում, 20-րդ դարի սկզբում Կազանում ապրում էր վաճառական Սադիկ Սախիպովիչ Խայբուլինը (1840-1915 թթ.), ով զբաղվում էր մորթե իրերի առևտրով։ Նա ցանկանում էր ամրապնդել իր ազդեցությունը քաղաքի մուսուլմանական համայնքում, ուստի որոշեց հին թաթարական գերեզմանատան տեղում փայտե մզկիթ կառուցել, և այնտեղ իմամ նշանակել իր մտերիմ մարդկանցից։ Վաճառականի հարազատների մեջ չկար մեկը, ով կարող էր մոլլա լինել, ուստի Ս. Ս. Խայբուլլինը որոշեց իր դստերն ամուսնացնել Գալիասկար Քամալետդինովի հետ, որը մուսուլմանական բարձրագույն մեդրեսի շրջանավարտ էր, լայն գիտելիքներ ուներ շարիաթի բնագավառում, ինչպես նաև հայտնի էր իր գրական փորձերով։
Համաձայնվելով ամուսնանալ Բիբիգայիսի հետ՝ Գալիասկար Քամալը կտրականապես հրաժարվեց դառնալ հոգևորական, քանի որ նա մտադիր էր աշխատել գրական դաշտում։ Գալիասկար Քամալը, նրա ծնողները և առևտրական Խայբուլլինը համաձայնեցին, որ Քամալը, գոնե կդառնա գրավաճառ։ Հարսանիքը տեղի ունեցավ 1900 թվականին, իսկ 1902 թվականին, դստեր և փեսայի համար վաճառականը Բոլշայա Մեշչանսկայա փողոցում (այժմ՝ Նարիմանովի փողոց) կառուցեց փայտյա տուն, որտեղ 1908 թվականին ծնվեց նրանց որդին` Անաս Քամալը։ Այդ տանը Գալիասկար Քամալն ապրեց մինչև իր մահը՝ 1933 թվական։ Տունը պահպանվել է մինչև այսօր։ Թաթարական ԽՍՀ-ի նախարարների խորհրդի 30.10.1959 թ. № 591 որոշման համաձայն` Գալիասկար Քամալի տունը ճանաչվել է որպես տեղական նշանակության պատմական հուշարձան։ Թաթարստանի Հանրապետության մշակույթի նախարար Ա. Մ. Սիբգատուլլինի 02.04.2012 թվականի № 220 հրամանով տունը հաստատվել է որպես մշակութային ժառանգության պաշտպանվող օբյեկտ։
2012 թվականին ավերվել են տան ինչպես ներքին, այնպես էլ արտաքին հարդարանքները, և տան շատ մասերի բնօրինակ տեսքը հիմնականում կորել է։ 2012 թվականին Թաթարստանի Հանրապետության անտառտնտեսության նախարարության հրամանով «Թաթինվեստգրաժդանպրոեկտի» գլխավոր դիզայներն իրականացրել է պատմական արխիվային հետազոտություն և մշակել գիտական և նախագծային փաստաթղթեր, որոնց հիման վրա «Նուրլատլես» ընկերությունը իրականացրել է տան վերանորոգումը։
Առևտրական Խայբուլլինի տունը երկհարկանի կիսաքար շինություն է։ Բարձր ցոկոլային հարկը պատրաստված է աղյուսից և սվաղված է։ Ներքին հարդարանքները կատարված են թաթարական ավանդույթներին համաձայն. բնակելի տարածքները փողոցից պարսպապատված են, իսկ տան մուտքն անցնում է բակով։ Տանը կա հոլանդական վառարան։ Ավելի վաղ տան մուտքի դարպասները եղել են փայտե, այժմ՝ չկան։
Տան պատին ամրացված է տեղեկատվական հուշատախտակ, որտեղ նշված է, որ այդ տանն ապրել է Գ. Գ. Քամալը, ինչպես նաև կա գրառում կատարված վերականգնման մասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կազանի տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:1902 հիմնադրումներ
Սեգունդո Սերնադաս
Սեգունդո Սերնադաս (Pedro Cernadas, ), արգենտինացի դերասան։
Կենսագրություն
Սերնադասը դերասանությամբ սկսել էր հետաքրքրվել, երբ դեռ պատանի հասակում էր։ Նա խաղացել է Տելեմունդոյի մի շարք հայտնի և սիրված հեռուստասերիալներում։ Նկարահանվել է նաև մի շարք հեռուստահաղորդումներում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Արգենտինացի դերասաններ
Դովութլու
Դովութլու, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում ։
Բնակչություն
1886 թվականին գյուղն ունեցել է 143, 1907-ին՝207, իսկ 1908-ին՝ 299 ադրբեջանցի բնակիչ ։
Նաջարլու
Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 80 տուն հայ բնակիչ։
Պատմություն
Գյուղն ավերվել, իսկ բնակաիչները կոտորվել կամ տարագրվել են 1915 թվականին Մեծ եղեռնի ժամանակ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Թուրքիայի գյուղեր
Գրինյոն
Գրինյոն (Griñón), քաղաք և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում՝ Մադրիդի ինքնավար մարզի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Կոմառկա-Սուռ շրջանում։ Բնակչությունը՝ 9546 մարդ (ըստ 2010 թվականի) ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մադրիդ ինքնավար համայնքի բնակավայրեր
Pokémon Yellow
Pokémon Yellow Version: Special Pikachu Edition (: Դեղին վերսիա - «Պիկաչուի» հատուկ հրատարակում, Ճապոնիայում` «Գրապանային գիատիչներ։ Պիկաչու»), ճապոնական համակարգչային խաղ Game Boy կրիչի համար նախատեսված, որը մշակել և ստեղծել է Game Freak ստուդիան, իսկ հրատարակել է Nintendo հրատարակչությունը։ Այն Ճապոնիայում ցուցադրել են 1998 թվականի սեպտեմբերի 12-ին, ԱՄՆ-ում 1999 թվականի հոկտեմբեր 19-ին և Եվրոպայում 2000 թվականի հուլիսի 7-ին։ Խաղերը համարվում է Pokémon Red և Blue-ի հատուկ հրատարակումը, որը խաղի եղանակով շատ նման է անիմեին։ Բացի դրանից ավելցվել են մի քանի մինի-խաղեր, որոնք չկային Red և Blue-ում ։
Գեյմպլեյ
Pokémon Yellow-ի գեյմպլեյը նման է [Pokémon Red և Blue-ի գեյմպլեյ, բայց փոփոխություններով։ Խաղի մեջ աշխատում է երրորդ դեմքը։ Խաղի ընթացքը կատարվում է երեք մոնիտորների վրա` խաղի աշխարհ, որով շրջում է խաղացողը, մենյու, որտեղ խաղացողը ստեղծում է իր պայուսակը, պոկեմոնների խումբը և կառավարում է խաղի ընթացքը և էկրանը, որտեղ կատարվում են ճակատամարտերը։
Գեյմպլեյի փոփոխությունները
Ի տարբերություն Red-ի և Blue-ի, Yellow-ը խաղի օրինակով այն ավելի նման է անիմեին։ Խաղացողին խաղի ամենասկզբից տալիս են նրա առաջին պոկեմոնին` Պիկաչուին (Red և Blue-ում եղել է Չարմանդերը, Սկվիրտլը և Բուլբազավրը)։ Անիմեի նման, Պիկաչուն ետևում է գլխավոր հերոսին։ Պիկաչուի հետ կարելի է խոսել, և իմանալ նրա տրմադրությունը և զգացմունքը գլխավոր հերոսի նկատմամբ։ Խաղի սկզբում Պիկաչուն անտարբեր է գլխավոր հերոսի նկատմամբ, և հետագա գործողություններից Պիկաչուն կսկսի սիրել գլխավոր հերսին, կամ զզվալ։ Եթե Պիկաչուն ժամանակի ընթացքում ավելի է ուժեղանում, նա իրեն ուրախ է սկսում, իսկ եթե նա հաճախ նրան հաճախ հաղթեն մենամարտերում, նա կսկսի իրեն վատ զգալ։ Գեյմպլեյի շատ փոփոխություններ ավելացրեր են Pokémon HeartGold և SoulSilver խաղից, և Pokémon Gold և Silver րեմեյկից։ Ավելացվել է մինի-խաղ, որտեղ խաղացողը խաղում է Պիկաչուով սյորֆինգի վրա և այդ խաղի ժամանակ խաղացողը պետք ավելի շատ անցնի մեկնարկի տեղից։ Որպեսզի խաղացողը կարողանա խաղալ այդ խաղը, նա պետք սովորի Պիկաչուի «սյորֆինգ» (Surf) հնարքը։ Դա կարող է խաղացողը անել Pokémon Stadium խաղի շնորհիվ ։ Խաղի մեջ խաղացողը կարող է Պոկեդեկսի մեջ գտնվող ինֆորմացիան պատճենել թղթի վրա Game Boy Printer իրի օգնությամբ։
Սյուժե
Սյուժեն Red և Blue-ի փոփոխված օրինակն է ։ Խաղի սկզբում խաղացողին ընտրություն չեն թողնում, որպեսզի նա պոկեմոն ընտրի։ Նրան խաղի սկզբից տալիս են Պիկաչուին, իսկ նրա հակառակորդին Իվին։ Սյուժեի ընթացքում, խաղացողի կարող է հանդիպել տարբեր կերպարների։ Այդ կերպարներից են սպա Ջենին, Ջեսին, Ջեյմսը և Մյաուտը։ Այն Պիկաչուն, որին տալիս են խաղի սկզբից` խաղացողը չի կարող բաց թողնել նրան կամ կերպարանափոխել։ Էշ Կետչումի նման, ով անիմեի գլխավոր հերոսն է, խաղացողը Red և Blue-ից կարող է ստանալ երեք սկզբնական պոկեմոններին։ Խաղացողը խաղի ընթացքում պետք է հավաքի բոլոր 151 պոկեմոններին և իրենց օգնությամբ հաղթել ստադիոնի բոլոր գլխավորներին (Gym Leaders), իսկ հետո Էլիտային Քառյակին (Elite Four): Ամբողջ խաղի ժամանակ գլխավոր հերոսին հետապնդում է R Խումբը (Team Rocket), որը շատ հայտնի ավազակային խումբ է։ Այդ խումբը գողանում է պոկեմոններին, որպեսզի դառնա ավելի ուժեղ ։
Մշակում
Խաղի մշակումը սկսել է Pokémon Blue-ի մշակումը ավարտելուց հետո։ Ստեղծողները ուզում էին այդ խաղը մշակել մինչև դուրս կգար «Պոկեմոն։ Մյաուտը ընդդեմ Մյաուի» լիամետրաժ ֆիլմը։ Nintendo-ի նախագահ` Սատորու Իվատան ենթադրում էր, որ Yellow-ի վաճառքները շատ չեն լինի, որովհետև մոտակա ժամանակում հրատարակվելու էր Pokémon Gold և Silver խաղը ։ Pokémon Yellow-ը Ճապոնիայում 1998 թվականի սեպտեմբերի 12-ին, Ավստրալիայում 1999 թվականի սեպտեմբերի 3-ին, ԱՄՆ-ում 1999 թվականի հոկտեմբերի 19-ին և Եվրոպայում 2000 թվականի հուլիսի 7-ին ։ Այդ խաղին օգնության հասավ Game Boy Color հրատարակչությունը Պիկաչուի նկարով ։ Որպեսզի խաղը ավելի հայտնի դառնա Volkswagen-ի և Nintendo-ի միջև պայմանագիր կնքվեց դեղին Volkswagen New Beetle-ի շուրջ, որը անվանագրված էր պիկաչուի տակ ։ Nintendo World Report-ը Pokémon Yellow-ին անվանել է 1999 թվականի ամենալավ խաղերից մեկը ։
Վաճառք
Pokémon Yellow -ը եղել է շատ հաջող և լավ վաճառվում էր։ Nintendo-ն 2000 թվականի սկզբին մտածում էր, որ խաղի օրինակների շահությը կլինի 75 միլիոն Ամերիկյան դոլար ։ Բոլորը մտածում էին, որ Game Boy Color և Pokémon Yellow-ի խաղալիքների վաճառքը ամենաշատը կլինի ձմեռային սեզոնում ։ Nintendo-ի աշխատող` Ջորջ Հարիսոնը, մտածել էր, որ խաղի վաճառված օրինակների թիվը կհասնի երեք միլիոնի, և ասում էր, որ այն վաճառքի թվաքանակով կանցնի Donkey Kong 64 խաղին ։ Ամերիկայում վաճառվել է խաղի մոտ 150000 օրինակ ։ Pokémon Yellow-ի հրատարակման առաջին շաբաթում այն զբաղեցնում էր երկրորդ տեղը համակարգչային խաղերի վաճառքի ցուցակում, սիկ երկրորդ շաբաթում զբաղեցնում էր առաջին տեղը ։ Դեկտեմբերում խաղը վաճառքի թվով անցավ Donkey Kong 64 և Gran Turismo 2 խաղերին ։ Հրատարակման առաջին շաբաթում նրա վաճառքի օրինակները հասան 600.000 հազարի, իսկ երկրորդ շաբաթում այն մեծացավ մեկ միլիոնով, և այդպես Pokémon Yellow-ը դարձավ ամբթղջ ժամանակվա ամենաարագ վաճառվող համակարգչային խաղը ։ Համարյա նույն այդ ժամանակ հրատարակվեց «Մյաուտը ընդդեմ Մյուի» լիամետրաժ ֆիլմը, որը պետք բարձրացներ Pokémon Yellow-ի վաճառքը   ։
Cape Cod Times-ի Գվեն Ֆրիսը խաղին անվանել է 1999 թվականի սեզոնի ամենաջերմ իրերից մեկը, համեմատելով այն անցած տարվա հայտնի խաղալիքների հետ, որոնցից էր Ֆյորբին և Tickle Me Elmo-ը ։ USA Today-ի Տոմաս Կոնտենտը նույնպես այն համեմատել էր ուրիշ խաղալիքների հետ, ասելով, որ նա «կարող էր ոտնահարել» նարնց։ Նաև նա ավելցրել էր, որ Yellow-ը Red-ի և Blue-ի հետ պատճառ են, որ Game Boy-ի վաճառքները 1998 թվականի 3,5 միլիոնից 1999 թվականին հասել է 8 միլիոնի ։ Yellow-ի հարցումը բերեց նրան, որ Target-ը հարկադրված էր ներողություն խնդրել գնորդներից. Представители FuncoLand отчитались о дыре по продажам Game Boy Color и Pokémon Yellow, вызванной их дефицитом : Yellow-ը Մեծ Բրիտանիայում նույնպես մնաց Pokémon սերիայի ամենահաջող խաղը ։ Միայն Wii Fit-ը Wii-ի համար կարող էր համեմատվել Yellow-ի հետ ։ Idaho Statesman ամսագիրը Yellow-ին անվանել է «Game Boy Color-ի ամենալավ խաղը» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ծրագրային ապահովում
Մեհմեթ Բայդարի և Բահադըր Դեմիրի սպանություն
Մեհմեթ Բայդարի և Բահադըր Դեմիրի սպանություն, 1973 թվականի հունվարի 27-ին ԱՄՆ Կալիֆոռնիա նահանգի Սանտա Բարբարա քաղաքի Santa Barbara Biltmore հյուրանոցում տեղի ունեցած սպանություն, որի ժամանակ սպանվել են թուրք դիվանագետներ Մեհմեթ Բայդարը և Բահադըր Դեմիրը։ Գլխավոր հյուպատոս Բայդարը և փոխհյուպատոս Դեմիրն սպանվել էին հայազգի վրիժառու Գուրգեն Յանիկյանի կողմից։ Յանիկյանը, ներգրավելով իր կապերը, թուրք դիվանագետներին հրավիրել էր ճաշի, որի ժամանակ էլ երկուսին գնդակահարել է։
Մեհմեթ Բայդար
Մեհմեթ Բայդարը ծնվել է 1924 թվականին Ստամբուլում։ Ավարտելով Ռոբերտ քոլեջը և Ստամբուլի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը՝ նա շարունակել է ուսումը Փարիզի համալսարանի Քաղաքական հետազոտությունների ինստիտուտում։ 1950 թվականին նա դիվանագիտական ծառայության է անցել Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարարությունում։ Մեկ տարի աշխատելով ԱԳՆ Տնտեսական դեպարտամենտում՝ տեղափոխվել է ՆԱՏՕ-ի հարցերով դեպարտամենտ, որը նոր էր ստեղծվել նախարարության կազմում։ 1960 թվականին Բայդան նշանակվել է Վաշինգտոնում թուրքական դեսպանության գլխավոր քարտուղար։ 1966 թվականին վերադարձել է Անկարա՝ աշխատելու Կենտրոնական պայմանագրի կազմակերպության դեպարտամենտում։ Այնուհետ՝ 1972 թվականին դարձել է Լոս Անջելեսում Թուրքիայի գլխավոր հյուպատոս։ Նա սպասարկում էր ԱՄՆ արևմտյան ափի մեծ մասը։
Բահադըր Դեմիր
Դեմիրը ծնվել է 1942 թվականի մարտի 9-ին Ստամբուլում։ Ավարտելով Ռոբերտ քոլեջը և Անկարայի համալսարանի քաղաքագիտության ֆակուլտետը՝ 1967 թվականին դիվանագիտական ծառայության է անցել Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարարությունում։ Նրա դիվանագիտական առաջին պաշտոնը Լոս Անջելեսում Թուրքիայի փոխհյուպատոսի պաշտոնն էր։
Գնահատականներ
Լրագրող Մայքլ Բոբելյանի գնահատմամբ՝ «այն, որ այդ տղամարդկանցից որևէ մեկը ողջ չի եղել Ցեղասպանության ժամանակ, Յանիկյանի համար քիչ էր հետաքրքրում» ։ «Ճիշտ այնպես, ինչպես կես դար առաջ Օսմանյան կայսրության կողմից հայերի ապամարդկայնացումը դուռ բացեց այդքան հասարակ քաղաքացիների համար ցեղասպանությանը մասնակցելու համար, Յանիկյանը սկսեց այդ մարդկանց դիտարկել ոչ թե որպես մարդ, այլ որպես տասնամյակների անարդարության խորհրդանիշ»,- գրել է Բոբելյանը ։
Հետևանքներ
Բայդարն ամուսնացած էր Գյուների հետ, որի հետ ամուսնացել էր սպանությունից 20 ամիս առաջ։ Վերջինս հղի էր սպանության ժամանակ ։
Անվանակոչություն
Բահադըր Դեմիրի անունով Ստամբուլում դպրոց, իսկ Անկարայում փողոց է անվանակոչվել ։ Իսկ արդեն Մեհմեթ Բայդարի անունով Ստամբուլում վագ դպրոց, իսկ Անկարայում դպրոց է անվանակոչվել  ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրք դիվանագետներ
Օսիպովո (գյուղ, Տյոմկինսկի շրջան)
Օսիպովո (Осипово), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Տյոմկինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 3 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Տյոմկինսկի շրջանի բնակավայրեր
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Նոր Նախիջևան)
Նոր Նախիջևանի Սուրբ Աստվածածին (Աստվածամոր վերափոխման) եկեղեցի, Նոր Նախիջևան քաղաքի (այժմ` Դոնի Ռոստովի Պրոլետարսկի շրջանի կազմում) առաջին հայկական եկեղեցին ։ Եկեղեցին քանդվել է խորհրդային իշխանությունների կողմից 1930-ական թվականներին։
Պատմություն
Սուրբ Աստվածածին փայտե հայկական եկեղեցին կառուցվել է արդեն 1780 թվականին` քաղաքը հիմնադրելու արդեն հաջորդ տարում։ Այս եկեղեցում օծվել են քաղաքի հայկական մյուս եկեղեցիների հիմնաքարերը։ 1781 թվականի ապրիլի 14-ին տաճարում հանդիսավորությամբ օծեցին չորս եզրաքարեր, որոնք այնուհետև տեղադրվեցին քաղաքի չորս անկյուններում։ Հովսեփ արքեպիսկոպոս Արղությանի «Դավթար» ձեռագրի տեղեկությունների համաձայն` Աստվածածնի վերափոխման նոր տաճարը հիմնադրվել է 1781 թվականին, և դրա շինարարությունն ավարտվել է 1787 թվականից ոչ ուշ։ Երրորդ տաճարի շինարարությունը սկսվել է 1819 թվականի մայիսի 18-ին ։
Եկեղեցին գտնվում էր Ուսպենսկայա 1-ին փողոցում (այժմ` Պրոլետարական)՝ ժամանակակից թիվ 2 շենքի շրջանում։ Տաճարի հատակագիծն ի սկզբանե հավասարակողմ խաչի տեսքով էր։ Կենտրոնական մասում վեր էր խոյանում գմբեթավոր թմբուկը։ Հարավային և հյուսիսային մուտքերը ձևավորված էին տոսկանյան քառասյուն նախասրահներով։ Կենտրոնական (արևմտյան) մուտքի վրա խոյանում էր զանգակատունը, որը փլուզվեց 1850-ական թվականների սկզբներին։ 1856 թվականին ճարտարապետ Ն. Մուրատովի նախագծով տաճարն ընդլայնվեց. ավելացվեց երկհարկանի զանգակատնով նոր մուտք։ Տաճարի կողքին կար փոքրիկ հայկական գերեզմանատուն, որտեղ թաղում էին հայտնի նախիջևանցիներին։ Մասնավորապես, այնտեղ էին թաղված Հովհաննես Պոպովը և Ստեփան Նատալյանը, որոնք զգալի գումարներ էին նվիրաբերել բարեգործական նպատակներով։ Տաճարին կից գործել է Վերափոխման ուսումնարան ։
1930-ական թվականներին տաճարը փակվեց և շուտով քանդվեց։ Վերափոխման ուսումնարանի հիման վրա բացվեց թիվ 12 դպրոցը, որի համար կառուցվեց նոր շենք։ Պատերազմից հետո շենքն ընդլայնվեց և այնտեղ բացվեց թիվ 12 պրոֆտեխուսումնարանը ։
Սինգառիճ
Սինգառիճ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում ։ Գտնվում էր Էրզրում քաղաքից 15 կմ հարավ-արևմուտք, գետափի վրա։
Պատմություն
1830 թվականին, առաջին բռնագաղթի ժամանակ, Սինգառիճ գյուղի մի խումբ բնակիչներ հիմնել և հաստատվել են Ջավախքի Կուլիկամ գյուղում։ Սնկառիճի բնակչության հիմնական մասը բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին, իսկ մի մասը ապաստանել են տարբեր երկրներում։
Բնակչություն
1878 թվականին ուներ 81 թուրք և 92 հայ բնակիչ, իսկ XX դարի սկզբին հայերի թիվը կազմում էր 30 տուն՝ 240 բնակչով։
Պատմամշակութային կառույցներ
Սինգառիճն ուներ Ս. Մինաս անունով եկեղեցի։
Կրթություն
Գյուղում գործում էր Արշակյան վարժարանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Նիկոսիայի շրջան
Աշխարահգրություն
Նիկոսիայի շրջանը գտնվում է երկրի կենտրոնական և հյուսիսայի հատվածներում, շրջաննի հյուսիսարևելյան մասը գտնվում է Հյուսիսային Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետության հատվածում, սահմանակից է հյուսիսում՝ Կիրենիայի շրջան, արևելքում՝ Ֆամագուստայի շրջան, հարավ-արևելքում՝ Լարնակայի շրջան, հարավում՝ Լիմասոլի շրջան, արևմուտքում՝ Պաֆոսի շրջան։ Շրջանի ընդանհուր տարածքը 2714 կմ 2 է։ Վարչական կենտրոնն Նիկոսիա քաղաքն է։
Բնակչություն
Շրջանի հունական մասի բնակչությունն 2001 թվականի տվյալներով կազմում է 273.642 մարդ ։ 2011 թվականի տվյալներով շրջանի հունական մասի բնակչությունն կազմում է 325.756 մարդ։ Այդ թվում 264.221 մարդ կամ (81.1%), հույներ են ։
Շրջանի թուրքական մասի բնակչությունն 2006 թվականի տվյալներով կազմում է 85 579 մարդ։ Հիմնական մեծամասնությունը թուրքեր են ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նիկոսիայի շրջան
(7080) 1986 RS1
(7080) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1986 թվականի սեպտեմբերի 5-ին Անտոնին Մրկոսի կողմից Կլետում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1986 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Անտոնին Մրկոսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Վեյգա (գետ)
Վեյգա (Вейга), գետ Ռուսաստանի հյուսիս-արևմուտքում, գտնվում է Արխանգելսկի մարզի Պրիմորսկի և Օնեժսկի շրջաններում։ Գտնվում է Օնեժսկի թերակղզում։ Գետի սկիզբը գտնվում է Սպիտակ ծովի Օնեժսկի ափի Օնեժսկի գետաբերանում, Պուրնեմի և Ուխտի գետաբերանների միջև.Գետի երկարությունը 49 կմ է ։ Մակերեսը 50 կմ²-ից ավելին է.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Նոր թայվանական դոլար
Նոր թայվանական դոլար (չին`|新臺幣 или 新台幣|新台币|Xīntáibì), Թայվանի դրամական միավորը։ Արտարժույթի ծածկագիր " TWD  ', կրճատ'  NT $  'ուղղագրությամբ։ Պաշտոնական արժույթը գործում է 1949 թվականից։ Սկզբում թողարկումն իրականացնում էր Թայվանի բանկը, իսկ 2000 թվականից` Չինաստանի Կենտրոնական բանկը :
Մետաղադրամներ` $½, $1, $5, $10, $20, $50:
2000, 1000, 500, 200 և 100 դոլար արժողությամբ թղթադրամներ։
Թայվանի բանկը թողարկել է Թայվանի նոր դոլարը 1949 թվականի հունիսի 15-ին՝ Թայվանի հին դոլարին փոխարինելու համար։ Փոխանակումն իրականացվել է 40,000 ։ 1 հարաբերակցությամբ։ Փոխարինման պատճառներից մեկը գնաճի դեմ պայքարն էր, որը երկրում սկսվել էր Չինաստանի քաղաքացիական պատերազմից հետո։
Ստուգաբանություն
Չինական «Նոր Թայվանի դոլար» տերմինը (新台币 կամ 新台币, բառացիորեն «Նոր Թայվանի արժույթ») սովորաբար օգտագործվել է միայն բանկային և իրավական փաստաթղթերում` հնարավոր երկիմաստությունից խուսափելու համար։ Թայվանում յուան ​​(元 կամ 圓) տերմինը լայնորեն օգտագործվել է գրելու մեջ, իսկ խոսակցություններում՝ նաև քվայ ։
Տերմինաբանություն
«Նոր» ածականը ավելացվել է միայն պաշտոնական համատեքստերում, որտեղ անհրաժեշտ է խուսափել որևէ երկիմաստությունից, չնայած որ երկիմաստություն այսօր փաստացի գոյություն չունի։ Այս ենթատեքստերը ներառել են բանկային գործունեություն, պայմանագրեր կամ արտարժույթ։ Արժույթի միավորի անունը կարող է գրվել 圓 կամ 元 լեզուներով, որոնք փոխարինելի են։ Նրանք երկուսն էլ արտասանվում են  yuán  - ով` Մանդարին։ Բայց նրանք տարբեր արտասանություններ ունեն թայվանական Hokkien (îⁿ, goân) և Hakka (yèn, ngièn) լեզուներով։ 仙 անունը թայվանական Հոկկիենում և Հակայում ցենտով հավանական է, որ ճապոնական դարաշրջանի թայվանական իեն կամ {անգլ | ja | |}} (սեն) հարյուրերորդ միավորից է։
Անգլերենի օգտագործման դեպքում Նոր Թայվանի դոլարը հաճախ կրճատվել է որպես NT, NT $ կամ NT դոլար, մինչդեռ TWD հապավումը սովորաբար օգտագործվել է արտարժույթի փոխարժեքների համատեքստում։ Նոր Թայվանի դոլարի ստորաբաժանումները հազվադեպ են օգտագործվում, քանի որ սպառողական շուկայում գործնականում բոլոր ապրանքները վաճառվում են ամբողջ դոլարով։ Այնուամենայնիվ, բանկերը գրանցում են ռեկորդային ցենտներ (դոլարի հարյուրերորդերորդ մասը)։
Բախ (երաժիշտներ)
Բախեր (գերմ.- Bach), գերմանական երաժիշտների և կոմպոզիտորների ընտանիք է, որի ամենահայտնի ներկայացուցիչը կոմպոզիտոր, բարոկկոյի ներկայացուցիչ Յոհան Սեբաստյան Բախն է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բախերի ընտանիք
Վավիլոնսկի
Վավիլոնսկի (Вавилонский), գյուղ Ռուսաստանի Ալթայի երկրամասի Պոսպելիխինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 398 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Ալթայի երկրամասի Պոսպելիխինսկի շրջանի բնակավայրեր
Ռուսլան Պիմենով
Ռուսլան Վալերևիչ Պիմենով (Руслан Валерьевич Пименов, ), ռուս ֆուտբոլիստ, հարձակվող։ Խաղացել է Ռուսաստանի հավաքականի կազմում։
Ակումբային
Մոսկվայի «Տորպեդոյի» ՕՌՄՊՄԴ-ի սան է։ Հանդես է եկել Մոսկվայի «Տորպեդո ԶԻԼ» (1998) և «Լոկոմոտիվ» (1999-2004, 2005), ֆրանսիական «Մեց» (2005, 2006), «Ալանիա» (2005) թիմերում։ 2007-2009 թվականներին եղել է Մոսկվայի «Դինամոյի» խաղացող։
2000 թվականին դարձել է «Հույս» անվանակարգում ռուսական ֆուտբոլային «Աղեղնավոր» պրոֆեսիոնալ մրցանակի թեկնածու ։
2001 թվականին «Լոկոմոտիվի» կողմից հայտավորվել է Չեմպիոնների լիգային 25 համարի մարզաշապիկով ։
2005 թվականին հայտավորվել է «Լոկոմոտիվի» կազմում։ Հուլիսի 8-ին «Լոկոմոտիվի» կազմում անցկացրել է առաջին խաղակեսն «Սպարտակի» դեմ խաղում (3։ 4), իսկ արդեն հաջորդ օրը խաղադաշտ է դուրս եկել հիմնական թիմերի խաղի 82-րդ րոպեին, որտեղ «Լոկոմոտիվը» հաղթել է 2:1 հաշվով ։ Այս հանդիպումը վերջինն էր Պիմենովի համար «Լոկոմոտիվի» հիմնական կազմում, թեև նա դուբլի համար 11 մետրանոցից գոլի հեղինակ է դարձել հուլիսի 22-ին՝ բացելով հանդիպման հաշիվը, և փոխարինվել առաջին խաղակեսից հետո («Լոկոմոտիվը» պարտվել է և՛ խաղակեսը՝ 1:2, և՛ ամբողջ հանդիպումը՝ 2:4) , իսկ հուլիսի 30-ին կայացած ԲԿՄԱ-ի դեմ հաջորդ տուրի խաղից առաջ «Լոկոմոտիվի» երկրպագուները «Լոկոմոտիվի» մարզադաշտում Պիմենովին սատարող պաստառ են փակցրել՝ պահանջելով նրան խաղադաշտ դուրս բերել ։ «Լոկոմոտիվը» հաղթել է 3:2 հաշվով, իսկ Պիմենովը չի եղել նույնիսկ պահեստայինների նստարանին ։ Այնուհետև Պիմենովը մասնակցել է «Ռուբին»-«Լոկոմոտիվ» կրկնվող կազմերի հանդիպման երկրորդ խաղակեսին (0:1, հանդիպումը կայացել է օգոստոսի 5-ին) , բայց դրանից հետո արդեն չի խաղացել երկրորդ կազմի համար , իսկ օգոստոսի 31-ին դուրս է մնացել «Լոկոմոտիվի» հայտացուցակից ։
Պիմենովի խոսքով՝ «Մեցի» ղեկավարները, որտեղ նա անցկացրել է 2005 թվականի առաջին կեսը, ցանկանում էին նրան թիմում թողնել նաև տարվա երկրորդ կեսին։ «Մեցը» բանակցություններ է վարել «Լոկոմոտիվի» հետ երկու ամսվա ընթացքում՝ դիտարկելով ոչ միայն վարձակալման, այլև խաղացողի տրանսֆերի գնման տարբերակը, սակայն արդյունքում Պիմենովը վարձավճարով ուղարկվել է Վլադիկավկազի «Ալանիա» , որտեղ էլ խաղացել է մինչև տարեվերջ։ 2006 թվականին, այնուամենայնիվ, վերադարձել է«Մեց» և այնտեղ անցկացրել ևս կես տարի՝ կրկին գոլ չխփելով, ինչպես մինչ այդ «Մեցում» և «Ալանիայում»։ «Մեցը» ֆրանսիական ֆուտբոլի բարձրագույն էշելոնից դուրս է մնացել առաջնության ավարտից երեք տուր առաջ և արդյունքում գրավել է վերջին տեղը առաջնությունում, իսկ Պիմենովը վերադարձել է «Լոկոմոտիվ» 2006 թվականի հունիսի կեսերին և սկզբում մարզվել է դուբլի հետ, սակայն այդպես էլ չի ընդգրկվել հայտացուցակում՝ առաջնությանը մասնակցելու համար , թեև մինչև պայմանագրի ավարտը մնացել էր ևս կես տարի ։ Սակայն Ռուսլանն ակումբի դեմ մեղադրանքներ չի ներկայացրել, առնվազն 2005 թվականի կեսերին ընդունել է, որ, ըստ երևույթին, ինքն է թերացել մարզումների ժամանակ, եթե նույնիսկ պահեստայինների նստարանին չէր հայտնվում ։
2009 թվականին, դեռ պայմանագիր ունենալով Մոսկվայի «Դինամոյի» հետ, փորձաշրջան է անցել «Խիմկիում», սակայն չի ընդունվել թիմ ։ 2009 թվականի դեկտեմբերին հեռացել է ակումբից ։ Ունենալով մի շարք առաջարկներ Ռուսաստանի առաջին դիվիզիոնի ակումբներից ՝ կարիերան շարունակել է Մինսկի «Դինամոյում» ։ Սակայն արդեն մեկ ամիս անց ակումբը փոխադարձ համաձայնությամբ խզել է պայմանագիրը ։ Դրանից հետո ֆուտբոլիստը խաղային պրակտիկա չի ունեցել, թեև նա նախամրցաշրջանային հավաք է անցկացրել «Ուֆայի» հետ ։ Արդյունքում 29 տարեկանում ավարտել է ֆուտբոլիստի կարիերան ։
Հավաքականում
Ռուսաստանի հավաքականի կազմում մասնակցել է 4 խաղի։ Ռուսաստանի օլիմպիական հավաքականի կազմում անցկացրել է մեկ հանդիպում։ Մասնակցել է 2002 թվականի աշխարհի առաջնությանը։
Եղել է Ռուսաստանի պատանեկան հավաքականի հայտացուցակում 1998 թվականի Եվրոպայի առաջնությունում, որը տեղի է ունեցել ապրիլին Շոտլանդիայում, որտեղ Ռուսաստանի հավաքականը դուրս չի եկել խմբից՝ վերջին տեղը գրավելով Իսրայելի (1:1) և Խորվաթիայի (0:0) հետ ոչ-ոքիներից, ինչպես նաև Ուկրաինայից կրած պարտությունից (1:2) հետո։ Հայտնի չէ, թե նա խաղադաշտ է դուրս եկել այդ խաղերում, թե ոչ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լոկոմոտիվ 2-ի ֆուտբոլիստներ
Կուվիո
Բնակչությունը ըստ 2004 թվականի տվյալների կազմում է 1515 մարդ։ Բնակչության միջին խտությունը՝ 303 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 5 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 21030։ Հեռախոսային կոդը՝ 0332։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Սոգյութլու (Բաբերդի գավառ)
Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 29 տուն բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Օսիպովո (գյուղ, Կովրովսկի շրջան)
Օսիպովո (Осипово), գյուղ Ռուսաստանի Վլադիմիրի մարզի Կովրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 176 մարդ։
Սաքեն Սեյֆուլին
Սաքեն (Սադվակաս) Սեյֆուլին (Сәкен (Сәдуақас) Сейфуллин, ), ղազախ խորհրդային բանաստեղծ, գրող, ժամանակակից ղազախական գրականության հիմնադիր, պետական գործիչ։ ԽՄԿԿ անդամ 1918 թվականից։ Ղազախ ԻՄԽՀ Ժողկոմխորհի առաջին նախագահը (1922—1925), Համառուսաստանյան ԿԳԿ-ի անդամ։
Կենսագրություն
Մասնակցել է Ղազախստանում խորհրդային վարչակագի հաստատմանը, եղել է Ակմոլինսկի հեղկոմի անդամ։ 1918 թվականի ամռանը ձերբակալվել է Սպիտակ շարժման ուժերի կողմից ։ 1925— 1937 թվականին եղել է «Էնբեկշի ղազախ» («Աշխատավոր ղազախ») թերթի խմբագիրը, այնուհետև՝ «Էդեբիեթ մայդանը» («Գրական ճակատ») ամսագրի գլխավոր խմբագիրը։ Ղազախստանի ԳՄ կազմակերպիչներից է։
1934 թվականի օգոստոս-սեպտեմբեր ամիսներին մասնակցել է խորհրդային գրողների համամիութենական առաջին համագումարին։
1934 թվականի սեպտեմբերի 2-ից՝ ժուռնալիստիկայի ղազախական կոմունիստական ինստիտուտի պրոֆեսոր։
1936 թվականին, ղազախ գրողներից առաջինը, պարգևատրվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով։
1937 թվականի սեպտեմբերի 24-ին ձերբակալվել է Ղազախական ԽՍՀ ներքին գործերի ժողկոմի կողմից և հաջորդ տարվա փետրվարի 25-ին դատապարտվել գնդակահարության՝ որպես ժողովրդի թշնամի, նացիոնալիստ (ազգայնամոլ) ։ Դատավճիռն ի կատար է ածվել 1938 թվականի ապրիլի 25-ին, Ալմաթիի բանտերից մեկում ։ 1957 թվականի մարտի 21-ին ԽՍՀՄ գերագույն դատարանի զինվորական կոլեգիան արդարացրել է նրան՝ հանցակազմի բացակայության հիմնավորումով։
1937 թվականին ձերբակալվել ու գնդակահարվել էին նաև գրողի հայրն ու եղբայրը ։
Սաքեն Սեյֆուլինի կինը՝ Գուլբարամը, որ ամուսնուն ազատելու համար շատ դռներ էր ծեծել, 1938 թվականի ապրիլի 9-ին ձերբակալվել է ու նետվել «հայրենիքի դավաճանների կանանց Ակմոլինսկի ճամբար» (Акмолинский лагерь жён изменников Родины|А. Л. Ж. И.Р) : Ճամբարի ճանապարհին նրանց միակ որդին՝ Այանը, հիվանդացել ու մահացել է ։
Ստեղծագործություններ
Սեյֆուլինի «Կարմիր բազեներ»-ը (1920) սոցիալիստական հեղափոխության մասնակիցների մասին ղազախական առաջին պիեսն է։ «Անսանձ նժույգ» (1922) ժողովածուն ամփոփում է մինչ Հոկտեմբերյան հեղափոխությունն ու քաղաքացիական պատերազմի տարիներին գրած բանաստեղծությունները։ «Դոմբրա» (1924), «Ճեպընթաց» (1916), «Կյանքի ալիքների վրա» (1928) բանաստեղծական ժողովածուներում հեղափոխության և նոր կյանքի թեման ստացել է ավելի կոնկրետ ռեալիստական երանգ։ «Աովետստան» (1926) և «Ալբատրոս» (1933) պոեմներում Սեյֆուլինը անդրադարձել է Լենինի կերպարին։ Գրել է նաև «Դժվար ճանապարհ, ծանր անցում» (1927) պատմահուշագրական վեպը, վիպակներ և նովելներ։ Անդրադարձել է ղազախական գրականության պատմության հարցերին։
ԽՍՀՄ-ի փլուզումից հետո անկախություն ձեռք բերած Ղազախստանում Սաքեն Սեյֆուլինին համարում են 20-րդ դարի ղազախ խոշորագույն և ամենաազդեցիկ մտածողնրից մեկը, ղազախական մշակույթի ու գրականության ասպարեզներում մեծագույն ավանդ ներդրած հեղինակ, ազատության համար նահատակված մարտիրոս։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ղազախ գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ղազախստանի պետական գործիչներ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Պոլովինկի
Պոլովինկի (Половинки), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նիկոլաևի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պոլովինկի գյուղում բնակվում էր 42 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նիկոլաևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Դոտնի
Բնակչություն
1907-1908 թվականներին գյուղն ունեցել է 363 ադրբեջանցի բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Նեբ
Նեբ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ադանայի նահանգում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականին Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Սերգեյ Բոգոմոլով
Սերգեյ Բոգոմոլով (Серге́й Алекса́ндрович Богомо́лов, ), ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։
Կենսագրություն
1948 թվականից զբաղվում է դիվանագիտական գործունեությամբ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Ադամ Սքոթ
Ադամ Սքոթ (Adam Scott, ), ամերիկացի կինոյի և հեռուստատեսության դերասան, կինոպրոդյուսեր, երբեմն հանդես է գալիս որպես ռեժիսոր և սցենարիստ։ Առավել հայտնի է «Ասա, որ սիրում ես ինձ», «Երեկույթների վարպետներ» հեռուստասերիալներում, «Զբոսայգիներ և հանգստի գոտիներ» սերիալում Բենի դերով և «Ամփոփ եղբայրներ» ֆիլմում Դերեկ Հաֆի դերով ։
Կենսագրություն
Ադամ Սքոթը ծնվել է 1973 թվականի ապրիլի 3-ին Սանտա Կռուզ (Կալիֆոռնիա) քաղաքում։ Ունի ավագ եղբայր և քույր՝ Շենոն (Shannon) և Դեյվիդ (David)։ Ուսումը ստացել է Լոս Անջելեսի Ամերիկյան դրամատիկական արվեստի ակադեմիայում ։
1994 թվականից Սքոթը սկսել է նկարահանվել հեռուստասերիալներում՝ հիմնականում կատարելով դրվագային դերեր, մասնավորապես՝ նկարահանվել է «Օրենք և կարգ», «Նյու Յորքի ոստիկանությունը», «Տղան ճանաչում է աշխարհը», «Հինգերորդը», «Շտապ օգնություն», «Մի սպանություն», «Հաճախորդը միշտ մեռած է», «C.S.I.: Հանցագործության վայրը՝ Մայամի», «Հրաշքներ», «Վերոնիկա Մարս» և այլ սերիալներում ։ 2009 թվականին փորձել է իրեն որպես պրոդյուսեր։ «Ուղևորի տեղը» ֆիլմի գործադիր պրոդյուսերն է։ «Երեկույթների թագավորները» սերիալը, որտեղ Ադամը 2009 թվականից խաղում է գլխավոր դերերից մեկում, ունի յոթ սերիա։ Դրանց պրոդյուսերը Սքոթն է։ Դրանից հետո լքել է նախագիծը և միացել «Զբոսայգիներ և հանգստի գոտիներ» սերիալի դերասանական կազմին։ Նկարահանվել է նաև ESPN սպորտային ալիքի գովազդային հոլովակներում։
Անձնական կյանք
2005 թվականին Սքոթն ամուսնացել է Նաոմի Սաբլանի հետ (Naomi Sablan)։ Զույգն ունի երկու երեխա ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոպրոդյուսերներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ռեժիսորներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստապրոդյուսերներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կատակերգուներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Ամերիկացի պրոդյուսերներ
Պալերմո
Պալերմո (Palermo, Panormus), իտալական Սիցիլիա կզղու գլխավոր քաղաքը, Պալերմո մարզի վարչական կենտրոնը։ Գտնվում է Սիցիլիա մարզի Պալերմո գավառում ։ Բնակչությունը՝ 659,623 մարդ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Իտալիայի համալսարանական քաղաքներ Կատեգորիա:Նախկին մայրաքաղաքներ Կատեգորիա:Միջերկրական ծովի նավահանգիստներ Կատեգորիա:Նավահանգստային քաղաքներ
Ալդիկոն
Ակդիկոն, Ռուսաստանի Ամուրի մարզում գտնվող գետ, Սելեմջայի ձախ վտակը։
Ակունքը գտնվում է Հեռավոր-արևելյան «Իսիկան» երկաթուղային կայանից 12 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Հոսում է Մազանովյան և Սելեմջինյան շրջաններով, տայգայի տարածքին զուգահեռ։ Գետաբերանը Նորսկ գյուղից ներքև։ երկարությունը 183 կմ, ջրահավաք ավազանի մակերեսը՝ 2780 կմ²։
2002 թվականինգետի ավազանում բացվել է արգելավայր՝ «Ալկիդոն» Պետական բնական ջրա-ճահճային շրջանային նշանակություն ունեցող հիմքը, որը նպատակ է հետապնդում պահպանել ու վերականգնել բնական թանկարժեք կոմպլեքսները, կենդանական և բուսական աշխարհները, կենդանական և բուսական տեսակների հազվադեպ հանդիպող և ոչնչացող տիպերը և նրանց գենոֆոնդերը ։
Ջրային վիճակագրության տվյալներ
Ռուսաստանի պետական ջրային վիճակագրության կայանի տվյալներով պատկանում է Ամուրյան ավազանի տարածքին, Ամուր գետի գետային ավազանն է, Զեյա գետի ենթաավազանն է, Սելեմջա գետի ջրատնտեսական մասը ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Բախ (այլ կիրառումներ)
Բախ, ազգանուն, որը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.
Կատեգորիա:Բախերի ընտանիք
Վավիլովո (գյուղ, Ուֆիմսկի շրջան)
Վավիլովո (Вавилово, Вавилов), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ուֆիմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 193 մարդ։
Մամինսկայա
Մամինսկայա (Маминская), գետ Ռուսաստանում, հոսում Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ռևաժ գետի ձախ ափին՝ 14 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 11 կմ է։
Վավիլովո (գյուղ, Ուֆիմսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ուֆիմսկի շրջանի բնակավայրեր
Մամինսկայա
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Վելիկայա Դոչ
Վելիկայա Դոչ (Велика Доч), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բորզնայի շրջանում։
2006 թվականի տվյալներով Վելիկայա Դոչ գյուղում բնակվում էր 794 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բորզնայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Աստերոիդների ցանկ (231701-231800)
Աստերոիդների ցանկ (231601-231700) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (231801-231900)
Չանդրասեկհարա Վենկատա Ռաման
Չանդրասեկհարա Վենկատա Ռաման (சந்திரசேகர வெங்கடராமன், ), հնդիկ ֆիզիկոս։
Սովորել է Մադրասի համալսարանում (1903-1907 թվականներին)։ 1907-1917 թվականին ծառայել է ֆինանսների դեպարտամենտում և միաժամանակ գիտական աշխատանք կատարել Գիտության զարգացման հնդկական ասոցիացիայի լաբորատորիաներում։ 1917-1933 թվականներին աշխատել է Կալկաթայի համալսարանում։ 1925 թվականին, ՍՍՀՄ ԳԱ հրավերով այցելել է Սովետական Միություն։ 1933 թվականից՝ Գիտության ինստիտուտի պրոֆեսոր և տնօրեն, 1947 թվականից՝ Բենգալուրուի Ռամանի ԳՀԻ-ի տնօրեն։ Հնդկաստանի ԳԱ նախագահ (1934 թվականից)։
Աշխատանքները վերաբերում են ոչ գծային և պարամետրական տատանումների հետազոտմանը, օպտիկային, ձայնագիտությանը, մոլեկուլային ֆիզիկային։ 1928 թվականին, Լեոնիդ Մանդելշտամի և Գրիգորի Լանդսբերգի հետ միաժամանակ, հայտնագործել է լույսի կոմբինացիոն ցրման երևույթը (Կ․ Ս․ Կրիշնանի հետ համատեղ) և մեկնաբանել այն որպես Քոմփթոնի էֆեկտի օպտիկական նմանակ (Նոբելյան մրցանակ, 1930)։ Ունի նաև բյուրեղների ֆիզիկային և ուլտրաձայնային ալիքներից լույսի դիֆրակցիայի առաջացման երևույթին վերաբերող աշխատանքներ։
Որպես կազմակերպիչ, գիտական հիմնարկների ղեկավար և մանկավարժ, Ռամանը մեծ գործ է կատարել Հնդկաստանում գիտության զարգացման համար։ ՍՍՀՄ ԳԱ արտասահմանյան անդամ (1947)։ «Ժողովուրդների միջև խաղաղության ամրապնդման համար» լենինյան միջազգային մրցանակ (1957)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հնդիկ ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Հնդիկ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:20-րդ դարի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Փորձարարական ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ թղթակից անդամներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ արտասահմանյան անդամներ
Շանշա
Շանշա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ադանայի նահանգի Հաճնի գավառակում։
Սոս (Էրզրումի գավառ)
Անվան ստուգաբանություն
Ըստ Ղ. Ալիշանի գյուղի անվանումը կապված է այստեղ երբևէ եղած սոսիների պուրակի հետ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Դուլուս
Դուլուս, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում ։ Գտնվում էր Տաթև գյուղից 21 կմ հյուսիս-արևմուտք։
Բնակչություն
1908 թվականին գյուղն ունեցել է 1009 ադրբեջանցի բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Սեքվենցիա (այլ կիրառումներ)
Սեքվենցիա (ուշ լատիներեն sequentia, < լատ sequare — հետևել), եզր, որը կարող է վերաբերել՝
Օսիպցևո
Օսիպցևո (Осипцево), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խոլմ-Ժիրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 5 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խոլմ-Ժիրովսկի շրջանի բնակավայրեր
Բուդապեշտի գագաթնաժողով
Բուդապեշտի գագաթնաժողով Եվրոպայի անվտանգության և համագործակցության խորհրդի (ԵԱՀԽ) անդամ պետությունների բարձրագույն հավաք։ Տեղի է ունեցել 1994 թ.-ի դեկտեմբերի 5-6-ը՝ Հունգարիայի մայրաքաղաք Բուդապեշտում։ Որոշվել է ԵԱՀԽ վերակազմավորել Եվրոպայի անվտանգության և համագործակցության կազմակերպության (ԵԱՀԿ)՝ եզրափակիչ փաստաթղթում հատուկ ընդգծելով, որ կազմակերպության նպատակները չեն փոխվում։
Գործունեությունը
Գագաթնաժողովում ընդունվել է «Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորմանն ուղղված ԵԱՀԿ գործունեության ակտիվացման» մասին փաստաթուղթ, որում գնահատվել է Ռուսաստանի դերը զինադադարի հաստատման (1994 թ.-ի մայիս) և պահպանման գործում։ Հաստատվել է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի և Մինսկի համաժողովի համանախագահների ինստիտուտը, իսկ ԵԱՀԿ գործող նախագահին հանձնարարվել է նշանակել Մինսկի խմբի համանախագահներ՝ բանակցությունների միասնական և համաձայնեցված հիմք ստեղծելու համար։ Ձեռք է բերվել Մինսկի խմբի անդամ պետությունների համաձայնությունը խաղաղապահ առաքելության զորքեր տրամադրելու հարցում։ Գագաթնաժողովն օրակարգից հանել է Ռուսաստանի առաջարկած ղարաբաղյան հակամարտության գոտում ԱՊՀ խաղաղապահ ուժերի տեղակայման հարցը։ Ըստ փաստաթղթի՝ Վիեննայում պետք է ստեղծվել «բարձր մակարդակի ծրագրավորման խումբ», որի վրա էր դրվելու խաղաղապահ ուժերի կազմավորման և ղեկավարման պարտականությունները։ Գագաթնաժողովի որոշմամբ նախատեսվել է նաև ստեղծել ԵԱՀԿ հավաքական միջազգային ուժեր, որոնք ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի բանաձևի ընդունումից և հակամարտող կողմերի համաձայնությունից հետո պետք է տեղակայվեին հակամարտության գոտում։
Ազդեցությունը Լեռնային Ղարաբաղի վրա
Կատեգորիա:Հայաստանի արտաքին հարաբերություններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի արտաքին հարաբերություններ Կատեգորիա:Ուկրաինայի պայմանագրեր Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի համաձայնագրեր
Վլադիմիր Վերնադսկի
Վլադիմիր Իվանովիչ Վերնադսկի (Владимир Иванович Вернадский, ), 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի առաջին կեսի ռուս խորհրդային գիտնական, բնագետ, մտածող և հասարակական գործիչ, ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս, Ուկրաինական ԽՍՀ ԳԱ առաջին նախագահ (1919-1921), Չեխոսլովակիայի (1926) և Փարիզի (1928) ԳԱ անդամ։
Մանկություն և պատանեկություն
Ծնվել է 1863 թվականի փետրվարի 28-ին Սանկտ Պետերբուրգում ազնվական ընտանիքում։ Նրա հայրը՝ Իվան Վերնադսկին, համաձայն ընտանեկան լեգենդի, եղել է զապորոժյան կազակների սերունդ։ Մինչև իրենց տեղափոխությունը Սանկտ Պետերբուրգ, նա եղել է տնտեսագիտության պրոֆեսոր Կիևում։ Պետերբուրգում զբաղեցրել է գաղտնի խորհրդատուի պաշտոն։ Մայրը՝ Աննա Պետրոսին, ռուս ազնվական էր։
1868 թվականին Վերնադսկիների ընտանիքն անբարենպաստ կլիմայի պատճառով տեղափոխվում են Խարկով՝ Ռուսական կայսրության առաջատար գիտական և մշակութային կենտրոններից մեկը։ 1873 թվականին Վլադիմիրը ընդունվում է Խարկովի դասական գիմնազիայի առաջին դասարան։
1885 թվականին ավարտել է Պետերբուրգի համալսարանի ֆիզ-մաթեմատիկական ֆակուլտետը։ 1890 թվականից եղել է Մոսկվայի համալսարանի պրիվատ-դոցենտ, 1898-1911 թվականներին՝ Մոսկվայի համալսարանի պրոֆեսոր։
Աստերոիդների ցանկ (50001-50100)
Աստերոիդների ցանկ (49901-50000) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (50101-50200)
Վլադիմիր Վերնադսկի
Մանկություն և պատանեկություն
1922-1939 թվականներին՝ իր կազմակերպած պետական ռադիումային ինստիտուտ տնօրեն։ Վերնադսկին 1927 թվականին ԽՍՀՄ ԳԱ համակարգում կազմակերպում է կենդանի նյութի բաժին, 1929 թվականից՝ կենսաերկրաքիմիայի լաբորատորիա (տնօրեն՝ 1927-1945), որը հետագայում դառնում է Վերնադսկու անվան երկրաքիմիայի և անալիտիկ քիմիայի ինստիտուտ։
Գիտական գործունեություն
Իր հետազոտություններում Վերնադսկին առաջ է քաշել գործնական նշանակության գիտական պրոբլեմներ, մշակել միներալների ծագման նոր էվոլյուցիոն տեսություն (գենետիկ միներալոգիա)։ Նրա ստեղծած կենսաերկրաքիմիան ուսումնասիրում է այն երկրաքիմական պրոցեսները, որոնց մեջ մասնակցում են օրգանիզմները։
Կենսոլորտի մասին ժամանակակից ուսմունքի հիմնադիրն է։ Այդ ուսմունքի մեծ դերը հատկապես բացահայտվեց սկսած 20-րդ դարի երկրորդ կեսից։ Դրան նպաստեցին էկոլոգիայի և արդի գիտատեխ․ հեղափոխության զարգացումը, որոնք առաջնակարգ խնդիր են դարձրել բնության վրա մարդու ազդեցության խնդիրը։ Վերնադսկու աշխատությունների շատ էջեր նվիրված են բնագիտության փիլիսոփայական հարցերին, գիտական մտքի և գիտական աշխարհայացքի էվոլյուցիայի վերլուծությանը, գիտության կաոուցվածքի հետազոտմանը։
Վերնադսկու դպրոցից են եղել Ա․ Ե․ Ֆերսմանը, Դ․ Ի․ Շչերբակովը, Ա․ Պ․ Վինոգրադովը, Ա․ Ա․ Սաուկովը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս բնագետներ Կատեգորիա:Մոսկվա քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:20-րդ դարի փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ իսկական անդամներ Կատեգորիա:Ռուս աթեիստներ Կատեգորիա:Ռուս գիտնականներ Կատեգորիա:Ռուս հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Ռուս փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի դասախոսներ Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա Կատեգորիա:Խորհրդային քիմիկոսներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիայի իսկական անդամներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի համալսարանի ֆիզիկամաթեմատիկական ֆակուլտետի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի Գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Ռուս կենսաքիմիկոսներ Կատեգորիա:Ռուս քիմիկոսներ Կատեգորիա:Ռուս հանքաբաններ Կատեգորիա:Ռուս երկրաբաններ Կատեգորիա:Ռուս կենսաբաններ
Մուրմուրացիա
Մուրմուրացիա, յուրահատուկ բնական երևույթ, որի ընթացքում հազարավոր թռչուններ կուտակվում են հսկայական խմբերում և իրենց պահում միաժամանակ որպես մեկ օրգանիզմ։ Փոքրանալով ու ցրվելով, սինխրոն փոխելով իրենց շարժման ուղղությունը, ճախրելով դեպի վեր կամ կտրուկ վայր ընկնելով՝ նրանք երկնքում ձևավորում են տարօրինակ, անընդհատ փոփոխվող ձևեր ։
Էվոլյուցիա
Գաղափար ստանալու համար, թե ինչու են կենդանիները հավաքվում խմբերով, գիտնականները դիմեցին էվոլյուցիոն մոդելների, որոնք կրկնօրինակում են զարգացող պոպուլյացիաները։ Սովորաբար, այս ուսումնասիրությունները օգտագործում են գենետիկական ալգորիթմ՝ էվոլյուցիան մոդելավորելու համար բազմաթիվ սերունդների ընթացքում։ Ուսումնասիրվել են մի շարք վարկածներ, որոնք բացատրում են, թե ինչու է կենդանիների մոտ էվոլյուցիայի ընթացքում ձևավորվում որոշակի վարքագիծ, օրինակ՝ նախիրների եսասիրական ձևավորման տեսությունը՝ խճճելով ու մոլորեցնելով գիշատիչին, նվազեցնելով զոհ դառնալու վտանգը։
Բնության մեջ
Կան զուգահեռներ բակտերիաների, մանր ձկների, միջատների երամի, թռչունների խմբերի վարքագծի հետ կապված ։ Ձմռան ամիսներին այդ խմբերից յուրաքանչյուրը հարյուր-հազարավոր անհատների հսկայական խմբերով՝ դրսևորում են հետաքրքիր երևույթ, ներկայացնելով երկնքում հետաքրքրաշարժ պտտվող նախշերի մեծ դրսևորումներ։