cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ջայապուրա
Պատմություն
1910–1962 թվականներից քաղաքը կոչվել է Հոլանդիա (Hollandia) և Հոլանդական արևելահնդկական ընկերության կազմի մեջ գտնվող նույնանուն շրջանի մայրաքաղաքն է եղել։
1942 թվականին այն, ինչպես նաև Հոլանդական արևելահնդկական ընկերության մեծ մասը, գրավվել է Ճապոնիայի զինված ուժերի կողմից։
1944 թվականին այն ազատագրվել է դաշնակիցների ուժերով, իսկ 1945 թվականին վերականգնվել նիդերլանդական վարչակազմը։
1949 թվականին, երբ հոլանդացիները կորցրել են իրենց արևելահնդկական հիմնական ունեցվածքը, քաղաքը դարձել է Նիդերլանդական Նոր Գվինեայի վարչական կենտրոնը։
1968 թվականին քաղաքը վերանվանվել է՝ ստանալով նախկին Ջայապուրա անունը (Jayapura, բառացի՝ «Փառապանծ քաղաք», «Հաղթանակի քաղաք»)։
1969 թվականին՝ Ինդոնեզիայի իշխանության կողմից Նոր Գվինեայի արևմտյան մասին տրամադրելուց հետո, գավառը դարձել է նրա վարչական կենտրոնը։
2003 թվականին՝ գավառի բաժանումից հետո, պահպանել է իր կարգավիճակը՝ որպես Պապուա գավառի կառավարական կենտրոն։
2000–ական թվականների և 2010 թվականի սկզբներին, պապուական ազգային շարժման ակտիվացման հոսանքի հետ, գավառում, ի օգուտ քաղաքի հերթական անվանափոխության, անցել է նրա՝ հարյուրամյակին զուգադիպած պապուական ընկերությունը՝ նշելով 2010 թվականի մարտի 7–ը։
Հասարակության ներկայացուցիչների հետ անց են կացվել քաղաքային և գավառական իշխանությունների հանդիպումների շարք, որի ընթացքում անվան նոր, առավել հայտնի տարբերակներից ճանաչվել է Փորթ Նումբայը (Port-Numbay), մասնավորապես՝ 110 հասարակական պատվիրակների բացարձակ մեծամասնությունը, ովքեր մասնակցել են 2010 թվականի փետրվարին տեղի ունեցած քաղաքապետի և քաղաքային օրենսդիր խորհրդի նախագահի հետ հանդիպմանը և արտահայտվել հօգուտ նրա ։
Վերանվանման հրապարակման հարցը ազգային ԶԼՄ–ների կողմից լայն արձագանք է ստացել, սակայն վերջնարդյունքում գործնական մշակում չի ստացել․ քաղաքը պահպանել է Ջայապուրա անվանումը  ։
Միևնույն ժամանակ, Փորթ Նումբայ անունը պաշտոնապես օգտագործվում է պապուան բնակչության կողմից և որոշակի տարածում է ստացել Ինդոնեզիայի սահմաններից դուրս ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բնակավայրեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Պապուա Նոր Գվինեա Կատեգորիա:Պապուայի քաղաքներ Կատեգորիա:Ինդոնեզացի նավահանգիստներ Կատեգորիա:Սուկարնո
Պրահայի լեզվաբանական խմբակ
Պրահայի լեզվաբանական խմբակ (Pražský lingvistický kroužek) կամ Պրահայի դպրոց, կառուցվածքային լեզվաբանության կենտրոններից մեկը, որ գործել է 20-րդ դարի առաջին կեսին՝ Չեխիայի մայրաքաղաք Պրահայում։ Հիմնադրվել է 1926 թվականին՝ Վիլեմ Մատեզիուսի կողմից ։ Կազմալուծվել է 1953 թվականին։
Լեզվաբանական խմբակում ակտիվ գործունեություն են ծավալել տարբեր ժողովուրդների ներկայացուցիչներ, առաջին հերթին՝ Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո Ռուսական կայսրությունը լքած լեզվաբաններ Նիկոլայ Տրուբեցկոյը, Ռոման Յակոբսոնը և ուրիշներ։
Պրահայի լեզվաբանական խմբակը հրատարակում էր իր «աշխատանքների» բազմալեզու շարքը («Travaux du Cercle linguistique de Prague»), իսկ 1935 թվականից՝ «Slovo i slovesnost» պարբերականը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կառուցվածքային լեզվաբանություն Կատեգորիա:Պրահայի լեզվաբանական խմբակ
Տորտորետո
Տորտորետո (Tortoreto), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Աբրուցո մարզի Տերամո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 8401 մարդ, բնակչության խտություն՝ 356 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 22 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 64018 64019։ Հեռախոսային կոդ՝ 0861։
Կոմունայի հովանավոր սուրբն է Սուրբ Նիկողայոս Զմյուռնացին։ Տոնը նշվում է դեկտեմբերի 6-ին։
Շամիրամի կռիվ (1904)
Շամիրամի կռիվ (1904), տեղի է ունեցել 1904 թվականի օգոստոսի 10-ին Խլաթի Շամիրամ գյուղի մոտ թուրք զինվորների և հայ մարտիկների միջև, երբ վերջիններս (120 հոգի) Անդրանիկի գլխավորությամբ Սասունից շարժվում էին Վան։ Թուրքական զորքերը (թվով 150 հոգի, որոշ տվյալներով՝ մինչև 400) պաշարել են նրանց, և սկսվել է կռիվը։ Հայդուկները (Գևորգ Չավուշ, Սմբատ, Մուրադ, Սեպուհ և ուրիշներ), գրավելով նպաստավոր դիրքեր, կասեցրել են թշնամու հարձակումը, սակայն նոր ուժեր ստանալով՝ թուրքերը սաստկացրել են կռիվը (հատկապես Սմբատի դիրքերում)։ Թուրքերին թեև հաջողվել է եկեղեցու շրջանում կռվողներին կտրել մյուսներից, սակայն դիրքեր գրավել չեն կարողացել։ Հայերի ռումբերի պայթյուններն ընդունելով որպես Բիթլիսից եկող օգնություն՝ թուրքերը փախել են՝ տալով 70 զոհ։ Հայդուկներից զոհվել է 2 հոգի։ Մնացած ուժերը կարողացել են շարժվել Աղթամար։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ճակատամարտեր Արևմտյան Հայաստանում Կատեգորիա:Հայկական դիմադրություն Կատեգորիա:1904 իրադարձություններ
Մումու
Մումու (Муму), ռուս գրող Իվան Տուրգենևի պատմվածքներից, որը գրվել է 1852 թվականին։ Ստեղծագործության հիմքում ընկած է իրական դեպք, որը տեղի է ունեցել գրողի մոր՝ Վարվարա Պետրովնայի Մոսկվայի տանը ։ Առաջին անգամ լույս է տեսել 1854 թվականին ։
Սյուժե
Մոսկվայի տներից մեկում ապրում է մի կին, շրջապատված բազմաթիվ ծառաներով։ Նրա ծառաների թվում առանձնանում է պահակ Գերասիմը, որը բարձրահասակ էր (մոտ 195 սմ) և դյուցազնի կազմվածքով, սակայն ի ծնե խուլ ու համր էր։ Նա եկել էր գյուղից և երկար ժամանակ է արդեն կարոտում է իր հայրենի տանը, սակայն աստիճանաբար հարմարվեց քաղաքի կյանքին։ Նա ջանասեր աշխատող է և բակում միշտ կարգ ու կանոն է։ Տվյալ պահին տան բնակիչները սկսում են նկատել, որ Գերասիմը համակրում է 28-ամյա լվացարարուհի Տատյանային։ Նրա սիրատածումները հուզիչ են և հարցը հասնում է արդեն ամուսնության։ Գերասիմը միայն սպասում է, երբ պատրաստ կլինի իր նոր վերարկուն, որպեսզի պատշաճ տեսքով հանդիպի օրիորդին և խնդրի նրա ձեռքը։ Օրիորդը, նկատելով հարբած Կապիտոնի վարքագիծը, հանկարծ որոշում է, որ նրան կուղղի միայն ամուսնությունը և մատնացույց է անում Տատյանային։ Գավրիլի ծառայապետը, իմանալով այդ մասին, վախենում է։ Նա հասկանում է, որ Գերասիմի պատասխան արձագանքը կարող է լինել անկանխատեսելի։ Այս իրավիճակից դուրս գալու համար առաջարկեցին Տատյանային հարբած ձևանալ և այդպես անցնել դռնապանի դիմացով։ Այդ հնարքը գործեց, Գերասիմը ամբողջ օրը նստեց իր սենյակում և որոշեց չմիջամտել ուրիշի երջանկությանը։ Մեկ տարի անց Տատյանան Կապիտոնի հետ գյուղ է գնում։ Գերասիմը, հրաժեշտ տալով նրանց Ղրիմի կամրջի մոտ, տուն գալու ճանապարհին հանում է ջուրն ընկած փոքրիկ շանը և տուն է բերում, կերակրում է նրան ու անվանում Մումու (այն քիչ բառերից է, որը նա կարող է արտասանել)։ Ժամանակի ընթացքում Մումուն վերածվում է համակրելի շան, որը բակում բոլորին վստահությամբ էր վերաբերվում և սիրում էր միայն Գերասիմին։ Տիկինը ամենավերջինն  է իմանում նրա գոյության մասին։ Նա փորձում է լավ հարաբերություններ հաստատել նրա հետ, սակայն ոչինչ չի ստացվում։ Պահանջում է, որ հենց այսօրվնից նա այստեղ այլևս չլինի։ Գավրիլան, որին հասցեագրված էր այդ հրամանը, փորձում էր կատարել այն։ Սկզբում նրան վաճառեցին, սակայն օրեր անց նա պարանը վզին կրկին վերադարձավ Գերասիմի մոտ։ Այդ ժամանակ ծառան բացատրում է, որ տիկինը դժգոհում է։ Գերասիմը պատասխանում է, որ անձամբ կլուծի այդ հարցը։ Մեկ ժամ անց Գերասիմը շան հետ միասին դուրս է գալիս առանձնասենյակից։ Դռնապանը շանը տանում է պանդոկ և նրա համար պատվիրում մսով ապուր։ Այնուհետև նրանք միասին գնացին Ղրիմի կամուրջ, այնտեղ նստեցին նավակ։ Երբ արդեն նրանք Մոսկվայից շատ հեռու էին, Գերասիմը կատարեց տիկնոջ հրամանը՝ շանը կուլ տվեց գետի ջուրը, իսկ նա վերադարձավ գյուղ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսական պատմվածքներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի գրականություն
Ռուսական խոհանոց
Ռուսական խոհանոց, ռուս ժողովրդի ավանդական խոհանոցը, ակնհայտ կերպով փոխվել է վերջին 100 տարվա ընթացքում՝ կապված զանգվածային ուրբանիզացիայի, բազմադարյա դասակարգայնացված հասարակարգի փլուզման, 1917 թվականի հեղափոխության և բազմաթիվ այլ պատճառների հետ։ Կլիմայական առանձնահատկությունները՝ երկար ձմեռները և լայնարձակ անտառները պայմանավորեցին ռուսական ավանդական խոհանոցի բազմաթիվ առանձնահատկություններ՝ տաք ապուրների և շիլաների բազմազանությունը, թթվեցումը, թրջումը և աղադրումը, սնկային ուտեստները և որսամիսը ռուսական սեղանին։ Ռուսական խրճիթներում տնական հաց (թթու տարեկանի հաց), կարկանդակ և կարկանդակիկ թխելու, մարմանդաեռի , շոգեխաշված, եփված և թխված ուտեստների պատրաստման գործում կարևոր դեր ուներ ռուսական վառարանը, իսկ ավանդական խոհանոցում՝ ի տարբերություն ժամանակակից խոհանոցի, գործնականում չէր հանդիպում «տապակում» հասկացությունը։
Մսային ուտեստներ
Ռուսիայում ավանդաբար ուտելիք պատրաստելիս միսը չափազանց աննշան էր օգտագործվում, ինչը շարունակվում էր նույնիսկ մինչև XVII դարը։
Ռուսական խոհանոցում օգտագործվում են մսի տարբեր տեսակներ՝ խոզի, տավարի, ընտանի թռչնի և որսամսի բոլոր տեսակները (վարազի, որմզդեղնի, վայրի սագի, նապաստակի)։ Որևէ մսի օգտագործման հետ կապված արգելքները բացակայում են, մսի օգտագործումից հրաժարվելը ցանկալի է միայն պահքին և պահքի օրերին։ Ռուսական խոհանոցում լայն տարածում ունեն մանրացված մսից պատրաստված ուտեստները՝ կոտլետների տարբեր տեսակները, բիտկիները, երշիկը։ Օրինակ՝ Պոժարսկայայի կոտլետները, բեֆստրոգանովը և այլն։ Առավել տարածված մսային ուտեստը թխված ազդրամիսն է՝ խոզի մսի կտոր, որն ամբողջական թխվում է ջեռոցում։
Աղանդերներ
Աղանդերներից հայտնի են քաղցր ալյուրային պատրաստուկները՝ թափթափան, քաղցրաբլիթները, ինչպես նաև մուրաբաները և մեղրը։
Ռուսական խոհանոցի ավանդական աղանդերներ են համարվում թխված խնձորները և թխված մրգի այլ տեսակներն ու հատապտուղները։
Քաղցրեղենի յուրահատուկ տեսակներ, որոնք այժմ ընդհանրապես մոռացված են.
Խմիչքներ
Խոհարարության ոլորտի մասնագետ Պոխլյոբկինի կարծիքով՝ պատմականորեն ազգային խմիչքներ կարելի է անվանել ստիբենը, մեղրագինին, կվասը, մորսը։
15-րդ դարում Ռուսիայում գոյություն ուներ ավելի քան 500 տեսակի կվաս։
Ոգելից խմիչքներ
Ռուսիայում ալկոհոլ պարունակող խմիչքների պատրաստումն ու կիրառումը հին պատմություն ունի։ Սակայն արբեցողության մասին առղեծվածն իր հիմքում որևէ աղերս չունի ․ առավել տարածված էին թույլ թնդություն ունեցող խմիչքները, իսկ դրանք սովորաբար պատրաստվում էին հիմնական տոների ժամանակ։ Հայտնի են այնպիսի ալկոհոլային խմիչքներ, ինչպիսիք են ռուսական գարեջուրը, մեղրային խմիչքները, բրահան, կվասը, սակայն թնդության մասին հայտնի տվյալների համաձայն՝ թնդությամբ դրանք 6%֊ից ավելին չեն. 19-րդ դարի վերջում տնային գինեգործությունը թույլ էր զարգացած, իսկ առավել հայտնի տեսակների կվասի թնդությունը հազիվ էր անցնում 1°֊ը ։
Ծիսական ուտեստներ
Նրբաբլիթները թաղման արարողության, եկեղեցական տոների և այլ առիթների ավանդական ուտեստն էին և անվանվում էին «Ադամի հյուրասիրություն»։ 19-րդ դարում նրբաբլիթները վերածվեցին Մասլենիցայի ավանդական ուտեստի
Փոխառնված ուտեստներ
Ինչպես և Եվրոպայի այլ երկրներում, ռուսական խոհանոցում էլ ներմուծվեցին որոշ արտաահմանյան ուտեստներ՝ խորոված, կարտոֆիլից պատրաստված ուտեստներ։ Որոշ ուտեստներ ստեղծվեցին կայսերական ժամանակաշրջանի (1721-1918 թվականներ) խոհարարների կողմից՝ բեֆստրոգանով, աղցան «Օլիվիե», վինեգրետ։
Ռուսական նոր խոհանոց
Վերջին տարիներին բազմաթիվ շեֆ խոհարարներ և գաստրոնոմիական լրագրողներ հայտարարում են ռուսական ավանդական խոհանոցի էվոլյուցիայի անհրաժեշտության մասին՝ ռեստորաններ և սննդի արտադրության այլ վայրեր նոր ուտեստների, նոր տեխնոլոգիաների և նոու֊հաու֊ի ներմուծման մասին։ Ռուսական նոր խոհանոցի կողմնակիցներ են Անատոլի Կոմը, Դմիտրի Շուրշակովը, Իգոր Շուրուպովը, Վլադիմիր Մուխինը, Անդրեյ Ռիվկինը և այլք։ Ռուսական նոր խոհանոցի ուտեստների օրինակներ են՝ կվասի սոուսով գառնուկի միսը, ձկնկիթով և բանջարեղենով պատրաստված խեցգետինը, բորոդինյան հացից պատրաստված պաղպաղակը, ֆուա֊գրա ֆլամբեով բորշչ։
ՄաքԴոնալդս արագ սննդի ցանցում առկա է ռուսական խոհանոցի «բիֆ ա֊լյա ռուս» ոճը, որտեղ սովորական ցորենի ալյուրից պատրաստված բուլկու փոխարեն օգտագործվում է տարեկանի հաց։
Ռուսական խոհանոցի կահ֊կարասի
Ռուսական խոհանոց ուտեստների մեծամասնությունը պատրաստվում է վառարանում, իսկ ուտեստը պատրաստլու համար կիրառում են խոր թասիկներ և թուջե սպասք, թռչամսի տապակման նպատակով կիրառվում է հատուկ թուջե սպասք
Ռուսական վառարանում օգտագործում էին կա՛մ հանովի բռնակներով, կա՛մ առանց բռնակների տապակներ։ Տապակը բռնելու և վառաանի մեջ տեղադրելու համար կիրառւմ էին տապակաբռնիչ, խոր թասիկների և թուջե սպասքի համար՝ եղանաձև բռնակ, վառարանում թխված հացը դուրս հանելու համար կիրառվում է փայտե թիակը։
Ավանդական սպասք են համարվում փայտե գդալները։ Թեյի պատրաստման համար ավանդաբար կիրառվում է ինքնաեռը (ի հայտ է եկել 18-րդ դարում)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խոհանոց Կատեգորիա:Ռուսական խոհանոց Կատեգորիա:Համաշխարհային խոհանոց Կատեգորիա:Ազգային խոհանոցներ
Գայանե Շագոյան
Գայանե Հարությունի Շագոյան, Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող, ազգագրագետ, մշակութային մարդաբան ։ Պատմական գիտությունների թեկնածու։ Հետազոտությունների ոլորտներն են ավանդական և ժամանակակից ծիսակարգը, քաղաքի մարդաբանությունը, վիզուալ մարդաբանությունը, աղետի մարդաբանությունը, խորհրդային շրջանի մարդաբանական ուսումնասիրությունը, Հայաստանի անկախության շրջանի արվեստում կիրառվող ֆեմինիստական ռազմավարությունները ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ ազգագրագետներ Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների թեկնածուներ
Մոռացված ցեղասպանություն։ Քրիստոնյա ասորիների բնաջնջումը Թուրքիայում
«Մոռացված ցեղասպանություն։ Քրիստոնյա ասորիների բնաջնջումը Թուրքիայում» (Ein vergessener Holocaust. Die Vernichtung der christlichen Russen in der Turkei),  փաստաթղթերի ժողովածու XIX դարի վերջին - XX դարի սկզբին Օսմանյան կայսրության քրիստոնյա ասորիների ցեղասպանության մասին։
Պատմություն
Հրատարակել է «Սպառնալիքի տակ գտնվող ժողովուրդների պաշտպանության ընկերությունը» 1989 թվականին (Գյոթինգեն-Վիեննա)։  Ժողովածուն կազմել է Գաբրիելե Յոնանը։ Նա էլ հենց տվել է հրապարակված փաստաթղթերի գիտական վերլուծությունը։
Ժողովածուում տեղ գտած 60 փաստաթղթերն անհերքելիորեն վկայում են, որ թուրքական իշխանությունները հայերի հետ մեկտեղ պարբերաբար հալածանքների են ենթարկել նաև քրիստոնյա ասորիներին, որոնք բաժանել են հայերի ողբերգական ճակատագիրը ինչպես 1894-1896-ին, այնպես էլ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին (1914-1918),  երբ տասնյակ հազարավոր ասորիներ դարձան երիտթուրքական կառավարության կազմակերպած ցեղասպանության զոհը։ Վավերագրերի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քրիստոնյա ասորիների զանգվածային ոչնչացումը տեղի է ունեցել ճիշտ և ճիշտ հայերի նման  («համիդիե» հեծելագնդերի օգտագործում, տեղահանություն, գնդակահարություններ, արգելափակում համակենտրոնացման ճամբարներում)։  Ասորիները հալածվել են հենց այն բանի համար, որ պատկանել են այլ կրոնական ու էթնիկական ընդհանրության։
Կատեգորիա:Փաստաթղթերի ժողովածուներ
Անկարանո
Անկարանո  (Ancarano), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Տերամո գավառում։ Բնակչությունը կազմում է 1769 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 126 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 14 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 64010, հեռախոսային կոդ՝ 00861:
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ալիսա Ադամյան
Ալիսա Ադամյան, հայ ջութակահար, մանկավարժ, պետական, հասարակական, մշակութային գործիչ։
Կենսագրություն
Ալիսա Ադամյանը ծնվել է 1943 թվականին Երևանում՝ մտավորականի ընտանիքում։ Ավարտել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի ջութակի բաժինը։ Կոնսերվատորիայում ուսանելու առաջին տարիներից դասավանդել է, միաժամանակ աշխատել Ռադիոյի և հեռուստատեսության պետական կոմիտեի սիմֆոնիկ նվագախմբում՝ դիրիժոր Օհան Դուրյանի ղեկավարությամբ։
Գործունեություն
1965 թվականին ակտիվ մասնակցություն է ունեցել հայրենասիրական զարթոնքի և առաջադեմ ուսանողության շարքերում մասնակցել է Հայոց մեծ եղեռնի 50-ամյակին նվիրված առաջին երթին Հայաստանում։ 1991 թվականից Ալիսա Ադամյանը հասարակական և պետական գործունեության ընթացքում իրականացրել է բազմաթիվ գիտամշակութային, խաղաղասիրական, բարեգործական նախաձեռնություններ Հայաստանում և արտասահմանյան երկրներում՝ նպաստելով մշակույթի զարգացմանն ու հանրահռչակման խնդիրներին, զգալի օգնություն է հասցրել փախստականներին, Սպիտակի երկրաշարժից տուժածներին, վիրավոր ազատամարտիկներին, զոհված հերոսամարտիկների ընտանիքներին և այլն։
Երեք տարի անընդմեջ կազմակերպել է «ПАЧЕС» /Սևծովյան տնտեսական համագործակցության պառլամենտական ասամբլեայի մանկական փառատոնը (2001-2003), Դելֆյան խաղերը (2001-2005), Արտեկի մանկական փառատոնը (2001-2005)։
Մասնակցել է բազմաթիվ ազգային, համաշխարհային, միջազգային, տարածաշրջանային կոնֆերենսների, գագաթնաժողովների, նստաշրջանների աշխատանքներին, այդ թվում՝ «Պեկինի կանանց 4-րդ համաշխարհային համաժողով»-ին, «Պեկինյան ճեփընթաց» UNDP-հատուկ ծրագրին (1995), Թայլանդում կայացած «Բարձրաստիճան պաշտոնյա կանանց համաժողովի» աշխատանքներին (2001)։
2004, 2005 թվականներին ՄԱԿ-ի Գլխավոր Ասամբլեայի 48, 49 նստաշրջաններում ներկայացրել է Հայաստանի Հանրապետության Ազգային զեկույցները կանանց կարգավիճակի վերաբերյալ։
Հիմնադիրն է մի շարք մրցույթների, մարզային միջոցառումների, կանանց արվեստի փառատոների, «կանայք հանուն խաղաղության» տարածաշրջանային համագործակցության։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ ջութակահարներ Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ մշակութային գործիչներ Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Ցեղասպանություն. Ոճրագործություն ընդդեմ մարդկության. Ակնարկներ և փաստեր
Ժողովածուի թողարկման խմբագիրն է Ժ. Լիպարիտյանը։ Խմբագրական խորհրդի մեջ են մտել Ռ. Հովհաննիսյանը, Ռ. Միրաքը, Ա. Աթամյանը և ուրիշներ։
Սեն Ռոմեն դը Լեր
Սեն Ռոմեն դը Լեր (Saint-Romain-de-Lerps), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 708 մարդ, բնակչության խտությունը` 50.07 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 14.14 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 470 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից` 90 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 32 կմ հյուսիս-արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 478 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 365-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 113։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 76,4 %։ 365 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 344 անձ (199 տղամարդ և 145 կին)։ Գործազուրկ են եղել 21 անձ (10 տղամարդ և 11 կին)։ 113 անաշխատունակներից 37-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 38-ը` թոշակառուներ, իսկ 38-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ռազմական լուսանկարիչ
Ռազմական լուսանկարիչ (War Photographer), շվեյցարական վավերագրական ֆիլմ։ Ռեժիսորը Կրիստիան Ֆերին է, թողարկվել է 2002 թվականին։
Ֆիլմի մասին
Ֆիլմի գլխավոր դերակատարը Ջեյմս Նախտվեյն է։ Ֆիլմը 2003 թվականին հաղթել է Peabody Award մրցանակը ։ Ֆիլմը առաջադրվել է Օսկարի և հաղթել է նաև վեց այլ մրցանակներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2002 ֆիլմեր Կատեգորիա:Վավերագրական ֆիլմեր Կատեգորիա:Շվեյցարական ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Գերմաներեն ֆիլմեր
25 կետ
ՆՍԳԲԿ-ի «25 կետ» ծրագիր, նացիոնալ-սոլիալիստական ծրագիր (25 Punkte-Programm N.S.D.A.P.), ՆՍԳԲԿ-ի պաշտոնական ծրագիր 1920 թվականի ապրիլի 1-ին։
Պատմությունը
1919 թվականի հունվարի 5-ին Անտոն Դրեկսլերի Անկախ աշխատավորների կոմիտեի և Հարրեր Կարլի «Քաղաքական աշխատավոր միությունների» միավորմամբ ստեղծվեց Գերմանական բանվորական կուսակցությունը («Deutsche Arbeiterpartei»; DAP) : Ադոլֆ Հիտլերը դրան միացավ 1919 թվականի սեպտեմբերին։
1920 թվականի փետրվարի 24-ին Մյունխենյան «Հոբրոյհաուսում» Հիտլերը բարձրաձայնեց «25 կետ» ծրագիրը, որը ստեղծվել էր հենց իր, Գոտֆրիդ Ֆեդերի և Անտոն Դրեկսլերի կողմից (Էսսեր Գերմանի մասնակցությամբ)։ Նույն ժամանակ կայացվեց կուսակցության անունը փոխելու որոշումը. վերջինիս ավելացվեց «Նացիոնալ-սոցիալիստական» արտահայտությունը։ 1920 թվականի ապրիլի 1-ից «25 կետը» դարձավ ՆՍԳԲԿ-ի պաշտոնական ծրագիր, իսկ 1926 թվականին նրա դիրքերը «անսասան» հայտարարվեցին ։
Ծրագրի բովանդակությունը
Գերմանական բանվորական կուսակցության ծրագիրը ժամանակավոր բնույթ էր կրում։ Իրական ծրագրի իրագործումից հետո կուսակցության ղեկավարությունը հրաժարվեց նոր ծրագրերի նպատակներ առաջադրելուց միայն նրա համար, որ ապահովի կուսակցության հետագա գոյությունը՝ հասարակության շրջաններում դժգոհությունների աճի միջոցով։
1. Մենք պահանջում ենք ազգերի ինքնորոշման իրավունքի հիման վրա Հզոր գերմանական ազգի միավորումը Հզոր Գերմանիայի շուրջ։
2. Մենք պահանջում ենք իրավահավասարություն գերմանական ազգի և այլ ազգերի միջը, Վերսալյան և Սեն Ժերմենի հաշտության պայմանագրերի չեղարկում։
3. Մենք կենսական տարածություն ենք պահանջում՝ տարածքներ և հող (գաղութներ), որոնք անհրաժեշտ են մեր ազգի կերակրման և նրա մեծագույն մասի տարաբնակեցման համար։
4. Գերմանիայի քաղաքացի կարող է լինել միայն նա, ով պատկանում է գերմանական ազգին, ում երկաներով հոսում է գերմանական արյուն՝ անկախ կրոնական պատկանելիության։ Այսպիսով, ոչ մի հրեա չի կարող գերմանակ ազգի ներկայացուցիչ և Գերմանիայի քաղաքացի համարվել։
5. Նա, ով Գերմանիայի քաղաքացի չի համարվում, կարող է այստեղ ապրել իբրև հյուր՝ օտարերկրացիների իրավունքներով։ Ամեն օտարերկրացի պարտավոր է հետևել օտարերկրացիների մասին օրենքի պահանջներին։
6. Օրենսդրական և երկրի ղեկավարման պաշտոններ զբաղեցնելու իրավունքը պատկանում է միայն Գերմանիայի քաղաքացիներին։ Այդ պատճառով պահանջում ենք, որ ցանկացած հասարակական կազմակերպության ցանկացած աստիճանի պաշտոններ՝ հասարաքաղաքական, տեղական կամ մունիցիպալ, զբաղեցնեն միայն հանրապետության քաղաքացիները։ Մենք պայքարում ենք փտող պառլամենտական պաշտոնների զբաղեցման փորձի դեմ միայն կուսակցական պատկանելիությունը հաշվի առնելով՝ անկախ բնավորությունից և հնարավորություններից։
Լիլիթ Գալոյան
Համարվում է երրորդ հայ շախմատիստուհին, որը նվաճել է տղամարդկանց միջազգային վարպետի կոչումը։
25 կետ
Ծրագրի բովանդակությունը
7. Մենք պահանջում ենք, որ պետությունը առաջին հերթին պարտավորվի հոգ տանել աշխատանքի տեղավորում և Գերմանիայում քաղաքացիների կյանքի մասին։ Եթե հնարավոր չէ կերակրել պետության ողջ բնակչությունը, ապա այլ ազգերին պատկանող անձինք (ոչ պետության քաղաքացիները) պետք է երկրից աքսորվեն։
8. Գերմանիա ոչ գերմանական ներկայացուցիչների հետագա ներգաղթը պիտի կանգնեցվի։ Մենք պահանջում ենք, որ բոլոր ոչ գերմանական ծագում ունեցող անձինք, որոնք Գերմանիա են ներգաղթել 1914 թվականի օգոստեսի 2-ից հետո, հեռացվեն պետությունից։
Լիլիթ Գալոյան
Կենսագրություն
Լիլիթ Գալոյանը ծնվել է 1983 թվականին, Երևանում։ Շախմատ խաղալ սովորել է ութ տարեկանում։ Շախմատային հաջողությունների մեջ մեծ դեր են ունեցել Լիլիթի հայրը և եղբայրը՝ ՖԻԴԵ-ի վարպետ Լևոն Գալոյանը։
2002 թվականին ընդգրկվել է Հայաստանի կանանց հավաքականում՝ Շախմատային օլիմպիադային մասնակցությունը եղել է Լիլիթ Գալոյանի Հայաստանից դուրս երրորդ միջազգային մրցաշարը։
Մասնակցել է շախմատի համաշխարհային հինգ օլիմպիադայի՝ 35-րդ (Սլովենիա, Բլեդ 2002), 38-րդ (Գերմանիա, Դրեզդեն 2008), 39-րդ (Ռուսաստան, Խանտի Մանսիյսկ 2010), 40-րդ (Թուրքիա, Ստամբուլ 2012), 41-րդ (Նորվեգիա, Տրոմսյո 2014)։
25 կետ
Ծրագրի բովանդակությունը
9. Պետության բոլոր քաղաքացիների պիտի ունենան հավասար իրավունքներ և պարտականություններ։
Լիլիթ Գալոյան
Կրթություն
Ավարտել է Ֆիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական ինստիտուտի Սպորտային մանկավարժության և կառավարման ֆակուլտետի մարզական լրագրության և շախմատի ամբիոնը և ստացել լրագրության բակալավրի աստիճան՝ մարզական լրագրություն մասնագիտությամբ և ֆիզիկական կուլտուրայի մագիստրոսի աստիճան՝ ֆիզիկական կուլտուրա և սպորտ մասնագիտությամբ։
Նվաճումներ
Մի շարք միջազգային մրցաշարերի մրցանակակիր և հաղթող է՝
25 կետ
Ծրագրի բովանդակությունը
10. Գերմանիայի բոլոր քաղաքացիների առաջնահերթ պարտականությունը մտավոր կամ ֆիզիկական աշխատանքի կատարումն է։ Ցանկացած քաղաքացու գործողությունները չպետք է հակասեն ողջ հասարակության շահերին։ Ընդհակառակը, նմանատիպ գործունեությունը պիտի ընթանա հասարակության շրջանակում և ընդհանուր օգուտին ուղղված։ Այդ պատճառով մենք պահանջում ենք.
Լիլիթ Գալոյան
Աշխատանք
2007–2020 թվականներին դասավանդել է շախմատ Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարանում, 2012 թվականից դասավանդում է Ճարատարապետության ու Շինարարության Հայաստանի ազգային համալսարանում։
25 կետ
Ծրագրի բովանդակությունը
11. Ոչ աշխատավորական և հեշտ եկամուտների ոչնչացում, ստրկության տոկոսի նվազեցում։
12. Հաշվի առնելով մեծանքանակ մարդկային զոհերը և գույքային կորուստները՝ ազգից պահանջում ենք, որ պատերազմի ընթացքում անտահական հարստացումը դիտարկվի որպես ազգի նկատմամբ հանցանք։ Այսպիսով, մենք պահանջում ենք պատերազմական իրադրությունում անձանական հարստացման հետ կապված բոլոր եկամուտների առգրավում։
Լիլիթ Գալոյան
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Շախմատի Հայաստանի չեմպիոնուհիներ Կատեգորիա:Հայ շախմատիստներ Կատեգորիա:Հայ գրոսմայստերներ Կատեգորիա:Ֆիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական ինստիտուտի շրջանավարտներ
25 կետ
Ծրագրի բովանդակությունը
13. Մենք պահանջում ենք բոլոր (նախկինում) ստեղծված բաժնետիրական ընկերությունների (տրեստերի) ազգայնացում։
14. Մենք պահանջում ենք աշխատավորների և ծառայողների մասնակցությունը խոշոր առևտրական ընկերությունների եկամուտի բաշխմանը։
15. Մենք պահանջում ենք իսկապես արժանի թոշակային ապահովման մշակում և ստեղծում։
16. Մենք պահանջում ենք առողջ միջին շերտ ստեղծել և այն պահպանել, անձնական սեփականության խոշոր խանութները անհապաղ բռնագրավել և ցածր գներով վարձու տալ փոքր ձեռնարկատերերին։ Մենք պահանջում ենք փոքր ձեռնարկատիրություններից ապրանքների մատակարարման, որոնք իրակացվում են պետական, համայնքների և հողերի հիմքով պատվերով, խիստ հսկողություն։
17. Մենք պահանջում ենք հողային բարեփոխումներ, որոնք կհամապատասխանեն ազգի պահանջներին և շահերին, հասարակական կարիքների համար հողերի անհատույց առգրավման մասին օրենքի ընդունում։ Հողային գրավադրման տոկոսների զրոյացում, հողի չարաշահման արգելում։
19. Մենք պահանջում են հռոմեական օրենքների փոխարինում մատերիալիստական խաղաղ կարգի շահերին ծառայող գերմանական ազգային օրենքներով։
20. Ցանկացած ունակ և քրտնաջան աշխատող գերմանացուն բարձրագույն կրթություն ստանալով և ղեկավարի դիրք զբաղեցնելով ապահովելու համար պետությունը պետք է հոգ տանի մեր ողջ ազգային կրթական համակարգի բազմակողմանի և լայն զարգացման մասին։ Բոլոր ուսումնական հաստատությունների ծրագրերի համակարգման հարցում պիտի հաշվի առնվեն գործնական կյանքի պահանջները։ Երեխայի գիտակցության զարգացման ամենասկզբից դպրոցը պետք է նպատակաուղղված ուսուցանի նրանց քաղաքական մտքերը հասկանալ։ Մենք պահանջում ենք, որ աղքատ ընտանիքների տաղանդավոր երեխաները անկախ հասարակությունում իրենց զբաղեցրած դիրքից ու զբաղվածության ոլորտից կրթություն ստանան պետության հաշվին։
21. Պետությունը պիտի ողջ ջանքերն ուղղի ազգի ապաքինմանը. ապահովի մայրության և երեխաների անվտանգությունը, արգելի մանուկների աշխատանքը, բարելավի հասարակության ֆիզիկակակն վիճակը համընդհանուր և պարտադիր պարապմունքների ու ֆիզիկակական վարժությունների ներմուծմամբ, երիտասարդության ֆիզիկակական զարգացմամբ զբաղվող խմբակների աջակցմամբ։
22. Մենք պահանջում ենք վարձու զորքի ոչնչացում և ազգային բանակի ստեղծում։
23. Մենք պահանջում ենք քաղաքական ակնհայտ ստի և դրա մամուլում տարածում դեմ պայքար։ Գերմանական մամուլի ձևավորման համար մենք պահանջում ենք, որ.
ա) գերմաներեն տպագրվող գերմանական թերթերի բոլոր աշխատակիցները, խմբագիրները և հրատարակիչները լինեն հանրապետության քաղաքացիներ,
Ալեքսանդր Գոլիկով
Ալեքսանդր Գոլիկով (Александр Григорьевич Голиков, ), Բանվորա-գյուղացիական Կարմիր բանակի կոմբրիգ, Քաղաքացիական պատերազմի մասնակից, Կարմիր դրոշի կրկնակի շքանշանակիր (1920, 1921)։
25 կետ
Ծրագրի բովանդակությունը
բ) գերմանական թերթերը պետք է հրատարակվելու կառավորության հատուկ թույլտվությունը ստանան։ Ընդ որում դրանք չպետք է հրատարակվեն գերմաներեն լեզվով,
Ալեքսանդր Գոլիկով
Կենսագրություն
Ալեքսանդր Գոլիկովը ծնվել է 1896 թվականին Վոյսկա Դոնսկի մարզի Սիրոտինսկ ստանիցայում (ներկայումս` Վոլգոգրադի մարզի Իլովլինսկի շրջան), (այլ տվյալներով` Նովո Նովոխոպյորսկում) ։ Ծառայել է Ցարական բանակում, մասնակցել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի մարտերին` հասնելով պորուչիկի կոչման, զբաղեցնելով մարտկոցի հրամանատարի պաշտոն։ 1918 թվականի հունիսին կամավորական հիմունքներով ծառայության է անցել Բանվորա-գյուղացիական Կարմիր բանակում։ Սկզբում եղել է դիվիզիայի հրամանատարի օգնական և 23-րդ հրաձգային դիվիզիայի հրետանու հրամանատար, այնուհետև դիվիզիայի հրամանատարի պաշտոնում փոխարինել է Ֆիլիպ Միրոնովին։ Ավելի ուշ եղել է 7-րդ հրաձգային դիվիզիայի հրամանատար։ Բազմիցս աչքի է ընկել մարտերում ։
25 կետ
Ծրագրի բովանդակությունը
գ) ոչ գերմանացի անձանց չի թույլատրվում որևէ ֆինանսական հետաքրքրություն կամ ազդեցություն ունենալ թերթերի վրա։ Այս օրենքի խախտման դեպքում թերթը կփակվի, իսկ օտարերկրացիներն անհապաղ կաքսորվեն։ Հասարակությանը վնասող թերթերը պիտի արգելվեն։ Մենք պահանջում ենք օրենսդրական պայքար մղել գրական և մշակութային այն հոսանքների դեմ, որոնք քայքայիչ ազդեցություն են թողնում հասարակության վրա, նաև արգելել այդ քայքայմանը նպաստող բոլոր միջոցառումները։
Ալեքսանդր Գոլիկով
Կենսագրություն
Հանրապետության Հեղափոխական Ռազմական Խորհրդի № 260 հրամանով 1920 թվականին դիվիզիայի հրամանատար Ալեքսանդր Գոլիկովը պարգևատրվել է ՌՍՖՍՀ Կարմիր Դրոշի առաջին շքանշանով ։ Հանրապետության Հեղափոխական Ռազմական Խորհրդի № 353 հրամանով 1921 թվականին դիվիզիայի հրամանատար Ալեքսանդր Գոլիկովը երկրորդ անգամ պարգևատրվեց ՌՍՖՍՀ Կարմիր Դրոշի շքանշանով ։
25 կետ
Ծրագրի բովանդակությունը
24. Մենք պահանջում ենք հանրապետությունում կրոնական բոլոր ուղղությունների ազատություն այնքան ժամանակ, մինչև դրանք վտանգ չներկայացնեն նրա համար և հանդես չգան գերմանական (արիական) ազգի բորոյական և խրատական զգացմունքների համար։ Կուսակցությունը, որպես այդպիսին, կանգնած է քրիստոնեության կողմը, սակայն միևնույն ժամանակ համոզմունքներով կապված չէ դավանական որևէ կառույցի հետ։ Նրանք հրեամատերիալիստական ոգու դեմ պայքարում են ներսում և մեզնից դուրս ու վստահ են, որ մեր ազգային հետագա ապաքինությունը կարող է կայանալ միայն մեր ներսում ընթացող անընդմեջ ապաքինմամբ։ Վերջինս հնարավոր է իրագործել սեփական անձի նկատմամբ հասարակական հետաքրքրությունների գերակայության սկզբունքը զարգացնելով ։
Ալեքսանդր Գոլիկով
Կենսագրություն
1921 թվականի մարտին ձերբակալվել է Հակահեղափոխության և դիվերսիայի դեմ պայքարի համառուսական հանձնաժողովի կողմից Ֆիլիպ Միրոնովի (եղել է նրա փեսան) դավադրությանը մասնակից լինելու կասկածանքով, պահվել է Բուտիրյան բանտում, սակայն շուտով ազատվել է և վերականգնվել Բանվորա-գյուղացիական Կարմիր բանակի կադրային կազմում։ Շարունակել է ծառայությունը բանակում ։ Ավարտել է ռազմական ակադեմիան։ 1937 թվականին զբաղեցրել է ԽՍՀՄ Բանվորա-գյուղացիական Կարմիր բանակի հեծելազորի տեսուչի օգնականի պաշտոնը։ Բնակվել է Մոսկվայում։
25 կետ
Ծրագրի բովանդակությունը
25. Ամբողջ վերը թվարկվածի իրագործման համար մենք պահանջում ենք.
Ալեքսանդր Գոլիկով
Կենսագրություն
1937 թվականի հուլիսի 17-ին ձերբակալվել է ԽՍՀՄ Ներքին գործերի ժողովրդական կոմիսարիատի օրգանների կողմից, ռազմա-ֆաշիստական դավադրության կազմակերպմանը մասնակցելու մեղադրանքով։ Նույն տարվա դեկտեմբերի 10-ին ԽՍՀՄ Գերագույն դատարանի Ռազմական կոլեգիայի որոշմամբ դատապարտվել է պատժի առավելագույն չափին` գնդակահարության։ Գնդակահարվել է նույն օրը։ Գոլիկովի աճյունը թաղված է «Կոմունարկա» հրաձգարանում ։
25 կետ
Ծրագրի բովանդակությունը
Կուսակցության ղեկավարները իրենք վրա պատասխանատվություն են վերցնում վերը նշված կետերի ցանկացած գնով իրագրծման համար և, անհրաժեշտության դեպքում, նույնիսկ պատրաստ են զոհել սեփական կյանքը։
Ալեքսանդր Գոլիկով
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ-ում գնդակահարվածներ
25 կետ
Քննադատություն
Գերմանական լրագրողի՝ մինչև 1935 թվականը ՆՍԳԲԿ-ի անդամի կարծիքով «25 կետերը» ոչ կառուցվածքով, ոչ բովանդակությամբ չեն կարող համարվել քաղաքական կուսակցության ծրագիր, առավել ևս՝ «անխախտ»։ «25 կետերը», ինչպես ցույց է տալիս Գեյդենը իր «Գերմանական ֆաշիզմի պատմությունը» գրքում, իրենից ներկայացնում է հայեցական, անհապաղ, քիչ հստակեցված և նույնիսկ որոշ չափով միմյանց հակասող պահանջների հավաքածու։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Քաղաքական տեսություններ Կատեգորիա:1920 Կատեգորիա:Ֆաշիզմ
Անավարտ թռիչք (ֆիլմ)
«Անավարտ թռիչք», Հայաստանի հանրային հեռուստաընկերության և «Շարմ» հոլդինգի համատեղ ջանքերով նկարահանված լիամետրաժ սիրային դրամա` հիմնված իրական պատմության վրա։ Ֆիլմը նվիրվել է Երևան-Սոչի չվերթի ինքնաթիռի աղետի (2006, մայիսի 3) զոհերի հիշատակին։
Սյուժե
Պարարվեստի ուսումնարանի ուսանողուհի Արևիկի և բռնցքամարտիկ Սևակի միությանը խոչընդոտող հանգամանքները զարգանում են այնպես, որ սիրահարները ստիպված են լինում հեռանալ, փախչել երկրից, տղայի որոշմամբ՝ մեկնել Սոչի։ Բայց աղջկա հայրը կանխում է դստեր փախուստը. տղան օդանավակայանից միայնակ է ուղևորվում Սոչի։ Աղջիկն օդանավակայան է հասնում մի քանի րոպե ուշացումով, երբ ինքնաթիռն արդեն մեկնել էր։ Կարճ ժամանակ անց տարածվում է Airbus A320 ինքնաթիռի Սև ծովն ընկնելու մասին գույժը։ Աղջիկը կորցնում է սիրած տղային, բայց նախախնամության կամքով նրանց սերն ու միությունը շարունակվում է, շարունակվում է այն փոքրիկի մեջ, որը նրանց արգելված սիրո պտուղն է ։
«Անավարտ թռիչք» ֆիլմի ավարտին գրվում են այն 113 ուղևորների անունները, որոնք 2006 թվականի մայիսի 3-ին ավիավթարի զոհ են դարձել։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայկական ֆիլմեր Կատեգորիա:2014 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ելենա Արշակյանի ֆիլմեր Կատեգորիա:Հայերեն ֆիլմեր
Տոսիչիա
Տոսիչիա (Tossicia), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Տերամո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1474 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 59 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 25 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 64049, հեռախոսային կոդ՝ 0861:
Ժողովրդագրություն
Բնակչություն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կիրիլ Զդանևիչ
Կիրիլ Զդանևիչ, վրացի նկարիչ, Իլյա Զդանևիչի ավագ եղբայրը։ Նրա հիմնական նկարները ստեղծվել են կուբոֆուտուրիզմի ոճով։ «Նվագախմբային գեղանկարչության» հիմնադիրն է։ «41°» խմբի անդամ։ Աշխատել է թատրոնում, հանդես է եկել որպես գրաֆիկական նկարիչ և գրքերի նկարիչ։
Կենսագրություն
Կիրիլ Զդանևիչը ծնվել է 1892 թվականին, Վրաստանի Գարդաբանի մունիցիպալիտետի Քոջորի գյուղում։ Նախնական կրթությունը ստացել է տեղի տարրական դպրոցում։
Փարիզում աշխատել է Ալեքսանդր Արխիպեկոյի ստուդիայուվ, որտեղ և ստացել է գովասանքի խոսքեր Պաբլո Պիկասոյից։
1917-1920-ական թվականներին ապրել է անկախ Վրաստանում, ապա, 1920-1921 թվականներին Պոլում և Փարիզում, այնուհետև Թիֆլիսում։ Նա մասնակցել է Շոթա Ռուսթավելիի անվան թատրոնի ֆուտուրիզմական վանգարդ արվեստի շարժմանը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վրացի նկարիչներ Կատեգորիա:Դիդուբեի պանթեոնում թաղվածներ
Արմեն Բաղդասարով
Արմեն Յուրիի Բաղդասարով (Armen Bagdasarov, ), ուզբեկահայ անվանի ձյուդոիստ և ձյուդոյի մարզիչ։ Ուզբեկստանի ձյուդոյի ֆեդերացիայի նախագահը։ Արմեն Բաղդասարովի լեգենդար արժանիքն այն է, որ անկախ Ուզբեկստանի պատմության մեջ նա դարձել է առաջին մարզիկը, որը երկրին պարգևել է ամառային օլիմպիական խաղերի մեդալ։
Կենսագրություն
Արմեն Բաղդասարովը ծնվել է 1972 թվականին Ուզբեկստանի մայրաքաղաք Տաշքենդում։ 1993-2001 թվականներին նա Ուզբեկստանի ձյուդոյի ազգային հավաքականի անդամ էր։ Նրա մարզական կարիերայի գագաթնակետը 1996 թվականին էր, երբ նա դարձավ Ասիայի չեմպիոն և նվաճեց Ատլանտայում կայացած Օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալը։ 1998 թվականին նա դարձավ նաև Ասիական խաղերի արծաթե մեդալակիր, իսկ 1999 թվականին կրկին հաղթեց Ասիայի առաջնությունում։ 2001 թվականին Ուզբեկստանի անկախության տասնամյակի առթիվ թողարկվել են մի շարք փոստային նամականիշեր, որոնցից մեկը նվիրված է Արմեն Բաղդասարովի մարզական նվաճումներին ։
2001 թվականին Արմեն Բաղդասարովն ավարտեց մարզական կարիերան և սկզբում դարձավ Ուզբեկստանի ձյուդոյի հավաքականի գլխավոր մարզիչը, այնուհետև՝ այդ մարզաձևի ազգային ֆեդերացիայի ղեկավարը ։ Միաժամանակ նա մարտարվեստների բարձրագույն մարզական վարպետության հանրապետական դպրոցի տնօրենն է ։
Արմեն Բաղդասարովի մարզիչը եղել է Ուզբեկստանի վաստակավոր մարզիչ Վլադիմիր Եվգենևիչ Պլատովը։
Քերովբե Ջեզվեջյան
Քերովբե Ջեզվեջյան (1883, Կ. Պոլիս-12 փետրվարի, 1942, Կ. Պոլիս), հայ բժիշկ։
Արմեն Բաղդասարով
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:Վիքիտվյալների արժեքների վերաձևակերպմամբ հոդվածներ Կատեգորիա:Ապրող անձինք Կատեգորիա:Հայ ձյուդոիստներ Կատեգորիա:Օլիմպիական ըմբշամարտիկներ
Քերովբե Ջեզվեջյան
Կենսագրություն
Ծնվել է 1883 թվականին Կ. Պոլսի Մաքրիգյուղ թաղամասում։ Ավարտել է Կ. Պոլսի Կումկափու թաղամասի Պեզճյան դպրոցը, այնուհետև Կ. Պոլսի Օսմանյան կայսերական բժշկական վարժարանը։ Եղել է կանանց և մանկական հիվանդությունների բժիշկ։ 1909 թվականին Կիլիկիայի Ադանա քաղաքում բժիշկ է աշխատել։
Էմե Սեզեր
Էմե-Ֆերնան-Դեյվիդ Սեզեր (Aimé Fernand David Césaire,), ֆրանսիացի գրող, պոետ և հասարակական գործիչ, անտիիմպերիալիստ, Մարտինիկայի անկախացման ջատագով, նեգրիտյուդի հայեցակարգը մշակողներից մեկը։
Քերովբե Ջեզվեջյան
Կենսագրություն
1909 թվականի մարտի 28-ին՝ Ադանայում հրահրված հայկական կոտորածների նախօրյակին, թուրք սադրիչները քաղաքի Սաաթխանեի(ժամացույցի) հրապարակի մոտակայքում սպանել են Լութֆիկ անունով մի կեսարացի հայի, որի թլպատված լինելու մասին նախապես իմացել էին։ Ոճրագործությունից հետո թուրքերը քաղաքով մեկ լուր են տարածել, թե հայերը դարձյալ «իս­լամ» են սպանել։ Սակայն սպանվածին ճանաչող մի քանի թուրքեր կասկած են հայտնել, թե սպանվածը կարող է և հայ լինել։ Կառավարությունում ստիպված որոշել են դիակը բժշկական քննության ենթարկել և կանչել են բժիշկ Քերովբե Ջեզվեջյանին։ Բժիշկը դիազննումից հետո համարձակություն է ունեցել հայտարարելու, որ սպանվածը հայ է՝ ատաղձագործ Լութֆիկը, որին ինքը մի քանի օր առաջ վիրաբուժական գործողության էր ենթարկել, միաժամանակ ցույց է տվել հանգուցյալի թևի վրայի խաչանշանը։
Էմե Սեզեր
Կենսագրություն
Ծնվել է սևամորթ պաշտոնյայի և դերձակի բազմազավակ ընտանիքում։ Նրան կարդալ սովորեցրել է տատիկը, որը Մարտինիկի սակավաթիվ գրագետ կանանցից մեկն էր։ 1919-1924 թվականներին սովորել է Բաս Պուենտեի դպրոցում, ապա Ֆորտ դե Ֆրանսում։ 1931 թվականին Սեզերը տեղափոխվել է Փարիզ, որտեղ Լյուդովիկոս Մեծի հեղինակավոր լիցեյում ուսանելիս ծանոթացել է Լեոպոլդ Սեդար Սենգորի հետ (հետագայում՝ սենեգալցի նշանավոր գրող և երկրի առաջին նախագահ)։ Մինչև 2001 թվականը՝ Սենգորի մահը, նրանք ընկերներ են եղել։
Քերովբե Ջեզվեջյան
Կենսագրություն
1914 թվականին՝ Առաջին աշխարհամարտի ժամանակ, զորակոչվել է օսմանյան բանակ և Չանաքկալեի ռազմաճակատում զինվորական բժիշկ ծառայել։ Գերի է ընկել անգլիական բանակին և Հնդկաստան տարվել։ Չորս տարվա գերությունից հետո Կ. Պոլիս է վերադարձել։ Կ. Պոլսի Բեյօղլու (Բերա) թաղամասում բացել է սեփական բուժարան և բժիշկ աշխատել։ Որոշ ժամանակ աշխատել է նաև Կ. Պոլսի բուլղարական հիվանդանոցում։ Կ. Պոլսի հայկական համայնքում ճանաչված է եղել իր բարեգործություններով։
Մահացել է 1942 թվականին փետրվարի 12-ին, Կ. Պոլ­սում՝ 59 տարեկանում։
Էմե Սեզեր
Կենսագրություն
Չնայած պաշտոնական գաղութային գաղափարախոսության ցուցադրական մարտահրավերին, նեգրիտյուդը ի սկզբանե մշակութային բնույթ է կրել և ծառայել է աֆրիկացի ժողովուրդների՝ գաղութարարների կողմից ճնշված արժեքները պահպանելուն։ Սեզերը հայտարարել է. «Ես պատկանում եմ ճնշվածների ցեղին»։ 1935 թվականին նա ընդունվել է Փարիզի բարձրագույն Էկոլ դպրոցը, և Դալմաթիայում հանգստանալիս սկսել է աշխատել «Հայրենադարձության օրագիրը» (Cahier d’un retour au pays natal) ստեղծագործության վրա, որն էլ հետագայում նրան մեծ հռչակ է բերել։ Արձակ բանաստեղծության ոճով գրված այս պոեմի մեջ Սեզերը պաշտպանել է իր ցեղի արժանապատվությունը։ Ուսումն ավարտելուց հետո նա և իր կինը՝ Սյուզաննա Ռասին, վերադարձել են Մարտինիկա և սկսել են դասավանդել Ֆորտ դե Ֆրանսի այն լիցեյում, որը Սեզերը ժամանակին ավարտել էր։
Քերովբե Ջեզվեջյան
Աղբյուր
Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ Կատեգորիա:1883 ծնունդներ Կատեգորիա:Կոստանդնուպոլիս քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:1942 մահեր Կատեգորիա:Փետրվարի 12 մահեր Կատեգորիա:Կոստանդնուպոլիս քաղաքում մահացածներ
Էմե Սեզեր
Կենսագրություն
Պատերազմի ժամանակ Սեզերը հրատարակել է «Արևադարձները» ամսագիրը, որը քննադատում էր Վիշիստական ռեժիմը. ամսագիրը գոյություն է ունեցել երկու տարի (1941-1943) և փակվել է գրաքննության պահանջով։ Նույն ժամանակահատվածում սյուրռեալիզմի հայր Անդրե Բրետոնը տեղափոխվել էր Մարտինիկա։ Նրա հետ ծանոթությունը մեծ ազդեցություն է ունեցել Սեզերի ստեղծագործականության վրա և տարել սյուրռեալիստական ճամբար։ Գրական նոր ոճն արտահայտվել է բանաստեղծությունների հաջորդ՝ «Կախարդական զենք» ժողովածուում։ Սյուրռեալիզմը գրավել է Սեզերին որպես կարծրատիպերը ոչնչացնող և արտահայտման ազատություն տվող հեղափոխական արվեստ։ 1945 թվականին Սեզերը Կոմունիստական ​​կուսակցության կողմից առաջադրվել և ընտրվել է Ֆորտ դը Ֆրանսի քաղաքապետ։ Նա իր պաշտոնավարել է մինչև 2001 թվականը։ Նրա առաջին հաջողությունը Մարտինիկայի կողմից Ֆրանսիայի դեպարտամենտի իրավունքների ճանաչումն էր (1946)։
1947 թվականին Սեզերը դարձել է «Présence africaine» ամսագրի (որն արտահայտում էր պան-աֆրիկիզմի գաղափարախոսությունը) հիմնադիրներից մեկը։ Մեկ տարի անց նա հրատարակել է «Նեգրիտյուդական և մալագասիական պոեզիայի ընտրանին»՝ նեգրիտյուդի ջատագով Ժան-Պոլ Սարտրի նախաբանով։ Հայտնի «Գաղութատիրության մասին խոսք» գործում (1950 թվական) Սեզերը հավասար հարթակների վրա է դիտարկել գաղութատիրությունը և նացիզմը։ Կոմունիստական կուսակցությունից՝ դեստալինիզացիայի շուրջ տարաձայնությունների պատճառով հեռանալուց հետո (1956), նա ստեղծել է Մարտինիկայի Առաջադիմական կուսակցությունը և հաջողությամբ առաջադրվել Ազգային ժողովում։
Քաղաքապետի պաշտոնում անցկացրած տարիների ընթացքում Սեզերը շատ բան է արել քաղաքի և ամբողջ կղզու տնտեսական և մշակութային զարգացման համար` պարբերաբար խոսելով Մարտինիկան անկախ պետության վերածելու անհրաժեշտության մասին։ Սեզերի հետպատերազմյան աշխատանքը սերտորեն կապված է ռասայական և մշակութային ինքնության թեմաների և աֆրիկյան ժողովուրդների իրավունքների համար պայքարի հետ (պիեսներ՝ «Քրիստոֆ թագավորի ողբերգությունը» (1963) և Պատրիս Լումումբային նվիրված «Կոնգոյում եղած ժամանակաշրջանը» (1966) գործը, «Metal Shackles» բանաստեղծությունների ժողովածուն (1960))։ Սեզերը մահացել է սրտի սուր անբավարարությունից՝ Ֆորտ դե Ֆրանս հիվանդանոցում և արժանացել է պետական ​​հուղարկավորության, որին մասնակցել է Ֆրանսիայի նախագահ Նիկոլա Սարկոզին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Քաղաքապետեր Կատեգորիա:Ազգայնականներ Կատեգորիա:Մարքսիստներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կոմունիստներ Կատեգորիա:Սյուրռեալիստներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ
Ուորեն Հարդինգ
Ուորեն Գամալիել Հարդինգ (Warren Gamaliel Harding, ), ամերիկյան պետական գործիչ, ԱՄՆ 29-րդ նախագահը (1921-1923) հանրապետական կուսակցությունից։ Ի տարբերություն իր նախորդի՝ Վուդրո Վիլսոնի, վարել է եվրոպական գործերից ԱՄՆ-ի մեկուսացման (իզոլյացիոնիզմի) քաղաքականություն, որն արտահայտվել է նաև հայկական հարցում՝ պայմանավորելով Հարդինգի կառավարության դանդաղկոտությունն ու անվճռականությունը, ի կատարումն 1920 թվականի Սևրի հաշտության պայմանագրի, Հայաստան խաղապահպան զորք ուղարկելու և հայկական բանակը հանդերձավորելու հարցում, ինչպես նաև պասիվ դիրքորոշումը 1922-1923 թթ. Լոզանի կոնֆերանսում, որտեղ քննարկվում էր «հայկական օջախ» ստեղծելու կենսական խնդիրը։ Որպես սենատական ենթահանձնաժողովի նախագահ և ապա երկրի պրեզիդենտ Հարդինգը բազմիցս իր հրապարակային ելույթներում համակրանքով է արտահայտվել «փոքր դաշնակցի» (Հայաստանի) և նրա «բազմատանջ» ժողովրդի մասին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1865 ծնունդներ Կատեգորիա:Նոյեմբերի 2 ծնունդներ Կատեգորիա:1928 մահեր Կատեգորիա:Օգոստոսի 2 մահեր Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի նախագահներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի հանրապետական կուսակցության անդամներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի պետական գործիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի խմբագիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ Կատեգորիա:Սրտամկանի ինֆարկտից մահացածներ
Ստելլալանդ
Ստելլալանդի հանրապետություն, բուրական հանրապետություն, որը գոյություն է ունեցել ժամանակակից Հարավային Աֆրիկայի տարածքում՝ Տրանսվաալից արևմուտք։  1882-1883 թվականներին պաշտոնապես կոչվում էր Ստելլալանդի Հանրապետություն  (Republiek Stellaland), այնուհետև,  հարևան  Գոշեմի (Գեսեմ) բուրական հանրապետության  հետ  միավորվելուց  հետո,  որպես  Ստելլալանդի Միացյալ Նահանգներ  (Verenigde Staten van Stellaland)), 1885 թվականին միացավ Բեչուանալենդի բրիտանական պրոտեկտորատին։
Պատմություն
Նախքան Ստելլալանդի Հանրապետության կազմավորումը համապատասխան տարածքը  հանդիսանում էր տսվանա և գրիկվա ժողովուրդների միջև  մղվող պայքարի թատերաբեմ, իսկ Մեծ Բրիտանիան բողոքում էր,  որ այդ տարածքը հանդիսանում է  Բեչուանալենդի  բրիտանական պրոտեկտորատի մի մասը։  Այդ կոնֆլիկտում ներքաշված էին չորս աֆրիկյան էթնիկ խմբեր, որոնցից երկուսի առաջնորդներին անգլիացիները ընդունում էին որպես «բարեկամների» ։  Երբ երկու առաջնորդների միջև ռազմական բախում սկսվեց, երկու կողմերն էլ զբաղված էին կամավորների հավաքագրմամբ՝ հաղթանակի դեպքում նրանց խոստանալով հողատարածքներ ։ Այսպիսով Տրանսվաալի Հանրապետության հետ համաձայնագիր կնքվեց, որի արդյունքում բուրական վարձկանները ստացան հողակտորներ 416 ֆերմաներով, այնուհետև որոշեցին անկախություն հռչակել ։
Ձևականորեն Ստելլալանդի Հանրապետությունը կազմավորվել է 1882 թվականի հուլիսի 26-ին։ Նրա առաջին նախագահ ընտրվեց տրանսվաալցի ֆերմեր Հերրիտ Յակոբաս վան Նիկերկը ։ Տարածքը Ստելլալանդ («աստղերի երկիր») անվանումը ստացել է այն պատճառով, որ հանրապետության կազմավորման պահին երկնքում նկատվել է գիսաստղ ։ Որպես մայրաքաղաք ընտրվեց Ֆրեյբուրգ քաղաքը։ Նորաստեղծ հանրապետության տարածքը կազմում էր շուրջ 15500 կմ², բնակչությունը,  20500 մարդ, որից 3000-ը  եվրոպացիների հետնորդներն էին ։ 1882 թվականի հոկտեմբերին հարևանությամբ հիմնադրվեց Գոշեմի հանրապետությունը Նիկոլաս Գեե  վան Պիտտիուսի գլխավորությամբ։ Գոշեմի բնակչությունը կազմում էր շուրջ 17 հազար մարդ, տարածքը,  10 400 կմ²։ 1883 թվականի օգոստոսի 6-ին Ստելլալենդը և  Գոշեմը միավորվեցին կազմավորելով Ստելլալենդի միացյալ հանրապետությունը։
Ամբողջովին պարզ չէ, երբևէ այդ  պետությունների անկախությունը ձևականորեն ճանաչվել է, թե ոչ։  Տեղական ցեղային առաջնորդները համաձայնեցին դրա ստեղծման հետ, իսկ Մոնտեվիդեոյի կոնվենցիան անկախության կազմավորման  ժամանակակից   հայեցակարգը հաստատեց  1933 թվականին։ Գոյություն ունեն անգլիական աղբյուրներ, որոնք այդ հանրապետությունների բնակչությանը անվանում են «կողոպտիչներ», սակայն պահպանվել է նաև Բրիտանական Բեչուանալենդի զինվորական  հրամանատար Չարլզ Ուորենի հեռագիրը, որը սխալմամբ ուղարկվել էր վան Նիկերկին, որտեղ  նա աջակցություն է հայտնում Ստելլալանդի բնակչությանը։    Հետագայում Ուորենը որոշեց, որ հեռագիրը կարող է ընկալվել որպես  Ստելլալանդի անկախության ճանաչում և հրաժարվեց դրանից։  1884 թվականի փետրվարին Մեծ Բրիտանիան   Ստելլալանդի ողջ տարածքը միակողմանիորեն հայտարարեց  բրիտանական պրոտեկտորատ ։ Ստելլալանդի օրենքներն ու սահմանադրությունը գրեթե նույնական են Հարավ Աֆրիկյան Հանրապետության օրենքներին։   Ստելլալանդը չի թողարկել սեփական արժույթը, օգտագործելով հարավաֆրիկյան ֆունտը։ 1884 թվականի փետրվարից սկսած  Ստելլալանդը   թողարկեց սեփական  փոստային դրոշմանիշերը  ։
Նիկերկի կառավարությունը հայտարարեց Ստելլալանդի տարածքով անցնող առևտուրը չհարկելու մտադրության մասին։ Դա հանգեցրեց ինչպես De Beers ընկերության հիմնադիր Սեսիլ Ջոն Ռոդսի, այնպես էլ բրիտանական վարչակազմի մտահոգությունը, որոնք վախենում էին, որ իրենց բիզնեսը կհայտնվի անբարենպաստ վիճակում ։ Այնուամենայնիվ Ռոդոսը ներկայացրեց իրավիճակը, որ բուրերի հսկողության տակ գտնվող տարածքը վտանգ էր ներկայացնում Հարավային Աֆրիկայում Մեծ Բրիտանիայի դիրքերի համար ։  Այնուհետև 1884 թվականի սեպտեմբերի 10-ին Հարավ Աֆրիկյան Հանրապետության նախագահ Պաուլուս Կրյուգերը հայտարարեց, որ  Ստելլալանդը գտնվում է Տրանսվաալի հովանու ներքո, իսկ վեց օր հետո անեքսիայի ենթարկեց  Ստելլալանդը ։ 1884 թվականի դեկտեմբերին բրիտանական բանակը Չարլզ Ուորենի հրամանատարությամբ գրավեց Ստելլալանդը։ Հաջորդ տարվա օգոստոսին հանրապետությունը լուծարվեց, իսկ նրա տարածքը միացվեց Բրիտանական Բեչուանալենդին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հարավաֆրիկյան Հանրապետության պատմություն Կատեգորիա:Բուրական պետություններ Կատեգորիա:Բոտսվանայի պատմություն
Ֆանո Ադրիանո
Ֆանո Ադրիանո  (Fano Adriano), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Տերամո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 395 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 11 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 35 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 64044, հեռախոսային կոդ՝ 0861:
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ավստրո-Հունգարիայի ռազմածովային ուժեր
Պատմություն
Ավստրո-Հունգարիայի զինված ուժերի մաս կազմող ռազմածովային նավատորմը եղել է ժամանակի նշանավորներից մեկը։ 1891 թվականի տվյալներով այն բազկացած էր զրահակիր նավերից և էսկադրային ականակիրներից։
Նախքան Առաջին համաշխարհային պատերազմը՝ Ավստրո-հունգարական նավատորմը բաղկացած էր երկու էսկադրաներից։ Բացի հիմնական նավոտորմից, Ավստրո-Հունգարիան ուներ նաև դանուբյան առանցքային նավատորմ։ Այն բաղկացած էր մոնիտորից, պարեկային և օժանդակ նավերից ։ Վերջինիս կենտրոնը պատերազմից առաջ եղել է Բուդապեշտը։
Ավստրո-Հունգարիայի ռազմածովային նավատորմը դադարել է գոյություն ունենալ 1918 թվականից։ Այն պայմանավորված էր համաշխարհային պատերազմում Ավստրո-Հունգարիայի կրած պարտությունից հետո կայսրության փլուզմամբ։ Ավստրո-Հունգարիայի ժառանգորդ երկու պետությունները՝ Ավստրիան և Հունգարիան, դեպի ծով ազատ ելք չունեին և դա էր պատճառը, որ նախկին կայսերական նավատորմը ցրվեց։
Սեն Սովեր դը Կրուզիեռ
Սեն Սովեր դը Կրուզիեռ (Saint-Sauveur-de-Cruzières), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 542 մարդ, բնակչության խտությունը` 21.82 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 24.84 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 530 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 170 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 60 կմ հարավ-արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների