cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Կամպ Նոու
Պատմություն
Առաջին քարը դրվել է 1953 թվականի մարտին, իսկ նախնական բյուջեն կազմում էր 67 միլիոն պեսետ։ Սակայն աշխատանքի ժամանակ անսպասելի փոփոխությունների պատճառով առաջացան դժվարություններ, որոնք էլ մեծացրին կառուցման ժամանակահատվածը և ծախսերը մարզադաշտի վրա, որոնք հասան մինչև 288 միլիոնի։ Ակումբը հաշվարկեց փակել ծախսերը Les Corts մարզադաշտի մի մասը վաճառելու հաշվին, սակայն Բարսելոնայի քաղաքապետարանը 10 տարով հետաձգեց հողակտորի փոխանցումը, որն էլ հանգեցրեց միջոցների ժամանակավոր պակասի։ Ֆրանսիսկո Ֆրանկոն չեղյալ համարեց պարտքը։ Մարզադաշտի բացվեց 1957 թվականի սեպտեմբերի 24-ին։ Այդ օրից ի վեր Բարսելոնան հրաժեշտ տվեց իր հին մարզադաշտին և սկսեց խաղալ «Կամպ Նոու»-ում, որը հազարավոր երկրպագուների (որոնք չէին տեղավորվում Les Corts-ում) հնարավորություն տվեց հաճախել սիրելի թիմի խաղերին։ «Կամպ Նոու»-ն մեծագույն մարզադաշտերիցեր մեկն էր աշխարհում, նրա տարողունակությունը կազմում էր 90 000։ Սկզբում նախատեսվում էր, որ մարզադաշտը կկրի ակումբի հիմնադիր Հանս Գամպերի անունը, բայց ավելի ուշ որոշվեց վերցնել ավելի չեզոք անվանում՝ Estadio del Club de Fútbol Barcelona (ՖԱ Բարսելոնայի մարզադաշտ)։ Այնուամենայնիվ, ժողովրդի շրջանում մարզադաշտը հայտնի էր «Կամպ Նոու» անվամբ (որը կատալոներենով նշանակում է նոր մարզադաշտ կամ նոր հող, քանզի Les Corts-ի համեմատ այն ավելի նոր էր։ Մարզադաշտի բացվելուց 8 տարի անց նախագահ Էնրիկ Լաուդետը հրավիրեց ժողով, որտեղ քննարկվեց մարզադաշտի պաշտոնական անվանումը։ Առավել հավանական տարբերակներից էին Estadi Barça և Estadi Camp Nou, բայց ձայների մեծամասնությամբ ընտրվեց Estadio del CF Barcelona։ Չնայած դրան՝ երկրպագուների և լրագրողների մեծամասնությունը նախապատվություն էին տալիս «Կամպ Նոու»-ին, այդ պատճառով 2011 թվականին նախագահ Խուան Գասպարը հրավիրեց նոր ժողով, որի ընթացքում մեծամասնությունը քվեարկեց մարզադաշտի այդ անվան օգտին։ 2007-2008 թվականների մրցաշրջանի ժամանակ ակումբի 50-րդ հոբելյանի պատվին Բարսելոոնայի ֆուտբոլիստների համար պատրաստվեց հատուկ մարզաշապիկ։
«Կամպ Նոու»-ն բացվեց 1957 թվականի սեպտեմբերի 24-ին. այդ իրադարձության պատվին կազմակերպեցին մի շարք միջոցառումներ, որոնցից էր Բարսելոնայի ու լեհական «Լեգիա» թիմի ընկերական հանդիպումը, որն ավարտվեց կատալոնացիների հաղթանակով 4-2 հաշվով, իսկ Բարսելոնայի խաղացող Էուլոխիո Մարտինեսը խփեց առաջին գոլը նոր մարզադաշտի պատմության մեջ։ Առաջին պաշտոնական հանդիպումը կայացավ 1957 թվականի հոկտեմբերի 6-ին։ Այդ խաղում, որը երկրորդն էր 1957-1958 թվականի մրցաշրջանում Բարսելոնան հանդիպեց Ռեալի հետ՝ Խաենից։ Յուրախություն երկրպագուների՝ թիմը հաղթեց 6-1 հաշվով, իսկ գոլերը հեղինակեցին Վիլավերդեն, Տեխադան, Կուբալան և Էուլոխիո Մարտինեսը(3)։
«Կամպ Նոու»-ն վերակառուցվել է մի քանի անգամ։ Առաջին անգամ դա եղավ 1981 թվականին. մարզադաշտը մեծացվեց այնտեղ անցկացվող խաղերի համար,ֆուտբոլի աշխարհի առաջնությունը 1982 թվականին անցկացվել է Իսպանիայում։ «Կամպ Նոու»-ի մարդատարությունը հասավ մինչև 120 000 երկրպագուի։ Երկրորդ վերակառուցումը իրականացվեց 1988 թվականին շնորհիվ ՈՒԵՖԱ-ի նոր կանոններին, ըստ որի բոլոր տեղերը պետք է սարքավորված լինեին։ Այդ պատճառով, որպեսզի մարզադաշտը կորցնի ինչքան հնարավոր է քիչ տեղեր, պետք էր իջեցնել գազոնի մակարդակը։ Հիմա մարզադաշտի մարդատարությունը կրճատվել է 98 934։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզադաշտեր Կատեգորիա:Մարզադաշտեր Իսպանիայում Կատեգորիա:Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնությունն ընդունած մարզադաշտեր
Պոդգորբ
Պոդգորբ (Підгорб), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Ուժգորոդի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պոդգորբ գյուղում բնակվում էր 406 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,009 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Ուժգորոդի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1912 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Աճպարար (ֆիլմ)
Սյուժե
Եկվոր աճպարարը կոլեկտիվ հիպնոսացման սեանս է անցկացնում, որն ի հայտ է բերում քաղաքի բնակիչների շրջանում որոշակի փոփոխությունների։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ֆիլմեր Կատեգորիա:1989 ֆիլմեր Կատեգորիա:«Հայֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր
Ծխելու ֆետիշիզմ
2003 թվականին անցկացված հետազոտությունների համաձայն՝ ծխելու ֆետիշիզմը նախկինում երբեք գիտական հետազոտությունների առարկա չի եղել, սակայն այդ երևույթը հիշատակվել է մի քանի թերթերում ։
Պատճառներ
Ինչպես ցանկացած այլ սեքսուալ ֆետիշ, ծխելու ֆետիշը ձևավորվում է վաղ մանկության և պատանեկության ժամանակ։ Ամենայն հավանականությամբ, ծխելու ֆետիշիզմը ձևավորող մեխանիզմը ծխելու գործընթացի սեքսուալացումն է։ Այս մեխանիմզը գործարկելու պատճառների թվում կարող են լինել հետևյալ գործոնները․
Ախտորոշում
Ծխելու ֆետիշիզմի առկայության չափանիշներ կարող են լինել հետևյալ ախտանիշները․
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ծխելու սովորույթ Կատեգորիա:Սեռական ֆետիշիզմ
Դեյկալովկա (գյուղ, Զենկովի շրջան)
Դեյկալովկա (Дейкалівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Զենկովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դեյկալովկա գյուղում բնակվում էր 948 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 6798 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 139,45 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Զենկովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1612 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Շարապովո (գյուղ, Վյազեմսկի շրջան)
Շարապովո (Шарапово), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 73 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի բնակավայրեր
Սոնյա Գրին
Սոնյա Գրին (օրիորդական՝ Սոնյա Հավթ Շաֆիրկին, ), ամերիկացի գրող ու հրատարակիչ և սիրողական մամուլի միության նախագահ։
Ամերիկացի գրող Հովարդ Ֆիլիպս Լավքրաֆտի կինը։
Կենսագրություն
Սոնյա Հաֆթ Շաֆիրկինը ծնվել է Իչնյա քաղաքում, որը գտնվում է Չերնգովյան նահանգում (այն ժամանակ այն Ռուսական կայսրության կազմի մեջ էր, իսկ այժմ՝ Ուկրաինայի), նրա ծնողները Սիմոն և Ռահիլ Շաֆիրկիներն էին։ 1892 թվականին Սոնյան գաղթել է ԱՄՆ։ Տասնվեց տարեկան հասակում Սոնյան ամուսնացել է Սամուել Սեկենդորֆի հետ, ով նրանից տասը տարով մեծ էր։ 1900 թվականին նա ծնեց իր որդուն, որը մահացավ երեք ամսական հասակում։ 1902 թվականի մարտի 19-ին ծնվեց նրա դուստրը, որին անվանեց Ֆլորենցիա Քերոլ։
1924 թվականին Նյու Յորքում ամուսնացավ ամերիկացի գրող Հովարդ Ֆիլիպս Լավքրաֆտի հետ, ում հետ պաշտոնապես բաժանվել է 1933 թվականին, բայց փաստացի նրանք բաժանվել էին դրանից մի քանի տարի առաջ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հրատարակիչներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի կին գրողներ
(7978) Նիկնեստերով
(7978) Նիկնեստերով (Niknesterov), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1978 թվականի սեպտեմբերի 27-ին Լյուդմիլա Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,152779 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8315 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,474 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1153,71 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,312036 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,03° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1978 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Լյուդմիլա Չեռնիխի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Էշի կաշի
«Էշի կաշի» կամ «Էշի մաշկ» (Peau d'Âne), Շառլ Պերոյի հեքիաթը, առաջին անգամ հրատարակված 1694 թվականին երկու տարբերակով` բանաստեղծությամբ և արձակով ։ Հեքիաթն ընդգրկվել է «Սագ մայրիկի հեքիաթները» ժողովածուում և բազմիցս էկրանավորվել է։
Բովանդակություն
Մահվան մահճում թագուհին խնդրեց թագավորին, որ երկրորդ անգամ ամուսնանա, ապա այնպիսի կին ընտրի, որ իրենից խելոք ու գեղեցիկ լինի։ Նոր ընտրյալի անհաջող որոնումներից հետո արքան հասկանում է, որ իր կնոջից ավելի գեղեցիկ իրենց աղջիկն է։ Արքայադուստրը սարսափի մեջ էր ստացած առաջարկից, և իր կնքամայր փերի Յասամանի առաջարկով, թագավորի առաջ դնում է պայմաններ` կարել երեք գույնզգույն զգեստ և տրամադրել սիրելի արքայական էշի կաշին։ Հագնելով կաշին` արքայադուստրը արյունապղծության վախից փախչում է ամրոցից։ Նրան ետևում է կախարդական սնդուկը` երեք զգեստներով ։
Արքայադուստրը վարձվում է որպես տնային տնտեսության պահակ մի տան, որտեղ իր անխնամ տեսքի համար ստանում է Էշի Կաշի մականունը։ Մի անգամ բանալու անցքից արքայազնը տեսնում է աղջկա գեղեցկությունը և սիրահարվում։ Նա հրամայում է, որ Էշի Կաշիին իր համար թխի կարկանդակ, ինչպես նաև թագավորության բոլոր աղջիկներին հրամայում է փորձել մատանին. ում այն կբռներ, նրա հետ էլ կամուսնանար։ Գեղեցիկ զգեստ հագնելով` Էշի Կաշին կրում է մատանին և դառնում արքայազնի կինը ։
Սյուժե
Ստեղծագործության սյուժեն վաղուց հայտնի էր ողջ Եվրոպայում և ուներ տարբեր տարբերակներ։ Հատկապես շատ են հիշատակումները ֆրանսիական գրականությունում` Ֆրանսիայում հեքիաթի հատուկ ճանաչվածության պատճառով։ Հնարավոր է, որ գլխավոր հերոսուհու կերպարում արտացոլված է կառնավալի, գարնան և Նոր տարվա կերպարը։ Կառնավալային փառատոնների հետ կապվում էին ամուսնական ծեսերը, և հեքիաթում արքայազնը ճանաչում է սիրելիին մատանիով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հեքիաթներ Կատեգորիա:Շառլ Պերոյի հեքիաթներ
Քսի (տառ)
Քսին (հունարեն` ξι), հունական այբուբենի տասնչորսերորդ տառն է։ Թվային արժեքն է` 60։
Իտալական կեսօր
«Իտալական կեսօր» («Итальянский полдень» «Италья́нка, снима́ющая виногра́д»), ռուս նկարիչ Կառլ Բրյուլովի նկարներից։
Սյուժե
Նկարում պատկերված է երիտասարդ կին, որը խաղող է քաղում։ Բնորդուհին հասարակ իտալուհի է։ Կառլ Բրյուլովը նկարել է այս նկարը իր խաղողի այգում՝ կեսօրյան արևոտ լույսի ներքո։
Կարծիքներ
Քննադատները համարել են, որ մոդելը չի համապատասխանում գեղեցկության դասական արվեստի պատկերացմանը. Ձեր մոդելը ավելի հաճելի, հեզաճկուն համաչափություններով, և չնայած նկարի առարկաների համար դրված չէր խիստ ընտրություն, սակայն դա ավելորդ չէր լինի, արվեստի գլխավոր նպատակը պետք է լիներ նատուրան էլեգանտ ձևով, իսկ նազելի համաչափությունները չի թողնում ժառանգություն հայտնի մարդկանց կարգում։ Կառլ Բրյուլովը իր նկարը քննադատողներին պատասխանել է․ Իմ մեղսագործության պատճառը ցանկությունն էր տարբերել այդ նկարը և ձևերի տարբերությունը առաջին նկարից, որը իրենից նույն առարկան էր ներկայացնում։ Ճիշտ ձևերը իրար միջև նմանություն են ներկայացնում և ինչ-որ հատուկ կերպով երևում արձաններում, որտեղ ձևերի պարզությունը անհրաժեշտ է և որ նկարում գույների, լուսավորման և հեռանկարների միջոցով նկարիչը ավելի է մոտենում բնությանը և իրավունք է ունենում ընկրկել ձևերի պայմանական գեղեցկությունից. ես որոշեցի փնտրել այդ ենթադրելի բազմազանությունը բնության այն պարզ ձևերում, որոնք մեզ առավել հաճախ են հանդիպում և հազվադեպ չէ, որ ավելի են դուր գալիս, քան արձանների խիստ գեղեցկությունը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1831 նկարներ Կատեգորիա:1827 նկարներ Կատեգորիա:Ռուսական պետական թանգարանի նկարներ Կատեգորիա:Կանանց դիմապատկերներ
Դեկտեմբերի 19
Դեկտեմբերի 19, տարվա 353-րդ (նահանջ տարիներին՝ 354-րդ) օրն է։
Շիկի (Տևրիկի գավառ)
Շիկի, գյուղ պատմական Փոքր Հայքում, իսկ ապա Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Տևրիկի գավառակում ։ Գտնվում էր Տևրիկ քաղաքի մոտ։
Հավանաբար գյուղի մոտ էր գտնվում Շիկի քար քարանձավը։
Բնակչություն
1915 թվականին ուներ 20 տուն հայ բնակիչ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Շիկին ուներ հայկական եկեղեցի ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ալդեա էն Կաբո
Ալդեա էն Կաբո (Aldea en Cabo), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Տոլեդո նահանգի մեջ, ինչպես նաև Կաստիլիյա Լա Մանչա ինքնավար մարզի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Լա Խարա։ Տարածքը 26 կմ² է։ Բնակչությունը 213 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական շրջանից հեռու է 59 կմ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Աստերոիդների ցանկ (250601-250700)
Աստերոիդների ցանկ (250501-250600) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (250701-250800)
Կանաչ մեղվակեր
Կանաչ մեղվակեր, մեղվակերների ընտանիքին պատկանող թռչուն։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Արտաքին կառուցվածք
Մարմնի երկարությունը 27-31 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 46-49 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 47-50 գ։ Փետրածածկը հիմնականում կանաչ է, պոչի կենտրոնական փետուրները՝ երկար։ Հասունի մարմնի ընդհանուր գունավորումը կանաչ է, դիմային մասը՝ կապույտ, սև ու սպիտակ։ Կզակը դեղին է, թևատակի ծածկող փետուրները, կոկորդը՝ շիկակարմրավուն, գոտկատեղը՝ կապույտ երանգով։ Երիտասարդն ավելի խամրած է, փետուրների ծայրերը՝ բաց գույնի, պոչի դուրս ցցված հատվածը բացակայում է։
Կենսակերպ
Թռիչքը ճարպիկ է, աշխույժ, ձայնը՝ սրնգային, զրնգուն։ Թռչում է ուղիղ գծով՝ թևերի ոչ հաճախակի թափահարումներով, գետնից ոչ բարձր և կարճատև, հաջորդ պահին թառում է էլեկտրալարերին կամ նստում գետնին։ Բնակվում է կավոտ զառիթափերով կիսաանապատներում, խուսափում է շինություններից, անտառապատ տարածքներից։ ՀՀ-ում միակ բնադրագաղութը Արարատի մարզի Սուրենավան և Արմաշ գյուղերի ծայրամասերում է՝ Արաքս գետի ձկնաբուծական տնտեսությունների տարածքում։ Առանձին գրանցումներ են կատարված Մեղրիից դեպի հարավ՝ Իրանի սահմանում։ Գարնանային ամենավաղ վերադարձը՝ մայիսի առաջին տասնօրյակից։ Բնադրվող է, հազվագյուտ։
Սննդառություն
Սնվում է թռչող միջատներով (մեղուներ, կրետներ)։
Տարածվածություն
Տարածված է Հյուսիսային Եգիպտոսից և Մերձավոր Արևելքից մինչև Ղազախստան և Հյուսիսարևելյան Հնդկաստան։ Հայաստանում հայտնի է Արարատյան հարթավայրի կիսաանապատային տեղանքներում ։
Պահպանություն
Սահմանափակ արեալով հազվագյուտ տեսակ է, որն ընդգրկված է ԲՊՄՄ Կարմիր ցուցակում քիչ մտահոգող կարգավիճակով և գնահատվում է որպես խոցելի տեսակ։
Պահպանման հատուկ միջոցառումներ չեն իրականացվում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թռչուններ Կատեգորիա:Մեղվակերներ Կատեգորիա:Խոցելի տեսակներ Կատեգորիա:Ողնաշարավորներ Կատեգորիա:Քորդավորներ Կատեգորիա:Թռչուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված կենդանիներ Կատեգորիա:Աֆրիկայի թռչուններ Կատեգորիա:Կենտրոնական Ասիայի թռչուններ
Մատրիցա: Հեղափոխություն
Մինչ Մեքենաների բանակը փորձում են վերացնել Զիոնը, նրա բնակիչները մինչև վերջին շունչը դիմադրություն են ցույց տալիս։ Նրանց վերջին հույսն այն է, որ իրենց քաղաքն անառիկ պահեն մեքենաների անգութ հորդայի անվերջ ներխուժումից մինչև Նեոն կկարողան վերջ դնել այս պատերազմին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2003 ֆիլմեր Կատեգորիա:Էնդի Վաչովսկիի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մարտաֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆանտաստիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Մատրիցը (ֆիլմաշար) Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Կալիֆոռնիայում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Warner Bros. ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան սիքվել ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ էքշն ֆիլմեր
Մասահարու Ֆուկույամա
Կենսագրություն
Մասահարու Ֆուկույաման ծնվել է 1969 թվականի փետրվարի 6-ին Ճապոնիայի Նագասակի քաղաքում։
1990 թվականին Մասահարու Ֆուկույաման առաջնելութել է «Tsuioku no Ame no Naka» սինգլով և BMG լեյբլում Dengon ալբոմով ։
1991-1992 թվականներին հաջորդեց ևս երեք ալբոմ, իսկ հեռուստատեսային դեբյուտը կայացել է 1991 թվականին, սակայն նրան հաջողվել է ժողովրդականություն ձեռք բերել 1992 թվականին «Good Night» սինգլի շնորհիվ։ Այդ դրամայում Ֆուկույաման նույնպես հայտնվել է ինքն իր դերում։ Նույն թվականին կայացել է նրա առաջին մեծ շրջագայությունը Ճապոնիայում, ինչպես նաև սկսել է ղեկավարել սեփական շոուն (որը չէր իջնում էկրաններից մինչև 1998 թվականը) ։
Նիկոլայ Ջաղինյան
Նիկոլայ Սերգեյի Ջաղինյան, հայ խորհրդային ինժեներ-տեխնոլոգ։
Մասահարու Ֆուկույամա
Կենսագրություն
1994 թվականին նրա թողարկումն առաջին անգամ վաճառվել է մեկ միլիոն օրինակով։ Դա տեղի է ունեցել «It's Only Love / Sorry Baby» սինգլի հետ։ Նույն թվականին թողարկվել է հաջորդ ալբոմը՝ On and On, որը ստացել է Oricon ըկերության հիթ շքերթը ։
Նիկոլայ Ջաղինյան
Կենսագրություն
1908 թվականին ավարտել է Զարկովի տեխնոլոգիական ինստիտուտը։ 1922 թվականին Կողբում Ջաղինյանի ղեկավարությամբ կառուցվել է ՀԷԿ։ 1931-1936 թվականներին եղել է «Հայշինտրեստ»-ի կառավարչի տեղակալ և գլխավոր ինժեներ, 1936-1940 թվականներին՝ Կառուցվածքների ԳՀԻ-ի (այժմ Շինարարության և ճարտարապետության ինստիտուտ) տնօրենի տեղակալ և գիտնական ղեկավար, դասախոսել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում։
Մասահարու Ֆուկույամա
Անձնական կյանք
Ֆուկույաման ամուսնացել է ճապոնացի դերասանուհի Կազուե Ֆուկիշի հետ 2015 թվականի սեպտեմբերի 28-ին՝ նրա ծննդյան օրը ։ Նրանց առաջին երեխան ծնվել է 2016 թվականի դեկտեմբերի 22-ին ։
Նիկոլայ Ջաղինյան
Կենսագրություն
1940 թվականից աշխատել է Մոսկվայում սկզբում որպես շինանյութերի արդյունաբերության ձեռնարկությունների նախագիծ «Սոյուզստրոմպրոյեկտ» հա մամիութենական տրեստի կառավարիչի տեղակալ և գլխավոր ինժեներ, այնուհետև 4 նույն տրեստի Մոսկվայի բաժանմունքի տնօրեն։ Ջաղինյանն առաջադրել և արտադրության մեջ արմատավորել է հորանաձև վառարանում կիրը, պտտվող վառարանում գիպսը բովելու նոր եղանակներ, ստեղծել արհեստական քարերի արտադրության ավտոմատ (այդ աշխատանքների համար ստացել է հեղինակային վկայականներ) ։
Մասահարու Ֆուկույամա
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ճապոնացի երգիչներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Նիկոլայ Ջաղինյան
Կենսագրություն
Զբաղվել է ՀԽՍՀ բնակարանային շինարարություն ինդուստրացման հարցերով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ճարտարագետներ Կատեգորիա:Հայ տեխնոլոգներ
Քվեբեկի հայագիտական ուսմանց միություն
Քվեբեկի հայագիտական ուսմանց միություն, հիմնվել է 1982 թվականին։ Հաստատել է հայոց լեզվի, գրականության և պատմության դասընթացներ Քվեբեկի նահանգի համալսարաններում և քոլեջներում, մասնավորապես Կոնկորդիա համալսարանում դասավանդվում է հայոց լեզու։ 1983 թվականին հրատարակել է «Լրատու» պարբերաթերթը։
Կատեգորիա:Կանադահայ գիտական կազմակերպություններ
Սեդրակ Ասրյան (ազատամարտիկ)
Սեդրակ Սերգեյի Ասրյան (հուլիսի 31, 1972, Դարբաս, Սիսան-ապրիլի 4, 2016 , Մարտակերտ), ազատամարտիկ, արցախյան և քառօրյա պատերազմների մասնակից։
Կենսագրություն
Սովորել է տեղի միջնակարգ դպրոցում, ավարտելուց հետո սովորել է Սիսիանի պրոֆտեխուսումնարանում և Սիսիանի ավտոդպրոցում։ Մասնակցել է  Արցախյան ազատամարտին, 1994 թվականին Հորադիզի մարտական գործողությունների ժամանակ վիրավորվել է և դարձել երկրորդ կարգի հաշմանդամ։ Պարգևատրվել է «Մարտական գործողությունների մասնակից» կրծքանշանով, «Մարտական ծառայություն» մեդալով։
2016 թվականին՝ քառօրյա պատերազմի ժամանակ Սիսիանի կամավորական ջոկատի հետ մեկնել է  առաջնագիծ։ Ապրիլի 4-ին Մարտակերտի շրջանում Սեդրակը Սիսիանի կամավորականների խմբի մեջ էր և մահացել է անօդաչու սարքի պայթյունից ։
Հետմահու պարգևատրվել է Հայաստանի Հանրապետության «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 2-րդ աստիճանի մեդալով։
Ռատովցի
Ռատովցի (Ратівці), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Ուժգորոդի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ռատովցի գյուղում բնակվում էր 1 325 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1,7 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Ուժգորոդի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Դուալա (քաղաք)
Դուալա (Կամերունշտադ, Կամերուն, Douala), Կամերունի խոշորագույն քաղաքը, նրա տնտեսական մայրաքաղաքը, Առափնյա շրջանի և Վուրի դեպարտամենտի կենտրոնը։ Բնակչությունը 1494,7 հազար մարդ է (2001 թվականի տվյալներ)։ Ագլոմերացիայի բնակչությունը կազմում է ավելի քան 3 միլիոն մարդ։
Պատմություն
Ժամանակակից Դուալայի շրջանում հայտնված առաջին եվրոպացիները դարձան պորտուգալացիները՝ 1472 թվականին։ Մոտավորապես 1650 թվականին ժամանակակից Դուալայի տարածքում առաջացավ դուալա ժողովրդի բնակավայրը։ 18-րդ դարում բնակավայրը դարձավ անդրատլանտյան ստրկավաճառության կենտրոնը։ 19-րդ դարի կեսերին այստեղ ժամանեցին անգլիացի միսիոներները։ 19-րդ դարի երկրորդ կեսին աֆրիկյան երեք գյուղերի՝ Ակվայի, Բելլի և Դեյդոյի տեղում առաջացավ Կամերուն Սիթի քաղաքը, որը դարձավ եվրոպացիների և տեղացիների միջև առևտրի կենտրոնը։ 1881 թվականին գերմանական «Woerman Linie» ֆիրման դուալի առաջնորդների համաձայնությամբ սկսեց նավահանգիստ կառուցել (մինչև նավահանգստի կառուցումը ծովային առևտուրն իրականացվել է գետի մեջ ամրագրված կամրջանավերի օգնությամբ)։ Այդ ժամանակ արտահանվող հիմնական ապրանքը արմավենու յուղն էր։ 1884 թվականին քաղաքն անցավ գերմանացիներին և ստացավ Կամերունշտադտ անվանումը։ Կամերունշտադտը դարձավ Գերմանական Կամերունի մայրաքաղաքը։
Վարչական բաժանում
Դուալան աշխարհագրորեն բաժանված է 4 հիմնական շրջանի. Ակվա, Բոնանջո, Դեյդո և Բոնաբերի։ Ակվան գետին կից կենտրոնական շրջան է, որտեղ կենտրոնացած է գիշերային կյանքը։ Բոնանջոն ևս կենտրոնական շրջան է, հին քաղաք և Դուալայի առևտրային և վարչական կենտրոնը։ Բոնաբերին քաղաքի հյուսիսային հատվածն է, որտեղ գտնվում է նավահանգիստը։
Դուալայի վարչատարածքային բաժանումը․ 6 շրջան, որն իր հերթին բաժանվում է 120 շրջանների։
Բնակչություն
Դուալան բազմազգ քաղաք է։ 1987 թվականին ամենամեծ մասնաբաժինը զբաղեցրել են բամիլեկե (47%), բասա (21%), դուալա (11%) և բեթին (9%) էթնիկ խմբերի ներկայացուցիչները։ Մնացած ազգություններին բաժին է ընկել 13% ։
Քաղաքի բնակչությունն արագորեն աճում է գյուղերից դեպի քաղաք կամերունցիների զանգվածային վերաբնակեցման պատճառով։ Առավել հաճախ Դուալա են ժամանում Առափնյա նահանգից (բոլոր եկվորների 60,8 %-ը) և Արևմտյան նահանգից (22,5 %) (1987 թվականի տվյալներով) ։
Կրոն
Դուալայում բնակվում են տարբեր կրոնի ներկայացուցիչներ, ինչը չի խանգարում նրանց խաղաղ գոյակցել միմյանց հետ։ Դուալայի բնակիչները տարբերվում են համբերատարությամբ և կրոնի հանդուրժողականությամբ, քաղաքում չկան առանձին կրոնական թաղամասեր։ Ամենամեծ մասնաբաժինը զբաղեցնում են քրիստոնեական կրոնների ներկայացուցիչները՝ կաթոլիկներն ու բողոքականները։ Քաղաքում ապրում է նաև մահմեդական փոքրամասնություն։ Վերջին տարիներին նկատվում է քրիստոնեական աղանդների թվի աճ։
Տնտեսություն
Դուալան երկրի կարևոր արդյունաբերական, առևտրային, քաղաքական և մշակութային կենտրոն է ։ Դուալայում կենտրոնացված են Կամերունի խոշորագույն ընկերությունները, գործում է Կամերունում գտնվող Դուալայի ֆոնդային բորսան Eco Market գլխավոր շուկայով։ Դուալայի միջոցով կատարվում է Կամերունի արտահանման մեծ մասը, այդ թվում՝ նավթի, փայտի, բանանի, կակաոյի և սուրճի արտահանումը։
Դուալայի արդյունաբերության ճյուղերից զարգացած են թեթև, սննդի, փայտամշակման, քիմիական, ալյումինի արդյունաբերությունը, ինչպես նաև հեծանիվների, մոտոցիկլետների, տրանզիստորային ընդունիչների հավաքումը ։ Քաղաքում կա նավաշինարան ։
Դուալան Աֆրիկայի ամենաթանկ քաղաքն է։ Աշխարհի բոլոր խոշոր քաղաքների շարքում Դուալան բնակչության արժեքի առումով (2007 թվականի տվյալներով) 24-րդ տեղում է ։ Կյանքի որակի առումով Դուալան զբաղեցնում է 186-րդ տեղը աշխարհի 211 խոշոր քաղաքներից ։ Քաղաքի բյուջետային ծախսերը տարեկան կազմում են 69 մլրդ ֆրանկ (1999-2000 թվականներ)։ 1996-2001 թվականներին Դուալայում ընդդիմության ընտրություններում տարած հաղթանակի կապակցությամբ Յաունդայից ֆինանսական մուտքերը կտրուկ նվազեցին:Դա հանգեցրեց մի շարք ոլորտների ֆինանսավորման զգալի կրճատումների, և, օրինակ հանգեցրեց նրան, որ քաղաքի ճանապարհները գտնվում էին անմխիթար վիճակում, իսկ որոշ թաղամասեր անձրևային սեզոնի ընթացքում անանցնելի էին մեքենաների համար։ 2002 թվականին ֆինանսավորման հետ կապված իրավիճակը կարգավորվել է, սկսվել է ճանապարհային ուղիների վերակառուցումը։
Դուալայի տնտեսական զարգացումը շղթայող լուրջ խնդիրներից մեկը կոռուպցիան է, ինչը սահմանափակում է օտարերկրյա ներդրումների հոսքը։ Մեկ այլ խնդիր է արագ աճող քաղաքի սննդի ապահովումը։
Տրանսպորտ և ենթակառուցվածք
Դուալան Կամերունի խոշոր տրանսպորտային հանգույցն է, Դուալայի նավահանգստի միջոցով իրականացվում է Կամերունի բոլոր ծովային փոխադրումների 95%-ը ։ Նավահանգիստը նաև սպասարկում է Չադի և ԿԱՀ-ի կարիքները, որոնք ելք չունեն դեպի ծով։
Դուալայից 10 կմ հեռավորության վրա գործում է միջազգային օդանավակայանը, որը երկրում առաջին տեղն է զբաղեցնում ուղևորահոսքով։ Օդանավակայանը հայտնի է էլեկտրաէներգիայի անջատման և մանր գողության բարգավաճման դեպքերով։
Առողջապահություն
Սանիտարական պայմանների առումով Դուալան զբաղեցնում է 179-րդ դիրքը աշխարհի 215 քաղաքներից, որը նա կիսում է Կամերունի մայրաքաղաք Յաունդեի հետ ։ 2004 թվականին քաղաքում սկսվել է խոլերայի համաճարակը։
Քույր քաղաքներ
Դուալան բարեկամական հարաբերություններ ունի հետևյալ քույր քաղաքների հետ․
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կամերունի քաղաքներ
Դերյագի (գյուղ, Զենկովի շրջան)
Դերյագի (Деряги), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Զենկովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դերյագի գյուղում բնակվում էր 23 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,296 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 77,7 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Զենկովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Շարբաշ (գյուղ, Բուզդյակսկի շրջան)
Շարբաշ (Шарбаш, Шарбаш), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուզդյակսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 122 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բուզդյակսկի շրջանի բնակավայրեր
1831
Մահեր
Կատեգորիա:1831 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Ժոզե Ռամուշ Օրտա
Ժոզե Մանուել Ռամուշ Օրտա (José Manuel Ramos-Horta, ), Արևելյան Թիմորի երկրորդ նախագահն է երկրի անկախության հռչակումից ի վեր։ Նախագահի պաշտոնը զբաղեցրել է 2007 թվականի մայիսի 20-ից՝ նախագահական ընտրություններում հաղթելուց հետո։ Ազատության շքանշանակիր։ Ֆրետիլինի հիմնադիրներից մեկը, Ինդոնեզիայից Արևելյան Թիմորի անկախության համար ակտիվ մարտիկներից մեկը։ 1970-ականների սկզբից Արևելյան Թիմորի անկախության շարժման մեջ է։ Արևելյան Թիմորի ինդոնեզական օկուպացիայի ժամանակ զբաղեցրել է վտարանդի արտաքին գործերի նախարարի պաշտոնը (1975-1979)։ 1988 թվականին դուրս է եկել Ֆրետիլինի շարժումից և շարունակել է գործունեությունը որպես անկախ քաղաքական գործիչ։
Արևելյան Թիմորի անկախությունից հետո 2002 թվականին դարձավ նոր պետության արտաքին գործերի նախարար։ Արևելյան Թիմորի ճգնաժամից հետո 2006-2007 թվականներին՝ Արևելյան Թիմորի վարչապետ։ 2008 թվականի փետրվարի 11-ին վիրավորվել էր Արևելյան Թիմորի գրոհայինների ծայրահեղական կազմակերպության կողմից կազմակերպված մահափորձի արդյունքում։
Կենսագրություն
Նա կրթություն է ստացել Սոիբադա փոքրիկ բնակավայրում, ինդոնեզական օկուպացիայից հետո, Ֆրետիլինի կողմից ընտրված էր որպես կենտրոնակայան։
Ժոզե Ռամուշ-Օշտան միջազգային իրավունքը ուսումնասիրել է 1983 թվականին միջազգային իրավունքի ակադեմիայում։ Ավարտել է Օհայո նահանգի Յելոու Սփրինգսի Անտիոքի քոլեջը, որտեղ ստացել է մագիստրոսի աստիճան (1984)։ Նա նաև ուսումնասիրել է միջազգային իրավունք և մարդու իրավունքները Ստրասբուրգի Մարդու իրավունքների միջազգային ինստիտուտում (1983)։ Ավարտել է Նյու Յորքի Կոլումբիայի համալսարանի ԱՄՆ արտաքին քաղաքականություն մասնագիտության ասպիրանտուրան (1983) ։ Նա Օքսֆորդի Սուրբ Անտոնիա քոլեջի (1987) համալսարանի ավագ ասոցիացված անդամ է և տիրապետում է պորտուգալերենին, անգլերենին, ֆրանսերենին, իսպաներենին և առավել տարածված է Արևելյան Թիմորում տետումեն ։
Ամուսնալուծված է Անա Պեսոա Պինտոյից, Արևելյան Թիմորի նախկին նախարար, որից նա ունի որդի՝ Լորո Օրտան, ծնվել է Մոզամբիկում։
Ռոզա Մարիա Ռամուշ-Օրտան՝ Ժոզե Ռամուշ-Օրտայի կրտսեր քույրը, ամուսնացած է եղել Ժուան Քարաշսալանի հետ, որը Տիմորի պահպանողական ժողովրդավարական միության հիմնադիրներից է, քաղաքականապես հակադրվում է Ֆրետիլինին ։
Քաղաքական կարիերա
Նա ակտիվ մասնակցություն է ունեցել Պորտուգալիայի Թիմոր քաղաքում քաղաքական գիտակցության զարգացմանը, որի արդյունքում երկու տարով (1970-71) աքսորվել է պորտուգալական Արևելյան Աֆրիկա։ Նրա պապը, նրանից առաջ, նույնպես ուղարկվել է Պորտուգալիայից Ազորյան կղզիներ, ապա Կաբո Վերդե, պորտուգալական Գվինեա և, վերջապես, պորտուգալական Թիմոր։
Զարգացող ղեկավարության հայացքներով, նա նշանակվել է արտաքին գործերի նախարար Արևելյան Թիմոր Դեմոկրատական Հանրապետության կառավարությունում, որը անկախություն է հռչակել 1975 թվականի նոյեմբերին։ Երբ նախարար Ռամուշ-Օրտայի նշանակածն ընդամենը 25 տարեկան էր, նա ինդոնեզական զորքերի ներխուժումից երեք օր առաջ լքեց Արևելյան Թիմորը և սկսեց պաշտպանել Թիմորի շահերը ՄԱԿ-ում։
Ռամուշ Օրտան Նյու Յորք է ժամանել ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդին բողոքարկելու և ինդոնեզական օկուպացիայի պայմաններում գործելու կոչ անելու համար, որի ընթացքում, տարբեր գնահատականներով, կարող էր զոհվել Արևելյան Թիմորի շուրջ 102 000 բնակիչ ։ Ռամուշ-Օրտան հաջորդ տասը տարիների ընթացքում եղել է Ֆրետիլինի մշտական ներկայացուցիչը ՄԱԿ-ում։ Նրա ընկերներն այն ժամանակ նշում էին, որ նա ԱՄՆ Է ժամանել քսանհինգ դոլարը գրպանում։ Նա հաճախ չուներ գումար այդ ժամանակահատվածում. գոյատևեց ամերիկացիների ողորմության շնորհիվ, ովքեր հիանում էին նրա քաղաքականությամբ և նրա վճռականությամբ։ Բացի այդ, նա ստիպված էր ճանապարհորդել ամբողջ աշխարհում բացատրել իր կուսակցության դիրքորոշումը։
1993 թվականին Ռաֆտոյի մրցանակը շնորհվեց Արևելյան Թիմորի ժողովրդին։ Աքսորի մեջ գտնվող արտգործնախարար Ժոզե Ռամուշ-Օրտան իր ազգը ներկայացրել է հանձնման արարողության ժամանակ։ 1994 թվականի մայիսին Ֆիլիպինների նախագահ Ֆիդել Ռամոսը, տեղի տալով Ջակարտայի ճնշմանը, փորձում էր արգելել Մանիլայում Արևելյան Թիմորի վերաբերյալ միջազգային խորհրդաժողովը՝ Ռամուշ Օրթին ներառելով սև ցուցակում, իսկ Թաիլանդի կառավարությունը նույն թվականին նրան նոն գրատի անձ էր հայտարարել ։
1996 թվականի դեկտեմբերին եպիսկոպոս Կառլուշ Բելի հետ արժանացել է Խաղաղության Նոբելյան մրցանակի։ Նոբելյան կոմիտեն այս երկու մրցանակակիրներին ընտրել է փոքր ժողովուրդների ճնշման դեմ համառ ջանքերի համար՝ հույս ունենալով, որ այս մրցանակը կխթանի Արևելյան Թիմորում ժողովուրդների ինքնորոշման իրավունքի հիման վրա հակամարտության դիվանագիտական լուծում գտնելու ջանքերը։ Կոմիտեն Ռամուշ-Օրտան անվանել է Արևելյան Թիմորի առաջատար միջազգային ներկայացուցիչ 1975 թվականից ի վեր ։
Ռամուշ Օրտան առաջատար դեր է խաղում անկախության ինստիտուցիոնալ հիմքի շուրջ բանակցություններում։ Նա գլխավորում էր Թիմորի պատվիրակությունը Արևելյան Թիմորում (UNTAET) ՄԱԿ-ի ժամանակավոր վարչակազմի հետ համատեղ կարևոր սեմինարում 2000 թվականի մարտի 1-ին, որտեղ մշակվեց նոր ռազմավարություն և սահմանվեցին ինստիտուցիոնալ կարիքները։ Արդյունքում մշակվել է գործադիր իշխանության հետ համատեղ կառավարման պլան, այդ թվում՝ Թիմորի վերակառուցման ազգային կոնգրեսի (CNRT) առաջնորդների հետ։ Ավելի մանրամասն ռազմավարություն է մշակվել 2000 թվականի մայիսին կայացած խորհրդաժողովում։ Արևելյան Թիմորում ՄԱԿ-ի Գլխավոր քարտուղարի հատուկ ներկայացուցիչ Սերժիո Վիեյրա դե Մելոն նոր նախագիծ է ներկայացրել 2000 թվականի հունիսի 22-ին Լիսաբոնում կայացած դոնորական խորհրդաժողովում և 2000 թվականի հունիսի 27-ին ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդում ։
2000 թվականի հուլիսի 12-ին որոշում է ընդունվել անցումային կառավարություն ստեղծելու մասին, որը բաղկացած է Արևելյան Թիմորի չորս ներկայացուցիչներից և UNTAET-ի չորս ներկայացուցիչներից ։ Նորացված Միացյալ կառավարությունը հաջողությամբ դրել է ինստիտուցիոնալ անկախության հիմքերը, իսկ 2002 թվականի սեպտեմբերի 27-ին Արևելյան Թիմորը միացավ Միավորված ազգերի կազմակերպությանը։ Ռամուշ Օրտան նրա առաջին արտգործնախարարն էր։
2006 թվականի հունիսի 3-ին Ռամուշ Օրտան նախորդ նախարարի հրաժարականի արդյունքում դարձավ պաշտպանության նախարարի պաշտոնակատար ։ 2006 թվականի հունիսի 25-ին նա հրաժարական տվեց ինչպես արտաքին գործերի նախարարի, այնպես էլ պաշտպանության նախարարի պաշտոնից՝ հայտարարելով. «Ես չեմ ուզում կապված լինել ներկայիս կառավարության կամ որևէ կառավարության հետ, Ալկատիրիի մասնակցությամբ» ։ Վարչապետ Ալկատիրիի վրա ճնշում է գործադրվել, որպեսզի նա իր պաշտոնը տա նախագահ Շանան Գուսմանին, սակայն հունիսի 25-ի համագումարում կուսակցության ղեկավարները որոշել են Ալկատիրիին թողնել վարչապետի պաշտոնում, Ռամուշ Օրտան հրաժարական է տվել այդ որոշումից անմիջապես հետո ։ Ավստրալիայի արտաքին գործերի նախարար Ալեքսանդր Դոուներն իր անձնական հիասթափությունն է հայտնել Ռամուշ Օրտի հրաժարականի կապակցությամբ ։ Ալկատիրիի հրաժարականից հետո, հունիսի 26-ին, Ռամուշ Օրտան հետ կանչեց իր հրաժարականի դիմումը, ստացավ վարչապետի պաշտոնը և մնաց այնտեղ, քանի դեռ Ալկատիրիի իրավահաջորդը չի ճանաչվել ։ 2006 թվականի հուլիսի 8-ին նախագահ Գուսմանը Ռամուշ Օրտին պաշտոնապես նշանակեց վարչապետ ։
Մինչ վարչապետ նշանակվելը Ռամուշ Օրտան հնարավոր թեկնածու էր համարվում Քոֆի Անանի իրավահաջորդի՝ ՄԱԿ-ի Գլխավոր քարտուղարի դերի համար ։ Նա դուրս է մնացել մրցավազքից, որպեսզի զբաղեցնի Արևելյան Թիմորի վարչապետի պաշտոնը, սակայն պարզվել է, որ ապագայում կարող է առաջադրվել ՄԱԿ-ում․ Ես կարող եմ սպասել հինգ տարի, եթե ես իսկապես շահագրգռված լինեմ 2012 թվականին աշխատելու համար, ինձ կհետաքրքրի դա» ։
Ապրիլի 9-ին կայացած ընտրությունների առաջին փուլում Ռամուշ Օրտան քվեարկության արդյունքում ստացել է երկրորդ տեղը՝ 21,81 տոկոս ձայներով։ Կուսակցության թեկնածու Ֆրետիլինի, Ֆրանսիսկո Գուտերեսի հետ, որն առաջին փուլում զբաղեցրել է առաջին տեղը, նա մասնակցել է 2007 թվականի մայիսին կայացած ընտրությունների երկրորդ փուլին ։ Ընտրությունների վերջնական արդյունքները հրապարակվել են 2007 թվականի մայիսի 11-ին։ Ժոզե Ռամուշ-Օրտան հաղթել է ձայների 69%-ով ։
Նախագահություն
Արևելյան Թիմորի նախագահի պաշտոնակալման արարողությունը տեղի է ունեցել 2007 թվականի մայիսի 20-ին Դիլի խորհրդարանի շենքում ։ Ժոզե Ռամուշ Օրտան երդմնակալությունից մեկ օր առաջ լքել է վարչապետի պաշտոնը։ Վարչապետի պաշտոնը զբաղեցրել է Էստանիսլաու դա Սիլվան։
2012 թվականի մարտի 17-ին կայացած նախագահական ընտրությունների առաջին փուլում Ռամուշ Օրտան, որն իրավունք ուներ երկրորդ ժամկետով ընտրվել, 19,43 տոկոս ձայներով զբաղեցրել է երրորդ տեղը։ Նրա մրցակիցները՝ Ֆրանսիսկո Գուտերեսը և Թաուր Մատան Ռուակը, հավաքել են ձայների 27,28 տոկոսը և համապատասխանաբար 24,17 տոկոսը։ Ժոզե Ռամուշ Օրտան ընդունել է իր պարտությունը, և նրա նախագահական ժամկետն ավարտվել է 2012 թվականի մայիսի 19-ին՝ Արևելյան Թիմորի հաջորդ նախագահի երդմնակալության արարողությամբ ։
Մահափորձի փորձ
2008 թվականի փետրվարի 11-ին ծանր վիրավորվել էր որովայնի շրջանում Արևելյան Թիմորի գրոհայինների ծայրահեղական կազմակերպության կողմից կազմակերպված մահափորձի արդյունքում։ Հարձակման ժամանակ Ռամուշ Օրտի թիկնապահներից մեկը վիրավորվել է, իսկ զինյալների առաջնորդ Ալֆրեդ Ռեյնադուն զոհվել է ։ Մահափորձից հետո Ռամուշ Օշտան տեղափոխվել է Դիլի ավստրալիական ռազմաբազա, հետագայում տեղափոխվել է Ավստրալիայի Դարվինի թագավորական հոսպիտալ։ Բժիշկները արձանագրել են 2-3 վնասվածք, հատկապես ծանր է եղել աջ թոքը ։ Նրա վիճակը գնահատվում էր ծանր, բայց կայուն ։ Օրգանիզմի կենսական ֆունկցիաները պահպանելու համար արհեստական կոմայի վիճակ է տեղափոխվել ։ Այս վիճակից դուրս է եկել փետրվարի 21-ին ։ Մարտի 12-ին հաղորդագրություն էր հրապարակվել Ռամուշ Օրտայից, որը դեռևս գտնվում էր Դարվինի վերականգնման փուլում։ Այդ ուղերձում նա շնորհակալություն է հայտնել իր կողմնակիցներին և Ավստրալիային ու ասել, որ նրա մասին շատ լավ են հոգացել։ Մամուլի քարտուղարը հայտնել է, որ Ռամուշ Օրտայի վիճակը բարելավվում է, և որ նա սկսել է ամենօրյա կարճ զբոսանքներ կատարել ։
Ռամուշ Օրտան հոսպիտալից դուրս է գրվել մարտի 19-ին, սակայն մնացել է Ավստրալիայում ֆիզիոթերապիայի կուրս անցնելու համար ևս մի քանի շաբաթով։ Նկարագրելով հոսպիտալ ուղարկելը՝ նա ասել է, որ մահափորձից հետո մշտապես գիտակցության մեջ է եղել և հիշում է բոլոր մանրամասները ։ Ապրիլի 17-ին Ժոզե Ռամուշ Օշտան վերադարձել է Արևելյան Թիմոր և օդանավակայանում մամուլի ասուլիս տվել վերադառնալուց անմիջապես հետո, որտեղ կոչ է արել լեռներում մնացած ապստամբներին վայր դնել զենքը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արտաքին գործերի նախարարներ Կատեգորիա:Խաղաղության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ
Ցեմենտ
Ցեմենտ (, - խիճ, ջարդած քար), հիդրավլիկական կապակցանյութերի մեծ խմբի հավաքական անվանում, կարևոր շինանյութերից։ Ջրի կամ որոշ աղերի ջրային լուծույթների ազդեցությամբ ցեմենտը առաջացնում է պլաստիկ զանգված (ցեմենտախմոր), որն աստիճանաբար պնդանում է՝ առաջացնելով քարանման ամուր նյութ։ Ցեմենտը հիմնականում օգտագործվում է լցանյութերի (ավազ, կոպիճ, խիճ) հետ խառնված, շինարարական շաղախների, բետոնների ձևով, վերգետնյա և ստորգետնյա կառույցների, շենքերի առանձին տարրերի ամրացման, հիդրոմեկուսացման և այլ նպատակներով։
Ցեմենտը հայտնի է հնադարից։ Առաջին արհեստական կապակցանյութերը՝ գիպսը և կիրը, օգտագործել են դեռևս հին եգիպտացիները և հույները, այնուհետև՝ չինացիները։ Ավելի ուշ որպես կապակցանյութ սկսեցին օգտագործել կրային շաղախներ՝ մանրված հրաբխային ապարների (Հին Հռոմում) կամ թույլ թրծված շինարարական աղյուսի (Կիևյան Ռուսիայում) ջարդոնի հետ։ 1796 թվականին Զ․ Փարկերը (Անգլիա) արտոնագիր ստացավ բնական մերգելների թրծումով և աղացումով ստացված հիդրավլիկական կապակցանյութի՝ ռոմանցեմենտի համար։ 1822 թվականին կրաքարային խառնուրդներից հիդրավլիկական կապակցանյութերի ստացման տեսական հիմքեր մշակվեցին Սանկտ Պետերբուրգի հաղորդակցման ուղիների ինժեներների ինստիտուտում։ 1824 թվականին Զ․ Ասպդինը Անգլիայում և 1825 թվականին Ե․ Գ․ Չելիևը Ռուսաստանում, իրարից անկախ ստեղծեցին պորտլանդցեմենտը։
Ցեմենտի արտադրության ժամանակակից տեխնոլոգիական պրոցեսն ընդգրկում է հումքային նյութերի արդյունահանում կամ որպես հումք արդյունաբերական մնացուկների օգտագործում, ջարդում և մանր աղացում, որոշակի բաղադրության համասեռ հումքախառնուրդի պատրաստում, թրծում մինչև եռակալումը (1450-1550 °C ջերմաստիճանում), ստացված կլինկերի նուրբ մանրում՝ ցեմենտին անհրաժեշտ հատկություններ հաղորդելու համար փոքր քանակությամբ գիպսի և ակտիվ միներալային հավելանյութերի կամ այլ նյութերի հետ։ Տարբերում են ցեմենտի արտադրության չոր, թաց և համակցված եղանակներ, որոնց ընտրությունը պայմանավորված է գլխավորապես տեխնիկատնտեսական ցուցանիշներով։ Ցեմենտի արտադրության չոր եղանակի դեպքում հումքանյութերը (կիր և կավ) աղացներում (մանրման և աղացման պրոցեսում) չորացվում են և փոխակերպվում հումքալյուրի։ Վերջինի բաղադրությունը ճշտելուց հետո այն ենթարկում են թրծման։ Կլինկերի թրծման ժամանակակից պտտվող խողովակավառարանները, որպես կանոն, հանդերձվում են միջվառարանային ջերմափոխանակիչներով, որոնցում իրականացվում է հումքախառնուրդի տաքացումը և մասնակի ածխածնազերծումը։ Կլինկերի թրծման համար ջերմության ծախսը կազմում է 750-850 կկալ/կգ։ Թաց եղանակի դեպքում աղացներում հումքային բաղադրիչների մանրումն իրականացվում է ջրի առկայությամբ։ Ստացված հումքազանգվածն աչքի է ընկնում բարձր համասեռությամբ և 35-45% խոնավությամբ։ Քիմիական բաղադրությունը ճշտելուց հետո հումքազանգվածը (շլամը) թրծում են։ Վառարանում, շլամից ջրի գոլորշիացման հաշվին մեծանում է թրծման համար ջերմության ծախսը՝ կախված խողովակավառարանի չափերից և կոնստրուկցիայից, այն կազմում է 1300-1600 կկալ/կգ։ Համակցված եղանակի դեպքում հումքախառնուրդը պատրաստվում է թաց եղանակի սխեմայով, այնուհետև վակուում քամիչներում կամ վակուում -մամլիչներում ջրազրկվելուց հետո կաղապարվում է և թրծվում (կլինկերի թրծման համար ջերմության ծախսը 1000 կկալ/կգ է)։
Ըստ ամրության ցեմենտը բաժանվում է մակնիշների։ Մակնիշը որոշվում է ցեմենտի և նորմալ (քվարցային) ավազի 1։ 3 կշռային հարաբերությամբ շաղախից պատրաստված 40x40x160 մմ չափերի փորձանմուշների (28 օր ջրում պնդանալուց հետո) ծռման և դրանց կեսերի սեղմման դեպքում ամրության սահմաններով։
Կատեգորիա:Շինարարական նյութեր Կատեգորիա:Ցեմենտ
(7979) Պոժարսկի
(7979) Պոժարսկի (Pozharskij), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1978 թվականի սեպտեմբերի 26-ին Լյուդմիլա Ժուրավլյովայի կողմից Նաուչնիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,848503 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6339 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0632 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1756 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,205012 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,76° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1978 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Լյուդմիլա Ժուրավլյովայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Կերբելուկ մոմատերև
Նկարագրություն
Հիմքից ճյուղավոր ցողունով և առանցքային բարակ արմատով միամյա ոստայնածածկ խոտաբույս է։ Կրկնակի կամ եռակի փետրաձև բաժանված նուրբ տերևները աճում են 20-60 սմ բարձրությամբ ցողունի վրա։ 3-5 ճառագայթաձև հովանոցներում հավաքված են սպիտակ, հակաձվաձև պսակաթերթիկներով մանր ծաղիկները։ Երկարավուն սերմնապտուղը վերին մասում ունի երկար կտուց։ Սերմնիկը մերկ է կամ ծածկված է խիտ և կարճ խոզանանման մազիկներով ։
Տարածվածություն
Որպես մոլախոտ աճում է ստորին և միջին լեռնային գոտիների ստվերաշատ վայրերում, թփուտներում, աղբավայրերում, ճանապարհների եզրերին, այգիներում։ Մեղրատու բույս է, որը տարածված է Տավուշի, Արմավիրի, Սյունիքի մարզերում և Արցախում ։
Նշանակություն
Բուժական նպատակներով օգտագործում են բույսի կանաչ զանգվածը, հյութը, ծաղիկներն ու պտուղները։ Երիտասարդ ընձյուղները և տերևներն օգտագործում են որպես համեմունք ապուրներ և աղցաններ պատրաստելիս ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Դեղաբույսեր Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:Հովանոցավորներ Կատեգորիա:Միամյա բույսեր Կատեգորիա:Խոտաբույսեր Կատեգորիա:Արմատապտուղներ
Երևանի դրամատուն
Երևանի դրամատուն, Երևանի փողերանոց, դրամահատարան, 14-19-րդ դարերում։ Թողարկել է բացառապես մետաղադրամներ։ Դրամագիտական տվյալների համաձայն Երևանում առաջին դրամները կտրված են 14-րդ դարի առաջին կեսին՝ Տուլաղույան Աբու Սաիդ (1316-1335 թվականներին) և Անուշիրվան (1344-1359 թվականներին) խաների օրոք (ոսկյա, առավելապես՝ արծաթյա դրամներ)։ Հետագայում Երևանի դրամատան ոսկյա, արծաթյա և պղնձյա դրամներ է թողարկել Սեֆյան Թահմասպ I-ը (1524-1576 թթ.), Իսմէսյիլ 2-րդ (1576-1578 թվականներին), Մուհամեդ Խոդաբենդե (1578-1587 թվականներին), Աբբաս I-ին (1587-1629 թվականներին), Սեֆի I-ին (1629-1642 թթ.), Աբբաս II-րդ (1642-1666 թվականներին), Սուլեյման I-ին (1667-1694 թվականներին), Տյուսեին I-ին (1694-1722 թթ.), Աբբաս III-րդ (1731 -1736 թթ.), Աֆշարյան Նադիր (1736-1747 թթ.), Զենդյան Քերիմ խանի (1750-1779 թթ.), Կաջարյան Ֆաթհ Ալի (1797-1834 թթ.) շահերի անուններով։ Երևանի դրամատունը գործել է նաև օսմանյան տիրապետության տարիներին, որի մասին վկայում են սուլթան Ահմեդ 11-ի (1703-1730 թթ.) անունով արծաթյա դրամները։ Տեղական առուծախի համար 16-րդ դարի վերջից մինչև 19-րդ դարի սկիզբը Երևանում թողարկվել են ֆուլուս կոչված պղնձյա դրամներ, որոնց պատկերատիպը գրեթե ամեն տարի փոխվել Է մի երեսին դրոշմել են կենդանիների (լորիկ, փիղ, ոչխար, սագ, սիրամարգ, աքաղաղ, առյուծ, ձուկ, կապիկ, ուղտ) պատկերներ, իսկ մյուսին՝ պարսկերեն արձանագրությամբ քաղաքի անունը, դրամի թողարկման ժամանակը տարեթվով։ Երևանի դրամատուն վերջին դրամները վերաբերում են 1824-1825 թվականներին։ Կապված միջազգային առևտրի զարգացման հետ՝ 17-րդ դարի առաջին քառորդից երևանի դրամատուն ընդունել և վերաձուլել է արևմտաեվրոպական արծաթե դրամներ։ Մոտ 28 գրամանոց մեկ արծաթե ռայխսթալերից ստացել են երեք իրանական աբասանոցներ՝ 23 գ ընդհանուր քաշով, այսինքն, յուրաքանչյուր թալերի վերաձուլումից կատարվել է 5 գ արծաթի խնայողություն։ Երբեմն վարձակալման սկզբունքով Երևանի դրամատունը հանձնվևլ է մասնավոր անձանց տնօրինությանը։
Կատեգորիա:Դրամատներ
Բորգո Վալսուգանա
Բնակչությունը կազմում է 6182 մարդ (2008), բնակչության խտություն՝ 119 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 52 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 38051։ Հեռախոսային կոդ՝ 0461։
Սննդականոն
Սննդականոն, սննդի ռեժիմ, սննդի օրաբաժնի բաշխումը օրվա ընթացքում։ Կախված է անհատի տարիքից, օրվա ռեժիմից, աշխատանքի բնույթից ու ծանրաբեռնվածությունից, ինչպես նաև սննդի ծավալից, կալորիականությունից, որակական կազմից և այլն։ Սննդականոնը ճիշտ կարևոր սկզբունքներն են․ սննդի ընդունումը որոշակի, կայուն ժամերին, որի դեպքում ստեղծվում է մարսողական համակարգի գործունեության որոշակի ռիթմ և մարսողության պրոցեսների բնականոն ընթացքի համար առավել նպաստավոր պայմաններ։ Կարևոր է նաև միանվագ, մեծ քանակով սնունդ չընդունելը, սնվելու ընդմիջումները 4—5 ժամից չգերազանցելը, որով ապահովվում է մարսողական համակարգի հավասարաչափ ծանրաբեռնվածությունը, մարսողության պրոցեսների բնականոն ընթացքը։ Առավել նպատակահարմար է սնունդն ընդունել օրական 4 անգամ, որի ժամանակ սննդի օրաբաժինն ըստ կալորիականության բաշխվում է հետևյալ ձևով՝ նախաճաշ՝ 25%, ճաշ՝ 35%, ետճաշիկ՝ 15%, ընթրիք՝ 25%։ Մարսողական համակարգը կարիք ունի օրական 8—10 ժամյա հանգստի, ուստի պետք է ընթրել քնելուց 3 ժամ առաջ (ուշ ընթրիքը հյութազատիչ ապարատին զրկում է հանգստից, հանգեցնում մարսողական գեղձերի գերլարվածության և հյուծման)։ Կարևոր է նաև օրվա ընթացքում առանձին սննդամթերքների ճիշտ բաշխումը։ Մպիտակուցներով հարուստ սննդամթերքները (միս, ձուկ և այլն), որոնք գրգռում են նյարդային համակարգ, ակտիվացնում նյութափոխանակությունը, երկար են մնում ստամոքսում ու մեծ չափով դրդում հյութազատությունը, անհրաժեշտ է ընդունել օրվա առաշին կեսին։ Ընթրիքին պետք է օգտագործել առավելապես կաթնա-բանջարեղենային թեթև սնունդ, որը հեշտությամբ է յուրացվում։ ճիշտ Սննդականոնը նպաստում է մարսողական համակարգի բնականոն գործունեությանը և սննդի առավել արդյունավետ յուրացմանը, օրգանիզմի կենսական պրոցեսների ռիթմին համապատասխան անհրաժեշտ սննդանյութերով ապահովմանը, հետևապես առողջության պահպանմանն ու աշխատունակության բարձրացմանը։ Սննդականոնի խախտումները բացասաբար են անդրադառնում օրգանիզմի ընդհանուր վիճակի վրա, նպաստում ստամոքսաբորբերի, ստամոքսի և տասներկումատնյա աղիքի խոցային հիվանդության, հաստ աղիքի քրոնիկական բորբոքումների և այլ հիվանդությունների զարգացմանը։
Կատեգորիա:Սնունդ Կատեգորիա:Մարսողություն
Սինջան (Տևրիկի գավառ)
Սինջան, գյուղ պատմական Փոքր Հայքում, իսկ ապա Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Տևրիկի գավառակում ։ Գտնվում էր Տևրիկ քաղաքից 25 կմ հյուսիս-արևմուտք, Տևրիկ-Զառա ճանապարհի վրա։
Պատմություն
Գյուղն ավերվել, իսկ բնակչությունը կոտորվել կամ բռնությամբ տեղահանվել է 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։
Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 70 տուն հայ բնակիչ։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը հացահատիկի մշակություն, այգեգործություն, անասնապահությունն ու մեղվաբուծությունն էր։
Պատմամշակութային կառույցներ
Սինջանն ուներ 1315 թվականին կառուցված '''Ս. Գևորգ''' անունով եկեղեցի։
Կրթություն
Գյուղում գործում էր հայկական վարժարան ։
Թիթեռնիկ ձուկ
Ձուկ–թիթեռնիկ  կամ քաղցրահամ ջրերի ձուկ- թիթեռնիկ կամ պանտոդոն, փոքր, քաղցրահամ ջրերում բնակվող արևադարձային ձուկ է, առավանոիդների խմբից, բնակվում է Աֆրիկայում։ Միակ տեսակն է մոնոտիպիկներից, Pantodon ցեղից, ընդգրկված է առանձին քաղցրահամ թիթռնիկ-ձուկ կամ թիթեռնիկների ընտանիքում (Pantodontidae):
Նկարագրությունը
Մարմնի երկարությունը 12 սմ է, սակայն, որպես կանոն սովորաբար չի գերազանցում 10 սմ։ Մարմինը սեղմված է կողքերից, գլուխը և մեջքը վերևից թեթևակի հարթեցված։ Բերանը վերին մասում է, լայն է, բազմաթիվ փոքր ատամներով, որոնք տեղակայված են խոփոսկրի, քիմքի և ծնոտների վրա։ Ռունգերը ձգված են փոքր խողովակների։ Կրծքային լողակները խոշոր են և լայն, բաց երկարավուն շերտով։ Հանգիստ վիճակում ձուկ–թիթեռնիկը տարածում է դրանք դեպի կողքեր, այս դիրքում նրանք հիշեցնում են թիթեռի թևերը։ Փորային լողակները 4 երկար թելանման ճառագայթներով գտնվում են կրծքային լողակների տակ։ Կարճ մեջքային լողակը գտնվում է մեջքի վերջում, հենց պոչային ցողունի առջև, անալ լողակի հետև։ Պոչային լողակում փափուկ ճառագայթները 6-ն են, անալա լողակներում՝ 9-15-ը, կոշտ ճառագայթներ չկան։ Պոչային լողակը երկար է, սուր, երկու երկարացված կենտրոնական ճառագայթներով։ Թեփուկները ցիկլոիդ են, համեմատաբար մեծ, կլորացված։ Կողագծում 26-30 թեփուկներ են։ Խռիկային թաղանթում ճառագայթները 8-ն են։ Ողերի թիվը 30-ն է։ Ձուկ–թիթեռնիկի գունավորումը երկու սեռի ներկայացուցիչների մոտ էլ նույնն է, մարմնի վերին հատվածը դարչնագույն է, որը հերթափոխվում է ավելի մուգ լայնակի շերտերի և բծերի, ստորին հատվածը դեղին է մուգ մանուշակագույն բծերով, արծաթագույն։ Լողակները դարչնա-վարդագույն են ստորին մակերեսին մանուշակագույն երանգով իսկ եզրերում փոքր դարչնա- մանուշակագույն կետերով, որոնք առաջացնում են կրծքային լողակի վար լայնակի շերտեր։ Փորային լողակների հիմքը կարմիր է։ Ամբողջ մարմնով և լողակներով մեկ ցրված են արծաթափայլ-ոսկե փայլեր։ Արուն ավելի վառ է և ավելի փոքր է քան էգը, նրա կրծքային լողակները ավելի լայն են, անալ լողակի ստորին հատվածը ունի բավականին խոր կտրվածք, իսկ էգերի մոտ այն ուղիղ է։ Բացի այդ ձվադրման ժամանակահատվածում արուների այս լողակների միջին ճառագայթները խտանում են և առաջացնում խողովակ, որը ծառայում է էգերի ներքին բեղմնավորման համար։
Արեալը և բնակության վայրը
Ձուկ-թիթեռնիկը բնակվում է Արևմտյան և Կենտրոնական Աֆրիկայի, Նիգերիայի, Կամերունի քաղցրահամ, կանգնած ջրամբարներում, Չադ լճում, Կոնգո և Գաբոն, Զամբեզի գետերի վերին հոսանքում։ Արեալի արևելյան սահմանը անցնում է Սերա-Լեոնայի Վեմ և Ջոնգ գետերով։ Բնակվում է ճահիճներում, որոնք խիտ աճեցված են բույսերով, +23…+30 °C ջրի ջերմաստիճանում։ Հաճախ հանդիպում են նաև փոքրիկ լճակներում։
Բնակության պայմանները
Բնակվում է ջրի մակերեսին։ Սնվում է մոծակների թրթուրներով, հարսնյակներով, խեցգետնակերպերով, փոքր ձկներով, հավաքում է ջուր ընկած միջատներին, սնվում է նաև ջրի վրա թռչող միջատներով, որի համար ցատկում է ջրից։ Ցատկում է նաև վտանգի ժամանակ, գիշատիչներից փախչելով։ Օժտված է ցատկի մեծ բալիստիկ ուժով, որի շնորհիվ ընդունակ է «թռչել» ջրի վրայով մինչև 2-3մ։ Ընդունակ է շնչել մթնոլորտային օդով լողափամփուշտի շնորհիվ։