cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Քարավանց
Պատմություն
Քարավանց գյուղն ունի հնագույն պատմություն։ Այդ մասին են վկայում բնակավայրում ու հարակից տարածքներում հայտնաբերված պատմամշակութային հուշարձանները ։
Հայտնի է, որ 19-րդ դարում գյուղի բնիկ հայերի նկատմամբ թուրքական իշխանությունների հակահայ քաղաքականության ու հալածանքների հետևանքով բնակավայրն աստիճանաբար հայաթափվել է և բնակեցվել քրդերով։ Հայոց ցեղասպանության նախօրեին բնակավայրում հայերի թվաքանան արդեն զիջում էր քրդերի թվաքանակին ։
Հայոց ցեղասպանություն
Հայոց ցեղասպանության ժամանակ Քարավանց գյուղի հայ ազգաբնակչությունը մյուս հայկական բնակավայրերի պես թուրք-քրդական հարձակման է ենթարկվել ։
Պատմամշակութային հուշարձաններ
Քարավանց բնակավայրը հարուստ է եղել պատմամշակութային հուշարձաներով։ Տարբեր ժամանակներում հուշարձանների ուսումնասիրությունները բազմաթիվ տեղեկություններ են հաղորդել գյուղի պատմության վերաբերյալ ։
Բերդ
Քարավանց գյուղում է գտնվել բերդ, որի անունը հայտնի չէ (չի պահպանվել)։ Այն գտնվել է բնակավայրի արևելյան կողմում։ Արդեն 1800-ական թվականների վերջերին այն կիսավեր վիճակում էր, նկատելի էին ամրաշինական կառույցների ու դրանց կից գտնվող սենյակների հիմքերը ։ 2013 թվականին Հայկական ճարտարապետությունն ուսումասիրող կազմակերպության ներկայացուցիչներն ի դեմս հուշարձանագետ Սամվել Կարապետյանի, այլևս չեն կարողացել գտնել բերդի գտնվելու վայրը, քանի որ այն ամբողջությամբ ոչնչացվել էր ։
Սուրբ Սարգիս եկեղեցի
Քարավանանց գյուղն ունեցել է հայկական առաքելական եկեղեցի, որը կոչվում էր Սուրբ Սարգիս։ Հայտնի է, որ 1883 թվականին այն գտնվում էր կիսավեր վիճակում։ 1970-ական թվականներին տարածաշրջանում ուսումնասիրություններ կատարողները չեն կարողացել հայտնաբերել եկեղեցու ավերակները, քանի որ այն ամբողջովին ոչնչացվել և անհետացել էր ։
Գերեզմանոց
Քարավանց գյուղի հայկական գերեզմանոցը գտնվում էր բնակավայրի արևելյան եզրին՝ ծովի մակարդակից 1756 մ բարձրության վրա։ Այն զբաղեցնում էր բավական մեծ մակերես ։ 2013 թվականին Հայկական ճարտարապետությունն ուսումնասիրող կազմակերպության կողմից կատարված ուսումասիրությունների տվյալներով գերեզմանոցում մնացել էին պարզ հորինվածքով տապանասալեր և մի քանի խաչքար, որոնցից մեկի վրա նշմարվում էին արձանագրության հետքեր ։ Այդ ուսումնասիրությունների համաձայն պահպանված խաչքարերը թվագրվում էին 14-ից 15-րդ դարերով ։
Բնակչություն
Քարավանց գյուղն, ունենալով դարերի պատմություն, մինչև 19-րդ դարը եղել է հայաբնակ բնակավայր։ Գյուղի միջնադարյան գերեզմանոցի մեծությունը հաշվի առնելով՝ ուսումնասիրողները հայտնել են, որ 14-ից 16-րդ դարերում Քարավանց գյուղն ունեցել է մեծաթիվ հայ բնակչություն ։
Կալինովկա (գյուղ, Սերգիևսկի շրջան)
Կալինովկա (Калиновка), գյուղ Ռուսաստանի, Սամարայի մարզի Սերգիևսկի շրջանի կազմում։
Քարավանց
Բնակչություն
19-րդ դարից սկսած թուրքական իշխանությունների հակահայ քաղաքականության հետևանքով գյուղում աստիճանաբար սկսել են հաստատվել քրդեր, որոնք 1915 թվականի սկզբին արդեն մեծամասնություն էին կազմում ։
Կալինովկա (գյուղ, Սերգիևսկի շրջան)
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1370 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սամարայի մարզի Սերգիևսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:1730 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Քարավանց
Բնակչություն
Հայտնի է, որ 20-րդ դարի վերջերից Քարավանց գյուղի քուրդ բնակչությունը ջրի սակավության պատճառով աստիճանաբար հեռացել է բնակավայրից ։
Սիրաք (գիրք)
Սիրաք կամ Բեն Սիրայի գիրք, հիմնականում հայտնի է Սիրաքի իմաստություն (Wisdom of Sirach), որպես եկեղեցական գիրք նաև` Էկլեսիաստիկուս (Σοφία Ἰησοῦ Σειράχ-Ecclesiasticus) , Աստվածաշունչ մատյանի Հին Կտակարանի հետ կապված գրքերից, որն ըստ Ռուսական Ուղղափառ եկեղեցու ոչ կանոնիկ գրքերից մեկն է (ի թիվս Սողոմոնի իմաստության գրքի և Եսայի մարգարեի գրքի), Հունական Ուղղափառ եկեղեցում նախատեսված է ընթերցումների համար (ἀναγιγνωσκόμενα) , իսկ Կաթոլիկ եկեղեցին գիրքը դասում է երկրորդական կանոնիկ կամ դևթերականոնիկ գրքերի շարքին (Deuterocanonical books)։ Ուղղափառության մեջ, ի տարբերություն կաթոլիզմի, իր բովանդակությամբ ամբողջովին չի հանդիսանում հավատի կանոնների և բարոյական նորմերի կրողը, բայց օգտակար է և խրատական։
Սիրաքը Բողոքականության Հին Կտակարանի գրքերի մաս չի կազմում և ընդգրկված չէ Հուդայականության Սուրբ գրքում` Եբրայերեն Աստվածաշնչում («Թանախ» - ձեռագիր Թորա)։
Սիրաքը կազմվել է եբրայերենով մ.թ.ա. 170 թվականին (կամ մ. թ. ա. 290 թվականին )։ Ստեղծագործության մեջ, որը ենթադրվում է, որ գրել է Բեն Սիրաքը, ապա թոռան ձեռքով Եգիպտոսում թարգմանվել հունարեն, հեղինակը փորձում է պաշտպանել հրեական կրոնն ու մշակույթը հելլենիզմից։ Հունարեն այս թարգմանությունը Եգիպտոսի Ալեքսանդրիա քաղաքում կատարված քրիստոնյա եկեղեցու պատմության մեջ ամենահին մեզ հասած հունական թարգմանության` Սեպտուագինտայի մեջ է ընդգրկվել (LXX, մ.թ.ա. 3-2 դարեր), որից էլ կատարվել են Հին Կտակարանի այլ լեզուներով՝ այդ թվում նաև հայերեն (գրաբար), թարգմանությունները ։
Բեն Սիրայի գրքում արծարծված են բազում թեմաներ՝ ընկերություն, ազնվություն, երեխաների դաստիարակություն, կանայք, բժիշկներ, հիվանդներ, Իսրայելի հին պատմություն, պաշտամունք, ազատություն, մահ և այլն ։
Կառուցվածք
Գրքի բովանդակությունը հնարավոր չէ դասել այս կամ այն գրելաձևին, մտքի որոշակի հոսքին և այլն հստակ համակարգված պայմանական ոճերից կամ կառուցվածքներից որևէ մեկին։ Կարելի է գիրքը բաժանել խրատական (Սիր.1-42:15) և պատմական (գլուխ 44-50) մասերի։ Դրանց միջև աշխարհի արարման ժամանակ «Աստծո գործերի մասին հիշողությունների» գովքն է (Սիր., գլուխ 42:15-43), իսկ երկրորդ մասի վերջում հեղինակը աղոթքով անդրադառնում է իր նկատմամբ Տիրոջ ողորմածությանը (գլուխ 51)։ Սակայն որոշ հետազոտողներ գիրքը բաժանում են յոթ մասի.
Բովանդակություն
Գիրքը հայտնի է նաև Ամենաառաքինի իմաստության մասին Ջոշուա Բեն Սիրայի գիրք անվամբ ։ Ընդհանուր առմամբ, գրքի բովանդակությունը արտացոլում է գործնական աշխարհիկ իմաստություն, որը հեղինակը ձեռք բերել բիբլիական ուսմունքի մանրակրկիտ ուսումնասիրության, իր կյանքի և այլ իմաստունների կյանքի, բարքերի և ճակատագրերի դիտարկմամբ։ Այս ամենը նկարագրված է սահուն, իմաստության և բարոյականության մասին գեղեցիկ աֆորիզմներով և ասույթներով։ Հեղինակը ուրվագծել է ամբողջ մարդկային կյանքը, իր բոլոր հարաբերություններով, և խորհուրդներ է տալիս բոլոր հանգամանքների և պայմանների համար։ Նա ներկայացնում է. Ընդհանուր առմամբ, հեղինակը գրքում մատնանշում է ամբողջ մարդկային կյանքը` հիմնականում գործնական-կիրառական առումով։
Ժամանակաշրջան և թարգմանություն
Բեն Սիրայի որդու հավաստմամբ գիրքն ի սկզբանե գրվել է եբրայերեն, և հունարեն թարգմանությունն իրենն է։ Լավագույն և առավել հին համարվում է Վատիկանի կոդեքսի ձեռագիրը (№ 1209), որից հետո Ալեքսանդրիայի և Սինայի, Վենետիկի և Եփրեմ Սիրինայինը, սակայն դրանցում մոլորություններ կան (սխալներ բնօրինակից, հատկապես 30:25-33:13 և 33:14-36:16) ։ Հրեական բնօրինակից կատարված այլ թարգմանություններից է նաև ասորերեն թարգմանությունը, որը կոչվում է Պեշիթո ։
Սիրիա-հեքսապլայական (Ἑξαπλᾶ) թարգմանությունը հունարենից է կատարվել Պեշիթոյի օգնությամբ։ Մյուս հնագույն թարգմանությունները կատարվել են հունարենից և նման են նրա տարբեր հրատարակումներին` հին իտալերենը, որը մասամբ կազմվել է Աֆրիկայում (1-43), մասամբ Եվրոպայում (44-51), հարում է Ալեքսանդրյան կոդեքսին ։
Հայերեն, եթովպերեն և ղպտիերեն թարգմանությունները մոտ են Սինայի տարբերակին, սլավոնականը նման է Կոմպլուտենսեի տարբերակին ։ Այս տարբերակներով հայտնի է եղել գիրքը մինչև 1896 թվականը։ Դրանից հետո գրքի հրեական բնօրինակի էջերի մի քանի բացահայտումներ եղան և այդպիսով փաստորեն գրքի մեծ մասը բացահայտված է ։
Ինչու ոչ կանոնիկ գիրք
Ալեքսանդրյան դպրոցի Աստվածաշնչյան գրքերը, որոնք հավաքագրվել էին Ալեքսանդրիայի գրադարանում, միջնադարում դեռևս կանոնիկ չէին համարվում հասկացության այսօրվա իմաստով։ Վաղ շրջանում կանոնիկ գրքերը ներառում էին նաև նոր գրքերը։ Որպես ցուցանիշ Սիրաքի գիրքն է, որի թարգմանիչը նախաբանում ընթերցողին ներկայացնում է, որ հեղինակը սովորական կրթված մարդ է ազնվական հասարակությունից և մարգարե չէ (50:29; 51:1)։ Սակայն Սեպտուագինտայի ստեղծման շրջանում (մ. թ. ա. III - մ. թ. I դարեր), երբ Հին Կտակարանը հավաքելու համար աղբյուրների խիստ ընտրություն էր կատարվում (որն էլ դարձավ Աստվածաշունչը ժամանակակից իմաստով), առաջացավ կանոնիկ հասկացությունը։ Հին Կտակարանի առաջին թարգմանությունն էլ կանոնիկ վարդապետության հիմքը դրեց։ Հենց այդ ժամանակ էլ առաջացան Աստծո խոսքի սահմանների հարցը (վառ օրինակ են II դարի ռաբբիական դիսկուսիաները` Երգ երգոց, Ժողովող)։
Ժամանակակից աստվածաբանները (և՛կաթոլիկ, և՛ բողոքական) հարգանքով են վերաբերվում Սիրաքի գրքի հեղինակությանը։ Ուղղափառ եկեղեցու հին հիշատակումներում նման վերաբերմունք է եղել։ Օրինակ Սուրբ Առաքելոց 85 կանոնում երիտասարդներին խորհուրդ է տրվում «ուսումնասիրել բազմագիտուն Սիրաքի իմասասիրությունները», Աթանաս Ալեքսանդրացու զատիկին նվիրված 39 ուղերձում գիրքը «խորհուրդ է տրվում կարդալ հաղորդակցվել ցանկացող բարեպաշտներին» (կատեխիզիս) ։ Իմաստուն Հովհաննես Դամասկոսցին այս գիրքն անվանել է «հրաշալի և շատ օգտակար»։ Մարտին Լյութերը գրքի մասին գրել է. «Ժողովրդի համար օգտակար է, քանի որ նպատակ ունի քաղաքացուն կամ տանտիրոջը աստվածավախ, աստվածահաճո և իմաստուն դարձնել »։
Սակայն այնուամենայնիվ այս գիրքը «22» կանոնիկ գրքերի թվին չի դասվում ։
Քննադատված օրինակներ գրքից
Ժամանակակից ուղղափառ աստվածաբանները շեշտադրում են Սիրաքի գրքում առկա բովանդակային «թյուրիմացությունները»` ժամանակի կանոնիկ դարձած գրքերի հետ համեմատելով ։ Որոշ դեպքերում չափազանց մանրախնդիր խորհուրդներ են պարունակվում գրքում.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հին Կտակարանի գրքեր Կատեգորիա:Երկրորդական պատմական գրքեր Կատեգորիա:Գիրք Ծննդոց Կատեգորիա:Կրոնական գրականություն Կատեգորիա:Ապոկրիֆներ
Նովովոդյանոե (գյուղ, Նովոուկրաինկայի շրջան)
Նովովոդյանոե (Нововодяне), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Նովոուկրաինկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովովոդյանոե գյուղում բնակվում էր 7 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Նովոուկրաինկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
ԼԵԳՕ Մայնդստորմս
Հավաքածոներ
LEGO Mindstorms հավաքածոները կոմպլեկտավորվում են LEGO հավաքածոյի ստանդարտ մասերից և հավաքածոյից, որը կազմված է ծրագրավորվող բլոկից և սենսորներից։ Հավաքածոն երկու ձևի է՝ հիմնական և ընդլայնված։ Հիմնական հավաքածուն մատակարարվում է երկու տարբերակով՝ լայն վաճառքի և հիմնարար ուսումնական։ Երկու տարբերակն էլ կարող են օգտագործվել ռոբոտատեխնիկայի մրցույթներում (World Robot Olympiad)։ Ընդլայնված տարբերակը ավելի շատ մասեր ունի ։
Սենսորներ
LEGO Mindstorms հավաքածոները ունեն ինչպես LEGO ընկերության, այնպես էլ այլ (HiTechnic, Mindsensors) ընկերությունների սենսորներ։ LEGO Mindstorms NXT ստանդարդ սենսորների օրինակներ՝
Ծրագրեր
LEGO Mindstorms հավաքածոյի կազմում կան ստանդարտ ծրագրեր NXT-G և Robolab, բայց այլ կազմակերպություններ էլ են ստեղծել LEGO Mindstorms-ի ծրագրավորման ծրագրեր։ LEGO Mindstorms-ի ծրագրավորման լեզուները լինում են գրաֆիկական և տեքստային։ Ամենաժամանակակից ծրագրավորման միջավայրը Microsoft Robotics Developer Studio-ն է;
Մրցույթներ
Շատ երկրների դպրոցներում տարածված են LEGO Mindstorms հավաքածոների օգտագործմամբ Ռոբոտիքս դասընթացները։ Դասընթացների շնորհիվ պատանիները սովորում են ծրագրավորել և կառավարել ռոբոտներին, բացահայտում են սենսորների տեսակները և դրանց կիրառումը ռոբոտների ծրագրավորման գործում։ Նման փորձի տարածման արդյունքում մեծ ժողովրդականություն են վայելում ռոբոտների մրցությունները, ուր ամեն մի ուսումնական հաստատություն կարող է ներկայացնել իր թիմը։ Անցկացվում են նաև Ռոբոտների Միջազգային Օլիմպիադաներ՝ WRO (World Robot Olympiad)
Մասսաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտի Մեդիա լաբորատորիայի պրոֆեսոր Սեյմուր Փեյփերթը իր «Mindstorms» գրքի նախաբանում գրել է՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռոբոտներ Կատեգորիա:Lego Կատեգորիա:Ռոբոտագիտություն Կատեգորիա:Խաղալիքներ Կատեգորիա:1998 հիմնադրումներ
Մեդա
Մեդա (Meda), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Մոնցա և Բրիանցա գավառում։
Կիռգեսսաառե (գյուղական ավան, Կիռգեսաառե շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հիյումա նահանգի Կիռգեսաառե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղական ավաններ
Երկրաբանական դարաշրջան
Դարաշրջան երկրաբանական, հարաբերական երկրաբանական ժամանակագրության սանդղակի առավել մեծ միավոր, որն իր հերթին բաժանվում է ժամանակաշրջանների։
Մինչարխեյան դարաշրջանը  - հաշվվում է Արեգակնային համակարգի ձևավորման ժամանակից մինչև մ.թ. 5000 մլն. տարի առաջ։ Որոշ գիտնականներ Արեգակնային համակարգի այժմյան տեսքով ձևավորման սկզբնական ժամանակը հաշվում են մ.թ. 10000-7000 մլն. տարի առաջ։
Արխեյան դարաշրջանը - հանդիսանում է երկրակեղևի հնագույն հաստվածքների և նրանց առաջացմանը համապատասխանող ժամանակաշրջանը, որն ընդգրկում է մ.թ.ա. 5000 մլն.-ից մինչև 2600 մլն. տարին։
Պրոտերոզոյան դարաշրջանն - ընդգրկում է մ.թ.ա. 2600 մլն. տարուց մինչև մ.թ.ա. 570 մլն. տարին։ Այն սովորաբար բաժանվում է՝ ստորին Պրոտերոզոյի (2600-1700), միջին Պրոտերոզոյի (1700-1600) և վերին Պրոտերոզոյի (1600-570)։ Վերին Պրոտերոզոյը նաև անվանում են Ռիֆեյի ժամանակաշրջան, որը իր հերթին բաժանվում է մի քանի ժամանակաշրջանների՝ ստորին Ռիֆեյ (1600-1400), միջին Ռիֆեյ (1400-1000), վերին Ռիֆեյ (1000-670) և նրա վերջին ժամանակաշրջանը, որը կոչվում է Վենդ (670-570)։
Պալեոզոյան դարաշրջանը - հանդիսանում է երկրազարգացման չորրորդ փուլը։ Սկսվել է մ.թ. 570 մլն. տարի առաջ և տևել մինչև մ.թ.ա. 230 մլն. տարին։ Պալեոզոյան դարաշրջանը որպես երկրաբանական դարաշրջան առանձնացրել է անգլիացի երկրաբան Ա. Սեջվիկը 1837-ին Սիլուրի և Դևոնի ժամանակաշրջաններով։ Հետագայում այն լրացվել է և այժմ ընդգրկում է՝ Քեմբրիի, Օրդովիկի, Սիլուրի, Դևոնի, Քարածխային (կամ Կարբոնի) և Պերմի ժամանակաշրջանները։
Մեզոզոյան դարաշրջանն - ընդգրկում է 230-ից մինչև 67 մլն. տարի մ.թ.ա.: Մեզոզոյը առաջին անգամ անջատել է անգլիացի երկրաբան Ջ. Ֆիլիպը, 1841 թ.-ին։ Բաժանվում է երեք ժամանակաշրջանի՝ Տրիասի ժամանակաշրջան, Յուրայի ժամանակաշրջան, Կավճի ժամանակաշրջան։
Կայնոզոյի դարաշրջանն – ընդգրկում է մ.թ.ա. 67 մլն. տարուց մինչև 10 հզ տարին։ Նրա անվանումն առաջարկել է անգլիացի երկրաբան Ջ. Ֆիլիպոսը՝ 1841 թ.-ին։ Բաժանվում է պալեոգենի, նեոգենի և անթրոպոգենի (չորրորդական) ժամանակաշրջանների։
Հոլոցենի ժամանակաշրջանը - երկրի երկրաբանական պատմության վերջին, տակավին չավարտված հատվածն է։ Հոլոցենի սկիզբը սկսվում է մ.թ.ա. 10 հզ տարի առաջ, այն համընկնում է վերջին մայրցամաքային սառցապատման ավարտին Եվրոպայի հյուսիսում։
Կատեգորիա:Երկրաբանական դարաշրջաններ
Ինտերմեդիա
Ինտերմեդիա ( - միջանկյալ), հիմնական ներկայացման (դրամատիկական, օպերային, բալետային) գործողությունների միջև կատարվող, սովորաբար կատակերգական բնույթի, ոչ մեծ պիես կամ տեսարան (մնջախաղ, պար, երաժշտական երկ)։ Սկզբնավորվել է միջնադարյան թատրոնում (15-րդ դար), մեծ տարածում գտել 16-17-րդ դարերում Եվրոպայի թատրոններում։ Օպերային Ինտերմեդիաներից է սկզբնավորվել և զարգացել իտալական կատակերգական օպերան (դասական օրինակ է Պերգոլեզիի «Սպասուհին՝ տիրուհի», 1783)։ Ժամանակակից թատրոնում ինտերմեդիան ներկայացման մեջ ներդրված կոմիկական կամ երաժշտական տեսարան է։ Ինտերմեդիա է կոչվում նաև Ֆուգայի թեմայի առանձին անցումների միջև ընթացող միջանկյալ դրվագը, անվանվում է նաև ինտերլյուդիա։
Կատեգորիա:Թատերական եզրեր
Օգյուստեն Լուի Կոշի
Օգյուստեն Լուի Կոշի (Augustin Louis Cauchy, ), ֆրանսիացի մաթեմատիկոս, Փարիզի ԳԱ անդամ (1816)։ Մշակել է մաթեմատիկական անալիզի հիմքերը, և մեծ ավանդ ներդրել մաթեմատիկայի զանազան բնագավառներում՝ անալիզի, հանրահաշվի, մաթեմատիկական ֆիզիկայի և բազմաթիվ այլ։ Կոշին առաջինն էր, ով հիմնովին ապացուցեց մաթեմատիկական անալիզի առաջին թեորեմները։ Որպես լուրջ մաթեմատիկոս, Կոշիի աշխատանքը` ծավալվելով մաթեմատիկայի ու մաթեմատիկական ֆիզիկայի բնագավառներում, մեծ հետք է թողել ժամանակակից մաթեմատիկոսների ու գիտնականների վրա։
Կոշիի անունով ավելի շատ հասկացություններ ու թեորեմներ են անվանվել, քան ցանկացած ուրիշ մաթեմատիկոսի։ Միայն առաձգականության տեսությունում Կոշիի անվամբ կա տասնվեց հասկացություն ու թեորեմ։ Հեղինակել է հինգ ամբողջական դասագիրք ու մոտ ութ հարյուր հետազոտական հոդված։
Քրիստափոր Արարատյան
Քրիստափոր Գերասիմի Արարատյան (Христофор Герасимович Араратов; անունը ի ծնե՝ Խաչատուր Կարապետի Արարատյան), հայ ականավոր ռազմական գործիչ, ռուսական բանակի գնդապետ, հայկական բանակի գեներալ-մայոր, Սարդարապատի ճակատամարտում հայկական կորպուսի հրետանային բրիգադի հրամանատար։ Հայաստանի Առաջին Հանրապետության երկրորդ ռազմական նախարար, անկուսակցական։ 1937 թ-ին գնդակահարվել է որպես «ազգի թշնամի»։ Արդարացվել է հետմահու։
= Կենսագրություն =
Երիտասարդ տարիներ
Քրիստափոր Արարատյանը ծնվել է 1876 թ-ի հունիսի 18-ին Թիֆլիսի նահանգի Մցխեթ քաղաքում ռուսական բանակի գեներալ-լեյտենանտ ազնվական Գերասիմ (Կարապետ) Ավետիքի Արարատովի ընտանիքում։ Արարատյանների ընտանեկան զինանշանի վրա եղել է գրվածք «Հայրենիք ու պատիվ»։
Օգյուստեն Լուի Կոշի
Ընտանիքը
Կոշին Լուի Ֆրանսուա Կոշիի (1760-1848) ու Մարի Մադելին Դեսետղի որդին էր։ Ուներ երկու եղբայր` Ալեքանդր Լորեն Կոշին (1792-1857) ու Օյգեն Ֆրանսուա Կոշին (1802-1877), ով նույնպես մի քանի մաթեմատիկական աշխատանքներ է հրապարակել։
Քրիստափոր Արարատյան
Երիտասարդ տարիներ
10 տարեկանում ընդունվել է Թիֆլիսի կադետային կորպուս, որտեղ ուսումն ավարտել է 1893 թվականի մայիսի 20-ին՝ ենթասպայի կոչումով։ Մայրը առաջարկում էր որդուն ուսումնը շարունակել Մոսկվայի Լազարյան Ճեմարանում, որտեղ դասավանդում էր մոր հարազատ եղբայրը։ Սակայն հոր պնդմամբ Քրիստափորը ընդունվում է Պետերբուրգի Միխայլովյան հրետանու դպրոցը, որն ավարտում է 1896 թվականի օգոստոսի 12-ին։ Այստեղ նա ճանաչվել է լավագույն երեք ուսանողներից մեկը՝ ստանալով պոդպորուչիկի կոչում ու իրավունք ընտրելու հետագա ծառայության վայրը։ Ավարտական արարողության ժամանակ եղել է հեծելազորային վաշտի հրամանատար։ Զորահրապարակ Արարատյանի գլխավորած վաշտը մուտք է գործում քառատրոփ ու հանկարծ կանգ առնում կայսր Ալեքսանդ III-ի դիմաց։ Այդ աննախադեպ հնարքի համար կայսրը Արարատյանին շնորհում է ոսկյա կովկասյան թուր, որի վրա մակագրված էր «Գեներալ Մովսես Արգուտինսկի-Դոլգորուկիին Կովկասյի նահանգապետ Ալեքսեյ Երմոլովից»։
Օգյուստեն Լուի Կոշի
Ընտանիքը
Կոշին ամուսնացել է Ալուա դը Բուրի` իր հրատարակչի մոտիկ բարեկամուհու հետ 1818 թվականին։ Նրանք ունենում են երկու դուստր` Մարի Ֆրանսուա Ալիսա ու Մարի Մաթիլդան։
Քրիստափոր Արարատյան
Երիտասարդ տարիներ
Ընտրելով Կովկասյան նռնակաձգային հրետանու բրիգադը, որը տեղեկայված էր Թիֆլիսից ոչ հեռու Կոջորում ՝ ծառայություն է անցնում՝ ստանալով պորուչիկի կոչում 1899 թվականի հուլիսի 27-ին։
Օգյուստեն Լուի Կոշի
Ընտանիքը
Կոշիի հայրը կորցնում է իր բարձր սպայի պաշտոնը Ֆրանսիական հեղափոխության պատճառով, Օգյուստեն Լուիի ծննդից մի ամիս առաջ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի մաթեմատիկոսներ Կատեգորիա:Դասագրքերի հեղինակներ Կատեգորիա:Մաթեմատիկոսներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Լոնդոնի թագավորական միության արտասահմանյան անդամներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Շվեդիայի գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ճարտարագետներ
Քրիստափոր Արարատյան
Կովկասյան բրիգադ ու ռուս-ճապոնական պատերազմ
Ռուս-ճապոնական պատերազմի մեկնարկից հետո խնդրում է տեղափոխել իրեն առաջին գիծ, որտեղ հնարավորություն է ստանում լիարժեքորեն կիրառել հրաձգային բոլոր գիտելիքները։ 1905 թվականի ապրիլի 19-ին գործուղվում է Խարբին՝ Երրորդ Մանջուրյան բանակի առաջին գծային հրետանային բրիգադ։ 1905 թվականի հոկտեմբերի 17-ին ստանում է Սբ. Աննայի Երրորդ կարգի մեդալ թրերով ու ժապավենով։
1906 թվականի մարտի 26-ին կցվում է 664 էշելոնին ու գործուղվում եվրոպական Ռուսաստան։ Հունիսի 6-ին գործուղվում է կովկասյան նռնականետային հրետանային բրիգադ, որտեղ օգոստոսի 9-ից զբաղեցնում է բրիգադի դատարանի անդամի պաշտոնը։ 1907 թվականի հունվարի 23-ին ստանում է ավագ սպայի կոչում, իսկ մայիսի 10-ին՝ կապիտանի կոչում։ Հունվարի 30-ից փետրվարի 17-ը զբաղեցրել է բրիգադի հրամանատարի պաշտոնակատարի պաշտոնը։ 1910 թվականի դեկտեմբերին ստանում է Սբ. Ստանիսլավի երկրորդ կարգի թրերով մեդալ։ 1912 թվականի հունիսի 1-ից օգոստոսի 18-ը զբաղեցրել է բրիգադի հրամանատարի պաշտոնակատարի պաշտոնը։ 1914 թ-ի մայիսի 14-ին Արարատյանը ստանում է Սբ. Աննայի երկրորդ կարգի թրերով մեդալ, ու օգոստոսի 31-ին ստանում է փոխգնդապետի կոչում։
Առաջին Համաշխարհային պատերազմ
1914 թ-ի հունիսի 28-ից հուլիսի 28-ը սովորում է Ցարսկոյե Սելոյի սպայական հրետանային դպրոցում, որն ավարտում է ժամանակից շուտ ու մեկնում ռազմաճակատ։ Այստեղ հաջորդ 5 ամիսների ընթացքում նրան շնորհվում է Սբ. Ստանիսլավի չորրորդ կարգի թրերով ու ժապավենով մեդալ, Սբ. Աննայի երկրորդ կարգի թրերով մեդալ, Սբ. Ստանիսլավի երկրորդ կարգի թրերով մեդալ։ 1915 թվականի սեպտեմբերի 9-ից 26-ը հանդիսացել է դիվիզիայի հրամանատարի պաշտոնակատար։
Սեպտեմբերի 24-ին Արարատյանին շնորհվում է Սբ. Գեորգի չորրորդ կարգի մեդալ հետևյալ դրվագի համար։ Կես տարի առաջ ապրիլի 27-ին Նեվմլեն գյուղի մոտակայքում հակառակորդը հարձակում է իրականացրել նույն բրիգադի մյուս երկու գնդերի դեմ։ Արարատյանը սեփական նախաձեռնությամբ առաջ է քաշվել՝ հայտնվելով հարձակման տակ, ստիպելով հակառակորդին դադարեցնել հարձակումը ու թույլ տալով գնդերին ապահով նահանջել։ Արարատյանի գունդը նահանջել է միայն այն ժամանակ, երբ գնդերը ապահովության մեջ էին։
Հաջորդ կես տարվա ընթացքում նրան շնորհվել է Սբ. ՍՏանիսլավի երրորդ կարգի մեդալ թրերով ու ժապավենով, Սբ. Աննայի չորրորդ կարգի մեդալ «Խիզախության համար» գրառումով ու Սբ. Աննայի երրորդ կարգի թրերով ու ժապավենով։
1916 թ-ի հոկտեմբերի 13-ին նրան տեղափոխում են Ռումինական ռազմաճակատ, որտեղ հաջորդ տարվա սեպտեմբերի 20-ին նրան շնորհվում է Ռումինիայի Թագ պարգև՝ Թրերով հրամանատար կոչումով։ Բոլշևիկյան հեղափոխությունից հետո գիտակցելով, որ թուրքական զորքը կօգտվի իրավիճակից ու մուտք կգործի Հայաստան, Արարատյանը տեղափոխվում է Կովկաս։ Իր համհարզ Ալեքսանդր Ղորղանովին նա ասում է. «Ծառայեցինք սպիտակ թագավորին, ժամանակն է նաև մեր՝ հայկական թագավորն ունենալ։ Առաջ, իմ ընկեր, Արարատը սպասում է Արարատովին»։
Հայ-թուրքական պատերազմ (1918)
1917 թ-ի դեկտեմբերի 5-ին նոր ռուսական իշխանության ու Օսմանյան կայսրության միջև ստորագրվում է Երզնկայի զինադադարը։ Թիֆլիսի Հայկական Ազգային Խորհուրդը փորձեր է ձեռնարկում ստեղծել ազգային բանակ՝ Դենիկինի բանակի աջակցությամբ։ Այդ միավորումը թուրքական բանակի դեմ մարտնչեց 1917 թվականի վերջին -1918 թվականի սկզբին՝ հետագայում դառնալով Հայաստանի Հանրապետության բանակի հիմքը։ Հրամանատար է նշանակվում փորձառու Թովմաս Նազարբեկյանը, ով 1918 թվականի հունվարի 5-ին նշանակում է Արարատյանին հրաձգային հրետանային բրիգադի երկրորդ դիվիզիայի հրամանատար։ Մարտի 4-ին այն անվանափոխվեց հրաձգային հրետանային երկրորդ բրիգադի։ Ապրիլի 5-ին բրիգադը դարձավ Երևանի կորպուսի մաս, որի հրամանատարն էր Մովսես Սիլիկյանը։ Արարատյանը դառնում է Երևանի կորպուսի հրետանու հրամանատար։
Մարտի 3-ին բոլշևիկները ստորագրում են Բրեստ-Լիտովսկի պայմանագիրը՝ դուրս բերելով Ռուսաստանը Առաջին համաշխարհայինից։ Մարտ-ապրիլին տեղի ունեցած Տրապիզոնի խաղաղության համաժողովը արդյունքներ չտալուց հետո, մայիսի 11-ին Բաթումում մեկնարկում է նոր համաժողով, որի ընթացքում թուրքական կողմը առաջ քաշեց իր կազմի մեջ ներգրավելու Թիֆլիսը, Ալեքսանդրապոլն ու Էջմիածինը, որով նպատակ կար Կարսը Ջուլֆայով կապելու Բաքվի հետ։ Համաժողովի ընթացքում վրացական կողմը հայտարարում է, որ մտնում է գերմանական պրոտեկտորատի տակ, ինչի արդյունքում հայկական կողմը մնում է որպես միակ պահանջատեր կողմ համաժողովի ընթացքում։ Համաժողովին զուգահեռ թուրքական զորքը անցնում է Ախուրյան գետը ու առճակատման գնում հայկական ռազմական ուժերի հետ։ Սարդարապատի (մայիսի 21-29), Ղարաքիլիսայի (մայիսի 24-28) ու Բաշ-Ապարանի (մայիսի 21-24) ընթացքում հայկական բանակին հաջողվում է կասեցնել թուրքական առաջխաղացումը։ Սարդարապատի հաղթանակը հնարավոր դարձրել Հայաստանի Առաջին Հանրապետության անկախությունը։ Մարտի ժամանակ Արարատյանը եղել է Սարդարապատում հրետանու հրամանատարը, իսկ նրա ղեկավարած ստորաբաժանումը գերի է վերցրել զինվորների մի ամբողջ վաշտ՝ կազմված թուրք ու գերմանացի զինվորներից։ Մոտենալով գերևարված վաշտին իր նժույգով՝ Արարատյանը լսել է վաշտի հրամանատարի զեկույցը կազմի մասին ու հրամայել շրջվել ու բացել կրակ թուրքերի ուղղությամբ։ Վաշտը միացել է հայկական ստորաբաժանումներին։
Թուրքական 9-րդ հետևակային բրիգադի հրամանատարը իր նամակում հրամանատարությանը գրում է. ''Ձեր Գերազանցություն,
Պատիվ ունեմ ձեզ տեղեկացնելու հետևյալի մասին. Բաշ-Ապարանում երկու օր առաջ սկսած հարձակումը ի սկզբանե հաջող չէր, քանի որ գյավուրները հավաքել էին զգալի ուժեր այնտեղ... Ավելին հայերը ունեին փայլուն լեռնային հրետանու ուժեր, ես չգիտեմ ով է հրամանատարը, բայց կրակում էին նրանք առանց վրիպումը։ Նա, Ալլահի կողմից անիծվածը, վերացրեց մեր հրետանին ու մի շարք ծանր տեխնիկա, ինչպես նաև լուրջ վնաս հասցրեց մեր հետևազորին:''
Հայաստանի Առաջին Հանրապետություն
1918 թվականի հոկտեմբերի 7-ին նշանակվում է հայ-թուրքական հանձնաժողովի անդամ, որի նպատակն էր սահմանագծելու հայ-թուրքական համատեղ սահմանը. մի պայման, որը մատնանշվել էր հունիսի 4-ի Բաթումի պայմանագրով։ Մեկնում է Թուրքիա, որտեղ է ստանում է Թուրքական մեդալ ի հիշատակ Հայաստանի կառավարության կողմից Հալիլ փաշայի թուրքական ռազմական ղեկավարությանը այցելության։ Վերադառնալով Հայաստան՝ նշանակվում է Հայկական Հրետանային Բրիգադի հրամանատար։
Դեկտեմբերին իր ստորաբաժանումներով մասնակցել է հայ-վրացական պատերազմին։ 1919 թվականի հունվարին Արարատյանը վերադառնում է Թիֆլիսից, որտեղ մասնակցում էր հայ-վրաց-բրիտանական բանակցություններին։ 1919 թվականի սկզբին Հայաստանի տարբեր ծայրերում բռնկվում են մի շարք ապստամբություններ կովկասյան թուրքերով (ադրբեջանցիներով) բնակեցված շրջաններում, ու այդ միջավայրում վարչապետ Հովհաննես Քաջազնունին վայր դրեց պարտականությունները, վարչապետ նշանակվեց Ալեքսանդր Խատիսյանը, ինչպես նաև ռազմական նախարար Հովհաննես Հախվերդյանը լքեց կառավարությունը նույնպես։ Մարտի 27-ին դեռևս չկազմավորված կառավարության կազմում Արարատյանը ստանում է գեներալ-մայորի կոչում ու նշանակվում ՀՀ ռազմական նախարար։ Խատիսյանը տալիս է փայլուն հանձնարարական Արարատյանին. «Անհրաժեշտ է շնորհել նրան գեներալի արժանի կոչումը ու թող Աստծո օգնությամբ տնօրինի Ռազմական նախարարությունը։ Նա տաքարյուն է, կոշտ ու հայհոյող, հայերենից բացի փայլուն տիրապետում է նաև հրամանատարական լեզվին»։
Նշանակվելով նախարար՝ Արարատյանը նախկին նախարար Հովհաննես Հավերդյանին հրավիրում է որպես խորհրդական, իսկ իր նախկին հրամանատար գեներալ-լեյտենանտ Մովսես Սիլիկյանին՝ օգնական։
Հունիսի 7-ին Դիլիջան գործուղման ընթացքում Արարատյանի մեքենան կողաշրջվում է, ու նախարարը տեղափոխվում է հիվանդանոց կրծքավանդակի լուրջ վնասվածքով ու երիկայային արյունահոսություն ախտորոշմամբ, որտեղ նա բուժում է անցնում մինչև հունիսի 25-ը։
1920 թվականի ապրիլի 3-ին Արարատյանը վայր է դնում նախարարի պարտականությունները՝ ստանձնելով Ռազմական նախարարության հրաձգային ուժերի տեսուչի պաշտոնը։ Մայիսի 22-ից Արարատյանը զբաղեցնում է Երևանի պաշտպանության գլխավոր հրամանատարի պաշտոնը։ Մինչև Կարսի գրավումը թուրքական զորքերի կողմից նա զբաղեցրել է տարբեր զորամիավորումների հրետանու հրամանատարի պաշտոնը։ Արարատյանին գործողում են Կարս որպես ռազմական կոմենդանտ, իսկ Սիլիկյանին՝ Բայազեթ։ 1920 թ-ի հոկտեմբերի 30-ին Արարատյանը գերի է ընկնում թուրքական բանակի կողմից։ Բանտում գտնվելու ժամանակ նրան մի քանի անգամ այցելել է գեներալ Քյազըմ Կարաբեքիրը, որը առաջարկել է Արարատյանին դասավանդել ռուսական հրետանու արվեստը թուրքական ռազմական համալսարանում, սակայն ամեն անգամ ստացել է մերժում։
Խորհրդային շրջան
Ալեքսանդր Մյասնիկյանի միջնորդությամբ՝ 1921 թվականի վերջին վերադարձել Հայաստան՝ ըստ որոշ տեղեկությունների 1922 թվականին զբաղեցնելով Հայկական ՍՍՀ հրետանու հրամանատարի պաշտոնը։ Մյասնիկյանին փոխարինած Հայկ Բժշկյանցը Արարատյանի մասին գրել է.
Հրետանու նախկին գեներալ Քրիստափոր Գերասիմի Արարատյանը՝ անկախ, սրամիտ, նկարային գեղեցկությամբ, հաջողակ, սեփական գինը իմացող, հայտնի է ոչ միայն բանակում, այլ ողջ Հայաստանի տարածքում։ Նա իհարկե ունի բազմաթիվ նախանձողներ ու չարակամներ, մանավանդ այն մարդկանց շրջանում, ովքեր կարծում են, որ աշխատավորական-գյուղական ծագումը բարձր պաշտոններ ստանալու նախապայման է։ 1923-1925 թվականներին՝ Հայկական հրաձգային դիվիզիայի հրամանատարի տեղակալ, ապա ղեկավարել է ԵՊՀ և ՀԳԻ ռազմագիտական ամբիոնները։ 1925 թվականի փետրվարին կենտրոնից հայաստան են բերում շուրջ երկու տասնյակ Լենինի կիսանդրի, որոնք վերջինիս մահվան երկրորդ տարելիցի կապակցության առթիվ պետք էր բաշխել զորամասերով հատուկ սենյակներում, որոնք հետագայում պետք է կոչվեին «Լենինյան»։ Արարատյանին այլ ռազմական ղեկավարների հետ կարգադրվում է կիսանդրիները հասցնել տեղ։ Ապարանում մրսելով ճանապարհից նրանք կանգ են առնում թեյարանի մոտ տաքանալու։ Տեղացիները գողանում են կիսանդրիով արկղը՝ հավանաբար կարծելով, որ կարմիր հրամանատարները որևէ արժեքավոր բան են տեղափոխում։ Ռազմական դատարանի առաջ չկանգնելու համար վարորդ Բենիկ Վարդազարյանը խորհուրդ է տալիս իր հորեղբորը, ով գերեզմանաքարեր պատրաստող էր, խնդրել պատրաստել նմանը։ Ղարաքիլիսայում բնակվող ուստա Առաքելը ստեղծում է գիպսե կիսանդրի, որը սակայն հետագայում ճաքճքում է, ու մատնում եղածը։ Արարատյանին փրկում է բանակի հրամանատար Ալեքսանդր Եգորովը, ով Արարատյանին արագ տեղափոխում է Մոսկվա՝ ուսանելու Ֆրունզեի անվան ռազմական ակադեմիայում, որը նա ավարտում է 1926 թ-ի օգոստոսի 20-ին։
Վերադառնալով Հայաստան՝ առավելագույնը, ինչ Արարատյանին առաջարկում են, Երևանի Պետական Համալսարանի ռազմական ամբիոնի, իսկ այնուհետև Երևանի Գյուղատնտեսական Ինստիտուտի ռազմագիտության ամբիոնի վարիչի պաշտոն է։
Ստալինյան բռնաճնշումներ ու մահ
1937 թվականին Հայկական ՍՍՀ Ներքին Գործերի կոմիսար Խաչիկ Մուղդուսիի կողմից ձերբակալվեցին ու գնդակահարվեցին։ Մովսես Սիլիկյանի երրորդ ձերբակալության հաջորդ օրը՝ 1937 թ-ի օգոստոսի 9-ի առավոտյան 9-ին Արարատյանը իր ռազմական ուսապարկում մի քանի հիմնական իրեր վերցնելով գալիս է Ներքին գործերի կոմիսարիատի շենք՝ խնդրելով իրեն ձերբակալել իր հրամանատարի հետ։ Ներքին գործերի կոմիսար Խաչիկ Մուղդուսին փոխանցում է Արարատյանին, որպեսզի վերադառնա տուն, շատ սպասել պետք չի լինի։ Սեպտեմբերի 2-ի ուշ երեկոյան Արարատյանին նույնպես ձերբակալում են։ Երեք ամիս բանտարկությունից հետո դեկտեմբերի 10-ին առավոտյան 5-ին Արարատյանին, իր հետ գեներալներ Դմիտրի Միրիմանովին ու Մովսես Սիլիկյանին, ով այդ ժամանակ հիվանդության ու ծերության պատճառով ինքնուրույն քայլել չէր կարող, գնդապետներ Աղասի Վարոսյանին, Ստեփան Օհանեսյանին, Հակոբ Մկրչտյանին ու Հարություն Հակոբյանին տեղափոխում են Նորքի ձոր (ներկայիս Կենդանաբանական այգու տարածք) ու գնդակահարում։
Երկար տարիներ ի վեր նրա կին Նինա Էյուբովան փաթեթներ էր փոխանցում Պետական Անվտանգության Կոմիտե իր ամուսնուն փոխանցելու՝ չիմանալով, որ ամուսինը վաղուց արդեն սպանված է։ 1955 թ-ի մարտի 19-ին հարազատներին փոխանցեցին Արարատյանի մահվան վկայականը, որտեղ նշված էր, իբր նա մահացել է 1943 թվականի փետրվարի 16-ին սրտի կաթվածից։ Հաջորդ տարի 1956 թվականի հուլիսի 18-ին Հայկական ՍՍՀ գերագույն դատարանը չեղյալ է համարել Արարատյանի դեմ 1937 թվականի նոյեմբերի 16 որոշումը, ինչի արդյունքում հայտնի է դարձել նրա մահվան իրական թվականը։
Անձնական կյանք
Քրիստափոր Արարատյանը ամուսնացած է եղել քաղաքացիական խորհրդատու Եյուբովի Նինա Էյուբովայի հետ ու ունեցել է երկու զավակ՝ Կոնստանտին ու Ելենա։ Ելենան եղել է շատ տաղանդավոր պարուհի, որի կարիերան մեծապես խաթարվել է հիմք ընդունելով փաստը, որ իր հայրը գնդակահարվել է որպես Սովետական Միության թշնամի։ Ելենա Արարատյանի որդի Յուրի Արարատյանը եղել է Հայաստանում ռուսական զորքերի գնդապետ։
Դավանանքը՝ Հայ առաքելական ։
= Հետաքրքիր փաստեր = ''...Արարատովն էր մեզ զորաշարժի տանում՝ Ղարսի հրացանը կապած ուսին...''
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ գեներալներ Կատեգորիա:Ստալինյան բռնաճնշումների հայ զոհեր Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմին մասնակցած հայեր Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմին մասնակցած ռուսական ռազմական գործիչներ Կատեգորիա:Ստալինյան բռնաճնշումների զոհեր Հայաստանում
Ղազարավան
Ղազարավան, գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Արագածոտնի մարզի Աշտարակ համայնքում ։
Ղազարավան գյուղը գտնվում է Արագած լեռան հարավ֊արևելյան ստորոտին։
Հեռավորությունը մարզկենտրոնից՝ 7 կմ հյուսիս-արևմուտք, բարձրությունը ծովի մակերևույթից՝ 1200 մ։
Ղազար Փարպեցին թաղված է գյուղի հարավում գտնվող Լազարու կամ Ղազարու վանք եկեղեցու ներսում, որը պահպանվել է մինչև XIX դարի երկրորդ կեսը ։
Անվանում
Նազրվանից Ղազարավան է վերանվանվել 1991 թվականին։
Բնակչություն
Ղազարավանի բնակիչների նախնիները գաղթել են Մուշի, Խլաթի, Բուլանըխի գյուղերից։ Ղազարավանի ազգաբնակչության փոփոխությունը.
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ, այգեգործությամբ, դաշտավարությամբ և ծխախոտագործությամբ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Ղազարավանի մոտակայքում են գտնվում մի շարք բրոնզի դարի ամրոցներ ։ Այստեղ է պահպանվել «Լազարևանի» եկեղեցին (XIX-րդ դ.)։ Գյուղից դեպի հյուսիս, Շաղվարդ գետի ափին գտնվում է «Լազրևվան» քաղաքատեղին (մ.թ.ա. 2-րդ հզմ.)։ Ղազարավանում գործում է Սուրբ Նարեկ կուսական վանքը։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի գյուղեր
Իրուազ
Իրուազ (Իրուազյան ծով, Իրուա, L'Iroise, la mer d'Iroise, an Hirwazh, Kanol Iz), Ատլանտյան օվկիանոսի բաց ծովերից մեկը, տեղակայված Սեն և Ուեսան կղզիների միջև, Բրետանի ափի երկայնքով։ Իրուազ ծովը հյուսիսից և արևմուտքից սահմանակից է Կելտական ​​ծովին և հարավում՝ Բիսկայան ծոցին։
Իրուազ ծովը Եվրոպայի ամենավտանգավոր ծովերից մեկն է, ձմռանը հաճախ ուժեղ փոթորիկներ են լինում։
Բացի այդ, ծովը հայտնի է իր կենսաբանական բազմազանությամբ, ուստի 1988 թվականին այն ներառվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կենսոլորտային պահուստների համաշխարհային ցանցում, իսկ 2007 թվականին այստեղ ստեղծվել է Ֆրանսիայում առաջին ծովային արգելոցը ։
Անվանում
1693 թվականին անունը գրանցվեց «Neptune francois» ծովային ատլասում՝ որպես le passage de l'Yroise (Իրուազ նեղուց)։ XVIII դարի քարտեզները տեղադրեցին Իրուազ նեղուցը Սեն Մաթյե հրվանդանից հյուսիս-արևմուտք և Ուեսանից և Մոլենյան կղզիներից հարավ։ Միևնույն ժամանակ, XVIII դարում հայտնվեց Iroise գրությունը։ XIX դարից ի վեր Բրետանի արևմտյան ափի մոտ գտնվող օվկիանոսի ամբողջ մասը՝ Ուսանս և Սենա կղզիների արանքում, անվանվել է Իրուազ ծով, չնայած հետագայում որոշ աղբյուրներ Իրուազ ծովն անվանել են ավելի ընդարձակ տարածք, ներառյալ Կելտական ​​ծովի մի մասը ։ «Իրուազ ծով» անվանումը լայնորեն կիրառվել է 1970-ականներին ծովի հատակի արդյունաբերական հետազոտության ժամանակ և գրանցվել է Բրեստի ռազմածովային նավատորմի կողմից պաշտոնական քարտեզների վրա ։
Iroise բառի իմաստն անհասկանալի է. կան մի քանի տեսություններ, որոնք ենթադրում են, որ այս բառը առաջացել է. 1990-ականներից սկսած Ֆինիստերում տարածվում է անվանել տեղական բիզնեսին և կազմակերպություններին որպես «Իրուազ» ։ կամուրջը բացվել է 1994 թվականին։
Ծովի առանձնահատկություններ
Ծովի խորության և հարևան Լա Մանշի զգալի տարբերությունները հանգեցնում են այն բանի, որ ուժեղ հոսանքներ են հոսում Իրուազ ծովով։ Լա Մանշում բարձր ալիքը հանգեցնում է ուժեղ հյուսիսարևելյան հոսանքների առաջացմանը, հակառակը՝ մակընթացության ժամանակ։ Հոսանքները կարող են հատկապես մեծ արագության հասնել նեղ տեղերում, ինչպիսիք են կամ :
Առափնյա գիծը բաղկացած է բազմազան լողափերից, ժայռոտ ժայռերից, ավազաթմբերից, ծովախորշերից և փոքր կղզիներից։
Իրուազ ծովը միշտ բավականին վտանգավոր է եղել ծովային տրանսպորտների համար։ Տեղական շատ լեգենդներ նկարագրում են ծովում կատարված զանազան ողբերգությունները (տեղական ասացվածքն ասում է. «Ով տեսնում է Մոլեն կղզին, տեսնում է իր դատավճիռը, ով տեսնում է Ուեսանտը տեսնում է իր արյունը, ով տեսնում է Սենը՝ տեսնում է իր վերջը»)։ Հետևաբար, ափերին կառուցվել են շատ փարոսներ. դրանցից միայն հինգը՝ Ուեսան կղզում։
Վերջին տարիներին ծովում վտանգավոր պայմանների, երթևեկության բարձր խտության և մի շարք նավաբեկությունների պատճառով Ֆրանսիայի իշխանությունները ստեղծել են հատուկ որոնողափրկարարական աշխատանքների համակարգ, ինչպես նաև որոշ նավահանգիստներ ապահովել են մեծ քանակությամբ փրկարարական նավակներով։
Մարդու գործունեությունը
Իրուազ ծովն օգտագործվում է մարդկային տարբեր գործունեությունների համար։ Ֆրանսիական նավատորմն այստեղ է գտնվում 1631 թվականից, երբ Բրեստը դարձավ ռազմածովային հենակետ։ Ծովն այժմ ստորջրյա գործունեության կենտրոն է՝ կապված Բրեստի ծոցում գտնվող Իլ Լոնգ թերակղզու միջուկային սուզանավային բազայի հետ։ Հազվադեպ չէ նավի վրա տեսնել միջուկային զինված սուզանավ, որը ուղեկցվում է նավերի ու ուղղաթիռների նավատորմով։
Երկու բեռնատար նավեր, զբոսաշրջային ինքնաթիռներ և այլ նավեր անցնում են Իրուազ ծովով՝ երկու ուղղություններով։
Ձկնորսությունը շարունակում է մնալ մարդկային գործունեության կարևոր ոլորտ Իրուազ ծովում, չնայած ավելի փոքր չափով, քան նախկինում։ Ձկնորսներն այստեղ բռնում են խեցգետիններ, սարդինաներ և կարթաձկներ։
Այն սիրված տարածք է ծովագնացության և ժամանցի նավով զբոսանքի համար, հատկապես ափի երկայնքով գտնվող ավելի քիչ բաց և անվտանգ տարածքներում։ Դայվինգը նույնպես ավելի ու ավելի տարածված է դառնում, հատկապես բազմաթիվ ավերակների ու ստորջրյա տպավորիչ տեսարաններով՝ ծովի հատակին։ Որոշ ջրասուզակներ այստեղ ստորջրյա ձկնորսություն են կազմակերպում։ Զբոսաշրջիկների համար, ովքեր ցանկանում են տեսնել ստորջրյա աշխարհը, կան մի քանի ապակե հատակով նավակներ։
Իրուազ ծովում կան շատ սերֆինգի, վինդդսերֆինգի, կայտսերֆինգի և կանոեի կետեր։
Ծովային պարկ
Չնայած նավթի խոշոր արտահոսքի և ձկնային պաշարների որոշակի սպառման մի քանի դեպքերի, Իրուազ ծովը դեռ հարուստ է բուսական և կենդանական աշխարհով։ Այստեղ ապրում են պերկեսներ, դելֆիններ, մաշկոտանիներ, ծովային ջրասամույրներ, օմարներ, երբեմն էլ՝ լուսնաձկներ, հսկա շնաձկներ և նույնիսկ կետեր։ Կան նաև ծովային թռչունների բազմաթիվ տեսակներ, այդ թվում՝ ձկնկուլներ, տառեղներ։
Ծովը ճանաչվել է որպես Եվրոպայում ջրիմուռների ամենահարուստ միջավայր. այստեղ աճում է շուրջ 300 տեսակ ջրիմուռ։ Դրանց առատությունը թույլ է տալիս տարեկան ստանալ տասնյակ հազարավոր տոննա ջրիմուռներ սննդի, քիմիական և կոսմետիկ արդյունաբերության կարիքների համար։ Որոշ ջրիմուռներ նույնպես ձեռքով են հավաքվում առափնյա գոտուց։
2007 թվականին, տասնհինգ տարվա բանավեճերից և քննարկումներից հետո, Ֆրանսիայի իշխանությունները այստեղ ստեղծեցին երկրի առաջին ծովային պարկը՝ «Իրուազ բնական ծովային զբոսայգի»։ Այն ստեղծվել է ծովային միջավայրի մասին գիտելիքները բարձրացնելու, բույսերն ու կենդանիները պաշտպանելու և ծովային գործունեությունը խթանելու համար։ 2012 թվականին պարկն ընդլայնվեց և վերանվանվեց «Կենսոլորտի արգելոց Իրուազ ծով և կղզիներ» ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ծովեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ֆրանսիայի աշխարհագրություն Կատեգորիա:Ատլանտյան օվկիանոսի ծովեր
Ջոզեֆ Հուտոն Թայլոր
Կենսագրություն
Թայլորը ծնվել է Ֆիլադելֆիայում Ջոզեֆ Հուտոն Թայլոր Ավագի և Սիլվիա Էվանս Թայլորի ընտանիքում, որոնք երկուսն էլ ունեցել են արմատներ Նյու Ջերսիից և մեծացել են Սինամինսոն Թաունշիփ քաղաքում։ Նա հաճախել է Մուրեսթոունի Ընկերների դպրոցը Մուրեսթոուն Թաունշիթում, որտեղ նա գերազանց սովորում էր մաթեմատիկա ։ 1963 թվականին Հեյվրֆորդ քոլեջում նա ստացել է արվեստների բակալավր աստիճան ֆիզիկայի բնագավառում, իսկ 1968 թվականին Հարվարդի համալսարանում գիտությունների դոկտորի աստիճան աստղագիտության բնագավառում։ Հարվարդում կարճ ժամանակով վերլուծաբան աշխատելուց հետո, Թայլորը գնաց Մասսաչուսեթսի Ամհերսթի համալսարան, ի վերջո դառնալով աստղագիտության պրոֆեսոր և Հինգ աստղագիտության աստղադիտարանների քոլեջի տնօրեն։ Թայլորի թեզը նվիրված էր լուսնային չափումների հայտնագործմանը։ Այդ ժամանակ, երբ նա ավարտեց իր ուսումը և ստացավ գիտությունների դոկտոր աստիճանը, Ջոսելին Բելլ Բեռնելը  աստղադիտակով Քեմբրիջում հայտնագործեց առաջին ռադիո ազդակը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Ամերիկացի աստղագետներ Կատեգորիա:Աստղաֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի նոբելյան մրցանակակիրներ Կատեգորիա:Ամերիկյան փիլիսոփայական ընկերության անդամներ
Սապցի
Սապցի (Сапцы), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռուդնյանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռուդնյանսկի շրջանի բնակավայրեր
Բրյուի (Էնայի գավառ)
INSEE կոդը՝ 02129:
Բնակչություն
2010 թվականին բնակչությունը կազմել է 19 մարդ ։
Տնտեսություն
2010 թվականի տվյալներով 15 աշխատունակ բնակիչներից 14-ը (15-64 տարեկան) տնտեսապես ակտիվ են, 1-ը՝ պասիվ (ակտիվության ինդեքսը՝ 93,3 %, 1999 թվականին 100,0 % էր)։ 14 ակտիվ բնակիչներից 12-ը (7 տղամարդ և 5 կին) աշխատում են, գործազուրկ էր 2-ը (2 տղամարդ և 0 կին)։ 1 պասիվներից 0 աշակերտներ և ուսանողներ են, 1-ը՝ թոշակառուներ, 0-ն էլ պասիվ են այլ պատճառներով.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կոմունաներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էնա դեպարտամենտի կանտոններ
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1905-06
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1905-06 (1905-06 FA Cup), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 35-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Էվերթոն» ֆուտբոլային ակումբը։
Եզրափակիչ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1904-05
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1904-05 (1904-05 FA Cup), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 34-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Աստոն Վիլլա» ֆուտբոլային ակումբը։
Եզրափակիչ
Անգլիայի գավաթը,որը նաև պաշտոնապես հայտնի է ֆուտբոլի ասոցացիա։Առաջին անգամ խաղացել են 1871֊72թթ.։ 2015ից մինչև 2019թ.ը հայտնի է որպես Emirates Cup-ի գավաթ։
Մրցույթը բաց է ցանկացած ակումբի համար։2011֊ին գրանցվել է 763 ակումբներ,12 մրցաշար,բաղկացած 12 կիսաեզրափակիչներից։Հաղթողները ստանում են FA Cup հավաթը։Հաղթողները նաև որակավորվում են Եվրոպայի լիգայի և FA Community Shield խաղերին։Արսենալը ամենահաջող ակումբն է պատմության մեջ,որը Արսեն Վենգելի գլխավորությամբ 7րդ անգամ հաղթել  է խաղը։
Պարանա նահանգի արևմտակենտրոնական մաս (մարզ)
Պարանա նահանգի արևմտակենտրոնական մաս (Mesorregião do Centro Ocidental Paranaense) վարչական մեզոշրջան Բրազիլիայում, մտնում է Պարանա նահանգի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 316 492 հազար մարդ (2006 թվականի տվյալներով)։ Զբաղեցված տարածքը 11 937,031 կմ²։ Բնակչության խտությունը 26,5 մարդ/կմ²։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի մեզոշրջաններ
Ֆրից Գրեբներ
Ժխտելով ժողովուրդների առաջադիմության և պատմական զարգացման ընդհանուր օրինաչափությունները՝ Գրեբներն առաջ քաշեց մշակութային երնույթների զուտ մեխանիկական ուսումնասիրության մեթոդը։ Գրեբների կարծիքով տարբեր ժողովուրդների մշակութային ընդհանրությունները ծագել են միևնույն կենտրոնից։ Մշակույթի պատմությունը Գրեբները համարել է երկրագնդի վրա գոյություն ունեցող մի քանի մշակութային ընդհանրությունների տեղափոխության և մեխանիկական ձուլման արդյունք։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գերմանացի ազգագրագետներ Կատեգորիա:Գերմանացի մարդաբաններ
Վեստգոթական թագավորություն
Վեստգոթական թագավորություն (Regnum Visigothorum՝ ռեգնում վիսիգոտորում), վաղմիջնադարյան պետություն Պիրենեյան թերակղզում և ժամանակակից Ֆրանսիայի հարավում 418-720 թվականներին։ Հիմնադրել է վեստգոթերի արքա Վալիան 418 թվականին։ Երկիրը կառավարել է Բալթիների տոհմը։ Տարածքը կազմել է առավելագույնը 600 000 քառ. կմ՝ Ալարիկ II թագավորի օրոք (484-507)։
Առաջին շրջանում մայրաքաղաքն էր Թուլուզը։ Ալարիկ II-ի մահից հետո՝ 507 թվականից սկսած, մայրաքաղաքը տեղափոխվում է Նարբոն, ապա՝ Պիրենեյան թերակղզու տարածք՝ Բարսելոն և Տոլեդո։ Հզորության շրջանում, երբ անկում էր ապրել Արևմտյան Հռոմեական կայսրությունը, ներառել է ժամանակակից Իսպանիան և Պորտուգալիան։
8-րդ դարի սկզբին Վեստգոթական թագավորությունը թուլանում է։ Կենտրոնախույս ուժերը կարողանում են նվազեցնել թագավորի ազդեցությունը երկրում և բանակի վրա։ 7-րդ դարում Մերձավոր Արևելքի տարածքները ամբողջությամբ նվաճվել էին նորաստեղծ պետության՝ Արաբական խալիֆայության կողմից։ 711 թվականին արաբա-բերբերական զորքերը անցնում են Ջիբրալթարի նեղուցի աֆրիկյան ափը և սկսում Պիրենեյան թերակղզու նվաճումը։ Դրա արդյունքում արաբների նվաճած հողերը միավորվում են պետական նոր կազմավորման` Կորդովայի ամիրայության(929 թվականից` խաիֆայության) մեջ։ Վեստգոթական թագավորությանը միակ ժառանգորդն է մնում հյուսիսում հիմնված քրիստոնեադավան Աստուրիայի թագավորությունը (718-925), որը հետագայում կարողանում է զորեղանալ ու սկսել Ռեկոնկիստան՝ քրիստոնեական հողերի վերանվաճումը (ազատագրումը) արաբներից ։
Վեստգոթական թագավորությունը Արևմուտքի հզորագույն թագավորությունն էր, որը հիմնադրվել էր կործանվող Հռոմեական կայսրության փլատակների վրա։ Այն իրենից արտահայտում էր բարբարոսական ցեղերի գլխավորած պետություն, որի բնակչությունը հռոմեա-լատինական ծագմամբ քրիստոնյաներ էին։
Իրավիճակը Հռոմեական կայսրությունում
4-րդ դարում Միջերկրական ծովի ամբողջ ավազանը գտնվում էր Հռոմեական կայսրության հսկողության տակ։ Չորսհարյուրամյա գոյությունից հետո՝ 395 թվականին, այն բաժանվեց Թեոդոսիոս Ա Մեծ կայսեր (, Θεοδόσιος ο Μέγας, 379 - 395) երկու որդիների միջև։ Հոնորիոսին բաժին հասավ արևմտյան հատվածը՝ Հռոմ մայրաքաղաքով։ Այն ներառում էր հետևյալ պրովինցիաները՝ Բրիտանիա (Անգլիա և Ուելս), Գալիա (Ֆրանսիա և Բելգիա), Իտալիա (Իտալիա և Շվեյցարիա), Իսպանիա (Իսպանիա և Պորտուգալիա), Մավրիտանիա (Մարոկկոյի և Ալժիրի միջերկրածովյան ափ), Աֆրիկա (Թունիս և Լիբիա)։ Արկադիոսը ժառանգեց արևելյան Հռոմեական կայսրությունը՝ Կոստանդնուպոլիս մայրաքաղաքով։ Վերջինս կառուցվել էր հին հունական Բյուզանդիոն գաղթավայրի հիման վրա, ուստի կայսրությունը առավել հայտնի է դարձել որպես «Բյուզանդիա»։ Այն ներառում էր տարածքներ երեք աշխարհամասերից՝ Բալկանյան թերակղզին (Եվրոպա), Փոքր Ասիան և Արևելյան Միջերկրականը (Ասիա), Եգիպտոսը և Սուդանը (Աֆրիկա)։ Սա արդյունքն էր նաև քրիստոնեական եկեղեցու` կաթոլիկի և ուղղափառի ճյուղավորման ։ 4-րդ դարից սկսած Հռոմեական կայսրության սահմաններն ասպատակող զանազան ցեղեր ու ցեղային միություններ՝ գոթերը, վանդալները, ալանները, հոները, լանգոբարդները և ուրիշներ, որոնք ներխուժել էին Կենտրոնական ու Արևելյան Եվրոպայից և Ասիայի տարբեր շրջաններից, 5-րդ դարում կարողանում են ավերել ու կործանել Հռոմը։
476 թվականին այդ ցեղերը հերթական անգամ հարձակվում են Հռոմի վրա և վերջնականապես կործանում կայսրությունը։ Դրանով վերջ է դրվում հին աշխարհի պատմությանը և Եվրոպան թևակոխում է միջնադար ։ Փոփոխություններ են տեղի ունենում նաև հասարակական կյանքի կազմակերպման բնագավառներում. տնտեսական ու քաղաքական մեծ իրադարձություն էր ավատատիրական կարգերի հաստատումը, որը փոխարինելու եկավ ստրկատիրական կարգերին, մշակույթի ու կրթության բնագավառում հելլենիզմը զիջեց դիրքերը նորաստեղծ բարբարոսական քրիստոնեադավան պետություններին, իսկ Եվրոպայի կենտրոնացված կառավարումը վերացավ։ Արևմուտքում քաղաքական հեղինակություն դարձավ Հռոմի Պապը։ Այս իրավիճակը տևեց մինչև ուշ միջնադար՝ 14-15-րդ դարեր, երբ Եվրոպայում սկսեց Վերածննդի դարաշրջանը։ Այդ է պատճառը, որ այս ժամանակահատվածը ընդունված է անվանել «խավարի ժամանակներ» ։
Օստգոթեր և վեստգոթեր
Գոթերը գերմանալեզու ցեղեր էին, որոնց հայրենիքը համարվում է Սկանդինավյան թերակղզին։ Նրանց առաջին պետական կազմավորումը հայտնի է որպես «Սկանձա»։ 2-րդ դարում՝ Բերիգ ցեղապետի օրոք, գոթերն անցնում են Բալթիկ ծովը և հաստատվում Վիսլա գետի ավազանում (Լեհաստան), իսկ այդ տարածքում բնակվող վանդալները և ռուգերը տեղաշարժվում են հարավ և Մարկոս Ավրելիոս (161-180) կայսեր օրոք հարձակվում Հռոմեական կայսրության վրա։
3-րդ դարում Ֆիլիմեր առաջնորդը հիմնում է գոթական պետություն՝ Օյումը, որը գտնվում էր արևելաեվրոպական հարթավայրի (այժմ՝ Ուկրաինայի տարածք) կենտրոնական հատվածում։ 230 թվականին գոթերը բաժանվում են երկու խմբի. արևելյան մասում՝ Դոնից Դնեպր գետերի տարածքում ապրող գոթերը հայտնի էին «արևելյան գոթեր» (օստգոթեր) անունով, իսկ արևմտյան մասում՝ Դնեպրից Դնեստր գետերի միջև ապրող ցեղերը՝ «արևմտյան գոթեր» (վեստգոթեր) անունով։ Այս իրավիճակը տևում է մինչև 375 թվականը՝ հոների արշավանքը, որից հետո սկսում է Ժողովուրդների մեծ գաղթը։
375 թվականի հոների արշավանքից մեկ տարի անց գոթերն անցնում են Դանուբ գետը և հաստատվում Բալկանյան թերակղզում։ 378 թվականին նրանք մայրաքաղաք Կոստանդնուպոլսի մոտ՝ Ադրիանապոլսում, հաղթում են հռոմեացիներին։ Ադրիանապոլսի ճակատամարտից հետո գոթերը շարժվում են արևմուտք։ 395 թվականին վեստգոթերի առաջնորդ Ալարիկ I-ը հռչակվում է որպես թագավոր։ Հետագայում օստգոթերը Թեոդորիկ Մեծի օրոք հաստատվում են ժամանակակից Իտալիայի, իսկ վեստգոթերը՝ Իսպանիայի տարածքում՝ դարձյալ հայտնվելով արևելքում ու արևմուտքում։ Վեստգոթերը Պիրենեյան թերակղզի են շարժվում գերմանական այլ ցեղերի՝ վանդալների ու սվեբների, ինչպես նաև ալանական ցեղերի հետ։ Գոթերի մի մասը շարունակում է մնալ Ղրիմի տարածքում երկար ժամանակ՝ ընդհուպ մինչև 9-րդ դար։ Այնուհետև ղրիմյան գոթերը ձուլման են ենթարկվում հույների կողմից, սակայն պահպանում լեզուն և կրոնը։ Ղրիմյան գոթերի մասին վերջին վկայությունները 17-րդ դարի են ։