cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Իբրահիմ խան
Պատերազմներ Պարսկաստանի հետ
1795 թվականին Աղա Մոհամմադ խանի ուժերը կրկին ներխուժում են Ղարաբաղ, բազմաթիվ բնակավայրեր ավերում և ահռելի ավար առնում։ 1796 թվականին ռուսական զորքերը գրավում են Անդրկովկասի մի մասը։ Իբրահիմ խանը բանակցում է ռուսական հրամանատարության հետ և համագործակցություն առաջարկում, սակայն Եկատերինա կայսրուհու մահից հետո ռուսական զորքերը հեռանում են Անդրկովկասից։ Աղա Մոհամմադ խանի վերջին ասպատակության, ինչպես նաև Ղարաբաղում տիրող սովի և ժանտախտի համաճարակի հետևանքով Ղարաբաղի խանությունը խիստ թուլանում է, և Իբրահիմ խանը որոշում է փախչել մինչև պարսկական բանակի հաջորդ հարձակումը։ 1797 թվականին Աղա Մոհամմադ շահն իր զորքով շտապում է Ղարաբաղ Իբրահիմ խանի փախուստը կանխելու համար։ Իբրահիմ խանին հաջողվում է փախել և մերձավորների և ընտանիքի հետ հասնել Դաղստան։ Աղա Մոհամմադ շահն առանց որևէ դիմադրության հանդիպելու մտնում է Շուշի և մի քանի օր անց սպանվում է իր իսկ ծառաների կողմից, հանավաբար՝ զորավար Սադեղ խան Շաղաղիի կազմակերպած դավադրության արդյունքում։ Այնուհետ Իբրահիմ խանը վերադառնում է Շուշի և հաշտություն կնքում Աղա Մոհամմադ շահի հաջորդ Ֆաթհ Ալի շահ Ղաջարի հետ՝ վերջինիս ամուսնացնելով իր դուստրերից մեկին։
Սպանություն
1805 թվականի մայիսի 26-ին, 1804–1813 թվականների ռուս-պարսկական պատերազմի ժամանակ, Իբրահիմ խանը Ռուսաստանի ներկայացուցիչ գեներալ Պավել Ցիցիանովի հետ Քյուրաքչայի պայմանագիրն է կնքել, համաձայն որի Իբրահիմ խանը մտնում էր ռուսական հպատակության տակ և Ռուսաստանը նրան ճանաչում էր իբրև Ղարաբաղի խան։ Այնուհետ Ցիցիանովը մտել է Շուշի և այնտեղ ռուսական կայազոր թողել։ 1806 թվականի փետրվարի 20-ին Բաքվում Ցիցիանովի մահից և ռուսական հարձակման խաթարումից հետո Իբրահիմ խանը որոշել է հրաժարվել ռուսների հետ իր պայմանավորվածությունից և նորից ենթարկվել Պարսից շահին։ Իբրահիմ խանը շահից օգնություն է խնդրել Շուշիից ռուսական կայազորը հեռացնելու համար։ Երբ պարսկական բանակը մոտեցավ Շուշիին, Իբրահիմ խանը լքեց բերդը և ճամբարեց մոտակայքում։ 1806 թվականի հունիսի 12-ին (այլ տվյալներով՝ հունիսի 2-ին կամ մայիսի 27-ին) ռուսական բանակի մայոր Դմիտրի Լիսանևիչը, տեղեկանալով Իբրահիմ խանի ճամբարափոխության մասին Վարանդայի մելիք Ջումշուդից, իր զորախմբով հարձակվել է Իբրահիմ խանի ճամբարի վրա և սպանել խանին, նրա կանանցից մեկին, դստերը, և կրտսեր որդուն։ Այնուհետ ռուսները Ղարաբաղի խան են նշանակել Իբրահիմ խանի որդիներից մեկին՝ Մեհտի Ղուլիին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1806 մահեր Կատեգորիա:1730 ծնունդներ Կատեգորիա:Ղարաբաղի խանություն
Մենք այստեղ ապրում ենք
«Մենք այստեղ ապրում ենք» («Біз осында тұрамыз», «Мы здесь живём»), 1956 թվականի խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Շակեն Այմանովը Մատվեյ Վոլոդարսկու մասնակցությամբ Ալմաթիի կինոստուդիայում ։
Ռոնին
«Ռոնին» (Ronin), Ջոն Ֆրանկենխայմերի կողմից 1998 թվականին նկարահանված մարտաֆիլմ Ռոբերտ դե Նիրոյի և Ժան Ռենոյի մասնակցությամբ ։
Մենք այստեղ ապրում ենք
Քննադատություն
Այս ֆիլմում, որը, ընդհանուր առմամբ, դրական գնահատական է ստացել ինչպես մամուլում, այնպես էլ հեռուստադիտողի շրջանում, ամեն ինչ չէ, որ հաջող էր։ Կրկին սյուժեի տեղեկատվությունը, լեզվի աղքատությունն ու միօրինակությունը, դրամատուրգիական կնիքը «հերթապահ կազմալուծիչի» կերպարի որոշման մեջ։ Բայց գլխավոր հերոսների հմայքը, Շակեն Այմանովի հիանալի դերասանական աշխատանքը շրջկոմի քարտուղարի դերում, թեմայի հասարակական մասշտաբները շատ բան են փոխհատուցել։
Ռոնին
Սյուժե
Հինգ վարձու պրոֆեսիոնալներ հանդիպում են Մոնմարտր քաղաքի մի բիստրոյում։ Նրանց բոլորին վարձել են մեկ ընդհանուր առաջադրանք կատարելու համար։ Խմբում ոչ ոք չգիտի մինչև վերջ, թե հստակ ինչ առաջադրանք են կատարելու։ Պարզ է միայն մեկ բան՝ անհրաժեշտ է գողանալ մի քեյս, որը շատ լավ պահպանվում է, որպեսզի այն չվաճառեն հակառակորդներին։
Պարգևներ
1999 թվականին Young Hollywood Awards մրցանակաբաշխության ժամանակ ֆիլմը ստացել է երեք նոմինացիա և մեկ մրցանակ ֆիլմի համար գրված լավագույն երաժշտական թեմայի համար (Best soundtrack)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1998 ֆիլմեր Կատեգորիա:United Artists ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր Փարիզի մասին Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:MGM ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մարտաֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական մարտաֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Ֆրանսիայում Կատեգորիա:Ամերիկյան քրեական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան քրեական թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական դետեկտիվ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան դետեկտիվ ֆիլմեր
Մեղրատու մեղու
Մեղրատու մեղու, ընտանի մեղու (Apis mellifera) կամ արևմտյան մեղրատու մեղու կամ եվրոպական մեղրատու մեղու, թաղանթաթևավորների կարգի իսկական մեղուների ընտանիքի Apinae ենթաընտանիքի հասարակական միջատների տեսակ, աշխարհում մեղրատու մեղուների 7-12 ցեղերից ամենահայտնի տեսակը ։
Հնագույն ժամանակներից մարդիկ բազմացնում են մեղրատու մեղուներին՝ ստանալու համար մեղվապահական մթերքներ, ինչպիսիք են մոմը, մեղրը, թույնը, ակնամոմը, մեղրահացը և այլն։ Գյուղանտեսության զարգացման զուգընթաց մեծացել է մեղուների՝ որպես բնական փոշոտողների դերը (տարածվել է նաև մեղուների միջոցով մշակաբույսերի փոշոտումը ջերմոցներում) ։
Գենոմ
Մեղրատու մեղուն դարձել է երրորդ միջատը դրոզոֆիլից ու մոծակից հետո, որի գենոմը հայտնի է։ Այն պարունակում է ԴՆԹ-ի շուրջ 300 մլն զույգ հիմքեր ։ Առաջին ուսումնասիրությունների արդյունքում պարզվել էր, որ այդ տեսակն առաջացել է Աֆրիկայում, որտեղից երկու ալիքներով գաղթել է Եվրոպա ։ Սակայն մեղվի գենոմի հետագա ուսումնասիրություններն ամբողջ աշխարհում ցույց են տվել, որ նրանք տարածվել են Ասիայից մոտավորապես 300 հազար տարի առաջ և արագ տարածվել Եվրոպայում և Աֆրիկայում ։ Ընդհանուր առմամբ ամբողջ աշխարհում հայտնաբերվել է գենետիկական բազմազանության բարձր մակարդակ, սակայն որոշ տարածաշրջաններում մեղուների գաղութները ոչնչանում են ինբրիդինգի պատճառով ։
Մեղուների միտոքոնդրիալ ԴՆԹ-ն կարող է փոխանցվել հաջորդ սերնդին ոչ միայն էգերից, այլև արուներից ։
Մարսողական համակարգ
Մեղուների մարսողական համակարգը կազմված է միմյանց միացած երեք բաժնից։ Առաջին բաժնում ներառված են ըմպանը, կերակրափողն ու մեղրի կտնառքը։ Ըմպանը, որ գտնվում է գլխում, առջևի աղու լայնացած հատվածն է։ Ըմպանը միանում է կերակրափողին, որը կրծքի միջով հասնում է փորի առջևի հատված, որտեղ լայնանում է ու առաջացնում մեղրի կտնառք։ Դատարկ կտնառքի ծավալը կազմում է 14 մմ³, սակայն մեղրով կամ նեկտարով լցվելու դեպքում այն կարող է մեծանալ 3-4 անգամ։ Կտնառքում գտնվող մկանների օգնությամբ նրանում գտնվող մեղրը կամ նեկտարը կարող է դուրս մղվել կերակրափողի ու կնճիթիկի միջով։ Երկրորդ բաժինը (միջին աղի) տեղակայված է կտնառքից հետո և ծառայում է որպես մարսողության հիմնական օրգան։ Երրորդ բաժնի (հետնաղի) կազմում ներառված են բարակ ու հաստ (ուղիղ) աղիները։ Ուղիղ աղում, որն առանձնանում է մեծ ծավալով, կուտակվում են կերի չմարսված մնացորդները ձմեռվա, ցրտի կամ վատ եղանակի ընթացքում, իսկ երիտասարդ մեղուների մոտ՝ նախքան նրանց ուղղորդված թռիչքը։ Օրգանիզմի վրա արտաթորանքի վնասակար ազդեցությունների բացառման նպատակով տեղի է ունենում ջրի ու կղանքի ներծծում և հատուկ գեղձերի կողմից հակազդող նյութերի արտազատում ։
Արյունատար համակարգ
Մեղվի սիրտը, որ նման է երկար խողովակի, գտնվում է մարմնի վերին հատվածում և ձգվում է նրա մեջքի կողմի երկայնքով՝ վեցերորդ տերգիտից մինչև գլուխը։ Կրծքով անցնում է այդ խողովակի ավելի նեղ հատվածը (աորտա), որից հեմոլիմֆան հոսում է գլխի խոռոչ։ Խողովակը մկանային թելերով ամրացված է մարմնի մեջքային կողմից, ունի հինգ հատվածներ (վերջինը, որ գտնվում է վեցրորդ տերգիտի տակ, փակ է), որոնք միմյանցից առանձնացված են փականներով, որոնք թույլ են տալիս հեմոլիմֆայի հոսքը միայն մեկ ուղղությամբ՝ փորիկից դեպի գլուխը։ Արյունատար համակարգի մեջ ներառված են նաև փորային ու մեջքային դիաֆրագմաները, որոնք կարգավորում են հեմոլիմֆայի հոսքը դեպի մարմնի խոռոչ։ Փորիկի խոռոչում հեմոլիմֆան, մաքրվելով քայքայված նյութերից և հարստանալով սննդարար նյութերով, անցնում է սիրտ և նորից ուղղվում դեպի գլխի անոթներ։ Մեղվի ոտքեր, բեղիկներ ու թևեր հեմոլիմֆան հասնում է այսպես կոչված պղպջակների օգնությամբ, որոնք տեղակայված են այդ օրգանների հիմքերի մոտ։ Հանգիստ վիճակում մեղուների սիրտը րոպեում կծկվում է 60-70 անգամ, իսկ թռիչքից անմիջապես հետո նրա սրտի կծկումների թիվը հասնում է րոպեում 150-ի ։
Շնչառական համակարգ
Ներշնչված օդը նախ լցվում է կուտիկուլայի անցքեր, որոնցից երեք զույգը տեղակայված են կրծքի, վեց զույգը՝ փորիկի վրա։ Այդ օրգաններում գտնվող մազիկների միջոցով փոշուց մաքրված օդն անցնում է գլխային, կրծքային ու փորային զույգ պարկեր, որոնք միացված են միմյանց, ապա շնչափողերով հասնում է միջատի բոլոր օրգաններին։ Օդն օրգանիզմ ներթափանցում է մարմնի բոլոր անցքերով, սակայն դուրս է գալիս հիմնականում կրծքային երրորդ զույգով ։
Թևեր
Մեղվի թևերը ձևավորվում են հարսնյակի փուլում։ Հասուն մեղուների թևերը բարակ, էլաստիկ թիթեղներ են։ Թևի համար որպես հիմք ծառայում է պլեյրիտը, որից դուրս ընկած է երկար ուսը։ Թռչելու ժամանակ հիմնական դերը կատարում են ոչ ուղղակի մկանները, որոնց կրճատումը փոխում է կրծքի սեգմենտների թեքությունը։ Ուղղակի ազդեցության մկաններն ազդում են անմիջականորեն թևերի վրա ջղերի և խիտինային թիթեղիկների միջոցով։ Թռիչքի ընթացքում առջևի ու հետևի թևերը միանում են իրար հետևի թևերի առջևի ծայրին տեղակայված կեռիկներով, որոնք ուղղված են առաջ և կոչվում են «համուլուս» (լատ.՝ hamulus - փոքրիկ կեռիկ)։ Երբ միջատը վայրէջք է կատարում, այդ կեռիկներն առաձնանում են, ու թևերը տեղակայվում են մարմնի երկայնքով ։ Այդ կեռիկների ընդհանուր թիվը կազմում է 17-ից մինչև 28 ։
Մեղուն կարող է թռչել մինչև 65 կմ/ժ արագությամբ (առանց բեռի, իսկ բեռով՝ 20-30 կմ/ժ)՝ այդ ընթացքում թևերը թափահարելով վայրկյանում 200-250 անգամ։ Նրանք կարող են փեթակից հեռանալ մինչև 3-4 կմ։ Սակայն նեկտարի հետ արդյունավետ աշխատել նրանք կարող են մինչև 2 կմ հեռավորության վրա ։
Զգայարաններ
Զգայարաններից զարգացած են տեսողությունը, լսողությունը, հոտառության, համի, ջերմության ընկալիչները և այլն։
Բարդ աչքերը կազմված են մեծ թվով փոքր աչիկներից (3000-4000՝ մայր մեղվի, 4000-5000՝ աշխատավոր մեղվի, 7000-10000՝ բոռի մոտ), որոնցից յուրաքանչյուրն ընկալում է առարկայի որոշակի մասը, իսկ բոլորը միասին ընկալում են առարկան ամբողջությամբ (խճանկարային կամ մոզաիկ տեսողություն)։ Գլխի գագաթնային հատվածում տեղավորված են 3 պարզ աչքերը։ Մեղուները տեսնում են բևեռացված լույսը, ինչը հնարավորություն է տալիս որոշել արևի դիրքը նույնիսկ այն ժամանակ, երբ այն ծածկված է ամպերով ։ Մեղուները չեն տեսնում կարմիր գույն, ի տարբերություն դեղինի, կապույտի և ուլտրամանուշակագույնի ։
Հոտառության օրգանները գտնվում են բեղիկների վրա։ Մարմինը ծածկող մազիկների մի մասը կատարում են շոշափելիքի օրգանների դեր և կապված են զգայական բջիջների ու նյարդային համակարգի հետ։ Հոտառության ու շոշափելիքի օրգանները թույլ են տալիս կողմնորոշվել մութ փեթակում։ Հոտառության ծակոտիների քանակը բոռերի բեղիկերի վրա մոտավորապես յոթ անգամ ավելի շատ է, քան աշխատավոր մեղուների մոտ ։
Համի ընկալիչները գտնվում են կնճիթիկի վրա, ըմպանում, բեղիկների ու ոտքերի թաթերի վրա։
Մեղվի բեղիկների վրա տեղակայված են օրգաններ, որոնցով նա ընկալում է խոնավությունը, ջերմությունը ու սառը, ածխաթթու գազի պարունակության մակարդակը, ինչը նրան թույլ է տալիս վերահսկել փեթակի միկրոկլիման, որն առավել հարմար է թրթուրների զարգացման համար ։
Խայթոց
Մեղվի խայթող ապարատը գտնվում է փորիկի հետևի մասում և կազմված է երկու թունավոր գեղձերից, թույնի պահեստարանից և մեղվի խայթիչից, որն ունի 2 մմ երկարություն և 0,1 մմ տրամագիծ։ Խայթիչն ատամնավոր է, այդ պատճառով էլ երբ այն խրվում է ողնաշարավորների մաշկի մեջ, մեղուն, չկարողանալով հանել խայթող ապարատը, կորցնում է այն ու մահանում։ Մեղվի թույնը բնորոշ հոտով և դառը համով անգույն հեղուկ է, այն ունի թթու ռեակցիա (pH = 4,5—5,5), օդում արագ չորանում է և վերածվում ամորֆ բյուրեղների 1,1313 գ/սմ³ խտությամբ։ Մեղուների թույնը ջերմակայուն է, դիմանում է ցրտին և մինչև 115 °C տաքացմանը։ Այլ կենդանական թույներին հատուկ բաղադրիչներից բացի նրանում պարունակվում են նյութեր, որոնք բնորոշ են միայն մեղուների թույնին։ Թույնի բաղադրիչներն ունեն խիստ սահմանազատված ազդեցություններ, սակայն գործում են սիներգիայով՝ լրացնելով և ուժեղացնելով մեկը մյուսին։ Խայթելու ժամանակ մեղուն զոհի օրգանիզմ է ներմուծում 0,3-0,8 մգ թույն․ վերջինիս չափը կախված է տարվա եղանակից և մեղվի տարիքից։ Մարդու համար մահացու է 0,2 գ թույնը (500-1000 խայթոց) ։
Մայր մեղու
Մայր մեղուն ընտանիքի միակ լիարժեք էգն է, որ ունի զարգացած սեռական օրգաններ։ Նրանից են ծագում փեթակի մյուս բոլոր մեղուները՝ աշխատավորները, բոռերն ու երիտասարդ մայրերը։ Մայր մեղուն մշտապես շրջապատված է աշխատավոր մեղուներով, որոնք հոգ են տանում նրա մասին, կերակրում, մաքրում նրա մարմինը, նախապատրաստում բջիջները ձվադրման համար և այլն։ Փեթակում մայր մեղվի ներկայությունը մեղուներին հայտնի է դառնում նրա հոտի միջոցով։ Մայրն արտադրում է հատուկ նյութ, այսպես կոչված՝ «մայրական նյութ», որի հոտը փոխանցվում է փեթակի բոլոր առանձնյակներին նրանց միջև առկա սննդի փոխանակման շնորհիվ։ Մայր մեղվի մահվան դեպքում «մայրական նյութ» այլևս չի արտադրվում, և նրա բացակայությունն արագ զգում է ամբողջ փեթակը։ Մայր մեղուն ունի մարմնի համեմատաբար մեծ չափեր՝ 18-25 մմ (աշխատավոր մեղուներինը՝ 12-15 մմ) և համեմատաբար կարճ թևեր (մարմնի երկարության համեմատությամբ)։ Նրա կնճիթիկն ավելի կարճ է (3,5 մմ), քան աշխատավոր մեղուներինը։ Նա նույնպես ունի խայթոց, սակայն դա օգտագործում է միայն այլ մայրերի հետ պայքարի ժամանակ։ Ամռանը մայր մեղուն կշռում է մոտ 0,25 գ, իսկ աշխատավոր մեղուների միջին քաշը կազմում է 0,1 գ։ Մեղուները մայր մեղվին աճեցնում են հատուկ պատրաստված մեծ մայրաբջջում։ Մայրաբջիջ մեղուները կարող են պատրաստել սովորական բջիջներում, որտեղ մայր մեղուն արդեն դրել է բեղմնավորված ձու։ Այդպիսի մայրաբջիջները, որոնք մեղուները պատրաստում են մայր մեղվի հանկարծակի մահվան դեպքում, կոչվում են խորշային։ Եթե մեղուները պատրաստվում են ձագ տալու (այդ ժամանակ մայր մեղուն հեռանում է պարսի հետ) նոր մայր մեղվի դուրս գալու համար մայր մեղուն ձուն դնում է հատուկ պատրաստված բջջում, որը կոչվում է պարսային, որից դուրս եկած մայր մեղուները կոչվում են պարսային ։
Դրված ձվից երեք օր հետո դուրս է գալիս թրթուրը, որին մեղուները մինչև մայրաբջջի փակումը կերակրում են կաթով։ Այդ կաթը պարունակում է հատուկ սպիտակուցներ, որը պատասխանատու է թրթուրից մայր մեղվի առաջացման համար ։ Թրթուրն արագ է աճում և ձվադրումից 8,5-9 օր հետո մեղուները փակում են մայրաբջջիջը մոմի և ծաղկափոշու խառնուրդից ծածկոտեն կափարիչով։ Փակված մայրաբջջում թրթուրը 7,5-8 օրում վերածվում է հարսնյակի, իսկ հետո հասուն միջատի՝ երիտասարդ մոր։ Այդպիսով՝ մոր ձևավորումը ձվից մինչև հասուն միջատի տևում է 16-17 օր :
Մայրաբջջից դուրս գալուց 3-4 օր հետո երիտասարդ մայրն սկսում է թռչել տարածքում՝ ծանոթանալու տեղանքին և փեթակի դիրքին։ Իր կյանքի 7-10-րդ օրը նա թռչում է բոռերի հետ հանդիպման («բեղմնավորման թռիչքներ»)։ Այսպիսի թռիչքների տևողությունը մոտավորապես 20 րոպե է։ Մայր մեղվին բեղմնավորում են սովորաբար 7-10 բոռեր (պոլիանդրիա), սակայն երբեմն դրանց թիվը կարող է ավելի մեծ լինել ։
Տասօրյա տարիքից մայր մեղուները սկսում են ձվադրել (եթե վատ եղանակային պայմանների պատճառով բեղմնավորումը չի հետաձգվել)։ Առաջին շրջանում երիտասարդ մայրերը քիչ քանակությամբ ձու են դնում, բայց հետո նրանց քանակն արագ աճում է։ Գարնանը և ամռանը բարենպաստ պայմանների դեպքում մայր մեղուները օրվա մեջ դնում են 1500-2000 ձու, իսկ ամբողջ սեզոնի ընթացքում՝ 150-200 հազար ձու։ Այդպիսի քանակությամբ ձու մայրը կարող է դնել միայն ուժեղ մեղվաընտանիքում, որն ունի բնի մեծ ծավալ, որակյալ բջիջներ և բավական քանակությամբ մեղր ու ծաղկեփոշի։
Մեղվաբուծության մեջ մայր մեղուն մեծ արժեք է ներկայացնում իր կյանքի առաջին երկու տարիներին։ Սկսած երրորդ տարվանից ձվադրության քանակն արագ նվազում է։ Ծեր մեղուները դնում են մեծ թվով չբեղմնավորված ձվեր, որոնցից դուրս են գալիս բոռեր։
Մայր մեղուն ապրում է մինչև հինգ, հազվադեպ՝ մինչև ութ տարի ։
Աշխատավոր մեղուներ
Մեղուների ընտանիքը կազմված է հիմնականում աշխատավոր մեղուներից։ Ձմռանը լավ ընտանիքներում լինում է 20-30 հազար, իսկ ամռանը 60-80 հազար և ավելի աշխատավոր մեղու։ Մեղվաընտանիքի բոլոր աշխատավոր մեղուները սերում են նույն մորից։ Նրանք, ինչպես մայր մեղուն, էգ առանձնյակներ են, սակայն աշխատավոր մեղուների սեռական օրգանները թերզարգացած են։
Մայր մեղուն ձվադրումից հետո այլևս հոգ չի տանում սերնդի մասին։ Ձվերից ձևավորված թրթուրներին խնամում են արդեն աշխատավոր մեղուները։ Ընդ որում՝ սնուցող մողուներն օգտագործում են մեծ քանակով սպիտակուցային կեր։
Աշխատավոր մեղուները կատարում են բոլոր աշխատանքները բնի ներսում ու նրանից դուրս։ Նրանք մաքրում են բույնը, նախապատրաստում մեղրաբջիջները, որ մայր մեղուն դրանց մեջ ձու դնի, պատրաստում մոմ և դրանից կառուցում նոր բջիջներ, կերակրում թրթուրներին և բնում պահպանում անհրաժեշտ ջերմաստիճան, պահպանում փեթակը, ծաղիկներից հավաքում նեկտար և ծաղկափոշի, դրանք տանում փեթակ, այսինքն՝ աշխատավոր մեղուները կատարում են մեղվաընտանիքի կյանքի հետ կապված բոլոր աշխատանքները։
Փեթակում տաքություն ապահովելու համար պատասխանատու են «վառարան֊մեղուները», որոնք մեծ ճշգրտությամբ կարգավորում են ջերմության առաջացումը և կարող են տաքացնել մինչև 44 °C։ Մեկ այդպիսի մեղուն, մտնելով ազատ մեղրաբջիջ, կարող է ապահովել ջերմության մինչև 70 հարսնյակ, իսկ ընդհանուր առմամբ, կախված մեղվաընտանիքի չափերից, այդպիսի մեղուների քանակը կարող է կազմել մի քանի հատից մինչև մի քանի հարյուր։ Ջերմաստիճանը, որում զարգանում է հարսնյակը, ազդում է նրա ապագա «մասնագիտության» վրա։ Հարսնյակը, զարգանալով 35 °C-ում, դառնում է մատակարարող, իսկ 34 °C-ում՝ «տնային տնտեսուհի» ։ Բացի այդ, մեղուների մասնագիտությունը կախված է ազդակի նկատմամբ բնածին արձագանքից․ հատկապես դրական ազդակներին (սնունդ) արձագանքողները դառնում են հավաքողներ, իսկ բացասականներին արձագանքողները՝ պահակներ ։
Աշխատավոր մեղվի զարգացում ձվադրումից մինչև հասուն միջատ դառնալը տևում է 21 օր, որի ընթացքում անցնում է մի քանի փուլ․ ձու՝ 3 օր, թրթուր բաց բջջում՝ 6 օր, թրթուր և հարսնյակ փակված բջջում՝ 12 օր։
Փեթակային մեղուներ
Մոմային գեղձերը գտնվում են մեղուների փորի ստորին կիսօղակների վրա (մեկական զույգ երրորդից մինչև վեցերորդ կիսօղակների վրա)։ Գեղձերից մոմն արտազատվում է հեղուկ վիճակում, օդում պնդանում է ու վերածվում փափուկ եռանկյուն թեփուկների կամ մոմե թիթեղիկների, որոնց քաշը կազմում է 0,25 մգ։ Ապա դրանք ոտքով ուղղում են դեպի մանդիբուլաներ, լավ փափկացվում, վերածում գնդիկների, ինչից հետո դրանք պատրաստ են օգտագործման։ Մայր մեղուներն ու բոռերը մոմային գեղձեր չունեն ։ Մեղուների մոմային գեղձերն առավել զարգացած են 12-18 օրականում։ Ավելի ծեր մեղուների մոտ այդ գեղձերը փոքրանում են ու ավելի քիչ մոմ են արտազատում։ Վաղ գարնանը մոմային գեղձերը գործում են այն մեղուների մոտ, որոնց մոտ դրանց զարգացումը չէր ավարտվել աշնանը։
15-18 օրական երիտասարդ (փեթակային, չթռչող) մեղուները կատարում են նաև շատ ուրիշ աշխատանքներ փեթակում։ Նրանք պահպանում են բնի մաքրության, փակում են բջիջների կափարիչով, երբ դրանք լցվում են մեղրով և կամ դրանցում տեղավորված են հասուն թրթուրները, հսկում են բույնը այլ միջատների ներխուժումից և այլ ընտանիքների գող մեղուներից, որոնք փորձում են տանել պատրաստի կերային պաշարները։ Երիտասարդ մեղուները նեկտարը ստանում են փեթակ վերադարձած հավաքող մեղուներից։ Նոր բերված նեկտարը պարունակում է շուրջ 50 % ջուր։ Այդ ձևով այն պահպանվել չի կարող քանի որ կարճ ժամանակ անց դրանում կարող է սկսվել խմորում։ Մեղուները գոլորշացնում են ավելորդ ջուրը և դրա պարունակությունը հասցնում միջինը մինչև 18-20 %։ Դրա համար նոր հավաքված նեկտարը նրանք նախ փոքր կաթիլներով տեղավորում են դատարկ բջիջների պատերին, ապա այդ բջիջների վերևում երկար ժամանակ թափահարում թևերը, որպեսզի ջուրը գոլորշիանա։ Դրանից հետո մեղր պատրաստող մեղուն բերանից հանում է նեկտարը, ապա նորից կուլ տալիս այն։ Այդպես շարունակվում է մինչև 240 անգամ, ինչից հետո մեղուն այն դնում է բջջի մեջ։ Որոշակիորեն պնդանալուց հետո այլ մեղուներ դրանք տեղափոխում են մի բջջից մյուսը և տեղավորում ավելի մեծ մասնաբաժիններով, մինչև այն պնդանում է։ Այդ գործընթացքում նեկտարը հարստացվում է ֆերմենտներով, վիտամիններով և մանրէազերծվում ։
Թռչող մեղուներ
Հաստատվել է, որ մեղուները լավ են տեսնում արևի լույսի ուլտրամանուշակագույն ճառագայթները (որոնք անտեսանելի են մարդու համար)։ Համարվում է, որ մեղուները տարբերում են հետևյալ գույները՝ դեղին, կապտականաչ, կապույտ, մանուշակագույն և ուլտրամանուշակագույն, ըստ վերջին տվյալների՝ կախված նրանց կողմից ուլտրամանուշակագույն ճառագայթների անդրադարձման բնույթից, մեղուներին այդ գույները թվում են բոլորովին տարբեր, քան մարդուն։ Այսպես, կապույտը և մանուշակագույնը մեղուն տեսնում է որպես չորս տարբեր գույներ։ Կարմիրը նրանք կարող են շփոթել մանուշակագույնի ու սևի հետ։ Կանաչն ու նարնջագույնը մեղուներն ընկալում են որպես դեղին գույն ։
Մեղրատու բույսերի ծաղիկները միջատներին գրավում են ոչ միայն իրենց վառ գունավորմամբ, այլև բուրմունքով։ Մեղուների մոտ շատ լավ է զարգացած հոտառությունը։ Դրա օրգանները գտնվում են մեղուների բեղիկներում։ Հոտառությունը մեծ նշանակություն ունի մեղուների կյանքում․ հոտով նրանք իրենց ընտանիք մեղուներին տարբերում են օտարներից, որոնում են նեկտար և այլն ։
Բերանային հավելուկները մեղուների մոտ ձևավորված են այնպես, որ թույլ են տալիս լեզվի գդալիկով հեշտությամբ լիզել նեկտարի փոքրագույն կաթիլները բացված ծաղկում և հանել այն ծաղիկների ավելի խոր ծաղկապսակներից կնճիթիկի օգնությամբ, որը ձևավորվում է ներքին շրթունքից ու ներքին ծնոտներից։ Աշխատավոր մեղուների կնճիթիկի երկարությունը կազմում է 5,5-6,4 մմ, իսկ որոշ մեղուների մոտ կարող է հասնել 6,9 և նույնիսկ 7,2 մմ՝ կախված նրանց ցեղատեսակից (մայր մեղուներինը՝ 3,5 մմ )։
Մեղուների հավաքած նեկտարը նրանց բերանի ու կերակրափողի միջով անցնում է մեղրային կտնառք, հասցվում փեթակ և փոխանցվում երիտասարդ ընդունող մեղուներին։ Նեկտարից բացի մեղուները բույսերից հավաքում են ծաղկափոշի, որը նրանց սպիտակուցային կերն է։ Մեղվի մարմինը պատված է խիտ մազիկներով։ Մեղվի թռչելու ընթացքում այդ մազիկները կուտակում են ստատիկ էլեկտրականություն, որը հետո ձգում է ծաղկափոշին ։ Ծաղկի վրա իջնելիս մեղուն այդ մազիկների միջև հավաքում է մեծ քանակի ծաղկափոշու հատիկներ, որոնք նա ոտքի «խոզանակով» լցում է զամբյուղիկների (փոսիկներ հետևի ոտքերի վրա) մեջ։ Զամբյուղիկի մեջտեղում գտնվում է մեկ խոշոր մազիկ, որին էլ կպչում է ծաղկափոշին։ Վերջինիս գնդիկի քաշը կազմում է միջինը 10-15 մգ, իսկ երբեմն՝ 20 մգ։ Ծաղկափոշին հավաքելու ժամանակ մեղուներն այն փոքր-ինչ խոնավացնում են նեկտարով ու հատուկ գեղձերի արտազատուկներով, ինչի շնորհիվ ծաղկափոշու հատիկներն ամուր մնում են զամբյուղիկում պինդ գնդիկների տեսքով ։
Սովորաբար մեղուները ծաղկափոշի հավաքում են էնտոմոֆիլ (միջատների կողմից փոշոտվող) բույսերից, որոնք միաժամանակ արտադրում են նեկտար։ Սակայն առանձին ժամանակաշրջաններում (հատկապես վաղ գարնանը), երբ չեն ծաղկում մեղրատու բույսեր կամ դրանք շատ քիչ են, և նրանք չեն կարողանում բավարարել մեղուների ծաղկափոշու պահանջմունքը, նրանք կեր ստանում են անեմոֆիլ (քամու միջոցով փոշոտվող) բույսերից ։
Փեթակ վերադառնալուց հետո մեղուները ծաղկափոշու գնդիկները նետում են մեղրաբջիջների մեջ։ Երիտասարդ մեղուներն անմիջապես գլխով տոփանում են ծաղկափոշին, իսկ երբ բջիջը գրեթե լցվում է, վերևից ավելացնում են մեղր։ Այն սպիտակուցային սննդի աղբյուր է մեղուների ընտանիքի համար ։
Գոյություն ունեն մեղրի մի քանի դասակարգումներ։ Ըստ բուսաբանական ծագման տարբերում են ծաղկային, ցեղամեղր (բոսոջիլների արտաթորություններից հավաքած մեղր) և խառը մեղր։ Ծաղկային մեղրը լինում է մոնոֆլյոր և պոլիֆլյոր։ Մոնոֆլյորը պատրաստվում է գերազանցապես մեկ տեսակի բույսի նեկտարից, պոլիֆլյորը՝ տարբեր տեսակի ծաղիկներից, առանց որևէ մեկի գերակշռության։ Ցողամեղրը պատրաստվում է որոշ միջատների շաքարային արտաթորություններից։ Խառը մեղրն ստացվում է միաժամանակ մեղրի ու ցողամեղրի հավաքման արդյունքում։ Ծաղկային մեղրը, կախված լանդշաֆտի բնույթից, կարող է լինել անտառային, մարգագետնային, տափաստանային դաշտային և մրգային։ Ըստ աշխարհագրական տեղանքի՝ հայտնի են այնպիսի տեսակներ, ինչպիսիք են՝ ուրալյան, բաշկիրական, սիբիրյան, հեռավորարևելյան և այլն ։
Մեղուները անհրաժեշտ քանակության ջուր ստանում են ծաղիկներից հավաքվող ու փեթակ տարվող նեկտարից։ Բայց եթե բնության մեծ նեկտարի քանակը բավարար չէ, իսկ ընտանիքն այդ ժամանակ խնամում է ներ սերնդի, մեղուներն զգում են ջրի կարիք և ստիպված են այն տանել փեթակ։ Ջրկիր մեղուները փեթակ ջուր են տանում կտնառքով (քաղցրահամ կամ աղի, որում աղի պարունակությունը չի գերազանցում 1 %-ը), իսկ երբեմն էլ կաթնասունների մեզ։ Ջուրն օգտագործվում է պնդացած մեղրի ջրիկացման, ինչպես նաև փեթակի զովացման համար ։
Մեղրաբջիջների հաթեցման, փեթակում առկա մանր անցքերը փակելու համար մեղուներն օգտագործում են ակնամոմ, որի կազմի մեջ մտնում են ծաղկափոշու հատիկների թաղանթի բալզամային նյութեր, բույսերի խեժային նյութեր ու մոմի խառնուրդ։ Մեղուերը, որ ակնամոմի պատրաստման համար փեթակ են տանում բուսախեժ, այն հավաքում են զամբյուղիկների մեջ, իսկ կտնառքում տանում են միայն այն մեղրը, որ վերցրել են փեթակում։ Փեթակում բուսախեժը վերցնում են փեթակային մեղուները, զամբյուղիկներից հանում են այն թել առ թել։ Առավել մեծ թվով մեղուներ բուսախեժի հետևից թռչում են կեսօրին, ամենատոթ եղանակին։ Եթե բնության մեջ նեկտարի քանակը շատ է, մեղուները բուսախեժ գրեթե չեն հավաքում ։
Վարք և կողմնորոշում տեղանքում
Ինչպես փեթակի ներսում, այնպես էլ դրանից դուրս մեղուների վարքը պայմանավորված է ռեֆլեքսների կամ ազդակների նկատմամբ նրանց օրգանիզմների օրինաչափ ռեակցիաների ամբողջությամբ։ Տարբերվում են բնածին կամ ոչ պայմանական և կյանքի փորձի ընթացքում ձեռքբերովի կամ պայմանական ռեֆլեքսներ։ Այսպես, բնածին ռեֆլեքսներ են (ոչ պայմանական ռեֆլեքսների բարդ կոմպլեքսներ) թրթուրների կերակրումը, բջիջների կառուցումը և այլն։ Մի տեսակի ծաղիկը մյուսից տարբերելու ունակությունը, ընդհակառակը, մեղուների մոտ ձևավորվում է կյանքի ընթացքում՝ պայմանական ռեֆլեքսերի հիման վրա։
Երիտասարդ մեղուները կողմնորոշիչ թռիչքի ժամանակ հիշում են իրենց փեթակի դիրքը շրջակա միջավայրի մարմինների նկատմամբ (ծառեր, թփեր, այլ փեթակներ և այլն)։ Բավական է, որ փեթակը տեղափոխվի մեկ մետրից պակաս հեռավորության վրա, որ նեկտարով ծանրաբեռնված մեղուները վերադարձից հետո երկար ժամանակ այն փնտրեն հին վայրում և շատ դժվարությամբ գտնեն նրա նոր տեղը։ Եթե փեթակը տեղափոխում են ավելի մեծ հեռավորության վրա, ապա մեղուները ընդհանրապես չեն կարողանում գտնել այն։
Մեղուները հիշում են ոչ միայն փեթակի դիրքը, այլև մուտքի տեղը։ Եթե փեթակի մուտքը բարձրացվի կամ իջեցվի, կամ փոխվի դրա տեղը, ապա վերադարձած մեղուն երկար ժամանակ կփնտրի դրա տեղը։ Նույնը վերաբերում է փեթակի գունավորմանը և նրան շրջապատող առարկաների դիրքի փոփոխությանը (հարևան փեթակների այլ գունավորում, նրան շրջապատող ծառերի ու թփերի հատում)։
Նեկտար կամ ծաղկափոշի հավաքելիս յուրաքանչյուր մեղու ձգտում է այն հավաքել միայն ինչ-որ մի տեսակի բույսից։ Օրինակ, սկսելով նեկտար հավաքել հնդկաձավարի ծաղկից՝ մեղուն չի թռչում մեկ այլ բույսի վրա, քանի դեռ շարունակվում է հնդկաձավարի ծաղկման շրջանը։ Դա ունի կենսաբանական մեծ նշանակություն բույսերի փոշոտման համար։ Միայն այն դեպքում, երբ միաժամանակ ծաղկում են տարբեր տեսակների ոչ մեծ թվով բույսեր, մեղուները մեկ թռիչքի ընթացքում այցելում են մի քանի տեսակի ծաղիկի ։ Մի բույսի ծաղկման շրջանն ավարտվելուց հետո դրանից նեկտար հավաքող մեղուները միանում են այլ բույսերից նեկտար հավաքողներին կամ սկսում փնտրել ուրիշ տեսակի բույսեր (այդ դեպքում նրանք կոչվում են հետախույզ մեղուներ)։ Գտնելով կերի նոր աղբյուր՝ մեղուներն այն հավաքում են իրենց մեղրային կտնառքում, ապա մի քանի անգամ թռչում ծաղկող բույսի շուրջը, որպեսզի հիշեն նրա տեղը, ինչից հետո վերադառնում են փեթակ։ Փեթակի ճանապարհը նույնպես մեղուները հիշում են ճանապարհին հանդիպող ուղղորդիչ երևույթների միջոցով (ծառեր, թփեր, ջրամբարներ, ճանապարհներ և այլն) արևի լույսի ուղղությամբ կամ Երկրի մագնիսական դաշտով։
Մեղուն վերադառնում է փեթակ գրգռված վիճակում։ Նա իր բերած նեկտարը տալիս ընդունող մեղուներին, իսկ ինքը կատարում է բնորոշ շարժումը, որ կոչվում է «հավաքագրման պար», որով նա մեղվաընտանիքի մյուս անդամներին հրավիրում է հավաքելու իր գտած նեկտարը։ Եթե կերը գտնվել է փեթակի մոտ՝ 100 մետրից ոչ հեռու, ապա մեղուն արագ վազում է մի մեղրաբջջի շուրջը, ապա շրջվում և կատարում նույնպիսի շրջան հակառակ ուղղությամբ։ Մի մեղվից մյուսին անցնելով՝ նա կրկնում է այդ շարժումները մի քանի վայրկյանի ընթացքում։ Այդ պարը կոչվում է շրջանաձև ։
Երբ ծաղկող բույսերը գտնվում են հարյուր մետրից ավելի հեռավորության վրա, նեկտար բերած մեղուները կատարում են պար, որն ի տարբերություն շրջանաձևի, կոչվում է գալարաձև։ Նրանք սկզբում կատարում են կիսաշրջան մի քանի բջիջների չափով, այնուհետև 2-3 բջջի չափով անցնում են ուղիղ գծով՝ շարժելով փորիկը մի կողմից մյուսը, ինչից հետո կատարում են երկրորդ կիսաշրջանը հակառակ ուղղությամբ։ Պարի բնույթը, ինչպես նաև ուղիղ գծով շարժման ընթացքում փորի տատանումների թիվը կախված են հավաքող մեղվի գրգռվածության աստիճանից, այսինքն՝ ծաղիկների գտնվելու վայրի հեռավորությունից։ Որքան հեռու է կերի աղբյուրը, այնքան քիչ է շարժում փորը մեղուն ուղիղ թռիչքի ժամանակ, որը կատարում է ասես շատ հոգնած։ Պարով մեղուները հայտնում են ոչ միայն մինչև կերի աղբյուրն ընկած հեռավորությունը, այլև այն, թե ինչ ուղղությամբ պետք է թռչել։ Պարող մեղվի (հետախույզ մեղու) գրգռվածության աստիճանը փոխանցվում է նրան շրջապատող մեղուներին։ Դա օգնում է նրանց գտնել ծաղկած բույսերը, որի մասին հայտնում է պարող մեղուն ։
Սակայն պարը նեկտարի աղբյուրի հեռավորության վերաբերյալ տեղեկություն հաղորդելու միակ միջոցը չէ։ Դրա ժամանակ մեղուներն արձակում են ռիթմիկ ձայնային ազդակների՝ շարք 33 Հց հաճախականությամբ։ Հենց դրանք են տեղեկություն պարունակում մեղրահավաքի վայրի մասին։ Հեռավորության մեծանալու հետ մեծանում է նաև յուրաքանչյուր շարքի տևողությունն ու դրանում ընդգրկված իմպուլսների քանակը։ Հնչյուններն ընկալելու համար մեղուներն ունեն ֆոնոընկալիչներ, որոնք տեղակայված են նրա մարմնի վրա ։
Պարող մեղվին շրջապատող մեղուները հոտոտում են նրան ու դուրս թռչում փեթակից՝ որոնելու նույն հոտն ունեցող ծաղիկներ։ Որոշ ժամանակ անց նույն վայր է թռչում նաև այն մեղուն, որն առաջինն էր գտել այն։ Վերադառնալով փեթակ՝ այդ մեղուները նույնպես կատարում են նմանատիպ պար՝ նեկտարի աղբյուրի մասին հայտնելով ավելի մեծ թվով մեղուների, որոնք զբաղված չեն այլ ծաղիկներից նեկտար հավաքելով։ Այդ բույսերի կողմից նեկտարի արտադրությունն ավատվելուց կամ խիստ կրճատվելուց հետո մեղուներն այլևս նման պար չեն կատարում, ինչի շնորհիվ կարգավորվում է այդ ծաղիկներին այցելող մեղուների թվաքանակը։
Բացի այդ հետախույզ մեղուն կարող է զգուշացնել իր ցեղակիցներին, որ պաշարի ինչ-որ տեսակ վտանգավոր է, և այնտեղ թռչել պետք չէ։ Դրա համար նրանք թափահարում են թևերը 380 Հց հաճախականությամբ և 150 մվ տևողականությամբ։ Ազդանշանը այն առանձյակի համար է, որը կատարում է պարը և ի պատասխան զգուշացնող ազդանշանի կտրուկ իջեցնում է պարի ինտեսիվությունը ։
Ձայն
Մեղուներն ունակ են արձակել տարբեր բարձրության ու տեմբրի ձայներ։ Մեղվաընտանիքը փեթակում բզզում է տարբեր կերպ՝ կախված իր ֆիզիոլոգիական վիճակից։ Այդպիսով կարելի է կենսաակուստիկ տեսանկյունից վերահսկել մեղուների դրությունը։ Ձայնի բնույթից կարելի է որոշել, թե արդյոք նրանք մրսում են, սոված են, ընտանիքը որոշել է ձագ տալ, արդյոք մայր մեղու կա ընտանիքում, ինչպես են մեղուները վերաբերվում փեթակ դրված մայր մեղվին (մեղուները միշտ չէ, որ ընդունում են նրան), ինչպիսին է մեղուների ռասայական պատկանելությունը (յուրաքանչյուր ռասա արձակում է իրեն հատուկ ձայն)։ Կարելի է նաև ակուստիկորեն վերահսկել մեղուների թռիչքները, օրինակ՝ սահմանափակել նրանց դուրս գալը փեթակից (օրինակ՝ դաշտերը թունաքիմիկատներով մշակելու ժամանակ) ։
Մեղրատու մեղուների տեսակներ
Եվրոպական տեսակներ․ Աֆրիկյան տեսակներ․ Միջին Արևելքևի և Ասիայի տեսակներ՝
Տեսակները միմյանցից տարբերվում են արտաքին տեսքով (գունավում և չափեր), վարքով (ագրեսիվություն, այլ մեղվաընտանիքներից մեղր գողանալու հակում, ջերմության տատանումներին դիմանալու ունակությամբ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Մեղուներ
Էպիխո (Նիկոսիայի շրջան)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նիկոսիայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Կիպրոսի գյուղեր
Սրբուհի Երիցյան
Սրբուհի խաչատուրի Երիցյան, հայ մշակութային գործիչ։
Կենսագրություն
Մահացել է 1917 թվականին Թիֆլիսում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ մշակութային գործիչներ
Աստերոիդների ցանկ (257301-257400)
Աստերոիդների ցանկ (257201-257300) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (257401-257500)
Սոֆիևկա (գյուղ, Ալեքսանդրովի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Սոֆիևկա գյուղում բնակվում էր 287 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Ալեքսանդրովկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Պալոմա Էռերա
Պալոմա Էռերա, բալետի արգենտինացի պարուհի։ Համարվել է Ամերիկյան բալետի թատրոնի լավագույն արտիստ 1995 թվականից, կարիերան ավարտել է 2015 թվականին։
(8292) 1992 SU14
(8292) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1992 թվականի սեպտեմբերի 30-ին Հենրի Հոլտի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,72605 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3261 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,126 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1643,99 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,218979 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,54° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1992 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Հենրի Հոլտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ուիլյամ Դևիս Էվանս
Ուիլյամ Դևիս Էվանս (William Davies Evans, ), ուելսցի շախմատիստ և նավաստի, Էվանսի գամբիտ շախմատային սկզբնախաղի  հեղինակ։
Կենսագրություն
Ուիլյամ Դևիս Էվանսը մահացել է Օստենդեում, աղքատության մեջ։
Ուկրաինայի Տարաս Շևչենկոյի անվան ազգային մրցանակ
Ուկրաինայի Տարաս Շևչենկոյի անվան ազգային մրցանակ (Національна премія України імені Тараса Шевченка), Ուկրաինայի մշակույթի և արվեստի բնագաբառների պետական բարձրագույն պարգև, որն անվանվել է ի պատիվ ուկրաինացի բանաստեղծ Տարաս Շևչենկոյի։ Մրցանակ շնորհելու մասին որոշումն ընդունում է Ուկրաինայի Նախագահը` հիմնվելով Տարաս Շևչենկոյի անվան Ազգային մրցանակի Հանձնաժողովի առաջարկությունների հիման վրա ։
Մրցանակի պատմություն
Մրցանակը հիմնադրվել է 1961 թվականի մայիսի 20-ին համաձայն ՈւԽՍՀ Նախարարների Խորհրդի Որոշման որպես Շևչենկոյի անվան հանրապետական մրցանակ։ Որոշման համաձայն, այդ մրցանակը շնորհվում էր գրականության, արվեստի, երաժշտության, թատերական արվեստի և կինոարվեստի գործիչներին։
Առաջին մրցանակը հանձնվել է 1962 թվականի մայիսի 9-ին։ Առաջին դիպլոմը և մրցանակակրի կոչմանն արժանացել է Պ. Տիչինան, Օ. Գոնչարը և Պ. Մայբորոդան։ Դափնեկրի դրամական մրցանակն այդ ժամանակ կազմում էր 2500 ռուբլի։
Սոֆյինո-Լիման
2001 թվականի տվյալներով Սոֆյինո-Լիման գյուղում բնակվում էր 72 մարդ։
Ուկրաինայի Տարաս Շևչենկոյի անվան ազգային մրցանակ
Մրցանակի պատմություն
1969 թվականին հանրապետական մրցանակը վերանվանվել է «Տարաս Շևչենկոյի անվան ՈւԽՍՀ Պետական մրցանակ»։ Իսկ 2000 թվականի հունիսի 22-ին մրցանակին տրվել է Ուկրաինայի բարձրագույն մրցանակի կարգավիճակ` համաձայն Ուկրաինայի Նախագահի թիվ 808/2000 Հրամանագրի և ստացել է «Տարաս Շևչենկոյի անվան Ուկրաինայի Ազգային մրցանակ» անվանում։
Սոֆյինո-Լիման
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Ալեքսանդրովկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ուկրաինայի Տարաս Շևչենկոյի անվան ազգային մրցանակ
Մրցանակի հանձնաման կանոնակարգ
Մրցանակը շնորհվում է Ուկրաինայի Նախագահի Հրամանագրով։ Այդ մրցանակը տրվում է գրականության և արվեստի, հրապարակախոսության և ժուռնալիստիկայի բնագավառում ակնառու նվաճումներ ու մշակույթի զարգացման գործում զգալի ավանդ ունեցող քաղաքացիներին։
Ամեն տարի կարող է շնորհվել ոչ ավելի, քան տասը Ազգային մրցանակ։ Մրցանակաբաշխության շնորհման համար աշխատանքների առաջադրումն իրականացվում է դրանց հրապարակման պահից հինգ տարիների ընթացքում, բայց ոչ շուտ, քան մինչև կես տարի առաջ դրանց առաջադրումից։
Տարաս Շևչենկոյի անվան Ուկրաինայի Ազգային մրցանակի մրցույթին մասնակցող ստեղծագործությունները և աշխատանքները  ներկայացվում են Ուկրաինայի մշակույթի և տուրիզմի նախարարություն, Ուկրաինայի գիտությունների ազգային ակադեմիա, Ուկրաինայի արվեստի ազգային ակադեմիա, Ուկրաինայի ստեղծագործական միություններ և Ուկրաինայի գրական-արվեստագիտական միություններ։ Մրցանակը կարող է շնորհվել Ուկրաինայի, այլ պետությունների քաղաքացիներին և քաղաքացիություն չունեցող անձանց։
Ազգային մրցանակը շնորհվում է հեղինակին կամ կատարողին մեկ անգամ կյանքի ընթացքում։ Նրանց շնորհվում է մրցանակի դափնեկրի դիպլոմ և մրցանակի դափնեկրի Պատվո նշան։ Դրամական մրցանակի չափը սահմանվում է ամեն տարի` համաձայն Ուկրաինայի Նախագահի Հրամանագրի, և 2010 թվականին կազմել է 130 000 գրիվեն կամ մոտ 5 715 ԱՄՆ դոլար ( 2015 թվականի նոյեմբերի ՈւԱԲ փոխարժեքով)։
Ազգային մրցանակ շնորհելու մասին Ուկրաինայի Նախագահի հրամանագիրը հրապարակվում է ամեն տարի մարտի 9-ին «Կառավարական սուրհանդակ» թերթում և հրապարակվում է ռադիոյով և հեռուստատեսությամբ։
Ազգային մրցանակի դիպլոմներ և պատվավոր նշանները դափնեկիրներին հանձնում է Ուկրաինայի Նախագահը մարտի 9-ին Ուկրաինայի Ազգային օպերայում հանդիսավոր միջոցառման ժամանակ, որը նվիրված է Տարաս Շևչենկոյի ծննդյան օրվան (սակայն 2010 թվականին Ուկրաինայի Նախագահ Վիկտոր Յանուկովիչը Շևչենկոյի մրցանակի հանձնումն անցկացրել է Տարասի լեռան վրա Կանև քաղաքում, որտեղ թաղված է Շևչենկոն) ։
Մրցանակի շնորհման հանձնաժողով
Մրցանակի շնորհման հանձնաժողովը հատուկ մարմին է, որը ենթարկվում է Ուկրաինայի Նախագահին և ստեղծվել է Տարաս Շևչենկոյի անվան Ազգային մրցանակի շնորհման համար առաջադրվող թեկանծուների հետ կապված հարցերի նախնական քննարկման համար։
Մրցանակի դափնեկիրներ
Մրցանակից հրաժարվելու միակ դեպքը տեղի է ունեցել 2011 թվականին, երբ ուկրաինացի գրող Վասիլի Շկլյարը հրաժարվել է պարգևից։ Մերժման պատճառը գրողն անվանել է իր անհամաձայնությունն այն բանին, որ կրթության նախարարի պաշտոնը զբաղեցնում է Դմիտրի Տաբաչնիկը ։
Հղումներ
<div class="cx-template-editor-title" title="Шаблон предназначен для указания языка около ссылок на страницы на иностранном языке.">Ref-uk
Կատեգորիա:Պարգևներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ուկրաինայի պատվավոր կոչումներ
Ջան
Ջան, արդի հայերենի գրական ու խոսակցական լեզուներում, բարբառներում լայնորեն տարածված փաղաքշական բառ, որը դրվում է կոչականի մոտ։ Գործածվում է նաև որպես ուրախ բացականչություն, առանձին կոչական բառ։ Թարգմանաբար նշանակում է հոգի, մարմին, կրծքավանդակ, անձ, հոգի, շունչ։ Վկայված է միջին հայերենում ։
Ծագումնաբանություն
Փոխառված է պարսկերեն՝ ﺟﺎﻦ ― ǰān՝ հոգի, ոգի, անձ, կյանք, հոգիս (փաղաքշական) բառից։ Հնարավոր է, որ որոշ բարբառներ մտած լինի թուրքերենի միջնորդությամբ։ Օրինակ՝ այդպես է ջանըմ (canım) ձևը ։ Պարսկերեն բառի ցեղակից ձևերն են՝ ավեստերեն viiānayā՝ ոգի, միջին պարսկերեն և պարթևերեն gyān՝ ոգի, հոգի; սանսկրիտ ցեղակիցն է vyāná- m՝ շունչ։ Հին *y-ի դիմաց պարսկերեն ǰ- հնչյունը համապատասխանության համար համեմատությամբ yātu ― ǰādū(g) ― ջատուկ, ջադու ։
Այս հնդիրանական բառի կազմության բաղադրիչներն են՝ vi- նախածանց + an- շնչել։ Ցեղակից ձևերի և ստուգաբանական քննարկման (նաև՝ ստուգաբանական մի երկու այլ տեսակետի) համար տես հղումները ՝ ։
Համանուններ
Չպետք է շփոթել համանուն բառը՝ ջան, ջանք, ճիգ, աշխատանք, որ հին է՝ ոսկեդարի հայ գրականության, և իմաստով ու ծագմամբ տարբեր է։
«Ջան»‐ի մասին
Հովհաննես Թումանյան, 1910 թ․
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայերեն բառեր և արտահայտություններ
Արմագեդոն
Արմագեդոն (հունարեն` Ἁαρμαγεδδών), վայր, որտեղ ըստ Նոր կտակարանի Հայտնության գրքի, պետք է տեղի ունենա պատերազմ չարի և բարու միջև` խորհրդանշելով աշխարհի վերջը։ Ունի բազմանշանակ մեկնաբանություն. ներկայացվում է որպես ինչպես իրական, այնպես էլ՝ խորհրդանշական տեղանք։ Հանդես է գալիս նաև իր ծագումնաբանական իմաստով։
«Արմագեդոն» եզրույթն օգտագործվում է Նոր հունական կտակարանում (Հայտնություն 16։16). Կա կարծիք, որ այն կապ ունի հրեական Մագիդո լեռան (הר מגידו) հետ, որը հին ժամանակներում եղել է մարտերի վայր (մ.թ.ա. 15-րդ դ., մ.թ.ա. 609 թ.)։ Ժամանակակից Մագիդոն քաղաք է, որը գտնվում է Կիշոն գետի տարածքում՝ Գալիլեյան ծովի հարավային ափից 40կմ հարավ-արևմուտք։
Համաձայն նախահազարամյա քրիստոնեական մեկնաբանություններից մեկի՝ Մեսիան պետք է վերադառնա երկիր և Արմագեդոնի ճակատամարտում պարտության մատնի նախաքրիստոսին ("գազանին") և սատանային։ Այնուհետև սատանայի մարմինը կնետվի մի անհատակ փոս կամ ձոր ու այնտեղ կմնա 1000 տարի (մեկ և Մագոգին] (երկու տարբեր ազգերի ներկայացուցիչներ)։ Նրանք ճամբարում կտեղավորեն իրենց շրջապատող "սուրբ արարածներին" և "սիրելի քաղաքը"` Երուսաղեմը։ Աստված երկնքից կուղարկի կրակ, որը հազարամյակն ավարտվելուն պես ագահաբար կխժռի Գոգին ու Մագոգին։ Սատանան, մահը, դժոխքն ու բոլոր նրանք, ում մասին չի գրված Կյանքի գրքում, այնուհետ նետվելու են [Գեհենայի] (ծծմբով այրվող կրակի լիճ) մեջ։
Քրիստոնեություն
Մեգիդոյի անունը Հին կատակարանում նշված է տասներկու անգամ, որից տասը հիշատակում են հին Մագիդո քաղաքին, իսկ երկուսը` "Մագիդոյի հարթավայրին"։ Հին կտակարանի այս հատվածներից ոչ մեկում Մագիդոն չի ներկայացում որպես որոշակի մարգարեական հավատքների հետ կապված քաղաք։
Նոր կտակարանում Արմագեդոն քաղաքին վերաբերող միակ հիշատակումը արված է Հայտնության գրքում (16։16)։ Այն նույնպես չի անում որրևէ կանխատեսում այդ քաղաքում կայանալիք մարտական գործողությունների մասին։ Փոխարենը այնտեղ կա ակնարկ, որ նրանք մի օր բոլոր թագավորներին հավաքելու են ... Արմագեդոնում։ Սակայն Հայտնության 16։14 գլխի հիման վրա կազմված ենթատեքստը թույլ է տալիս ենթադրել, որ հավաքույթի նպատակը ["Ամենազոր Աստծու մեծ օրվա պատերազմն է"]։ Նոր կատակարանի այսպիսի խորհրդանշական և խորհրդավոր թվացող ձևակերպումը որոշ գիտնականների բերում է այն եզրահանգման, որ Արմագեդոն լեռը պետք է լինի իդեալականացված վայր։
Կատեգորիա:Աստվածաշնչյան վայրեր Կատեգորիա:Վախճանաբանություն Կատեգորիա:Քրիստոնեական տերմիններ
Բիվոնա
Բիվոնա  (Bivona), կոմունա Իտալիայում, Սիցիլիա մարզի Ագրիջենտո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 4225 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 1 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 88 կմ² մակերես տարածք։ Փոստային ինդեքսն է՝ 92010։ Հեռախոսային կոդը՝ 0922։
Քաղաքի հովանավորն է սուրբ Ռոզալիան։ Քաղաքի տոնը նշվում է սեպտեմբերի 3-5 ընկած ժամանակահատվածում։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության աճը
Ռեգբի 15-ի միավորները
Միավորների հաշվում
Ռեգբիի գլխավոր նպատակն է – վաստակել առավել միավորներ քան հակառակորդ թիմը։ Միավորները կարելի է վաստակել միքանի տարբերակով –
Try (Փորձ)
Փորձը հաշվի մեջ է երբ գնդակը իջեցվում է գետնին հակառակորդի գոլային տարածքում։ Գնդակը գետնին կարող է հասցվել 2 տարբերակով – առաջինը, երբ խաղացողը գնդակին տիրելով հասցնում և իջեցնում է այն հակառակորդի գոլային տարածքում և երկրորդը, երբ գնդակը արդեն գտնվում է գոլային տարածքում և գետնին սեխմելով այն գետնին էլ ավելին։ Փորձը տալիս է թիմին 5 միավոր։
Տուգանային փորձը նշանակվում է մրցավարի կողմից այն խախտման ժամանակ երբ դա կարող էր տալ կանոնները չխախտող կողմին փորձի հնարավորություն։ Տուգանային փորձը նշանակվում է ուղղահայաց դարպասաձողերի մեջ ընկած տարածքում և կարող է բերել զգուշացման կամ դեղին քարտի։ Այս տիպի փորձը նույնպես տալիս է թիմին 5 միավոր։
Իրացում (Conversion)
Փորձ կատարելուց կամ տուգանային փորձից հետո թիմը կատարում է իրացում ոտքի հարվածով այն կետից որտեղից կատարվել է փորձը։ Բարեհաջող իրացումը բերում է թիմին ևս 2 միավոր.
Տուգանային գոլ (Penalty goal)
Տուգանային գոլը նշանակվում է մրցավարի կողմից երբ տեղի է ունենում խաղի որոշակի կանոնների խախտում։ Գոլային հարվածը պետք է անցնի հորիզոնական դարպասաձողից վեր և ուղղահայաց դարպասաձողերի միջև։ Այս գոլը բերում է թիմին 3 միավոր։
Դրոպ-գոլ (Drop goal)
Այս տիպի գոլը կոչվում է, երբ խաղացողը ոտքով հարվածում է գնդակին գոլի ուղղությամբ։ Այս գոլի պարտադիր պայմանն է որ մինչ որքով հարվածը գնդակը պետք է հպվի խոտածածկին։ Բարեհաջող գոլը կբերի թիմին 3 միավոր։
Կատեգորիա:Ռեգբի
Մալոսկո
Մալոսկո (Malosco), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Տրենտինո Ալտո Ադիջե մարզի Տրենտո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 399 մարդ (2008), բնակչության խտություն՝ 66 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 6 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 38013։ Հեռախոսային կոդ՝ 0463։
Ժողովրդագրություն
Բնակչություն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ռեջինա Հոլլ
Ռեջինա Հոլլ (Regina Lee Hall, ), ամերիկացի դերասանուհի, որն առավել հայտնի է «Սարսափելի ֆիլմ» ֆիլմերի շարքում խաղացած Բրենդա Միքսի դերով։
Կենսագրություն
Ռեջինա Հոլլը ծնվել է 1970 թվականի դեկտեմբերի 12-ին Վաշինգտոնում՝ Կոլումբիա շրջանում ՝ էլեկտրիկ Օդի Հոլլի և ուսուցչուհի Ռուբի Հոլլի ընտանիքում ։ Միջնակարգ դպրոցը ավարտելուց հետո Հոլլն ընդունվել է Նյու Յորքի Ֆորդհամի համալսարան, որտեղ 1992 թվականին ավարտել է անգլերենի լեզվի բակալավրիատը  ։ Ավելի ուշ ընդունվել է Նյու Յորքի համալսարան, որտեղ 1997 թվականին ստացել է լրագրության մագիստրոսի աստիճան։
Սկզբում Հոլլը մտադիր է եղել սկսել իր կարիերան մատենագրության կամ լրագրության ոլորտներում։ Բայց հոր՝ կաթվածից մահից հետո, նա ընտրություն է կատարել հօգուտ դերասանական գործունեության։ «Դա հանկարծակի էր։ Ես մտածում եմ, երբ ձեր կյանքում հանկարծակի իրադարձություններ են լինում, դրանք փոխում են ձեր կյանքի ծրագրերը և վերաուղղում են կողմնորոշիչները։ Երբ դուք երիտասարդ եք, չեք հասկանում կյանքի լրջությունը։ Բայց ամեն ինչ փոխվում է, երբ երիտասարդ տարիքում կորցնում ես հարազատ մարդու։ Ես կարծում եմ՝ դա ինձ ստիպեց մտածել այն մասին, թե ինչ եմ իրականում ուզում ստանալ կյանքից» ։
Կարիերա
Հոլլը հեռուստատեսային կարիերան սկսել է «Անվերջ սեր» հեռուստասերիալում երկրորդ պլանի և «Քողարկված ոստիկանները» սերիալում հրավիրված դերասանուհու դերերով։ Հոլլը առաջին մեծ դերը խաղացել է 1999 թվականի «Խաչեղբայր» ֆիլմում։ Հոլլն իր դեբյուտի մասին ասել է. «Դա իմ առաջին ֆիլմն էր։ Նկարահանումների ընթացքում ես ծանոթացա Սեն Լաթանի հետ, որի հետ միասին խաղացել ենք «Սեր և բասկետբոլ» ֆիլմում։ Դա իմ երկրորդ ֆիլմն էր։ Այնուհետև, երբ ես ապրում էի Լոս Անջելեսում, նկարահանվել են իմ երրորդ և չորրորդ ֆիլմերը։ Եվ դա իսկապես հոյակապ էր» ։
Հոլլը համաշխարհային ճանաչում է ձեռք բերել կատակերգական «Սարսափելի ֆիլմ» սարսափ ֆիլմում ունեցած դերով (և դրա շարունակություն «Սարսափելի ֆիլմ 2», «Սարսափելի ֆիլմ 3», «Սարսափելի ֆիլմ 4» ֆիլմերով)։ Նրա հերոսը` Բրենդա Միքսը աֆրոամերիկացի է։ «Սարսափելի ֆիլմ» ֆիլմերի շարքքը նրա կարիերայի ամենամեծ հաջողություններից մեկն է ։ 2001 թվականին Հոլլը «Էլլի ՄաքԲիլ» դրամատիկական սերիալում ստացել է Քորետա Լիպի դերը։ Սկզբում Հոլլը հանդես է եկել որպես հրավիրված դերասանուհի, սակայն 5-րդ եթերաշրջանից հետո, ստացել է գլխավոր դերերից մեկը։
2018 թվականին թողարկվել է «Աջակցություն աղջիկներին» անկախ կատակերգությունը, որում Հոլլը խաղացել է գլխավոր դեր։
Դերսանական աշխատանքի համար Հոլլը արժանացել է քննադատների դրվատական գնահատականին և կինոմրցանակների բնազմաթիվ անվանակարգերի։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 12 ծնունդներ Կատեգորիա:1970 ծնունդներ Կատեգորիա:Վաշինգտոն քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իռլանդական ծագմամբ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կատակերգուներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Նյու Յորքի համալսարանի շրջանավարտներ
Լևկո Լուկիանենկո
Լևկո Գրիգորովիչ Լուկիանենկո (Левко́ Григо́рович Лук'я́ненко), ուկրաինացի քաղաքական գործիչ, խորհրդային այլախոհ և Ուկրաինայի հերոս ։ Նա Ուկրաինայի Հելսինկի խմբի հիմնադիրներից մեկն էր 1976 թվականին և 1988 թվականին ընտրվեց վերաբացված Ուկրաինայի Հելսինկիի խմբի՝ Ուկրաինայի Հելսինկիի ասոցացիայի առաջնորդ։
Լուկիանենկոն Ուկրաինայի անկախության հռչակագրի հեղինակն է։
Վաղ կյանքը և կարիերան
Լուկիանենկոն ծնվել է 1928 թվականի օգոստոսի 24-ին Խորհրդային Միության Գորոդնայի շրջանի Խրիպիվկա գյուղում ։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում՝ 1944 թվականին,15 տարեկան հասակում զորակոչվել է խորհրդային բանակ, չնայած որ նա կարող էր ապացուցել, որ անչափահաս է (զորակոչվելու համար նա խաբել է, թե ծնվել է 1927 թվականին)։ Ծառայել է Ավստրիայում և Կովկասում (Օրջոնիկիձե և Նախիջևան քաղաքներում)։ Ավստրիայում նա ականատես եղավ ուկրաինական ցորենի ներմուծմանը Բադենում, ինչը նրան հիշեցրեց 1930-ականներին Ուկրաինայից ցորենի դուրս բերմանը, երբ Հոլոդոմորի ժամանակ նա գրեթե սովամահ էր եղել ։ Այս իրադարձությունը ստիպեց Լուկիանենկոյին «հետևել Սևերին Նալիվայկոյի ուղուն․ ես պետք է պայքարեմ անկախ Ուկրաինայի համար» ։
1953 թվականին Լուկիանենկոն ընդունվեց Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետ և անդամագրվել է Խորհրդային Միության կոմունիստական կուսակցությանը (ԽՄԿԿ)։ (Լուկիանենկոն հետագայում նշեց, որ նա անդամագրվել է ԽՄԿԿ-ին միայն «Ուկրաինայի համար լավագույնը անելու համար») ։ Հետագայում Լուկիանենկոն հայտնեց, որ իր մականունը խոխոլ էր, որը էթնիկ վիրավորական է ուկրաինացիների դեմ ։ 1958 թվականին ավարտելուց շատ չանցած Լուկիանենկոն՝ որպես պրոպոգանդիստ, ուղարկվել է Ռադեխովի շրջանի կոմունիստական կուսակցության կոմիտե։ Լուկիանենկոն հայտնեց, որ 1956 թվականի 20-րդ համագումարից հետո․ «Ես դադարեցրեցի ձևացնել, թե կուսակցության անդամ եմ» ։