cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Իրանական օրացույց
Զրադաշտական օրացույց
Ալեքսանդր Մակեդոնացու նվաճումներից և նրա մահից հետո պարսկական տարածքները անցան իր գեներալներից մեկին ` Սելևկուսին (մ.թ.ա. 312 թ.), սկսելով Իրանի Սելևկյան դինաստիան։ Հունաստանի ավանդույթների հիման վրա Սելևկյանները ներկայացրեցին ժամանակի պատմությունը դարաշրջաններով, այլ ոչ թե առանձին թագավորների տիրապետություններով։ Նրանց դարաշրջանը հայտնի դարձավ՝ որպես Ալեքսանդրի դարաշրջան կամ ավելի ուշ, Սելևկյանների ժամանակաշրջան։ Քանի որ նոր կառավարիչները զրադաշտականներ չէին, Զրադաշտական հոգևորականները կորցրին իրենց գործառույթը թագավորական դատարաններում և այդպիսով դժգոհեցին Սելևկյաններից։ Չնայած դարաշրջաններով սկսեցին գրել պատմությունը, նրանք ստեղծեցին իրենց սեփական զրադաշտականության դարաշրջանը։ Դա առաջին լուրջ փորձն էր ամսաթվերը որոշելու համար՝ կապված Զրադաշտ մարգարեի  կյանքի հետ։ Քահանաները զրադաշտական ​​պատմական աղբյուրներ չունեին և  դարձան Բաբելոնյան արխիվներին, որոնք հայտնի էին հնագույն աշխարհում։ Դրանցից նրանք հասկացան, որ պարսկական պատմության մեջ մեծ իրադարձություն տեղի ունեցավ Ալեքսանդրի դարաշրջանից 228 տարի առաջ։ Իրականում դա Բաբելոնի նվաճումն էր Կյուրոս Մեծի կողմից մ.թ.ա. 539-ին։ Սակայն քահանաներն այս օրն ապատեղեկատվություն էին համարել, երբ «ճշմարիտ հավատը» հայտնվեց իրենց մարգարեին, և քանի որ ավեստական ​​գրականությունը ցույց է տալիս, որ հայտնությունը տեղի է ունեցել, երբ Զրադաշտը 30 տարեկան էր, մ.թ.ա. 568 թ. համարվել է որպես Զրադաշտի ծննդյան տարի և, փաստորեն, Պարսկական կայսրությանը նույնպես։ Այս սխալ ամսաթիվը դեռ հիշատակվում է բազմաթիվ ներկայիս հանրագիտարաններում, որպես Զրադաշտի ծննդյան օր։
ՀԻՆ ԱՎԵՍՏԱՅԻ ՕՐԱՑՈՒՅՑ
Հին Ավեստայի օրացույցի հիմքը Ավեստան է։ Ենթադրվում է, որ այդ օրացույցի տարիների և ամիսների բաժանումները կատարվել են ըստ Ավեստայի գաթերի։ Զրադաշտական օրացույցի տարին բաղկացած է վեց հավասար եղանակներից՝ այսինքն 45 օր, 60օր, 75օր,  30 օր, 80 օր, կրկին՝ 75 օր, ընդհանուր առմամբ 365 օր։ Այդ եղանակները պարզապես անվանվել են գահ՝ ժամանակ, և յուրաքանչյուր եղանակի վերջին հինգ օրերը տոնել են, և դրանք անվանել գահբարե։
ՆՈՐ ԱՎԵՍՏԱՅԻ ՕՐԱՑՈՒՅՑ
Նոր Ավեստայի օրացույցը փոխարինել է Հին Ավեստայի օրացույցին։ Շատ հետազոտողների կարծիքով այն տարածվել է Աքեմենյանների դարաշրջանում և ազդեցություն է կրել եգիպտական օրացույցից։ Այդ օրացույցը տարածվել է Ք.ա 441թ-ից, Արտաշիր թագավորի ժամանակաշրջանից։ Ըստ Ղուրանի՝ այն շարունակել է գոյություն ունենալ նաև պարթևական դարաշրջանում։ Սասանյանների ժամանակաշրջանում այդ օրացույցը կիրառվել է երկու ձևով։
2. ԲԵՀԻԶՔԻ ԿԱՄ ՎԱՀԻՍՔԻ ՕՐԱՑՈՒՅՑ
Այս օրացույցը հիմնականում կիրառում էին աստղագետներն ու զարադաշտական մոգերը։ Այն ավելի ստույգ էր, քան աշխարհիկ օրացույցը։
ՊԱՐԹԵՎԱԿԱՆ ԵՎ ՍԱՍԱՆՅԱՆ ԴԱՐԱՇՐՋԱՆ
Սասանյան արքաները կրոնական քաղաքականության վերահսկողությունը հանձնեցին զրադաշտականներին, և կրոնական շատ սովորույթներ վերականգնվեցին։ Բարեփոխումներ իրականացվեցին նաև զրադաշտական օրացույցում։ Առաջ եկավ մազդեական օրացույցը, որը պահպանում էր կրոնական բոլոր առանձնահատկությունները։ Այն դարձավ Սասանյան արքաների պաշտոնական, քաղաքական, հասարակական, կրոնական օրացույցը։ Օրացույցի կիրառման սկիզբը համընկավ Արտաշիր Պապականի գահակալության տարիների հետ։ Թեև Հազկերտը սպանվեց և Սասանյան թագավորությունը կործանվեց, բայց մինչև այսօր զրադաշտական օրացույցի սկիզբը համարվում է Հազկերտի գահակալության առաջին տարիները։
ՀԱԶԿԵՐՏԻ ՕՐԱՑՈՒՅՑ
Սասանյան իշխանության անկումից հետո Իրանում կիրառվում էր Հազկերտի օրացույցը։ Սասանյանների դարաշրջանում յուրաքանչյուր թագավորի գահակալության սկիզբը համապատասխանեցվում էր նոր օրացույցի սկզբի հետ։ Օրինակ, տարեթիվը նշվում էր հետևյալ կերպ՝ Արտաշիրի գահակալության երրորդ տարի։ Այս ավանդույթը շարունակվեց մինչև Հազկերտ Երրորդի ժամանակաշրջանը։
Փոփոխություները պարթևների, Արտաշիր I, Որմիզդ I, Հազկերտ III-ի կողմից
Պարթևները (Արսակալի տոհմերը) նույն օրացուցային համակարգն ընդունեցին փոքր փոփոխություններով և թվագրեցին իրենց դարաշրջանը մ.թ.ա. 248-ից, երբ նրանք հաջորդեցին Սելևկյաններին։ Նրանց անունները ամիսների և օրերի համարժեք են նախկինում օգտագործված Ավեստյանների պարթևական անունները, որոնք տարբերվում են Սասանյանների կողմից օգտագործվող միջին պարսկական անուններից։ Օրինակ, Աքեմենյան ժամանակներում ժամանակակից Պարսկաստանի «Օրը» կոչվում էր Դադվա (Ստեղծող), Պարթևստանւմ՝ Դաթուշը, և սասանայանների մոտ՝ Դադվ/Դայ (Դադարի Պահլավի) անունը։ Երբ 224 թ. ապրիլին պարթևների դինաստիան ընկավ և փոխարինվեց Սասանյանով, նոր թագավոր, Արտաշիր I- ի կողմից, վերացվեց պաշտոնական բաբելոնյան օրացույցը և այն փոխարինվեց զրադաշտականով։ Սա ներգրավված էր ուղղումով դեպի գահանիստի վայրեր, որոնք տեղաշարժվել էին եղանակներով հետ, քանի որ հաստատվել էին։ Դրանք տեղադրվեցին ութ ամիս անց, ինչպես նաև էպագեմոնայ, գաթա կամ գա օրերը նույն անունով հնագույն զրադաշտական ​​օրհներգերից հետո։ Այլ ազգերը, ինչպիսիք են հայերը և հեթանոսները, չեն ընդունում փոփոխությունը։ Նոր ամսաթվերը եղել են՝
224 թ-ին հունվարի 21-ին, Գրինվիչում գարնանային հավասարակշռությունը ընկավ կեսօրին, որը 22 Շահրիվարն էր։ Բարեփոխումից անմիջապես հետո, մարտի 21-ը, համապատասխանում էր 27 Շահրիվարին։ Ահա 225-6-րդ թ․-ի օրացույցը՝
Փոփոխությունը առաջացրեց շփոթություն և չափազանց անհարգալից էր։ Նոր էպագոմենայ կոչվում էին «ավազակի օրեր»։ Ժողովուրդը այժմ դիտում էր «Մեծ» Նովրուզը 6 Ֆրավերդինում, որը Զրադաշտի ծննդյան օրն էր և համապատասխանում էր հին օրացույցի 1 Ֆրավարդին- ին։ Նոր 1 Ֆրավարդինը դիտվել է որպես «փոքրիկ» Նովրուզ։ Որմիզդ I-ը (272-273) միջդավան օրերն անցկացրեց փառատոններում։ Մ.թ.հ 273 թ․-ին՝ հունվարի 23-ին, ժամը 5-ին ընկավ Գրինվիչի գարնանային օրուգիշերահավասարը։ Հազկերտ I-ը թագավորեց 399-420 թթ.։ Մ.թ.հ․ 400-ին օրուգիշերահավասարը ընկավ մոտ մարտի 19-ին, որը եղել է 9 Աբան։ Ալ-Բիրունիի խոսքերով, այդ իշխանության մեջ արաջի տարվա սկիզբը ուներ կրկնակի ճշգրտում։ Տասներորդ դարի աստղագետ Աբուիլ-ասան Կուսյարը նշել է, որ Խոսրով II-ի (AD 589-628) թագավորության ժամանակ արևը ներխուժում է Աուրի Ադուրում։ Դա տեղի ունեցավ իր իշխանության ընթացքում։ Արաջի դարաշրջանը ներկայացվեց 621 թվականից սկսած, իսկ Հազկերտի դարաշրջանը սկսում է 632 թ. հունիսի 16-ից, այնպես, որ Հազկերտի դարաշրջանը տասնմեկ տարով հետ է մնում արաջի դարաշրջանից։
Մուսուլմանական նվաճում
7-րդ դարի կեսերից վերցրած մուսուլմանական կառավարիչները օգտագործեցին իսլամական օրացույցը վարչակազմի համար, ինչը դժվարություն էր առաջացրել, քանի որ տարին ավելի կարճ էր, այսինքն, բերքահավաքից հետո նախկինում հավաքված հարկը, այժմ պետք է վճարվեր բերքից առաջ։ Ավանդաբար խալիֆ Օմարը վերահաստատեց պարսկական օրացույցը հարկերի հավաքման նպատակով: Մ.թ.հ․ 895 թ-ին արաջի տարվա սկիզբը կրկնակի վերափոխվեց։ Այն տեղափոխվել էր 1 Ֆրավարդինից (12 Ապրիլ) 1 Խորդադ (հունիսի 11)։ Ըստ 1006 թ. մարտի 15-ի, գարնանային օրուգիշերահավասարը կրկին համընկնում էր Նովրուզի՝ 1 Ֆրավարդինի հետ։ Այդ իսկ պատճառով այս տարի էպագոմենայը չորս ամիս ձգձգվել էր, անցնելով Աբանի ավարտից իրենց հին դիրքին Սպանդարմադի վերջում։ Սա մ․թ․հ․ 1006.7 թ․ օրացույցն է՝
Գահանբարը չի շարժվել բավական մոտ իր հին տեղեր, քանի որ հինգերորդը տեղափոխվել է 20-րդ օր, որը հին 15-րդ օրն էր, դրանով իսկ բարձրացնելով չորրորդ և հինգերորդից ութսուն օրերի միջև ընդմիջումը և նվազեցնելով հինգերորդի և վեցերորդի միջի ընդմիջումը մինչև 75 օր։ Նոր ամսաթվերը հետևյալն էին՝
ԼՈՒՍՆԱՅԻՆ ՀԻՋՐԱՅԻ ՕՐԱՑՈՒՅՑ
Իրանում՝ արաբական տիրապետության շրջանում, կիրառվում էր լուսնային օրացույցը։ Երկար ժամանակ այն համարվում էր պաշտոնական օրացույց։ Այդ օրացույցի ամսանունները կապված էին արաբա-իսլամական անվանումների, Մարգարեի, Մեքքայի, Մադինայի անունների հետ։
Միջնադարյան դարաշրջան։ Ջալալի օրացույց
Արաբական տիրապետությունից չորս հարյուր տարի անց Ջալալ էդ Դին Մալեք շահի օրոք, Խայյամի և մի խումբ այլ մաթեմատիկոսների կողմից ստեղվծեց նոր օրացույց. այն հայտնի է Ջալալի օրացույց անունով։
Ջալալի օրացույցը տարեթվերի ու ժամանակահատվածների ամենաստույգ համակարգն է, արևային հիջրայի օրացույցի 5-րդ դարից ի վեր։
Օրինակ՝ Ջալալի տոմարի 940թ. սարաթան (թիր) ամսվա 7-ը համընկնում է արևային օրացույցի 1397թ թիր ամսվա 4-րդ օրվա հետ ։
ՕՐԱՑՈՒՅՑԻ ՊԱՏՄՈՒԹՅՈՒՆՆ ՈՒ ԱՌԱՆՁՆԱՀԱՏԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ
Ջալալի օրացույցը ստեղծվել է Հազկերտի օրացույցից հետո՝ իրանական օրացույցն ավելի ճշգրիտ դարձնելու և դրանում առկա բացթողումների վերացնելու նպատակով։ Թեև Հազկերտի օրացույցը կազմված էր նահանջ տարիներից, այն շարունակեց իր գոյությունը Հազկերտի օրացույցի 375 թվականից (Գրիգորյան տոմարի 1006թ) մինչև սելջուկ Ջալալ էդ Դին Մալեք շահի գահակալության առաջին տարիները։ Նովրուզը՝ ըստ շարժական տոմարի, նշվում էր տասնութ օրվա տարբերությամբ։ Գիշերահավասարը ֆարվարդին ամսվա 1-ին օրվա փոխարեն համապատասխանում էր  ֆարվարդինի 19-ին։ Այդպիսով, ֆարվարդինի առաջին տասնութ օրվա կրճատումով, իբրև նահանջ տարի՝ Հազկերտի՝ 447թ տարեվերջին ավելացնելով, ձևավորվեց Ջալալի օրացույցը՝  գիշերահավասարը ընդունելով որպես տարվա սկիզբ ։
Իրանցի մի խումբ մաթեմատիկոսների՝ Աբու ալ-Ֆաթհ Աբդ ալ-Ռահման Մանսուր Խազենիի, Աբու Մոզաֆար Էսֆերարիի, Աբու Աբբաս Լուքարիի, Մոհամմադ բեն Աքբար Մամուրիի, Մեյմուն բեն Նաջիբ Վասեթիի, Իբն Քուշեք Բիհաղի Մաբահիի և նրանց ղեկավար Օմար Խայյամի ջանքերով լուսնային օրացույցի 471թ. ռամազան ամսվա 3-ին կազմվեց Ջալալի օրացույցը ։
Վեզիր Նիզամ ալ Մուլքի հրամանով այդ իրադարձությունն արձանագրվել է Սպահան (սելջուկների մայրաքաղաք), Ռեյ և Նիշապուր քաղաքներում ։
Ջալալի օրացույցը մինչև Իրանի սահմանադրության հաստատումը պաշտոնապես չէր ճանաչվել, և լուսնային օրացույցի 1329թ-ից (համապատասխանաբար արևային օրացույցի1289թ.) ամիսների տևողության ու անունների փոփոխություններով այն որպես հիջրայի արևային տարի կիրառվում էր Իրանում։ Արևային օրացույցի 1304թ. Իրանի Մեջլիսն ընդունեց արևային նոր օրացույց՝ պարսկական ամսանուններով, ամիսների ճշգրիտ տևողությամբ։ Այդ օրացույցը համարվում է Իրանի և Աֆղանստանի պաշտոնական օրացույցը։ Այն հիմնված է Ջալալի օրացույցի վրա, սակայն ամիսների տևողությունն ու տարեսկզբի ամսաթիվն այլ են։
Ջալալի օրացույցի սկզբնական տարեթիվը համընկնում է Մալեք շահի թագադրման տարեթվի հետ, որը հիջրայի արևային տարվա համեմատությամբ 457 տարվա տարբերություն ունի։
ՕՐԱՑՈՒՅՑԻ ՍԿԻԶԲԸ
Այս օրացույցի մեկնարկն սկսվում է ֆարվարդինի 1-ից (արևային հիջրայի 458թ), որը համապատասխանում է  հիջրայի լուսնային 471թ. ռամազանի 9-ին (կիսալուսնային հիջրայի 471թ. ռամազանի 10-ին), Հուլյան տոմարով՝ 1079թ. մարտի 15-ին (Գրիգորյան տոմարով 1079թ. մարտի 21-ին)։ Մեկ օրացուցային տարին ունի 365 կամ 366 օր։ Տարվա առաջին օրը համընկնում է Նովրուզի տոնի հետ։ Նովրուզի օրը Արեգակը Երկրի հարավային կիսագնդից անցնում է հյուսիսային կիսագունդ, և սկսվում է գիշերահավասարը ։
ԲԱԺԱՆՈՒՄՆԵՐ
Ըստ ներկայացաված օրացույցների՝ տարվա յուրաքանչյուր ամիս (ինչպես Յազդգարդի օրացույցում) ունեցել է 30 օր, մեկ ամիս էլ բաղկացած է եղել 5 օրվանից։ Ամիսներն ունեցել են նույն անուններն (ֆարվարդինից մինչև էսֆանդ) ու օրվա նույն հաշվարկը։ Սակայն կան տեսակետներ, ըստ որոնց որոշ ամիսներ ու օրեր վերանվանվել են, կամ ամիսների տևողությունը ձգվել է 29-32օր ։
1079 թ. մարտի 15-ից, երբ օրացույցն անցավ ևս 18 օր, արաջի օրացույցը բարեփոխվեց Ֆրավարդինի առաջին տասնութ օրերը կրկնելով։ Այսպիսով, մարտի 14-ը եղել է 18 Ֆրավարդին հադիմի (հին) կամ ֆարսիի, իսկ մարտի 15-ը` Ֆրավերդին Ջալալի կամ Մալեքի։ Այս նոր օրացույցը աստղագիտորեն հաշվարկված էր, ուստի էպագոմենայը չէր ունենա ամիսներ, երբ արև մտավ կենդանակերպի նոր նշան։ Մ․թ․հ․ 1006 թ․-ի բարեփոխումից մոտ 120 տարի անց, երբ վերածննդի հավասարումը սկսեց ընկնել Արդավահիշում, զրադաշտականները կրկին համաձյնեցրին դա Նովրուզի հետ՝ ավելացնելով երկրորդ Սպանդարմադը։ Այս Շենսայի օրացույցը մեկ ամիս հետ էր քադիմիից՝ դեռ օգտագործվող Պարսկաստանում, որը օգտագործվում է միայն Հնդկաստանում զրադաշտականների կողմից։ 1745 թ. հունիսի 6-ին մի քանի պարսիկ վերահաստատեցին քադիմի օրացույցը, իսկ 1906-ին որոշները ընդունեցին Ֆասլիի օրացույցը, որում 1 Ֆրավարդինը հավասարեցվեց մարտի 21-ին, այնպես որ յուրաքանչյուր չորս տարին վեցերորդ էպագեմոնալ օր էր։ 1911 թ. Ջալալի օրացույցը դարձավ Պարսկաստանի պաշտոնական ազգային օրացույցը։ 1925 թ. այս օրացույցը պարզեցվեց և ամիսների անուններն արդիականացան։ 1 Ֆարվարդին այն օրն է, որի կեսգիշերվա սկիզբը մոտ է դեպի հավերժական հավասարության ակնթարթին։ Առաջին վեց ամիսներն ունեն 31 օր, հաջորդ հինգը երեսուն, իսկ տասներկուերորդը` 29 օր և 30 նահանջ տարիներին։ Պարսկաստանում որոշ զրադաշտականներ այժմ օգտագործում են Ֆասլիի օրացույցը՝ սկսած 1930 թ.-ից։
Ժամանակակից օրացույց։ Արևային հիջիրի
Ջալալի օրացույցից ինը հարյուր տարի անց 1304թ. ֆարվարդինի 11-ին Իրանի Մեջլիսն ընդունեց նոր՝ արևային օրացույց, որն օգտագործվում է մինչև օրս։
Արեգակնային և Գրիգորյան օրացույցների համապատասխանեցում (Արևային հիջիրի նահանջ տարիները նշված են*)
Գրականություն
1.    «گاه‌شماری جلالی ۲». پایگاه اطلاع‌رسانی مرکز تقویم مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران. بازبینی‌شده در اسفند ۱۳۹۰.
2.    «گاه‌شماری جلالی ۱». پایگاه اطلاع‌رسانی مرکز تقویم مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران. بازبینی‌شده در اسفند ۱۳۹۰.
3.    نوروزنامه، رساله منسوب به خیام نیشابوری
4.    رضا مرادی غیاث آبادی. «چکیده‌ای دربارۀ گاه­شماری جلالی». تارنمای پژوهش‌های ایرانی، ۳ مهر ۱۳۸۶. بازبینی‌شده در فروردین ۱۳۹۱.
5.    گاه‌شماری ایرانی، موسی اکرمی، تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، چاپ اول ۱۳۸۰.
6.    Taqîzâda, Sayyid Ḥasan, Gâhshumârî dar Îrân-i qadîm, Tehran (Čapkhâna-yi Majlis) 1316/1937-1938, (reprinted with the author's notes appointed to the first edition in the 10th vol. of the Opera omnia, ed.by Î. Afshâr, Tehran, 1357/1978-79). Complete Italian ed.: H. Taqizadeh, Il computo del tempo nell'Iran antico, ed. and transl. by S. Cristoforetti, Roma (ISIAO), 2010. 978-88-6323-290-5
7.    Panaino Antonio (1990)։ «CALENDARS, i. Pre-Islamic calendars»։ Encyclopaedia Iranica 4։ ISBN 0-7100-9132-X
Արտաքին հղումներ
http://ephemeris.com/history/middle-east.html#persian
* Կատեգորիա:Իրանական հայտնագործություններ
Բուլղարիայի խորհրդարան
Բուլղարիայի խորհրդարան, առավել հայտնի է, որպես Բուլղարիայի ազգային ժողով (Народно събрание), միապալատ օրենսդիր մարմին Բուլղարիայի Հանրապետությունում, որը բաղկացած է 240 պատգամավորներից։ Բուլղարիայի ազգային ժողովը, որպես երկրի բարձրագույն իշխանական մարմին, արտահայտում է բուլղարացիների հանրային կամքը և ներկայացնում իր ինքնիշխանությունը։
Ազգային ժողովի 100 պատգամավորներն ընտրվում են մեծամասնական ընտրակարգով՝ ըստ թաղամասերի (ընտրությունները կատարվում են երկու փուլով), իսկ մնացած 40-ը՝ ըստ կուսակցությունների կամ կուսակցական դաշինքների ներկայացրած ցուցակների։ Յուրաքանչյուր պատգամավոր ընտրվում է 4 տարի ժամկետով։ Բուլղարիան, որպես Խորհրդարանական Հանրապետություն, մի շարք լիազորություններ է վստահում ազգային ժողովին։
Բուլղարիայի ազգային ժողովը որոշում է երկրի ներքին և արտաքին քաղաքականությունը, իրավունք ունի հաստատել և փոխել երկրի սահմանադրությունը, պատերազմ հայտարարել և խաղաղության պայմանագիր կնքել, վավերացնել և չեղյալ համարել միջպետական համաձայնություններ, ընտրել Բուլղարիայի գործադիր իշխանության ղեկավարին՝ նախագահին, գլխավոր դատախազին և գերագույն դատարանի կազմին։
Բուլղարիայի ազգային ժողովի լիազորությունների շրջանակը սահմանում է երկրի սահմանադրությունը (հոդված 62 գլուխ 91)։ Օրենքների և այլ իրավական ակտերի համապատասխանությունը որոշում է Բուլղարիայի Հանրապետության սահմանադրական դատարանը։
Բուլղարիայի նախագահը վետոյի իրավունք ունի օրենսդիր մարմնի կողմից ընդունված երկրորդ ընթերցմամբ օրենքների նախագծերի նկատմամբ։ Եթե ազգային ժողովն ընդունում է նույն որոշումը չորս և ավելի անգամ, դա համարվում է վավեր՝ առանց նախագահի կարծիքի։
Պատգամավորը չի կարող զբաղեցնել պետական որևէ այլ պաշտոն՝ բացառությամբ կարող է դառնալ միայն Բուլղարիայի ԱԳ նախարարների խորհրդի անդամ։ Ներկայումս Բուլղարիայի խորհրդարանի խոսնակն է Դիմիտար Գլավչևը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բուլղարիայի խորհրդարան
Լադիսլավ Կուբալա
Լադիսլավ Կուբալա (Ladislav Kubala, 1927 թվական, հունիսի 10, Բուդապեշտ - 2002 թվական, մայիսի 17, Բարսելոնա), հունգարացի, չեխոսլովակցի և իսպանացի ֆուտբոլիստ և ֆուտբոլային մարզիչ  ։ Հայտնի է իր ելույթներով այնպիսի ակումբների կազմում, ինչպիսիք են՝ «Ֆերենցվարոշ», «Բրատիսլավա», «Վաշաշ», «Բարսելոնա» և «Էսպանյոլ» ակումբները։ Համարվում է ֆուտբոլի պատմության լավագույն ֆուտբոլիտներից մեկը (ընդգրկվել է Միջազգային ֆուտբոլային ֆեդերացիայի կողմից կազմված XX դարի լավագույն ֆուտբոլիստների ցուցակի 32-րդ հորիզոնականում )։ Կուբալան ունեցել է այնպիսի խաղային որակներ, ինչպիսիք են լավ փոխանցումներ կատարելու, հիանալի դրիբլինգի, գոլային հոտառության և տուգանային հարվածները վարպետորեն իրացնելու կարողությունները։ 1999 թվականին «Բարսելոնայի» հարյուրամյակի նշման ժամանակ ակումբի երկրպագուների շրջանում կատարված հարցումների արդյունքում Կուբալան ճանաչվում է պատմության լավագույն ֆուտբոլիստը, որը երբևէ հանդես է եկել «կապտանռնագույնների» կազմում  ։ Ֆուտբոլիստի կարիերան ավարտելուց հետո նա սկսում է զբաղվել մարզչական գործունեությամբ։ Նա երկու անգամ նշանակվել է «Բարսելոնայի» մարզիչ, մարզել է Իսպանիայի ազգային հավաքականը, 1992 թվականի օլիմպիական խաղերի ժամանակ ընդգրկվել է Իսպանիայի օլիմպիական հավաքականի մարզչական շտաբի անդամների կազմում  ։
Մանկություն և պատանեկություն
Կուբալան ծնվել է Բուդապեշտում (Հունգարիա) սլովակա-հունգարական ընտանիքում։ Նրա մայրը եղել է գործարանային աշխատող, իսկ հայրը՝ որմնադիր։ Կուբալան սկսել է զբաղվել ֆուտբոլով «Գանզ Տորնա» սպորտային դպրոցի ակումբում, որը հանդես էր գալիս Հունգարիայի առաջնության երրորդ դիվիզիոնում։ 11 տարեկան հասակում նա արդեն խաղում էր իրենից երեք տարի մեծ երիտասարդների հետ, ընդ որում նա գերազանցում էր նրանց իր վարպետությամբ։ Կուբալայի մանկությունը և պատանեկությունը անցել են Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակաշրջանում ։
Կարիերայի սկիզբ
1945 թվականին, 18 տարեկան Կուբալան դառնում է ավելի ուժեղ թիմի ֆուտբոլիստ, քան «Գանզ Տորնան» է․ Նա համալրում է «Ֆերենցվարոշ» ակումբի կազմը, որը այն ժամանակ լավագույններից մեկն էր Հունգարիայում։ Այդ ակումբի կազմում Կուբալայի հետ միասին հանդես էր գալիս Շանդոր Կոչիշը, ով ապագայում նրա հետ միասին լքում է Հունգարիայի սոցալիստականը և գլխավորում է «Բարսելոնայի» հարձակման գիծը Լասլոյի հետ միասին։ 1946 թվականի ապրիլի 25-ին Կուբալան նշում է իր նորամուտը Հունգարիայի առաջնության բարձրագույն դիվիզիոնում և այդ խաղում դառնում է երկու գոլի հեղինակ։ 1945 թվականի հոկտեմբերին Կուբալան իր նորամուտն է նշում Հունգարիայի երիտասարդական հավաքականի կազմում ։
Փախուստ։ Անորոշության տարիներ
1949 թվականի հունվարին Կուբալան փախչում է Հունգարիայից բեռնատարով, որի մեջ իր նման փախստականներ կային։ Նա սովետական զինվորական համազգեստ էր հագել և թաքցրել էր իր ընտանիքին (մորը, երիտասարդ հղի կնոջը և Բրատիսլավայում ծնված փոքր որդուն) բրեզենտի տակ ։ Նա լինում է Ավստրիայում։ Վիեննայում, որտեղ ինքը և իր ընտանիքը ստիպված էին գիշերել օթևանատանը, նրան են հանդիպում այն ժամանակվա ուժեղագույն իտալական ֆուտբոլային ակումբներից մեկի՝ «Տորինոյի» ներկայացուցիչները, որոնք ցանկանում էին նրա հետ պայմանագիր կնքել։ Նույն ժամանակահատվածում Հունգարիայում՝ Կուբալայի հայրենիքում, նրա փախուստի հետ կապված առաջացել էր խառնաշփոթ իրավիճակ․ փախստականը ցմահ որակազրվել էր իր քայլի համար Հունգարիայի ֆուտբոլային ֆեդերացիայի կողմից, իսկ ՖԻՖԱ-ն հաստատել էր վերջինիս որոշումը  ։ Այդպիսով Կուբալան չէր կարող մասնակցել «Տորինոյի» պաշտոնական խաղերին։ Բացի դրանից, ակումբը փորձում էր բողոքարկել ՖԻՖԱ-ի միջոցով Կուբալայի որակազրկումը և կանչում է նրան ակումբի կազմ 1949 թվականին՝ Լիսաբոնի «Բենֆիկայի» դեմ կայանալիք ընկերական հանդիպմանը մասնակցություն ունենալու համար։ Կուբալան սկզբում համաձայնություն է տալիս, սակայն նրա կինը երկրորդ երեխայի ծնվելուց ոչ ուշ համոզում է Կուբալային մնալ իր հետ  ։ Մայիսի 4-ին «Տորինոյի» ֆուտբոլիստների՝ Լիսաբոնից ետ վերադարձող ինքնաթիռը վայրէջքի վայրից ոչ շատ հեռու՝ Սուպերգի թմբերի մոտ, վթարի է ենթարկվում, և նրա մեջ գտնվող 31 մարդիկ մահանում են։
Հետո Կուբալան սկսում է մարզվել «Միլանի» հետ միասին, իսկ հետո նախնական պայմանագիր է կնքում «Պռո Պատրիա» ակումբի հետ (ակումբի տնօրինությունը հույս ուներ, որ Կուբալայի որակազրկումը կչեղարկվի) ։ Արդյունքում Կուբալան այդպես էլ «Պռո Պատրիայի» կազմում ոչ մի պաշտոնական խաղի չի մասնակցում։
Կուբալան որոշում է գնալ իր ճանապարհով և ստեղծել ակումբ՝ կազմված այնպիսի փախստականներից (հիմնականում հունգարացիներից և հարավսլավցիներից), ինչպիսին ինքն է։ Այդ ակումբն ստանում է հենց «Հունգարիա» անունը։ Մարզիչն է դառնում Կուբալայի ծանոթը՝ Ֆերդինանդ Դաուչիկը․ նրանք միասին հանդես էին եկել Բրատիսլավայի կազմում։ Ակումբը շրջագայում էր Եվրոպայում մի հին ավտոբուսով, որը գնվել էր վերջին միջոցներով ։ Փողադրամիջոցի վրա Լադիսլավը գրել էր «Magic Bus» («կախարդական ավտոբուս»)։ Չնայած այդպիսի պայմաններին՝ «Հունգարիան» հիանալի արդյունքներ էր ցույց տալիս իր անցկացրած ընկերական խաղերում․ ավստրիացիների դեմ խաղը նրանք ավարտել են 3:3 հաշվով, իտալացիների դեմ խաղը՝ իրենց համար հաղթական 3:1 հաշվով և վերջապես Սևիլյայում նրանք լեփ-լեցուն մարզադաշտում 2:1 հաշվով հաղթել են Իսպանիայի ազգային հավաքականին  ։ Այդ խաղում Կուբալան գեղեցիկ գոլի հեղինակ է դառնում տուգանայինից կատարած հարվածով։ Նաև «Հունգարիան» Իսպանիայում խաղեր է անցկացնում «Էսպանյոլի» և Մադրիդի հավաքականի հետ։ Իսպանիայի հավաքականի դեմ կայացած խաղից հետո Կուբալայի համար տրանսֆերային պատուհանի շրջանակներում սկսում են պայքարել Իսպանիայի առաջատար ֆուտբոլային ակումբները։ Ֆինանսական կողմից ամենաձեռնատու առաջարկը կատարել էր «Ռեալ Մադրիդը», սակայն նա, չնայած այդ հանգամանքին, ընտրում է «Բարսելոնան» ։ Նրա այս ընտրությանը վերաբերող լրագրողի հարցին Կուբալան կատակով պատասխանում է․ «Ինձ միշտ դուր է եկել զոլավոր մարզահագուստը» ։
Կուբալան «Բարսելոնայում»
1950 թվականի ապրիլին Կուբալան ընդունում է Իսպանիայի քաղաքացիություն (Լադիսլաո անվան տակ) և շուտով վերջապես դառնում է «Բարսելոնայի» ֆուտբոլիստը։ Այդ ակումբի տնօրինությունը կարողանում է հասնել այն բանին, որ ՖԻՖԱ-ն մեղմացնի Կուբալայի պատիժը։ Երկար բանակցություններից հետո ինչպես ՖԻՖԱ-ն, այնպես էլ հունգարական կողմը որոշում են կրճատել Կուբալայի պատիժը (ցմահից՝ մեկ տարի)՝ «Բարսելոնային» պարտավորեցնելով Կուբալայի համար վճարել մեծ գումարներ նախ Հունգարիայի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի հանդեպ ունեցած պարտավորություններից ազատվելու և ապա «Պռո Պարտիայի» հետ գործող պայմանագրի խզման համար։ 1950 թվականին «Բարսելոնան» գլխավորում է Ֆերդինանդ Դաուչիկը, ով Իսպանիա գնալուց հետո փոխել էր իր անունը՝ Ֆերնանդո։ Մինչ ընթանում էր որակազրկման մեկ տարին, Կուբալան այնուամենայնիվ «Բարսելոնայի» կազմում մասնակցում է մի քանի ընկերական խաղերի ։ Վերջապես 1951 թվականի ապրիլին որակազրկման ժամկետը լրանում է, և Լադիսլաոն հնարավորություն է ստանում մասնակցություն ունենալ թիմի պաշտոնական խաղերին։ Նա հասցնում է դուրս գալ խաղադաշտ Իսպանիայի գավաթի խաղարկության որոշիչ խաղերի ժամանակ և ոչ փոքր ներդրում է ունենում այդ խաղարկությունում ակումբի հետ միասին հաղթելու հարցում։
1958 թվականին «Բարսելոնայի» կազմը համալրում են Հունգարիայից եկած երկու փախստականներ՝ լեգենդար «Ոսկե թիմի» նախկին անդամներ Շանդոր Կոչիշը և Զոլտան Ցիբորը, ովքեր շատ լավ ճանաչում էին Կուբալային։ Կուբալայի, Էվարիստոյի և Լուիս Սուարես Միրամոնտեսի կազմած շարքին են միանում այս երկուսը և դառնում են 50-ականների վերջի և 60-ականների սկզբի «Բարսելոնայի» հզոր կազմի առաջատար անդամները։ Այդ կազմի շնորհիվ «Բարսելոնան» կարճ ժամանակահատվածում (1958-1961 թվականներ, 4 տարի) հաղթում է Իսպանիայի երկու առաջնությունում (1959, 1960), նվաճում երկու Տոնավաճառների գավաթ (1958, 1960) և Իսպանիայի գավաթ (1959) և շատերի կողմից ճանաչվում է որպես «Բարսելոնայի» ամբողջ պատմության ամենահզոր կազմերից մեկը։ Շուտով, սակայն, Կուբալան շնորհազրկվում է գլխավոր մարզիչ Էլենիո Հերերիայի կողմից, քանի որ վերջինս սկսել էր օգտագործել դաժան տակտիկական ձևեր, որոնց իրականացման մեջ Կուբալան անելիք չուներ։ Կարճ ժամանակահատվածում Կուբալան կորցնում է իր տեղը թիմի հիմնական կազմում։ Այդ շրջանում «Բարսան» առանց Կուբալայի, Հերերիայի գլխավորությամբ Եվրոպական չեմպիոնների գավաթի 1959-60 թվականների խաղարկության շրջանակներում երկու անգամ պարտվում է իր սկզբունքային հակառակորդ «Ռեալ Մադրիդին», ինչից հետո Հերերիան ստիպված է լինում լքել ակումբը, և Կուբալան նոր մարզչի գլխավորության շրջանում կրկին դառնում է հիմնական կազմի ֆուտբոլիստ։ 1960-61 թվականների մրցաշրջանից առաջ Կուբալան հայտարարում է, որ մրցաշրջանի ավարտից հետո ավարտելու է իր ֆուտբոլային կարիերան։ 1960-61 թվականների մրցաշրջանում 1/8 եզրափակչի շրջանակներում կայացած «Ռեալի» դեմ առաջին խաղում նրանց այս անգամ հաջողվում է ոչ-ոքի հաշիվ գրանցել, իսկ պատասխան խաղում նրանք «Կամպ Նոուում» տանում են 2:1 հաշվով հաղթանակ, և «Ռեալը», որը մրցաշարի առաջին հինգ տարիների հաղթողն էր, սենսացիոն կերպով դուրս է մնում մրցաշարի հետագա պայքարից։ Հետո «Բարսան» հասնում է մինչև եզրափակիչ, որը Վանկդորֆ մարզադաշտում կայացած պորտուգալական «Բենֆիկայի» դեմ կատալոնացիների համար ողբերգական խաղն էր։ Հաջող ելույթ ունեցող «Բարսելոնայի» հունգարական հարձակվողական եռյակը, որ բաղկացած էր Կուբալայից, Ցիբորից և Կոչիշից, խաղասկզբում երկու գոլ է հեղինակում, սակայն «Բենֆիկան» խաղի ընթացքում «Բարսայի» դարպասը երկու պատասխան գնդակ է ուղարկում, իսկ մեկն էլ որպես ինքնագոլ է գրանցվում, որի հեղինակն է դառնում փորձառու դարպասապահ Ռամալետսը։ Խաղավերջում հունգարական եռյակը շատ պահեր է բաց թողնում, և վերջնական արդյունքում ստացվում է այն, որ «Բարսելոնան» պարտվում է 3:2 հաշվով ։ Այդ մրցաշրջանի ավարտից հետո Կուբալան հայտարարում է, որ կարիերան ավարտելու հիմնական պատճառը բազմաթիվ վնասվածքներն էին։ Խաղային կարիերան ավարտելուց քիչ հետո նա գլխավորում է նախ «Բարսելոնայի» երիտասարդական ակումբը, իսկ հետո արդեն գլխավորը։ 1962-63 թվականների Տոնավաճառների գավաթի մրցաշրջանի 1/8 եզրափակչի շրջանակներում «Ցրվենա Զվեզդայի» դեմ կայացած խաղում «Բարսայի» պարտությունից հետո Կուբալան հեռացվում է գլխավոր մարզչի պաշտոնից ։
Կուբալան որպես խաղացող մարզիչ․ Խաղային կարիերայի ավարտ
«Բարսելոնայի» գլխավոր մարզչի պաշտոնից հեռացվելուց հետո Կուբալան որոշում է չթողնել մարզչական կարիերան և միաժամանակ շարունակել արդեն ավարտված ֆուտբոլիստի կարիերան. որպես խաղացող մարզիչ՝ Լադիսլավը պայմանագիր է կնքում կատալոնյան դերբիներում «Բարսելոնայի» անհաշտ մրցակից «Էսպանյոլի» հետ։ Այդ շրջանում նրա հետ միասին ակումբի կազմում հանդես էր գալիս նաև լեգենդար Ալֆրեդո դի Ստեֆանոն։ Նաև նրա խաղընկերն էր իր որդին՝ Բրանկո Կուբալան ։ 1966 թվականին Կուբալան համալրում է շվեյցարական «Ցյուրիխի» կազմը, որտեղ նա նույնպես դառնում է խաղացող մարզիչ։ Հենց այս թիմի կազմում է նա կարիերայում իր վերջին անգամ մասնակցություն ունենում որևէ եվրոգավաթային մրցաշարի։ Չեմպիոնների գավաթի 1966-67 թվականների մրցաշրջանում նրա ակումբը երկու անգամ զիջում է մրցաշարի գործող չեմպիոն շոտլանդական «Սելտիկին»․ կայացած երկու խաղերից մեկում Կուբալան դուրս է գալիս խաղադաշտ և անցկացնում իր կարիերայի վերջին եվրագավաթային հանդիպումը։ 1966-67 թվականների մրցաշրջանի ավարտից հետո Կուբալան լքում է «Ցյուրիխը»։ 1967 թվականին Կուբալան ոչ երկար ժամանակով հանդես է գալիս օվկիանոսից այն կողմ՝ կանադական «Տորոնտո Ֆոլկոնզ» ակումբի կազմում, որտեղ ելույթները ավարտելուց հետո նա վերջնականապես ավարտում է խաղային կարիերան։
Խաղերը հավաքականի կազմում
1946-1947 թվականներին Կուբալան 6 պաշտոնական հանդիպում է անցկանցում Չեխոսլովակիայի ազգային հավաքականի կազմում և դառնում է 4 գոլի հեղինակ, ինչից հետո վերադառնալով Հունգարիա աչքի է ընկնում այս հավաքականի կազմում անցկացրած երեք խաղերով, որոնց արդյունքում նա չի կարողանում դառնալ գոլի հեղինակ։ Այնուհետև միջազգային կարիերայում տեղի է ունենում 5 տարի ժամկետով ընդմիջում։ 1953 թվականին Կուբալան հրավիրվում է Իսպանիայի հավաքական, որի կազմում ութ տարվա ընթացքում նա մասնակցում է 19 հանդիպման և դառնում է 11 գոլի հեղինակ։ Կուբալայի միջազգային կարիերայում ամենահաջողված խաղը կարելի է համարել Թուրքիայի հավաքականի դեմ 1957 թվականի նոյեմբերին կայացած խաղը, որն ավարտվում է 3:0 հաշվով, և երեք գոլի հեղինակն էլ Կուբալան էր։ Իսպանիայի հավաքականի կազմում իր վերջին հանդիպումը Կուբալան անցկացնում է 1961 թվականի ապրիլի 2-ին Մադրիդում․ հյուրը Ֆրանսիայի ազգային հավաքականն էր, որի դեմ խաղը իսպանացիները ավարտում են 2:0 հաշվով հաղթանակով։ Եվրոպայի և աշխարհի առաջնություններին մասնակցելու հնարավորություն Կուբալան այդպես էլ չի ունեցել։ Նա ընդգրկվել է Իսպանիայի ազգային հավաքականի կազմում 1962 թվականի աշխարհի առաջնությունում մասնակցություն ունենալու նպատակով, սակայն չի կարողանում մասնակցել այդ առաջնությունում տեղի ունեցած որևէ խաղի վնասվածքների պատճառով ։
Երեք ազգային հավաքականների կազմում անցկացրած խաղերից բացի Կուբալան նաև հանդես է եկել Եվրոպայի, աշխարհի և Կատալոնիայի հավաքականների կազմերում։ 1953 թվականի հոկտեմբերի 21-ին «Ուեմբլի» մարզադաշտում կայանում է խաղ, որը նվիրվում է Անգլիայի ֆուտբոլային միության 90-ամյակին։ Անգլիայի հավաքականը հանդիպում էր Եվրոպայի հավաքականի հետ․ այդ խաղն ավարտվում է 4:4 հաշվով մարտական ոչ-ոքիով, Եվրոպայի հավաքականի ֆուտբոլիստ Կուբալան երկու գոլ է հեղինակում Անգլիայի հավաքականի դարպասը։ 1965 թվականի ապրիլի 28-ին Կուբալան աշխարհի հավաքականի կազմում մասնակցում է Մեծ Բրիտանիայում անցկացված Սթենլի Մեթյուզի կարիերայի վերջին խաղին։ Աշխարհի հավաքականի կազմում Կուբալայի հետ միասին նաև հանդես էին գալիս Լև Յաշինը, Իոզեֆ Մասոպուստը և Լադիսլաոյի անբաժան մրցակիցները «Ռեալից»՝ Ֆերենց Պուշկաշը և Ալֆրեդո դի Ստեֆանոն։ Աշխարհի հավաքականը այդ խաղում տանում է 6:4 հաշվով հաղթանակ, իսկ գոլերից մեկը հեղինակում է հենց Կուբալան ։
Կուբալան չորս խաղի է մասնակցել և չորս գոլի հեղինակ է դարձել Կատալոնիայի հավաքականի կազմում։ Առաջին անգամ նա այդ հավաքականի կազմում խաղադաշտ է դուրս եկել 1955 թվականի հունվարի 26-ին իտալական «Բոլոնյայի» դեմ կայացած խաղում, որը ավարտվում է 6-2 Կատալոնիայի համար հաղթական հաշվով։ Գոլերից երկուսը հեղինակել էր Կուբալան։ Կատալոնիայի հավաքականի կազմում Կուբալան անցկացնում է իր վերջին խաղը 1993 թվականի մարտի 4-ին, պատկառելի տարիքում՝ 66 տարեկան հասակում ընդդեմ աշխարհի հավաքականի։ Այդ խաղում Կուբալան անցկացնում է միայն մեկնարկային 10 րոպեները, ինչից հետո փոխարինվում է։
Կուբալան որպես մարզիչ
1968 թվականին Կուբալան մարզում է կանադական «Տորոնտո Ֆոլկոնզ» ակումբը, նրա հետ միասին այդ թիմում էր նրա աներ Ֆերդինանդ Դաուչիկը, աներորդի Յանկո Դաուրիկը և իր որդին՝ Բրանկո Կուբալան։ Ընտանեկան միությանը վերջ է դնում մրցաշրջանի վերջում ֆինանսական խնդիրների արդյունքում առաջացած ակումբի կազմալուծումը։
Դրանից հետո Կուբալան վերադառնում է Իսպանիա, որտեղ որպես մարզիչ գլխավորում է «Կորդոբան»։ 1969 թվականին Կուբալային հրավիրում են գլխավորելու Իսպանիայի ազգային հավաքականը։ Այս պաշտոնին նա մնում է շուրջ 11 տարի (1969-1980)։ Հավաքականը նրա գլխավորությամբ առանձնահատուկ հաջողությունների չի հասնում։ 1978 թվականին 1966 թվականից հետո առաջին անգամ նա Իսպանիայի հավաքականին դուրս է բերում Արգենտինայում կայանալիք աշխարհի առաջնության եզրափակիչ փուլ, սակայն այնտեղ նրա թիմը խմբում զբաղեցնում է երրորդ հորիզոնականը և դուրս է մնում հետագա պայքարից։ 1980 թվականի Եվրոպայի առաջնությունում իսպանացիները կրկին չեն կարողանում դուրս գալ իրենց խմբից։ Այդ մրցաշարից հետո Կուբալան լքում է հավաքականը։
Միգրե
Միգրե (Migré), համայնք Ֆրանսիայում՝ Պուատու-Շարանտ երկրամասի Ծովափնյա Շարանտ գավառի Սեն Ժան դ՛Անժելի շրջանում։ Մտնում է Լուլե կանտոնի կազմի մեջ։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 17234։
Լադիսլավ Կուբալա
Կուբալան որպես մարզիչ
1980 թվականին Կուբալան վերադառնում է «Բարսելոնա»՝ երկրորդ անգամ զբաղեցնելով ակումբի գլխավոր մարզչի պաշտոնը, սակայն քիչ ժամանակ հետո նա լքում է ակումբը և ուղևորվում Սաուդյան Արաբիա, որպեսզի գլխավորի «Ալ Հիլյալը»։ Հետո նա գլխավորում է իսպանական երեք տարբեր ակումբներ՝ «Մուրսիան», «Մալագան», որին 1988 թվականին Կուբալան հասցնում է հաղթանակի Սեգունդա B-ում և «Էլչեն» ։ 1991 թվականի 64 ամյա Կուբալան Իսպանիայի հավաքականի կազմում մասնակցում է Մոսկվայում ընթացող վետերանների մրցաշարին, սակայն խաղադաշտում նա անցկացնում է ընդամենը մի քանի րոպե․ տարիները նրան ավելին չթողեցին, բացի դրանից դիտորդներին այդքանն էլ էր բավական ։ Կուբալան Իսպանիայի օլիմպիական հավաքականի մարզիչներից մեկն է եղել ։ Կուբալայի մարզչական կարիերայի վերջին աշխատանքը եղել է Պարագվայի հավաքականի գլխավոր մարզչությունը 1995 թվականին։
Միգրե
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 348 մարդ։
Լադիսլավ Կուբալա
Վերջին տարիներ և վախճան
Կյանքի վերջին տարիներին Կուբալան տառապում էր պարկինսոնյան հիվանդությամբ ։ 2002 թվականի փետրվարի 12-ին նրան տանում են Բարսելոնի հիվանդանոցներից մեկը, որտեղից նրան դուրս գալ չի ստացվում։ 2002 թվականի մայիսի 17-ին Լադիսլավ Կուբալան մահանում է Բարսելոնայում 75 տարեկան հասակում ։ Մահվան պատճառը, ըստ բժիշկների, ուղեղի նյարդերի անուղղելի փոփոխություններն էին։ Կուբալայի մահը մեծ ռեզոնանս է առաջացնում «Բարսելոնայի» երկրպագուների շրջանակներում և ամբողջ աշխարհի ֆուտբոլասերների մոտ ։ Բարսելոնյան տների վրա որպես սգի նշան սև ժապավեններ էին կախվել։ Կուբալայի թաղմանը ներկա էին հազարավոր մարդիկ։ Մեծ մասը «Կամպ Նոուում» էին․ 15 հազար հոգի հավաքվել էր նրան վերջին հրաժեշտը տալու համար ։ Կուբալայի մահվանը նվիրված 15 րոպեանոց ճառը կարդում է Բարսելոնայի մեկ այլ մեծ ֆուտբոլիստ Յոհան Կրոյֆը։ Բարսայի այն ժամանակվա մարզիչ Ժոան Գասպարը նրա մահվան հանդեպ ժողովրդի արձագանքի հետ կապված ժողովրդական առած է մեջբերում․ «Ինչ ցանես, այն էլ կհնձես» ։ Santa Tecla եկեղեցում կատարվում է նրա հոգեհանգիստը։ Թաղման բազմահազարանոց ամբոխը շրջում է ամբողջ քաղաքով։ Կուբալան թաղվել է Les Corts գերեզմանոցում, որը տեղակայված է Բարսելոնայի նույնանուն նախկին մարզադաշտի տեղում և ներկա «Կամպ Նոուից» քիչ հեռու  ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բարսելոնա ՖԱ մարզիչներ Կատեգորիա:Բարսելոնայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իսպանիայի ֆուտբոլի ազգային հավաքական Կատեգորիա:Իսպանացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի հարձակվողներ Կատեգորիա:Սլովակ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Ռեպկիի շրջան
Ռեպկիի շրջան (Ріпкинський район), շրջան Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզում։
Ստեղծվել է 1923 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Ռեպկի ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 2105 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չեռնիգովի մարզ Կատեգորիա:Ուկրաինայի շրջաններ
Երկիր Նաիրի
Բնաբան
Շարքն ունի բնաբան՝ «Սիրում եմ հայրենիքս, բայց արտասովո՜ր սիրով...», որը Միխայիլ Լերմոնտովի «Հայրենիք» բանաստեղծության առաջին տողն է։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Բանաստեղծական ժողովածուներ
Կատալոնիայի բաց համալսարան
Կատալոնիայի բաց համալսարան (Universitat Oberta de Catalunya), բարձրագույն ուսումնական հաստատություն Իսպանիայի Կատալոնիա ինքնավար համայնքի Բարսելոնա քաղաքում ։
Համալսարանն առաջարկում է հոգեբանության, համակարգչային գիտության, կրթության կազմակերպման և գիտակրթության, տեղեկատվական անվտանգության և տնտեսագիտության բակալավրի ու ասպիրանտուրայի դասընթացներ կատալոներեն, իսպաներեն, անգլերեն լեզուներով։ Բուհում հասանելի է նաև տեղեկատվական և գիտական հասարակության դոկտորային ծրագիր, որն ուսումնասիրություն այնպիսի հետազոտական ոլորտներ, ինչպիսիք են էլոկտրոնային ուսուցումը, համացանցի անվտանգությունը, ցանցային հասարակությունը, կրթությունը և առցանց համայնքները։ Այն ունի աջակցման կենտրոններ Իսպանիայի բազում քաղաքներում, Անդորրայում, Մեքսիկայում և Սարդինիայի Ալգերո կատալոնախոս քաղաքում ։
Ֆակուլտետներ
Կատալոնիայի բաց համալսարանը (ԿԲՀ) կազմված է հետևյալ ֆակուլտետներից ․
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի համալսարաններ Կատեգորիա:Բարսելոնայի շենքեր և կառույցներ
Ալեքսանդր Կովալյով
Ալեքսանդր Կովալյով (Ковальов Олександр Олександрович, ), ուկրաինացի և խորհրդային քանդակագործ ։ Լատվիական ԽՍՀ ժողովրդական նկարիչ (1979) ։ Հաստոցային և մոնումենտալ դիմանկարների վարպետ։
Ստեղծագործություն
Բանաստեղխ Մաքսիմ Ռիլսկի
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի քանդակագործներ Կատեգորիա:Խորհրդային քանդակագործներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի քանդակագործներ Կատեգորիա:Ստալինյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Լենինի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ժողովրդական նկարիչներ
Մեշեր սյուր Ժիրոնդ
Մեշեր սյուր Ժիրոնդ (Meschers-sur-Gironde), համայնք Ֆրանսիայում՝ Պուատու-Շարանտ երկրամասի Ծովափնյա Շարանտ գավառի Սենտի շրջանում։ Մտնում է Կոզ կանտոնի կազմի մեջ։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 17230։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 2814 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մերսակ
Մերսակ (Meursac), համայնք Ֆրանսիայում՝ Պուատու-Շարանտ երկրամասի Ծովափնյա Շարանտ գավառի Սենտի շրջանում։ Մտնում է Ժեմոզակ կանտոնի կազմի մեջ։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 17232։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 1400 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Միքայել Հրեշտակապետի տաճար (Նիժնի Նովգորոդ)
Միքայել Հրեշտակապետի տաճար (Миха́йло-Арха́нгельский собор), 17-րդ դարի վրանային ճարտարապետության հուշարձան Նիժնեգորոդյան կրեմլի տարածքում։ Նիժնի Նովգորոդի հնագույն քարե տաճար, որի պատմությունը սկսվում է  քաղաքի հիմնադրման օրվանից ։ Տաճարը օծվել է ռուսական բանակի հովանավոր Միքայել Հրեշտակապետի պատվին։
Մեսակ (Ծովափնյա Շարանտի գավառ)
Մեսակ (Messac), համայնք Ֆրանսիայում՝ Պուատու-Շարանտ երկրամասի Ծովափնյա Շարանտ գավառի Ժոնզակի շրջանում։ Մտնում է Մոնտանդր կանտոնի կազմի մեջ։
Միքայել Հրեշտակապետի տաճար (Նիժնի Նովգորոդ)
Պատմություն
1221 թվականին կառուցվեց փայտե տաճարը, իսկ 1227 թվականին դրվեցին 4 հենասյուներով եռապսիդ, երեք նախասրահով սպիտակ քարե տաճարի հիմքերը, որն ամբողջությամբ վերակառուցվեց 1359 թվականին ։ 1628 թվականի ապրիլի 23-ին (մայիսի 3-ին) ճարտարապետներ Լավրենտի Սեմյոնովի և Անտիպի ղեկավարությամբ սկսվեց գոյություն ունեցող շենքի վերակառուցումը։ Վերակառուցման աշխատանքներն իրականացվեցին Նիժնեգորոդյան աշխարհազորի հիշատակին և ավարտվեցին 1631 թվականին ։
Մեսակ (Ծովափնյա Շարանտի գավառ)
Համայնքի INSEE կոդ՝ 17231։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 113 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Միքայել Հրեշտակապետի տաճար (Նիժնի Նովգորոդ)
Պատմություն
1704 թվականի կրեմլյան հրդեհի հետևանքով Հրեշտակապետի տաճարը վնասվեց ։ Ծառայությունները վերսկսվեցին իրականացվել 1732 թվականի մարտի 18 (29)-ից, իսկ տաճարը կրկին օծվեց Նիժնի Նովգորոդի արքեպիսկոպոս Պիտիրիմի կողմից ։ 1962 թվականին Սվյատոսլավ Աղաֆոնովի ղեկավարությամբ իրականացված ռեստավրացիայից հետո տաճար տեղափոխվեց Կուզմա Մինինի աճյունը, որը նախկինում գտնվում էր ավերված Փրկչի Փոխակերպման տաճարում ։
2006 թվականի փետրվարի 16-ին Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը պաշտոնական այցով ժամանեց Նիժնի Նովգորոդ։ Նա այցելեց Նիժնի Նովգորոդի կրեմլ և ծաղիկներ դրեց տաճարի հանգստարանում գտնվող Կուզմա Մինինի գերեզմանին ։
2009 թվականի մարտի 16-ին Նիժնի Նովգորոդի օրենսդիր ժողովի պատգամավորների կողմից Միքայել Հրեշտակապետի տաճարին նվիրաբերվեց 9 զանգեր ։ 2009 թվականի մարտի 26-ին տաճարի զանգակատանը տեղադրվեց ամենամեծ զանգը, որի քաշը 530 կիլոգրամ էր։
2009 թվականի սեպտեմբերին տաճար այցելեց Մոսկվայի և համայն Ռուսիո պատրիարք Կիրիլը և հարգելով հայրենասեր Կուզմա Մինինի հիշատակը կատարեց հոգեհանգստյան պատարագ ։ Ի հիշատակ իր այցելության  պատրիարքը տաճարին նվիրաբերեց Աստվածամոր Կազանյան սրբապատկերը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգություն Կատեգորիա:Նիժնի Նովգորոդի ճարտարապետական հուշարձաններ Կատեգորիա:Նիժնի Նովգորոդի տաճարներ Կատեգորիա:Միքայել Հրեշտակապետի տաճարներ Կատեգորիա:1221 հիմնադրումներ Կատեգորիա:1227 հիմնադրումներ Կատեգորիա:1631 հիմնադրումներ
Կիտինյանո
Կիտինյանո (Chitignano), քաղաք Իտալիայում, գտնվում է Տոսկանա մարզի Արեցո գավառում ։
Բնակչությունը՝ 967 մարդ (2008 թվականի մարդահամար տվյալների)։ Բնակչության միջին խտությունը՝ 66 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 15 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 52010։ Հեռախոսային կոդը՝ 00575։
Քաղաքի հովանավոր պաշտպանը համարվում է Սուրբ Վինսենտ Սարագոսացին։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Սեմյոնովկայի շրջան (Չեռնիգովի մարզ)
Սեմյոնովկայի շրջան (Семенівський район), շրջան Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզում։
Ստեղծվել է 1923 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Սեմյոնովկա ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 1470 կմ²։
Բնակչություն
2006 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 21000 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 14,29 մարդ/կմ²։
Սուրբ Պողոս մատուռ (Նիկոսիա)
Սուրբ Պողոս մատուռ, հայկական մատուռ Նիկոսիայում։
Պատմություն
Սուրբ Պողոս մատուռը կառուցվել է 1892 թվականին և գործել է Նիկոսիայի հին հայկական գերեզմանատանը կից։ Այն նվիրված է բարերար Պողոս Օդադջյանի հիշատակին։ 1963-1964 թվականների դեպքերից հետո մատուռը լքվել է, քանի որ այն հայտնվել է ՄԱԿ-ի բուֆերային գոտում։ 2005 թվականին դրա մի մասը ոչնչացվել է։ 2008 թվականի հունիսին սկսված գերեզմանատան վերականգնողական աշխատանքների շրջանակում 2009 թվականի ապրիլին վերականգնվել է նաև Սուրբ Պողոս մատուռը՝ Վարդգես Մահտեսյանի ջանքերով։ 2010 թվականից սկսած տարին մեկ անգամ մատուռում պատարագ է մատուցվում ։ 2010 թվականի մարտին տեղադրվել է հուշատախտակ, որտեղ հիշատակվում են այն 419 անձանց անունները, ովքեր թաղված են գերեզմանատանը։
Մատուռի մուտքի ճակատամասին մարմարե հուշատախտակի վրա կա հայերեն արձանագրություն.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կիպրոսի հայկական եկեղեցիներ Կատեգորիա:Նիկոսիայի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:20-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Սոսնիցայի շրջան
Ստեղծվել է 1923 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Սոսնիցա ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 916 կմ²։
Բնակչություն
2006 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 22700 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 24,78 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չեռնիգովի մարզ Կատեգորիա:Ուկրաինայի շրջաններ
Քաղցած վագր
Քաղցած վագրը (Hungry Tiger), կերպար հեքիաթային Օզ երկրի մասին Լայման Ֆրենք Բաումի գրքից։
Նախ հայտնվել է «Օզման Օզ երկրից» գրքի 8-րդ գլխում, որպես արքայադուստր Օզմայի կառքը կրող կենդանիներից մեկը (նրա գործընկերն է Վախկոտ առյուծը), չնայած նրան, որ Ջեկ Սնոուն և մյուսները կարծում են, որ նա կարող էր լինել «վագրերից ամենամեծը», որը հիշատակվել է «Զարմանահրաշ կախարդը Օզ երկրից» գրքում։
Սոված վագրը Վախկոտ Առյուծի ընկերն է, նա միշտ սոված է, անկախ նրանից, թե ինչքան է նա կերել և տենչում է ուտել «լավ կերակրված մանկիկների», բայց իրականում նա երբեք նրանց չի ուտում, որովհետև խիղճը թույլ չի տալիս։ Նա աղախին Նանդային խնդրում է նրան թույլ տալ ուտել իրեն, և երբ նա մերժում է, վագրը պահանջում է. «Թող ինձ համար պատրաստեն երեսունհինգ ֆունտ արյունով միս, խաշած կարտոֆիլով, ինչպես նաև` հինգ գալոն պաղպաղակի՝ աղանդերի համար»։ Ամաչելով իր ախորժակի համար` նա հայտարարում է. «Մի օր ես կհանդիպեմ ատամնաբույժի և կխնդրեմ նրան, որ նա դուրս հանի այն (այսինքն` ախորժակը) ունելիով»։ Ի վերջո, արդյունքում Զմրուխտ քաղաքի Օզմա պալատում տեղի ունեցած խնջույքի ժամանակ Վագրը ի վերջո խոստովանում է, որ կշտացել է։
«Ճանապարհ դեպի Օզ երկիր» գրքում Սոված վագրը ներկա է լինում Օզմա արքայադստեր ծննդյան տարեդարձի տոնակատարությանը։
«Օզ երկրի լաթի կտորտանքը» գրքի 18-րդ գլխում նա նկարագրվում է որպես «իր տեսակի ամենամեծն ու ամենաուժեղը» և գալիս է անտառից, որտեղ իշխում էր Վախկոտ առյուծը. սա կարող է գնահատվել նաև որպես անուղղակի հաստատում այն բանի, որ սա հենց այն նույն վագրն է, որը հայտնվել է «Զարմանահրաշ հրաշագործը Օզ երկրից» գրքում։
Սոված վագրը Վախկոտ առյուծի հետ միասին Լ. Բաումի «Փոքր կախարդական պատմություններ Օզ երկրի մասին» ժողովածուից «Սոված վագրը և Վախկոտ առյուծը» հեքիաթի գլխավոր հերոսն է (1913)։ Սոված վագրը նաև Ռութ Թոմփոսի` Օզ երկրի մասին վեցերորդ գլխի «Օզ քաղաքի Սոված վագրը» հեքիաթի գլխավոր հերոսն է (The Hungry Tiger of Oz, 1926):
Գրականություն
Կատեգորիա:Հորինված խոսող կենդանիներ
Չանդրա Ռաջեշվար Ռաո
Չանդրա Ռաջեշվար Ռաո, Հնդկաստանի և միջազգային բանվորական շարժման գործիչ։
Կենսագրություն
Բժշկական կրթություն է ստացել Բենարեսի հինդուիստական համալսարանում և Վիշակհապաանամի բժշկական քոլեջում։ 1931 թվականից Հնդկաստանի կոմունիստական կուսակցության (ՀԿԿ) անդամ է։ 1943-1952 թվականներին ՀԿԿ Անդհրայի պրովինցիայի կոմիտեի քարտուղար։ 1950 թվականից՝ ՀԿԿ Քաղբյուրոյի (1958 թվականից Կենտրոնական գործադիր կոմիտե) անդամ։ 1950-1951 թվականներին Ռաոն ՀԿԿ ԿԿ գլխավոր քարտուղարն էր։ 1954-1955 թվականներին՝ Համահնդկական գյուղացիական միության փոխնախագահը։ 1964 թվականի հունիս-դեկտեմբերին եղել է ՀԿԿ Ազգային խորհրդի քարտուղար։ 1964 թվականի դեկտեմբերից ընտրվել է ՀԿԿ Ազգային խորհրդի գլխավոր քարտուղար։ Հեղինակ է Հնդկաստանի արդի քաղաքական և տնտեսական, ինչպես նաև միջազգային կոմունիստական շարժման խնդիրներին նվիրված մի շարք աշխատությունների։ Պարգևատրվել է Վ․ Ի․ Լենինի շքանշանով (1974)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հնդկաստանի կոմունիստներ Կատեգորիա:Հնդկաստանի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Բարեկամության շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Լենինի շքանշանի ասպետներ
Ադրբեջանի պետական գաղտնիքի մասին օրենք
Ադրբեջանական Հանրապետության «Պետական գաղտնիքի մասին» օրենք (Dövlət sirri haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu), Ադրբեջանական Հանրապետության ։
Բովանդակություն
Օրենքը բաղկացած է 7 գլուխներից.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ադրբեջանի իրավունք
Զախարի Զոգրաֆ
Զախարի Խրիստովիչ Դիմիտրով (Захарий Христович Димитров, հայտնի է որպես Զախարի Զոգրաֆ, 8 հոկտեմբերի, 1810, Սամոկով - 14 հունիսի, 1853, Սամոկով), բուլղարացի նկարիչ և սրբանկարիչ, Բուլղարիայի ազգային վերծննդի ներկայացուցիչ։ Առավել հայտնի են նրա սրբանկարներն ու որմնանկարները։ Հաճախ համարվում է նաև բուլղարական աշխարհիկ գեղանկարչության հիմնադիրը, քանի որ իր նկարներում հաճախ պատկերել է իր ժամանակակից մարդկանց ու կենցաղային իրեր։
Կենսագրություն
Զախարի Զոգրաֆը ծնվել է 1810 թվականի հոկտեմբերի 8-ին Սամոկովում՝ Խրիստո Դիմիտրովի ընտանիքում։ Սովորել է իր եղբոր՝ Դիմիտր Խրիստովի մոտ։ Նրանց հայրը մահացել է վաղ տարիքում, և Զախարի Զոգրաֆն սկսել է աշխատել եղբոր հետ։ 1827 թվականից եղել է Նեոֆիտ Ռիլսկու հոգևոր աշակերտը։ 1831 թվականին եղբայրը 21-ամյա Զախարի Զոգրաֆին ճանաչել է իրեն հավասար գործընկեր, այսինքն՝ վերջինս ստացել է վարպետի կարգավիճակ։ «Զոգրաֆ» (իզոգրաֆ) մականունը հունարենից թարգմանաբար նշանակում է նկարիչ, սրբանկարիչ։
1841 թվականին Զախարի Զոգրաֆն իր աշակերտների հետ սրբանկարներով զարդարել է Բաչկովոյի վանքի Հրեշտակապետի և Սուրբ Նիկոլայի եկեղեցիները։ 1847 թվականին նա հրավիրվել է ստեղծելու Տրոյանի վանքի Աստվածամոր վերափոխման նորակառույց եկեղեցու (Տրոյան) որմնանկարները։ Զախարի Զոգրաֆը որմնանկարներով զարդարել է վանքի ներսի բոլոր պատերը, ինչպես նաև պատշգամբը։ Կանոնական սյուժեներից (հրեշտակային, տոնական, մարգարեներ) բացի Զախարի Զոգրաֆն ստեղծել է նաև երեցփոխների մի շարք խմբակային դիմանկարներ, պատկերել է բուլղարական, սերբական ու ռուսական (առաջին անգամ բուլղարական գեղանկարչության մեջ) սրբերի (Բորիս և Գլեբ, Դմիտրի Ռոստովսկի)։ Պատշգամբի կամարին Զախարի Զոգրաֆը նկարել է ապոկալիպսիսի տեսարաններ, իսկ պատերին՝ «Վերջին դատաստան» և «Կյանքի շրջան» որմնանկարները։
Զախարի Զոգրաֆը որմնանկարներով զարարել է նաև Վելիկո Տիռնովոյի Վերափոխման եկեղեցին ու Ռիլսկու վանքի գլխավոր եկեղեցին։
Առաջին երեք եկեղեցիների որմնանկարների շարքում կան նաև Զոգրաֆի ինքնադիմանկարները, ինչը հազվադեպ երևույթ է տվյալ ժամանակի համար։
Զախարի Զոգրաֆի ամենահայտնի աշխատանքների թվին են պատկանում նաև Պլովդիվի Կոնստանտինի և Ելենայի եկեղեցու որմնանկարները, Կոպրիվշտիցայի Աստվածամոր եկեղեցու որմնանկարները և այլն։
1851-1852 թվականներին Զախարի Զոգրաֆը հրավիրվել է աշխատելու Աթոս լեռան վրա, որտեղ մնացել է 17 տարի։ Այնտեղ նա զարդարել է Մեծ Լավրայի եկեղեցու ընթերասեղանը։ Սամոկով վերադառնալուց հետո ստեղծել է բազմաթիվ դիմանկարներ։
Զախարի Զոգրաֆը մահացել է տիֆից 1853 թվականի հունիսի 14-ին Սամոկովում։
Որոշ ուսումնասիրողներ կարծիք են հայտնել, թե Զախարի Զոգրաֆի որմնանկարները թեև կատարված են տեխնիկական բարձր մակարդակով, սակայն բավական մակերեսային են։ Նրա ստեղծագործության ուսումնասիրությամբ զբաղված եպիսկոպոս Պորֆիրի Ուսպենսկին գրել է, թե Զախարի Զոգրաֆի՝ Մեծ Լավրայում արված որմնանկարներն «անարգում են գեղագիտական ճաշակը»։ Մյուս կողմից՝ Զախարի Զոգրաֆի որմնանկարները բուլղարական եկեղեցական կանոնական գեղանկարչության (որ նա սովորել է իր հորից, եղբորից ու իր ավագ ժամանակակաիցներից, օրինակ՝ Դիմիտր Մոլերովից) ու աշխարհիկ արվեստի նոր միտումների միախառնուրդ է։ Կանոնական արվեստից ավանդույթներից հեռանալու պատճառով Զախարի Զոգրաֆը համարում է բուլղարական աշխարհիկ գեղանկարչության հիմնադիրը։
Զախարի Զոգրաֆի զարմիկն (Դիմիտրի որդին) է եղել բուլղարացի հայտնի նկարիչ Ստանիսլավ Դոսպևսկին (իսկական անունը՝ Զաֆիր Զոգրաֆ)։
Գրականություն
Կատեգորիա:Բուլղարացի նկարիչներ