cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Կանխարգելումը կատարվում է նյարդամկանային մարզման և ամրապնդող վարժությունների միջոցով ։ Բուժման մոտեցումները կախված են հիվանդի հետագա ակտիվության ցանկալի մակարդակից ։ Այն մարդկանց դեպքում, ովքեր հետագայում չեն պլանավորում ֆիզիկապես ակտիվ ապրելակերպ վարել, ոչ վիրահատական մեթոդները (օրթեզների կիրառում, ֆիզիոթերապիա) կարող են բավարար լինել ։ Ֆիզիկապես ակտիվ ապրելակերպ վարել ցանկացող անձանց դեպքում հաճախ խորհուրդ է տրվում կատարել առաջային խաչաձև կապանի արթրոսկոպիկ վերականգնում ։ Այս դեպքում վնասված կապանը կարող է փոխարինվել հիվանդի մարմնի այլ հատվածից վերցված (կամ դիակից վերցված) ջլով ։ Վիրահատությունից հետո իրականացվող վերականգնողական թերապիայի ընթացքում դանդաղորեն մեծացվում են հոդում շարժումների ծավալները, ինչպես նաև ամրապնդում են ծնկան հոդի շրջանի մկանները ։ Եթե ցուցված է լինում վիրահատություն, ապա այն սովորաբար կատարվում է միայն վնասվածքից առաջացած բորբոքման գործընթացը վերացնելուց հետո ։ԱՄՆ-ում տարեկան գրանցվում է այսպիսի վնասվածքների մոտ 200,000 դեպք ։ Սպորտի որոշ տեսակների դեպքում կանայք ունեն առաջային խաչաձև կապանի վնասվածքի ավելի բարձր ռիսկ, մինչդեռ այլ տեսակների դեպքում ռիսկը միանման է երկու սեռերի մոտ ։ Ամբողջական պատռվածքի դեպքում շատ մարդիկ վիրահատական բուժում չստանալու դեպքում այլևս չեն կարողանում զբաղվել սպորտով, և նրանց մոտ հետագայում կարող է առաջանալ օստեոարթրիտ ։
Նշաններ և ախտանիշներ
ԱԽԿ վնասվածքի դեպքում հաճախ դիտվող նշաններից են՝ ճայթյունանման ձայնը վնասվածքի պահին, դրան հաջորդող ցավը և այտուցը։ Վնասվածքից հետո Քայլելու և հոդում այլ շարժումները շարունակելու դեպքում կարող է դիտվել նաև ծնկան հոդում անկայունություն, քանի որ կապանն այլևս չի կարողանում կայուն պահել հոդը, և ոլոքը «սահում» է դեպի առաջ ։
Պատճառներ
Պատճառներից կարող են լինել՝
Այսպիսի շարժումների հետևանքով ոլոքը, տեղաշարժվելով, կտրուկ հեռվանում է ազդրոսկրից՝ լարելով ծնկան հոդը, որը պոտենցիալ կարող է հանգեցնել ԱԽԿ պատռվածքի՝ նույնիսկ առանց ուղղակի ազդեցության ։ Ռիսկի գործոններից են՝ իգական սեռը, սպորտի որոշ տեսակներով զբաղվելը, անբավարար ֆիզիկական պատրաստությունը, հոգնածությունը և խոտածածկ դաշտում խաղալը ։
Իգական սեռի մոտ բարձր ռիսկը
Այն մարզաձևերի դեպքում, որոնք ենթադրում են հաճախակի ցատկեր և շարժման ուղղության կտրուկ փոփոխություններ, կին մարզիկների մոտ ԱԽԿ վնասվածքների ռիսկը 2-8 անգամ ավելի բարձր է քան նմանատիպ մարզաձևերով զբաղվող տղամարդկանց մոտ ։ Ուսանողական սպորտաձևերի ազգային ասոցիացիայի (NCAA) տվյալների համաձայն՝ հայտնաբերվել է, որ վնասվածքի առաջացման հարաբերական ցուցանիշները 1000 մարզիկի հաշվարկով հետևյալն են՝
Կանանց մոտ ԱԽԿ վնասվածքների դեպքերի ամենաբարձր ցուցանիշները դիտվել են գիմնաստիկայում, որտեղ վնասվածքի առաջացման հարաբերական ցուցանիշը 1000 մարզիկի հաշվարկով 0.33 է։ ԱԽԿ վնասվածքների դեպքերի ամենաբարձր ցուցաինիշներ ունեցող 4 մարզաձևերից երեքի դեպքում խոսքը գնում է կանանց սպորտի մասին՝ գիմնասիկա, բասկետբոլ և ֆուտբոլ ։
Որպես պատճառ համարվող անատոմիական տարբերությունները տղամարդկանց և կանանց միջև հետևյալն են՝ ծնկան հոդի ակտիվ մկանային պաշտպանվածությունը, ոտք/կոնք անկյան տարբերությունները, ինչպես նաև կապանի հարաբերական թուլությունը, որպի պատճառն է համարվում էստրոգենի և ռելաքսինի հորմոնալ ակտիվությունը ։ Ըստ որոշ տվյալների՝ հակաբեղմնավորիչ միջոցները որոշ չափով նվազեցնում են ռիսկը ։
Դոմինանտության տեսություններ
Ըստ որոշ հետազոտությունների՝ կան նյարդամկանային անհավասարակշռության 4 գործոններ, որոնք բարձրացնում են կանանց մոտ ԱԽԿ վնասվածքների ռիսկը։ Կին մարզիկների մոտ ցատկելիս և վայրէջք կատարելիս ծնկները հաճախ ավելի ուղիղ դիրքում են լինում, և դիպչում միմյանց, մինչդեռ իրենց մարմնի զանգվածի մեծ մասը բաժին է ընկնում մեկ ոտքի վրա, և նրանց մարմնի վերին մասը թեքվում է դեպի մի կողմը ։ Նկարագրվել են մի քանի տեսություններ, որոնք ավելի մանրամասն են բացատրում այս անհավասարակշռության գործոնները։ Դրանցից են՝ կապանային դոմինանտության, ազդրի քառագլուխ մկանի դոմինանտության, ոտքի դոմինանտության և իրանի դոմինանտության տեսությունները։
Ըստ կապանային դոմինանտության տեսության՝ երբ կին մարզիկները ցատկելուց հետո վայրէջք են կատարում, նրանց մկանները հարվածի ուժը բավարար չափով չեն վերցնում իրենց վրա։ Եվ, որպես հետևանք, հարվածի ուժն ընկնում է ծնկան հոդի կապանների վրա, ինչի արդյունքում կապանների վնասվածքի ռիսկը բարձրանում է ։ Քառագլուխ մկանի դոմինանտության տեսությունը հիմնվում է այն փաստի վրա, որ կին մարզիկները ծնկան հոդը կայուն պահելու համար առավելապես օգտագործում են քառագլուխ մկանները ։ Հաշվի առնելով, որ քառագլուխ մկանները հրում են ոլոքը դեպի առաջ, քառագլուխ մկանի՝ չափից ավելի կծկումը կարող է լարել առաջային խաչաձև կապանը՝ բարձրացնելով վերջինիս վնասվածքի ռիսկը։
Ոտքի դոմինանտության տեսությունը որպես հիմք է ընդունում այն, որ կանայք առավել հակված են մարմնի զանգվածն անհավասարաչափ տեղաբաշխել ոտքերի միջև, և, այսպիսով, մի ոտքի վրա ավելի շատ ծանրություն է բաժին ընկնում, քան մյուսի ։ Եվ, վերջապես, իրանի դոմինանտության տեսությունը պնդում է, որ տղամարդիկ, որպես օրենք, շարժման ժամանակ ավելի լավ են վերահսկում իրենց իրանի դիրքը, ինչի մասին վկայում է ներքին թեք մկանի ավելի մեծ չափով ակտիվացումը ։ Իգական սեռի մարզիկների մոտ ավելի մեծ է հավանականությունը, որ ցատկելուց հետո վայրէջք կատարելիս նրանց մարմնի վերին հատվածը թեքված կլինի դեպի կողմերից մեկը՝ մի ոտքը մյուսի համեմատ ավելի շատ ծանրաբեռնելով, հետևաբար՝ նրանց ծնկներին ավելի բարձր պտտական ուժ է բաժին ընկնում ։
Հորմոնալ և անատոմիական տարբերություններ
Մինչև չափահաս տարիքը՝ ԱԽԿ պատռվածքների առաջացման հաճախականության մեջ սեռերի միջև որևէ տարբերություն չի դիտվում։ Ենթադրվում է, որ սեռական հորմոնների մակարդակի փոփոխությունները, մասնավորապես՝ կանանց մոտ դաշտանային ցիկլի ընթացքում էստրոգենի և ռելաքսինի բարձր մակարդակները, նախատրամադրող գործոն են հանդիսանում ԱԽԿ պատռվածքների առաջացման համար։ Սա, ըստ երևույթին, այն պատճառով է, որ այս հորմոնները հոդն ավելի ճկվող են դարձնում, իսկ շրջակա փափուկ հյուսվածքներն՝ ավելի ձգվող ։
Հետազոտությունների արդյունքները ցույց են տվել, որ ուսանողական տարիքի մարզուհիները, ում օրգանիզմում ռելաքսինի կոնցենտրացիան 6 պգ/մլ-ից բարձր է, ԱԽԿ պատռվածքի չորս անգամ ավելի բարձր ռիսկ ունեն, քան նրանք, ում մոտ նշված կոնցենտրացիան ավելի ցածր է ։
Պրեսլավա
Պետյա Կոլևա Իվանովա (Петя Колева Иванова, առավել հայտնի է Պրեսլավա (Преслава) բեմական անունով, ), փոփ-ֆոլկ (էթնո-փոփ) ոճի բուլղարացի հայտնի երգչուհի։ Պրոֆեսիոնալ երգչի իր կարիերան սկսել է 2004 թվականից ։
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Հորմոնալ և անատոմիական տարբերություններ
Բացի այդ՝ կանանց մոտ սեռական հասունացման ընթացքում, սեռական հորմոնների ազդեցությամբ, կոնքը լայնանում է։ Ավելի լայն կոնքի դեպքում ֆրոնտալ հարթության մեջ ծնկան հոդի անկյունը (այսպես կոչված Q անկյուն) մեծանում է։ Տղամարդկանց մոտ Q անկյունը միջինում 14 աստիճան է կազմում, իսկ կանանց մոտ՝ միջինում 17 աստիճան։ Հնարավոր է միջոցներ ձեռնարկել՝ այս Q անկյունը նվազեցնելու նպատակով (օրինակ՝ օրթեզների կիրառում) ։ Այսպիսով՝ կանանց բնորոշ ավելի լայն կոնքը և ավելի մեծ Q անկյունը կարող են բարձրացնել կանանց մոտ ԱԽԿ վնասվածքների առաջացման հավանականությունը ։
Պրեսլավա
Կենսագրություն
Պրեսլավան ծնվել է Բուլղարիայի Դոբրիչ քաղաքում։ Մայրը դերձակուհի էր, իսկ հայրը` վարորդ։ Նրա ավագ քույրը` Իվելինան, նույնպես երգչուհի է։ Արդեն իսկ դպրոցական տարիներին, Պրեսլավան համադասարանցիների հետ միասին երաժշտական խումբ է կազմակերպել։ Իր երաժշտական կրթությունն ստացել է Դոբրիչում գտնվող Սուրբ Կլիմենտ Օխրիդացու անվան արվեստների դպրոցում` ավարտելով ջութակի և ժողովրդական երգեցողության դասընթացները ։ 14 տարեկանում մասնակցել է քաղաքային իշխանությունների կազմակերպած երգի մրցույթին։ Հակառակ ծնողների կամքին, շուրջ 15 տարի երգել է տարբեր հաստատություններում։
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
ԱԽԿ, մկանային կարծրություն և ուժ
Սեռական հասունացման ընթացքում, սեռական հորմոնները նաև ազդում են օրգանիզմում փափուկ հյուսվածքների ռեմոդելավորման գործընթացների վրա։ Հյուսվածքների ռեմոդելավորումը հանգեցնում է նրան, որ կանանց մոտ ԱԽԿ-ի չափերն ավելի փոքր են լինում, և դրանց պատռվածքները առաջանում են նույնիսկ ավելի ցածր ծանրաբեռնման դեպքերում, ինչպես նաև տղամարդկանց և կանանց միջև դիտվում են տարբերություններ կապանների և մկանների ամրության մեջ։ Մկանների ակտիվացման ընթացքում կանանց մոտ ծնկան հոդերի մկանների ամրությունը ավելի փոքր է, քան տղամարդկանց դեպքում, և, հետևաբար, նրանց ծնկան հոդերի վրա ազդող ուժն ավելի մեծ հավանականությամբ է առաջացնում ԱԽԿ պատռվածք ։
Պրեսլավա
Առաջին ալբոմը
2003 թվականի ամռանը, նրան պատահաբար նկատել է պրոդյուսեր և երգիչ Միլկո Կալայջիևը և հրավիրել իր խմբով ելույթներ ունենալու մերձսևծովյան քաղաքներում ։ Մի քանի ամիս անց նա պայմանագիր է կնքել Payner ձայնագրման ստուդիայի հետ և ընտրել Պրեսլավա բեմական կեղծանունը։
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
ԱԽԿ, մկանային կարծրություն և ուժ
Բացի այդ՝ ազդրի քառագլուխ մկանն ԱԽԿ-ի անտագոնիստ է։ Ըստ մի ուսումնասիրության, որն իրականացվել է մարզուհիների շրջանում, Միչիգանի համալսարանի գիտնականների կողմից՝ կին մարզիկների 31%-ի մոտ առաջին հերթին գործարկվում էր ազդրի քառագլուխ մկանը, մինչդեռ սա դիտվում էր տղամարդկանց ընդամենը 17%-ի մոտ։ Ֆիզիկական ակտիվության ընթացքում ազդրի քառագլուխ մկանի ավելի ուժգին կծկման հետևանքով ԱԽԿ-ին բաժին ընկնող լարվածությունն էլ ավելի է մեծանում ։
Պրեսլավա
Առաջին ալբոմը
Իր կարիերայի սկզբում զուգերգերով հանդես է եկել Միլկո Կալայջիևի հետ միասին։ Առաջին անգամ մեներգով հանդես է եկել` կատարելով «Тази нощ безумна» երգը, իսկ հետո նաև «Дума за вярност», «Мили мой» և «Нямаш сърце» երգերը։ Այս վերջին երգը դարձել էր Պրեսլավայի այցեքարտը։ 2004 թվականի աշնանը թողարկել է «Преслава» երաժշտական ալբոմը, իսկ տարեվերջին նկարահանվել է նրա «Обичам ти» երգի տեսահոլովակը ։ 2005 թվականին, Planeta TV-ի ամենամյա 4-րդ մրցանակաբաշխության ժամանակ Պրեսլավան արժանացել է «Դեբյուտ 2004» մրցանակին ։
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Ախտաֆիզիոլոգիա
Ծնկան հոդը կազմվում է երեք ոսկրով՝ ազդրոսկր, ոլոք (մեծ ոլոք) և ծնկոսկր։ Այս ոսկրերը միմյանց են ամրացած կապաններով. վերջիններս հյուսվածքների ամուր խրձեր են, որոնք հոդը կայուն են պահում քայլելիս, վազելիս, ցատկելիս և այլն։ Ծնկան հոդում կան երկու տեսակի կապաններ՝ կոլլատերալ կապաններ և խաչաձև կապաններ։
Պրեսլավա
Համերգներ արտասահմանում
2012 թվականին Պրեսլավան թողարկել է «Лудата дойде» երգը, որի տեսահոլովակը ցուցադրվել է երաժշտական բոլոր հեռուստաալիքներով։ Նույն թվականին կազմակերպել է «Гласът на България» հեռուստաշոուի երկրորդ եթերաշրջանը։ 2012 թվականի ամռանը Պրեսլավան կատարել է իր առաջին արտասահմանյան համերգային շրջագայությունը` ուղևորվելով ԱՄՆ, որտեղ ելույթներ է ունեցել բուլղարական համայնքի համար` ամերիկյան հինգ քաղաքներում։
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Ախտաֆիզիոլոգիա
Կոլլատերալ կապաններն են՝ միջային կոլլատերալ կապանը (ծնկան ներսային կողմից) և կողմնային, կամ նրբոլոքային կոլլատերալ կապանը (դրսային կողմից)։ Այս երկու կապանները սահմանափակում են ծնկան շարժումները դեպի աջ և ձախ կողմեր ։
Պրեսլավա
Համերգներ արտասահմանում
2014 թվականին Պրեսլավան թողարկել է «Режим неприлична» երգի տեսահոլովակը, իսկ ապրիլին ձայնագրել է «Пиши го неуспешно» երգը, որը դրանից երեք տարի առաջ հունարեն լեզվով կատարել էր Դեսպինա Վանդին։ Դեկտեմբերին երգչուհին ներկայացրել է «Нашето любов е» երգը։
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Ախտաֆիզիոլոգիա
Խաչաձև կապանները դասավորված են ծնկան հոդի ներսում, “X” տառի նման, ընդ որում՝ առաջային խաչաձև կապանն անցնում է ոլոքի առաջային մասից դեպի ազդրոսկրի հետին մասը, իսկ հետին խաչաձև կապանն անցնում է ոլոքի հետին մասից դեպի ազդրոսկրի առաջային մասը։ Առաջային խաչաձև կապանը կանխում է ոլոքի տեղաշարժը ազդրոսկրի համեմատ դեպի առաջ, և ապահովում է բավարար կայունություն ։
Պրեսլավա
Համերգներ արտասահմանում
Պրեսլավան այն առաջին փոփ-ֆոլկ կատարողներից մեկն էր, ով մեկ այլ բուլղար երգչուհու` Անդրեայի հետ միասին ելույթ է ունեցել Ռուսաստանում, Կրեմլում կայացած «TASHI SHOW» երաժշտական շոու-հաղորդման ժամանակ` երգելով Արմենչիկի երաժշտությամբ ստեղծված «Дишай» երգը ։
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Ֆիզիկալ զննման ընթացքում կիրառվող թեստեր
Դեպքերի մեծ մասում ԱԽԿ վնասվածքները հնարավոր է ախտորոշել հիվանդի ծունկը զննելով և այն համեմատելով մյուս՝ չվնասված ծնկան հետ։ Երբ հիվանդը նշում է ծնկան հոդում զգացած ճայթյունանման ձայնի և հաջորդող այտուցի, ցավի և անկայունության մասին, ԱԽԿ վնասվածքի կասկածի դեպքում՝ բժիշկները սովորաբար կիրառում են մի քանի թեստեր՝ ծնկան հոդում վնասվածքի աստիճանը գնահատելու համար։ Այս թեստերից են՝ առանցքի շեղման, առաջային «դարակի» և Լաչմանի թեստերը։ Առանցքի շեղման թեստը ենթադրում է՝ ծնկան հոդի ծալման դիրքում, կոճի շրջանում պահելով՝ ոլոքի թեթևակի պտտում դեպի ներս ։ Առաջային դարակի թեստը կատարելիս՝ զննող բժիշկը ծալում է հիվանդի ծունկը 90 աստիճանով, այնուհետև, նստելով հիվանդի ոնտաթաթին՝ այդ կերպ ֆիքսած դիրքում է պահում ոտնաթաթը, և զգուշորեն դեպի իր կողմ է քաշում հիվանդի ոլոքը ։ Լաչմանի թեստը կատարվում է՝ տեղադրելով մի ձեռքը հիվանդի ազդրին, իսկ մյուս ձեռքը՝ ոլոքին՝ հրելով ոլոքը դեպի առաջ ։ Այս թեստերի նպատակն է՝ ստուգել, թե արդյոք ԱԽԿ-ն անվնաս է. անվնաս լինելու դեպքում այն կարողանում է սահմանափակել ոլոքի շարժումը դեպի առաջ։ Ամենից լայն տարածումը և ճանաչումը գտել է Լաչմանի թեստը, որը համարվում է նշված երեքի մեջ ամենից հավաստին ։
Պրեսլավա
Նոր ալբոմ
2015 թվականի սկզբին Պրեսլավան թողարկել է «Ако утре ме губиш» երգի տեսահոլովակը։ 2014 թվականի հունիսին, Пайнер ընկերության հոբելյանական համերգի ժամանակ, երգչուհիներ Գալենայի, Դեսի Սլավայի, Անելիայի, Էմիլիայի և Ցվետելինա Յանևայի հետ միասին, Պրեսլավան ներկայացրել է «Лале ли си, зюмбюл ли си» ժողովրդական երգի նոր տարբերակը ։ Նույն թվականի օգոստոսին Գալենայի հետ զուգերգով թողարկել է «Живей» նոր հիթը ։
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Ռադիոլոգիական հետազոտություններ
Չնայած, որ փորձառու մասնագետները կարող են միայն կլինիկական զննման հիման վրա ճիշտ ախտորոշում կատարել, սակայն սովորաբար ախտորոշումը հաստատվում է մագնիսառեզոնանսային շերտագրության միջոցով, որը թույլ է տալիս ստանալ ծնկան հոդի շրջանի փափուկ հյուսվածքների (կապաններ, աճառներ) ճշգրիտ պատկերներ ։ Այս մեթոդով հնարավոր է նաև վիզուալիզացնել այլ կառուցվածքներ, օր.՝ մահիկները կամ կոլլատերալ կապանները, որոնք նույնպես կարող են վնասված լինել ։ Կարող է նաև հարկ լինել իրականացնելու հավելյալ ռենտգենագրություն՝ որոշելու համար, թե արդյոք այդ շրջանի ոսկրերից մեկում կա վնասում, կոտրվածք ։
Սանտա Կլարա
Սանտ Կլարա (Isla de Santa Clara; Santa Klara uhartea) փոքր կղզի, տեղակայված է Սան Սեբաստիան քաղաքի հարավային մասում՝ Գիպուսկոա նահանգում (Բասկերի երկիր)։ Կղզին գտնվում է երկու խոշոր լեռնային քաղաքների մեջտեղում. Ուրուլլոմ (Ургуллом և Իգուելդո Игуэльдо)։
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Ռադիոլոգիական հետազոտություններ
Ըստ երևույթին՝ ՄՌՇ-ն ԱԽԿ-ի վիճակը գնահատելու համար ամենից հաճախ կիրառվող ախտորոշիչ մեթոդն է, սակայն այն ոչ միշտ է ամենից հավաստին, քանի որ վնասվածքից հետո հոդը լցվում է արյունով, ինչը կարող է թույլ չտալ, որ ԱԽԿ-ի վիճակը լիարժեք արտացոլվի ՄՌՇ-ով ։
Պրեսլավա
Նոր ալբոմ
2016 թվականի սկզբին թողարկել է անգլերեն լեզվով իր առաջին «In Control» երգը։ Պրեսլավան մասնակցել է բուլղարական «Като две капки вода» շոուի չորրորդ եթերաշրջանին, իսկ մարտ ամսին նկարահանվել է նրա «Чуплива и влюблена» երգի տեսահոլովակը ։ 2016 թվականին, Planeta TV-ի ամենամյա 14-րդ մրցանակաբաշխության ժամանակ Պրեսլավան արժանացել է «Տարվա կին երգչուհի 2015թ.» մրցանակին։
Սանտա Կլարա
Աշխարհագրություն
Կղզու մոտ 400 մետր տրամագծի և 48 մետր բարձրության վրա կան զառիթափ լանջեր։ Նրա ռելիեֆի պատճառով, կղզում անասելի դժվար է քայլել։
Պրեսլավա
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բուլղարացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Բուլղարացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ Կատեգորիա:Բուլղարացի երաժիշտներ Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Դասակարգում
Օրթոպեդիկ վիրաբույժների ամերիկյան ակադեմիան բնութագրում է ԱԽԿ-ի վնասվածքներն ըստ ծանրության, և դասակարգման մեջ առանձնացնում է 1-ին, 2-րդ և 3-րդ աստիճանի վնասվածքներ ։ 1-ին աստիճանի վնասվածքները տեղի են ունենում, երբ տեղի է ունենում կապանի թեթևակի գերձգում, սակայն դա չի ազդում ծնկան հոդի կայունության վրա։ 2-րդ աստիճանի վնասվածքները տեղի են ունենում, երբ կապանը գերձգվում է մինչև այն աստիճան, որ կորցնում է իր ամրությունը. սա նաև կոչվում է մասնակի պատռում։ 3-րդ աստիճանի դեպքում կապանը, լրիվ պատռվելով, բաժանվում է 2 մասի, և ծնկան հոդը լրիվ կորցնում է կայունությունը։ Սա ԱԽԿ վնասվածքի ամենից հաճախ հանդիպող տեսակն է։
Սանտա Կլարա
Աշխարհագրություն
Կղզին ունի փոքր ծովափ, որը հայտնվում է երեք ցածր ալիքների շնորհիվ։ Բացի դրանից, Սանտ Կլարայում կա փոքրիկ բար և նավահանգիստ։ Չնայած կղզու չափերին, այստեղ կա փրկարարական ծառայություն, որը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ այն ակտիվանում է ամառվա ամիսներին։ Սանտ Կլարայի նավահանգիստը լաստանավերով կապված է քաղաքի հետ, որը ամռանը վարում են յուրաքանչյուր 30 րոպե մեկ։ Տարածքը կազմում է 0,056 կմ²։
Կղզում կա անմարդաբնակ փարոս։
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Դասակարգում
ԱԽԿ վնասվածքների մոտավորապես կեսի դեպքում տեղի են ունենում նաև ծնկան հոդի բաղկացուցիչ այլ կառուցվածքների վնասվածքներ, այդ թվում՝ այլ կապաններ, մահիկներ, ոսկրերի հոդամակերեսների աճառներ։ Գոյություն ունի վնասվածքների մի համակցություն, որը կոչվում է «դժբախտ եռյակ», որի դեպքում դիտվում է առաջային խաչաձև, միջային կոլլատերալ կապանների և միջային մահիկի վնասվածք. սա տեղի է ունենում այն դեպքում, երբ ծնկան հոդի վրա ազդում է ուժ, ոտնաթաթը գետնին ֆիքսված վիճակում ։
Կանխարգելում
ԱԽԿ-ի ոչ կոնտակտային վնասվածքների թիվը պակասացնելու մեթոդների հանդեպ հետաքրքրությունը մեծ է եղել։ Միջազգային օլիմպիական կոմիտեն, կանխարգելիչ միջոցառումների բազմակողմանի ուսումնասիրություններից հետո՝ հաստատել է, որ վնասվածքի կանխարգելմանն ուղղված ծրագրերը շոշափելի արդյունք են տվել վնասվածքների թիվը պակասեցնելու գործում ։ Այս ծրագրերը հատկապես կարևոր են իգական սեռի մարզիկների համար (ում մոտ ԱԽԿ վնասվածքների ռիսկն ավելի բարձր է, քան տղամարդկանց մոտ) ինչպես նաև երեխաների և դեռահասների համար, ովքեր ԱԽԿ պատռվածքի կրկնման բարձր ռիսկ ունեն ։
Սանտա Կլարա
Բուսական և կենդանական աշխարհ
Կենդանական աշխարհի ներկայացուցիչներն են՝ իսպանական մողեսները, Եվրոպական մախորկա (European shag) և բարակկտուց կայրա (Тонкоклювая кайра)։
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Կանխարգելում
Գիտնականները բացահայտել են, որ կին մարզիկների մոտ ցատկելուց հետո վայրէջք կատարելիս հաճախ ծնկները համեմատաբար ավելի ուղիղ դիրքով են լինում և դիպչում են միմյանց, մարմնի զանգվածի մեծ մասը տեղաբաշխվում է մեկ ոտքի վրա, և մարմնի վերին հատվածը թեքվում է դեպի մի կողմ. այս գործոնները լրացուցիչ լարում են առաջացնում ծնկան հոդի կապանների համար, և, այսպիսով՝ բարձրացնում են ԱԽԿ-ի պատռման ռիսկը ։ Կան տվյալներ, որ նյարդամկանային մարզումները (որոնք կենտրոնանում են ազդրի հետին խմբի մկանների ամրապնդման, հավասարակշռության պահպանման և ընդհանուր կայունության զարգացման վրա) նվազեցնում են ԱԽԿ-ի վնասվածքների ռիսկը, քանի որ ԱԽԿ վնասվածքի առաջացման բարձր ռիսկային շարժումներ կատարելու ժամանակ ավելի բարձր կայունություն են ապահովում։ Այսպիսի կանխարգելիչ ծրագրերն օգտակար են բոլոր մարզիկների, և, հատկապես՝ իգական սեռի դեռահաս մարզուհիների համար ։
Սանտա Կլարա
Պատմություն
ХVI դարի վերջին ժանտախտով վարալված Դանոստիայի բնակիչներին տեղափոխում էին Սանտ Կլարա կղզի, որպեսզի դադարեցնեն վարակի տարածումը։ Կղզին գտնվում է պետության հովանավորության տակ։ Փոխանցվել է Սան Սեբաստիան քաղաքին, կառավարման հրամանագրով՝ 1986 թվականի հոկտեմբերի 31-ին։
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Բուժում
ԱԽԿ պատռման ոչ վիրահատական բուժումը (որը նաև կոչվում է «կոնսերվատիվ վարում«» խորհուրդ է տրվում այն անձանց, ովքեր չեն պատրաստվում վարել ֆիզիկապես շատ ակտիվ ապրելակերպ և չեն զբաղվում այնպիսի մարզաձևերով, որոնք ենթադրում են կտրուկ շարժումներ։ Կոնսերվատիվ բուժումը սովորաբար ներառում է ֆիզիոթերապիա և ծնկան հոդի հատուկ օրթեզների կիրառում։ Մարզիկների դեպքում, կամ եթե կան ծնկան հոդում լրացուցիչ այլ վնասվածքներ (օր.՝ աճառի, մահիկի կամ այլ կապանների վնասումներ), սովորաբար խորհուրդ է տրվում վիրահատություն ։
Սանտա Կլարա
Հետաքրքիր փաստեր
La Oreja de Van Gogh երաժշտական խումբն իրենց «Inmortal» երգում նշում են կղզուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի կղզիներ Կատեգորիա:Անմարդաբնակ կղզիներ Կատեգորիա:Սան Սեբաստիան
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Ոչ վիրահատական բուժում
Պատռված առաջային խաչաձև կապանը չի կարող ինքնուրույն վերականգնվել առանց վիրահատական միջամտության (այսինքն՝ պատռված մասերը չեն կարող կրկին միմյանց միանալ՝ կրկին առաջացնելով ֆունկցիոնալ կապան)։ Սակայն, եթե ծունկը մնա այնքան կայուն, որ վնասվածք ստացած մարդը կարողանա քայլել, և եթե նա չի պլանավորում ֆիզիկապես շատ ակտիվ ապրելակերպ վարել, բժիշկները կարող են խորհուրդ տալ ոչ թե վիրահատություն, այլ կոնսերվատիվ մոտեցումներ՝ օրթեզների օգտագործում և ֆիզիոթերապիա :
Հաճախ խորհուրդ են տրվում հանգիստ, կոմպրեսիա, բարձր դիրք, սառույցների կիրառում։ Ծունկն անկայունությունից պաշտպանելու նպատակով կարող են կիրառվել օրթեզներ, ինչպես նաև՝ հենակներ, որպեսզի վերականգնողական շրջանում հնարավոր լինի խուսափել վերջույթի ծանրաբեռնումից ։ Այտուցի նվազման հետ մեկտեղ՝ ֆիզիոթերապիան կարող է օգնել վերականգնել ծնկան հոդի ֆունցկիան, և ամրապնդել շրջակա մկանները (ազդրի հետին խմբի մկանները և ազդրի քառագլուխ մկանը), որպեսզի մկանները կարողանան կոմպենսացնել պատռված կապանի կորցրած ֆունկցիան և կայունացնել ծնկան հոդը։
Վիրահատական բուժում
ԱԽԿ-ի վերականգնման վիրահատության դեպքում պատռված ԱԽԿ-ը սովորաբար փոխարինվում է «փոխպատվաստուկով», որն իրենից ներկայացնում է ջիլ՝ վերցված այլ տեղամասից։ Այսպիսի փոխպատվաստուկները կարող են վերցվել ծնկոսկրի ջլից, ազդրի հետին խմբի մկանների ջլից, ազդրի քառագլուխ մկանի ջլից, և վերցվում են կա՛մ հենց վիրահատվող հիվանդից («ավտոտրանսպլանտացիա»), կա՛մ դիակից («ալոտրանսպլանտացիա»). Այս փոխպատվաստուկը ծառայում է որպես սքաֆոլդ (հենք), որի վրա սկսում է աճել նոր կապանային հյուսվածքը ։
Վիրահատության ժամանակ ծնկան հոդի մեջ է անցկացվում արթրոսկոպ կամ փոքր տեսախցիկ, ինչպես նաև կատարվում են լրացուցիչ փոքր կտրվածքներ ծնկան շուրջ, որոնցով անց են կացվում վիրահատական գործիքները։ Այսպիսի մեթոդը նվազ ինվազիվ է, և, ապացուցվել է, որ այսպիսի վիրահատությունից հետո ավելի քիչ ցավ է առաջանում, ավելի քիչ ժամանակ է պահանջվում անց կացնել հիվանդանոցում, ինչպես նաև հիվանդն ավելի արագ է ապաքինվում, քան՝ «բաց» վիրահատական մեթոդների դեպքում (երբ կատարվում է մեծ կտրվածք ծնկան առջևի հատվածում, և հոդը մերկացվում է և բացվում) ։
Առաջային խաչաձև կապանի վերականգնման վիրահատության անցկացման ժամկետների ընտրության վերաբերյալ որոշակի հակասական տեղեկություններ կան։ Որոշ հետազոտություններ նշում են, որ անմիջապես վնասվածքից հետո կատարված վիրահատություններն ավելի վատ արդյունք են տալիս, իսկ ըստ այլ հետազոտությունների՝ անմիջապես կատարված և հետաձգված վիրահատությունների արդյունքների միջև էական տարբերություններ չեն հայտնաբերվել ։ Օրթոպեդիկ վիրաբույժների ամերիկյան ակադեմիան նշել է, որ ըստ առկա որոշ տվյալների՝ ավելի ցանկալի է հետևել այն կլինիկական ուղեցույցներին, որոնք խորհուրդ են տալիս ԱԽԿ վերականգնումն իրականացնել վնասվածքից հետո հաջորդող 5 ամսվա ընթացքում՝ ֆունկցիան բարելավելու և ծունկը հետագա վնասվածքներից պաշտպանելու նպատակով; սակայն վիրահատության լավագույն ժամկետը որոշելու և վերջինիցս կլինիկական ելքի կախվածությունն ավելի լավ գնահատելու համար անհրաժեշտ են լրացուցիչ հետազոտություններ ։
Երիտասարդ մարզիկների մոտ՝ վաղ վիրահատության դեպքում ավելի մեծ է հավանականությունը վերադառնալու իրենց նախկին մարզական և ֆիզիկական ակտիվությանը, քան այն դեպքերում, երբ վիրահատությունը հետաձգվում է կամ իրականացվում է ոչ վիրահատական բուժում։ Երիտասարդ մարզիկների մոտ նաև ավելի քիչ է ծնկան հոդում անկայունության հավանականությունը, եթե նրանք վաղ են վիրահատվում ։
ԱՄՆ-ում տարեկան կատարվում է ավելի քան 100,000 ԱԽԿ վերականգնման վիրահատություն, որոնցից ավելի քան 95%-ի դեպքում հիվանդները բուժվում են ոչ ստացիոնար պայմաններում։ ԱԽԿ-ի վերականգնման ընթացքում առավել հաճախ կատարվող միջոցառումներից են՝ մասնակի մենիսկէկտոմիան և խոնդրոպլաստիկան ։
1343
Մահեր
Կատեգորիա:1343 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածք
Ռեաբիլիտացիա
ԱԽԿ վնասումից հետո կատարվող ռեաբիլիտացիայի նպատակներն են՝ վերականգնել ծնկան հոդի ամրությունը և շարժումների ծավալները։ Եթե ԱԽԿ վնասվածք ունեցող հիվանդը տանում է վիրահատություն, ապա առաջին հերթին ռեաբիլիտացիոն թերապիան պետք է կենտրոնանա շարժումների ծավալները դանդաղորեն մեծացնելու վրա, իսկ ապա՝ շրջակա մկանների ամրապնդման վրա, որպեսզի հնարավոր լինի պաշտպանել նոր ստացված "կապանը" հնարավոր վնասվածքներից և կայունացնել ծնկան հոդը։ Վերջապես, սկսվում են ֆունկցիոնալ մարզումները, որոնք համապատասխանաբար նախատեսված են լինում կոնկրետ մարզաձևերով զբաղվողների համար։ Կարող է պահանջվել 6 ամիս կամ ավել ժամանակ, մինչև որ մարզիկը վիրահատությունից հետո կկարողանա վերադառնալ սպորտ, քանի որ անհրաժեշտ է վերականգնել հավասարակշռության զգացումը և ծնկան հոդի բավարար վերահսկումը հիվանդի կողմից, որպեսզի հետագայում կանխարգելվի կրկնակի վնասվածքների առաջացումը ։
Կանխատեսում
Առաջային խաչաձև կապանի վնասվածքի դեպքում կանխատեսումը, որպես օրենք, բարենպաստ է. շատ մարդկանց մոտ վնասվածքից հետո ամիսների ընթացքում ստորին վերջույթի ֆունկցիան վերականգնվում է ։ Նախկինում ԱԽԿ վնասվածքը մարզիկների մեծ մասի համար նշանակում էր կարիերայի ավարտ; սակայն վերջին տարիներում ԱԽԿ վերականգնման վիրահատությունները և հաջորդող ֆիզիոթերապիայի մեթոդները թույլ են տալիս շատերին վերադառնալ իրենց ակտիվության այն մակարդակին, որը կար մինչև վնասվածքը ստանալը ։
Ցավոք, իգական սեռի երիտասարդ մարզուհիների մոտ ԱԽԿ վնասվածքից ապաքինվելուց հետո ԱԽԿ կրկնակի վնասվածքի, ինչպես նաև մյուս ծնկան ԱԽԿ վնասվածքի ռիսկը բարձր է։ Որոշված է, որ մոտավորապես այս ռիսկը հետևյալն է՝ ամեն 4 երիտասարդ մարզուհուց 1-ի մոտ ։ Հետևաբար՝ մարզիկների մոտ պետք է անցկացնել սքրինինգ, որպեսզի բացառվեն նյարդամկանային դեֆիցիտները (այսինքն՝ մի ոտքի թուլություն մյուսի համեմատ, կամ ցատկելուց հետո ոչ ճիշտ վայրէջք) մինչև սպորտ վերադառնալը ։
Համաճարակաբանություն
ԱՄՆ-ում ամեն տարի գրանցվում է ԱԽԿ պատռվածքների մոտավորապես 200,000 դեպք։ ԱԽԿ պատռվածքների նոր դեպքեր տարեկան գրանցվում են 100,000-ից մոտավորապես 69-ի մոտ. տղամարդկանց մոտ՝ ամեն 100,000-ից մոտավորապես 82-ի մոտ, իսկ կանանց մոտ՝ ամեն 100,000-ից մոտավորապես 59-ի մոտ ։ Ըստ տարիքի և սեռի բաժանելիս՝ իգական սեռի դեպքում 14-18 տարեկանների մոտ վնասվածքի ամենաբարձր մակարդակներն են գրանցվել՝ 100,000-ի հաշվարկով՝ 227.6։ Արական սեռի դեպքում 19-24 տարեկանների մոտ վնասվածքի ամենաբարձր մակարդակներն են գրանցվել՝ 100,000-ի հաշվարկով՝ 241։
Մարզաձևեր
Ուսանողական տարիքի մարզիկների մոտ կրկնակի պատռվածքների դեպքերն ամենաշատն են գրանցվել ֆուտբոլով զբաղվող արական սեռի մարզիկների մոտ՝ 10,000-ից 15, այնուհետև՝ գիմնաստիկայով զբաղվող իգական սեռի մարզիկների մոտ՝ 10,000-ից 8, այնուհետև՝ ֆուտբոլով զբաղվող իգական սեռի մարզիկների մոտ՝ 10,000-ից 5.2 ։
Ավագ դպրոցի տարիքի մարզիկների մոտ ԱԽԿ պատռվածքների առաջացման ռիսկն ավելի բարձր է, քան ոչ մարզիկների մոտ։ ԱՄՆ-ում ավագ դպրոցի տարիքի աղջիկների շրջանում, ԱԽԿ վնասվածքի առաջացման ամենաբարձր ռիսկային սպորտը ֆուտբոլն է, այնուհետև՝ բասկետբոլը, որին հաջորդում է լաքրոսը։ ԱՄՆ-ում կանանց բասկետբոլում և ֆուտբոլում ավելի շատ են դիտվում ԱԽԿ պատռվածքներ, քան բոլոր մյուս մարզաձևերում ։ Ըստ հետազոտությունների արդյունքների՝ ԱՄՆ-ում դպրոցական տարիքի տղաների համար այս վնասվածքի առաջացման առումով ամենաբարձր ռիսկային սպորտը բասկետբոլն էր, այնուհետև՝ լաքրոսը, որին հաջորդում էր ֆուտբոլը ։ Բասկետբոլում, կանանց մոտ ԱԽԿ պատռվածքի առաջացման հավանականությունը 5-8 անգամ ավելի մեծ է, քան տղամարդկանց մոտ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Օրթոպեդիա Կատեգորիա:Վնասվածքներ
Վիտորիո Վենետո
Վիտորիո Վենետո (Vittorio Veneto), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Վենետո մարզի Տրևիզո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 29 175 մարդ, խտությունը՝ 356 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 82 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 31029, հեռախոսային կոդ՝ 0438։
Բնակչությունը իրենց հովանավոր պաշտպան է համարում Սուրբ Տիցանին և Օդերցոնին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ճակատագրական կին
Ճակատագրական կին (la femme fatale), գրականության և կինոյի մեջ սեքսուալ (սեռապես գրավիչ) կնոջ կերպար, որը խարդավանքների է ենթարկում տղամարդուն սիրախաղի միջոցով։ Նա այն կինը չէ, ինչ հնարավոր է թվալ սկզբում։ Հերոսին դժվար է դիմադրել ճակատագրական կնոջ կախարդանքներին, որին ձգտում է անկախ իր կամքից, երբեմն էլ այդ տենչանքը հանգեցնում է հերոսի վախճանին։
Պատմություն
Թեպետ կերպարի ակունքները մասնագետները գտնում են «Աստվածաշնչում» (Դալիլա, Հեզաբել, Սալոմե), ճակատագրական գայթակղողի ծանոթ կերպարի ձևավորումը կայացել է վաղ ռոմանտիզմի շրջանում ։ Այդ դարաշրջանում պոեմների էջերում կարելի է հանդիպել հերոսի համար կործանարար սիրո կրողների այնպիսի կերպարներ, ինչպես Գյոթեի «կորնթոսյան հարսնացուն», Սամուել Քոլրիջի հանելուկային Ջերալդինան, Ջոն Քիթսի La Belle Dame sans Merci և լամիան։ Նրանք հաճախ հերոսի մոտ գալիս են անդրշիրիմյան աշխարհից։
Հետևելով ռոմանտիզմի այնպիսի հերոսուհիների, ինչպիսին կորնթոսյան հարսնացուն և լեսբուհի Կարմիլան էին, համր կինոյում ճակատագրական կինը մեկնաբանվել է որպես սեքսուալ և անհագ վամպիրուհի, որից էլ գալիս է ֆրանսերեն տերմինի ամերիկյան հոմանիշը՝ vamp։ Բառի այսպիսի կիրառության ակունքները տեսնում են ոչ միայն Ռեդյարդ Քիփլինգի «Վամպիրուհի» պոեմում, որի մոտիվներով 1915 թվականին նկարահանվել է «Կար-չկար հիմար» ֆիլմը, գլխավոր դերում՝ Թեդա Բարա։ Նրանից դեռ շատ առաջ ճակատագրական կնոջ կերպարը էկրանին մարմնավորել է Հելեն Գարդները ։
Նուար ֆիլմեր
Նուար ֆիլմերի համար ճակատագրական կինը անբաժանելի մաս է կազմում, ինչպես և մասնավոր խուզարկուի կերպարը, որը վարում է հետաքննություն ։ Գիշատչի դասական կերպարը, որը գլխավոր հերոսին քաշում է իր ստերի սարդոստայնը, ստեղծել է Բարբարա Սթենվիկը քառասունականների ֆիլմերում, ինչպես օրինակ «Երկակի ապահովագրություն» (1944) ։ Երբեմն ճակատագրական կնոջ արտաքինի տակ թաքնվել է տղամարդու խոցված զոհը, ավելի հաշվենկատ և զորեղ, քան նրանով տարված գլխավոր հերոսը։ Այդպիսին է օրինակ Ռիտա Հեյուորթի հերոսուհին «Գիլդա» ֆիլմում (1946)։
Մահացու կնոջ կերպարը՝ սարդ կին, նուարի աշխարհում կանացիության առավել վառ մարմնավորումներից է՝ անհաղթահարելի գայթակղիչ, երկերեսանի և անկողնում անկուշտ։ Նա մարտահրավեր է նետում հայրիշխանական հասարակությանը իր անկախությամբ, իր խելքով և ճարպկությամբ։ Նա ոչ մի կերպ չի ներառվում այն սովորական պատկերացման մեջ, որ կինը ի վիճակի է լիարժեք գիտակցել իրեն միայն որպես կին և մայր։ Նրա արտաքին տեսքը միշտ սեքսուալ է՝ արձակ երկար մազերով, բաց զգեստներով, որոնք ընդգծում են երկար, զգայական ոտքերը, ինչպես նաև վառ դիմահարդարմամբ ։
Ճակատագրական տղամարդ
Ճակատագրական կնոջ կերպարի հայելային անդրադարձը ռոմանտիզմի գրականության մեջ եղել է ճակատագրական տղամարդու (Բայրոնյան հերոս, l’homme fatal) կերպարը, ինչպիսիք են օրինակ Դոն Ժուանը, Պեչորինը կամ Հիթքլիֆը ։ Կինոգիտության մեջ այդ տերմինը նշանակում է նաև տղամարդ, որը ճակատագրական կնոջ տեղն է զբաղեցնում հոմոսեքսուալ թեմայով նեո նուար ֆիլմերում (օրինակ՝ Ֆասբինդերի «Կերելը» կամ Պեդրո Ալմոդովարի «Վատ դաստիարակությունը») ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ֆրանսերեն բառեր և արտահայտություններ Կատեգորիա:Նուար ֆիլմեր Կատեգորիա:Դարձվածաբանություն Կատեգորիա:Արխետիպներ Կատեգորիա:Կանայք պատմության մեջ Կատեգորիա:Մարդու սեռականություն Կատեգորիա:Ֆիլմերի և վիդեոների տերմինաբանություն Կատեգորիա:Մարդու սեքսուալության պատմություն Կատեգորիա:Կանայք
Բուզուկչի
Բուզուկչի, գետակ Միջերգրական ծովի ավազանում, Կիլիկիայում, Կալիկադնոսի (Սելևկիա) վտակը, վերջինիս է միանում Մութ քաղաքավանի մոտ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կիլիկիայի գետեր
Կարատիկ
Կարատիկ (Каратык), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ինյա գետի աջ ափով՝ 23 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 10 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերխնեոբսկոմի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կատուն գետն է, գետի ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Կոնդե Ֆոլի
Կոնդե Ֆոլի (Condé-Folie), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում ։
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 859 մարդ, բնակչության խտությունը` 82.84 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 10.37 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 135 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 45 կմ արևելք։
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 416 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 278-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 138։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 66,8 %։ 278 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 236 անձ (136 տղամարդ և 100 կին)։ Գործազուրկ են եղել 42 անձ (20 տղամարդ և 22 կին)։ 138 անաշխատունակներից 26-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 54-ը` թոշակառուներ, իսկ 58-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
1345
Մահեր
Կատեգորիա:1345 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Էլվիրա Էռնանդես
Էլվիրա Էռնանդես (իրական անունը՝ Մարիա Տերեսա Ադրիասոլա, Elvira Hernández, María Teresa Adriasola, ), չիլիացի բանաստեղծ, գրաքննադատ, «ութսունականների սերնդի» էսսեիստ (Ռաուլ Սուրիտա, Վերոնիկա Սոնդեկ, Խուան Լուիս Մարտինես) ։
Կենսագրություն
Էլվիրա Էռնանդեսը ծնվել է 1951 թվականին Լեբուում։ Նախնական կրթություն ստացել է Չիլիում, ապա Սանտա Մարիա ինստիտուտում, 1969-1973 թթ. սովորել է Չիլիի համալսարանի մանկավարժական ինստիտուտի փիլիսոփայության բաժնում։ Աուգուստո Պինոչետին 1973 թվականի ռազմական հեղաշրջումից հետո գրականություն է ուսումնասիրել  Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների ֆակուլտետի հումանիտար գիտությունների բաժնում ։
Էլվիրա Էռնանդեսի առաջին գիրքը «Չիլիի դրոշ» (1981 թ.), որը գրվել է ռազմական դիկտատուրայի ընթացքում, չէր կարող հրապարակվել գրաքննության պայմաններում (զաղտնի կերպով տպագրվել է ռոտատորի միջոցով, բաց տպագրությամբ հրատարակվել է 1991 թվականին Արգենտինայում), Չիլիում տպագրված առաջին գիրքը եղել է ''Arre! Halley ¡Arre!'' (1986 թ.): Մի քանի գրքեր հրատարակել են արտերկրում՝ Արգենտինայում, Կոլումբիայում։ Հրապարակվում է իր անվամբ, երբեմն Վերոնիկա Սոնդեկի և ուրիշների հետ համատեղ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանացի գրողներ Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ Կատեգորիա:Գրաքննադատներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Վահան Գևորգյան
Վահան Գևորգյան (Wahan Geworgian, ), ծագումով հայ լեհ ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։
Ֆուտբոլիստի կարիերան
Գևորգյանը Լեհաստանում խաղացել է «Վիսլա» Պլոցկ, «Յագելոնիա» Բելոստոկ և «Լոդզ» թիմերում։
2003 թվականից ունի Լեհաստանի քաղաքացիություն։ Հանդես է եկել Լեհաստանի ֆուտբոլի երիտասարդական թիմերում։ 2004 թվականին անցկացրել է մեկ խաղ ազգային հավաքականում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 19 ծնունդներ Կատեգորիա:1981 ծնունդներ Կատեգորիա:Երևան քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ֆուտբոլիստներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Լեհ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լեհաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Յագելոնիայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Մեստիա
Մեստիա (მესტია), քաղաքատիպ ավան (մինչ 1968 թվականը՝ գյուղ) Վերին Սվանեթում, Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մխարեի Մեստիայի մունիցիպալիտետի կենտրոնն է։ Տեղակայված է Մեծ Կովկասի հարավային լանջին, Զուգդիդի քաղաքից 128 կմ հյուսիս-արևելք։ Բարձրությունը ծովի մակարդակից 1500 մ է։ Բնակչությունը՝ 1973 մարդ (2014)։
Տեսարժան վայրեր
Չնայած իր փոքր չափսերին՝ Մեստիա գյուղը (հնագույն անվանումը՝ Սետի) հարյուրամյակներ շարունակ եղել է լեռնային Սվանեթի մշակութային և կրոնական կենտրոնը։ Մեստիայում պահպանվել են միջնադարյան մի քանի տասնյակ սվանական քարաշեն տներ՝ եկեղեցի (10-13-րդ դարեր), այդ թվում Մացխվարի (Սպասա), Տարնգզել և այլն։ Մեստիայի շրջանի միջնադարյան բազմաթիվ եկեղեցիներ և ամրություններ ընդգրկված են ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության ցանկում։
Գյուղում է գտնվում պատմա-ազգագրական թանգարան, որտեղ պահվում են եզակի խորհրդանիշներ և ձեռագրեր, տուն-թանգարան և Մեստիայում ծնված, հայտնի ալպինիստ Միխեիլ Խերգիանիի կիսանդրին (հենց այստեղ էլ թաղված է)։
Մեստիան լեռնային տուրիզմի և ալպինիզմի կենտրոն է․ այստեղից է սկսվում վերելքը Ուշբա, Ջանգի թաու, Շխարա և այլ լեռնագագաթներ։ 2010 թվականի դեկտեմբերի 1-ին բացվել է լեռնադահուկային հանգստավայր ։
2010 թվականի դեկտեմբերին Մեստիայում բացվել է Թամար թագուհու անվամբ օդանավակայան ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր
Քարե հատիչ Մանսանարեսից
Քարե հատիչ Մանսանարեսից կամ Սան Իսիդրո (Bifaz del Manzanares), ստորին պալեոլիթ ժամանակաշրջանի քարային արտադրության նմուշ Մադրիդի ազգային հնագիտական թանգարանում։ Գտնվել է Մանսանարեսի Սան Իսիդոր վայրում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մադրիդի ազգային հնագիտական թանգարանի նմուշներ Կատեգորիա:Ապարներ Կատեգորիա:Ստորին պալեոլիթ
1347
Մահեր
Կատեգորիա:1347 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Շվարցվալդ (տորթ)
Շվարցվալդ տորթ (Schwarzwälder Kirschtorte), տորթ հարած սերուցքով։ Հայտնվել է Գերմանիայում 1930-ական թվականներին։ Իսկ այժմ հայտնի է ամբողջ աշխարհով։ Շվարցվալդ տորթը ունի բիսկվիտի խմոր։ Տորթը զարդարելու համար օգտագործվում է կոկտեյլի բալ և շոկոլադ։ Տորթի ծագումը հայտնի չէ և անպայման չի, որ ինքը կապ ունենա Շվարցվալդ շրջանի հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տորթեր Կատեգորիա:Գերմանական խոհանոց Կատեգորիա:Շվարցվալդ
1348
Մահեր
Կատեգորիա:1348 Կատեգորիա:Տարեթվեր
1349
Մահեր
Կատեգորիա:1349 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Դեյվիդ Եյթս
Դեյվիդ Եյթս (David Yates, ), կինոյի և հեռուստատեսության բրիտանացի ռեժիսոր, սցենարիստ, պրոդյուսեր։
Կենսագրություն
Դեյվիդ Եթսը ծնվել է 1963 թվականին՝ անգլիական Լանկաշիր կոմսության Ռեյնհիլ գյուղում (այժմ Մերսիսայդի Սենտ Հելենս քաղաքային շրջանում)։ Սթիվեն Սփիլբերգի «Ծնոտներ» ֆիլմը դիտելուց հետո ոգեշնչվեց դերասանի կարիերայով։ Նա փորձում էր հասկանալ կինեմատոգրաֆիայի արտադրությունը և տարրերը։ Մինչև 14 տարեկանը ընկերների հետ կարճամետրաժ ֆիլմեր էր նկարում տեսախցիկով, որը նրան նվիրել էր մայրը։ Դառնալով հասուն՝ հիմնականում հեռուստատեսության համար նկարեց ֆիլմեր, համագործակցեց BBC ալիքի հետ։ Ընդհանուր առմամբ նկարահանել է 19 ֆիլմ, որոնցից առաջինը՝ 1984 թվականին։ Կրթություն ստացել է իր հարազատ քաղաքի քոլեջում, իսկ հետո՝ Էսսեքսի և Ջորջթաունի համալսարաններում։
Հարրի Փոթեր
2005 թվականին Դեյվիդ Եյթսը Ուորներ Բրազերսի կողմից ընտրվեց Հարրի Փոթերի մասին պատմող 5-րդ ֆիլմի ռեժիսոր։ Նկարահանումներից առաջ նա այցելեց Leavesden Studios: «Հարրի Փոթերը և Փյունիկի միաբանությունը» ֆիլմը մեծ հայտնություն ստացավ՝ աշխարհում ստանալով 938 468 864 դոլար շահույթ։ Հետագայում Եյթսն ընտրվեց Հարրի Փոթերի մասին պատմող 6-րդ ֆիլմի ռեժիսոր։ Ֆիլմի նկարահանումների ժամանակ Ուորներ Բրազերսը հայտարարեց, որ «Հարի Փոթերը և մահվան պարգևները» ֆիլմը պետք է բաժանված լինի 2 մասի։ Կրկին Դեյվիդ Եյթսը դարձավ ֆիլմի ռեժիսորը։ «Հարրի Փոթերը և մահվան պարգևները» ֆիլմի առաջին մասը էկրանավորվեց 2010 թվականի նոյեմբերին։ Ֆիլմը քննադատների կողմից գնահատվեց որպես Եյթսի նախորդ ֆիլմից վատ։ Նա միակ ռեժիսորն է, ով էկրանավորել է Հարրի Փոթերի մասին պատմող 2-ից ավելի գիրք։
Ֆիլմագրություն
2011 թվականի նոյեմբերին Դեյվիդ Եթսը հայտարարեց համանուն սերիալի մոտիվներով «Բժիշկ Ով» լիամետրաժ կինոֆիլմի նկարահանման մտադրության մասին ։
Սակայն նրա մտադրությունները չիրականացան։ Սթիվեն Մոֆատն ասաց, որ մոտ ապագայում լիամետրաժ ֆիլմ նկարելու գաղափարից հրաժարվումը վերջնական է և անփոփոխ։ Ավելի վաղ իր հարցազրույցներից մեկում Սթիվենը երկրպագուներին հանգստացրեց այն խոստումով, որ անգամ եթե ֆիլմը ստեղծվի, ապա ռեժիսորը Եթսը չի լինի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով Կատեգորիա:1963 ծնունդներ Կատեգորիա:Նոյեմբերի 30 ծնունդներ Կատեգորիա:Բրիտանացի ռեժիսորներ Կատեգորիա:Բրիտանացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Բրիտանացի պրոդյուսերներ Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Բրիտանացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Բրիտանացի կինոպրոդյուսերներ Կատեգորիա:Բրիտանացի գրողներ
1350
Մահեր
Կատեգորիա:1350 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Ալեքսեյ Գորելկին
Ալեքսեյ Վիկտորովիչ Գորելկին , ռուս ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։
Կարիերա
Պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսել է 2002 թվականին Չելյաբինսկի երկրորդ դիվիզիոնի «Զենիթ» ակումբում։ 2006 թվականին տեղափոխվել է Նովոտրոիցկոեի «Նոստա» ակումբ, որի հետ նորամուտային մրցաշրջանում դուրս է եկել Առաջին դիվիզիոն, սակայն շուտով տեղափոխվել է Իժևսկի «ՍՕՅՈՒԶ-Գազպրոմ» ակումբ։ 2009 թվականին հանդես է եկել Ղազախստանի «Կիզիլժար» (Պետրոպավլովսկ) ակումբում, որի կազմում առաջնության ընթացքում անցկացրել է 14 խաղ ։ 2009 թվականի ամռանը նորից դարձել է «Չելյաբինսկի» ֆուտբոլիստ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ
Շկոդեր
Շկոդեր (Shkodër կամ Shkodra), քաղաք Ալբանիայի հյուսիսարևմտյան մասում, Ադրիատիկ ծովից 20 կիլոմետր հեռավորության վրա, Սկադարյան լճի ափին, Դրին և Բունա գետերի միախառնման մոտակայքում։ Մոտ է Չեռնոգորիայի հետ Ալբանիայի ունեցած պետական սահմանին (հեռավորությունը 13 կիլոմետր է)։ Նույնանուն շրջանի և մարզի վարչական կենտրոնն է, մեծությամբ՝ Ալբանիայի չորրորդ բնակավայրը։ 2011 թվականի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 135 612 ։
Հյուսիսային Ալբանիայի տնտեսական ու մշակութային խոշորագույն կենտրոնն է։ Երկրի հնագույն քաղաքներից մեկն է, որտեղ պահպանվել են պատմաճարտարապետական բազմաթիվ հուշարձաններ։ 15-րդ և 19-րդ դարերում կարևորագույն դեր է խաղացել թուրք զավթիչների դեմ ալբանացիների մղած ազատագրական պայքարի ընթացքում։
Ստուգաբանություն
Բնակավայրի անվանումը պատմական հին փաստաթղթերում հանդիպում է Skodra (լատիներեն՝ Scodra, հինհունարեն՝ Σκόδρα) ձևով, ինչպես նաև՝ հունարեն Σκοδρινῶν անվանաձևով, որը հանդիպում է հնագիտական պեղումների արդյունքում հայտնաբերված մետաղադրամների վրա (մեր թվականությունից առաջ 2-րդ դար) ։
Կլիմա
Köppen climate classification-ի դասակարգման համաձայն՝ Շկոդերի կլիման բնորոշվում է որպես միջերկրածովյան։ Հուլիսին այնքան խոնավ է լինում, որ եղանակը մոտենում է խոնավ մերձարևադարձայինի ։ Շկոդերը համարվում է Եվրոպայի ամենախոնավ վայրերից մեկը. միջին տարեկան տեղումների քանակությունը հասնում է 1700 միլիմետրի։
Օպուզեն
Օպուզեն, (Opuzen) քաղաք Խորվաթիայի հարավային ծովափնյա հատվածում։ Քաղաքի ափերը հարավային մասում ողողում են Ադրիատիկ ծովի ջրերը։ Քաղաքի բնակչությունը 2001 թվականի տվյալներով կազմում է 3 242 մարդ ։ Քաղաքը հայտնի է մանդարինի արդյունաբերությամբ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորվաթիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Ադրիատիկ ծովի նավահանգիստներ
Կոնտալմեզոն
Կոնտալմեզոն (Contalmaison), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում ։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 135 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 34 կմ հյուսիս-արևելք։
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 84 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 57-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 27։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 67,9 %։ 57 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 54 անձ (34 տղամարդ և 20 կին)։ Գործազուրկ են եղել 3 անձ (1 տղամարդ և 2 կին)։ 27 անաշխատունակներից 8-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 9-ը` թոշակառուներ, իսկ 10-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Միխայիլ Վոդոպյանովի հուշարձան
Միխայիլ Վոդոպյանովի հուշարձան (Памятник Михаилу Водопьянову), խորհրդային օդաչու Միխայիլ Վոդոպյանովին (1899-1980) նվիրված հուշարձան Մոսկվայի Խոդինսկի դաշտում, Մ. Վ. Ֆրունզեի անվան նախկին կենտրոնական օդանավակայանի տարածքում։ Բացվել է 2013 թվականին։ Հուշարձանի հեղինակն է քանդակագործ Ալեքսանդր Գոլովաչյովը։ Հուշարձանը դասվում է «քաղաքային քանդակ» կատեգորիային ։
Պատմություն
Հուշարձանի տեղադրման համար քաղաքային բյուջեից հատկացվել է 16,3 միլիոն ռուբլի ։ Բացվել է 2013 թվականի օգոստոսի 17-ին Խոդինսկի բուլվարում ։ Հուշարձանի բացման հանդիսավոր արարողությանը ներկա են գտնվել Խորհրդային Միության հերոս օդաչու Նիկոլայ Տիմոֆևիչ Անտոշկինը։ Ենթադրվում է, որ այս հուշարձանը կլինի Խոդինսկի դաշտում օդաչու-հերոսների ապագա ծառուղու առաջին հուշարձանը ։
Հուշարձանի ընդհանուր բարձրությունը 4,8 մետր է, քաշը՝ 2 տոննա ։ 3,3 մետր բարձրությամբ բրոնզե քանդակը տեղադրվել է 1,5 մետր բարձրությամբ պատվանդանի վրա ։ Վոդոպյանովը պատկերված է թռիչքային համազգեստով, ձախ ձեռքին քարտեզ ունի։ Հուշարձանը կանգնած է եռաստիճան կլոր հարթակի կենտրոնում՝ պատված գրանիտե սալերով։
Հուշարձանը հիշեցնում է, որ օդաչու Միխայիլ Վոդոպյանովն աշխարհում առաջինն էր, որն իջել է Հյուսիսային բևեռի սառույցի վրա։ Պատվանդանը կերտված է սառույցի մեծ բեկորների տեսքով։ Օդաչուի ձախ ձեռքի քարտեզի վրա նրա թռիչքի երթուղին է դեպի Հյուսիսային բևեռ։ Կլոր հենքը, որի կենտրոնում տեղադրված է հուշարձանը, խորհրդանշում է աշխարհը և Հյուսիսային բևեռը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մոսկվայի հուշարձաններ Կատեգորիա:2013 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Օրեխովո-Զուևո
Օրեխովո-Զուևո (Оре́хово-Зу́ево), մարզային ենթակայության քաղաք Ռուսաստանի Դաշնության Մոսկվայի մարզում, համանուն ագլոմերացիայի և Օրեխովո-Զուևսկի շրջանի վարչական կենտրոնը, սակայն չի մտնում վերջինիս կազմի մեջ։
Գտնվում է Կլյազմա գետի ափին, Մոսկվայից 92 կմ հեռավորության վրա՝ դեպի արևելք։
Պարգևատրված է Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշանով (1970)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքներ Կատեգորիա:1917 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Փիլետերոս
Փիլետերոս (Φιλέταιρος, ), Պերգամոնի կառավարիչ և Ատտալյան դինաստիայի հիմնադիր։ Մակեդոնացու և պափլագոնուհու որդի էր։ Թեացի Փիլիտերոսը մանկուց ներքինի էր (դժբախտ դեպքի պատճառով)։ Նրան հանձնարարված էր Լիսիմաքոս թագավորի գանձերի և Պերգամոն քաղաքի վերահսկողության գործը։ Սկզբում նա հավատարիմ ծառայում էր իր արքային, բայց շուտով նա վիճում է նրա կնոջ՝ Արսինոայի հետ։ Դա առիթ է տալիս Փիլիտերոսին կառավարել քաղաքն ինքնուրույն։ Անվանականորեն հնազանդվուն էր Սելևկյաններին։ Մահվանից առաջ գահը հանձնում է որդուն՝ Եվմենոս I-ին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Պերգամոնի արքաներ
Կարել Տոման
Կարել Տոման (իսկական անունը՝ Անտոնին Բեռնաշեկ, Karel Toman, ), չեխ գրող, ով հայտնի է իր էպիկական սիրային բանաստեղծություններով։ Չեխիայի պետական մրցանակի դափնեկիր, ազգային գործիչ, ժողովրդական արտիստ (1945)։
Կենսագրություն
Անտոնին Բեռնաշեկը ծնվել է 1877 թվականի փետրվարի 25-ին Կոկովիցե գյուղում (Կենտրոնական Չեխիա)։ Սովորել է Պրշիբրամի սեմինարիայում, այնուհետև՝ Պրահայի համալսարանի իրվաբանական ֆակուլտետում, որը սակայն չի ավարտել։ Տարվել է գրականությամբ՝ հանդես գալով Կարել Տոման գրական անվամբ ։ Հանդիպել է բազմաթիվ անվանի չեխ գրողների հետ (հատկապես մտերիմ է եղել Ֆրանյա Շրամեկի հետ)։ Ավելի ուշ տեղափոխվել է Վիեննա, որտեղից էլ ճամփորդել է Արևմտյան Եվրոպայում, հաճախ ոտքով։ Ոչ մի վայրում երկարատև չի հանգրվանել և մշտական եկամուտ չի ունեցել ։
Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Կարել Տոմանը դարձել է հայտնի, սկսել է հրատարակվել, ստանալ մրցանակներ և պարգևներ, միաժամանակ եղել է տարբեր թերթերի խմբագիր :
Ստեղծագործություններ
Տոմանի բանաստեղծությունները տեղ են գտել հետևյալ ժողովածուներում՝ Տոմանի վաղ շրջանի ստեղծագործություններին բնորոշ է անարխիզմի և դեկադենտական գրականության հանդեպ ունեցած հրապուրանքը։ Հետագայում նա ժխտել է արվեստն արվեստի համար տեսությունը, գիտակցաբար հաղթահարել է իր ստեղծագործություններում եղած պասիվությունն ու հիասթափությունը։ Նրա լավագույն բանաստեղծություններն աչքի են ընկնում կեցության զգացողությամբ, մարդու հանդեպ ունեցած սիրով, գեղեցիկի նրա իդեալն անքակտելիորեն կապված է կյանքի հետ։ Տոմանի շատ բանաստեղծություններ հնչում են իբրև բողոքի կոչ բուրժուական քաղքենիական աշխարհի դեմ։ Մեծ է եղել Տոմանի հայրենասիրական բանաստեղծությունների դերը չեխ ժողովրդի ազգային ինքնուրույնության համար մղված պայքարի տարիներին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չեխ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Չեխ գրողներ Կատեգորիա:Չեխ լեզվաբաններ Կատեգորիա:Չեխ թարգմանիչներ Կատեգորիա:Չեխ լրագրողներ Կատեգորիա:Կարլի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Անարխիստ գրողներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա
Կովիկ (կոնֆետ)
«Կովիկ» «Коровка» (Krówka), իրիս կոնֆետ հեղուկ պոմադկայով, կաթի և կարագի հավելումով։ Անվանումն ստացել է կոնֆետի թղթի վրա նկարված կովիկից։ 1920 ականներին։ Ֆելիքս Պոմորսկին սկսեց Պոզնանում արտադրել հեղուկ խորիզով իրիս, որի թղթի վրա պատկերված էր հոլշտինյան ցեղի կովիկ։ Բաղադրությունը նա իմացել էր իր քեռուց, ով ապրում էր Ժիտոմիրում։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Պոմորսկին ստիպված էր տեղափոխել նրա արտադրանքը Միլյանուվեկ, իսկ պատերազմից հետո «Կովիկ»ը սկսեց արտադրվել ուրիշ երկրներում էլ սոցալիստական ճամբարում- ԳԴՌ,Չեխոսլովակիայի, Բելառուսիայի ԽՍՀ։ Այդ Կոնֆետների բաղադրությունը ինչպես նաև այլ իրիսների։ կաթ, շաքար, կարագ, վանիլ։ Մեկ-մեկ բաղադրության մեջ մտնում է նաև կոֆեինի, շոկոլադի բուրահաղորդիչ։ Կոնֆետները կարոզ են պատրաստված լինեն տնական պայմմաններում օգտագործելով վերը նշված բաղադրությունը։
Կատեգորիա:Կոնֆետ
Խոմայի արկածները (մուլտֆիլմ)
Խոմայի արկածները (Приключения Хомы), ռեժիսոր Գարրի Բարդինի խորհրդային նկարված մուլտիպլիկացիոնի ֆիլմ, որն ստեղծվել է «Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայում ։ Նկարահանվել է ըստ Ալբերտ Իվանովի հեքիաթի այն մասին, թե ինչպես է ալարկոտ գերմանամուկ Խոման ստիպում Գետնասկյուռիկին նրա փոխարեն կատարել առօրյա գործերը։