cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Շոկոլադ
Խառնուրդ
Սովորաբար ավելացվում է էմուլգատոր, օրինակ՝ սոյայի լեցիտին։ Թերևս մի քանի արտադրողներ նախընտրում են բացառել այս բաղադրիչը` մաքրություն պահպանելու և գենետիկորեն մոդիֆիկացված ուտելիքներից (ԳՄՕ) զերծ մնալու համար, երբեմն հիանալի հարթ կառուցվածքը կորցնելու գնով։ Որոշ արտադրողներ այժմ օգտագործում են ձիթապտղի յուղից ստացված արհեստական էմուլգատոր, որը թույլ է տալիս կրճատել կակաոյի յուղի քանակը`պահպանելով նույն համը։
Մշակումը նույնպես մեծ ազդեցություն է ունենում կառուցվածքի վրա։ Որքան թանկ է շոկոլադը, այնքան շատ է մշակման ենթարկվում, որ ունենա հարթ կառուցվածք և լինի համեղ՝ անկախ այն հանգամանքից՝ պարունակում է էմուլգատոր, թե ոչ։
Բարձրորակ, փոքր քանակությամբ շոկոլադի արտադրողները պնդում են, որ զանգվածային արտադրությամբ զբաղվողները վատ որակի շոկոլադ են արտադրում ։ Զանգվածային արտադրությամբ ստացված շոկոլադը պարունակում է ավելի քիչ կակաո (շատ դեպքերում 7%-ից ավելի քիչ), կակաոյի յուղ և այլ յուղեր։ Բուսական յուղերը և արհեստական վանիլային համերը հաճախ օգտագործվում են ավելի էժան շոկոլադի արտադրության մեջ, որ թաքցնեն հատիկների թերի ֆերմենտացված և բովված լինելու փաստը ։
2007 թվականին Միացյալ Նահանգներում գտնվող շոկոլադ արտադրողների ասոցիացիան, որի անդամների թվում էին Հերշեյը, Նեստլեն և Արչեր Դանիել Միդանդ, ցանկանում էին, որ սննդամթերքիի և դեղորայքի վարչությունը փոխի շոկոլադի օրինական սահմանումը, որպեսզի նրանք կարողանան կակաոյի յուղը փոխարինել մասամբ հիդրոգլիլիզացված բուսական յուղերով, ինչպես նաև օգտագործեն արհեստական քաղցրացուցիչներ և կաթը փոխարինող նյութեր ։ Ներկայումս սննդամթերքիի և դեղորայքի վարչությունը թույլ չի տալիս, որ արտադրանքը կոչվի «շոկոլադ», եթե այն պարունակում է այս բաղադրիչներից որևէ մեկը ։
ԵՄ-ում ապրանքը կարող է վաճառվել որպես շոկոլադ, եթե այն պարունակում է մինչև 5% բուսական յուղ և պետք է պիտակվի որպես «ընտանեկան կաթնային շոկոլադ», այլ ոչ թե «կաթնային շոկոլադ», եթե այն պարունակում է 20% կաթ ։
Կանադայի սննդամթերքի և դեղերի կանոնակարգերի համաձայն, «շոկոլադե ապրանքատեսակը» սննդամթերք է, որը ստանում են առնվազն մեկ կակաոյի ապրանքատեսակ և պարունակում է հետևյալներից առնվազն մեկը. շոկոլադ, դառը շոկոլադ, կիսաքաղցր շոկոլադ, սև շոկոլադ, քաղցր շոկոլադ, կաթնային շոկոլադ կամ սպիտակ շոկոլադ։ Կակաո ապրանքատեսակը սահմանվում է որպես կակաոյի հատիկից ստացված սննդամթերք, որը պարունակում է կակաոյի լիկյոր, կակաոյի զանգված, առանց քաղցր հավելումների շոկոլադ, դառը շոկոլադ, շոկոլադի լիկյոր, կակաո, ցածր յուղայնությամբ կակաո, կակաոյի փոշի կամ ցածր յուղայնությամբ կաթի փոշի։
Կոնչինգ
Նախնական պրոցեսը կոչվում է կոնչինգ (conching): Կոնչը մետաղական բշտիկներով կոնտեյներ է, որը հանդես են գալիս որպես աղաց։ Զտված և խառնուրդային շոկոլադի զանգվածը շփման ջերմաստիճանի շնորհիվ պահպանվում է հեղուկ վիճակում։ Շոկոլադը, նախքան կոնչինգը, ունի անհարթ է և պինդ տեսք։ Կոնչինգի ընթացքում արտադրվում է կակաո և շաքարի մասնիկներ, որոնք այնքան չնչին են, որ բերանում դրանց առկայությունը չի զգացվում և սահունության զգացողություն է առաջացնում։ Այս գործընթացի երկարատևությամբ է որոշվում շոկոլադի վերջնական հարթությունը և որակը։ Բարձրորակ շոկոլադի մշակման գործընթացը տևում է շուրջ 72 ժամ, իսկ ավելի ցածր որակ ունեցողներինը` մոտ չորս ժամ։ Գործընթացի ավարտից հետո շոկոլադի զանգվածը պահվում է մինչև 45-50 °C տաքացվող ցիստերներում՝ մինչև վերջնական մշակումը ։
Ջերմամշակում
Վերջնական գործընթացը կոչվում է ջերմամշակում։ Կակաոյի յուղի անկանոն բյուրեղացումը սովորաբար հանգեցնում է տարբեր չափերի բյուրեղների, որոնց մի մասը կամ ամբողջը չափերով այնքան մեծ են, որ հստակ երևում են անզեն աչքով։ Սա շոկոլադի մակերեսը դարձնում է խամրած և անհարթ, որի պատճառով այն ոչ թե կոտրվում է, այլ փշրվում:Պատշաճ կերպով վերամշակված շոկոլադի փայլն ու փխրունությունը կակաոյի յուղի բյուրեղների արդյունքն է, որոնք արտադրվում են ջերմամշակման գործընթացում ։
Կակաոյի յուղը կարող է բյուրեղացվել վեց տարբեր ձևերով (պոլիմորֆիկ բյուրեղացում) ։ Ջերմամշակման հիմնական նպատակն է շոկոլադը ներկայացնել լավագույն տարբերակով։ Վեց տարբեր բյուրեղներին ունեն տարբեր հատկություններ։
Շոկոլադի պինդ տեսքը պայմանավորված է դրա բաղադրությունում առկա կակաոյի յուղի բյուրեղացված մասնիկներով։ Երբ տաքացվում է, պոլիմորֆիկ կակաոյի յուղի բյուրեղները կարող են անջատվել կոշտ կառուցվածքից և թույլ տալ շոկոլադին վերածվել հեղուկի՝ ջերմաստիճանի աճին զուգընթաց։ Ջերմության բացակայության դեպքում կակաոյի յուղի բյուրեղները կրկին դառնում են կոշտ և միանում իրար՝ թույլ տալով, որ շոկոլադը պնդանա ։
Ջերմաստիճանը, որի դեպքում բյուրեղները բավականաչափ էներգիա են ստանում իրենց կառուցվածքը փոխելու համար, պայմանավորված է շոկոլադի կաթի յուղայնությունից և յուղային մոլեկուլների ձևից, ինչպես նաև կակաոյի յուղի ձևից։ Բարձր յուղայնությամբ շոկոլադը հալվում է ցածր ջերմաստիճանում ։
Շոկոլադը «լավն» է համարվում, երբ ձևավորում է տարբեր V բյուրեղներ։ Սա ապահովում է լավագույն տեսքը և կառուցվածքը ու ստեղծում է առավել կայուն բյուրեղներ, ուստի բաղադրությունը ու արտաքին տեսքը ժամանակի ընթացքում չեն որակազրկվաում։ Այս գործընթացը իրականացնելու համար բյուրեղացման ընթացում պետք է կարգավորել ջերմաստիճանը։
Սովորաբար շոկոլադը նախապես ջերմամշակման է ենթարկվում 45 °C-ում (113 °F)՝ բյուրեղների վեց ձևերն էլ հալեցնելու համար ։ Այնուհետև, շոկոլադը սառեցվում է մոտ 27 °C-ում (81 °F), որի արդյունքում ձևավորեվում են IV և V տեսակի բյուրեղները։ Այս ջերմաստիճանում շոկոլադը խառնվում է՝ շատ փոքր բյուրեղյա «սերմեր» ստեղծելու համար, որից հետագայում փոքր բյուրեղներ են ստանում։ Այնուհետև շոկոլադը 31 °C ջերմաստիճանում (88 °F) ենթարկվում է ջերմային մշակման՝ վերացնելով IV տեսակի բյուրեղները՝ թողնելով միայն V տեսակը։ Այս փուլից հետո շոկոլադի ցանկացած ջերմային մշայման արդյունքում շոկոլադը կորցնում է իր հատկությունները, իսկ արդյունքում գործընթացը կրկնելու անհրաժեշտություն է լինում։ Այնուամենայնիվ, օգտագործվում են շոկոլադի մաքրման այլ մեթոդներ։ Ամենատարածված տարբերակն արդեն մշակված պինդ շոկոլադի «սերմերի» կիրառումն է։ Շոկոլադի մաքրությունը կարելի է չափել շոկոլադի ջերմամշակիչ սարքով` ճշգրտություն ու հետևողականությունը ապահովելու համար։ Նմուշի բաժակը լցվում է շոկոլադով և տեղադրվում է սարքի մեջ, որն այնուհետև ցույց է տալիս կամ տպագրում է արդյունքները։
Շոկոլադի մշակման երկու դասական ձևերն են՝
Շոկոլադի ջերմամշակման մեքենաները կարող են օգտագործվել համակարգչային վերահսկողությամբ՝ շոկոլադի համապատասխան մշակման համար։ Կոնկրետ շարունակական ջերմամշակման մեքենաներն օգտագործվում են մեծ ծավալով արտադրության մեջ։ Խառնուրդների շարունակական մշակման համար նախատեսված տարբեր մեթոդներն ու ապարատները, որոնք այժմ շեշտը դնում են էներգիայի արդյունավետության վրա, ներկայացվել են Աստեդի, Սոլիչի և Բուլերիի կողմից, ովքեր առևտրային շոկոլադի սարքավորումների երեք արտադրողներն են։ Ընդհանուր առմամբ, 40-50 °C ջերմաստիճանում բյուրեղացող շոկոլադը սառեցվում է մոտ 26-30 °C ջերմաստիճանում, կտորների է բաժանվում, որից հետո աստիճանաբար տաքացվում է անցանկալի բյուրեղային կազմավորումները նորից հալեցնելու համար ։
Պահպանում
Շոկոլադի ծաղկումը (chocolate bloom) պայմանավորված է պահպանման ջերմաստիճանի տատանման կամ  24 ° C (75 ° F) ջերմաստիճանի գերազանցման հետ, մինչդեռ շաքարի «ծաղկումը» (suger bloom) պայմանավորված է 15 °C (59 °F) -ից ցածր ջերմաստիճանից կամ ավելորդ խոնավությունից։ Ծաղկման տարբեր տեսակները տարբերակելու համար կարելի է շոկոլադի մակերևույթը թեթևակի քերել։ Եթե ծաղկումը անհետանում է, ուրեմն առկա է յուղային ծաղկում։ Շոկոլադի ջերմաստիճանի կտրուկ տատանումը կարող է առաջացնել յուղայնություն։ Թեպետ ծաղկած շոկոլադի տեսքը արտաքինից գրավիչ չէ, այն անվնաս է և չի տարբերվում սովորական համից   ։ Ծաղկած շոկոլադը կարող է վերականգնվել ջերմային մշակմամբ կամ օգտագործվել այնտեղ, որտեղ անհրաժեշտ է հալված շոկոլադ ։
Շոկոլադը հիմնականում պահպանվում է մյուս ուտելիքներից առանձին, քանի որ այն կարող է տարբեր համեր կլանել։ Որպես կանոն՝ շոկոլադը փաթեթավորվում է և պահպանվում սահմանված խոնավության և ջերմաստիճանի պայմաններում։ Բացի այդ, շոկոլադը սովորաբար պահպանվում է մութ տեղում կամ փաթեթավորմամբ պաշտպանվում է լույսից։ Շոկոլադի փայլը, կպչունությունը, բույրը, կառուցվածքը և համը կարող են ցույց տալ վերջինիս որակը և պահպանման պայմանները ։
Սննդարություն
100 գրամ կաթնային շոկոլադը պարունակում է 540 կալորիա։ Դրա բաղադրության 59% ածխաջրեր են (52%` շաքար, 3%` դիետիկ մանրաթել), 30% յուղ և 8% սպիտակուց։ Կաթնային շոկոլադի յուղի մոտ 65% -ը հագեցած է ( հիմնականում պալիտրիկ թթվով և ստեյնաթթվով), մինչդեռ գերակշռող չհագեցած յուղը օլեիկ(oleic) թթուն է։
100 գրամ կաթնային շոկոլադը ռիբոֆլավինի (riboflavin), B12 վիտամինի և դիետիկ հանքային նյութերի, մանգանի, ֆոսֆորի և ցինկի գերազանց աղբյուր են։ Շոկոլադը կալցիումի, մագնեզիումի և երկաթի լավ աղբյուր է։
Առողջության վրա ազդեցություն
Շոկոլադն ու կակաոն պարունակում են չափավոր քանակությամբ օքսալատ, ինչը կարող է մեծացնել երիկամներում քարերի առաջացման ռիսկը ։ Մշակման և արտադրության ընթացքում շոկոլադը կարող է շրջակա միջավայրից կլանել ծանր մետաղական կապար , սակայն, ըստ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության 2010 թվականի տվյալների, սովորաբար դրա սպառումը օրական նախատեսված չափաքանակից պակաս է ։ Սակայն 2014 թվականի հետազոտության համաձայն ՝ շոկոլադը երեխաների մոտ կարող է նպաստել կապարի մարսմանը, եթե վերջինիս սպառումը շատ բարձր է , իսկ 10 գ շոկոլադը կարող է կազմել օրգանիզմում կապարի ամենօրյա սպառման 20% -ը ։
Որոշ ուսումնասիրություններ ցույց են տվել, որ շոկոլադը երեխաների մոտ կարող է առաջացնել ալերգիկ ռեակցիաներ ։ Մեկ այլ հետազոտության համաձայն՝ սև շոկոլադը կարող է տղամարդկանց մոտ պզուկների գրգռվածության պատճառ դառնալ ։ Հետազոտությունները նաև ցույց են տվել, որ սև շոկոլադը չունի զգալի ազդեցություն արյան ճնշման վրա ։ Շոկոլադն ու կակաոն նախնական հետազոտության են ենթարկվում ՝ պարզելու արդյոք դրանց սպառումը ազդում է որոշակի սիրտ-անոթային հիվանդությունների կամ ճանաչողական ունակությունների վրա ։
Մեկ ճաշի գդալ (5 գրամ) առանց քաղցր հավելումների կակաոյի փոշին պարունակում է 12,1 մգ կոֆեին, իսկ 25 գ սև շոկոլադը՝ 22,4 մգ։ Թեև 7 ունց սուրճը կարող է պարունակել 80-175 մգ կոֆեին ։ Ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ կոֆեինի 9 մգ չափաբաժինը ազդում է հոգեբանական ակտիվության վրա , իսկ 12,5 մգ չափաբաժինը՝ ճանաչության վրա ։
Էներգիայով հարուստ ուտելիքների (օրինակ՝ շոլոլադ) մեծ քանակությամբ սպառումը՝ առանց համապատասխան կալորիաների ծախսման ակտիվության բարձրացման, կարող է հանգեցնել քաշի ավելացման և գիրության ։ Հում շոկոլադի պարունակությունը բարձր է կակաոյի յուղի մեջ։ Յուղը շոկոլադի վերամշակման ընթացքում հեռացվում է, հետո արտադրության ընթացքում ավելացվում է տարբեր չափաբաժիններով։ Արտադրողները կարող են ավելացնել այլ յուղեր, շաքարավազ և կաթ, որոնք բոլորն էլ մեծացնում են շոկոլադի կալորիաների պարունակությունը ։
Ֆիտոքիմիկատներ
Կակաոն պարունակում է որոշ ֆիտոքիմիկատներ։ Կակաոյի խտանյութերը այնպիսի ֆլավոնոիդների և ալկալոիդների աղբյուր են, ինչպիսիք են տեոբրոմինը (theobromine), ֆենետիլամինը (phenethylamine) և կոֆեինը ։
Պիտակավորում
Որոշ արտադրողներ փաթեթավորման վրա նշում են շոկոլադի մեջ կակաոյի տոկոսայնությունը։ Պետք է նշել, որ այդ թիվը վերաբերում է շոկոլադե սալիկում և՛ պինդ շոկոլադի, և՛ շոկոլադի յուղի պարունակությանը, ոչ թե միայն մաքուր կակաոյինը ։ Բելգիայի AMBAO սերտիֆիկատը նշում է, որ շոկոլադի պատրաստման ժամանակ կակաոյի յուղից բացի այլ բուսական յուղեր չեն օգտագործվել ։
Այն շոկոլադները, որոնք օրգանական են կամ արդար առևտրի (fait trade) վավերությամբ՝ ըստ այդմ ստանում են պիտակ։
Միացյալ Նահանգներում որոշ խոշոր շոկոլադի արտադրողներ դաշնային կառավարությունից պահանջել են թույլ տալ շոկոլադի անվան տակ վաճառել այն հրուշակեղենը, որի բաղադրության մեջ կակաոյի յուղի փոխարեն օգտագործվել են հիդրոգենացված բուսական յուղեր։ 2007 թվականի հունիսին առաջարկվող փոփոխությունից հետո սպառողների մտահոգությանն ի պատասխան՝ ԱՄՆ սննդամթերքի և դեղերի վերահսկողության հարցերով վարչությունը վերահաստատեց «Կակաոյի յուղը` որպես ապրանքի բնութագրիչներից մեկը, կմնա ստանդարտացված շոկոլադի հիմնական բաղադրիչը» ։
Արդյունաբերություն
Շոկոլադի արդյունաբերությունը կայուն աճ է գրանցում. ամբողջ աշխարհի գլոբալ բիզնեսները տարեկան շուրջ 50 մլրդ դոլար ուղղում են շոկոլադի վաճառքին և սպառմանը։ Սա տարածված է ողջ աշխարհում ։ Եվրոպայում համաշխարհային շոկոլադի եկամուտը կազմում է 45% ՝ 20 մլրդ դոլար ։ Մեծ շոկոլադը (Big Chocolate) Եվրոպայում և ԱՄՆ-ում խոշոր միջազգային շոկոլադե ընկերությունների խումբ է։ ԱՄՆ կազմակերպությունները, օրինակ միայն Մարսը և Հերշեյ միասին, շոկոլադի վաճառքից ստանում են $13 մլրդ եկամուտ, որը կազմում է ԱՄՆ արտադրության երկու երրորդ մասը ։
Արտադրողներ
Շոկոլադ արտադրությամբ զբաղվողները արտադրում են մի շարք ապրանքներ շոկոլադե սալիկներ պատրաստելու համար։ Շոկոլադի արտադրանքի խոշոր արտադրողներից են ՔեդբըրիՆ (Cadbury) (աշխարհի խոշորագույն հրուշակեղենի արտադրողը), Ֆեռերո (Ferrero), Գույլիա ( Guylian), Հերշեյ (The Hershey), Լինդտ & Սփրունգլի ( Lindt & Sprungli), Մարս (Mars), Ինքորփորեյթիդ (Incorporated), Միլկա ( Milka), Նուհաուսը (Neuhaus) և Սուչարդ (Suchard) ընկերությունները։
Գույլիան հայտնի է իր խեցաձև շոկոլադներով, Քեթբրին՝ կաթնամթերքով և կրեմային ձվերով (creme egg): Հերշեյ ընկերությունը Հյուսիսային Ամերիկայում շոկոլադի ամենամեծ արտադրողն է, արտադրում է Հերշեյ սալիկը(Hershey Bar) և Հերշեյս քիսիզը (Hershey's Kisses) : Մարսը (Mars) ներգրավված է մի մեծ մասնավոր ձեռնարկությունում, որը պատկանում է ԱՄՆ-ին, արտադրում է Մարս ( Mars Bar), Միլկի Վեյ (Milky Way), Էմ & Էմ ( M & M), Թվիքս(Twix) և Սնիկերս(Snickers): Լինդտը (Lindt) հայտնի է իր գնդաձև տրյուֆելներով և ոսկեգույն փայլաթիթեղային փաթեթավորմամբ Զատիկի ճագարով(Easter Bunny):
Սննդի կոնգլոմերատներ Նեստլեն (Nestlé) և Կրաֆտ Ֆուդսը (Kraft Foods) ունեն շոկոլադի ապրանքանիշեր։ Նեստլեն 1988 թվականին գնել է Ռոունթրին և այժմ իր շոկոլադները՝ Սմարթիսը (շոկոլադե կոնֆետ) և Կիտ կատը (կոնֆետի տեսքով սալիկ) շուկա է ներկայացնում իր ապրանքանիշով։ 2010 թվականի փետրվարին Kraft- ը ձեռք բերեց բրիտանական Քեթբըրիին. Ֆրայիի, Տրեբոր Բասետի և արդար առևտրային (fair trade) Գրին և Բլեք ( Green & Black) ապրանքանիշը նույնպես պատկանում է այս խմբին։
Երեխաների աշխատանքը կակաոյի բերքահավաքի ժամանակ
Կակաոյի արտադրության մեջ երեխաների լայն մասնակցությունը հակասական է ոչ միայն երեխաների աշխատանքի և շահագործման մտավախությունների, այլև այն պատճառով, որ աշխարհի ամենախոշոր կակաո արտադրող Կոտ դը Իվուարում աշխատող 200,000 երեխաներից 12,000-ը կարող են թրաֆիկինգի կամ ստրկության զոհ դառնալ ։ Այս հարցը հիմնականում վերաբերում է Արևմտյան Աֆրիկային, որին պատկանում է կակաոյի համաշխարհային արտադրանքի 69 տոկոսը, մասնավորապես, Կոտ դը Իվուարին, որն ապահովում է կակաոյի համաշխարհային արտադրանքի 35 % ։ Ենթասահարական Աֆրիկայում բնակվող 15 տարեկանից փոքր երեխաների երեսուն տոկոսը երեխաներ են, ովքեր հիմնականում ներգրավված են գյուղատնտեսական աշխատանքներում, այդ թվում` կակաոյի մշակման մեջ ։ Շոկոլադի հիմնական արտադրողները, ինչպիսին է Նեստլեն, կակաո են գնում ապրանքային բորսաներում, որտեղ իվրոնական կակաոյին խառնվում է այլ կակաո ։
2009 թվականին Միացյալ Թագավորության Salvation Army International Development-ը (փրկության բանակի միջազգային զարգացում) (SAID) տեղեկացրեց, որ Աֆրիկայի Փղոսկրի Ափին, որտեղ պատրաստվում է համաշխարհային շոկոլադի կեսը, կակաոյի ֆերմաներում թրաֆիքինգի է ենթարկվել 12,000 երեխա ։ SAID-ի հավաստմամբ՝ այն երեխաները, որոնք հավանաբար ներգրավված են եղել շոկոլադի արտադրության մեջ, աշխատել են «կոպիտ և վիրավորական» պայմաններում ։ Մեծ թվով առողջապահական և հակաստրկային կազմակերպությունները բարձրացնում են այս հարցը։
2017 թվականի դրությամբ Գանայում և Կոտ դը Իվուարում մոտավորապես 2,1 միլիոն երեխա ներգրավված է եղել կակաոյի մշակման մեջ. նրանք զբաղվում էին ծանր բեռների տեղափոխմամբ, անտառների մաքրմամբ՝ ենթարկվելով թունաքիմիկատների ազդեցությանը ։ Կակաոյի արտադրությամբ զբաղվող դաշինք երկրների նախկին գլխավոր քարտուղար Սոնա Էբանան ասում է. «Կարծում եմ, որ երեխաների աշխատանքի պատասխանատվությունը միայն արդյունաբերական ոլորտի ներկայացուցիչներին չի վերաբերում։ Իմ կարծիքով այս հարցը վերաբերում է բոլորին՝  կառավարությանը, քաղաքացիական հասարակության որոշակի հատվածին։ Իսկ այստեղ, իսկապես, առաջնորդության կարիք կա» ։ 2018 թվականին Նեսթլենի կողմից իրականացվեց եռամյա փորձնական ծրագիր, որի հիմնական մասնակիցները Կոտ դը Իվուարում գտնվող 26 հազար ֆերմերներ էին ։ Այն ուսումնասիրեց 51% -ով կրճատված երեխաների թվաքանակը, ովքեր վտանգավոր պայմաններում զբաղվում էին կակաոյի մշակմամբ։ US Department of Labor (ԱՄՆ Աշխատանքի բաժինը) ստեղծեց երեխաների աշխատանքի կոորդինացման խումբ, որը իրենից ներկայացնում է պետական-մասնավոր համագործակցություն Գանայի և Կոտ դը Իվուարի կառավարությունների միջև, որն ուղղված է կակաոյի արդյունաբերությունում երեխաներին ներգրավելու փորձերին ։ Կակաոյի միջազգային արտադրությամբ զբաղվողների նախաձեռնությամբ ստեղծվեց երեխաների աշխատանքային մոնիթորինգի և վերականգնման համակարգը (Child Labor Monitoring and Remediation System), որի նպատակն էր վերահսկողություն սահմանել Գանայի և Կոտ դը Իվուարի հազարավոր ֆերմաներում երեխաների աշխատանքային պայմանների վերահսկմանը, սակայն այս ծրագիրը գրանցեց մոտ 20% արդյունք ։ Չնայած այս ջանքերին՝ Արևմտյան Աֆրիկայում մինչև 2020 թվականը երեխաների աշխատանքը մինչև 70% նվազեցման փորձերը խաթարվում են շարունակական աղքատության, դպրոցների բացակայության, կակաոյի հողատարածքի ընդլայնման և կակաոյի մեծ պահանջարկի պատճառով ։
2018 թվականի ապրիլին Կակաո Բարոմետերի զեկույցում նշվում է. «Ոչ մի ընկերություն կամ կառավարություն մոտ չէ երեխաների աշխատանքը կանխելու իրենց նպատակի իրագործմանը և ոչ էլ մոտ կլինի մինչև 2020 թվականը 70%-ով երեխաների աշխատանքի  կրճատման իրենց նախաձեռնության իրականացմանը» ։
Լեզինյակ Դյուրան
Լեզինյակ Դյուրան (Lésignac-Durand), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում ։
Շոկոլադ
Արդար առևտուր
2000-ական թվականներին որոշ շոկոլադ արտադրողներ սկսեցին զբաղվել արդար առևտրայի (fair trade) նախաձեռնություններով, որն ուղված էր զարգացող երկրներում կակաոյի արտադրությամբ զբաղվողների մարգինալացման խնդրին։ Ի սկզբանե, Աֆրիկան ​​և այլ զարգացող երկրները ցածր գներ սահմանեցին իրենց արտահանվող ապրանքների համար (օրինակ՝ կակաո), ինչը աղքատության պատճառ դարձավ։ Արդար առևտրի նպատակն է ստեղծել զարգացող երկրների անմիջական առևտրի(direct trade) համակարգ ` այս անբարեխիղճ համակարգի դեմ հակազդեցություն ունենալու համար ։ Արդար աշխատանքային փորձի մեկ լուծում ուղված է ֆերմերներին՝ գյուղատնտեսական համակգորձակցության մաս դառնալով։ Համագործակցողները վճարում են ֆերմերներին իրենց կակաոյի համար արդար գին, ուստի ֆերմերները բավարար գումար են ունենում սննդի, հագուստի և դպրոցական վարձավճարների համար ։ Արդար առևտրի հիմնական դրույթներից մեկն այն է, որ ֆերմերները ստանում են արդար գին, բայց դա չի նշանակում, որ արդար առևտրով կակաոյի համար վճարված մեծ գումարն ուղղակիորեն գնում է ֆերմերներին։ Արդար առևտրի արդյունավետությունը հարցականի տակ է դրվել։ 2014 թվականին The Economist-ը հոդվածներից մեկում նշեց, որ արդար առևտրային ֆերմերների աշխատողները ավելի ցածր կենսամակարդ ունեն, քան նմանատիպ տնտեսություններում, արդար առևտրի համակարգից դուրս աշխատողները ։
Լեզինյակ Դյուրան
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 188 մարդ, բնակչության խտությունը` 9.52 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 19.74 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 370 կմ հարավ, Պուատիե քաղաքից` 90 կմ հարավ, Անգուլեմ քաղաքից` 45 կմ հյուսիս-արևելք։
Շոկոլադ
Սալիկներ
Շոկոլադը վաճառվում է շոկոլադե սալիկների տեսքով, որոնք հանդես են գալիս սև շոկոլադի, կաթնային շոկոլադի և սպիտակ շոկոլադի տեսքով։ Հիմնական շոկոլադից բացի որոշ շոկոլադներ այլ բաղադրիչներ են պարունակում՝ ընկույզ, չամիչ կամ փխրուն բրինձ։ Շոկոլադը տարբեր կոնֆետների պատրաստման մեջ օգտագործվում է որպես բաղադրիչ և սովորաբար պարունակում են տարբեր հրուշակեղենային  բաղադրիչներ (օրինակ՝  նուգա, վաֆլի, կարամել, ընկույզ և այլն), որոնք շոկոլադապատ են։
Շոկոլադապատում և լցոնում
Շոկոլադը օգտագործվում է որպես աղանդեր. շոկոլադե տորթեր, շոկոլադե թխվածքաբլիթներ և շոկոլադե մուսսեր։ Քաղցրավենիքի և նախուտեստների բազմաթիվ տեսակներ պարունակում են շոկոլադ կամ լցնված են շոկոլադով (օրինակ՝ M & M) կամ շոկոլադապատ են (օրինակ` շոկոլադապատ չամիչ կամ շոկոլադապատ գետնանուշ)։
Լեզինյակ Դյուրան
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Շոկոլադ
Խմիչքներ
Որոշ ոչ ալկոհոլային խմիչքներ պարունակում են շոկոլադ, ինչպիսիք են շոկոլադե կաթը, տաք շոկոլադը և շոկոլադով կաթնային կոկտեյլները։ Որոշ ալկոհոլային խմիչքները համեմված են շոկոլադով, ինչպիսիք են շոկոլադի լիկյորը և կակաոյի կրեմը (crema de cacao): Շոկոլադը պաղպաղակի և պուդինգի բոլորիս հայտնի համն ունի, և շոկոլադե սոուսը սովորաբար ավելացվում է պաղպաղակի վրա։
Կրոնական և մշակութային կապեր
Շոկոլադը կապված է այնպիսի տոների հետ, ինչպիսիք են Զատիկը, երբ քրիստոնեական համայնքներում և Հանուկայում շոկոլադե ճագարներ և ձվեր են պատրաստվում և հրեական համայնքներում շոկոլադե մետաղադրամները են տրվում։ Շոկոլադե սրտերը և սրտաձև արկղերով շոկոլադները Վալենտինի տոնին շատ տարածվցած են և հաճախ նվիրում են ծաղիկների և շնորհավորական բացիկների հետ։ 1868 թվականին Վալենտինի օրվա համար Կադսբին ստեղծեց Ֆենսի բոքսիզը (Fancy Boxes)՝ զարդարված շոկոլադի սրտաձև տուփը ։ Շոկոլադով լցված տուփերը շատ արագ դարձան տոնի խորհրդանիշ ։ Շոկոլադը ընդունելի նվեր է նաև այլ տոների ժամանակ, ինչպիսիք են ծննդյան օրերը։
Լեզինյակ Դյուրան
Բնակչություն
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Շոկոլադ
Կրոնական և մշակութային կապեր
Շատ հրուշակներ պատրաստում են տոնական կոնֆետներ։ Զատկի շոկոլադե ձվերը կամ նապաստակները կամ Ձմեռ պապի կերպարով շոկոլադները դրա վառ օրինակ են։ Նման կոնֆետները կարող են լինել ամուր, խոռոչով կամ լցված լինել քաղցրավենիքով կամ ֆոնդանտով (fondant):
Գրքեր և ֆիլմեր
Շոկոլադը մոտիվացիա է հանդիսացել մի շարք գրքերի և ֆիլմերի ստեղծման համար։
Չարլին և շոկոլադի գործարանը
1964 թվականին Ռոալդ Դահլը հրատարակել է«Չարլին և շոկոլադի գործարանը» մանկական վեպը։ Վեպը մի աղքատ տղայի մասին է, ում անունը Չարլի Բաքեթ է, որը շրջագայում է աշխարհի ամենահայտնի շոկոլադի գործարանով մեկ, որը պատկանում է Վիլի Վոնկային։ Վեպի հիման վրա ստեղծվեց երկու ֆիլմ։ Առաջինը ֆիլմը «Վիլի Վոնկան և շոկոլադի գործարանն էր» (Willy Wonka & the Chocolate Factory)(1971 թվական), որը հետագայում դարձավ պաշտամունքային դասական (cult class), և Վիլի Վոնկայի քաղցրավենիքի ընկերությունը բերեց իրական աշխարհ, որը մինչև օրս զբաղվում է շոկոլադային ապրանքներ արտադրությամբ։ Երեսուներեք տարի անց ստեղծվեց երկրորդ ֆիլմի, որը կոչվում էր «Չարլին և շոկոլադի գործարանը»։ 2005 թվականի ֆիլմը շատ լավ ընդունվեց քննադատների կողմից և դարձավ տարվա ամենավաճառվող ֆիլմերից մեկը՝ վաստակելով ավելի քան 470 մլն ԱՄՆ դոլար ։
Լեզինյակ Դյուրան
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 99 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 69-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 30։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 69,7 %։ 69 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 64 անձ (39 տղամարդ և 25 կին)։ Գործազուրկ են եղել 5 անձ (2 տղամարդ և 3 կին)։ 30 անաշխատունակներից 4-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 11-ը` թոշակառուներ, իսկ 15-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Շոկոլադ
Ինչպես ջուրը շոկոլադի համար
«Ինչպես ջուրը շոկոլադի համար» (Como agua para chocolate), 1989 թվականի սիրո պատմություն է, որի հեղինակը վիպասան Լաուրա Էսքուիվելին է։ Վեպի հիման վրա 1992 թվականին ֆիլմի է նկարահանվել։ ֆիլմում ներկայացված է կախարդական ռեալիզմն ու մեքսիկական խոհանոցը, իսկ վերնագիրը բառացիորեն պահպանվել է՝ շեշտելով և՛ տաք շոկոլադը, և՛ իդիոմը։ Ֆիլմը Մեքսիկայի կինոյի և գիտության ակադեմիայի կողմից (Academia Mexicana de Artes y Ciencias Cinematográficas) ստացել է 11 Արիել մրցանակ (Ariel Awards):
Շոկոլադ
1999 թվականին գրված «Շոկոլադ» պատմվածքի հեղինակը Ջոան Հարիսն է։ Այն պատմում է մի երիտասարդ մոր՝ Վիան Ռոչերի մասին, ում քաղցրավենիքները շատ քաղաքացիների կյանքեր փրկեց։ 2000 թվականին համանուն ֆիլմ է նկարահանվե, որը նույնպես հաջողության է հասել և վաստակեց 150 միլիոն դոլար ։ Այն ստացել է «Լավագույն գնահատական», իսկ «Ոսկե գլոբուս» անվանակարգին արժանացել է Լավագույն նկարահանման (Best Pictur) և Լավագույն դերասանուհու(Best Actress) համար ։
Բելորեչենսկի շրջան
Բելորեչենսկի շրջան (Белореченский муниципальный район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասում։
Էվինի
Էվինի (Évigny), համայնք Ֆրանսիայի Շամպայն-Արդեն մարզի Արդեններ գավառում ։
Բելորեչենսկի շրջան
Ստեղծվել է 1924 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Բելորեչենսկ ։
Էվինի
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 195 մարդ, բնակչության խտությունը` 45.03 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4.33 կմ² տարածք։
Բելորեչենսկի շրջան
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 1280 կմ²։
Էվինի
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 195 կմ հյուսիս-արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից 90 կմ հյուսիս, Շառլվիլ Մեզիեր քաղաքից 6 կմ հարավ-արևմուտք։
Բելորեչենսկի շրջան
Բնակչություն
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 44691 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 34,91 մարդ/կմ²։
Էվինի
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Բելորեչենսկի շրջան
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի շրջաններ
Էվինի
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 138 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 98-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 40։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 71,0 %։ 98 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 86 անձ (47 տղամարդ և 39 կին)։ Գործազուրկ են եղել 12 անձ (7 տղամարդ և 5 կին)։ 40 անաշխատունակներից 15-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 14-ը` թոշակառուներ, իսկ 11-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Դմիտրի Կոչնև
Դմիտրի Վիկտորի Կոչնև (Дми́трий Ви́кторович Ко́чнев, ), ռուսական ազգային անվտանգության մարմինների գործիչ, գեներալ-լեյտենանտ։ 2016 թվականի մայիսի 26-ից Ռուսաստանի Դաշնության դաշնային պահպանության ծառայության տնօրեն , նաև ղեկավարել է Ռուսաստանի Դաշնության նախագահի անվտանգության ծառայությունը (2015  թվականի դեկտեմբերից 2016 թվականի մայիսը) ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1964 թվականի մարտի 1-ին Մոսկվայում։ Ստացել է հատուկ բարձրագույն կրթություն ։
1982-1984 թվականներին ժամկետային ծառայություն է անցել ԽՍՀՄ Զինված ուժերում, 1984 թվականից 2002 թվականը ծառայել է ԽՍՀՄ, ապա Ռուսաստանի ուժային գերատեսչություններում։
2002 թվականին Կոնչևը սկսել է աշխատել Ռուսաստանի Դաշնության պետական պահպանության մարմիններում։ 2006 թվականին նրան շնորհվել է գնդապետի, իսկ 2016 թվականին գեներալ-մայորի կոչում ։
2015 թվականի դեկտեմբերին նշանակվել է Ռուսաստանի Դաշնության դաշնային պահպանության ծառայության տնօրենի տեղակալի պաշտոնում։
2016 թվականի մայիսի 26-ին Ռուսաստանի Դաշնության Նախագահի № 256 հրամանով նշանակվել է Ռուսաստանի Դաշնության դաշնային պահպանության ծառայության տնօրեն, փոխարինելով այս պաշտոնում թոշակի անցած բանակի գեներալ Եվգենի Մուրովին։
Ունի մի շարք պետական և գերատեսչական պարգևներ։
Անձնական կյանք
Ամուսնացած է, ունի երեխա։ Կինը՝ Մարինա Մեդվեդովան «Сибур» ընկերության կորպորատիվ քարտուղարն է, նաև ընկերության վարչության անդամ է ։ Համաձայն 2015 թվականի եկամուտների մասին հայտարարագրի Կոչնևի կինը աշխատել է 51,1 մլն ռուբլի, այս գումարը գերազանցում է մնացած ԴՊՆ աշխատակիցների և նրանց ընտանիքների եկամուտները։ Հենց Դմիտրի Կոչնևը համաձայն 2015 թվականի եկամուտների մասին հայտարարագրի ունի 61,4 մլն ռուբլի։ Նրան, իր կնոջը և նրանց երեխային է պատկանում երկու մարդատար ավտոմեքենա 2011 թվականի արտադրության (Toyota Land Cruiser Prado և 2008 թվականի արտադրության Toyota Land Cruiser), մեկ 2 339 քառակուսի մետր մեծությամբ հողատարածք, 2 բնակելի տուն, 5 բնակարան և 3 ավտոտնակ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գեներալ-լեյտենանտներ
Արիանա (անուն)
Արիանա՝ ավեստերեն կանացի անուն է, որը հայտնի է բազմաթիվ լեզուներով։ Արիաննա և Արիանե երկու ամենատարածված տարբերակներն են ։
Ստուգաբանություն
Արիանա, Լատիներեն ձևով (հուն. ἡ 'Αρειανή/Arianē), նաև ընդհանուր աշխարհագրական տերմին է, որը օգտագործվում էր անտիկ ժամանակաշրջանի որոշ հունական և հռոմեական հեղինակների կողմից՝ մեծ չափով Կենտրոնական Ասիայում, պարսկական կայսրության արևելյան շրջանում, Աֆղանստանում և Իրանում և Տաջիկստանի հարավ-արևելքում ։ Իրանի անվանումը (Պարսկաստան), ծագել է պարսկերեն Aryānā (Արիանա) բառից, որը նշանակում է «Արիանայի երկիր»։
Արիաննա անվան Լատիներենի ձևը Արիադնան (հուն. Ἀριάδνη, լատիներեն «Արիադնա», «ամենասուրբ» ։
Արիանա առաջին անգամ օգտագործվել է Անգլիայում, 19-րդ դարում ։ Այն նաև անվանում են Վալլիերեն անուն, Վալլիերեն արիան նշանակում է արծաթ ։
Ժողովրդականություն
Միացյալ Նահանգներում, Արիանա անունը հաշվառված է 78-հայտնի անունը 2006 տարվա նորածինների մեջ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անձնանուններ Կատեգորիա:Պարսկերեն բառեր և արտահայտություններ
ItTrend.am
itTrend.am հայկական ՏՏ լրատվական, կայքը ստեղծվել է 2010 թվականին ։
Կայքի բաժիներ
itTrend.am ՏՏ լրատվական կայքում նորությունները դասակարգված են հետևյալ բաժիններով ։
Քույրիկը Լոս Անջելեսից
Քույրիկը Լոս Անջելեսից, 1994 թվականին «Ժապավեն» ստուդիայի կողմից (BFC Inc., ԱՄՆ մասնակցությամբ) նկարահանված հայկական ֆիլմ։
Սյուժե
Խոշոր մաֆիոզ Հրանտը որոշում է մրցակցի քրոջը առևանգելով, շանտաժի ենթարկել նրան։ Սակայն Հրանտի օգնականները, սխալվելով, քրոջ փոխարեն առևանգում են հենց մրցակցին՝ Արմենին։ Վերջում, իհարկե, սխալը բացահայտվում է, բայց Հրանտն այլևս այն չէ, ինչպիսին էր ֆիլմի սկզբում։ Արմենի շնորհիվ վերափոխվում է, իսկապես սիրահարվում Արմենի քրոջը և ամուսնանում նրա հետ ։
Դերերում
Աշոտ Ղազարյան, Լևոն Շարաֆյան, Ա. Պետրոսյան, Լ. Սարգսյան, Արմեն Խոստիկյան, Յուրի Ամիրյան, Լեոնարդ Սարկիսով, Էդուարդ Գասպարյան, Դ. Հակոբյան, Մ. Գաբրիելյան, Ռոբերտ Հարությունյան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1994 ֆիլմեր Կատեգորիա:Հայկական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուբեն Գևորգյանցի ֆիլմեր Կատեգորիա:Գեորգի Կևորկովի ֆիլմեր
Ֆրաունհոֆերյան գծեր
Ֆրաունհոֆերյան գծեր, կլանման գծեր Արեգակի սպեկտրում։
Ֆրաունհոֆերյան գծերն առաջինը դիտել է (1802) անգլիացի ֆիզիկոս Ուիլյամ Վոլաստոնը, իսկ 1814 թվականին հայտնաբերել ու մանրամասն նկարագրել է գերմանացի ֆիզիկոս Յոզեֆ Ֆրաունհոֆերը։ Այդ գծերի առաջացման պատճառը ճշգրիտ բացատրել է Գուստավ Կիրխհոֆը։
Արեգակի սպեկտրի ինֆրակարմիր, ուլտրամանուշակագույն և տեսանելի տիրույթներում դիտվում են ավելի քան 20 հազար ֆրաունհոֆերյան գծեր, որոնցից շատերը նույնացվում են հայտնի քիմիական տարրերի սպեկտրային գծերի հետ։
Աղյուսակում բերված են առավել ինտենսիվ ֆրաունհոֆերյան գծեր տեսանելի տիրույթում։
Կատեգորիա:Սպեկտրասկոպիա Կատեգորիա:Աստղաֆիզիկա Կատեգորիա:Արեգակ
Պիեռ-Օգյուստ Շարդինյի
Կատեգորիա:1873 ծնունդներ Կատեգորիա:1951 մահեր
Իզոտոպ սպին
Իզոտոպ սպինի գաղափարն առաջարկել է Վերներ Հայզենբերգը 1932 թ.՝ բացատրելու համար նոր հայտնաբերված նեյտրոնի սիմետրիաները. Այսպիսով, իզոսպինը որպես հասկացություն ներկայացվեց մինչև 1960 թ.՝ քվարկային մոդելի ստեղծումը։ Իզոսպին տերմինը առաջարկել է Յուջին Վիգները 1937 թ. ։
Իզոտոպ մուլտիպլետներ
Որոշակի իզոտոպ սպինը վերագրվում է հադրոնների այնպիսի խմբերին, որոնց կազմի մեջ մտնող մասնիկներն ունեն միևնույն քվանտային թվերը և տարբերվում են միայն էլեկտրական լիցքով։ Այդպիսի խմբերը կոչվում են իզոտոպ կամ լիցքային մուլտիպլետներ։ Մասնիկների թիվը տվյալ իզոտոպ մուլտիպլետում հավասար է 2I+ I-ի։ Նրանք տարբերվում են իզոտոպ սպինի երրորդ պրոյեկցիայով՝ I_3-ով, որն ընդունում է։
արժեքներ։
Իզոտոպ մուլտիալետներ են պրոտոն-նեյտրոն դուբլետը, պիոնների տրիպլետը՝ ( և այլն)։
Մուլտիպլետի անդամների զանգվածները տարբերվում են մի քանի էլեկտրոնի զանգվածով։ Այդ տարբերությունը պայմանավորված է մուլտիպլետի անդամների էլեկտրական լիցքերի տարբերությամբ։ Իզոտոպ մուլտիպլետի անդամների էլեկտրական Q լիցքը I_3-ի հետ կապված է Գել-Ման-Նիշիջիմայի բանաձևով՝
որտեղ Y = B + S-ը հիպերլիցքն է, B-ն՝ բարիոնային լիցքը, S-ը՝ տարօրինակությունը։
Ուժեղ փոխազդեցության ինվարիանտություն
Հադրոնների ուժեղ փոխազդեցության հիմնական հատկություններից մեկը էլեկտրական լիցքից անկախ լինելն է։ Դա նշանակում է, որ հադրոնների փոխազդեցությունը կախված է նրանց լրիվ իզոտոպ սպինից և անկախ է դրա երրորդ պրոյեկցիայից։ Այս դրույթը ձևակերպվում է նաև որպես ուժեղ փոխազդեցության ինվարիանտություն պայմանական լիցքային (կամ իզոտոպ) տարածության պտույտների նկատմամբ։ Ուժեղ փոխազդեցության այս հատկությունը կոչվում է իզոտոպ ինվարիանտություն։ Իզոտոպ ինվարիանտության հետևանքներից մեկը լրիվ իզոտոպ սպինի պահպանումն է ուժեղ փոխազդեցություններում։ Օրինակ՝
Լրիվ իզոտոպ սպինի պահպանման օրենքը ունի մոտավոր բնույթ։ Նա բացարձակ ճիշտ է միայն ուժեղ փոխազդեցությունների համար։ Էլեկտրամագնիսական փոխազդեցության առկայությունը, որն ավելի քան հարյուր անգամ թույլ է ուժեղ փոխազդեցությունից, հանգեցնում է այդ պահպանման օրենքի խախտմանը։ Այդ խախտումները համեմատական են էլեկտրամագնիսական և ուժեղ փոխազդեցությունների հարաբերությանը և այդ պատճառով կազմում են մի քանի տոկոս։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Քվարկներ Կատեգորիա:Քվանտային թվեր Կատեգորիա:Տարրական մասնիկների ֆիզիկա Կատեգորիա:Պահպանման օրենքներ
Բրյուխովեցկայայի շրջան
Բրյուխովեցկայայի շրջան (Брюховецкий муниципальный район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասում։
Ստեղծվել է 1924 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Բրյուխովեցկայա ստանիցան է ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 1376 կմ²։
Բնակչություն
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 52799 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 38,37 մարդ/կմ²։
Լեսակ (Շարանտի գավառ)
Լեսակ (Lessac), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 588 մարդ, բնակչության խտությունը` 17.22 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 34.14 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 340 կմ հարավ, Պուատիե քաղաքից` 65 կմ հարավ-արևելք, Անգուլեմ քաղաքից` 65 կմ հյուսիս-արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 367 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 267-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 100։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 72,8 %։ 267 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 239 անձ (128 տղամարդ և 111 կին)։ Գործազուրկ են եղել 28 անձ (14 տղամարդ և 14 կին)։ 100 անաշխատունակներից 19-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 43-ը` թոշակառուներ, իսկ 38-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Բռնի մահ
Բռնի մահ, սոցիալ-իրավաբանական մահվան ծագումը բնութագրող մահվան կատեգորիաներից մեկը ։ Բռնի մահ անվանում են մարդու վրա արտաքին միջավայրի գործոնների ազդեցությամբ առաջացած մահվան ձևը։ Միջավայրի գործոնները կարող են լինել՝ մեխանիկական (դանակ, զենք, քար, ավտոմեքենա և այլն), ֆիզիկական (բարձր կամ ցածր ջերմաստիճան, մթնոլորտային ճնշում, էլեկտրականություն, ռադիոակտիվ ճառագայթում և այլն) կամ քիմիական (թթուներ, հիմքեր, տարբեր թունավոր նյութեր)։ Տվյալ դեպքում մահվան կատեգորիայի որոշման համար կապ չունի թե ով է կիրառում այդ արտաքին գործոնը մարդու հանդեպ՝ ինչ-որ անձ, հենց ինքը մահացածը, թե ուղղակի դժբախտ պատահար է։ Գլխավորը, որ մահն առաջանում է արտաքին ազդեցությամբ, որը կապված չէ մարդու հիվանդությունների հետ։
Ձևեր
Բռնի մահը դասակարգում են՝
Տեսակներ
Բռնի մահվան հիմնական պատճառներն են՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մահագիտություն Կատեգորիա:Դատական բժշկություն Կատեգորիա:Մահվան պատճառներ
NGC 1901
NGC 1901, ցրված աստղային կուտակում Ոսկե Ձկնիկ համաստեղությունում։ Այս օբյեկտը մտնում է Նոր ընդհանուր կատալոգի կազմի մեջ։
Տես նաև
Կատեգորիա:Նոր ընդհանուր կատալոգի օբյեկտներ
Այրվող գրադարան (կտավ)
Այրվող գրադարան (La bibliothèque en feu, A biblioteca em fogo), պորտուգալացի նկարիչ Մարիա Էլենա Վիեռմա դա Սիլվայի 1974 թվականին ստեղծած կտավը, որը գտնվում է Լիսաբոնի Գալուստ Գյուլբենկյան հիմնադրամի Ժոզե Ազերեդո Պերջիգաո ժամանակակից արվեստի կենտրոնում ։
Նկարագրություն
Նկարում պատկերված է դարչնագույն շրջանակված ուղղաձիգ ուղղանկյունների շարք, որը հիշեցնում է գրադարանի գրադարակներում շարված գրքեր։ Կտավը ներկված է խավար կարմիր և շագանակագույն երանգներով և հիշեցնում է նկարչի՝ Ռեյմսի սուրբ Ջեյմս եկեղեցու համար ստեղծված աշխատանքը, որտեղ պատկերված ժամանակակից պատուհանները փոխարինում են Առաջին համաշխարհային պատերազմի վնասները։ Պատուհանի առաջադրանքը Մարիա Էլենա Վիեռմա դա Սիլվան հաղթել է չեխ նկարիչ Յոզեֆ Սիմայի հետ և ստեղծվել է 1966-1976 թվականներին՝ միաժամանակ աշխատելով Ժակ Սիմոնի (1890-1974) արտադրամասում, ով աշխատում էր նաև Մարկ Շագալի հետ Ռեյմսի տաճարի պատուհանների վրա ։ Սիման հայտնի է եղել գրքերի կազմեր ստեղծելու և սիմետրիկ ձևավորման գործում։
Կտավն ունի 178,4 սմ բարձրություն, 158,4 սմ լայնություն, 3,6 սմ խորություն, նյութը՝ կտավ, յուղաներկ։ Գալուստ Գյուլբենկյան հիմնադրամը կտավը ձեռք է բերել 1979 թվականի հունիսի 27-ին։
Աշխարհի ամենաթանկ նկարների ցանկ
Աշխարհի ամենաթանկ նկարների ցանկ, նկարների ցանկ, որոնք վաճառվել են ինչպես գեղարվեստական աճուրդների, այնպես էլ մասնավոր ձևով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նկարների ցանկեր Կատեգորիա:Համեմատական ցանկեր Կատեգորիա:Գեղանկարչություն
Էքսերմոն
Էքսերմոն (Exermont), համայնք Ֆրանսիայի Շամպայն-Արդեն մարզի Արդեններ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 34 մարդ, բնակչության խտությունը` 1.86 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 18.29 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 200 կմ արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից 60 կմ հյուսիս-արևելք, Շառլվիլ Մեզիեր քաղաքից 60 կմ հարավ։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 20 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 14-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 6։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 70,0 %։ 14 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 14 անձ (7 տղամարդ և 7 կին)։ Գործազուրկ են եղել 0 անձ (0 տղամարդ և 0 կին)։ 6 անաշխատունակներից 3-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 2-ը` թոշակառուներ, իսկ 1-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
NGC 1900
NGC 1900, ցրված աստղակույտ Ոսկե Ձկնիկ համաստեղությունում։ Այս օբյեկտը մտնում է Նոր ընդհանուր կատալոգի կազմի մեջ։ Այն առաջին անգամ դիտարկել է Ջոն Հերշելը 1834 թվականի նոյեմբերի 30-ին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Նոր ընդհանուր կատալոգի օբյեկտներ
Մայքլ Ջեյ Ֆոքս
Մայքլ Էնդրյու Ֆոքս(Michael Andrew Fox, ծնվել է 1961 թվականի հունիսի 9-ին Էդմոնտոնում, Կանադա), ավելի հայտնի է որպես Մայքլ Ջեյ Ֆոքս (Michael J. Fox), կանադա-ամերիկյան դերասան, գրող, ակտիվիստ, պրոդյուսեր, ֆիլմերի և հեռուստատեսության ռեժիսոր։ Սկսել է նկարահանվել դեռևս 1970-ական թվականներին, սակայն ավելի հայտնի է դարձել «Ետ դեպի ապագա » ֆանտաստիկ տրիլոգիայում Մարթի Մաքֆլայի դերը տանելով, ինչպես նաև հանդես գալով «Ընտանեկան կապեր» սերիալում, որը հեռարձակվել է 1982 թվականից 1989 թվականների ընթացքում։ Այս սերիալում իր լավ դերակատարության համար երեք մրցանակ է ստացել` «Էմմի», մեկ «Ոսկե գլոբուս», ինչպես նաև 2 «ԱՄՆ-ի կինոդերասանների Գիլդիայի մրցանակ»։
1991 թվականին դերասանի մոտ ախտորոշում են Պարկինսոնյան հիվանդությունը, որի մասին Ֆոքսը հրապարակավ խոստովանել է 1998 թվականին։ 2 տարի անց նա դադարեցնում է իր ակտիվ գործունեությունը կինոյում և հեռուստատեսությունում, որը կապված էր իր հիվանդության խորացման հետ։ Լքում է նաև «Սպին-Սիթի» շոուն, որտեղ 4 հեռուստաեթերաշրջանների ընթացքում դերակատարել է գլխավոր կերպարին։
Այդ ժամանակից ի վեր նա դեղամիջոցներ է փնտրում իր հիվանդության կանխարգելման համար, որն էլ պատճառ հանդիսացավ «The Michael J. Fox Foundation for Parkinson's Research[en]» բարեգործական ֆոնդը ստեղծելու համար, իսկ 2010 թվականի մարտի 5-ին շվեդական Կառոլինսկա ինստիտուտը Ֆոքսին շնորհեց «պատվավոր բժիշկ»(honoris causa) կոչումը` հիվանդությունների հետազոտությունների մեջ իր ներդրումներն ունենալու համար ։
2000 թվականից դերասանը հիմնականում աշխատում է կինոյում ու հեռուստատեսությունում` հնչյունավորելով անիմացիոն կերպարներին, որոնց թվում են նաև «Ատլանտիդա։ Մոռացված երկիր» և «Ստյուարտ Լիթլ» ֆիլմերի հերոսները, ինչպես նաև հայտնվում է «Բոստոնի իրավաբանները», «Լավ կին», «Կլինիկա»  սերիալների անցողիկ դերերում և այլն։ Բացի դրանից, Մայքլ Ջեյ Ֆոքսը թողարկել է երեք ինքնակենսագրական ֆիլմեր` «Lucky Man: A Memoir» (2002), «Always Looking Up: The Adventures of an Incurable Optimist» (2009) և «A Funny Thing Happened on the Way to the Future: Twists & Turns & Lessons Learned» (2010): Հետազոտությունների ոլորտում իր ներդրումներն ունենալու համար 2011 թվականի մայիսի 27-ին դերասանին շնորհում են «Կանադայի շքանաշան» ։
Դերասանը համարվում է «Էմմի» մրցանակի հնգապատիկ դափնեկիր, «Ոսկե գլոբուս» մրցանակի քառապատիկ դափնեկիր, ԱՄՆ-ի կինոդերասանների Գիլդիայի մրցանակի կրկնակի դափնեկիր, «Գրեմմի» և շատ այլ հեղինակավոր մրցանակների կրող։
Վաղ տարիներ
Մայքլ Էդրյու Ֆոքսը ծնվել է 1961 թվականի հունիսի 7-ին Կանադայի Ալբերտա նահանգի Էդմոնտոն քաղաքում` զինվորական Բիլլ ֆոքսի, ով ծառայում էր Կանադայի զինված ուժերում և դերասանուհի ու գագիր Ֆիլլիս Ֆոքսի(մինչ ամուսնանալը` Փայփեր) ընտանիքում ։ Հոր աշխատանքի պատճառով, ընտանիքը, որտեղ բացի Մայքլից կային նաև էլի 5 երեխա, հաճախ էր տեղափոխվում` ապրելով Կանադայի քաղաքներից շատերում։ Երբ Մայքլը 13 տարեկան էր, հայրը պաշտոնաթող է լինում (դերասանի հայրը մահացել է 1990 թվականի հունվարի 6-ին սրտի կաթվածից ), և ընտանիքը տեղավորվում է Վանկուվերի արվարձաններից մեկում, որը կոչվում է Բերնաբի, որտեղ տղան սովորել է Բրայան Ադամսի (ով Ֆոքսից 1,5 տարով մեծ էր) հետ միևնույն դպրոցում։ Այժմ Հարավային Բերնաբիի թատերական դպրոցներից մեկը կրում է Ֆոքսի անունը։ Այն ժամանակ Մայքլը հետաքրքրված էր հոկկեյով, և իր ապագան կապում էր հենց դրա հետ, սակայն իր ցածրահասակության պատճառով` մոտ 1,64 մ, ստիպված էր թողնել այդ սպորտը, և որոշում է իրեն փորձել թատերական արվեստում։
Դերասանական արվեստի դասավանդող ուսուցիչը գոհ էր Մայքից, համարելով, որ նա տաղանդ ունի։ 15 տարեկան հասակում Մայքլը հայտնվում է Société Radio-Canada հեռուստաալիքի «Լեոն և ես» սերիալում (արդյունքում պարզվում է, որ շոուի 4 դերասանների, այդ թվում նաև Ֆոքսի մոտ զարգացել է Պարկինսոնյան հիվանդություն, որը հարց է առաջացնում` հնարավո՞ր է արդյոք, որ էկոլոգիական գործոնը ազդի հիվանդության զարգացման վրա  ):
Սկզբում ֆիլմի ստեղծողները չէին ցանկանում լսել 15-ամյա դեռահասին, քանի որ նրանց հարկավոր էր 10-ամյա տղա։ Սակայն Մայքլը միշտ իր տարիքից ավելի փոքր է երևացել և վերջ ի վերջո կարողացել է ստանալ այդ դերը։ Հենց այդ ժամանակ, սերիալի վերջանալուց հետո, Մայքլը վերջնականապես որոշում է դերասան դառնալ։ «Նամակ Ֆրենկից» ֆիլմի ստեղծողը` պրոդյուսեր Ռոնալդ Շեդլոն, ում մոտ նույնպես նկարահանվել էր երիտասարդ դերասանը, ասել է, որ Մայքլը պետք է իրեն փորձի Հոլլիվուդում, որտեղ հայտնի դառնալու հավանականությունը ավելի մեծ է։ 1979 թվականին, երբ դեռ դերասանը 18 տարն նոր էր լրացել, նա ծնողներին ապշեցնոց որոշում է կայացնում` դպրոցը թողնելով տեղափոխվում է Ամերիկա, ավելի կոնկրետ Լոս Անջելես (միայն ամուսնությունից հետո է դերասանը վերադառնում հարազատ քաղաք) ։ Եթե չլիներ դերասանի տատիկը, հազիվ թե նա կարողանար իրագործել իր մտահղացումը։ Միակ բանը, որի համար Մայքլը ափսոսում է, դա այն է, որ իր տատիկը չապրեց այնքան, որպեսզի տեսնի իր հաջողությունները «Ընտանեկան կապեր» ֆիլմում։
Սկզբում Ֆոքսի կարիերան Հոլլիվուդում լավ ընթացք չունէր։ Փորձելով կոծկել իր կարճահասակությունը, նա բավականին գիրանալուց հետո ստիպված է եղել խիստ դիետա պահել, որպեսզի վերադարձնի իր նախկին տեսքը։ Մի քանի անհաջողությունից հետո ֆոքսը շատ պարտքեր է կուտակում և արդեն պատրաստվել էր վերադառնալ Կանադա, երբ մի հեռախոսային զանգը ամբողջովին փոխեց նրա կյանքը. Ֆոքսին առաջարկում են նկարահանվել «Ընտանեկան կապեր» հեռուստասերիալում։ Սերիալը գրեթե ամբողջ աշխարհում դառնում է շատ հայտնի և  լավագույն դերի համար Մայքլին երեք «Էմմի» մրցանակ է բերում։
Կարիերայի սկիզբը
Ֆոքսի առաջին նշանակալից աշխատանքները եղել են «Լիովին խելագարություն»(1980) և «Դասարան-1984» (1982), որոնցում դերասանը հիշատակվում է որպես Մայքլ Ֆոքս։ Անմիջապես այդ աշխատանքների դուրս գալուց հետո Մայքլը «Ընտանեկան կապեր» սերիալում, որը հեռարձակվել է 1982-1989 թվականների ընթացքում NBC հեռուստալիքով` ստանում է երիտասարդ հանրապետական Ալեքս Պ. Կիտոնի դերը։ Մայքլը այդ դերը ստանում է, քանի որ Մեթյու Բրոդերիկը չի կարողանում նկարահանվել այդ շոուում ։ Սերիալի հայտնիության գագաթնակետը եղավ այն, որ Ամերիկայի բոլոր ընտանիքների մեկ երրորդ մասը ամեն շաբաթ դիտում էր այդ հեռուստասերիալը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Կանադացի դերասաններ Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Կանադացի կինոդերասաններ Կատեգորիա:Կանադացի գրողներ Կատեգորիա:Կանադացի պրոդյուսերներ Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Ինքնակենսագիրներ Կատեգորիա:Կանադացի ռեժիսորներ
Դիոգենեսի համախտանիշ
Դիոգենեսի համախտանիշ, հոգեկան խանգարում, որին բնորոշ են խիստ մերժողական վերաբերմունքը սեփական անձի նկատմամբ, հասարակական մեկուսացումը, ապատիան, հիմնականում անպետքական իրեր հավաքելու միտումը (ախտաբանական կուտակում) և ամոթի զգացման բացակայությունը ։ Այս հիվանդությամբ տառապողների մոտ կարող են դրսևորվել նաև կատատոնիայի ախտանիշներ  :
Հիվանդությունը առաջին անգամ նկարագրվել է 1966 թվականին ։ Այն իր անունը ստացել է հին հույն փիլիսոփա Դիոգենես Սինոպացուց։ Վերջինս կինիկների դպրոցի ներկայացուցիչ էր, ով ըստ լեգենդի ապրում էր Աթենքում՝ մեծ սափորի մեջ։
Սակայն Դիոգենեսը իրեր չէր հավաքում։ Նա անընդհատ ձգտում էր մարդկանց հետ շփվել, այդ իսկ պատճառով ամեն օր գնում էր Ագորայում զբոսնելու։ Այսպիսով, մի շարք հետազոտողներ սխալ են համարում հիվանդության այսպիսի անվանումը ։ Նրանք առաջարկում են այլ տարբերակներ. ծերունական թուլամտություն, Պլյուշկինի համախտանիշ (Գոգոլի «Մեռած հոգիներ» վեպի հերոսներից մեկը), ծերունական թշվառության համախտանիշ ։ Ճակատային բլթի վնասվածքը կարող է հիվանդության առաջացման պատճառ հանդիսանալ ։
Բնութագիր և առաջացման պատճառներ
Դիոգենեսի համախտանիշը հոգեկան խանգարում է, որին հիմնականում բնորոշ են սեփական անձի մերժումը և անպետքական իրեր հավաքելը։ Թե կյանքի որ հատվածում է հիվանդությունն առաջանում, հայտնի չէ։ Սակայն համարվում է, որ այն ուշ տարիքում դրսևորված սթրեսի հետևանք է ։
Չնայած որ հիվանդների մեծ մասը երկար ժամանակ աղքատ և ոչ բարեկարգ պայմաններում է ապրել, դա չի համարվում հիվանդության առաջացման պատճառ։ Հետազոտությունները ցույց են տվել, որ հիվանդներից շատերը ծագումով ապահովված ընտանիքներից են և ունեցել են հաջողակ կարիերա։ Հիվանդներից ոմանք անգամ առանձնանում են բարձր ինտելեկտով ։ Սա ապացուցում է, որ Դիոգենեսի համախտանիշով միայն աղքատ կամ դժվար մանկություն ունեցած մարդիկ չեն տառապում։
Դիոգենեսի համախտանիշով տառապող հիվանդների մեծ մասին բնորոշ է ագրեսիվ պահվածք, համառություն, կասկածամտություն, տրամադրության անկանխատեսելի և անբացատրելի անկումներ ու վերելքներ, հուզական անկայունություն և իրականության ընկալման խանգարում ։
Ախտորոշում և նյարդաբանություն
Ուղեղի և հատկապես ճակատային բիլթի վնասվածք ունեցած մարդկանց մոտ առավել հավանական է, որ կդրսևորվի Դիոգենեսի համախտանիշ։ Ճակատային բիլթը առողջ բանականության և ճանաչողության պատասխանատուն է։
Դիոգենեսի համախտանիշը առավել հաճախ հանդիպում է մեծահասակների շրջանակներում ։
Շատ դժվար է այսպիսի մարդկանց մոտ հայտնաբերել և բուժել հիվանդությունը, քանի որ նրանք հիմնականում խուսափում են մարդկանցից և չեն ընդունում ոչ մի օգնություն։ Իսկ եթե այնուամենայնիվ հաջողվում է նրանց բժշկական օգնություն ցուցաբերել, պետք է դա այնպես արվի, որ հիվանդները սկսեն վստահել մասնագետներին։ Դրա համար պետք է հիվանդի այցելուների թիվը սահմանափակել, և միայն մեկ բուժքույր կամ սոցիալական մեկ աշխատող իրավունք ունենա հիվանդի հետ աշխատել ։
Սակայն հետազոտությունները ցույց են տվել, որ բուժումները դրական արդյունք չեն ունենում։ Հիվանդներից շատերը այդպես էլ մահանում են։ Լավագույն դեպքում նրանք վերադառնում են տուն և շարունակում նույն կերպ ապրել։
Ստեփան Լուսիկյան
Ստեփան Սարգսի Լուսիկյան ( (թաղված է Երևանում)), հայ կոմպոզիտոր, դաշնակահար։
Կենսագրություն
1981 թվականին ավարտել է Երևանի պետական կոնսերվատորիայի դաշնամուրային և ստեղծագործության բաժինները, դասախոսություններ է կարդացել Մ. Լյութերի անվան համալսարանում (Հալլե, Գերմանիա)։ 1992-1998 թվականներին եղել է ՀՀ մշակույթի փոխնախարար, 1998-2001 թվականներին՝ Հոգևոր երաժշտության կենտրոնի ղեկավար։
Գուլկևիչիի շրջան
Գուլկևիչիի շրջան (Гулькевичский муниципальный район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասում։
Ղազարոս Աղայանի տուն-թանգարան
Ղազարոս Աղայանի տուն-թանգարան, Ղազարոս Աղայանի տուն թանգարանն է, գրողի ծննդավայրում (Խաչեն գյուղ, Վրաստան)։ Գործում է 1965 թվականից։ Երկրորդ հարկի երեք սենյակներում ցուցադրված են գրողի անձնական և տնային գործածության իրերը, երկերի հրատարակությունները, ժամանակակիցների ու հարազատների լուսանկարները, իսկ առաջին հարկում գրադարանն է։ Թանգարանում պահվում է Աղայանի կահույքի մի մասը։
Տուն-թանգարանը երկհարկանի շինություն է, որտեղ կյանքի վերջին տարիներն է ապրել և ստեղծագործել գրողը։ Թանգարանի շենքի կողքին Աղայանի պապենական տան պահպանված մի պատը և նկուղն են։
Գուլկևիչիի շրջան
Ստեղծվել է 1934 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Գուլկևիչի ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 1395,6 կմ²։
Բնակչություն
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 100758 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 72,2 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի շրջաններ