cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Գուգարաց թեմի երիտասարդական կազմակերպություն
Առաքելություն
Կառույցն ընդգրկում է թեմի 12 համայնքների երիտասարդաց միությունները. այլ կերպ կոչվում է ՀԱԵԳԹԵԿ (Հայ Առաքելական եկեղեցու Գուգարաց թեմի երիտասարդական կազմակերպություն)։ Նպատակն է համախմբել երիտասարդներին Հայ Առաքելական եկեղեցու շուրջ՝ ծանոթացնելով հոգևոր այն արժեքներին, որոնք բոլոր ժամանակներում ունեցել են ազգապահպան նշանակություն։ Օրհնությամբ Գուգարաց թեմի առաջնորդ գերաշնորհ Տեր Սեպուհ Արքեպիսկոպոս Չուլջյանի` կազմակերպվում են միջոցառումներ թե եկեղեցական և թե ազգային տոներին, ուխտագնացություններ, խոնարհված եկեղեցիների մաքրման և բարեկարգման աշխատանքներ, խաչերթեր, բանավեճեր հագևոր, ինչպես նաև տարբեր առանցքային հարցերի շուրջ։ Կազմակերպվում են հանդիպումներ թեմակալ առաջնորդի, թեմի հոգևորականների հետ, ունենում հոգևոր զրույցներ, դասեր, ֆիլմի դիտում-քննարկումներ։
Իրականացվում են ամեն հնարավոր միջոցառումները` երիտասարդներին զերծ պահելու տարբեր ազգակործան հոսանքներից, աղանդավորական կազմակերպություններից. փոխարենը մոտեցնելով հոգևոր-ազգային կարևորագույն արժեքների։
Նպատակներ
Բոլոր հնարավոր և օգտակար միջոցներով սատարել Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու առաքելությանը, զորավիգ լինել նրա հոգևոր, ազգային և մշակութային գործունեությանը։
Անդամներ
Հայ Առաքելական եկեղեցու Գուգարաց թեմի երիտասարդական կազմակերպության (այսուհետ՝ ՀԱԵԳԹԵԿ) մեջ մտնում են Գուգարաց թեմում (Լոռու մարզ) գործող բոլոր երիտասարդաց, պատանեկան և մանկապատանեկան միությունները։ 2013 թվականի հունիս ամսի դրությամբ ՀԱԵԳԹԵԿ կազմի մեջ կան թվով 12 միություն, դրանք են.
Յուրաքանչյուր միություն ունի իր Հոգևոր Պատասխանատուն (տարածաշրջանի քահանան)։ Միությունները կարող են ունենալ նաև Ատենապետ, Փոխատենապետ, Ատենադպիր կամ սրանց փոխարեն միության անդամների կողմից ընտրված 4-6 հոգանոց ղեկավար խորհուրդ։
«Ձեռք Մեկնիր» բարեգործական ծրագիր
2011 թվականի դեկտեմբերին ՀԱԵԳԹԵԿ Վանաձորի «Նարեկացի» երիտասարդաց միությունը նախաձեռնեց «Ձեռք Մեկնիր» բարեգործական ծրագիրը, որի նպատակն էր նյութական օգնություն ցուցաբերել Վանաձորի սոցիալապես անապահով ընտանիքներին։
2012 թվականից ծրագիրը դարձել է շուրջտարյա, իսկ 2013 թվականից համաթեմական (մարզային)։
Ժան Վիգո
Ժան Վիգո (Jean Vigo, ), ֆրանսիացի կինոռեժիսոր։
Գուգարաց թեմի երիտասարդական կազմակերպություն
«Ձեռք Մեկնիր» բարեգործական ծրագիր
Ծրագրի շրջանակներում 2011-2015 թվականներին Լոռու մարզի տարածքում սնունդով, հագուստով, հիգիենայի պարագաներով, գրենական պիտույքներով և գումարով օգնություն է ցուցաբերվել շուրջ 400 ընտանիքի։
Ժան Վիգո
Առաջին ռեժիսորական աշխատանքը սիրողական, վավերագրական «Նիցցայի պատճառով» (1929) ֆիլմ-պամֆլետն էր։ «Զրո` վարքի համար» (1932) կինոնկարում արտահայտված է բողոք ֆրանսիական գիշերօթիկ դպրոցներում դաստիարակման դաժան սիստեմի դեմ։ Ամենանշանակալից՝ «Ատալանտա» (1934) ֆիլմում առանձին ուժով է երևան եկել ռեժիսորի բանաստեղծական ձիրքը, ամենօրյա կենցաղի պատկերներում բարդ փիլիսոփայական ընդհանրացումներ կատարելու կարողությունը։
Գուգարաց թեմի երիտասարդական կազմակերպություն
«Ձեռք Մեկնիր» բարեգործական ծրագիր
2014 թվականին Լոռու մարզպետարանի կողմից «Ձեռք Մեկնիր» բարեգործական ծրագրին շնորհվեց «Տարվա նախատոնական ամենանշանակալի բարեգործական ծրագիր» մրցանակը ։
Ժան Վիգո
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Տուբերկուլոզից մահացածներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի սցենարիստներ
Գուգարաց թեմի երիտասարդական կազմակերպություն
«Ձեռք Մեկնիր» բարեգործական ծրագիր
=== «Զգուշացե՛ք» լուռ ակցիա ===
2014 թվականի նոյեմբեր ամսից Վանաձոր քաղաքում իրականացվում է «Զգուշացե՛ք» լուռ ակցիան, որն ուղղված է մարդկանց իրազեվածության բարձրացմանը հակահայկական և հակաեկեղեցական տարբեր հոսանքների վերաբերյալ։ Առաջին նախաձեռնությունը ուղղված էր Եհովայի վկաներ կրոնական կազմակերպության քարոզչության մասին վանաձորցիներին իրազեկելուն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գուգարաց թեմ Կատեգորիա:Հայ առաքելական եկեղեցու թեմական կազմակերպութուններ Կատեգորիա:Երիտասարդական կազմակերպություններ
Բորսայի շենք (Մոսկվա)
Բորսայի շենք (Здание биржи), բորսայի շենք Կիտայ-գորոդում, 19-րդ դարի ճարտարապետական հուշարձան։ 1873-1875 թվականներին կառուցել է ճարտարապետ Ալեքսանդր Կամինսկին ուշ էկլեկտիկ ճարտարապետության ոճով 1830-ական թվականներին կառուցված շինության (ճարտարապետ՝ Միխայիլ Բիկովսկի) տեղում, Մոսկվայի բորսայի համար։ 1990-ական թվականներից շենքը զբաղեցնում է Ռուսաստանի առևտրաարդյունաբերական պալատը։ Շինության նշանակության հետ է կապված Իլյինկի հարակից հրապարակի անունը։
Նախապատմություն
Մոսկվայի առևտրականների ավանդական, տարերային «բորսան» գտնվում էր Կիտայ-գորոդի ՀԻն հյուրատան բակում (Խրուստալնի նրբանցք)։ 1828 թվականին առևտրականները դիմել են գեներալ-գուբերնատոր, իշխան Դմիտրի Գոլիցինին Մոսկվայում բորսա ստեղծելու առաջարկով։ Բորսան բացվեց տասնմեկ տարի անց, 1839 թվականի նոյեմբերի 8-ին։
Շինարարության համար Մոսկվայի առևտրականները գնեցին Իլյինկայի և Ռիբնի նրբանցքի անկյունում գտնվող տարածքը, որտեղ մի ժամանակ գտնվում էր Դմիտրի Սոլունսկու եկեղեցին, որը վերացել է 18-րդ դարում։ Կես միլիոն ռուբլի արժողությամբ (մասնակիորեն ֆինանսավորվել է Նիկոլայ I-ի կողմից) բորսայի առաջին շենքը 1836-1839 թվականներին կառուցել է Ճարտարապետ Միխայիլ Բիկովսկին «վերածննդի» էկլեկտիկ ոճով։ Շենքի երկու կողմերում գտնվող երկկողմանի մուտքերի միջև Բիկովսկին տեղադրել է բարակ մետաղական բեկորներով տերաս։ Երկար տարիներ այստեղ, օդային հատվածում են հավաքվել բորսային մակլերները և չեն ցանկացել մուտք գործել հիմնական բորսային սրահ ինչ-ինչ պատճառներով։
Շինություն
1866 թվականին բորսայի շենքը վերակառուցելու համար ձեռք է բերվել Ռիբնի նրբանցքի հարակից տարածքը։ Նոր շենքը կառուցվել է 1873-1875 թվականներին Ալեքսանդր Կամինսկու նախագծի համաձայն։ Շինության համար ապամոնտաժվել է Վերափոխման եկեղեցին, որն այն ժամանակ կոչվում էր Պյատնիցկայա (քանի որ նախկինում այստեղ եղել է Պարասկևա Պյատնիցա անունով եկեղեցի)։
Նոր շենքը ձեռք է բերել դասական դիմանկար Իլինկիի կողմից և երկհարկանի նեո-վերածննդի ոճի կողային ճակատ Ռիբնի նրբանցքի կողմից։ Այն նախատեսված էր մինչև 1150 մարդու միաժամանակյա ընդունելության համար։ 1925 թվականին ճարտարապետ Իվան Կուզնեցովի նախագծով կառուցվել է ևս մեկ հարկ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:1875 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Մոսկվայի շենքեր և կառույցներ
Էրեբունի-Երևան հիմնադրման սեպագիր արձանագրություն
Էրեբունի-Երևան հիմնադրման սեպագիր արձանագրություն, արձանագրություն Էրեբունի ամրոցի կառուցման մասին։ Կառուցվել է Արգիշտի Ա արքայի կողմից և անվանվել Էրեբունի (Էրբունի)։ Սեպագիր արձանագրության բնօրինակը գտնվում է Էրեբունի պատմահնագիտական արգելոց-թանգարանում։
Արձանագրության պատմությունը
Երևանի հարավ-արևելյան ծայրամասում` Նոր-Արեշ և Վարդաշեն թաղամասերի միջև տեղակայված Արին-Բերդ բլրի վրա է գտնվում Էրեբունի քաղաք-ամրոցը։ Այն կառուցվել է Ք. Ա. 782 թ. ուրարտական տերության հզորագույն արքներից մեկի` Արգիշտի Ա-ի (Ք.Ա. մոտ. 786- 765/764 թթ.) կողմից, ով, համաձայն Խորխորյան արձանագրության, Հայկական լեռնաշխարհի արևմտյան մասում գտնվող Խաթե և Ծուփանի երկրներից այստեղ է վերաբնակեցրել 6600 զինվորների։ 19-րդ դարի վերջերին հնագետ Ալեքսեյ Իվանովսկին Երևանի բնակիչ Պ. Տեր-Ավետիքյանից ձեռք է բերում նրա Նորքի տան բակից գտնված մի բազալտե սեպագիր արձանագրություն, որն էլ վերծանվում և հրատարակվում է Միխայիլ Նիկոլսկու կողմից։
Ա. Իվանովսկին այսեղ կատարում է մասնակի պեղումներ, որից հետո երկար ժամանակ բլուրը մնում է չուսումնասիրված։ Էրեբունի ամրոցի կանոնավոր պեղումները սկսվեցին 1950թ.` Կ. Հովհաննիսյանի ղեկավարությամբ։ Հենց առաջին իսկ տարում հայտնաբերված սեպագիր արձանագրությունից պարզ դարձավ, որ այս ամրոցը կառուցվել է Արգիշտի Ա արքայի կողմից և անվանվել Էրեբունի (Էրբունի)։ Էրեբունի անվան ծագման մասին մասնագիտական գրականության մեջ կան տարբեր կարծիքներ։ Դրանց համաձայն՝ էրեբունի նշանակում է «հաղթանակ», «գրավում»։ Կան նաև կարծիքներ, թե Էրեբունի նշանակում է «ազատների» քաղաք ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Էրեբունի պատմահնագիտական արգելոց-թանգարանի նմուշներ Կատեգորիա:Վանի թագավորության արձանագրություններ
Պլասսե
Պլասսե (Plassay), համայնք Ֆրանսիայում՝ Պուատու-Շարանտ երկրամասի Ծովափնյա Շարանտի գավառի Սենտի շրջանում։ Մտնում է Սեն Պորշեր կանտոնի կազմի մեջ։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 17280։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 692 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ալիանլու (Զանգեզուրի գավառ, այլ գյուղ)
Ալիանլու, գյուղ Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում։
1886 թ.-ին ուներ 137 բնակիչ՝ հիմնականում ադրբեջանցիներ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Իզաբելլա Կլարա Եվգենիա
Իզաբելլա Կլարա Եվգենիա, Իսաբել Կլարա Էուխենիա (Isabel Clara Eugenia de Austria, ), Իսպանիայի ինֆանտա, հարավային Նիդերլանդների շտատհալտեր։
Ինֆանտա
Իզաբելլան Իսպանիայի թագավո Ֆիլիպ II-ի և Էլիզաբետ Վալուայի դուստրն էր։ Իզաբելլայի ծնունդը դժվար ընթացք է ունեցել, ինչից հետո նրա մայրը մի քանի օր եղել է անգիտակից վիճակում։ Ֆիլիպ II-ը, ում բնութագրում էին որպես անսիրտ մեկի, ծննդաբերությունից հետո հայտնեց, որ ավելի ուրախ է դուստր ունենալու համար, քան կլիներ թագաժառանգ ունենալու համար։ Ինֆանտան մորից զրկվել է վաղ տարիքում, երբ ընդամենը երկու տարեկան էր։ Նա մեծացել է պալատում, կրտսեր քրոջ՝ Կատալինա Միխայելայի հետ, իսկ նրանց խնամքով զբաղվում էր  Մարի դե Մեսսան։ 1570 թվականին, Էլիզաբետ Վալուայի վախճանից հետո,  Ֆիլիպ II-ը չորրորդ անգամ ամուսնացավ իր զարմուհի Աննա Ավստրիացու հետ։ Նա Ֆիլիպի քրոջ՝ Մարիայի և կայսր Մաքսիմիլիան II-ի դուստրն էր։ Նա աղջիկներին ընդունեց հարազատ դուստրերի նման և խորթ մոր ու աղջիկների միջև հաստատվեցին ընկերական հարաբերություններ։ Իսպանիայի թագուհին մի քանի անհաջող հղիության ընթացքերից հետո, 1578 թվականի ապրիլի 14-ին թագավորի համար լույս աշխարհ բերեց երկար սպասված թագաժառանգին՝ Ֆիլիպ III-ին։ Սակայն Իսպանիայի միապետը չկարողացավ նույն զգացմունքները պարգևել իր չորրորդ կնոջն ու որդուն, որ զգում էր Էլիզաբետի և նրա դուստրերի նկատմամբ։ Երկու դուստրերը՝ Իզաբելլա Կլարա Եվգենիան և Կատալինա Միխայելան նրա վստահված մարդիկ էին և Էլիզաբետի՝ խորհրդատուի դերն այժմ նրանց էր պատկանում։ Ֆիլիպ II-ը Իզաբելլային անվանում էր իր ծեր տարիների սփոփանք և աչքերի լույս։ Նա օգնում էր հորը պետական գործերում, իսպաներեն թարգմանում իտալական  ուղերձները, կարգի բերում հոր թղթերը, նրա համար կարդում ամենակարևոր գրությունները։ Ֆիլիպ II-ը մահացավ 1598 թվականի սեպտեմբերի 13-ին։ Շուրջ երեք տարի  Իզաբելլան  խնամեց հիվանդ հորը տենդի և հոդատապի նոպաների ժամանակ։ 1589 թվականի օգոստոսի 2-ին Ժակ Կլեմանը սպանեց Իզաբելլա Կլարա Եվգենիայի մորեղբորը՝ Հենրի III թագավորին։ Հենրի III-ը Վալուա տոհմի վերջին թագավորն էր։ Ոչ նա և ոչ էլ նրա եղբայրները չունեին ժառանգորդներ։ Ֆիլիպ II-ը առաջադրեց Իզաբելլայի թեկնածությունը, որպես գահի օրինական ժառանգորդի, քանի որ նա հանդիսանում էր Հենրի III-ի ավագ քրոջ դուստրը։ Սակայն Ֆիլիպ II-ի պահանջներն անհիմն էին, քանի որ ֆրանսիական օրենքը թույլ չէր տալիս իգական սեռի ներկայացուցչի թեկնածությունը գահին ևբացի այդ Էլիզաբետն ամուսնությունից առաջ հրաժարվել էր գահի՝ իր իրավունքներից։ Գահի իրավական հաջորդ հանդիսացավ բուրբոնների դինաստիայի ներկայացուցիչ՝ Հենրի Նավառացին, ով թագադրվեց որպես Հենրի IV։ 1590-1598 թվականներին, Իզաբելլան համարվում էր Բրետանի դքսության գահի իրավահաջորդ։
Իզաբելլան նշանադրվեց իր զարմիկ Ռուդոլֆ II-ի հետ երբ դեռևս երեք տարեկան էր, նա Սրբազան Հռոմեական կայսրության կայսր Մաքսիմիլիան II-ի որդին էր։ Սակայն քսան տարի անց Ռուդոլֆը չեղյալ հայտարարեց նշանադրությունը։ Երեսուներեք տարեկան հասակում ինֆանտան նշանադրվեց  դուքս Ալբրեխտ VII-ի հետ։ Նա  Ռուդոլֆ II-ի եղբայրն էր և տասնութ տարեկանում  դարձել էր կարդինալ։ Ֆիլիպ II-ը առաջադրեց զարմիկի թեկնածությունը Պորտուգալիայի գահի համար և 1595 թվականին նրան նշանակեց Իսպանական Նիդերլանդների շտատհալտեր։ Նշանադրության կապակցությամբ 1598 թվականին Ալբրեխտը Հռոմի պապի կողմից ազատվեց  կաթոլիկ եկեղեցու հանդեպ պարտականություններից։
Իսպանական Նիդերլանդների շտատհալտեր
Որպես հարսանեկան նվեր զույգը ստացավ Նիդերլանդների գավառներից, որոնց կառավարման իրավունքը Ֆիլիպ II-ը հանձնել էր դստերը նշանադրության ժամանակ։ Իզաբելլայի իխանության տակ անցան Ֆլանդրիան, Արտուան,Գենեգաուն, Բրաբանտը, Կամբրեն, Լիմբուրգը և Լյուքսեմբուրգը։ Միայն ինֆանտայի անժառանգության դեպքում այս գավառների իշխանությունը հետ էր վերադարձվելու թագավորին։ 1598 թվականին Ֆիլիպ թագավորը մահացավ,իսկ ապրիլին, յոթ ամսվա սգից հետո Իզաբելլա Կլարա Եվգենիան ամուսնացավ Ալբրեխտ VII Ավստրիացու հետ։ Ինֆանտան ունեցավ  երեք երեխա, բայց բոլորը մահացան մանուկ հասակում։ Աղբյուրներից հայտնի է դառնում, որ երրորդ երեխայի մահից հետո Իզաբելլան ու Ալբրեխտը խուսափում են հարաբերություններից։
Նրանք հիմնադրվեցին Բրյուսելում, որն այդ ժամանակ Նիդերլանդների կենտրոնն էր։ Նիդերլանդների տարածքն ընդլայնվեց դեպի հարավ Հռենոսից մինչև Մաաս, այժմյան՝  Լյուքսեմբուրգից մինչ Բելգիա։ Դե ֆակտո, այդ ընթացքում միայն հարավային մասն էր գտնվում Իսպանիայի տիրապետության տակ, հյուսիսային մասը՝ կալվինիստների։
Դուքսն ու ինֆանտան ինչպես կարող էին պայքարում էին աղքատության դեմ, որն առաջացել էր հարյուրամյա պատերազմի հետևանքով։ Բացի այդ, 1609 թվականին Ալբրեխտը հասավ նրան, որ հյուսիսային գավառների և պալատի միջև հաշտություն հաստատելու փորձեր ձեռնարկվեցին, իսկ հասարակական ու եկեղեցական կյանքն ուղղակի ծաղկում ապրեց։ 1609 թվականին Պիտեր Պաուլ Ռուբենսը դարձավ պալատական նկարիչ։ 1621 թվականին երկրում հաշտություն հաստատվեց խռովարարների միջև, սակայն հուլիսին Ալբրեխտը մահացավ։ Ամուսնու մահից հետո Իզաբելլան այլևս չկրեց տոնական հագուստ և զարդեր և մինչև իր մահը  կրեց միայն միանձնուհու զգեստ։ Քանի որ Ալբրեխտը ժառանգներ չուներ Իսպանական Նիդերլանդների հողատարածքները կրկին անցան իսպանական գահին։ Այդ ժամանակ Իսպանիայում գահակալում էր Ֆիլիպ IV-ը, ով մեծ պլաններ ուներ տարածքներն ընդլայնելու նպատակով։ Նրա առաջին նախարար Գասպար դե Գուսման Օլիվարեսը ձգտում էր հետ վերադարձնել Իսպանիայի կորցրած տարածքները ողջ Եվրոպայում և վստահ էր հյուսիսային գավառների հետ պայքարում իրենց հաղթանակի վրա։ Եվ այս գործողություններով պայմանավորված ավարտվեցին հյուսիսային գավառների հետ հաշտության բոլոր հնարավոր դեպքերը, որի հաջորդեցին պատերզմական երկար ու ձիգ տարիները։
Իզաբելլան հրամայեց ջրանց քկառուցել Հռենոսի և Մաասի միջև, որը մի կողմից կբաժաներ հյուսիսային գավառները առևտրի ուղիներից, իսկ մյուս կողմից՝ կպաշտպաներ Նիդերլանդներից։ Ռեյնբերգի և Վենլոյի միջև կառուցված ջրանցքի երկարությունը հասնում էր 48 կիլոմետրի և ուներ պաշտպանիչ  24 խրամատներ, որոնց մի մասը նկատելի են նույնիսկ մեր օրերում։
1621 թվականին, ամուսնու մահից հետո, Իզաբելլան դարձավ իսպանական Նիդերլանդենրի շտատհալտեր։ Չնայած ստեղծված բարդ իրավիճակին, նա հույսը չէր կորցնում խաղաղ պայմաններով հարցին լուծում տալու իր մոտեցումից։ 1623 թվականին, ինֆանտան միջազգային գործերում փորձ ունեցող գեղանկարիչ Պիտեր Պաուլ Ռուբենսին ուղարկեց  Հաագա։ Նրա ջանքերով Իսպանիայի և իսպանական Նիդերլանդների միջև բանակցություններ սկսվեցին, սակայն կողմերը չկարողացան հասնել փոխզիջման։ 1618 թվականին, սկսվեց երեսնամյա պատերազմը, որն արագ ընդգրկեց ողջ Եվրոպան։ Իզաբելլան ամեն գնով ցանկանում էր համաձայնության գալ։ 1627 թվականին Պիտեր Պաուլ Ռուբենսին կրկին ուղարկեց Անգլիայի և Իսպանիայի միջև ընթացող բանակցություններին՝ որպես միջնորդ։ Սակայն այս անգամ բանակցությունները ձախողվեցին Հաագայի համառության պատճառով։
1630 թվականից հետո հյուսիս-նիդերլանդական զորքը Ֆրիդրիխ-Հենրիխ Օրանսկի գլխավորությամբգրավեց Իսպանիայի տիրապետության տակ գտնվող զգալի տարածքներ։ 1633 թվականի դեկտեմբերի 1-ին իզաբելլա Կլարա Եվգենիան մահացավ Բրյուսելում։ Նրա մահից հետո Իսպանական Նիդերլանդների տարածքներն անցան նորից իսպանական թագավորությանը։ Ինֆանտան հուղարկավորվեց Բրյուսելում, որտեղ և թաղված էր նրա ամուսինը։
Հետաքրքիր փաստեր
Իզաբելլան հետաքրքրվում էր մշակույթով։ Նա հատուկ ուշադրության էր արժանացնում Պիտեր Պաուլ Ռուբենսին, ով ոչ միայն պալատական նկարիչ էր, այլ նաև Միացյալ նահանգների հանրապետության (Լեհաստան) հետ բանակցություններում հանդիսանում էր դեսպան և միջնորդ ։
Իզաբելլան հետաքրքրվում էր շախմատով։ 1575 թվականի մադրիդյան մրցաշարը, որտեղ ներկա էր նաև Իզաբելլան, պատկերված է Լուիջի Մուսսինիի կտավներից մեկում ։ Բայց նկարիչը սխալ է թույլ տվել՝ նկարելով նրան հասուն տարիքում։ Իրականում նա այդ ժամանակ ընդամենը իննը տարեկան էր։
Իզաբելլայի անվան հետ կապված կա հումոր, որը թվագրվում է XIX դարում, որի համաձայն իզաբելին գույնը՝ գորշ դեղինը, անվանվել է նրա «պատվին»։ Իզաբելլան խոստում էր տվել չփոխել իր զգեստն այնքան ժամանակ մինչև իր ամուսին Ալբրեխտ VII Ավստիրացին չգրավեր Հյուսիսային ծովի խոշորագույն նավահանգիստ Օստենդեն։ Քանի որ  պաշարումը տևեց ավելի քան  երեք տարի (5 հուլիսի 1601 — 16 սեպտեմբեր 1604), նրա զգեստը այդ տարիների ընթացքում դարձել էր գորշ դեղին (իզաբելինե)։ Նույնիսկ որոշ թռչունների փետուրներ բնութագրելիս գործածում են իզաբելինե երանգ անվանումը ։
Իրականում այդ երանգի անվան կիրառությունը թվագրվում է ավելի վաղ քան Օստենդեի պաշարումը, գերմանական լեզուների ժողովրդական ստուգաբանության մեջ իտալական ծագմամբ՝ zibellino (կրեմագույն) երանգն անվանվել է սոբոլին, այլ ոչ թե՝ իզաբելին ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Իսպանիայի ինֆանտներ Կատեգորիա:1633 մահեր Կատեգորիա:Իսպանիայի կին քաղաքական գործիչներ
Մերետո դի Տոմբա
Մերետո դի Տոմբա (Mereto di Tomba), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Ֆրիուլի Վենետիկ Ջուլիա մարզի Ուդինե գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 2749 մարդ 2008 թվականի մարդահամարի տվյալների, բնակչության խտություն՝ 100 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 27 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 33036։ Հեռախոսային կոդ՝ 0432։
Կոմունայի հովանավորն է Սուրբ Միքայել Հրեշտակապետը։ Տոնը նշվում է սեպտեմբերի 29-ին։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Բենեստ
Բենեստ (Benest), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 361 մարդ, բնակչության խտությունը` 17.11 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 21.10 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 350 կմ հարավ-արևմուտք, Պուատիե քաղաքից` 65 կմ հարավ, Անգուլեմ քաղաքից` 50 կմ հյուսիս-արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 201 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 107-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 94։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 53,2 %։ 107 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 103 անձ (58 տղամարդ և 45 կին)։ Գործազուրկ են եղել 4 անձ (0 տղամարդ և 4 կին)։ 94 անաշխատունակներից 15-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 53-ը` թոշակառուներ, իսկ 26-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
2014-15 մրցաշրջան Բորուսիա Դորտմունդ
2014-15 ֆուտբոլային մրցաշրջան Բորուսիա Դորտմունդ-ը 106-րդ մրցաշրջանն է ակումբի ողջ պատմության մեջ։ 2014-15 մրցաշրջանում ակումբը հանդես է գալիս Բունդեսլիգայում, գերմանական ֆուտբոլի բարձրագույն առաջնությունում։
Պլասակ (Ծովափնյա Շարանտի գավառ)
Պլասակ (Plassac), համայնք Ֆրանսիայում, Պուատու Շարանտա մարզի Ծովափնյա Շարանտի գավառում։ Մտնում է Սեն Ժենի դը Սանտոնժ կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Ժոնզակ շրջանը։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 17279։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 630 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Գաբրիել Երեցփոխյան
Գաբրիել Երեցփոխյան, հայ բառարանագիր։
Կենսագրություն
Սովորել է Մոսկվայում։ 1844 թվականին աշխատել է Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցում որպես ուսուցիչ։ 1854 թվականին լույս է ընծայել «Բառարան ի ռուսաց լեզուէ ի հայ»։ Այն պարունակում է 45000 բառահոդված։ Կովկասում հրատարակված առաջին ռուս-հայերեն բառարանն է։
Երեցփոխյանը հաճախ չտարբերելով, միևնույն արմատի տակ է վերցրել ձևով նման, բայց ծագումով տարբեր բառեր, ռուսական արմատները ընտրելիս չի տարբերել նաև փոխառյալ արմատները բուն ռուսականներից։ Երեցփոխյանի բառարանը վերահրատարակվել է 1876 թվականին, Թիֆլիսում։ Մահացել է 1870 թվականին։
Մաստարայի սելավ (գետ)
Մաստարայի սելավ, Մաստարա, Մաստարայի ջուր, Սելավ Մաստարա, գետ Հայաստանի Արագածոտնի և Արմավիրի մարզերում։ Սկիզբ է առնում Արագածի հարավարևմտյան լանջերից մոտ 2500 մ բարձրությունից և հոսելով Կարմրաշենի սարավանդով դեպի հարավ, հետո արևելք, միախառնվում Մեծամոր գետին։ Երկարությունը՝ 98 կմ, ավազանը՝ 1580 կմ²։ Նախկինում մշտահոս, ջրառատ գետակ էր, Արագածի աղբյուրների ջրերը խմելու համար բնակավայրերին բաշխելու հետևանքով արդեն ցամաքել և դարձել են ժամանակավոր ջրհոսք։ Վերին հոսանքում հունն ունի մինշև 30 մ խորություն։ Սնումը ձնաանձրևային է։ Հոսում է միայն գարնանը՝ միախառնվելով Հոկտեմբերյանի ջրանցքին և Մեծամոր գետին։ Հայտնի է երբեմն կրկնվող ուժեղ սելավներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի գետեր Կատեգորիա:Արմավիրի մարզի գետեր Կատեգորիա:Մեծամոր գետի վտակներ
Երկար, երկար ման եկա...
Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1917 թվականի դեկտեմբերի 20-ին։
Բանաստեղծի դուստր Արփենիկի ալբոմը և դրա մեջ գտնվող ինքնագիրը պահվում է Թումանյանի ընտանեկան արխիվում ։
Բանաստեղծությունն առաջին անգամ տպագրվել է «Հոկտեմբեր-Նոյեմբեր» տարեգրքում (էջ 133), այնուհետև՝ Երևանում՝ 1940-1959 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության առաջին հատորում (էջ 537)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ Կատեգորիա:Բանաստեղծություններ Կատեգորիա:1917 գրականությունում
Իրանա-ղազախական հարաբերություններ
Իրանա-ղազախական հարաբերություններ, երկկողմ դիվանագիտական հարաբերություններ Իրանի և Ղազախստանի միջև ։
Պատմություն
1992 թվականի հունվարի 29-ին հաստատվել են դիվանագիտական հարաբերություններ երկու երկրների միջև։
Երկկողմ հարաբերությունների օրակարգում կարևորագույններից մեկը Կասպից ծովի բաժանման հարցն է, որը հատկապես թեժ քննարկումների առարկա է դարձել Խորհրդային Միության փլուզումից հետո։
Տնտեսական համագործակցություն
Ղազախստանի արտաքին գործերի նախարարության տեղեկատվության համաձայն՝ 2014 թվականին երկրների միջև ապրանքաշրջանառությունը կազմել է ավելի քան 987,1 միլիոն ԱՄՆ դոլար։ Տնտեսական համագործակցությունն ընթանում է հիմնականում արդյունաբերության և տրանսպորտի ոլորտներում ։
Երկրների միջև համագործակցության խոշորագույն նախագծերից է դարձել Ղազախստան-Թուրքմենստան-Իրան երկաթուղին, որը կրճատել է այդ ուղղությամբ ուղևորվող գնացքների երթուղիները։
Ասիական երկրների առևտրային հարաբերությունների զարգացման վրա բացասական ազդեցություն են ունեցել ամերիկյան պատժամիջոցները, որոնք, մասնավորապես, սահմանափակում են ապրանքների արտահանման և ներմուծման ոլորտում գործունեությունը։
Դեսպանատներ
1993 թվականից Թեհրանում գործում է Իրանում Ղազախստանի դեսպանատունը։ 2007 թվականից գործում է նաև Ղոլեստան նահանգի վարչական կենտրոնում գտնվող Գորգանում գլխավոր հյուպատոսությունը, որտեղ բնակվում են մեծ թվով իրանցի ղազախներ։
Աստանայում բացվել է Ղազախստանում Իրանի դեսպանատունը, Ակտաույում և Ալմաթիում կան գլխավոր հյուպատոսություններ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իրանի երկկողմ հարաբերություններ Կատեգորիա:Ղազախստանի երկկողմ հարաբերություններ
Պիզանի (կոմունա)
Պիզանի (Pisany), համայնք Ֆրանսիայում՝ Պուատու-Շարանտ մարզի Ծովափնյա Շարանտի գավառի Սենտի շրջանում։ Մտնում է Սոժոն կանտոնի կազմի մեջ։
Համայնքի INSEE կոդ՝ 17278։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 521 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ծառայողական պարտականությունները կատարելիս զոհված իրավապահների հուշարձան (Մոսկվա)
Ծառայողական պարտականությունները կատարելիս զոհված իրավապահների հուշարձան (Памятник солдатам правопорядка, погибшим при исполнении служебного долга), հուշարձան Ռուսաստանի մայրաքաղաք Մոսկվայում։ Տեղադրվել է 1994 թվականին Տրուբնայա հրապարակում։ Հուշարձանի հեղինակներն են քանդակագործ Անատոլի Բիչուկովը, ճարտարապետ Անատոլի Կլիմոչկինը։ Հուշարձանի ընդհանուր բարձրությունը 32,5 մետր է ։ Հուշարձանը պատկանում է «քաղաքային քանդակ» կատեգորիային ։
Նկարագրություն
Հուշարձանը նման է հայտնի Ալեքսանդրի սյանը, որը կանգնած է Սանկտ Պետերբուրգի Դվորցովայա հրապարակում ։ Այն կարմիր ողորկ գրանիտից պատրաստված բարձր սյուն է։ Սյունը պսակվում է բրոնզե դորական խոյակով, որի վրա կանգնած է Սուրբ Գևորգի բրոնզե քանդակը, որը նիզակով խոցում է օձին։ Սյան հիմքում գրանիտե պատվանդան է, որի չորս նիստերից յուրաքանչյուրին բրոնզե խորաքանդակներ են ։
«Պիետա» խորաքանդակի դիմերեսին պատկերված է սգավոր մայրը, որը ձեռքերին պահել է զոհված որդուն։ Շուրջը կանգնած են զինվորներ։ Ավելի վեր` սյան դիմերեսին, վրադիր բրոնզե տառերով արված է հետևյալ մակագրությունը. «Շնորհակալ Ռուսաստանը` ծառայողական պարտականությունների կատարման ժամանակ զոհված իրավապահ զինվորներին» ։
Ըստ քանդակագործ Անատոլի Բիչուկովի` այս հուշարձանով ինքը ցանկացել է փոխանցել այն միտքը, որ «Ռուսաստանը հզոր է և մեծ, կա և կլինի» ։ Հուշարձանը ծառայել է Մոսկվայի միջազգային կինոփառատոնի մրցանակի նախատիպ ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հուշարձաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:1994 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Մոսկվայի հուշարձաններ
Ատլանտիդա։ Մոռացված երկիր
Ատլանտիդա։ Մոռացված երկիր (Atlantis: The Lost Empire), լիամետրաժ մուլտֆիլմ է, թողարկված Ուոլթ Դիսնեյ ստուդիայի կողմից 2001 թվականի հունիսի 15-ին։ MPAA-ի ցուցանիշներով՝ PG, իսկ Ռուսաստանում՝ 0+ (այսինքն՝ առանց տարիքային սահմանափակման)։
Սյուժե
Ֆիլմի գործընթացը կատարվում է 1914 թվականին։ Երբ երիտասարդ ամերիկացի գիտնական Մայլո Թեթչը, ով աշխատում է Վաշինգտոնի թանգարանում, տարվում է Ատլանտիդայի որոնման աշխատանքներով։ Ինչով զբաղվել է նաև նրա հանգուցյալ պապը՝ Թադեուս Թեթչը։ Գիտական ընկերությունը հավանության չի արժանացնում, կարծելով նրան քիմեր, և հրաժարվում է ֆինանսավորել գիտական արշավախմբին։ Սակայն Մայլոն գտնում է անսպասելի օգնություն իր պապի ընկեր, պարոն Ուիթմորի կողմից, որը որոշ ժամանակ առաջ իր պապին խոստացել է անհրաժեշտ գումար և հիմա կատարում է իր խոստումը։ Նա առաջարկում է Մայլոյին միանալ գիտական արշավախմբին, որպես լեզվաբան (այսինքն՝ հին լեզուների մասնագետ)։
Մայլոն ուղևորվում է Ատլանտիդայի որոնումներով ահռելի մեծ սուզանավով, որոնք իջնում են ջրի հատակը ամերիկյան մարտական նավի հետ միասին։ Նա դառնում է խմբի անդամ, նավապետ և կապիտան Լայլա Տիբերիա Ռուռկի և լեյտենանտ՝ Հելգի Սինկլերի օգնականը։ Բացի այդ, խմբի անդամների մեջ մտնում են․
Ստորջրյա նավակը խորտակվում է ծովահրեշների հարձակումից, որոնք ահռելի մեխանիկական խեցգետնակերպեր են ստեղծված Ատլանտիդայի պահակախմբի կողմից։ Խմբի մի մասը փրկվում է փոքր սուզանավերով և ընկնելով քարայրի վրա, սկսում է Ատլանտիդայի երկար որոնումները, առաջնորդվելով կյանքի օրագրով, որը ժամանակին գտել էր Մայլոյի պապը։ Գիտական փորձով հետաքրքրվում են հետաքրքրվում են Ատլանտիդացիները։ Կորցնելով ծանր տեխնիկայի մեծ մասը, գիտախումբը գտնում է հին քաղաք։ Նրանց տանում են տեղի թագավորի մոտ։ Չնայելով Ռուրկայի հակադրմանը, Ատլանտիդայի թագավորը հասկանում է գիտական խմբի իրական նպատակները և թույլատրում է նրանց մնալ քաղաքում միայն մեկ օրով։
Քիդայի, թագավորի աղջկա, և Մայլոյի միջև առաջանում է ընկերություն։ Քիդան ցույց է տալիս Մայլոյին քաղաքը, հայտնելով, որ Ատլանտիդացիները ծախսել են բոլոր հին տեքստերի գիտելիքները պաշարները և հիմա չեն կարողանում օգտվել նաև հին թռչող սարքերից։ Մայլոն բացատրում է արքայադստերը որոշ տեքստեր և բացահայտում է ահռելի բյուրեղի գաղտնիքը, որը Ատլանտիդացիների կյանքի գլխավոր աղբյուրն է, որը մերկ մարմնի վրա ներառում է իր մեջ ավելի քիչ բյուրեղներ։ Այդ ժամանակ Ռուրկը նախապատրաստում է վերոնշյալ բյուրեղի գրավվմանը, վաճառքի նպատակով։ Նրա զիվորները վերցնում են Քիդային և Մայլոյին և գրավում են պալատը, որտեղ Ռուրկը հասցնում է թագավորին մահացու հարված։
Գիտական աշխատախումբը հայտնաբերում է բյուրեղը, և Ռուրկը որոշում է վերցնել այն։ Քիդան դառնալով բյուրեղի ընտրյալը, ընկնում է գերի Ռուրկի մոտ։ Առանց բյուրեղի Ատլանտիդան ընկնում է մթության մեջ։ Չնայելով Միլյագայի չարչարանքների վրա, թագավորը մահանում է, մահից առաջ խնդրելով Մայլոյին վերադարձնել Քիդային և փրկել իրենց թագավորությունը։ Մայլոն մտածում է ծրագիր․ հարձակվել Ռուրկի վրա հանգած հրաբուխի ներսում Ատլանտիդացիների թռչող սարքերի օգնությամբ։ Գիտական խմբի մնացած անդամները Աթլանտիայի զինվորների հետ միասին ուղևորվում են այնտեղ։ Ռուրկի և Մայլոյի միջև սկսվում է պայքար։
Ատլանտիդացիներ հաղթում են, բայց աերոստատի պայթյունի արդյուքում սկսվում է հրաբուխի ժայթքումը։ Տանջանքով հասցնում է վերցնել բյուրեղի կոնտեյները, Մայլոն և նրա ընկերները վերադառնում են Ատլանտիդա։ Այնտեղ Մայլոն դառնում է քաղաքի գլխավոր վերականգնողը և մնում է Քիդայի հետ, իսկ նրա ընկերները վերադառնում են ԱՄՆ, իրենց հետ տանելով հարուստ նվերներ։
Դերերը հնչյունավորել են
Ֆիլմը կրկնօրինակվել է «Նևաֆիլմ» ընկերության կողմից «Disney Character Voices International» ընկերության պատվերով 2001 թվականին ։
Ստեղծման գործընթացը
Հիշատակվում են, որ զուգահեռներ ունի նաև անիմե Fushigi no Umi no Nadia-ի հետ, որոնք բացատրվում են Ժյուլ Վերնի «20 000 լյո սիրո տակ» սիրավեպի ընդհանուր ազդեցությամբ ։
Ատլանտիդայի բնակիչների լեզուն մշակվել է Մարկ Օկրանդի կողմից, որը նաև եղել է հեղինակ կլինգոյնան լեզուն։ Համացանցից օգտվողների խումբ (The Atlantean Language Group)-ն երկար ժամանակ ուսումնասիրել է այդ լեզուն, չնայելով հենց հեղինակի օգտագործման բացակայությանը։ Մշակվել է այդ լեզվի քերականությունը և փոքրիկ բառարանը։
Մուլտֆիլմի բեմադրող նկարիչն է՝ Մայք Մինյոլը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկյան մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:2001 մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Walt Disney Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր հասունացման տարիքի մասին Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Վաշինգտոն ԿՇ-ում
Կազարսա դելա Դելիցիա
Կազարսա դելա Դելիցիա  (Casarsa della Delizia), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Ֆրիուլի Վենետիկ Ջուլիա մարզում՝ Պարդենոնե գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 8546, բնակչության խտություն՝ 419 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 20 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 33072։ Հեռախոսային կոդ՝ 0434։
Բնակավայրի հովանավորներն են սուրբ Պոխը և տիրամայր Մարիա Ռոզարիան։ Տոնը նշում են հոկտեմբերի 7-ին։
Ժողվրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ռուժիցա Սոկիչ
Ռուժիցա Սոկիչ (Ружица Сокић / Ružica Sokić, 14 դեկտեմբերի, 1934, Բելգրադ, Հարավսլավիայի Թագավորություն - 19 դեկտեմբերի, 2013, Բելգրադ, Սերբիա), կինոյի և թատրոնի հարավսլավացի սերբ դերասանուհի, ով առավել հայտնի է «Երբ ես կլինեմ մեռած ու սպիտակ», «Բռնցքամարտիկներն ընկնում են դրախտ», «Ուժիցեի հանրապետություն», «Սավամալա» և այլ ֆիլմերում կատարած իր դերերով։ Բազմիցս արժանացել է հեղինակավոր մրցանակների, ինչպես նաև հայրենական ու արտասահմանյան կինոփառատոններում ճանաչվել է լավագույն դերասանուհի ։
Կենսագրություն
Ռուժիցա Սոկիչը ծնվել է 1934 թվականի դեկտեմբերի 14-ին Հարավսլավիայի Թագավորությունում՝ Բերլգրադ քաղաքում (ներկայում՝ Սերբիայի Հանրապետություն)։ Նրա հայրը՝ Պետր Սոկիչը (1893-1964), եղել է առևտրական և «Правда» թերթի համասեփականատերը։ Ռուժիցա Սոկիչը շատ ժամանակ է անցկացրել Բանյա Լուկայում, որտեղ նրա ընտանիքն ուներ ոչ մեծ տուն քաղաքի կենտրոնում։
Դեռ մանուկ հասակից Ռուժիցա Սոկիչը ցուցաբերել է դերասանական տաղանդ, մասնակցել է մի շարք ռադիոներկայացումների ձայնագրման աշխատանքներին։ Առաջին անգամ կինոյում հանդես է եկել 1957 թվականին՝ նկարահանվելով «Բժիշկ» ֆիլմում։ 1958 թվականին Ռուժիցա Սոկիչն ավարտել է Բելգրադի արվեստների համալսարանը, ինչից հետո սկսել է ակտիվորեն մասնակցել թատերական ներկայացումներում, հաճախ է հրավիրվել նկարահանվելու ֆիլմերում։ Միայն 1960-ական թվականներին նա նկարահանվել է ավելի քան 40 ֆիլմերում, որոնցից էր նաև այդ տարիներին մեծ հաջողություն ունեցած «Երբ ես կլինեմ մեռած ու սպիտակ» (Кад будем мртав и бео) ֆիլմը, որ արժանացել է բազմաթիվ մրցանակների ու պարգևների։ Ռուժիցա Սոկիչը նկարահանվել է ռազմապատմական «Երթ Դրինայի վրա» (Марш на Дрину, Marš na Drinu) ֆիլմի էպիզոդիկ դերում, ինչպես նաև նկարահանվել է «Սիրային պատմություն, կամ Հեռախոսավարուհու ողբերգությունը» կինոնկարում։ 1970-ական թվականներին Ռուժիցա Սոկիչը ձեռք է բերել մեծ ճանաչում։ Մասնավորապես 1973 թվականին Պուլայում անցկացված կինոփառատոնում ճանաչվել է Հարավսլավիայի լավագույն դերասանուհի «Ժուտա» ֆիլմում իր կատարած դերի համար։ 1974 թվականին Ռուժիցա Սոկիչը նկարահանվել է «Ուժիցեի հանրապետություն» ֆիլմում և այդ դերակատարման համար Պուլայի կինոփառատոնում արժանացել է «Ոսկե արենա» մրցանակի՝ ճանաչվելով երկրորդ պլանի լավագույն դերասանուհի։
Ռուժիցա Սոկիչը շարունակել է ակտիվորեն նկարահանվել մինչև 2010 թվականը. նա խաղացել է ավելի քան 180 ֆիլմերում։ 2011 թվականին լույս է տեսել Ռուժիցա Սոկիչի ինքնակենսագրությունը՝ «Թռչելու տենչ» (Страст за летењем) : Կյանքի վերջին տարիներին տառապել է Ալցհայմերի հիվանդությունից։
Ռուժիցա Սոկիչը մահացել է 2013 թվականի դեկտեմբերի 19-ին Բելգրադում։ Թաղված է Բելգրադի նոր գերեզմանատանը՝ Պատվավոր քաղաքացիների ծառուղում ։
Ռուժիցա Սոկիչի մասնակցությամբ վերջին ֆիլմը համարվում է «Բացիր վանդակը» կինոնկարը, որ թողարկվել է 2015 թվականին։ Դերասանուհու մահից կարճ ժամանակ անց Հարավսլավիայի կինոարխիվը կազմակերպել է նրա հիշատակին նվիրված ցուցահանդես, որում ներկայացվել են Ռուժիցա Սոկիչի մրցանակները, լուսանկարները, գրքերը, նրա մասնակցությամբ ցուցապաստառներ։ Ստեղծվել է Ռուժիցա Սոկիչի անվան հիմնադրամ, որ մրցանակներ է շնորհում սերբ ամենատաղանդավոր դերասանուհիներին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սերբ դերասանուհիներ Կատեգորիա:Հարավսլավացի դերասաններ Կատեգորիա:Սերբ կին գրողներ
Ետոն Քելմենդի
Կենսագրություն
Ծնվել է 1978 թվականին Կոսովոյի Պեյա քաղաքում։ Սկզբնական կրթությունը հայրենի քաղաքում ստանալուց հետո ուսումը շարունակել է Պրիշտինայի համալսարանում, որտեղ զանգվածային հաղորդակցության լիցենզավորված դիպլոմ է ստացել։ Այնուհետև ուսանել է Բրյուսելի ազատ համալսարանում՝ մասնագիտանալով միջազգային անվտանգություն մասնագիտության մեջ։ Դիվանագիտության մագիստրոսի աստիճան ստանալուց հետո՝ պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն՝ ստանալով Անվտանգություն քաղաքականության դոկտորի գիտական աստիճան։ Տարիներ շարունակ գրել է պոեզիա, արձակ, էսսեներ ու պատմվածքներ։ Մշակութային ու քաղաքական թեմաներով, մասնավորապես միջազգային հարաբերությունների վերաբերյալ իր հոդվածներով աշխատակցում է տարբեր լրատվամիջոցների՝ Ալբանիայում և Բելգիայում։ Ետոն Քելմենդին Կոսովոյում ճանաչում ձեռք բերեց իր առաջին՝ «Խոստումների դարը» գրքի հրատարակումից հետո՝ 1999 թվականին։ Դրան հետևեցին նրա մյուս գրքերը։ Նրա բանաստեղծությունները թարգմանվել են 22 լեզուներով ու տպագրվել բազմաթիվ միջազգային գրական անթոլոգիաներում։ Նա Եվրոպայում ամենահայտնի ու ամենաշատը թարգմանված ալբան բանաստեղծն է։ Ըստ մի շարք ականավոր գրաքննադատների՝ նրա ստեղծագործությունն իր տեղն ունի ալբանական մոդեռն պոեզիայում։ Նրա ստեղծագործության մասին շատ էսսեներ են գրել տարբեր բանաստեղծներ ու գրականագետներ՝ նրան եվրոպական մեծ գրողի համարում տալով։ Նա պոեզիայի մի շարք միջազգային ակումբների անդամ է և տպագրվում է բազմաթիվ միջազգային գրական հանդեսներում, հատկապես անգլերեն, ֆրանսերեն և ռումիներեն։ Նրա գրական որոնումների առանցքը կազմում են բանաստեղծական արտահայտչականությունն ու գրական տեքստի ոչ բացահայտ ուղերձների ուսումնասիրությունը։ Առանձնակի աչքի է ընկնելով սիրային քնարերգություն ժանրում՝ նա հավասարապես գրում է նաև էլիպտիկ, մետաֆորներով ու սմվոլիզմով հարուստ բանաստեղծություններ։ Քելմենդին Կոսովոյի ազատություն համար 1998-1999 թվականներին մղված պատերազմի վետերան է։ Ապրում և աշխատում է Բրյուսելում (Բելգիա)։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Ալբանացի գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Շոտլանդական գիրք
Շոտլանդական գիրք կամ Շկոցկա գիրք (Księga Szkocka), հաստ տետր, որ ձեռք է բերել լեհ մաթեմատիկոս Ստեֆան Բանախի կինը։ Բանախը ժամանակակից ֆունկցիոնալ վերլուծության, ինչպես նաև Լվովի մաթեմատիկական դպրոցի (1935) հիմնադիրներից է։ Պրոֆեսորի ուսանողներից ամեն մեկը, ով ցանկացել է նրանից խնդիր ստանալ, ստացել է չլուծված մաթեմատիկական խնդիրներ ու գրառել 1935-1941 թվականներին։ Բարձրացված խնդիրների հեղինակները, որոնց թվում եղել են լեհ և արտասահմանյան ականավոր գիտնականներ (նրանց թվում է եղել, օրինակ, Ստանիսլավ Ուլամը), որպես կանոն, սահմանում էին մրցանակներ խնդիրների լուծման դեպքում։
Պատմություն
Գրքի մեջ ընդգրկվել է 193 խնդիր, որտեղ բացի ֆուկցիոնալ վերլուծության բարդ հիմնախնդիրներից եղել են նաև պարզ գլուխկոտրուկներ։ «Շոտլանդական գիրքը» պահվել է «Շոտլանդական սրճարանի» բարմենի կամ հանդերձապահի մոտ։ «Շոտլանդական սրճարանը», ուր ավանդաբար հավաքվում էին Լվովի մաթեմատիկոսները, հիմք է դարձել այսպես կոչված «մաթեմատիկական շոտլանդական դպրոցի» անվանման։ Գիրքը կարող էր տրվել ցանկացած հաճախորդի, ով կպահանջեր այն։
Ստանիսլավ Մազուրը պատերազմի նախաշեմին` 1939 թվականի ամռանը, Ստանիսլավ Ուլամի հետ Լվովում շարունակել է պահել «Շոտլանդական գիրքը»` այն թաքցնելով արկղիկի մեջ և թաղելով Լվովի մերձակայքում գտնվող ֆուտբոլի դաշտի դարպասների մոտ։ Պատերազմն ավարտելուց հետո Ումաը ստացել է գրքի կրկնօրինակը ։
Շոտլանդական գիրքը ներկայումս գտնվում է Ստեֆան Բանախի հետնորդների նմոտ, որոնք ապրում են Գերմանիայում։
Շոտլանդական նգրքի ավանդույթները շարունակվել են պատերազմի ավարտից հետո ևս, և Վրոցլավում 1945-1958 թվականներին հիմնադրվել է «Նոր շոտլանդական գիրքը»։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մաթեմատիկայի պատմություն Կատեգորիա:Մաթեմատիկական գլուխկոտրուկներ Կատեգորիա:Լվովի պատմություն Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործություններ
Ռոգի (այլ կիրառումներ)
Ռոգի, կարող է վերաբերել՝
Ռոգովո (այլ կիրառումներ)
Ռոգովո, կարող է վերաբերել՝
Ռոդենի թանգարան (այլ կիրառումներ)
Ռոդենի թանգարան, կարող է վերաբերել՝
Ալիարաբ
Ալիարաբ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Ալաշկերտի գավառակում։ Գտնվում էր Ղարաքիլիսայի շրջանում։
1877-1878 թվականներին ուներ 31 եկվոր քուրդ բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ռոդիոնովկա (այլ կիրառումներ)
Ռոդիոնովկա, կարող է վերաբերել՝
Ռոզենհայմ (այլ կիրառումներ)
Ռոզենհայմ, կարող է վերաբերել՝
EXO-CBX
EXO-CBX (엑소-첸백시, հայտնի է նաև որպես՝ ChenBaekXi կամ CBX), հարավկորեական EXO բոյ բենդի առաջին պաշտոնական սաբ յունիտը։ Ստեղծվել է 2016 թվականին S.M. Entertainment հովանու ներքո և այն կազմված է երեք անդամից՝ Սիումինը, Բեքհյոնը և Չենը։ Դեբյուտը տեղի է ունեցել հոկտեմբերի 31-ին "Hey Mama!" մինի ալբոմով։
2016. ձևավորում և առաջնաելույթ
2016 թվականի հուլիսի 23-ին Չենը, Բեքհյոնը և Սիումինը հայտնվում են «Reservoir Idols» տեսահոլովակում, որտեղ ցույց է տրված EXO-ի համերգը Սեուլում Exo Planet 3 – The Exo'rdium հյուրախաղի շրջանակներում։ Օգոստոսի 23-ին թողարկվել է «For You» սինգլը «Moon Lovers: Scarlet» դորամայի համար։ Հոկտեմբերի 5-ին S.M. Entertainment-ը հաստատել է այն տեղեկությունը, որ առաջին սաբ յունիտ խումբը ստեղծվելու է ։ Հոկտեմբերի 23-ին նրանք առաջին անգամ հանդես են եկել 2016 Busan One Asia Festival–ում «For You» սինգլով ։ Հոկտեմբերի 24–ին հայտարարվեց նրանց խմբի անունը՝ անդամների անունների առաջին տառերով ։
Հոկտեմբերի 31–ին թողարկվել է նրանց դեբյուտային մինի ալբոմը Hey Mama! սինգլով, որն ներառում էր նաև հինգ այլ ժանրի երգեր ։ Նրանց առաջին ելույթը տեղի է ունեցել նոյեմբերի 3–ին M! Countdown–ում ։ Նոյեմբերի 6–ին թողարկվել է «The One» սինգլի տեսահոլովակը, որը եղել է «Reserviour Idols» ֆիլմի երգը։ Hey Mama! սինգլը զբաղեցրել է GAON չարթի լավագույն տեղը և համաշխարհային ալբոմային Billboard շքերթում։ Նոյեմբերի 15–ին նրանք տարան առաջին հեռուստատեսային հաղթանակը The Show–ում ։ Նոյեմբերի վերջին սաբ յունիտը վերաթողարկել է Blade & Soul խաղի «Crush U» սինգլը, իսկ նոյեմբերի 18-ին ելույթ են ունեցել N-Pop Showcase  Concert–ում ։ Դեկտեմբերի 25-ին «Crush U»–ը արդեն թողարկվել էր տեսահոլովակով ։
2017. ճապոնական առաջնաելույթ Girls–ի հետ
2017 թվականի մարտի 10–ին EXO-CBX–ը ուղիղ եթերում հայտարարել է, որ պատրաստվում է մայիսին ճապոնական դեբյուտ ունենալու ։ Ապրիլի 1–ին թողարկվել է անոնսը, իսկ մայիսի 24–ին թողարկվել է Girls ալբոմը ։ Մայիսի 1–ին թողարկվել է «Ka-CHING!» սինգլի տեսահոլովակի կարճ տարբերակի պրեմիերան։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:K-Pop Կատեգորիա:EXO Կատեգորիա:Հարավկորեական երաժշտական խմբեր Կատեգորիա:2016 հիմնադրված երաժշտական խմբեր Կատեգորիա:Քեյ փոփ երաժշտական խմբեր
Հյուսիսային բևեռ
Հյուսիսային բևեռ կամ Աշխարհագրական հյուսիսային բևեռ, այն կետը, որտեղ Երկրի պտտման առանցքը հատում է նրա մակերևույթը Հյուսիսային կիսագնդում։ Գտնվում է Հյուսիսային սառուցյալ օվկիանոսի կենտրոնական մասում ։ Այն պետք չէ շփոթել Հյուսիսային մագնիսական բևեռի հետ։
Հյուսիսային բևեռը տրամագծորեն հակադիր է Հարավային բևեռին, որը գտնվում է Անտարկտիդայում։ Երկրի մակերևույթի ցանկացած այլ կետ Հյուսիսային բևեռի համեմատ միշտ գտնվում է հարավում ։ Հյուսիսային բևեռի աշխարհագրական կոորդինատներն են 90°00′00″ հյուսիսային լայնություն։ Այն աշխարհագրական երկայնություն չունի, քանի որ հանդիսանում է բոլոր միջօրեականների հատման կետը։ Հյուսիսային բևեռը նաև չի առնչվում որևէ ժամային գոտու։ Բևեռային ցերեկն ու բևեռային գիշերն այստեղ տևում են գրեթե վեց ամիս։
Նվաճման և ուսումնասիրման պատմություն
Անտիկ շրջանի մշակույթներում Երկիրը տափակ էր համարվում, սակայն ավելի ուշ որոշ երկրներում սկսեցին շրջանառվել Երկրի գնդաձև լինելու վարկածները։ Մասնավորապես, արդեն մ. թ. ա. 6-րդ դարում Պյութագորասը սկսեց ենթադրություններ հայտնել Երկրի գնդաձև լինելու մասին։ 2 դար անց Պյութագորասի դպրոցի երկու ներկայացուցիչներ՝ Հիկետասն ու Էկֆանտոսն առաջինն էին, որոնք երկնակամարի օրական պտույտը բացատրեցին Երկրի՝ իր առանցքի շուրջն իրականացվող պտույտով։
«Հյուսիսային բևեռ» եզրույթը, որը ցույց է տալիս այն կետը, որտեղ Երկրի պտույտի առանցքը հատում է նրա մակերևույթը Հյուսիսային կիսագնդում, առաջին անգամ հանդիպում է 15-րդ դարի կեսերին ։ Մինչ այդ՝ 14-րդ դարի վերջերին, գրավոր աղբյուրներն այն նշել են որպես «Արկտիկական բևեռ» (Polus Arcticus) ։
Արդեն 15-րդ դարում աստղագետ և քարտեզագիր Մարտին Բեհայմը և այլ աշխարհագրագետներ սկսում են իրավացիորեն ենթադրել, որ Հյուսիսային բևեռը գտնվում է ծովում։ Որոշ գիտնականներ, ինչպիսին է օրինակ Գերհարդ Մերկատորը, 16-րդ դարում իրենց ենթադրությունների հիման վրա նույնիսկ արկտիկական տարածաշրջանի քարտեզներ էին գծում՝ կենտրոնում նշելով Հյուսիսային բևեռը։
Մինչև 1900 թվական
Միխայիլ Լոմոնոսովը տեսականորեն հիմնավորել է ծովային ճանապարհով Հյուսիսային բևեռ հասնելու հնարավորությունը։ Պոմորական առասպելներն ուսումնասիրելով՝ նա եկել է այն եզրահանգման, որ ուժեղ քամիները Շպիցբերգենի հյուսիսային ափերից սառցե դաշտերը քշում են և բացում ծովը ։ Ռուսական կայսրության թագուհի Եկատերինա II-ի հրամանով ծովակալ Վասիլի Չիգանովը երկու անգամ՝ 1765 և 1766 թվականներին, փորձել է անցնել Շպիցբերգենից հյուսիս, սակայն հասել է մինչև 80°30' հյուսիսային լայնություն ։
1773 թվականին բարոն Կոնստանտին Ֆիպսի բրիտանական գիտական արշավախումբը Շպիցբերգենի մոտ կարողացել է հասնել մինչև 80°48' հյուսիսային լայնություն։ 1818 թվականին բրիտանական նավախումբը, որի նավերից մեկի հրամանատարն էր Ջոն Ֆրանկլինը, չի կարողացել հաղթահարել 80°34' հյուսիսային լայնությունը, ինչից հետո երկար ժամանակ նավով Հյուսիսային բևեռը նվաճելու գաղափարը սառեցվել է ։
Այլ եղանակով Հյուսիսային բևեռը նվաճելու առաջին գիտարշավներից մեկը հանդիսանում է 1827 թվականին Վիլիամ Պարիի կողմից կազմակերպված բրիտանական արշավանքը։ Բրիտանական ադմիրալությունից ստանալով բոլոր անհրաժեշտ միջոցները՝ 1817 թվականի մարտին Պարին «Հեկլա» նավով Անգլիայից նավարկել է դեպի Շպիցբերգեն։ Այստեղից նրա ջոկատը երկու նավակներով, որոնք հագեցած էին սառույցի վրա շարժվելու հարմարանքներով, ուղևորվել է դեպի հյուսիս և հուլիսի 23-ին հասել 82°45' հյուսիսային լայնություն՝ այդպիսով սահմանելով ռեկորդ, որը պահպանվել է շուրջ կես դար։ Պարիի ջոկատի անդամներից մեկը Ջեյմս Ռոսն էր, որը հետագայում դարձել է Հյուսիսային մագնիսական բևեռի առաջին հայտնաբերողը ։
Հյուսիսային բևեռի նվաճման հաջորդ փորձն իրականացվել է 1875-1876 թվականներին Բրիտանական արկտիկական գիտարշավի շրջանակներում Ջորջ Նարեսի գլխավորությամբ, որը շարժվում էր դեպի Հյուսիսային բևեռի Սմիթի նեղուցի ուղղությամբ «Ալերտ» և «Դիսքավերի» նավերով։ Գիտարշավի մի մասը, որն իր տրամադրության տակ ուներ սահնակներ, Ալբերտ Մարկհամի ղեկավարությամբ 1876 թվականի մայիսի 12-ին հասել է ռեկորդային արդյունքի՝ նվաճելով 83°20’26" հյուսիսային լայնությունը ։
1879 թվականի հուլիսի 8-ին Ջորջ Դելոնգի ամերիկյան գիտական արշավախումբը «Ժանետա» խոշոր առագաստանավով Սան Ֆրանցիսկոյից սկսել է նավարկությունը՝ մտադրվելով հասնել Հյուսիսային բևեռ Բերինգի նեղուցով։ Սակայն Վրանգելի կղզուց ոչ շատ հեռու նրանց նավը շրջափակվել է սառույցներով։ Հաջորդ 21 ամիսների ընթացքում սառույցների մեջ հայտնված նավը քշվում էր հյուսիս-արևմուտք՝ աստիճանաբար մոտենալով Հյուսիսային բևեռին։ 1881 թվականի հունիսի 21-ին «Ժանետան» չի դիմացել սառույցի ճնշմանը, ճեղքվել և խորտակվել է 77.25°N, 154.98333°W կոորդինատներն ունեցող վայրում։ Նավի անձնակազմը կարողացել է փրկվել և սահնակներով սահելով հասնել Նորսիբիրական կղզիներին՝ իրենց հետ սառույցի վրայով տանելով նաև սննդամթերքով բարձված նավակներ։ 1881 թվականի սեպտեմբերի 12-ին փորձել են երեք նավակներով կղզուց հասնել մայրցամաք։ Փոթորկի հետևանքով նավակներից մեկն անձնակազմի հետ խորտակվել է։ Մյուս երկուսը հասել են մինչև ափ, սակայն փոթորկի պատճառով բաժանվել են։ Նավի մեխանիկ Գորջ Մելվիլի հրամանատարության ներքո գտնվող նավակի անձնակազմին օգնության են եկել Լենայի գետաբերանին բնակվող տեղացի յակուտները։ Դելոնգի խումբն ափ է դուրս եկել գետաբերանի մյուս ափին։ Նրանք երկար ժամանակ տունդրայով շարժվել են դեպի մայրցամաքի խորքը՝ փորձելով գտնել բնակավայր, սակայն 14 հոգուց կազմված խմբից միայն երկուսին է հաջողվել հասնել մարդկանց։ Մնացած 12-ը, այդ թվում նաև՝ Դելոնգը, մեկը մյուսի հետևից մահացել են սովից և հյուծվածությունից ։
1884 թվականին «Ժանետայի»՝ սառույցների մեջ սառած սարքավորումների մի մասը հայտնաբերվել են Գրելանդիայի հարավում գտնվող Քակորտոք բնակավայրի մոտ՝ նավի խորտակման վայրից հազարավոր կիլոմետրեր հեռու։ Այս հանգամանքի հիման վրա օդերևութաբան Հենրիկ Մոն ենթադրություն է հայտնել այն մասին, որ հնարավոր է Հյուսիսային սառուցյալ օվկիանոսում գոյություն ունեն հոսանքներ, որոնք տեղափոխում են սառցադաշտերն արևելքից արևմուտք՝ սիբիրյան ափերից դեպի ամերիկյան ափեր։ Նորվեգացի բևեռախույզ և գիտնական Ֆրիտյոֆ Նանսենին հետաքրքրել են սառույցի մեջ խրված նավով այդ հոսանքի միջոցով Հյուսիսային բևեռ հասնելու գաղափարները։ Այդ նպատակով Նանսենը կազմակերպել է Նորվեգական բևեռային գիտական արշավանքը «Ֆրամ» նավով։ «Ֆրամը» կառուցվել է Նանսենի պատվերով հատուկ սառույցների միջով նավարկելու և ինքնահոսի քշվելու համար։ Նավի կմախքը ամրացվել է և դարձել լայնակի կտրվածքով ձվի նման կլորավուն։ Սառույցը սեղմելով նավի կողերից, չէր ճզմում այն, այլ աստիճանաբար հրում էր այն վեր՝ դեպի մակերևույթ։ 1893 թվականի հունիսի 24-ին «Ֆրամը» դուրս է եկել Քրիստիանիանից (ժամանակակից Օսլո)։ Անցնելով Հյուսիսային ծովային երթուղին՝ սեպտեմբերի 28-ին Նորսիբիրական կղզիների մոտ նավը հասել է սառցային գոտու և ընկղմվել ինքնահոսի մեջ։ 1895 թվականի մարտի 14-ին, երբ «Ֆրամը» հասավ 84°4' հյուսիսային լայնություն, Նանսենը և նորվեգացի բևեռային մեկ այլ հետազոտող՝ Հալմար Յոհանսենը, լքել են նավն ու որոշել դահուկներով շարունակել դեպի Հյուսիսային բևեռ ճանապարհը։ Նանսենը նախատեսում էր անցնել մինչև Հյուսիսային բևեռն ընկած 660 կմ 50 օրում, որտեղից էլ ուղևորվել դեպի Ֆրանց Իոսիֆի երկիր։ 120 օրվա համար նախատեսված սննդամթերքն ու այլ անհրաժեշտ իրերը նրանք տեղափոխում էին շների երեք լծասահնակներով։ Սկզբնական շրջանում սառցե շերտը բավականին հարթ էր, և հետազոտողները կարողանում էին արագ շարժվել առաջ։ Սակայան աստիճանաբար լանդշաֆտը դառնում էր առավել անհարթ՝ զգալիորեն դանդաղեցնելով նրանց ընթացքը։ Ապրիլի 7-ին հետազոտող զույգը հասել է 86°14' հյուսիսային լայնություն։ Հետագա ճանապարհը, որքանով որ նրանք կարողանում էին տեսնել, կազմված էր սառցե բեկորների կուտակումներով։ Գիտակցելով, որ իրենց ունեցած սննդի պաշարը բավարար չէ, որպեսզի կարողանան հասնեն Հյուսիսային բևեռ և վերադառնան, Նանսենն ու Յոհանսենը հրաժարվել են նախատեսված ճանապարհից և շարժվել դեպի հարավ՝ վերջին հաշվով հասնելով Ֆրանց Իոսիֆի երկիր ։