cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Հայրապետովի տուն (Տագանրոգ)
Պատմություն
Հայրապետովի տունը պատմության և ճարտարապետության դաշնային նշանակության հուշարձան է։
Ճարտարապետական առանձնահատկություններ
Շենքը ներկայիս տեսքը ձեռք է բերել 1861 թվականի վերակառուցումից հետո։ Շենքի ճակատային մասում կառուցվել է ութ սյուն, առաջին հարկը երեսպատվել է կոպտատաշ քարով, շենքի կենտրոնական մասին ավելացվել է մեկ հարկ, և այն դարձել է եռահարկ։
Փողոցի կողմից շենքն ունեցել է մի քանի մուտք։
Ներկա վիճակ
Ներկայումս շենքում գործում է Տագանրոգի Չեխովի անվան մանկավարժական ինստիտուտի օտար լեզուների ֆակուլտետը ։
HTC Wildfire S
HTC Wildfire S (a510), սմարթֆոն, մշակված HTC Corporation կողմից։ Ցուցադրվել է 15 փետրվար 2011 թվականին Mobile World Congress-ին, Եվրոպայում սկսվել է վաճառվել 2011 թվականի մայիսին։ Դեկտեմբերի 8 2011 թվականին թարմացվել է մինչև Android 2.3.5: արգելափակման էկրանը նմանվեց Sense 3.5-ին։ 2012 թվականի հունվարի 9-ին պաշտոնապես հայտնվեց հնարավորություն ապաարգելափակել բեռնիչը (bootloader), բայց երաշխիքի որոշակի կորուստով։ Հագեցված է Qualcomm 7227-1 պրոցեսորով 600 MHz +Adreno 200 վիդեոարագացուցիչով և աշխատում է Android 2.3.5 օպերացիոն համակարգի կառավարմամբ։ Սմարթֆոնը ունի TFT LCD դիսպլեյ չորսմատանի multitouch աջակցությամբ և Asahi Glass ապակով։ Նաև ունի 5 մեգապիկսելանոց տեսախցիկ լուսադիոդային լուսարձակիչով և ավտոֆոկուսով։ Կոմպլեկտի մեջ մտնում են ականջակալներ, USB-կաբել, ադապտեր USB-կաբելով մարտկոցի վերալիցքվորման համար, հիշողության քարտ 2ԳԲ 2 կարգ։
Համեմատած HTC Wildfire-ի հետ, սա ունի ավելի նոր պռոցեսոր (Qualcomm 7227 600 MHz փոխարեն Qualcomm 7225 528 MHz) և ավելի մեծ էկրանի թուլատվություն (QVGA, բարելավված է մինչև HVGA), նաև մեծացվել է ծավալը RAM (384Մբ-ից մինչև 512Մբ)։ Նաև Wildfire S մնացել է առանց օպտիկական թրեկբոլի։
Արտադրողականությունը
Neocore - 55,1 FPS առանց ձայն, ձայնով 50.3 FPS. Quadrant՝ 715 բալլ։ Ծրագրերի տեղակայման համար նախատեսված է 150Մբ, հնարավոր է տեղափոխում MicroSD-քարտ։ Օպերացիոն հիշողությունը միջինում հասանելի է 370Մբ՝ անբեռնված ռեժիմում։
Էկրան
HTC Wildfire S ունի սենսորային 3.2 դյույմանի HVGA TFT LCD էկրան։ Դիսպլեյի թույլատրվությունը կազմում է 320x480 պիկսել
Մարտկոց
HTC Wildfire S Li-ion մարտկոց
Տեսախցիկ
Սմարթֆոնը ունի հիմնական 5 մեգապիկսելանոց տեսախցիկ։ Նաև կա LED լուսարձակիչ, ավտոֆոկուս, դեմքի ճանաչում, և այլ էֆեկտներ։
Անլար մոդուլներ
Սարքը ունի ներկառուցված մոդուլներ անլար տվյալների փողանցման համար։
Օպերացիոն համակարգ
HTC Wildfire S սմարթֆոնում առկա է  Android Gingerbread տարբերակ 2,3,5։
Ինտերֆեյս
HTC Wildfire S մեջ բեռնված է HTC ընկերության կողմից ստեղծված ֆիրմային HTC Sense-ը 2,1 տարբերակ, HTC Sense 3.0-ի մեջից արգելափակման էկրանով։ Այս UI-ի առանձնահատկությունը համարվում է տեսքը վերևից (helicopter view), որի օգնությամբ կարելի է տեսնել բոլոր 7 աշխատանքային էկրանները։
Հղումներ
Կատեգորիա:HTC բջջային հեռախոսներ Կատեգորիա:Սմարթֆոններ
Սևանի բուսաբանական այգի
Սևանի բուսաբանական այգի, բուսաբանական այգի Սևան քաղաքում, որը հիմնադրվել է 1944 թվականին՝ Ցամաքաբերդ թաղամասի մոտ ։ Այգին գործում է որպես Երևանի բուսաբանական այգու բաժանմունք՝ Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի հսկողության ներքո ։
Գտնվելով ծովի մակարդակից 2000 մ բարձրության վրա և ունենալով չոր, մայրցամաքային կլիմա, տարածքը բնութագրվում է ցուրտ ձմեռներով և շոգ ամառներով։ Այգում առկա են շուրջ 650 կենսաբանական տեսակներ (ներառյալ 225 տեսակի ծառեր) Հայաստանից, Հյուսիսային Ամերիկայից, Ասիայից, Կենտրոնական և Արևելյան Եվրոպայից, Միջերկրական ծովից և Հիմալայներից ։
2015 թվականին այգու ներսում բացվել է կանաչ տուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի բուսաբանական այգիներ Կատեգորիա:Հայաստանի բնության հատուկ պահպանվող տարածքներ Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի տեսարժան վայրեր
Նովոնադեժդինո (գյուղ, Բլագովեշչենսկի շրջան)
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 808 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բլագովեշչենսկի շրջանի բնակավայրեր
Մարինա Հակոբյան
Մարինա Օլեգի Հակոբյան, հայ արվեսստագետ։ Հայաստանի ազգային պատկերասրահի տնօրեն (2020) ։ Հայաստանի նկարիչների միության անդամ (2006)։
Կենսագրություն
1999-2004 թվականներին սովորել և ավարտել է Երևանի գեղարվեստի պետական ակադեմիան, 2004-2009 թվականներին՝ Երևանի Գեղարվեստի պետական ակադեմիայի ասպիրանտուրան։
2004-2010 թվականներին եղել է Հայաստանի ազգային պատկերասրահի ավագ գիտաշխատող և ֆոնդապահ։ 2009-2013 թվականներին դասավանդել է Երևանի պետական մանկավարժական համալսարանի գեղարվեստական կրթության բաժնում, 2016 թվականից դասավանդում է Հայաստանի Գեղարվեստի պետական ակադեմիայի արվեստի պատմության և տեսության և Համակարգչային գրաֆիկայի բաժիններում։ 2010-2020 թվականներին եղել է Հայաստանի ազգային պատկերասրահի գրաֆիկայի բաժնի վարիչ, 2018-2020 թվականներին՝ Հայաստանի ազգային պատկերասրահի գիտքարտուղար։ 2020 թվականից ղեկավարում է Հայաստանի ազգային պատկերասրահը ։
Համադրել և համակարգել է բազմաթիվ ցուցահանդեսներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ արվեստագետներ Կատեգորիա:Երևանի գեղարվեստի պետական ակադեմիայի շրջանավարտներ
Կարապետ Բասմաջյան
Կարապետ Բասմաջյան (նաև՝ Պասմաճյան, ), հայ դեղագործ, բժշկության պատմաբան, բառարանագիր։
Կենսագրություն
Ծնվել է Կ. Պոլսում։ Նախնական կրթությունն ստացել է ծննդավայրի ծխական դպրոցում։ 1880 թվականին ընդունվել է Պոլսի բժշկական վարժարանը, հետևել դեղագործության։ Ավարտել է Փարիզի համալսարանի պատմաբանասիրական ֆակուլտետը։ Միաժամանակ զբաղվել է արևելյան ժողովուրդների լեզուների, պատմության և բանասիրության ուսումնասիրությամբ։ Ճամփորդել է Արևելքի երկրներում և ուսումնասիրել այդ երկրների ժողովուրդների լեզուներն ու սովորությունները։ Վերադառնալով Կ.Պոլիս՝ ցանկացել է հաստատվել այնտեղ։ Կ.Պոլսում քաղաքական շարժառիթով ձերբակալվել է և բանտարկվել։ Որոշ ժամանակ անց ազատ է արձակվել և տեղափոխվել Փարիզ, որտեղ էլ վերջնականապես հաստատվել է։
1890-ականների սկզբներից վերջնականապես նվիրվել է բանասիրական աշխատանքի։ Այնուհետև մինչև խոր ծերություն զբաղվել է հայ ժողովրդի պատմությամբ, գրելով հիսունից ավել աշխատություն հայերեն, ֆրանսերեն և անգլերեն։ 1893 թվականին լույս է տեսել նրա առաջին գիտական աշխատությունը նվիրված ասուրա-բաբելական բևեռագիր արձանագրությունների վերծանմանը։ Դրան հաջորդել է նոր հետազոտություններ, բոլորն էլ նվիրված բևեռագիր արձանագրություններին։ Նույն տարիներից աշխատակցել է հայագիտական հանդեսներին («Բազմավեպ», «Բյուրակն», «Անահիտ» և այլն)։ 1899 թվականին Փարիզում հիմնադրել է «Բանասեր» հնագիտական և պատմական հանդեսը, որը շարունակվել է մինչև 1908 թվականը։ «Բանասերի» էջերում տպագրվել են նրա և այլ պատմաբանների արևելագիտական, հատկապես հայագիտական հետազոտությունները։ 1901 թվականին հայերեն և ֆրանսերեն աշխատություններ է գրել Զվարթնոցի ճարտարապետական ոճի առանձնահատկությունների և Զվարթնոցում հայտնաբերած բևեռագիր արձանագրությունների մասին։ 1899-1907 թվականներին Փարիզում հրատարակել է «Բանասէր» պատմագիտական, հնախոսական և գրականագիտական հանդեսը, որի էջերում հայ բժշկության ու Հայաստանի պատմության վերաբերյալ հոդվածներ է տպագրել։ Ուսումնասիրել է Ամիրդովլաթ Ամասիացու «Անգիտաց անպէտը» և կատարել նրա գլուխների լատիներեն և ֆրանսերեն թարգմանությունները։ Այնուհետև Կ. Պոլսում, Փարիզում, Վենետիկում, Վիեննայում և այլ քաղաքներում հրատարակել է նոր գրքեր։ Նկատելի աշխատանք է տարել հայ հին մատենագրության բնագրերի գիտական հրատարակության բնագավառում։ 1927 թվականին Վիեննայում լույս է ընծայել Ամիրդովլաթ Ամասիացու «Անգիտաց անպետ» բժշկական արժեքավոր աշխատությունը։
Լինելով դեղագործ և բանասեր՝ մեծ գործ է կատարել դեղամիջոցների և հիվանդությունների արաբական ու հայկական անվանումները վերծանելու և լատիներենի ու ֆրանսերենի թարգմանելու հարցում։ Անգնահատելի դեր է կատարել եվրոպական պետական ու մասնավոր գրադարաններում պահվող հայկական բժշկական ձեռագրերի նկարագրության գործում։
Կարապետ Բասմաջյանն առաջին անգամ մեկ գրքով տվել է հայ դրամագիտության պատմության ուրվագիծը։ Հեղինակ է հայ բժշկության պատմության հարցերին վերաբերող բազմաթիվ հոդվածների, որոնք հրատարակվել են ֆրանսիական պարբերականներում։ Զբաղվել է նաև հայկական բժշկական տերմինաբանության հարցերով։
Առանձին գրքերով լույս տեսած երկերից հիշատակության են արժանի նաև «Իսկական պատմություն հայոց» (Կ. Պոլիս, 1914, 1927), «Առձեռն բառարան հայ աշխարհիկ լեզվի», «Հայկական ընդհանուր դրամագիտություն» (Վենետիկ, 1936) և այլն։ Նրա երկերի մանրամասն մատենագիտությունը Մ. Պոտուրյանի «Հայ հանրագիտակում» է ։ Մահացել է 1942 թվականին Փարիզում։
Մամուքյան
Մամուքյան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Մալաթիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Միխայիլ Պետրով
Միխայիլ Պետրով (Михаи́л Никола́евич Петро́в, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։
Կենսագրություն
1957 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության բարձրագույն դիվանագիտական դպրոցը։
1948 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Սանտ Ապոլինարե
Սանտ Ապոլինարե (Sant'Apollinare), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լացիո շրջանում՝ Ֆրոզինոնե պրովինցիայում։
Բնակչությունը կազմում է 2003 մարդ (2008), բնակչության խտությունը՝ 117 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 17 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 3048։ Հեռախոսային կոդ՝ 0776։
Կոմունայի հովանավորն է Ռավեննայի Սուրբ Ապոլինարիսը։ Տոնը նշվում է հուլիսի 23-ին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Ըրկենանց
Ըրկենանց, գյուղ Հայկական ԽՍՀի Ղափանի շրջանում, Արծվանիկ գյուղի մոտ։
Մուլկուչան անվանումով ընդգրկված է եղել Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում։
Պատմություն
Հիշատակված է 1781 թվականի Տաթևի վանքին հարկատու գյուղերի ցուցակում։ 1959 թվականին միացվել է Չափնի գյուղին։
Բնակչություն
Ըրկենանցի ազգաբնակչության փոփոխությունը.
Պատմամշակութային կառույցներ
Գյուղում կար Ս. Կատարեջ անունով կանգուն եկեղեցի, որը գտնվում է գերեզմանոցի մեջ ։
Աստերոիդների ցանկ (244901-245000)
Աստերոիդների ցանկ (244801-244900) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (245001-245100)
Մալոե Պոպովո
Մալոե Պոպովո (Мале Попово, Papitanya), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Բերեգովոյի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մալոե Պոպովո գյուղում բնակվում էր 210 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,756 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 277,78 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Բերեգովոյի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Պիեռ (Կալվադոսի գավառ)
Պիեռ (Pierres), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 197 մարդ, բնակչության խտությունը` 20.25 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 9.73 կմ² տարածք։
2016 թվականի հունվարից Վասի, Բերնիեռ լը Պատրի, Բյուրսի, Շենդոլե, Լը Դեզեր, Էստրի, Մոնշամ, Պրել, Լա Ռոք, Ռյուլի, Սեն Շառլ դը Պերսի, Լը Թեյ Բոկաժ և Վիեսուա համայնքների հետ միասին հանդիսանում է Վալդալիեռ համայնքի մաս։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 230 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 45 կմ հարավ-արևմուտք։
Բնակչություն
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 122 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 107-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 15։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 87,7 %։ 107 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 101 անձ (57 տղամարդ և 44 կին)։ Գործազուրկ են եղել 6 անձ (3 տղամարդ և 3 կին)։ 15 անաշխատունակներից 5-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 7-ը` թոշակառուներ, իսկ 3-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Սոնա Պողոսյան
Սոնա Պողոսյան, հայ ծանրամարտուհի։ 2016 թվականի ամառային օլիմպիական խաղերում Պողոսյանը հանդես է եկել կանանց 75կգ քաշային կարգում ։ 2018 թվականին նա ունեցել է GHRP-2-metabolite (AA1-3) թեստի դրական արդյունք և մինչև 2022 թվականը Ծանրամարտի միջազգային ֆեդերացիայի կողմից արգելված է եղել որևէ խաղերի և մրցույթների մասնակցելուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1998 ծնունդներ Կատեգորիա:Հայ ծանրամարտուհիներ Կատեգորիա:Հայ օլիմպիական ծանրամարտիկներ Կատեգորիա:Հայ ծանրամարտիկներ Կատեգորիա:20-րդ դարի հայ կանայք Կատեգորիա:Երևան քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Ծանրամարտիկներ
Խիտցի (գյուղ, Գադյաչի շրջան)
Խիտցի (Хитці), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գադյաչի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1632 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Խիտցի գյուղում բնակվում էր 716 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1336 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 535,93 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գադյաչի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1632 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
(7772) 1992 EQ15
(7772) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1992 թվականի մարտի 1-ին UESAC ծրագրի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,881987 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3694 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3946 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1787,05 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,201449 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,96° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1992 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:UESAC ծրագրի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Անատոլի Կազանցև
Կենսագրություն
Անատոլի Կազանցևը ծնվել է 1908 թվականի նոյեմբերի 20–ին, Խաբարովսկում (մի քանի աղբյուրներում նրա ծննդյան վայրը նշված է Հարբին քաղաքը) ։ 1928-1929 թվականներին սովորել է Մոսկվայի Հեղափոխական Ռուսաստանի նկարիչների ասոցիացիայի կուրսերում՝ Իլյա Մաշկովի մոտ, իսկ 1931-1938 թվականներին սովորել է Լենինգրադի Ի. Ե. Ռեպինի անվան գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտում՝ Կոնստանտին Յուոնի և Ռուդոլֆ Ֆրենցի մոտ։ 1938 թվականին ավարտել է ինստիտուտը՝ որակավորված գեղանկարչի կոչումով։ Դիպլոմային աշխատանքը եղել է «Ստեփան Ռազին» նկարը։
1929 թվականից մասնակցել է ցուցահանդեսների` ցուցադրելով իր աշխատանքները Լենինգրադի կերպարվեստի առաջատար վարպետների աշխատանքների հետ։ Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ մնացել է Լենինգրադում, պաստառներ է ստեղծել «Մարտական մատիտ»–ի և «ՏԱՍՍ- պատուհաններ»–ի համար․ «Երիտասարդությո՜ւնը՝ զենքին» (1941 թվական), «Նրա ո՜չ մի թիզ հողը» (1942 թվական), «Ազատի՜ր» (1943 թվական), «Մեր երեխաների արցունքնե՜րի և արյան համար» (1943 թվական), «Ուժեղ հարվածնե՜րը թշնամուն» (1944 թվական)։ Նկարել է հետևյալ նկարները՝ «Լենինգրադի շրջափակման ճեղքման կից Նևայի կռվանցումը» (1943 թվական), «Հանդիպում Նևայի վրա․ 1943 թվականի հունվարի 18-ի Լենինգրադի շրջափակման ճեղքումը» (1943 թվական), «Վոլխովյան և լենինգրադյան ճակատների միավորումը» (1943 թվական, Վալենտին Սերով և Իոսիֆ Սերեբրյանի նկարիչների հետ համատեղ), «Ռուս կինը» (1943 թվական)։
Պատերազմից հետո զբաղվել է ստեղծագործական և մանկավարժական գործունեությամբ։ Նկարել է թեմատիկ նկարներ, ստեղծել է պաննո և համայնապատկերներ։ 1949-1984 թվականներին դասավանդել է Վերա Մուխինայի անվան լենինգրադյան Բարձրագույն գեղարվեստա–արդյունաբերական ուսումնարանում, եղել է որմնանկարչության արհեստանոցի պրոֆեսորը (1965 թվականից) և ղեկավարը ։ «Արտասահմանցի կոմերիտականները թռուցիկներ են փակցնում» (1929 թվական), «Սերգեյ Կիրովը ելույթ է ունենում ընդդիմության դեմ պուտիլովյան գործարանում․ 1926 թվական» (1938 թվական), «Շքանշանի հանձնումը» (1947 թվական), «Հոկտեմբերի նախօրեին» (1950 թվական), «Ձմեռային պալատում» (1954 թվական), «Մաքսիմ Գորկու «Հատակում» պիեսի առաջին ներկայացման փորձը՝ մոսկովյան գեղարվեստական թատրոնում» (1959 թվական), «Բարի՜ լույս», «Մարդը կապրի» (երկուսն էլ՝ 1964 թվական), «Զինվորիկները» (1967 թվական), «Վլադիմիր Լենինը և Մաքսիմ Գորկին լսում են Բեթհովենի երաժշտությունը» (1969 թվական), «Սպիտակ գիշերը» (1975 թվական) և այլ նկարների հեղինակ է։
1963 թվականին արժանացել է Ռուսաստանի Դաշնության արվեստի վաստակավոր գործիչ պատվավոր կոչմանը։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Ռուս մանկավարժներ
Միջազգային ծառայության համար զինված ուժերի մեդալ (Նորվեգիա)
Միջազգային ծառայության համար զինված ուժերի մեդալ , Նորվեգիայի զինված ուժերի գերատեսչական պարգև։
Պատմություն
Միջազգային ծառայության համար զինված ուժերի մեդալ ը հաստատվել է 2000թ.-ի հոկտեմբերի 9-ին և նախատեսված է Նորվեգիայի զինված ուժերի զինծառայողներին և աշխատակիցներին պարգևատրելու համար, ովքեր ծառայությունն անցկացրել են արտասահմանում նվազագույնը 3 ամիս ժամկետով։ Մեդալը շնորհվում է Նորվեգիայի պաշտպանության նախարարի կողմից։ 15 ամսյա ծառայության դեպքում մեդալի սալիկին ամրացվում է արծաթյա հնգանկյուն աստղ, բայց որը չի կարող գերազանցել 3 հատը։ 16 ամիս ծառայության դեպքում սալիկին ամրացվում է արծաթյա դափնեճյուղ։ 2009թ.-ին ավելացվել է նաև ոսկե դափնեճյուղի շնորհումը, որը տրվում է հանուն արիության և խիզախության դրսևորման համար միջազգային ռազմագործողություններում։ Սակայն այն 2011թ.-ին ուժը կորցրեց ։
Նկարագրություն
Մեդալը շրջանաձև է և պատրաստված է արծաթից։ Դիմային հատվածում պատկերված է թուր ուղղված վերև դափնեճյուղերով շրջապատված։ Մեդալի հակառակ կողմում գրված է «FORSVARET – FOR INTERNASJONALE OPERASJONER» (Զինված ուժեր • Միջազգային գործողությունների համար) ։
Աղբյուրներ
միջազգային զինված ուժեր
Մարիամուշակ
Մարիամուշակ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Մալաթիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Թուրքիայի գյուղեր Կատեգորիա:Ադըյամանի մարզի բնակավայրեր
Անոֆելես
Անոֆելես, մոծակների ցեղ։ Մալարիայի հարուցչի փոխանցողն է։ Հայաստանում տարածված տեսակներից առանձնապես վտանգավոր են A. superpictures և A. maculipennis մալարիային մոծակները։
Արտաքին կառուցվածք
Մարմինն ու ոտքերը բարակ են և երկար։ էգերի բեղիկները կարճ մազանման են՝ 15-հատվածանի, արուներինը՝ փետրաձև։ Աչիկներ չունեն։ Թևերի հետին եզրերը և ջղերը թեփուկավոր են։
Վարակում
Վարակված մոծակի խայթոցի ժամանակ թքից մարդու արյան մեջ են անցնում մալարիայի պլազմոդիումների սպորոզոիտներ (մակրո և միկրոգամետոցիտներ), որոնք արյան կամ ավիշի հոսքով հասնում են լյարդի բջիջներ։ Սպորոգոնիան կատարվում է անոֆելեսի մոտ։ Արյունածուծ են մոծակների էգերը, արյունը անհրաժեշտ է ձվերի զարգացման համար։ Արյունից հագենալուց հետո էգը մնում է ընտանի կենդանիների համար նախատեսված կառույցներում։
Բազմացում և զարգացում
Ձվերի լրիվ զարգացման համար անհրաժեշտ է 5-10 օր (կախված է ջերմաստիճանից և օդի խոնավությունից)։ էգը ձվադրում է ջրի մակերևույթին (սովորաբար՝ 120-350, առավելագույնը՝ 450 ձու), 2-3 օրից հետո ձվի մեջ ձևավորվում է թրթուրը, որը հետագայում դուրս է գալիս ջրի մեջ, սնվում է, աճում և մաշկափոխվում։ Թրթուրը հիմնականում սնվում է զտման (ֆիլտրման) եղանակով, որի ժամանակ ջրի շիթի հետ նրա բերանի խոռոչ են ընկնում կախված և լողացող մասնիկները։ Զարգացման ընթացքում թրթուրն անցնում է 4 փուլ, ապա վերածվում է ստորակետանման հարսնյակի։ Վերջինս չի սնվում։ Հարսնյակից դուրս է գալիս հասուն մոծակը, որը թաքնվում է խիտ խոտածածկույթում։ Թրթուրից հասունին անցումը տևում է 30-40 օր։ Հասունները ձմեռում են գոմերում, հյուղակներում, լքված շինություններում։
Պայքարի միջոցներ
Պայքարի միջոցները՝ անոֆելածին ջրականգերի վերացում, մոծակների թրթուրները ոչնչացնելու նպատակով՝ լարվիցիդների, թևավոր ձևերի դեպքում՝ միջատասպան (ԴԴՏ, հեքսաքլորան) միջոցների օգտագործում։
Կատեգորիա:Մոծակներ Կատեգորիա:Մալարիա
Կարիբյան ավազան
Կարիբյան կղզիներ կամ Վեստ Ինդիա (Caribbean Islands, Caribische eilanden), Կարիբյան կղզիների պատմական անվանումը, որը ներառում է Բահամյան կղզիները, Մեքսիկական ծոցի հարակից կղզիները, որոնք գտնվում են Ատլանտյան օվկիանոսում ։
Համարվում է Օստ Ինդիայի հակադրությունը, որը գտնվում է Արևելյան Ասիայում։ Կարիբյան կղզիները շատ հաճախ նաև անվանում են Վեստ Ինդիա։ Ոմանք կարծում են, որ առավել ճիշտ է անվանել «Վեստ Ինդիա», քանի որ այն ներառում է նախկին իսպանական, պորտուգալական և դանիական Վեստ Ինդիան։
Աշխարհագրություն
Կարիբյան կղզիները գտնվում են Հարավային և Հյուսիսային Ամերիկաների միջև՝ հյուսիսային լայնության 10° և 26° աստիճանների և արևմտյան երկայնության 59°-85° աստիճանները՝ Օրինոկոյի գետաբերանից մինչև Ֆլորիդա և Յուկատան թերակղզիները։
Այն կազմված է մի քանի մեծ ու փոքր խմբերի կղզիներից, մասնավորապես մեծ և փոքր Անտիլյան և Բահամյան կղզիներից, ինչպես նաև որոշ ափամերձ մայրցամաքային կղզիներից։
Կղզիների մակերեսները միասին կազմում են 244 890 կմ²։ Կարիբյան բոլոր կղզիները բարձր են ծովի մակարդակից և այդ բարձրությունը հասնում է մինչև 3087 մետր։ Տարածաշրջանի ամենաբարձրադիր, լեռնային հատվածը գտնվում է Հայիթիի տարածքում։
Ամենաբարձր լեռնագագաթը Դուարտե լեռն է, որի բարձրությունը հասնում է 3087 մետր։ Կուբայի ամենաբարձր կետը ունի 2375, իսկ Ճամայկայինը 2341 մետր բարձրությունը՝ ծովի մակարդակից։ Արևելյան ափին գտնվող փոքր կղզիների տարածքում գերակշռում են հիմնականում տափաստանները։ Կան նաև մի շարք նավահանգստային քաղաքներ։
Կղզիների մեծ մասը ունեն հրաբխային ծագում։
Բոլոր կողմերից կղզեախումբը ընկղմված է Ատլանտյան օվկիանոսի ջրերի մեջ։ Կղզիների ափերը ողողում են Կարիբյան ծովի ջրերը։ Շատ են հանդիպում հրաբխային ճայթքումները։
Բուսական և կենդանական աշխարհ
Կղզին ծածկված է փարթամ ամերիկյան բուսականությամբ։ Հարթավայրային հատվածներում աճում են հիմնականում արևադարձային կլիմային բնորոշ բույսեր, իսկ լեռնային հատվածներում՝ եվրոպական պտղատու ծառեր։
Ճամայկայի վայրի անտառներում աճում է վանիլ, իսկ Կուբայում և Բահամյան կղզիներում՝ պերճածաղիկ։ Բազմաթիվ կղզիներում աճում են կակաո, ծխախոտ և բամբակ։
Ջամայկայում աճեցվում է նաև մշակաբույսեր, ինչպիսիք են օրինակ՝ եգիպտացորենը, ցորենը և այլն։ Կարիբյան ավազանի պետությունները համաշխարհային շուկա են արտահանում շաքար և սուրճ։
Մինչև Կարիբյան երկրներում եվրոպացիների (իսպանացիներ, հոլանդացիներ) նվաճումները, այստեղ տարածված էին տարբեր տեսակի վայրի կենդանիներ, որոնք ոչնչացվեցին եվրոպացիների կողմից։
Կարիբյան երկրներում ապրում են մի քանի տեսակի կապիկներ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Կարիբյան ծով Կատեգորիա:Լատինական Ամերիկա
Մուղանլը (Զանգելանի շրջան)
Մուղանլը, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Զլուդեռնո
Զլուդեռնո  (Sluderno, Schluderns), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Տրենտինո Ալտո Ադիջե մարզում։ Տեղակայված է Տրենտինո Ալտո Ադիջե շրջանի Բոլցանո պրովինցիայում։
Բնակչության թվաքանակը՝ 1840 մարդ, խտությունը՝ 92 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 20 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 39020, հեռախոսային կոդ՝ 0473։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ապրանքագիտություն
Ապրանքագիտություն գիտություն, որ զբաղվում է ապրանքների (արտադրության միջոցների և անձնական սպառման առարկաների) սպառողական արժեքների ուսումնասիրությամբ։ Ապրանքագիտություն ուսումնասիրում է ապրանքի որակի ապահովման և պահպանման հետ կապված այնպիսի գործոններ ու խնդիրներ, ինչպես հումքը, տեխնոլոգիան, էսթետիկական, առողջապահական, կառուցվածքային, ֆիզիկա-մեխանիկական, քիմիական բազմակողմանիորեն օգտագործելու հատկությունները, նորոգելիությունը, կոմպլեկտայնությունը, ասորտիմենտայնությունը, փաթեթավորման, տեղափոխման, պահպանելիության հնարավորությունները ևն։ Մարդիկ միշտ զբաղվել են շրջապատող բնության առարկաների օգտակար հատկությունների բացահայտման հարցերով։
Պատմություն
Սակայն Ապրանքագիտություն որպես գիտություն սկսել է ձևավորվել XVI դար, կապիտալիզմի ծագման արշալույսին և մինչև XIX դարի վերջը հիմնականում կրում էր նկարագրական բնույթ։ Բնութագրվում էին ապրանքների արտաքին և կառուցվածքային հատկանիշները, տրվում էր դրանց դասակարգումը՝ հիմք ընդունելով ելանյութը, նշում նպատակային օգտագործումը։ Ապրանքները որպես սպառողական արժեքներ բնութագրելիս ելնում են դրանց քիմիական, ֆիզիկական, կենսաբանական հատկություններից։ Այս տեսակետից ապրանքագիտություն սերտորեն կապված է մի շարք գիտությունների, հատկապես՝ ֆիզիկայի, քիմիայիյի, կենսաբանության, տեխնոլոգիայի, բույսերի և կենդանիների ֆիզիոլոգիայի, մեքենագիտության, նյութերի դիմադրության, առևտրի էկոնոմիկայի և կազմակերպման, տնտեսական աշխարհագրության, վիճակագրության հետ և օգտագործում է դրանց նվաճումները։
Հիմնախնդիր
Ապրանքագիտություն հնարավորություն է տալիս ճիշտ ուսումնասիրել բնակչության սպառողական պահանջարկը և հիմնավորված պատվեր ներկայացնել արտադրությանը, որի հիման վրա կազմվում են արտադրական ծրագրերը, նպաստում է շրջանառության ոլորտում նոր տեսակի ապրանքների ներգրավմանը, նշում անհրաժեշտ պայմաններ ապրանքաշարժման և իրացման ժամանակ ապրանքների ֆիզիկա-քիմիական հատկությունների պահպանման համար։ Ապրանքագիտություն բաժանվում է երկու մասի՝ պարենային և արդյունաբերական ապրանքների ապրանքագիտություն։ Դրանք իրենց հերթին բաղկացած են ապրանքների խմբերից և ենթախմբերից։ Պարենային ապրանքների մեջ մտնում են՝ հացը և հացամթերքները, միսu և երշիկեղենը, ճարպերը, բանջարեղենը, կաթը և կաթնամթերքը են։ Արդյունաբերական ապրանքները ընդգրկում են հետևյալ հիմնական խմբերը՝ գործվածքեղենը, կարի արտադրանքը, տրիկոտաժը, կոշկեղենը, գալանտերեան, շինանյութերը, էլեկտրաապրանքները։ Ապրանքների որակի, տեսակայնության, ստանդարտների պահանջներին, տեխնիկական պայմաններին, նմուշներին համապատասխանության որոշման համար ապրանքագիտություն օգտվում է հետազոտման օրգանոլեպտիկ և լաբորատոր եղանակներից։ Ապրանքների որակի որոշման օրգանոլեպտիկ եղանակը հենվում է գլխավորապես ապրանքների արտաքին հատկանիշների՝ գույնի, հոտի, համի, ձայնի, նախշազարդման, ձևի ևն վրա։ Ապրանքների որակի գնահատականը տրվում է մարդու զգայական օրգանների օգնությամբ։ Ընդ որում, մի շարք պարենային ե ոչ պարենային ապրանքների համար այս մեթոդը միակ հնարավորը ե որոշիչն է։ Ապրանքների որակի գնահատման լաբորատոր եղանակն ընդգրկում է քիմիական, ֆիզիկա-մեխանիկական, մանրադիտակային, մանրէաբանական վերլուծությունները, օգտագործում են տարբեր ռեակտիվներ, սարքեր, գործիքներ։ Ապրանքագիտություն ապրանքներն ըստ նշանակության դասակարգում է արդյունաբերական և սննդային ապրանքների, որոնցից առաջինը բաժանում է 24, իսկ երկրորդը՝ 11 խմբի։ Ապրանքագիտություն որոշում է նաև ապրանքների անվանացանկը (ասորտիմենտ) ըստ ձևի, չափի, գույնի, նրբերանգների, տեսակայնության և այլ հատկանիշների։ Ապրանքագիտության կարևոր խնդիրներից է նաև արտիկուլը (արտադրանքին տրվող մշտական կամ ժամանակավոր պայմանական տարբերանշումը)։ Արտիկուլավորումը հեշտացնում է ապրանքների խմբավորումը, առևտրական գործարքները, ապրանքների հետազոտումը, պահանջարկի ուսումնասիրությունը, արդյունաբերությանը պատվերներ ներկայացնելու և ապրանքննը ներկրելու պրոցեսները, գնացուցակներ կազմելը, պահեստային տնտեսության արդյունավետ օգտագործումը։
Կրթություն
Ապրանքագետների կադրեր ԽՍՀՄ-ում պատրաստում են 13 բուհերում։ ՀՍՍՀ-ում ապրանքագիտություն առարկան դասավանդվում է Երևանի պետական համալսարանում, 1930-ից։ 1954-ին այստեղ ստեղծվեց առևտրի էկոնոմիկայի և ապրանքագիտության ամբիոն, իսկ 1963-ի դեկտեմբերին ապրանքագիտության և առևտրի էկոնոմիկայի ֆակուլտետ՝ ապրանքագիտության և առևտրի էկոնոմիկայի ամբիոններով։ Գյուղական առևտրի ցանցի համար ապրանքագետների կադրեր է պատրաստում Մոսկվայի կոոպերատիվ ինստ-ի Երևանի մասնաճյուղը։ Ապրանտագետ-տեխնիկների պատրաստում են Երևանի կոոպերատիվ, առևտրի և Կիրովականի առևտրի տեխնիկումներում։
Կատեգորիա:Ապրանքագիտություն Կատեգորիա:Որիկի հսկողություն Կատեգորիա:Քաղաքական տնտեսագիտություն Կատեգորիա:Քաղաքատնտեսական ուղղություններ Կատեգորիա:Մարքեթինգ Կատեգորիա:Տնտեսագիտական տերմիններ
Ռազմական արվեստ
Ռազմական արվեստը (ռազմարվեստ), ցամաքում, ծովում և մերձերկրյա տարածությունում ռազմական գործողությունների, մարտական գործողությունների նախապատրաստման և վարման տեսությունն ու պրակտիկան է, ռազմական գործի բաղկացուցիչ մասը։
Ռազմարվեստի տեսությունը՝ ռազմական գիտության բաղկացուցիչ մասն է, որն այդ գիտության այլ ճյուղերի հետ սերտ փոխգործակցությամբ ուսումնասիրում է զինված պայքարի օրենքները, ձևերն ու եղանակները ռազմական գործի ռազմավարական (ստրատեգիական), օպերատիվ և մարտավարական (տակտիկական) օղակներում ։
Պատմություն
Ներկայիս Հայաստանի Հանրապետությունում ռազմական արվեստի տեսությունը սկզբնավորվել է ԽՍՀՄ-ի (1922-1991), Ռուսաստանյան Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության (1917-1922, 1922-1991) և նրանց նախորդած Ռուսաստանի Դեմոկրատական Հանրապետության (1917) ու Ռուսաստանյան կայսրության (1721-1917) ռազմական արվեստի տեսությունից։ Ռուսաստանյան կայսրությունում ընդունված էր, որ ռազմարվեստը հանդիսանում էր ռազմական գիտության (ռազմագիտություն, այսինքն՝ գիտություն պատերազմի մասին) երկու գլխավոր ճյուղերից մեկը և ընդգրկում էր.
Կազմը
Ռազմարվեստն ընդգրկում է Ռազմարվեստի այդ երեք բաղկացուցիչ մասերն իրար սերտորեն կապված են։
Ռազմարվեստի վիճակը կախված է պետությունում ռազմական գործի, պաշտպանական արտադրության և զինված պայքարի միջոցների զարգացման մակարդակից, պետության հասարակարգի բնույթից։ Ռազմարվեստի զարգացման վրա ազդեցություն են գործում պատմական և ազգային առանձնահատկությունները, աշխարհագրական պայմանները և ռազմական տնտեսությունը։
Անգլոսաքսոնական ռազմական գործում, որը բնորոշ է Մեծ Բրիտանիային, ԱՄՆ-ին, Կանադային, Ավստրալիային, Նոր Զելանդիային, նաև Հնդկաստանին, Պակիստանին, Բանգլադեշին, Նեպալին, Բհութանին, Եգիպտոսին, Իրաքին, Շրի-Լանկային, Սինգապուրին, Բրունեյին, Բելիզին և այլոց. ընդհանուր թվով մի քանի տասնյակ երկրների, որոնք 19-20-րդ դարերում գտնվել են Բրիտանական կայսրության կազմում, իսկ 20-րդ դարի երկրորդ կեսից՝ Բրիտանական Համագործակցության կազմում, բացակայում է օպերատիվ արվեստ հասկացությունը։
Ռազմավարություն
Ռազմական ստրատեգիան կամ ռազմական ռազմավարությունը — պատերազմի վարման տեսական և գործնական գիտություն է, ռազմարվեստի բնագավառներից մեկը, նրա բարձրագույն արտահայտությունը։ Ընդգրկում է պատերազմին նախապատրաստվելու տեսության հարցերը, նրա պլանավորումն ու վարումը, հետազոտում է պատերազմի օրինաչափությունները։
Օպերատիվ արվեստը
Օպերատիվ արվեստը — տեսական և գործնական գիտություն է, ռազմարվեստի բաղկացուցիչ մասը, որը միջանկյալ դիրք է գրավում մարտավարության և ռազմավարության միջև։ Ուսումնասիրում է խոշոր ռազմական կազմավորումների, այսինքն՝ բանակային կորպուսների, միավորումների, բանակների, բանակախմբերի, ռազմաճակատների, ռազմաճակատների խմբերի, ռազմավարական նշանակության հրթիռային զորքերի կողմից համատեղ և ինքնուրույն ռազմական օպերացիաների (մարտական գործողությունների) նախապատրաստության և վարման մեթոդները։
Հղումներ
Կատեգորիա:Ռազմական գործ Կատեգորիա:Ռազմարվեստ Կատեգորիա:Ռազմագիտություն Կատեգորիա:Ռազմական դոկտրին Կատեգորիա:Ռազմական ուսմունք Կատեգորիա:Ռազմական վարդապետություն
Կոպա դել Սոլ
Կոպա դել Սոլ, ֆուտբոլային մրցաշար։ Մրցաշարը տեղի է ունենում հունվարից-փետրվար ընկած ժամանակահատվածում։ Առաջին անգամ մրցաշարը կազմակերպվել է 2010 թվականին։
Պատմություն
2011 թվականին մրցաշարի չեմպիոն է դարձել ուկրաինական «Կարպատի Լվիվ» ակումբը։ 2012 թվականին մրցաշարը կազմակերպվել է հունվարի 28-ից փետրվարի 7-, և չեմպիոն է դարձել Մոսկվայի Սապրտակը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլ Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մրցանակներ
Եպիսկոպոսություն
Եպիսկոպոսություն, սա հայոց մեջ ընկալվել և ընկալվում է երկու ձևով.
1․ Եպիսկոպոսի աստիճանը, կոչումը, պաշտոնը քրիստոնեական եկեղեցում,
2․ Տեսչություն, եկեղեցական թեմ։
Ծագում
Եպիսկոպոսությունները ձևավորվել են վաղ քրիստոնեական համայնքների հիման վրա և նրանց համեմատ տարածքային ու իրավավարչական ավելի կայուն, ընդարձակ ու հաստատուն եկեղեցական կազմակերպություններ են։ 2-րդ դարի կեսից աստիճանաբար ձեռք են բերել եկեղեցավարչական ավելի լայն լիազորություններ՝ կազմակերպելով ու տնօրինելով թեմի ոչ միայն հոգևոր-եկեղեցական ու ծիսական խնդիրները, այլև հաճախ՝ ազգային-հասարակական, իրավաքաղաքական ու կրթական գործերը։
Կառուցվածք
Եպիսկոպոսության տարողությունն ու աստիճանը կախված է եկեղեցական ու պետական իշխանությունների եպիսկոպոսություններին ընձեռած տարածության ու հասարակական-քաղաքական կշռի չափից։ Եպիսկոպոսությունները ավատապետական հարուստ, ազդեցիկ կենտրոններ են եղել, այժմ հատկապես կաթոլիկ ու անգլիկան եկեղեցիներում, իշխում են կապիտալ հարստությունների, երբեմն էլ՝ կալվածների, և սոցիալ-քաղաքական մեծ ուժ են ներկայացնում։
Տեսակներ
Բաժանվում են երեք հիմնական կարգի, մայրաքաղաքային կամ գլխավոր քաղաքային (մետրոպոլիտություն), մեկ կամ մի քանի քաղաքների և գավառային շրջանների տեսչության, որոնց համապատասխանաբար գլխավորում են՝ մետրոպոլիտը, արքեպիսկոպոսը կամ եպիսկոպոսը և քորեպիսկոպոսը։
Եպիսկոպոսությունը Հայաստանում
Հայ եկեղեցին անհրաժեշտության դեպքում եպիսկոպոսության ղեկավարությունը վստահում է դեռևս եպիսկոպոսական աստիճան չունեցող հոգևորականի (վարդապետ), որին սակայն շուտով տրվել է այդ կոչումը։ Հայ եկեղեցական թեմերը եպիսկոպոսություններ են (միայն Սյունյաց թեմն է ճանաչված եղել մետրոպոլիտություն)։ Եպիսկոպոսության ղեկավարը՝ առաջնորդը, ընտրվում է կաթողիկոսի հավանությամբ և հաստատվում նրա կողմից։
Մոչոլա
Մոչոլա (Мочола), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Բերեգովոյի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մոչոլա գյուղում բնակվում էր 675 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3,43 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 196,79 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Բերեգովոյի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Հալո
Հալո (ἅλως շրջան, սկավառակ, նաև՝ լուսապսակ, ճաճանչապսակ), օպտիկական երևույթ, ֆոտոմետեոր, լույսի աղբյուրի շուրջը երևացող լուսարձակող օղակ։
Ֆիզիկական նկարագրություն
Հալոն սովորաբար առաջանում է Արեգակի կամ Լուսնի շուրջը, երբեմն՝ լույսի հզոր աղբյորների, ինչպես օրինակ փողոցի լույսերն են։ Հալոյի շատ տիպեր գոյություն ունեն։ Առավելաբար առաջանում են փետրավոր ամպերում առկա սառույցի բյուրեղների պատճառով, տրոպոսֆերայի վերին շերտերում՝ 5-10 կմ բարձրության վրա։ Հալոյի տեսքը կախված է բյուրեղների ձևից և տեղաբաշխումից։ Սառույցի բյուրեղներից անդրադարձված և բեկված լույսը հաճախ տրոհվում է սպեկտրի, ինչի հետևանքով հալոն նմանվում է ծիածանի։ Առավել վառ և գունաշատ են պարհելիումները (կեղծ Արեգակ) և զենիթային աղեղները, պակաս պայծառ՝ փոքր և մեծ հալոյի շոշափողները։ Փոքր 22-աստիճանի հալոյում տարբերակվում են սպեկտրի գույների միայն մի մասը (կարմիրից դեղին), մնացածը սպիտակ է երևում բեկված ճառագայթների բազմակի միախառնվելու պատճառով։ Պարհելիումային շրջանը և հալոյի մի շարք ուրիշ տեսակներ գրեթե միշտ սպիտակ են։ Մեծ 46 աստիճանի հալոն հետաքրքիր առանձնահատկություն ունի՝ այն աղոտ է և սակավ գույներով, այն դեպքումմ, երբ հորիզոնից Արեգակի փոքր բարձրության դեպքում հալոյի հետ գրեթե համընկնող վերին շոշափող աղեղն ունի արտահայտված ծիածանային գույներ ։
Աղոտ լուսնային հալոյի գույներն աքչին տեսանելի չեն, ինչը կապված է մթնշաղային տեսողության հետ։
Երբեմն սառցամանիքային եղանակին հալոն առաջանում է Երկրի մակերևույթին շատ մոտ բյուրեղներով։ Այս դեպքում բյուրեղները շողացող թանկարժեք քարեր (այսպես կոչված ալմաստե փոշի) են հիշեցնում, իսկ հալոյի ներքեևի մասը կարող է տեսանելի դառնալ շրջակա բնապատկերի ֆոնին, եթե արեգակը բավականաչափ ցածր է հորիզոնից։
Պետք է հալոն տարբերել պսակներից։ Վերջիններիս անկյունային չափը փոքր է (մինչև 5°)։ Դրանք բացատրվում են ամպ կամ մառախուղ գոյացնող ջրի կաթիլների վրա լույսի աղբյուրի ճառագայթների դիֆրակցիոն ցրումով։
Պատմություն
1551 թ․, երբ Կառլոս V-ը երկարատև պաշարման մեջ էր պահում գերմանական Մագդեբուրգը, երկնքում՝ քաղաքի վերևում կեղծ արևներով հալո է առաջանում, ինչը իրարանցում է առաջացնում։ Հալոն ընկալվում է որպես երկնային նշան՝ ի պաշտպանություն պաշարվածների, և կայսրը հրամայում թողներ քաղաքը ։
Հալոները ուսումնասիրելու և դասակարգելու մեջ մեծ է հոլանդացի աստղագետ Մարսել Մինարթի ավանդը։
Դիտելու և լուսանկարելու տեխնիկա
Հալոն դիտելիս անհրաժեշտ է արևը ծածկել որևէ միջոցով, թեկուզ ձեռքով՝ աչքերը չվնասելու համար։ Լուսանկարելիս մեծ մասամբ նույնպես պետք է փակել արևը։ Նախընտրելի է մուգ ապակիներով (արևային) ակնոցը, քանի որ հալոյի որոշ տարրեր երբեմն խիստ վառ են լինում։ Հալոն հնարավոր է նկարել ցանկացած ֆոտոապարատով՝ ցանկացած կարգավորումներով, սակայն պայծառության պատճառով պատկերն այնքան էլ հստակ չի ստացվում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Օպտիկական երևույթներ Կատեգորիա:Մթնոլորտային երևույթներ Կատեգորիա:Մթնոլորտային օպտիկական երևույթներ Կատեգորիա:Օդերևութաբանություն Կատեգորիա:Պլազմայի ֆիզիկա Կատեգորիա:Բնության երևույթներ
Հայանուն նավեր
Հայանուն նավեր
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Նավեր
Գիրաթաղ (հանքային աղբյուր)
Գիրաթաղ, հանքային աղբյուր ՀԽՍՀ Ղափանի շրջանում, Ողջի գետի ձախակողմյան վտակ՝ Գիրաթաղ գետակի ափին՝ համանուն գյուղի մոտ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հանքային աղբյուրներ
Նովոնադիրովո
Նովոնադիրովո (Новонадырово, Яңы Нәдир), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իլիշևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 135 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իլիշևսկի շրջանի բնակավայրեր
Մեհմանլի Ներքին
Մեհմանլի Ներքին, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Մալաթիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Կալինովշչինա (գյուղ, Գադյաչի շրջան)
Կալինովշչինա (Калинівщина), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գադյաչի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1628 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գադյաչի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1628 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ալֆա և Օմեգա 3։ Մեծ գայլական խաղեր
Ալֆա և Օմեգա 3։ Մեծ գայլական խաղեր (Alpha and Omega 3: The Great Wolf Games), ռեժիսոր Ռիչարդ Ռիչի ամերիկյան լիամետրաժ համակարգչային մուլտֆիլմը։ Մուլտֆիլմեր «Ալֆա և Օմեգա։ Մեծաժանիք եղբայրություն» և «Ալֆա և Օմեգա 2։ Տոնական ոռնոցի արկածներ» ուղղակի շարունակությունը։
Առաջին մուլտֆիլմն է այս շարքից, որտեղ գլխավոր հերոսները Համֆրին ու Քեյթը չեն, այլ՝ նրանց դուստր Կլոդետն ու իր ընկեր Ֆլիտը։
«Ալֆա և Օմեգա 3»-ը թողարկվել է միանգամից տեսատարբերակով։ 2014 թվականի մարտի 4-ին ֆիլմը դարձել է հասանելի iTunes օնլայն խանութում, իսկ մարտի 25-ին հասանելի է դարձել նաև Walmart խանութների ցանցում ։
Արձագանքներ
Ինչպես նախորդ մասը, այնպես էլ սա ստացել է քննադատական տարբեր արձագանքեր։ «Flayrah» կայքի գրախոսը նշում է, որ անիմացիան ավելի է լավացել համեմատած նախորդի հետ, սակայն հեռու է օրիգինալից ։
«Common Sense Media» կայքի գրախոսը մուլտֆիլմին տվել է երեք աստղ չորսից և գրել, որ հատկապես սպորտային թեմատիկան դուր կգա փոքր երեխաներին ։
Շարունակություն
Նախատեսվում էր այս շարքի ևս երկու սերիաներ։ Չորրորդ մասը՝ «The Legend of the Saw-Toothed Cave» նվիրված է Հելոունին ու պետք է թողարկվեր 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ին։ Հինգերորդ մասը ստացել է «Family Vacation» անվանումը և պետք է թողարկվեր 2015 թվականի ամռանը։ Երկու մասերի ռեժիսորն էլ Ռիչարդ Ռիչն էր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր գայլերի մասին Կատեգորիա:Համակարգչային անիմացիոն ֆիլմեր Կատեգորիա:2014 մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Lionsgate ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մուլտֆիլմեր
Բյուքյադաշ
Բյուքյադաշ լեռ Արցախի Հանրապետության Մարտակերտի շրջանի Կուսապատ գյուղից 6 կմ արևելք։ Ունի 635 մ բարձրություն։ Լանջերի մի մասը անտառապատ է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արցախի լեռներ‎ Կատեգորիա:Մարտակերտի շրջան
Կանադայի արկտիկական քաղաքականություն
Կանադայի արկտիկական քաղաքականություն (Arctic policy of Canada), պետության կողմից անցկացվող արտաքին քաղաքականություն, որը հիմնված է «Կանադայի հյուսիսային ռազմավարության» դիրքորոշման վրա։ Արկտիկայում Կանադայի առաջնային նպատակներն են հանդիսանում՝ նրա վերահսկողության տակ գտնվող արկտիկական տարածքների ինքնիշխանության պաշտպանությունը, տարածաշրջանի սոցիալ-տնտեսական զարգացումը, տեղաբնիկ ժողովուրդների պաշտպանությունը և շրջակա միջավայրի պահպանությունը, տեղական ինքնակառավարման մարմինների զարգացումը։ Կանադան մտնում է «Արկտիկական խորհուրդ» միջազգային տարածաշրջանային կառուցվածքի՝ այսպես կոչվող «պաշտոնական» արկտիկական պետությունների ութնյակի մեջ, որոնք համագործակցում են շրջակա միջավայրի պահպանության և մերձբևեռային շրջանների զարգացման ոլորտում ։
Պատմություն
Կանադայի Արկտիկայի հարցում պետական քաղաքականության գլխավոր առանձնահատկությունն այն էր, որ այդ պետությունը առաջինն է կազմավորել կոնցեպտուալ հիմքը՝ տարածաշրջանում իր ազգային շահերի իրականացման համար։ 1996 թվականին Կանադան միակ պետությունն էր, որը ստեղծել է համապատասխան նորմատիվ-իրավական հիմք, կազմակերպչական կառուցվածք և Արկտիկական ավազանում միջազգային համագործակցության մոդել։ Այդպիսի մոդելի վառ օրինակ է դարձել իր նախաձեռնությամբ Արկտիկական խորհրդի կազմավորումը, որի գործունեության կանոնները և առանձնահատկություններն ընդունվել են արկտիկական այլ պետությունների կողմից։ Կանադայի արտաքին քաղաքական գործունեության նորացված հիմքերը Արկտիկայում միջազգային համագործակցության հարցերով շարադրվել են 2000 թվականի հունիսի 8-ին երկրի արտաքին գործերի նախարարության հատուկ դիմումում, որը հասցեագրված էին Դանիայի, Ռուսաստանի, ԱՄՆ-ի, Իսլանդիայի, Նորվեգիայի, Ֆինլանդիայի և Շվեդիայի իշխանության պաշտոնական ներկայացուցիչներին։ Այդ դիմումի դիրքորոշման համաձայն կանադական կառավարությունը հավատարիմ է մնում տարածաշրջանում տնտեսական և քաղաքական գործընթացների տոտալ գլոբալացման սկզբումքներին՝ բացառելով զիջումների և առճակատման մեթոդները, որոնք նախկինում գործում էին «սառը պատերազմի» ժամանակաշրջանում։ Դրանից հետո դոկտրինային տեսակետների ձևավորումը և Արկտիկայի տարածաշրջանում երկրի շահերի իրացումը, տարածաշրջանային խնդիրների լուծումը վստահված էր Արկտիկայի Դաշնային խորհրդին ։
2006 թվականին ընդունվել է փաստաթուղթ, որտեղ որոշվել էր Կանադայի արտաքին և ներքին քաղաքականությունը՝ «Կանադայի Հյուսիսային ռազմավարությունը. Մեր Հյուսիսը, մեր ժառանգությունը, մեր ապագան» (Canada's Northern Strategy: Our North, Our Future, Our Heritage)։ Այնտեղ հիմնական դրույթները հետևյալն էին.
Կանադայի վարչապետի պաշտոնին գտնվելու ժամանակ Սթիվեն Հարփերը «Կանադայի հյուսիսային ռազմավարության» իրականացման շրջանակներում պայքարում էր Արկտիկայում ռազմական ներկայության մեծացման, ինչպես նաև բևեռային լայնություններում սոցիալ-տնտեսական զարգացման և շրջակա միջավայրի պահպանման համար։ Հարփերը նշում էր Արկտիկայում ռազմական ներկայության կարևորությունը, պնդում էր Կանադայի ցամաքային զորքերի, ռազմածովային ուժերի և ռազմաօդային ուժերի զորավարժությունների անցկացման վրա։ Բացի այդ, վարչապետը ենթադրում էր հիմնել 2, արդիականացնել արդեն գոյություն ունեցել 2 ռազմածովային բազա և կառուցել 3 նոր ժամանակակից ծանր սառցահատ։ Համաշխարհային ֆինանսա-տնտեսական ճգնաժամը սառեցրեց այդ պլանները, բայց չհանգեցրեց դրանցից հրաժարվելուն ։
(7773) 1992 FS
(7773) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1992 թվականի մարտի 23-ին Կին Էնդատեի և Կաձուրո Վատանաբեի կողմից Կիտամիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,726453 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3434 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1095 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1644,35 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,218931 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,71° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1992 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կին Էնդատեի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Կաձուրո Վատանաբեի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ռամզես VII
Ռամզես VII, Հին Եգիպտոսի XX դինաստիայի (Ռամեսիդա) փարավոն։ Նա կառավարել է մ.թ.ա. 1135-1128 թվականներին։
Կենսագրություն
Ռամզես VII-ը  Ռամզես VI-ի և կայսրուհի Նուբխեսբեդի որդին է։
Ռամզես VII-ի կառավարական որոշ փաստաթղթերում նշվում է, որ երկրում տեղի են ունեցել անկարգություններ, օրինակ, հայտնաբերվել է դավադրություն, որի մասնակիցների նպատակն էր բաժանել պետությունը։ Մասնավորապես անհանգստություն էր դրսևորում Լիբիայի ցեղերի և Սիրիայի խեթացիների ներխուժումը արևմուտքից և Միջերկրական ծովի ափից։ Հացի գինը մի քանի անգամ ավելացել է, ինչը ցույց է տալիս վատ բերք ստանալու արդյունքը, և, որպես հետևանք՝ սոցիալական անկարգությունները։ Սա գրեթե ամեն ինչն է, ինչ հայտնի է Ռամզես VII-ի կառավարման տարիների մասին։
Թագավորի միակ նշանակալից հուշարձանը նրա համեստ գերեզմանն էր, թագավորների հովտում (KV1), բացված որպես հնություն։ Թագավորական մումիան չի պահպանվել։ Դեյր-Էլ-Բահրի 320 թաքստոցից ոչ հեռու հայտնաբերվել են թագավորի անունով չորս հախճապակյա անոթներ (Կանոպի)։ Թերևս Ռամզես VII-ի մումիան գտնվում է այս թաղման վայրերից դուրս գտնվող անհայտ մարմինների շարքում։ Թագավորի ընտանիքի մասին հայտնի է, որ նրա որդին մահացել է իր հորից առաջ։
Որոշ անհայտ պատճառներով, Ռամզես VII-ի մի քանի ուշեբտիներ հայտնաբերվել են Կուբայում, Նուբիայի կենտրոնում։ Եգիպտոսում Ռամզես VII-ի անունը պահպանվում է Թել ալ-Յուդուդիե (Դելտա), Հելիուպոլիս, Կարնաք ճարտարապետական բեկորների վրա։ Էլ Քաբայում և Էլեֆանտիա կղզում հայտնաբերված մի կիսատ հուշակոթողի վրա պահպանվել է Թեբեի հարավից գտնված Ռամզես VII-ի միակ հիշատակությունը։
Ռամզեսի VII-ի թագավորության վերջին հայտնի տարին 7-րդն է։
Սև պեննի
Սև պեննի (Penny Black), Աշխարհի առաջին նամականիշն է։ Կատարված է սև գույնով և անվանագինը մեկ պեննի է (այստեղից էլ անվանումը)։ Թողարկվել է Անգլիայում 1840 թվականի մայիսի 6-ին։
Նկարագիրը
Թագուհի Վիկտորիայի (Queen Victoria, 1819-1901) կիսադեմով նկարը առաջին փոստային նամականիշի համար փորագրել են Չարլզ և Ֆրեդերիկ Հիթերը (Charles and Fredrick Heath) ըստ Հենրի Քոուլի (Henry Cole) էսքիզի, որը իր հերթին արտանկարված էր Ուիլյամ Վայոնի (William Wyon, 1795-1851) ստեղծած մեդալյոնից։
Թողարկման պատմությունը
Ռոուլենդ Հիլլի (Rowland Hill) ջանքերով 1840 թվականի մայիսի 6-ին թողարկվեցին աշխարհի առաջին փոստային նամականիշերը, որոնք պատմության մեջ մտան «Սև պեննի» անունով։ Առաջին նամականիշի և ծրարի ստեղծման մրցույթին ներկայացված էր ավելի քան 2700 առաջարկություն, որից ընտրվեց Չարլզ և Ֆրեդերիկ Հիթերների և Հենրի Քոուլի նախագիծը։
նամականիշները վաճառվել են մայիսի 1-ից, նախքան թողարկման պաշտոնական առաջին օրը։ Միաժամանակ թողարկվել էր երկու պեննի անվանագնով նամականիշ՝ նույն նկարով, բայց տպվել է կապույտ գույնով։ «Կապույտ երկու պենսանոցը» հիշատակվում է 1840 թվականի մայիսի 8-ին, որը կարող է նշանակել, որ վաճառել են «Սև պեննի»-ից երկու օր ուշ։
Փոստային ռեֆորմը նպաստեց Անգլիայում նամակագրության աճին (1939 թ. - 75 միլիոն, 1840 թ. - 168 միլիոն), հեշտացրեց փոստային առաքումների մշակումը, վճարման հաշվարկը։ Ռոուլենդ Հիլլը 1854 թվականին ընտրվեց անգլիական փոստային ծառայության գլխավոր քարտուղար և անգլիական կառավարությունից ստացավ նվեր՝ 20000₤, փոստային ռեֆորմի հաջողության համար։ Լոնդոնում տեղադրվել է Ռոուլենդ Հիլլի հուշարձանը, իսկ աճյունը հանգչում է Վեստմինիստրյան աբբայությունում՝ աշխարհում առաջին շոգեմեքենայի գյուտարար Ջեյմս Ուատտի (James Watt) կողքին։
Տպվել է 286700 թերթ՝ 68808000 նամականիշ։ Այն ժամանակ ծրարի օգտագործումը տարածված չէր՝ նամականիշը կպցվում էր ծալված և կնքված նամակի վրա, եթե նամակը չէին գցում, ապա նամականիշը պահպանվում էր։ Պահպանվել է ողջ տպաքանակի մոտ 3%, որը քիչ չէ։ Նամականիշը բարձր է գնահատվում, առաջինը լինելու պատճառով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մեծ Բրիտանիայի նամականիշներ Կատեգորիա:Փոստային նամականիշեր
Մուղանլը (Զանգելանի շրջան, Գիլյաթաղ)
Մուղանլը, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառի տարածքում ։
Պատմություն
Սովետական տարիներին գյուղն ընդգրկվել է Ադրբեջանական ՍՍՀ-ի Զանգելանի շրջանի Գիլյաթաղի գյուղսովետի մեջ։ Արցախյան առաջին պատերազմի ժամանակ տարածքն անցել է Արցախի Քաշաթաղի շրջան։ 2020 թվականի Արցախյան երկրորդ պատերազմի արդյունքում տարածքը Քաշաթաղի ողջ շրջանի հետ անցել է Ադրբեջանի հսկողության տակ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Եղվարդի ճակատամարտ
Կատեգորիա:Ճակատամարտեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայաստանի ճակատամարտեր Կատեգորիա:Ճակատամարտեր Հայաստանում Կատեգորիա:Սյունիքի ազատագրական պայքար (1722-1730)
Nordland I
Nordland I, շվեդական Bathory խմբի տասնմեկերորդ ալբոմը, որը թողարկվել է 2003 թվականին։
Ալբոմում
Nordland I-ը վերադարձնում է վիքինգ-մետալ ժանրը։