cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Կանաչ տնտեսություն
Ֆինանսներ և ներդրումներ
Քանի որ արտադրությունների՝ շրջակա միջավայրի վրա ունեցած բացասական ազդեցություններն ավելի ակնհայտ են դառնում, «կանաչ թեմաները» ոչ միայն կենտրոնական տեղ են գրավել փոփ մշակույթում, այլ նաև ֆինանսական աշխարհում։ 1990-ական թվականներին շատ ներդրողներ «սկսեցին փնտրել այն ընկերություններին, որոնք շրջակա միջավայրի վրա իրենց ունեցած ազդեցության կառավարման տեսանկյունից ավելի լավն էին, քան իրենց մրցակիցները»։ Մինչ որոշ ներդրողներ դեռ կենտրոնացնում են իրենց միջոցները «ամենասարսափելի աղտոտիչներից» խուսափելու համար, շատ ներդրողներ շեշտը դրել են «դրամական միջոցների օգտագործման ձևը փոխելուն »։ Ներդրումներն այն ընկերություններում, որոնք վնաս են հասցնում շրջակա միջավայրին, նվազեցնում են բնապահպանական կայուն ներդրումները ։
Կլիմայի գլոբալ բարգավաճման վարկանիշային աղյուսակը՝ մեկնարկված Ethical Markets Media-ի կողմից, գնահատում է ավելի քան 1,248 տրիլիոն դոլարի ներդրում արևային, հողմային, երկրաջերմային, օվկիանոսային (հիդրո) և այլ կանաչ հատվածների համար՝ սկսած 2007 թվականից։ Այս թիվը ներկայացնում է ներդրումները Հյուսիսային Ամերիկայում, Չինաստանում, Հնդկաստանում, Բրազիլիայում, ինչպես նաև այլ զարգացող երկրներում ։
Կանաչ աճ
Կանաչ աճը եզրույթ է, որ ստեղծվել է բացատրելու համար տնտեսական աճի ենթադրյալ ճանապարհը, որը էկոլոգիապես կայուն է։ Այն հիմնված է այն ըմբռնման վրա, որ քանի դեռ տնտեսական աճը մնում է գերակա նպատակ, անհրաժեշտ է դրա անջատում ռեսուրսների օգտագործումից և շրջակա միջավայրի վրա բացասական ազդեցություններից։ Որպես այդպիսին, կանաչ աճը սերտորեն կապված է կանաչ տնտեսության և ցածր ածխածնային կամ կայուն զարգացման հասկացությունների հետ։ Կանաչ աճի հիմնական շարժիչ ուժը անցում է դեպի էներգետիկ կայուն համակարգերին։ Կանաչ աճի քաղաքականության կողմնակիցները պնդում են, որ լավ իրականացվող կանաչ քաղաքականությունը կարող է ոլորտներում զբաղվածության տարբեր հնարավորություններ ստեղծել, ինչպես օրինակ՝ կանաչ գյուղատնտեսությունը կամ կայուն անտառտնտեսությունը։
Կանաչ աճի քննադատներն ընդգծում են, որ կանաչ աճի մոտեցումները լիովին հաշվի չեն առնում տնտեսական համակարգերի հիմքում ընկած փոփոխությունները, որոնք անհրաժեշտ են, որպեսզի լուծվեն մի շարք դեգրադացիաներ՝ կլիմայի ճգնաժամ, կենսաբազմազանության ճգնաժամ և շրջակա միջավայրի այլ խնդիրներ։ Փոխարենը քննադատները նշում են տնտեսական փոփոխությունների այլընտրանքներ, ինչպիսիք են շրջանաձև տնտեսությունը, ապաաճը կամ նմանատիպ հիմնարար փոփոխություններ, որոնք ավելի լավ են հաշվի առնում մոլորակների սահմանները։
Էկոլոգիական չափումներ
Տնտեսական արդյունքի չափումները և առաջխաղացումը իրականացվում են տնտեսական ինդեքսի ցուցանիշների կիրառմամբ։ Կանաչ ցուցանիշները առաջացել են մարդու էկոլոգիական ազդեցությունը չափելու անհրաժեշտությունից (չափել տրանսպորտի, էլեկտրական հոսանքի, շենք-շինությունների ու զբոսաշրջության արդյունավետությունը, ինչպես նաև ներդրումների հոսքերի արդյունավետությունը՝ ուղղված վերականգնվող էներգիային, մաքուր տեխնոլոգիաների նորարարությանը ևն)։
Էկոլոգիական հետքի չափումները մարդու թողած ազդեցությունը գնահատելու միջոց են, որ օգտագործվում են քաղաքային իշխանությունների կողմից ։
Կանաչ էներգիայի խնդիրներ
Կանաչ տնտեսությունները պահանջում են անցում դեպի կանաչ էներգիայի արտադրությանը՝ հիմնվելով վերականգնվող էներգիայի վրա (փոխարինել հանածո վառելիքը վերականգնվող էներգիայիայով՝ պահպանելով այն և արդյունավետ օգտագործելով)։ Վերականգնվողները՝ արևային էներգիան և հողմային էներգիան, կարող են վերացնել հանածո վառելիքի օգտագործումը էներգիայի համար 2035 թվականից և մինչև 2050 թվականն ամբողջությամբ փոխարինել հանածո վառելիքի օգտագործմանը ։
Շուկայի ձախողումը, պատասխանելով բնապահպանության և կլիմայի պաշտպանության կարիքներին, կարող է վերագրվել արտաքին բարձր ծախսերով և հետազոտության համար սկզբնական ծախսերով (ծախսեր՝ զարգացման և կանաչ էներգիայի աղբյուրների ու կանաչ արտադրանքների գովազդի համար )։ Կանաչ տնտեսությունը՝ որպես շուկայի խթանիչ, կարող է ունենալ կառավարության սուբսիդիաների կարիքը մոտիվացնելու համար ընկերություններին ներդրումներ կատարել և արտադրել կանաչ արտադրանքներ և ծառայություններ։ Վերականգնվող էներգիայի աղբյուրների գերմանական օրենքը, Եվրոպական միության անդամ շատ այլ երկրների օրենսդրությունները և 2009 թվականի Ամերիկյան վերականգնման և վերաներդրման մասին օրենքը ապահովում են շուկայական նման խթաններ։ Այնուամենայնիվ, այլ փորձագետներ պնդում են, որ կանաչ ռազմավարությունները կարող են շատ շահութաբեր լինել կորպորացիաների համար, որոնք հասկանում են բիզնեսի կայունությանը խնդիրը և կարող են շուկայավարել կանաչ ապրանքներն ու ծառայությունները ավանդական կանաչ սպառողից այլ կողմ։
1990-ական թվականների կեսերին Միացյալ նահանգներում թվում էր, թե միջուկային արդյունաբերությունը մոտենում է իր ավարտին։ 1977 թվականից մինչև 2013 թվականը այնտեղ ատոմային նոր կայաններ չեն կառուցվել։ Դրա պատճառներից մեկը եղել է էներգիայի աղբյուրների տնտեսական կախվածությունը՝ հիմնված հանածո վառելիքի վրա։ Բացի այդ, այնտեղի հասարակության մեջ կար վախ միջուկային էներգիայից Երեք մղոն կղզու և Չեռնոբիլի ատոմակայանի վթարների պատճառով։ Նախագահ Ջորջ Բուշ կրտսերի վարչակազմն ընդունել է Էներգիայի քաղաքականության 2005 թվականի օրենքը, որը միջուկային արդյունաբերությանը տրամադրել է շուրջ 10 մլն դոլար հետազոտության խրախուսման և զարգացման ջանքերի համար ։ Կլիմայի փոփոխության աճող սպառնալիքի հետ միջուկային էներգիան ընդգծվել է որպես մթնոլորտի ածխաթթվացման և կլիմայի փոփոխությանը հակադարձելու համար անհրաժեշտ աշխատելու տարբերակ ։ Միջուկային էներգիան ստիպում է բնապահպաններին և քաղաքացիներին ամբողջ աշխարհում գնահատել միջուկային էներգիայի՝ որպես վերականգնվող էներգիայի աղբյուր օգտագործելու դրական և բացասական կողմերը։ Ատոմային էներգիայի հակասական կողմը արտահայտվում է կանաչ տնտեսության շարժման՝ երկու ճյուղերի (հակամիջուկային և համամիջուկային) բաժանումով։
Համաձայն Եվրոպական կլիմայական հետազոտության՝ ԵՄ բնակչության 63%-ը, բրիտանացիների 59%-ը, ամերիկացիների 50%-ը և չինացիների 60%-ը, ըստ հարցումների կողմ են վերականգնվող էներգիային անցմանը։ 2021 թվականի դրությամբ ամերիկացիների 18%-ը կողմ են բնական գազին՝ որպես էներգիայի աղբյուր։ Բրիտանացիների և ԵՄ բնակչության համար ատոմային էներգիան էներգիայի ավելի հայտնի այլընտրանք է ։
Շուկայի ձախողումը, պատասխանելով բնապահպանության և կլիմայի պաշտպանության կարիքներին, կարող է վերագրվել արտաքին բարձր ծախսերով և հետազոտության համար սկզբնական ծախսերով (ծախսեր՝ զարգացման և կանաչ էներգիայի աղբյուրների ու կանաչ արտադրանքների գովազդի համար )։ Կանաչ տնտեսությունը՝ որպես շուկայի խթանիչ, կարող է ունենալ կառավարության սուբսիդիաների կարիքը մոտիվացնելու համար ընկերություններին ներդրումներ կատարել և արտադրել կանաչ արտադրանքներ և ծառայություններ։ Վերականգնվող էներգիայի աղբյուրների գերմանական օրենքը, Եվրոպական միության անդամ շատ այլ երկրների օրենսդրությունները և 2009 թվականի Ամերիկյան վերականգնման և վերաներդրման մասին օրենքը ապահովում են շուկայական նման խթաններ։ Այնուամենայնիվ, այլ փորձագետներ պնդում են, որ կանաչ ռազմավարությունները կարող են շատ շահութաբեր լինել կորպորացիաների համար, որոնք հասկանում են բիզնեսի կայունությանը խնդիրը և կարող են շուկայավարել կանաչ ապրանքներն ու ծառայությունները ավանդական կանաչ սպառողից այ կողմ։
Կանաչ տնտեսության պահանջներ
Մարդկանց կացարանները կամ փոխադրման միջոցները կարող են լինել ջերմոցային գազի արտանետման հիմնական աղբյուրները։ Եթե տվյալ երկրի հասարակությունը երթևեկում է հեծանվով, քայլելով, հասարակական տրանսպորտով, հիբրիդային կամ ամբողջովին էլեկտրական ավտոմեքենաներով, արդեն իսկ նպաստում է կանաչ տնտեսությանը և մասնակցում է գլոբալ տաքացման դեմ պայքարին։ Մարդիկ կարող են քիչ վարել կամ փոխել իրենց փոխադրամիջոցը ավելի քիչ արտանետողներով։ Կանաչ էներգիային փոխադրումը կարող է կրճատել հանածո վառելիքի արտանետումները։ Եվ էլեկտրականությունը, որ ստացվում էր մաքուր էներգիայի աղբյուներից երկրի շատ վայրերում արդեն ստացվում է վերականգնվող էներգիայից։ Կանաչ տնտեությունը ուղղորդում է հասարակությանը օգտագործել կտորե տոպրակները՝ պլաստիկ կամ թղթե տոպրակների փոխարեն։ Շատ գաղափարներ կան ջրի արդյունավետ օգտագործման վերաբերյալ՝ փակել արտահոսքերը, ջրել ոռոգելի տարածքները առավոտյան կամ երեկոյան (երբ ավելի սառը օդը կպատճառի ավելի քիչ գոլոշացում) ևն ։
Զարգացման գործոններ
Կանաչ տնտեսությունը ազդում է մարդկանց բարեկեցության և սոցիալական հավասարության աճի վրա՝ նվազեցնելով շրջակա միջավայրի սպառնալիքները և բնական ռեսուրսների օգտագործումը։ Երկրները, որոնք հակված են իրենց տնտեսությունների՝ ավելի կանաչ մոդելների փոփոխությանը, ստեղծում են նպաստավոր պայմաններ այդ վերափոխմանը աջակցելու համար։ Այնուամենայնիվ, կա կանաչ տնտեսության զարգացման գործոնների երկու հիմնական խումբ՝ նորարարական փոփոխության չափերը և կորպորատիվ սոցիալական պատասխանատվությունը։ Զարգացող երկրների կառավարությունները ավելի են պարտավորվում կանաչապատել իրենց տնտեսությունները, և գրեթե բոլոր երկրները համաձայնել են ստեղծել ածխաթթվացման դեմ հատուկ ուղեցույցներ։ Սակայն կան մտավախություններ, որ ավելի աղքատ երկրները չունեն ֆինանսական բավարար հնարավորություններ բնապահպանական ծախսերի համար, և իրենց տնտեսությունները հիմնականում պայմանավորված են գործոններով, հետևաբար բնապահպանական ծախսերի իրակացումը կարող է խաթարել նրանց մրցակցային առավելությունները նորարարության վրա հիմնված տնտեսությունների նկատմամբ։ Եվ այդ պատճառով բազմաթիվ վերլուծաբաններ և քաղաքագետներ հավանություն են տալիս «առաջին հերթին աճել և հետո մաքրել» ռազմավարությանը։ Այնուամենայնիվ, տեխնոլոգիաների նորարարությունը և դրանց կիրառման եղանակը առանցքային դեր ունեն արդյունաբերության և նոր բիզնես-արժեքներ ստեղծելու հարցում՝ միաժամանակ օգուտ բերելով մարդկանց և մոլորակին։ Նորարարությունը կարևոր դեր է խաղում առանձին ձեռնարկությունների, տարածաշրջանների կամ երկրների մրցակցային դիրքի և մրցունակության ձևավորման և պահպանման գործում ։
Քննադատություն
Ուլրիխ Հոֆմանը UNCTAD-ի համար նախատեսված հոդվածում նույնպես ասում է, որ կանաչ տնտեսության և կանաչ աճի կենտրոնացումը «հիմնված է էվոլուցիոն մոտեցման վրա և բավարար չի լինի հաղթահարելու կլիմայական փոփոխությունների բարդությունները և կարող է զուր հույսեր ու արդարացումներ տալ՝ իսկապես հիմնարար ոչինչ չանելով, ինչը կարող է հանգեցնել ջերմոցային գազերի արտանետումների համաշխարհային շրջադարձի »։ Բնապահպան-տնտեսագետ Քլայվ Սփաշը քննադատել է շրջակա միջավայրի կորուստների հաշվին տնտեսական աճը և պնդել է, որ կանաչ տնտեսությունը, պաշտպանվելով ՄԱԿ-ի կողմից, ամենևին էլ նոր մոտեցում չէ և ընդամենը շեղում է բնապահպանական ճգնաժամի իրական շարժիչներից ։ Նա նաև քննադատել է էկոհամակարգերի և կենսաբազմազանության տնտեսագիտության վերաբերյալ ՄԱԿ-ի նախագիծը և էկոհամակարգային ծառայությունները դրամական արտահայտությամբ գնահատելը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տնտեսագիտական մտքի դպրոցներ Կատեգորիա:Բնապահպանության ենթաբաժիններ
Նատալևկա (գյուղ, Գատչինսկի շրջան)
Նատալևկա (Натальевка), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Գատչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 24 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Գատչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Հայաստանի լիբերալ կուսակցություն
Հայ լիբերալ կուսակցությունը լիբերալ քաղաքական կուսակցություն է Հայաստանում։ Կուսակցության ղեկավարը Հովհաննես Հովհաննիսյանն է։ Կուսակցությունը հիմնադրվել է 2008 թվականին։
Պատմություն
Կուսակցությունը Հայ ազգային կոնգրեսի կազմի մեջ էր 2008-ից մինչև 2012 թվականներին։
2014-ին Հովհաննես Հովհաննիսյանը հայտարարեց, որ Հայաստանի լիբերալ կուսակցությունը համագործակցության պայմանագիր է կնքել «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության հետ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի լիբերալ կուսակցություններ Կատեգորիա:2008 հիմնադրումներ Հայաստանում Կատեգորիա:Հայաստանի կուսակցություններ
Դուբովոե (գյուղ, Բերյոզովսկի շրջան)
Դուբովոե (Дубовое), գյուղ Ռուսաստանի Պերմի երկրամասի Բերյոզովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 382 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1719 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պերմի երկրամասի Բերյոզովսկի շրջանի բնակավայրեր
Սաալանիո-Սափաչուլիո
Սաալանիո-Սափաչուլիո (საალანიო-საფაჩულიო), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Խոբի շրջանում ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 99 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խոբի շրջան‎‎‎
Ուլիսեսի վերադարձը հայրենիք
Ուլիսեսի վերադարձը հայրենիք (Il ritorno d'Ulisse in patria (SV 325)), իտալացի երգահան Կլաուդիո Մոնտեվերդիի օպերա (dramma per musica) նախախաղով և հինգ գործողությամբ (հետագայում՝ գործողությունների թիվը կրճատվել է երեքի)։ Լիբրետտոն (իտալերեն) Ջակոմո Բադոարոյի։ Առաջնախաղը կայացել է Վենետիկի Teatro Santi Giovanni e Paolo թատրոնում 1639–1640 թթ. կարնավալային սեզոնի ընթացքում։ Սյուժեն հիմնված է Հոմերոսի «Ոդիսական» վիպերգության վրա։ Օպերան համարվում է իտալացի երգահանի լավագույն ստեղծագործություններից մեկը։
Կատեգորիա:Մոնտեվերդիի օպերաներ Կատեգորիա:1639 բեմադրվածներ Կատեգորիա:Իտալերեն օպերաներ
Ջիխանջուրի
Ջիխանջուրի (ჯიხანჯური), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Աջարիայի Ինքնավար Հանրապետության Քոբուլեթի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 300 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Քոբուլեթից 16 կմ հեռավորության վրա։
Բնակչություն
Ըստ 2002 և 2014 թվականների մարդահամարների տվյալներում գյուղի բնակչությունը չի նշվում, այն ներառվել է Օչխամուրի կազմի մեջ ։
Նովայա Շարպովկա (գյուղ, Պուտիվիլի շրջան)
Նովայա Շարպովկա (Нова Шарпівка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Պուտիվիլի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Պուտիվիլի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Հյուսիսպլզենյան շրջան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Չեխիայի շրջաններ
Ցեն Լյանսուն
Ցեն Լյանսուն, չինացի տնտեսագետ, դերասան, Չինական ժողովրդական հանրապետության դրոշի դիզայներ։ Ծնունդով Չժեցզյանի նահանգի Ժույյան քաղաքից։
Համառոտ կենսագրություն՝
1936 թվականին ընդունվել է Ազգային կենտրոնական համալսարանի (1949 թվականին վերանվանվել է Ազգային Նանկինյան համալսարան) տնտեսագիտության ֆակուլտետը։ 1937-1945 թվականների ճապոնա-չինական երկրորդ պատերազմի ժամանակ նա մասնակցել է ճապոնական զորքերի դեմ առճակատմանը։ Եղել է նաև Ժողովրդական քաղաքական խորհրդատվական խորհրդի մշտական հանձնաժողովի անդամ Շանհայում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չինացի դերասաններ Կատեգորիա:Չինացի տնտեսագետներ Կատեգորիա:Դրոշ ստեղծողներ Կատեգորիա:Ակադեմիկոսներ
Թութմոս I
Թութմոս I (Thutmose I, երբեմն գրվում է նաև Թութմոսիս կամ Թութմոսիս I, ավելի հին պատմական աշխատություններում՝ Թոթմես, եգիպտերեն՝ ḏḥwtj-ms, Tʼaḥawtī-mīsaw, արտասանվում է tʼaˈħawtij ˈmisˌaw և նշանակում է «Թոթը ծնվել է», ), եգիպտական տասնութերորդ արքայատոհմի երրորդ փարավոն։ Գահ է բարձրացել նախորդ փարավոն Ամենհոտեպ I-ի մահից հետո։ Իր գահակալության տարիներին արշավել է դեպի Լևանտի և Նուբիայի խորքերը և այդ տարածքներում Եգիպտոսի սահմաններն առաջ մղել ավելի, քան երբևէ։ Նաև կառուցել է բազմաթիվ տաճարներ Եգիպտոսում, ինչպես նաև դամբարան իր համար Արքաների հովտում․ հաստատվել է, որ նա դա արած առաջին փարավոնն է եղել (թեև Ամենհոտեպ I-ը կարող էր նրան նախորդած լինել)։
Թութմոս I-ի գահակալությունը սովորաբար թվագրվում է մ․թ․ա․ 1506-1493 թվականներով, սակայն որոշ գիտնականներ այն վերագրում են մ․թ․ա․ 1526–1513 թվականներին ։ Նրան հաջորդել է իր որդի Թութմոս II-ը, որին իր հերթին հաջորդել է վերջինիս քույր Հատշեպսուտը։
Ընտանիք
Ենթադրվում է, որ Թութմոսի հայրն Ամենհոտեպ I-ն է եղել։ Նրա մայրը՝ Սենսենեբը, ոչ թագավորական ծագում է ունեցել և կարող էր երկրորդական կին կամ հարճ եղած լինել ։ Ահմոս թագուհին, որը կրել է Թութմոսի մեծ թագուհու տիտղոսը, հավանաբար եղել է Ահմոս I-ի դուստրն ու Ամենհոտեպ I-ի քույրը, սակայն նրան երբեք չեն անվանել «արքայի դուստր», ուստի որոշ կասկածներ կան այս հարցում, և որոշ պատմաբաններ կարծում են, որ նա Թութմոսի քույրն է եղել ։ Ենթադրելով, որ նա ազգակցական կապ է ունեցել Ամենհոտեպի հետ, կարելի է ենթադրել, որ նրան ամուսնացրել են Թութմոսի հետ՝ իրավահաջորդությունը երաշխավորելու համար։ Այնուամենայնիվ, հայտնի է, որ դա այդպես չէ երկու պատճառով. նախ, Կառնակում կառուցված Ամենհոտեպի ալաբաստրե կոթողը վերջինիս անունը կապում է Թութմոսի անվան հետ Ամենհոտեպի մահից շատ առաջ ։ Երկրորդ, Ահմոսից ծնված Թութմոսի առաջնեկ որդին՝ Ամենմոսը, ըստ երևույթին, ծնվել է Թութմոսի թագադրումից շատ առաջ։ Նրան կարելի է տեսնել Մեմֆիսի մոտակայքում որս անելիս՝ Թութմոսի չորրորդ թագավորության տարում կանգնեցված ստելայի վրա, և նա դարձել է «իր հոր մեծ զորավարը» իր մահից որոշ ժամանակ առաջ, որը ոչ ավելի ուշ է տեղի ունեցել, քան Թութմոսի մահը՝ վերջինիս թագավորության 12-րդ տարում ։ Թութմոսն Ահմոսից ունեցել է ևս մեկ որդի՝ Վաջմոսն ու երկու դուստր՝ Հաթշեփսութն ու Նեֆրուբիթին․ Վաջմոսը մահացել է իր հորից առաջ, իսկ Նեֆրուբիթին մահացել է մանկության տարիներին ։ Թութմոսը մեկ այլ կնոջից՝ Մուտնոֆրետից, ունեցել է ևս մեկ որդի։ Այս որդին նրան հաջորդել է որպես Թութմոս II, որի հետ Թութմոս I-ն ամուսնացրել է իր դստերը՝ Հատշեպսուտին ։ Ավելի ուշ Հատշեպսուտի կողմից արձանագրություններում նշվել է, որ Թութմոսը թագավորությունը կտակել է և՛ Թութմոս II-ին, և՛ Հատշեպսուտին, սակայն սա համարվել է քարոզչություն վերջինիս կողմնակիցների կողմից՝ լեգիտիմացնելու նրա հավակնությունը գահի նկատմամբ, երբ նա հետագայում ստանձնել է իշխանությունը ։
Գահակալության տարեթվեր և տևողություն
Թութմոսի նախորդի՝ Ամենհոտեպ I-ի գահակալության տարիներին արձանագրվել է Սիրիուսի ծագումն արեգակից առաջ․ դա տեղի է ունեցել մ․թ․ա․ 1517 թվականին և ենթադրաբար դիտարկումները կատարվել են Թեբեում ։ Ամենհոտեպի մահվան և Թութմոսի հետագա թագադրման տարին կարելի է համապատասխանաբար բխեցնել․ այն թվագրվում է մ․թ․ա․ 1506 թվականով՝ ըստ որոշ ժամանակակից գիտնականների։ Այնուամենայնիվ, եթե դիտարկումը կատարված լիներ Հելիոպոլիսում կամ Մեմփիսում, ինչպես պնդում է գիտնականների փոքրամասնությունը, Թութմոսը պետք է թագադրված լիներ մ.թ.ա. 1526 թվականին ։ Մանեթոնը նշել է, որ Թութմոս I-ի գահակալությունը տևել է 12 տարի և 9 ամիս (կամ 13 տարի) ։ Այս տվյալները հաստատվել են նրա գահակալության 8-րդ և 9-րդ տարիներով թվագրված երկու արձանագրություններով, որոնցում առկա է նրա քարտուշը ։ Համապատասխանաբար, Թութմոսին սովորաբար վերագրվում է մ.թ.ա. 1506-ից մինչև մ.թ.ա. 1493 թվականն ընկած գահակալություն, սակայն գիտնականների փոքրամասնությունը նրան վերագրում է մ.թ.ա. 1526-ից մինչև մ.թ.ա. 1513 թվականն ընկած գահակալություն ։
Ռազմական նվաճումներ
Թութմոսի թագադրումից հետո Նուբիան ապստամբել է եգիպտական տիրապետության դեմ։ Ըստ Էբանայի որդի Ահմոսի դամբարանում հայտնաբերված ինքնակենսագրականի՝ Թութմոսը ճանապարհորդել է Նեղոսով դեպի վեր ու կռվել ճակատամարտում՝ անձամբ սպանելով Նուբիայի թագավորին ։ Հաղթելով՝ նախքան Թեբե վերադառնալը նա Նուբիայի թագավորի մարմինը կախել է տվել իր նավի նավաքթից ։ Այդ արշավից հետո իր գահակալության երրորդ տարում նա գլխավորել է երկրորդ արշավը Նուբիայի դեմ, որի ընթացքում հրամայել է խորացնել տասներկուերորդ արքայատոհմի փարավոն Սենուսերտ III-ի կողմից կառուցած ջրանցքը՝ Եգիպտոսից դեպի Նուբիա ավելի հեշտ ճանապարհորդելու համար։ Նուբիան ընդգրկել է եգիպտական կայսրության մեջ ։ Այս արշավը հիշատակվել է թագավորի որդի Թուրեի երկու առանձին արձանագրություններում "Տարի 3, երրորդ եղանակի առաջին ամիս, օր 22, Վերին և Ներքին Եգիպտոսի թագավորի մեծության ներքո, Աախեպերրե, որին կյանք է տրված։ Նորին մեծությունը հրամայեց փորել այս ջրանցքն այն բանից հետո, երբ նա գտավ այն քարերով այնպես լցված, որ ոչ մի [նավ չի նավարկում։ Տարի 3, երրորդ եղանակի առաջին ամիս, օր 22, Նորին մեծությունը նավարկեց այս ջրանցքը հաղթանակով և թշվառ Քուշը տապալելուց հետո իր վերադարձի զորությամբ ։"Իր գահակալության երկրորդ տարում փարավոնը Թոմբոսում ստելա է կանգնեցրել, որում արձանագրվել է, որ նա ամրոց է կառուցել Թոմբոսում, երրորդ սահանքի մոտ, այսպիսով մշտապես ընդլայնելով Եգիպտոսի ռազմական ներկայությունը երկրորդ սահանքի մոտ ։ Սա նշանակում է, որ նա արդեն արշավ է իրականացրել Սիրիայում. հետևաբար, նրա սիրիական արշավը կարող է թվագրվել իր թագավորության երկրորդ տարվա սկզբով ։ Այս երկրորդ արշավը որևէ եգիպտական փարավոնի կողմից երբևէ իրականացրած ամենահեռավոր արշավն էր դեպի հյուսիս։ Թեև այն այդպես էլ չի գտնվել, նա հավանաբար ստելա է կանգնեցրել Եփրատն անցնելուց հետո ։ Այս արշավի ժամանակ սիրիացի իշխանները հավատարմություն են հայտնել Թութմոսին, սակայն նրա վերադարձից հետո դադարեցրել են տուրքը և սկսել ամրանալ ապագա ներխուժումների դեմ ։ Թութմոսը տոնել է իր հաղթանակները Նիի թագավորությունում՝ Սիրիայի Ապամեայի մոտակայքում փղերի որս կազմակերպելով և վերադարձել Եգիպտոս Եփրատի մասին տարօրինակ պատմություններով․ «ջուրը հոսում է հոսանքին ի վեր, երբ այն պետք է հոսեր հոսանքով ներքև» ։ Այսպիսով գետը Եգիպտոսում հայտնի է դարձել որպես «շրջված ջուր» ։
Իր գահակալության չորրորդ տարում Թութմոսն ստիպված էր դիմակայել ևս մեկ ռազմական սպառնալիքի, ևս մեկ ապստամբության Նուբիայի կողմից ։ Նրա ազդեցությունը, համապատասխանաբար, ընդլայնվել է դեպի ավելի հարավ ։ Նա մի մեծ արձանագրություն է թողել Հագար էլ-Մերվայում, Նեղոսից 1200 մ հեռավորության վրա․ քվարցային ելուստ մոտավորապես 40 մ երկարությամբ և 50 մ լայնությամբ, որը Եգիպտոսի ամենահարավային սահմանն էր ։ Իր օրոք նախաձեռնել է մի շարք նախագծեր, որոնք փաստորեն վերջ են դրել Նուբիայի անկախությանը հաջորդ 500 տարիների ընթացքում։ Ընդարձակել է Սեսոսստրիս III-ին և Խնումին նվիրված տաճարը Նեղոսի դիմաց ։ Կան նաև հատուկ կրոնական ծեսերի մասին գրառումներ, որոնք Էլ-Կաբի փոխարքան պետք է կատարեր Նուբիայի տաճարներում՝ որպես թագավորի վստահված անձ ։ Նա Քուշի փոխարքայի պաշտոնում նշանակել է Տուրի անունով մի մարդու, որը հայտնի է նաև որպես «Քուշի թագավորի որդի» ։ Նուբիայում մշտապես հաստատված թագավորի քաղաքացիական ներկայացուցչի ներկայության պայմաններում Նուբիան չէր համարձակվում ապստամբել այնքան հաճախ, որքան դա արել էր և հեշտությամբ վերահսկվել է Եգիպտոսի հետագա թագավորների կողմից ։
Շինարարական նախագծեր
Իր գահակալության օրոք Թութմոս I-ն իրականացրել է լայնածավալ շինարարական նախագծեր, այդ թվում՝ բազմաթիվ տաճարներ ու դամբարաններ, սակայն նրա ամենամեծ նախագծերը Կառնակում էին՝ Ինենի ճարտարապետի վերահսկողության ներքո ։ Նախքան Թութմոսը Կառնակը հավանաբար կազմված է եղել միայն դեպի կենտրանական հարթակ տանող մի երկար ճանապարհից՝ դրա երկայնքով դասավորված մի քանի սրբավայրերով ։ Թութմոսն առաջին թագավորն էր, որը կտրուկ ընդլայնել է տաճարը։ Նա տաճարի գլխավոր ճանապարհի երկայնքով կառուցել է տվել հինգերերդ աշտարակը, որի հետ մի պատ, որը պտտվում է ներքին սրբավայրի շուրջը և երկու դրոշակաձող՝ դարպասի կողքին ։ Դրանից դուրս կառուցել է չորրորդ աշտարակն ու ևս մեկ շրջապատող պարիսպ ։ Չորրորդ և հինգերորդ աշտարակների միջև կառուցել է մայրու փայտից պատրաստված սյուներով հիպոստիլային սրահ։ Այս ոճի կառույցները տարածված էին հին եգիպտական տաճարներում և ենթադրաբար իրենցից ներկայացրել են արարչագործության եգիպտական խորհրդանիշը ։ Այս սրահի եզրերին նա կանգնեցրել է հսկայական արձաններ, որոնցից յուրաքանչյուրը հերթականությամբ կրում էր Վերին Եգիպտոսի և ստորին Եգիպտոսի թագերը ։ Եվ վերջապես, չորրորդ աշտարակից դուրս կանգնեցրել է ևս չորս դրոշակաձող ու երկու կոթող, որոնցից մեկը, որն այժմ կանգուն չէ, իր վրա արձանագրություններ չի ունեցել․ արձանագրությունները գրել է Թութմոս III-ը՝ հիսուն տարի անց ։ Վերջինս նաև մայրու փայտից պատրաստված սյուներն է փոխարինել քարե սյուներով ։ Հատշեպսուտը ևս իր սեփական երկու սյուներն է կառուցել Թութմոս I-ի հիպոստիլային սրահում ։ Բացի Կառնակից Թութմոս I-ը նաև արձաններ է կառուցել Աբիդոսի Էնեադում, կառույցներ Արմանտում, Օմբոսում, Էլ-Հիբայում, Մեմփիսում ու Էդֆուում, ինչպես նաև շենքերի աննշան ընդլայնումներ կատարել Նուբիայում, Սեմնում, Բուխենում, Անիբում և Կուբանում։
Թութմոս I-ը եղել է արքաների հովտում հուղարկավորված առաջին փարավոնը ։ Ինենիին հանձնարարվել է փորել այդ դամբարանը և, ենթադրաբար, կառուցել նրա թաղման տաճարը ։ Վերջինս չի հայտնաբերվել, թերևս այն պատճառով, որ այն ներառվել է Դեյր Էլ Բահարիում գտնվող Հատշեպսուտի թաղման տաճարի շինարարության մեջ կամ ավերվել է ։ Նրա դամբարանը սակայն նույնականացվել է KV38 դամբարանի հետ։ Այնտեղ հայտնաբերվել է Թութմոս I անունը կրող դեղին կվարցիտի սարկոֆագ ։ Մարմինը, սակայն, հնարավոր է Թութմոս III-ը տեղափոխած լինի Հատշեպսուտի դամբարան՝ KV20, որտեղ նույնպես Թութմոս I անունը կրող սարկոֆագ կա ։
Մումիա
Թութմոս I-ի մումիան, ի վերջո, հայտնաբերվել է Դեյր էլ-Բահարի պահոցում՝ Հաչեփսութ թագուհու տաճարային համալիրի վերևում, որը բացահայտվել է 1881 թվականին։ Նա թաղվել էր 18-րդ և 19-րդ արքայատոհմերի մյուս առաջնորդների՝ Ահմոս I-ի, Ամենհոտեպ I-ի, Թութմոս II-ի, Թութմոս III-ի, Ռամզես I-ի, Սեթի I-ի, Ռամզես II-ի և Ռամզես IX-ի, ինչպես նաև 21-րդ դինաստիայի փարավոնների՝ Պինեդջեմ I-ի, Պինեդջեմ II-ի ու Սիամունի հետ։
Թութմոս I-ի սկզբնական դագաղին տիրացել և այն նորից օգտագործել է 21-րդ դինաստիայի հետագա մի փարավոն։ Ենթադրվում էր, որ Թութմոս I-ի մումիան կորել է, սակայն եգիպտագետ Գաստոն Մասպերոն, հիմնականում Թութմոզ II-ի և Թութմոզ III-ի մումիաների հետ ընտանեկան նմանությունից ելնելով, կարծում էր, որ գտել է նրա մումիան՝ չպիտակավորված #5283 մումիայում ։ Այս նույնականացումը հաստատվել է հետագա հետազոտություններով, որոնք ցույց են տալիս, որ զմռսման տեխնիկան առաջացել է համապատասխան ժամանակաշրջանից, գրեթե անկասկած Ահմոս I-ի ժամանակից հետո և արվել է տասնութերորդ արքայատոհմի ընթացքում ։
Գաստոն Մասպերոն նկարագրել է մումիան հետևյալ կերպ."Թագավորն իր մահվան ժամանակ արդեն ավագ տարիքում էր՝ հիսուն տարեկանից բարձր, դատելով նրա մաշված կտրող ատամներից։ Մարմինը, թեև փոքր և նիհարած, ցույց է տալիս անսովոր մկանային ուժ, գլուխը ճաղատ է, դիմագծերը՝ նուրբ, իսկ բերանին դեռևս խորամանկության արտահայտություն է ։"Այն, ինչ համարվում էր նրա մումիան, կարելի է տեսնել Կահիրեի եգիպտական թանգարանում։ Սակայն 2007 թվականին հնագետ Զահի Հավասը հայտարարել է, որ նախկինում Թութմոս I-ինը համարված մումիան պատկանել է երեսնամյա մի տղամարդու, որը մահացել է կրծքավանդակի շրջանում ստացած նետի վերքի հետևանքով։ Մումիայի երիտասարդ տարիքի և մահվան պատճառի պատճառով պարզվել է, որ հավանաբար այն Թութմոս I թագավորի մումիան չէ ։ Մումիան կրում է CG 61065 գույքագրման համարը ։ 2021 թվականի ապրիլին մումիան 17 թագավորների և 4 թագուհիների մումիաների հետ տեղափոխվել է Եգիպտոսի քաղաքակրթության ազգային թանգարան՝ փարավոնների ոսկե շքերթ կոչվող միջոցառման ժամանակ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Փարավոններ Կատեգորիա:Մումիաներ Կատեգորիա:Տղամարդիկ Կատեգորիա:Հին Եգիպտոս Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 15-րդ դարի ղեկավարներ Կատեգորիա:Եգիպտոսի պատմություն
Խանանց
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Միլ էնդս փարք
Միլ էնդս փարք (Mill Ends Park), քաղաքային փոքրիկ զբոսայգի ԱՄՆ-ի Օրեգոն նահանգի Պորտլենդ քաղաքում։ Որպես աշխարհի ամենափոքր զբոսայգի գրանցված է Գինեսի ռեկորդների գրքում ։
Տվյալներ
Ներկայացնում է երկու փողոցների խաչմերուկում գտնվող` ներսում բուսականությամբ «շրջան», որի տրամագիծը 0,61 մ է, իսկ մակերեսը՝ 0,292 քմ։ Աշխարհի ամենափոքր զբոսայգին է (պաշտոնապես ճանաչվել է այդպիսին 1971 թվականին և ներառվել Գինեսի ռեկորդների գրքում)։
Պատմություն
Այգին 1948 թվականին ստեղծել է տեղական Oregon Journal թերթի մեկնաբան Դիկ Ֆագանը։ Այդ տեղում նախատեսված էր տեղադրել լապտերասյուն, բայց դա չի արվել, և որոշ ժամանակ անց փորված փոսում սկսել է մոլախոտ աճել։ Ֆագանը, որի գրասենյակի լուսամուտները նայում էին այդ խաչմերուկին, փոսի մեջ ծաղիկներ տնկեց։ Նա այդ այգին անվանեց ի պատիվ այն խորագրի, որը վարում էր թերթում (բառացի՝ mill ends՝ փայտասղոցարանի թափոններ) ։
Զբոսայգին նվիրված է եղել Սուրբ Պատրիկի օրվան (քանի որ հիմնադրվել է հենց այդ օրը) և անվանվել է «Իռլանդիայից արևմուտք լեպրեկոնի միակ բնակության վայրը» ։
Ֆագանը պատմում էր զբոսայգու հիմնադրման ֆանտաստիկ պատմություն։ Իբր նա պատուհանից տեսել է ոչ թե սովորական փոս, այլ այն փորող լեպրեկոնի։ Ֆագանը դուրս եկավ փողոց և բռնեց նրան, ինչը նշանակում էր, որ իրավունք վաստակեց, որ լեպրեկոնը կատարի իր մի ցանկությունը։ Ֆագանն ինքն իրեն մաղթեց սեփական զբոսայգի, սակայն չնշեց դրա չափը, ուստի լեպրեկոնը նրան տվեց այդ փոսը ։ Հետագա երկու տասնամյակների ընթացքում Ֆագանը թերթի իր սյունակում հաճախ էր նկարագրում այդ փոքրիկ զբոսայգին և իբր այնտեղ բնակություն հաստատած լեպրեկոնին։ Վերջինիս անունը, ըստ լրագրողի, Պատրիկ Օ'Թուլ էր, իսկ տեսնել նրան կարող էր միայն ինքը` Ֆագանը ։
Ֆագանը մահացավ 1969 թվականին, բայց զբոսայգին շարունակում է գոյություն ունենալ, և նրա մասին հոգ են տանում այլ մարդիկ։ 1976 թվականին այն պաշտոնապես ճանաչվել է քաղաքային զբոսայգի ։ Տասնամյակների ընթացքում փոքրիկ շրջանում գտնվել են տարբեր առարկաներ` լողավազան թիթեռների համար, ցատկահարթակ, պայտեր, Journal շենքի փոքրիկ դրվագ և նույնիսկ «Պտտվող անիվ» փոքրիկ կարուսել։ 2001 թվականին Սուրբ Պատրիկի օրը զբոսայգում հայտնվեցին ոսկու պուտուկով լեպրեկոնի փոքրիկ արձանիկ և թզուկների ու քառատերև երեքնուկների մանկական նկարներ ։ Զբոսայգին քաղաքում այդ օրը տոնելու կենտրոնն է. նրա մոտ անցկացվում են տոնական փառատոներ և համերգներ ։
2006 թվականի փետրվարին ճանապարհի նորոգման պատճառով զբոսայգին ժամանակավորապես տեղափոխվեց իր սովորական տեղից 24 մետր հեռու, բայց 2007 թվականի մարտի 16-ին վերադարձվեց իր նախկին տեղը։
Տիխոե (ավան, Վոլչանսկի շրջան)
Տիխոե (Тихе), ավան Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վոլչանսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1670 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Տիխոե ավանում բնակվում էր 164 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1,11 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 147,75 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Վոլչանսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ Կատեգորիա:1670 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ռուս-ասիական բանկ
Ռուս-ասիական բանկ- ռուսական, ապա՝ ֆրանսիական բանկ, որը 1910-1926 թվականներին աշխատել է Ռուսական կայսրությունում, Չինաստանում և Ֆրանսիայում։
Պատմություն
Ռուս-ասիական բանկը հիմնադրվել է 1910 թվականին ռուս-չինական և հյուսիսային բանկերի միաձուլմամբ, որոնք գտնվում էին ֆրանսիացի բաժնետերերի վերահսկողության տակ։ 1910 թվականի հունիսի 14-ին Նիկոլայ II-ը հաստատեց Նախարարների խորհրդի կանոնակարգը «Ռուս-ասիական բանկ» անվանմամբ բաժնետիրական առևտրային բանկի ստեղծման մասին ։ Հաստատված կանոնակարգի համաձայն, Ռուս-Չինական բանկի կանոնադրությունը հիմք է ընդունվել նոր բանկի կանոնադրության համար, բացի այդ, կանոնակարգում ասվում է ոչ թէ երկու բանկկերի միաձուլման այ  Հյուսիսային բանկի ռուս-չինական բանկին միանալու և վերջինիս ռուս-ասիական բանկի վերանվանման մասին։ Միևնույն ժամանակ, կանոնակարգով սահմանվել են երկու բանկերից յուրաքանչյուրի բաժնետոմսերի փոխարժեքները ռուս-ասիական բանկի նոր բաժնետոմսերով փոխանակելը։
Նոր բանկի բաժնետիրական կապիտալն ի սկզբանե որոշվել է 35 միլլիոն ռուբլի։ Ռուս-չինական բանկի գույքի մի մասը չի փոխանցվել նոր բանկի հաշվեկշռին և ենթակա է վաճառքի՝ ռուս-չինական բանկի բաժնետերերի միջև հասույթի բաշխմամբ։ Այսպիսով, ժամանակակից տերմինաբանությամբ, տեղի ունեցած խոշորացումը ոչ թե միացում է, այլ ձևերի միաձուլում։ Իրավաբանորեն, նշված ակտի 1-ը §1-ին III ծանոթագրության համաձայն, Ռուս-ասիական բանկը սկսել է իր գործունեությունը 1910 թվականի հոկտեմբերի 9-ին, այն օրը, երբ այս ակտը հրապարակվեց օրինականացումների ժողովածուում։
Բանկի հիմնադրման ժամանակ՝ 1910 թվականին, ֆրանսիական կապիտալի մասնաբաժինը կազմում էր 4/5, իսկ ռուսական կապիտալի մասնաբաժինը 1/5։ Բանկի ղեկավարը, պարզվեց, Ալեքսեյ Իվանովիչ Պուտիլովն է (Ն.Ի. Պուտիլովի հեռավոր ազգականը), ով նաև միաժամանակ «Պուտիլովի գործարանի» խորհրդի նախագահն է։
Ջոն Մորգան
Ջոն Պիրպոնտ Մորգան Առաջին (John Pierpont Morgan, ), ամերիկացի ձեռնարկատեր, բանկիր և ֆինանսիստ։ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների կորպորատիվ ֆինանսների և արդյունաբերական համախմբման ոլորտում է եղել 19-րդ դարի վերջին և 20-րդ դարի սկզբին։
Ռուս-ասիական բանկ
Պատմություն
Ռուս-ասիական բանկի գործունեության հիմնական ուղղությունը արդյունաբերության ֆինանսավորումն է։ Բանկի ներդրած միջոցների շնորհիվ զգալիորեն աճել է մի շարք ձեռնարկությունների արտադրությունը մետալուրգիական, մեքենաշինական, ռազմական և այլ ոլորտներում։ Բանկի ակտիվ մասնակցությամբ ստեղծվել են մի շարք մենաշնորհային միավորումներ մեքենաշինության, նավթի, ծխախոտի և այլ ոլորտներում։
Ամենահզորը բանկի շուրջ ստեղծված ռազմարդյունաբերական խումբն էր, որի հիմքում ընկած էին հրետանու, զինամթերքի, նավերի արտադրության մեջ կարևոր դերակատարում ունեցող Պետերբուրգի գործարանները՝ Պուտիլովսկի, Նևսկի, Բարանովսկի և այլն։
Ջոն Մորգան
Կենսագրություն և բիզնես
Ծնվել է Ջունիուս Սպենսեր Մորգանի՝ Լոնդոնում «J.S. Morgan & Co-ի» հիմնադրի և Ջուլիետ Պիրպոնտի ընտանիքում։ Նա կրթություն է ստացել Գյոթինգենի համալսարանում։
1857-1861 թվականներին Մորգանը ծառայել է Նյու Յորքի Duncan, Sherman & Company բանկում։ 1861 թվականին ամուսնացել է Ամելիա Ստարջեսի (1835-1862) հետ։ Երբ Մորգանի կինը մահացել է, նա երկրորդ անգամ ամուսնացել է 1865 թվականին Ֆրենսիս Լուիզ Թրեյսիի (1842-1924) հետ։ Նրանք ունեն չորս երեխա` Լուիս Մորգանը (1866-1946), Ջեկ Մորգանը (1867-1943), Ջուլիետ Մորգանը (1870-1952) և Աննա Մորգանը (1873-1952)։
Ռուս-ասիական բանկ
Պատմություն
1912թ. 1911թ.-ին բանկի խորհրդի նախագահ Ա.Ի.Պուտիլովը պահանջեց իրեն անհրաժեշտ ազատություն տալ բանկի գործունեության հիմնական ուղղությունները որոշելու և դրա առօրյա կառավարման հարցում։ Համոզված լինելով, որ Ռուսաստանում իրենց ստեղծած վարկային հաստատությունը Փարիզից կառավարելն անհնար է, Société Générale-ի և Paris-Ntherlands բանկի ղեկավարները փոխեցին իրենց ռազմավարությունը. պահպանելով վերահսկիչ փաթեթը բանկում, դադարեցին միջամտել դրա գործնական գործողություններին։.
Ջոն Մորգան
Կենսագրություն և բիզնես
Ամերիկյան քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ (1861-1865) Մորգանը զենքի առևտուր է արել։ Ավելի ուշ կոնգրեսական հանձնաժողովն ուսումնասիրել է այդ առևտրային գործարքները, բայց Մորգանը խուսափել է պատասխանատվությունից՝ օգտագործելով պետական կապեր։ Ժամանակի շատ հարուստ մարդկանց նման, Ջոն Մորգանը խուսափել է զինվորական ծառայությունից՝ վճարելով 300 դոլար պաշտոնական փոխհատուցում ։
Ռուս-ասիական բանկ
Պատմություն
Պուտիլովի ղեկավարությամբ ռուս-ասիական բանկը կարճ ժամանակում վերածվեց Ռուսական կայսրության ունիվերսալ տեսակի խոշորագույն վարկային հաստատության՝ լայնածավալ գործարար կապերով ամբողջ աշխարհում։
Ջոն Մորգան
Կենսագրություն և բիզնես
Մորգանի բանկը վերահսկում էր երկաթուղիների շինարարությունը, մասնակցել է US Steel խոշորագույն պողպատի ընկերության, General Electric էլեկտրատեխնիկական ընկերության ստեղծմանը և Ատլանտյան օվկիանոսում ֆինանսավորել է ուղևորափոխադրումները։
Ռուս-ասիական բանկ
Պատմություն
1912 թվականին կարճ ժամանակում Միջազգային բանկի հետ ստեղծվել է Ռուսաստանի գլխավոր նավթային կորպորացիան։
Ջոն Մորգան
Կենսագրություն և բիզնես
1892 թվականին Մորգանը կազմակերպեց «Edison General Electric»-ի և «Thomson-Houston Electric Company»-ի միաձուլումը, որի արդյունքում ստեղծվեց General Electric-ը։ Նա նաև կարևոր դեր է խաղացել Միացյալ Նահանգների պողպատի կորպորացիայի, «International Harvester»-ի և «AT&T»-ի ձևավորման գործում։ Քսաներորդ դարի սկզբին Մորգանն իր կարիերայի գագաթնակետին իր գործընկերների հետ ֆինանսական ներդրումներ կատարել է շատ խոշոր կորպորացիաներում, և նրանք զգալի ազդեցություն ունեցան կառավարության անդամների, ֆինանսների և Միացյալ Նահանգների կոնգրեսի անդամների վրա։ Նա գլխավորել է բանկային կոալիցիան, որը վերջ է դրել 1907 թվականի խուճապին։ Ջոն Մորգանը «առաջընթացի դարաշրջանի» առաջատար ֆինանսավորողն է եղել։ Արդյունավետությանն ու արդիականացմանը նրա նվիրվածությունը օգնել է փոխակերպել ամերիկյան բիզնեսը։ Ադրիան Վոլդրիջը Մորգանին նկարագրել է որպես «Ամերիկայի ամենամեծ բանկիր» ։
Ռուս-ասիական բանկ
Պատմություն
1914 թվականին մի խումբ բանկեր (Ռուս-ասիական, Ազով-Դոն, Միջազգային, Սիբիրյան և Հաշվապահական բանկ) ստեղծեցին «Ռուսական կորպորացիա» ՍՊԸ-ն՝ անգլիական արժեթղթերի շուկայում ռուսական պետական և քաղաքային վարկերը, ինչպես նաև այլ բաժնետոմսեր և ձեռնարկությունների պարտատոմսեր բաշխելու համար ։
Ջոն Մորգան
Կենսագրություն և բիզնես
1907 թվականին Մորգանը կանխեց խոշոր բանկային ճգնաժամը` հավաքելով մասնավոր ներդրողների` բանկային խուճապը վերացնելու համար ։
Ռուս-ասիական բանկ
Պատմություն
Մինչև 1917 թվականը Ռուս-ասիական բանկը առաջին տեղն էր զբաղեցնում Ռուսաստանի բաժնետիրական առևտրային բանկերի մեջ հիմնական միջոցների, վեկսելների և ապրանքային վարկերի, ավանդների և ընթացիկ հաշիվների առումով ։ Ռուս-ասիական բանկի բաժնետիրական կապիտալի չափը կազմում էր 55 մլն ռուբլի։ (այս ցուցանիշով բանկը արտաքին առևտրով զիջում էր Ազով-Դոնի, Միջազգային առևտրային և Ռուսաստանի բանկերին), մասնաճյուղերի թիվը Ռուսաստանում և արտերկրում 107 է) ։ Բանկը վերահսկում էր երկրի ավելի քան 160 ձեռնարկություն, որոնց բաժնետիրական կապիտալի չափը գերազանցում էր 1 միլիարդ ռուբլին.
Ջոն Մորգան
Կենսագրություն և բիզնես
Մորգանը մահացել է 75 տարեկան հասակում Իտալիայի Հռոմ քաղաքում՝ քնած ժամանակ՝ իր կարողությունն ու բիզնեսը թողնելով որդուն՝ Ջոն Պիրպոնտ Մորգան կրտսերին։ Կենսագիր Ռոն Չերնոուն Մորգանի կարողությունը գնահատել է ընդամենը 118 միլիոն դոլար (որից մոտավորապես 50 միլիոն դոլարը վերագրվեց նրա հսկայական արվեստի հավաքածուին)։ Սա Ջոն Դ. Ռոքֆելլերին դրդեց ասել. «Պարզապես կարելի է մտածել, որ նա նույնիսկ հարուստ մարդ չէր» ։
Ռուս-ասիական բանկ
Պատմություն
Ռուս-ասիական բանկի ռազմարդյունաբերական խումբը ներառում էր.
Ջոն Մորգան
Կոլեկցիոներ և բարերար
Մորգանը հայտնի է որպես նկարների, գրքերի և արվեստի այլ գործերի կոլեկցիոներ, որոնցից շատերը նա նվիրել է Մետրոպոլիտեն արվեստի թանգարանին (Նյու Յորք), որի հովանավորն ու նախագահն էր անձամբ։ Մորգանի մահից հետո, նրա որդին 1924 թվականին բացել է Նյու Յորքի Պիրպոնտ Մորգանի գրադարանը և գրադարանի առաջին տնօրեն է նշանակել իր հոր անձնական գրադարանավարին՝ Բելլա դա Կոստա Գրինին (1883-1950)։
Մորգանը հայտնի է նաև որպես ամենամեծ բարերար։ Բացի Մետրոպոլիտեն թանգարանից, նա հսկայական գումարներ է նվիրել Ամերիկյան բնական պատմության թանգարանին, Գրոտոնի դպրոցին (Մասաչուսեթս), Հարվարդի համալսարանին (հատկապես նրա բժշկական դպրոցին), աշխատանքային դպրոցներին (դրանք խորհրդային արհեստագործական դպրոցներին համարժեք դպրոցներ էին)։
1901 թվականին գումար է հատկացրել Նիկոլա Տեսլային Մանհեթենում լուսավորության համակարգ կառուցելու համար ։
Թանկարժեք քարերի հավաքածու
Դարասկզբին Ջոն Մորգանը ԱՄՆ-ում թանկարժեք քարերի հավաքածու ունեցող ամենահայտնի մարդն էր։ Նրա հավաքածուն, որը հավաքվել է տարիների ընթացքում, բաղկացած էր ավելի քան 1000 թանկարժեք քարերից։ Իր առաջին հավաքածուն նա հավաքեց «Tiffany & Co.»-ի և նրա գլխավոր գեմոլոգ Ջորջ Ֆրեդերիկ Կունցի օգնությամբ։ Այս հավաքածուն ցուցադրվել է Փարիզի Համաշխարհային ցուցահանդեսում 1889 թվականին։ Հավաքածուն ստացել է երկու ոսկե մրցանակ և գրավել է ականավոր գիտնականների, կոլեկցիոներների և լայն հասարակության ուշադրությունը ։
Ջորջ Ֆրեդերիկ Կունցը ստեղծեց նաև երկրորդ, նույնիսկ ավելի արժեքավոր հավաքածուն, որը ցուցադրվեց Փարիզում 1900 թվականին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆինանսիստներ
Ռուս-ասիական բանկ
Պատմություն
Ռուս-ասիական բանկը առաջատար դիրք է զբաղեցրել նաև առևտրի վարկավորման հարցում, ինքն է ղեկավարել հացի և շաքարի ակտիվ առևտուրը։ Իր գործողություններում Ռուս-ասիական բանկը հենվել է բարեկամ բանկերի՝ Սանկտ Պետերբուրգի (Պետրոգրադ) մասնավոր առևտրային, սիբիրյան առևտրային, ռուսական առևտրային և արդյունաբերական բանկերի վրա, որոնց հետ կնքվել են համագործակցության հատուկ պայմանագրեր։
Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո այլ մասնավոր բանկերի նման Խորհրդային Ռուսաստանի տարածքում լուծարվել է (ազգայնացվել)՝ Համառուսաստանյան Կենտրոնական Գործադիր կոմիտեի 1917 թվականի դեկտեմբերի 14-ի հրամանագրով միանալով ՌԴ Պետական բանկին։ Ժողովրդական կոմիսարների խորհրդի 1918 թվականի հունվարի 23-ի հրամանագրով բանկի բաժնետիրական կապիտալը այլ մասնավոր բանկերի բաժնետիրական կապիտալի հետ բռնագրավվել է հօգուտ Ռուսաստանի Հանրապետության Պետական բանկի ։
Բանկի Փարիզի մասնաճյուղը վերակազմավորվեց գլխամասային գրասենյակի, որտեղ գտնվում էր վարչությունը։ 1926 թվականի սեպտեմբերի 27-ին բանկը դադարեցրեց իր աշխատանքը ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Բանկեր Կատեգորիա:1910 հիմնադրված բանկեր Կատեգորիա:Ռուսական կայսրության պատմություն Կատեգորիա:Ռուսաստանի բանկեր
(4042) Օխոտսկ
(4042) Օխոտսկ (Okhotsk), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի հունվարի 15-ին Կին Էնդատեի և Կաձուրո Վատանաբեի կողմից Կիտամիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,42315 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,094 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7523 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1377,75 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,261297 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,53° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կին Էնդատեի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Կաձուրո Վատանաբեի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Բադակտուցներ
Բադակտուցներ, միանցքավորների կարգի ձվադրող կաթնասունների ընտանիք է։
Հանդիպում է միայն Ավստրալիայում։ Բադակտուցի տափակ մարմնի միջին երկարությունը 45 սմ է, պոչինը՝ 15 սմ։ Մազածածկը մուգ գորշ է՝ կազմված կոպիտ քստամազից և խիտ ենթաբրդից։ Նա բադի նման կտուց ունի, թռչունների նման ձու է ածում և շատ հատկանիշներով նման է սողուններին (արյունատար համակարգի կառուցվածքը, մարմնի ջերմաստիճանի խիստ տատանումները)։ Ձվերը (դնում է 1–2 ձու) նույնպես ավելի շատ նման են սողունների, քան թռչունների ձվերին։ Մինչդեռ կաթնասուններին բնորոշ հատկանիշներն անհամեմատ ավելի շատ են, իսկ հիմնականն այն է, որ ձվերից դուրս եկած ձագերին նա կերակրում է կաթով։ Բադակտուցներն ապրում են գետափնյա բներում, որոնց մուտքը գտնվում է ջրի տակ։ Կարճլիկ ոտքերի մատների արանքում եղած լողաթաղանթի շնորհիվ նրանք լավ լողում են, կարող են երկար ժամանակ մնալ ջրում՝ հայթայթելով տարբեր ջրային միջատներ, թրթուրներ, խխունջներ։
Ներկայումս բադակտուցների թիվը խիստ պակասել է, և որսն արգելված է։
Ընտանիքի միակ տեսակը -ն է։
Դուբովսկի (գյուղ, Ալիկովսկի շրջան)
Դուբովսկի (Дубовский, Дубовски), գյուղ Ռուսաստանի Չուվաշիա հանրապետության Ալիկովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2006 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 74 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Չուվաշիա հանրապետության Ալիկովսկի շրջանի բնակավայրեր
Քնած աղջիկը
«Քնած աղջիկը», հոլանդացի նկարիչ Յան Վերմերի կտավը։
Նկարում պատկերված է սեղանի կողքին նստած աղջիկ։ Նա փակել է իր աչքերը և ձեռքով պահում է իր գլուխը։ Առաջնային պլանում սեղանի վրա դրված է մրգերով լի վազը և գինով լցված սափորը։ Կտավում սեղանի վրա խառնաշփոթ թափթփվածություն է, որը նկարիչը չի թաքցրել, ինչպես նաև հետևի պլանում գտնվող սենյակի աղքատիկ ինտերյերը։ Դիտորդը, սենյակի բաց դռան միջոցով, որտեղ նստած է քնած աղջիկը կարող է նաև տեսնել հարևան սենյակը։ Ռենտգեն հետազոտությունը պարզել է, որ Յան Վերմերը սկզբից նկարի համար այլ ֆոն է մտածել և պատկերել։ Այսինքն, աղջկա հետևում պետք է կանգնած լիներ տղամարդ, իսկ դռան մոտ շուն նստած լիներ։ Վերմերը գինով լցված սափորը պատկերելով առաջին պլանում` ցանկացել է այդպիսով բացատրել աղջկա քնելու պատճառը, որն էլ որոշում է կտավի անունը։ 1696 թվականի մայիսի 16-ին Ամստերդամում նկարը վաճառվել է հետևյալ անվանումով «Een dronke slafende Meyd aen een Tafel» (Խմած և քնած աղջիկը սեղանի վրա)։ Իսկ հաջորդ անգամ գեղանկարը վաճառվել է «Een slapent vrouwtje, van de Delfse van der Meer» (Քնած երիտասարդ կինը, Դելֆտից Վան դե Մերայի կողմից) անունով։ Նկարում պատկերված աղջիկը աղախին չէ, նրա թանկարժեք հագուստը խոսում է այն մասին, որ նա ամուսնացած տնային տնտեսուհի է։ Նրա դիրքորոշումը ընկալվում է երկու ձևով` կամ որպես այլաբանական մելամաղձություն, կամ էլ ծուլություն, որը միջնադարյան աստվածաբանության մեջ մահացու մեղք էր համարվում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1657 նկարներ Կատեգորիա:Մետրոպոլիտեն թանգարանի նկարներ Կատեգորիա:Յան Վերմեերի նկարներ
Ռոկիցանի շրջան
Ռոկիցանի շրջան (Okres Rokycany), շրջան Չեխիայի Պլզենի երկրամասում։ Վարչական կենտրոնն է Ռոկիցանի քաղաքը։ Տարածքի մակերեսը 657 կմ2 է։ Բնակչությունը՝ ։ Շրջանի կազմի մեջ է մտնում 68 համայնք, որից 6-ն ունեն քաղաքի կարգավիճակ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Չեխիայի շրջաններ
Նատալինկա (գյուղ, Միխայլովսկի շրջան)
Նատալինկա (Наталинка), գյուղ Ռուսաստանի Ռյազանի մարզի Միխայլովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 6 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Ռյազանի մարզի Միխայլովսկի շրջանի բնակավայրեր
Շեկովսկի գյուղական խորհուրդ (Լուբենսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր
Պոպեայի թագադրությունը
Պոպեայի թագադրությունը (L'incoronazione di Poppea), իտալացի երգահան Կլաուդիո Մոնտեվերդիի օպերա (dramma musicale) նախախաղով և երեք գործողությամբ։ Իտալերեն լիբրետտոն Ջովաննի Ֆրանչեսկո Բուզինելոյի՝ հիմնված Ներոնի գահակալությանը վերաբերող հռոմեացի պատմիչների տեղեկությունների վրա (Տակիտոսի «Տարեգրության» 13-16-րդ գրքերը և այլն)։ Առաջնախաղը կայացել է Վենետիկի Teatro Santi Giovanni e San Paolo թատրոնում 1642-1643 թթ. կառնավալային սեզոնի ընթացքում։
Համարվում է պատմական սյուժեի հիման վրա գրված առաջին օպերաներից մեկը, եթե ո'չ առաջինը։
Օպերան համարվում է Կլաուդիո Մոնտեվերդիի լավագույն ստեղծագործություններից մեկը և ներկայումս էլ մեծ հաջողությամբ բեմադրվում է աշխարհի առաջատար օպերային թատրոններում։
Կատեգորիա:Մոնտեվերդիի օպերաներ Կատեգորիա:1642 բեմադրվածներ Կատեգորիա:Իտալերեն օպերաներ
Սաբաժո (Խոբի շրջան)
Սաբաժո (საბაჟო), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Խոբի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 3 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խոբիից հեռու է 18 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 1448 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խոբի շրջան‎‎‎
Զադոլինա
Զադոլինա (Задолина), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ռատնովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Զադոլինա գյուղում բնակվում էր 102 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,347 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 293,95 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ռատնովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ակնախաղ
Ակնախաղ, լեռնագագաթ Գեղարքունիքի մարզում, Արեգունի լեռների կենտրոնական մասում, Խաղկան գետի ձախափնյակում, Արտանիշ գյուղից 2,5 կմ հյուսիս։ Բարձրությունը 2472 մ է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնագագաթներ Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի լեռնագրություն
Վարիացիաներ
Վարիացիաներ ( – փոփոխություն), երաժշտական ստեղծագործություն, նաև երաժշտական ձև՝ հիմնված ավարտուն երաժշտական թեմայի և նրա բազմակի տարբերակվող կրկնությունների վրա (5–6-ից մինչև մի քանի տասնյակ) ։ Կոչվում է նաև թեմա և վարիացիա, քանի որ թեմայի յուրաքանչյուր փոխակերպված, ձևափոխված կրկնությունն անվանում են վարիացիա։
Առանձին վարիացիայում բացահայտվում են թեմայի երաժշտական կերպարի տարբեր հատկանիշներ, կամ ստեղծվում են նոր կերպարներ՝ մեկ ընդհանուրի հիման վրա։ Վարիացիայում հաջորդաբար տարբերակվում, փոփոխվում են թեմայի գրեթե բոլոր առանձնահատկությունները՝ ֆակտուրան, մեղեդին, նվագակցությունը, ռիթմը, ձայնակարգը, տոնայնությունը, տեմպը, չափը, այդուհանդերձ, բոլոր վարիացիաներում թեման մնում է ճանաչելի։
Վարիացիաները հայտնի են ժողովրդական և պրոֆեսիոնալ երաժշտության մեջ։ 17-18-րդ դարերում վարիացիայում ավելի շատ ընդգծվել է կատարողական վիրտուոզային հատկանիշը, որի շնորհիվ առավել զարգացել, մշակվել է թեմայի ֆակտուրան՝ շարադրման կերպը։ Կարևորելով այդ հատկանիշը՝ հաճախ վարիացիաներ են գրվել այլ կոմպոզիտորի ստեղծագործության թեմաներով։ Ավելի ուշ կոմպոզիտորները ձգտել են վարիացիան միավորել ընդհանուր զարգացող բովանդակությամբ, որն էլ պահանջում է թեմայի առավել աճող ձևափոխումներ (ծավալի, բնույթի)՝ վարիացիայի միավորման, նրանց սահմանագծերի հարթեցման միջոցով։
Վարիացիաները կարող են լինել ինքնուրույն ստեղծագործություն (թեմա և վարիացիա), նաև խոշոր ձևի ստեղծագործության (սոնատ, սիմֆոնիա և այլն) մաս։ Այն վարիացիան, որոնց թեմայի հիմնական հատկանիշներն էականորեն չեն փոփոխվում, կոչվում են խիստ (դասական երաժշտություն), մեծ փոփոխությունների դեպքում՝ ազատ (ռոմանտիկ. և ավելի ուշ դարաշրջանների երաժշտություն)։
Ազատ վարիացիա են Ռ. Շումանի «Սիմֆոնիկ էտյուդները», Ա. Բաբաջանյանի «Հերոսական բալլադը», Է. Միրզոյանի լարային կվարտետը, Է. Արիստակեսյանի «Ֆանտաստիկ վարիացիաները» և այլն։
Միմյանց հաջորդող 2 թեմայի հիման վրա գրված վարիացիաներն անվանվում են կրկնակի, որի դեպքում վարիացիայում փոխընդմեջ տարբերակվում են 1-ին, ապա՝ 2-րդ թեմաները։ Վարիացիոն զարգացման սկզբունքներից է նաև որևէ ձայնում անփոփոխ կրկնվող թեմայի ուղեկցումը նոր մեղեդիներով։ Եթե այդպիսի վարիացիայում անընդմեջ կրկնվող թեման շարադրվում է ներքևի ձայնում՝ բասում, ձևը կոչվում է վարիացիա՝ օստինատո բասի հիման վրա (վարիացիա basso ostinato), եթե կրկնվող մեղեդին շարադրվում է վերևի ձայնում՝ սոպրանոյում՝ վարիացիա՝ օստինատո սոպրանոյի հիման վրա (վարիացիա soprano ostinato)։ Վերջինի ցայտուն օրինակներից է Մ. Ի. Գլինկայի «Կամարինյանը»։
Գրականություն
Կատեգորիա:Երաժշտագիտություն Կատեգորիա:Երաժշտական եզրույթներ
Սերման
Սերման, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Ջուլամերկի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ինուկսուկ
Ինուկսուկ (Inuksuk; հոգնակի՝ Ինուկսուիտ; տարածված է նաև Ինուկշուկ տարբերակը, Inukshuk), ինուիտների մշակույթում տարածված քարե ֆիգուր։ Ինուկտիտ լեզվից բառացի թարգմանությամբ նշանակում է «մարդու փոխարինող» ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կանադայի մշակույթ Կատեգորիա:Նունավութի խորհրդանիշեր
Մեծ Ուզեն
Մեծ Ուզեն (Үлкен Өзен, Қараөзен), ներքին հոսանքի տափաստանային գետ, որը հոսում է Սարատովի մարզով և Հարավղազախստանային շրջանով։
Ղազախերեն անվանումը՝ Կարա-Օզեն, այսինքն Սև (չորայնության ժամանակ չցամաքող) գետ։