cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Գրադարանագիտություն
Գրադարանագիտություն, գիտության ճյուղ, որ ուսումնասիրում է տպագիր երկերի հասարակական-գրադարանային օգտագործման նպատակները, սկզբունքննրը, կազմակերպման միջոցներն ու եղանակները։ Հիմնական բաժիններն են․ ընդհանուր Գրադարանագիտություն, որ քննում է հասարակության մեջ գրադարանների տեղի ու դերի հարցերը, ուսումնասիրում գրադարանային գործի կազմակերպման հիմունքները, գրադարանային ցանցի կառուցվածքի և տիպականացման սկզբունքները, գրադարանային ֆոնդեր, գրադարանների գրքային ունեցվածքի (ֆոնդերի) համալրման, գրադարանային մշակման, դասավորման ու պահպանման հարցերը, գրադարանային գրացուցակներ, տպագիր երկերի նկարագրության, դասակարգման և գրացուցակների կազմման եղանակները, աշխատանք ընթերցողի հետ (գրադարանում ընթերցողներին սպասարկևլու կարգը, նրանց հետ աշխատանք տանելու ձևերն ու մեթոդները, ընթերցանությաև ղեկավարումը և այլն), գրադարանի աշխատանքների կազմակերպում (գրադարանների աշխատանքի կազմակերպումը, նորմավորումը, պլանավորումն ու հաշվառումը, ինչպես և գրադարանային շենքերի շինարարության և սարքավորման, գրադարանային աշխատանքի մեքենայացման և ավտոմատացման հարցերը և այլն), գրադարանային գործի պատմություն, որ ուսումնասիրում է գրադարանային գործը, գրքերի հասարակական օգտագործումը անցյալում։
Հայաստանում Գրադարանագիտության գործում վաստակ ունեն Ն․ Կոստիկյանը, Ա․ Բաբայանը, Ռ․ Իշխանյանը և ուրիշներ։
Կատեգորիա:Գրադարանավարություն
Պորտուգալական գրականություն
Պորտուգալական գրականության առավել վաղ նմուշներն են Ա․ Ժիրալդիշի (14-րդ դար) հերոսական պոեմից պահպանված հատվածը և ժողովրդական քնարական ստեղծագործություններ։
13-15-րդ դարեր
13-15-րդ դարերում ասպետական քնարերգության բազմաթիվ նմուշներ զետեղված են «կանցոններ»-ում։ Այդ շրջանում կղերական գրականությունը լատիներենից անցել է ժողովրդական լեզվին։ 15-րդ դարի սկզբից ստեղծվել են Ֆ․ Լոպիշի (1380-1460 թվականներին), Գ․ Էանիշ դի Ազուրարայի (1410-1474 թվականներին) և այլոց պատմական ժամանակագրությունները, որոնցում արժանահավատ փաստերը զուգորդվել են լեգենդների և զրույցների հետ։ 15-րդ դարի վերջից սկսած Պորտուգալիայի տնտեսության վերելքի ու բուրժուական հարաբերությունների առաջացման, քաղաքացիների հզորության ամրապնդման պայմաններում ստեղծվել է վերածննդի գրականությունը։ Դրա սկզբնավորողներից մեկը՝ պորտուգալական թատրոնի հիմնադիր Ժ․ Վիսենտեն (մոտ 1470-1536 թվականներին), իր պիեսներում քննադատել է հասարակական արատներն ու եկեղեցին։ Վերածննդի գրողների մեծ մասին՝ Բ․ Ռիբեյրու (մոտ 1482-1552 թվականներին), Ֆ․ Սա դի Միրանդա (1481-1558 թվականներին), Ա․ Ֆեռեյրա (1528-1569 թվականներին), հատկանշական է կողմնորոշումը դեպի իտալական վերածնության նմուշները։
Պորտուգալիայում Վերածննդի խոշորագույն ներկայացուցիչն է դրամատուրգ և բանաստեղծ Լ․ դի Կամոենսը (1524 թվականին կամ 1525-1580նթվականներին)։ 16-րդ դարի կեսին տնտեսական ու քաղաքական ճգնաժամի պայմաններում Պորտուգալիայի վերածնության գրականությունը անկում է ապրել։
Օստրով (այլ կիրառումներ)
Օստրով, կարող է վերաբերել՝
Պորտուգալական գրականություն
13-15-րդ դարեր
Պոեզիայում տարածվել է Լ․ դե Գոնգորաի Արգոտեի ազդեցությունը, նկատելի տեղ են գրավել միստիկական տրամադրությունները։
17-18-րդ դարեր
17-18-րդ դարերի վերածննդի մարդասիրական ավանդույթներին են հետևել միայն բանաստեղծ Ֆ․ Ռ․ Լոբուն (18-րդ դարի սկիզբ), դրամատուրգներ Մ․ Մաշադուն (1570-1640 թվականներին), Ժ․ Ֆեռեյրա դի Վաշկոնսելուշը (1515-1585 թվականներին), Ա․ Սեռան դի Կաշտրուն (1610-1685 թվականներին) և Ա․ Ժ․ Սիլվան (1705-1739 թվականներին)։ 18-րդ դարի կեսին Պորտուգալիայի գրականություն են թափանցել Լուսավորության գաղափարները։
19-րդ դար
19-րդ դարի 30-ական թվականներին ծաղկում է ապրել ռոմանտիզմը, որի հիմնադիրն էր Ժ․ Բ․ Ալմեյդա Գառետը (1799-1854 թվականներին)։ 19-րդ դարի կեսին Պորտուգալիայի գրականության մեջ ուժեղացել է հետաքրքրությունը ժամանակակից թեմայի նկատմամբ։ Ռոմանտիզմի կողմնակիցների դեմ, հանուն ռեալիստական մեթոդի, հանդես են եկել «կոիմբրյան դպրոցի» գրողները, որի խոշորագույն ներկայացուցիչն էր Ժ․ Մ․ էսա դի Կեյրուշը (1843-1900 թվականներին)։
20-րդ դար
Հիասթափությունը 1910 թվականին բուրժուական հեղափոխությունից և ֆաշիստ, դիկտատուրայի հաստատումը (1926 թվականին) ուժեղացրել են հոռետեսական տրամադրությունները Պորտուգալիայի բուրժուական մտավորականության շրջանում (Գ․ դի Ֆարիա, 1907-1929 թվականներին, Ժ․ դի Բրուժիշ, 1899-1952 թվականներին, Ա․ դի Աոուզ, ծնվել է 1898 թվականին, ժ․ դի Ալմեյդա Նեգրեյրուշ, ծնվելա է 1893 թվականին, Բ․ դա Ֆոնսեկա, ծնվել է 1905 թվականին)։ Երկրում դեմոկրատական շարժման աճը ազդեցություն է գործել առաջադեմ գրողների վրա և ուժեղացրել նրանց ձգտումը սոցիալական թեմայի, կյանքի ռեալիստական պատկերման նկատմամբ (Ա․ Ռիբեյրու, 1885-1963 թվականներին, Ժ․ Մ․ Ֆեռեյրա դի Կաշտրու, ծնվել է 1898 թվականին, Ա․ Ռոդրիգիշ, ծնվել է 1904 թվականին, Տ․ Կին, ծնվել է 1915 թվականին)։ 1940-ական թվականներին մոդեռնիստների դեմ մղված պայքարում է ձևավորվել նեոռեալիստ գրողների խումբը (ժ․ Գոմիշ Ֆեռեյրա, ծնվել է 1900 թվականին, Ա․ Ռեդոլ, 1911-1969 թվականներին, Ս․ Ժ․ Պերեյրա Գոմիշ, 1909-1949 թվականներին, Ֆ․ Նամորա Գոնսալվիշ, ծնվել է 1919 թվականին)։
Դեմոկրատական ազատությունների և սոցիալական արդարության համար պայքարն արտացոլվել է.
1974 թվականին ֆաշիստական վարչակարգի տապալումից հետո առաջադեմ գրողները ակտիվորեն ներգրավվել են նոր, դեմոկրատական Պորտուգալիայի կառուցման մեջ։
Գրականություն
Научная библиотека диссертаций и авторефератов disserCat http://www.dissercat.com/content/poetika-liriki-mariu-de-sa-karneiru#ixzz3TuiQbUEV
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Պորտուգալիայի գրականություն
Կեղծ գայթակղություն
Կեղծ գայթակղություն ((The Good Shepherd), ԱՄՆ, 2006 թվական), Ռոբերտ Դե Նիրոյի դրամատիկ թրիլլերն է ԱՄՆ-ի և ԽՍՀՄ-ի միջև սառը պատերազմի տարիների լրտեսության մասին։
Սյուժե
Ֆիլմի սկիզբը մեզ տանում է 1939 թվական, երբ Յեյլի համալսարանի ուսանող Էդվարդ Ուիլսոնը (Դեյմոն) մասնակցում է «Գանգեր և ոսկորներ» գաղտնի առաջադրանքին, որը ներառում էր ամերիկյան ապագա քաղաքական վերնախավը։ Հավատարման երդում տալով՝ նա իր նոր ընկերներին պատմում է գաղտնիքը, որ մինչ այդ պահը ոչ ոքի չէր վստահել։ Էդվարդի կարծիքով՝ դա կապված է նաև իր հոր մահվան հետ՝ ամերիկյան ռազմածովային բանակի սպայի, ով իրականում մահացել էր ոչ թե զենքի մաքրման ժամանակ տեղի ունեցած դժբախտ պատահարի, այլ ինքնասպանության պատճառով։
Գաղտնի ընկերությանը միանալու արարողությունից հետո ավագ անդամներից մեկը հայտնում է Ուիլսոնին, որ մինչև ծովակալի մահը պարբերաբար ստուգումներ էին անցկացվել՝ պարզելու նրա հավատարմությունն ընթացիկ կառավարությանը։ Համալսարանն ավարտելուց հետո Էդվարդն ամուսնանում է Մարգարետ Ռասսելի հետ (Անջելինա Ջոլի), ով նրանից երեխայի է սպասում։ Ուիլսոնո գեներալ Սալլիվանից (Դե Նիրո) ԱՄՆ-ի՝ մարտավարական առաջադրանքների կատարման ընկերության Լոնդոնի մասնաճյուղում աշխատելու առաջարկ է ստանում։ Էդվարդն ընդունում է առաջարկը և մի շաբաթ անց, թողնելով երիտասարդ կնոջը, մեկնում Լոնդոն։ Որոշ ժամանակ անց նա հայտնվում է հետպատերազմյան Բեռլինում, որտեղ մասնակցում է ԽՍՀՄ-ի և կոալիցիայով ապագա խորհրդային երկրների հատուկ ծառայությունների ուժերի առերեսմանը։ Տեխնոլոգիական գերազանցության մարտում երկու կողմն էլ օգտագործում են տարբեր ազգությունների գիտնականների, նաև ազգայնամոլների(նացիստ)։ Այս շրջանում Էդվարդն առաջին անգամ առնչվում է խորհրդային լրտեսի հետ, որն աշխատում էր Ուլիսս կեղծանունով (Շտեֆանկո)։
Ուիլսոնը տուն է վերադառնում միայն վեց տարի անց և առաջին անգամ տեսնում որդուն։ Մարգարետը նրան ամուսնական անհավատարմությամբ էր սպասել։ Էդվարդը խոստովանում է, որ ինքն էլ է նման մի սխալ գործել։ Գեներալ Սալլիվանի հետ հանդիպումից հետո Էդվարդը Կենտրոնական Ամերիկայի երկրներից մեկում մի առաջադրանք է ստանում, որտեղ ռուսները ևս իրենց «մասնակցությունն» ունեին։ Էդվարդն աշխատանքում միշտ ինչ-որ ուժեղ հակազդեցություն է նկատում, որը նա համարում էր խորհրդային լրտես Ուլիսի գործը։ Անցնում են ևս մի քանի տարիներ, Էդվարդի համար դրանք Կենտրոնական հետախուզական վարչության (ЦРУ) և Պետական անվտանգության կոմիտեի (КГБ) միջև պատերազմի տարիներ էին։ Նա չի տեսնում, թե ինչպես է մեծանում որդին, որը նույնպես Յեյլի համալսարանում «Գանգեր և ոսկորներ»-ին է անդամակցում։ Ուիլսոն-կրտսերը արդեն Կենտրոնական հետախուզության լրտես դառնալու առաջարկ ունի։ Մարգարետը կտրականապես դեմ է դրան։ Նրա և Էդվարդի միջև վերջնական վիճաբանություն է լինում։
Սառը պատերազմը և լրտեսական առաջադրանքները շրջադարձեր են ընդունում։ Կենտրոնական հետախուզական վարչությունը ձախողում է Սվինեյում առաջադրանքը։ Տեղեկատվություն տեղափոխելիս ռուսները նկատում են Ուիլսոն-Կրտսերին՝ հոր խոսակցությունը լսելիս։ Այստեղ գլխավոր «դերը» խաղում է նրա սիրած աղջիկը, ով, պարզվում է, որ խորհրդային լրտես էր։ Երիտասարդ Ուիլսոնը չի հավատում դրան և պատրաստվում է ամուսնանալ աղջկա հետ։ Փորձելով հասկանալ տեղի ունեցածը և թաքցնել տղայի դավաճանությունը՝ Էդվարդը գնում է Ուլիսի հետ ուղիղ հաղորդակցման։ Ուլիսը ստանում է հաղթական առաջադրանքը, Էդվարդը՝ տղայի համբավը։ Հաղթական խաղաքարտերը կարող էին վերադարձվել։ Սառնաչյուն համաձայնության երկու հակառակորդները սպանում են հարսնացուին հարսանիքից առաջ։ Որոշ ժամանակ անց, Ալենի՝ ֆինանսական սկանդալի պատճառով հրաժարականից հետո, Էդվարդ Ուրիլսոնին առաջարկում են դառնալ Կենտրոնական հետախուզական վարչության նոր տնօրենը։ Ֆիլմի վերջում նա լքում է իր հին աշխատասենյակը և մեկնում հետախուզական աշխատանքի ղեկավարման նոր թև՝ ժողովրդավարության համար պատերազմում նոր հաղթանակներ տանելու։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:2006 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Universal Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Նյու Յորքում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոնդոնում Կատեգորիա:Լոնդոնում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:2000-ականների դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Վաշինգտոն ԿՇ-ում Կատեգորիա:Ռոբերտ Դե Նիրոյի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1940-ականներին Կատեգորիա:Գերմաներեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մարտաֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրենսիս Ֆորդ Կոպպոլայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Իրական դեպքերի հիման վրա նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:2000-ականների ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1930-ականներին Կատեգորիա:StudioCanal ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1960-ականներին
(5608) Օլմոս
(5608) Օլմոս (Olmos), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1993 թվականի մարտի 12-ին Սեյձի Ուեդայի և Հիրոսի Կանեդայի կողմից Կուշիրոյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,642092 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5239 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7603 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1568,63 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,2295 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,09° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1993 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սեյձի Ուեդայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Հիրոսի Կանեդայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Կիռդալու
Կիռդալու (Kirdalu), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Սակու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 86 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Սակու շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Օստրովերխովկա (այլ կիրառումներ)
Օստրովերխովկա, կարող է վերաբերել՝
Մահացածներ բեռնատարում (Սան Անտոնիո, 2022)
2022 թվականի հունիսի 27-ին Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների Տեխաս նահանգի Սան Անտոնիո քաղաքի Լաքլենդ ռազմաօդային բազայի մոտ, տրակտորի բեռնատար-կցասայլում հայտնաբերվել է 46 դի ։ Հաղորդվում է, որ մահերը տեղի են ունեցել Հարավային Տեխասում ապօրինի ներգաղթյալների մաքսանենգության ակնհայտ փորձի ժամանակ, և դա իր տեսակի մեջ մաքսանենգության ամենամահաբեր միջադեպն է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների պատմության մեջ ։
Նախապատմություն
2022 ֆինանսական տարվա ընթացքում գրանցվել է ԱՄՆ-Մեքսիկա սահմանը հատած ներգաղթյալների ռեկորդային քանակություն։ Իշխանությունները գրանցել են ավելի քան 2 միլիոն ներգաղթյալի ձերբակալություն։ ԱՄՆ մաքսային և սահմանների պաշտպանության տվյալները ցույց են տվել, որ մայիսին սահմանին անօրինական ներգաղթի ձերբակալությունները հասել են երբևէ գրանցված ամենաբարձր մակարդակին։ Նրանք մայիս ամսին սահմանի երկայնքով 239,416 ձերբակալություն են իրականացրել, ինչը 2 տոկոսով ավել է ապրիլի համեմատ՝ ըստ ընդհանուր տվյալների ։
Սան Անտոնիոն հայտնի է որպես Տեխասից Միացյալ Նահանգներ տեղափոխվող ներգաղթյալների հիմնական տարանցիկ կետ ։ Մաքսանենգները մեծ բեռնատարների միջոցով գաղթականներին տեղափոխում են քաղաք, որը գտնվում է ԱՄՆ-Մեքսիկա սահմանից 150 մղոն հեռավորության վրա ։ 2022 թվականի հունիսի սկզբին, Լոս Անջելեսու մ կայացած Ամերիկյան երկրների գագաթնաժողովի ժամանակ ԱՄՆ Ներքին անվտանգության նախարարությունը մանրամասներ է հրապարակել մարդկանց մաքսանենգության և չարտոնված ներգաղթի դեմ պայքարելու Ջո Բայդենի վարչակազմի ջանքերի վերաբերյալ։ Արևմտյան կիսագնդում մեկնարկած գործողությունների շարքը հանդիսանում է՝ տարածաշրջանում երբևէ իրագործված, մարդկանց մաքսանենգության դեմ պայքարի ամենախոշոր գործողություններից մեկի մի մասը, որտեղ ավելի քան 1300 աշխատակիցներ են մասնակցել, և մոտ 2000 մաքսանենգ է ձերբակալվել են ընդամենը երկու ամսվա ընթացքում ]:
Բացահայտում
Հունիսի 27-ին տրակտոր-կցասայլը հայտնաբերել են մոտակա հիմնարկի աշխատողները ։ Տրակտոր-կցասայլում հայտնաբերվել է առնվազն 46 դի։ 16 հոգի ողջ են եղել և հոսպիտալացվել են ։ Հաղորդվում է, որ մահերը տեղի են ունեցել առերեւույթ միգրանտների մաքսանենգության ժամանակ ։ Երեք անձ բերման է ենթարկվել ։
Անդրադարձ
Տեխասի նահանգապետ Գրեգ Էբոթը և սենատոր Թեդ Քրուզը մեղադրել են ԱՄՆ նախագահ Ջո Բայդենին, ասելով, որ նրա «բաց սահմանների» քաղաքականությունն է հանգեցրել է այս դեպքին, և նրա «օրենքն իրականացնելուց հրաժարվելը» (...) «մահացու հետևանքներ է ունեցել» ։ Մեքսիկայի նախագահ Անդրես Մանուել Լոպես Օբրադորը ափսոսանք է հայտնել մահերի համար և ասել, որ Մեքսիկայի կառավարությունը պատրաստ է աջակցել ԱՄՆ իշխանություններին։ Լոպես Օբրադորը ասել է, որ ողբերգության պատճառը «մարդկանց թրաֆիքինգն»  է  և «հուսահատությունը» ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մաքսանենգություն Կատեգորիա:Ամերիկայի պատմություն Կատեգորիա:Իրադարձություններ ԱՄՆ-ում Կատեգորիա:2022 իրադարձություններ Կատեգորիա:Տեխասի պատմություն
Սալիխովո (գյուղ, Իշիմբայսկի շրջան)
Սալիխովո (Салихово, Сәлих), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իշիմբայսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 686 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իշիմբայսկի շրջանի բնակավայրեր
Խատիսսոփելի
Խատիսսոփելի (ხატისსოფელი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Քվեմո Քարթլիի մարզի Բոլնիսի շրջանում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Բոլնիսի շրջան
Նովոալեկսանդրովկա (գյուղ, Մալովիսկայի շրջան)
Նովոալեկսանդրովկա (Новоолександрівка), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Մալովիսկայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովոալեկսանդրովկա գյուղում բնակվում էր 90 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Մալովիսկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Անծանոթ (ֆիլմ, 2015)
«Անծանոթ» (El desconocido), ռեժիսոր Դենի դե լա Տորրեի իսպանական ֆիլմը։ Ֆիլմի պրեմիերան կայացել է Վենետիկի 72-րդ կինոփառատոնի ընթացքում «Վենետիկի օրեր» ծրագրի շրջանակներում։
Սյուժե
Առավոտյան Կարլոսը երեխաներին տանում էր դպրոց, իսկ հետո գնալու էր բանկ, որտեղ աշխատում էր։ Ավտոմեքենան կանգնեցնելուց հետո փակ համարից նրան զանգում է մի անծանոթ և ասում, որ մեքենայի բոլոր նստարանների տակ ռումբ է դրված, որոնք կաշխատեն այն ժամանակ, երբ ինչ-որ մեկը կփորձի վեր կենալ իր տեղից։ Ռումբը չի գործի միայն այն դեպքում, երբ Կարլոսը անծանոթի բանկային հաշվին կփոխանցի խոշոր գումար։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2015 ֆիլմեր Կատեգորիա:Իսպանական ֆիլմեր Կատեգորիա:Իսպաներեն ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների էքշն թրիլեր ֆիլմեր
Օստրովկա (այլ կիրառումներ)
Օստրովկա, կարող է վերաբերել՝
Խորոշովո (գյուղ, Ռոսլավլսկի շրջան)
Խորոշովո (Хорошово), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 289 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի բնակավայրեր
Օստրովոկ (այլ կիրառումներ)
Օստրովոկ, կարող է վերաբերել՝
(5609) Ստրոնկոն
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,101093 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6493 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,5529 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1994,67 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,180481 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,39° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1993 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Անտոնիո Վանյոցիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Պինոկկիո (անիմացիոն ֆիլմ 2022)
«Պինոկկիո» (անգլ․ Pinocchio)՝ Գամերիկյան գալիք մութ-ֆանտաստիկ երաժշտական ֆիլմ է, որը նկարահանվել է Գիլերմո դել Տորո յի և Մարկ Գուստաֆսոնի կողմից՝ հիմնված Կառլո Կոլոդի ի « Պինոկկիոյի արկածները » իտալական վեպի վրա։ Ֆիլմի արտադրմամբ և տարածմամբ զբաղվում է Նեթֆլիքս ը, իսկ թողաթկումը պլանավորվում է 2022 էվալանին։
Բովանդակություն
Գործողությունները տեղի կունենան 1930-ական թվականներին ֆաշիստական Իտալիայում։ Ֆիլմը կպատմի Կարլո Կոլոդիի հեքիաթի մութ տարբերակը փայտե տիկնիկի մասին, որը կյանքի է կոչվում ու ցանկանում է իսկական տղա դառնալ։
Արտադրություն
2008 թվականին Գիլերմո դել Տորոն հայտարարեց, որ իր հաջորդ նախագիծը՝ իտալական վեպի առավել մռայլ ադապտացիան՝ « Պինոկկիոյի արկածները », մշակման փուլում է գտնվում։ Նա «Պինոկկիոն» անվանել է իր կրքոտ նախագիծը՝ հայտարարելով, որ «արվեստի ոչ մի ձև չի ազդել իմ կյանքի և ստեղծագործության վրա, որքան անիմացիան, և պատմության մեջ ոչ մի կերպար ինձ հետ այնքան սերտ անձնական շկապ չի ունեցել, որքան Պինոկկիոն» և «Ես ուզում էի նկարել այս ֆիլմը , ինչքան ինձ հիշում եմ» ։ 2011 թվականի փետրվարի 17-ին հայտարարվեց, որ Գրիս Գրիմլին և Մարկ Գուստաֆսոնը համատեղ կաշխատեն Պինոկկիոյի տիկնիկային ֆիլմի վրա, Գիլերմո դել Տորո յի և Մեթյու Ռոբինսի սցենարով, The Jim Henson Compony և Pathé ստուդիաների հետ համատեղ ։ 2012 թվականի մայիսի 17-ին Գրիմլիին փոխարինեց Դել Տորոն ։ 2012 թվականի փետրվարին Դել Տորոն թողարկեց մի քանի կոնցեպտ-արվեստ՝ Պինոկկիո, Ջեպպետտո, Խոսող ծղրիդը, Մանջաֆոկո և Աղվեսը կատվի հետ։ 2012 թվականի հուլիսի 30-ին հայտարարվել էր, որ ֆիլմը արտադրվելու և անիմացվելու է ShadowMachine-ի կողմից։ Ի սկզբանե պլանավորվում էր այն թողարկել 2013 կամ 2014 թվականին , բայց  նախագիծը երկար տարիներ առանց լրացուցիչ տեղեկությունների գնաց արտադրական դժողք։
2017 թվականի օգոստոսի 1-ին Դել Տորոն հայտարարեց IndieWire-ում, որ ֆիլմի բյուջեի համար լրացուցիչ 35 միլիոն դոլար է հարկավոր, հակառակ դեպքում ֆիլմը կչեղարկվի ։ 2017 թվականի նոյեմբերի 8-ին նա բացահայտեց, որ նախագիծը չի ընթանում, քանի որ ոչ մի ստուդիա չէր ցանկանում ֆինանսավորել այն ։ Ինչ-որ պահ Մեթյու Ռոբինսը վերանայեց ֆրանսիացի նկարչուհի Ջոան Սֆարի հետ 2D-անիմացիոն ֆիլմ ստեղծելու հնարավորությունը, որպեսզի նվազեցնի ծախսերը, բայց Դել Տորոն ի վերջո որոշեց, որ պետք է օգտագործի կադրային անիմացիան, նույնիսկ եթե ավելի մեծ բյուջեի պատճառով կանաչ լույս ստանալը ավելի դժվար կլինի ։ Այնուամենայնիվ, 2018 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Նեթֆլիքս ը օգնության հասավ ֆիլմին և ձեռք բերեց այն հետագա արտադրության համար ։
Դերասանական կազմ
2020 թվականի հունվարին հայտարարվեց, որ Ռոն Պերլմանը, Թիլդա Սուինթոնը, Յուեն Մակգրեգորը, Քրիստոֆ Վալց ը և Դեյվիդ Բրեդլին միացել են անիմացիոն ֆիլմի դերասանական կազմին ։ Նախկինում դերասանական կազմում դիտարկվում էին Դենիել Ռեդքլիֆ ը, Թոմ ՈՒեյթս ը և Քրիստոֆեր Ուոքեն ը ։ 2020 թվականի օգոստոսի 19-ին Գրեգորի Մաննը, Քեյթ Բլանշեթ ը, Թիմ Բլեյք Նելսոնը, Ֆին Վոլֆհարդ ը, Ջոն Թուրթուրո ն և Բյորն Գորմանը միացան ֆիլմի դերասանական կազմին ։
Էկրանավորում
Նկարահանումները սկսեցին Մեքսիկա յի Գվադալախարա քաղաքում և Օրեգոն նահանգի Պորտլենդ ում 2020 թվականի հունվարի 31-ին և պետք է տևեր հինգ ամիս ։
Երաժշտություն
Ալեքսանդր Դեսպլատը պատրաստվում է գրել օրիգինալ երգեր ֆիլմի համար ։ Ֆիլմը երկրորդ անգամ նշանավորվեց, երբ Դեսպլան և դել Տորոն միասին համագործակցեցին ֆիլմի ստեղծման ժամանակ, «Ջրի ձևը» ֆիլմից հետո ։
Թողարկում
2018 թվականի նոյեմբերին Նեթֆլիքը հայտարարեց, որ ֆիլմի թողարկումը նշանակված է 2021 թվականին ։ 2021 թվականի հունվարի 14-ին Նեթֆլիքս ի գործադիր տնօրեն Թեդ Սարանդոսը հայտարարեց, որ ֆիլմի թողարկումը կարող է տեղափոխվել 2022 թվական կամ ավելի ուշ, երբ Նեթֆլիքս ը կթողարկի 6 անիմացիոն ֆիլմեր մեկ տարում ։ 2021 թվականի դեկտեմբերին դել Տորոն հաստատեց, որ ֆիլմի պրեմիերան կկայանա 2022 թվականին ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Գիլյերմո դել Տորոյի ֆիլմեր Կատեգորիա:Իսպանական մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Netflix-ի արտադրության ֆիլմեր
Սոլֆերինո
Սոլֆերինո  (Solferino), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Մանտուա գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 2308 մարդ։ Խտությունը՝ 178 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 13 կմ²։ Էլեկտրոնային փոստ՝ 46040, հեռախոսային կոդ՝ 0376։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ռուս-ուկրաինական հարաբերություններ
Ռուսաստանի Դաշնության և Ուկրաինայի միջև դիվանագիտական հարաբերությունները հաստատվել են 1992 թվականի փետրվարի 14-ին։
Ներկայումս Ռուսաստանի Դաշնությունը ունի Կիևում դեսպանություն և Խարկովում, Օդեսայում, Լվովում գլխավոր հյուպատոսություններ։ Ուկրաինան դեսպանատուն ունի Մոսկվայում և գլխավոր հյուպատոսություններ Սանկտ Պետերբուրգում, Նովոսիբիրսկում, Եկատերինբուրգում և Դոնի Ռոստովում ։
1997 թվականի մայիսի 31-ին Ռուսաստանի և Ուկրաինայի նախագահներ Բորիս Ելցինը և Լեոնիդ Կուչման Կիևում ստորագրեցին բարեկամության, համագործակցության և գործընկերության մասին պայմանագիր Ռուսաստանի Դաշնության և Ուկրաինայի միջև։ 2019 թվականի ապրիլի 1-ին այդ բազային պայմանագրի գործողությունը դադարեց՝ կապված այն երկարաձգելու ուկրաինական կողմի հրաժարվելու հետ։
Պետությունների միջև հարաբերությունները վատացան 2014 թվականին՝ նախագահ Վիկտոր Յանուկովիչի պաշտոնանկությունից հետո։ Փետրվարի 23-ին Ռուսաստանը Կիևից հետ է կանչել իր դեսպան Միխայիլ Զուրաբովին, իսկ ավելի ուշ ապաստան է տրամադրել Վիկտոր Յանուկովիչին։ 2014 թվականի մարտի 17-ին Ռուսաստանի Դաշնությանը Ղրիմի միանալու կապակցությամբ Ռուսաստանի Դաշնությունում Ուկրաինայի դեսպան Վյաչեսլավ Յելչենկոն հետ էր կանչվել Կիև «խորհրդակցությունների համար» և այլևս չէր վերադարձել, իսկ 2014 թվականի ապրիլի 15-ին Ուկրաինայի խորհրդարանն օրենք ընդունեց, որով Ղրիմի տարածքը ճանաչվում էր որպես Ուկրաինայի ժամանակավոր օկուպացված տարածք ։ 2015 թվականի հունվարի 27-ին Ուկրաինայի Գերագույն ռադան որոշում ընդունեց , որով Ղրիմում և Դոնբասում Ռուսաստանի գործողությունները որակվեցին որպես ագրեսիա Ուկրաինայի նկատմամբ , իսկ 2015 թվականի սեպտեմբերին հաստատված Ուկրաինայի նոր ռազմական դոկտրինում Ռուսաստանի Դաշնությունը հայտարարվեց նրա ռազմական հակառակորդ ։
Ռուսաստանի Դաշնության նախագահի 31.12.2015 N 683 հրամանով ընդունված «Ռուսաստանի Դաշնության ազգային անվտանգության ռազմավարության» մեջ 2014 թվականի սկզբին Ուկրաինայում տեղի ունեցած իշխանափոխությունը որակվեց որպես «հակասահմանադրական պետական հեղաշրջում», որին ԱՄՆ-ն և Եվրոպական միությունը աջակցեցին և «ուկրաինական հասարակության մեջ խորը պառակտման և զինված հակամարտության առաջացման պատճառ դարձան»։ Փաստաթղթում ասվում է. «ծայրահեղ աջ ազգայնական գաղափարախոսության ամրապնդումը, Ուկրաինայի բնակչության մոտ ի դեմս Ռուսաստանի թշնամու կերպարի նպատակաուղղված ձևավորումը, ներպետական հակասությունների ուժային լուծման անթաքույց խաղադրույքը, խորը սոցիալ-տնտեսական ճգնաժամը Ուկրաինան դարձնում են Եվրոպայում և անմիջապես Ռուսաստանի սահմանների մոտ անկայունության երկարաժամկետ օջախ» ։
Պատմական հարաբերություններ
Ինչպես Ուկրաինան, այնպես էլ Ռուսաստանը իրենց պատմական հայրենիք են համարում Կիևյան Ռոսիա, իսկ Կիևը հաճախ անվանում են «ռուսների քաղաքների մայր» և արևելյան սլավոնական ուղղափառ քաղաքակրթության օրրան։ Ներկայիս ռուսների և ուկրաինացիների նախնիների պատմական ճակատագրերը սկսեցին բաժանվել մոնղոլ-թաթարական ներխուժման արդյունքում, որին պառակտված Ռուսաստանը չկարողացավ դիմակայել։ Հյուսիս-արևելյան Ռուսաստանը երկու դար անց կարողացավ հաղթահարել ֆեոդալական մասնատվածությունը և ձևավորել հզոր և միասնական ռուսական պետություն։ Հարավ-արևմտյան Ռուսաստանը մտավ Լիտվայի Մեծ իշխանության կազմի մեջ, իսկ ավելի ուշ՝ Ռիչ Պոսպոլիտայի։ XVII դարի կեսերից Գետմանշչինան Պերեյասլավսկու պայմանագրով անցել է Ռուսաստանի պրոտեկտորատի տակ և վերջնականապես Ռուսական կայսրությանը միացվել է XVIII դարի վերջում՝ Զապորոժիեի և Նովոռոսիայի հետ միասին։ Ռուսաստանի կայսրությանը Ուկրաինայի (Մալորոսիայի) աստիճանական ինտեգրման գործընթացն ավարտվել է Լեհաստանի բաժանումներով և զապորոժյան Սեչիի լուծարմամբ։
Ռուս կառավարիչներն ընդլայնել և վերափոխել են Ուկրաինայի տարածքը։ Նույնիսկ այնպիսի քաղաքներ, ինչպիսիք են Կիևը և Ժիտոմիրը, Վիննիցան և Լվովը (ինչպես հազարավոր բնակավայրեր), դարձան Ուկրաինական, ավելի ճիշտ՝ ռուսական (անցնելով Լեհաստանից, Ղրիմի խանությունից և այլն) շնորհիվ զենքի և/կամ դիվանագիտության։ Ինչպես նշում է Վ.Ա. Ռադզիևսկին, Պետրոս Ա-ն և Եկատերինա II-ը հաճախ պատկերել են որպես ուկրաինական ինքնության խեղդողներ։ Այսպես, օրինակ, ուկրաինացի մշակութաբանների և պատմաբանների կարծիքով, Պետրոս Առաջինը, իբր, կառուցել է Սանկտ Պետերբուրգը «ուկրաինական կազակների ոսկորների վրա», վիրավորել «ուկրաինացի հայրենասերին» Մազեպին և սահմանափակել Ուկրաինական ազատությունները, իսկ Եկատերինա Երկրորդը վերացրել է զապորոժյան Սեչը և իրավունքներ է սահմանել տեղի գյուղացիների համար։ Սակայն պետք է հաշվի առնել, որ այդ գործողություններն իրականացվել են Ռուսական կայսրության կենտրոնացման և միասնականացման շրջանակներում, ուղղված են եղել ծայրամասերի և տարածաշրջանների «ազատությունների» սահմանափակմանը ։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի նախօրեին Ուկրաինայի ժամանակակից տարածքի մեծ մասը ռուսական կայսրության կազմում էր։ Արևմտյան Ուկրաինայի մի մասը (բացառությամբ Վոլինի) գտնվում էր Ավստրո-Հունգարական կայսրության կազմում.երկու պետությունների միջև սահմանը անցել է Վոլինի և Պրիզարպատի տարածաշրջանների խաչմերուկում և այնուհետև դեպի հարավ՝ Զբրուչ գետի երկայնքով։
19-րդ դարի վերջին տասնամյակներում Մալորոսիայի տարածքում, ի հակակշիռ համաեվրոպական միասնության գերիշխող հայեցակարգի, որի հետևորդները Ռուսական կայսրությունը դիտում էին որպես սեփական պետություն, որը նրանք օգնում էին կառուցել և պաշտպանել հարավային Ռուսաստանի վաղեմի թշնամիների՝ Պոսպոլիտայի, Ղրիմի խանության և Օսմանյան կայսրության դեմ պատերազմներում , ծնվեց ուկրաինական գաղափարը, որի բնորոշ գծերն էին Ռուսաստանի հետ մշակութային և էթնիկ կապերի ժխտումը և քաղաքական կողմնորոշումը դեպի Արևմուտք։ Որոշ ժամանակ անց մալորոսների մի մասի համար նախկին ինքնորոշումը կորցրեց իր լեգիտիմությունը և փոխարինվեց «ուկրաինեց» հասկացությամբ։
Էթնոմշակութային նույնականացման երկու նախագծերի միջև հակամարտության մեջ զգալի փոփոխությունները պայմանավորված էին 1917 թվականի հեղափոխական իրադարձություններով, որոնք հանգեցրին ուկրաինական ազգային շարժման կտրուկ զարգացմանը և նրա առաջնորդների ինքնավարության ձգտումների աճին, իսկ հետագայում նաև Ռուսաստանից լիակատար անջատմանը։
Փետրվարյան հեղափոխություն (1917)
Փետրվարյան հեղափոխությունից անմիջապես հետո ստեղծված Կենտրոնական ռադայում միավորվել են ինչպես անկախության անհապաղ հռչակման կողմնակիցները, այնպես էլ «ինքնավարները» («ֆեդերալիստները»), որոնք Ուկրաինան տեսել են ինքնավար հանրապետության կողմից Ռուսաստանի հետ ֆեդերացիայում։ ՈՒԿԿ-ի նախագահ Միխայիլ Գրուշևսկին, որը Ռուսաստանի Ուկրաինայի ճանաչված առաջնորդն է, շարժման արմատական քաղաքական խնդիր է դրել Ազգային պետականության ձևավորումը, ի սկզբանե Ռուսաստանում Ուկրաինայի ազգային-տարածքային ինքնավարության տեսքով, որը հետագայում ենթադրվում էր վերածել պայմանագրային ֆեդերացիայի ։
ՈՒԺՀ-ի հռչակում
1917 թվականի հունիսին Կենտրոնական ռադան միակողմանի կարգով հռչակեց Ուկրաինայի ազգային-տարածքային ինքնավարությունը Ռուսաստանի կազմում, իսկ 1917 թվականի հուլիսի 11-ին Պետրոգրադի զինված ապստամբությունից երկու շաբաթ անց, հռչակեց Ուկրաինայի Ժողովրդական Հանրապետությունը (ՈՒԺՀ) Ռուսաստանի հետ դաշնային կապ ստեղծելով։ Հայտարարվել է ՈՒԺՀ-ի կազմում ընդգրկելու մասին այն տարածքները, որոնց բնակչության մեծ մասը կազմում են ուկրաինացիներ՝ Կիևյան, Վոլինսկի, Պոդոլսկի, Խերսոնսկի, Չերնիգովսկի, Պոլտավսկի, Խարկովսկի, Եկատերինոսլավսկի գուբերնիան և Հյուսիսային Տավրիայի գավառները (առանց Ղրիմի)։ ՈՒԺՀ-ի երրորդ Ունիվերսալի տեքստի համաձայն՝ Ուկրաինայի բնակչության մեծամասնության հետ Կուրսկի, Խոլմայի, Վորոնեժի և հարակից շրջանների մասերի միացման տեսանկյունից ՈՒԺՀ-ն պատրաստվում էր իրականացնել «ժողովուրդների համախմբված կամքի համաձայն» ։
Մինչդեռ ուկրաինական պետականությունը, որը հռչակվել է միակողմանի ակտով, դեռևս ոչ մի միջազգային իրավական ձևակերպում չի ունեցել՝ ոչ այլ պետությունների, ոչ պաշտոնական սահմանների ճանաչում, որոնք սահմանված են հարևանների, այդ թվում՝ Խորհրդային Ռուսաստանի հետ համաձայնեցված տարանջատման միջոցով, առավել ևս, որ Կենտրոնական ռադան հրաժարվել է ճանաչել Պետրոգրադում բոլշևիկյան կառավարությունը, չնայած այն բանին, որ Խորհրդային Ռուսաստանի ղեկավարությունը խոստացել է «ոչ մի դժվարություն չառաջացնել Ուկրաինայի ինքնորոշմանը» և առաջարկել է ՈՒԺՀ-ին միանալ Բրեստում սկսված Խորհրդային Ռուսաստանի խաղաղ բանակցություններին ավստրո-գերմանական բլոկի պետությունների հետ ։
Խորհրդային իշխանության հռչակումը Ուկրաինայում
Խորհրդային զորքերի ժամանումով Խարկով էր ժամանել նաև մի խումբ պատվիրակներ, որոնք լքել էին Կիևի խորհուրդների համաուկրաինական համագումարը (բոլշևիկները, Ուկրաինական ձախ էսերների մի մասը և Ուկրաինական մի քանի սոցիալ-դեմոկրատներ), որոնց միացել էին Դոնբասի և Կրիվորոժյեի խորհուրդների 3-րդ շրջանային համագումարի պատգամավորները։
1917 թվականի դեկտեմբերի 11-12 (24-25) Խարկովում անցկացվեց խորհուրդների այլընտրանքային համագումար, որը հռչակեց Ուկրաինայի Ժողովրդական Հանրապետությունը Ուկրաինայի Ժողովրդական Հանրապետության խորհուրդների (նախնական պաշտոնական անվանումը՝ Ուկրաինայի Ժողովրդական Հանրապետություն աշխատանքային, գյուղացիական, զինվորական և կազակական պատգամավորների խորհուրդների ), հաստատեց խորհրդային Ուկրաինայի Ֆեդերատիվ կապերը Խորհրդային Ռուսաստանի հետ, ընտրեց բոլշևիկյան ժամանակավոր Կենտրոնական գործադիր կոմիտեն Ուկրաինայի խորհուրդների, որն իր հերթին ստանձնեց ամբողջ իշխանությունը Ուկրաինայում և հաստատեց իր կատարողների կազմը ։
ԽՍՀՄ-ի կազմում
1922 թվականի դեկտեմբերի 30-ին Ուկրաինական ԽՍՀ-ն ստորագրեց ԽՍՀՄ-ի կազմավորման մասին պայմանագիրը, որը սկիզբ հանդիսացավ նախկին Ռուսական կայսրության տարածքում միասնական միութենական պետության՝ ԽՍՀՄ-ի ստեղծման համար։
1937 թվականի հունվարի 30-ին ՈՒԽՍՀ-ի նոր Սահմանադրության ընդունման կապակցությամբ վերանվանվեց Ուկրաինայի Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն։
1939-1940 թվականներին ԽՍՀՄ-ի տարածքին միացվեցին Արևմտյան Ուկրաինան և Հյուսիսային Բուկովինան, 1945 թվականին Անդրկարպատյան Ուկրաինան։
ԽՍՀՄ-ում 1980-ական թվականների կեսերին վերակառուցման և հրապարակայնության քաղաքականության սկիզբը, մասնավորապես, հանգեցրեց ուկրաինական հասարակության կողմից խորհրդային ժամանակաշրջանում Ուկրաինայում տեղի ունեցած մի շարք իրադարձությունների և Ուկրաինայի և Ռուսաստանի միջև փոխհարաբերությունների պատմության վերաիմաստավորմանը։ 1990 թվականին կոմունիստական կուսակցությունը որոշում ընդունեց «պատմական հետազոտությունների զարգացման հանրապետական ծրագրի իրականացման, Ուկրաինական ԽՍՀ պատմության ուսումնասիրման և քարոզչության բարելավման» մասին։ Այդ ժամանակ էլ առաջին անգամ ի հայտ եկավ Ուկրաինայում սովի թեման 1932-1933 թվականներին։ Այս ամենն ազդում էր հասարակական կարծիքի վրա, առաջին հերթին՝ Ուկրաինայի արևմտյան շրջաններում, որտեղ հակառուսական հայացքներն ու հռետորաբանությունն ավելի մեծ տարածում ստացան։ Նման տրամադրությունների աճի ցուցանիշ կարող են լինել 1991 թվականի նախագահական ընտրությունների արդյունքները, երբ խորհրդային իշխանության նկատմամբ ընդդիմադիր Ուկրաինայի ժողովրդական Ռուխի ներկայացուցիչ Վյաչեսլավ Չերնովոլը ձայների 23 տոկոսով դուրս է զբաղեցրել է երկրորդ տեղ։
1992-2004
1992-2004 թվականներին Ռուսաստանի վերաբերմունքը Ուկրաինայի նկատմամբ որոշվում էր միջպետական ինտեգրումն ամրապնդելու ձգտումով։ Ինչ վերաբերում է հետխորհրդային շրջանի ուկրաինացի առաջնորդներին՝ Կրավչուկից մինչև Յանուկովիչ, ապա փաստացի նրանք բոլորն այսպես թե այնպես ձգտում էին միանալ եվրատլանտյան կառույցներին։ Այդ գործընթացի տեմպերը, սակայն, կախված էին ոչ թե Ուկրաինայից, այլ Եվրամիությունից և ՆԱՏՕ-ից, որոնք 1990-ական թվականներին և 2000-ական թվականների սկզբին չէին շտապում բացել իրենց դռները Ուկրաինայի առաջ ։
Ուստի, ընդհուպ մինչև 2004 թվականի «Նարնջագույն հեղափոխությունը», Ուկրաինայի ղեկավարությունը Ռուսաստանի հետ մերձեցման քաղաքականություն էր վարում, որպեսզի, նախ, հնարավորություն ունենա ռուսական էներգառեսուրսներ ստանալ համեմատաբար ցածր գներով և իրացնել իր արտադրանքը ռուսական շուկայում, երկրորդ՝ օգտագործելով արևմտյան առաջնորդների մտավախությունները Ռուսաստանի հետ Ուկրաինայի հնարավոր մերձեցման վերաբերյալ, հասնել Կիևի նկատմամբ նրանց դիրքորոշման մեղմացմանը ։
Միևնույն ժամանակ, ԽՍՀՄ փլուզումը և անկախ Ռուսաստանի և Ուկրաինայի ստեղծումը բացահայտեցին բազմաթիվ կոնֆլիկտային կետեր, որոնց թվում առավել սուր էին տարածքային խնդիրները, որոնց վրա, իր հերթին, հետք էր թողնում Ուկրաինայում ազգայնական տրամադրությունների աճը։ Նման խնդիրներից մեկը Ղրիմի թերակղզու և Սևաստոպոլի պատկանելությունն էր (ի տարբերություն թերակղզու մնացած տարածքի, Սևաստոպոլը խորհրդային տարիներին վարչական առումով ուղղակիորեն ենթակա էր Մոսկվային )։
Առաջին միջպետական փաստաթուղթը, որը սահմանել է Ուկրաինայի և Ռուսաստանի ինքնուրույն հարաբերությունների ապագա հարաբերությունները, ստորագրվել է ՌԽՖՍՀ-ի և ՀԽՍՀ-ի կողմից դեռևս Խորհրդային Միության ժամանակ՝ 1990 թվականին։ Պայմանագրի կողմերը միմյանց ճանաչել են «ԽՍՀՄ-ի շրջանակներում ներկայումս գոյություն ունեցող սահմաններում»։ 1992 թվականի հունիսի 23-ին նախագահներ Ելցինն ու Կրավչուկը Դագոմիսում ստորագրեցին «միջպետական հարաբերությունների հետագա զարգացման մասին» համաձայնագիր։ Ընդ որում, երկու պետությունների ղեկավարները խիստ քննադատության են ենթարկվել ծայրահեղ տրամադրված հանրության կողմից։ Ռուսաստանում շատերը կարծում էին, որ այդ «խայտառակ պայմանագրով» ռուսական ղեկավարությունը «վերջնականապես հրաժարվում է» Ղրիմից և Ուկրաինայում ռուսալեզու բնակչության աջակցությունից։ Իսկ Ուկրաինայում դժգոհություն էր հայտնվում, որ փաստաթղթում արտացոլված չէր Ուկրաինական տարածքից ռուսական ռազմակայանների դուրսբերման պահանջը ։
Չնայած երկու պետությունների միջև հարաբերություններում ծագած բոլոր հարցերին, 1997 թվականի մայիսի 31-ին Ռուսաստանի և Ուկրաինայի նախագահներ Բորիս Ելցինը և Լեոնիդ Կուչման Կիևում ստորագրել են Ռուսաստանի Դաշնության և Ուկրաինայի միջև բարեկամության, համագործակցության և գործընկերության մասին պայմանագիր, որում ամրագրվում էր ռազմավարական գործընկերության սկզբունքը, գոյություն ունեցող սահմանների անխախտելիության ճանաչումը, տարածքային ամբողջականության հարգումը և իրենց տարածքը չօգտագործելու փոխադարձ պարտավորությունը՝ ի վնաս միմյանց անվտանգության։ Պայմանագրի 12-րդ հոդվածը երկու պետություններին պարտավորեցրել է ապահովել «իրենց տարածքում ազգային փոքրամասնությունների էթնիկ, մշակութային, լեզվական և կրոնական ինքնության պաշտպանությունը», ինչպես նաև նպաստել «Ուկրաինայում ռուսաց լեզվի և Ռուսաստանի Դաշնությունում ուկրաիներենի ուսուցման հավասար հնարավորությունների և պայմանների ստեղծմանը» ։
Գերագույն ռադան պայմանագիրը վավերացրել է 1998 թվականի հունվարի 14-ին, Պետդուման՝ միայն 1998 թվականի դեկտեմբերի 25-ին։ Երկար ժամանակ ռուս պատգամավորներն ընդհանրապես չէին կարող անցնել քննարկմանը։ Խոչընդոտ է հանդիսացել, մասնավորապես, ուկրաինական կողմի դիրքորոշումը, որը փորձում էր թույլ չտալ պայմանագիրը կապել Սևծովյան նավատորմի վերաբերյալ 1997 թվականի մայիսի 28-ին Ռուսաստանի և Ուկրաինայի կառավարությունների ղեկավարների կողմից ստորագրված համաձայնագրերի փաթեթի հետ՝ բարեկամության և համագործակցության մասին «Մեծ պայմանագրի» ստորագրման նախապատրաստման շրջանակներում։ Այդ ժամանակ Ուկրաինան աստիճանաբար դուրս էր գալիս ՆԱՏՕ-ի հետ համագործակցության նոր մակարդակի (1997 թվականի հուլիսին ստորագրվեց «ՆԱՏՕ-ի և Ուկրաինայի հատուկ գործընկերության խարտիան», Կիևում բացվեց Արևելյան Եվրոպայում ՆԱՏՕ-ի տեղեկատվության և փաստաթղթերի առաջին կենտրոնը), և հեռանկարում ռուսական նավատորմի տեղակայումը կարող էր լուրջ խոչընդոտ դառնալ դաշինքին լիարժեք անդամակցության համար։ Պայմանագիրը վավերացվել Է Պետդումայում ձայների ոչ մեծ առավելությամբ։ Դաշնային խորհրդում (արդեն 1999 թվականին) պայմանագրին ավելացվել է նախաբանը այն մասին, որ այն ուժի մեջ կմտնի միայն Ուկրաինայի կողմից Սևծովյան նավատորմի վերաբերյալ համաձայնագրերի վավերացման դեպքում ։
Սևծովյան նավատորմի կարգավիճակը
Սևծովյան նավատորմի կարգավիճակի խնդիրը, միջպետական մակարդակով ծագելով 1991 թվականի վերջին և 1992 թվականի սկզբին, անմիջապես հանգեցրեց առճակատման և ռուս-ուկրաինական հարաբերություններում երկարատև ճգնաժամի ։
1991 թվականի օգոստոսի 24-ին, այսինքն՝ ԽՍՀՄ գոյության պաշտոնական դադարեցումից շատ առաջ, Ուկրաինան, Գերագույն խորհրդի ընդունած «անկախության հռչակման ակտի» հիման վրա, ձեռնամուխ եղավ ինքնիշխան անկախ պետության ստեղծմանը, որի անվտանգության և տարածքային ամբողջականության երաշխավորը պետք է դառնային սեփական զինված ուժերը։ 1991 թվականին Ուկրաինայի տարածքում տեղակայված էին մինչև 780 հազար զինվորական օկրուգներ (թվաքանակով երկրորդ բանակը Եվրոպայում՝ Ռուսաստանից հետո)։ Օկրուգների կազմի մեջ էին մտնում ցամաքային զորքերը, մեկ հրթիռային բանակը, չորս օդային բանակները, հակաօդային պաշտպանության բանակը և Սևծովյան նավատորմը ։ Ուկրաինայի Գերագույն Խորհրդի՝ «Ուկրաինայում զինվորական կազմավորումների մասին» որոշման համաձայն, որն ընդունվել է նույն օրը, բոլոր զինվորական կազմավորումները, որոնք տեղակայված են նրա տարածքում, ձևականորեն վերադասավորվել են Ուկրաինայի Գերագույն Խորհրդի կողմից։ 1991 թվականի հոկտեմբերին Ուկրաինայի Գերագույն Խորհուրդը որոշում կայացրեց Ուկրաինային Սևծովյան նավատորմի վերատեղադրելու մասին ։
Դեկտեմբերի 6-ին Ուկրաինայի Գերագույն խորհուրդն ընդունել է «Զինված ուժերի մասին» և «պաշտպանության մասին» օրենքը՝ պաշտոնապես հայտարարելով իր ազգային զինված ուժերի ստեղծումը ԽՍՀՄ զինված ուժերի միավորումների, միավորումների և զորամասերի հիման վրա, որոնք տեղակայված էին նրա տարածքում ։
1991 թվականի դեկտեմբերի 30-ին Մինսկում տեղի ունեցավ ԱՊՀ պետությունների ղեկավարների հանդիպումը, որի ընթացքում ԱՊՀ մասնակից երկրները ստորագրեցին ռազմական հարցերի վերաբերյալ մի շարք փաստաթղթեր, որոնց համաձայն նախկին ԽՍՀՄ պաշտպանության նախարարությունը ենթակա էր լուծարման, իսկ դրա փոխարեն ստեղծվում էր ԱՊՀ զինված ուժերի գլխավոր հրամանատարությունը (ստեղծվել է 1992 թվականի մարտի 20-ին)։ ԱՊՀ-ի պետություններն իրավունք ստացան ստեղծել սեփական զինված ուժերը ԽՍՀՄ-ի զինված ուժերի զորամասերի և ստորաբաժանումների հիման վրա, որոնք տեղակայված էին այդ պետությունների տարածքում, բացառությամբ նրանց, որոնք համարվում էին «ռազմավարական ուժեր» և պետք է մնային ԱՊՀ-ի միացյալ հրամանատարության ներքո ։
1992 թվականի ապրիլի 5-ին Ուկրաինայի նախագահ Լեոնիդ Կրավչուկը հրամանագիր ստորագրեց «Ուկրաինայի պաշտպանության նախարարությանը վարչական ենթակայության Սևծովյան նավատորմի անցնելու մասին»։ Ի պատասխան ապրիլի 7-ին Ռուսաստանի Դաշնության նախագահ Բորիս Ելցինը հրամանագիր էր ստորագրել «Ռուսաստանի Դաշնության իրավազորության տակ Սևծովյան նավատորմի անցնելու մասին»։ «Հրամանագրերի պատերազմը» ավարտվել է Դագոմիսում երկու նախագահների հանդիպմամբ։ Երկուսն էլ նախագահի չեղյալ են հայտարարել իրենց հրամանագրեր, ստորագրվել է համաձայնագիր՝ հետագա զարգացման միջպետական հարաբերությունների, որտեղ նշված է բանակցային գործընթացի շարունակության անհարժեշտությունը ստեղծելու Ռուսաստանի ռազմածովային ուժերի և Ուկրաինայի ռազմածովայի ուժերի բազայում Սևծովյան նավատորմի ։
1992 թվականի օգոստոսի 3-ին կայացել են ռուս-ուկրաինական բարձր մակարդակի բանակցությունները։  Ռուսաստանի և Ուկրաինայի նախագահները համաձայնագիր են ստորագրել սկզբունքների ձևավորման ռազմածովային նավատորմի Ռուսաստանի և Ուկրաինայի ռազմածովային ուժերի բազայում Սևծովյան նավատորմի նախկին ԽՍՀՄ-ի, ըստ որի՝ Սևծովյան նավատորմի դառնում է Միավորված նավատորմի Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միացյալ հրամանատարության հետ։ Կողմերը պայմանավորվել են, որ երեք տարվա ընթացքում Սևծովյան նավատորմի բաժանման հարցը կլուծվի ։
Սակայն, անորոշ կարգավիճակը նավատորմի շարունակում է մնալ պատճառ շփման երկու պետությունների միջև. ուկրաինական և ռուսական նավատորմերի զինծառայողների հարաբերությունները, ինչպես նշում են աղբյուրները, հարաբերությունները բավական լարված են մնացել՝ երբեմն հասնելով կողմերի միջև ֆիզիկական դիմակայության ։ 1993-1994 թվականներին ստեղծված իրավիճակը թերակղզում գտնվում էր Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միջև զինված հակամարտության եզրին ։
Լարվածությունը հաջողվել է աստիճանաբար նվազեցնել Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միջև երկկողմ համաձայնագրերի ստորագրմամբ, որոնց հիման վրա տեղի է ունեցել ԽՍՀՄ Սևծովյան նավատորմի բաժանումը՝ Ռուսաստանի Սևծովյան նավատորմի և Ուկրաինայի ՌԾՈՒ-ի ստեղծմամբ՝ Ուկրաինայի տարածքում առանձին տեղակայմամբ։
1994 թվականի ապրիլի 15-ին Մոսկվայում Ռուսաստանի և Ուկրաինայի նախագահներ Բորիս Ելցինը և Լեոնիդ Կրավչուկը համաձայնագիր են ստորագրել Սևծովյան նավատորմի խնդրի փուլային կարգավորման մասին, որի համաձայն Ուկրաինայի ՌԾՈՒ-ն և ՌԴ սևծովյան նավատորմը բազավորված են առանձին ։
1995 թվականի հունիսի 9-ին Ռուսաստանի և Ուկրաինայի նախագահներ Բորիս Ելցինը և Լեոնիդ Կուչման համաձայնագիր են ստորագրել Ռուսաստանի Սևծովյան նավատորմի և Ուկրաինայի ռազմածովային ուժերի առանձին տեղակայման մասին ։
1997 թվականի մայիսի 28-ին Ռուսաստանի և Ուկրաինայի կառավարությունների ղեկավարները «մեծ պայմանագրի» ստորագրման նախապատրաստման շրջանակներում Կիևում բարեկամության և համագործակցության մասին երեք համաձայնագիր են ստորագրել Սևծովյան նավատորմի վերաբերյալ․
Ռուսական կողմը պարտավորվել Է միջուկային զենք չունենալ Ուկրաինայի տարածքում ՌԴ սևծովյան նավատորմի կազմում ։ 1997 թվականի երկկողմ համաձայնագրերով նախատեսված են եղել Ուկրաինայի տարածքում Սևծովյան նավատորմի բազայի վարձակալության պայմանները, ինչպես նաև Ուկրաինայի տարածքում ՌԴ սևծովյան նավատորմի գտնվելու ժամկետը՝ մինչև 2017 թվականի մայիսի 28-ը։
Ղրիմի կարգավիճակ
Ղրիմի մարզը ՌՍՖՍՀ կազմից Խորհրդային Ուկրաինայի կազմում ընդգրկվել է 1954 թվականին Պերեյասլավայի ռադայի 300-ամյակի տոնակատարության շրջանակներում («Ռուսաստանի և Ուկրաինայի վերամիավորումը») ։ ԽՍՀՄ փլուզման արդյունքում անկախ Ուկրաինայի կազմում հայտնվեց մի տարածաշրջան (որի բնակչության մեծամասնությունը էթնիկ ռուսներ էին ), որտեղ ավանդաբար ուժեղ են ռուսամետ տրամադրությունները և տեղակայված է ՌԴ Սևծովյան նավատորմի գլխավոր բազան։ Բացի այդ, Սևծովյան նավատորմի հիմնական քաղաքը՝ Սևաստոպոլը, Ռուսաստանի համար նշանակալի հայրենասիրական խորհրդանիշ է։
1991 թվականի փետրվարին համաղրիմյան հանրաքվեի արդյունքներով վերականգնվեց Ղրիմի ՀԽՍՀ-ն Ուկրաինայի կազմում, իսկ 1991 թվականի սեպտեմբերին Ղրիմի ՀԽՍՀ Գերագույն խորհուրդն ընդունեց ինքնավարության պետական ինքնիշխանության մասին հռչակագիր։ 1991 թվականի դեկտեմբերի 1-ին համաուկրաինական հանրաքվեում նրանց բաժինը, ովքեր պաշտպանել են «Ուկրաինայի անկախության ակտը», նվազագույնն է եղել հենց Ղրիմի և Սևաստոպոլի բնակիչների շրջանում (համապատասխանաբար 54 % և 57 %)։
1992 թվականի փետրվարի 26-ին ինքնավարության Գերագույն Խորհրդի որոշմամբ Ղրիմի ՀԽՍՀ-ն վերանվանվեց Ղրիմի Հանրապետություն, իսկ նույն թվականի մայիսի 6-ին ընդունվեց Ղրիմի Սահմանադրությունը, որը հաստատեց այդ անվանումը, ինչպես նաև սահմանեց Ղրիմի՝ Ուկրաինայի կազմի մեջ մտնելը պայմանագրային հարաբերություններում ։
1992-1994 թվականներին ռուսամետ քաղաքական ուժերը փորձեր էին ձեռնարկում Ղրիմը Ուկրաինայից անջատելու համար, օրինակ՝ 1992 թվականի մայիսի 5-ին Ղրիմի Գերագույն Խորհուրդը որոշում ընդունեց Ղրիմի Հանրապետության անկախության և պետական ինքնուրույնության հարցով համաղրիմյան հանրաքվե անցկացնելու մասին, որը հետագայում չեղարկվել էր Ուկրաինայի Գերագույն ռադայի միջամտության շնորհիվ։
Ռուսաստանում Ղրիմի անջատողականների գործունեությունն առաջին հերթին արձագանք է գտել Մոսկվայի իշխանությունների մոտ։ Մոսկվայի քաղաքապետ Յուրի Լուժկովը դարձել Է Ղրիմը ՌԴ կազմ վերադարձնելու գաղափարի գլխավոր հետևորդը։ Այն փաստը, որ ոչ մի սահմանազատում կամ սահմանազատում չի իրականացվել, թույլ էր տալիս առավել արմատական տրամադրված գործիչներին կասկածի տակ դնել նույնիսկ Ուկրաինայի տարածքային ամբողջականությունը։ Լուժկովին արձագանքել են Վլադիմիր Ժիրինովսկին, Դմիտրի Ռոգոզինը, Սերգեյ Բաբուրինը և ուրիշներ։
1992 թվականի մայիսի 21-ին Ռուսաստանի Դաշնության Գերագույն Խորհուրդը ընդունեց իր սեփական որոշումը, որով ճանաչեց ՌԽՖՍՀ Գերագույն Խորհրդի նախագահության 1954 թվականի փետրվարի 5-ի «Ղրիմի մարզը ՌԽՖՍՀ կազմից Ուկրաինական ԽՍՀ կազմ փոխանցելու մասին» որոշումը «իրավաբանական ուժ չունեցող» այն բանի պատճառով, որ այն ընդունվել Է «ՌԽՖՍՀ Սահմանադրության (հիմնական օրենքի) և օրենսդրական ընթացակարգի խախտմամբ» ։ Դրա հետ մեկտեղ Ռուսաստանի խորհրդարանը ճշտել է, որ Ղրիմի մարզի փոխանցման փաստի և Ուկրաինայի և Ռուսաստանի միջև 1990 թվականի նոյեմբերի 19-ի պայմանագրի սահմանադրականության կապակցությամբ, որում կողմերը հրաժարվում են տարածքային հավակնություններից, ինչպես նաև ԱՊՀ-ի պետությունների միջև պայմանագրերում և համաձայնագրերում տվյալ սկզբունքի ամրագրման կապակցությամբ, նա անհրաժեշտ է համարում Ղրիմի մասնակցությամբ Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միջպետական բանակցությունների միջոցով կարգավորել Ղրիմի հարցը և դրա բնակչության կամարտահայտման հիման վրա ։ Ի պատասխան այդ որոշման, Ուկրաինայի Գերագույն ռադան 1992 թվականի հունիսի 2-ին որոշեց Ղրիմի վերաբերյալ ՌԴ ԶՈՒ որոշումը դիտարկել որպես «իրավաբանական նշանակություն չունեցող», իսկ Ուկրաինայի կազմում Ղրիմի կարգավիճակի հարցում ելնել նրանից, որ այն չի կարող միջպետական բանակցությունների առարկա լինել ։ Նույն դիրքորոշումն է արտահայտել նաև այդ հարցի վերաբերյալ ուկրաինական խորհրդարանի հաջորդ հայտարարության մեջ ։
1993 թվականի հուլիսի 9-ին Ռուսաստանի Դաշնության Գերագույն խորհուրդը Ռուսլան Խասբուլատովի նախագահությամբ ընդունել է «Սևաստոպոլ քաղաքի կարգավիճակի մասին» որոշումը, որը հաստատել է «Սևաստոպոլ քաղաքի Ռուսաստանի Դաշնային կարգավիճակը քաղաքային օկրուգի վարչատարածքային սահմաններում 1991 թվականի դեկտեմբերի դրությամբ» ։ Ռուսաստանի նախագահ Բորիս Ելցինը բացասաբար է արձագանքել Գերագույն խորհրդի գործողություններին՝ հայտարարելով. «Ես ամաչում եմ խորհրդարանի որոշման համար ... պատերազմ չսկսել Ուկրաինայի դեմ» ։ Ռուսաստանի նախագահը նախընտրել է ուշադրություն չդարձնել Ղրիմի շուրջ ստեղծված իրավիճակին՝ չափազանց կլանված լինելով ներքաղաքական պայքարով և սեփական տարածաշրջանային հակամարտություններով, որպեսզի անզգույշ հայտարարություններ անի հարևան պետության հասցեին, առավել ևս տարածքային հարցերի շուրջ։
Ռուս խորհրդարանականների հայտարարությունը հնչել է 1992-1993 թվականների Ռուսաստանի սուր քաղաքական ճգնաժամի ֆոնին, որը խորհրդարանի և նախագահի միջև կոշտ դիմակայության էր վերածվել։ Սևաստոպոլի կարգավիճակի վերաբերյալ ՌԴ Գերագույն Խորհրդի որոշման կապակցությամբ Ուկրաինան դիմել Է ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդին ։ ՄԱԿ-ի ԱԽ-ն, ներառյալ Ռուսաստանի ներկայացուցիչը, 1993 թվականի հուլիսի 20-ի իր հայտարարության մեջ հաստատել է իր հավատարմությունը Ուկրաինայի ինքնիշխանության, անկախության, միասնության և տարածքային ամբողջականության սկզբունքներին միջազգայնորեն ճանաչված սահմաններում ։ 1994 թվականին Ուկրաինայում աշխատանքն է սկսել ԵԱՀԿ առաքելությունը, որի գլխավոր խնդիրն էր նպաստել Ղրիմի թերակղզում իրավիճակի կայունացմանը ։
1993 թվականին «Ղրիմի Հանրապետական շարժումը», որն առաջացել է 1980-ական թվականների սահմանագծին, վերածվել է քաղաքական կազմակերպության՝ Ղրիմի Հանրապետական կուսակցության։ Նրա ղեկավարները բավականին արմատական բնույթի մի շարք կարգախոսներ են առաջ քաշել՝ Ղրիմի Հանրապետությունը Ռուսաստանի հետ մերձեցնելու ուղեգիծը, ընդհուպ մինչև լիակատար միացումը, Ռուսաստանի հետ ռազմաքաղաքական միության եզրակացությունը, Ղրիմի բնակիչներին ռուսական քաղաքացիություն տրամադրելը ։