cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Միջուկային սպառազինությունների մրցավազք
Փոխադարձ երաշխավորված ոչնչացում
Պաշտպանական միջոցնեից ոչ մեկը ապահով չէր, և 1950-ական թվականներին և՛ ԱՄՆ-ը, և՛ ԽՍՀՄ-ը ունեին բավարար քանակի միջուկային զենքեր միմյանց ոչնչացնելու համար։ Երկուսն էլ ի վիճակի էին պատասխան հարված հասնցելու, եթե հակառակորդը կիրառեր միջուկային զենք։ Սա կոչվում էր «երկրորդ հարվածի» քաղաքականություն ։ Այս քաղաքականությունը մաս էր կազմում «Փոխադարձ երաշխավորված ոչնչացման» քաղաքականության մի մասը։ Երկու կողմներն էլ գիտակցում էին, որ հակառակորդին ուղղված հարվածը կործանանար կլինի նաև իրենց համար․ սա զսպում էր նրանց հարձակում սկսելուց։ Ե՛վ խորհրդային, և՛ ամերիկյան գիտնականները հույս ունեին միջուկային զենքի սպառնալիքն օգտագործել հակառակ կողմից կամ այլ պետություններից զիջումներ կորզելու համար, բայց այն կիրառելու ռիսկն այքնան մեծ էր, որ նրանք ձեռնպահ մնացին այն օգտագործելուց` հիմնվելով ԱՄՆ պետքարտուղար Ջոն Ֆոսթեր Դալլասի առաջ քաշած բալանսավորման քաղաքականության վրա։ Չնայած, որ որոշ զինվորականներ կոչ էին անում կիրառել միջուկային զենք, ինչպես օրինակ գեներալ Դուգլաս Մակարթուրը Կորեական պատերազմի ժամանակ, և՛ Թրումանը, և Էյզենհաուերը չգնացին այդ քայլին։ Երկու կողմերն էլ քաջատեղյակ էին մյուսի միջուկային զինանոցին։ Մասնավորապես ԱՄՆ-ը մտահոգիչ տեղեկություններ էր ստացել ինքնաթիռից կատարված լուսանկարների վերլուծության արդյունքում, և ԽՍՀՄ նման առաջընթացը շահարկվեց նաև 1960 թվականի նախագահական ընտրությունների ժամանակ։ Ընդհակառակը ԽՍՀՄ ղեկավարությունը չափազանցնում էր երկրի միջուկային կարողությունները՝ փորձելով փաստի առաջ կանգնեցնել ԱՄՆ-ին և բարձրացնել սեփական ժողովրդի ոգին։ Լրացուցիչ հակադրություն ձևավորվեց ԱՄՆ-ում 1960-ական թվականների սկզբին կապված այն հարցի հետ, թե անհրաժեշտության դեպքում օգտագործել միջուկային զենք, թե՝ ոչ։ Զենքի բոլոր բաղադրատարրերը փորձարկվել էին առանձին-առանձին (մարտագլխիկներ, նավիգացիոն համակարգ, հրթիռներ), սակայն համալիր փորձարկումներ տեղի չէին ունեցել։ Քննադատները մատնանշում էին, որ մարտագլխիկները ճնշման, ջերմաստիճանի տատանման դեպքում կարող են ունենալ անկանխատեսելի հետևանքներ, և նախագահ Քենեդին զերծ մնաց մարտագլխիկների համալիր փորձարկումներ իրականացնելուց։ Իրականին ամենամոտ փորձարկումը՝ «Ֆրեգատ»(Frigate Bird) գործողությունը,  տեղի ունեցավ  1962 թվականին, երբ սուզանավից արձակված հրթիռն անցավ 1000 մղոն ճանապարհ և հասավ նպատակակետին։
Միջուկային զենքի տարածում
Ի հավելումն ԱՄՆ-ի և ԽՍՀՄ-ի՝ Միացյալ Թագավորութունը, Չինաստանի ժողովրդական հանրապետությունը և Ֆրանսիան ևս ստեղծեցին ոչ մեծ ուժգնության միջուկային զենքեր։ 1952 թվականին Միացյալ Թագավորությունը դարձավ երրորդ միջուկային տերությունը։ Պետության փոքր տարածքի պատճառով որոշվեց փորձարկումը իրականացնել Ավստրալիայի Մոնտե Բելլո կղզում։ Հաջողված փորձարկումից հետո Չերչիլը հանձնարարեց զարգացնել և փորձարկել ջրածնային ռումբը, որի փորձարկումը 1957 թվականի նեյեմբերի 8-ին ավարտվեց հաջողությամբ ։ Ֆրանսիան դարձավ չորրորդ միջուկային տերությունը 1960 թվականի փետրվարի 3-ին՝ Ալժիրում կատարված հաջող փորձարկումից հետո ։ Ֆրանսիան միջուկային փորձարկումներ ծրագրել էր դեռևս Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից անմիջապես հետո, բայց օբյեկտիվ պատճառներով դրանք սկսվեցին միայն 1950-ական թվականներին ։ Չինաստանի ժողովրդական հանրապետությունը 1964 թվականի հոկտեմեբրի 16-ին 25 կիլոտոննա կշռող ռումբի պայթեցումից հետո դարձավ հինգերորդ միջուկային տերությունը ։ Փորձարկումները սկսվել էին 1950-ական թվականների սկզբից։ Խորհրդայի միությունը օժանդակում էր Չիաստանին` փոխարենը ուրան ձեռք բերելու համար ։ Բայց 1950-ական թվականների վերջին խորհրդա-չինական գաղափարական տարաձայնությունների արդյունքում ԽՍՀՄ-ը դադարեցրեց օգնությունը։ Հարթ չէին նաև ԱՄՆ-Չինաստան հարաբերությունները․ Չինաստանը միջուկային պատերազմի դեպքում զենքը կարող էր օգտագործել և՛ ԱՄՆ-ի, և՛ ԽՍՀՄ-ի դեմ ։ 1967 թվականի հունիսի 14-ին Չինաստանը պայթեցրեց իր առաջին ջրածնային ռումբը։
Հնդկաստան և Պակիստան
Հարավային Ասիայում Հնդկաստանը և Պակիստանը 1970-ական թվականներից սկսած նույնպես ներառված էին միջուկային սպառազինությունների մրցավազքում։ Մրցավազքը սկսվել էր 1974 թվականին, երբ Հնդկաստանն իրականացրեց հաջող միջուկային փորձարկում։ Հնդկական կառավարությունը սա մեկնաբանեց որպես «խաղարար միջուկային պայթյուն», բայց համաձայն այլ տեղեկությունների այն երկար ժամանակ պլանավորված միջուկային ծրագրի արդյունքն էր ։ Փորձարկումը Պակիստանին խիստ անհանգստություն պատճառեց։ Այն նոր թափ հաղորդեց դեռևս 1972 թվականից սկսված միջուկային փորձարկման ծրագրին, որն ի վերջո ավարտվեց հաջողությամբ։ Դարավերջին կողմերը ստեղծեցին նաև համապատասխան հրթիռային համակարգեր։ 1998 թվականին Հնդկաստան փորձարկեց 5 նոր ռումբեր։ Չնայած կոշտ միջազգային արձագանքին՝ Պակիստանի ղեկավարությունն ի պատասախան պայթեցրեց 6 միջուկային ռումբեր։
Կուբայի ճգնաժամ
Երբ Ֆուլգենչիո Բատիստան Կուբայի կառավարումը կենտրոնացրեց իր ձեռքում և դարձավ դիկտատոր, սկսվեց հեղափոխական շարժում։ Սակայն այն մեծ չափեր ընդունեց միայն 1956 թվականի դեկտեմբերի 2-ից սկսած, երբ Ֆիդել Կաստրոն ստանձնեց հեղափոխության առաջնորդությունը։ ԽՍՀՄ-ը խրախուսում և աջակցում էր Կաստրոյին։ 1959 թվականի հունվարի 1-ին Կաստրոն եկավ իշխանության գլուխ, և հունվարի 10-ին ճանաչվեց խորհրդային իշխանության կողմից։ ԱՄՆ-ի՝ Կուբայի հանդեպ կիրառած աննպաստ տնտեսական քաղաքականությունը մեղմացնելու համար ԽՍՀՄ-ը ցուցաբերում էր տնտեսական աջակցություն։ Տնտեսական աջակցությունից բացի տրամարդվեց նաև ռազմական օգնություն․ Կուբայի տարածքում տեղակայվեցին հրթիռներ, որոնք կարող էին հարվածել ԱՄՆ-ին։ 1962 թվականի հոկտեմբերի 14-ին ամերիկյան լրտեսկան ինքնաթիռներից մեկը հայտնաբերեց հրթիռների տեղակայման վայրերը ։ Նախագահ Քենեդին անմիջապես հրավիրեց բարձրաստիճան պաշտոնյաների ժողով հարցը քննարկելու համար։ Խումբը տատանվում էր ռազմական և դիվանագիտական լուծումների միջև։ Քենեդին հրամայեց Կուբան ծովային շրջափակման ենթարկել։ Լարվածության աճի պատճառով ԱՄՆ ուժերը բերվեցին մարտական պատրաստականության բարձրագույն աստիճանի։ Սա միջուկայի պատերազմ սկսելու ամենաիրական դեպքն էր։  Փոխադարձ երաշխավորված ոչնչացման տեսությունը թվում էր, թե պետք է նվազենցներ միջուկային պատերազմի հավանականությունը, սակայն Կուբայի ճգնաժամը հակառակն ապացուցեց։ 1962 թվականի հոկտեմբերի 26-ին Նիկիտա Խրուշչովը Քենեդիին ուղղված հեռագրում գրում է․ Երկու ղեկավարներն էլ ցանկանում էին համաշխարհային հանրությանը ներկայանալ խաղաղասիրական տրամադրվածությամբ, և հետևյալ հեռագիրը դրա դրսևորումն էր։ Իհարկե, տերությունները խուսափում էին միջուկային պատերազմից փոխադարձ երաշխավորված ոչնչացման քաղաքականության շնորհիվ, սակայն ճգնաժամը ցույց տվեց, որ աշխարհը մոտ էր պատերազմին։ Հոկտեմբերի 28-ին ԽՍՀՄ-ի և ԱՄՆ-ի պատվիրակությունների բանակցությունների արդյունքում  Խրուշչովը հաղորդեց, որ ԱՄՆ-ը գաղտնի կերպով դուրս կհանի միջուկային հրթիռները Թուրքիայից, որոնք սպառնում էին Խորհրդային Միության անվտանգությանը։ Յուպիտեր հրթիռների դուրսբերումը Թուրքիայից տասնամյակներ շարունակ գաղտնի էր պահվում՝ դրանով կանխորոշելով ԱՄՆ-ի թվացալ դիվանագիտական հաղթանակը։ Սա հարված էր նաև Խրուչովի հեղինակությանը և նպաստեց նրա հեռացմանը։ Պայմանավորվածության համաձայն ԽՍՀՄ-ը ապամոնտաժեց Կուբայում տեղակայված հրթիռները։
Ռեյգանի ստրատեգիական պաշտպանության նախաձեռնություն
Ռոնալդ Ռեյգանը, ԱՄՆ նախագահի պաշտոնում փոխարինելով Ջիմի Կարտերին, սկսեց վարել մի քաղաքականություն, որի նպատակը ոչ թե զինաթափումն էր, այլ սպառազինությունների մրցավազքի վերսկսումը՝ նոր զենքեր և պաշտպանական միջոցներ արտադրելով։ Քաղաքականության առանցքը «Ստրատեգիական պաշտպանության նախաձեռնությունն» էր, որը ստացել է նաև «Աստղային պատերազմներ» անվանումը։ Վերջինիս էությունը ԱՄՆ-ի տարածքը հրթիռներից անխոցելի դարձնելն էր։  Բայց սա պահանջում էր նոր տեխնոլոգիաներ, որը դեռ գոյություն չուներ, և որի ստեղծման համար պահանջվելու էին ահռելի միջոցներ։ Դրա համար տիեզերքում և Երկրի վրա անհրաժեշտ էր ունենալ լազերային կայաններ, ռադարների, սենսորների բարդ համալիրներ ։ 1980-ական թվականների երկրորդ կեսին ԽՍՀՄ-ը չէր կարող ԱՄՆ-ին հավասարազոր մեծացնել ռազմական ծախսերը, որի արդյունքում սկսեց տեխնիկապես զիջել։ Միխայիլ Գորբաչովը փորձեց համաձայնության հասնել Ռեյգանի հետ հատկապես վերոհիշյալ կատարյալ պաշտպանության համակարգի շուրջ։ Չնայած բանակցություններում հասած որոշակի ձեռքբերումներին՝ Ռեյգանի վարչակազմը մերժեց առաջարկվող հիմնական դրույթները։ Բայց նման համակարգեր ստեղծելը վեր էր նաև ԱՄՆ-ի ուժերից, և ծրագիրը չեղարկվեց։
Սառը պատերազմի ավարտ
1980-ական թվականների կեսերին ԱՄՆ-ԽՍՀՄ հարաբերությունները նշանակալիորեն բարելավվեցին․ Միխայիլ Գորբաչովը ստանձնեց պետության ղեկավարությունը և հիմք դրեց վերակառուցման քաղաքականությանը։ Նա 1986 թվականի հոկտեմբերին Ռեյկյավիկում տեղի ունեցած հանդիպման ժամանակ առաջարկեց 50 %-ով կրճատել ԽՍՀՄ-ի և ԱՄՆ-ի միջուկային զինանոցը։ Սակայն առաջարկությունը մերժվեց Ռեյգանի առաջ քաշած համալիր պաշտպանության ծրագրի շուրջ համաձայության բացակայության պատճառով։ Փոխարենը 1987 թվականի դեկտեմբերի 8-ին Վաշինգտոնում ստորագրվեց «Միջանկյալ միջուկային ուժերի» (Intermediate Nuclear Forces (INF) Treaty) մասին պայմանագիրը ։ 1980-ական թվականների վերջին սոցիալ տնտեսական խնդիրների պատճառով սկսվեց Խորհրդային Միության փլուզմանգործընթացը։ Արևելյան Եվրոպայի սոցիալիստական ճամբարի երկրները սկսեցին ինքնուրույն քաղաքականություն վարել և դադարեցին ԽՍՀՄ-ի արբանյակ պետություններ լինելուց։ Մինչև 1991 թվականի դեկտեմբերի 16-ը նախկին ԽՍՀՄ բոլոր պետությունները հայտարարեցին իրենց անկախության մասին։ Դեկտեմբերի 25-ի հեռուսատեսային ելույթում Գորբաչովը հայտարարեց իր լիազորությունները վայր դնելու մասին․ ԽՍՀՄ-ը դադարեց գոյություն ունենալ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Միջուկային զենք Կատեգորիա:Սառը պատերազմ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ-ԱՄՆ հարաբերություններ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ արտաքին հարաբերություններ Կատեգորիա:Ռուսաստան-ԱՄՆ հարաբերություններ
Ափաչայ
Ափաչայ, ճանապարհային կայան Դիարբերքիրի շրջանում, Դիարբերքիր քաղաքից մոտ 10-11 կմ հեռավորության վրա։ Հիշատակում է թուրք պատմագիր Քյաթիբ Չելեբին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ճանապարհային կայաններ այբբենական կարգով
Անովկա (գյուղ, Նովի Բուգի շրջան)
Անովկա (Ганнівка), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նովի Բուգի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Անովկա գյուղում բնակվում էր 355 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,59 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նովի Բուգի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ադելի պինգվին
Ադելի պինգվին (Pygoscelis adeliae ), անտարկտիկական պինգվիններ ցեղի կենդանի։ Պինգվինների բավականին շատ տարածվածություն ունեցող տեսակներից մեկն է։ Իր անվանումն ստացել է ի պատիվ ֆրանսիացի հետազոտող Ժյուլ Սեբաստիան Դյումոն Դյուրվելի կնոջ, ում անունն «Ադելի» է եղել (Adélie)։
Ընդհանուր նկարագիր
Ադելի պինգվինը միջին չափերով թռչուն է։ Մարմնի երկարությունը կազմում է 70 սմ է, իսկ քաշը՝ 6 կգ։ Մարմնի վերին հատվածը սև է, գորշ սպիտակ։ Աչքերի շուրջը սպիտակ է։ Կյանքի տևողությունը 15-20 տարի է։ Պոպուլյացիան կազմում է ավելի քան 2,5 միլիոն զույգ։ Մարտ ամսից մինչև հոկտեմբեր Ադելի պինգվինները շարժվում են դեպի օվկիանոս՝ հեռանալով բնադրման վայրերից 600-700 կմ։
Ադելի պինգվինը բնադրում է Անտարկտիդայի ափերին մոտ։ Բնադրում են նաև Հարավային Շետլանդյան կղզիների և Հարավային Օրկնեյան կղզիների շրջակայքում։ Հարավային լայնության 60°-ի վրա այս տեսակը ավելի հազվադեպ է հանդիպում։
Բազմացում
Այս պինգվիններն իրենց ձագերին ունենում են Անտարկտիդյան կղզիների ափերին ամռանը։ Ամբողջ ձմեռ նրանք լողում են սառցեպատ ջրերում իրենց բներից 700 կմ հեռավորության վրա։ Պինգվինները կառուցում են բներ փոքրիկ քարերով։ Զույգերը, փոխարինելով միմյանց, սնվում են ջրում՝ որսալով տարբեր կենդանիներ։
Բույնը շրջանաձև է՝ 60-80 սմ տրամագծով, որը պինգվինները մշտական վերահսկողության տակ են պահում այլ զույգերից։ Բնադրումը կատարվում է մեծ աղմուկով, քանի որ բները պատրաստում են քարերով։ Երբեմն զույգերի մեջ կռիվ է առաջանում քարերի համար։
Այս ընթացքում պինգվինները ոչինչ չեն ուտում, նույնիսկ, եթե մոտակայքում բաց ծովն է։ Նոյեմբերի առաջին կեսից մինչև դեկտեմբեր, Ադելի պինգվինները ձվադրում են և նստում ձվերի վրա։ Յուրաքանչյուր զույգ պաշտպանում է իր ձվերն ու բույնը այլ պինգվիններից և թռչուններից։ Ձվադրում են սովորաբար 2 ձու․ երկրորդ ձուն դնում են 1-5 օր հետո։ Երկրորդ ձուն դնելուց անմիջապես հետո էգը հեռանում է դեպի ծով և սկսում սնվել մեկամսյա ընդմիջումից հետո։ Որձերը շարունակում են նստած մնալ ձվերի վրա և չսնվել 2-2,5 շաբաթ։ Այդ ընթացքում էգը վերադառնում է ձվերի վրա և փոխարինում որձին։ Էգերը սնվելուց վեչադառնում են 3-12 օր անց։ Այդպես շարունակաբար փոխարինում են միմյանց։
Ձագերը ձվից դուրս են գալիս այն ժամանակ, երբ սկսում է ձնհալը։ Սկզբում նրանք թաքնվում են ծնողների մոտ, հետո կանգնում են բների մոտ, այնուհետև հեռանում։ Աստիճանաբար հասունացող ձագերը հետանում են իրենց բներից՝ կազմելով 3-4 առանձնյակներից կազմված խմբեր։ Այնուհետև խմբում առանձնյակների թիվը հասնում է 10-20-ի։
Վատ եղանակներին ձագերը հավաքվում են իրար մոտ, բայց սովորաբար կանգնում են առանձին։ Ծնողները վերադառնում են կերով, առանց որևէ դժվարությամբ գտնելով իրենց ձագերին։ Որպես կանոն, վռնդում են ուրիշ ձագերին։
Գրականություն
Կատեգորիա:Պինգվիններ Կատեգորիա:Անտարկտիդայի կենդանական աշխարհ
Փեկարի
Փեկարի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կամախի գավառակում ։
Պատմամշակութային կառույցեր
Փեկարիի մեջ կար մեկ հին եկեղեցի և ևս երկու հին եկեղեցիներ կային մոտակայքում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Սեյսմահետախուզություն
Սեյսմահետախուզության մեջ կիրառվում են անդրադարձվող ալիքների մեթոդը (ԱԱՄ), բեկված ալիքների մեթոդը (ԲԱՄ) և պիեզոէլեկտրական էֆեկտը (Պէէ)։ ԱԱՄ-ը որպես առավել մանրամասն և ճշգրիտ մեթոդ ուսումնասիրում է նստվածքային շերտերը՝ կապված նավթի և բնական գազի որոնման ու հետախուզման հետ։ Այն կիրառվում է նաև որոշ մետաղային հանքավայրերի և ռեգիոնալ երկրաբանության մի շարք հարցերի ուսումնասիրության բնագավառում։ Օգտվելով ԲԱՄ-ից՝ կարելի է որոշել մեկ կամ մի քանի բեկող շերտերի խորությունը և ձևը։ Պէէ-ի միջոցով հայտնաբերում և հետամտում են պեգմատիտային մարմիններ ու քվարցային երակներ։ Սեյսմահետախուզությունը գլխավորապես օգտագործում է երկայնակի ալիքները, որոնց արագությունը ապարների մեջ տատանվում է 0,4-8 կմ/վրկ սահմաններում։ Սեյսմահետախուզություն կատարում են տրամատներով, որոնց վրա որոշակի հեռավորությամբ տեղադրվում են տատանումներ առաջացնող աղբյուրը և գրանցող սարքերը (սեյսմոգրաֆներ)։ Տատանումների աղբյուր են ծառայում ոչ խոր հորատման անցքերում պայթեցումները և վիբրացիոն սարքերը։ Երկրաբանահետախուզական աշխատանքների տնտեսական արդյունավետությունը բարձրացնելու նպատակով սեյսմահետախուզություն կատարվում է երկրաֆիզիկական այլ մեթոդների հետ, այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու Երկրի կեղևի խորքային կառուցվածքը ընդհուպ մինչև Մոհորովիչիչի մակերևույթը՝ կիրառելով խորքային սեյսմիկ զոնդում։
Ռիզ Ուիզերսփուն
Ռիզ Ուիզերսփուն (Reese Witherspoon, ), ամերիկացի դերասանուհի։ 2005 թվականին դարձել է «Օսկար» մրցանակի դափնեկիր «Օսկար լավագույն դերասանուհու համար» անվանակարգում «Սահմանը անցնելով» («Walk the Line») ֆիլմում դերի համար։
Նրա համար բեկումնային է դառնում Էլլ Վուդսի դերը «Օրենքով շիկահերը» («Legally Blonde») կատակերգությունում, որը դերասանուհուն բերում է անվանակարգում «Ոսկե Գլոբուս» մրցանակին։ Քննադատների լայն ճանաչում Ռիզը ստանում է խաղալով Ջուն Քարտերին, Ջոնի Քեշի կնոջը, «Սահմանը անցնելով» ֆիլմում։ Այդ դերակատարման համար դերասանուհին արժանանում է բազմաթիվ մրցանակների, ներառյալ «Օսկար», «Ոսկե Գլոբուս» և BAFTA՝ լավագույն կանացի դերակատարման համար։
Ուիզերսփունը տնօրինում է «Type A Films» անվանումով պրոդյուսերական ընկերությունը։ Նա նաև ակտիվորեն մասնակցում է տարբեր բարեգործական կազմակերպությունների գործունեություններին։ Ռիզը համագործակցում է «Երեխաների պաշտպանության ֆոնդի» հետ, իսկ 2007 թվականին դառնում է «Avon Products» ընկերության դեմքը և նույնանուն բարեգործական ֆոնդի պատվավոր նախագահը։ Նույն 2007 թվականին նա առաջին տեղն է զբաղեցնում աշխարհում ամենաբարձր վարձատրվող դերասանուհիների ցուցակում ։
Պատանեկություն
Ռիզ Ուիզերսփունը ծնվել է 1976 թվականի մարտի 22-ին Նոր Օռլեանում, Լուիզիանա նահանգ, ԱՄՆ, որտեղ նրա հայրը ուսուցում էր անցնում Տուլեյնի համալսարանի բժշկական բաժանմունքում ։
Դերասանուհու մայրը՝ Բեթին (օրիորդական՝ Ռիզ), ծնունդով Հարիման քաղաքից էր, Թենեսի նահանգ։ Նա ունի բժշկական գիտությունների թեկնածուի աստիճան հիվանդ երեխաների խնամքի բնագավառում և բուժքույրի գործ է դասավանդում Վանդերբիլտի Համալսարանում ։ Ռիզի հայրը՝ Ջոն Ուիզերսփուն, ծնվել է Ջորջիա նահանգում, ծառայել է ամերիկյան բանակի պահեստային զորքերում, փոխգնդապետի կոչումով, ստացել է բժշկական կրթություն և այժմ աշխատում է ըստ մասնագիտության ։ Համարվում է, որ դերասանուհին հանդիսանում է շոտլանդացի Ջոն Ուիզերսփունի ժառանգը, Փրիսթոնի համալսարանի վեցերորդ ռեկտորի, ով եղել է ԱՄՆ Անկախության Դեկլարացիան ստորագրողներից մեկը, սակայն այդ փաստը ստուգված չէ։
Քանի որ Ռիզի հայրը ծառայում էր Վիսբադենում, Գերմանիա, իր կյանքի առաջին չորս տարիները նա անց է կացրել այդ քաղաքում։ ԱՄն վերադառնալով ընտանիքը հիմնավորվել է Նեշվիլում, Թենեսի նահանգ ։ Երբ Ռիզը 7 տարեկան էր, նրան ընտրում են ծաղկի խանութի գովազդում նկարահանվելու համար և աղջիկը որոշում է դերասանական վարպետության դասեր առնել, իսկ 11 տարեկանում Ռիզը հաղթում է 10 նահանգների միջև անցկացվող տաղանդների մրցույթում ։ Ապագա դերասանուհին հաճախում էր Հարդինգի ակադեմիային կից միջնակարգ դպրոց և ավարտում է Հարպետ Հոլլի աղջիկների համար հեղինակավոր դպրոցը, որտեղ եղել է աջակցության խմբի անդամ ։ Դպրոցում Ռիզը ստանում էր լավ գնահատականներ, նա սիրում էր կարդալ և իրեն անվանում էր «տաղտկալի մարդ, ով կարդում է մի կույտ գրքեր» ։ Ինչ վերաբերվում է դեպի գրքերը սիրուն, Ռիզը ասում է. «Գրախանութում ես խելագարվում եմ։ Իմ սիրտը սկսում է հաճախակի բաբախել, որովհետև ես ցանկանում եմ բոլորը գնել» ։ Ավարտելով դպրոցը, Ռիզը ընդունվում է Սթենֆորդի համալսարան, «անգլիական գրականություն» մասնագիտությամբ։ Սակայն, սովորելով մեկ տարի, նա հեռանում է համալսարանից, որպեսզի շարունակի դերասանական կարիերան ։
1990-1998 թվականներ. Վաղ աշխատանքներ
1990 թվականին Ռիզը ընկերների հետ գալիս է «Մարդը Լուսնի վրա» («The Man in the Moon») ֆիլմի լսումներին, նպատակ ունենալով փորձել որևէ աննշան դերի համար։ Սակայն իրադարձությունները դասավորվում են այնպես, որ նա ստանում է 14-ամյա գյուղական աղջնակ Դենի Թրենտի գլխավոր դերը, ով սիրահարվում է իր 17-ամյա հարևանին։ Ֆիլմը էկրան է բարձրանում 1991 թվականի վերջին։ «Variety» ամսագիրը Ռիզի խաղը անվանում է «անմոռանալի հուզիչ», իսկ քննադատ Ռոջեր Էբերտը ասում է. «Նրա առաջին համբույրը լավագույն դրվագներից մեկն է, որը ես երբևէ տեսել եմ կինոյում»։ Այդ դերի համար աղջիկը արժանանում է իր առաջին անվանակարգմանը «Երիտասարդ դերասան» մրցանակին։ Հետագայում, նույն թվականին, Ռիզը հայտնվում է նաև հեռուստաէկրաններին, նկարահանվելով Դայան Կիտոնի «Վայրի ծաղիկ» («Wildflower») ֆիլմում, Պատրիսիա Արկետի հետ միասին։ 1992 թվականին Ռիզին կարելի է տեսնել մեկ այլ հեռուստաֆիլմում՝ «Անտանելի ընտրություն։ Երեխայի պահպանում» («Desperate Choices: To Save My Child») անվանումով, որտեղ նա խաղում է լուրջ աղջկա դեր, Կեսսի Ռոբինս անունով։ Հաջորդ տարի դերասանուհին նկարահանվում է «CBS Return to Lonesome Dove» հեռուստաալիքի մինի-սերիալում, ինչպես նաև խաղում է Նոնի Պարկերին «Գերություն ավազների մոտ» («A Far Off Place») ֆիլմում։ Նույն տարում Ռիզը հայտնվում է Կարեն Մորիսի երկրորդական դերում «Արջ Ջեքը» («Jack the Bear») ֆիլմում, որի համար արժանանում է «Երիտասարդ դերասան» մրցանակին։ 1994 թվականին Ռիզը Վենդի Պֆիստերի գլխադոր դերն է խաղում Ջեֆրի Լևի «Ճապոնական ոստիկանը» («S.F.W.») ֆիլմում։
1999-2000 թվականներ. Առաջին հաջողություններ
1999 թվականին Ռիզը խաղում է Ալեսանդրո Նիվոլայի հետ միասին «Լավագույն ծրագրեր» («Best Laid Plans») դրամատիկական թրիլերում, Լիսսի դերում, կին, ով իր սիրեկան Նիկի հետ ծրագրում է փախչել փոքրիկ գավառական քաղաքից։ Նույն թվականին նա նկարահանվում է Սառա Միշել Գելարի և Ռայան Ֆիլիպի հետ «Դաժան խաղեր» («Cruel Intentions») դրամայում, նկարահանված XVIII դարի «Վտանգավոր կապեր» ֆրանսիական վեպի հիման վրա։
2001-2004 թվականներ. Համաշխարհային ճանաչում
2001 թվականը նշանավորվում է նրանով, որ այն հանդիսանում է կարևոր շրջադարձային կետ Ուիզերսփունի կարիերայում, երբ նա նկարահանվում է «Օրենքով շիկահերը» գեղարվեստական ֆիլմում։
Սիդնի Վերմիլլիոն
Սիդնի Ռենի Վերմիլլիոն  (ծնվ. 1988 թվականի մարտի 7), ամերիկյան ծագմամբ հայ ֆուտբոլիստ, ով հանդես է գալիս որպես Հայաստանի կանանց հավաքականի պաշտպան։
Ռիզ Ուիզերսփուն
2005-2011 թվականներ
2004 թվականի վերջին Ռիզը սկսում է աշխատել Մարկ Ռուֆալոյի հետ «Երկնքի և երկրի միջև» («Just Like Heaven») ռոմանտիկ կատակերգությունում։ Նրա դերը՝ Էլիզաբեթ Մասթերսոնը, փառասեր երիտասարդ բժիշկ է, ով կոմայի մեջ է գտնվում լուրջ ավտովթարից հետո։ Նրա հոգին վերադառնում է իր հին բնակարան, որտեղ նա հետագայում գտնում է իսկական սեր։
Սիդնի Վերմիլլիոն
Վաղ կյանք
Վերմիլլիոնը ծնվել է Կալիֆոռնիա նահանգի Լոս Անջելես շրջանում։ Նա հայկական ծագում ունի, քանի որ նրա մոր ազգանունը Ֆագրյան է։
Քոլեջի կարիերա
Վերմիլլիոնը սովորել է Կալիֆորնիայի Լոս Անջելես շրջանի` Նորթրիջի Կալիֆորնիայի պետական համալսարանում ։
Ռիզ Ուիզերսփուն
2005-2011 թվականներ
Ռիզի համար «Օսկար»-ից հետո առաջին դերը դառնում է երկրորդական պլանի դերը Պենելոպեի մասին հեքիաթի ժամանակակից մեկնաբանումը։ Ռիզը խաղում է Էննի դերը, Պենելոպեի լավագույն ընկերուհու, աղջիկ, ով անիծված է իր իսկ ընտանիքում։ Ֆիլմը պրոդյուսավորվում է Ուիզերսփունի ընկերության կողմից և նրա պրեմիերան կայանում է 2006 թվականին, Տորոնտոյի Միջազգային կինոփառատոնում։ «Պենելապե»-ի («Penelope») ռելիզի վերջնական ամսաթիվը հետաձգվում է երկու անգամ և վերջնական արդյունքում ֆիլմը թողարկվում է 2008 թվականի փետրվարին։
Սիդնի Վերմիլլիոն
Համաշխարհային կարիերա
Վերմիլլիոնը Հայաստանի բարձրագույն մակարդակի չեմպիոն է դարձել 2021 թվականի ապրիլի 8-ին Լիբանանի նկատմամբ ընկերական հաղթանակում` 2:0 հաշվով ։
Ռիզ Ուիզերսփուն
2005-2011 թվականներ
Ռիզը նորից վերադառնում է նկարահանումներին 2006 թվականի նոյեմբերին, «Տարբերակ» («Rendition») քաղաքական թրիլերի համար։ Նա նկարահանվում է Մերիլ Սթրիպի, Ալան Արկինի, Պիտեր Սարսգաարդի և Ջեյք Ջիլենհոլի հետ, խաղալով Իզաբելա Էլ-Իբրահիմին, պաթյունների կազմակերպման համար կասկածվողի հղի կնոջը։ «Տարբերակ»-ը թողարկվում է 2007 թվականի հոկտեմբերին և դա Ռիզի առաջին հայտնվելն էր կինոյում երկու տարվա ընթացքում, 2005 թվականի «Սահմանը անցնելով»-ից հետո։ Ֆիլմը գլխավորապես արժանանում է բացասական արձագանքների և ընդհանուր առումով համարվում է Տորոնտոյի կինոփառատոնի հիասթափություն։ Ռիզի խաղը նույնպես քննադատության է ենթարկվում. «Ռիզ Ուիզերսփունը զարմանալիորեն անկենդան է»։ «USA Today»-ը գրում է. «Նա հիմնականում դերում ներդնում է էներգիա և հոգի, սակայն այստեղ նրա կատարումը ճմլված է»։
2007 թվականի դեկտեմբերին Ռիզը սկսում է նկարահանվել «Չորս Սուրբ Ծնունդ» («Four Christmases») տոնական կատակերգությունում, պատմություն զույգի մասին, որոնք փորձում են իրենց Սուրբ Ծնունդը ծախսել բոլոր չորս ամուսնալուծված ծնողներին այցելելու համար։ Այստեղ նա խաղում է Վինս Վոնի հետ։ Ֆիլմը թողարկվում է 2008 թվականի նոյեմբերին։ Չնայած քննադատների միջին արձագանքներին, ֆիլմը ունենում է դրամարկղային հաջողություն, վաստակում է ավելի քան 120 միլիոն դոլար ԱՄՆ-ում և 157 միլիոն՝ ամբողջ աշխարհում։
Ռիզը հնչյունավորում է Սյուզան Մերֆիին, «DreamWorks Animation»-ի համակարգչային անիմացիոն «Հրեշներն ընդդեմ եկվորների» («Монстры против пришельцев») 3D ֆիլմի գլխավոր հերոսուհուն, որի ռելիզը կայանում է 2009 թվականի մարտի 27-ին։ 2009 թվականին նա նաև թողարկում է սպին-օֆֆ «Օրենքով շիկահերը» ֆիլմի վրա, որը անվանվում էր «Օրենքով շիկահերները», ցուցադրելով Կամիլա «Միլլի» Ռոսսոին և Ռեբեկա «Բեկի» Ռոսսոին։
Բացառությամբ այդ անիմացիոն դերի, Ուիզերսփունը չի հայտնվում կինոյում «Չորս Սուրբ Ծնունդ» ֆիլմի թողարկումից հետո երկու տարվա ընթացքում։ Ռիզը «Entertainment Weekly»-ին ասում է, որ եղել է «կոտրված» չնախատեսված դերով, հայտարարելով, որ. «Ես ուղղակի չեմ կարդացել այն, ինչ ես սիրում եմ… Կան շատ, շատ, շատ, շատ մեծ ֆիլմեր ռոբոտների և նմանատիպ բաների մասին և դա դեռևս չի հանդիսանում 34-ամյա կնոջ մասը ռոբոտների մասին ֆիլմում»։ Ուիզեսփունը վերադառնում է 2010 թվականի վերջին և 2011 թվականին, երեք ֆիլմում։ Ռիզի բոլոր երեք դերերը կանայք են, որոնք երկու տղամարդկանց հետ ընկել են սիրային եռանկյունու մեջ։
Թաշլիկքյոյ
Թաշլիկքյոյ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում ։
Ռիզ Ուիզերսփուն
2005-2011 թվականներ
Առաջին ֆիլմը Ջեյմս Լ. Բրուքի «Ի՞նչպես իմանալ» («How Do You Know?») ռոմանտիկ կատակերգությունն է, որում Ռիզը երեսուն և մի քիչ անց է և նա սովթբոլի ազգային հավաքականի նախկին խաղացող է։ Նրան հարկ է լինում ընտրություն կատարել բեյսբոլի այլասերված աստղի (Օուեն Ուիլսոն) և «սպիտակ օձիքի»՝ հետաքննության տակ գտնվող գործարարի (Փոլ Ռադդ) միջև։ Ֆիլմը նկարահանվում է 2009 թվականի ամռան և աշնան ընթացքում Ֆիլադելֆիայում և Վաշինգտոնում, Կոլումբիա շրջան և թողարկվում է 2010 թվականի դեկտեմբերի 17-ին։ Ֆիլմը ձախողվում է ինչպես քննադատների, այնպես էլ դրամարկղում։ Չնայած ավելի քան $ 100 միլիոն բյուջեի, ֆիլմը վաստակում է ընդամենը $ 7,6 միլիոն առաջին ուիք-ենդի ժամանակ, ինչը թույլ է տալիս «Los Angeles Times»-ին այն անվանելու «տարվա ամենամեծ ձախողումներից մեկը»։ Ֆիլմը հիմնականում վաստակում է բացասական արձագանքներ քննադատների մոտ, ունենալով 35 % «Rotten Tomatoes» -ում, 111 արձագանքներով, 2010 թվականի դեկտեմբերի վերջի դրությամբ։
Թաշլիկքյոյ
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ռիզ Ուիզերսփուն
2005-2011 թվականներ
Այնուհետև Ռիզի համար լինում է երկրորդ ֆիլմը, հիմնված սիրային եռանկյունու վրա, 1930-ական թվականների «Ջուր փղերի համար» («Water for Elephants») կրկեսային դրամայի էկրանավորումը։ Ռիզը կրկեսային ուսուցումը սկսում է 2010 թվականի մարտից։ Նրա դեր Մառլենա, հմայիչ երգչուհի է, ով ամուսնացած է կրկեսի օդային ակրոբատի հետ (Քրիստոֆ Վալց), սակայն հետաքրքրված է կրկեսի նոր անասնաբույժով (Ռոբերտ Պատիսոն)։ Ֆիլմի նկարահանումները կայանում են 2010 թվականի մայիսի վերջի և օգոստոսի սկզբի միջև, տարբեր վայրերում՝ Թենեսիում, Ջորջիայում և Կալիֆորնիայում։ Այն թողարկվում է 2011 թվականի ապրիլի 22-ին և արժանանում է քննադատների խառը արձագանքներին, մեծ մասամբ վկայակոչելով Ուիզերսփունի և Պատիսոնի խաղերում նրանց միջև կայծի բացակայությանը։
Թաշլիկքյոյ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ռիզ Ուիզերսփուն
2005-2011 թվականներ
2010 թվականի սեպտեմբերին Ռիզի մոտ սկսվում են երրորդ ֆիլմի նկարահանումները Վանկուվերում։ «20th Century Fox» կինոընկերության «Ուրեմն պատերազմ» («This Means War»), ռեժիսոր Մակ Ջիի լրտեսական կատակերգությունը, որտեղ Ռիզը խաղում է երկու լավագույն ընկերների (Քրիս Պայն և Թոմ Հարդի) միջև պայքարի կենտրոնում հայտնված կնոջ դերը, ովքեր սիրահարված են նրան։ Համաշխարհային պրեմիերան կայանում է 2012 թվականի փետրվարի 14-ին։
Հայտարարվում է, որ Ռիզը պետք է նկարահանվի «Ֆարմ աղջիկը»՝ կնոջ մասին, ով աշխատում է ֆարմակոլոգիական արտադրությունում և «Պեգի Լի»՝ ռեժիսոր Նորա Էֆրոնի մասին կենսագրական ֆիլմերում։ Ուիզերսփունի անունը հիշատակվում է նաև մի շարք այլ հնարավոր ֆիլմերում, այդ թվում «Universal Pictures»-ի 1939 թվականի «Կեսգիշեր» կատակերգության ռեմեյկի, ըստ Մայքլ Արնդտի սցենարի և «Մեր ընտանեկան խառնաշփոթները» սարսափ ֆիլմում, որը նա պետք է պրոդյուսավորի Ջենիֆեր Սիմփսոնի հետ համատեղ, «Օրենքով շիկահերը 2»-ի համապրոդյուսերի։ Ռիզը նաև, ըստ լուրերի, իր վրա է վերցնում Փոլ Թոմաս Անդերսոնի դերը, Ֆիլիպ Սեյմուր Հոֆմանի հետ, նախատեսվող ֆիլմում, հիմնված սաենթոլոգի պատմության վրա, «Վարպետ» աշխատանքային անվանումով։ Ուիզերսփունը Աստղի է արժանանում Հոլիվուդի փառքի ծառուղիում, 2010 թվականի դեկտեմբերի 1-ին, Hollywood Blvd 6262 հասցեում։
Այլ գործունեություն
Վրդովված պապարացիների հաստատակամությամբ, Ռիզը Քեմերոն Դիազի, Լինդսի Լոհանի և Հոլի Բերիի հետ միասին վարկաբեկող տեղեկություններ է հավաքում լուսանկարիչների վարքագծի վերաբերյալ և ներկայացնում է նահանգապետ Առնոլդ Շվարցենեգերին, որից հետո ընդունվում է օրենք, որը 2006 թվականի հունվարի 1-ից սահմանափակում է լուսանկարիչների իրավունքները (տուգանք առանց համաձայնության նկարի հրապարակման համար)։
Ռիզը մասնակցություն է ունենում ԱՄՆ-ի և Կանադայի անտուն երեխաների համար իրերի հավաքման գործընթացում։ 2007 թվականի օգոստոսին նա դառնում է «AVON»-ի դեմքը, ինչպես նաև բարեգործական ֆոնդի պատվավոր նախագահը և խոսնակը։
Լրատվամիջոցներում
Գովազդում է «AVON»-ի օծանելիքները։
Անձնական կյանք
1999 —2008 թվականներին Ռիզն ամուսնացած էր դերասան Ռայան Ֆիլիպի հետ։ Այդ ամուսնությունում Ռիզը ունենում է երկու երեխա՝ դուստր Ավա Էլիզաբեթ Ֆիլիպ (ծնված 1999 թվականի սեպտեմբերի 9-ին)  և որդի Դիկոն Ռիզ Ֆիլիպ (ծնված 2003 թվականի հոկտեմբերի 23-ին) ։
2011 թվականի մարտի 26-ին Ռիզը ամուսնանում է գործակալ Ջիմ Տոտի հետ, ում հետ հանդիպում էր ամուսնությունից մեկ տարի առաջ  ։ Այդ ամուսնությունում 2012 թվականի սեպտեմբերի 27-ին ծնվում է Ռիզի երրորդ երեխան՝ որդի Թենեսի Ջեյմս Տոտ ։
Վերեշկովիչի-2
Վերեշկովիչի-2 (Верешковичи-2), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դուխովշչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 41 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դուխովշչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Պոլ Դեժարդեն
Պոլ Դեժարդեն (ֆրանս.՝ Paule Desjardins, ), ֆրանսիացի երգչուհի։
== Սկավառակագրություն ==
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 1957 երգի մրցույթի մասնակիցներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի մասնակիցները Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
Դիկումարին
Դիկումարին, անուղղակի ազդեցությամբ հակամակարդիչ դեղանյութ։ Խանգարում է մակարդելիությանը նպաստող գործոնների (պրոթրոմբին, պրոկոնվերտին և այլն) կենսասինթեզին։ Օգտագործվում է թրոմբոզների, թրոմբոֆլեբիտների, Էմբոլիաների կանխարգելման և բուժման նպատակով, ինչպես նաև սրտամկանի ինֆարկտի և պսակաձև արյան անոթների անբավարարության ժամանակ առաջացած թրռմբոէմբոլիկ բարդությունների դեպքում։ Նշանակվում է դեղահատերի ձևով՝ 50-100 մլ/գ։ Ընդունման պրոցեսում անհրաժեշտ է պարբերաբար ստուգել արյան մակարդելիության վիճակը։ Տաքացուցված է արյունահոսային նախատրամադրվածության, հղիության, ստամոքսաաղիքային համակարգի խոցային հիվանդության, լյարդի և երիկամների գործունեության խանգարումների դեպքում։
Կատեգորիա:Դեղամիջոցներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Սպիրտներ Կատեգորիա:Լակտոններ Կատեգորիա:Կարբոնաթթուների էսթերներ
Արղեոս
Արղեոս, լեռ պատմական Փոքր Հայքում, Անտիտավրոս լեռնահամակարգում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռներ
Ագադիր
Ագադիր (أكادير, նշանակում է «բերդ», բերբերեն լեզվով՝ «պատ» ), քաղաք Մարոկկոյի հարավ-արևմուտքում, Սուս շրջանի պատմական կենտրոնը։
Ագադիրը Սուս Մասա Դրաա վարչական շրջանի պրեֆեկտուրան է։
Քաղաքի նկարագրություն
Քաղաքը գտնվում է Աֆրիկայի Ատլանտյան ափին՝ Սուսի գետաբերանի մոտակայքում, Կասաբլանկայից 508 կմ հարավ։
Ագադիրի ագլոմերացիան իր մեջ ներառում է Ինեզգան և Այթ-Մելուլ քաղաքները։ Այն Մարոկկոյի քաղաքային գլխավոր կենտրոններից է, երկրի յոթերորդ քաղաքը Մեկնեսից հետո։
Քաղաքը բաժանված է թաղամասերի․
Քաղաքի կենտրոն
Ընդարձակ և դինամիկ, որը բաղկացած էր Մոհամմեդ V և Հասան II բուլվարներից, գեներալ Քեթանի, Մուհամմեդ VI, Մուլեյ Աբդելլահ, Մոհթար Սուս և Ֆար (FAR) պողոտաներից։ Այն ներառում է նաև Սալամի և Հույսի հրապարակները։
Տեսարժան վայրերի թվում են «Թռչունների հովիտ» զբոսայգին, հիշողության պատը և Լուբնան մզկիթը (լիբանանյան)։
Ափ
Ագադիրի աշխույժ ափը կազմված է 20 բուլվարներից, Թավադա (Tawada) և Սուս գետի (oued Souss) պողոտաներից, Կարնիզա (ափ) և Աբդերահ Բուաբիդ բուլվարներից։ Ափին և տուրիստական գոտում կան բազմաթիվ ռեստորաններ, հյուրանոցներ և ժամանակակից սրճարաններ։ Լողափի երկայնությամբ գտնվում են նաև բնակելի թաղամասեր։ Նախատեսվում է իրականացնել ափերի վերակառուցման մի քանի նախագծեր։
Նոր Տալբորժտ
Աշխույժ թաղամաս է։ Գլխավոր ճանապարհը Մոհամմեդ Սիդի շեյխ բուլվարն է։ Մյուս խոշոր պողոտաներն են՝ Նախագահ Ջոն Քենեդին, Մուլայ Իսմայիլը և Մուլայ Յուսեֆը։ Այնտեղ է գտնվում նաև Մոհամմեդ V մզկիթը, Պորտուգալիայի քույր քաղաք Ագադիրի անունը կրող Օլգաոյի այգին, նրա «Ագադիրի հիշողություն» թանգարան հուշահամալիրը և Իբն Զայդուն այգին։ Գլխավոր ճանապարհներին կառուցվել են մի քանի լավ հյուրանոցներ և ռեստորաններ։
Բնակելի թաղամասեր
Բազմաթիվ վիլլաներ գտնվում են ՖԱՐՍ պողոտայի հարևանությամբ։ Մեծահարուստ ագադիրցիների մեծ մասն ապրում է այս թաղամասում։ Մի քանի հեկտար բուսածածկ տարածքներ շրջապատում են բնակելի թաղամասը, որի գլխավոր արտերիան Կահիրեի և Միավորված ազգերի կազմակերպության պողոտան է։
Նավահանգիստներ
Ագադիրում է գտնվում երկրի ամենախոշոր ձկնորսական նավահանգիստը։
Ձկնորսական, առևտրային և նավերով զբոսնելու նավահանգիստները հագեցած են առողջարանային համալիրով։ Գլխավոր ճանապարհը՝ Նավահանգստի պողոտան, շրջապատված է պահածոների գործարաններով և ունի մի քանի սարդինի ռեստորան։ Ժամանակակից նավահանգիստը նույնպես գրավում է զբոսաշրջիկներին։
Քաղաքի հին մաս
Կառուցվել է 1992 թվականին Ագադիրի կենտրոնից 4,5 կմ հեռավորության վրա գտնվող փոքր բնակելի թաղամաս Բեն Սերգաոյում՝ քաղաքի հին մասը, որը զբաղեցնում է 5 հեկտար տարածք, նման է փոքր ավանդական բացօթյա թանգարանի։ Այն ներառում է փոքր բիզնեսների ձեռնարկություններ, թանգարան, անհատական բնակավայրեր, փոքր հյուրանոց և էկզոտիկ այգի։
Հին Տալբորժտ
Այս երբեմնի աշխույժ առևտրային թաղամասը գերիշխում է ծովափնյա բուլվարը և Թիլդի գետի բուլվարը, որն այժմ ծածկված է բուսականությամբ, քանդվել է երկրաշարժի ժամանակ (1960), ներկայումս կառուցապատման համար պիտանի չէ։ Գլխավոր ճանապարհը Էլ Մուն երկար պողոտան է, որը ձգվում է ավելի քան 2 կմ։
Ամրոց
Ուֆելի ամրոցը (նաև հայտնի է որպես Ագադիրի կասբա) Ագադիրի ամենահին թաղամասն է, որը կառուցվել է 16-րդ դարում և իրենից ներկայացնում է իսկական միջնաբերդ՝ ոլորուն ու աշխույժ փողոցներով։ Այսօր ամրոցից մնացել է միայն երկրաշարժից հետո վերականգնված պատը (1960)։ Ներքին մասը նույնպես հարմար չէ շինարարության համար, բայց Ագադիրի բացառիկ տեսարանը միշտ գրավում է զբոսնողներին։
Քույր քաղաքներ
Ագադիրը հետևյալ քաղաքների քույր քաղաքն է ․
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մարոկկոյի քաղաքներ
Պապի պալատ (Ավինյոն)
Պապի պալատ (Palais des papes d'Avignon), պատմա-ճարտարապետական հուշարձան Ֆրանսիայի Ավինյոն քաղաքում։ 1995 թվականից ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ է, Եվրոպայի ամենամեծ գոթական պալատներից մեկը ։ Պապի պալատ է այցելում տարեկան 650.000 այցելու, այստեղ կազմակերպվում է ամենամյա թատերական փառատոն ։
Պատմություն
Ավինյոնը Հռոմի պապերի նստավայր է դարձել 1309 թվականին, երբ գասկոնցի Բերտրան դե Գոտը, ով որպես պապ հայտնի է Կլիմենտ V անունով, տեղափոխվեց Ավինյոն այն բանից հետո, երբ Բոնիֆացիոս VIII պապը տեղի տվեց Ֆրանսիայի թագավոր Ֆիլիպ IV Գեղեցիկի հետ ունեցած կոնֆլիկտում։ 1348 թվականին Կլիմենտ V պապը ձեռք է բերում քաղաքը, որ պատկանում էր Պրովանսի կոմսերին։ Ավինյոնում պապերն ավելի ապահով էին զգում, քան անհանգիստ Հռոմում, որտեղ սուր բախումներ էին ընթանում ազնվական տոհմերի միջև։ Բացի այդ` Պապական մարզը Իտալիայի կենտրոնում այն ժամանակ փաստացի անկում էր ապրել։ Կաթոլիկ եկեղեցու ղեկավարների հաստատումը այս քաղաքում (1309-1377) սկսեց կոչվել «Պապերի ավինյոնյան գերություն»։
Ավինյոնյան առաջին պապերը` Կլիմենտ V-ը և Հովհաննես XXII-ը, ապրել են դոմինիկյան վանքում, սակայն հետագայում Բենեդիկտոս XII-ի օրոք (1334-1342) սկսվում է եպիսկոպոսական հին պալատի վերակառուցումը, ինչը շարունակվում է նաև հետագա պապերի օրոք։ Պալատը կառուցվում է քաղաքի հյուսիսային մասում` զառիթափ լանջերով բլրի վրա, որտեղից գեղեցիկ տեսարան էր բացվում Ռոն գետի վրա։ Շինությունը բաղկացած էր երկու մասից` հին և նոր պալատներից։ Շինարարության ավարտին նրանց ընդհանուր մակերեսը կազմում էր 11.000 մ²։ Պալատի կառուցման համար ծախսվում է պապական եկամուտների մեծ մասը։
Հին պալատը կառուցվել է Բենեդիկտոս XII-ի հրահանգով ճարտարապետ Պիեռ Պուասոն Միրեպոյի նախագծով։ Պապը հրամայում է քանդել եպիսկոպոսական հին պալատը և նրա տեղում կառուցել ավելի մեծ շինություն` ամրոցային հզոր պատերով, վանքով և աշտարակներով։ Կլմենտ VI-ի, Ինոկենտի VI և Ուրբան V-ի օրոք ամրոցը մի քանի անգամ վերաշինվել ու ընդարձակվել է։ Այդպես կառուցվում է ևս մեկ խոշոր շինություն` Նոր պալատը` պապական պատարագների համար նախատեսված ժամատնով։ Եվս երկու աշտարակ կառուցվում են Ինոկենտի VI-ի օրոք; Ուրբան V-ը ավարտում է ներքին բակի շինարարությունը (հայտնի է «Պատվավոր լեգեոնի ատյան» անունով)։ Շենքի ինտերիերը ճոխ զարդարվում է ֆրեսկոներով, գոբելեններով, նկարներով, քանդակներով և փայտե առաստաղներով։
Պապերը լքում են Ավինյոնը 1377 թվականին` վերադառնալով Հռոմ, սակայն դա նոր պառակտումների տեղիք է տալիս, քանի որ պապի հակառակորդներ Կլիմենտ VII-ը և Բենեդիկտոս XIII-ը Ավինյոնի պալատը դարձնում են իրենց նստավայրը մինչև 1408 թվականը։ Նրանց տապալումից հետո անգամ պալատը մի քանի տարի գտնվում էր նրանց կողմնակիցների ձեռքում նույնիսկ պաշարումից հետո։ 1433 թվականին պալատը անցնում է պապական ենթակայության։
1789 թվականին` Ֆրանսիական մեծ հեղափոխության ժամանակ, պալատը գրավվում ու կողոպտվում է ապստամբների կողմից, իսկ 1791 թվականին դառնում է հակահեղափոխականների զանգվածային գլխատման վայր։ Նապոլեոնի օրոք պալատի շինություններն օգտագործվոմ են որպես զորանոցներ և բանտեր։ Երրորդ հանրապետության սկզբնական շրջանում, երբ երկրում իշխում են հակակրոնական տրամադրությունները, պալատի փայտյա ինտերիերը օգտագործվում է ձիանոցների համար, իսկ ֆրեսկոները ծեփվում են։
1906 թվականին ֆրանսիական իշխանությունները վերանորոգում են Պապի պալատը` այնտեղ ձևավորելով ազգային թանգարան։
Ներկայումս զբոսաշրջիկների այցելությունների համար բաց է պալատի շինությունների մեծ մասը։ Բացի դրանից` այստեղ կա հանդիսությունների մեծ սրահ ։ Պալատում է պահվում Վոքլյուզ դեպարտամենտի արխիվը։ Պալատից վերև գտնվում է Ավինյոնի տաճարը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի պալատներ Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Ֆրանսիայում Կատեգորիա:Ֆրանսիայի պատկերասրահներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի դղյակներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի եկեղեցիներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի թանգարաններ Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ֆրանսիայի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:Ղեկավարների նստավայրեր
Օրեն (Պարա)
Օրեն (Ourém), համայնք Բրազիլիայում՝ Պարա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Պարա նահանգի Հյուսիս արևելյան մասում։ Մտնում է Գուամա գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 15 605 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 562,133 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում է՝ 27,8 մարդ/կմ2։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Պարա նահանգի բնակավայրեր
Ժողովածու (2993)
Ժողովածու (2993), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2993 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1679 թվականին Ալավերտի ղպիր գրիչի կողմից Նոր Ջուղայում։ Ստացողը եղել է Պրն. Ստեփաննոս Թոփչենցը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 20.7X15.7 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 320 թերթից։ Գրված է երկսյուն նոտրգրով։ Ունի լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշվեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ 53բ, 157բ, 167բ և ալյուր, ստացողի՝ 13ա, 17բ, 157ա, 157բ, հետագայի՝ 2բ (1732 թվական), 319ա (1832 թվական), 1ա, 64բ (վրացերեն), 320բ (19-րդ դար) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Վիեննական դասական դպրոց
Եթե մի ժամանակ իշխող խոշոր ժանրեր էին Օրատորիան, մեսսան և օպերան, ապա այդ ժամանակ օպերայի կողքին մեծ նշանակություն է ձեռք բերում Սիմֆոնիան։ Պոլիֆոնիկ ֆակտուրայի կողքին կարևորվում է Հոմոֆոն-հարմոնիկ ֆակտուրան։
Կատեգորիա:Երաժշտության պատմություն Կատեգորիա:Վիեննական դասական դպրոց Կատեգորիա:Կոմպոզիտորական դպրոցներ
Օրլովկա (գյուղ, Շումյաչինսկի շրջան)
Օրլովկա (Орловка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Շումյաչինսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Շումյաչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Միտենվալդե (Մարկ)
Մտնում է Դամե Շպրեվալդի շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը 8724 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով) ։ Զբաղեցնում է 98,47 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ 12 0 61 332։
Քաղաքը ստորաբաժանվում է 6 քաղաքային համայնքների։
Հետաքրքիր փաստեր
1562 թվականին Բեռլին–Քյոլն (Berlin-Coelln) քաղաքի իշխանությունները Միտենվալդեից խնդրեցին 400 գուլդեն, որպեսզի հարկեր վճարեն Բրանդենբուրգի կուրֆյուստ Իոահիմ II Հեկտորին։ Բեռլինը պարտավոր էր վերադարձնել ողջ գումարի 106 տոկոսը, բայց և ոչ մի գուլդեն այդպես էլ չվերադարձվեց Միտենվալդեին։ 450 տարի անց՝ 2012 թվականի մայիսին, Պֆայֆերը հայտարարեց, որ եթե Բեռլինը փակեր հաշիվները Միտենվալդեի հետ, ապա իր քաղաքը կդառնար աշխարհի ամենահարուստ քաղաքը։ Քաղաքապետը խոստովանեց, որ պարտքի վերաբերյալ որևէ գրավոր տեղեկություն չի պահպանվել :
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Արան (աղբյուր)
Արան, աղբյուր Արցախում՝ Մարտակերտի շրջանում, Գանձասար վանքի մոտակայքում «եկեղեցիների յալ» կոչվող վայրում ։
Նիգրան (քաղաք)
Նիգրան (Nigrán), քաղաք և համայնք Իսպանիայում, մտնում է Պոնտևեդրայի մեջ, որն էլ իր հերթին մտնում է Գալիսիա ինքնավար համայնքի մեջ։ Համայնքը մտնում է Վիգո շրջանի կազմի մեջ։ Տարածքը՝ 34,9 կմ2։ Բնակչությունը՝ 17909 (2010 թվականին)։ Վարչական կենտրոնից հեռավորությունը 42 կմ։
Արան (աղբյուր)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Աղբյուրներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Արցախի աղբյուրներ Կատեգորիա:Մարտակերտի շրջան
Նիգրան (քաղաք)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Վերեշչակինո
Վերեշչակինո (Верещакино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կարդիմովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կարդիմովսկի շրջանի բնակավայրեր
(7165) Պենդլտոն
(7165) Պենդլտոն (Pendleton), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1985 թվականի սեպտեմբերի 14-ին Էդվարդ Բոուելի կողմից Անդերսոն Մեսայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,603649 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1971 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0102 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1534,52 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,234601 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 13,9° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1985 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էդվարդ Բոուելի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ջոն Լերոյ Հենեսի
Ջոն Լերոյ Հենեսի (John LeRoy Hennessy, ), ամերիկացի գիտնական ինֆորմատիկայի ոլորտում, միկրոպրոցեսորների նախագծման մասնագետ։ MIPS կորպորացիայի համահիմնադիր, Սթենֆորդի համալսարանի նախագահ (ռեկտոր) (2000 թվականից), Թրյուրինգի (2017) մրցանակի դափնեկիր։
Էլեկտրատեխնիկայի բակալավրի աստիճան է ստացել Վիլանովի համալսարանում, ինֆորմատիկայի մագիստրոսի և PhD-ի աստիճան ՝ Սթոունի Բրուքի համալսարանում (Նյու Յորք) ։
1977 թվականից սկսել է աշխատել Սթենֆորդի համալսարանում։ RISC-պրոցեսորների ոլորտում սեփական հետազոտությունների արդյունքները առևտրայնացնելու համար մասնակցել է MIPS ընկերության ստեղծմանը ։
2002 թվականին ընդունվել է Cisco Systems-ի տնօրենների խորհրդի անդամ ։ 2004 թվականից Google-ի տնօրենների խորհրդի անդամ է ։
Մրցանակներ և համայքներ՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գիտնականներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ճարտարագետներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Թեիրի
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Վիլադեկավալս
Վիլադեկանս (Viladecavalls), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Բարսելոնա պրովինցիայում (Կատալոնիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Բալես Օքսիդենտալ շրջանում։ Տարածքը կազմում է 20,08 կմ²։ Բնակչությունը՝ 7323 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Հեռավորությունը պրովինցիայի վարչական կենտրոնից՝ 38 կմ։
Թեիրի
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Վիլադեկավալս
Քաղաքի բարեխոս սուրբ համարում են Սենթ Մարտին։
Դեսնա (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա)
Դեսնա (Десна), քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Կոզելեցի շրջանում։
2008 թվականի տվյալներով Դեսնա քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 6 559 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 8 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:1960 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Արփադերե
Արփադերե, գետակ Արածանիի ավազանում, Փերի գետի ձախակողմյան վտակը, որի մեջ է թափվում Բալու քաղաքից մոտ 34 կմ հյուսիս ։
Կուրուչայ (Կամախի գավառ)
Կուրուչայ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կամախի գավառակում ։ Գտնվում էր Կամախ քաղաքից 33-34 կմ հյուսիս-արևմուտք, Կամախ -Կերասուն ճանապարհի աջ կողմում։
Տարածքն անտառապատ էր ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Քարոզգիրք (3086, Գրիգոր Տաթևացի)
Քարոզգիրք 3086, Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 3086 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 18-րդ դարում Սարգիս գրիչի կողմից ում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 20X14սմ չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 148 թերթից։ Գրված է միասյուն, երկսյուն, նոտրգիր, բոլորգիրով։ Կազմը` կաշվեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ 65ա, 133ա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Ուկրաինան Եվրատեսիլ 2020 երգի մրցույթում
Ուկրաինան 16-րդ անգամ կմասնակցի Ռոտերդամում կայանալիք Եվրատեսիլ 2020 երգի մրցույթին։ 2020 թվականի մրցույթի Ուկրաինայի մասնակիցը և երգը կընտրվի Ազգային եզրափակչի միջոցով։
Ձևաչափ
Եվրատեսիլ 2020 երգի մրցույթի Ուկրաինայի ազգային ընտրության երաժշտական պրոդյուսերը մնում է ուկրաինացի կոմպոզիտոր Ռուսլան Կվինտան։
Եվրատեսիլ 2020-ի ազգային ընտրության ժյուրիի կազմում են ։
Ազգային ընտրության հաղորդավարն է Սերգեյ Պրիտուլան։
Հունվարի 20-ին հրապարակվեց ընտրության մասնակիցների ցուցակը ։ Հունվարի 22-ին տեղի ունեցավ կիսաեզրափակիչի մասնակիցների վիճակահանությունը և  համարների  հերթականության սահմանումը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2020 երգի մրցույթ Կատեգորիա:2020 Ուկրաինայում
Բոբ Մարտին
1957 թվականին Բոբ Մարտինը մասնակցել է Եվրատեսիլ 1957 երգի մրցույթին։ Նա ներկայացրել է Ավստրիան իր «Wohin, kleines Pony?» (Ուր է փոքրիկ պոնին) երգով։ Երգը մրցույթի եզրափակչում զբաղեցրել է 10-րդ հորիզոնականը 3 միավորով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 1957 երգի մրցույթի մասնակիցներ Կատեգորիա:Ավստրիայի մասնակիցները Եվրատեսիլ երգի մրցույթում Կատեգորիա:Հունիսի 7 ծնունդներ Կատեգորիա:1922 ծնունդներ Կատեգորիա:1996 մահեր Կատեգորիա:Հունվարի 13 մահեր Կատեգորիա:Ավստրիացի երգիչներ
Կրակովի համալսարան
Կրակովի համալսարան, Յագելոնյան համալսարան, հնագույն համալսարան Լեհաստանում, առաջին պետական համալսարաններից մեկը Կենտրոնական Եվրոպայում։ Հիմնադրել է Կազիմիր Մեծը (1364), 1400 թվականին վերակառուցել է Վլադիսլավ Յագայլոն (այստեղից էլ՝ անունը)՝ Փարիզի համալսարանի նմանությամբ։ Կրակովի համալսարանի ուսումնական և գիտական կյանքը ծաղկում է ապրել 15-րդ դարի վերջին և 16-րդ դարի սկզբին։ Ուներ աստվածաբանական, իրավաբանական, բժշկական և ազատ գիտությունների ֆակուլտետներ։ Բացի լեհերից, Կրակովի համալսարանում սովորում էին նաև չեխեր, գերմանացիներ, հունգարացիներ։ Համալսարանում սովորել և դասախոսել են մաթեմատիկոս Վ. Բրուձևսկին, Նիկոլայ Կոպեռնիկոսը, աստղագետ, փիլիսոփա Յան Սնյադեցկին և ուրիշներ։ 16-րդ դարի կեսի ուսուցումը Կրակովի համալսարանում կրել է եկեղեցասխոլաստիկ բնույթ։ 1780 թվականին համալսարանի ծրագրերը բարենորոգվել են, ուսուցումը լատիներենի փոխարեն տարվել է լեհերենով։ Ֆաշիստական օկուպացիայի ժամանակ (1939-1944) Կրակովի համալսարանը փակվել է։ 1942 թվականից գործել է ընդհատակում։ 1978-1979 ուսումնական տարում համալսարանն ուներ իրավաբանական, փիլիսոփայության և պատմության, բանասիրական, մաթեմատիկայի և քիմիայի, կենսաբանության, աշխարհագրության և այլ ֆակուլտետներ։ Գրադարանը (հիմնվել է 1364 թվականին) ունի ավելի քան 1 միլիոն գիրք։
Կատեգորիա:Լեհաստանի համալսարաններ
Արջի կոխեր
Արջի կոխեր, ձորակ Կուրի աջակոմյան վտակ Տավուշ գետի ավազանում։ Արջի կոխեր ավազանում հայտնի են եղել պղնձի բովեր, որոնցից մի քանիսը անցյալում ենթարկվել են շահագործման ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի գետեր Կատեգորիա:Կուրի ավազանի գետեր
Զանգակատուն (այլ կիրառումներ)
Զանգակատուն եզրը կարող է վերաբերել․
Օրլովկա (գյուղ, Ռոսլավլսկի շրջան)
Օրլովկա (Орловка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի բնակավայրեր
Վերեսկովո (գյուղ, Ստարոռուսկի շրջան)
Վերեսկովո (Вересково), գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Ստարոռուսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Ստարոռուսկի շրջանի բնակավայրեր
Մյունխեհոֆե (Շենկենլենդխեն)
Մյունխեհոֆե (Շենկենլենդխեն) (Münchehofe (Schenkenländchen)), կոմունա Գերմանիայում, Բրանդենբուրգի տարածքում։
Մտնում է Դամե Շպրեվալդի շրջանի կազմի մեջ։ Գտնվում է Շենկենլենդխենի ենթակայության տակ։ Բնակչությունը 492 մարդ է (2010 թվականի դեկտեմբերի 31–ի տվյալներով) ։ Զբաղեցնում է 61,87 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ 12 0 61 344։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Հերբերտ Ռոբինս
Հերբերտ Էլիս Ռոբինս (Herbert Ellis Robbins, ), ամերիկացի մաթեմատիկոս և վիճակագիր։
ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամ (1974) ։
Նրա անունով են կոչվել Ռոբինսի լեմման, Ռոբինսի հանրահաշիվը, Ռոբինսի թեորեմը և այլ տերմիններ։ Ռիխարդ Կուրանտի համահեղինակությամբ գրել է «Ի՞նչ է մաթեմատիկան» հայտնի գիրքը: