cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Դպրաբակ
Պատմամշակութային կառույց
Դպրաբակ բնակավայրը հարուստ է պատմամշակութային հուշարձաններով։ Այստեղ պետության կողմից հավառվել են 8 հուշարձաններ, որոնցից է գյուղի հարավային մասում՝ գետի ձախափնյա բլրալանջին գտնվող և 12-ից 17-րդ դարերով թվագրվող գերեզմանոցը, վերջինի հյուսիսային կողմում գտնվող և 12-ից 13-րդ դարերով թվագրվող կիսավեր եկեղեցին, գերեզմանոցի հյուսիսային կողմում գտնվող և 12-ից 13-րդ դարերով թվագրվող կիսավեր մատուռը, 17-ից 18-րդ դարերով թվագրվող խաչքարը, 16-ից 17-րդ դարերով թվագրվող տապանաքարը, գյուղի մեջ գտնվող և 17-ից 18-րդ դարերով թվագրվող կիսավեր եկեղեցին, վերջինի շուրջ տարածված և 17-ից 18-րդ դարերով թվագրվող գերեզմանոցը, այնտեղ գտնվող և 17-ից 18-րդ դարերով թվագրվող տապանաքարը, 1730 թվագրվող պարոն Ալթունի տապանաքարը, գյուղի հարավ-արևելյան մասում՝ Դպրաբակ տանող ճանապարհից աջ կողմում գտնվող և 19-րդ դարով թվագրվող կամուրջը ։
Բացի պետության կողմից հաշվառված հուշարձանների, գյուղի տարածքում կան նաև այլ հուշարձաններ։ Գյուղից 4 կմ դեպի հարավ-արևմուտք՝ անտառի մեջ, «Այրիջուր» կոչված հանդամասում, կա գյուղատեղի, խաչարձան, խաչքարեր՝ 12-13դդ. արձանագրություններով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի բնակավայրեր Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի գյուղեր Կատեգորիա:1778 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ռոբերտ Լևանդովսկի
Ռոբերտ Լևանդովսկի, լեհ ֆուտբոլիստ։ Հանդես է գալիս որպես հարձակվող իսպանական Լա Լիգայում՝ կատալոնական Բարսելոնա ակումբում և Լեհաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականում։ Տրանսֆերային արժեքը 2014 թվականի հուլիսի 10-ի դրությամբ կազմում է 50, 000, 000€ ։
Պատանեկան կարիերա
Լևանդովսկու պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսվել է Վարշավայի Դելտա ակումբում, ուր տեղափոխվել է 2005 թվականին։ Այնտեղ նա խփել է 4 գոլ ։
2006-2007 թվականներին, խաղալով Զնիչ Պրուժկովում և խփելով 15 գոլ, դառնում է Լեհաստանի II լիգայի, իսկ հաջորդ խաղաշրջանում 21 գոլով՝ Լեհաստանի բարձրագույն լիգայի ռմբարկուն։
Լեխ Պոզնան
2008 թվականին Լևանդովսկին պայմանագիր է կնքել լեհական Լեխ ակումբի հետ, որը ֆուտբոլիստի համար վճարեց 1,5 միլիոն լեհական զլոտի։ Էքստրակլասսում առաջին անգամ խաղացել է 2008 թվականի օգոստոսի 8-ին՝ սեփական հարկի տակ պարտվելով Բելխատուվային 2։3 հաշվով, որտեղ գոլ է խփել երկրորդ խաղակեսի ընթացքում դաշտ դուրս գալուց 4 րոպե հետո ։ Լևանդովսկին նաև մասնակցել է ՈՒԵՖԱ Եվրոպայի Լիգայի որակավորմանը 2008 թվականի հուլիսի 17-ին ադրբեջանական Խազար-Լենկորանի դեմ և 75-րդ րոպեին խփել իր թիմի համար հաղթական գոլը ։ Հաջորդ հանդիպումը ևս ավարտվել է Լեխի հաղթանակով ։ Հաջորդ փուլում Լեխը խաղաց շվեյցարական Գրասսհոպերի հետ՝ առաջին խաղում հաղթելով նրան խոշոր 6։0 հաշվով, որտեղ Լևանդովսկին դարձավ դուբլի հեղինակ, իսկ պատասխան հանդիպումը ավարտվեց ոչ-ոքի (0։0) ։ Այնուհետև Լեխը առաջ է անցնում նաև ավստրիական Աուստրիայից և անցնում խմբային մրցաշարի փուլ, որտեղ գրավում է 3-րդ տեղը՝ զիջելով Մոսկվայի ԲԿՄԱ-ին, իսպանական Դեպորտիվոյին և առաջ անցնելով ֆրանսիական Նանսիից և հոլանդական Ֆեյենոորդից։ Սակայն հաջորդ փուլում Լեխը զիջեց իտալական Ուդինեզեին։ 2008 թվականի դեկտեմբերին լեհական Piłka Nożna (Ֆուտբոլ) շաբաթաթերթը Լևանդովսկում ճանաչեց տարվա հայտնություն։
Լեհաստանի առաջնության 2008-2009 մրցաշրջանում Լեխը զբաղեցրեց 3-րդ հորիզոնականը՝ զիջելով վարշավյան Լեգիային և կրակովյան Վիսլային։ Լևանդովսկին խփած 14 գոլերով զբաղեցրեց ռմբարկուների ցուցակի երկրորդ հորիզոնականը՝ զիջելով Պավել Բրոժեկի և Տակեսուրե Չինյամային, որոնք խփել էին 19-ական գոլ։ Լեխը հաղթեց նաև Լեհաստանի գավաթը՝ եզրափակչում հաղթելով խոժուվյան «Ռուխին» (1։0) ։ 2009 թվականի հուլիսի 25-ին Լյուբինում կրակովյան Վիսլայի դեմ կայացած Լեհաստանի սուպերգավաթի խաղի 9-րդ րոպեին Ռոբերտը խփեց խաղի առաջին գոլը (1։1, տուգանային հարվածներով՝ 3։4) ։ Լեհաստանի բարձրագույն առաջնության 2008-09 մրցաշրջանում Լևանդովսկին խփած գոլերի քանակով 2-րդն էր։ 2009 թ. դարձել է Լեհաստանի առաջնության լավագույն խաղացող ։ Լինելով խփած գոլերի քանակով առաջինը (18 գոլ)՝ իր թիմով հաղթանակ է տարել 2009-10 մրցաշրջանում։
Լևանդովսկին իր վրա հրավիրել է նաև եվրոպական ակումբերի ուշադրությունը։ Նրանով հետաքրքրվել են մոսկովյան ԲԿՄԱ-ն, անգլիական «Վեստ Բրոմվիչ Ալբիոնը» , դորտմունդյան Բորուսիան , հոլանդական Ֆեյենոորդը , պետերբուրգյան Զենիթը և Դոնեցկի Շախտյորը ։
Ռոբերտ Լևանդովսկին անգլիացի Ուեյն Ռունիի հետ դարձել է հայտնի FIFA 10 համակարգչային խաղի դեմքը Լեհաստանում։
2010-11
2010 թվականի հուլիսի 1-ին Լևանդովսկին տեղափոխվեց Դորտմունդի Բորուսիա։ Ակումբը նրա համար վճարեց 4, 750, 000€։ Հանդես էր գալիս 7 համարի ներքո։ Լևանդովսկու դեբյուտը Բորուսիայի կազմում տեղի ունեցավ 2010 թվականի օգոստոսի 22-ին Լեվերկուզենի Բայեր 04-ի դեմ խաղում, որտեղ Լևանդովսկին խաղադաշտ դուրս եկավ 63-րդ րոպեին՝ փոխարինելու Սեբաստիան Կելին ։ Բունդեսլիգայում առաջին գոլը հեղինակել է գրավելով Շալկե 04-ի դարպասը. 74-րդ րոպեին փոխարինել է Շինջի Կագավային, իսկ 86-րդ րոպեին գոլ է խփել Մանուել Նոյերի դարպասին (1։3) ։ Լևանդովսկին Դորտմունդի Բորուսիայի հետ երկու անգամ դարձել է գերմանական Բունդեսլիգայի չեմպիոն, իսկ 2011-2012 մրցաշրջանում դարձավ գերմանական Բունդեսլիգայի լավագույն խաղացող։ Բունդելիգայում անց է կացրել 33 խաղ և խփել 8 գոլ, Գերմանիայի գավաթում՝ 2 խաղ, Եվրոպայի Լիգայում՝ 8 խաղ և խփել իր միակ գոլը խփել Բավարիայի հետ խաղում։
2011-12
Նոր սեզոնում Ռոբերտը սկսեց հանդես գալ 9-րդ համարի տակ։ 2011 թվականի հուլիսի 23-ին մասնակցեց Գերմանիայի Սուպերգավաթի հանդիպմանը, որտեղ Բորուսիան զիջեց Շալկե 04-ին (հիմնական ժամանակում՝ 0։0, տուգանային հարվածներով՝ 3։4)։ 2011-2012 մրցաշրջանում նույնպես Բորուսիան դարձավ Գերմանիայի չեմպիոն, իսկ Լևանդովսկին դարձավ թիմի ռմբարկուն՝ 34 խաղում խփելով 22 գոլ։ Չեմպիոնների լիգայում խաղալով 6 խաղ՝ խփել է 1 գոլ։ Գերմանիայի Գավաթում Բորուսիան հասավ մինչև եզրափակիչ, որտեղ ջախջախեց մյունխենյան Բավարիային (5։2)։ Այդ խաղում Լևանդովսկին դարձավ հեթ-տրիկի հեղինակ։ Նա նաև դարձավ Գերմանիայի Գավաթի (2011-2012 թվականներ) ռմբարկուն՝ 6 խաղում խփելով 7 գոլ։
2012-13
2012-2013 մրցաշրջանում Դորտմունդի Բորուսիան գրավեց 2-րդ հորիզոնականը Գերմանիայի առաջնությունում։ Չեմպիոնների Լիգայի կիսաեզրափակչում Բորուսիան հաղթեց Ռեալ Մադրիդին, որտեղ Լևանդովսկին խփելով 4 գոլ՝ դարձավ միակ ֆուտբոլիստը, ով ՉԼ-ի կիսաեզրափակչում խփել է 4 գոլ։ Իսկ եզրափակչում պարտվեցին Բավարիային։ 2014 թվականի հունվարի 4-ին նախնական պայմանագիր կնքեց Մյունխենի Բավարիայի հետ։
2013-14
2013 թվականի հուլիսի 27-ին Դորտմունդի Բորուսիայի կազմում Լևանդովսկին հաղթեց Գերմանիայի գավաթը
Ազգային հավաքականի կազմում դեբյուտը տեղի ունեցավ 2009 թվականի սեպտեմբերի 10-ին Սան Մարինոյի դեմ խաղին։ Լևանդովսկին Լեհաստանի ազգային հավաքականի կազմում մասնակցել է 2012 թվականի Եվրոպայի առաջնությանը։
«Բավարիա»
2014 թվականի հունվարի 4-ին պաշտոնապես 5 տարվա պայմանագիր կնքեց Մյունխենի Բավարիայի հետ ։ Համաձայնությունը ուժի մեջ է մտնում 2014 թվականի ամռանը։ Հենց իր առաջին խաղում ընդդեմ «Դույսբուրգի» նա բացեց հաշիվը նոր ակումբի կազմում։ 2015 թվականի սեպտեմբերի 22–ին սահմանեց ռեկորդ խոշոր եվրոպական առաջնությունների համար(Անգլիա, Գերմանիա, Իսպանիա, Իտալիա, Ֆրանսիա), 9-ր-ում 5 անգամ գրավելով «Վոլֆսբուրգի» դարպասը(51', 52', 55', 57', 60') (խաղի հաշիվը - 5:1)։
Ձեռքբերումներ
Թիմային
Լեխ
«Դորտմունդի Բորուսիա»
Բավարիա Մյունխեն
Անձնական
Սերաֆիմովիչի փողոց (Դոնեցկ, Ռոստովի մարզ)
Սերաֆիմովիչի փողոց (Улица Серафимовича), փողոց Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Դոնեցկ քաղաքում։ Անվանվել է ռուս խորհրդային գրող Ալեքսանդր Սերաֆիմովիչի (1863-1949) պատվին։ Սկիզբ է առնում և ավարտվում Նեկրասովի փողոցի հետ հատումով։ Երկարությունը 850 մետր է։
Ռոբերտ Լևանդովսկի
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լեհ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բորուսիա Դորտմունդի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բավարիա Մյունխենի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի հարձակվողներ Կատեգորիա:Լեհաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բունդեսլիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2016-ի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:2018 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության մասնակիցներ Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2020-ի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի բարի կամքի դեսպաններ
Սերաֆիմովիչի փողոց (Դոնեցկ, Ռոստովի մարզ)
Նկարագրություն
Դոնեցկ քաղաքի Սերաֆիմովիչի փողոցը սկսվում է Նեկրասովի փողոցից, հատում Վոլգոգրադսկի նրբանցքը և ավարտվում նույն Նեկրասովի փողոցի հետ հատումով։ Երկարությունը 850 մետր է։ Փողոցում կա համարակալված 51 շինություն։
Սերաֆիմովիչի փողոցի փոստային դասիչն է՝ 346332։
Փողոցն անվանվել է ռուս խորհրդային գրող Ալեքսանդր Սերաֆիմովիչ Սերաֆիմովիչի (1863-1949) պատվին։ Սերաֆիմովիչի իսկական ազգանունը Պոպով էր։ Որպես «Պրավդա» թերթի զինթղթակից նա եղել է 1918-1920 թվականների Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի ռազմաճակատներում։ Նրա «Երկաթե հեղեղ» (1924 թվական, հայերեն հրատարակվել է 1927 թվականին) վեպը խորհրդային գրականության դասական ստեղծագործություններից է, որի հիմքում Թամանյան բանակի հերոսական արշավանքն է (1918 թվական)։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին կրկին եղել է ռազմաճակատում, զբաղվել հրապարակախոսությամբ։ ԽՍՀՄ պետական (Ստալինյան) մրցանակի դափնեկիր է (1943 թվական) ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դոնեցկի (Ռոստովի մարզ) փողոցներ
Կրիոստատ
Կրիոստատ (κρύος` ցուրտ և στατός` կանգուն, անշարժ)։ Ցածր ջերմաստիճանների համար նախատեսված թերմոստատ է։ Կրիոստատի հիմնական տարրը ջերմամեկուսացված անոթն է (պարզագույն դեպքում՝ Դյուարի անոթ), որում տեղավորում են օբյեկտը։ Ջերմաստիճանի իջեցումը սովորաբար կատարվում է կրիոստատի մեջ լցվող հեղուկացված գազի՝ այսպես կոչված սառնագենտի (ցրտի կողմնակի աղբյուր) գոլորշիացման ջերմության և գոլորշու տաքացման հաշվին։ Ջերմակայունացումն իրականացվում է սառնագենտի եռման ջերմաստիճանում, որը գոլորշիների ճնշման փոփոխումով կարելի է կրիտիկական ջերմաստիճանից հասցնել մինչև եռակի կետի ջերմաստիճանը։ Ջերմաստիճանների ավելի լայն տիրույթում ջերմակայունացումը կատարվում է ինքնակառավարման սխեմայով։ Կրիոստատները տարբերում են ըստ սառնագենտի տեսակի (հելիումային, ազոտային), պատրաստման նյութի (ապակե, մետաղե, փրփրապլաստից են), օգտագործման նպատակի (օպտիկական, ռադիոտեխնիկական հետազոտությունների, մագնիսական չափումների համար ևն)։ Կիրառվող սառնագենտի քանակությունը համեմատական է ջերմահաղորդականության (գազի և պատվանդանի) ու ջերմաճառագայթման շնորհիվ կրիոստատի արտաքին պատյանից անոթին փոխանցվող ջերմության քանակությանը։ Ջերմահաղորդումը փոքրացնելու նպատակով ընտրում են ջերմամեկուսիչ պատվանդաններ, կրիոստատի արտաքին պատյանի և անոթի միջև վակում է ստեղծում, ինչպես նաև մեծացնում են կրիոստատի ջերմաճառագայթող մակերևույթների գորշության գործակիցը և ավելացնում ջերմաստիճանի միջանկյալ արժեքներով ջերմային էկրաններ։ Կրիոստատը կիրառվում է նյութի ֆիզիկական հատկությունների, գերհաղորդականության երևույթի ուսումնասիրման համար։
Կատեգորիա:Սարքեր Կատեգորիա:Կարգավորող սարքեր
Խորհրդային Միության կոմունիստական կուսակցության կանոնադրություն
Խորհրդային Միության կոմունիստական կուսակցության կանոնադրություն, ԽՄԿԿ ներքին կյանքի հիմնական օրենք։ Որոշում է կուսակցության անդամի պարտականություններն ու իրավունքները, կուսակցության կազմակերպական սկզբունքները, ներկուսակցական կյանքի նորմերը և պրակտիկ գործունեության մեթոդները։ Պարտադիր է բոլոր կոմունիստների և կուսակցական կազմակերպությունների համար։ Այն ապահովում է Սովետական Միության կոմունիստական կուսակցության ծրագրի կատարումը՝ միավորելով նրա բոլոր անդամների ջանքերը։ Ընդունվում է ԽՄԿԿ համագումարի կողմից։ Վ․ Ի․ Լենինը ստեղծելով կոմունիստական կուսակցությունը՝ վճռական ավանդ է ներդրել կանոնադրության մշակման գործում։ Նա ՌՍԴԲԿ առաջին կանոնադրության (ընդունվել է 1903 թվականին՝ ՌՍԴԲԿ II համագումարում) հեղինակն Է։
Կանոնադրության փոփոխությունները
Պատմական պայմանների փոփոխումը և կուսակցական աշխատանքի կուտակած փորձը թելադրել են փոփոխություններ կատարել կուսակցության կանոնադրության մեջ։ Մինչև Հոկտեմբերյան սոցիալիստական մեծ հեղափոխությունը կանոնադրական հարցեր քննարկվել են ՌՍԴԲԿ III համագումարում (1905), IV միացյալ համագումարում (1906), V համագումարում (1907), Պրահայի կոնֆերանսում (1912) և VI համագումարում (1917)։ Այդ շրջանում կանոնադրության հարցերի շուրջ պայքար էր գնում բոլշևիկների ու մենշևիկների միջև։ Այն արտացոլում Էր երկու հակադիր մոտեցումները կուսակցության ստեղծման և նրա գործունեության նկատմամբ։ Բոլշևիկները, Վ․ Ի․ Լենինի գլխավորությամբ, բանվոր դասակարգի համար ձգտում էին ստեղծել կազմակերպված, կարգապահ, ամուր և համախմբված քաղաքական կազմակերպություն, իսկ մենշևիկների առաջ քաշած պայմանների դեպքում կուսակցությունը կվերածվեր կազմակերպչորեն հեղհեղուկ, ներքին կարգապահությամբ և գործողությունների միասնությամբ չկապված մի կազմակերպության։ ՌՍԴԲԿ II համագումարն ընդունեց կուսակցության ստեղծման լենինյան սկզբունքները։ Մինչհոկտեմբերյան շրջանում կանոնադրության մեջ մտցված լրացումներն ու փոփոխությունները նպատակ են ունեցել ապահովելու կուսակցության կազմակերպչորեն ճիշտ կառուցումը, ամրապնդելու նրա լենինյան կազմակերպական հիմունքները, կուսակցական կյանքի նորմերը (դեմոկրատական ցենտրալիզմ, պրոլետարական ինտերնացիոնալիզմ, կոլեկտիվ ղեկավարություն, կուսակցության բոլոր անդամների գիտակցական կարգապահություն են)։
Կանոնադրության կառուցվածքը
Հոկտեմբերյան սոցիալիստական մեծ հեղափոխությունից հետո կուսակցության կանոնադրության մեջ փոփոխություններ և լրացումներ են կատարվել ՌԿ(բ) կ համառուսասատանյան 8-րդ կոնֆերանսի (1919), ՌԿ(բ) կ XI համագումարի (1922), ՌԿ(բ) կ XII համառուսաստանյան կոնֆերանսի (1922), ՀամԿ(բ) կ XIV (1925), XVII (1934), XVIII (1939), ԽՄԿԿ XIX (1952), XX (1956), XXII (1961) համագումարների որոշումներով։ Մասնակի փոփոխություններ են մտցրել նաև ԽՄԿԿ XXIII (1966) և XXIV (1971) համագումարները։ Այդ փոփոխություններում և լրացումներում արտացոլված են կուսակցության կազմակերպական ձևերի կատարելագործման ընթացքը և աշխատանքի մեթոդները։ Եթե առաջին կանոնադրության մեջ կար ընդամենը 13 հոդված, ապա ներկա գործող կանոնադրության մեշ, որն ընդունել է ԽՄԿԿ XXII համագումարը և լրացումներ է կատարել XXIII ու XXIV համագումարները, կան 10 բաժին և 72 հոդված։ Հոկտեմբերյան սոցիալիստական մեծ հեղափոխությունից հետո կանոնադրության մեջ կատարված փոփոխություններն ու լրացումները նպատակամղվել են ներկուսակցական դեմոկրատիայի հետևողական զարգացմանը, կազմակերպական կառուցվածքի բարելավմանը, կուսակցության մեջ ընդունվողների նկատմամբ պահանջկոտության բարձրացմանը և նրա շարքերը սողոսկող անկայուն, մանրբուրժական ու թշնամական տարրերից անաղարտ պահելուն։
Կանոնադրության նախաբան
Կանոնադրության նախաբանում նշված է, որ ԽՄԿԿ հասարակական քաղաքական կազմակերպության բարձրագույն ձև է, որպես սովետական ժողովրդի մարտական ու փորձված ավանգարդ, կամավոր հիմունքներով միավորում է ԽՍՀՄ բանվոր դասակարգի, կոլտնտեսային գյուղացիության և մտավորականության առածավոր, առավել գիտակից մասերին։ Այն սովետական հասարակության ղեկավար և ուղղություն տվող ուժն է։ ԽՄԿԿ իր աշխատանքները կառուցում է կուսակցական կյանքի լենինյան նորմաների, ղեկավարման կոլեկտիվության անշեղ պահպանման, ներկուսակցական դեմոկրատիայի, կոմունիստների ակտիվության, քննադատության և ինքնաքննադատության համակողմանի զարգացման հիման վրա։ Կուսակցությունն ազատվում է ԽՄԿԿ ծրագիրն ու կանոնադրությունը խախտող և իրենց վարքագծով կոմունիստի բարձր կոչումը արատավորող անձանցից։ Կանոնադրության մեջ նշված է, որ ԽՄԿԿ միջազգային կոմունիստական և բանվորական շարժման անկապտելի ու բաղկացուցիչ մասն է։ Նա ակտիվորեն նպաստում է բոլոր երկրների կոմունիստների հետ եղբայրական կապերի ամրապնդմանը, վճռական պայքար մղում ռևիզիոնիզմի և դոգմատիզմի ամեն մի դրսևորման դեմ։ Կանոնադրության մեշ հստակորեն նշված են կուսակցության անդամների իրավունքներն ու պարտականությունները։ Այնտեղ ասված է, որ կուսակցության անդամ կարող է լինել ԽՍՀՄ յուրաքանչյուր քաղաքացի, ով ընդունում է կուսակցության ծրագիրն ու կանոնադրությունը, ակտիվորեն մասնակցում կոմունիզմի կառուցմանը, աշխատում նրա կազմակերպություններից մեկում, կատարում կուսակցության որոշումները և մուծում անդամավճար։ Կուսակցության անդամը պարտավոր է պայքարել կոմունիզմի նյութատեխնիկական բազայի ստեղծման համար, լինել աշխատանքի նկատմամբ կոմունիստական վերաբերմունքի օրինակ, զգայուն և ուշադիր վերաբերմունք հանդես բերել մարդկանց նկատմամբ, ակտիվորեն մասնակցել երկրի քաղաքական կյանքին, տիրապետել մարքսլենինյան ուսմունքին, լինել սոցիալիստ, ինտերնացիոնալիզմի սովետական հայրենասիրության ակտիվ տարածող։ Համաձայն կանոնադրության, կուսակցության շարքերի ընդունումը կատարվում է բացառապես անհատական կարգով։
Կուսակցության անդամ դառնալու չափորոշիչներ
Կուսակցության անդամ ընդունվում են 18 տարին լրացած գիտակից, ակտիվ, կոմունիզմի գործին նվիրված բանվորներ, գյուղացիներ և մտավորականության ներկայացուցիչներ։ Նոր անդամներ ընդունվում են այն թեկնածուների թվից, որոնք անցել են սահմանված թեկնածուական ստաժը։ Կուսակցության մեջ ընդունվողները պետք է ներկայացնեն առնվազն 5 տարվա կուսակցական ստաժ ունեցող ԽՄԿԿ 3 անդամի երաշխավորություններ։ Ընդունելությունը կատարում է սկզբնական կուսկազմակերպության ժողովը, որի որոշումը ընդունված է համարվում, եթե ընդունվողի օգտին քվեարկել է ժողովին ներկա գտնված կուսանդամների առնվազն երկու երրորդը և ուժի մեջ է մտնում կուսակցության շրջկոմի կամ քաղկոմի հաստատումից հետո։ Այնուհետև կանոնադրության մեջ շարադրված են կուսակցական շինարարության հարցերը։ Մասնավորապես նշված է, որ առաջնորդվելով դեմոկրատական ցենտրաիզմի սկզբունքով ԽՄԿԿ իր բոլոր ղեկավար մարմինների ընտրությունը կատարում է ներքևից վերև։ Այն կառուցվում է տերիտորիալ-արտադրական սկզբունքով։ Կուսակցական մարմինները պարտավոր են պարբերաբար հաշվետվություն տալ իրենց կուսկազմակերպություններին և վերադաս մարմիններին, պահպանել կուսակցական խստագույն կարգապահություն։ Փոքրամասնության ենթարկվելը մեծամասնությանը պարտադիր է։
Վերադաս մարմինների որոշումներն օրենք են ստորին օղակների համար։ Շարադրելով կուսանդամի իրավունքները՝ կանոնադրությունը նշում է, որ կոմունիստն իրավունք ունի ազատ և գործնական քննարկել կուսակցության քաղաքականությունը մինչև այդ առթիվ որոշման ընդունումը։ Դրանից հետո քննարկումը կամ քննադատումն արգելվում է։ Արգելված է նաև կուսակցության ներսում խմբավորումների ստեղծումը։ Սկզբնական կուսակցական կազմակերպության բարձրագույն մարմինը ընդհանուր ժողովն է։ Շրջկոմների, քաղկոմների, օկրուգային, մարզային և երկրային կոմիտեների բարձրագույն մարմինը կոնֆերանսն է։ Միութենական հանրապետության կոմկուսինը և ԽՄԿԿ-ինը՝ համագումարը։ Ընդհանուր ժողովը, կոնֆերանսը և համագումարը ընտրում են բյուրո կամ կոմիտե, որոնք գործադիր մարմիններ են և ղեկավարում են կուսակցական կազմակերպությունների ընթացիկ աշխատանքները։ Կուսակցական մարմինների ընտրությունները կատարվում են փակ (գաղտնի) քվեարկությամբ։ Կանոնադրությամբ սահմանված են կուսակցության հանրապետական, երկրային, մարզային, օկրուգային, քաղաքային, շրջանային, սկզբնական կազմակերպությունների և նրանց ղեկավար մարմինների իրավունքներն ու պարտականությունները, ԽՄԿԿ և ՀամԼԿԵՄ փոխհարաբերությունները, սովետական բանակում կուսկազմակերպությունների խնդիրները, ինչպես նաև կուսակցության դրամական միջոցների աղբյուրները, կուսանդամավճարների չափերն ու գանձման կարգը։
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ պատմություն
Գանձարան (մատյան)
Եկեղեցական տարվա տոներին նվիրված հանդիսավոր երգաշարքերն ամփոփող հայկական միջնադարյան ձեռագիր խազավոր մատյան։ Գանձարանի երգաշարքերի կամ գանձաշարքերի ստեղծումը վերագրվում է Գրիգոր Նարեկացուն։ Ի տարբերություն Շարակնոցի երգերի, Գանձարանի երգերը ազատ էին ութ ձայնի կանոններից։ Գանձաշարքը սովորաբար ներառում է 2-4 միավոր՝
Գանձարանը որոշակի կառուցվածք ունեցող երգարան-ժողովածու է, որը ձևավորվել է, հավանաբար, 10-11-րդ դարերում։ Նրանում առավելապես արտացոլված է հոգևոր հիմներգության, տաղատիպ ժանրերի բուռն ծաղկումը 10-14-րդ դարերի։ Հին կամ նախնական խմբագրության (մինչև 14-րդ դարի վերջ) Գանձարաններում զետեղված են միայն գանձեր կամ՝ գանձերն ու տաղերը հանդես են գալիս առանձին բաժիններով (ինչպես, օրինակ Մատենադարանի ձեռագրեր դարան 4068 և Փարիզի ազգային գրադարանի ձեռագրերի դարան 79 1241 թվականի վերջինս հնագույնն է պահպանված Գանձարաններից։
Հետագայում նույն տոնին ձոնված գանձը, տաղը, մեղեդին և փոխը զետեղվել են արդեն համապատասխան շարքերով։ Գանձարանում բովանդակում է հայ միջնադարյան նշանավոր և անհայտ երաժիշտ բանաստեղծների թողած հարուստ ժառանգությունը, որը խազերի բանալու կորստյան պատճառով իր մեղեդիական բաղադրիչով մեզ է հասել հատուկենտ նմուշներով։
Գանձարանի ձևավորման և հարստացման գործում կարևոր դեր են խաղացել Գրիգոր Նարեկացին (X դար), Ներսես Շնորհալին (12-րդ դար), Կոստանդին Սսեցին (XIII դար), Մխիթար Այրիվանեցին (XIII դար), Գրիգոր Խլաթեցին, որի խմբագրած Գանձարանովով XV դարը եզրափակվել է ժողովածուի զարգացման նախորդ շրջանը։
Տեղեկություններ են պահպանվել որոշ հեղինակների, նրանց թվում՝ Գրիգոր Նարեկացու և Մխիթար Այրիվանեցու անհատական Գանձարանների մասին։ Ուշ միջնադարում Գանձարանինին բնորոշ է աշխարհականացման միտումը, զուտ ծիսական կիրառություն կամ ժողովրդական ծագում ունեցող ստեղծագործությունների թափանցումը (այսպես կոչված՝ մեռելաթաղի գանձեր, պսակի տաղեր են)։ Տաղարանի երևան գալով՝ Գանձարանը աստիճանաբար կորցրել է իր նախնական նշանակությունը և դուրս մղվել գործածությունից։ Ստեղծված բազմաթիվ ուշագրավ Գանձարաններից հիշատակելի են Մատենադարանի ձեռագրեր դարան 7785, XIV դար, Ղրիմական ձեռագիր, դարան 3503, 1394 թվական, Սիսիական ձեագիր, դարան 5521, XV դար, Աղթամար, Երուսաղեմի Սրբոց Հակոբյանց վանքի մատենադարանի ձեռագիր դարան 231, XIII դար։
Կատեգորիա:Գրքեր
Դրախտիկ (գյուղ, Գեղարքունիքի մարզ)
Դրախտիկ (նախկին անվանումը՝ Թոխլուջա), գյուղ Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզում, Արեգունի լեռների հարավային լանջին, Սևանա լճի ավազանի Դրախտիկ գետի ափին, մարզկենտրոնից 61 կմ հյուսիս-արևելք, 1991 թվականի ապրիլի 3-ին վերանվանվել է իր հին՝ Մեծ Հայքի Սյունիք աշխարհի Սոթք գավառում հիշատակվող Դրախտիկ անվամբ։ Բնակավայրը գտնվում է ծովի մակերևույթից 1980 մետր բարձրության վրա։
Բնակչություն
Ըստ Հայաստանի 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների՝ Դրախտիկի մշտական բնակչությունը կազմել է 909, առկա բնակչությունը՝ 880 մարդ ։ Մինչև 1989 թ. բնակեցված է եղել ադրբեջանցիներով, այնուհետ՝ հայերով։ Դրախտիկի ազգաբնակչության փոփոխությունը.
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ, բանջարաբուծությամբ և հացահատիկի մշակությամբ։
Պատմամշակութային կոթող
Գյուղի մոտակայքում կան հին եկեղեցու ավերակներ, մի քանի խաչքար, գյուղատեղի և գերեզմանոց (15-19 դդ.)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի բնակավայրեր Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի գյուղեր Կատեգորիա:Սոթք գավառի բնակավայրեր
Կապարագույն իժանման սահնօձ
Կապարագույն իժանման սահնօձ, կապարագույն սահնօձ, բազմերանգ սահնօձ, լորտուների ընտանիքի լորտուների ենթաընտանիքի օձ։ Տարբեր հեղինակների կողմից դասվում կամ  ցեղերին։ ՀՀ-ում հանդիպում է Շիրակի, Արագածոտնի, Արմավիրի, Կոտայքի, Վայոց ձորի, Սյունիքի մարգերի նախալեռներում, Երևանի շրջակայքում։ Տարածված է կիսաանապատային, չոր տափաստանային, թփուտային ու չոր նոսրանտառային բուսականությամբ կենսավայրերում, նաև այգիներում։
Արտաքին տեսք
Մարմնի երկարությունը տարիքի հետ փոխվում է (19-120 սմ), պոչը 2-4 անգամ կարճ է։ Էգերը խոշոր են արուներից։ Մարմինը բարեկազմ է։ Գլուխը լավ է տարանջատված մարմնից և ծածկված է խոշոր վահանիկներով։ Աչքերը խոշոր են՝ սպիտակավուն կամ դեղնավուն ծիածանաթաղանթով, բիբը կլոր է։ Մեջքային թեփուկները թույլ կատարավոր են ու անփայլ։ Գլխի և մարմնի մեջքային մակերեսի գունավորումը բազմազան է։
Գլուխ
Գլխի վրա, աչքերից դեպի ներքև և հետ, ձգվում են մուգ գծեր։ Գլխի վահանիկների վրա առկա են քիչ թե շատ համաչափ դասավորված մանր, մուգ (սալեր, որոնք ձևավորում են բարդ նախշ)։ Մեջքի երկարությամբ՝ ծոծրակից մինչև պոչի ծայրը, անցնում է լայնակի ձգված, մուգ խալերից բաղկացած շղթայանման նախշ, որի տարբեր հատվածներում խալերը կարող են միաձուլվելով ձևավորել զիգզագ կամ տարանջատվել։ Մուգ (սալերի մեկական երկայնակի շարքեր են ձգվում նաև մարմնի կողքերով։
Ռեբեկա Գերշման
Ռեբեկա Գերշման (Rebeca Gerschman, ), արգենտինացի ֆիզիոլոգ, կենսաբան։ Գերշմանի ազատ ռադիկալների միջոցով թթվածնի թունավորումը գիտական միջավայրում հեղափոխություն էր։ Գերշմանը եղել է կանանց իրավունքների պաշտպան գիտաշխատող ։
Կապարագույն իժանման սահնօձ
Պոչ
Պոչի հատվածում յուրաքանչյուր շարքի (սալերը միաձուլվելով միշտ ձևավորում են 3 մուգ երկայնակի զոլեր)։ Նախշի գույնը բաց մոխրագույնից կամ գորշավունից մուգ շագանակագույն է կամ գորշ սև։ Էգերի գունավորումն ավելի վառ է, քան արուներինը, հատկապես երիտասարդ տարիքում։ Որովայնային մակերեսը բաց վարդագույն է, հաճախ՝ մանր մուգ կետիկներով, որովայնային վահանիկների եզրերը սպիտակավուն են՝ մուգ (սալերով։
Ռեբեկա Գերշման
Գիտական գործունեություն
Ավարտել է Բուենոս Այրեսի համալսարանի կենսաբանության և դեղագիտության ֆակուլտետը։ Աշխատել է Ուսայի ինստիտուտում, որտեղ էլ 1939 թվականին պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն կալիումի և արյան պլազմայի վերաբերյալ՝ ստեղծելով Գերշման-Մարենեցի մեթոդը, որպեսզի կարողանան չափել կալիումն արյան մեջ։
Կապարագույն իժանման սահնօձ
Սնունդ
Սնվում է մանր ողնաշարավորներով (մողեսներ, օձեր, թռչուններ, կրծողներ)։ Օգտակար է. ոչնչացնում է կրծողներին։ Ձմեռում է աշնան 2-րդ կեսից գարնան սկիզբը։ Զուգավորումը տեղի է ունենում ապրիլ-մայիսին։ Հունիսի 2-րդ կեսից հուլիսի սկիզբը էգը դնում է իլիկանման (17-24 X 30- 44,5 մմ) 5-12 ձու։ Ձագերը ծնվում են սեպտեմբերի 2-րդ կեսին։ Երբեմն խնամվում է անազատ պայմաններում։ Օգտագործվում է գիտահետազոտական նպատակով։ Բավական ագրեսիվ օձ է։ Մարմնի գունավորմամբ ու վարքով հաճախ Նմանվում է գյուրզային։ Թունամուղ ատամներ չունի, սակայն թուքն ունի թունավոր ազդեցություն։ Կծածը կարող է առաջացնել այտուցով արտահայտվող տեղային բորբոքում, սակայն մարդու և կենդանիների կյանքի համար վտանգավոր չէ։ Առաջարկվել է գրանցել ՀՀ Կարմիր գրքում։
Ռեբեկա Գերշման
Գիտական գործունեություն
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո Ռեբեկան մասնագիտացել է ԱՄՆ-ի Նյու Յորք նահանգի Ռոչեսթեր քաղաքում։ 1954 թվականին նա առաջադրում է որոշ հիվանդությունների և ծերության ժամանակ թթվածնի ազդեցությունը, որը հայտնի է որպես Գերշմանի տեսություն։ Մինչև 1969 թվական, երբ Ջոզեֆ ՄքՔորդը և Ֆրիդովիչը հայտնաբերեցին սուպերօքսիդ դիսմուտազայի ֆերմենտը,  տեսությունը լիովին ընդունված չէր։ Ռեբեկայի բացահայտումը հիմնարար էր` ընդունելով ազատ ռադիկալների և հակաօքսիդանտների մասին առկա տեսությունները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արգենտինացի ֆիզիոլոգներ Կատեգորիա:Արգենտինացի կենսաբաններ Կատեգորիա:Բուենոս Այրեսի համալսարանի շրջանավարտներ
Զաքարիա Ճիճինաձե
Զաքարիա Ճիճինաձե ((ზაქარია ჭიჭინაძე), ), վրացի պատմաբան, գրող, գրահրատարակիչ։ Հանդես է եկել Մթածմինդելի կեղծանունով։
Կենսագրություն
Զաքարիան եղել է իրենց բազմանդամ ընտանիքի վերջին՝ տասնհինգերորդ երեխան։ Թիֆլիսում մի քանի դպրոց է փոխել՝ դասընկերներից մեկի հետ ունեցած բախումների ու մաթեմատիկայից հետ մնալու պատճառով և ի վերջո կիսատ է թողել դպրոցական ուսումը՝ չնայած ծնողների հորդորներին։ Տասներեք տարեկանից սկսել է աշխատել, սկզբում՝ ծխախոտի ֆաբրիկայում, ապա՝ մի հյուրանոցում, այնուհետև գրքերի պահեստում, որտեղ աշխատելու ժամանակաշրջանում մոլի կերպով տարվել է ընթերցանությամբ։ Շատ կարդացած լինելը նպաստել է, որ մի շարքային պաշտոն ստանա գրաքննության կոմիտեում, որտեղ նրան հասանելի է դարձել նաև արգելված գրականությունը։
Պատմությամբ հրապուրվելով՝ սկսել է հոդվածներ գրել վրաց գրականության և գրահրատարակության պատմության վերաբերյալ։ 1869 թվականին փողոցում պատահմամբ ծանոթացել է վրացի բանաստեղծ, հրատարակիչ և հասարակական գործիչ Սերգեյ Մեսխու (1845—1883) հետ, որը նրան հրավիրել է աշխատակցելու իր խմբագրած «Дроеба» («Ժամանակ») թերթին։
Թերթերում հոդվածներով հանդես գալու հետ մեկտեղ՝ Զաքարիան գրահրատարակչական լայն գործունեություն է ծավալել, բացել է իր սեփական գրախանութը, գրքեր է վաճառել նաև շուկայի վաճառասեղանից... Բացի այդ, շատ է ճամփորդել, ոտքի տակ է տվել Վրաստանի մի շարք շրջաններ, վրացական գրականություն վաճառել, երբեմն էլ՝ բաշխել, այդ թվում՝ մահմեդականացած վրացիներին Աջարիայում։
Ճիճինաձեն հավաքել ու հրատարակել է վրացերեն հին պատմական հարյուրավոր ձեռագրեր, փաստաթղթեր, ժողովրդական ավանդազրույցներ, հեքիաթներ, ոտանավորներ։ Շատ է գրել Վրաստանի պատմության ու մշակույթի մասին։ Հրատարակել է «Քարթլիս ցխովրեբան»՝ «Վրաստանի կյանքը» ութ հատորով, պատրաստել ու տպագրել է կոնյակի և այլ ոգելից խմիչքների մի քանի խոշոր գործարանի տեր Դավիթ Սարաջաշվիլու մասին երկհատորյակը, ինչպես նաև առանձին գրքեր Գեորգի Քարթվելաշվիլու, նավթարդյունաբերող ու մեկենաս Զուբալաշվիլու և վերջինիս տոհմի մասին...
Ճիճինաձեն իր քաղաքական հայացքներով համակրում էր սոցիալիստներին, նրա թիֆլիսյան գրախանութ հաճախ էին այցելում հեղափոխականորեն տրամադրված երիտասարդներ, այդ թվում Իոսիֆ Ջուղաշվիլին (Ստալինը)։
Ճիճինաձեի աճյունը հուղարկավորվել է Մթածմինդայի պանթեոնում ՝ Վրաստանի այլ նշանավոր զավակների շիրիմների կողքին։
Մատենագրություն
История Осетии по грузинским источникам (второе издание) Издательство: Цхинвал, 1993, 169 с.
Գրականություն
Захарий Чичинадзе и вопросы новой истории Грузии (Диссертация)
Արտաքին հղումներ
Рыцарь грузинской книги
Կատեգորիա:Անձինք Թբիլիսիից Կատեգորիա:Վրացի պատմաբաններ Կատեգորիա:Վրացի գրողներ Կատեգորիա:Վրացի լրագրողներ Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Չիտա
Չիտա, քաղաք Ռուսաստանի Արևելյան Սիբիրում։ Անդրբայկալյան երկրամասի և Չիտինյան շրջանի վարչական կենտրոն։ Կազմում է «քաղաք Չիտա» մունիցիպալ կազմավորումը։
Բնակչությունը 335 760 է։ Տեղակայված է բլուրների ստորին հովտում, Չիտա գետի ափին, Ինգոդա գետի թափվելու վայրում։ Կլիման խիստ մայրցամաքային է։
Արդյունաբերության հիմնական ճյուղերն են էներգետիկան և սննդամթերքի արտադրությունը ։ Տրանսպորտային հանգույցը Տրանսսիբիյան մայրուղին է և «Բայկալ» ու «Ամուր» պետական նշանակության ավտոմայրուղիները, Կադալա միջազգային օդանավակայանը։
Հիմնվել է 1653 թվականին Պյոտր Իվանովիչ Բեկետովի կողմից որպես Ինգոդինյան ձմեռանոց։ 1851 թվականին քաղաքի կարգավիճակ է ստացել։ 1920-1922 թվականներին եղել է Հեռավոր Արևելյան հանրապետության մայրաքաղաք։ 1926 թվականից մինչև 1930 թվականը եղել է նորակազմ Չիտինյան շրջանի մայրաքաղաքը։ 1930 թվականի հուլիսի 30-ից ստացել է քաղաքի կարգավիճակ, ապա մտնելով Արևելյան-Սիբիրյան երկրամասի կազմի մեջ՝ բաժանվել է՝ մինչև 1937 թվականի սեպտեմբերի 26-ը կիսված լինելով երկու շրջանի։ Մինչև 2008 թվականի փետրվարի 29-ը նույնանուն մարզի մայրաքաղաքն էր։ Իսկ 2008 թվականի մարտի 1-ին մարզը վերանվանվեց Անդրբայկալյան երկրամաս։ Մինչև 2010 թվականը եղել է Սիբիրյան զինվորական շրջանի գլխավոր գրասենյակի տեղակայման վայրը։
1862 թվականի նախագծի համաձայն՝ քաղաքի պատմական կենտրոնը պահպանել է փողոցների ուղղանկյուն ցանցը։ Մինչհեղափոխական շրջանի հուշարձանների մեջ են մտնում. XVIII դարի վերջին կառուցված «դեկաբրիստների եկեղեցին», XX դարի սկզբին վաճառականների համար կառուցված բազմաթիվ քարե և փայտե տներ։
Անվանումը
Ամենայն հավանականությամբ, չիտա բառը տեղական լեզուներից մեկից է։ Առավել տարածված է օրոքենյան չիտա բառը ՝ «կեչի կեղևի գորգ», որը կարելի է ենթադրել, որ Չիտա գետի հովտում ինչ – որ տեղ կար հատուկ որակի կեչի կեղև։ Նույնիսկ չաթա կամ չաթալա բառը նշանակում է «կավ», դրանք նշանակում են նաև ցեխ (ափին), թերթաքար, ածուխ։ Միևնույն ժամանակ, ցեխը ոչ միայն շատ բարձրորակ է, այլև ավելի կապույտ գույն ունի, և «կապույտ» -ը Evenki- ում հնչում է ինչպես չատուրին և չատումա։ Գոյություն ունի նաև չատե բառը. Ույղուրերենի չիտում կա մի բառ, որն օգտագործվել է ույղուրների կառուցած բերդերը նկարագրելու համար։ Uամանակակից ույղուրական լեզվով չիտա նշանակում է «բնակավայր»։
Ենթադրություն կա նաև, որ Չիտան անձի անուն է։ Այսպիսով, տեղեկություններ կան 1777-1799 թվականների նամակի մասին, որն ուղղված էր իշխան Չիտու Մատուգանովին, բայց Չիտա հեդրոնիմը հայտնի է 17-րդ դարի երկրորդ կեսի գրականության մեջ։ Բացի այդ, այս վարկածը չի զուգորդվում այդ ժամանակների տեղական հավատալիքների հետ, ըստ որի ՝ մահվանից հետո անձի անունը փորձել են չարտասանել ։
Արդյունաբերություն
Եթե ​​նայեք Չիտա գետի վերին հոսքին, ապա Յումուրչենի մոտ (Վիտիմի աջ վտակը) նույն լեռան վրա, ինչ Չիտայի ակունքը, հյուսիս-արևմտյան կողմում կա վտակ, որը կոչվում է Չիտնաք։ Այս հիմքի վրա կա մի տարբերակ, որ գետի անվան ծագումը պետք է որոնել դրա վերին հոսանքի հետ կապված։ Գերիշխող արդյունաբերությունը էներգիան է, որի ներկայացուցիչը Չիտայում TGK-14 ընկերությունն է, որն իր մեջ ներառում է, ի միջի այլոց, Chita CHP-1 և Chita CHP-2: Կար նաև մեքենաշինական գործարան, որը 1957-ից զբաղվում էր կոմպրեսորների, կոմպրեսորային կայանների և սառնարանային սարքավորումների արտադրությամբ և մատակարարմամբ։ 2017-ին գործարանը դադարեց գոյություն ունենալ։
Անտիպիխայում, Չիտայի արվարձանում, սիլիկատային գործարան է գործում 1965 թվականից, գործում են նաև կերամիկական գործարան, երկաթբետոնե արտադրանքի գործարան, տնաշինական գործարան և կահույքի գործարան։ 2009-ի նոյեմբերին ստեղծվեց Տրանս-Բայկալ ավտոմոբիլային գործարանը (Պաշտպանության նախարարության 88-րդ կենտրոնական ավտոմեքենաների նորոգման գործարանի հիման վրա), որը մինչ 2018 թվականը արտադրում էր Guran-2318 միկրոբեռնիչները տարբեր փոփոխություններով (ջերմային ֆուրգոն, ինքնաթափ և տափակ բեռնատար)։
Տրանսպորտ
Չիտան երկաթուղային խոշոր կենտրոն է տրանսսիբիրյան երկաթուղու վրա։ Քաղաքի շրջանի ներսում կան տաս կայարան և կանգառներ (արևմուտքից արևելք)։ Չիտայում տեղակայված է Տրանս-Բայկալ երկաթուղու վարչակազմը, որը վերահսկում է երթևեկությունը Տրանս-Բայկալի երկրամասի և Ամուրի շրջանի տարածքում (գծերի ընդհանուր երկարությունը 3400 կմ է)։
Վարչական բաժանում
Չիտա քաղաքը բաժանված է 4 վարչական շրջանի ՝ Ժելեզնոդորոժնի, Ինգոդինսկի, Կենտրոնական, Չեռնովսկի։ Չիտայում կա 785 փողոց (ներառյալ պողոտաները, հրապարակները, միկրոշրջանները, մայրուղիները, գծերը և այլն)։
Իշխանություններ
Քաղաքի (քաղաքային թաղամաս) տեղական ինքնակառավարման մարմինների կառուցվածքն է.
Զինանշան
Չիտա քաղաքի զինանշանը հաստատվել է 1913 թվականի ապրիլի 26-ին կայսր Նիկոլայ II- ի կողմից և վերականգնվել է Չիտայի վարչակազմի ղեկավարի որոշմամբ ՝ 1994 թվականի օգոստոսի 30-ին։
Գործունեություն
2004 թվականից ի վեր Չիտայում անցկացվում է «Տրանսբայկալիայի երիտասարդ տաղանդներ» ժամանակակից խորեոգրաֆիայի ամենամյա փառատոնը, որին մասնակցում են Անդրբայկալի երկրամասի բալետմայստերները և պարային խմբերի անդամներ։
2011 թվականից ի վեր քաղաքում ամեն տարի անցկացվում է «Տրանս-Բայկալ» միջազգային կինոփառատոնը։
2014 թվականի հուլիսի 2-ից 7-ը Չիտան դարձավ «Շանհայի համագործակցության կազմակերպության երկրների ուսանողական գարուն - 2014» միջազգային փառատոնի մայրաքաղաք։ Քաղաք են այցելել ՇՀԿ անդամ 14 երկրների և նրանց գործընկերների (Չինաստան, Մոնղոլիա, Ուզբեկստան, Տաջիկստան, Ղազախստան, Ղրղըզստան, Հնդկաստան, Շրի Լանկա, Աֆղանստան, Թուրքիա, Բելառուս, Վենեսուելա, Իրան, Պակիստան) և 32 պատվիրակություններ Ռուսաստանի Դաշնության մարզերից։ Մասնակիցների ընդհանուր թիվը շուրջ 4 հազար էր։
2015 թվականին Չիտան հյուրընկալել էր նաև «-արնիցա» համառուսաստանյան ռազմահայրենասիրական խաղի մասնակիցներին, որը համընկնում էր Հայրենական մեծ պատերազմում տարած հաղթանակի 70-ամյակի հետ։ «Arnարնիցա» խաղը, որի փորձն արդեն ունի քաղաքում, անցկացվեց Չիտայում ՝ «Շանհայի համագործակցության կազմակերպության երկրների ուսանողական գարուն - 2014» փառատոնի շրջանակներում։ «Arnարնիցա - 2015» -ի անցկացման վայր ընտրելիս միաձայն ընտրվեց Անդրբայկալիայի մայրաքաղաքի թեկնածությունը։
Քաղաքի պատվին անվանակոչվել են հետևյալները. «Չիտա» չոր բեռնատար նավ (1973), B-260 սուզանավը Խաղաղ օվկիանոսի նավատորմի կազմում (2006)։
Կրթություն և գիտություն
Քաղաքն ունի 43 միջնակարգ դպրոց, 2 կրտսեր դպրոց, բազմամասնագիտական ​​լեզվի մարզադահլիճ, բազմամասնագիտական ​​գիմնազիա, դպրոց ՝ գերմաներենի խորացված ուսումնասիրությամբ, դպրոց ՝ անգլերեն լեզվի խորացված ուսումնասիրությամբ, տարածաշրջանային կուրսանտների գիշերօթիկ դպրոց, և ճեմարան ՝ շնորհալի երեխաների գիշերօթիկ։
ԶԼՄ-ներ
Ռուսաստանի 75 խոշոր քաղաքների ԶԼՄ-ների վարկանիշում Չիտան զբաղեցրեց 54-րդ տեղը `հասարակական-քաղաքական տպագիր լրատվամիջոցների շաբաթական համընդհանուր շրջանառության (256,380 օրինակ) և 59-րդ տեղը` «ոչ պետական ​​լրատվամիջոցների հասանելիության» տեսանկյունից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքներ Կատեգորիա:Անդրբայկալյան երկրամաս Կատեգորիա:1653 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշանով պարգևատրվածներ
Սթիվեն Գլասս
Սթիվեն Ռենդլ Գլասս (Stephen Randall Glass, ), ամերիկացի լրագրող և իրավաբան, աշխատում էր The New Republic-ում 1995֊1998 թվականները, մինչև որ պարզվեց, որ նրա հրատարակած հոդվածներից շատերը շինծու են։ Ներքին հետախուզությունը The New Republic-ում բացահայտել է, որ պատմությունների մեծամասնությունը, որոնք նա գրել էր, կամ պարունակում էին սուտ տեղեկություններ, կամ լիովին հորինվածք էին։ Ավելի ուշ Գլասսը խոստովանեց, որ վճարել է ավելի քան 200 000 դոլար ամսագրին և ուրիշ հրատարակչություններին գրագողությամբ աշխատանքների համար։
Լրագրողական սկանդալից հետո Գլասսը կերտեց իրավաբանի կարիերան։ Սակայն նա ստացավ իրավաբանական գիտությունների դոկտորի աստիճան Իրավաբանական կենտրոնում՝ Ջորջթաունի համալսարանում, և հանձնեց քննություն դատապաշտպանի համար Նյու-Յորքում և Կալիֆորնիայում։ Նա չկարողացավ դառնալ լիցենզավորված իրավաբան ոչ մի նահանգում իր սկանդալից հետո առաջացած վախի պատճառով։ Դրա փոխարեն Գլասսը գտավ աշխատանք իրավաբանական Carpenter, Zuckerman & Rowley կազմակերպությունում իրավաբանի օգնականի պաշտոնում՝ զբաղեցնելով հատուկ գործերի տնօրենի և դատական խմբի կոորդինատորի պաշտոնը։
Գլասսը ոչ երկար ժամանակով վեադարձավ գրողի գործունեությանը, որի ընթացքում հորինեց իր սեփական պատմությունը` «The Fabulis» պոեմը 2003 թվականին։ Նույն այդ տարում նրա սկանդալը բեմադրված էր «Սթիվեն Գլասսի խաբեությունը» ֆիլմում, որը հիմնված էր Vainty Fair համանուն հոդվածի վրա։
Կենսագրություն
Գլասսը մեծացել է հրեայի ընտանիքում՝ Չիկագոյի արվարձանում։ Սովորել է Հայլենդ-Պարկի միջնակարգ դպրոցում։ Նա սովորել է Փելսիլվանիայի համալսարանում, որպես գիտնական, որտեղ եղել է The Daily Pennsylvanian թերթի գործադիր խմբագիր։ Նրա կոլեգաների մեջ Սաբինա Էռդելին էր, ով՝ ինչպես պարզվեց հետագայում ներգրավված էր շինծու սկանդալում՝ իր Rolling Stone «բռնաբարություն համալսարանում» հոդվածի պատճառով։ Հետագայում Գլասսը գերազանցությամբ ավարտեց Ջորջթաունի համալսարանը` իրավաբանական գիտությունների դոկտորի աստիճանով, ստանում էր իրավունքի և տնտեսագիտության շրջանում կրթաթոշակ։ Նա ամուսնացած էր դատապաշտպան և գրող Ջուլի Հիլդենի հետ, ով մահացել է 2018 թվականին ։
The New Republic
1996 թվականի դեկտեմբերին հասարակական հետաքրքրությունների գիտական կենտրոնը (CSPI) դարձավ Գլասսի թշնամական հոդվածի օբյեկտը՝ «վտանգավոր է ձեր հոգեկան առողջության համար» վերնագրով։ CSPI-ը նամակ գրեց հրատարակչությանը և տվեց մամլո հաղորդագրություն, որում մատնացույց արեց բազում անճշտությունների վրա և ակնարկեց հնարավոր գրագողության մեջ ։
Drug Abuse Resistance Education (D. A. R. E.) կազմակերպությունը մեղադրեց Գլասսին ստի մեջ իր «Don't You D.A.R.E.» հոդվածում 1997 թվականին։ The New Republic խմբագրությունը պաշտպանեց Գլասսին իսկ խմբագիր Մայքլ Քելլին պահանջեց OSPI-ից ներողություն խնդրել նրանից ։
Հունիսյան հոդվածում 1997 թվականին «կակաչի առևտուր» Խոֆսթրի Համալսարանի համաժողովի մասին՝ նվիրված ավագ Ջորջ Բուշին, Խոֆստրը գրեց նամակ, որում թվարկեց այդ պատմության սխալները ։ 1998 թվականի մայիսի 18-ին The New Republic-ը հրատարակեց Գլասսի հոդվածը (այդ ժամանակ խմբագրի օգնականի) «Hack Heaven» անվանումով, իբրև 15 ամյա խակերի պատմությունը պատմող, ով ներխուժել էր կազմակերպության ցանց, իսկ հետո այդ կազմակերպության կողմից ընդունվել էր որպես անվտանգության խորհրդատու։ Հոդվածը սկսում էր հետևյալ կերպ.
"Յան Ռաստիլը 15 տարեկան համակարգչային խակեր է, որը արտաքնից նման էր հիստերիա առաջացնող երիտասարդ Բիլ Գեյթսին. «Ես ավելի շատ փող եմ ուզում։ Ես «Միատա» եմ ուզում։ Ես ուզում եմ գնալ Դիսնեյլենդ։ Ես ուզում եմ առաջինը ունենալ Լյուդի Իկսի կոմիքսներով գիրքը։ Ես ցմահ բաժանորդագրություն եմ ուզում «փլեյբոյում»։ Ուզում եմ շատ փող։ Ուզում եմ շատ փող ...» Սեղանի մյուս կողմում Կալիֆորնիայի Jurt Micronics կազմակերպության ղեկավարները լսում են և աշխատում նրբանկատորեն ասել․ «Ներեցեք պարոն, - անվստահ դիմում է կոստյումավորներից մեկը պզուկավոր դեռահասին, ներեցեք։ Ներեցեք, որ ընդհատում եմ ձեզ պարոն, մենք կարող ենք ձեզ տալ ավելի շատ գումար» ։"
Ադամ Պեներերգը՝ Forbes ամսագրի լրագրողը, կասկածեց ինչ որ բան, երբ հայտնաբերեց որոնման զրոյական արդյունք «Jukt Micronics»-ում, հայտնաբերեց, որ «Jukt Micronics»-ը ուներ միայն մեկ հեռախոսային գիծ, նկատեց, որ կայքը բավականին սիրողական մակարդակի է ։
Հետևանքներ
Հետագայում The New Republic֊ը պարզեց, որ առնվազն 41-ից 27 հոդվածները գրված են Գլասսի կողմից ամսագրի համար, պարունակում էին շինծու տեղեկություններ ։ 27-ից մի քանիսը, այնպիսիք, ինչպիսիք են «Don 't You D.A.R.E.», պարունակում էին իրական ռեպորտաժներ ձուլված շինծու մեջբերումներով և իրադարձություններով ։ Այն ժամանակ, երբ մյուսները՝ այդ թվում «Hack Heaven»-ը, եղել են լիովին հորինված ։ «Hack Haven» հոդվածի ստեղծման ժամանակ Գլասսը գնաց բավականին դժվար միջոցների, որպեսզի խանգարի ստի բացահայտմանը։ Նա ստեղծեց կեղծ ձայնային փոստ պատմությունների հավաքման մասին, կնիք, շինծու այցեքարտեր և անգամ համակարգչային խակերների միության ինֆորմացիոն տեղեկագրի կեղծ թողարկումների կազմը ։ Ինչ վերաբերում է մնացած 14 պատմություններին, տված DVD հրատարակչության համար 2005 թվականին «Սթիվեն Գլասսի կեղծիքը» ասաց. «Իրականում ես կվիճեի, որ շատ այս 14 հոդվածները նույնպես կեղծ են... Մենք չենք երաշխավորում, որ դրանք ճշմարիտ են»։ Eolling Stone, George Harper's-ը նույնպես վերանայեցին նրա աշխատանքները Roling Stone և Hatper's-ը գտան, որ նյութը հիմնականում ճիշտ է, բայց պնդում էին, որ նրանք չունեն հնարավորություն ստուգել ինֆորմացիան, որովհետև Գլասսը օգտվում էր անանուն աղբյուրներից։ Ջորջը հայտնաբերեց, որ առնվազն երեք հոդվածներում, գրված Գլասսի կողմից, պարունակում էր գրագողություն ։ Գլասսը հոդվածներում մասամբ կեղծել է մեջբերումները և ներողություն խնդրել հոդվածի օբյեկտից` Վեռնոն Ջորդանից, ով աշխատում էր խորհրդատու այն ժամանակվա նախագահ Բիլ Քլինթոնի մոտ։ Դատարանը, որը Գլասսի դիմումը ուղարկեց Կալիֆորնիայի դատապաշտպանների կոլեգիա, տվեց նոր գնահատականներ նրա լրագրողական կարիեիայում։ Նրա 36 պատմությունները New Republic-ում ճանաչված էին մասամբ կամ ամբողջությամբ շինծու, ևս երեք հոդվածներ Roling Stone-ի համար և մեկը Policy Review-ի համար ։
Հետագա աշխատանք
Լրագրողությունից հետո Գլասսը ստանում է իրավաբանական գիտությունների դոկտորի կոչում Իրավաբանական կենտրոնում Ջորջթաունի համալսարանում։ Հետո 2000 թվականին նա հանձնում է քննություն Իրավաբանների կոլեգիա Նյու Յորք նահանգում, բայց Իրավաբանների հանձնաժողովը հրաժարվում է ատեստատավորել նրան՝ կասկածի տակ դնելով նրա բարոյական պիտանելիությունը և անդրադառնալով էթնիկական խնդիրներին՝ կապված նրա լրագրողական գործունեության հետ։ Ավելի ուշ նա հրաժարվում է իր փորձից լինել ընդունված Իրավաբանների կոլեգիայի կողմից Նյու Յորքում ։
2003 թվականին նա գրեց իր «The Fabulist» գիրքը ։ The New Republic-ի գրական խմբագիր Լեոն Վիզելտյեն դժգոհեց. «Այս սրիկան նորից նույնն է անում։ Անգամ երբ գործը հասնում է իր սեփական մեղքերի հատուցմանը, նա միևնույնն է ընդունակ չէ գեղարվեստական գրականությանը։ Նրա կարեիզմի զղջանքը վանելով համաձայնեցվում է նրա հանցագործությունների կարիերիզմի հետ։ The Fabulist թերթի մի գրախոս մեկնաբանել է. «Հեգնանք ։ Մենք պետք է հեգնենք պարոն Գլասսի պատմությունները, ով շատ տաղանդավոր է։ Նա շատ զվարճալի է, սահուն և համարձակ։ Զուգահեռ աշխարհում ես կարող էի հավատալ, որ նա կդառնա կատարյալ հարգված վիպասան և մրցանակակիր, բայց գուցե մի փոքր հաջողության շնորհիվ ։ 2003 թվականին Գլասսը ոչ երկար ժամանակով վերադարձավ լրագրողի աշխատանքին՝ գրելով հոդված կանադական օրենքների և մարիխուանայի մասին Rolling Stone-ի համար ։ Նոյեմբերի 7-ին 2003 թվականին Գլասսը մասնակցեց բանավեճի լրագրողական էթիկայի վերաբերյալ Ջորջ Վաշինգտոնի Համալսարանում, խմբագրի Էմդրյու Սալիվանի հետ, ով վարձել էր նրան New Republic-ում։ Նա մեղադրեց Գլասսին այն բանում, որ նա «սերիական խաբեբա է», ով օգտագործում է «զղջումը որպես կարիերային քայլ» ։
«Սթիվեն Գլասսի խաբեություն» ֆիլմը սկանդալի մասին թողարկված էր 2003 թվականի հոկտեմբերին և արտահայտում էր վերելքի և անկման ոճային տեսքը The New Republic-ում։ Ֆիլմը, որը հայտնվեց այն բանից հետո, երբ The New York Times-ը ենթարկվեց նմանատիպ գրագողության հետ կապված սկանդալի Ջեյսոն Բլեյռի կեղծիքի հայտնաբերման պատճառով, առաջացրեց լրագրողական արդյունաբերության քննադատությունը այնպիսի հայտնի և ազգային մակարդակի լրագրողների կողմից, ինչպիսին էին Ֆրենկ Ռիչը և Մարկ Բոուդենը
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի վիպասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:Սկանդալներ Կատեգորիա:Ամերիկացիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի իրավաբաններ Կատեգորիա:Չիկագո քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Լրագրողներ այբբենական կարգով
Ազատանի միջնակարգ դպրոց
ՀՀ կրթության և գիտության նախարարության Ազատանի միջնակարգ դպրոց - ՊՈԱԿ, հանրակրթական դպրոց Շիրակի մարզի Ազատան գյուղում
Ազատանի միջնակարգ դպրոց
Դպրոցական 1-ին մասնաշենքը կառուցվել է 1938 թվականին, 1964 թվականին կառուցվել է եռահարկ մասնաշենքը, 1987 թվականին՝ երկհարկանի մասնաշենքը:1988 թվականին տեղի ունեցած երկրաշարժի պատճառով դպրոցի եռահարկ մասնաշենքը դարձել է վթարային, իսկ հետո՝ ապամոնտաժվել։ Այժմ ուսումնական պարապմունքներն անցկացվում են 1987 թվականին կառուցված երկհարկանի հարմարեցված և 2004 թվականին կառուցված երկհարկանի մասնաշենքերում։ Գործող 2 մասնաշենքերը գտնվում են իրարից 2 կմ հեռավորության վրա։ Դպրոցում իրականացվում է նաև ներառական կրթություն։
Գրականություն
Հրաչյա Իկիլիկյան, Հրայր Իկիլիկյան, Գյուղ Ախուրյանի ափին, Երևան «Հայաստան», 1986, Էջ 36-47
Արտաքին հղումներ
Դպրոցի պաշտոնական կայք
Կատեգորիա:Միջնակարգ դպրոցներ Կատեգորիա:Շիրակի մարզի ուսումնական հաստատություններ
Մուշեղ Իշխան
Մուշեղ Իշխան (իսկական անունը՝ Մուշեղ Սրապիոնի Ճենտերեճյան, ), հայ բանաստեղծ, արձակագիր, դրամատուրգ, գրաքննադատ, հրապարակախոս ու մանկավարժ։
Կենսագրություն
Մուշեղ Իշխանը ծնվել է Թուրքիայի Անկարայի նահանգի Սիվրի Հիսար գյուղաքաղաքում, 1913-ին ։ 1915-ին Ճենտերեճյանների ընտանիքը տեղափոխվել է, 1923-ին՝ հաստատվել Դամասկոսում։ Մամուլում հաճախ նրա ծննդյան թվական է հիշատակվել 1913-ը (այդ իսկ պատճառով էլ ծննդյան 50-ամյակին նվիրված «Ոսկե աշուն» ժողովածուն լույս է տեսել 1963-ին), սակայն հեղինակը հետագայում ճշտել է այն, երբ 37 տարիների բաժանումից հետո հանդիպել է հարազատ մորը (նրան որդեգրել և խնամել է հորեղբոր կինը)։ 1915-ին ընտանիքով աքսորվել է Դեյր էզ Զոր։ Պատերազմից հետո վերադարձել է։ 1918-ին մահացել է հայրը։ Այնուհետև կրկին աքսորվել է։ 1928-ին ավարտել է Դամասկոսի Հայոց ազգային վարժարանը, 1935-ին՝ Բեյրութի Հայ ճեմարանը։ Ճեմարանը ավարտելով՝ նա ուսուցիչ է դառնում նույն տեղում։ 1938 - 1940 թթ. հետևել է Բրյուսելի համալսարանի մանկավարժության և գրականության դասընթացներին։ Պատերազմի պատճառով կիսատ թողնելով ուսումը՝ վերադառնում է Բեյրութ և ճեմարանում շարունակում դասավանդել հայոց լեզու և գրականություն, մանկավարժություն և հոգեբանություն։ 1941 - 1951-ին խմբագրել է Բեյրութի «Ազդակ» թերթը։ Հայ գրականություն է դասավանդել Բեյրութի Հայ ճեմարանում, որտեղ երկար տարիներ կատարել է նաև տնօրենի տեղակալի պարտականությունները։ Ճեմարանում Իշխանն աշխատել է մինչև իր կյանքի վերջին տարին՝ 1990 թվականը։
Կյանքի մյուս դրվագներին ծանոթանանք՝ հետևելով 1988 թվականին գրած նրա ինքնակենսագրությանը. «Մանկութեանս վերջին լաւագոյն տարիները անցած են Դամասկոս։ Վկայական ստացած եմ Հայոց ազգային վարժարանէն 1928 թուականին։ Արհեստ սովորելու ձախորդ փորձերէ ետք, յաջողեցայ ինքզինքս նետել Կիպրոսի Մելգոնեան վարժարանը, ուր մնացի դպրոցական երկու տարեշրջան՝ աշակերտելով Յակոբ Օշականին։ Ուսուցիչներէս միայն իր անունը կը յիշատակեմ, որովհետև իր անունին հմայքն էր զիս հոն քաշողը եւ իր գրական ըմբռնումներն ալ հետագային խոր ազդեցութիւն ունեցան իմ կազմաւորմանս մէջ։ Մելգոնեանի ընթացքը առանց աւարտելու, երբ արձակուրդ եկայ Պէյրութ 1930 թուականին, դարձայ գիշերօթիկ սան Շանթի եւ Աղբալեանի նոր բացած Հայ ճեմարանին»:
Գրական ժառանգությունը
Մուշեղ Իշխանի ստեղծագործության ներքին ազդակը տարագիր հայի պայքարն է ուծացման վտանգի դեմ՝ հանուն սեփական դիմագծի պահպանման, ազգային և համամարդկային իդեալների կենսագործման։ Նրա բանաստեղծությունները տոգորված են նուրբ քնարականությամբ, խոհականությամբ («Տուներու երգը», 1936, «Հայաստան», 1946, «Կեանք ու երազ», 1949, «Ոսկի աշուն», 1963, «Տառապանք», 1968 և այլ ժողովածուներ)։ Թատերախաղերը կառուցման սկզբունքով և մտածողության որակով նոր են՝ արդիական, արծարծում են ազգային, պատմական, հոգեբանական, սոցիալական և բարոյաբանական հարցեր («Մեռնիլը որքան դժուար է», 1971, «Սառնարաևէն ելած մարդը», 1979, «Թատերախաղեր», 1980)։ Երևանում բեմադրվել են «Կիլիկիոյ արքան» (1989, «Նորք» երիտասարդ, թատրոն) և «Մեռնիլը որքան դժուար Է» (1992, ՊՀԹ) պիեսները։ Արձակ գործերն են «Հացի եւ լոյսի համար», 1951, «Հացի եւ սիրոյ համար», 1956, «Մնաս բարով, մանկութիւն», 1974, վեպերը, «Սպասում», 1977, վիպակը։ Գրել է «Արդի հայ գրականություն» (հհ. 1-3, 1973-1975) դասագիրքը։
Շկոլնի (գյուղ, Ֆրոլովսկի շրջան)
Շկոլնի (Школьный), գյուղ Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Ֆրոլովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 170 մարդ։
Շալանկի
Շալանկի (Шаланки), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Վինոգրադովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Շալանկի գյուղում բնակվում էր 3 110 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Վինոգրադովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1300 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ֆրամ
«Ֆրամ» (Fram, բառացի՝ առաջ), նորվեգական բևեռային արշավախմբային նավ։
Պատմություն
Կառուցվել է Ֆրիտյոֆ Նանսենի պատվերով, 1892 թվականին։ Ջրատարողությունը՝ 402 տ։ 1893-1896 թվականներին դրեյֆել է Արկտիկայում՝ Նորսիբիրական կղզիներից դեպի Շպիցբերգենի հյուսիս, սկզբում (մինչև 1895-ը) Նանսենի, այնուհետև Օտտո Սվերդրուպի ղեկավարությամբ։
1898-1902 թվականներին Սվերդրուպը «Ֆրամ»-ով կատարել է նավարկություն Կանադական կղզեխմբի հյուսիսային մասում, 1910-1912 թվականներին Ռուալ Ամունդսենը «Ֆրամ»-ով նավարկել է դեպի Անտարկտիդա։ «Ֆրամը» տեղակայված է Օսլոյի թանգարան-տաղավարում։