cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ածանցյալ գործիքներ
Օպցիոնային համաձայնագիր (օպցիոն)
Գոյություն ունի օպցիոնի 2 տեսակ՝ գնման (քոլ) և վաճառքի (փութ) օպցիոն։ Եթե ձեռք եք բերում գնման օպցիոն, իրավունք եք ստանում սահմանված ժամկետը լրանալուն պես գնել ակտիվը պայմանագրում նշված գնով և ծավալով կամ հրաժարվել այդ ակտիվը գնելուց՝ անբարենպաստ գնային փոփոխությունների դեպքում։ Օպցիոն թարգմանաբար հենց նշանակում է ընտրություն։ Ենթադրենք դուք կանխատեսել եք, որ շաքարավազի գինը կբարձրանա, սակայն վստահ չեք ձեր կանխատեսումներում, այդ դեպքում դուք գնման օպցիոն եք ձեռք բերում, որի պայմանները հետևյալն են, 3 ամիս հետո գնել 10 կգ շաքարավազ, 1 կգ-ն 300 դրամով։ Ռիսկի ապահովագրումը դուք եք կատարում, այսպես, դուք յուրաքանչյուր 1 կգ շաքարավազի համար անում եք 5 դրամի պարգևավճար։ Եթե շաքարավազի շուկայական գինը բարձրանա, ընդ որում հնարավոր է, որ անվերջ բարձրանա, դուք գնման օպցիոն վաճառողից կգնեք 10 կգ շաքարավազ 300 դրամով, և շուկայում կվաճառեք ավելի բարձր գնով։ Եթե շաքարավազի շուկայական գինը իջնի, դուք պարզապես կհրաժարվեք ակտիվը գնելուց, և կտուժեք կատարված պարգևավճարի սահմանում, այսինքն 50 դրամ։ Եթե դուք կանխատեսում եք, որ ակտիվի շուկայական գինը կիջնի, ձեռք եք բերում վաճառքի օպցիոն, ինչը նշանակում է, որ դուք իրավունք ունեք սահմանված ժամկետից հետո սահմանված գնով և ծավալով վաճառել տվյալ ակտիվը կամ հրաժարվել այն վաճառելուց։ Դրա համար վճարում եք պարգևավճար։ Եթե ակտիվի շուկայական գինը իջավ, դուք պայմանագրով նշված բարձր գնով կվաճառեք ակտիվը, եթե շուկայական գինը բարձրացավ, դուք կհրաժարվեք վաճառելուց և կտուժեք կատարված պարգևավճարի չափով։
Հետևաբար, օպցիոն գնորդը ձեռք է բերում ընտրության իրավունք, իսկ օպցիոն վաճառողը տրամադրում է ընտրության իրավունքը։ Ձեռք բերված իրավունքի դիմաց գնող կողմը վաճառողին վճարում է որոշակի գումար, այսպես ասած պարգևավճար։
Գոյություն ունեն նաև այսպես կոչված էկզոտիկ օպցիոններ, որոնց գնագոյացումն ավելի բարդ է։ Էկզոտիկ օպցիոնները շեղված են դասական օպցիոնների հիմնական հատկանիշներից։ Գոյություն ունեն էկզոտիկ օպցիոնների բազմաթիվ տեսակներ, որոնց կարելի խմբավորել երկու խոշեր խմբում՝ կախված, թե նրանց արժեքը պայմանավորված է բացառապես գործարքի առարկայի կամ ակտիվի վերջնական գնով, թե նաև մինչև գործարգի իրացումը՝ այլ գնային գործոննորով։ Ամենահայտնի էկզոտիկ օպցիոններից են, օրինակ, ընտրովի օպցիոնները, որոնց դեպքում սեփականատերն է ընտրում՝ օպցիոնը գնելու (call օption) թե վաճառելու (put օption) օպցիոն է։ Փոխանակային օպցիոնը սեփականատիրոջը հնարավորություն է տալիս փոխարինել գործարքի առարկան այլ ակտիվով։ Կան օպցիոնններ տարժամկետման հնարավորությամբ, որոնց դեպքում սեփականատերը կարող է երկարաձգել գործարքի իրականացման օրը։ Բարդ օպցիոնների դեպքում որպես գործարքի առարկա կամ ակտիվ է ծառայում մեկ այլ օպցիոնը։ Ասիական օպցիոնների դեպքում ակտիվի գինը որոշվում է որպես օպցիոնի ժամկետի ընթացքում մի շարք օրերի գների թվաբանական միջին։ Որոշ էկզոտիկ օպցիոնների գինը որոշվում է օպցիոնի ժամկետի ընթացքում ակտիվի առավելագույն և նվազագույն գների տարբերության հիման վրա։ Հետահայաց օպցիոնների դեպքում ակտիվի գործարքային գին է համարվում օպցիոնի գործողության ընթացքում ակտիվի դրսևորած լավագույն գինը։ Հաշվի առնելով, որ էկզոտիկ օպցիոնները սեփականատիրոջը տալիս են լրացուցիչ հնարավորություններ, նրանք ավելի թանկ են ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Տնտեսագիտություն Կատեգորիա:Ֆինանսներ Կատեգորիա:Քաղաքացիական իրավունք
Նազարե (Բաիա)
Նազարե (Nazaré), համայնք Բրազիլիայում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Հյուսիս-կենտրոնական նահագի Սալվադոր մարզում։ Մտնում է Սանտու Անտոնիու դի Ժեզուցի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 26 665 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 256,352 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 104,0 մարդ/կմ²։ Քաղաքի տոնը նշվում է նոյեմբերի 10-ին։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1572 թվականին։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բաիա նահանգի բնակավայրեր
Հակապապ
Հակապապ, եզրույթ, որով Կաթոլիկ եկեղեցում ընդունված է անվանել այն մարդուն, ով ապօրինի կրել է Պապի կոչում։ Սովորաբար այն հարցը, թե ովքեր են հավակնորդները, որոնք միաժամանակ վիճարկել են հայրապետական սանը, ո՞վ է եղել օրինական պապ, իսկ ո՞վ՝ հակապապ, վճռվել է արդեն հավակնորդներից մեկի պատմական «հաղթանակի» արդյունքում։ Պապության որոշ հավակնորդների վերաբերյալ խնդիրը մինչ օրս չի լուծվել։
Ավանդաբար համարվում է, որ առաջին հակապապն էր սուրբ Հիպպոլիտոսը (3-րդ դար), իսկ վերջինը՝ Փելիքս V-ը (1440-1449)։ Եկեղեցու առավել լուրջ պառակտում լինում էր, երբ միաժամանակ իշխում էին տարբեր երկրների կողմից ճանաչված երկու պապեր (ապա և երեք՝ Հռոմում, Ավինյոնում և Պիզայում). դա 14-րդ դարի վերջերի և 15-րդ դարի սկզբերի Արևելյան մեծ երկպառակությունն էր։  Միանգամից մի քանի հակամարտող պապերի առկայությունը, ինչպես նաև պապական ընտրությունների ժամանակ կոռուպցիայի մասին խոսակցությունները էապես քայքայել էին եկեղեցու հեղինակությունը։
Պապերի կողմից հերթական համարն ընդունելիս սովորաբար հակապապ ճանաչված պապի համարը հաշվի չի առնվում։ Բայց այսպես լինում է ոչ միշտ. օրինակ՝ Ալեքսանդր VI-ը ընդունել է վեցերորդ համարը, թեև Ալեքսանդր V-ը եղել հակապապ։
Հակապապերը (մինչ Ֆելիքս V-ը) ներառվում են Հռոմի պապերի պաշտոնական ցանկում (Annuario pontifico)՝ համապատասխան նշումով։
Հակապապերի ցանկ
<!--{| class="wikitable" !width="2%" rowspan="2"|Հ/հ !width="12%" rowspan="2"|Անուն !class="unsortable" width="24%" colspan="2"|Պոնտիֆիկատ !class="unsortable" width="10%" rowspan="2"|Ծագում !class="unsortable" width="43%" rowspan="2"|Ծանոթություն !class="unsortable" style="width:12%"| Սկիզբ !class="unsortable" style="width:12%"| Վերջ
-->
20-րդ դարի հակապապեր
Սեդեվականտիստների որոշ խմբեր, ովքեր հայտարարեցին հայրապետական աթոռը թափուր (sede vacante) Վատիկանի երկրորդ խորհրդից հետո, ընտրեցին իրենց սեփական «Հռոմի պապերին», որոնց հաճախ անվանում են հակապապեր։ Ի դեպ, դրանք անհամեմատ ավելի քիչ հետևորդներ ունեին, քան միջնադարյան հակապապերը։ Վատիկանի կողմից հրապարակվող պապերի պաշտոնական ցանկերում նրանք չեն ընդգրկվում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հռոմի հակապապեր Կատեգորիա:Կաթոլիկություն Կատեգորիա:Քրիստոնեության վեճեր
Մթածմինդա (այլ կիրառումներ)
Մթածմինդա, կարող է վերաբերել՝
Թենգիզ Կանդինաշվիլի
Թենգիզ Կանդինաշվիլի (თენგიზ კანდინაშვილი, ), վրացի խորհրդային դերասան, թատերական ռեժիսոր։
Կենսագրություն
Համագործակցել է Թբիլիսիում հրատարակվող «Երիտասարդ ստալինական», «Արևելքի արշալույսը» պարբերականների հետ, որոնցում տպագրել է թատերական գրախոսություններ։
Թարգմանել է Գիգա Լորթքիփանիձեի՝ Նոդար Դումբաձեի «Ես, տատիկը, Իլիկոն և Իլարիոնը» վեպի հիման վրա գրված պիեսը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վրացի դերասաններ Կատեգորիա:Խորհրդային դերասաններ Կատեգորիա:Վրացի ռեժիսորներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի թատերական արվեստի ինստիտուտի շրջանավարտներ
Սորոկաբայի գավառ
Սորոկաբայի  (Microrregião de Sorocaba), գավառ Բրազիլիայում, մտնում է Սան Պաուլու նահանգի մեջ։ Մտնում է Կամպինաս մարզի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 1 313 295 մարդ 2005 թվականի տվյալով։ Զբաղեցված տարածքը 4202,355 կմ²։ Բնակչության խտությունը 312,5  մարդ/կմ²։
Մարկ Մարգուլիս
Մարկ Մոիսեևիչ Մարգուլիս (Марк Моисеевич Маргулис, ), նկարիչ, քանդակագործ, մանկական ուսուցիչ, Նկարիչների միությունների միջազգային կոնֆեդերացիայի անդամ, «Աշխարհի ժողովուրդների արվեստի» միջազգային ասոցիացիայի փոխնախագահ ։
Սորոկաբայի գավառ
Գավառի կազմ
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.
Մարկ Մարգուլիս
Կենսագրություն
Ծնվել է 1948 թվականի հոկտեմբերի 16-ին, Մոսկվայի մարզի Պուշկինի շրջանի Կլյազմա գյուղում։ 1977 թվականին ավարտել է Մոսկվայի կապի էլեկտրատեխնիկական ինստիտուտը։ 1982-1986 թվականներին սովորել է Լենինի անվան Մոսկվայի մանկավարժական ինստիտուտի նկարչա-գրաֆիկական ֆակուլտետում։
Մանկավարժական գործունեություն
Իր կարիերան նա սկսել է գծագրություն և կերպարվեստ դասավանդելով Մոսկվայի միջնակարգ դպրոցներում։ 1980 թվականին կազմակերպել է կերամիկայի դպրոցական խմբակ։ 1983 թվականին հիմնել է Մանկական փորձարարական արվեստների սինթեզի «Քոլոր» (Գույներ) ստուդիան, որը 1987 թվականից նրա գլխավորությամբ աշխատում է Մոսկվայի կենդանաբանական այգուն կից ։ 1991 թվականին նախագծել է աշակերտների և նախադպրոցականների դաստիարակության գեղագիտական մեթոդ, որն առաջարկում էր կրթական գործընթացում միավորել ստեղծագործական (գեղանկարչություն, ծեփագործություն, երաժշտություն, պլաստիկ թատրոն) և խաղային տարրեր ։
Սոցիալ-մշակութային գործունեություն
«Մոսկվայի մանկական արվեստի միջազգային թանգարան» նախագծի հեղինակն է, որն ստեղծվել է «Քորոլ» ստուդիայի 1-17 տարեկան աշակերտների 45.000 աշխատանքների հիման վրա. մասնակիցները եղել են Ռուսաստանից, Ղազախստանից, Ուկրաինայից, Հայաստանից, Վրաստանից, Ֆրանսիայից, Անգլիայից, ԱՄՆ-ից, Գերմանիայից, Իսպանիայից, Պորտուգալիայից, Ճապոնիայից, Եգիպտոսից, Կոնգոյից, Ավստրալիայից, Լեհաստանից։
Ռուսաստանի քաղաքների արվեստի թանգարաններով «Ուսուցիչ և աշակերտներ» բազմամյա շարժական ցուցահանդեսի կազմակերպիչ է, որը 2006 թվականից անցկացվել է Իվանովո, Կինեշմա, Վիչուգա, Պուչեժ, Յարոսլավլ, Ռիբինսկ, Միշկին, Կալուգա, Վլադիմիր , Տուլա քաղաքներում։ Ցուցահանդեսներում ցուցադրվում է նկարչություն, գրաֆիկա, ճարտարապետական առարկաներ։
Ցուցահանդեսներ
Նկարչի նկարները գտնվում են Ռուսաստանի և արտերկրի 17 թանգարաններում։ 1983 թվականից ի վեր տեղի է ունեցել նկարչի աշխատանքների ավելի քան 100 ցուցահանդես, որոնցից առավել նշանակալի են.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ռուս նկարիչներ Կատեգորիա:Ռուս մանկավարժներ Կատեգորիա:Խորհրդային քանդակագործներ Կատեգորիա:Խորհրդային մանկավարժներ Կատեգորիա:20-րդ դարի քանդակագործներ Կատեգորիա:Ռուս ժամանակակից արվեստագետներ Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ
Թել Քալախի շրջան
Թել Քալախի շրջան (ناحية تلكلخ)՝ Սիրիայի Արաբական Հանրապետության շրջանի կարգավիճակ ունեցող վարչական միավոր։ Գտնվում է երկրի հարավ-արևելքում՝ Հոմսի մարզում, որը հանդիսանում է Թել Քալախի գավառի 4 շրջաններից մեկը։
Վարչական կենտրոնն է Թել Քալախ քաղաքը։ 2004 թվականի մարդահամարի տվյալներով շրջանն ունի 62,069 բնակչություն ։ Տարածքը կազմում է 215.58 կմ2։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սիրիայի շրջաններ Կատեգորիա:Թել Քալախի գավառ
ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի՝ նախկին hամաշխարհային ժառանգության ցանկ
«Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ» անվանակոչումը բարձրարժեք և հեղինակավոր իրադարձություն է ։ Նման նշանակումը ոչ միայն պատվաբեր է, այլ ունի նաև տնտեսական կարևորություն, քանի որ խթանում է զբոսաշրջությունը։ Համաշխարհային ժառանգության վայրերը կարող են կորցնել իրենց նշանակությունը, երբ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության հանձնաժողովը որոշում է, որ նշանակված վայրը պատշաճ կերպով պաշտպանված չէ։ Սկզբում կոմիտեն տեղադրում է այն վտանգված օբյեկտների ցանկում, փորձում է բանակցել տեղական իշխանությունների հետ` իրավիճակը շտկելու համար։ Եթե վայրը չի վերականգնվում, հանձնաժողովը նրան զրկում է «Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ» նշանակումից։ Այդպիսի իրողության են արժանացել երկու վայր՝ Օմանի Արաբական Օրիքս արգելավայրը և Գերմանիայի Դրեզդեն Էլբե հովիտը։
Օման, 2007
2007 թվականին ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառագության ցանկից ջնջվեց Օմանի Արաբական Օրիքս արգելավայրը ։ Այն ցանկում ընդգրկվել էր 1994 թվականին։ Ապօրինի որսորդությունը և բնակավայրի քայքայումը բնաջնջեցին արաբական վիթերին՝ օրիքսներին։ Տեղանքը օբյեկտների ցանկից հեռացվեց կառավարության ցանկությամբ, քանի որ նրա տարածքը կրճատվել էր 90 տոկոսով։ Դա տեղի է ունեցել այն բանից հետո, երբ այնտեղ հայտնաբերվում է նավթ ։ Այդ ժամանակ ընդամենը 4 զույգ վիթ էին մնացել այդ տարածքում ։
Գերմանիա, 2009
2009 թվականի հունիսի 25-ին ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի հանձնաժողովը քվեարկության դրեց Դրեզդենի Էլբե հովիտը Համաշխարհային ժառանգության ցանկից հեռացնելու հարցը, քանի որ այնտեղ 2007 թվականից սկսած կառուցվում էր Վալդշլյոսխեն կամուրջը։ Վերջինս միացնում էր հովտի երկու մասերը ։ Տեղանքը Համաշխարհային ժառանգության ցանկում ընդգրկվել էր 2004 թվականին։ Նախքան զրկելը երկար պայքար էր գնում Դրեզդենի տեղական իշխանությունների՝ կամրջի կողմնակիցների և նրանց հակառակորդների միջև։ 2005-ին անցկացվել է հանրաքվե կամրջի կառուցման վերաբերյալ, առանց ընտրողներին տեղեկացնելու, որ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի նշանակումը վտանգված է ։ 2006 թվականից մինչև 2008 թվականը օբյեկտը ներառված է եղել վտանգված օբյեկտների ցանկում, և այդ ժամանակ շնորհվում է ևս մեկ տարի։ Կամրջի ընթացիկ կառուցման ժամանակ վերստին հետաձգվում է, սակայն 2009 թվականին Սևիլյայի հանդիպման ժամանակ հանձնաժողովը վերջնականապես քվեարկության է դնում ցանկից հեռացնելու հարցը (14-5)։ Սա լիոնւմ է Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտը զրկելու երկրորդ դեպքը ։ Չնայած հարցված բնակչության մեծամասնությունը նշել է, որ Դրեզդենը կարող է առանց ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կոչման մնալ, սակայն զրկելը ֆինանսավորման դադարեցման պատճառ դարձավ և որակվեց որպես «անհեթեթություն» ։ Վալդշլյոսհեն կամուրջը պաշտոնապես բացվեց 2013 թվականին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգություն
Մթածմինդա (լեռ)
Մթածմինդա (მთაწმინდა - Սուրբ լեռ), լեռ Վրաստանի մայրաքաղաք Թբիլիսիում։ Կազմում է Թրիալեթի լեռնաշղթայի մաս։
Աշխարհագրություն
Մթածմինդա լեռը գտնվում է Կուր (գետի վրացական անվանումը՝ Մտկվարի) գետի աջ ափին՝ Թբիլիսիի կենտրոնում։ Մթածմինդան նշանակալիորեն բարձր է շրջակա լեռներից ու համարվում է Վրաստանի մայրաքաղաքի յուրօրինակ խորհրդանիշներից մեկը։
Պատմություն
Մթածմինդա լեռան լանջին կառուցվել է Սուրբ Դավիթի եկեղեցին (Մամադավիթի)։ Ըստ ավանդության՝ մի ճգնավոր այստեղ բնակություն է հաստատել VI դարում։ XIX դարում նրա աղոթատան տեղում կառուցվել է քարե եկեղեցի։ Ի հիշատակ այդ իրադարձության՝ ամեն տարի նշվում է մամադավիթոբա տոնը։
Եկեղեցու շուրջը տեղակայված է Մթածմինդա պանթեոնը, որի պաշտոնական բացումը տեղի է ունեցել 1929 թվականին։ Պանթեոնում թաղված են Վրաստանի հայտնի գրողներ, դերասաններ, գիտնականներ ու ազգային հերոսներ։
Լեռան գագաթին տեղակայված են 277,4 մ բարձրություն ունեցող հեռուստաաշտարակ, այգի, ուր կարելի է հասնել ճոպանողով, որը բացվել է 1905 թվականին ։ Ճոպանուղու վերջին կանգառում էլ գործում է ռեստորան։ Վերջինիս պատերից մեկը զարդարում է «Ձոն Փիրոսմանիին» որմնանկարը, որի հեղինակն է Նիկոլայ Իգնատովը։
Այգուց հրաշալի տեսարան է բացվում դեպի ներքևում տարածված քաղաքը։ Մթածմինդային նվիրված են բազմաթիվ երգեր ու բանաստեղծություններ, մասնավորապես այն հիշատակվում է վրացական ամենահայտնի երգերից մեկում, որ կոչվում է «Թբիլիսո»։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վրաստանի լեռներ Կատեգորիա:Թբիլիսի
Կրթությունը Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում տարրական կրթությունը չի հանդիսանում ոչ պարտադիր, ոչ ազատ, ոչ էլ բազմակողմանի, և շատ երեխաներ չեն կարողանում դպրոց գնալ, քանի որ ծնողներն անկարող են վճարել նախնական գումարը ։ Սովորաբար ծնողները պետք է վճարեն ուսուցիչների աշխատավարձը ։ 1998 թվականի դրությամբ Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանարապետությունում տարրական կրթություն ստացել են երեխաների 50%-ը։ Այս փաստը հիմնված է տարրական դպրոցում պաշտոնապես գրանցված աշակերտների թվի հիման վրա, արտացոլում է դպրոց փաստացի հաճախողներին ։ 2000 թվականին 10-14 տարեկան երեխաների 65 %-ն է հաճախել դպրոց ։ 6-ամյա քաղաքացիական պատերազմի պատճառով երկրում ավելի քան 5,2 միլիոն երեխաներ կրթություն չեն ստանում ։
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում կրթական գործընթացը կարգավորում է երեք նախարարություն`  Ministère de l’Enseignement Primaire, Secondaire et Professionnel (MEPSP), Ministère de l’Enseignement Supérieur et Universitaire (MESU) և Ministère des Affaires Sociales (MAS).
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության կրթական համակարգը նման է  բելգիականին։ 2002 թվականին կար ավելի քան 19000 տարրական դպրոց, որտեղ սովորում էին 160000 աշակերտ և 8000 միջնակարգ դպրոց, որտեղ սովորում էին 110000 աշակերտ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կրթությունը Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում
Ժելոնյա
Ժելոնյա (Желонья), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կալուգայի մարզում և Իզնոսկովսկի շրջանում։ Գետաբերանը տեղակայված է Իստրա գետի ձախ ափին 25 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 32 կմ է, ավազանի տարածքը 111 կմ2։ Գետի ակունքը գտնվում է Պոդբուժե գյուղի մոտ։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Բողոքի ակցիաներ Կոսովոյում (1981)
1981 թվականի մարտ և ապրիլ ամիսներին ուսանողական ցույցը Կոսովոյի Սոցիալիստական Ինքնավար Մարզի մայրաքաղաք Պրիշտինայում հանգեցրել է լայնածավալ բողոքի ցույցերի Կոսովոյի ալբանացիների կողմից, ովքեր պահանջում էին ավելի մեծ ինքնավարություն Հարավսլավիայի Սոցիալիստական Ֆեդերատիվ Հանրապետությունում։ Հարավսլավիայի նախագահությունը արտակարգ դրություն է հայտարարել Պրիշտինայում և Կոսովսկա Միտրովիցայում, ինչը հանգեցրել է խռովությունների։ Անհնազանդությունը ճնշվել է ոստիկանության մեծ միջամտությամբ, որը բազմաթիվ զոհերի պատճառ է դարձել, և դրան հաջորդել է քաղաքական բռնաճնշումների մի շրջան։
Նախապատմություն
Պրիշտինայի համալսարանը 1981 թվականին Կոսովոյի ուսանողական բողոքների մեկնարկային կետն է եղել։ Հարավսլավիայի ներսում Կոսովոյի մշակութային մեկուսացումը և նրա համատարած աղքատությունը հանգեցրին, որ մարզը ունեցավ Հարավսլավիայի ուսանողների և անգրագետների ամենաբարձր հարաբերակցությունը։ Համալսարանական կրթությունը հաջող ապագայի գրավական չէր. ուսանողներին տեխնիկական կարիերա պատրաստելու փոխարեն, լիբերալ արվեստներում մասնագիտացած համալսարանը, մասնավորապես՝ ալբանագիտությունում, որը դժվար թե ապահովեր աշխատանքով, բացառությամբ բյուրոկրատիայում կամ տեղական մշակութային հաստատություններում՝ հատկապես Կոսովոյի սահմաններից դուրս: Սա ստեղծել է մեծ թվով գործազուրկներ, բայց բարձր կրթված և վրդովված ալբանացիներ`ազգայնական տրամադրության հիմնական կրողներ: Ցույցերը կազմակերպվել էին մի շարք դասախոսների և ուսանողների կողմից (Բեսիմ Բարալիու, Ֆեհմի Լլադրովիչ)։
Բացի այդ, Կոսովոյի սերբ և մոնտենեգրացի բնակչությունն ավելի ու ավելի է դժգոհում համալսարանի ուսանողական բնակչության կրած տնտեսական և սոցիալական բեռից։ 1981 թվականին Պրիշտինայի համալսարանն ուներ 20,000 ուսանող, ինչը քաղաքի բնակչության մեկ տասներորդն է:
Ուսանողների բողոքի ցույցեր
Ցույցերը սկսվել են 1981 թվականի մարտի 11-ին, ի սկզբանե որպես ինքնաբուխ փոքրածավալ բողոքի ակցիա՝ դպրոցական սրճարանում ավելի լավ սնունդ ունենալու և հանրակացարաններում բարելավված կենսապայմանների համար։ Հոգնած լինելով, որ ստիպված կլինեն սպասել շարքում ժամերով անորակ սննդի համար՝ ուսանողները սկսեցին ցույցեր իրականացնել Բեսիմ Բարալիուի գլխավորությամբ, ով հետագայում ձերբակալվեց: Երկուից չորս հազար ցուցարար ցրվեց ոստիկանության կողմից, որի արդյունքում հարյուրավորները ձերբակալվեց:
Ուսանողական բողոքի ցույցերը վերսկսվեցին երկու շաբաթ անց՝ 1981 թվականի մարտի 26-ին, քանի որ մի քանի հազար ցուցարարներ վանկարկում էին ավելի ու ավելի ազգայնական կարգախոսներ, և ոստիկանությունը ուժ էր գործադրում դրանք ցրելու համար՝ վիրավորելով 32 մարդու: Ցույցերի մեջ ներառված էր ալբանացի ուսանողների նստացույցը հանրակացարանում։
Քանի որ ոստիկանությունը բացասական արձագանքեց ցուցարարների շրջանում ազգայնամոլության նկատելի աճին, ավելի շատ ձերբակալություններ եղան, ինչն էլ իր հերթին ավելի շատ բողոքի ակցիաներ առաջացրեց: Մարտի 30-ին համալսարանական խոշորագույն երեք ֆակուլտետների երեք ուսանողներ հայտարարեցին բոյկոտ՝ վախենալով Ռենկովիչիզմի վերադարձից:
Բողոքի ցույցերի սրացում
Ապրիլի 1-ին Կոսովոյի տարածքում անցկացվեցին ցույցեր, և 17 ոստիկան վիրավորվեց ցուցարարների հետ բախման արդյունքում՝ չկարողանալով ցրել նրանց: Բանակը տեղափոխվեց ապահովելու պետական հաստատությունները, և Մահմութ Բակալին շուտով կոչ արեց նրանց տանկեր ուղարկել փողոցներ:
Մի քանի օրվա ընթացքում ուսանողների պայմանների դեմ բողոքները վերածվեցին դժգոհության`սերբ մեծամասնության կողմից էթնիկ ալբանական բնակչության նկատմամբ վերաբերմունքի, այնուհետև` խռովությունների և ալբանական ազգայնական պահանջների նկատմամբ: Առաջնային պահանջն այն էր, որ Կոսովոն դառնա հանրապետություն Հարավսլավիայի ներսում՝ ի տարբերություն իր ներկայիս կարգավիճակի՝ որպես Սերբիայի մարզ :
Իշխանությունները դատապարտում են ազգայնական ծայրահեղականների դեմ բողոքի ցույցերը։ 1981 թվականի մայիսին «Պոլիտիկա» օրաթերթն ասում է, որ բողոքի ցույցերի նպատակը Կոսովոյի Հանրապետությունը առանձնանա Հարավսլավիայից և միանա Ալբանիային: Իշխանությունները արգելք են դրել արտասահմանյան հաշվետվություններին, իսկ տեղական զեկուցումը, ի տարբերություն 1968 թվականի Կոսովոյի բողոքի ցույցերի, ամբողջովին չուներ անկախություն, և փոխարենը միայն պաշտոնական հայտարարություններ էին անում: Պաշտոնական որոշ հայտարարություններմշուշոտ էին՝ խոսելով «ներքին և արտաքին թշնամիների» մասին, ինչը հարուցեց մի շարք դավադրությունների տեսություններ, որոնք հարուցում էին Հարավսլավիայի այլուր տեղակայված ազգայնական տրամադրությունը: Դավադրության տեսությունների մեկը առաջ է քաշվել Ազեմ Վլասիի կողմից, ով հետագայում հրապարակավ քննարկել էր ալբանական «Սիգուրիմի» անվտանգության ծառայության ենթադրյալ ներգրավվածությունը ցույցերում:
Կոսովոն Հարավսլավիայի յոթերորդ հանրապետությունը դառնալու պահանջը անընդունելի էր Սերբիայի և Մակեդոնիայի Սոցիալիստական Հանրապետությունների կողմից։ Որոշ սերբեր (և հավանաբար նաև որոշ ալբանացի ազգայնականներ) այդ պահանջները համարեցին որպես սկիզմ «Մեծ Ալբանիայի» համար, որը կարող է ներառել Չեռնոգորիան, Մակեդոնիայի Հանրապետությունը և Կոսովոն։
Պոդույևոյի մերձակայքում տեղի ունեցավ դիմադրություն, երբ Կենտրոնական Սերբիայից ներխուժվող ոստիկանության ուժերը դադարեցվեցին այն ալբանական ցուցարարների կողմից, որոնք տեղի սերբերին և չեռնոգորցիներին վերցրել էին որպես պատանդ:
Արտակարգ դրություն
Հարավսլավիայի կոմունիստների լիգայի ղեկավարությունը ցուցարարների ազգայամոլությունը համարել է որպես լուրջ սպառնալիք, և որոշել է «ճնշել նրանց բոլոր մատչելի միջոցներով»:
1981 թվականի ապրիլի 2-ին Հարավսլավիայի նախագահությունը Կվիյետին Միյատովիչի ղեկավարությամբ արտակարգ դրություն հայտարարվեց Պրիշտինայում և Կոսովսկա Միտրովիցայում, որը տևեց մեկ շաբաթ ։
Նախագահությունը հատուկ ուժեր է ուղարկել՝ ցույցերը դադարեցնելու համար ։
Ապրիլի 3-ին վերջին ցույցերը տեղի է ունեցել Վուչիտրնում, Ուրոշեվացում, Վիտինայում և Կոսովսկա Միտրովիցայում, որտեղ շուտով ճնշվում են լրացուցիչ ոստիկանական ուժերի կայանմամբ:
Խռովություններին մասնակցել են 20 000 մարդ վեց քաղաքներում ։
Ապրիլի վերջին Նյու Յորք Թայմսը հաղորդել է, որ ինը մարդ մահացել է, իսկ հիսունից ավելին՝ վիրավորվել ։ Հուլիսին Նյու Յորք Թայմսը հաղորդել էր, որ ավելի քան 250-ը վիրավորվել են ։
Հարավսլավիայի մամուլը հաղորդել է 11 սպանվածի մասին, իսկ ևս 4.200-ը բանտարկվել են։
Հեետևանքներ
Նախագահությունը չի վերացրել մարզի ինքնավարությունը, ինչպես պահանջում էին որոշ սերբ կոմունիստներ։
Կոսովոյի կոմունիստների լիգան հայտարարեց, որ խռովությունները որպես ալբանական ազգայնականության արգասիք են, իսկ Սերբիան արձագանքել է մարզում ալբանացիների իշխանությունը նվազեցնելու ցանկությամբ ։
1981 թվականին հաղորդվեց, որ մոտ 4000 սերբ նախատեսում էր Կոսովոյից տեղափոխվել Կենտրոնական Սերբիա տեղի ունեցած անկարգություններից հետո, որոնք հանգեցրին մի քանի սերբերի մահվան և սերբ ուղղափառ ճարտարապետության և գերեզմանատների պղծմանը։ 33 ազգայնական կազմավորում փակվել է Հարավսլավիայի ոստիկանության կողմից, որը դատապարտեց մոտ 280 մարդու (800 տուգանված, 100 հոգի հետաքննման մեջ) և առգրավեց զենքի պահոցներ ու քարոզչական նյութեր ։
Կոսովոյում ցույցերը Հարավսլավիայում խորը ճգնաժամի սկիզբն էին, որը հետագայում հանգեցրեց դրա լուծարմանը: Կառավարության արձագանքը ցույցերին փոխեց երկրում քաղաքական դիսկուրսը այնպես, որ զգալիորեն խաթարեց ապագայում իրեն պահպանելու կարողությունը:
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սերբիայի պատմություն Կատեգորիա:Բողոքի ակցիաներ
Ճարպոն
Ճարպոն (Сальник, omentum), ընդերային որովայնամզի ածանցյալ, որի թերթիկների արանքում գտնվում է փուխր շարակցական հյուսվածքը, հարուստ ճարպային հյուսվածքով և անոթներով։ Մեծ ճարպոնը կազմված է որովայնամզի 4 թերթիկներից, սկսվում է ստամոքսի մեծ կորությունից, ամրանում լայնական հաստ աղիքին և գոգնոցի նման ծածկելով աղիքները առջևից, իջնում է վար։ Կատարում է պաշտպանական ֆունկցիա որովայնի խոռոչի օրգանների վնասվածքների և բորբոքային պրոցեսների դեպքում։ Փոքր ճարպոնը կազմված է որովայնամզի զույգ թերթիկներից, ձգվում է լյարդի, 12-մատնյա աղիքի վերին հատվածի և ստամոքսի փոքր կորության միջև։ Մեծ ճարպոնը հաճախ օգտագործում են ստամոքսի, աղիքների վիրահատության ժամանակ կարերը ծածկելու, ինչպես նաև լյարդի ու փայծաղի վերքերը փակելու (տամպոնադա) համար։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Որովայնամիզ
Ուրիշի երեխաները
Ուրիշի երեխաները (სხვისი შვილები, Սխվիսի շվիլեբի), 1958 թվականին Վրացֆիլմ կինոստուդիայում նկարահանված գեղարվեստական ֆիլմ ։ Ֆիլմը նկարահանվել է ռեժիսոր Թենգիզ Աբուլաձեի կողմից Ն. Ալեքսանդրովայի՝ Կոմսոմոլսկայա պրավդա թերթում տպագրված ակնարկի մոտիվներով։
Սյուժե
Դաթոն, ով կնոջ մահից հետո միայնակ մեծացնում է երկու երեխաներին, ծանոթանում է Թեոյի հետ։ Նրանք սիրում են միմյանց, սակայն Դաթոյի երեխաները չեն հանդուրժում այդ կնոջն իրենց տանը։ Թեոն, չցանկանալով խանգարել նրանց, հեռանում է։
Դաթոն ցերեկն աշխատում է, իսկ երեխաները մնում են առանց հսկողության։ Նրանք թափառում են փողոցում և մի անգամ հազիվ են փրկվում մեքենայի տակ ընկնելուց։ Նրանց փրկում է պատահական անցորդներից մեկը՝ ուսանողուհի Նաթելան։ Վերջինս երեխաներին տուն է տանում ու պառկեցնում քնելու։ Ի զարմանս իրեն՝ Նաթելան իմանում է, որ երեխաները գրեթե թողնված են բախտի քմահաճույքին և մեծանում են առանց մայրական խնամքի։ Նաթելան սկսում է այցելել երեխաներին և ծանոթանում է նրանց հոր հետ։ Նրանք մտերմանում են և շուտով սկսում են միասին ապրել։
Անսպասելիորեն Դաթոյի կյանքում նորից հայտնվում է Թեոն։ Նա շարունակում է սիրել Դաթոյին և ցանկանում է կյանքը կապել միայն նրա հետ։ Դաթոն, որոշելով նոր կյանք սկսել, դիմում է վճռական քայլի. նա լքում է երեխաներին ու գնում Թեոյի հետ։ Նաթելան սկզբում նույնպես ուզում է թողնել երեխաներին, բայց Գիան ու Լիան կապվել են նրա հետ և նրա մեջ տեսնում են իրենց նոր մորը։ Նաթելան մնում է երեխաների հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վրացական ֆիլմեր Կատեգորիա:1958 ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Կատեգորիա:Թենգիզ Աբուլաձեի ֆիլմեր Կատեգորիա:«Վրացֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Վրացերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային սև-սպիտակ ֆիլմեր
Նիլու Պեսանիա (Բաիա)
Նիլու Պեսանիա (Nilo Peçanha), համայնք Բրազիլիայի հյուսիսարևելյան տարածաշրջանում՝ Բաիա նահանգի կազմում   ։ Գտնվում է Հյուսիս-կենտրոնական նահանգի Բաիա մարզում։ Մտնում է Վալենսա գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 10 428 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 385,381 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 27,1 մարդ/կմ²։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բաիա նահանգի բնակավայրեր
Տատուիի գավառ
Տատուիի  (Microrregião de Tatuí) գավառ Բրազիլիայում, մտնում է Սան Պաուլու նահանգի մեջ։ Մտնում է Կամպինաս մարզի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 245 794 մարդ 2005 թվականի տվյալով։ Զբաղեցված տարածքը 245 794 կմ²։ Բնակչության խտությունը 109,6 մարդ/կմ²։
Գավառի կազմ
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.
Կատեգորիա:Բրազիլիայի գավառներ Կատեգորիա:Սան Պաուլու նահանգի գավառներ
Ալ-Հադիդայի շրջան
Ալ-Հադիդայի շրջան (ناحية الحديدة), Սիրիայի Արաբական Հանրապետության շրջանի կարգավիճակ ունեցող վարչական միավոր։ Գտնվում է երկրի հարավ-արևելքում՝ Հոմսի մարզում, որը հանդիսանում է Թել Քալախի գավառի 4 շրջաններից մեկը։
Վարչական կենտրոնն է ալ-Հադիդա քաղաքը։ 2004 թվականի մարդահամարի տվյալներով շրջանն ունի 25,998 բնակչություն ։ Տարածքը կազմում է 122.42 կմ2։
Ալ-Հուաշի շրջան
Վարչական կենտրոնն է Ալ-Հուաշ քաղաքը։ 2004 թվականի մարդահամարի տվյալներով շրջանն ունի 24,684 բնակչություն ։ Տարածքը կազմում է 71.50 կմ2։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սիրիայի շրջաններ Կատեգորիա:Թել Քալախի գավառ
Տորա է Պիչիլի
Տորա է Պիչիլի (Tora e Piccilli), կոմունա Իտալիայի Կամպանիա մարզի Կազերտա գավառում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ռուբեուս Հագրիդ
Ռուբեուս Հագրիդ (Rubeus Hagrid), Ջ. Ք. Ռոուլինգի Հարրի Փոթերի մասին պատմող գրքերի գլխավոր հերոսներից մեկը, կախարդությունների և մոգության դպրոցի՝ Հոգվարթսի կախարդական արարածների խնամքի դասախոսը, բանալիների պահապանը և Հոգվարթսի անտառապահը ։
Արտաքին տեսք
Հարի Փոթերն ու փիլիսոփայական քարը գրքում Հագրիդին Ռոուլինգն այսպես է նկարագրում. Եթե կարելի էր ասել, որ մոտոցիկլը հսկայական էր, ապա այն պարզապես փոքրիկ խաղալիք էր՝ մոտոցիկլ հեծած մարդու չափերի համեմատությամբ։ Այդ հսկան առնվազն երկու անգամ ավելի բարձրահասակ էր, քան սովորական մարդը և ամենաքիչը ՝ հինգ անգամ ավելի թիկնեղ։ Նա պարզապես անթույլատրելի մեծ էր և, կարելի էր ասել, ուղղակի վայրի տեսք ուներ։ Ձյութի պես սև, կոշտ մազերի խիտ դեզը և գզգզված երկար մորուքը ծածկում էին դեմքի մեծ մասը, ձեռքերի ափերը աթոռի նստատեղի չափ էին, իսկ նրա փայլուն երկարաճիտ կոշիկները կարելի էր համեմատել գիշերային ծովի ջրերում լուսնի շողերի տակ փայլփլող փոքր դելֆինների հետ։
Կենսագրություն
Հագրիդը ծնվել է դեկտեմբերի 6-ին, ենթադրվում է, որ 1929 թվականին։ Նա կիսով չափ մարդ, կիսով չափ հսկա է։
Ընտանիք
Հագրիդի մայրը՝ Ֆրիդվուլֆան, հսկա կին էր։ Նա լքել է ամուսնուն, երբ Հագրիդը դեռ երեխա էր։ Հագրիդն ուներ նույն մորից մի եղբայր, ում Գրոխխ էին ասում։ Հսկաներն ունեն հսկայի և հիմար մարդասպանների հեղինակություն, բացի այդ, Հագրիդի ընտանիքը օգնում էր Վոլան դե Մորտին, և հենց դա էր պատճառը, որ Հագրիդն իր ծագումը գաղտնի էր պահում։ Հագրիդի հայրը, որի անունը հայտնի չէ, վախճանվել է, երբ Հագրիդը երկու տարեկան էր։ Հսկաների արյունը, որը հոսում է Հագրիդի երակներով, նրան սովորական հմայություններից անխոցելի էր դարձնում։ Հայտնի է նաև, որ հակառակ հմայությունը չի ազդում Հագրիդի վրա ։
Ուսուցում Հոգվարթսում
Հագրիդը սովորել է կախարդությունների և մոգությունների դպրոցում՝ Հոգվարթսում՝ Գրիֆֆինդոր ֆակուլտետում։ Նա Հոգվարթսում սովորել է Թոմ Ռեդլի հետ միաժամանակ, ով հանդիսանում էր հենց ինքը՝ Վոլան դե Մորտը։ նա կեղծ տեղեկություն էր հայտնել այն մասով, որ Հագրիդը իբր բացել էր Գաղտնի սենյակը, որի պատճառով էլ վերջինս հեռացվեց Հոգվարթսից։ Մոգության նախարարությունը Հագրիդին հեռացրել էր դպրոցից, սակայն Ալբուս Դամբլդորը կարողացավ համոզել դպրոցի տնօրեն Արմանդո Դիպետային Հագրիդին թողնել Հոգվարթսում՝ որպես անտառապահ։ Հագրիդին արգելեցին կախարդել, իսկ նրա կախարդական փայտիկը ջարդել են։ Սակայն նա փայտիկի կեսը թողել է վարդագույն անձրևանոցի մեջ, ինչի շնորհիվ ժամանակ առ ժամանակ կարող է օգտագործել պարզ հմայախոսություններ։
Աշխատանք Հոգվարթսում
Երկար ժամանակ անտառապահ աշխատելուց հետո նշանակվեց կախարդական առարկաների անհետացման դասավանդող։ Սակայն ուսանողների մեծ մասին դուր չի գալիս, թե ինչպես է նա դաս վարում. Հագրիդը չի հետևում նախարարական ծրագրին, այլ նախընտրում է ցուցադրել իր կարծիքով ամենահետաքրքիրները, որոնք, իրականում, ամենավտանգավորն են շրջակայքի համար։ Նրա դասերի ժամանակ հաճախ եղել են այրվածքներ և վնասվածքներ։
Նաև հատկանշական է այն փաստը, որ Հագրիդը ոչ միշտ է կարողանում ճիշտ ձևակերպել իր միտքը, հաճախ կմկմում և շփոթվում է պատմություններում։ Անգամ Հարրին ստիպված էր լինում խոստովանել Հագրիդին, որ նրանից լավ ուսուցիչ դուրս չի գա (չնայած ժամանակի ընթացքում իր դասավանդման հմտությունները բարելավվում էին)։
Հոգվարթսի համար մղված պայքարի ժամանակ Հագրիդը գերեվարվել էր ակրոմանտուլների՝ Արագոգի հետնորդների կողմից։ Դարձավ Մահացու կախարդանքի վերջին ականատեսը, որը Վոլդեմորթը օգտագործեց Հարրի Փոթերի դեմ, իսկ հետո Հարրիի մարմինը ամրոց բերելու՝ Չար Լորդի հրամանը, քանի որ վերջինս ցանկանում էր դպրոցի պաշտպաններին ցույց տալ իր հաղթանակի ապացույցները։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կերպարներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հարրի Փոթեր Կատեգորիա:Հարրի Փոթերի կերպարներ
Հերեֆորդյան տավար
Հերեֆորդյան տավար, մսատու ցեղ։ Բուծվել է 18-րդ դարում, Անգլիայի Հերեֆորդշիր (Հերեֆորդ) կոմսությունում, տեղական տավարի ընտրության և զույգ ընտրության միջոցով։ Իրանը տակառաձև է, լայն ու խոր։ Գույնը մուգ կարմիր է, գլուխը, մնդավը, ենթակուրծքը, որովայնը, վերջավորությունների ստորին մասը և պոչի մազափունջը՝ սպիտակ։ Կովերի միջին չափսերն են. մնդավի բարձրությունը՝ 125 սանտիմետր, կրծքի խորությունը՝ 72 սանտիմետր, կրծքի փաթը՝ 197 սանտիմետր, իրանի թեք երկարությունը՝ 153 սանտիմետր, նախադաստակի փաթը՝ 20 սանտիմետր։ Ցուլերի կենդանի զանգվածը՝ 850-1000, կովերինը՝ 550-650 կիլոգրամ։ Հերեֆորդյան տավարը դիմացկուն է, հարմարված տարբեր կլիմայական պայմաններին։ Տարածված է Անգլիայում, ԱՄՆ-ում, Կանադայում, Ավստրալիայում, Նոր Զելանդիայում և այլ երկրներում։
Օգտագործվում է կաթնատու և կաթնամսատու ցեղերի արդյունաբերական տրամախաչման համար։ Հերեֆորդյան, ղազախական և կալմիկական տավարների տրամախաչումից ստացվել է ղազախական սպիտակագլուխ տավարի ցեղը։ Հերեֆորդյան տավարը տարածված է Օրենբուրգի, Ռոստովի, Չելյաբինսկի, Մարատովի մարզերում, Ալթայի և Կրասնոյարսկի երկրամասերում, Ղազախստանում և այլ շրջաններում։
Կատեգորիա:Կաթնասուններ Կատեգորիա:Տավարի ցեղեր
Մանուել Թոլեկյան
Կենսագրություն
Մանուել Թոլեկյանը ծնվել է Ֆրեզնոյում, ԱՄՆ։ Դպրոց հաճախել է Լոս Անջելեսում, այնուհետև 18 տարեկան հասակում տեղափոխվել է Նյու Յորք։ 1928-1932 թվականներին սովորել է Նյու Յորքի Արվեստի ուսանողների լիգայի ստուդիայում։ 1940 թվականից հաստատվել է Սակրամենտոյում (Կալիֆոռնիա)։
Ստեղծել է ռեալիստական բնանկարներ, կենցաղային պատկերներ («Նավակներ», «Հայկական խնջույք», «Ըմբշամարտիկներ», «Հաց թխող կինը», բոլորն էլ՝ Հ. Հազարյանի հավաքածու, Նյու Յորք)։
Նկարազարդումներ՝
1935 թվականին Նյու Յորքում բացվել է Թոլեկյանի առաջին անհատական ցուցահանդեսը։ Գործերից պահվում են Լոս Անջելեսի, Ֆիլադելֆիայի, Վաշինգտոնի թանգարաններում ։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին եղել է Ամերիկյան բանակի բժշկական կորպուսի թղթակիցը։ Պատերազմից հետո հաստավել է Շերման Օկսում, որտեղ ապրել է մինչև կյանքի վերջը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկահայ նկարիչներ
Լիպոմա
Լիպոմա, ճարպային հյուսվածքի բարորակ ուռուցք ։ Շոշափելիս այն փափուկ է, շարժուն և անցավ ։ Սովորաբար տեղակայվում է ենթամաշկային ճարպաբջջանքում, սակայն երբեմն կարող է ունենալ ավելի խորը տեղակայում ։ Սովորաբար չափերը փոքր են 5 սմ-ից։ Լիպոմաները հիմնականում տեղակայվում են մեջքի վերին հատվածում, ուսերի և որովայնի շրջանում։ Որոշ մարդկանց մոտ առկա են մի շարք լիպոմաներ ։
Բուժումը հիմնականում կատարվում է զննման կամ վիրահատական հեռացման ճանապարհով ։ Լիպոման կարող է կրկնվել հեռացումից հետո և այդ պատճառով հնարավոր է կրկին վիրահատության կարիք զգացվի ։ Լիպոմայի դեպքում չկա քաղցկեղի զարգացման ռիսկ ։
Մարդկանց շուրջ 2%-ն ունի լիպոմա։ Սովորաբար այն հանդիպում է մեծահասակ մարդկանց մոտ՝ 40-60 տարեկան հասակում ։ Ավելի հաճախ հանդիպում է տղամարդկանց, քան կանանց մոտ ։ Լիպոման հանդիսանում է տարածված փափուկ հյուսվածքային բարորակ ուռուցք ։ «Լիպոմա» տերմինն առաջին անգամ կիրառվել է 1709 թվականին ։
Տեսակներ
Լիպոմաների ենթատեսակներից են ՝
Պատճառներ
Լիպոմայի զարգացման համար պարտադիր պայման չի հանդիսանում ժառանգական նախատրամադրվածությունը, չնայած որ ժառանգական կարգավիճակը, օրինակ՝ ընտանեկան բազմակի լիպոմատոզը, կարող է նպաստել լիպոմայի առաջացմանը ։ Մկների վրա կատարված գենետիկ հետազոտությունները գտել են կապ HMG I-C-ի գենի (նախկինում տարբերակված էր որպես ճարպակալման հետ կապված գեն) և լիպոմայի զարգացման միջև։ Այս հետազոտությունները հաստատում են նախնական համաճարակաբանական տվյալները մարդկանց մոտ, ցույց տալով կապը HMG I-C գենի և մեզենքիմալ ուռուցքների միջև ։
Դեպքեր են գրանցվել, երբ թեթև վնասվածքն առաջացրել է լիպոմայի աճ, այսպես կոչված «հետվնասվածքային լիպոմա» ։ Սակայն վնասվածքի և լիպոմայի առաջացման միջև ընկած կապը շարունակում է մնալ խնդրահարույց ։
Այլ պայմաններ
Գտնում են, որ լիպոմատոզը համարվում է ժառանգական հիվանդություն, որի առկայությամբ մարմնի վրա առաջանում են բազմաթիվ լիպոմաներ։
Հիվանդագին ճարպակալումը (Դերկումի հիվանդություն) հազվադեպ հանդիպող հիվանդություն է, որի ժամանակ առաջանում են բազմաթիվ հիվանդագին լիպոմաներ, այտուցներ և թուլություն։ Հետազոտությունները ցույց են տվել, որ այն տարածված է ճարպակալմամբ տառապող կանանց մոտ՝ հետմենոպաուզայի շրջանում։ Ներկայիս գրականությունը փաստում է, որ Դերկումի հիվանդությունը գերակշռում է կանանց, քան տղամարդկանց մոտ, իսկ ախտորոշման միջին տարիքը համարվում է 35 տարեկանը ։
Բարորակ սիմետրիկ լիպոմատոզը (Մադելունգի հիվանդություն) մեկ այլ ախտահարում է, որը ներառում է լիպոմատոզ։ Սովորաբար այն հանդիպում է միջին տարիքի տղամարդկանց մոտ՝ որպես բազմամյա ալկոհոլիզմի հետևանք, սակայն կարող է ի հայտ գալ ալկոհոլիզմով չտառապող կանանց և տղամարդկանց մոտ նույնպես։
Ախտորոշում
Ֆիզիկական քննությունը, որպես կանոն, ախտորոշման ամենապարզ մեթոդն է։ Հազվադեպ կարող է հյուսվածքային բիոպսիայի կամ ճառագայթային պատկերման անհրաժեշտություն լինել։
Բուժում
Սովորաբար լիպոմաները չեն ենթարկվում բուժման, եթե ցավոտ չեն կամ չեն առաջացնում շարժման սահմանափակում։ Լիպոմաները հիմնականում հեռացվում են կոսմետիկ պատճառներից ելնելով, երբ դառնում են մեծ չափի կամ հյուսվածաբանական նպատակներով, որպեսզի համոզվեն նրանց վտանգավոր լինելու մեջ, ինչպիսին լիպոսարկոման է ։ Այս վերջին պահը շատ կարևոր է, քանի որ ուռուցքի բնութագիրը կորոշվի նրա հեռացումից և բժշկական տեսանկյունից զննելուց հետո միայն։
Լիպոմաները սովորաբար հեռացվում են մեկ վիրահատական մոտեցմամբ ։ Այն իրականացվում է տեղային անզգայացման պայմաններում և տևում 30 րոպեից պակաս։ Մեծ մաս դեպքերում լիպոման բուժվում է, սակայն 1-2% դեպքերում այն կարող է կրկնվել հեռացումից հետո ։ Բուժման տարբերակներից է լիպոսակցիան, եթե լիպոման փափուկ է և պարունակում է շարակցական հյուսվածքի ոչ մեծ բաղադրիչ; Լիպոսակցիայից հետո ձևավորվում են քիչ քանակությամբ սպիներ, իսկ մեծ լիպոմաների ամբողջական հեռացումը կարող է ձախողվել, բերելով նրանց հետագա աճին ։
Ենթադրվում է, որ նոր մեթոդների օգնությամբ լիպոմաների հեռացումից հետո չեն ձևավորվում սպիներ։ Այդ եղանակներից է ուռուցքի հեռացումն այնպիսի միացությունների ներարկման ճանապարհով, որոնք խթանում են լիպոլիզը․ օրինակ՝ ստերոիդներ, ֆոսֆատիդիլխոլին ։
Կանխատեսում
Ենթամաշկային լիպոմաները հազվադեպ են կյանքին վտանգ սպառնում և չեն համարվում լուրջ հիվանդություն։ Ներքին օրգաններում աճող լիպոմաները կարող են ավելի վտանգավոր լինել․ օրինակ՝ ստամոքս-աղիքային տրակտի լիպոմաները կարող են առաջացնել արյունահոսություն, խոցագոյացում և ցավոտ խցանումներ (այսպես կոչված «ըստ տեղակայման չարորակ», սակայն հյուսվածաբանորեն բարորակ ուռուցքներ) ։ Լիպոմայի չարորակացումը դեպի լիպոսարկոմա շատ հազվադեպ է հանդիպում և լիպոսարկոմաների մեծ մասը չեն ծագում իրենց նախորդող բարորակ ախտահարումներից ։ Նկարագրվել են երիկամների և ոսկրերի լիպոմաների չարորակացման մի քանի դեպքեր, սակայն հնարավոր է, որ այդ մի քանի գրանցված դեպքերն եղել են լավ տարբերակված լիպոսարկոմաներ, որոնց չարորակ լինելն առաջին անգամ հետազոտելիս բաց են թողել ։ Խորը լիպոմաներն ավելի շատ են միտված կրկնվելուն, քան մակերեսային լիպոմաները, քանի որ խորը լիպոմաների ամբողջական վիրահատական հեռացումը ոչ միշտ է հնարավոր ։
Բազմակի լիպոմաները, լիպոմատոզը առավել հաճախ հանդիպում են տղամարդկանց մոտ։ Որոշ մակերեսային լիպոմաներ կարող են տեղակայվել խորը փակեղների մեջ և դժվարեցնել հեռացումը։ Լիպոսարկոմայի տարածվածությունը լիպոմաների շրջանում կազմում է 1%։ Այն հիմնականում հանդիպում է ստորին վերջույթների, ուսերի և հետորովայնամզային շրջանում։ Լիպոսարկոմայի զարգացման մյուս ռիսկի գործոններից են մեծ չափը(>5սմ), կրակալումը, արագ աճը և(կամ) թափանցումը դեպի մոտակա կառույցներ կամ փակեղի միջով դեպի մկանային հյուսվածք ։
Համաճարակաբանություն
Բնակչության շուրջ 2%-ն ունի լիպոմա։ Այս ուռուցքները կարող են առաջանալ ցանկացած տարիքում, բայց հիմնականում հանդիպում են միջին տարիքում՝ 40-60 տարեկան հասակում ։ Մաշկային լիպոմաները հազվադեպ են հանդիպում երեխաների մոտ, սակայն կարող են հանդես գալ որպես ժառանգական հիվանդության՝ Բաննայա-Զոնանի համախտանիշի բաղկացուցիչ մաս ։
Լիպոմաները սովորաբար հարաբերականորեն փոքր են, ունեն 1-3 սմ տրամաչափ, սակայն եզակի դեպքերում մի քանի տարվա ընթացքում կարող են վերածվել «հսկա լիպոմաներ»-ի, որոնք ունեն 10-20 սմ լայնություն և մինչև 4-5 կգ զանգված ։
Այլ կենդանիներ
Լիպոմաները հանդիպում են բազմաթիվ կենդանիների մոտ, բայց առավել հաճախ հանդիպում են ծեր շների՝ հատկապես ծեր Լաբրադորների, Դոբերմանների և Շնաուցերների մոտ ։ Քաշի ավելցուկ ունեցող էգ շներն ունեն լիպոմայի առաջացման մեծ հավանականություն և մեծ թվով ծեր շներ կամ քաշի ավելցուկով շներ ունենում են գոնե մեկ լիպոմա ։ Շների մոտ լիպոմաները հիմնականում առաջանում են իրանի կամ վերին վերջույթի հատվածում ։ Լիպոմաները հանդիպում են նաև խոշոր եղջերավոր անասունների և ձիերի, իսկ առավել հազվադեպ՝ կատուների և խոզերի մոտ ։ Այնուամենայնիվ, ձիերի մոտ ոտիկով լիպոման կարող է առաջացնել աղիների ոլորում, որը հանգեցնում է մեռուկացման, աղիքային խիթի և հնարավոր է մահվան։ Աղին վնասվում է լիպոմայի ոտիկի մոտ և կորցնում արյունամատակարարումը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուռուցքներ Կատեգորիա:Հիվանդություններ Կատեգորիա:Մաշկային հիվանդություններ
Բորիս Բալայան (բժիշկ)
Բորիս Հայկի Բալայան, հայ բժիշկ, ախտաբան-անատոմ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (2005), պրոֆեսոր։ Բուխարայի գլխավոր ախտաբան-անատոմ (1964-1973) ։
Զորի Հայկի Բալայանի եղբայրը։
Կենսագրություն
Բորիս Բալայանը ծնվել 1938 թվականին Ստեփանակերտում (ԼՂՀ), ԼՂ կրթության հանձնակատար Հայկ Բալայանի ընտանիքում։ 1958 թվականին ընդունվել և 1964 թվականին ավարտել է Անդիջանի (Ուզբեկստան) բժշկական ինստիտուտի բուժական ֆակուլտետը։ 1964-1973 թվականներին ղեկավարել է Բուխարայի ուռուցքաբանական դիսպանսերի պաթոհիստոլոգիայի լաբորատորիան։ Սանկտ Պետերբուրգում ասպիրանտուրան ավարտելուց հետո 1973 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական թեզը։ 1979-1982 թվականներին եղել է Երևանի բժիշկների կատարելագործման ինստիտուտի ախտաբանաանատոմիայի ամբիոնի դոցենտ։ 1980 թվականին Բորիս Բալայանը տեղափոխվել է Հայաստան, որտեղ 1982-2010 թվականներին ղեկավարել է Շտապ օգնության քաղաքային հիվանդանոցին կից պաթանատոմիական կենտրոնը, հանդիսացել Երևանի գլխավոր պաթանատոմը, միաժամանակ եղել է Առողջապահության ազգային ինստիտուտի պաթանատոմիայի ամբիոնի դոցենտ։ 1988 թվականին Բորիս Բալայանին շնորհվել է բժիշկ-պաթանատոմի բարձրագույն որակավորում։ 1992-1993 թվականներին գործուղվել է Արցախ, որտեղ կազմակերպել է պաթանատոմիական ծառայությունը։ 2005 թվականին պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն, ստացել պրոֆեսորի կոչում։ 2005 թվականից եղել է Ազգային առողջապահության ինստիտուտի ախտաբանաանատոմիայի ամբիոնի վարիչի պաշտոնակատար։ 2006-2009 թվականներին Բալայանը նշանակվել է Առողջապահության ազգային ինստիտուտի պաթանատոմիայի ամբիոնի վարիչ, 2009 թվականից` Երևանի պետական բժշկական համալսարանի Ախտաբանական անատոմիայի և կլինիկական մորֆոլոգիայի ամբիոնի պրոֆեսոր։
Աշխատանքները վերաբերում են սրտի սուր անբավարարությունից հանկարծամահության ժամանակ սրտամկանի այտուցի մահաբանական նշանակությանը ։ Ավելի քան 200 գիտական հոդվածների և մենագրությունների հեղինակ է։
Բորիս Բալայանը մահացել է 2019 թվականի փետրվարի 18-ին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ախտաբաններ Կատեգորիա:Հայ անատոմներ Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Թորոս Ազատյան
Թորոս Մարտիրոսի Ազատյան (Ազատունի),, հայ բանասեր, բանաստեղծ, խմբագիր և հասարակական գործիչ։
Գործունեություն
Սովորել է Ակնի Նարեկյան և Չմշկածագի վարժարաններում։ Աշխատել է Կ. Պոլսի ազգային պատրիարքարանում, Պեզճյան վարժարանում (ուսուցիչ)։
Գրական գործունեություն
Եղել է Ազգային հիվանդանոցի ընդարձակ տարեցույցի (1921-1931), «Մշակույթ», «Աստղաբերդ» տարեգրքերի խմբագիր։ Հրատարակվել են Ազատյանի «Աղբյուր անմահության» (1927, 1928, 1933) բանաստեղծությունների շարքերը, «Քառասնակ» (1930) արձակ ժողովածուն, «Միսաք Մեծարենց» (1922), «Կոմիտաս վարդապետ» (1931), «Զապել և Հրանտ Ասատուր» (1937), Հայկանուշ Մառք (1954) ուսումնասիրությունները, «Ակն և ակնեցիք» (1943) և այլ բանասիրական հետազոտություններ։
Ազատյանը հավաքել է ազգագրական բնույթի և հայ աշուղների ստեղծագործությունները։
Օգտագործել է Ա., Ազատ, Թ. Ազատունի, Ասեղ, Արմեն-Փայլակ, Գրասեր, Զարթուցիչ, Թ., Թ. Ա., Թ. Մ. Ա., Թղթակից, Հրայր, Մոծակ, «Նոր լուր»-ի Դետը, Տաթևացի, Ուխտավոր ծածկանունները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ բանասերներ Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Հայ խմբագիրներ Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Էրիկա Գերցեգ
Էրիկա Նիկոլայի Գերցեգ (Еріка Миколаївна Герцег, ), ուկրաինացի երգչուհի, մոդել, «Хочу V ВИА Гру» շոուի հաղթող, «ՎԻԱ Գրա» փոփ խմբի մեներգչուհի։
Կենսագրություն
Էրիկա Գերցեգը ծնվել է 1988 թվականի հուլիսի 5-ին Անդրկարպատյան մարզի Մալայա Դոբրոն գյուղում ։ Հայրն ազգությամբ հունգար է, մայրը` կիսով չափ հունգարուհի ։
1-5-րդ դասարանները հաճախել է Հունգարիայի Զահոն քաղաքի դպրոցը, որը Մալայա Դոբրոնից գտնվում էր 12 կմ հեռավորության վրա։ Երբ սահմանը հատելու կանոնները դարձել են ավելի խիստ, հաճախել է գյուղի դպրոցը։ 9-12-րդ դասարանները սովորել է հարևան Վելիկայա Դոբրոն գյուղում, որտեղի եկեղեցական երգչախմբում երգել է հունգարերեն և դարձել մի քանի մարզային մրցույթների դափնեկիր ։
2006 թվականին ընդունվել է Ֆերենց Ռակոց 2-րդի անվան անդրկարպատյան հունգարական ինստիտուտի (Բերեգովո քաղաք) տնտեսագիտության և մենեջմենթի ֆակուլտետ։ Ուսման ընթացքում աշխատել է որպես մատուցողուհի և օպերատոր հեռախոսակապի կենտրոնում ։ 2009 թվականին ստացել է բակալավրի դիպլոմ ։
17 տարեկան հասակում կշռել է մոտ 80 կգ ։ 2008 թվականին` 8 ամսվա ընթացքում, 30 կգ նիհարել է ։ Նիհարելուց հետո կատարել է կրծքի մեծացման վիրահատություն ։ 2013 թվականի տվյալներով` հասակը 175 սմ է, քաշը` 48 կգ, մարմնի չափսերը` 87-60-90 ։
Այնուհետև սկսել է աշխատել մոդելային բիզնեսում։ 2011 թվականի ապրիլին տեղափոխվել է Կիև։ 2012 թվականին ստացել է ֆրանսիական ներքնազգեստի գովազդի` իր առաջին, լավ վարձատրվող պայմանագիրը ։ Նույն տարում մերկ նկարահանվել է «Փլեյբոյ» ամսագրի նոյեմբերյան համարի համար ։
2013 թվականին մասնակցել է «Хочу V ВИА Гру» շոուին։ Այս շոուի ժամանակ Էրիկա Գերցեգը, Միշա Ռոմանովան և Անաստասիա Կոժևնիկովան կազմել են խումբ՝ գլխավոր մարզիչ Նադեժդա Մեյերի ղեկավարությամբ։ Շոուի եզրափակիչում նրանք զբաղեցրել են առաջին տեղը և դարձել «ՎԻԱ Գրա» խմբի նոր կազմը ։
Ինստագրամի ակտիվ օգտատեր է, նրա էջն ունի ավելի քան 800 հազար հետևորդ։ Այնտեղ հրապարակում է իր լուսանկարները, որոնք հաճախ բավական բաց են ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ֆոտոմոդելներ Կատեգորիա:Մոդելներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ և երգչուհիներ
Դրագոնի
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Էլասոն
Էլասոն (Ελασσών ), փոքր քաղաք Հունաստանում, Օլոոսոն հին քաղաքի վայրում։ Կառուցվել է որպես ամֆիթատրոն ծովի մակարդակից 308 մետր բարձրության վրա, ներքին Օլիմպոսի արևմտյան նախալեռնային շրջանի թմբերի վրա, Լարիսայից 35 կիլոմետր դեպի հյուսիս-արևմուտք, Կատերինիից 51 կիլոմետր դեպի հարավ-արևմուտք, Կոզանիից 56 կիլոմետր դեպի հարավ-արևելք, Սալոնիկից 105 կիլոմետր դեպի հարավ-արևմուտք և Աթենքից 251 կիլոմետր դեպի հյուսիս-արևմուտք։ Համայնքի տնտեսական կենտրոնը։ Համանուն համայնքի վարչական կենտրոնը Լարիսա ծայրամասային միավորումում՝ Թեսալիա պերիֆերիայում։ Բնակչությունը 7338 բնկաիչ է՝ ըստ 2011 թվականի մարդահամարի ։
Էլասոնը զբաղեցնում է ռազմագիտական երկու ուղղություններից մեկը, որը Ֆեսալիայից տանում է դեպի Մակեդոնիա։ Էլասոնն այսօր էլ է համարվում կարևոր խճուղային հանգույցը. կենտրոնական Հունաստանից Հյուսիսային Հունաստանի ճանապարհին՝ միացնելով Լարիսա, Պիերիա, Կոզանի և Գրևեն ծայրամասային միավորումների ճանապարհները։ Քաղաքով անցնում է եվրոպական E65 երթուղու մաս համարվող Լարիսա-Կոզանի 3 ազգային ճանապարհը։ 26 ազգային ճանապարհը կապում է Էլասոնը Դեսկատիին։
Պատմություն
Հին քաղաք Օլոոսոնը (Ὀλοοσσών) գտնվել է ժամանակակից Էլասոնի վայրում, պահպանվել են փլատակներ։ Պոլիպետ կայսրը ընդունեց մասնակցել է Տրոյական պատերազմում։ Հոմերոսը քաղաքը անվանում է Օլոոսոն-Լեֆկի (, «սպիտակ») ։ Ըստ Ստրաբոնի՝ «սպիտակ» է կոչվել իր բնահողի պատճառով, որը կազմված էր սպիտակ կավից ։ Էլասոն անվանումը ստացել է բյուզանդական դարաշրջանում։ Հուստինիանոս I-ի կառավարման ժամանակ այստեղ եղել է ամրոց, և քաղաքը եղել է կրոնական կենտրոն։ Քաղաքի կողքին գտնվում է Աստվածածնի Օլիմպիական տաճարը՝ կառուցված 1336 թվականին, Անդրոնիկ III Պելեոլոգի կողմից և գրանցված է հազվագյուտ գրքերի գրադարանում և 230 հին ձեռագրերում ։ Թուրքերը նվաճեցին Էլասոնը XIV դարում։ Օսմանական տիրապետության ժամանակաշրջանում Էլասոնը կարևոր կրթական կենտրոն էր։ Տաճարից պահպանվել է գլխավոր եկեղեցին, զարդարված որմնանկարներով և փայտե դռնով։ Պահպանվել է նաև 1897 թվականի Էլասոնի մզկիթը՝ ներկայացված որպես նկարչական և պատմական արժեք։
Էլասոնյան թեմ
Քաղաքը համարվում է Էլասոնյան թեմի եկեղեցիների աթոռանիստը, որի տարածքը բացի Էլասոն համայնքից ընդգրկում է Դեսկատի համայնքը Արևմտյան Մակեդոնիայի պերիֆերիայում, որը մինչև 1964 թվականը գտնվում էր Էլասոնի աշխարիկ թեմի սահմանում՝ Լարիսայում։ Էլասոնի եկեղեցական թեմը ձևականորեն գտնվում է Կոստանդնուպոլսի պատրիարքի իրավասության ներքո, Էլլադական ուղղափառ եկեղեցու «Նոր հողեր» թեմի կազմում։ Քաղաքի հովանավորը համարվում է Սուրբ Դիմիտրիոս Սոլունսկին, ում հիշատակը հարգվում է հոկտեմբերի 26-ին։ Այդ օրը Էլասոնում համարվում է տոնական։ Քաղաքի կենտրոնական տարածքի գլխավոր եկեղեցին կրում է Սուրբ Դմիտրիոսի անունը։