cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Շնչառական համակարգ
Թոքեր
Թոքերը կրծքավանդակում տեղակայված սպունգանման, զույգ օրգաններ են, որոնք շնչառության միջոցով մարմինն ապահովում են թթվածնով և մարմնից դուրս են բերում ածխաթթու գազը։ Թոքերը պատված են թաղանթով՝ թոքամզով (պլևրա)։ Թոքամիզը, պատելով յուրաքանչյուր թոքը, անցնում է կրծքավանդակի ներքին պատերի վրա և թոքի շուրջն առաջացնում փակ թոքամզային խոռոչ։ Թոքամզային խոռոչում ճնշումը մթնոլորտայինից ցածր է։ Ճնշումների տարբերության շնորհիվ ապահովվում է օդի անցումը թոքեր։ Աջ թոքը կազմված է 3, իսկ ձախը՝ 2 բլթից։
Հեմոգլոբինը, որի ֆունկցիան է թթվածնի մատակարաումը բջիջներին և այնտեղից ածխաթթու գազի հեռացումն է, իրականանում է համապատասխանաբար օքսիհեմոգլոբին և կարբօքսիհեոգլոբին անկայուն միացությունների շնորհիվ։ Շնչառության ժամանակ հնարավոր է ներշնչել նաև թերայրումից առաջացած շմոլ գազ, որը հեմոգլոբինի հետ կազմում է կայուն կարբօքսիհեմոգլոբին կայուն միացությունը, որը վտանգավոր է կյանքի համար։ Մարդու շնչառության հաճախությունը և ծավալը կախված է մարմնի թթվածնի պահանջից։ Չափահաս մարդը հանգիստ վիճակում մեկ ներշնչման ընթացքում ներշնչում է մոտավորապես 500 մլ օդ։ Շնչառության հաճախությունը կախված է տարիքից.
Շնչառությունն անընդհատ է և կառավարվում է նյարդային համակարգի կողմից։ Մարդու շնչառությունը կարող է դժվարանալ կրծքավանդակի վնասվածքների, շնչառական հիվանդությունների, ալերգիկ վիճակների, շնչուղիների խցանման և այլ պատճառներով։ Այս պատճառները կարող են հանգեցնել շնչառության կանգի, որը կյանքին անմիջական վտանգ սպառնացող իրավիճակ է։
Գրականություն
Ն. Կ. Լիսենկով, Վ. Ի. Բուշկովիչ- Մարդու նորմալ անատոմիան, Երևան, 1948, 482
Սաե Միյաձավա
Սաե Միյաձավա (宮澤 佐江), ճապոնացի իդոլ, երգչուհի և դերասանուհի, ճապոնական փոփ խմբերի՝ AKB48-ի անդամ ։
Կենսագրություն
2007 թվականին Սաեն թողարկեց երկու սինգլ Chocolove from AKB48 խմբի կազմում Ռինա Նականիսիի և Սայակա Ակիմոտոյի հետ միասին։
2009 թվականի հունիս-հուլիս ամիսներին 13 սինգլում մասնակցության համար մասնակցեց լսումների և գրավելով 13-րդ հորիզոնականը՝ մտավ հիմնական կազմ ։
2009 թվականի օգոստոսին դուրս եկավ Սաե Միյաձավայի առաջին լուսանկարչական գիրքը՝ «Kanojo» (彼女)։
2010 թվականի մայիս-հունիս ամիսներին 17-րդ սինգլին մասնակցելու համար լսումներին զբաղեցրեց 9-րդ հորիզոնականը՝ հավաքելով 12560 ձայն ։
2010 թվականի հոկտեմբերին հայտնի դարձավ, որ Սայակա Ակիմոտոն և Սաե Միյաձավան պետք է մասնակցեն պրոդյուսեր Օդզի Խիրոիի «Double Heroine» անվանմամբ նախագծին։ Խիրոին 2009 թվականին «Infinity» մյուզիքլի պրոդյուսերն էր AKB48-ի մասնակցությամբ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ճապոնացի երգչուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ճապոնացի դերասանուհիներ
Օրիլանդիյա դու Նորտի
Օրիլանդիյա դու Նորտի (Ourilândia do Norte), համայնք Բրազիլիայում՝ Պարա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Պարա նահանգի Հարավ արևմտյան մասում։ Մտնում է Սան Ֆելիս դու Շինգու գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 20 054 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 13 826,010 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում է՝ 1,5 մարդ/կմ2։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1988 թվականի մայիսի 10-ին։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Պարա նահանգի բնակավայրեր
Սելին Աքսելոս
Քանի որ Ջորջ Սալմը ԱՄՆ-ի քաղաքացի էր, Եգիպտոսի կառավարությունը նրանից օտարում է իր ողջ կալվածքը։ Ամերիկյան կառավարությունը պաշտպանում է Սալմին` ստանալով երկրի նախագահ Հերբերտ Հուվերի ստորագրությունը։ Գործը, որը հայտնի է դառնում Սալեմի պահանջ անունով, 1931 թվականին ուղարկվում է Վիենայի միջազգային դատարան։ Ամերիկյան կողմը պարտվում է, և Սալմը կորցնում է իր ողջ կարողությունը Եգիպտոսում ։
Կյանքի վերջին տասնամյակներում Սելին Աքսելոսը հեռանում է հասարակությունից և դառնում է առավել ինքնամփոփ` խորանալով քրիստոնեական հավատի ուսմունքի մեջ։ «Այս աշխարհի տգեղությունը-, նա գրել է նամակում, գարշելի է դարձել ինձ համար»։ Նա գրել է նաև, որ փնտրում է «հոգևոր համբարձում, իրական երջանկության աղբյուր» ։ Շատ տարիներ գրողն անաղմուկ ապրել է Ալեքսանդրիայի աղմկոտ փողոցների շենքերից մեկի իններորդ հարկում, նրա հավատարիմ աղախինը` Սոֆին, նրա համար ամեն օր գնումներ է կատարել և արել տնային գործերը։
Աշխատանք
Սելին Աքսելոսը գրականության հանդեպ հետաքրքրություն է ցուցաբերել դեռ մանկության տարիներից, երբ լսել է իր ավագ եղբոր` Ռենե Տասսոյի բանաստեղծությունները։ Նրա շփման լեզուն ֆրանսերենն էր, որով խոսում էր Եգիպտոսի հասարակության բարձր խավը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին։ Աքսելոսի բանաստեղծությունների երկու գրքերը տպագրվել են նրա կենդանության օրոք։
Ինդիանա Էվանս
Ինդիանա Ռոուզ Էվանս (Indiana Rose Evans, ), ավստրալիացի դերասանուհի և երգչուհի։ Ճանաչում է ստացել Բելլի Հարթլի դերով՝ խաղալով «H2O։ Պարզապես ավելացրու ջուր» հեռուստասերիալում 2009-2010 թվականներին։
Կենսագրություն
Ինդիանա Ռոուզ Էվանսը ծնվել է 1990 թվականի հուլիսի 27-ին Սիդնեյում։ Նա իր կարիերան սկսել է վաղ հասակից՝ 5 տարեկանից։ 2003 թվականին նա խաղացել է Միլլի Ռոբերթսի դերը «Բոլորը սուրբ են» հեռուստասերիալում։ Նրա սիրելի դերասանուհիները և ոգեշնչման աղբյուրներն են Քեմերոն Դիասը և Քեյթ Բլանշետը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ավստրալիացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ավստրալիացի երգչուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգչուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ և երգչուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ
Թել-Էլ-Թանթարի
Թել-Էլ-Թանթարի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Աշոտ Ադամյան (բժիշկ)
Աշոտ Փարավոնի Ադամյան, վնասվածքաբան-օրթոպեդ։
Կենսագրություն
Ավարտել է Երևանի պետական բժշկական ինստիտուտը (1987)։ 1992-1998 թվականներին ծառայել է ՊԲ կենտրոնական զինվորական կլինիկական հոսպիտալում, 1998 թվականից՝ Հանրապետական մանկական հիվանդանոցի (2001 թվականից՝ միաժամանակ ԼՂՀ առողջապահության նախարարության) գլխավոր վնասվածքաբան-օրթոպեդ։
1990-1994 թվականներին կամավոր մասնակցել է ԼՂՀ ինքնապաշտպանությանը, հատուկ ստորաբաժանման կազմում կատարել է հետախուզական-դիվերսիոն աշխատանքներ։ Խոջալուի և Սրխավենդի ռազմական գործողությունների ժամանակ ապահովել է բուժսպասարկումը։ Կենտրոնական զինվորական և մարտական գործողությունների առաջին գծի (Զլդրան, Ավդալ-Գյուլավդու, Ֆիզուլի, Քելբաջար) ռազմադաշտային շարժական հրապիտալներում բուժել և վիրահատել է հարյուրավոր ազատամարտիկների ու խաղաղ բնակիչների։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ Կատեգորիա:Երևանի պետական բժշկական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ վնասվածքաբաններ Կատեգորիա:Հայ օրթոպեդներ Կատեգորիա:Հայ վիրաբույժներ
Պոուիս
Պոուիս (Powys, Powys ), կոմսության (county) կարգավիճակով ունիտար վարչական միավոր Ուելսում։
Ունիտար միավորը կազմված է եղել 1994 տեղական կառավարման ակտով Բրեկնոկշիր, Ռադնորշիր և Մոնթգոմերիշիր տարածքների միավորմամվ, որոնք մոտավորապես համապատասխանում էին Ուելսի համապատասխան ավանդական կոմսությունների տարածքներին ։
Ծանոթագրություններ
*
Վերժինո
Վերժինո (Вержино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 77 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի բնակավայրեր
Լարաքթոց
Լարաքթոց , ցանցարկղ, գաբիոն (gabion gabbione֊ից՝ «մեծ վանդակ») կամ լարաքթոցային ցանցկեն արտադրանքներ։
Ռազմական գործում
Ռազմական գործերում լարաքթոցները կիրառվում են 16-րդ դարից որպես դաշտային ամրաշինական կառույցների տարրեր՝ կազմավորումների անձնակազմին, հրացանների մարտկոցները պաշտպանելու համար (Նապոլեոնյան պատերազմներ, Ղրիմի պատերազմ ևն)։ Դեպի մարտի դաշտ երթերի ժամանակ փոքր կշիռ ունեցող լարաքթոցները (հյուսված դատարկ անտակ զամբյուղներ գլանի ձևով և տարբեր տրամագծով (որպեսզի դրանք մտցվեին միմյանց մեջ)), փոխադրվում էին գումակով, իսկ արդեն անմիջապես դաշտային հրետանու կրակային դիրքում դրանք խիտ տոփանում էին նույն տեղում փորված հողով կամ քարերով։ Այնուհետև լցված լարաքթոցները տեղակայվում էին որպես պաշտպանիչ «պատեր» հրանոթների շուրջ՝ հակառակորդի գնդակները, ռմբագնդերը և կոտորակները կանգնեցնելու համար։ 19-րդ դարում ռազմական գործի զարգացման կապակցությամբ դաշտային հրետանու անձնակազմի պաշտպանության համար դրանց վրա սկսեցին տեղադրել պաշտպանիչ պողպատե վահանակներ, և լարաքթոցների անհրաժեշտությունն աստիճանաբար վերացավ։
20-րդ դարում ամրաշինության այս ձևը վերածվեց ավազի տոպրակների՝ գնդացիրների բների շուրջ, 21-րդ դարում այն վերածնվեց HESCO Bastion֊ի տեսքով՝ արագ հավաքվող լարաքթոցներ՝ պատրաստված պողպատե մետաղալարից և տոպրակներից՝ գործված դիմացկուն կտորից։ Դրանք, ինչպես նախկինում, օգտագործվում են գետերի հուներն ու ափերը պաշտպանելու համար, ինչպես նաև ռազմակայաններում և օբյեկտներում բեկորներից ու գնդակներից պաշտպանվելու համար. դրանք կարելի է տեսնել Աֆղանստանում և Իրաքում ՆԱՏՕ֊ի ուժերի բազաներում։ Մշակված են՝ հաշվի առնելով դյուրին առաքումը և շերեփավոր բեռնիչներով արագ լցնելը։ Մեծ ծավալը (և հետևաբար կառուցվող պատնեշի ավելի մեծ հուսալիությունը), ամուր կառուցվածքը և կառուցման արագությունը բարենպաստորեն տարբերում են դրանք ավազի հասարակ պարկերից։ Ժամանակակից ռուսական բանակում օգտագործվում են «Ռեդուտ» լցովի տեսակի լարաքթոցներ ։
Շինարարության մեջ
19-րդ դարի վերջում լարաքթոցները սկսեցին հետաքրքրել շինարարներին որպես արագ կառուցվող շինություններ՝ զառիթափ լանջերի, գետերի ափերի, սողանքների ենթակա տարածքների ամրապնդման համար։ Նման կառույցները օգտակար եղան նաև հողաթմբերի և կամուրջների կառուցման գործում։ Ժամանակակից շրջանում հյուսած զամբյուղը փոխարինվել է մետաղյա ցանցի հիմնակմախքով։ Լարաքթոցներն օգտագործվում են որպես ամրացնող կառուցվածք բոլոր տեսակի շինարարության մեջ, ճանապարհների (ավտոմոբիլային և և երկաթուղային) պաշտպանության համար, կամուրջների հենարանները, գետափերը ողողահարումից և այլ տեսակի քայքայումներից պաշտպանելու նպատակով։
Լարաքթոցների հիմնական տեսակներն են՝ ներքնակաձև և տուփաձև։ Մեղմաթեք գետերի ափերը պատում են լարաքթոցային ներքնակներով, զառիթափ պատերը՝ տուփերով՝ զուգահեռանիստի տեսքով վանդակներով՝ 3—5 x 1—1,5 x 1 մետր չափսերով։ Երեք մետրից ավելի բարձրությամբ հենապատեր կանգնեցնելիս, ինչպես նաև սորուն հողերի վրա շինարարության ժամանակ օգտագործվում են ամրանավորող վահանակով լարաքթոցներ։ Գետերի հուներն ամրացնելիս և ջրամբարների հատակով հաղորդակցություններ (խողովակներ, մալուխներ) տեղադրելու համար օգտագործվում են գլանաձև լարաքթոցներ։ Պատրաստվում են ԳՕՍՏ Ռ 52132-2003֊ի համաձայն։
Ներկայումս լարաքթոցները լայնորեն օգտագործվում են լանդշաֆտային դիզայնում և՛ իրենց ուղղակի նպատակով, և՛ որպես գեղազարդ տարրեր՝ փոքր ճարտարապետական ձևեր, օրինակ՝ հաղամասում սանդղավանդներ սարքելիս։
Լարաքթոցային կառույցների պատրաստման տեխնոլոգիա
Լարաքթոցներն լցնում են ցանկացած բնական քարե նյութով։ Դա կարող է լինել գետաքար, ճալաքար, քարատաշեղ։ Լցնող քարը կարող է լինել կլորացված (գետի քար) կամ պատռված (քարահանքի քար կամ խճաքար), մի փոքր ավելի մեծ չափով, քան լարաքթոցի ցանցի բջջի չափը։
Հղումներ
Կատեգորիա:Շինարարական տարրեր և կառուցվածքներ Կատեգորիա:Այգեգործություն Կատեգորիա:Պաշտպանական կառույցներ
Փիթեր Փենը և Վենդին
«Փիթեր Փենը և Վենդին» (Peter Pan & Wendy), ամերիկացի ռեժիսոր Դևիդ Լոուրիի ֆենտաստիկական ֆիլմը, որի սցենարը նա գրել է Թոբի Հելբրուքի հետ համատեղ։ Ֆիլմը 1953 թվականի «Փիթեր Փեն» մուլտֆիլմի կինոտարբերակն է, որը հիմնված է Ջեյմս Մեթյու Բարրիի համանուն հեքիաթի վրա։ Գլխավոր դերերում նկարահանվել են Ալեքսանդր Մոլոնին և Իվեր Անդերսոնը։ Պրեմիերան նախատեսված է 2022 թվականին Դիսնեյ+ ծառայությունում։
Սյուժե
Դարլինգների ընտանիքում երեխաները սիրում են երևակայել Փիթր Փենի մասին։ Մայրը չի ընդդիմանում նրանց երևակայությանը, համարելով այդ կախարդական տղային մանկության շունչ, իսկ ահա հայրը անկեղծորեն հավատացած է, որ հորինվածքները բարբաջանքներ են։ Բայց ահա մի կախարդական գիշերում երեխաներին հնարավորություն է ընձեռնվում թռչել Փիթր Փենի հետ դեպի ֆանտաստիկ երկիր՝ Նետլանդիա։ Այդ կղզում ապրում են կորած տղա երեխաները, քաջ հնդկացիները և խորհրդավոր ջրահարսները, ինչպես նաև ծովահենները, նավապետ Ջեյմս Հուկի գլխավորությամբ։
Մշակում
2016 թվականի ապրիլին հայտարարվել էր, որ «Դիսնեյ» ստուդիան կնկարահանի «Փիթեր Փեն» մուլտֆիլմի ռեմեյքը : Ֆիլմի ռեժիսորը կլինի Դևիդ Լոուրին, իսկ սցենարիստը՝ Թոբի Հելբրուքսը : Պրոդյուսերը կլինի Ջիմ Ուիթաքերը։
Քասթինգ
2020 թվականի հունվարին The New Zealand Herald-ը հայտնել էր, որ Դիսնեյը Նոր Զելանդիայից երիտասարդ դերասան է փնտրում Փիթեր Փենի դերի համար : Ալեքսանդր Մոլոնին և Էվերը նշանակվել են Փիթեր Փենի և Վենդի Դարլինգի դերերում համապատասխանաբար : Նույն տարվա հուլիսի Ջուդ Լոուն սկսել է նախնական բանակցություններ Նավապետ Հուքի դերի համար : Լոուն հաստատվել է սեպտեմբերին, երբ հայտարարվել էր, որ Յարա Շահիդին կխաղա Զընգ-Զընգի դերը  :  2020 թվականի հոկտեմբերին հաստատվել է, որ Ալիսա Վապանատանկը կխաղա Ջրաշուշանի դերը : 2021 թվականի հունվարին Ջեյմս Գեֆիգանը միացել է դերասանական կազմին Միստր Սմիի դերով :
Նկարահանումներ
Ֆիլմի նկարահանումները նախատեսվել է անցկացնել 2020 թվականի ապրիլի 17-ից մինչև օգոստոս, բայց դրանք հետաձգվել են կորոնավիրուսի համաճարակի պատճառով : Ավելի ուշ նկարահանումները սկսվել են 2021 թվականի մարտի 16-ին, և դրանք պլանավորվում է անցկացնել մինչև 2021 թվականի հունիսի 30-ը   ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Walt Disney Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր ծովահենների մասին Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոնդոնում Կատեգորիա:2022 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռիմեյք ֆիլմեր Կատեգորիա:Դիսնեյյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Փիթեր Պեն Կատեգորիա:Վանկուվերում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Լոնդոնում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Բիլ Կոնդոնի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Անգլիայում
Թողուտ
Թողուտ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կամախի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Քաղաքական լեսբիականություն
Քաղաքական լեսբիականություն, երևույթ ֆեմինիզմի մեջ, առաջին հերթին՝ Երկրորդ ալիքի ռադիկալ ֆեմինիզմի մեջ, որը հիմնված է այն տեսության վրա, որ սեռական կողմնորոշումը կարելի է ընտրել և առաջարկում է լեսբիականությունը որպես արժանի այլընտրանք կանանց հետերոսեքսուալությանը։ Ընդհանուր առմամբ, շարժման հիմնական գաղափարն է կանանց շահերի բաշխումն ու առաջ քաշումը, ինչը հասարակությունում կանանց դերի բարձրացման համար հարկավոր ռեսուրս կստեղծի, որին խոչընդոտում է հետերոսեքսուալությունը և սեքսիզմը։ Leeds Revolutionary Feminist Group կազմակերպությունից մի խումբ կոչ էր անում կանանանց հանել տղամարդկանց «անկողնից և սրտից» ։
Չնայած սկզբում ֆեմինիստական շարժման մեջ կար լեսբուհիների որոշ խտրականություն, ի վերջո այն նրանց համար հարկավոր քաղաքական հարթակ է ապահովել։ Զարգացման սկզբից սկսած շարժումը սկսել դիտարկել սեքսուալությունը որպես բարդ երևույթ ։
Ամեն դեպքում, որոշ լեսբուքիներ և ֆեմինիստներ համաձայն չեն քաղաքական լեսբիականության հետ։ Jezebel ֆեմինիստական բլոգը գրել է, որ քաղաքական լեսբիականությունը «վատ ծառայություն է մատուցում այն մարդկանց համար, որոնք չեն զգում, որ իրենք ընտրել են իրենց սեռական կողմնորոշումը, հատկապես այն մարդկանց համար, որոնք պայքարել են հավասար իրավունքների համար այդ հիման վրա» ։
Գրականություն
Կատեգորիա:ԼԳԲՏ շարժում Կատեգորիա:Սեռական կողմնորոշում և հասարակություն Կատեգորիա:Ֆեմինիզմ
Արագոմինաս
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Տոկանտինս նահանգի բնակավայրեր
Պոնորնիցա
Պոնորնիցա (Понорниця), քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Կորոպի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1654 թվականին։
2006 թվականի տվյալներով Պոնորնիցա քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 2 778 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7,64 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:1654 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Վանաձորի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Լոռու մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Վանաձոր քաղաքի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 158 հուշարձան (51 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լոռու մարզի հուշարձանների ցանկեր
Դմիտրի Իվանովիչ Դոնսկոյ
Դմիտրի Իվանովիչ Դոնսկոյ (Дмитрий Иванович Донской, ), Վլադիմիրի և Մոսկվայի մեծ իշխան 1359 թվականից։ Մեծ իշխանության համար պայքարում հաղթահարել է Սուզդալ Նիժեգորոդյան, Ռյազանի և Տվերի իշխանների դիմադրությունը։ Նրա օրոք Մոսկվայում կառուցվել է առաջին քարե Կրեմլը (1367 թ.)։ 1375 թվականիին Տվերի իշխանին ստիպել է ճանաչել իր ավագությունը և միություն կազմել ընդդեմ Ոսկե Հորդայի։ 1376 թ. իր ազդեցությանն է ենթարկել Կամա Վոլգյան Բուլղարիան։ Մոսկվայի իշխաններից առաջինն էր, որ բացահայտ պայքար է սկսել թաթարների դեմ։ 1378֊ թվականին, Վոժա գետի մոտ ջարդել է եգիչի, իսկ 1380 թվականին, Դոնի ափին, Կուլիկովյան դաշտում՝ Մամայի զորքերը, որի համար անվանվել է Դոնսկոյ։ Նա առաջինն էր, որ իր իշխանությունը հանձնել է ավագ որդուն՝ առանց Ոսկե Հորդայի թույլտվության։ Դմիտրի Իվանովիչ Դոնսկոյի իշխանությունը կարևոր փուլ էր՝ ապահովելու Մոսկվայի ղեկավար դերը Ռուսիայում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իշխաններ Կատեգորիա:Միջնադարյան երեխա կառավարիչներ
Արալ (գետ)
Արալ, գետ Վրաստանում, Կուրի ավազանում, հոսում է Ախալցխայի շրջանով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գետեր Կատեգորիա:Կուրի ավազանի գետեր Կատեգորիա:Ախալցխայի շրջան
Մարտունիի շրջանային գրադարան
Մարտունիի շրջանային գրադարանը նախապես ունեցել է 2,5 հազար միավոր գիրք։ 1977 թվականին ԳԿՀ շրջանակներում այն միավորել է շրջանի 38 գյուղ, գրադարաններ։ 1992 թվականին գրադարանի շենքը ռմբակոծվել է. 65 հազար միավոր գրականությունից պահպանվել է միայն 1000 գիրք։ Ներկայումս գրքային ֆոնդը 16,4 հազար միավոր է, ընթերցողների թիվը՝ 2,4 հազար։
Կատեգորիա:Հայաստանի գրադարաններ Կատեգորիա:Մարտունի քաղաքի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի ուսումնական հաստատություններ
GitHub
GitHub, IT-նախագծերի հոսթինգի և նրանց համատեղ մշակման համար նախատեսված խոշորագույն վեբ-ծառայություն ։ Հիմնվել է Git տարբերակների կառավարման համակարգի վրա և մշակվել է Ruby on Rails-ով և Erlang-ով Github, Inc ընկերության կողմից (նախկինում՝ Logical Awesome) :
Ծառայությունը լիովին անվճար է բաց ելքային կոդով նախագծերի համար և տրամադրում է դրանց բոլոր հնարավորությունները (SSL-ը ներառյալ ), իսկ մասնավոր նախագծերի համար առաջարկվում են տարբեր վճարովի սակագնային պլաներ ։
Ծառայության կարգախոսը՝ «Social Coding» է, հայերեն կարելի է թարգմանել որպես՝ «Գրում ենք կոդ միասին»։ Շապիկների վրա տպվում է լիովին այլ գրառում՝ «Fork you!» (Ճյուղավորվի՛ր) ։ Մի կողմից այն համահունչ է անգլալեզու հայհոյանքի հետ և ակնարկում է ոչ ֆորմալ միջավայրի մասին։ Մյուս կողմից այդ բառերը հիշեցնում են, որ Git-ով կարելի է հեշտ և անցավ նոր ճյուղեր ստեղծել, սակայն բաց ելքային կոդով նախագծերի մշակողները ճյուղերի ստեղծմանը բացասական են վերաբերվում ։
GitHub-ի թալիսմանը ութոտնուկ-կատուն է (octocat), որը, չնայած հայտնի դարձած մոլորությանը, ոչ մի կապ չունի «Octocat Adventure» կարճամետրաժ ֆիլմի հետ, այլ պարզապես գտնվել է Թոմ Փրեսթըն-Վերների կողմից iStock Photo-ում ։
Հնարավորություններ
Կայքի հեղինակները GitHub-ը՝ «մշակողների սոցիալական ցանց» են անվանում։ Բացի կոդի հրապարակումից, մասնակիցները կարող են նաև շփվել, մեկնաբանել իրար խմբագրումները, ինչպես նաև հետևել ծանոթների նորություններին։ Git-ի լայն հնարավորությունների օգնությամբ ծրագրավորողները կարող են միացնել իրար ռեպոզիտորիաները. GitHub-ը դրա համար առաջարկում է հարմար ինտերֆեյս և կարողանում է ամեն մասնակցի ներդրումը ծառի տեսքով ներկայացնել։
Նախկինում Ruby-նախագծերը կարող էին ավտոմատ կերպով հրապարակվել նաև RubyGems ծառայությունում, սակայն 2009 թվականի հոկտեմբերին GitHub-ը հրաժարվել է տվյալ ծառայությունից ։
Հայտնիություն
Առաջին մասնավոր ռեպոզիտորիան ստեղծվել է 2008 թվականի հունվարի 12-ին։ 2011 թվականի վերջին նախագծերում արդեն եղել է ավելի քան մեկ միլիոն գրանցված օգտատեր և ավելի քան երկու միլիոն ռեպոզիտորիաներ ։ 2017 թվականի մարտի դրությամբ կայքում գոյություն է ունեցել ավելի քան 58 միլիոն ռեպոզիտորիա ։
2008 թվականի վերջին GitHub-ը ստացել է «Լավագույն սթարթափ-դեբյուտ» մրցանակը ։
GitHub-ը առավել հայտնի է Ruby-մշակողների միջև ։ Բացի այդ, խոշոր IT-ընկերություններ այդ ծառայությունում հրապարակում են իրենց պաշտոնական ռեպոզիտորիաները.
GitHub-ում իրենց բաց նախագծերները հրապարակում են ԱՄՆ-ի ֆեդերալ գործակալությունները ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կայքեր Կատեգորիա:Համագործակցության նախագծեր Կատեգորիա:Մայքրոսոֆթ Կատեգորիա:Տեխնոլոգիական ընկերություններ
Օկիեպո Սուպերիորե
Բնակչությունը կազմում է 2881 մարդ (2008)։ Բնակչության խտությունը՝ 576 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 5 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 13898։ Հեռախոսային կոդ՝ 015։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Թուրքիան և Արցախյան ազատամարտը
Թուրքիան և Արցախյան ազատագրական պատերազմը, մինչև ԽՍՀՄ փլուզումը (1991) Թուրքիայի դիրքորոշումը Ղարաբաղյան հակամարտության նկատմամբ զզուշավոր և հաշվենկատ է, և խնդիրը հիմնականում դիտվում էր որպես ԽՍՀՄ ներքին հիմնահարց։ Չնայած մտավախությանը, ու Ղարաբաղի հարցը հայերի օզտին լուծելու դեպքում նույն խնդիրը կարոդ է առաջանալ նաև Նախիջևանի պարագայում այնուամենայնիվ, Թուրքիան որդեգրել էր ադասոդական դիրքորոշում՝ խուսափելով ԽՍՀՄ-ի կողմից հնարավոր հակազդեցությունից։ Թուրքական իշխանությունների հետաքրքրություններն Այակովկասում տեղի ունեցող իրադարձությունների նկատմամբ ավելի են մեծացել 1988 թ.- ին՝ Բաքվի հայկական ջարդերից և քաղաքում խորհրդային զորքեր մտցնելուց հետո, երբ ադրբեջանական հասարակական-քաղաքական շրջանակներում ավելի հաճախ են քննարկվել Թուրքիայի օգնությանը դիմելու և նույնիսկ միասնական պետություն ստեղծելու գաղափարները՝ հիմնված էթնիկական և լեզվական ընդհանրության վրա։ ԽՍՀՄ թուլացմանը զուգընթաց, Ղարաբաղյան հակամարտությանը միջամտելու և այն հօգուտ ԱՀ լուծելու Թուրքիայի ձգտումները դարձել են ավելի բացահայտ։ Մշակելով նախկին ԽՍՀՄ թուրքալեզու երկրների ազդեցությունը տարածելու ծրագրեր՝ Անկարան ձգտել է ղարաբաղյան խաղաքարտն օգտագործել Անդրկովկասում, մասնավորապես ԱՀ-ում դիրքերն ամրապնդելու համար։ Թուրքիայի համար հատկապես կարևոր է ԱՀ-ի դերը և աշխարհագրական դիրքը՝ հյուսիսկովկասյան և մերձվոլգյան թրքախոս ժողովորոլների, ինչպես նաև Կենտրոնական Ասիայի հանրապետությունների հետ անմիջական կապ հաստատելու առումով։ Հետևաբար, Ղարաբաղյան հիմնահարցը դիտվում է որպես Թուրքիայի ծավալապաշտական արտաքին քաղաքականության իրականացմանը խանգարող գործոն։ Ղողես ԵԱՀԽ Մինսկի խմբի 12 անդամ երկրներից մեկը՝ Թուրքիան ակտիվորեն մասնակցել է հակամարտող կողմերին ներկայացվող առաջարկների մշակմանը՝ փորձելով ամրագրել ադրբեջանամետ մոտեցումներ։
Շուշիի ազատագրումից (1992 թվականի մայիսի 9) հետո Թուրքիայի վարչապետ Ս. Դհմխհլը, դատապարտելով հայերի «հերթական ագրեսիան» ադրբեջանցիների նկատմամբ, այն որակել է որպես «իսկական աղետ» և նշել, ՈՐ Թուրփան այսուհետ չի կարող կողմնակի դիտորդ լինել։ Թոմքական կառավարող շրջանակներն սկսել են հաճախ հանդես գալ ագրեսիվ և ռազմատենչ հայտարարություններով, դիմել գործնական քայլերի։ Այդ քաղաքականության կողմնակից էր Ձախ ժողովրդական կուսակցության առաջնորդ Բ. էջևիթը որը հանդես էր գալիս թուրքական զորամիավորումներ Նախիջևան մտցնելու առաջարկով՝ իբր հայկական ուժերին դիմագրավելու համար։ Մեջլիսում նա առաջարկել է դադարեցնել Թուրքիայի տարածքով մարդասիրական օգնության առաքումը ՀՀ։ Ղարաբաղի հիմնահարցում խիստ հայատյաց դիրքորոշում է ունեցել «Ազգայնական շարժում» կուսակցության և «ԳՈՐՇ գայլեր» քաղաքական կազմակերպության առաջնորդ Ա. Թյուսեշը։ Նա գործուն մասնակցություն է ունեցել թուրքական ահաբեկչական ու գրոհային ջոկատներ կազմելու և դրանք ԱՀ ուղարկելու աշխատանքներին։ Ա. Թյուրքեշի հետ սերտորեն համագործակցել է «ԳՈՐՇ գայլերի» ադրբեջանական մասնաճյուղի պարագլուխ Ի. Համիդովը։ Ա. Թյուրքեշը հանդես է եկել նաև Ղարաբաղի հիմնախնդրի շորջ ընդհանուր, համաթուրքական մոտեցում մշակելու առաջարկներով։ Այս ընթացքում մի քանի անգամ խոշոր ռազմական ուժեր է կենտրոնացրել հայ-թուրքական սահմանի երկայնքով։ Թուրքիայի ռազմական ներխուժումը բացառելու համար զգուշացումով հանդես է եկել ԱՊՀ միացյալ ուժերի գլխավոր շտաբի պետ մարշալ Ե. Շապոշնիկովը։ Նպատակ ունենալով շրջավրակման միջոցով ստիպել ՀՀ-ին միակողմանի դիտումներ կատարել Ղարաբաղի հիմնահարցում՝ Թուրքիան 1989 թվականի մարտին նախ փակել է հայ-թուրքական սահմանը, ապա նաև՝ իր տարածքով անցնող միջազգային Ա-50 օդային միջանցքը։ Նախիջևանի շորջ իրադարձությունների լարվածության ընթացքում (1992 թվականի մայիս) Թ. Օզափ՝ ՀՀ- ին «մի փոքր վախեցնելու» ցանկությունը, իսկ Քելբաջարի ազատագրումից հետո, 1993 թվականի ապրիլին արված հայտարարությունը, թե «հայերը դաս չեն քաղել Անատոլիայում կրած պատժից», ավելի ցցուն են դարձրել Ղարաբաղյան պատերազմում Թուրքիայի դիրքորոշումը։ Այդ ժամանակ թուրքական քաղաքական շրջանակներում ձևավորվել էր կարծիք, թե Ղարաբաղի հիմնահարցում վճռական քայլերից խուսափումը կարող է հանգեցնել Թուրքիայի հեղինակության անկմանը ԱՀ-ում և Կենտրոնական Ասիայում։
Թուրքիան պատրաստականություն է հայտնել Ղարաբաղի հիմնահարցում հանդես գալ միջնորդի դերում։ Սակայն հաջողություն չունենալով՝ փորձել է ռազմական օգնությամբ նպաստել Ղարաբաղյան պատերազմում ադրբեջանական կողմի հաղթանակին։ Ընդհանրապես Թուրքիան մեծ դեր է խաղացել ադրբեջանական բանակի կազմավորման գոլծում։ 1989-1994 թվականներից սկսած՝ Թուրքիան բազմիցս գաղտնաբար, տարբեր որդիներով մեծ քանակությամբ զենք և զինամթերք՝ է փոխադրել ԱՀ։ Ադրբեջանական բանակի կողմից թուրքական արտադրության զենքի օգտագործման փաստերը արձանագրվել են միջազգային դիտորդների կողմից։ Ռազմական հանդերձանքի ու զինամթերքի մատակարարումներին համընթաց՝ թուրքական կողմը ձեռնամուխ է եղել ադրբեջանցի սպաների և զինվորների մարտական կարողությունների ու ռազմական զիտելիքների կատարելագործմանը՝ նրանց ուսուցումը կազմակերպելով ԱՀ և Թուրքիայի տարածքներում գտնվող ռազմական ուսումնարաններում։ 1993 թվականի ձմեռային հարձակման նախօրեին ԱՀ-ում գործել են շուրջ 250 թուրք բարձրաստիճան զինվորականներ և հազարավոր կամավորականներ, որոնք մեծ դեր են խաղացել ԼՂՀ ինքնապաշտպանական ուժերի և կամավորական ջոկատների դեմ ռազմական գործողությունների մշակմանն ու իրականացմանը։ Փաստորեն Թարքիան դարձել է Ղարաբաղյան հակամարտության անմիջական մասնակիցը՝ իր գործակցությունը բերելով ԼՂ-ամ ծավալվող ռազմական գործողություններին։
Կատեգորիա:Արցախյան պատերազմ Կատեգորիա:Թուրքիայի արտաքին հարաբերություններ
Միացյալ Թագավորության վարչական բաժանում
Միացյալ Թագավորությունը բաղկացած է 4 վարչա-քաղաքական (պատմակա-աշխարհագրական) միավորներից.
Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորության վարչական բաժանում
Հյուսիսային Մակեդոնիայի կաթնասունների ցանկ
Այս ցանկը ներառում է Մակեդոնիայում (Եվրոպայի հարավ-արևելք, Բալկանյան թերակղզի) գրանցված կաթնասունների տեսակները։
Գրանցված 78 տեսակի կաթնասունների մեջ չկան անհետացած, ծայրահեղ վտանգի տակգտնվող, վտանգված և չուսումնասիրված տեսակներ։
Փոխեարենը կան 5 տեսակի կաթնասուններ, որոնց թիվը կրճատված է։ Դրանք են.
Մակեդոնիայում հանդիպող երկու տեսակի կաթնասունների (Microtus felteni, Spolax leucoclon) մասին չկան բավարար տվյալնե, նրանց քանակը ճժգրիտ հաշվարկելու համար։
Ծանոթագրություն
Կատեգորիա:Ցանկեր:Մակեդոնիա Կատեգորիա:Ցանկեր:Կենդանաբանություն
(7171) Արթուրկրաուս
(7171) Արթուրկրաուս (Arthurkraus), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1988 թվականի հունվարի 13-ին Անտոնին Մրկոսի կողմից Կլետում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,33225 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0012 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6633 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1300,95 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,276721 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,76° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1988 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Անտոնին Մրկոսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Օրլովո (գյուղ, Նովոուսմանսկի շրջան)
Օրլովո (Орлово), գյուղ Ռուսաստանի Վորոնեժի մարզի Նովոուսմանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2005 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4104 մարդ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1645 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Վորոնեժի մարզի Նովոուսմանսկի շրջանի բնակավայրեր
Խարախայա
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Նապոլեոն Բոնապարտի ինքնագիր հրաժարական
Նապոլեոն Բոնապարտի ինքնագիր հրաժարական (Démission de Napoléon Bonaparte), 1814 թվականին Ֆոնտենբլոյի ամրոցում Նապոլեոնի առանձնանալուց հետո նրա դեմ միավորված դաշնակից բանակները Ռուսաստանի կայսր Ալեքսանդր I-ի գլխավորությամբ մուտք են գործում Փարիզ և պահանջում կայսեր հրաժարականը, ինչից հետո Նապոլեոնը հրաժարվում է գահից՝ հանուն Ֆրանսիայի բարօրության ։ Ներկայումս Նապոլեոնի՝ գահից հրաժարվելու մասին հայտարարության սևագրության ինքնագիրը (ԳԱԹ, Վ․ Կորգանովի ֆոնդ, թիվ 4732) գտնվում է Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանում պահպանվող Վասիլ Ղորղանյանի (Բարսեղ Ղորղանյան (1868-1934)) անձնական արխիվում։
Նկարագրություն
Հրաժարականը գրված է սպիտակ, դեղնած թղթի վրա, ունի ուղիղ ծայրեր, աջ կողմի վերին մասում կան աննշան պատռվածքներ։ Վեց տողանոց շարադրանքը ֆրանսերեն է․ նախապես գրվել է մատիտով, այնուհետև վրայից՝ բաց երանգի սև թանաքով։ Վերին աջ կողմում ռուսերեն ձեռագրով գրված է․ «Նապոլեոն Ա-ի (ինքնագիր) ձեռագիրը» ("Рукопись (автографъ) Наполеона I")։ Թղթի ձախ մասում նույնպես ռուսերեն մակագրված է․ «Նապոլեոնի գահից հրաժարականը Ֆոնտենբլոյում, 1814 թվականի ապրիլի 6-ին» ("Отречение отъ престола Наполеономъ (sic) В Фонтенебло 6 Апр. 1814 г.")։ Հրաժարականի բովանդակությունը հետևյալն է․ «Նկատի ունենալով, որ դաշնակից տերությունները հայտարարել են, որ կայսրը հանդիսանում է Եվրոպայում խաղաղություն հաստատելու միակ խոչընդոտը, ապա կայսրը, հավատարիմ իր երդմանը, հայտարարում է, որ իր և իր զավակների անունից հրաժարվում է Ֆրանսիայի և Իտալիայի գահերից, և չկա մի զոհաբերություն, անգամ՝ կյանքը, որ ինքը պատրաստ չլինի կատարելու հանուն Ֆրանսիայի»։ Վավերագրին կից պահպանվում է ռուսերեն մեքենագիր վկայական, որտեղ տրված է այդ փաստաթղթի՝ Կորգանովին հասնելու պատմությունը։
Պատմություն
1814 թվականի մարտի 31-ին Նապոլեոնի դեմ միավորված դաշնակից բանակները Ռուսաստանի կայսր Ալեքսանդր I-ի գլխավորությամբ մուտք են գործում Փարիզ։ Պարտված Նապոլեոնը առանձնանում է Ֆոնտենբլոյի ամրոցում և հեռվից հետևում Փարիզում կատարվող իրադարձություններին։ Ապրիլի 4-ին նրա մոտ են գալիս դաշնակից զորքերի մարշալները և պահանջում Նապոլեոնի հրաժարականը։ Իր պարտության հետ հաշտված՝ Նապոլեոնը գրում է գահից իր հրաժարականը, որը մարշալների ձեռքով տարվում է Փարիզ։ Վասիլի Կորգանովի վկայությամբ՝ Նապոլեոն I-ի գահից հրաժարվելու մասին վավերագրի սևագրությունը Ալեքսանդր I-ից (վերջինս դուքս Կոլենկուրից անձամբ է ստացել հրաժարականի ինքնագիրը) անցել է իր հաջորդ՝ Նիկոլայ I-ին։ Ապա նրա անձնական արխիվից անցել է վերջինիս համհարզ, գեներալ-համհարզ Աստաֆևին, որի մահից հետո փաստաթուղթն անցել է նրա որդուն՝ գեներալական շտաբի գեներալ Աստաֆևին, իսկ վերջինից էլ իր որդուն՝ սնանկացած ազնվական Աստաֆևին։ Ազնվական Աստաֆևը Թիֆլիսում փաստաթուղթը առաջարկել է գնել գրասեր իշխան Արգուտինսկուն։ Վերջինս այն ուղարկել է Վ․ Կորգանովին, որն այն ժամանակ Փարիզում, Բեռլինում, Լայպցիգում, Մոսկվայում և Պետերբուրգում հայտնի էր որպես ձեռագրերի հավաքորդ։ 1912 թվականին Կորգանովը իր ողջ արխիվի հետ մեկտեղ Երևանի պետական թանգարանին (ներկայիս Ե․ Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանը) է հանձնել նշյալ վավերագիրը ։
Adobe After Effects
Adobe After Effects, Adobe Systems ընկերության կողմից թողարկված ծրագիր վիդեոֆայլերը ձևակերպելու, անիմացիա և տարբեր էֆեկտներ ստեղծելու համար։ Լայն տարածում ունի նկարահանված վիդեոնյութերի խմբագրման մեջ, գովազդային և տեսային հոլովակներ ստեղծելու, տիտրերի, անիմացիայի մեջ և այնտեղ, որտեղ պետք է թվային վիդեոէֆեկտներ։
Անունը ծագում է էֆեկտից, որը հայտնի է որպես «տեսողական զգացողության կայունություն» ։
Սկզբում After Effects ծրագիրը ստեղծել է Company of Science and Art (կարճ`CoSA ) կազմակերպությունը։ 1.0 տարբերակը դուրս է եկել 1993 թվականին։ Այնուհետև նույն թվականի հուլիսին CoSA -ն After Effects -ի հետ միասին գնել է Aldus ընկերությունը։ Որը իր հերթին 1994 թվականին PageMaker и After Effects ծրագրերի հետ միասին ձեռք է բերել Adobe ընկերությունը։
Տարբերակների պատմություն
Սկզբում After Effects ծրագիրը ստեղծել է Company of Science and Art (կարճ`CoSA ) կազմակերպությունը, ԱՄՆ, Փրովիդենս (Ռոդ Այլենդ)։ 1.0 տարբերակը դուրս է եկել 1993 թվականին։ Այնուհետև նույն թվականի հուլիսին CoSA -ն After Effects -ի հետ միասին գնել է Aldus ընկերությունը։ Որը իր հերթին 1994 թվականին PageMaker և After Effects ծրագրերի հետ միասին ձեռք է բերել Adobe ընկերությունը։ Արդեն 3.0. տարբերակը ստեղծեց Adobe-ը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Adobe Creative Suite Կատեգորիա:C++-ով գրված ծրագրեր Կատեգորիա:Տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ
Ատրոպատյան Մարաստան
Ատրոպատյան Մարաստան, հնագույն երկիր Պարսկաստանում (Իրան), Հայաստանի հարավարևելյան կողմում ։
Սխեմա
Սխեմա (հունարեն՝ σχῆμα - արտաքին տեսք, ձև, ուրվանկար, ակնարկ), շինվածքում հիմնական կամ օժանդակ ֆունկցիաներ կատարող կապի տարրերի և շղթաների ամբողջություն, ինչպես նաև կոնստրուկտորական փաստաթղթերի մասը հանդիսացող գծագիր, որը պարզաբանում է պրոցեսների հիմնական գաղափարները, սկզբունքները և հաջորդականությունը՝ հանգույցի, սարքի, հարմարանքի, տեղակայանքի կամ կառույցի աշխատանքի ժամանակ։
Սխեմա կատարում են պայմանական գրաֆիկական նշանների և պարզ երկրաչափական պատկերների (առանց մասշտաբը պահպանելու) ու դրանց կապերի միջոցով, որոնք սահմանվում են ստանդարտով։ Սխեմաները լինում են էլեկտրական, հիդրավլիկական, կինեմատիկական և պնևմատիկ։
Թել-Էլ-Իսաուր
Թել-Էլ-Իսաուր, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում ։
Սխեմա
Ըստ նշանակման տարբերում են սկզբունքային, ֆունկցիոնալ, կառուցվածքային սխեմաներ, ինչպես նաև միացումների և դասավորության ընդհանուր սխեմաներ։
Թել-Էլ-Իսաուր
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Սխեմա
Կատեգորիա:Երկրաչափություն
Կանոնգիրք հայոց (3099)
Կանոնգիրք հայոց (3099), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 3099 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 17-րդ դարում (1667-ից առաջ)։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 18,8X14 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 269 թերթից։ Գրված է երկսյուն, նոտրգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ  մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կանաչ մետաքս։ Հիշատակարաններ հետագայի՝ 24բ, 274ա (1667թվական) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
ՀԱԵ Արցախի թեմն Արցախյան ազատամարտում
ՀԱԵ Արցախի թեմն Արցախյան պատերազմում, 1989 թվականին թեմը իր գործունեությունն է վերսկսել Վարագա Խաչի տոնին՝ Գանձասարի Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցու վերաբացումով։ Թեմի հոգևորականները Պարգև արքեպիսկոպոս Մարտիրոսյանի գլխավորությամբ ու օրհնությամբ գործուն մասնակցություն են ունեցել ազգային-ազատագրական պայքարին։ 1989-1992 թվականներին այն ծավալել է բարեգործական-մարդասիրական գործունեություն՝ առաքել է սննդամթերք, հանդերձանք, դեղորայք, վառելանյութ, հիմնադրել երկու հոսպիտալ՝ 600 մահճակալով, բանակի ու հոսպիտալների համար ձեռք բերել ճապոնական արտադրության 25 շարժական էլեկտարկայաններ։ 1992-1994 թվականներին ղեկավարվելով Եղիշեի (5-րդ դար) «քաջ զինվորներին մահակից լինելու» պատգամով՝ թեմից ռազմական գործողություններին մասնակցել են Վ. Բալայանի ջոկատի նռնակաձիգ սարկավագ Գ. Խաչատրյանը (զոհվել է Ծամձորի ազատագրման ժամանակ), դպիր Ա. Թովմասյանը (զոհվել է 1994 թվականին), «Արծիվ-մահապարտներ» գնդի կազմում՝ Տեր Հովհաննես քահանա Հովհաննիսյանը, «26-ի» դիրքերում քահանա Գ. Մարկոսյանը, սարկավագ Կ. Ապրեսյանը, Շահումյանի ու Գանձասարի պաշտպանությանը՝ քահանա Կ. Կարապետյանը, Կրկժանի և Խոջալուի ազատագրմանը՝ Ս. Հակոբյանը, Ամարասի և Գանձասարի պաշտպանության դիրքերում՝ հայր Վ. Աբրահամյանը, սարկավագ Վ. Գրիգորյանը և քահանա Ա. Թավադյանը։ 1988-1994 թվականներին թեմի հոգևորականները «աշխատակից ու աջակից» են եղել ազատամարտիկներին՝ նրանց մկրտելով ու օրհնելով։
Վերիգինո (գյուղ, Գագարինսկի շրջան)
Վերիգինո (Веригино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
ՀԱԵ Արցախի թեմն Արցախյան ազատամարտում
Կատեգորիա:Արցախյան պատերազմ Կատեգորիա:Հայ Առաքելական Եկեղեցի
Վերիգինո (գյուղ, Գագարինսկի շրջան)
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 27 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի բնակավայրեր
Warning:
Warning:, ամերիկյան Green Day փանկ-ռոք խմբի վեցերորդ ստուդիական ալբոմը, թողարկվել է 2000 թվականի հոկտեմբերի 3-ին Ռեփրայզ Ռեքորդս ձայնագրման լեյբլի կողմից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2000 ալբոմներ Կատեգորիա:Green Day ալբոմներ
Բոգոմազի (գյուղ, Նովի Բուգի շրջան)
Բոգոմազի (Богомази), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նովի Բուգի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բոգոմազի գյուղում բնակվում էր 184 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,66 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Նովի Բուգի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ավանաքերծ
Ավանաքերծ, Ավանի ժայռ, ժայռ (ամրոց) Ղարաբաղում, Վարանդայի գավառում, Քարինտակ գավառից հյուսիս, Շուշիի մոտ։ Անունը կապում են 18-րդ դարի ազատագրական պայքարի հերոս Ավան Յուզբաշու հետ։ Այստեղ է գտնվում Ավանա Կարան քարայրը։ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վայրեր
Վասյոկ Տրուբաչովը և նրա ընկերները (ֆիլմ)
«Վասյոկ Տրուբաչովը և նրա ընկերները» («Васёк Трубачёв и его товарищи»), խորհրդային սև և սպիտակ դպրոցական հերոսական արկածային գեղարվեստական ֆիլմ, որը բեմադրել է ռեժիսոր Իլյա Ֆրեզը 1955 թվականին Մ. Գորկու անվան կինոստուդիայում (Մոսկվա)։ Ֆիլմը նկարահանվել է Վալենտինա Օսեևայի համանուն վիպակ-եռերգության առաջին գրքի հիման վրա (I-II գրքեր, 1947-1951, ԽՍՀՄ պետական մրցանակ, III գիրք, 1952)։
Սյուժե
Ֆիլմը երեք անբաժան դպրոցական ընկերների՝ Վասյայի, Կոլյայի և Սաշայի բարեկամության և հասարակ խորհրդային երեխաների՝ պիոներների մասին է, որոնցից յուրաքանչյուրն իր խնդիրներն ու գործերն ունի։ Տղաները պայքարում են դասարանում գերազանց կարգապահության համար, սակայն նրանց ցուցադրական հերթապահությունը ձախողվում է, քանի որ աշակերտներից մեկը թաքցնում է կավիճը՝ զգուշանալով գրատախտակի մոտ կանչվելուց։ Ընկերները վիճում են։ Դասընկերները վստահ են, որ կավիճը թաքցրել է Վասյոկը, դատապարտում են նրան։ Ցանկանալով շտկել կատարվածը՝ միջադեպի իրական մեղավորը որոշում է պատի թերթում կատարված քննադատական նշումից հանել Տրուբաչյովի ազգանունը։ Այս վեճից հետո ընկերները հաշտվում են։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մաքսիմ Գորկու անվան կինոստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:1955 ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային սև-սպիտակ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր դպրոցի մասին Կատեգորիա:Խորհրդային արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Օրլովսկի (քաղաքատիպ ավան, Ագինսկի շրջան)
Օրլովսկի (Орловский), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Անդրբայկալյան երկրամասի Ագինսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:1940 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Անդրբայկալյան երկրամասի Ագինսկի շրջանի բնակավայրեր
Կասկեր
Կասկերի (աբեշլացիներ կամ կաշկա) ցեղախումբը մ.թ.ա. 2-րդ հազարամյակում բնակեցնում էր Հյուսիս-արևելյան Փոքր Ասիան և հարավային Մերձսևծովյան մարզը (Պոնտոս)՝ սկսած Հալիս գետից (Կըզըլ-Իրմակ), կամ ավելի արևմուտքից, մինչև Վերին Եփրատ, ներկայիս Երզնկայից արևմուտք, ներառյալ Իրիս (Իշիլ-Իրմակ) և Լիկոս (Գայլ-գետ, Գելգիտ) գետերի հովիտները։ Կասկերի լեզվի մասին կարող ենք դատողություններ անել միայն մի քանի տեղանունների և անձնանունների հիման վրա։ Ծագումով հրեա Ռումինացի, հնէաբան և պատմագետ Իտամար Սինգերի կարծիքով՝ Կասկերը եղել են Հնդեվրոպական լեզվաընտանիքի, Անատոլիական /երբեմն նաև անվանում են Ասիանական/ լեզվաճյուղին պատկանող ցեղեր։
Մ.թ.ա. 2-րդ հազարամյակի վերջի ասորական աղբյուրները կասկերի կապակցությամբ հիշատակում են նաև աբեշլացիների և ուրումեացիների ցեղերը։ Ուրումեացիների մասին կխոսվի ստորև, իսկ ինչ վերաբերում է աբեշլացիներին, ապա սրանց ցեղանունը, ինչպես և կասկերի անունը, փորձել են մեկնաբանել որպես աբխազա-ադըղական խմբի լեզուներից մեկին պատկանող անուն։
Արտաքին հղումներ
Հայ ժողովրդի պատմություն
Կատեգորիա:Անհետացած ազգեր Կատեգորիա:Հեթական թագավորություն Կատեգորիա:Փոքր Ասիա Կատեգորիա:Թուրքիայի պատմություն Կատեգորիա:Փոքր Ասիայի հին ժողովուրդներ
Գալյիֆա
Գալյիֆա  (Gallifa), մունիցիպալիտետ և քաղաք Իսպանիայում։ Մտնում է Բարսելոնա պրոնվիցիայի մեջ՝ Կատալոնիա ինքնավար համայնքում ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Բալյես Օկսիդենտալ շրջանում։ Նրա տարածքը գրավում է 16,2 կմ², իսկ բնակչությունը կազմում է 215 մարդ 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն։ Վարչական կենտրոնից գտնվում է 48 կմ հեռավորության վրա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Սարի վանքի դպրոց
Սարի վանքի դպրոց, գրչության կենտրոն Վասպուրականում։ Սարի Սուրբ Գևորգ վանքը գտնվել է Մոկաց գավառում, Արտոս լեռնաշղթայի Եղերով լեռան արևելյան լանջին (այդտեղից էլ դպրոցի անունը)։ Հետագայում կոչվել է Փութկա Սուրբ Գևորգ վանք (մոտակա գյուղի անունով)։ XIV դարի 2-րդ կեսին վանքին կից բացվել է վանական դպրոց, որի ուսուցիչներն ու աշակերտները զբաղվել են նաև գրչությամբ։ Դպրոցը վերելք է ապրել Սիմեոն րաբունապետի ժամանակ (XIV դարի 50—80-ական թվականներին)։ Դասավանդել են Ստեփանոս (գրչություն և երաժշտություն) և Հովհաննես եղբայրները, Մխիթարը և ուրիշներ։ Սարի վանքի դպրոցում սովորելու են եկել Աղթամարից, Ռշտունիքից և այլ վայրերից։ XIV դարի վերջին աշակերտների թիվն անցել է երկու տասնյակից։ Դպրոցից մեզ է հասել շուրջ 15 ձեռագիր, որից 8-ը պահվում է Երևանի Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարանում։
Կատեգորիա:Զարգացած միջնադարի հայկական դպրոցներ
Կուիստելլո
Կուիստելլո  (Quistello), քաղաք Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Մանտուա գավառում ։
Բնակչությունը ըստ 2004 թվականի տվյալների կազմում է 5847 մարդ։ Խտությունը կազմում է 129 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 45 կմ²։ Էլեկտրոնային փոստ՝ 46026։ Հեռախոսային կոդ՝ 0376։
Բնակավայրի հովանավորող սուբը՝ Բարդուղիմեոս առաքյալն է։ Տոնը միշտ նշում են օգոստոսի 24-ին։
Էմիլիա Դաֆնի
Էմիլիա Դաֆնի, իրական անունը Էմիլիա Կուրտելի (, Մարսել 1881 - Աթենք 1941 հուլիսի 26), XX դարի առաջին կեսի հայտնի հույն պոետ, թարգմանչուհի և արձակագիր։ Հույն պոետ Ստեֆանոս Դաֆնիսի (1882-1947) կինն է, ում անունն ու ազգանունը իրենց հերթին գրական կեղծանուններ են։
Մանկություն և երիտասարդություն
Էմիլիա Կուրտելին ծնվել է 1881 թվականին Մարսելում, որտեղ էլ անց է կացրել մանկության առաջին տարիները։
Նրա հայրը՝ կեֆալոնիացի Իոաննիս Կուրտելիսը, ում ընտանիքը Հունաստանի անկախության պատերազմից հետո հաստատվել էր Ֆրանսիայում, մարսելյան Semaphore ամսագրի և, միաժամանակ, Աթենքի «Իլիսսոս» (Ιλισσός) ամսագրի հրատարակիչն է եղել, ինչը որոշ չափով անդրադարձել է նրա գրականության հանդեպ հետաքրքրության վրա։ Նախապատանեկան տարիքում Էմիլիան ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Աթենք, որտեղ հետագայում ընդունվել է Արսակիոն դպրոց։ Դպրոցում հաջողությամբ կրթություն ստանալը դառնում է դպրոցը ավարտելուց հետո Արսակիոյում մնալու և բանասիրություն դասավանդելու նախադրյալը։
Գրական գործունեության սկիզբը
Նրա տաղանդը ի հայտ է եկել դեռ մանուկ հասակում և նրա գրական խնամակալությունն իր վրա է վերցրել իր կնքահայրը՝ ռոմատիկ պոետ Աքիլլեաս Պարասհոսը, ով նրա վրա մեծ ազդոցություն է ունեցել։ Էմիլիա Կուրտելիի առաջին բանաստեղծական հավաքածուն, «Քրիզանթեմներ» (Χρυσάνθεμα) վերնագրով, հրատարակվել է 1902 թվականին։ Իր կոլլեգաների-պոետների կողմից լավ է ընդունվել, թե որպես բանաստեղծուհի, և թե որպես գեղեցիկ երիտասարդ կին։ Նա ոգեշնչել է Ս․ Սկիպիսին «Վերոնիկայի մազերը» բանաստեղծության գրելու համար, իսկ Ա․ Սիկելիանոսը Էմիլիային նկարագրում էր հետևյալ կերպ․ Հնարավոր է, որ այդպիսին էին Սապփոյի աչքերը, դրանք փայլում էին խորը թաքցված մեծ կրակով։ Եվ նրա պրոֆիլը հին տաճարի ֆլեյտահարի պրոֆիլ էր։
Ամուսնություն
1911 թվականին ամուսնացել է բանաստեղծ Ստեֆանոս Դաֆնիսի (իրական անունն ու ազգանունը՝ Տրասիվուլոս Զոյոպուլոս) հետ, ում նվիրվել է ամբողջ հոգով միասին անցկացրած եռեսուն տարիներին։ Նա ոչ միայն ըստ օրենքի վերցրել է ամուսնու ազգանունը, այլ նաև վերցրել է նրա գրական ազգանունը (մականունը) ։ Միխալիս Պերանտիսի կարծիքով նրա հավատամությունն ու նվիրվածությունը Ստեֆանոս Դաֆնիսի աշխատանքի վրա դրական ազդեցություն է ունեցել, մեծ ազդեցություն ունենալով նրա վրա, սակայն խանգարել է Էմիլիայի աշխատանքին։ Նա բառացիորեն ապրելիս է եղել իր ամուսնու ստվերում։ Մ․ Պերատիսը գրում է, որ «Դա մի ստվեր էր, որը այսօր էլ չի թողնում (նրան) զբաղեցնել այն տեղը, որը իրեն է պատկանում»։
Էմիլիա Դաֆնի անվան տակ
Իր երկրորդ բանաստեղծական ժողովածուն, հրատարակված «Ոսկե մրցանակներ» (Τα χρυσά κύπελλα) վերնագրով, Էմիլիա Դաֆնին հրապարակել է 1922 թվականին, առաջին ժողովածուի հրապարակումից 20 տարի հետո։ Ժողովածուի ներածությունը գրել է Կ․ Պալամասը։ Ինչպես նրա նախորդ բանաստեղծական ստեղծագործություններում, այստեղ էլ կա մետաֆիզիկական տագնապ, իդեալիստական տրամադրություն, սակայն արտահայտչական միջոցն ավելի վարպետորեն և հասուն է։ Հաջորդ տարի՝ 1923 թվականին, Դաֆնին հրատարակեց իր առաջին արձակ ստեղծագործությունը՝ «Սմարոյի տաղանդը» («Το τάλαντο τής Σμαρώς») վեպը  ։ Բացի պոեզիայից, Դաֆնին գրել է մեկ գործողությամբ թատերական պիեսներ, պատմվածքներ և թարգմանություններ է արել ֆրանսերենից։ Նրա թատերական գործը՝ Gloria Victis-ը (1921) պարգևատրվել է հույն թատերական գրողների «Հետերիա»-ով (հասարակություն)։ Նրա գործերից շատերը թարգմանվել են ֆրանսերեն և գերմաներեն։ Նրա պոեզիային բնորոշ է զգայականությունը և էլեգիական խոհերը։ Իր ակտիվ գրական գործունեության բոլոր տարիներին Դաֆնին ամսագրերում ու թերթերում տպագրում էր հոդվածներ, պատմվածքներ ու բանաստեղծություններ ։ Նրա ստեղծագործության վերջին առանձին և կյանքի վերջին հրատարակությունը եղել է «Օտար երկիր» (Η ξένη γη) վեպը, որը հրատարակվել է 1937 թվականին։
Մահը
Էմիլիա Դաֆնին մահացել է Աթենքում 1941 թվականի հուլիսի 26-ին, գերմանական զորքերի Հունաստանի մայրաաղաք մտնելուց երեք ամիս հետո ։ Նա «հանգչեց նույնքան հանգիստ ու անաղմուկ, ինչպես էլ ապրել էր», թողելով «Վայրի շան տունը» չհրատարակված նովելը։
Այսօր
Էմիլիա Դաֆնիի աշխատանքները այսօր էլ (վերա)թողարկվում կամ ընդգրկվում են հունական պոեզիայի անթոլոգիաներում ։ Հարկ է նշել նաև ժամանակակից հույն կոմպոզիտորների հետաքրքրությունը նրա բանաստեղծությունների նկատմամբ։ Այսպես Յաննիս Սպանոսը 1967 թվականին երաժշտություն է գրել նրա «Երեք երիտասարդ» բանաստեղծության համար, իսկ կոմպոզիտոր և երգչուհի Նենա Վենեցանուն 1984 թվականին երաժշտություն է գրել «Հույս» բանաստեղծության համար ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հույն կին գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի կին գրողներ Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հույն դրամատուրգներ Կատեգորիա:Հույն թարգմանիչներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Ուիլյամ Լը Բարոն Ջենի
Ուիլյամ Լը Բարոն Ջենի (William Le Baron Jenney, ), ամերիկացի ճարտարապետ և քաղաքաշինական ինժեներ, որը հայտնի է հիմնականում որպես «երկնաքերի հայր» և այս տիպի առաջին շենքերի ստեղծողը։
(7172) Մուլտատուլի
(7172) Մուլտատուլի (Multatuli), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1988 թվականի փետրվարի 17-ին Էրիկ Էլստի կողմից Լա Սիլյայում ։
Ուիլյամ Լը Բարոն Ջենի
Կենսագրություն
1850 թվականին ընդունվել է Հարվարդ, սակայն լքել է այն՝ հիասթափվելով ծրագրից։ Մեկնել է Ֆրանսիա՝ սովորելու ինժեներություն ու ճարտարապետություն։ 1856 թվականին փայլուն ավարտել է իր կրթությունը և Մեքսիկայի միջոցով վերադարձել հայրենիք՝ ԱՄՆ։ ԱՄՆ բանակի ծառայության ընթացքում աշխատել է որպես ինժեներ (կար Հյուսիսի և Հարավի քաղաքացիական պատերազմ), այնուհետև զբաղվել է զբոսայգիների և բուլվարների պլանավորմամբ, այդ թվում նաև Չիկագոյում։ Վարպետի այդ աշխատանքները բարձր են գնահատվել ժամանակակիցների ու հաջորդ սերունդների կողմից, նրանց վրա մեծ ազդեցություն են ունեցել Փարիզում իր պատանեկության տարիներին այգիներից ու պարտեզներից ստացած տպավորությունները։ Լանդշաֆտը ստեղծվել է Ջենի Ռիվրսայդի, Իլինոյսի կողմից, քաղաքի տեսքը սկսեցին հսկել, որպես ընդհանուր պատմական վայր (համալիրի պահպանության եզակի դեպք, այլ ոչ թե ԱՄՆ-ի առանձին հուշարձաններ)։
Գրող և դասախոս
1869 թվականին Սենֆորդ Լորինգի համահեղինակությամբ լույս է տեսել «The Principles and Practice of Architecture» գիրքը (Սկզբունքները և ճարտարապետության պրակտիկան)։ Այդ աշխատանքը ճարտարապետների և գործարար համայնքի կողմից ուշադրության է արժանացել։ Այնուհետև, մինչև կյանքի վերջը, նա իր գործունեության սկզբում զբաղվում էր բարձրահարկ շինարարությամբ և դրա հետ կապված խնդիրների լուծմամբ, որը բացարձակապես անլուծելի էր թվում նրա ժամանակակիցների համար (բացի 1876 թվականից, երբ «Ստեղծագործական արձակուրդում» գտնվող Ջեննին դասավանդել է Միչիգանի համալսարանում)։ Ուներ աշակերտներ, այդ թվում՝ Չիկագոյում։ Դրանցից առավել հայտնի են դարձել William Holabird, Martin Roche, Daniel Burnham, John W. Root և Louis Sullivan ճարտարապետները։
(7172) Մուլտատուլի
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,421002 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0658 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7762 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1375,91 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,261644 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,3° անկյուն։