cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ամբողջական արյուն
Պահպանում
Եթե արյունն անհրաժեշտ է թրոմբոցիտներ առանձնացնելու համար՝ այն պահպանվում է սենյակային ջերմաստիճանում՝ մինչև պրոցեսի ավարտը։ Այն պետք է կատարվի արագ, որպեսզի նվազագույնի հասցվի էրիթրոցիտների տվյալ միավորի վնասումը։
Անվանում
ԱՄՆ-ում «ամբողջական արյունը» համարվում է փոխներարկման կամ հետագա մշակման համար յուրահատուկ ստանդարտ նյութ և ցանկացած վերցված արյուն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արյուն
Վելյակյուլա (գյուղ, Սաառդե շրջան)
Վելյակյուլա (Väljaküla), գյուղ Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Սաառդե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 43 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Սաառդե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
826
Մահեր
Կատեգորիա:826 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Բասիլեթ
Բասիլեթ (ბასილეთი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Գուրիայի մարզի Չոխատաուրի շրջանում։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 250 մետր բարձրության վրա։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 324 մարդ, մեծամասնությունը՝ վրացիներ։
Տրանսպորտ
Գյուղը շրջկենտրոն Չոխատաուրի հետ կապված է ավտոխճուղով։ Հարևան Լանչխութի շրջանով անցնում է Թբիլիսի-Բաթում երկաթուղին։
Ամենամոտ նավահանգիստը Փոթին է, իսկ ամենամոտ օդանավակայանը գտնվում է Քութայիս քաղաքում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Չոխատաուրի շրջան
Լը Մոնաստեր
Լը Մոնաստեր (Le Monastère), համայնք Ֆրանսիայի Օքսիտանիա երկրամասի Ավերոն գավառում ։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 510 կմ հարավ, Թուլուզ քաղաքից` 125 կմ հյուսիս-արևելք, Ռոդեզ քաղաքից` 1 կմ հարավ-արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 1413 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 1115-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 298։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 78,9 %։ 1115 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 1059 անձ (533 տղամարդ և 526 կին)։ Գործազուրկ են եղել 56 անձ (24 տղամարդ և 32 կին)։ 298 անաշխատունակներից 131-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 114-ը` թոշակառուներ, իսկ 53-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Սազեն
Սազեն, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Գյոզալդարայի գավառակում։ Գտնվում էր Բիթլիս քաղաքից 15 կմ արևելք՝ գետափին։
Գյուղը նշված է Կովկասի 5 և 10 վերստանոց քարտեզներում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Բուտկով (Կաշարսկի շրջան)
Բուտկով (Бутков), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կաշարսկի շրջանում։ Մտնում է Վերխնեսվեչնիկովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։ 2010 թվականի տվյալներով բնակչությունը կազմել է 74 մարդ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կաշարսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի խուտորներ
Կոպտելովո (գյուղ, Ալապաևսկոե քաղաքային օկրուգ)
Կոպտելովո (Коптелово), գյուղ Ռուսաստանի Սվերդլովսկի մարզի Ալապաևսկոե քաղաքային օկրուգի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1663 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սվերդլովսկի մարզի Ալապաևսկոե քաղաքային օկրուգի բնակավայրեր
Իվժենկի (գյուղ, Պրիյատինի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Իվժենկի գյուղում բնակվում էր 1 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,117 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 8550 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Պրիյատինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
827
Մահեր
Կատեգորիա:827 Կատեգորիա:Տարեթվեր
(2255) Քինգայ
(2255) Քինգայ (Qinghai), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1977 թվականի նոյեմբերի 3-ին Մանուշակագույն լեռան աստղադիտարանի կողմից Նանկինում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,098326 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6221 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,5746 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1992 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,180723 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,2° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1977 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Մանուշակագույն լեռան աստղադիտարանի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Աբխազիայի Հանրապետության ազգային գրադարան
'''Ի. Գ. Պապասկիրի անվան Աբխազիայի Հանրապետության Ազգային գրադարան''' (И. Гь. Папасқьыр ихьӡ зхыу Амилаҭтә Библиотека), խոշորագույն գրադարան Աբխազիայում, որը կրում է Աբխազիայի ժողովրդական գրող Իվան Գեորգիևիչ Պապասկիրի անունը (1981 թվականից)։
Պատմություն
Հիմնադրվել է 1921 թվականի մարտի 15-ին Աբխազիայի Հեղկոմի ժողովրդական կրթության բաժնի կողմից, որպես Աբխազիայի կենտրոնական գրադարան։ Նույն տարվա մարտի 29-ին Սուխումի Ազատության փողոցի վրա գտնվող նախկին «հայրապետական տանը» բացվեց ընթերցասրահ։ Գրադարանի գրքային ֆոնդը բաղկացած է մասնավոր գրադարանների նվիրատվություններից։ 1922 թվականին այն վերակազմավորվեց կենտրոնական գրապահոց, որին 1926 թվականին շնորհվեց Քաղաքային կենտրոնական գրադարանի կարգավիճակ, որն էլ սկսեց ղեկավարել Աբխազական ԽՍՀ բոլոր գրադարանները ։
1938 թվականին Քաղաքային կենտրոնական գրադարանը ստացավ Աբխազական ԻԽՍՀ Հանրապետական գրադարանի կարգավիճակ ։ 1980 թվականին գրադարանը տեղափոխվում է նոր տիպային շենք, իսկ 1981 թվականին նրան շնորհվում է Աբխազիայի առաջին ժողովրդական գրող, Գուլիայի անվան Հանրապետական մրցանակի դափնեկիր Իվան Պապասկիրիի անունը։ 1983 թվականին գրադարանը դառնում է Հանրապետական ունիվերսալ գիտական ։
1992-1993 թվականների պատերազմի տարիներին գրադարանի շենքը և գրքային հավաքածու զգալիորեն տուժեցին ռազմական գործողությունների հետևանքով։ 1998 թվականին գրադարանը վերանվանվեց Ի. Գ. Պապապասկիրի անվան Ազգային գրադարան ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ազգային գրադարաններ Կատեգորիա:1921 հիմնադրաված կազմակերպություններ Կատեգորիա:Աբխազիայի գրադարաններ Կատեգորիա:1921 հիմնադրումներ Աբխազիայում
Աստերոիդների ցանկ (294401-294500)
Աստերոիդների ցանկ (294301-294400) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (294501-294600)
Ատամանովկա (գյուղ, Կարաիդելսկի շրջան)
Ատամանովկա (Атамановка, Атамановка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարաիդելսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1870 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարաիդելսկի շրջանի բնակավայրեր
Վերխնեգրեկովո (Կաշարսկի շրջան)
Վերխնեգրեկովո (Верхнегреково), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կաշարսկի շրջանում։ Մտնում է Կիևսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կաշարսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր
Սուրբ Սերգիոս Ռադոնեժսկու տաճար
Սուրբ Սերգիոս Ռադոնեժսկու տաճար, Ռուս ուղղափառ եկեղեցու միջինասիական միտրոպոլի շրջանի Տաշքենդի և Ուզբեկստանի թեմի տաճար, որը գտնվում է Անդիժան քաղաքում։
Աղոթատունը կառուցվել է 1892 թվականին ,, տաճարը և զանգակատունը դրվել են 1893 թվականին, կառուցվել է 1893 թվականին Ի. Ռ. Սակովիչի էսքիզով, օծվել է 1896 թվականին Սուրբ Սերգեյ Ռադոնեժսկու պատվին, նախատեսված է եղել 300 հավատացյալի համար , քանդվել է 1930 թվականին , տաճարին հատկացվել է մեկ քահանա , եկեղեցական տոնը սեպտեմբերի 25-ին է ։
Պատմություն
Զանգակատնով եկեղեցին գտնվել է Անդիժանի կենտրոնական հրապարակում, ավելի ուշ՝ Գորկու փողոցը։ Տաճարը կառուցվել է այրված աղյուսից, ինչպես նաև գանձարանի միջոցներով։ 1902 թվականի դեկտեմբերի 3-ին Անդիժանում տեղի է ունեցել երկրաշարժ, որի հետևանքով տաճարը փլուզվել է և հիմնովին վերանորոգվել է։
Քանի որ տաճարը քանդված է, ապա այն չի կարող վերաբերել որևէ թեմի և չի կարող մտնել Տաշքենդի և Ուզբեկստանի թեմի կազմի մեջ։
Մատուռը գտնվում է Ռուս-ուղղափառ գերեզմանատանը՝ բանտի մոտ։
Տաճարն ունեցել է հարուստ իկոնոստաս և եկեղեցական պարագաներ։ Այն ունեցել է նաև զանգակատուն՝ 5 զանգով։ Տաճարի չափը մեծ չէ՝ 10 մետրը 11 մետրի վրա։
Եկեղեցում հիմնական ուշադրությունը գրավում է Աստվածամոր սրբապատկերը, որը արվել է կիմարիսի վրա յուղաներկով։ 1905 թվականին այն նվիրել են Սուրբ Աֆոնի վանականները 1902 թվականին Անդիժանում տեղի ունեցած երկրաշարժի հիշատակին։
Վանականների մասին ոչ մի վկայություն չի պահպանվել։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ուզբեկստանի եկեղեցիներ
Իտալա (քաղաք)
Իտալա  (Itala), կոմունա Իտալիայում, Սիցիլիա մարզի Մեսինա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1692 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 169 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 10 կմ² մակերես տարածք։ Փոստային ինդեքսն է՝ 98025։ Հեռախոսային կոդը՝ +39 090։
Կոմունայի հովանավորն է Մարիամ Աստվածածինը։ Տոնը նշվում է հունիսի 3-ին։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Սիցիլիայի քաղաքներ
Ավա (անուն)
Ավա (Ava), կանացի անուն անգլերենում և այլ լեզուներում։ Ավա անունը ունի ծագման տարբեր տարբերակներ։ Վերջին շրջանում նրա հայտնիությունը կարող է կապված լինել 1990-ականներին հայտնի մի շարք երեխաների հետ, որոնց, ի վերջո, անվանում էին հայտնի դերասանուհի Ավա Գարդների (1922—1990) պատվին։
Ծագում
Ավա անունն ի սկզբանե գերմանական ծագում ունի։ Ավա անունը մեկն է գերմանական Awa անվան միջնադարյան գրառումներից, ունի գրության տարբեր ընտրանքներ (Awo, Awo, Auwo, Ouwo, Ouvo, Owo, Ovo, Ova), չունի ճշգրիտ նշանակություն, իսկ արտասանության տարբերակները շատ են՝ Ավա, Աֆա, Ավո, Աուվո, Օուվո, Օվո. «Aw/av» տարրը օգտագործվել է տարբեր գերմանական անուններում VIII—IX դարերի, օրինակ, Avagisa, Avuldis, Awanpurc, Auwanildis: Ավա անունը կրել է նաև միջնադարյան բանաստեղծուհի հռոմեացի կաթոլիկ սուրբ,  Պիպին երկրորդի դուստրը (Աքվիտանիայի թագավոր  838—852 թվականներին)։ Կաթոլիկ տոնացույցում սուրբ Ավայի օրը ապրիլի 29-ին է։ Հնարավոր է, որ Ավա անունը հիմք է հանդիսացել բրետոնական Ավելին անվան համար, որը հետագայում դարձավ անգլիական Եվելին անունը։Այս դեպքում Ավա անունը ունի նույնական նշանակություն՝ «կենդանի», «կենսական ուժ», «կյանք»։
Ըստ պարսկական ծագման՝ Ավա կանացի անունը նշանակում է «ձայն»։
Հավանական է նաև, որ Ավա անունը Եվա անվան արտասանության և գրության տարբերակներից մեկն է։ Որոշ երկրներում Եվա անունը արտասանվում է որպես Էֆա, Էվա, Հավա, Ավա, Իվ (Eva, Hava, Ava, Eve)։
Ժամանակակից արտասանությամբ Ավա անունը կարող է ունենալ տարբերակներ՝ Էյվա, Էվա, Ավա, Աֆա։ Անվան արտասանությունը որպես Էյվա հնչել է Ավատար (2009) ֆիլմում, որը կրում էր մայր աստվածուհին՝ կյանք տալով ամբողջ մոլորակին։
Բացի այդ, Ավա անունը ներկա ժամանակներում կարող է օգտագործվել շատ անունների որպես կարճ-փաղաքշական տարբերակ՝Ավգուստա/Ավգուստինա, Ավիա, Ավենտուրա, Ավրելիա, Ավրեյա, Ավրորա, Ավիաֆա, Քվենթինա. հնարավոր է օգտագործել նաև որպես տղամարդու անունների կարճ տարբերակ՝ Ավրամ/Ավրահամ, Ավգուստ, Ավդեյ, Ավենիր, Ավենտին, Ավել, Ավրելիան և այլն։
Ժամանակակից օգտագործում
Անունը Միացյալ Նահանգներում հանրաճանաչ դարձավ բարձրաշխարհիկ տիկին  Ավա Լոուլի Ուլլինգի շնորհիվ 1868—1958), որը ամուսնացավ  Ջոն Ջեյկոպ Աստորա 4-րդ-ի հետ, և նույն անունով նրանք անվանեցին իրենց դստերը Ավա Էլիս Մյուրիել Աստոր (1902—1956), որը հետագայում դարձավ իշխանուհի  Օբոլենսկայա։ Ավա Գարդները (1922—1990)  1941 թվականին  ստորագրել է պայմանագիր  MGM Studios հետ  և Հոլիվուդում փառքի հասավ  նուար ժանրի « Մարդասպանները »ֆիլմի շնորհիվ (1946)։ Նա դարձավ 1950-70 թվականների առաջատար հոլիվուդյան դերասանուհիներից մեկը և հանդիսանում է այս անվան հանրաճանաչության հիմնական պատճառը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իգական անձնանուններ
Նովայա Բուդա (գյուղ, Ռոդոմիշլինսկի շրջան)
Նովայա Բուդա (Нова Буда), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Ռոդոմիշլինսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովայա Բուդա գյուղում բնակվում էր 209 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1076 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 194,24 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Ռոդոմիշլինսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Վարքային նյարդագիտություն
Վարքային նյարդաբանություն, հայտնի է նաև որպես կենսաբանական հոգեբանություն, կենսահոգեբանություն կամ հոգեկենսաբանություն , կենսաբանության սկզբունքների կիրառումն է մարդու և այլ կենդանի օրգանիզմների վարքի ֆիզիոլոգիական, գենետիկական և զարգացման մեխանիզմների ուսումնասիրության համար ։
Պատմություն
Վարքային նյարդագիտությունը որպես գիտություն առաջացել է 18-րդ և 19-րդ դարերի գիտական և փիլիսոփայական տարատեսակ ավանդույթներից։ Փիլիսոփայության մեջ Ռենե Դեկարտը և այլ փիլիսոփաներ առաջարկել են ֆիզիկական մոդելներ կենդանիների, ինչպես նաև մարդու վարքագիծը բացատրելու համար։ Դեկարտը ենթադրում էր, որ էպիֆիզը, որպես բազմաթիվ օրգանիզմների ուղեղի միջին զուգակցված կառուցվածք, ապահովում է մարմնի և գիտակցության ակտիվ կապը և փոխգործակցությունը։ Դեկարտը նաև մշակեց մի տեսություն, որում մարմնական հեղուկների պնևմատիկայի միջոցով բացատրում էր կենդանիների և մարդու ռեֆլեքսներն ու շարժողական համակարգի տարաբնույթ վարքագիծը։ Այս տեսությունը մշակելու ընթացքում Դեկարտը ոգեշնչվել էր Փարիզի այգիներից մեկում շարժվող արձաններից ։ Էլեկտրական խթանումը և վնասվածքները կարող են նաև ցույց տալ մարդկանց շարժողական վարքի ազդեցությունը։ Դրանք կարող են արձանագրել գործողությունների, հորմոնների, քիմիական նյութերի և էֆեկտների էլեկտրական ակտիվությունը մարմնի համակարգում, ինչը ազդում է նրանց ամենօրյա վարքի վրա։ Էլեկտրախթանումը և միոխթանումը ևս կարող են որոշակի ազդեցություն ունենալ մարդու շարժողական վարքագծի վրա։ Դրանք կարող են գրանցել գործողությունների, հորմոնների, քիմիկատների, դեղամիջոցների ազդեցությունը և էլեկտրական ակտիվությունը։
Այլ փիլիսոփաներ ևս օգնեցին կյանքի կոչել ուսումնասիրվող գաղափարախոսոթյունը։ Ուսումնասիրվող ոլորտում ամենաառաջին մասնագիտական աղբյուրներից էր Ուիլյամ Ջեյմսի «Հոգեբանության սկզբունքները» աշխատությունը, որում առկա էր պնդում առ այն, որ հոգեբանության գիտական ուսումնասիրությունը պետք է հենվի կենսաբանության սկզբունքների վրա։ Հոգեբանության և վարքագծային նյարդաբանության ձևավորումը որպես առանձին գիտություն փոխկապակցված է անատոմիայից ֆիզիոլոգիայի, մասնավորապես, նյարդաանատոմիայի առաջացման հետ։ Արդեն իսկ 18-19-րդ դարերում ֆիզիոլոգներն իրականացնում էին փորձարկումներ կենդանի օրգանիզմների վրա ։ Լրջագույն ավանդ են ունեցել Կլոդ Բեռնարի, Չարլզ Բելլյի, Վիլյամ Հարվեյի փորձարկումները, որոնց միջոցով լայն հանրությունը միտվեց այն գաղափարին, որ հնարավոր է կենդանի օրգանիզմների վրա կատարված փորձակումներից ստանալ հավաստի տվյալներ։
Գիտական կապեր հոգեբանության և կենսաբանության այլ ոլորտների հետ
Վարքագծային նյարդաբանության ոլորտում կատարվող գիտական փորձարկումներում դեպքերի մեծամասնությամբ մարդիկ կարող են ներգրավվել որպես փորձարկվողներ։ Միևնույն ժամանակ վարքագծային նյարդաբանության ոլորտում փորձարարական հետազոտությունների կատարման վերաբերյալ մասնագիտական գրականության մեջ ընդգծվում է, որ ցանկալի է փորձարկումներում ներգրավել ոչ մարդկային կենդանի օրգանիզմներ՝ առնետ, մկներ, կապիկներ։ Ասվածի հիմնավորումն այն է, որ վերը նշված կենդանի օրգանիզմները մարդկային օրգանիզմի հետ ունեն սերտ կենսաբանական և վարքագծային առնչություն, ինչը բավարար էքստրապոլյաիցայի համար։ Վերն ասվածը սերտ փոխգործակցության եզրեր է ապահովում վարքագծային նյարդաբանության և համեմատական հոգեբանության, էվոլյուցիոն հոգեբանության, էվոլյուցիոն կենսաբանության և նյարդակենսաբանության միջև։ Վարքագծային նյարդաբանությունը միևնույն ժամանակ պարադիգմատիկ և մեթոդաբանական համընկնումներ ունի նյարդահոգեբանության հետ, ինչն էապես հենվում է նյարդային համակարգի դիսֆունցկիայի դեպքում մարդկային վարքագծի ուսումնասիրության վրա։
Հետազոտության մեթոդներ
Վարքային նյարդաբանության ոլրտում գիտական փորձարկումների առանձնահատկությունը դրսևորվում է նրանում, որ արդյունքում որոշակի անկախ փոփոխական համարվում է կենսաբանական, որոշակի կախյալ փոփոխական համարվում է կենսաբանական։ Այլ խոսքերով կարող ենք ասել, որ ուսումնասիրվող օրգանիզմի նյարդային համակարգը անընդհատ կամ պարբերաբար փոփոխվում է, միևնույն ժամանակ կարող է հետազոտվել նյարդային համակարգի կոնկրետ ոլորտ (որը, սովորաբար, կապված է վարքային փոփոխականի հետ)։
Թեմատիկ ոլորտներ
Ընդհանուր առմամբ վարքային նյարդաբանությունն ուսումնասիրում է այն հարցերը և թեմաները, որպիսիք ուսումնասիրում են նաև ակադեմիական հոգեբանները։ Միևնույն ժամանակ, ի տարբերություն վարքային նյարդաբանության, ակադեմական հոգեբանության ոլորտում չկա ոչ մարդկային կենդանի օրգանիզմներ վրա գիտական փորձարկումներ անցկացնելու անհրաժեշտություն։ Վարքային նյարդաբանության հիմնական մասի վերաբերյալ մասնագիտական գրականության ուսումնասիրության արդյունքում պարզում ենք որ այն նվիրված է հոգեկան գործընթացների, այդ թվում և բարձրագույն, և վարքագծի ուսումնասիրությանը, որոնք բնորոշ են ինչպես մարդկային, այնպես էլ ոչ մարդկային կենդանի օրգանիզմներին։ Որպես այդպիսիք հանդիսանում են՝ Միևնույն ժամանակ տեխնիկական դժվարությունների առաջացմամբ և առավել հստակ ինվազիվ մեթոդների զարգացմամբ, որոնք կիրառելի են նաև այն դեպքում, երբ գիտական փորձարկումների օբյեկտը մարդն է, վարքային նյարդաբանության ներկայացուցիչները իրենց ներդրումն են ունենում նաև հոգեբանության, փիլիսոփայության և լեզվաբանության զարգացման տարբեր ոլորտներում, ինչպիսիք են՝ Վարքային նյարդաբանությունը լրջագույն ներդրում է ունեցել նաև բժշկական հասկացությունների մասնագիտական մեկնաբանության գործում, այդ թվում այնպիսիների, որոնք դասվում են կլինիկական հոգեբանության և կենսաբանական հոգեպաթոլոգիայի (հայտնի նաև որպես անոմալ հոգեբանություն) մասնագիտական հասկացությունների շարքին։ Չնայած այն հանգամանքին, որ ոչ բոլոր հասկացությունների և հիվանդությունների դեպքում է հնարավոր գիտական փորձարկումներն իրականացնել կենդանիների վրա, այնուամենայնիվ, ուսումնասիրվող գիտությունը ներկայացրել է նաև տարբեր թերապևտիկ իրադրություններին բնորոշ տվյալներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նյարդաբանություն Կատեգորիա:Հոգեբանության բաժիններ Կատեգորիա:Նեյրոհոգեբանություն Կատեգորիա:Նեյրոգիտություն
Էմրե Ջան
Էմրե Ջան (թուրք.՝Emre Can, հունվարի 12, 1994, Ֆրանկֆուրտ), գերմանացի կիսապաշտպան, որը հանդես է գալիս Բորուսիա Դորտմունդում և Գերմանիայի ազգային հավաքականում։
828
Մահեր
Կատեգորիա:828 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Էմրե Ջան
Ակումբային կարիերա
Բլաու Գելիբ և Այնտրախտ
Ջանը իր կարիերան սկսել է գերմանական Բլաու Գելիբում, որտեղ խաղացել է մինչև 2006 թվականը և 2006 թվականին տեղափոխվել է ֆրանֆուրտյան Այնտրախտ։
Բավարիա
2009 թվականի աշնանը նա տեղափոխվել է Մյունխենի Բավարիա։ 2011 թվականին Ջանը տեղափոխվել է մյունխենյան ակումբի երկրորդ թիմ։ Իր առաջին հանդիպումը անցկացրել է 2012 թվականի օգոստոսի 12-ին Գերմանիայի սուպերգավաթի շրջանակներում և մրցել է Դորպումդի Բորուսիայի դեմ։ Իսկ առաջին հանդիպումը բունդեսլիգայում անցկացրել է 2013 թվականի ապրիլի 13-ին մրցելով Նյուրեմբերգի դեմ։
Բայեր
2013 թվականի օգոստոսին Բավարիայից տեղափոխվել է Բայեր .:
Լիվերպուլ
2014 թվականի հունիսի 5-ին 10 միլիոն ֆունտի դիմաց տեղափոխվել է Լիվերպուլ ։ Նոյեմբերի 8-ին իր առաջին գոլն է խփել Չելսիի դեմ խաղում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բայեր Լևերկուզենի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բավարիա Մյունխենի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լիվերպուլի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Գերմանիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Թուրքական ծագմամբ գերմանացիներ Կատեգորիա:Բունդեսլիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2016-ի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Գերմանացի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Յուվենտուսի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Անգլիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2020-ի ֆուտբոլիստներ
Մայքլ Վարդան
Մայքլ Վարդան, ֆրանսահայ կինոդերասան։ Նրա հորաքույրն է երգչուհի Սիլվի Վարդանը և նրա խորթ հայրն է բանաստեղծ Յան Լա Ֆրընե։ Վարդանի Բուլղարիայում ծնված հայրը հայ և հունգարական ծագում ունի, իսկ Վարդանի ամերիկացի մայրը ծագումով հրեա և լեհ է։ Նրա ծնողները ամուսնալուծվել են, երբ նա հինգ տարեկան էր, և մոր հետ տեղափոխվում է Ամերիկա։ Հետո վերադարձել է Ֆրանսիա՝ հոր մոտ. մինչև դպրոցական բարձր տարիները։ Սահուն կերպով խոսում է անգլերեն և ֆրանսերեն։
Կարիերա
Վարդան ունեցել նկատելի աջակցող դերը խոշոր Հոլիվուդի ֆիլմերից, այդ թվում Նեվըր Բին Կիսդ (1999), Ուան Աուըր Ֆոտո(2002) և Մոնսդըր ին-Լու (2005)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսահայ դերասաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիացիներ հայկական սերմամբ Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Քիմ Քարդաշյան
Քիմբերլի Նոել Քարդաշյան,, ամերիկացի հեռուստատեսային դեմք հայկական ծագմամբ, մոդել և դերասանուհի։ «Պարեր աստղերի հետ» հաղորդման յոթերորդ եթերաշրջանի և «Քարդաշյանների ընտանիքը» (Keeping Up with the Kardashians) ռեալիթի շոուի մասնակից։
Վաղ կյանք
Քիմբերլի Նոել Քարդաշյանը ծնվել է 1980 թվականի հոկտեմբերի 21-ին Լոս Անջելեսում, Կալիֆոռնիա ։ Հոր կողմից նա ունի հայկական արմատներ, իսկ մոր կողմից՝ շոտլանդական, հոլանդական և անգլիական արմատներ ։ Քիմի հայրը իրավաբան Ռոբերտ Քարդաշյանն է, իսկ մայրը՝ պրոդյուսեր և հեռուստատեսային դեմք Քրիս Ջեններն է, ով այժմ Քիմի մենեջերն է։ Քիմի մայրը Ռոբերտ Քարդաշյանից բաժանվել է 1991 թվականին և ամուսնացել է թեթև ատլետիկայի հայտնի մարզիկ Բրյուս Ջենների հետ ։ Ռոբերտ Քարդաշյանը մահացել է 2003 թվականի սեպտեմբերի 30-ին։
Քիմը ունի երկու քույր՝ Քլոյին և Քորթնին և մեկ եղբայր Ռոբը ։ Նա նաև ունի երկու խորթ քույր՝ Քենդալ և Քայլի Ջեններները ։
Կարիերա
Նա հայտնի դարձավ 2007 թվականին թողարկված պոռնո ֆիլմի շնորհիվ ։
Իր դերասանական դեբյուտը տեղի ունեցավ 2008 թվականին նկարված Անիրական ծանր ֆուգասային ռումբ ֆիլմում, որում կատարել է Լիզայի դերը ։
Քարդաշյանը «Keeping Up With the Kardashians» հեռուստատեսային ծրագրերի աստղերից մեկն է իր երկու քույրերի, մոր, եղբոր, երկու խորթ քույրերի և խորթ հոր հետ ։
Քարդաշյանը «Dancing With The Stars» հեռուստատեսային ծրագրերի յոթերորդ սեզոնի 13 մասնակիցներից մեկն էր ։
Անձնական կյանք
Քիմը ամուսնացել է և բաժանվել է երեք անգամ։ Առաջին անգամ Քիմը ամուսնացել է Դեյմոն Թոմասի հետ ։ Քարդաշյանն երկրորդ անգամ ամուսնացել է բասկետբոլիստ Քրիս Համֆրիզի հետ, սակայն ամուսնությունից 72 օր հետո բաժանվել են ։ Քրիսի հետ բաժանումից հետո նա սկսել է հանդիպել ռեփեր Քանյե Ուեսթի հետ ։ 2014 թվականի մայիսին նրանք ամուսնացել են Ֆլորենցիայում իսկ 2021 թվականին բաժանվել ։ Նրանք ունեն 4 երեխա, երկու դուստր և երկու որդի ։ 2021 թվականի նոյեմբերց հարաբերությունների մեջ է կատակերգ Փիթ Դեվիդսոնի հետ։
Այցելությունը Հայաստան
2015 թվականի ապրիլի 8-ին Քիմը, Քանյեն, իրենց դուստրը և Քլոյի Քարդաշյանը ժամանել են Հայաստան, Երևան ։ Երևան այցելության ընթացքում նրանք եղել են մի շարք վայրերում, այդ թվում Կասկադ և Մայր Հայաստան հուշահամալիրներում ։ Երևանում քույրերը կառավարության շենքում հանդիպում են ունեցել Հայաստանի վարչապետ Հովիկ Աբրահամյանի հետ, իսկ հաջորդ օրը այցելել են Ծիծեռնակաբերդի հուշահամալիր, որտեղ ծաղիկներ են դրել անմար կրակի մոտ ։ Երևանից բացի նրանք նաև այցելություն են ունեցել Գառնու հեթանոսական տաճար, Գեղարդի վանք և Գյումրի  ։ Յուրաքանչյուր վայր նրանց այցելության մասին քույրերը գրել են սոցիալական ցանցերի իրենց էջերում, իսկ միջազգային հեղինակավոր լրատվամիջոցները անդրադարձել են դրանց՝ յուրաքանչյուր անդրադարձում գրելով Հայոց ցեղասպանության 100-րդ տարելիցի մասին ։ Նրանք Հայաստանից մեկնել են ապրիլի 12-ի գիշերը , որից ժամեր առաջ ռեփեր Քանյե Ուեսթը անվճար համերգ է տվել Կարապի լճում ։ 2015 թվականի սեպտեմբերին նրանց այցելության տեսագրությունը ցուցադրվել է «Քարդաշյանների ընտանիք» ռեալիթի շոուի եթերում ։
Աստերոիդների ցանկ (119901-120000)
Աստերոիդների ցանկ (119801-119900) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (120001-120100)
Քիմ Քարդաշյան
Կողոպուտ Փարիզում
2016 թվականի լույս հոկտեմբերի 3-ի գիշերը, երբ Քարդաշյանը գտնվում էր Փարիզի 8-րդ օկրուգի հյուրանոցներից մեկում, զինված մարդիկ մտել են հյուրանոց և կողոպտել Քարդաշյանին։ Քարդաշյանի հյուրանոցային համարից գողացվել է մոտ 10 միլիոն դոլարի թանկարժեք իրեր, 2 սմարթֆոններ՝ մեծ քանակությամբ անձնական տեղեկություններով։ Քարդաշյանի ամուսինը՝ ռեփեր Քանյե Ուեսթը, հարձակման պահին եղել է Նյու Յորքում։ Փարիզի քաղաքապետի նախկին թեկնածու Նատալի Կոսցյուշկո-Մորիզեն ասել է, որ Քիմի կողոպուտը հարված է Փարիզին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկահայ մոդելներ Կատեգորիա:Ամերիկահայ դերասանուհիներ Կատեգորիա:Լոս Անջելես քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դեմքեր Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:«Ոսկե ազնվամորի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Հայ առաքելական քրիստոնյաներ Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իռլանդական ծագմամբ Կատեգորիա:Ամերիկացի մոդելներ Կատեգորիա:Ամերիկահայ դիզայներներ Կատեգորիա:Ամերիկահայ երգչուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի բլոգերներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստապրոդյուսերներ Կատեգորիա:Ամերիկացի միլիարդատերեր Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հաղորդավարուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ձեռնարկատերեր Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Գոխալի
Գոխալի (Гохали), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովոյի մարզում և Նովոսիբիրսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Սոսնովկա գետի աջ ափին՝ 18 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 15 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայնց պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Ինյա գետ, գետի ենթաավազանը՝ Վերին Օբից մինչև Տոմ։ Գետի ավազանը՝ Վերին Օբից մինչև Իրտիշ թափվելը։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Ցածր ֆունկցիոնալ աուտիզմ
Ցածր ֆունկցիոնալ աուտիզմ (ՑՖԱ), վերաբերում է աուտիզմ ունեցող այն մարդկանց, որոնք իմացական ոլորտի դժվարություններ ունեն։ Նշանները կարող են ներառել խաթարված սոցիալական հաղորդակցումը կամ փոխազդեցությունները, տարօրինակ վարքագիծը, սոցիալական և հուզական փոխադարձության անբավարարությունը։ Քնի խանգարումները, ագրեսիվությունը և ինքնավնասման վարքը ևս հաճախ հանդիպող դրսևորումներից են ։
Գոխալի
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Ցածր ֆունկցիոնալ աուտիզմ
Բնութագիր
Ցածր ֆունկցիոնալ աուտիզմ ունեցող մարդիկ սովորաբար «խանգարումներ ունեն հոգեախտաբանության բոլոր երեք ոլորտներում. փոխադարձ սոցիալական փոխազդեցություն, հաղորդակցում և սահմանափակ, կարծրատիպային, կրկնողական վարք» ։
Ցածր ֆունկցիոնալ աուտիզմ ունեցող մարդկանց մոտ կարող են սոցիալական հմտությունների լուրջ խանգարումներ նկատվել։ Սա կարող է ներառել տեսողական (աչքի) կոնտակտի անբարարարություն, մարմնի լեզվի անհամարժեքություն և այլոց վարքերին և հույզերին հուզական կամ ֆիզիկական արձագանքի անբավարարություն։ Թվարկված սոցիալական հմտությունների անբավարարության հետևանքով նրանց համար կարող է բարդ լինել ուրիշների հետ հարաբերություններ ձևավորելը կամ պահպանելը ։
Ցածր ֆունկցիոնալ աուտիզմ ունեցող անձանց մոտ դրսևորվող հաղորդակցական խանգարումները (և՛ խոսքային հաղորդակցումը, և՛ մարմնի լեզվի անհամապատասխանությունը ոչ վերբալ աուտիզմի ժամանակ) ներառում են բառերի և արտահայտությունների կրկնողական գործածությունը և երևակայական խաղի հմտությունների բացակայությունը ։ Նրանք նաև կարողանում են պատասխանել ուրիշների կողմից խիստ ուղղորդված արտաքին սոցիալական ազդեցություններին։ Ցածր ֆունկցիոնալ աուտիզմ ունեցող անձնավորության մոտ յուրահատուկ վարքային խանգարումները կարող են ներառել կառչածությունը ոչ ֆունկցիոնալ ծիսակարգերից կամ ամենօրյա կենցաղային գործողություններից, կրկնողական շարժողական ֆունկցիաները, ինչպես օրինակ ձեռքերը թափահարելը կամ ողջ մարմնի ամբողջական շարժումները, արտասովոր իրերի կամ երևույթների նկատմամբ սահմանափակ կամ կախվածության հասնող հետաքրքրությունը։ Այլ նշանները կարող են ներառել տարվածությունը խաղային նյութերի ոչ ֆունկցիոնալ տարրերով, ինչպիսին է դրանց հոտը, մակերևույթը, կամ դրանց արձակած ձայնը ։
Ախտորոշում
Աուտիզմի ախտորոշման ամենաարդի չափորոշիչներն ընդգրկված են Հոգեկան հիվանդությունների ախտորոշման և վիճակագրության ուղեցույցի 5-րդ վերանայված տարբերակում (DSM-5), որը հրապարակվել է Ամերիկյան հոգեբուժական ասոցիացիայի կողմից, և Հիվանդությունների միջազգային դասակարգչում (ՀՄԴ-10)՝ հրապարակված Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության կողմից ։
Աուտիզմի ախտորոշման չափորոշիչները ըստ Հոգեկան հիվանդությունների ախտորոշման և վիճակագրության ուղեցույցի 5-րդ վերանայված տարբերակի բաժանվում են բարդության երեք աստիճանի։ «3-րդ մակարդակը» բնութագրում է ցածր ֆունկցիոնալ աուտիզմ ունեցող անձնավորությանը։ Անձնավորության մոտ աուտիզմի 3-րդ մակարդակի ախտորոշման հատուկ չափանիշներն են հաղորդակցական հմտությունների ծանր խանգարումները (խոսքային և ոչ խոսքային), ոչ ճկուն վարքը, ծայրահեղ դժվարությունները փոփոխություններին հարմարվելու և ուշադրությունն ու կենտրոնացումը տեղափոխելու հարցերում։
Ցածր ֆունկցիոնալ աուտիզմի ախտորոշման համար սահմանված չափորոշիչներ ցուցաբերած մարդիկ ըստ DSM-5 ստանդարտների «շատ զգալի աջակցության» կարիք կունենան։ Նրանք սոցիալական փոխազդեցությունների խիստ սահմանափակ ձևեր կնախաձեռնեն և կպատասխանեն ուրիշների միայն ուղղակի սոցիալական նախաձեռնություններին ։
ՀՄԴ-10 չափանիշները մանկական աուտիզմի ախտորոշման համար սահմանում են ոչ նորմալ կամ հապաղած զարգացում, որը պետք է ի հայտ գա մինչև 3 տարեկանը սոցիալական հաղորդակցման ժամանակ կիրառվող ընկալական կամ արտահայտչական խոսքում, ընտրողական սոցիալական կապվածություններում կամ փոխադարձ սոցիալական փոխազդեցություններում, ֆունկցիոնալ կամ սիմվոլիկ խաղում։ Հետազոտվողները պետք է ևս վեց այլ նշաններ ցուցաբերեն ախտորոշման երեք հիմնական ոլորտներում՝ կապված սոցիալական փոխազդեցությունների որակական խանգարումների, հաղորդակցման քանակական թերությունների, վարքի, հետաքրքությունների և գործունեության սահմանափակ/կրկնողական/կարծրատիպային նմուշների հետ։ ՀՄԴ-10 տարբերակում է բարձր ֆունկցիոնալ աուտիզմ և ցածր ֆունկցիոնալ աուտիզմ ունեցող մարդկանց՝ ավելացնելով մտավոր հետամնացության լրացուցիչ դասիչը ։
Խոսքային-լեզվական թերապիա
Խոսքային-լեզվական թերապիան կարող է օգնել աուտիզմ ունեցող այն մարդկանց, որոնք կարիք ունեն զարգացնել հաղորդակցական հմտությունները ։ Ըստ
«Աուտիզմը խոսում է» կազմակերպության՝ «խոսքային-լեզվական թերապիան նախատեսված է համապատասխանեցնելու խոսքի մեխանիզմները խոսքի նշանակության և սոցիալական օգտագործման հետ» ։ Ցածր ֆունկցիոնալ աուտիզմ ունեցող մարդիկ հնարավոր է չկարողանան հաղորդակցվել բանավոր խոսքով։ Խոսքի թերապիստները (լոգոպեդները) կարող են սովորեցնել ավելի արդյունավետ հաղորդակցվել ուրիշների հետ կամ աշխատել խոսքի բաղադրիչների զարգացման վրա ։ Խոսքի թերապևտը պլան է կազմում, որը կենտրոնացած է երեխայի կարիքների վրա։
Էրգոթերապիա
Էրգոթերապիան աուտիզմ ունեցող երեխաներին և մեծահասակներին սովորեցնում է ամենօրյա հմտություններ, որոնք օգնում են հաղթահարել առօրյա խնդիրները, ինչպես օրինակ անձնական հիգիենան և շարժումները։ Այդ հմտություններն այնուհետև տեղափոխվում են նրանց տուն, դպրոց կամ աշխատավայր։ Թերապևտները շատ հաճախ օգնում են այցելուներին իրենց միջավայրը հարմարեցնել իրենց հմտությունների մակարդակին ։ Թերապիայի այս տեսակը կարող է օգնել աուտիզմ ունեցող մարդկանց ավելի ներգրավված լինել իրենց միջավայրում ։ Էրգոթերապևտը պլանը կազմում է՝ հենվելով այցելուի կարիքների և ցանկությունների վրա և աշխատում է այդ նպատակների ձեռքբերման ուղղությամբ։
Զգայական ինտեգրացիա
Զգայական ինտեգրացիան օգնում է աուտիզմ ունեցող մարդկանց հարմարվել տարատեսակ զգայական ազդակներին։ Աուտիզմ ունեցողներից շատերը կարող են գերզգայուն լինել որոշակի ազդակների նկատմամբ, ինչպես օրինակ լույսերը և ձայները, ինչը նրանց չափազանցված արձագանքի պատճառ է դառնում։ Մյուսները կարող են չարձագանքել կոնկրետ ազդակի, օրինակ երբ մեկը խոսում է իրենց հետ ։ Թերապիաների շատ տեսակներ ներառում են խաղի տարբեր ձևեր, ինչպես ճոճանակները, ցատկարանները և այնպիսի խաղալիքները, որոնք օգնում են ներգրավվել զգայական ազդակների մեջ ։ Թերապևտները պետք է այնպիսի պլան կազմեն, որը կենտրոնացած լինի խթանման այն տեսակների վրա, որոնց մեջ անձը կարիք ունի ինտեգրվելու։
Կիրառական վարքային վերլուծություն (ԿՎՎ)
Կիրառական վարքային վերլուծությունը (ԿՎՎ) կենտրոնանում է անհատի վարքի փոփոխությունների վրա։ Մասնագետը պետք է հատուկ պլան կազմի, որն օգտագործում է վարքային ուսուցման տեխնիկաները, ինչպիսիք են դրական և բացասական խրախուսանքը, ժամանակի ընթացքում ավելացնելու կամ պակասեցնելու կոնկրետ վարքերը ։ Որոշ ուսուցանվող հմտություններ ներառում են սոցիալական, խաղային և հաղորդակցական կարողությունները ։
Ֆունկցիոնալության պիտակների քննադատություն
Աուտիզմի հետ կապված իրավունքների բազմաթիվ ակտիվիստներ անհամաձայնություն են հայտնում «բարձր ֆունկցիոնալ աուտիզմ» և «ցածր ֆունկցիոնալ աուտիզմ» դասակարգումների գործածման վերաբերյալ, պնդելով, որ «ցածր ֆունկցիոնալ» պիտակը պատճառ է դառնում երեխայից քիչ սպասումների ձևավորման և նրան որպես նվազ կարողունակ դառնալու ։ Ավելին, ֆունկցիոնալության պիտակների քննադատները պնդում են, որ անձնավորության ֆունկցիոնալությունը կարող է օրից օր տատանվել, իսկ դասակարգումներն այս հանգամանքն ի նկատի չեն առնում  ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Աուտիզմ
Վերխնեկալինովկա (Կաշարսկի շրջան)
Վերխնեկալինովկա (Верхнекалиновка), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կաշարսկի շրջանում։ Մտնում է Կաշարսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կաշարսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր
Վերիորա (Էստոնիայի շրջան)
Բնակչություն
2007 թվականի տվյալներով շրջանում բնակվում էին 1588 մարդ։ Բնակչության խտությունը շրջանում կազմում էր 7,93 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի շրջաններ
Բոսնիա-Պոդրիանական կանտոն
Բոսնիա-Պոդրիանական կանտոն (Bosansko-podrinjski kanton, Bosansko-podrinjska županija, Босанско-подрињски кантон), Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնության 10 կանտոններից մեկը, որը մտնում է Բոսնիա և Հերցեգովինայի կազմի մեջ։ Կանտոնի վարչական կենտրոնն է Գորաժդե քաղաքը։
Աշխարհագրություն
Կանտոնը տեղակայված է երկրի արևելյան հատվածում, որը սերբական տարածքում բոսնիական հատվածի գրեթե անկլավ է։ Իր մեջ ներառում է ութ համայնք՝ Գորաժդե, Պալե Պրաչա և Ֆոչա Ուստիկոլինա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի վարչական բաժանում Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնության կանտոններ
Տիգրանակերտ (մայրաքաղաք)
Տիգրանակերտ (Մարտիրուպոլիս), քաղաք Մեծ Հայքի Աղձնիք նահանգի Նփրկերտ գավառում, Արևմտյան Տիգրիսի ձախակողմյան վտակ Քաղիրթի օժանդակ Նիկեփորիոնի ափին ։ Հիմնադրել է Ք.ա․ 70 թվականին Տիգրան Մեծը։
Կովալևկա (գյուղ, Նեմիրովի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Կովալևկա գյուղում բնակվում էր 3 783 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 16984 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 222,74 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Նեմիրովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Կոպտևո (գյուղ, Մոնաստիրշչինսկի շրջան)
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Մոնաստիրշչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Սալնաձոր (Մոտկանի գավառ)
Սալնաձոր, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Մոտկանի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Վերխնեմակեևկա (Կաշարսկի շրջան)
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կաշարսկի շրջանի բնակավայրեր
Ցինկապատում
Ցինկապատում, ցինկով կամ ցինկի համաձուլվածքով մետաղական շինվածքը պատելու եղանակ՝ վերջինիս մակերևույթը կոռոզիայից պաշտպանելու համար։ Ցինկապատումը մետաղապատման պրոցեսի առավել տարածված և շահավետ տեսակն է։ Ցինկապատման են ենթարկում պողպատե թերթերը, ժապավենները, մետաղալարերը, մեքենաների և սարքերի դետալները, խողովակաշարերը։ Տարբերում են ցինկապատման տաք (հալած ցինկի մեջ շինվածքն ընկղմելով), փոշիացումով, էլեկտրոլիտային (տես Գալվանատեխնիկա) և դիֆուզիոն եղանակներ։
Ատամանովո (գյուղ, Սուխոբուզիմսկի շրջան)
Ատամանովո (Атаманово), գյուղ Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Սուխոբուզիմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2275 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Սուխոբուզիմսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:1647 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Գրիգոր Նազիկյան
Գրիգոր Ադամի Նազիկյան, հայ մանկավարժ։ Մանկավարժական գիտությունների դոկտոր (1974), պրոֆեսոր (1976): Հայրենական պատերազմի (1941-1945) մասնակից։ Հունաստանի կոմկուսի անդամ։
Կենսագրություն
Գրիգոր Նազիկյանը ծնվել է 1909 թվականի հունիսի 10-ին, Օվաճըք (Իզմիրի մարզ) գյուղում։ 1920-1922 թվականներին սովորել է Զմյուռնիայի Մեսրոպյան վարժարանում։ Հունաստանի կոմկուսի անդամ։ 1930-1931 թվականներին Աթենքում խմբագրել է «Ժողովրդի ձայն», 1931-1934 թվականներին՝ «Նոր շարժում» թերթերը։ 1932 թվականին հայրենադարձել է 1944-1950 թվականներին՝ Հայաստանի ժողկրթության թանգարանի տնօրեն, 1962-1969 թվականներին՝ Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի մանկավարժության և հոգեբանության ամբիոնի վարիչ։ 1969 թվականից դասախոսել է Երևանի տարբեր բուհերում ։ Մասնակցել է Հայրենական պատերազմին (1941-1945)։
Աշխատությունները նվիրված են մանկավարժության տեսության ու պատմության հարցերին, արևմտահայության տնտեսական, քաղաքական և մշակութային կյանքին։ Հեղինակ է «Արևմտահայ մանկավարժական միտքն ու դպրոցը (19-րդ դարի սկզբից մինչև 19-րդ դարի 50-60-ական թվականները)» (1969) մենագրության, «Ակնարկներ Սովետական Հայաստանի հանրակրթական դպրոցի պատմության» (1955, համահեղինակ) գրքի։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Մանկավարժական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Ջելոնգ
Ջելոնգ    (Ջիլոնգ    ; Geelong  ,  ,  ), նավահանգստային քաղաք Ավստրալիայի Վիկտորիա նահանգում։ Տեղակայված է Քորիո ծովախորշում՝ Բարուոն գետի՝ դրա մեջ թափվելու վայրում (Պորտ Ֆիլիպ ծոցի արևմտյան մասը)։ Բնակչությունը կազմում է 191 440 մարդ (2016) , ինչի շնորհիվ այն նահանգի երկրորդ խոշորագույն քաղաքն է և գտնվում է նրա մայրաքաղաք Մելբուռնից 75 կմ հարավ-արևմուտք։ Ավստրալիայի խոշորագույն գավառական քաղաքներից մեկն է։ Ջելոնգն իր անունն ստացել է 1837 թվականին նահանգապետ Ռիչարդ Բրուքից (անգլ.՝ Richard Burke) ըստ աբորիգեններին տրված տարածաշրջանի անվանման՝ Jillong, ինչը նշանակում է «հովիտ» կամ «լանջեր» ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ավստրալիայի քաղաքներ
Բոհեմյան պուրակ
Բոհեմյան պուրակ (Bohemian Grove), 11 կմ² տարածք ունեցող հանգստի վայր Կալիֆորնիայի Մոնթե Ռիո քաղաքում՝ 20601 Bohemian Avenue հասցեով։ Այն պատկանում է Սան Ֆրանցիսկոյում տեղակայված տղամարդկանց հայտնի արվեստի մի ակումբին, որը հայտնի է որպես Բոհեմյան ակումբ։ Սկսած 1899 թվականից ամեն տարի՝ հուլիս ամսին Բոհեմյան պուրակ են գալիս աշխարհի ամենաազդեցիկ մարդիկ այս վայրում ամառային երկու շաբաթ արձակուրդ անցկացնելու համար։
Բոհեմյան ակումբում շատ են արվեստի մարդիկ, հատկապես՝ երաժիշտները, ինչպես նաև բարձրաստիճան գործանական առաջնորդները, կառավարությունների պաշտոնյաները (ներառյալ՝ ԱՄՆ նախագահներին) և ԶԼՄ-ների հրատարակիչները։ Ակումբի բացառիկ առանձնահատկությունն է այն, որ ակումբում անդամակցելու համար պետք է 15 տարի լինել հերթի մեջ։ Բոհեմյան պուրակ կարող են գալ նաև անդամների կողմից հրավիրված հյուրերը, հատուկ ստուգում անցնելուց հետո։
Բոհեմյան պուրակ զինանիշագիտական կարգախոսն է՝ «Սարդոստայն հյուսող սարդերը այստեղ չեն գալիս», որը ենթադրում է այն, որ բոլոր խնդիրները և առևտրային գործարքները պետք է թողնել դրսում։ Ի հակասություն կարգախոսի, կան պուրակում կայացած քաղաքական և առևտրային գործարքների վկայություններ։ Բոհեմյան պուրակը հայտնի է իր Մանհեթենյան նախագծով, որը քննարկվել է հենց այդտեղ 1942 թվականի սեպտեմբերին և հիմք է դարձել հետագայում ատոմային ռումբի ստեղծմանը։ Էռնեստ Լոուրենսից և ռազմական պաշտոնյաներից բացի Պուրակի այցելուներից հայտնի են Հարվարդի նախագահը, Standard Oil-ի և General Electric-ի ներկայացուցիչները։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1878 հիմնված Կալիֆոռնիայում  Կատեգորիա:Դավադրության տեսություններ ԱՄՆ-ում
Վերխնեսվեչնիկովո (Կաշարսկի շրջան)
Վերխնեսվեչնիկովո (Верхнесвечниково), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Կաշարսկի շրջանում։ Վերխնեսվեչնիկովսկի գյուղական համայնքի վարչական կենտրոնն է։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կաշարսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր
831
Մահեր
Կատեգորիա:831 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Նովայա Մարյանովկա
Նովայա Մարյանովկա (Нова Марянівка), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Ռոդոմիշլինսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովայա Մարյանովկա գյուղում բնակվում էր 36 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,262 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 137,4 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Ռոդոմիշլինսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
E!
«E!» (պաշտոնապես՝ «E!: Entertainment Television», թարգ.՝ ժամանցային հեռուստատեսություն), ամերիկյան կաբելային և արբանյակային հեռուստատեսություն։ Հեռուստաալիքով հիմնականում ցուցադրվում են ժամանցային ծրագրեր, ռեալիթի շոուներ, հեռուստաֆիլմեր և այլն։ Հեռուստաալիքն ունի շուրջ 88 միլիոն արբանյակային հեռուստադիտողներ Միացյալ Նահանգներում, և 600 մլն՝ աշխարհի մյուս երկրներում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան հեռուստաընկերություններ Կատեգորիա:Ժամանցային հեռուստաընկերություններ Կատեգորիա:Ռուսալեզու հեռուստաալիքներ Կատեգորիա:Անգլալեզու հեռուստաալիքներ
Վելյակյուլա (գյուղ, Պիհտլա շրջան)
Վելյակյուլա (Väljaküla), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Պիհտլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 17 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Պիհտլա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Պիումիի գավառ
Պիումիի գավառ (Microrregião de Piumhi) գավառ Բրազիլիայում, մտնում է Մինաս Ժերայսի նահանգի մեջ։ Մտնում է Կամպու դաս Վերտենտիս մարզի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 80 316 մարդ 2006 թվականի տվյալով։ Զբաղեցված տարածքը 7644,932  կմ²։ Բնակչության խտությունը 10,5  մարդ/կմ²։
Գավառի կազմ
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.
Կատեգորիա:Բրազիլիայի գավառներ Կատեգորիա:Մինաս Ժերաիս նահանգի գավառներ
(2256) Վիշնևսկի
(2256) Վիշնևսկի (Wisniewski), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1960 թվականի սեպտեմբերի 24-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,090724 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5516 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,6299 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1984,67 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,18139 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 0,46° անկյուն։
Վիշնևսկի աստերոիդը պատկանում է Ֆեմիսի աստերոիդների ընտանիքին, որի մեջ ներառված են այս պահին հայտնի 535 անդամներ։ Ընտանիքի ներքին սահմանը անցնում է 3,08 ա. մ., իսկ արտաքին սահմանը՝ 3,24 ա. մ. հեռավորության վրա։ Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է C դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս C Կատեգորիա:Ֆեմիսի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1960 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
832
Մահեր
Կատեգորիա:832 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Ապարինսկի (Ուստ-Դոնեցկի շրջան)
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Ուստ-Դոնեցկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի խուտորներ
Կոպտևո (գյուղ, Նովոդուգինսկի շրջան)
Կոպտևո (Коптево), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի բնակավայրեր
Կորժով (ավան, Նեմիրովի շրջան)
Կորժով (Коржів), ավան Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Նեմիրովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կորժով ավանում բնակվում էր 0 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,039 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Նեմիրովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ
Լուի Կլոդ դե Սեն-Մարտեն
Լուի Կլոդ դը Սեն-Մարտեն ( Louis Claude de Saint-Martin, ), Ֆրանսիացի միստիկ, ով իր աշխատանքները ստորագրել է «Անհայտ Փիլիսոփա» կեղծանունով։ Մարտինիստների հոգևոր ուսուցիչ։
Կենսագրություն
Լուի Կլոդ դը Սեն-Մարտենը ծնվել է Ամբուազեում աղքատ, բայց հայտնի ընտանիքում։ Հետևելով հոր ցանկությանը, սկզբում նա դարձավ իրավաբան, իսկ այնուհետև անցավ ծառայության Բորդոյի կայազորում, որտեղ տեղի ունեցավ Մարտինես դե Պասկուալի (Պասկուալիսի) հետ նրա հանդիպումը, որին սովորաբար անվանում են պորտուգալացի հրեա (սակայն, ավելի ուշ ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս, որ, հավանաբար, նա եղել է իսպանացի կաթոլիկ), որի առեղծվածային ուսմունքը ուղղված էր գաղտնի պաշտամունքին։ 1771 թվականին Սեն-Մարտենը հեռացավ բանակից, որպեսզի դառնա միստիցիզմի քարոզիչ։ Սեն-Մարտենի ելույթները նրան դարձրեցին ցանկալի հյուր Փարիզում, սակայն նրա չափազանց նախաձեռնությունը հանգեցրեց բազմաթիվ ուղևորությունների սկզբում Անգլիա, որտեղ արդյունքում նա ծանոթացավ անգլիացի միստիկ Ուիլյամ Լոույի հետ, այնուհետեև՝ Իտալիա և Շվեյցարիա։ 1788 թվականին Ստրասբուրգում նա ծանոթացավ Շառլոտա դե Բյոկլինի հետ, որը ծանոթացրեց նրան Յակոբ Բյոմեյի աշխատանքներին։ Քանի որ Սեն-Մարտենը արիստոկրատ էր, Ֆրանսիական հեղափոխության ընթացքում նա ներկալվեց, իսկ նրա ունեցվածքը ամբողջությամբ առգրավեցին։ Ավելի ուշ նա տեղի իշխանությունների կողմից ազատ արձակվեց, որոնք ուում էին նրան ուսուցիչ նշանակել։ Սեն-Մարտենը մեծացել է որպես բարեպաշտ կաթոլիկ, միշտ հավատարիմ մնալով Եկեղեցուն, նրա առաջին «Մոլորությունների և ճշմարտության մասին» աշխատանքը ներառված էր «Արգելված գրքերի ինդեքսում»։ Նա մահացել է 1803 թվականի հոկտեմբերի 23-ին Օնեյում ։
Աշխատություններ
Սեն-Մարտենը առաջինն էր, ով գերմաներենից ֆրանսերեն է թարգմանել Յակոբ Բյոմեյի աշխատանքները։ Հաջորդ տարիները նա ամբողջությամբ նվիրել է իր հիմնական աշխատանքները գրելուն և Բյոմեյի թարգմանություններին։ Սեն-Մարտենի հետաքրքրությունների մասին մենք տեղեկանում ենք նրա հրատարակած նամակներից։ Նա հիացած էր սպիրտուալիզմով, մագնիսական թերապիայով, կախարդական կանչով և Էմանուել Սվեդենբորգի ստեղծագործություններով։ Սեն-Մարտենի հիմնական աշխատանքները՝ «Նամակ ընկերոջը կամ փիլիսոփայական և կրոնական նկատառումները ֆրանսիական հեղափոխության մասին» (Lettre à un ami, ou Considérations philosophiques et religieuses sur la révolution française), «Կայծակը մարդկային հասարակության մեջ» (Éclair sur l’Association humaine), «Մտքերի բանականություն կամ փիլիսոփայական հայացք բնության էակներին, առարկաներին և նրանց գոյությանը» (L’Esprit des choses ou Coup d'œil philosophique sur la nature des êtres et sur l’objet de leur existence), «Մարդը, նրա իրական բնույթը և ծառայությունը» (Le Ministère de l’Homme-Esprit)։ Մնացած տրակտատները լույս են տեսել մի գրքում, որը կոչվում է «Հետմահու աշխատանքներ» (oeuvres posthumes 1807)։
Ազդեցություն
Սեն-Մարտենի աշխատանքների երկրպագուները միավորվեցին ընդհանուր խմբում, որը ստացավ «Սեն-Մարտենի ընկերները» անվանումը, իսկ արդյունքում հայտնի դարձան որպես մարտինիստներ։ Նրանք մեծ ազդեցություն ունեցան «Ոսկե Արշալույս Գերմետիկ շքանշանի» ստեղծման գործում։
Ռուսական մարտինիզմը XVIII դարի թագավորական արքունիքում
Եվրոպայում ճանապարհորդելով, Սեն-Մարտենը Գերմանիայում գտնվելու ընթացքում ընկերացավ Ռուդոլֆ Զալցմանի հետ։ Զալցմանը շատ էր օգնում Սեն-Մարտենին և նրան ներկայացրեց ալքիմիական «Անհայտ փիլիսոփաների շքանշանին» («Order des Ubekannte Philosophen»)։ Հայտնի է, որ Սեն-Մարտենը հսկայական ազդեցություն է ունեցել ռուսական մասոնների վրա մինչ իր այցը Ռուսաստան։ Նրա «Մոլորությունների և ճշմարտության մասին գիրքը», որը լույս է տեսել 1775 թվականին, լայն տարածում էր գտել ռուսական մասոնների շրջանում ։ Սեն-Մարտենի ռուս ընկերների թվում էր իշխան Ալեքսեյ Բորիսովիչ Կուրակինը, իշխան Ալեքսանդր Գալիցինը և Նիկոլայ Իվանովիչ Նովիկովը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Կեղծանուններ
Nulla poena sine lege
Քրեական իրավունքում հայտնի «nullum crimen, nulla poena sine lege» սկզբունքը (չկա հանցանք, չկա պատիժ առանց օրենքի) տեսակետներից մեկի համաձայն սկիզբ է առնում 1215 թվականի անգլիական «Ազատությունների մեծ խարտիայից», որի 39-րդ հոդվածը նշում էր, որ ոչ մի ազատ մարդ չէր կարող ձերբակալվել, դատապարտվել առանց բարոնների օրինական դատի կամ առանց օրենքի։ Ըստ մյուս տեսակետի սկզբունքն արդյունք է 18-րդ դարի ֆրանսիական մեծ հեղափոխության, որը հաստատեց անհատի գերակայությունը սոցիումի նկատմամբ ։ Այս սկզբունքի առաջացման նպատակը պետության և դատարանի հայեցողության նվազեցումը, և անձի՝ միայն օրենքի հիման վրա դատապարտվելու ողջամիտ ակնկալիքն ապահովելն էր։ Այս իմաստով դիպուկ է Ֆրանսիացի փիլիսոփա Մոնտեսքիոյի հետևյալ միտքը՝ «Դատավորը օրենքի բերանն է» , այսինքն դատարանը կաշկանդված է օրենքներով և որոշում կայացնելիս չի կարող դուրս գալ դրանց շրջանակներից։ Հենց Մոնտեսքիոյի և Իտալացի Չեզարե Բեկարիայի շնորհիվ այս սկզբունքը լայն տարածում գտավ, իսկ լատիներեն ձևակերպման (nullum crimen, nulla poena sine lege) հեղինակը Գերմանացի իրավագետ Փաուլ Յոհանն Անսելմ ֆոն Ֆոյերբախ Էր ։