cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ուստինովկա (գյուղ, Կարդիմովսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կարդիմովսկի շրջանի բնակավայրեր
Շոռոշո
Շոռոշո  (Chorrochó), համայնք Բրազիլիայի հյուսիսարևելյան տարածաշրջանում՝ Բաիա նահանգի կազմում   ։ Գտնվում է Բաիա մարզում։ Մտնում է Պաուլու Աֆունսու գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 10 585 մարդ՝ 2007 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 2 647,887 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 4,0 մարդ/կմ2։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բաիա նահանգի բնակավայրեր
Ազգաբանություն
Ազգաբանություն, էթնոլոգիա ( -ազգ + լոգոս), տերմին, որով մի շարք գիտնականներ նշում էին ազգերի մշակույթի զարգացման ընդհանուր օրենքներն ուսումնասիրող գիտությունը, ի տարբերություն ազգագրության, որը, ըստ նրանց, միայն պետք է նկարագրի ազգերի կենցաղն ու սովորույթները։
Խորհրդային գիտությունը չի ընդունում նման բաժանումը, հետևաբար և՝ ազգաբանություն տերմինը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ազգագրություն
Մանվել Ազատիկյան
Կենսագրություն
Ծննդավայրում նախնական կրթությունն ստանալուց հետո, 1912 թվականին մեկնել է ԱՄՆ, սովորել Ֆիլադելֆիայի դպրոցներից մեկում, հետևել նկարչական արվեստին։ 1918 թվականին ընդունվել է Փենսիլվանիայի Գեղարվեստների ակադեմիա։ 1921 թվականին մեկնել է Փարիզ, ուսումնասիրել Լուվրի թանգարանը։
Ստեղծել է մի շարք կտավներ, որոնք բարձր են գնահատվել օտար արվեստագետների կողմից, հատկապես «Ռուս բանաստեղծը», «Վաղահաս գարունը», «Մերկը», «Իսպանացի աղջիկը» և այլն, որոնք ցուցադրվել են Փարիզի նկարիչների սալոնում։ 1923 թվականին վերադարձել է ԱՄՆ, գործերը ցուցադրել Ուոլդորֆ Աստորիայի և Փենսիլվանիայի Ակադեմիայի ցուցահանդեսներում։ Մահացել է Նյու-Յորքում 1925 թվականին 22 տարեկանում ։
(9009) Տիրսո
(9009) Տիրսո (Tirso), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1984 թվականի ապրիլի 23-ին Վինչենցո Զապալայի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,263734 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9394 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,588 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1244,05 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,289378 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,99° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1984 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Վինչենցո Զապալայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Խստագույն խնայողության քաղաքականություն
Խստագույն խնայողության քաղաքականություն (նաև՝ տնտեսման քաղաքականություն, խստագույն տնտեսման քաղաքականություն), երկրի պետական ապարատի վարած բյուջետային քաղաքականության տարատեսակներից մեկը, երբ այդ երկիրն ապրում է ֆինանսատնտեսական ծանր ժամանակներ՝ ճգնաժամ, լճացում, ետընթաց։ Որպես կանոն՝ այդպիսի կուրս վարվում է ի պատասխան տնտեսության մեջ ի հայտ եկած այնպիսի բացասական երևույթների, ինչպես՝ գերարտադրությունը (օրինակ՝ 1980-ական թվականներին Ռումինիայի Սոցիալիստական Հանրապետությունում իրականացված խստագույն տնտեսման քաղաքականությունը), ինչպես նաև վերավարկավորման ճգնաժամը, բյուջեի դեֆիցիտը (պակասուրդը) և/կամ ընթացիկ հաշիվների հետ տարվող օպերացիաների կտրուկ նվազումը (օրինակ՝ 2008 թվականից հետո տեղի ունեցած եվրոպական պարտքային ճգնաժամը)։
Խստագույն խնայողության քաղաքականությունն առաջին հերթին արտահայտվում է բյուջետային ոլորտի աշխատողների աշխատավարձերի ու սոցփաթեթների կրճատմամբ, թոշակների ու սոցիալական կողմնորոշում ունեցող այլ ծրագրերի կրճատմամբ և զուգահեռաբար՝ հարկերի հավաքագրման ծավալների ավելացմամբ։ Ներկայումս վարվող ազատ սպառման տնտեսական համակարգում խստագույն խնայողության քաղաքականությունն իր ամբողջության մեջ համարվում է ճգնաժամային երևույթների դեմ պայքարի ոչ արդյունավետ միջոց, քանի որ երկրի տնտեսությունը փաստացի հասցնում է մշտական «դեֆլյացիոն պարույրի» վիճակի ։ Այդուհանդերձ՝ հաճախ, ելնելով ոչ թե ֆինանսատնտեսական, այլ քաղաքական հաշվարկներից, շարունակում են գործադրել խստագույն խնայողության քաղաքականություն, երբեմն էլ ադպիսի քաղաքականություն է փաթաթվում, պարտադրվում այն երկրներին, որոնք կորցրել են վերահսկողությունն իրենց ֆինանսների նկատմամբ։ Նման դեպքերում մեծամասամբ որպես հիմնավորում նշվում է երկրի բյուջեի պակասուրդը (դեֆիցիտը) նվազեցնելու, ինչպես նաև՝ եվրոպական միասնական արժույթը՝ եվրոն պահպանելու ձգտումը։ Ընդ որում՝ խստագույն խնայողության քաղաքականությունը երբեմն համադրվում է այլ «պատժամիջոցների» հետ. օրինակ՝ անհատական բանկային հաշիվների էքսպրոպրիացիա պետության կողմից (բանկային հաշիվների սառեցում, կապիտալի արտահանման սահմանափակում և այլն, ինչպես տեղի ունեցավ 2012-2013 թվականներին կիպրոսյան ֆինանսական ճգնաժամի ընթացքում)։
Այնպիսի իրավիճակներում, երբ խստագույն խնայողության քաղաքականության ետևում կանգնած են լինում որոշակի քաղաքական շրջանակներ, հնարավոր է դառնում հակակառավարական տրամադրությունների աճը, որոնք հաճախ ուղղված են լինում ոչ միայն քաղաքական գործիչների որոշակի շրջանակի, այլև այն պետությունների դեմ, որոնց ներկայացուցիչներն են այդ գործիչները (օրինակ՝ հակագերմանական տրամադրությունների աճը Հունաստանում և Կիպրոսում)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Քաղաքականություն Կատեգորիա:Տնտեսություն Կատեգորիա:Տնտեսագիտություն
(1145) Ռոբելմոնտե
(1145) Ռոբելմոնտե (Robelmonte), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1929 թվականի փետրվարի 3-ին Էժեն Դելպորտի կողմից Ուքլում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,423575 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1336 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7136 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1378,11 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,261228 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,21° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1929 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էժեն Դելպորտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Վարազ-Տիրոց Բ Բագրատունի
Վարազ-Տիրոց Բագրատունի (590-646), Հայոց մարզպան 628- 634 թվականներին։ Հայոց, ապա Վրկանից մարզպան Սմբատ Բագրատունի Բազմահաղթի որդին։ Ապրել է Պարսից արքա Խոսրով 2-րդ Փարվեզի պալատում, եղել նրա մատռվակը։
Քուշանների դեմ հոր տարած հաղթանակի առթիվ ստացել է «Զավիտյան Խոսրով» («հավերժ հաղթանակ» կամ «հավիտյան Խոսրովին հավատարիմ» իմաստով) պատվանունը։ Հայոց տանուտեր և մարզպան է դարձել Կավատ Բ-ի օրոք։ Օգտվելով պարսկ․ տերության թուլացումից՝ սպարապետ Թեոդորոս Ռշտունու հետ վարել է անկախ քաղաքականություն։ Ըստ պատմիչ Սեբեոսի, նրա օրոք երկիրը շենացել է։ Շուտով Վարազ-Տիրոց Բագրատունու դեմ պայքար է սկսել Ատրպատականի պարսիկ մարզպան Խոռոհ Որմիզդի որդի Ռոստոմը, որը նպատակադրվել էր դառնալ Հայոց մարզպան։ Վարազ-Տիրոց Բագրատունին ստիպված է եղել ընտանիքի հետ Դվինից անցնել Տարոն, ապա Կոստանդնուպոլիս, որտեղ նրան պատվով հյուրընկալել է Հերակլիոս կայսրը։ Սակայն Հերակլիոսի դեմ ապստամբություն կազմակերպելու մեղադրանքով Վարազ-Տիրոց Բագրատունին աքսորվել է Աֆրիկա։
646 թվականին, աքսորից վերադառնալով Կոստանդնուպոլիս, ծպտյալ եկել է Հայաստան և հաստատվել Տայքում։ Կոստաս 2-րդ կայսրը հրամայել է փախուստի համար ձերբակալել Վարազ-Տիրոց Բագրատունուն, բայց Հայոց կաթողիկոս Ներսես Գ Տայեցու միջնորդությամբ նա կայսերն ուղարկել է հավատարմության գրավոր երդում, նշանակվել Հայոց իշխան, ստացել կյուրոպաղատի կոչում և արծաթե գահ։ Հանկարծամահ է եղել մինչև կայսեր, հրովարտակի տեղ հասնելը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բագրատունիներ Կատեգորիա:Հայոց մարզպաններ Կատեգորիա:Սպերի իշխաններ
Պիդուլա
Պիդուլա (Pidula), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Կիհելկոննա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 20 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Կիհելկոննա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Դավուլբազ
Դավուլբազ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ղանղալի շրջանի համայնքներ
Քարի տարեգրության թանգարան
Քարի տարեգրության թանգարան (Daş salnamə muzeyi), քարի մշակման արհեստին նվիրված թանգարան։ Թանգարանի ցուցադրությունը թույլ է տալիս ակնառու կերպով հետևել ներկայիս Ադրբեջանի տարածքում քարի մշակման ավանդույթների զարգացման և կայացման փուլերին։ Թանգարանում պահվում են նաև Հայաստանի տարածքից ապօրինի տեղափոխված և «ադրբեջանական» ներկայացվող նմուշներ։ Քարե տարեգրության թանգարանը գտնվում է Պետական դրոշի հրապարակում, ստեղծվել է Հեյդար Ալիևի հիմնադրամի կողմից ։
Պատմություն
Շենքը, որտեղ գտնվում է թանգարանը, կառուցվել է 1901 թվականին Սիմենս եղբայրների կողմից։ Շենքում գործում էր Բաքվում նավթով աշխատող առաջին էլեկտրակայանը։ Այնուհետև շենքը հիմնանորոգվել և վերածվել է քարե տարեգրության թանգարանի։
Թանգարանի բացումը տեղի է ունեցել 2015 թվականին հունիսի 8-ին։  Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահ Իլհամ Ալիևը, ինչպես նաև Հեյդար Ալիևի հիմնադրամի նախագահ Մեհրիբան Ալիևան և հիմնադրամի փոխնախագահ Լեյլա Ալիևան ծանոթացել են թանգարանին ։
Ցուցադրություն
Թանգարանում ցուցադրվում են քարամշակման բազմաթիվ օրինակներ, որոնք հայտնաբերվել են Ադրբեջանի ներկայիս տարածքում, ինչպես նաև` Հայաստանի տարածքից ապօրինի տեղափոխված նմուշներ։
Հնագույն ցուցանմուշների մեծ մասը կենցաղային իրեր են` գործնական նշանակությամբ։ Ներկայացված են նաև նախնադարյան մարդկանց պարզունակ աշխատանքային գործիքներ։
Թանգարանում ներկայացված են նաև «Գոբուստան» և «Գալա» արգելոցներից բերված ժայռապատկերներ։
Ցուցադրության հիմնական մասը ներկայացված է Շիրվան-Ապշերոն գոտում հայտնաբերված միջնադարի տապանաքարերով։ Գերեզմանաքարերն ու տապանաքարերը տեղեկություններ են հաղորդում միջնադարի տարբեր հասարակական-քաղաքական, սոցիալական, մշակութային, գաղափարական իրադարձությունների մասին։
Թանգարանի ցուցադրությունը ներառում է նաև Ադրբեջանի ժողովրդական նկարիչ Հուսեյն Հագվերդիևի «Շնչերակ» աշխատանքը (2014 թվական)։
Ցուցահանդեսում ներկայացված ցուցանմուշների միջոցով դիտողաբար կարելի է հետևել Ադրբեջանի ներկայիս տարածքում քարամշակման ավանդույթների պատմական զարգացմանն ու կայացման փուլերին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ադրբեջանի թանգարաններ
Ազբար Ադամ
Ազբար Ադամ, հայ աշուղ։
Կենսագրություն
Ծնվել է Փարաքար գյուղում։ Հորինել է սիրային, բարոյախրատական, երգիծական երգեր ու դաստաններ՝ հայերեն, պարսկերեն և թուրքերեն։ Նյութական դժվարությունների պատճառով զբաղվել է կոշկակարությամբ։ 1840 թվականին ականատես է եղել Արարատ լեռան հրաբխային ժայթքմանը, որի մասինի գրել է տաղ՝ «Երգ ի վերայ ավերման և խորասուզման Ակոռի գեղջ ի 20 յունիսի 1840 ամի» ։ Ազբար Ադամին ճանաչել և գնահատել է Խ. Աբովյանը։
Հայտնի գործեր
Հայտնի են՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ աշուղներ
Շապկի (գյուղ, Կոբելյակի շրջան)
Շապկի (Шапки), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Շապկի գյուղում բնակվում էր 73 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Երեք պինգվին
«Երեք պինգվին» («Три пингвина»), խորհրդային տիկնիկային մուլտֆիլմ, որ նկարահանվել է «Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայում 1961 թվականին Ալեքսեյ Լապտևի «Պիկը, Պակը և Պոկը» («Пик, Пак, Пок») բանաստեղծության հիման վրա։
Սյուժե
Երեք պինգվին՝ Պիկը, Պակն ու Պոկը, շատ համերաշխ ապրում են մեծ, կապույտ սառույցի հովանու ներքո՝ թափանցիկ տան մեջ։ Առավոտյան ընկերների ուրախ եռյակն զվարթ դուրս է գալիս բակ, մարմնամարզություն անում, լվացվում հալվող ջրի կաթիլներով, որ թափվում են սառցալեզվակներից։ Հետո ընկերները վերցնում են կարթերը, ուռկանը, դույլն ու երգելով գնում օվկիանոսից ձուկ որսալու։ Ինչ ասես, որ չի հանդիպում նրանց ճանապարհին. նրանք ստիպված են լինում բարձրանալ լեռը, հաղթել խորը անդունդներ, երբեմն հանդիպում են այնպիսի վայրէջքներ, որ պինգվիններն ցած են սահում, ընկնում ու վնասվածք ստանում, բայց նորից ոտքի են կանգնում ու շարունակում ճանապարհը։
Հավանաբար նրանք չէին կարողանա հաղթահարել այդ բոլոր փորձությունները, եթե չունենային հետևյալ կարգախոսը՝ «Ինքդ զոհվիր, բայց ընկերոջդ փրկիր»։ Այդ կարգախոսով էին ապրում պինգվիններն ու միշտ օգնում էին մեկը մյուսին, մխիթարում իրենք իրենց։ Հաջող ձկնորսությունից հետո երեք ընկերները հավասար բաժանում են որսը, ապա կուշտ ճաշում աղը դրած համեղ ձկով։ Բայց մի անգամ պինգվինները կուշտ ուտելուց հետո որոշում են ննջել ոչ մեծ սառցակտորի ներքո, բայց հանկարծ նկատում են մնացած մեկ ձուկ, և նրանցից ոչ մեկը չի ցանկանում այն կիսել ուրիշի հետ։ Արդյունքում պինգվինները վիճում են և բաժանվում ընդմիշտ։
Վերաթողարկում DV-ով
Մուլտֆիլմը բազմիցս վերաթողարկվել է DVD-ով մուլտֆիլմերի հավաքածուներում.
Գրականություն
Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:«Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայի մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:1961 մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր պինգվինների մասին
Վիլհելմինա Հոլադեյ
Վիլհելմինա Քոուլ Հոլադեյ (Wilhelmina Cole Holladay, ծնյալ՝ Քոուլ, ), արվեստի ամերիկացի հավաքորդ և հովանավոր։ Արվեստի կանանց ազգային թանգարանի համահիմնադիրն է ու 2006 թվականին արժանացել է արվեստի ազգային մեդալի։
Վաղ կյանք
«Բիլլի» անունով Վիլհելմինան ծնվել է 1922 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Նյու Յորք նահանգի Էլմիրա քաղաքում ։ Հայրը գործարար էր, մայրը՝ տնային տնտեսուհի ։  Սիրել է մայրական տատիկին, որն իր մեջ սերմանել է գեղեցիկի ընկալումը ։ 1944 թվականին ավարտել է Էլմիրայի քոլեջն արվեստի պատմության մեջ գիտական աստիճանով։ Շարունակել է արվեստի պատմություն ուսումնասիրել Կոռնելի համալսարանում, որից հետո 1953-1954 թվականներին հետագա ուսումը շարունակել է Փարիզի համալսարանում ։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում աշխատել է Միացյալ Նահանգների ռազմաօդային ուժերում և Չինաստանի դեսպանատանը։ Վերջին կարգավիճակում աշխատանքի է անցել Չան Կայշիի կնոջ մոտ, որպես սոցիալական քարտուղար ։ Ուոլաս Հոլադեյին հանդիպել է, երբ վերջինս ռազմածովային սպա էր Վաշինգտոնում․ հետագայում ամուսնացել են ։
Կարիերա
Արվեստի հավաքորդությամբ ամուսիններն սկսել է զբաղվել 1950-ական թվականներից։ 1970-ական թվականներին դեպի Եվրոպա կատարած ուղևորության ընթացքում Վիեննայի Արվեստի պատմության թանգարանում և Մադրիդի Պրադո թանգարանում տեսել են Կլարա Փիթերսի ստեղծագործություններն ու հիացել դրանցով ։ Նրանք պարզել են, որ ո՛չ Փիթերսը, ո՛չ էլ որևէ այլ նկարչուհի նշված չէ ժամանակի առաջատար գեղարվեստական տեքստերում։ Այդ պահից նրանք սկսել են մասնագիտանալ կին նկարիչների նշանավոր գործերը ձեռք բերելու մեջ, որոնց թվում էին՝ Էլիզաբեթ Վիժե լը Բրոնը, Արտեմիզիա Ջենտիլեսկին ու Անգելիկա Քաուֆմանը ։ Հավաքել են 150 նկարչի ու քանդակագործի 500 ստեղծագործություն ։
Արվեստի կանանց ազգային թանգարան
Ամուսինները 1981 թվականին հմնադրել են Կանացի արվեստի ազգային թանգարանը, որին նվիրաբերել են կին նկարիչների աշխատանքների իրենց հավաքածուն։ Առաջին երկու տարվա ընթացքում թանգարանը գործել է Հոլադեյների տանը։ Նա խորհրդակցել է արվեստաբան Էնն Սազերլենդ Հարիսի հետ՝ իր անձնական հավաքածուն երկարաժամկետ տեղաբաշխելու վերաբերյալ, իսկ վերջինս առաջարկել է գտնել կանանց արվեստին նվիրված թանգարան ։ 1987 թվականին թանգարանը Վաշինգտոնում ձեռք է բերել նախկին մասոնական մի տաճար՝ որպես մշտական տեղավայր ։ Թանգարանում պահվում է արվեստի մշտական հավաքածու, ներկայացվում են փոփոխվող հատուկ ցուցահանդեսներ և ներկայացումներ, վարվում է գրադարան և հետազոտական կենտրոն, հրատարակվում են ցուցահանդեսային կատալոգներ ու առաջարկվում է կրթական ծրագրավորում ։
Անձնական կյանք
Վիլհելմինան 1945 թվականին ամուսնացել է Ուոլաս Ֆ․ Հոլադեյի հետ։ 2012 թվականին իր ամուսինը մահացել է։ Ունեցել են երկու զավակ՝ Ուոլաս «Հապ» կրտսերն ու Սքոթ Քոուլը ։
Մահացել է 2012 թվականի մարտի 6-ին Վաշինգտոնի իր տանը 98 տարեկանում․ մահվան պատճառը չի հայտարարվել ։
Պարգևներ և մրցանակներ
1996 թվականին ընդգրկվել է Կանանց ազգային փառքի սրահում։ Հինգ տարի անց արժանացել է «Women's Caucus for Art Lifetime Achievement Award» մրցանակին ։ 2005 թվականին Մուրի արվեստի և դիզայնի քոլեջից ստացել է տեսլական կնոջ մրցանակ, հաջորդ տարի արժանացել արվեստի ազգային մեդալի և Առողջության հետազոտությունների ազգային կենտրոնից՝ «Foremother Award» մրցանակի ։ Ստացել է նաև երկու արտասահմանյան մրցանակ․ Ֆրանսիայի կառավարության կողմից Պատվո լեգեոնի շքանշան և Նորվեգիայի պետական պարգև Արժանիքների շքանշան ։
Ստեղծագործություն
Հեղինակել է Էյբվիլ Պրեսի կողմից հրատարակված «A Museum of Their Own: National Museum of Women in the Arts» գիրքը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացիներ Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ
Տապերոա (Բաիա)
Տապերոա (Taperoá), համայնք Բրազիլիայում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Բաիա մարզում։ Մտնում է Կրուզեյրու դու Ժերեմոաբու գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 15 121 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 408,576 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 37,0 մարդ/կմ²։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1569 թվականին։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բաիա նահանգի բնակավայրեր Կատեգորիա:1569 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
(9010) Կանդելո
(9010) Կանդելո (Candelo), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1984 թվականի ապրիլի 27-ին Վինչենցո Զապալայի կողմից Լա Սիլյայում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1984 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Վինչենցո Զապալայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Վալչետա (դեպարտամենտ)
Վալչետա (Departamento de Valcheta), դեպարտամենտ Արգենտինայում, Ռիո-Նեգրո պրովինցիայի կազմում։ Տարածքը՝ 20457 կմ2։ Բնակչությունը՝ 4900 մարդ։ Բնակչության խտությունը՝ 0,2 մարդ/կմ2։
Դեպարտամենտը սահմանակից է՝
Խոշորագույն բնակավայրեր
Կատեգորիա:Արգենտինայի դեպարտամենտներ
Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտ
Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտը հիմնադրվել է 1944 թ.-ին`  դերասանական, ռեժիսորական, թատերագիտական բաժիններով։ Ինստիտուտի առաջին տնօրենն էր արվեստի վաստակավոր գործիչ, ՀՍՍՀ ժողովրդական արտիստ Վավիկ Վարդանյանը։  Տարբեր տարիների ինստիտուտում դասավանդել են արվեստի և մշակույթի  անվանի գործիչներ` Վարդան Աճեմյանը, Արմեն Գուլակյանը, Հրաչյա Ղափլանյանը, Հայկուհի Գարագաշը, Մետաքսյա Սիմոնյանը, Սրբուհի Լիսիցյանը, Զարեհ Մուրադյանը, Ռուբեն Զարյանը, Վահրամ Թերզիբաշյանը, Գրիգոր Բոյաջիևը, Հայկ Գյուլիքեխվյանը, Լուիզա Սամվելյանը, Հենրիկ Հովհաննիսյանը և այլք։
2011/2012 ուսումնական տարում բուհում ստեղծվել են երեք ֆակուլտետ` Թատրոնի, Կինոյի, հեռուստատեսության և անիմացիայի, Արվեստի պատմության, տեսության, կառավարման։ ԵԹԿՊԻ-ում գործում է հեռակա ուսուցման բաժինը, նախապատրաստական բաժինը։  Բուհն ունի մասնաճյուղեր Գյումրիում, Վանաձորում, Գորիսում։ Սկսած 1961 թ.-ից մեր բուհում սովորում են  օտարերկրացի ուսանողներ` այդ թվում սփյուռքահայեր։ ԵԹԿՊԻ-ն սերտորեն համագործակցում է մերձավոր և հեռավոր արտասահմանի մի շարք համալսարանների, ակադեմիաների հետ։ ԵԹԿՊԻ-ի ուսանողները մասնակցում են հանրապետական և միջազգային ստեղծագործական մրցույթների, փառատոների և դառնում հաղթողներ, դափնեկիրներ, գլխավոր մրցանակակիրներ։
Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտում ուսումնական գործընթացները կազմակերպվում են մասնագիտացված և հոսքային լսարաններում, արվեստանոցներում, դահլիճներում, կինո և  տեսա-սրահներում, տաղավարներում։ Ինստիտուտն ունի մասնագիտական հարուստ գրադարան՝ շուրջ 44.000 կտոր գրականությամբ, ֆիլմա և տեսադարաններ։ Ինստիտուտը հրատարակում է «Կինո/թատրոն» հանդեսը և «Հանդես» գիտամեթոդական ամենամյա ժողովածուն:
2018թ․-ից ԵԹԿՊԻ-ն մասնակցում է Էրազմուս+ դրամաշնորհային շարժունության ծրագրին՝ Իռլանդիայի  Դուն Լեարի Դիզայնի և տեխնոլոգիաների ինստիտուտի և Հայաստանի գեղարվեստի պետական ակադեմիայի հետ։
Բաժինը մշտապես աշխատանքներ է իրականացնում դրամաշնորհների ստացման, միջազգային շարժունության ծրագրերին մասնակցելու նպատակով։
ԵԹԿՊԻ-ն անդամակցում է UNESCO-ի կատարողական արվեստների միջազգային ցանցին 2014թ.-ից ։
ԵԹԿՊԻ-ն այսօր լայնորեն ներգրավված է միջազգային ծրագրերում։ Բաժինը տարեցտարի ավելացնում է միջազգային գործնկերների հետ հաստատվող համագործակցությունների շրջանակը
ԵԹԿՊԻ Գյումրիի մասնաճյուղ
Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի Գյումրու մասնաճյուղը կազմավորվել է 1997 թ. ՀՀ կառավարության թիվ 231 որոշմամբ։ Այն Շիրակի մարզում գործող թատերական արվեստի ուսուցման միակ բարձրագույն ուսումնական հաստատությունն է։ 2007-2008 ուսումնական տարվանից մասնաճյուղն անցել է երկաստիճան ուսուցման  համակարգի` բակալավրիատի և մագիստրատուրայի, ներդրվել է կրեդիտային  համակարգը։  Ուսումնական գործընթացը կազմակերպվում է մայր բուհի կողմից հաստատված և պետական կրթական չափորոշիչներին համապատասխանող ուսումնական  պլաններով և ծրագրերով։
Հաստատությունում դասավանդում են մասնագիտական կրթություն և մանկավարժական փորձառություն ունեցող մասնագետներ։
Մասնաճյուղը  գործում է հարմարավետ  մասնաշենքում։  Ապահովված է ընդարձակ լսարաններով, փորձասեյակներով, պարասրահով, անհրաժեշտ տեխնիկական սարքավորումներով  հագեցած արվեստաբանության,  հումանիտար  առարկաների, կինոդիտումների,  բեմանկարչության, սեղանի շուրջ աշխատանքի  կաբինետ-լաբորատորիաներով, լուսանկաչության  սրահով,  գիտական  գրադարանով,  ուսանողական թատրոնի դահլիճով։  Մասնաճյուղի լավագույն շրջանավարտները  համալրում  են  Գյումրու Վ. Աճեմյանի անվան  դրամատիկական, Ալիխանյանի անվան տիկնիկային թատրոնների թատերախմբերը և տեղական հեռուստա և ռադիո ընկերությունները։   Շրջանավարտներից շատերն իրենց հետբուհական ուսումը շարունակում են ասպիրանտուրայում։ 2022-ին իրականացվել է համագործակցում Վանաձորի մասնաճյուղի հետ։
2020-ի փետրվարին մրցութային կարգով մասնաճյուղի տնօրեն վերընտրվեց մանկավարժական գիտությունների թեկնածու Հակոբ Զիլֆիմյանը:
Ռեժիսուրա
Բեմական խոսք
Էլիզա Գյուլեսերյան
Հրաչուհի Ջինանյան
Աննա Հեքեյան
Գրետա Մեջլումյան
Զարուհի Ներսեսյան
Սոֆիկ Սարգսյան
Արմինե Անդրեասյան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1944 հիմնադրված ուսումնական հաստատություններ
Սրապիոն Թղլյան
Սրապիոն Թղլյան, հայ դրամատուրգ, կրթական գործիչ։
Կենսագրություն
Ծնվել է Կ. Պոլսում։ Նախնական կրթությունն ստացել է ծննդավայրում, ապա ուսումը շարունակել է Վենետիկի Ռաֆայելյան վարժարանում, ավարտել է 1858 թվականին, վերադարձել Կ. Պոլիս, դարձել Տատյան ամիրաների տան ուսուցիչ, միաժամանակ ֆրանսերեն ավանդելով մի շարք տներում և դպրոցներում։ Երկար տարիներ որպես ուսուցիչ աշխատել է Սկյուտարի ճեմարանում աճեցնելով բազմաթիվ աշակերտներ, որոնք հետագայում դարձել են հայտնի դեմքեր, ինչպես Պետրոս Դուրյանը, Հարություն Մրմրյանը, Մելքոն Կյուրճյանը, Արշակ Չոպանյանը։ 1860-ականների սկզբներից գրել է պիեսներ, որոնք բազմիցս բեմադրվել են պոլսահայ բեմում։ Այդ պիեսներից են՝ «Էլեոնորա», «Դարանակալ պանդոկը», «Մասյաց դյուցազնուհի», «Կույրն Տիրան», «Մեծն Տրդատ», «Սափփո քերթողուհի» և այլն։ Եղել է պոլսահայ թատրոնին մոտ կանգնած անձնավորություն։ 1860-1870-ականներին Պոլսում խաղացվող եվրոպական մելոդրամաներից շատերը թարգմանել է նա, ինչպես՝ «Արյան բիծ», «Արքայն զբոսնու», «Երկու հիսնապետք», «Լիոնի սուրհանդակը», «Լյուսի Դիդիե», «Սեր առանց համարման»։ Ապրել է երկար, բայց 1880-ականներից հեռացել է հասարակական-մշակութային կյանքից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտահայ դրամատուրգներ Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Ուստինովո (գյուղ, Ուչալինսկի շրջան)
Ուստինովո (Устиново, Үстинәү), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ուչալինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 23 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ուչալինսկի շրջանի բնակավայրեր
Դարսյախ
Դարսյախ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Հովիվների երկրպագությունը (նկար, Կորեջիո)
«Հովիվների երկրպագությունը» (Adorazione dei pastori) նկարը պատկանում է Վերածննդի ժամանակաշրջանի իտալացի նկարիչ Կորեջիոյի վրձնին, որը ավարտին է հասցվել մոտավորապես 1530 թվականին։ Դրված է Դրեզդենի պատկերասրահում։
Նկարագրություն
Ղուկասի ավետատարանի համաձայն՝ հրեշտակը երևում է հովիվներին և հայտնում Փրկչի ծննդյան մասին։ Նկարում պատկերված են լույսի շողերով համակված թռչող հրեշտակներ։ Հովիվը արդեն գոմում է։ Նա ցնծում է, քանի որ սեփական աչքերով տեսնում է նորածին Քրիստոսին։ Հովվի շունը զգուշորեն հոտոտում է մսուրը, որտեղ Մանուկն է, և կարծես հենց նրանից է արձակվում կախարդական լույսը՝ ողողելով երջանիկ Աստվածածնի դեմքը։ Աղախիններից մեկը կուրացած է լույսից, մյուսը ցնծում է հովիվների հետ։ Հովսեփը չի մասնակցում համընդհանուր գործողությանը, նա պատկերված է երկրորդ պլանում ավանակին խնամելիս։
Նկարը Ալբերտո Պրատոների կողմից պատվիրվել էր 1522 թվականի հոկտեմբերին Սուրբ Պրոսպերո եկեղեցու ընտանեկան մատուռի համար, որտեղ նկարը տեղադրվել է 1530 թվականին։ 1640 թվականին դուքս Ֆրանչեսկո I դը Էստեն այն տարել է իր անձնական պատկերասրահ, իսկ 1746 թվականին նկարը տեղափոխվել է Դրեզդեն։
Կորեջիոյի ստեղծագործությունը առանձնանում է լույսի և ստվերի նորարական մոտեցմամբ։ Իր աշխատանքում նկարիչը օգտագործել է լույսը՝ հավասարակշռություն ստեղծելու ձախ կողմից կենդանացող տեսարանի և աջից նկատվող լուռ ուրախության միջև։ Պատահական չէ, որ այս նկարը անվանել են առաջին նշանավոր գիշերային տեսարանը եվրոպական գեղանկարչության մեջ :Այստեղ Քրստոսի ծնունդը վերածվում է հրաշք լույսի, թեև Կորեջիոն առաջինը չէր, որ մեկնաբանում է Հիսուսի կերպարը որպես «աշխարհի լուսատու»։ «Հովիվների երկրպագությունը» նկարը ազդել է Լոմբարդյան դպրոցի շատ նկարիչների աշխատանքների վրա։ Այն նմանօրինակելու առիթ է եղել այնպիսի վարպետների համար, ինչպիսիք են Կամիլո Պրոկաչինին, Լուկա Կամբիազոն, Գվիդո Ռենին, Դոմենիկինոն, ավելի ուշ Ֆեդերիկո Բարոչին և Կառլո Մարատան։
Հղումներ
Կատեգորիա:Կորեջիոյի նկարներ Կատեգորիա:Դրեզդենի պատկերասրահի նկարներ Կատեգորիա:Իտալիայի արվեստ Կատեգորիա:1530 նկարներ Կատեգորիա:Նոր Կտակարանի սյուժեով նկարներ Կատեգորիա:Հրեշտակներն արվեստում
(1146) Բիարմիա
(1146) Բիարմիա (Biarmia), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1929 թվականի մայիսի 7-ին Գրիգորի Նեույմինի կողմից Սիմեիզում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,045043 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,2723 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,8178 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1940,83 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,185487 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 17,06° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1929 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Գրիգորի Նեույմինի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ժան-Ռիշար Բլոկ
Բլոկ Ժան Ռիշար (Jean-Richard Bloch, ), ֆրանսիացի գրող, հրապարակախոս։ Ֆրանսիայի կոմունիստական կուսակցության անդամ 1921 թվականից ։
Կենսագրություն
Բլոկ Ժան Ռիշարը 1910 թվականին հիմնադրել է «Ազատության ճիգ» պարբերականը։ Իր հոդվածներում պաշտպանել է առաջավոր արվեստը։ «Ափ» (1912) նովելների ժողովածուում քննադատել է շովինիզմը, «․․․ Եվ ընկերություն» (1917) վեպում տվել է բուրժուազիայի աստիճանական անկումը, «Բեռնատար նավի վրա» (1924), «Քրդական գիշեր» (1925) վեպերում պատկերել է աշխատավորների ճակատագիրը։ 1923 թվականից Ռ․ Ռոլանի հետ ղեկավարել է «էրոպ» հանդեսը, Լ․ Արագոնի հետ հիմնադրել «Се soir» (1937) թերթը։ Նրա քննադատական և հրապարակախոսական գործերը հրատարակվել են «Կառնավալի վերջը» (1920), «Դարի ճակատագիրը» (1931) և «Կուլտուրայի վերածնունդը» (1936) հոդվածների ժողովածուներում։ 1934 թվականին մասնակցել է սովետական գրողների համագումարին։ Ֆրանկոյական խռովության օրերին եղել է Իսպանիայում, «Իսպանիա, Իսպանիա» (1936) գրքում քննադատել ֆաշիզմն ու այն անտեսող տերություններին։ Ֆաշիստական օկուպացիայի տարիներին անցել է ընդհատակ, մասնակցել Դիմադրության մամուլի աշխատանքներին։ Հրատարակած «Մատնված Ֆրանսիայից դեպի զինված Ֆրանսիան» (1949) գիրքն արժանացել է խաղաղության ոսկե մեդալի։ ժամանակակից լեգենդների հիման վրա գրել է պիեսներ («Վերջին տիրակալը», 1926)։ Մոսկվայում հրատարակել է «Տուլոն» (1943) դրաման, որը պատմում է ֆրանսիացի հայրենասերների հակաֆաշիստական պայքարի մասին։ Եղել է Հայաստանում, իր տպավորությունները հրատարակել «էրոպ» հանդեսում։ Հայաստանի մասին գրել է նաե «Շոգեքարշ JNC 15» կինոսցենարը։ Պատերազմից հետո ընտրվել է ֆրանսիական հանրապետության խորհրդի անդամ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պեր Լաշեզ գերեզմանատանը թաղվածներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի հրեաներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դրամատուրգներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրաքննադատներ Կատեգորիա:Փարիզ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կոմունիստներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի վիպասաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի սոցիալիստներ Կատեգորիա:Հրեա գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:Փարիզի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի հրապարակախոսներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի լրագրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ֆրանսիացի վիպասաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի պատմաբաններ
Շենգուրի (գյուղ, Կոբելյակի շրջան)
Շենգուրի (Шенгури), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Պիհա
Պիհա (Piha), գյուղ Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Վառբլա շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Վառբլա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Ադրանո
Ադրանո  (Adrano), կոմունա Իտալիայում, Սիցիլիա մարզում՝ Կատանիայի գավառում։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սբ. Նիկոլո Պոլիտին։ Քաղաքի տոնը նշվում է օգոստոսի 3-ին։ Անտիկ ժամանակներում քաղաքում էր գտնվում Ադրան աստծու գլխավոր տաճարը։
Ուրց
Ուրց (Thýmus), խուլեղինջազգիների (շրթածաղկավորների) ընտանիքի բազմամյա խոտաբույսերի կամ կիսաթփերի ցեղ։ Հայաստանում շատ տարածված ու ժողովրդի կողմից լայնորեն գործածվող բույս է։ Հայտնի է մոտ 150 (այլ տվյալներով՝ 400) տեսակ։
Հայաստանում
Հայաստանում՝ 5 տեսակ՝
Կենսաբանական նկարագիր
Ցողունը գետնամերձ է, խիստ ճյուղավորվող, բարձրությունը՝ 10-30 սմ, հիմքում՝ փայտացած։ Տերևները հակադիր են, ամբողջական, կոթունավոր կամ նստադիր, ձվաձև կամ նշտարաձև։ Ծաղկաբույլը գլխիկանման է կամ ընդհատվող հասկանման, ծաղիկները՝ մանր, վարդագույն, մանուշակագույն կամ սպիտակ։
Ծաղկում է հունիս-սեպտեմբերին։ Պտուղը կազմված է 4 ընկուզանման մասերից (էրեմներից)։
Քիմիական կազմ
Ուրցը պարունակում է 0.5 - 1% եթերայուղ, որի բաղադրիչներն են՝ թիմոլը, կարվակրոլը, ցիմոլը, տերպինենը, բորնեոլը, ցինգիբերենը։ Պարունակում է նաև հետևյալ քիմիական տարրերը՝ կալիում, կալցիում, մագնեզիում։ Բուժման նպատակով օգտագործում են ուրցի վերգետնյա մասը, որը կտրում են բույսի ծաղկման ընթացքում, չորացնում բացօթյա պայմաններում։
Կիրառություն
Այն օգտագործում էին դեռևս հին Հունաստանում, և խորհրդանշում էր խիզախություն։ Հռոմեացի զինվորները խիզախություն և ուժ ավելացնելու համար լողանում էին ուրցի ջրով։ Դեղաբույսը բուժական առումով ունի կիրառման շատ հին պատմություն։ Հին Եգիպտացիները այն օգտագործում էին որպես կրծքային և մարսողությունը լավացնող միջոց։ Ավիցեննան բույսից ստացված եթերայուղը քսելու ձևով օգտագործել է գլխացավերի, իսկ ամբողջ բույսը բղկոցների, փսխման, ասթմայի, ողողումների ձևով՝ բերանի խոռոչի բորբոքումների և անգինայի ժամանակ։
Ամիրդովլաթը նշում է, որ դեղաբույսը առանձին կամ յուղի, գինու, մեղրի կամ այլ նյութերի հետ խառնած, բացում է օրգանների խցանումները, միզամուղ է, օգնում է դեղնուկին, զորություն է տալիս ուղեղին, ստամոքսին, կերակրի հետ ուտելուց օգնում է ատամնացավին, ասթմային, ուժեղացնում է տեսողությունը, մաքրում շնչուղիները խուխից, կանոնավորում է շնչառությունը, դուրս բերում կլոր և տափակ որդերը։
Տեսակներ
Հայտնի է 214 տեսակ, բաժանված 8 սեկցիաներում.
Որոշ տեսակներ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դեղաբույսեր Կատեգորիա:Կիսաթուփեր
(1147) Ստավրոպոլիս
(1147) Ստավրոպոլիս (Stavropolis), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1929 թվականի հունիսի 11-ին Գրիգորի Նեույմինի կողմից Սիմեիզում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,27263 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7488 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7964 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1251,39 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,287681 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,88° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1929 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Գրիգորի Նեույմինի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ադրբեջանական ազգայնականություն
Ադրբեջանական ազգայնականություն (Azərbaycan milliyətçiliyi), գաղափարախոսություն, որը հիմնված է հայատյացության վրա։ Ադրբեջանական ազգայնականության ամենաակտիվ պաշտպաններից մեկն է Ֆարիդա Մամեդովան, ով բազմաթիվ հակահայկական աշխատություններ է հրապարակել։ Համաձայն Մամեդովայի, 2005 թվականին Երևանի հարավում տեղի է ունեցել ադրբեջանական Աղադեդե սրբավայրի պղծում, ի պատասխան որի նա ասել է. "Հայտնի է, որ ամբողջ մոլորակում միայն հայ ժողովուրդն է առանձնանում հոգևոր և մարդկային այլ արժեքների բացակայությամբ։ Եվ հենց հայերն էլ յուրացնում են այլ ազգերի մշակույթը` ապրելով ուրիշ երկրներում".
Տես նաև
Կատեգորիա:Ադրբեջանական ազգայնականություն Կատեգորիա:Ադրբեջանական հասարակություն
(9011) 1984 SU
(9011) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1984 թվականի սեպտեմբերի 20-ին Անտոնին Մրկոսի կողմից Կլետում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,34872 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7859 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9115 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1314,76 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,273815 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,09° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1984 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Անտոնին Մրկոսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ֆայրֆլայ Էսթեյթ
Ֆայրֆլայ Էսթեյթ (Firefly Estate, Լուսատտիկների կալվածք), բրիտանացի գրող Նոել Քովարդի տուն-թանգարանը, որը կառուցվել է նրա թաղման վայրում` Ճամայկայի Սենթ Մերի մարզում` Օրակաբեսայից 10 կմ դեպի արևելք։ Տունը ներառվել է Ճամայկայի ազգային ժառանգության ցանկում ։ Ժամանակակից տունը կառուցվել է 1956 թվականին ։  Տան կահավորումը խիստ ​​է, ինչը չի խանգարել Քովարդին տանն ընդունելություններ ու երեկույթներ կազմակերպել։
Պատմություն
Ճամայկայի հյուսիսային ափին գտնվող բլրի գագաթին Քովարդի տունը սկզբում պատկանել է տխրահռչակ ծովահեն և Ճամայկայի նահանգապետ Սըր Հենրի Մորգանին (1635-1688)։ Մորգանը բլրի վրա տուն է կառուցել և այն օգտագործել որպես դիտահարթակ, որը նայում էր Պորտ Մարիայի նավահանգիստին ։ Գաղտնի փախուստի համար Մորգանը հրամայել է թունել փորել դեպի նավահանգիստ։
Տունը Ֆայրֆլայ Էսթեյթ է կոչվել երեկոյան դրա շրջակայքում մեծ թվով թռչող լուսատտիկների պատճառով։ Տարբեր ժամանակներում տան հյուրերն էին Եղիսաբեթ II-ը, Ուինսթոն Չերչիլը, Լոուրենս Օլիվիեն, Սոֆի Լորենը, Էլիզաբեթ Թեյլորը, Ալեք Գինեսը, Պիտեր Օ'Թուլը, Ռիչարդ Բարթոնը, իսկ հարևանությամբ ապրում էին Էրոլ Ֆլինը և Յան Ֆլեմինգը ։
«Անգլիացին իրավունք ունի ապրելու այնտեղ, որտեղ նա կցանկանա», հայտարարել է Ուինսթոն Չերչիլը, երբ գտնվում էր այս տանը, որտեղ Նոել Քովարդին սովորեցնում էր յուղաներկով նկարել ։ Տան արվեստանոցում պահպանվել են Քովարդի հայտնի ընկերների, այդ թվում՝ Լոուրենս Օլիվիեի, Էրոլ Ֆլինի և Մառլեն Դիտրիխի կտավները և լուսանկարները։
Տունը գնելուց Քովարդն իր օրագրում գրել է. «Լուսատտիկ»-ն ինձ տվեց ամենաթանկ օրհնանքը՝ ժամանակ կարդալու և գրելու, մտածելու և միտքս կանոնակարգելու համար, ես սիրում եմ այս վայրը, դա ինձ խորապես հմայում է։ Ինչ էլ որ պատահի այս հիմար աշխարհում, դժվար թե այստեղ ինչ-որ բան պատահի» ։
Քոուըրդը մահացել է սրտամկանի կաթվածից Ֆայրֆլայ Էսթեյթում 1973 թվականի մարտի 26-ին` 73 տարեկան հասակում և թաղվել է մարմարյա դագաղի մեջ, այն պարտեզում, որտեղ նա սիրում էր նստել մթնշաղին, մայրամուտը դիտել, կոնյակ խմել և նայել ծովին ու հարևան բլուրների փարթամ բուսականությունը ։ Այսօր այդ վայրում տեղադրված է Քովարդիի արձանը։ Սիզամարգի քարե խրճիթը, որը ժամանակին դիտահարթակ էր Հենրի Մորգանի համար, վերածվել ` «Սըր Նոել» բարի, հուշանվերների խանութի և ռեստորանի ։
Վասպուրական (այլ կիրառումներ)
Վասպուրական եզրը կարող է վերաբերել.
Ժան Լյուկ Գոդար
Ժան Լյուկ Գոդար (Jean-Luc Godard, ), ֆրանսիացի կինոռեժիսոր, սցենարիստ։ Ֆրանսիական կինոյի «նոր ալիք» ուղղության նախաձեռնողներից։ Կրթությամբ՝ ազգագրագետ։
Կենսագրություն
Ժան Լյուկ Գոդարը ծնվել է 1930 թվականին, Փարիզում։ Կինոքննադատական հոդվածներով հանդես է եկել «Գազետ դյու սինեմա», «Լե Կայե դյու սինեմա» ամսագրերում։ «Օպերացիա Բետոն» կարճամետրաժ կինոնկարով (1954) մուտք է գործել կինո։ Նկարահանել է նաև «Բոլոր տղաները կոչվում են Պատրիկ» (1957), «Պատմվածք ջրի մասին» (1958), «Շառլոտան և իր Ժյուլը» (1958), «Ծուլությունը» (1961), «Ռագոպագ» (1962), «Մեծ կողոպտիչը» (1963) և այլ կարճամետրաժ շարժանկարներ։ 1968 թվականին Գոդարը Անգլիայում նկարահանեց Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների ռասսայական խտրականությունների և Փարիզի ուսանողության զանգվածային դժգոհությունների մասին պատմող «Մեկին գումարած մեկ» կինոնկարը, իսկ 1971 թվականին՝ «Ամեն ինչ կարգին է » շարժանկարը, որի նպատակն էր ճշմարտացիորեն ցույց տալ Ֆրանսիայի քաղաքական իրադրությունը։ Նկարահանել է նաև «Իտալացիները պայքարում են» գունավոր ֆիլմը, որը կառուցված է, ինչպես Գոդարն է բնութագրել, դիալեկտիկայի թեմայի վրա։ Այս ժանրը հեղինակն անվանել է ագիտացիոն-ինտելեկտուալ։ 1975 թվականին Գոդարը նկարահանել է իր «Վերջին շնչում» ֆիլմի շարունակությունը հանդիսացող «Թիվ 2 վերջին շնչում», ինչպես նաև «Ինչպես եք» և «Սոնիմաժ» կինոնկարները։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:1930 ծնունդներ Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 3 ծնունդներ Կատեգորիա:Փարիզ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:«Սեզար» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Փարիզի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի պրոդյուսերներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ազգագրագետներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ Կատեգորիա:Շվեյցարացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Շվեյցարացի սցենարիստներ
Թոմաս Վուլներ
Թոմաս Վուլներ (Thomas Woolner, ), անգլիացի քանդակագործ, բանաստեղծ։ Թոմաս Վուլները Պրեռաֆայելիտների անդամ էր և Ալֆրեդ Թեննիսոնի մտերիմ ընկերը։
Կենսագրություն
Թոմասը ծնվել է Անգլիայի Սաֆոլկ քաղաքում։ 1843 թվականից Թոմասը իր աշխատանքները ցուցադրել է Լոնդոնի Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայում։ 1875 թվականին Թոմասը ընտրվել է Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիա (Լոնդոն) յի անդամ։
Թոմաս Վուլները չէր կիսում նախառաֆայելացիների սերը միջնադարի նկատմամբ, բայց նա լիովին համաձայն էր «Բնությանը նվիրվածության» սկզբունքին, որը հռչակվել էր դեռևս Ջոն Ռասկինի կողմից։
Իր գործերում Վուլները հենց սկզբից հատուկ ուշադրություն էր դարձնում գեղարվեստական մանրուքներին։ Թոմաս Վուլները համբավ ձեռք բերեց իր կիսանդրիների և փորագրությունների շնորհիվ։ Նա ստիպված որոշ ժամանակով արտագաղթել էր Ավստրալիա, բայց հետո վերադարձել էր Մեծ Բրիտանիա, որտեղ իրեն հռչակել էր քանդակագործ և արվեստի ստեղծագործությունների առևտրական։ Առավել հայտնի քանդակներից են «Քաղաքակրթություն» (Civilisation)  և «Վիրջիլիա» քանդակները, որտեղ Վուլները փորձել է պատկերել մարդու լարված վիճակն ու մարդկային կրքերի դինամիկան։ Վիրջիլիան (Virgilia) Ուիլյամ Շեքսպիրի Կորիոլան (ողբերգություն)ան  (Coriolanus)  ողբերգության գլխավոր հերոսի կինն է, Շեքսպիրը փոխառել է Պլուտարքոսի ձեռագրի սյուժեն, որը պատմում է հռոմեական գեներալ Կորիոլանուսին (5-րդ դար) և նրա պայքարը ապստամբների հետ։
Վուլները, աշխատելով Պակի արձանի վրա, անցկացրել է մարդկանց և կենդանիների ականջային խխունջի համեմատություն, որի արդյունքում նա նախ նկարագրել է կառուցվածքը, որը հետագայում կոչվել է «դարվինյան թմբիկ» ։
1864 թվականին Վուլներն ամուսնացել է Ալիս Վուլների հետ։ Սկզբում նա սիրահարված էր Ալիսայի քրոջը՝ Ֆանին, բայց վերջինս նախընտրել է Վուլների գործընկերոջը՝ պրեռաֆայելիտ Ուիլյամ Հանթին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 17 ծնունդներ Կատեգորիա:1825 ծնունդներ Կատեգորիա:Հոկտեմբերի 7 մահեր Կատեգորիա:1892 մահեր Կատեգորիա:Լոնդոն քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:Նկարիչներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Բրիտանացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Պրեռաֆայելիտներ Կատեգորիա:Քանդակագործներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով Կատեգորիա:Բրիտանացի գրողներ
Բզնունի
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Մարիա Թյուդոր (Ֆրանսիայի թագուհի)
Մարիա Թյուդոր (Mary Tudor, ), անգլիացի արքայադուստր, Հենրի VII-ի և Էլիզաբեթ Յորքիի կրտսեր աղջիկը։
Մարիան դարձավ Ֆրանսիայի թագավոր Լյուդովիկոս XII կինը, որը արքայադստրից մեծ էր ավել քան 30 տարի։ Շոտով Լյուդովիկոսի մահից հետո Մարիան ամուսնացավ Չարլզ Բրենդոնի հետ։ Ֆրանսիայում գրանցվեց գաղտնի ամուսնություն, որը իրականացվեց առանց Մարիայի եղբոր՝ Հենրի VIII-ի համաձայնության։ Այդ իրավիճակ պահանջեց Թոմաս Ուոլսիի միջամտությունը և զույգը վերջնական արդունքում ներվեց Հենրի VIII-ի կողմից՝ չնայած նրան, որ նրանք ստիպված եղան մուծել մեծ տուգանք։ Երկրորդ ամուսնությունից Մարիան ունեցավ չորս երեխա։
Մանկություն և պատանեկություն
Մարիան հինգերորդ երեխան էր և Հենրի VII-ի և Էլիզաբեթ Յորքիի երրորդ աղջիկը։ Նա ամուսինների ամենակրտսեր երեխան էր՝ մանկությունը վերապրած։ Հայրական կողմից Մարիան Էդմունդ Թյուդորի և Մարգարետ Բոֆորտի թոռնուհին էր։ Արքայադստեր ծննդյան ժամանակ ողջ էր միայն լորդուհի Մարգարետը, որի պատվին անվանվեց Մարիայի ավագ քույրը։ Մարիան «ամենայն հավանականությամբ» ծնվեց 1496 թվականի մարտին։ Փաստաթուղթը, որը կնքած էր 1496 թվականի, որը վկայում էր արքայադստեր դայակին վճարված հիսուն շիլլինգը /անգլիական դրամ/։ Նաև Էրազմ Ռոտերդամցին կարծում էր, որ աղջիկը չորս տարեկան էր, երբ նա 1499-1500-ական թվականներին հյուրընկալվեց թագավորական մանկասենյակ։
Վեց տարեկան հասակում Մարիան ստացավ սեփական մինի-պալատը՝ բաղկացած «պալատակաների հաստիքներից՝ նշանակված ծառայելու նրան», ուսուցչից և բժշկից։ Արքայադուստրը ուսանել է ֆրանսերեն, լատիներեն, երաժշտություն, պար և ասեղնագործություն։ Երիտասարդության տարիներին Մարիան հայտնի էր որպես Եվրոպայի ամենագեղեցիկ արքայադուստրերից մեկը։ Էրազմ Ռոտերդամցին ասում էր, որ «բնությունը եբեք չի ստեղծել ոչինչ ավելի գեղեցիկ»։
Մանկության տարիներին Մարիան և նրա ավագ եղբայրը՝ ապագա թագավոր Հենրի VIII, շատ մտերիմ էին։ Հետագայում Հենրին ի պատիվ իր քրոջ անվանեց ավագ աղջկան՝ ապագա թագուհի Մարի Թյուդորին, հավանական է նաև «Մերի Ռոզ» ռազմանավը։ Մարիան ընդամենը յոթ տարեկան էր, երբ մահացավ Էլիզաբեթ Յորքին, և հաշվի առնելով դեղագործական հաշիվների քանակը 1504 և 1509 թվականների միջև, կարելի է ենթադրել, որ արաքայադստեր առողջությունը վատացել էր։
Նշանադրություն և առաջին ամուսնություն
1506 թվականին կաստիլական թագավոր Ֆիլիպ I Գեղեցիկի այցելության ընթացքում Մարիային հանձնարարված էր կազմակերպել հյուրերի զվարճությունը, որը ներառում էր պարեր և խաղ։ Հաջորդ տարի Ֆիլիպ I Գեղեցիկը մահացավ և 1507 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Մարիային նշանադրեցին նրա որդու՝ Կառլոս V-ի հետ, ով Սրբազան Հռոմեական կայսրության ապագա կայսերն էր։ Հաբսբուրգների հետ բանակցությունները կապված Կառլի և Մարիայի ամուսնության վերջնական որոշուման հետ անընդհատ հետաձգվում էին, ի հավելումն դրան, Հենրին իմացավ, որ իր դաշնակիցը՝ Մաքսիմիլիան I-ը և Ֆերդինանդ II-ը, գաղտնի հաշտություն են կնքել Ֆրանսիայի հետ։ 1513 թվականին Հենրին չեղարկեց նշանադրությունը։
1514 թվականի օգոստոսին Թոմաս Ուոլսին կնքեց հաշտության պայմանագիր Ֆրանսիայի հետ, որի կետերից մեկն էր անգլիական արքայադստեր ամուսնությունը այրիացած Լյուդովիկոս XII թագավորի հետ, ով Մարիայից մեծ էր 34 տարով։ Երկար տարիների առճակատումից հետո Հենրի VIII-ը հետաքրքրված էր Ֆրանսիայի հետ ալյանսով։ Նա պլանավորում էր ֆրանսիայի թագավորին տալ իր այրիացած քրոջը՝ Մարգրիտին, բայց ի հեճուկս իր դժգոհության նա արդեն հասցրել էր ամուսնանալ շոտլանդացի արիստոկրատի հետ։ Բացի դա Լյուդովիկոսը ավելի շատ հետաքրքրված էր Մարիայով։ Ամուսնությունը կնքվեց 1514 թվականի հոկտեմբերի 9-ին Աբևիլում, Մարիան թագադրվեց նոյեմբերի 5-ին։ Լյուդովիկոսը հույս ուներ, որ երիտասարդ և առողջ կինը կծննդաբերի իրեն արական սեռի ժառանգի, որը այդպես էլ չունեցավ նախկին երկու ամուսնություններից։
Մարիայի և Լյուդովիկոսի անզավակ ամուսնություն ավարտվեց վերջինիս մահով 1515 թվականի հունվարին։ Լյուդովիկոսի մահից հետո գահին բազմեց նրա զարմիկ Ֆրանցիսկ I-ը, ով ամուսնացած էր Լյուդովիկոսի ավագ դստեր հետ։ Ֆրանցիսկ I-ը, դժգոհ լինելով երիտասարդ այրու կարգավիճակից, առաջարկեց օգնություն նրան՝ կազմակերպելով ամուսնություն այն մարդու հետ, ում հետ նա կկամենա, լինի դա իր թագավորությունից կամ նրա սահմաներից դուրս։
Երկրորդ ամուսնություն
Մարիան դժգորհ էր իր քաղաքական ամուսնությունից Լյուդովիկոս XII-ի հետ, քանի որ, ամենայն հավանականությամբ, սիրահարված էր իր եղբոր լավագույն ընկերոջը՝ Չարլզ Բրենդոնին։ Հենրի VIII-ը գիտեր քրոջ զգացմունքների մասին։ Նամակը, որը կնքված էր 1515 թվականին, ասում էր այն մասին, որ Մարիան համաձայնել էր դառնալ Լյուդովիկոսի կինը պայմանով, որ «եթե ինքը կվերապրի ամուսնուն, ապա կամուսնանան նրա հետ, ում սիրում է»։ Այնուամենայնիվ խորաթափանց Հենրին նախատեսում էր նոր ամուսնություն հօգուտ իրեն և թագավորությանը։ Բացի դա, Թագավորական խորհուրդ՝ չցանկանալով Բրենդոնի բարձրացմանը պալատում, նույնպես դեմ հանդես եկավ նրա և Մարիայի կապին։ Ֆրանսիական վանականների զույգը ավելի հեռու գնաց, և զգուշացրեց Մարիային, որ եթե նա ամուսնանա Բրենդոնի հետ, ապա իր կյանքը կկապի սատանայի ծառայի հետ։
Երբ 1515 թվականաին հունվարի վերջին Հենրին Բրենդոնին ուղարկում էր Ֆրանսիա, որպեսզի նա ուղղեկցի արքայադստերը հայրենիք, նա ստիպեց դուքսին, ում սերը արքայադստեր նկատմամբ փոխադարձ էր, խոստանալ չանել առաջարկություն Մարիային։ Երբ Բրեդնոնը արդեն ճանապարհին էր, Հենրին քրոջից նամակ ստացավ, որում նա հավատացնում էր եղբորը, որ կհասնի ամուսնության նրա հետ, ում սիրում է կամ կգնա վանք։ Ֆրանսիայում Մարիան ստիպեց Բրենդոնին մոռանալ թագավորին տված խոստումը։ 1515 թվականի մարտի 3-ին նրանք գաղտնի ամուսնացան հյուրանոցում՝ տասը մարդկանց ներկայությամբ, որոնց թվում էր նաև Ֆրանցիսկ I-ը։ Պաշտոնապես ամուսնությունը արքայադստեր հետ առանց թագավորի թույլտվության համարվում է թագավորական դավաճանություն{{sfn|Yonge|1877|p=335}։ Թագավորը ցնցված էր, և Գաղտնի խորհուրդը կոչ արեց բանտարկել Բրենդոնին կամ միանգամից կախաղան հանել։ Բայց Ուոլսի միջամտությունը, և թագավորի սերը քրոջ և մտերիմ ընկերոջ նկատմամբ թույլ տվեց ամուսիններին ազատվել միայն տուգանքով, որը կազմում էր 24 000 ֆունտ՝ ավելի ուշ ավելացրած Հենրիի կողմից։ վերջ ի վերջո թագավորը ներեց զուգին, և 1515 թվականի մայիսի 13-ին պալատի ներկայությամբ տեղի ունեցավ պաշտոնական արարողությունը։
Մարիան դարձավ Բրենդոնի երրորդ կինը։ 1505 թվականի աշնանաը նա նշաադրվեց Կալեի նահանգապետի դստեր՝ Անն Բրաունի հետ, որից նա ուներ երկու աղջիկ։ Նույն տարում Բրենդոնը կնության առավ Մարգարետ Նևիլլին , այնուամենայնիվ ամուսնությունը չեղյալ համարվեց՝ մտերիմ բարեկամական կապերից ելենելով, նաև Անն Բրաունի հետ նախկինում կնքված համաձայնագրի, որի հետ Բրենդոնը այնուամենայնիվ ամուսնացավ 1508 թվականին։ Այս ամենը պատճառ հանդիսացավ, որպեսզի շատ պալատականներ կարծեին, որ երկու ամուսնություններն էլ (Մարիայի և Բրաունի) անվավեր էին։ Մինչև Ուոլսը չազդեց եկեղեցականների վրա, և նրանք անավավեր համարեցին Նևիլլի ամուսնությունը։ Մարիան պնդեց, որ ամուսնու առաջին ամուսնույթուից ծնված աղջիկները դաստիարակվեին իր սեփական երեխաների հետ միասին։ Ավելի ուշ նա իր տուն ընդունեց նաև որդու հարսնացուին՝։ Անգամ երկրորդ ամուսնության կնքումից հետո Մարիային պալատում անվանում էին «Ֆրանսիայի թագուհի» և ոչ թե դքսուհի, չնայած թագավորը ոչ մի առարկություն չուներ այդ հարցում։ Մարիան՝ երազելով հանգիստ ընտանեկան կյանքի մասին, իր ամուսնու հետ ժամանակի մեծ մասը անցկացնոմ էր պալատից հեռու։ 1518 թվականին նրանք ներկա գտնվեցին արքայադուստր Մարի Թյուդորի և Ֆրանցիսկ III-ի նշանադրության արարողությանը, ինչպես նաև 1520 թվականի հունիսին Հենրիի և Ֆրանցիսկ I-ի հայտնի հանդիպմանը։
Մահ
Մարիայի մահից հետո Չարլզ Բրենդոնը ամուսնացավ իրենց կրտսեր որդու տասնչորս տարեկան հարսնացուի հետ, որի նկատմամբ, ըստ շշուկների, ուներ անձնական հետաքրքրություն դեռ 1531 թվականից։
Գրականություն
Կատեգորիա:Թյուդորներ Կատեգորիա:Անգլիայի թագուհիներ
Դելիկղայա
Դելիկղայա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Ուստինովո (գյուղ, Դեմիդովսկի շրջան)
Ուստինովո (Устиново), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի կազմում։