cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Սելջուկյան սուլթանություն
Պատմություն
11-րդ դարում սելջուկ-թյուրքերը ապրում էին Չինաստանից հյուսիս ընկած տարածքներում և Միջին Ասիայում։ Նրանք զբաղվում էին քոչվորական անասնապահությամբ և տեղից տեղ էին շարժվում իրենց ընտանիքների ու հոտերի հետ միասին։ Նույն դարում նրանք միավորվեցին Սելջուկի շուրջ և սկսեցին արշավանքներ կազմակերպել դեպի արևմուտք՝ Առաջավոր Ասիա։ Այսպես կտրել անցնելով երկար տարածություն թյուրքական հորդաները լցվեցին արևմուտք, շնորհիվ Աբբասյան խալիֆայության թուլացման։
Իրանի կողմից դարպասները բաց էին, արաբները հեռացել էին, Բյուզանդիան զավթել էր հայկական թագավորություններն ու ինքն էլ թուլացել էր և թյուրքերի առաջ ճանապարհները բաց էին։ Առաջավոր Ասիա մտած առաջին վաչկատունները օղուզներ էին, որոնք հետախուզության ու ավարառության նպատակով ներխուժեցին ժամանակի ծաղկող թագավորությունների տիրույթները։
1040 թվականին Դանդանականի ճակատամարտում հաղթանակ տանելով՝ սելջուկ-թյուրքերը սկսեցին Իրանական բարձրավանդակի նվաճումը։ 1040-1055 թվականներին սելջուկները զավթում են Խորասանը, Խորեզմը, Արևմտյան Իրանը և Միջագետքը։ 1055 թվականին սելջուկները գրավում են Բաղդադը։ Աբբասյան խալիֆ ալ-Կաիմը (1031-1075) ճանաչոււմ է սելջուկների առաջնորդ Տուղրիլ բեկի իրավունքները որպես «արևելքի ու արևմուտքի տիրակալ»։ Մինչ այդ, վերոհիշյալ տարածքները կազմում էին Արաբական խալիֆայության մասը։ Սուլթանը դառնում է խալիֆի տեղակալը և աշխարհիկ ղեկավարը, իսկ խալիֆը դառնում է միայն հոգևոր առաջնորդ։
Ալփ-Արսլանի (1063-1072) և Մելիք շահ I-ի (1072-1092) օրոք սելջուկները նվաճողական պատերազմներ են մղում Բյուզանդական կայսրության դեմ, որի արդյունքում գրավում են Հայկական լեռնաշխարհը, Փոքր Ասիան և Սիրիան (Ասորքը)։ Սելջուկ-թյուրքերի արշավանքները Հայաստան տեղի են ունենում 11-րդ դարի կեսին։
1071 թվականին տեղի է ունենում Մանազկերտի ճակատամարտը, որտեղ Բյուզանդական կայսր Ռոմանոս IV Դիոգենեսը գերի է ընկնում։ Դրանով Փոքր Ասիան և Հայկական լեռնաշխարհը մտնում են Սելջուկյան սուլթանության մեջ։ Նրանց գերագահությունն ընդունեցին Վրաց թագավորությունը և նախկին Բագրատունիների թագավորության մաս կազմող Վանանդը, Սյունիքը, Խաչենն և Տաշիր-Ձորագետը։
1077 թվականին կայսրության արևմտյան հատվածում ձևավորվոմ է Փոքր Ասիայի կամ Ռումի սուլթանությունը, որը մայրաքաղաք Իկոնիայի անունով հաճախ կոչվում էր Իկոնիայի սուլթանություն (1077-1307)։ Մինչ այդ անկախ սուլթանություն էր ստեղծվել Սիրիայի տարածքում (1074-1117)։ 1092 թվականին՝ սելջուկյան սուլթան Մալիքշահ I-ի մահից հետո սելջուկյան սուլթանությունը սկսում է թուլանալ։ Նրա դեմ արշավանքի կոչով հանդես է գալիս Հռոմեական կաթոլիկ եկեղեցին՝ պապականության գլխավորությամբ։ Պատրվակը Երուսաղեմն «անհավատներից» ազատագրելն էր։
Թուլացում
1097 թվականին Ֆրանսիայից, Անգլիայից ու Սրբազան Հռոմեական կայսրությունից մեծ թվաքանակով զինվորներ արշավում են Արևելք՝ Հիսուս Քրիստոսի գերեզմանն ազատագրելու պատրվակով։ Այդպես սկսում է խաչակրաց առաջին արշավանքը։ Արդյունքում ստեղծվում են քրիստոնեական նոր պետություններ՝ Եդեսիայի կոմսությունը, Անտիոքի դքսությունը, Երուսաղեմի թագավորությունն ու Տրիպոլիի կոմսությունը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սելջուկյան սուլթանություն Կատեգորիա:Պատմական թյուրքական պետություններ Կատեգորիա:Թուրքիայի պատմություն Կատեգորիա:Արևմտյան Ասիայի պատմություն Կատեգորիա:Մերձավոր Արևելքի պատմական պետություններ Կատեգորիա:Փոքր Ասիայի միջնադարյան պետություններ
Նեջմիյե Պագարուշա
Նեջմիյե Պագարուշա, ալբանացի հայտնի երգչուհի և դերասանուհի Կոսովոյից, նրան հաճախ անվանում են «ալբանական երաժշտության թագուհի» ։
Կենսագրություն
Նեջմիյե Պագարուշան ծնվել է Պագարուշա անունով փոքր գյուղում` Մալիշևո գյուղի մոտ` Կոսովոյում։ Նա տարրական դպրոցն ավարտել է Մալիշևոյում, այնուհետև մեկնել Բելգրադ, որտեղ 3 տարի հաճախել է երաժշտական դպրոցի սոլո երգեցողության բաժինը։ Նա իր երաժշտական կարիերան սկսել է 1948 թվականին` որպես «Ռադիո Պրիստինա»-ի երգչուհի։
Երաժշտության ասպարեզում նրա աշխատանքը տևել է գրեթե 40 տարի, և դժվար է ասել, թե նա ինչ ժանրի է պատկանում, քանի որ նա երգել է գրեթե բոլոր ժանրերում։ Ժողովրդական երաժշտության ժանրում նրա կատարումներն այնքան կատարյալ էին, ինչքան դասական երաժշտությունում, հատկապես` օպերայում։ Պագարուշային անվանում են Կոսովոյի սոխակ (Bilbili i Kosovës), ալբանական երաժշտության թագուհի, մադամ Թիթեռնիկ և այլն։
Նա հայտնի է դարձել ոչ միայն իր հայրենիքում, այլ նաև եվրոպական այլ երկրներում, ինչպիսիք են Ալբանիան, Մակեդոնիան, Բոսնիա և Հերցեգովինան, Բուլղարիան և այլն։ Այդ երկրներում, ինչպես նաև Իսրայելում նա անցկացրել է մի քանի համերգային շրջագայություններ։ Կոսովոյում նա արժանացել է դարի երգչուհու (Këngëtare e shekullit) կոչմանը։
Baresha (Հովվուհի) երգը նրա ամենահայտնի երգերից է։ Դրա հեղինակն իր ամուսինն է` Ռեքսո Մուլիքին, իսկ երգի խոսքերը գրել է Ռիֆաթ Կուկայը։ Պագարուշան խաղացել է շատ թատրոնների բեմերում և ֆիլմերում, ինչպես նաև մրցանակներ է ստացել որպես դերասանուհի։
Կինոարվեստը Երևանում
Կինոարվեստը Երևանում, կինոարվեստի զարգացումը Երևան քաղաքում, ինչպես նաև այդտեղ ստեղծված և նկարահանված ֆիլմերը։
Նեջմիյե Պագարուշա
Կենսագրություն
2012 թվականին նա Ալբանիայի նախագահ Բուժար Նիշանիի կողմից պարգևատրվել է Ազգի պատիվ կոչմամբ ։
Կինոարվեստը Երևանում
20-րդ դար
Կինոարվեստը Երևան մուտք գործեց 20-րդ դարի սկզբին։ Եսայի Ջանփոլադյանի հայտնի թատրոնի շենքում 1906-1907 թթ բացվեց առաջին կինոթատրոնը՝ Բ. Ջանիբեկյանի «Գրանդ Իլլյուզիոն»-ը,  իսկ  նրա  հարևանությամբ,  քաղաքային  այգում՝                      Ա. Գևորգյանի «Ապոլլո»-ն։
Նեջմիյե Պագարուշա
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ալբանացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ալբանացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ալբանացի օպերային երգչուհիներ
Կինոարվեստը Երևանում
20-րդ դար
Կինոարվեստի հետ  առնչվող  ամենավաղ  գրավոր  վկայությունը  Երևանում Վ. Գագուայի և Բ. Ջանիբեկյանի՝ գավառապետին  ուղղված  դիմումն  է՝  կինոթատրոնում  նոր սարքավորում  տեղադրելու  խնդրանքով (1910թ.): Նույն  թվականին  նշված  կինոթատրոնները  տերերի  սնանկության  պատճառով  վերավաճառվում  են,  իսկ  նոր  տերերը,  վերականգնելով  դրանք, կինոարվեստի  ասպարեզում  ապահովում  են  որոշակի  աշխուժություն։  Ժամանակի  մամուլից  կա հիշատակում, որ քաղաքում ցուցադրվել են «Տիտանիկի  կործանումը»,  «1812  թվականը», «Քրիստոսի  կյանքը»  կինոնկարները։
Հայաստանում առաջին նկարահանումները կատարվեցին   դեռևս  1907-1914 թթ., սակայն կինոարվեստի իրական զարգացումն սկսվեց խորհրդային կարգերի հաստատումից հետո։ Հայկական կինոյի ծննդյան պաշտոնական տարեթիվը համարվում է կառավարության  «Պետկինոյի  կազմավորման  մասին» դեկրետի ընդունման  օրը՝ 1923 թ. ապրիլի 16-ը։ Համաձայն այդ դեկրետի՝ մինչև խորհրդայնացումը եղած կինոթատրոններն ազգայնացվեցին։ Նույն տարում Երևանում բացվեց ամառային «Պետկինոն»,  իսկ 1924թ.՝ «Նաիրի»  կինոթատրոնը (Ամիրյան փողոցում)։ «Ապոլլո»-ն վերանվանվեց «Պրոլետար»։ Պետկինոյի տեխնիկական հագեցվածությունն ապահովում էր 1924 թ. բացված կինոլաբորատորիան։
1925 թ. Հայաստանի Ժողկոմխորհի հրավերով Երևան եկավ Համո Բեկնազարյանը և ղեկավարեց հայկական կինոյի կայացման գործընթացը։ 1925-1928 թթ նա ստեղծեց համր ժանրի հինգ կինոնկարներ՝  «Նամուս»,  «Զարե»,  «Շոր և Շորշոր»,  «Խասփուշ»,  «Տունը հրաբխի վրա»։ 1935 թ. նկարահանվեց առաջին հնչուն կինոնկարը՝  «Պեպոն»։ Մի շարք անվանափոխություններից հետո Պետկինոն 1938 թ. վերանվանվեց Երևանի կինոստուդիա, 1957 թ.՝ «Հայֆիլմ», իսկ 1966 թ. անվանակոչվեց Հ. Բեկնազարյանի անվան  «Հայֆիլմ»  կինոստուդիա ։
1937 թվականից Երևանում  նկարահանվում  են  նաև  մուլտֆիլմեր  (առաջինը՝  «Շունն  ու  կատուն»)։  1940-1970թթ. կինոարվեստի այս  ոլորտը  նոր  զարգացում  ապրեց։  Էկրանավորվեցին մի շարք հայտնի մուլտֆիլմեր՝ «Մի կաթիլ մեղր»,  «Փարվանա», «Արևի  հարսնացուն», «Աբու Հասանի մաշիկները» և այլն։
Առաջին հայկական գեղարվեստական հեռուստաֆիլմը («Դեպի բարձունքներ») նկարահանվեց 1958 թ.: 1970 թ. ստեղծվեց հեռուստաֆիլմերի «Երևան» ստուդիան ։
Խորհրդային տարիներին Երևանում բացվեցին 23 կինոթատրոններ՝ «Մոսկվա», «Նաիրի», «Հայրենիք», «Կոմիտաս»,  «Արագած», «Սասունցի Դավիթ», «Հայաստան», «Անի», «Ռոսիա»  (հետագայում՝ «Այրարատ») և այլն։ Ամենահայտնի կինոթատրոնը «Մոսկվան» էր, որը կառուցվել է 1935-1936 թթ. Սբ. Պողոս-Պետրոս եկեղեցու տեղում (ճարտարապետներ՝ Տիրան Երկանյան, Գևորգ Քոչար)։
Հայաստանի անկախացումից հետո Երևանի կինոթատրոնները փակվեցին, բացառությամբ «Մոսկվա» և «Նաիրի» կինոթատրոնների, որոնք շարունակեցին երևանցիներին ծանոթացնել հայ և համաշխարհային կինոարվեստի նորություններին։ 2015 թ. հունիսի 1-ին վերաբացվեց քաղաքի Հարավ-Արևմտյան թաղամասում խորհրդային իշխանության վերջին տարիներին կառուցված «Հայաստան» կինոթատրոնը։ Կինոթատրոնների պակասն աստիճանաբար լրացվեց քաղաքում բացված հանգստի, զվարճանքի և առևտրի նորաոճ համալիրներում գործող կինոսրահներով, որոնք կարճ ժամանակում դարձան նախընտրելի վայրեր երեխաների և մեծահասակների համար։
21-րդ դար
Հայ կինոարվեստը 21-րդ դար թևակոխեց զարգացման նոր հեռանկարներով։ Մայրաքաղաք Երևանում այսօր էլ ապրում և ստեղծագործում են տաղանդավոր կինոռեժիսորներ, ովքեր մասնակցում են միջազգային բազմաթիվ հեղինակավոր կինոփառատոնների և արժանանում մրցանակների։
2004 թ. սկսած ամեն տարի Երևանում կազմակերպվում է «Ոսկե ծիրան» կինոփառատոնը, որի հանդիսավոր բացումը տեղի է ունենում ամռանը` ծիրանի օծման արարողությամբ։ Կինոփառատոնին մասնակցում են հայտնի ռեժիսորներ և դերասաններ։
ՀՀ կառավարության որոշմամբ Համո Բեկնազարյանի անվան «Հայֆիլմ» կինոստուդիա պետական ոչ առևտրային կազմակերպությունը  2006թ. հուլիսին վերակոչվեց «Հայաստանի ազգային կինոկենտրոն» պետական ոչ առևտրային կազմակերպություն։
2007 թ. հոկտեմբերին Երևան այցելեց հանրաճանաչ կինոսցենարիստ և դրամատուրգ Տոնինո Գուերրան ։ Նա հյուրընկալվեց քաղաքապետարանում, եղավ նաև քաղաքի Երևանի պատմության թանգարանում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կինոարվեստ
Վորոշիլովի պողոտա (Դոնի Ռոստով)
Վորոշիլովի պողոտա (Ворошиловский проспект), Ռուսաստանի Դաշնության Դոնի Ռոստով քաղաքի կենտրոնական պողոտաներից մեկը։
Աշխարհագրություն
Հյուսիսից պողոտան հարում է Գագարինի հրապարակին, իսկ հարավային վերջը դուրս է գալիս Դոնի վրայով անցնող Վորոշիլովյան կամրջին։
Պատմություն
Պողոտան կոչվում է ի պատիվ խորհրդային զորահրամանատար, պետական և կուսակցական գործիչ Կլիմենտ Եֆրեմովիչ Վորոշիլովի։
Նախկինում կոչվել է Մեծ պողոտա, իսկ 1912 թվականից` Մեծ Ստոլիպինյան պողոտա , 1958 թվականին վերանվանվել է Կարլ Մարքսի պողոտա։ Անվանափոխությունը տեղի է ունեցել Վորոշիլովի անձն անցանկալի հռչակելուց հետո. այդ ժամանակ նրա պատվին անվանակոչված շատ փողոցներ ու բնակավայրեր փոխեցին անվանումները։ 1970 թվականին պողոտան կրկին վերանվանեցին և մինչ օրս այն չի փոխել իր անունը։
1941-1942 թվականներին պողոտայում գտնվում էր ՀՕՊ-ի դիվիզիոնային շրջանի Ռոստովի շտաբը, որը 1943 թվականին վերանվանվեց ՀՕՊ-ի Ռոստովի կորպուսային շրջան ։
Տրանսպորտ
Վորոշիլովի պողոտան Դոնի Ռոստովի տրանսպորտային գլխավոր զարկերակներից է, այստեղով անցնում են բազմաթիվ ավտոբուսային և մեկ տրոլեյբուսային երթուղիներ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Դոնի Ռոստովի փողոցներ
Ռոխելիո Անտոնիո
Ռոխելիո Անտոնիո, ֆիլիպինցի շախմատիստ, գրոսմայստեր (1993)։
Ֆիլիպինների հավաքականի կազմում մասնակցել է համաշխարհային 10 օլիմպիադայի (1988-2006)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Շախմատի գրոսմայստերներ
Ժեկիե
Ժեկիե  (Jequié), համայնք Բրազիլիայում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Ագլոմերացիա Սոլվադոր մարզում։ Մտնում է Սանտու Անտոնիու դի Ժեզուցի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 148 974 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 3 035,423 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 49,1 մարդ/կմ²։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բաիա նահանգի բնակավայրեր Կատեգորիա:1897 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Հել Հոլբրուք
Հել Հոլբրուք (Hal Holbrook, ամբողջական անունը Հարոլդ Ռոուվ Հոլբրուք կրտսեր Harold Rowe Holbrook Jr., ), ամերիկացի դերասան։ Իր կարիերայի ընթացքում արժանացել է չորս հեռուստատեսային «Էմմի» մրցանակի և ևս վեց անգամ առաջադրվել է նույն մրցանակին, 2008 թվականին «Վայրի պայմաններում» ֆիլմում խաղացած դերի համար երկրորդ պլանի լավագույն դերասան կատեգորիայում առաջադրվել է «Օսկար» մրցանակի, ինչպես նաև 1966 թվականին ստացել է թատերական «Թոնի» մրցանակ։
Վաղ տարիներ
Հել Հոլբրուքը ավարտել է Օհայո նահանգի Գրենվիլում գտնվող Դենինսոնի համալսարանը։
Կարիերա
2008 թվականին «Վայրի պայմաններում» ֆիլմում խաղացած դերի համար երկրորդ պլանի լավագույն դերասան կատեգորիայում առաջադրվել է «Օսկար» մրցանակի։ Հոլբրուքը դարձել է այդ կատեգորիայում մրցանակի առաջադրված ամենածեր մարդը։
2010 թվականին «Անարխիայի որդիները» հայտնի սերիալի երրորդ եթերաշրջանում խաղացել է Քեթի Սագալ հերոսուհու հոր դերը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Փետրվարի 17 ծնունդներ Կատեգորիա:1925 ծնունդներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:«Թոնի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ թատերական դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ Կատեգորիա:Օսկարակիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
Պեչենգա (Սիտայի վտակ)
Պեչենգա (Печеньга), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլոգդայի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Սիտ գետի ձախ ափում՝ 21 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 18 կմ է։ Պեչենգաի ակունքը գտնվում է արևելյան ծայրամասում, Պավլովսկի գյուղի մոտ և Խարովսկից 24 կմ հյուսիս։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Հյուսիսային Դոն գետն է։ Գետի ենթաավազանը Սուխոնան գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Հյուսիսային Դոն։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Ջոն Նոքս
Ջոն Նոքս (John Knox, ), 16-րդ դարի շոտլանդական խոշորագույն կրոնական ռեֆորմատոր, ում գաղափարները դարձել են պրեսբիտերականության հիմքը։
Երիտասարդ տարիները
Հավանակն է, որ Ջորջ Ուիշարտի ճառերի ազդեցության ներքո 1545 թ.-ին Նոքսը դարձավ բողոքական ։ Նա շատ մտերմացավ Ուիշատի հետ և սկսեց ուղեկցել նրան իր ճանապարհորդություններում։ Սակայն 1545 թ.-ի վերջին Կարդինալ Դևիդ Բիտոնը և իր կողմնակիցները բռնեցին Ուիշարտին և շուտով մահապատժի ենթարկեցին։ Ռադիկալ բողոքականները, որպես վրեժ Ուիշարտի մահվան համար գրավեցին Սենտ-Էնդրյուս ամրոցը և մահապատժի ենթարկեցին կարդինալին։ Նոքսը ժամանեց Սենտ-Էնդրյուս և հենց այս իրադարձություններից հետո սկսեց քարոզել բողոքականությունը։
Ջոն Նոքսը Անգլիայում, Շվեցարիայում և Ֆրանսիայում
1549 թ.-ին Նոքսը ազատություն ստացավ և ուղեվորվեց Անգլիա, որտեղ այդ ժամանակ արքա Էդուարդ VI-ի կողմից տեղի էին ունենում բողոքական ռեֆորմներ և հիմք էր դրվում Անգլիական Եկեղեցուն։ Նոքսը անկախ եկեղեցական կազմակերպությունից շարունակում էր իր բողոքական քարոզները։ Այդ ընթացքում Անգլիայում եպիսկոպոսները այլևս չէին կարողակնում պահպանել իրենց իշխանությունը և Նոքսը սկսեց ավելի թեքվել դեպի ռադիկալ Կալվինականությունը` ինչը ժխտում էր եպիսկոպոսների հատուկ սրբությունը։
Էդուարդ VI-ի մահից հետո 1553 թ.-ին անգլիակն գահին բազմեց Մարի Թյուդորը։ Դա ստիպեց բողոքականներին լքել երկիրը։ Նոքսը գանց Շվեյցարիա և կանգ առավ Ժնևում, որը համարվում էր ժամանակի կալվինականության Եվրոպական կենտրոնը։ Նա նաև պարբերաբար այցելում էր Շոտլանդիա։ Այս ուղևորությունների ընթացքում նա կարողացավ բողոքական դարձնել մեծ քանակությամբ բնակիչների և պալատականների, այդ թվում այնպիսի նշանավոր արիստոկրատների ինչպիսիք են Կոմս Առգայլը և Ջեյմս Ստյուարդը։ Ժնևում ապրելու ընթացքում Նոքսը ավելի էր հեռանում անգլիականությունից և հրատարակում է «Շեփորի ձայնը կանանց հրեշավոր ղեկավարության դեմ» (The First Blast of the Trumpet Against the Monstrous Regiment of Women) աշխատությունը, որի մեջ առաջ է բերում կին ղեկավարների վնասատուության մասին գաղափարներ (դրանք հիմնականում ուղղված էին իրեն ժամանակակից Անգլիայի և Շոտլանդիայի թագուհիների դեմ)։ Նա գրել է.
1547 թ.-ին Նոքսը եկավ Դյեպ` Ֆրանսիա, որտեղ էլ իմացավ Մարի Թյուդորի մահավան և Եղիսաբեթ I-ի գահ բարձրանալու մասին։ Անգլիայում նորից հարմար պայմաններ էին ստեղծվել բողոքականության զարգացման համար, սակայն Եղիսաբեթ I-ը չէր ցանկանում իր երկիր թողնել «Շեփորի ձայնի» հեղինակին։ Իմանալով Անգլիա վերադառնալու առաջարկության մերժման մասին Նոքսը հայտարարեց` «Անգլիան հրաժարվելով ինձնից` հրաժարվում է ընկերոջից»։ Եվ 1559 թ.-ի մայիսի 2-ին վերադարձավ Շոտլանդիա։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գլազգոյի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Կրոնի հիմնադիրներ Կատեգորիա:Շոտլանդիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Շոտլանդացի գրողներ Կատեգորիա:Շոտլանդացի գիտնականներ
Նենսի Քելլի
Նենսի Քելլի (Nancy Kelly,), ամերիկյան դերասանուհի, 1956 թվականին ներկայացվել է Օսկար մրցանակի։
Կարիերա
Ծնվել է Մասաչուսեթս նահանգի Լոուել քաղաքում ։ Դեռ մանկուց նա նկարահանվել է ֆիլմերում նրան ամերիկական մամուլում անվանում էին «Ամերիկայի ամենակոմերցիոն հաջողակ երեխա-դերասան» ։ 1933 թվականից մինչև 1934 թվականը միաժամանակ աշխատել է ռադիոյում ։
Հասուն տարիքում նրա կատարած դերերը եղել են բավականին հաջողված։ Նա կրկնակի անգամ արժանացել է «Սարի Սիդոնս» մրցանակի՝ Չիկագոյի թատրոնում իր աշխատանքի համար, ինչպես նաև Թոնի մրցանակի՝ «Վատ զավակներ» պիեսում իր դերի համար, որի ֆիլմային տարբերակը 1956 թվականին բերել է Օսկար մրցանակ։ Դերասանուհին նաև նկարահանվել է հեռուստատեսային սերիալներում՝ ներառյալ «Ալֆրեդ Հիչկոկի ժամ» սերիալը, որի էպիզոդներից մեկում նա կատարել է գլխավոր դեր։
Կինոարտադրության մեջ իր թողած ավանդի համար նա Հոլիվուդյան փառքի ծառուղում ունի աստղ։
Ընտանիք
Քելլին երեգ անգամ ամուսնացել է։ Նրա առաջին ամուսինը եղել է դերասան Էդմոնդ Օ՛Բրայենը (1941—1942), երկրորդ ամուսինը՝ Ֆրեդ Ջեքմանը (1946—1950), իսկ երրորդը՝ Ուորեն Քարոն (1955—1968), ումից ունեցել է աղջիկ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:«Թոնի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի մոդելներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի երեխա դերասանուհիներ
Ալբերտ Շպեեր
Բերտհոլդ Կոնրադ Գերման Ալբերտ Շպեեր (Berthold Konrad Hermann Albert Speer, ), գերմանացի պետական գործիչ, Հիտլերի անձնական ճարտարապետ, Ռեյխի զենքի և զինամթերքի նախարար (1943 թվականի սեպտեմբերի 2-ից Ռեյխի զենքի և ռազմական արտադրության նախարար (1942-1945)։
Կենսագրություն
Ալբերտ Շպեերը ծագել է Մանհեյմի մեծ բուրժուական ընտանիքից։ Եվ նրա հայրը՝ Ալբերտ Ֆրիդրիխ Շպեերը, և պապը ճարտարապետներ են եղել։ Ալբերտը ունեցել է մի ավագ եղբայր՝ Գերմանը (ծնվել է 1902 թվականին) և կրտսեր եղբայր՝ Էռնեստը (ծնվել է 1906 թվականին, անհայտ կորել է Ստալինգրադի մոտ 1943 թվական)։ Ալբերտի զարմիկը` Էռնեստ Շպեերը դարձել է հոգեբույժ և համարվում է հոգեթերապիայի հիմնադիրներից մեկը։ Ալբերտը հաճախել է Լեսինգի անվան մանհեյմական գիմնազիա, և երբ ընտանիքը տեղափոխվել է Հայդելբերգ, սովորել է տեղի բարձրագույն ռեալական ուսումնարանում, Հայդելբերգում գործող Հելմգոլցի ժամանակակից գիմնազիայում։ Հոր հորդորով Ալբերտը գնացել է ճարտարապետություն սովորելու Կարլսրուեի համալսարանում, իսկ 1924-1925 թվականներին` Մյունխենի բարձրագույն տեխնիկական դպրոցում։  1925-ի աշնանը Շպեերը տեղափոխվել է Բեռլինի բարձրագույն տեխնիկական դպրոց։ Նրան չի հաջողվել գրանցվել Հանս Պյոլցիգի սեմինարին, և 1926 թվականից Շպեերը սովորել է Հայնրիխ Տեսենովի մոտ։ 1927 թվականին ստանալով դիպլոմը՝ Շպեերը մինչև 1932 թվականը աշխատել է Տեսենովի մոտ` որպես գիտական օգնական։
Երկու պատերազմների միջև
1930 թվականին Շպեերն առաջին անգամ լսել է Հիտլերի ելույթը, որն անջնջելի տպավորություն է թողել նրա վրա։
1931 թվականի հունվարին նա մտել է Նացիոնալ-սոցիալիստական գերմանական բանվորական կուսակցություն (անդամագրման համար՝ 474481), հարձակման ջոկատներ և Ազգային սոցիալիստական մեխանիզացված կորպուս։ Դարձել է Ազգային սոցիալիստական մեխանիզացված կորպուսի ղեկավարը Բեռլինի Վանզե շրջանում ։ Մանհայմում բացել է սեփական ճարտարապետական բյուրոն։ 1932 թվականին ստացել է կուսակցական առաջին պատվերները` Նացիոնալ-սոցիալիստական գերմանական բանվորական կուսակցության որոշ փոքր օբյեկտների վերակառուցման համար։
1934 թվականի հունվարին՝ Պոլ Լյուդվիգ Տրոոստայի մահվանից հետո, նա դարձել է Հիտլերի անձնական ճարտարապետը, Նյուրնբերգում նոր Ռեյխիկանցլերիայի և կուսակցության համագումարների տարածքի համար նախագծերի հեղինակը։
«Շպեերը, թերևս, միակ մարդն էր, որի հանդեպ Հիտլերը որևէ զգացմունք ուներ, որին նա լսում էր, և որի հետ երբեմն նույնիսկ զրուցում էր»։ (Թրաուդլ Յունգե)
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմ
1937 թվականին Ալբերտ Շպեերը նշանակվել է կայսերական մայրաքաղաքի կառուցման գլխավոր տեսուչ, որի խնդիրն էր Բեռլինի վերակառուցումը։ 1938—1939 թվականներին նա մշակել է Գերմանիայի մայրաքաղաքի վերակառուցման գլխավոր ծրագիրը։ Հիտլերի ծրագրով՝ Բեռլինը պետք է լիներ նոր աշխարհի մայրաքաղաքը։
1938 թվականին Շպեերը ստացել է պրուսական պետական խորհրդականի կոչում և պարգևատրվել է Նացիոնալ-սոցիալիստական գերմանական բանվորական կուսակցության ոսկե կրծքանշանով ։ 1941—1945 թվականներին եղել է Ռայխստագի պատգամավոր (Բեռլինի արևմտյան ընտրատարածք) ։ 1942 թվականի փետրվարի 8-ին Ֆրից Տոտդի մահից հետո Հիտլերի հրամանով նշանակվել է Կայսերական զենքի նախարարության ռեյխսմինիստր, ճանապարհային, ջրային և էներգետիկ ռեսուրսների գլխավոր տեսուչ ։ Այդ պաշտոնում նա հաջողությամբ առաջնորդել է գերմանական բանակի ամբողջ ռազմական արդյունաբերությունը և դրա վերափոխումը տոտալ պատերազմականի։ Չնայած գերմանական վնասված ենթակառուցվածքներին և հումքի մատակարարման ընդհատումներին՝ 1944 թվականին Շպեերին հաջողվել է զգալիորեն ավելացնել զենքի արտադրության ծավալները ։ Ռազմական արդյունաբերության Շպեերի կազմակերպումը մասնավորապես ապավինել է հարկադիր աշխատողների և համակենտրոնացման ճամբարների բանտարկյալների օգտագործմանը։ Այդ պատճառով էլ նա համագործակցել է Հայնրիխ Հիմլերի և նրա ՍՍ կազմակերպության հետ ։ 1943 թվականի սեպտեմբերի 2-ին Շպեերի իրավասության տակ գործող տարբեր գերատեսչություններ միավորվել են Կայսերական սպառազինության և ռազմական արդյունաբերության նախարարությունում ։
1944 թվականին Շպեերը ծանր հիվանդացել է և ողջ գարնանը չի կարողացել կատարել իր ծառայողական պարտականությունները։ Կապված հումքի և աշխատուժի պակասի հետ՝ ռազմական տնտեսությունը կանգնել է փլուզման եզրին։ Չնայած նրան, որ Շպեերը հանդես է եկել պատերազմը դադարեցնելու կոչով, Հիտլերին հաջողվել է համոզել նրան՝ մնալու զբաղեցրած պաշտոնում ։ Հուլիսյան հեղափոխության փորձից հետո հայտնաբերվել են դավադրության մասնակիցների փաստաթղթեր, որոնցում նրան առաջարկել են լինել նոր կառավարության նախարարի պաշտոն։ Միաժամանակ Շպեերին հաջողվել է համոզիչ կերպով արդարանալ, որ ինքը այդ մասին չի իմացել և ոչ մի կապ չի ունեցել դավադրության մասնակիցների հետ ։
Շպեերը 1945 թվականի փետրվարից ընդդիմացել է «Խարխլված երկրի մարտավարությանը» և սկսել հրամաններ տալ արդյունաբերական ձեռնարկությունների և Ռեյխի ենթակառուցվածքների ոչնչացման մասին և ինչպես ինքն է ավելի ուշ պնդել, նույնիսկ ցանկացել է թունավորել Հիտլերին ։ Պատերազմի վերջին տարիներին նա Հիտլերին անվանել է «անխելք և հանցագործ», սակայն 1945 թվականի ապրիլի 23-ին մեկնել է պաշարված Բեռլին՝ անձնապես նրանից ներողություն խնդրելու ։
1945 թվականի մայիսի 23-ին Շպեերը Ֆլենսբուրգի կառավարության մյուս անդամների հետ ձերբակալվել է դաշնակիցների կողմից և բանտարկվել Նյուրնբերգի ռազմական բանտում։ Հիմնական պատերազմական հանցագործների դեմ Նյուրեմբերգյան դատավարության ժամանակ այն եզակի ամբաստանյալներից մեկն էր, որն իրեն մեղավոր է ճանաչել ։ Իր վերջին խոսքում Շպեերը ասել է.
Պատերազմից հետո
Նյուրնբերգյան դատավարության ավարտին Շպեերի վերաբերյալ պատժի որոշմանը մասնակցող 8 դատավորներից 3-ը կողմ էին մահապատժին, 1-ը՝ ցմահ բանտարկմանը, իսկ 4-ը՝ երկարաժամկետ ազատազրկմանը։ Երկօրյա քննարկումներից հետո բոլոր դատավորներն ընդունել են փոխզիջումային լուծում և 1946 թվականի հոկտեմբերի 1-ին Նյուրնբերգի միջազգային ռազմական տրիբունալը Ալբերտ Շպեերին մեղավոր է ճանաչել պատերազմական և մարդկության դեմ հանցագործություններ կատարելու համար, և նա դատապարտվել է 20 տարվա ազատազրկման։ Նա մեղավոր է ճանաչվել համակենտրոնացման ճամբարներում բանտարկյալների աշխատանքն օգտագործելու համար։
Վեց այլ դատապարտյալների հետ նա տեղափոխվել է Արևտյան Բեռլինի տարածքում գտնվող Շպանդաուի նախկին ռազմական բանտ ։ Շպանդաուի բանտը վերահսկվում էր դաշնակից չորս երկրների ներկայացուցիչների կողմից։ Ընտանիքի և քաղաքական գործիչների կողմից բազմաթիվ ներման խնդրանքները մերժվել են Խորհրդային Միության համար անընդունելիության պատճառով ։ Ազատազրկման ողջ ժամկետը կրելուց հետո 1966 թվականի սեպտեմբերի 30-ին Շպեերրը դուրս է եկել բանտից։
1969 թվականին նա հրապարակել է բանտում գրված իր հուշերը՝ «Հիշողություններ» անունով (Erinnerungen), որոնք մեծ հաջողություն են ունեցել։ 1975 թվականին լույս է տեսել նրա «Շպանդաու. Գաղտնի օրագիր» (Spandauer Tagebücher) գիրքը, իսկ 1981 թվականին՝ «Ստրուկների պետություն։ Քննարկումներ ԽՍՀՄ-ի հետ» (Der Sklavenstaat — Meine Auseinandersetzung mit der SS) գիրքը։ Դրանցում նա իրեն ներկայացնում էր որպես ապաքաղաքական տեխնոկրատ և մտավորական, որը գրեթե ոչինչ չէր ցանկանում իմանալ ռեժիմի հանցագործությունների մասին և միայն «կատարում էր իր պարտականությունը» ։
Հիշողություն
1982 թվականին Շպեերի հիշողությունների հիման վրա նկարահանվել է «Inside the Third Reich» հեռուստատեսային ֆիլմը, գլխավոր դերում՝ Ռուտգեր Հաուեր։ Շպեերի հոր դերում նկարահանվել է Ջոն Գիլգուդը, Հիտլերի դերը կատարել է Դերեկ Ջեյքոբին։ 2005 թվականին Գերմանիայում ցուցադրվել է Հենրիկ Բրելերի «Շպեերը և նա» (Speer und er) եռամաս գեղարվեստական-վավերագրական հեռուստաֆիլմը՝ նվիրված Շպեերի և Հիտլերի փոխհարաբերություններին և Արտյոմ Դեմենկի «Աշխարհի մայրաքաղաք Գերմանիա» (Welthauptstadt Germania) վավերագրական ֆիլմը` Բեռլինի վերակառուցման գլխավոր պլանի մասին։
Արվեստում
Շպեերը առկա է Երրորդ ռայխի մասին բազմաթիվ գեղարվեստական ֆիլմերում։ Ահա դրանցից մի քանիսը. 2013 թվականին ռուս ֆանտաստ գրող Անդրեյ Մարտյանովը հրատարակել է «Der Architekt. Առանց պատրանքների» այլընտրանքային պատմության ժանրում վեպը, որում Շպեերը գլխավոր հերոսն է։ 2014 թվականին լույս է տեսել գրքի շարունակությունը՝ « Der Architekt. «Գերմանիա» ծրագիրը»։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանացի ճարտարապետներ Կատեգորիա:Նացիստ առաջնորդներ Կատեգորիա:Կաթվածից մահացածներ Կատեգորիա:Գերմանացի գրողներ Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին մասնակցած գերմանացիներ Կատեգորիա:Նյուրնբերգյան դատավարություն Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Գերմանացի պետական գործիչներ Կատեգորիա:Նացիստական Գերմանիայի նախարարներ
Մելիսա ՄակՔարթի
Մելիսա ՄակՔարթի (Melissa McCarthy), ամերիկացի դերասանուհի, կոմիկ, սցենարիստ և պրոդյուսեր։ ՄակՔարթին իր կարիերան սկսել է որպես ստենդալ կոմիկուհի՝ հանդես գալով նյույորքյան ակումբներում, իսկ Լոս Անջելես գնալուց հետո սկսեց իր կարիերան կինոյի և հեռուստատեսության ասպարեզում։ Նա առաջին անգամ մեծ ճանաչման հասավ՝ «Գլիմորի աղջիկները» սերիալում խաղացած Սյուկի Սենտ-Ջեյմս դերի շնորհիվ։ Այդ ֆիլմում նա նկարահանվեց 2001- 2007 թվականներին։ 2007- 2009 թվականներին Մելիսա ՄակՔարթին մարմնավորեց Դենի կերպարը՝ «Ո՞վ է Սամանտան» սիտքոմում, իսկ 2010 թվականից նա «Մայք և Մոլի» կատակերգական սերիալում խաղում է գլխավոր դերը, որի համար նա արժանացավ «Էմմի» մրցանակին՝ «Մրցանակ «Էմմի»-ն՝ կատակերգական սերալում լավագույն կնոջ դեր» կատեգորիայում (2011 թվականին)։
Մելիսա ՄակՔարթին հայտնի է նաև «The Nines», «Պլան Բ», «Կյանքն ինչպես որ է», «Հարսնացուի ընկերուհիներ» ֆիլմերում մարմնավորած դերերով։ «Հարսնացուի ընկերուհիներ» ֆիլմը նրան բերեց այնպիսի մրցանակներ և նոմինացիաներ, ինչպիսիք են «Օսկար»- ը, BAFTA- ն և «SAG Awards»-ը։ 2012 թվականին Forbes ամսագիրը ՄակՔարթիին ընդգրկեց «Հեռուստատեսության քսան ամենաթանկ վարձատրվող դերասաններ» ցուցակում ։ Դրանից հետո ՄակՔարթին հոլիվուդյան կոմեդիաներում ինչպիսիք են՝ «Բռնիր գիրուհուն, եթե կարող ես», «Շրջազեստներով ոստիկանները» և «Թեմմի», մարմնավորեց գլխավոր դերերը, որոնցից յուրաքանչյուրը իրեն բերեցին մեծ հաջողություն։ 2014 թվականին Մելիսան «Սուրբ Վինսենտ» ֆիլմում մարմնավորեց դրամատիկ դեր։ 2013 թվականին Forbes ամսագիրը նրան ընդգրկեց «Հարյուր ամենաազդեցիկ հայտնիների» ցուցակում ։
Մանկություն և պատանեկություն
Մելիսա Էն ՄակՔարթին ծնվել է 1970 թվականին Իլինոյսի փոքրիկ ավանում ։ Նրա ծնողները՝ Սենդին և Մայքլա ՄակՔարթիները, ֆերմեր են ։ Դերասանուհին ասում է, որ ծնվել է ֆերմայում, «իռլանդա-կաթոլիկական մեծ ընտանիքում» ։
ՄակՔարթին ավարտել է կաթոլիկական միջնակարգ դպրոցը՝ Իլինոյս նահանգի Ջոլիետ քաղաքում։ Նյու Յորք տեղափոխվելուց հետո նա իր կարիերան սկսեց ստենդալ ժանրում, հանդես գալով քաղաքի այնպիսի հայտնի ակումբներում, ինչպիսիք են Stand-Up New York Comedy Club -ը և The Improv-ը ։ Նա մասնագիտացել է՝ որպես դրամատիկական դերասան՝ Մանհեթենում և հանդես է եկել բազմաթիվ թատերական ներկայացումներում, իսկ 1990-ական թվականներին մեկնել է Լոս Անջելես, որտեղ սկսել է կարիերան՝ կինոյի և հեռուստատեսության ոլորտում ։ 1996 թվականին գնալով Լոս Անջելես ՄակՔարթին միացավ The Groundlings հայտնի կատակերգական իմպրովիզացիոն խմբին ։
Կարիերայի սկիզբ
ՄակՔարթիի դեբյուտը հեռուստատեսությունում տեղի ունեցավ 1997 թվականին՝ NBC հեռուստաալիքի «Ջեննի» կոմիկական սերիալի շրջանակում, որտեղ գլխավոր դերը մարմնավորում է իր զարմիկ Ջեննի ՄակՔարթին ։ Մեկ տարի անց Մելիսան խաղաց գլխավոր դերը կարճամետրաժ «Աստված» կինոկատակերգությունում, որի ռեժիսորն է Ջոն Օգաստը ։ Ավելի ուշ նա Ուիլյամ Ֆիքստների և Կեթի Հոլմսի հետ «Էքստազի» ֆիլմում մարմնավորեց երկրորդական դեր ։ 2000-2003 թվականներին ՄակՔարթին խաղաց փոոքրիկ դերեր այնպիսի հոլիվուդյան ֆիլմերում, ինչպիսիք են «Երեխա»-ն, «Չարլիի հրեշտակները», «Սպիտակ Օլեանդր»-ը և «Դեվիդ Գեյլայի կյանքը» ֆիլմերը։ 2002 թվականին դերասանուհին նկարահանվեց մի քանի անկախ ֆիլմերում, ինչպես օրինակ՝ «Սև հումոր», «Դդմիկ» և «Երրորդն ավելորդ է» ։ Առաջին ֆիլմում նա մարմնավորել է երիտասարդ կնոջ դեր, ով տառապում է հաշմանդամի հանդեպ ունեցած անպատասխան սիրուց, ով այդ ժամանակ սիրում է գլխավոր հերոսուհուն, ում դերը մարմնավրում է Քրիստինա Ռիչին, իսկ հերոսի գործընկերոջ դերը մարմնավորում է Բեն Աֆֆելկան, ով ուղեկցում է հերոսուհուն Լյուկ Ուիլսոնի և Դենիս Ռիչարդի հետ հանդիպումներիref name="Yahoo"/>։ Բացի այդ ՄակՔարթին 2001 թվականին հայտնվել է «Կորցրված աշխարհ» հեռուստասերիալում և Curb Your Enthusiasm-ում 2004 թվականին ։
Սկզբնական հաջողությունները
2001 թվականին «Գլիմորի աղջիկները» ֆիլմում ՄակՔարթին ստացավ իր առաջին մեծ դերը՝ Սյուկի Սենտ-Ջեյմսը, որպես հեռուստասերիալի գլխավոր հերոսուհու լավագույն ընկերուհի և շեֆ-խոհարար ։ Դերասանուհին ստացավ թեթևամիտ Սյուկիի դերը և մարմնավորեց նրա կերպարը մինչ սերիալի ավարտը՝ 6 եթերաշրջան ։ 2007 թվականին ՄակՔարթին Ռայան Ռեյնոլդսոմի հետ նկարահանվեց «Ինները» հոգեբանական դրամայում։ Ֆիլմը քննադատների կողմից արժանացավ լավ գնահատանքի, և առաջին անգամ ցուցադրվեց «Սանդենս» կինոփառատոնի ընթացքում, ապա պաշտոնապես հրապարակվեց ԱՄՆ-ում ։ Հենց այդ տարում նա «Ո՞վ է Սամանտան» կինոկատակերգությունում ստացավ գլխավոր հերոսուհի Սամանտայի լավագույն ընկերուհու՝ Դենի դերը։ Ֆիլմը պատմում է 30- ամյա Սամանտայի մասին, ով ավտովթարից հետո կորցնում է հիշողությունը։ ՄակՔարթին մարմնավորեց Դենի՝ դպրոցական ընկերուհու դերը, ում հետ վաղուց չէր հանդիպել։ Նա հասկացավ, որ այդ ամբողջ ընթացքում իրենք ընկերություն են արել շահախնդրորեն ։ Սերիալը թողարկվեց ABC հեռուստաընկերությունով։ 2009 թվականի մայիսին ցուցանիշների նվազման պատճառով ABC-ին դադարեցրեց սերիալի ցուցադրությունը ։ 2008 թվականին Մելիսան նկարահանվեց երկու ֆիլմում․ «Just Add Water» և «Գեղեցիկ տգեղները»։ Նա բացի այդ 2009 թվականին հրավիրված էր «Rita Rocks» հեռուստասերիալի նկարահանումներին և 2010 թվականին «Անձնական փորձառություն»-ում։
2011 թվականին Մելիսան «Լավագույն կnոջ դերը կոմիկական հեռուստասերիալում» կատեգորիայում ստացավ «Էմմի» մրցանակը» ։ Երբ դերասանուհին բեմում կանգնած ստանում էր մրցանակը, արցունքն աչքերին ասաց․ «Ես Իլինոյս նահանգի Պլեյնֆիլդ ավանից եմ և կանգնած եմ այստեղ։ Սա այնքան զարմանալի է։ Ես գնում եմ աշխատանքի, աշխատում եմ վաղ առավոտից․․․, որովհետև չեմ համբերում, թե երբ եմ տեսնելու գործընկերներիս» ։
Առաջընթաց
2011 թվականին ՄակՔարթին նկարահանվեց Փոլ Ֆլեյգի «Հարսնացուի ընկերուհիներ» ֆիլմում, մարմնավորելով գլխավոր դերերից մեկը։ Ֆիլմը Ռուսաստանում վերանվանվեց «Աղջիկների զվարճանքը Վեգասում»։ Քննադատները շատ լավ արձագանքեցին ֆիլմին ։ Բացի այդ ֆիլմի շահույթը հասավ 300 միլիոն ԱՄՆ դոլարի  ։ Ֆիլմում նկարահանվել են Քրիստին Ուիգը, Ռոուզ Բիրնը, Մայա Ռուդոլֆը, Վենդի Մակլենդոն Կովին, Էլլի Կեմպերը և դերասան Բեն Ֆալկոնեն։ ՄակՔարթին ֆիլմում նկարահանվելու համար արժանացավ քննադատների գովասանքին ։ Օրինակ քննադատ Դեվիդ Դենբին ֆիլմի վերաբերյալ  իր “The New Yorker” աշխատանքում ասաց, որ ՄակՔարթին ամենազվարճալին էր, որ կար ֆիլմում ։ Christian Science Monitor-ի թղթակիցը ևս մեծ ուրաշությամբ նշեց դերասանուհու վառ դերակատարումը ֆիլմում, իսկ դրանից հետո New York Post - ից Լու Լյմենիկը ֆիլմի մասին բացասաբար արտահայտվեց, նշելով, որ այն զվարճալի ։ ՄակՔարթին իր դերակատարման համար արժանացավ բազմաթիվ մրցանակների։ Նա «Երկրորդ պլանի լավագույն դերասանուհի» կատեգորիայում արժանացավ «Բոստոնի քննադատներ» (ինչպես նաև Լաս Վեգասի, Նյու Յորքի և Վաշինգտոնի) մրցանակին։ Դերասանուհին «Երկրորդ պլանի լավագույն կին դերակատար» կատեգորիայում արժանացավ «Օսկար» մրցանակին, «Գիլդիայի լավագույն երկրորդ պլանի դերակատարուհի» և «BAFTA լավագույն երկրորդ պլանի դերակատարուհի» մրցանակներին ։ 2011 թվականի աշնանը Saturday Night Live  կոմիկական շոուում ՄակՔարթին հանդես եկավ որպես հաղորդավարուհի և դերասանուհի  ։ Melissa McCarthy/Lady Antebellum էպիզոդը թողարկվեց 2011 թվականի հոկտեմբերի 1- ին։
Հետագա կարիերան
2012 թվականին ՄակՔարթին «Էմմի» մրցանակաբաշխությունում առաջադրվեց միանգամից երկու անվանակարգում։ Առաջինը՝ «լավագույն դերասանուհի կատակերգական սերիալում»՝ «Մայք և Մոլի» սիտքոմում մարմնավորած դերի համար, իսկ երկրորդը «Շաբաթ երեկոյան՝ ուղիղ եթերում» շոուում իր մասնակցության համար» ։
2011 թվականի ամռանը Մելիսան նկարահանվեց «This Is 40» ֆիլմում, որը 2007 թվականին նկարահանված «Knocked Up» ֆիլմի շարունակությունն էր ։ Ֆիլմը թողարկվեց 2012 թվականի երկրորդ կեսին ։ Բացի այդ ՄակՔարթին հանդես եկավ պրոդյուսերի և CBS հեռուստաընկերության համար կատակերգական սերիալ ստեղծողի կարգավիճակով, ինչպես նաև մարմնավորեց 100-ամյա կնոջ, ով փոքր տարիքից պայքարում էր ճգնաժամի դեմ ։ 2011 թվականի մայիսին նա Paramount Pictures ստուդիային վաճառեց Tammy ֆիլմի սցենարը ։ Հայտարարվեց, որ դերասանուհին պետք է մարմնավորի նույն ֆիլմի գլխավոր դերը։ Ֆիլմը նկարահանվեց New Line Cinema- ով։ ՄակՔարթին համարվում է ֆիլմի և՛ սցենարիստը, և՛ պրոդյուսերը, և՛ գլխավոր դերակատարուհին ։ Ֆիլմը թողարկվեց 2014 թվականի ամռանը և հավաքեց ավելի քանի 100 միլիոն դիտում ։
ՄակՔարթին մարմնավորեց «Բռնի՛ր գիրուկին, եթե կարող ես» ֆիլմի գլխավոր դերը։ Ֆիլմը նկարահանվեց Universal Pictures- ի կողմից, 35 միլիոն ԱՄՆ դոլլար բյուջեյով ։ Նկարահանումներն սկսվել էին 2012 թվականի գարնանից, իսկ ֆիլմը թողարկվեց 2013 թվականի փետրվարին։ Ցավոք, ֆիլմն արժանացավ քննադատների բազմաթիվ բացասական կարծիքների ,նրանցից շատերը մատնանշեցին դերասանուհուն և ասացին, որ ֆիլմի միակ վառ կետը նա է  ։ Այն առաջ քաշեց սկանդալային քննադատություններ։ The New York Observer ամսագիրն իր հոդվածում ՄակՔարթիին տվեց «գետաձի» և «տրակտոր- հսկա» անունները  ։ Այդ խոսքերը վիրավորեցին ոչ միայն դերասանուհուն, այլ նաև բոլոր գեր դերասաններին, ովքեր ասացին «Մենք կարող ենք մարմնավորել տգեղ տղամարդու, եթե նա զվարճալի է, բայց կինը պետք է լինի հիասքանչ և տաղանդավոր, որպեսզի մարմնավորի գլխավոր դերը» ։ Այդ հայտարարությունից հետո վիրավորանքը միանգամից քննադատությունների արժանացավ The Huffington Post և TV Guide ընկերությունների կողմից  ։ 2012 թվականի ամռանը ՄակՔարթին Սանդրա Բուլոքի հետ նկարահանվեց Փոլ Ֆեյգի «Կիսաշրջազգեստներով ոստիկանները» ֆիլմում ։ Ֆիլմը թողարկվեց 2013 թվականի հունիսին։ Շահույթը կազմեց 230 միլիոն ԱՄՆ դոլար ։
2013 թվականի փետրվարի սկզբին հայտարարվեց, որ Մելիսա ՄակՔարթին իր ամուսնու օգնությամբ հիմնադրել է On the Day ընկերությունը և անմիջապես 3 ֆիլմ վաճառել Universal և Fox կինոընկերություններին։ Ֆիլմերի պրոդյուսերը դերասանուհին է, իսկ դրանցից մեկում մարմնավորում է գլխավոր դերը ։ «Թեմմի» կինոկատակերգությունը նրա ընկերության առաջին ծրագիրն էր, որի բյուջեն կազմում էր ընդամենը 20 միլիոն դոլլար ։ 2014 թվականին ՄակՔարթին «Սուրբ Վինսենթ» կատակերգական դրամայում մարմնավորեց գլխավեր դերը ։ Ֆիլմն արժանացավ քննադատների գովասանքին ։
Մելիսան նկարահանվել է նաև «Լրտես» կինոկատակերգությունում ։
Դերասանուհին գրել է նաև սցենարներ և որպես պրոդյուսեր հանդես եկել «Միշել Դարնել» ֆիլմում, որը կհրապարակվի 2016 թվականի ապրիլին։ Ֆիլմը պատմում է մի կնոջ մասին, ով հայտնվում է բանտում, սակայն բանտարկության վերջին շրջանում ստանում է երկրորդ հնարավորություն ։
2015 թվականի հունվարին հայտարարվեց, որ նա «Ուրվականների որսորդները» ֆիլմում, որտեղ նկարահանվելու են նաև Քրիստին Ուիգը, Լեսլի Ջոնսը և Քեյթ Մաքքիննոնը, կմարմնավորի գլխավոր դերերից մեկը։ Ֆիլմը կհրապարակվի 2016 թվականի հուլիսին ։ ՄակՔարթին Դին-Դին արկածային հեքիաթներում մարմնավորում է փերու դերը  ։
Անձնական կյանքը
2005 թվականի հոկտեմբերի 8ին դերասանուհին ամուսնացել է իր ընկերոջ՝ Բեն Ֆելկուոնի հետ, ով The Groundlings կատակերգական խմբի դերասանն է ։ 2007 թվականի մայիսի 5ին ծնվեց նրանց աղջիկ Վիվիանը։ Հղիության ընթացքում ՄակՔարթին նկարահանվում էր «Գիլմորի աղջիկները» հեռուստասերիալի վերջին սերիաներում, որտեղ իր մարմնավորած կերպարը հղի էր։ Այսպիսով, հղիությունը վատ չանդրադարձավ դերասանուհու կարիերայի վրա ։
2010 թվականի մարտին ամուսիններն ունեցան երկրորդ աղջիկը, ով նկարահանվեց «Պլան Բ» ֆիլմում։
«Էմմի» մրցանակին արժանանալուց հետո դերասանուհին Մեծ Բրիտանիայի թագուհու հրամանով հայտնվեց Entertainment Weekly ամսագրի շապիկին՝ «Կոմեդիայի նոր թագուհի» վերնագրով ։ Ոչ ստանդարտ արտաքինով դերասանուհու հայտնվելը հանրահայտ ամսագրի շապիկին, արժանացավ ԶԼՄ-ների մեծ լուսաբանմանը    ։
Marie Claire նորաձևության ամսագրի բլոգերը մի շարք քննադատություններ հնչեցրեց ՄակՔարթիի կազմվածքի վերաբերյալ, որից հետո Celebitchy կայքի սյունակագիրը նրան անվանեց խենթ ։
2011 թվականին Մելիսան հանդես եկավ գեր կանանց հագուստի ձևավորող ։ Ինչպես ինքն է ասում, նրան չի անհանստացնում իր գիրությունը, սակայն վերջին տարիներին սկսել է հետևել նաև իր արտաքին տեսքին։ TV Guide- ին տված հարցազրույցում դերասանուհին ասաց. «Ես երկրորդ երեխայի ծնվելուց առաջ ավելի նիհար էի, իսկ հիմա աշխատում եմ առավելագույնս հետևել իմ կազմվածքին» ։ Բացի այդ նշում է, որ «դուրս կգա կաշվից»՝ նիհարելու համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1970 ծնունդներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացի պրոդյուսերներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:«Ոսկե ազնվամորի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իռլանդական ծագմամբ Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Օսկարակիրներ Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Սակիչի Տոյոդա
Սակիչի Տոյոդ ճապոնացի ձեռնարկատեր, գյուտարար և արդյունաբերող։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1867 թվականի փետրվարի 14-ին ատաղձագործի ընտանիքում ։ 1878 թվականին ավարտել է տարրական դպրոցը։
Նա ընդգծել է, որ իր փիլիսոփայության կայացման վրա մեծապես ազդել է Սեմյուել Սմայլսի «Օգնիր ինքդ քեզ» գիրքը (1859)։
1890 թվականին ամեն օր մասնակցել է Տոկիոյում անցկացվող երկշաբաթյա 3-րդ ազգային արդյունաբերական ցուցահանդեսին և նույն թվականին ստացել վկայագիր։
1894 թվականի հունիսի 11-ին ծնվել է ավագ որդին՝ Կիիչիրոն։
1910 թվականին այցելել է Միացյալ Նահանգներ և Եվրոպա։
1929 թվականին վաճառել է բրիտանական «Platt Brothers & Co» ընկերության ավտոմատ ջուլհակի հաստոցի արտոնագիրը, իսկ ստացված գումարը Կիիտիրոն ներդրել է մարդատար մեքենայի ստեղծման գործում։
Մահացել է 1930 թվականի հոկտեմբերի 30-ին թոքաբորբից ։
Հիշատակ
Հիմնադրի պատվին իր անվանումն է ստացել «Toyota Motor Corporation» ավտոմոբիլային ընկերությունը։
1988 թվականի հոկտեմբերի 30-ին նրա վերականգնված հայրենի տանը բացվել է հուշահամալիր ։
1967 թվականին ներկայացված «Toyota Century»-ի բարձր մակարդակի սրահը՝ Սակիչի Տոյոդայի ծննդյան 100-ամյա հոբելյանի կապակցությամբ ստացել է նրա անունը ։
Հիմնական գաղափարներ
1896 թվականին Ճապոնիայում ստեղծել է իր սեփական էլեկտրասնուցմամբ առաջին ջուլհակը՝ «Տոյոդա էլեկտրական ջուլհակ» անվամբ։
1897 թվականին գործընկերությունում հիմնել է «Otsukawa» տեքստիլ ֆաբրիկան, որտեղ աշխատել են էլեկտրական ջուլհակները ։
1910 թվականին հիմնադրել է «Toyota automatic cloth factory» մահուդի գործարանը։
1918 թվականին Շանհայում հիմնադրել է «Toyoda Boshoku Co.», իսկ 1921 թվականին՝ «Toyoda Boshoku Sho» կազմակերպությունները։
1924 թվականին հայտնագործել է աշխարհում առաջին ավտոմատ ջուլհակի հաստոցը, որտեղ մաքոքների փոխարինումը կատարվել է առանց հաստոցի աշխատանքը դադարեցնելու։
Ձևակերպել է ձիդոկայի սկզբունքը (ինքնավարություն, ավտոմատ կերպով դադարում է խնդիրներ առաջանալու դեպքում), որը ներառված է Տոյոտայի արտադրական համակարգի մեջ, եթե թելը կտրվում է մեխանիկական հյուսվածքային մեքենայի վրա, հաստոցը պետք է անմիջապես կանգ առնի, որպեսզի օպերատորը ժամանակ և ջանքեր չկորցնի խոտանված գործվածքների արտադրության համար։
Մրցանակներ
Ականավոր վաստակի համար արժանացել է մի շարք մրցանակների.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ճապոնացի գործարարներ Կատեգորիա:Գյուտարարներ Կատեգորիա:Ճապոնացի տնտեսագետներ Կատեգորիա:Ճապոնացի ճարտարապետներ
Բոհումիլ Կաֆկա
Բոհումիլ Կաֆկա (Bohumil Kafka, ), չեխ քանդակագործ և մանկավարժ, պրոֆեսոր, Պրահայի գեղարվեստի ակադեմիայի ռեկտոր։
Կենսագրություն
1892 թվականից 1896 թվականը սովորել է Գորիցեի քանդակագործության դպրոցում, ապա 1897 թվականին Պրահայի Կիրառական արվեստի բարձրագույն դպրոցում՝ Ստանիսլավ Սուխարդիի և Յոսեֆ Վացլավ Միսլբեկի ղեկավարություն։ Ավելի ուշ շարունակել է Վիեննայում։ Ստացած կրթաթոշակների շնորհիվ 1904-1908 թվականներին ապրել և աշխատել է Փարիզում։ Գտնվել է Օգյուստ Ռոդենի ստեղծագործությունների ուժեղ ազդեցության տակ։
Նախքան վերադառնալը և բնակվելը Պրահայում, աշխատել է Լոնդոնում, Բեռլինում և Հռոմում։
1912 թվականին իր ուսուցիչ Ստանիսլավ Սուխարդիի հետ միասին Պրահայում մասնակցել է Ֆրանտիշեկ Պալացկի և սուրբ Վացլավի արձանների ստեղծմանը։ Ուսուցչի մահվանից հետո 1916 թվականին նշանակվել է Պրահայի կիրառական արվեստի դպրոցի դեկորատիվ քանդակների պրոֆեսոր։ 1925 թվականին դարձել է Պրահայի գեղարվեստի ակադեմիայի պրոֆեսոր։ Երկու անգամ ընտրվել է վերջինիս ռեկտոր։
Քանդակագործի աշխատանքները կատարվել են, գլխավորապես, սիմվոլիզմի և անիմալիստիկա ոճերով։ Հայտնի է իր դեկորատիվ քանդակներով, բնակելի ճակատների տարրերով և հասարակական շենքերով, կիսանդրիներով, արձաններով ու հուշարձաններով։
Բոհումիլ Կաֆկան համարվում է Չեխոսլովակիայի արվեստի մոդեռնի նոխահայրերից մեկը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նկարիչներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:20-րդ դարի քանդակագործներ Կատեգորիա:Չեխ քանդակագործներ Կատեգորիա:Չեխ մանկավարժներ
Ժենտիու դու Օրու (Բաիա)
Ժենտիու դու Օրու (Gentio do Ouro), համայնք Բրազիլիայում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Ագլոմերացիա Սոլվադոր մարզում։ Մտնում է Սանտու Անտոնիու դի Ժեզուցի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 9502 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 3 671,237 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 2,6մարդ/կմ²։
Լը Լակ դ'Իսարլես
Լը Լակ դ'Իսարլես (Le Lac-d'Issarlès), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 270 մարդ, բնակչության խտությունը` 18.82 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 14.35 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 470 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 125 կմ հարավ-արևմուտք, Պրիվա քաղաքից` 45 կմ արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 153 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 102-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 51։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 66,7 %։ 102 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 93 անձ (55 տղամարդ և 38 կին)։ Գործազուրկ են եղել 9 անձ (8 տղամարդ և 1 կին)։ 51 անաշխատունակներից 6-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 28-ը` թոշակառուներ, իսկ 17-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ժերեմուաբու
Ժերեմուաբու  (Jeremoabo), համայնք Բրազիլիայում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Ագլոմերացիա Սոլվադոր մարզում։ Մտնում է Սանտու Անտոնիու դի Ժեզուցի գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 32 339 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 4761,114 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 6,8 մարդ/կմ²։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բաիա նահանգի բնակավայրեր
Մակազիվի Մանդելա
Պումլա Մակազիվի "Մակի" Մանդելա-Ամուահ (Pumla Makaziwe "Maki" Mandela-Amuah, ), հարավաֆրիկացի մարդաբան։ Գործարար։
Նելսոն Մանդելայի և նրա առաջին կնոջ՝ Էվելին Մեյզի դուստրը։
Վաղ կյանք և կրթություն
Տարրական կրթությունն ստացել է Waterford Kamhlaba Հարավային Աֆրիկայի համաշխարհային քոլեջում, այնուհետև կրթությունը շարունակել է Հարավային Աֆրիկայի Ֆորթ Հերի համալսարանում։ 1993 թվականին մարդաբանության դոկտորի աստիճան է ստացել Ամհերսթ քաղաքի Մասաչուսեթսի համալսարանից ։
Անձնական կյանք
Ամուսնացել է գանացի բժիշկ Իսահակ Ամուահի հետ։
Ջեյմս Նոքս Փոլկ
Ջեյմս Նոքս Փոլկ (James Knox Polk, ), ԱՄՆ 11-րդ նախագահը, կառավարել է 1845 թվականի մարտի 4-ից մինչև 1849 թվականի մարտի 4-ը։
Նրա նախագահական տարիները նշանավորվեցին նրանով, որ ԱՄՆ հսկայական տարածքներ ձեռք բերեց Լուիզիանայի վաճառքի ժամանակ. նվաճվել են Նյու Մեքսիկան և Կալիֆոռնիան՝ Ամերիկա-մեքսիկական պատերազմի ընթացքում։ Բացի այդ Մեծ Բրիտանիան հրաժարվել է Օրեգոն նահանգից։ Այդ կերպով ԱՄՆ հնարավորություն է ստացել դուրս գալ երկրորդ օվկիանոս։
Ժամանակակից պատմաբանները Ջեյմս Նոքս Փոլկին դասել են 10 ամենաազդեցիկ նախագահների շարքին։
Կենսագրություն
Ջեյմս Նոքս Փոլկի նախնիները եղել են շոտլանդացիներ։ Մորական կողմից նա համարվում է 16-րդ դարի շոտլանդական կրոնական ռեֆորմատոր Ջոն Նոքսի ժառանգներից։ 11 տարեկանում նա իր ընտանիքի հետ  տեղափոխվել  են  Հյուսիսային Կարոլինայից հարևան Թենեսին։ Հյուսիսայի Կարոլինայի համալսարանն ավարտելուց հետո նա նորից վերադարձել է Թենեսի, որտեղ աշխատել էր սրճարանում։
1823 թվականին ընտրվել է Թենեսի նահանգի Ներկայացուցիչների պալատի անդամ, որտեղ մնացել է 2 տարի։ 1825 թվականին   Թենեսիի նահանգի կողմից ընտրվել է  ԱՄՆ կոնգրեսի անդամ։  Շուտով Փոլկը դառնում է  Դեմոկրատական կուսակցության առաջնորդը։ 1835 թվականին եղել է Ներկայացուցիչների պալատի խոսնակ։ 1839-1841 թվականներին եղել է Թենեսի նահանգապետը, որտեղ ձեռք է բերել մեծ   քաղաքական փորձ, սակայն երկու անհաջող նահանգապետի  ընտրություններից հետո (1843, 1845) վերադարձել է Վաշինգտոն։
Ամերիկայի հարավային շրջաններում Փոլկը ունեցել է մեծ աջակցություն։ Դեմոկրատները   Փոլկին տեսնում էին  ԱՄՆ 7-րդ նախագահ Էնդրյու Ջեքսոնի հայացքների  կողմնակից և վստահ էին, որ նա կսահմանի  ավելի ցածր տուրքեր և կշարունակի  Ջեքսոնի վարած սկզբունքները։
Նախագահություն (1845-1849)
«Ակնհայտ նախասահմանում» համոզմունքի շնորհիվ ամերիկացիները նվաճեցին  և նոր հողեր յուրացրեցին մայրցամաքի տարբեր մասերում 1845-1848 թվականներին Երիտասարդ ազգերն ավելացրեցին հսկանական տարածքներ   Արիզոնայի, Կալիֆոռնիայի, Նևադայի, Կոլորադոյի, Տեխասի, Յուտայի, Այդահոյի, ինչպես նաև Նյու Մեքսիկոյի և Վայոմինգի նահանգներում։ Այսպիսով, Միացյալ Նահանգների տարածքներն ավելացան  երկու երրորդով։
* կրճատել տուրքերի դրույքաչափերը։
* ստեղծել անկախ ֆինանսների նախարարություն (պետական գանձապետական համակարգ)։
* լուծել Օրեգոնի սահմանային վեճը «Օրեգոնյան հարցը»։
* միացնել Կալիֆոռնիայի և Նյու Մեքսիկոյի տարածքները։
Նախագահությունից հետո
Ջեյմս Նոքս Փոլկը եղել է տասնիններորդ դարի ամենաակտիվ նախագահներից մեկը, նախագահի պաշտոնում աշխատելը մեծապես վնասեց նրա առողջությունը (նա սկզբում պատրաստվել էր միայն մեկ ժամկետով առաջադրվել)։ Սակայն կուսակցության քաղաքական կուլիսներում արդեն վաղուց որոշվել էր՝ Պոլկը չի համապատասխանում երկրորդ ժամկետի համար։