cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ալեքսանդր Ադաբաշյան
Կենսագրություն
Ալեքսանդր Ադաբաշյանը ծնվել է 1945 թվականին Մոսկվայում։ Մայրը՝ Վալենտինա Բարխուդարովան (1917-1995), գերմաներենի ուսուցչուհի էր։ Հայրը՝ Արտյոմ Ադաբաշյանը (1910-1974), ինժեներ էր, Մոնտաժային և շինարարական աշխատանքների նախարարության գլխավոր կոմիտեի պետը ։ Կինը՝ Կատերինա Շադրինան (ծն․ 1955) է, դուստրերը՝ Ալեքսանդրա Պոտեխինան (ծն․ 1980), ավարտել է Մոսկվայի Մ․ Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը, հետաքրքրվում է քրիստոնեության պատմությամբ, Բյուզանդիայով, Հին Հունաստանով, դասավանդում է հունարեն, Եկատերինա Ադաբաշյանը (ծն․ 1982) զբաղվում է նկարչությամբ։ Ունի 3 թոռ՝ Ֆիլիպը (2001), Մարիան (2003) և Պյոտրը (2006) ։
Աբրահամ Չելեպի
Կենսագրություն
Թողել է հայերեն և հայատառ թուրքերեն նամակներ, թղթեր, որոնք կարևոր տեղեկություններ են պարունակում ժամանակաշրջանի հայ հասարակական-քաղաքական կյանքի վերաբերյալ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Ապրոյաններ
Ալեքսանդր Ադաբաշյան
Մանկություն և պատանեկություն
Ալեքսանդր Ադաբաշյանի մանկությունն անցել է Մոսկվայում՝ Նիժնյայա Մասլովկա փողոցի վրա։ Ծնողներն այն ժամանակվա համար արտասովոր որոշում կայացրին․ երեխային ուսման ուղարկել ֆրանսիական դպրոց։ Այդպես Ալեքսանդրն սկսեց սովորել №2 հատուկ դպրոցում, որը հետագայում կոչվեց Ռոմեն Ռոլանի անունով։ Դպրոցը համարվում էր հեղինակավոր և հայտնի էր լավ ուսուցիչներով․ ֆրանսերենը դասավանդվում էր առաջին դասարանից և բարձր մակարդակով ։
Ալեքսանդրն ամեն օր դպրոց էր գնում տրամվայով, որն իրեն մեծ հաճույք էր պատճառում և շատ էր ցանկանում դառնալ գնացքի ուղեկցորդ։ Հետո ցանկանում էր դառնալ կրկեսի ծաղրածու․ շատ էր հավանում այս մասնագիտությունը, որը հնարավորություն էր տալիս հորինել, խաղալ և նկարել։ Ադաբաշյանը մասնակցում էր գեղարվեստական տարբեր խմբակների՝ նկարում էր, սովորում թատերական ստուդիայում։ Երեխաները խաղում էին ֆրանսերենով բեմադրված պիեսներում, իսկ դպրոցական «Մեղվիկ» ներկայացումը, ըստ Անատոլ Ֆրանսի ստեղծագործության, հեռուստատեսությամբ առցանց ցուցադրվեց Ժուրավլյովի հրապարակում և դարձավ ապագա դերասանի թատերական դեբյուտը ։
Ալեքսանդր Ադաբաշյանի երկրորդ դերասանական աշխատանքը, որն ընդգծվեց Մոսկվայի գեղարվեստական թատրոնի դպրոց-ստուդիայի մանկավարժների կողմից, Անտուան դը Սենտ Էքզյուպերիի ստեղծագործության հիման վրա բեմադրված «Փոքրիկ իշխանը» ներկայացման մեջ դերն էր։ Ալեքսանդրին առաջարկեցին հետագայում զբաղվել դերասանությամբ, սակայն նա արդեն լրջորեն տարվել էր նկարչությամբ և որոշեց իր ողջ կյանքը նվիրել այդ մասնագիտությանը ։
Դպրոցական տարիքում Ադաբաշյանը ծանոթացավ Նիկիտա Միխալկովի հետ։ Ալեքսանդրի ընկերը՝ Ալեքսեյ Շաշկովը, Նիկիտայի ընկերն էր և նրանց մոտ ձևավորվեց ընկերական կոլեկտիվ, որի մեջ էին մտնում նաև Վլադիմիր Գրամատիկովը և Անդրեյ Յուրենևը ։
Ստրոգանովի ուսումնարան (այժմ՝ Մոսկվայի բարձրագույն գեղարվեստական ուսումնարան) միանգամից ընդունվել չհաջողվեց։ Ադաբաշյանը մեկ տարի աշխատեց նախագծային ինստիտուտում, զուգահեռաբար նախապատրաստական դասընթացների էր հաճախում և 1962 թվականին դարձավ իր երազած բուհի ուսանող ։ 1964 թվականին սովորելու ընթացքում Ալեքսանդրը զորակոչվեց բանակ, որտեղ ծառայեց 3 տարի։ Ծառայության սկզբում նա կամավոր գնաց սերժանտական դպրոց (Կունգուր քաղաք, Պերմի երկրամաս)։ Որոշ ժամանակ անց զորամասում նկատեցին նրա նկարչական ընդունակությունները, և Ալեքսանդր Ադաբաշյանը հայտնվեց շտաբի գրագրի արտոնյալ պաշտոնում, իսկ ծառայությունն ավարտեց Բոլոգոյե քաղաքից ոչ հեռու։ Բանակում անցկացրած 3 տարիների ընթացքում նա հասցրեց կրել տանկիստի, հրետանու և օդաչուի ուսադիրներ։ Ծառայություն անցնելով ստրատեգիական նշանակություն ունեցող հրթիռային զորքերում՝ Ադաբաշյանն իր համար բացահայտեց, որ էլեկտրոնիկայից գլուխ է հանում ոչ պակաս, քան իր՝ բարձրագույն տեխնիկական կրթություն ունեցող ծառայակիցները։ Նա հասկացավ, որ շատ բանով պարտական է իր դպրոցին և շրջապատին և գիտելիքների մակարդակին, թեև այդ տարիներին միակ գերազանց գնահատականն ստացել էր երգեցողությունից ։
Ուսանողական տարիներ և կարիերա
1971 թվականին Ա․ Ադաբաշյանն ավարտեց Մոսկվայի գեղարվեստա-արդյունաբերական բարձրագույն ուսումնարանը (մետաղների գեղարվեստական մշակման ֆակուլտետը)։ Դեռևս 1970 թվականին որպես նկարիչ-բեմադրիչ (Ալեքսեյ Ռոդիոնովի հետ համատեղ) մասնակցել է «Պետրուխինի ազգանունը» ֆիլմի նկարահանումներին, իսկ 1972 թվականին օպերատոր Պավել Լեբեշևի հետ մեկնեց արդյունաբերական մի համագործակցության մասին փաստագրական ֆիլմ նկարահանելու, որտեղ ձեռք բերեց նոր մասնագիտություն՝ օպերատորի օգնական։ Նրանք շրջեցին Ռուսաստանում և Մերձբալթիկայում, այնուհետև հրավեր ստացան աշխատելու Բուդիմիր Մետալնիկովի «Բժիշկ Իվենսի լռությունը» ֆիլմի վրա․ Պավելը ստորջրյա նկարահանումների օպերատորն էր, իսկ Ալեքսանդրը՝ օգնականը։ Արդյունքում նկարահանումները հետաձգեցին, սակայն ընկերները մեկուկես ամիս ապրեցին Սուդակում։ Որպեսզի անգործ չնստի, Ադաբաշյանը սկսեց աշխատել Այզեկ Զինգերի մոտ որպես օգնական։ Այզեկը Կ․ Ստանիսլավսկու անվան թատրոնի զգեստների նկարիչն էր, ով դարձավ հայտնի խորհրդաամերիկյան հագուստի դիզայներ։ Նա նաև օգնում էր բեմանկարիչ Լեոնիդ Պերցևին որպես գեղազարդիչ․ Ալեքսանդրը միշտ ձգտում էր փորձ ձեռք բերել պրոֆեսիոնալներից և ինչ-որ նոր բան սովորել ։
Այդ տարիներին Ալեքսանդր Ադաբաշյանն ամուսնացավ Պավել Լեբեշևի քրոջ՝ Մարինայի հետ։ Այնպես ստացվեց, որ հարսանիքին չկարողացան ներկա գտնվել նորապսակների ծնողները, և միջոցառմանը հավաքվեցին շատ երիտասարդներ։ Հյուրերի թվում էր Անդրեյ Միխալկով-Կոնչալովսկին, ով 1973 թվականին հրավիրեց Ադաբաշյանին օգնել իրեն «Գործն ավելի կարևոր է, քան կյանքը» ֆիլմի սցենարի հարցում։ Ֆիլմը Միջին Ասիայի կինոստուդիաներից մեկի համար էր։ Միխալկով-Կոնչալովսկին ուրվագծեց սցենարը և սկսեց փնտրել համահեղինակ։ Ադաբաշյանը նախկինում երբեք սցենարներ չէր գրել, սակայն Անդրեյը համբերատար բացատրում էր, թե ինչով է սցենարը տարբերվում լավ արձակից, սովորեցնում էր նկարագրել բնավորություններ, պատկերացնել, թե ինչպես այդ ամենը կդիտվի իրականում՝ գործողության մեջ։ Այդպես Ալեքսանդր Ադաբաշյանի համար բացվեց ստեղծագործական կյանքի նոր էջ ։
«Օտարների միջ յուրային, յուրաինների մեջ օտար» ֆիլմի նկարահունմների (ըստ Էդուարդ Վոլոդարսկու և Նիկիտա Միխալկովի «Կարմիր ոսկի» պատմվածքի) Ալեքսանդր Ադաբաշյանը Իրինա Շրետերի հետ նկարիչ-բեմադրիչն էր։ Ֆիլմում նկարահանվում էին Յուրի Բոգատիրյովը, Անատոլի Սոլոնիցինը, Սերգեյ Շակուրովը, Ալեքսանդր Պորոխովշչիկովը, Ալեքսանդր Կայդանովսկին։ Նկարահանումները կատարվեցին Չեչենո-Ինգուշետիայում, որը հայտնի էր բազմազան բնությամբ՝ բլուրներով, ժայռերով և գետերով։ Այնտեղ Ադաբաշյանն առաջին անգամ հանդես եկավ որպես դերասան, թեև այդ մասնագիտության վերաբերյալ ուներ միայն աղոտ պատկերացումներ։ Առաջնելույթը հաջող անցավ, սիկ ֆիլմը 1975 թվականին Դելիի կինոփառատոնին ստացավ հանդիսատեսի մրցանակ։ Նույն թվականին Ալեքսանդր Ադաբաշյանը որպես դերասան և նկարիչ աշխատեց «Սիրո ստրկուհին» ֆիլմի վրա, որը Թեհրանի կինոփառատոնին ստացավ «Ոսկե կոզլոտուր», իսկ Ֆրանսիայի Յեր քաղաքում կայացած «Երիտասարդ կինո» կինոփառատոնին՝ հանդիսատեսի հատուկ մրցանակը։ Այդ ժամանակաշրջանում ծանր հիվանդացավ և մահացավ Ալեքսանդրի կինը՝ Մարինան ։
Առաջին սցենարը, որը սկզբից մինչև վերջ գրվեց Նիկիտա Միխալկովի հետ, «Անավարտ պիես մեխանիկական դաշնամուրի համար» (1977) ֆիլմի սցենարն էր, որի հիմքում ընկած էր Անտոն Չեխովի «Պլատոնով» անավարտ պիեսը ։ Երբ Միխալկովին նվիրեցին «Չեխովի չհրատարակված պիեսները» գիրքը, նրանք երկուսով կարդացին այն և որոշեցին Անտոն Պավլովիչի ստեղծագործություններից կոլաժ անել։ Ֆիլմի ստեղծման պատմությունն ինքնին արտասովոր է, քանի որ այդ տարիներին երիտասարդ տաղանդներին չէին վստահում էկրանավորել դասականներին, սակայն նրանք այնուամենայնիվ դիմում տվեցին, թեև հաջողության հույս չունեին։ Այնպես ստացվեց, որ նկարահանող խմբերից մեկը չհասցրեց պետկինոյին ժամանակին հանձնել ֆիլմը և այդ ժամանակ հիշեցին «Անավարտ պիեսի մասին»։ Այդպես ամեն ինչ սկսվեց։ Մեկուկես ամսում գրվեց սցենարը և սկսվեց նկարահանումների վայրի փնտրտուքը։ Մոսկվայից 2 ժամ հեռավորության վրա, Պուշչինո քաղաքում, գտնվեց դատարկ ագարակ և զբոսայգի՝ կասկադային լճակներով։ Ֆիլմի նկարահանումներին Ադաբաշյանը Ա․ Սամուլեկինի հետ աշխատեց նաև որպես նկարիչ։ Ֆիլմն ստացավ բազմաթիվ մրցանակներ՝ Սան Սեբաստիանի կինոփառատոնի «Большая золотая раковина» մրցանակ (1977), Չիկագոյի կինոփառատոնի «Золотая пластина» մրցանակ (1978), Բելգրադում կայացած աշխարհի լավագույն ֆիլմերի «Ֆեստ» կինոփառատոնում գրան պրի կինո և հեռուստատեսության նկարիչների միությունից (1978), «Դավիդ Դոնաթելլո» մրցանակ որպես լավագույն օտարերկրյա ֆիլմ իտալական վարձույթում (1978) ։
Պուշչինոյում նկարահանվեց նաև «Իլյա Օբլոմովի կյանքից մի քանի օր» ֆիլմի մեծ մասը (նկարիչներ Ա․ Ադաբաշյան և Ա․ Սամուելկին, 1979)։ Ֆիլմն ստացավ «Օքսֆորդի ոսկե վահան» մրցանակ լավագույն ռեժիսուրա անվանակարգում (1980), ԱՄՆ կինոքննադատների ազգային խորհրդի կողմից ճանաչվեց լավագույն օտարերկրյա ֆիլմ (1981), Մալագայի հեղինակային ֆիլմերի 13-րդ միջազգային շաբաթի առաջին մրցանակ (1982)։ 1978 թվականին ֆիլմի նկարահանումների ժամանակ Ալեքսանդր Ադաբաշյանն ամուսնացավ Գեղարվեստա-թատերական ուսումնարանի ուսանողուհի Եկատերինա Շադրինայի հետ, ով Ն․ Միխալկովի «Հինգ երեկո» և Սերգեյ Սոլովյովի «Փրկարարը» ֆիլմերում աշխատում էր որպես զգեստների նկարչի օգնական ։
Ն․ Միխալկովի և Ա․ Միխալկով-Կոնչալովսկու հետ Ալեքսանդր Ադաբաշյանը մասնակցեց արկածային «Տրանսսիբիրյան ճեպընթաց» ժապավենի սցենարի ստեղծման աշխատանքներին (ռեժիսոր Էլդոր Ուրազբաև, 1978)։ Ֆիլմն ստացավ Լենինյան կոմերիտմիության և Ղազախական ԽՍՀ պետական մրցանակ։ Ալեքսանդր Ադաբաշյանը ևս ստացավ մրցանակ։ Ն․ Միխալկովի հետ նա գրեց նաև «Հինգ երեկո» ֆիլմի սցենարը (1979)՝ Վոլոդինի պիեսների հիման վրա, որտեղ կրկին հանդես եկավ որպես դերասան ։
1987 թվականին Ն․ Միխալկովը կրկին անդրադարձավ Անտոն Չեխովի ստեղծագործություններին և նկարահանեց «Սև աչեր» ֆիլմը, որը դարձավ Ադաբաշյանի (ֆիլմի նկարիչ) հետ համատեղ վերջին աշխատանքը։ Ռեժիսորը ստեղծեց նաև «Շնիկով կնոջ» ադապտացված տարբերակը, որտեղ իտալացու գլխավոր դերը Ն․ Միխալկովը, Ա․ Ադաբաշյանը և Սուզո Չեկի դի Ամիկոն գրել էին հատուկ Մարչելո Մաստրոյանիի համար։ Ֆիլմն առաջադրվեց Օսկարի, Կաննի կինոփառատոնին ստացավ մրցանակ տղամարդու լավագույն դերի համար, ինչպես նաև Վալյադոլիդի կինոփառատոնի արտամրցութային ցուցադրմանը ստացավ հատուկ պատվավոր դիպլոմ (1987) ։
Ռեժիսորական կարիերա
1990 թվականին կայացավ Ալեքսանդր Ադաբաշյանի ռեժիսորական դեբյուտը՝ «Մադո, ցպահանջ» ֆիլմը։ Սկզբից Ալեքսանդրին խնդրեցին գրել ֆիլմի սցենարը, իսկ հետո նկարահանել այն։ Այդտեղ էլ պետք եկավ ֆրանսերենը։ Ֆիլմը նկարիչ, սցենարիստ և դերասան Ալեքսանդր Ադաբաշյանի առաջին ռեժիսորական աշխատանքն էր, որը նկարահանվել էր արտասահմանում։ 1990 թվականին Ռավեննայի կինոփառատոնին ստացավ Երիտասարդ ժյուրիի մրցանակ, առաջադրվեց Սեզար մրցանակի, ստացավ Մորո Սիմոնեի մրցանակ կանացի լավագույն դերի համար։ Կաննում «Հեռանկար» մրցույթում ֆիլմը ստացավ առաջին մրցանակ և 12 լավագույն ֆրանսիական ֆիլմերի թվում մասնակցեց Մայամիում կայացած ֆրանսիական ֆիլմերի փառատոնին (ԱՄՆ)։ «Մադո, ցպահանջ» ֆիլմը թողարկվել է DVD-ով և ընդգրկվել լավագույն ֆրանսիական ֆիլմերի հավաքածուի մեջ ։
2002 թվականին էկրան բարձրացվեց «Ազազել» ֆիլմը՝ Բորիս Ակունինի վեպի հիման վրա, որի ռեժիսորը Ալեքսանդր Ադաբաշյանն էր։ Նրա թեկնածությունն առաջարկեց հեղինակն ինքը, ով բարձր էր գնահատել «Մադո, ցպահանջ» ֆիլմը։ Սակայն նկարահանումների վերջնական փուլում պրոդյուսերների հետ առաջացած տարաձայնությունների արդյունքում, ովքեր էականորեն փոփոխեցին նկարահանած նյութի տեքստը, ռեժիսորը որոշեց իր ազգանունը հեռացնել տիտրերից։ Նմանօրինակ իրավիճակ գրանցվեց Ադաբաշյանի մոտ նաև Իտալիայում, երբ վերջինս գրեց «Вешние воды» ֆիլմի սցենարը՝ Իվան Տուրգենևի ստեղծագործության հիման վրա։ Սակայն այն բանից հետո, երբ ռեժիսորը փոփոխեց տեքստը, իր ազգանունը հանեց տիտրերից ։
Ադաբաշյանի կարծիքով ռեժիսորը մասնագիտություն չէ, այլ բնավորություն։ Նկարահանումներին Ադաբաշյանը ջանում է որպեսզի խումբը հաճույք ստանա համատեղ աշխատանքից, իսկը գործընթացն անցնի թեթև ։
Ա․ Ադաբաշյանն աշխատել է շատ ականավոր ռեժիսորների հետ՝ Անդրեյ Կոնչալովսկի, Ռոման Բալայան, Վ․ Կրիստոֆովիչ, Վլադիմիր Մենշով, Ալեքսանդր Բարանով, Ռևազ Գիգիենիշվիլի, Վլադիմիր Բորտկո, Սեբաստիան Ալարկոն («Լուսանկարիչը» և «ԱԱԾ գործակալները ևս սիրահարվում են», սցենարի հեղինակներ Ա․ Ադաբաշյան, Ս․ Ալարկոն, Ա․ Բորոդյանսկի, 1991), Լորան Ժաուի (Դոմբին և որդին)։ Ադաբաշյանի սցենարով ռեժիսոր Ջիակոմո Կամպիոտին Իտալիայում նկարահանել է «Ինչպես երկու կոկորդիլոս» («Ոսկե գլոբուսի» առաջադրում) և «Tempo del amore» (1999) ֆիլմերը ։ Նրան հետաքրքիր է գտնվել այնպիսի ռեժիսորների կողքին, ովքեր աշխատում են հին ձևով՝ մանրամասն փորձեր են անում, մտածում են հեռանկարի մասին ։
Դասավանդել է Սցենարիստների և ռեժիսորների բարձրագույն դասընթացների և եվրոպական «Quinoxe» սցենարային ստուդիաներում (Ֆրանսիա) ։ Թատերական զգեստների երիտասարդ նկարիչների մրցույթի հանձնախմբի անդամ է, «Պուշկինի թանգարանը» մրցույթի եզրափակչի ձևավորողն է (1999)։ Ադաբաշյանին հոգեհարազատ են դասականները։ Կարդում է Տոլստոյ, Չեխով, Լեսկով, արտասահմանյան հեղինակներից՝ Դիքենս, Մոպասան, Ֆլոբեր, Զոլա, Սելինջեր, Ֆոլքներ, Ֆիցջերալդ։ Ամենասիրած ստեղծագործությունը «Պատերազմ և խաղաղություն» վեպն է։ Ապրում և աշխատում է Մոսկվայում ։
Հետաքրքրություններ
Ալեքսանդր Ադաբաշյանը հետաքրքրվում է ռեստորանների ինտերիերի ձևավորմամաբ («Օբլոմով», «Անտոնիո», «Կլեոպատրա»)։ Զուգահեռաբար նկարահանվում է ֆիլմերում ոչ մեծ դերերում։ Վերջին շրջանի ֆիլմերից են «Տարածքը», «Ինը ամիս», ինչպես նաև Ն․ Միխալկովի «Տասներկու բարկացած տղամարդիկ» ֆիլմում դերը ։
Ադաբաշյանն ամբողջ կյանքում զբաղվել է նրանով, ինչից հաճույք է ստացել և համարում է, որ դա ինչ-որ բանի հասնելու միակ ճանապարհն է և չի զղջում ընտրած մասնագիտության համար։ Ալեքսանդրի դուստրերը հետաքրքվում են կինոյով և թատրոնով, սակայն ընտանիքում նրա գործունեությունը չեն երկրպագում և շատ բաներին վերաբերվում են հեգնանքով։ Ադաբաշյանն ուշադրություն չի դարձնում քննադատության վրա, որը շատ հաճախ ոչ օբյեկտիվ է լինում, գովասանքն ու շողոքորթությունը լրջորեն չի ընդունում, վերլուծում է անհաջողության պատճառները և սովորում է սեփական սխալների վրա ։
Ալեքսանդր Ադաբաշյանի համոզմամբ գործընթացը կյանքի մի մասն է։ Նրան գրավում է մարդկանց հետ աշխատանքը և արկածախնդրության համը, իսկ նրա կերպարի փոփոխությունը միշտ անսպասելի է։ Ադաբաշյանի բազմաթիվ մասնագիտությունները նպատակ չէ, այլ հետաքրքիր ապրելու միջոց, առօրյա գոյատևման յուրօրինակ բողոք։ Նա համոզված է, որ երջանկությունը հենց կյանքի մեջ է, որտեղ տարբերություն չկա քո ընտրած մասնագիտության և կյանքի միջև։ Շատերն են ազատ ժամանակ խաղում թատրոնում, պատմվածքներ են գրում։ Ադաբաշյանն անում է այս ամենը, սակայն աշխատանքի ժամանակ։ Ըստ նրա՝ ստեղծագործական մասնագիտության մեջ կարևոր է հանգամանքների և պատահականությունների հաջող զուգադիպումը։ Մի անգամ Ադաբաշյանը Իտալիա էր թռչում Յուրի Բաշմետի հետ նույն ինքնաթիռով, ով ուղևորվում էր Հռոմ որպեսզի Վալերի Գերգիևի ղեկավարությամբ Բերլիոզ նվագեր։ Հռոմում Ադաբաշյանը ծանոթացավ Վալերի Աբիսալովիչի հետ և իմացավ, որ «Բորիս Գոդունով» ներկայացման համար, որը ներկայացվելու էր «Սպիտակ գիշերներ» փառատոնին, պատրաստ է երաժշտական մասը, սակայն չկա ռեժիսոր։ Ադաբաշյանը որոշեց ինքը բեմադրել ներկայացումը։ Խոսակցությունը կայացավ մայիսի վերջին, իսկ պրեմիերան որոշեցին անել հունիսի 20-ին։ Ալեքսանդր Ադաբաշյանը վերադարձավ Ռուսաստան և 12 օրվա ընթացքում նկարիչ, Ստրոգաովի իր համակուրսեցու՝ Իվան Մակարովի հետ, Մարիինյան թատրոնում բեմադրեց «Բորիս Գոդունով» օպերան (1997), որը ներկայացվեց հանդիսատեսին Սանկտ Պետերբուրգում, Իտալիայում, Հոլանդիայում, Անգլիայում, Ֆրանսիայում, Արգենտինայում, Չիլիում։ Ադաբաշյանի անսպասելի նախագծերից մեկը դարձավ նաև «Хованщина» ներկայացման տեղափոխումը Մարիինյան թատրոնից Միլան՝ «Լա Սկալա» (1998) ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 10 ծնունդներ Կատեգորիա:1945 ծնունդներ Կատեգորիա:Հայ ռեժիսորներ Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:Հայ դերասաններ Կատեգորիա:Հայ սցենարիստներ Կատեգորիա:Օրվա հոդված Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Խորհրդային նկարիչներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Դաշնության արվեստի վաստակավոր գործիչներ Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ Կատեգորիա:Սցենարիստներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ վաստակավոր նկարիչներ Կատեգորիա:Խորհրդային սցենարիստներ
Քվանտային էլեկտրադինամիկա
Քվանտային էլեկտրադինամիկա, էլեկտրամագնիսական դաշտի և լիցքավորված մասնիկների փոխազդեցության քվանտային տեսություն։ Քվանտային էլեկտրադինամիկա ասելով հաճախ հասկանում են դաշտի քվանտային տեսության այն մասը, որն ուսումնասիրում է միայն քվանտացված էլեկտրամագնիսական և էլեկտրոնա-պոզիտրոնային դաշտերի փոխազդեցությունը, սակայն քվանտային էլեկտրադինամիկա կիրառելի է բոլոր լիցքավորված լեպտոնների և ուժեղ փոխազդեցության չենթարկվող այլ մասնիկների ու էլեկտրամագնիսական դաշտի փոխազդեցության համար։
Էլեկտրամագնիսական դաշտի քվանտները ֆոտոններ են։ Քվանտային էլեկտրադինամիկայում երկու լիցքավորված մասնիկների փոխազդեցությունը դրանց միջև վիրտուալ ֆոտոնների փոխանակման արդյունքն է։ Քվանտային էլեկտրադինամիկան նկարագրում է ամենաբազմազան պրոցեսներ՝ մարմինների ջերմային ճառագայթում, Քոմփթոնի էֆեկտը, արգելակման ճառագայթումը, ատոմներից ու ավելի բարդ համակարգերից ֆոտոնների առաքման և կլանման երևույթները, էլեկտրոն-պոզիտրոնային անիհիլացումը, զույգերի առաջացումը և այլն։ Սակայն քվանտային էլեկտրադինամիկայի համար ամենաբնորոշը այն երևույթներն են, որոնք կապված են էլեկտրամագնիսական և էլեկտրոն-պոզիտրոնային դաշտերի ֆլուկտուացիաների հետ (վակուումի բևեռացում)։ Դաշտի քվանտային տեսության համար յուրահատուկ այս երևույթների հետևողական ուսումնասիրությունն էլ հենց հիմք է ծառայել արդի քվանտային էլեկտրադինամիկայի ստեղծման համար (Սինյիտիրո Տոմոնագա, Յուլիուս Շվինգեր, Ռիչարդ Ֆեյնման)։
Քվանտային էլեկտրադինամիկայի տպավորիչ հաջողությունները վճռական ազդեցություն են ունեցել մյուս փոխազդեցությունների տեսության զարգացման վրա։ Այդ տեսությունները կառուցվում են քվանտային էլեկտրադինամիկայի նմանությամբ՝ հիմնվելով այսպես կոչված տեղային տրամաչափարկման ինվարիանտության վրա, երբ դաշտն ինքը հանդես է գալիս որպես տրամաչափարկման դաշտ։ Տրամաչափարկման սկզբունքը հնարավորություն է տվել քվանտային էլեկտրադինամիկան միավորել թույլ փոխազդեցության տեսության հետ, այնպես որ քվանտային էլեկտրադինամիկան կարելի է ներկայացնել որպես էլեկտրամագնիսական և թույլ փոխազդեցությունների (էլեկտրաթույլ փոխազդեցություն) միասնական տեսության բաղկացուցիչ մաս։ Բացառված չէ, որ ըստ տրամաչափարկման սկզբունքի և՛ ուժեղ, և՛ գրավիտացիոն փոխազդեցությունները, ինչպես և բնության բոլոր փոխազդեցությունները միասնական ունիվերսալ փոխազդեցության տարբեր դրսևորումներ են։
Կատեգորիա:Քվանտային էլեկտրադինամիկա Կատեգորիա:Ֆիզիկայի հասկացություններ Կատեգորիա:Դաշտի քվանտային տեսություն
Հայկական ազգային օջախ
«Հայկական ազգային օջախ», «Ազգային տուն» (անգլ.` "Armenian National Home"), դիվանագիտական եզրույթ, որը շրջանառության մեջ են մտցրել դաշնակից տերությունները (Անգլիա, Ֆրանսիա և այլն) 1921 թվականի Լոնդոնի կոնֆերանսում, երբ պարզ է դառնում, որ փոփոխված հանգամանքների բերումով (թուրքական արշավանքները Հայաստան և 1920 թվականի Ալեքսանդրապոլի պայմանագրի կնքում, խորհրդային իշխանության հաստատում Հայաստանում, խորհրդա-թուրքական պատերազմի վտանգ, և այլն) պետք է վերանայվեին 1920 թվականի օգոստոսի 10-ի Սևրի հաշտության պայմանագրի՝ Հայաստանին վերաբերող դրույթները։ Անտանտի տերությունների այդ քայլը թելադրված էր նաև այդ նույն օրերին քեմալական Թուրքիայի հետ նրանց անջատ բանակցություններով, որոնց նպատակն էր ի հաշիվ ազգային փոքրամասնությունների (հայեր, հույներ, արաբներ և այլն) շահերի տնտեսական արտոնություններ կորզել իրենց համար այդ երկրում։ Այդպիսով «Հայկական ազգային օջախ» անորոշ հասկացությունը գալիս էր փոխարինելու Սևրի պայմանագրում նախատեսված հայկական ազատ և անկախ պետությանը և նշանակում էր հայկական հարցի վերջնական ձախողում, ինչը իր տրամաբանական վախճանն ունեցավ Լոզանի պայմանագրում, որտեղ հիշատակություն անգամ չկար հայերի և նրանց պահանջատիրության մասին։ Կոնֆերանսում լորդ Քերզոնի այն խնդրանքին, թե պատերազմի ժամանակ «մեծ կորուստներ կրած և անչափ դաժան տառապանքների ենթարկված» արևմտահայերը արժե, որ մի «ազգային օջախ» ունենան Թուրքիայի հյուսիսարևելյան նահանգներում կամ Կիլիկիայի հարավ-արևելքում, Սիրիայի հետ սահմանագծի վրա, թուրք պատվիրակության ղեկավար Իսմեթ Ինոնյուն պատասխանում է, թե այդպիսի օջախի ստեղծումը հավասարազոր է Թուրքիայի անդամահատմանը, որին միշտ հետամուտ են եղել եվրոպական տերությունները, և այդ պատճառով էլ նա մի «պատառ իսկ» հող չի կարող գտնել իր տարածքում այդպիսի ծրագիր իրագործելու համար։
Կատեգորիա:Հայկական հարց
Բոսրա
Բոսրա (بصرى‎), պատմական քաղաք Սիրիայի Արաբական Հանրապետության հարավում՝ Դառաայի մարզում։ Հանդիսանում է Իզրաայի գավառի համանուն շրջանի կենտրոնը։
Պատմություն
Առաջին անգան այս բնակավայրը հիշատակվում է Թութմոս III-ի և Ամենհոտեպ IV-ի ժամանակվա փաստաթղթերում (մ.թ.ա. 14-րդ դար)։ Մ.թ.ա. 2-րդ դարում Բոսրան Նաբատեայի թագավորության առաջին մայրաքաղաքն էր։ Իսկ Հռոմեական կայսրության կազմի մեջ վերանվանվել է Նովա Տրոյանա Բոսրա և դարձել է հռոմեական Պետրական Արաբիա գավառի կենտրոնը։ Քաղաքը ծաղկում է և դառնում է մետրոպոլիս, որով անցնում էին կարևոր առևտրական ուղիները, որոնցից էր հռոմեական Via Triana Nova-ն, որը տանում էր դեպի Կարմիր ծով։ Բոսրայում կառուցվել են երկու 246 և 247 թվականների վաղ քրիստոնեական եկեղեցիներ։
Հռոմեական կայսրության՝ արևելյան և արևմտյան մասերի բաժանվելու արդյունքում Բոսրան անցնում է Բյուզանդիայի տարածք, որը հետագայում գրավվում է Սասանյանների կողմից։ Բոսրան վերջնականորեն գրավվում է Արաբական խալիֆայության կողմից Բոսրայի ճակատամարտի արդյունում։
Այսօր Բոսրան կարևոր արխեոլոգիական քաղաք է, որտեղ գտնվում են հռոմեական, բյուզանդական և արաբական փլատակներ, որոնից է աշխարհում լավ պահպանված հռոմեական թատրոններից մեկը, որում ամեն տարի անց է կացվում ազգային երաժշտական փառատոն։
Բնակչություն
Բոսրայի ամենահին կլանը համդն է, որի ներկայացուցիչները հիմնականում շիկահեր են և կապտաչյա։
Բոսրայում կա նաև փոքրիկ շիա համայնք՝ կազմված հիսուն ընտանիքից։
Տրանսպորրտը
Քաղաքացիական ամենամոտ օդանավակայանը գտնվում է Ալ-Սուեյդա քաղաքում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սիրիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Իզրաայի գավառ Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Սիրիայում Կատեգորիա:Բյուզանդիայի քաղաքներ
Պարույր Բադալյանց
Պարույր Սիմոնի Բադալյանց, հայ ճարտարապետ։ Հայաստանի ճարտարապետների միության անդամ ։ «Երևաննախագիծ» ինստիտուտի տնօրեն (1968-1973)։
Գործունեություն
1949 թվականին ավարտել է Ադրբեջանի արդյունաբերական ինստիտուտը։ 1952-1957 թվականներին եղել է Բաքվի գլխավոր ճարտարապետի տեղակալ, 1959-1964 թվականներին Ռյազանի շրջանում՝ ճարտարապետների միության նախագահ։ 1968-1973 թվականներին ղեկավարել է «Երևաննախագիծ» ինստիտուտը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ճարտարապետներ Կատեգորիա:Հայաստանի ճարտարապետների միության անդամներ
Դոմինիկ Օ'Բրայեն
Դոմինիկ Օ'Բրայեն, մնեմոնիկայի բրիտանացի վարպետ և հիշողությանն առնչվող գրքերի հեղինակ։ Հիշողության աշխարհի առաջնության ութակի չեմպիոն է։ Աշխատում է որպես մարզիչ Peak Performance Training-ում։
Նա սկսեց զարգացնել իր մնեմոնիկայի տեխնիկաները 1987 թվականից, երբ տեսավ, որ Քրեյթոն Քարվելոն կարողանում է մտապահել 52 խաղաքարտից բաղկացած տուփի խաղաքարտերի դասավորությունը BBC հեռուստատեսությամբ ընթացող Ռեկորդակիրներ ծրագրում՝ երեք րոպեից քիչ ժամանակահատվածում։ Թվերը մտապահելու համար Օ'Բրայենն ստեղծեց մնեմոնիկայի դոմինիկյան համակարգը, որը նման է ֆոնետիկ թվային համակարգին (մենոնիկայի գլխավոր համակարգ)։ Օ'Բրայենը գրել է գրքեր մտապահման տեխնիկաների մասին։ Այդ գրքերից են՝ «Ինչպե՞ս զարգացնել կատարյալ հիշողություն», «Քվանտային հիշողության ուժը», «Սովորել հիշել», «Ինչպե՞ս հանձնել քննությունները», «Հաղթող ձեռքը» և «Զարմանալի հիշողության տուփը»։
Նա դասախոսություններ է կարդում հիշողության զարգացման թեմայով։ Հյուընկալվել է նաև տարբեր հեռուստահաղորդումներում, ինչպիսին է The Human Body : 2002 թվականի մայիսի մեկին Դոմինիկ Օ'Բրայենը գրանցվել է Գինեսի ռեկորդների գրքում պատահական դասավորությամբ 2808 խաղաքարտերից յուրաքանչյուրը մեկ անգամ տեսնելուց հետո մտապահելու համար (54 տուփ)։ Նա կարողացավ ճշգրտորեն դասավորել խաղաքարտերը՝ թույլ տալով միայն ութ սխալ, որոնցից չորսն ուղղեց անմիջապես այն բանից հետո, երբ իմացավ, որ սխալ է դասավորել ։
Մկրտիչ Սողոմոնյան
Մկրտիչ Սողոնոնյան (հայտնի նաև Կառնենցի մականվամբ,, Գառնեն), հայ ազգային-ագատագրական պայքարի մարտիկ, ֆիդայի։ ՀՅԴ կուսակցության անդամ։ 1888 թվականին անցել է Ռումինիա։ 1890-ական թվականների սկզբին Հրայրի հետ Կովկասից զենք է փոխադրել Մուշ, սակայն շուտով բանտարկվել է։ 1899 թվականին Անդրանիկի խմբի կազմում վրեժ է լուծել Աղբյուր Սերոբին դավադրաբար սպանողներից, դարձյալ ձերբակալվել է և բանտարկվել 7 տարի ժամկետով։ Բանտում գրել է հուշեր (անտիպ են, տեղը՝ անհայտ) Տարոնի ազատագրական շարժման մասին։ 1908 թվականի երիտթուրքական հեղաշրջումից հետո, չվստահելով երիտթուրքերին, շարունակել է ժողովրդին գինելու և ինքնապաշտպանություն կազմակերպելու գործունեությունը։
Երկու որդիների հետ մասնակցել է թուրք և քուրդ ջարդարարներից հայրենի գյուղի պաշտպանությանը և զոհվել։
Կատեգորիա:1854 ծնունդներ Կատեգորիա:1915 մահեր Կատեգորիա:Հայ ֆիդայիներ Կատեգորիա:ՀՅԴ անդամներ Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Չիգորակ (գետ)
Չիգորակ (Чигорак), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վորոնեժի մարզում։
Աշխարհագրություն
Գետաբերանը տեղակայված է Վորոնա գետի ձախ ափում՝ 17 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 11 կմ է, ավազանի տարածքը 222 կմ2 է։ Չիգորակի ակունքը գտնվում է հարավում Միրոլյուբիե։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոլուչևկա գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Դոնի ավազանի վտակներից մինչև Խոպրա։ Ենթավազանը՝ Դոն։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Կանանց շախմատային օլիմպիադա 1996
Մրցաշարին մասնակցել է 74 թիմ (Հայաստանը ներկայացվել է երկու թիմով), որոնց կազմում խաղացել են 294 շախմատիստներ (33 գրոսմայստերներ, 68 միջազգային կարգի վարպետներ, 25 ՖԻԴԵ-ի վարպետներ և երկու գրոսմայստեր ու 7 միջազգային կարգի վարպետներ (տղամարդիկ)։ Մասնակիցներն անցկացրել են 1550 պարտիա։
Մրցաշարն անցկացվել է շվեյցարական համակարգով։ Թիմերն խաղացել են 14 տուր։
Տեղերը որոշվել են՝ 1. միավորներով → 2. Բուխհոլցյան համակարգով → 3. թիմային միավորների քանակով։
Ժամանակի վերահսկում՝ 40 քայլ 2 ժամում, ապա 60 րոպե հաջորդ 20 քայլերի համար։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Շախմատային օլիմպիադաներ Կատեգորիա:1996 սպորտում Կատեգորիա:1996 Հայաստանում
Մեկնութիւն Եսայեայ (4825, Գևորգ Սկևռացի)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Ռոտոր (այլ կիրառումներ)
Ռոտորը կարող է վերաբերել՝
Վահան Բաստամյան
Վահան ծայրագույն վարդապետ Բաստամյան (ավազանի անունը՝ Եղիա Բաստամյան, ), Հայաստանյայց Առաքելական Եկեղեցու հոգևորական, աստվածաբան, մանկավարժ, բանասեր, խմբագիր, հայ կանոնագիտության հիմնադիրներից մեկը։
Կենսագրություն
Վահան ծայրագույն վարդապետ Բաստամյանը (ավազանի անունը՝ Եղիա) ծնվել է 1842 թվականին Թիֆլիսում ։ 1867 թվականին ավարտելով Լազարյան ճեմարանը՝ որպես ազատ ունկնդիր ընդունվում է Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը և այն փայլուն կերպով ավարտում 1868 թվականին՝ ստանալով իրավագիտության թեկնածուի գիտական աստիճան ։ Ուսումնառությունից հետո մեկնում է Վաղարշապատ և Մայր Աթոռ Ս. Էջմիածնի մատենադարանում սկսում զբաղվել հայ կանոնական գրավոր հուշարձանների ուսումնասիրությամբ ։ Ոգևորվելով Մայր Աթոռ Ս. Էջմիածնում Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Գևորգ Դ. Կոստանդնուպոլսեցու ծավալած լուսավորական գործունեությունից՝ ցանկություն է հայտնում անդամագրվել Էջմիածնի միաբանության շարքերը և 1872 թվականի փետրվարի 26-ին ձեռնադրվում է կուսակրոն քահանա՝ ստանալով Վահան անունը ։ Նա նշանակվում է Ս. Գայանե վանքի վանահայր, միաժամանակ սկսում դասավանդել նորաբաց Գևորգյան հոգևոր ճեմարանում։ Վահան ծայրագույն վարդապետ Բաստամյանը վախճանվել է 1981 թվականին Վաղարշապատում։ Բաստամյանն իր ժամանակի հայ գիտական և գրական հասարակության կողմից ճանաչված և գնահատված անձնավորություն էր։ Ահա այսպես է նրա մասին արտահայտվել հայ ականավոր մանկագիր Ղազարոս Աղայանը.
Մանկավարժական գործունեություն
Բաստամյանի մանկավարժական գործունեության մեջ կարևոր տեղ է զբաղեցնում նրա կողմից 1874-1876 թվականներին Վաղարշապատում հրատարակված «Դպրոց» ամսագիրը, որն առաջին մանկավարժական պարբերականն էր արևելահայ միջավայրում և զգալի դեր է կատարել հայեցի կրթության բարելավման գործում ։ Այս ամսագրի էջերում լույս են տեսել դպրոցական տեղեկություններ, դասագրքերի գրախոսականներ, աշխարհագրական ու բնագիտական զանազան լուրեր, նշանավոր անձնավորությունների կենսագրականներ, գրական նյութեր՝ աշակերտական ընթերցանության համար, ինչպես նաև լուսաբանվել ժամանակի առաջավոր մանկավարժական մեթոդները։ Ամսագրին աշխատակցել են Ղազարոս Աղայանը, Սեդրակ Մանդինյանը և ուրիշներ ։
Գիտական գործունեություն
Վահան ծ. վրդ. Բաստամյանը հայ իրականության մեջ առաջիններից մեկն էր, որ հատուկ ուշադրություն դարձրեց հայ կանոնական ժառանգության հետազոտմանը և գիտական հասարակությանը ներկայացմանը։ Այս առումով նրան կարելի է իրավամբ համարել հայ կանոնագիտության հիմնադիրներից մեկը ։ Նրա գիտական ժառանգության մեջ կարևոր տեղ է զբաղեցնում 1880-1881 թվականներին «Փորձ» ամսագրում լույս տեսած «Ամուսնությունն ըստ հայոց եկեղեցական իրավաբանության» հոդվածաշարը։ Այս հոդվածաշարում գիտնականը մանրամասն ուսումնասիրում և վերլուծում է հայոց ամուսնական կանոնական ավանդույթները։ Բաստամյանի հաջորդ ներդրումը հայ իրավաբանական մտքի ուսումնասիրության ասպարեզում դարձավ 1880 թվականին Վաղարշապատում լույս տեսած, գիտական բարձր որակով կատարված Մխիթար Գոշի «Դատաստանագրքի» հրատարակությունը՝ աշխատասիրողի հույժ կարևոր առաջաբանով և ծանոթագրություններով ։ Այս գիտական աշխատության համար Բաստամյանը՝ առաջինը հայ իրականության մեջ արժանացավ «Սահակ-Մեսրոպյան» գրական մրցանակին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ Կատեգորիա:Հայ բանասերներ Կատեգորիա:Հայ խմբագիրներ
Յար Սուխոյ Դոնեց
Յար Սուխոյ Դոնեց (Яр Сухой Донец), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վորոնեժի մարզում։
Աշխարհագրություն
Գետաբերանը տեղակայված է Դոն գետի աջ ափում՝ 953 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 25 կմ է, ավազանի տարածքը 293 կմ2 է։ Ակունքը գտնվում է Յուժնի գյուղի մոտ։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոլուչևկա գետն է։ Գետի գետային ավազանը՝ Դոնի ավազանի վտակներից մինչև Խոպրա։ Ենթավազանը՝ Դոն։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դոն գետի վտակներ
Թյուրքան Շորայ
Թյուրքան Շորայ (թուրք.` Türkân Şoray, ), չերքեզական ծագումով թուրք դերասանուհի, սցենարիստ և ռեժիսոր։
Կենսագրությունը
Թյուրքան Շորայը ծնվել է Ստամբուլի նահանգի Էյուպ շրջանում։ Բացի նրանից, ընտանիքում մեծանում էին նաև նրա երկու քույրերը։ Կրտսեր դստեր ծնվելուց հետո, նրա ծնողները ամուսնալուծվել են, որից հետո երեխաների խնամքով զբաղվել է մայրը։ Ֆաթիհում գտնվող իմամ Հաթիփի օրիորդաց լիցեյն ավարտելուց հետո, հայտնի դերասանուհի Էմել Յիլդիզի աջակցությամբ, իր առաջին քայլերն է կատարել կինոնկարահանման հրապարակում։
Առաջին անգամ նկարահանվել է 1960 թվականին` 15 տարեկանում, «Սիրո քամին» կինոնկարում։ Ֆիլմի հաջողությունը առիթ հանդիսացավ, որպեսզի նա շարունակեր դերասանուհու կարիերան։ Հետագա տարիներին Թյուրքան Շորայը նկարահանվեց ավելի քան 60 կինոնկարներում։ 1965 թվականին նա արդեն համարվում էր Թուրքիայի ամենահայտնի չորս դերասանուհիներից մեկը։ 1960-ական թվականների վերջերին, նա նկարահանվել է ևս 48 կինոնկարներում։ Տաս տարիների ընթացքում մոտ 100 կինոնկարներում նկարահանվելու փաստն արդեն իսկ խոսում էր այն տարիներին Թյուրքան Շորայի` լավագույն դերասանուհի լինելու մասին։ Իր առաջին «Ոսկե նարինջ» մրցանակը նա ստացել է «Դառը կյանք» (1962 թ.) կինոնկարի համար` Անթալիայի միջազգային կինոփառատոնում։
Անձանական կյանքը
Թյուրքան Շորայը երկար տարիներ սիրավեպ է ունեցել «Գալաթասարայ» ֆուտբոլային ակումբի նախկին փոխնախագահ Ռյուչհան Ադլիի հետ, չնայած որ վերջինս ամուսնացած էր։ 1983 թվականին Թյուրքան Շորայն ամուսնացել է դերասան Սիհան Յունալի հետ, 1984 թվականին ծնվել է նրանց դուստրը, իսկ 1987 թվականին ամուսնալուծվել է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրք դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ստամբուլում ծնված դերասանուհիներ Կատեգորիա:20-րդ դարի թուրք դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ստամբուլում ծնված անձինք Կատեգորիա:Թուրք կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Թուրք հեռուստադերասանուհիներ Կատեգորիա:Չերքեզական ծագմամբ թուրքեր Կատեգորիա:Թուրքիայի պետական արտիստներ Կատեգորիա:Թուրք կինոռեժիսորներ
Պաուլա Վեսելի
Վեսելի Աննա Մարիա Պաուլա (Paula Anna Maria Wessely հունվարի 20, 1907 թ., Վիեննա, Ավստրո-Հունգարական կայսրություն - մայիսի 11, 2000 թ., Վիեննա, Ավստրիա), ավստրիացի թատրոնի և կինոյի դերասանուհի ։
Կենսագրություն
Պաուլան ծնվել է Վիեննայի մսագործ Կառլ Վեսելիի ընտանիքում։ Կառլի ավագ քույրը՝ Ժոզեֆինան, մեծ հռչակ ուներ Բուրգ թատրոնում, սակայն 27 տարեկան հասակում մահանում է։ Պաուլայի շպարման սենյակում մշտապես դրված էր Ժոզեֆինա Վեսելիի դիմանկարը։ Պաուլայի մայրը՝ Աննան, պատանեկության տարիներին հրապուրված էր խորեոգրաֆիայով, բայց ուսուցիչ եղբոր պնդմամբ հրաժարվեց կորդեբալետում աշխատանքից ։
Պաուլայի դեբյուտը կայացավ 1922 թվականի մայիսի 18-ին դպրոցական բարեգործական երեկոյի ժամանակ, որտեղ նա հանդես եկավ Ագնեսի դերով Հերման Զուդերման «Ֆրիցհեն» մեկ գործողության պիեսում։ 1922 թվականին Պաուլա Վեսելին ընդունվեց երաժշտության և կատարողական արվեստի պետական ակադեմիան։ Այն ավարտելուց հետո Վեսելին հաճախեց Մաքս Ռայնհարդի վարպետության դասերին ։
Վեսելին իսկական հաջողության հասավ 1932 թվականի սեպտեմբերի 17-ին Գերհարդ Հաուպտմանի Ռոզի Բերնդ դերի շնորհիվ, որը բեմադրել էր Կալհայնց Մարտինը։ Այդ հաջողությանը հետևեղ Ֆրից Կրեյսլերի «Սիսի» օպերետը, որի գլխավոր դերում խաղալու համար նա վոկալի դասեր էր անցնում ։
Կինոարվեստում կատարած բազմաթիվ փորձերից հետո Պաուլան խաղաց «Դիմակահանդես» ֆիլմում, որտեղ խաղում էր նաև Ադոլֆ Վոլբրյուկը։ 1934 թվականի սեպտեմբերի 22-ին Պաուլա Վեսելին Ադոլֆ Հիտլերի մոտ ընդունելության հրավեր ստացավ։ 1935 թվականին նա նկարահանվեց «Դրվագ» ժապավենում, որի համար ստացավ Վենետիկի կինոփառատոնի պատվոգիր։ Այդ նույն տարում նա հիմնեց սեփական պրոդյուսերական ընկերությունը՝ Vienna-Film Ges, որը անշլյուսից հետո լուծարվեց նրա ընկերուհիների ոչ արիական ծագման պատճառով։ Երրորդ Ռեյխի քարոզչական ֆիլմում («Վերադարձ տուն», 1941 թվական) նկարահանվելու համար ենթարկվեց սուր քննադատության և բազմաթիվ անգամ իր ափսոսանքը հայտնեց այդ ֆիլմում նկարահանվելու համար ։
1935 թվականի նոյեմբերի 23-ին Վիեննայի ռատուշայում կայացավ Պաուլա Վեսելիի ամուսնական արարողությունը դերասան Ատիլա Հյորբիգերի հետ։ Ամուսինները Գրինցինգում գնեցին տուն, որտեղ էլ սկսեցին ապրել միասին։ Մեկ տարի անց ծնվեց նրանց դուստրը՝ Էլիզաբեթը։ 1938 թվականին ծնվեց Քրիստիանան, իսկ 1945 թվականին՝ Մարեսան։ Ընտանիքը ապրում էր բարեկեցիկ կյանքով։ Այդ ընթացքում Պաուլան չթողեց թատրոնում և կինոյում իր աշխանքը
Պատերազմից հետո ամերիկյան օկուպացիոն իշխանությունների կողմից արգելվեցին Վեսելիի ելույթները, և նա սկսեց սկսեց աշխատել ֆրանսիական օկուպացիոն իշխանություններ՝ Ինսբրուքի նահանգային թատրոնում։ 1946 թվականի աշնանը Պաուլա Վեսելին ենթարկվեց բազմաթիվ հարցաքննությունների։ Նրա մոտ սկսվեց լուրջ ճգնաժամ։ Վեսելիի կյանքի այդ շրջանն իր արտացոլումը գտավ Էլֆրիդե Ելինեկի «Բուրգթատրոն» պիեսում։ Պաուլա Վեսելին շարունակեց դերասանական կարիերան ընդհուպ մինչև 1980-ական թվականների վերջ։ Իր կյանքի վերջին տարիներն անցկացրեց առանձնացած իր տան մեջ։ Պաուլայի աճյունը ամփոփված է Վիեննայի Գիրնցինգյան գերեզմանատանը ։
Ենիքյոյ (Բասենի գավառ, հունաբնակ)
Ենիքյոյ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բասենի գավառակում։ Գտնվում էր Էրզրում-Կարս ճանապարհի վրա։ Մտնում էր Ստորին Բասենի կազմի մեջ։
Պատմություն
Գյուղը հիմնվել էր 1837 թվականին Օլթի քաղաքից եկած բնակիչների կողմից։
Բնակչություն
1907 թվականին ուներ 924 բնակիչ՝ մեծամասնությունը հույներ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Դրավիդյան լեզուներ
Լեզվաընտանիքի խմբերը
Լեզվաընտանիքի հիմնական խմբերն են՝ հվ․ (թամիլերեն, մալայալամ, կոտա, թողա, կաննադա, թելուգու), որն ունի երկու ենթախումբ (դրավիդա և անդհրա), կենտրոնական (կոլամի, փարջա, գոնդի), նույնպես ունի երկու ենթախումբ (կոլամի-գաղաբա և գոնդի-կուվի), հս-արլ․ (կուրուխ, մալտո), հս-արմ․ (բրահուի)։
Կառուցվածք
Հնչյունական համակարգում տարբերակում են երկար և կարճ ձայնավորներ, երկբարբառներ, առկա են ներդարձիկ (ռետրոֆլեքսային) բաղաձայններ։ Կառուցվածքով կցական լեզուներ են։ Տիրապետում է վերջնամասնիկավորումը։ Բնիկ բառերը գերազանցապես միավանկ են, ունեն եզակի և հոգնակի թիվ։ Դրավիդյան լեզուներում կան հոլովներ, մեծ մասում նաև՝ սեռ։ Որոշ լեզուներ առանձնացնում են բառերի անձ և ոչ-անձ նշանակողների դասեր։ Անձ նշանակողները կա՛մ արական են, կա՛մ իգական, ոչ-անձ նշանակողները կազմում են չեզոքների խումբը։ Բայն ունի սահմանական, հրամայական, ըղձական, ենթադրական, պայմանական եղանակներ։ Առկա են նաև դերբայական ուրույն ձևեր, ինքնատիպ բառաքերականական խմբեր։ Շարահյուսության մեջ տիրապետում են վերլուծական կառույցները։ Այբուբենը հնդկագիր է (հին հնդկական վանկագրի ձևափոխությունը)։
Քևին Ֆոլանդ
«Մյունխեն 1860»
Գերմանական ակումբի հիմնական կազմ ֆուտբոլիստն առաջին անգամ հրավիրվել է 2010/11 մրցաշրջանում։ Թիմի կազմում իր նորամուտը նա նշել է 2010 թվականի սեպտեմբերի 26-ին՝ «Աուգսբուրգ»-ի դեմ խաղում։
2011 թվականի հունվարին թիմը նրա հետ կնքել է 4 տարվա պայմանագիր։ Հաջորդ մրցաշրջանի սկզբում Քևինը արդեն թիմի հիմնական կազմի առանցքային ֆուտբոլիստ էր։ 2010-2012 թվականների ընթացքում Ֆոլանդը մասնակցել է 57 հանդիպման և դարձել 20 գոլի հեղինակ։
Դրավիդյան լեզուներ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեզուներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Լեզվաընտանիքներ Կատեգորիա:Կցական լեզուներ
Քևին Ֆոլանդ
«Հոֆենհայմ 1899»
2012 թվականի ամռանը Քևին Ֆոլանդը տեղափոխվել է «Հոֆենհայմ 1899»։ Բունդեսլիգայի շրջանակներում իր առաջին գոլը Ֆոլանդը խփել է 2012 թվականի նոյեմբերի 3-ին՝ «Շալկե 04»-ի դեմ խաղում։ Թիմի կազմում անցկացրած առաջին մրցաշրջանից հետո նա դարձել է թիմի առանցքային ֆուտբոլիստ։ 2012/13 մրցաշրջանի ընթացքում Ֆոլանդը կատարել է 12 գոլային փոխանցում և դարձել 6 գոլի հեղինակ։ 2013 թվականի հուլիսի 28-ին գերմանական ակումբը երկարաձգել է ֆուտբոլիստի գործող պայմանագիրը մինչև 2017 թվականը։
2015 թվականի օգոստոսի 22-ին Քևին Ֆոլանդը խփել է Բունդեսլիգայի պատմության ամենաարագ գոլը՝ «Բավարիա»-ի դեմ խաղում ։
«Բայեր 04»
2016 թվականի մայիսի 20-ին 18 միլիոն եվրոյի դիմաց Քևին Ֆոլանդը տեղափոխվել է «Բայեր 04»։ Նա թիմի հետ կնքել է 5 տարվա պայմանագիր ։
Թիմի կազմում իր առաջին գոլը Ֆոլանդը խփել է 2016 թվականի հոկտեմբերի 26-ին՝ Գերմանիայի գավաթի խաղարկության շրջանակներում կայացած «Շփորթֆրոյնդե Լոտտե»-ի դեմ խաղում ։
Երիտասարդական
2009 թվականի հուլիսին նա իր առաջին հրավիրն է ստացել Գերմանիայի Մ18 հավաքականից։ Հյուսիսային Իռլանդիայում կայացած NI Սուպերգավաթ միջազգային երիտասարդական գավաթի (նախկին Կաթի գավաթ) խաղարկության ընթացքում Ֆոլանդը մասնակցել է 3 հանդիպման և դարձել 1 գոլի հեղինակ։
Գերմանիայի Մ19 հավաքական Ֆոլանդն առաջին անգամ հրավիրվել է 2010 թվականի ամռանը։ Իր նորամուտը նա նշել է 2010 թվականի օգոստոսի 28-ին՝ Բելգիայի հավաքականի դեմ խաղում։ Իր առաջին գոլը խփել է սեպտեմբերի 3-ին՝ Հոլանդիայի հավաքականի դեմ խաղում։ Մինչև ձմեռ նա հավաքականի կազմում մասնակցել է 5 հանդիպման և դարձել 4 գոլի հեղինակ։
2010 թվականի օգոստոսի 31-ին նա իր առաջին հանդիպումն է անցկացրել Գերմանիայի Մ20 հավաքականի կազմում։ Այդ խաղում է նա խփել իր առաջին գոլը։
Ռաուլ Ալֆոնսին
Ռաուլ Ռիկարդո Ալֆոնսին Ֆուլկես (Raúl Ricardo Alfonsín Foulques, ), արգենտինացի իրավաբան և պետական գործիչ, որը եղել է Արգենտինայի Նախագահ 1983 թվականի դեկտեմբերի 10-ից մինչև 1989 թվականի հուլիսի 8-ը։ Ալֆոնսինը ավելի քան յոթ տարի ռազմական բռնապետությունից հետո առաջին ժողովրդավարական ընտրված նախագահն էր և համարվում է «ժամանակակից ժողովրդավարության հայրը Արգենտինայում» ։ Ծնվել է Բուենոս Այրես նահանգի Չասկոմուս քաղաքում, նա իր իրավագիտությունը սկսել է Լա Պլատայի ազգային համալսարանում և եղել է Բուենոս Այրեսի համալսարանի շրջանավարտ։ Նա Ռադիկալ քաղաքացիական միության (UCR) անդամ էր, որը կուսակցության պառակտումից հետո միացել էր Ռիկարդո Բալբանի խմբակցությանը։
Քևին Ֆոլանդ
Երիտասարդական
2015 թվականի հունիսին Գերմանիայի Մ21 հավաքականի կազմում Ֆոլանդը մասնակցել է Չեխիայում կայացած Եվրոպայի առաջնությանը։ Նա մասնակցել է բոլոր 5 հանդիպումներին։ Առաջնության վերջում նա ճանաչվել է մրցաշարի երկրորդ լավագույն ռմբարկու և մտել առաջնության խորհրդանշական հավաքականի կազմի մեջ ։
Ավագ
Գերմանիայի ազգային հավաքական Ֆոլանդը առաջին անգամ հրավիրվել է 2014 թվականի մայիսի 8-ին։ Դրանից 5 օր անց նա նշել է իր նորամուտը՝ Լեհաստանի հավաքականի դեմ խաղում։
Ռաուլ Ալֆոնսին
Նա ընտրվեց պատգամավոր Բուենոս Այրես նահանգի օրենսդիր մարմնում 1958 թվականին ՝ Արթուրո Ֆրոնդիզիի օրոք, իսկ Ազգային ժողովի պատգամավոր՝ Արթուրո Ումբերտո Իլիայի նախագահության օրոք։ Նա հակադրեց Կեղտոտ պատերազմի երկու կողմերին և մի քանի անգամ գրեց Հաբեասի հանցակազմին մի գրություն ՝ խնդրելով հարկադիր անհայտ կորածների զոհերի ազատությունը՝ Ազգային վերակազմակերպման գործընթացի ժամանակ։ Նա դատապարտում էր այլ երկրների ռազմական դիկտատուրայի ոճրագործությունները և դեմ էր արտահայտվել երկու կողմերի գործողություններին, ինչպես նաև Ֆոլկլենդյան պատերազմին։ Նա Բալբանի մահից հետո դարձավ ծմբակցության ղեկավար, և 1983 թվականի ընտրություններում նախագահության ռադիկալ թեկնածու էր, որը նա շահեց։ Դառնալով նախագահ՝ նա Կոնգրես ուղարկեց մի նախագիծ՝ չեղյալ համարելու զինված ուժերի կողմից համաներման մասին օրենքը։ Նա ստեղծեց «Անձանց անհետացման ազգային հանձնաժողով» ՝ զինվորականների կողմից կատարված հանցագործությունների հետաքննության համար, ինչը հանգեցրեց Յունտասի դատավարությունը և նախկին ռեժիմի ղեկավարների պատժի։ Բանակի ներսում դժգոհությունը հանգեցրեց Կարապինտադայի ապստամբություններին, ինչը Ալֆոնսինին ստիպեց նրանց հանգստացնել լիակատար և պատշաճ հնազանդության օրենքի միջոցով։ Նա նաև կոնֆլիկտներ ուներ արհմիությունների հետ, որոնք վերահսկվում էին ընդդիմադիր "Արդարադատություն" ​​կուսակցության կողմից։ Նա լուծեց Բիգլի հետ հակամարտությունը, ընդլայնեց Բրազիլիայի հետ առևտուրը և առաջարկեց ստեղծել Կոնտադորայի աջակցության խումբ Միացյալ Նահանգների եւ Նիկարագուայի միջև միջնորդության համար։ Նա ընդունեց Արգենտինայում ամուսնալուծության մասին առաջին օրենքը։ Ալֆոնսինը ազգային տնտեսության բարելավման ավստրիական ծրագիր նախաձեռնեց, սակայն այդ ծրագիրը, ինչպես և <<Գարնանային ծրագիրը>>, ձախողվեցին։ Հիպերինֆլյացիայի և զանգվածային անկարգությունների արդյունքում նրա կուսակցությունը պարտություն է կրում 1989 թվականի նախագահական ընտրություններում, որում հաղթում է Պերոնիստ Կառլոս Մենեմը։ Ալֆոնսինը շարունակեց ղեկավարել խմբակցությունը և դեմ հանդես եկավ Կառլոս Մենեմի նախագահությանը։ Նա նախաձեռնեց Օլիվոսյան պայմանագիրը Մենեմի հետ, որպեսզի քննարկի 1994 թվականին Արգենտինայի Սահմանադրության մեջ փոփոխություններ մտցնելու պայմանները։ Ֆերնանդո դե լա Ռիան ղեկավարեց խմբակցությանը, որը դեմ էր Պայմանագրին, և, ի վերջո, նախագահ դարձավ 1999 թ.-ին։ Դե լա Ռիան հրաժարական տվեց 2001 թվականի դեկտեմբերյան զանգվածային անկարգությունների ծամանակ, իսկ Ալֆոնսինի խմբակցությունը աջակցություն ցուցաբերեց, որպեսզի Պերոնիստ Էդուարդո Դուխալդեն նշանակվի կոնգրեսի նախագահ։ Ալֆոնսինը մահացել է թոքերի քաղցկեղից 2009 թվականի մարտի 31-ին 82 տարեկան հասակում։
Քևին Ֆոլանդ
Ավագ
Հավաքականի կազմում իր առաջին գոլը Քևին Ֆոլանդը խփել է 2016 թվականի նոյեմբերի 11-ին՝ Սան Մարինոյի հավաքականի դեմ խաղում։ Այդ հանդիպումն ավարտվել է 8-0 հաշվով՝ գերմանացիների հաղթանակով ։
Ռաուլ Ալֆոնսին
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արգենտինայի նախագահներ Կատեգորիա:Բուենոս Այրեսի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Արգենտինացի իրավապաշտպաններ Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ Կատեգորիա:Թոքի քաղցկեղից մահացածներ Կատեգորիա:Արգենտինայի քաղաքական գործիչներ
Քևին Ֆոլանդ
Ակումբային վիճակագրություն
2017 թվականի մայիսի 21-ի դրությամբ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի հարձակվողներ Կատեգորիա:Մյունխեն 1860-ի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բայեր Լևերկուզենի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Գերմանիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բունդեսլիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2020-ի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Գերմանացի ֆուտբոլիստներ
Աքիֆ Քուրթուլուշ
Աքիֆ Քուրթուլուշ (Akif Kurtuluş, ), թուրք բանաստեղծ, արձակագիր։
Ծնվել է 1959 թվականին Անկարայում։ Նախակրթարանն ավարտել է Անկարայում, իսկ միջնակարգ դպրոցը՝ Անթալիայում և Սեյդիշեհիրում։ Ավարտել է Անկարայի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։ Հրատարակվել սկսել է 1981 թվականից։ Աշխատել է նաև որպես փաստաբան։ Հրատարակել է «Սուտ բանաստեղծություններ», «Տոնահանդեսի փորձ», «Վրդովմունքների դեբյուտ», «Բոլորը գնացել են» բանաստեղծությունների ժողովածուները։ Հրատարակել է նաև «Վիպական վոլդհոռնա», «Քաղաքականություն և արվեստ», «Հոկտեմբերյան հեղափոխությունը 1917-1935», «Քարտեզի տետր» գրքերը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրք արձակագիրներ Կատեգորիա:Թուրք բանաստեղծներ Կատեգորիա:Անկարայի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Թուրք գրողներ Կատեգորիա:Անկարայի համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Ավետարան (4826)
Ավետարան (4826), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 4826 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1420 թվականին Իգիտ կաթողիկոս գրիչի կողմից Նարեկ գյուղում։ Կազմողը եղել է Հոհանեսը։ Ստացողը եղել է Թաթարբեկ տանուտերը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 27x18 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 298 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Ունի տերունական 11, ավետարանիչ 4, խորան 10, կա խորան և լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 224բ, 291բ, ստացողի՝ 87բ, 295բ, կազմողի՝ 297բ (1632 թ․), հետագայի՝ 225բ, 226ա, 295ա, 295բ, 296ա (16-րդ դար), 296 (1603 թ․), 297 (17-րդ դար), 225ա, 291բ (1881 թ․) :
Ենիքյոյ (Բասենի գավառ, թուրքաբնակ)
Ենիքյոյ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բասենի գավառակում։ Գտնվում էր Էրզրում-Կարս ճանապարհի վրա։ Մտնում էր Ստորին Բասենի կազմի մեջ։
Բնակչություն
1877-1878 թվականներին ուներ 20 տուն՝ 108 թուրք բնակչով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Քյոսա (այլ կիրառումներ)
Քյոսա, կարող է վերաբերել՝
Ատոմյաններ
Ատոմյաններ, Ատոմեանք, երկու խումբ նույնանուն հայ մարտիկ-նահատակներ։ Առաջինները հայտնի են իբրև «Ատոմյան զորավարներ», երկրորդները՝ «Ատոմյան զորականներ»։
Առաջին Ատոմյանները, ըստ «Վկայաբանութիան սրբոց Ատոմեանց՝ առաջնոց և վերջնոց» վարքագրական հուշարձանի, մերժելով Սասանյան Հազկերտ 2-րդ արքայի՝ դավանափոխ լինելու առաջարկը, իշխաններ Ատոմ Գնունու և Մանաճիհր Ռշտունու գլխավորությամբ, 449 թվականին ամրացան Անձևացյաց գավառում և զոհվեցիև անհավասար կռվում։ Աակայն ըստ Եղիշեի վկայության, Ատոմ Գնունին մասնակցել է Ավարայրի ճակատամարտին (451) և գերվելով տարվել Պարսկաստան։ Մյուս Ատոմյաններ նահատակվեցին 853 թվականին՝ արաբական զորապետ Բուղայի դեմ Ատոմ Անձևացու առաջնորդությամբ մղած կռվում։
Կատեգորիա:Հայկական իշխանական տներ
Պավել Դերևյանկո
Պավել Յուրեյվիչ Դերևյանկո (Павел Юрьевич Деревянко, ), ռուսական կինոյի և թատրոնի դերասան։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դերասաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ռուս դերասաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի հեռուստատեսության դերասաններ Կատեգորիա:Ռուս կինոդերասաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի թատերական արվեստի ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:«Ոսկե արծիվ» մրցանակի դափնեկիրներ
Մարմարե քարանձավ
Մարմարե քարանձավ (Мармурова печера), քարանձավ Ղրիմում, Չատիր դաղ լեռան ստորին բարձրավանդակներից մեկում։ Զբոսաշրջիկների շրջանում մեծ հետաքրքրություն է վայելում։
Բացահայտման պատմություն
1987 թվականին սիմֆերոպոլցի սպելեոլոգները Բին Բաշ Կոբա և Սուուկ Կոբա քարանձավներից ոչ հեռու հայտնաբերել են առանձնահատուկ գեղեցկությամբ հսկայական քարանձավ` սրահների բարդ համակարգով ։ Նոր քարանձավը, որի մուտքը գտնվում է ծովի մակարդակից 920 մ բարձրության վրա, կոչեցին «Մարմարե»։ 1988 թվականին հիմնադրված սպելեոզբոսաշրջության «Օնիքս տուր» կենտրոնը գիտական հետազոտությունների ավարտից հետո կազմակերպեց զբոսաշրջային ուղերթեր դեպի քարանձավ. անցկացվեց լուսավորություն, կառուցվեցին բետոնե ուղիներ, տեղադրվեցին բազրիքներ։ Այցելությունների համար քարանձավը բացվել է 1989 թվականին։ Այդ ժամանակից ի վեր այնտեղ եղել է մի քանի հազար մարդ։
Զբոսաշրջային ուղերթ
Զբոսաշրջիկներին գրավում են քարանձավի հսկայական սրահները` հիասքանչ գոյացություններով, բյուրեղի հազվագյուտ տեսակներով։ Էքսկուրսային երթուղու երկարությունը մոտ 1.5 կմ է, բոլոր սրահների ընդհանուր ձգվածությունը` 2 կմ, խորությունը` 60 մ։
Երթուղին սկսվում է Հեքիաթների սրահից։ Այն առատորեն զարդարված է ստալակտիտներով, ստալագմիտներով, որոնք հեքիաթային հերոսներ են հիշեցնում։
Վագրի մուտք սրահում հարթակն ավելի ցածր է, ինչը թույլ է տալիս մոտիկից հիանալ ստալակտիտների հարյուրավոր տարատեսակներով։ Սրահն իր անունը ստացել է այստեղ հայտնաբերված գիշատչի մնացորդներից, որ ենթադրաբար սաբլեուզյան վագր է եղել։ Երկար ուսումնասիրություններից հետո, սակայն, գիտնականներն այն եզրահանգմանն են եկել, որ այն կարող է քարանձավային առյուծ լինել, բայց սրահի նախնական անունը պահպանվել է։ Մակածորուկային հիասքանչ սյուներով սրահը բաժանված է առանձին մասերի։