cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Հոլով
Հոլով, թեքական և կցական լեզուներում անվանական խոսքի մասերին (գոյական, ածական, թվական) և դերանուններին հատուկ քերականական կարգ, որն արտահայտում է տարբեր առարկաների, առարկայի ու հատկանիշի, առարկայի ու գործողության միջև եղած հարաբերությունները և դրսևորվում է բառի վերջավորություններով, հիմքի հերթագայություններով (հոլովական թեքույթներ) կամ այդ երկուսի, որոշ դեպքերում նաև նախդիրների, զուգակցումով։ Հոլով են կոչվում նաև հոլովական թեքույթներով բաղադրված առանձին բառաձևերը (հոլովաձևեր), որոնք ունեն իրենց անվանումները և որոնց ամբողջությունը՝ նրանց կազմության եղանակների ու միջոցների հետ, կազմում է տվյալ լեզվի հոլովման համակարգը ։
Հայերենի հոլովներ
Հայերենում հոլովվում են գոյականը և որոշ դերանուններ, ինչպես և գոյականաբար առնված բառեր ու արտահայտություններ։ Ժամանակակից գրական արևելահայերենի քերականության մեջ (մասնավորապես՝ դպրոցական) հոլովման համակարգը ներկայացվում է 7 հոլովով։ Այդ հոլովներն են՝ ուղղական, սեռական, տրական, հայցական, բացառական, գործիական, ներգոյական։ Որոշ լեզվաբաններ տարբերակում են 5 հոլով՝ ուղղական, տրական, բացառական, գործիական, ներգոյական, ոմանք ընդունում են 6 հոլով՝ ն որոշիչ հոդը համարելով սեռականի ե՝ տրականի տարբերակիչ հատկանիշ։ Ուղղականը համարվում է ուղիղ հոլով և մյուս՝ թեք հոլովներին հակադրվում է հոլովական թեքույթի բացակայությամբ։ Դա անփոփոխ (մաքուր) հիմքով յուրատեսակ սկզբնաձև է, որից կազմվում են մյուս հոլովները ։
Պիեռ Գանդոն
Մրցանակներ
Չորս անգամ ստացել է ֆիլատելիստական արվեստի Գրան պրի (Grands prix de l'art philatélique français) հետևյալ նամականիշների համար ՝ Առավել համբավ և ճանաչում են ստացել նկարչի ստեղծած ազգային խորհրդանիշները պատկերող ֆրանսիական ստանդարտ փոստային նամականիշների երեք սերիաները ՝
Ապոպտոզ
Ապոպտոզը պրոկարիոտների մոտ
Պրակարիոտների մոտ ապոպտոզի վերաբերյալ նույնպես կան տվյալներ։ Նման երևույթ է հանդիսանում բացիլների առաջացումը ։
Հոլով
Հայերենի հոլովներ
Որոշ հետազոտողներ, այդ թվում՝ Մանուկ Աբեղյանը անկախ հոլով են անվանում ժամանակակից արևելահայերենի ուղղական և «կոչական» հոլովները, որոնցով դրսևորված բառերը նախադասության մեջ կամ անկախ են կամակցությունից (կոչական), կամ եթե ցույց են տալիս առարկաների հարաբերություններ, ապա այդ անում են ներունակությամբ, անկախ լրացական գործառույթից ։
Պիեռ Գանդոն
Մրցանակներ
Նրա վերջին նամականիշը՝ Ռեմբրանդ վան Ռեյնի «Նամակ թելադրողը», թողարկվել է Փոստային նամականիշի օրը (Journée du timbre)՝ 1983 թվականին։ Ընդհանուր առմամբ նկարիչը 346 նամականիշի հեղինակ էր ։
Օլեգ Կոմով
Օլեգ Կոնստանտինի Կոմով (Оле́г Константи́нович Ко́мов, ), եղել է ականավոր սովետա֊ռուս քանդակագործ և գրաֆիկ։
Պիեռ Գանդոն
Հետաքրքիր
Պիեռ Գանդոնի ԱՄՆ նախագահ Թեոդոր Ռուզվելտին նվիրված Մոնակոյի 1947 թվականի թողարկման 50 ֆրանկ արժողությամբ փոստային նամականիշում (Sc #С16) սխալ կա՝ Ռուզվելտի ձախ ձեռքին վեց մատ է ։
Օլեգ Կոմով
Կենսագրություն
Օլեգ Կոմովը ծնվել է 1932 թվականի հուլիսի 16-ին Մոսկվայում։
Պիեռ Գանդոն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի նկարիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի նկարիչներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի փորագրիչներ
Հոլով
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հոլովներ‎
Բերդա (գետակ)
Բերդա, գետակ Հայկական լեռնաշխարհում, Ճորոխի ավազանում, նրա ստորին հոսանքի շրջանում։ Սկիզբ է առնում Արդվինից մոտ 23 կիլոմետր հյուսիս-արևելք ընկած Սավացիա լեռան Ակփունղար կոչված ակունքից և ոռոգում է մի շարք գետեր ու արոտավայրեր։ Բերդաի ափին է գտնվում համանուն բերդը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի գետեր Կատեգորիա:Արդվինի մարզ
Ուլտարի կատուները
«Ուլտարի կատուները» (The Cats of Ulthar, անվան այլ թարգմանութուններ՝ Ուլտարական կատուները, Ուլզարի կատուները, Ուլտար քաղաքի կատուները), Հովարդ Լավքրաֆտի հեքիաթը՝ գրված 1920 թվականի հունիսի 15-ին։ Առաջին անգամ տպագրվել է 1920 թվականի նոյեմբերին Tryout ամսագրում ։
Սյուժե
Փոքրիկ Ուլտար քաղաք գալիս են օտարականներ՝ արտաքինով նման գնչուների։ Խմբից Մենես անունով մի որբ տղա խաղում է սև կատվի՝ իրեն հարազատ միակ էակի հետ։ Մի հեռու հյուղակում՝ բարձր ծառերի տակ, ապրում են տատիկ ու պապիկ, որոնք տանել չեն կարողանում կատուներին։ Երրորդ օրը Մենեսի կատուն կորչում է։
Օլեգ Կոմով
Կենսագրություն
1948-1953 թվականներին սովորել է Մոսկվայի գեղարվեստի մարզային գեղարվեստական մանկավարժական ուսումնարանում։
1953–1959 թվականներին սովորել է Մոսկվայի նկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտում Նիկոլայ Թոմսկի մոտ։ 1957 թվականից սկսել է մասնակցել ցուցահանդեսների։
1959 թվականից ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամ է, 1968 թվականից ԽՍՀՄ նկարիչների միության ղեկավարման խորհրդի անդամ։
1962 թվականից Խորհրդային Միության կոմունիստական կուսակցության անդամ է։ 1975 թվականից՝ ՀԽՍՀ Գեղարվեստի ակադեմիայի թղթակից անդամ, 1988 թվականից՝ ՀԽՍՀ Գեղարվեստի ակադեմիայի իսկական անդամ և նախագահության անդամ։
1975 թվականից աշխատակցել է Սանկտ Պետերբուրգի գեղարվեստի ակադեմիային։
1992 թվականից Մոսկվայի նկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ուսումնարանում քանդակագործության դասախոս էր։
Հեղինակ է «Սովետական քանդակ» ժողովածուի, «Արվեստ» ամսագրի և այլ պարբերականների։
Մահացել է 1994 թվականի սեպտեմբերի 3-ին, թաղվել է Մոսկվայի Կունցևո գերեզմանատանը։
Աշխատանք
Մինչև 1970 թվականը Կոմովը գլխավորապես ստեղծել է ներքին քանդակագործական աշխատանքներ։
1970 թվականի կեսերից սկսած ստեղծել է բազմաթիվ հուշարձաններ և ԽՍՀՄ֊ում այլ տարածքներ պատկանում են նշանավոր արտիստներին, քաղաքական գործիչներին, պատմական գործիչներին։
Ապոպտոզ
Ապոպտոզը միաբջիջ էուկարիոտների մոտ
Սրանց մոտ նույնպես արձանագրվում են ապոպտոզի դեպքեր։ Շատ դեպքերոմ այն կատարվում է ցիստեինային պրոտեազների և միտոքոնդրիումների մասնակցությամբ։ Միաբջիջ էուկարիոտների ապոպտոզի հիմնական ուղին, ինչպես բոլոր էուկարիոտների մոտ, ԴՆԹ-ի հատվածավորումն է և նրա բաժանումը տարբեր ապոպտոզային մարմնիկների ։
Ռուսաստանի նկարիչների միություն
Ռուսաստանի նկարիչների միություն (Союз художников России), ռուսական ստեղծագործական հասարակական կազմակերպություն, պրոֆեսիոնալ նկարիչների և արվեստագետների կամավոր միություն։ Գործում է Ռուսաստանի տարածքում՝ ՌԴ սահմանադրության, «Պետական ասոցիացիաների մասին», «Ոչ առևտրային կազմակերպությունների մասին» ստեղծագործական միությունների օրենսդրության դաշնային օրենքի հիման վրա։
Օլեգ Կոմով
Աշխատանք
Կոմովի գործերը սովորաբար ունեն հակիրճ ձևեր և սրահի չափեր։ Նրա հուշարձանները սովորաբար նույնիսկ համապատասխանում են ճարտարապետական և պատմական միջավայրին, որտեղ էլ դրանք տեղադրվել են։ Նրա հուշարձաններում պատկերված անձինք, որպես կանոն, ունեն մանրուքներ կամ առարկաներ, որոնք վերաբերում են այդ մարդուն իրենց պատմական համատեքստում։
Ռուսաստանի նկարիչների միություն
Նախագծեր
Ռուսաստանի նկարիչների միությունը իրականացնում է մի շարք նախագծեր, ինչպիսիք են` «Ռուսաստանի քանդակագործություն», «Հայրենիքի կերպարը», «Ժամանակակից ժողովրդական արվեստ», «Ռուսաստանի գրաֆիկա։ 20-21-րդ դարեր», «Ռուսաստանի մոնումենտալ արվեստ», «Վերածնունդ», «Հաղթանակ», «Ռուսաստանի երիտասարդ նկարիչներ», «Հայրենիք», «Ռուսաստանի դեկորատիվ-կիրառական արվեստ. ի ուրախություն ձեզ» և այլն։
Օլեգ Կոմով
Աշխատանք
Ընտանիք
Երեխաներ.
Ռուսաստանի նկարիչների միություն
Նախագծեր
Նկարիչների միությունն ունի երկու ցուցահանդեսային սրահներ Մոսկվայում, ինչպես նաև ՌԴ այլ քաղաքներում ու շրջաններում։
Օլեգ Կոմով
Հղումներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի քանդակագործներ Կատեգորիա:Ռուս քանդակագործներ Կատեգորիա:Ռուս գրաֆիկներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամներ
Ապոպտոզ
Ապոպտոզը միաբջիջ էուկարիոտների մոտ
Երթադրվում է, որ ապոպտոզի տարբեր մեխանզիմներն ու բաղադրիչները ծագել են էվոլյուցիայի ընթացքում։ Առաջացած ամենահին բաղադրիչներից են ապոպտոզի ինհիբիտորները, որոնք հանդիպում են համարյա բոլոր էուլկարիոտների մոտ։ Հավանաբար, ինհիբիտորներն ունեն վիրուսային ծագում, իսկ նրանց սկզբնական ֆունկցիան հանդիսանում էր ապոպտոզի կանխումն ու վարակված բջջի կյանքի երկարացումը։
Էուկարիտների մոտ մեկ այլ ընդհանուր մեխանիզմ է հանդիսանում ապոպտոզի ակտիվացման միտոքոնդրիումային ուղին, որի ժամանակ գործում է միտոքոնդրիումների միջթաղանթային տարածքից ազատված ցիտոքրոմ-C-ն ։
Կասպազներին նման սպիտակուցներ առաջին անգամ հայտնվել են ջրիմուռների մոտ։ Ենթադրվում է, որ թողարկող կասպազներն ավելի շուտ են առաջացել, քան էֆեկտորները։
Մահվան ընկալիչները, հավանաբար, առաջին անգամ առաջացել են ավելի բարձրակարգ պարզագույնների մոտ (խմորասնկեր, ինֆուզորիաներ) ։
Միաբջիջ օրգանիզմների մոտ ապոպտոզի հիմնական նշանակությունը վարակված ու ձևափոխված բջիջների մահն է։ Ապոպտոզի միջոցով են առաջանում նաև պտղային մարմնիկները միքսոբակտերիաների ու լորձային սնկերի մոտ։ Խմորասնկերի պոպոլյացիայում սննդի պակասի դեպքում ապոպտոզի միջոցով ծեր խմորասնկերը մահանում են, որպեսզի երիտասարդներն ունենան բավարար քանակի սնունդ ։
Ապոպտոզը բազմաբջիջ էուկարիոտների մոտ
Սկզբունքորեն, բազմաբջիջ էուկարիոտների մոտ ապոպտոզը նման է միաբջիջ էուկարիտների մոտ առաջացող ապոպտոզին։ Էվոլյուցիայի ընթացքում ապոպտոզը դառնում է ձևափոխված ու ախտահարված բջիջների ոչնչացման, ինչպես նաև մորֆոգենեզի և տարբերակման գործընթացների կարգավորիչ գործոն  ։
Ապոպտոզը Caenorhabditis elegans-ի մոտ
C. elegans նեմատոդն առաջին մոդելային օրգանիզմներից էր, որի օրինակով հետազոտվել է ապոպտոզը։ C. elegans-ի զարգացման ընթացքում հասուն նեմատոդի 1090 մարմնական բջիջներից 131-ը մահանում է ապոպտոզի հետևանքով։ Նեմատոդի մոտ նկատվող ապապտոզի մեխանիզմը հիշեցնում է ողնաշարավորների մոտ նկատվող միտոքոնդրիումային ուղուն, սակայն ունի որոշ առանձնահատկություններ ։
Նեմատոդի մոտ ապոպտոզի կարգավորումը կատարվում է CED-9 և EGL-1 սպիտակուցներով։ CED-9-ը համարվում է ողնաշարավորների Bcl-2-ի համարժեքը, սակայն ֆունկցիոնալ առումով տարբերվում է նրանից։ CED-9-ն, հավանաբար, արգելափակում է CED-4 ադապտերային սպիտակուցին անմիջականորեն կապելու միջոցով։ CED-9-ի և CED-4-ի միացումը խանգարվում է BH3 ընտանիքին պատկանող EGL-1 (egg laying deficient) սպիտակուցով։ CED-4 ադապտերային սպիտակուցի ազատման հետևանքով ակտիվանում է CED-3 կասպազը, որի արդյունքում առաջանում է բջջի մահ ։
Ապոպտոզը Drosophila melanogaster-ի մոտ
Միջատների մոտ բջիջների ծրագրավորված մահը նման է ողնաշարավորների ապոպտոզի միտոքոնդրիումային ուղուն, սակայն ունի նաև որոշ տարբերություններ։ Drosophila melanogaster-ի մոտ ապոպտոզը սկսվում է զարգացման ընթացքում (էկդիզոն հորմոնի ազդեցությամբ) կամ բջջային սթրեսի դեպքում (օրինակ՝ ԴՆԹ-ի վնասում) ։
Միջատների ապոպտոզն ընթանում է երկու կասպազներով՝ DRICE և DCP-1: Էֆեկտորային կասպազների ակտիվացումն ապահովում է DRONC թողարկող կասպազի և ARK (անգլ. APAF-1 related killer) սպիտակուցի համալիրի միջոցով։ ARK սպիտակուցի ակտիվացումը դեռևս լավ ուսումնասիրված չէ ։
Drosophila melanogaster-ի մոտ ապոպտոզի կարգավորման կարևոր գործոն է հանդիսանում IAP ինհիբիտորը և, հատկապես, DIAP 1-ը։ Ինհիբիտորներն արգելափակում են թողարկիչ կասպազ DRONC-ին, ինչպես նաև էֆեկտորային կասպազներ DRICE-ին և DCP-1-ին։ Դրանով կանխվում է բջջի մահը։ Reaper, Hid, Grim, Sickle սպիտակուցներն, ընդհակառակը, հանդիսանում են IAP-ի անտագոնիստները։ Սրանք արգելափակում են IAP-ի գործունեությունը, որի արդյունքում ազատվում են ապոպտոզին մասնակցող թողարկիչ և էֆեկտորային կասպազները ։
Ապոպտոզը բույսերի մոտ
Բույսերի մոտ հանդիպող բջիջների ծրագրավորված մահը մորֆոլոգիական և կենսաքիմիական հատկություններով նման է կենդանիների ապապտոզին։ Սակայն առաջինն ունի նաև որոշ առանձնահատկություններ։ Օրինակ, բջջապատի առկայությունը կանխում է ֆագոցիտոզը, այդ պատճառող բուսական բջիջներում ապոպտոզն ավարտվում է աուտաֆագիայով և ավտոլիզով։ Բջիջններում եղած վալուոլներն այդ պահին օգտագործվում են որպես ջրալուծ (հիդրոլիտիկ) տարածքներ ։
Ապոպտոզը կարևոր դեր է խաղում բույսերի զարգացման վեգետատիվ և բազմացման բազմաթիվ գործընթացներում, ներառյալ՝ տերևների ծերացում, քսիլոգենեզ, ծաղկաթերթերի մեռուկացում, մարմնական ու զիգոտային էմբրիոգենեզ և այլն։
Բջջի մահվան այլ տարբերակներ
Ժամանակակից դասակարգման համաձայն տարբերում են բջջի ծրագրավորված մահվան մի քանի տեսակներ.
Բջջի մահվան տարատեսակներ են նաև միտոզային կործանումը, սենեսսենսը (բջջային ծերացում), պարատոզը:
Տեսանյութեր
Կատեգորիա:Բջջաբանություն Կատեգորիա:Բջջային գործընթացներ Կատեգորիա:Ռադիոկենսաբանություն Կատեգորիա:Իմունաբանություն
Լամ (Արդեշի գավառ)
Լամ (Lemps), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 754 մարդ, բնակչության խտությունը` 61.90 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 12.18 կմ² տարածք։
Ռուսաստանի նկարիչների միություն
Մրցանակներ
Մրցանակներ են շնորհվում կերպարվեստի առավել նշանավոր ներկայացուցիչներին։ Հանդիսանում է «Պուշկինի ոսկե մեդալի» հիմնադիրներից
Լամ (Արդեշի գավառ)
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 460 կմ հարավ-արևելք, Լիոն քաղաքից` 75 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 45 կմ հյուսիս։
Ռուսաստանի նկարիչների միություն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի արվեստ Կատեգորիա:Ռուսաստանի նկարիչների միություն Կատեգորիա:Ռուսաստանի հասարակական կազմակերպություններ
Լամ (Արդեշի գավառ)
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 524 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 372-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 152։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 71,0 %։ 372 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 338 անձ (182 տղամարդ և 156 կին)։ Գործազուրկ են եղել 34 անձ (16 տղամարդ և 18 կին)։ 152 անաշխատունակներից 53-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 57-ը` թոշակառուներ, իսկ 42-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
ՀԽՍՀ ԳԽ նախագահության նախագահներ
Շմավոն Մինասի Առուշանյան, (հունվարի 2 (15), 1903, գյուղ Մինքենդ (այժմ Հակ՝ ԼՂՀ Քաշաթաղի շրջանում) - հունվարի 25, 1982, Երևան), ՀԽՍՀ ԳԽ Նախագահության նախագահ՝ 1954-1963 թվականներին, ՀամԿ(բ)Կ անդամ՝ 1926 թվականից։ Ավարտել է Մոսկվայի Սվերդլովի անվան բարձրագույն գյուղատնտեսական կոմունիստական համալսարանը (1935)։ 1937-1938 թվականներին՝ ՀԽՍՀ հողժողկոմ, 1938-1946 թվականներին՝ ՀԿԿ Լենինականի քաղկոմի առաջին քարտուղար, 1948-1953 թվականներին՝ ՀԽՍՀ ավտոտրանսպորտի նախարար, 1953-1954 թվականներին՝ ՀԿԿ Երևանի քաղկոմի առաջին քարտուղար։ ԽՍՀՄ (1937-1950, 1954-1966) և ՀԽՍՀ (1947-1967) ԳԽ-ների պատգամավոր։
Նագուշ Խաչատուրի Հարությունյան, (նոյեմբերի 10 (23), 1912, Երևան - հունվարի 18, 1993, Մոսկվա), ՀԽՍՀ ԳԽ Նախագահության նախագահ՝ 1963-1975 թվականներին։ Տեխնիկական գիտական դոկտոր (1950), պրոֆեսոր (1950), ՀԽՍՀ ԳԱ ակադեմիայի (1950)։ ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1961)։ Ավարտել է Մոսկվայի ռազմաինժեներական ակադեմիան (1936)։ 1960-1961 թվականներին՝ ՀԽՍՀ ԳԱ փոխնախագահ, 1961-1963 թվականներին՝ ԵՊՀ ռեկտոր։ 1975-1993 թվականներին՝ ՀԽՍՀ ԳԱ Մեխանիկայի ինստիտուտի առաձգամածուցիկության տեսության բաժնի գիտական ղեկավար, 1977-1988 թվականներին, միաժամանակ՝ ԽՍՀՄ ԳԱ Մեխանիկայի հիմնախնդիրների ինստիտուտի բաժանմունքի վարիչ։ ժամանակակից մեխանիկայի հայկական գիտական դպրոցի հիմնադիրներից է։ Մշակել է ծերացող նյութերի մաթեմատիկական տեսությունը, որը հայտնի է Մասլով-Հարությունյանի տեսություն անվամբ։ «ՀԽՍՀ ԳԱ տեղեկագիտական Մեխանիկա» ամսագրի պատասխանատու խմբագիր (1952-1986)։ ԽՍՀՄ ԳԽ պատգամավոր (1962-1979)։
Բաբկեն Եսայու Սարկիսով, (դեկտեմբերի 8, 1913, Շուշի - փետրվարի 2, 1999, Երևան), ՀԽՍՀ ԳԽ Նախագահության նախագահ՝ 1975-1985 թվականներին։ Ավարտել է Բաքվի ինդուստրիալ ինստիտուտը (1938), ԽՄԿԿ ԿԿ-ին առընթեր կուսակցական բարձրագույն դպրոցը (Մոսկվա, 1944)։ 1955 թվականին՝ ՀԿԿ ԿԿ քարտուղար, 1966-1970 թվականներին՝ ՀԽՍՀ ավտոմոբիլային տրանսպորտի նախարար, 1970-1975 թվականին՝ Նախարարների խորհրդի Գների պետական կոմիտեի Նախագահ, 1977-1985 թվականներին՝ նաև ԽՍՀՄ ԳԽ Նախագահության նախագահի տեղակալ։ ԽՄԿԿ ԿԿ անդամության թեկնածու (1981-1985), ՀԿԿ կենտկոմի բյուրոյի անդամ (1955-1961 և 1975-1985)։ ՀԽՍՀ (1959-1985) և ԽՍՀՄ ԿԿ (1974-1989) ԳԽ-ների պատգամավոր։
Հրանտ Մուշեղի Ոսկանյան, (մայիսի 15, 1924, գյուղ Առաջաձոր (այժմ՝ ՀՀ Սյունիքի մարզում) - հոկտեմբերի 20, 2005, Երևան), ՀԽՍՀ ԳԽ Նախագահության նախագահ՝ 1985-1990 թվականներին։ Ավարտել է ԵՊՄԻ-ն (1953, հեռակա), ԽՍՀՄ Պետպլանին առընթեր բարձրագույն տնտեսագիտական դասընթացները (1968)։ 1967-1973 թվականներին աշխատել է ԽՄԿԿ ԿԿ-ում, 1975-1985 թվականներին՝ ՀԿԿ ԿԿ քարտուղար։ ԽՍՀՄ (1966-1970, 1984-1991) և ՀԽՍՀ (1971-1990) ԳԽ-ների, ՀՀ Աժ-ի (1999-2003) պատգամավոր։ Պարգևատրվել է ԽՍՀՄ Աշխատանքային 1049 կարմիր դրոշի 4 և ՀՀ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշաններով։
Կատեգորիա:Հայկական ԽՍՀ կառավարում
Գալլական պատերազմներ
Գալլական պատերազմ (Bellum Gallicum)-մի քանի փուլով ընթացող կոնֆլիկտ Հռոմեական հանրապետության և գալլական ցեղերի մեջև (մ.թ.ա 58—50), որն ավարտվում է վերջիններիս հպատակեցմամբ։ Տեղական ցեղերի հրավերով մտնելով Գալիա Հուլիոս Կեսարը նվաճեց նրանց ամբողջ տարածքը, ճնշեց մի շարք ազատագրական ապստամբություններ՝ այդ թվում նաև  մ.թ.ա. 52 թվականին գալլերի համընդհանուր ապստամբությունը։ Բացի այդ նա երկու անգամ արշավանք իրականացրեց դեպի Գերմանիա և Բրիտանիա՝ նվաճողական, ցուցադրական ու պատժիչ նպատակներով։ Մշտապես բախվելով գալլերի մեծաքանակ ուժերի հետ, հրամանատարը հաճախ դիմում էր խորամանկությունների ու հնարքների, օգտագործում էր բարդ ինժեներական կառույցներ, իսկ պատերազմի ամենաթեժ պահին ՝ Ալեզիայի ճակատամարտի ժամանակ միաժամանակ ջախջախեց քաղաքի պաշտպաններին ու նրանց օգնության եկած ուժերին։ Պատերազմի արդյունքներով Հռոմեական հանրապետությանը կցվեց 500 հազար քառակուսի կիլոմետր, որտեղ բնակվում էր մի քանի միլիոն մարդ։ Շնորհիվ իր տարած հաղթանակների Կեսարը հեղինակություն ձեռք բերեց Հռոմում և կարողացավ կուտակել հսկայական հարստություն, ինչը թույլ տվեց նրան   մ.թ.ա. 49 թվականին հաջողությամբ սկսել քաղաքացիական պատերազմը։
Ռազմական գործողությունները մանրամասն նկարագրված են ԿԵսարի կողմից «Նոթեր Գալլական պատերազմի մասին» աշխատության մեջ։ XIX դարում ազգայնականության վերելքի հետ պատերազմը Ֆրանսիայում սկսվեց մեկնաբանվել որպես ազգային պատմության կարևորագույն իրադարձություն, իսկ Հռոմի դեմ ապստամբած  գալլերի առաջնորդ Վերսենժետողիքսը համարվեց Ֆրանսիայի կարևորագույն հերոսներից  մեկը։
Գալլիան պատերազմի սկզբում
Մ.թ.ա I դ. հռոմեացիները անկախ Գալիայի տարածքն էին վերագրում երեք շրջաններ՝ Աքվիտանիա, Բելգիա և հենց Գալիան։ Մինչև մ.թ.ա. 50-ական թվականները այդ հողերի բնակչությունը հայտնի չէր։ Տարբեր գնահատականներով այն կազմում էր 4-5, 5-10 , 10-15 կամ 15-20 միլիոն մարդ :Բնակչության մեծ մասը կազմում կելտական լեզուներով խմբի լեզուներով խոսող ցեղերը, իսկ Աքվիտանիայի ցեղերը հավանաբար օգտագործում էին բասկերենին մոտ լեզուներ։ Բելգիական ցեղերի էթնիկ կազմն ու լեզվական պատկանելությունը հասկանալի չէ։ Դրանք համարվում են ինչպես կելտական, այնպես էլ խառը կելտա-գերմանական ժողովուրդներ :Ընդ որում կելտերի ու գերմանական ժողովուրդների միջև կարող էր ավելի շատ ընդհանրություն լինել, քան մեր օրերում, իսկ տարբերությունները այդքան էլ էական չէին, ինչպես ներկայացնում են աղբյուրները ։
Քաղաքական տեսանկյունից Գալլիան միասնական չի եղել։ Դեռ մինչև Գալլական պատերազմը ցեղերի մեջ ազդեցության ձեռքբերման համար պայքարում էին բելգիա-բրիտանական միությունը և արվերների գլխավորությամբ միությունը, իսկ դրա սկզբին ավելի մեծ քաղաքական նշանակություն ուներ Հռոմի դաշնակիցներ էդուների պայքարը սեկվաների դեմ:Ցեղերի մեծ մասի մեջ կային ինչպես էդուների կողմնակիցներ (նաև Հռոմի), այնպես էլ նրաց հակառակորդներ :Ընդ որում Գալլիայի քաղաքական զարգացման և ցեղերի միջև հարաբերությունների մասին հայտնի է միայն Կեսարի «Նոթեր Գալլական պատերազմի մասին» աշխատությունից։ Գալլական պատերազմի սկզբից քիչ առաջ Ռեյնից սեկվաների կոչով ժամանեց նաև Արիովիստը գերմանացի վարձկանների հետ միասին։ Շուտով Արիովիստը զենքը ուղղեց իրենց կանչող սեկվաների դեմ և խլեց նրանցից տարածքի զգալի մասը և դրանք հանձնեց գերմանացիներին։ Կելտերը զգուշանում էին, որ Արիովիստը կարող են շարունակել գալլական տարածքների նվաճումը, սակայն չէին կարող ոչինչ ձեռնարկել. տեսակետներից մեկի համաձայն հենց Արիովիստին քշելու համար էին կանչվել գելվետները։
Ժամանակակից Ֆրանսիայի հարավային հատվածում մ.թ.ա 121 թվականին (այլ տեսակետով մ.թ.ա 118 թվականին ) հռոմեացիները ստեղծեցին Նարբոնային Գալիան։ Այս տարածքը բնակեցված էր հիմնականում կելտական ցեղերով, ովքեր ամուր սերտ կապի մեջ էին հյուսիսի իրենց ցեղակիցների հետ։ Մինչ Կիմվերական պատերազմը հռոմեացիների ներկայությունը նահանգում չնչին էր:Սակայն շուտով Իտալիայում հողերի անբավարարությունը դրդեց հռոմեացիներին ու իտալիկներին Նարբովյան Գալլիայի նվաճմանը:Արդեն մ.թ.ա 80 ական թվականներին հռոմեացիները նահանգում ակտիվ զբաղվում էին գյուղատնտեսությամբ ու անասնապահությամբ, իսկ մ.թ.ա. 60 ական թվականներին հայտնի է նրանց կողմից բռնագրավված հողերի ու արոտավայրերի մասին։ Բացի այդ հռոմեացիները տիրոպետող դարձան նաև նահանգի ֆինանսական համակարգում ։
Հելվետների տեղափոխություն
Մ.թ.ա 60 ական թվականներին հին կելտական ցեղերից հելվետները, ովքեր ապրում են ժամանակակից Շվեյցարիայի տարածքում, որոշում ընդունեցին տեղափոխվել գերմանական ցեղերի հետ սահմանից հեռու։ Առաջին հելվետներն ու նրա դաշնակիցները լքել են հայրենիքը դեռ ավելի վաղ և հաստատվել են հավանաբար Նարբովյան Գալլիայում, սակայն սա առանձին ընտանիքների ու փոքր խմբերի, այլ ոչ թե ընդհանուր ցեղերի արտագաղթ էր ։ Արտագաղթողների հիմնական մասի նպատակը հավանաբար եղել են սանտոնների (Գարոննայի ու Լուարայի մջև), որոնց հետ արտագաղթող ցեղերը ունեին հին ընկերական հարաբերություններ ։
Կեսարը «Նոթեր Գալլական պատերազմի մասին» տեղափոխման նախաձեռնությունը վերագրում է Օրգենտորինգին, իսկ որպես մոտիվացիա մատնանշում է կելտերի ցանկությունը՝ իրենց ենթարկելու ամբողջ Գալիան.
Կեսարի կողմից արտագաղթածների թվի մոտ 368 հազար մարդ ուռճացնելը հավանաբար կապված էր հռոմեացիների վրա ազդեցություն գործելու համար ։ Գուլելմո Ֆերերոն կասկածելով Կեսարի նշած թվի ճշմարտացիությանն ու հղում կատարելով Օրոզիյային՝ ով օգտագործում է տեղեկատվության այլ աղբյուր ամբողջ արտագաղթողների թիվը նշում է 150 հազար:Իտալացի պատմաբանը ևս միանում է տեսակետին, որ հակառակ Կեսարի պնդման, արտագաղթել են ոչ բոլոր հելվետները, այլ նրանց միայն մի մասը։ Համաձայն Գանսա Ռաուխենշտայնի, 360 հազար հելվետները առևտրականների հետ միասին երեք ամսվա ընթացքում պետք է կազմեին բազմակիլոմետր քարավան՝անմատչեի բոլոր տեսակի հարձակումների համար ։
Կեսար-նոր պրոկոնսուլ
Մ.թ,ա 59 թվականին կոնսուլ Հուլիոս Կեսարը իրավունք ստացավ որպես փոխարքա կառավարելերեք նահանգներում՝ Նարբովյան Գալլիան, Ցիզալպյան Գալլիան և Իլիրիկան, նախկին ավանդական մեկ տարվա փոխարեն հինգ հաջորդ տարիներին իշխելու հնարավորությամբ։ Սկզբում Կեսարը պետք է ստանար միայն Նարբովյան Գալլիան և Իլլիրիկան, սակայն նրա կոնսուլության առաջին տարում անսպասելի մահացավ Նարբովյան Գալլիայի նշանակված կառավարիչը՝ Քվանտ Ցեցիլի Ցելերը և սենատը տվեց նրա նահանգը Հուլիոսին ։ Պրոկոնսուլը մ.թ.ա. 58 թվականին գործի անցնելով երեք նահանգներում իր ձեռքում կենտրոնացրեց ամբողջ իշխանությունն ու ղեկավարեց չորս լեգեոն (VII, VIII, IX и X):Բացի այդ նա ղեկավարում էր նաև օգնական զորքերը. հավանաբար դրանք բալեարյան հետևազորն էր,նումիդիական ու կրիտիկական նետաձիգները, իսպանական հեծելազորը։ Յուրաքանչյուր լեգեոնին կցվում էին նաև զինվորական ինժեներներ (fabri), և գումակ 500-600 ձիեր, ջորեպաններ և եզնավարներ:Յուրաքանչյուր լեգեոնի ղեկավարումը իրականցնում էին հռետորները (մեկ լեգեոնին — 6 մարդ), սակայն հրամանատարը կարող էր նշանակել նաև տարբեր գործողությունների համար առանձին դեսպանների։ Բոլոր օժանդակ զորքերով Կեսարի բանակի սկզբնական թիվը կազմում էր 20 հազար մարդ ։
Կեսարը հավանաբար գիտեր գելվետների արտագաղթի մասին։ Հենց գալլական ցեղերը սկսեցին նախապատրաստել տեղափոխվելուն, հռոմեացիների դաշնակից էդուևների առաջնորդ,դեսպան Դիվիտիակը հռոմեական սենատին հաղորդեց սպասվող արտագաղթի  մասին։ Բացի այդ նա կանխագուշակում էր, որ ռազմական գործում հմուտ գելվետները  շուտով կմիավորեն ամբողջ Գալլիան Հռոմի դեմ:Կեսարը չէր կարող չիմանալ այս մասին մինչև մ.թ.ա 58 թվականը, սակայն ինչ ինչ պատճառներով գելվետների տեղափոխման ժամանակ չտեղափոխեց երեք լեգեոններ Ակվիլեյից Նարբովյան Գալիա ՝թույլ տալով իրենց անհարմար դրության մեջ գցել ։
Պատմական սկզբնաղբյուրներ
Կոնֆլիկտի մասին կարևորագույն սկզբնաղբյուրը՝ «Նոթեր Գալական պատերազմի մասին», գրված է հենց Կեսարի կողմից:Անտիկ շրջանում այս աշխատանքը չէր համարվում լիարժեք վստահություն ունեցող Սվետոնիոսը մեջբերում է Ազինիյա Պոլիոնի բառերը, որ նրա ստեղծագործությունը գրված է«ոչ մանրազնին և առանց ճշմարտացիության մասին հոգալու, շատ բաներ, ինչ անում էին մյուսները Կեսարը ընդունում էր որպես ճշմարտություն, և շատ բաներ որոնք նա ինքն էր անում մտածված կամ մոռացության տալով՝ ներկայացնում է փոփոխված կերպով» :Պոլիոնը հավանաբար շփումներ է ունեցել Գալլական պատերազմի մասնակիցներից շատերի հետ, ովքեր և մատնանշել են Կեսարի աշխատության ոչ ճշմարտացի լինելը ։ Չնայած մանրամասնությանն ու ճշտությանը Կեսարը համարյա թե չի օգտագործում բացարձակ  թվագրություն, չի նշում իր զորքերի թվաքանակը և չի մատնանշում ճակատամարտերի ճիշտ տեղերը, իսկ ճակկատամարտերը ուրվագծում է ընդհանուր գծերով  ։
Միասնական կարծիք «Նոթերի» գրվելու թվականի մասին չկա:Մեր օրերում առավել ճշգրիտ է համարվում պատերազմի ավարտին ստեղծագործության գրվելու հավանականությունը, այլ ոչ յուրաքանչյուր տարվա ավարտին մի մասի հեղինակումը :Միևնույն ժամանակ, կա փաստ, որ Սենատին Կեսարի տված տարեկան զեկույցների նյութը մոտ է գրքի ձևաչափին, և այդպես ունեին նշանակալի ընդհանրություններ «Նոթերի» հետ ։
Բացի Կեսարից Գալլական պատերազմի մասին պատմում է Դիոն Կասսիոսը, ավելի քիչ անդրադարձել են Պլուտարքոսը, Ապպիանոսը, Ֆլորը, Պաուլուս Օրոսիուսը, Փլավիոս Եվտրոպիուսը։ Բոլոր այս հեղինակները օգտագործում էին նաև այլ աղբյուրներ, սակայն նրանց վկայությունները կարճ են և երբեմն նաև ոչ ճշգրիտ ։
Պատերազմ Գելվետների դեմ
Տեղեկանալով գելվետների տեղափոխման մասին, Կեսարը լքեց Հռոմը մ.թ.ա 58 թվականի մարտի 19-ին, կամ մի քանի օր անց ։ Մարտի վերջին ամբողջ կելտական ցեղը հավաքվեց նախապես նշանակված վայրում՝ Ժնևյան լճի մոտ ։ Գելվետների հողերը Գալիայի հիմնական մասից բաժանող լեռնային տարածքով անցնելու երկու տարբերակ կար ՝Յուրայի  լեռնաշղթայի լանջերով Ռոնայի աջ ափով, կամ համեմատաբար հարթավայրային ձախ ափով, որն անհամեմատ ավելի հարմար էր ամբողջ ցեղի տեղափոխման համար։ Սակայն Ռոնայի վերին հոսանքը  ծառայում էր որպես սահման Հռոմի ու գալացիների անկախ հողերի միջև, և տեղափոխվողները կարող էին անցնել  Ռոնայի ձախ հարթավայրային մասով միայն Հռոմի թույլտվությամբ։ Որոշում կայացվեց դեսպան ուղարկել Նարբովյան Գալիայի կոնսուլ Կեսարի մոտ, ով արդեն հասել էր Ջենավա (ժամանակաից Ժնև) և հսկում էր իրադրությունը։ Տեղափոխվողները հռոմեացիներից խնդրում էին նահագնով անցնելու թույլատվություն՝ խոստանալով պահպանել խաղաղություն և կարգուկանոն։ Գելվետների դեսպաններին լսելուց հետո Հուլիոսը մտածելու համար ժամանակ խնդրեց՝ մինչև ապրիլի 13-ը։ Այդ ընթացքում իր տնօրինության տակ գտնվող միակ լեգեոնը ուժեղացրեց Ռոնի ափից Ջենավայից մինչև Յուրայի լեռներ (ամրացման երկարությունը գնահատվում է կամ 19 հռոմեական միլ, կամ 30 կիլոմետր, կամ ընդամենը 4 միլ, այսինքն 6 կիլոմետր )։ Ռոնայի վերին հոսանքով  Ջենավայի մոտ տոնող միակ կամուրջը արդեն ավերվել էր հռոմեացիների կողմից:Երբ գելվետների դեսպանները կրկին ապրիլի 13-ին եկան, Կեսարը մերժեց նրանց  ։ Չկարողանալով հարմար ճանապարհով անցնել խաղաղ կերպով, գելվետները հարձակվեցին հռոմեական ամրությունների վրա :Ընդ որում մի շարք պատմիչներ (մասնավորապես Ռոբեր Էտենը) ներխուժման մասին հաղորդող միակ աղբյուրը՝ Կեսարի հաղորդումը, համարում են հորինվածք։ Գուլելմո Ֆերերոն ավելացնում է, որ խոսքը կարող է գնալ միայն Ռոնայի անցման ժամանակ փոքր բախման մասին, որոնք Կեսարը կարող էր նեկայացնել որպես հարձակում՝ իր հետագա գործողությունները արդարեցնելու համար ։
Այդ ընթացքում պրոկոնսուլի տնօրինության տակ գտնվում էր միայն X լեգեոնը ։ VII, VIII и IX լեգեոնները գտնվում էին Աքվիլիայում, քանի որ Կեսարը միարժամանակ երեք նահանգների կառավարիչ էր՝ Նարբովյան Գալլիայի, Ցիզալպյան Գալիայի և Իլլիրիկայի, և պարտավոր էր պահպանել նրանց անվտանգությունը։ Սպասելով գելվետների հետ հնարավոր բախմանը, Հուլիոսը ճանապարհվեց Ցիզալպյան Գալիա, որտեղ ղեկավարեց երեք աքվիլյան լեգեոնները և սկսեսց հավաքել երկու նոր լեգեոններ՝ XI и XII :
Գրիգոր Տողանյան
Գրիգոր Տողանյան, հայ անասնաբույծ, գյուղատնտեսական գիտությունների դոկտոր (1974), պրոֆեսոր (1978)։
Գալլական պատերազմներ
Պատերազմ Գելվետների դեմ
Երբ Հուլիոսը վերադարձավ Նարբովյան Գալիա, գելվետները արդեն անցել էին Յուրայի լեռնաշղթայով և մտել էին էդուների ցեղի տարածք, որոնց հռոմեական սենատը ավելի վաղ ճանաչել էր որպես դաշնակիցներ։ Եկվորները թալանում էին էդուների հողերը և վերջիններիս ընտրված տիրակալ Դիվիտիակը օգնության խնդրանքով դիմեց Կեսարին:Արդեն անցած լինելով Ալպերը Կեսարը անմիջապես արձագանքեց էդուների խնդրանքին, անցավ Ռոնը, որը սահմանն էր Նարբովյան Գալիայի և ամբողջ Հռոմի միջև ։ Հուլիոսը հանդիպեց գելվետներին, երբ նրանք անցնում էին Արար գետը (ժամանակակից Սոն) ժամանակակից Մակոն քաղաքի հարևանությամբ։ Վերջինը պետք է տեղափոխվեին գելվետ-տիգուրինները, ովքեր մ.թ.ա 107 թվականին ջախջախեցին հռոմեական զորքերին Բուրդիգալի մոտ տեղի ունեցած ճակատամարտում։ Հռոմեացիների համար այդ պարտությունը կրկնակի հիշարժան էր .հռոմեական լեգեոններին անցկացրեցին լծի տակով, իսկ գործող կոնսուլ Լուցիոս Կասիուս Լոնգինը մահացավ։ Հունիսի 6-ին Հուլիոսի զորքերը գրոհեցին տիգուրինների վրա և ամբողջությամբ ջախջախեց նրանց  ։ «Նոթեր Գալլական պատերազմի մասին» աշխատության մեջ Կեսարը գոհունակությամբ գրում է. «Այսպիսով, պատահական եղավ սա թե աստվածների նախախնամությամբ, բոլոր դեպքերում գելվետական ցեղերի այն մասը, որը երբևիցե հռոմեական ժողովրդին պարտության էր մատնել, հենց նա էլ առաջինը վարձահատույց եղավ» ։ Ընդ որում առաջարկվում են տեսակետներ, որոնք նպատակ ունեն հստակեցնել ԿԵսարի գործողությունների ընթացքը։ Ռազմական գործողությունների թվագրումը մ.թ.ա. 58 թվականով առաջարկվել է Նապոլեոն III-ի կողմից XIX-րդ դարի երկրորդ կեսին, սակայն այն առավել խորը ուսումնասիրությունների պարագայում չի համապատասխանում գելվետների գործողություններին։ Համաձայն ընդունված տեսակետի, Կեսարը սկզբում ժամանեց Ժնև, մերժեց գելվետների հռոմեական կայսրության տարածքով անցնելու խնդրանքը և միայն դրանից հետո կանչեց երեք լեգեոն Ակվիլիայից ։ Գելվետների հետ Յուրայի լեռնաշղթայի մոտ տեղի ունեցած ընդհարման և Սոն գետի մոտ տեղի ունեցած ճակատամարտերը Կեսարի մոտ չեն հիշատակվում։ Նապոլեոն III-ի հաշվարկներով Կեսարին անհրաժեշտ էր 60 օր, որպեսզի հրաման արձակեր լեգեոններին դուրս գալ Աքվիլիայից և հասնել Սոն, այսինքն ճակատամարտը պետք է տեղի ունեցած լիներ մոտավորապես հունիսի 7-ին ։Սակայն Սոն գետ հասնելու համար գնալով անգամ ամենաերկար ճանապարհով, գելվետներից կպահանջվեր մեկ ամսից ոչ ավելի։ Ձգտելով բացատրել, թե որտեղ գելվետները կորցրեցին ամսից ավելի, Ջեյմս Թորնը առաջարկեզ հիպոթեզ՝ ճակատամարտի թվի տեղափոխման անհրաժեշտության մասին։ Անգլիացի գիտնականի կարծիքով, գելվետները պետք է Սոն գետի անցումը սկսեին մեկ ամիս շուտ՝ մոտավորապես մինչև հունիսի 7-ը։ Սակայն այս դեպքում ավելի վաղ պետք է դուրս գային նաև Աքվիլիայում գտնվող լրացուցիչ լեգեոնները, որի համար Կեսարը նրանց պետք է կանչէր մինչև Ժնև ժամանելը։ Այս տեսակետը կասկածի տակ է դնում ընդունված տեսակետը՝ Կեսարի պատրաստ չլինլը կռվին, այն հիմքով, որ նա լքեց Իտալիան և իբրև թե թողեց հիմնական զորքերը Աքվիլիայում ։
Գրիգոր Տողանյան
Կենսագրություն
Գրիգոր Տողանյանը ծնվել է 1928 թվականի հունվարի 12-ին Ստամբուլում։ Ավարտել է Երևանի անասնաբուծական-անասնաբուժական ինստիտուտը (1949)։ 1954 թվականից աշխատել է նույն ինստիտուտում, 1978 թվականից՝ մանր անասնաբուծության ամբիոնի պրոֆեսոր։ Գիտական աշխատանքները վերաբերում են ՀԽՍՀ-ում ոչխարաբուծության, խոզաբուծության բարելավման և կենդանիների մթերատվության բարձրացման խնդիրներին։ ԽՄԿԿ անդամ 1968 թվականից։
Գալլական պատերազմներ
Պատերազմ Գելվետների դեմ
Չնայած պարենի պակասի, Կեսարը բանակի մատակարարում չկազմակերպեց և արագ անցավ գետը : Շուտով գելվետները Կեսարի մոտ իրենց տոհմավագ Դիվիկոնի գլխավորությամբ դեսպանություն  ուղարկեցին :Նրանք պատրաստակամություն էին հայտնում ներել իրենց վերջապահ գնդի վրա հարձակումը և առաջարկեցին հռոմեացի կառավարչին մատնաշել ինչ որ վայր՝ որտեղ նրանք կարող էին տեղափոխվել:Սակայն ԿԵսարը հրաժարվեց վստահել գելվետներին և նրանցից պատանդների պահանջեց, որից հետո Դիվիկոնը ընդհատեց բանակցությունները՝ ասելով որ «գելվետները իրենց նախնիներից սովորել են վերցնել, այլ ոչ թե տալ պատանդներ» ։
Բանակցությունների ձախողումից հետո Կեսարը գելվետների դեմ ուղարկեց հեծելազոր Դիվիկատի եղբայր Դումնորիգի գլխավորությամբ։ Վերջինս, սակայն կարեկցեց արտագաղթողներին և Հուլիոսի հրամանն կատարեց ոչ ամբողջությամբ։ Միաժամանակ ԿԵսարը իմացավ, որ բանակի մատակարարման ուշացումները պատահական չէին, այլ գալիս էին Դումնորիգի և նրա կողմնակիցների գործողություններից։ Չնայած ռազմական գործողությունների սաբոտաժին, ԿԵսարը Դիվիկատի խնդրանքով ընդամենը ազատեց նրա եղբորը հեծելազորի հրամանատարիպաշտոնից :Ընդ որում Հուլիոսը պետք է հաշվի նստեր կելտերի շրջանում Դումնորիգի ունեցած հեղինակության հետ ։
Գելվետներն ու նրանց հետևորդները շարժվում էին հյուսիս, իսկ մի քանի օր անց հետախույզները Կեսարին մատնանշեցին թիկունքից թշնամու ճամբարից սպասվող հարձակման մասին։ Գալլերի համար նշանակալի սխալ եղավ ստրատեգիական առումով կարևոր բարձունքը չզբաղեցնելը։ Իմանալով այդ մասին, Հուլիոսը այդտեղ ուղարկեց Տիտա Լաբիենայի գլպավորությամբ երկու լեգեոն, որ գրոհ կազմակերպեին հակառակորդի վրա երկու կողմից։ Ինչ որ պատճառով հռոմեացի հրամանատարը չգրոհեց հակառակորդի վրա լուսաբացին՝ օգտագործելու համար հանկարծակիության սկզբունքը։ Հռոմեական ուժերից մինչը հակառակորդի ճամբար հեռավորությունը արդեն կազմում էր ընդամենը 1,5 կիլոմետր:«Նոթեր Գալլական պատերազմի մասին» աղբյուրի տարբերակով մեղավոր դուրս եկան հետախույզները՝ Պուբլիոս Կոնսիդիեյի  գլխավորությամբ, ով  Լաբիենի դրոշակները շփոթել էր գալլականի հետ և հաղորդել Հուլիոսին, որ լեռը գրավված է հակառակորդի կողմից։ Ընդ որում, այս պատմությունը կարող է թաքցնել այդ ժամանակ դեռ ոչ այդքան հմուտ հրամանատար ԿԵսարի սխալները :Առավոտյան գելվետները շարունակեցին ճանապարհը։
Վերջիվերջո, հռոմեացիները, ովքեր այլևս չունեին պարեն, հրաժարվեցին հետապնդել գելվետներին և գործեցին էդույական քաղաք Բիբրակետում, որտեղ կային հսկա ամբարներ։ Թեոդոր Մոմզենայի տեսակետով, Կեսարը լուրջ ուսումնասիրում էր գելվետների հետապնդումը ավարտելու տարբերակը:Սակայն նրանք իմացան Կեսարի տեղափոխությունների մասին և նույնպես մոտեցան Բիբարկեյին՝ որոշելով հռոմեացիներին ներքաշել հռոմեացիներին կռվի մեջ։ Հնարավոր է որ գալլերի ծրագրերի փոփոխության վրա կարող էր ազդեցություն ունենալ այն ենթադրությունը, որ ԿԵսարը ունի պարենի պակաս և պատրաստվում է նահանջել :Այլ տարբերակով, գելվետները որոշեցին վրեժ լուծել նախօրյակի հանկարծակի հարձակման համար ։
Բիբրակտեյի մոտ ճակատամարտի ժամանակ Կեսարը դասավորեց իր զինուժը բլրի լանջին և ստիպեց գելվետներին գրոհել իրեն ձեռնտու դիրքից:Նրա լեգեոնների վերևից արձակած նետերը հեշտ շակում էին հակառակորդի վահանները, որոնք ծալվում էին և խանգարում տեղաշարժվելուն, որի պատճառով շատ գալլեր մի կողմ էին նետում իրենց վահանները և կռվում էին առանց դրանց։ Շուտով Դավիկոնը փորձեց իր նահանջով ծուղակը գցել ԿԵսարին։ Հաշվարկը ամենայն հավանականության արվել էր հռոմեացի հրամանատարի անփորձ լինելու վրա:Նրա ծրագիրը պսակվեց հաջողությամբ. Հուլիոսը հրամայեց հետապնդել նահանջող զորքերին, իսկ Դիվիկոնը մարտի նետեց իր պահեստային ուժերը հռոմեացիների հսկայական ուժերի դեմ ։ Գուլելիմո Ֆերերոն նկատում է, որ «Նոթեր Գալլական պատերազմի մասին» սկզբնաղբյուրում կա անհամապատասխանություն, իսկ ճակատամարտի նկարագրության մեջ կռվի հիմնական մասն ու բեկումը մնում են չլուսաբանված։ Ավանդապես պարզ ու ճշգրիտ համարվող ԿԵսարի պարագայում դա զարմանալի է։ Իտալացի պատմաբանը գտնում է, որ Կեսարը չի հաղթել այս մարտը, բայց իրականում մարտի արդյունքները հռոմեացիների համար ջախջախիչ չէին, ծայրահեղ դեպքում տակտիկապես ոչ ձեռնտու, իսկ ոչ հասկանալի պատմությունը նպատակ ուներ թաքցնել ոչ այնքան  բարենպաստ ավարտը ։ Միայն սկզբնական տեղափոխման  պլանների իրականացման անհնարինությունը ստիպեց գելվետներին հաշտություն խնդրել:Ընդ որում առավել տարածված է մարտի ավարտը հոգուտ հռոմեացիների վերգրող տեսակետը.օրինակ Էդրիան Գոլդուորսը և Ռիչարդ Բիլլոուզը խոսում են Կեսարի դժվար հաղթանակի մասին  ։
Գելվետների մի մասը փախչում էր կռվի դաշտից, բայց ԿԵսարը հայտարարեց, որ բոլոր գալլերը, ովքեր կաջակցեն եկվորներին կհամարվեն Հռոմի թշնամիներ:Լինգոնների ցեղը, որոնց հողեր էին փախել գելվետները ենթարկվելով Կեսարի  պահանջին մերժեցին օգնության խնդրանքը։ Շուտով փախստականները հանձնվեցին պրոկոնսուլին։ Խաղաղ հաշտությունը հռոմեացիների ու գելվետների միջև կայացավ պարտվողների համար անհամեմատ հեշտ պայմաններով։ Բոլոր գելվետները և ռոուրակները պարտավոր էին վերադառնալ իրենց հայրենիք,իսկ բոյերի ցեղերը իդուևների խնդրանքով տեղավերվեցին նրանց տարածքում ։
Պատերազմ Արիովիստի դեմ
Գելվետնրի դեմ տարած հաղթանակից հետո Բիբրակտեյում տեղի ունեցավ Կեսարի կողմից գումարվեց գալլական ցեղերի առաջնորդների խորհրդակցություն։ Հանդիպման ժամանակ գալերը խնդրեցին պրոկոնսուլին քշել իրենց հողերից սկզբնապես որպես վարձկաններ կանչված Արիովիստի գլխավորած սվեվների գերմանական ցեղին ։ Սվեվները դե-ֆակտո իշխանություն էին ձեռք բերել Գալիայի մեծ մասի վրա, հարկադրել էին շատ ցեղերի իրենց հարկեր վճարել՝ չխնայելով անգամ իրնեց վարձած սեկվաներին ։ Հուլիոսը համաձայնեց օգնել գալերին։ Ընդ որում նախկինում հռոմեացիները ընկերական քաղաքականություն էին վրում Սվեվաներինկատմամբ, և Կեսարը կարող էր ունենալ ամուր հենարան գերմանացիների դեմ թշնամական գործողությունների ժամանակ ։
Քանի որ Բիբրակեյում տեղի ունեցած խորհրդակցության ընթացքը հայտնի է միայն Կեսարի նկարագրությամբ, մի շարք պատմաբաններ կասկածանքի տակ են դնում այս տեսակետի ճշմարտացիությունը։ Առաջին հերթին Արիովիստը դժվար թե նպատակ ունենար փչացնել հռոմեացիների հետ լավ հարաբերություններն ու հարձակվեր առանց լուրջ նախապատրաստության հարձակվեր նրա դաշնակիցների վրա ՝ինչը հավասար էր Գալիայի հպատակեցմանը։ Բացի այդ ցեղերի առաջնորդների ժողովը կարող էր հրավիրված լինել ԿԵսարի կողմից, իսկ գալերի խնդրանքի փոխարեն Հուլիոսը կարող էր իրականում հայտարարել սվեվովների դեմ նախապատրաստվող ելույթի մասին և իր համար նախապես պաշտպանություն ապահովել ։ Կա նաև կասկած ԿԵսարի պատմության ճշմարտացիությանը. նրա խոսքերով, գալլական առաջնորդները «անընդհատ նրա առաջ ծնկի էին գալիս, աղերսում էին նրան մեկա արցունքներով, մեկ բարձր լացով ։»: Վերջապես Սվետոնիոսը փաստում է, որ Հուլիոսի կառավարիչ լինելու ժամանակ «բաց չէր թողնում պատերազմի ոչ մի առիթ, նույնիսկ անարդար կամ վտանգավոր, և առաջինն էր հարձակվում ինչպես դաշնակից ցեղերի վրա, այնպեսլ էլ թշնամական և վայրի »: Այլ տեսանկյունից ի դեմս Կեսարի գալլերը կարող էին գտնել կռիվ անելու հարմար զորահրամանատար, որն ի զորու էր քշել Արիովիստին։ Ընդ որում այժմ Կեսարը չէր կարող հենվել մարտական գելվետների օգնության վրա, ովքեր տանել չէին կարողանում գերմանացիներին ու Արիովիստին ։
Առաջին հերթին Կեսարը առաջարկեց գալերին դադարեցնել գերմանացիներին տուրքեր տալը, ինչպես նաև պահանջեց հետ տալ պատանդներին։ Արիովիստը հարձակվեց գալերի վրա,մատնացույց անելով հաշտության կետի խախտումը և այդ ժամանակ պրոկոնսուլը կանչեց նրան բանակցությունների:Գերմանացի զորահրամանատարը հրաժարվեց ընդունել հաշտության նոր պայմանները, որոնց թվում կար նաև գերմանացիների դեպի Ռեյնի ձախ ափ տեղափոխվելուց հրաժարվելը։ Բոլոր բանակցությունները ընթանում էին միջնորդների միջոցով, բայց երբ Հուլիոսը առաջարկեց գերմանացիների առաջնորդին անձամբ ժամանել իր մոտ, նա հրաժարվեց։ Այս կերպ հռոմեացիները մարտի էին հրավիրում կախյալ կառավարիչներին :Իրեն վարկաբեկելու փոխարեն Դումնորիգը հեծելազորի նոր կառավարիչնշանակեց եռապետ Մարկոս Կրասսոսի որդի՝ Պուբլիոս Լուցիոս Կրասոսը ։
Մոտավորապես այդ նույն ժամանակ Հուլիոսը տրեվերների ցեղից իմացավ, որ Ռեյնի անցմանն են պատրաստվում շատ սվեվներ։ Տեղեկություններ ստանալով այս ցեղի ծրագրերի մասին, ովքեր կարող էին ուժեղացնել Արիովիստի բանակը, նա անմիջապես շարժվեց արևելք:Շուտով Կեսարը ժամանեց Վեզոնտիոն (ժամանակակից Բեզանսոն)՝ սեկվաների գլխավոր քաղաքը, այստեղ մնաց մի քանի օր՝ կազմակերպելով բանակի մատակարարման գործը ։ Մ.թ.ա 58 թվականի օգոստոսին Վեզոնտիոնից դուրս գալուց յոթ օր անց, հռոմեացիները քիչ հեռավորության վրա գտան Արիովիստի ճամբարը:Հինգերորդ օրը երկու հրամանատարներն էլ հանդիպեցին բայց չկարողացան հաշտության գալ։ Եվ հակառակը, բանակցությունների ժամանակ գերմանական հեծելազորը հարձակվեց հռոմեացիների վրա։ Կեսարի հեծելազորը հետ մղեց այս գրոհը, և պրոկոնսուլը շտապեց թագնվել ։ Թեոդոր Մոմզեն գտնում է, որ հենց Կեսարի վրա հարձակումն էլ գերմանացիների հիմնական նպատակն էր, իսկ երկու հրմանատարների անձնական հանդիպումը Արիովիստի համար միայն առիթ էր ։ Հարձակման հաջորդ օրը գերմանացիները առաջարկեցին շարունակել բանակցությունները, բայց Կեսարը հրաժարվեց։ Այսպես թե  այնպես նա գերմանացիների ճամբար ուղարկեց երկու դեսպանների, որոնց ժամանելուն պես շղթայեցին՝ մեղադրելով լրտեսության մեջ ։
«Նոթեր Գալիական պատերազմի մասին» ստեղծագործության մեջ Արիովիստը հանդես է գալիս որպես ամբարտավան հրամանատար, ով համարում էր, որ ինը Կեսարի նման գտնվում է նվաճված տարածքում ։ Գերմանական առաջնորդը իբրև թե Հուլիոսին առաջարկել է դաշինք՝ փոխարենը առաջարկելով ճանաչել իր իշխանությունը Հյուսիսայի Գալիայի վրա, նա կմատակարարի զորքեր ԿԵսարին՝ Հռոմի իշխանության գրավման համար (բնականաբար «Նոթերում» Արիովիստը խոսում է ոչ թե Իատլիայի իշխանության գրավման մասին, այլ սահմանափակվում էր մատնանշումով՝ «բոլոր զորքերը, որոնք Կեսարը ցանկություն կունենա ղեկավարել» ։
Վոգեզայի ճակատամարտում պրոկոնսուլի ղեկավարությած հռոմեացիների բանակի աջ թևը  բավականին հաջող էր գործում  և ջախջախեց հակառակորդին, սակայն ձախ թևը գերմանացիների կողմից խուճապի մատնվեց։ Պահեստային ուժերը կռվի մեջ մտցրեց Պուբլիոս Լուցիոս Կրասոսը։ Ի շնորհիվ նրա ճիշտ պահին մարտի մեջ մտնելու, Արիովիստի բանակը գլխովին ջախջախվեց ։ Հռոմեական հեծելազորը հետապնդեց գերմանացիներին մինչև Ռեյն, որն հոսում էր մի քանի կիլոմետր դեպի արևելք։ Արիովիստը և նրա մի քանի զինակիցներ կարողացան անցնել գետը, սակայն սվեվովների մեծ մասը սպանվեց կամ գերի վերցվեց։ Ճամբարում գտնվող գերմանացի առաջնորդի երկու կանայք ու աղջիկներից մեկը մահացան, իսկ մյուս աղջկան գերի վերցրեցին։ Արիովիստի մոտ տարած հաղթանակի լուրը արագորեն տարածվեց Ռեյնից ներքը, և գերմանացիներից շատերը, ովքեր պատրաստվում էին անցնել գետը, ժամանակավորապես հրաժարվեցին այդ ծրագրից։ Սվեվովների մի մասը սկսեցին  նահանջել Գերմանիայի խորքերը, սակայն ընկան ուբիևների ցեղի թակարդը և ջախջախվեցին ։ Կեսարը թույլ տվեց մնալ արդեն տեղափոխված գերմանացիներին, հույս ունենալով նրանց օգտագործել Հռոմի նպատակներին Սակայն այս համաձայնության մանրամասները հայտնի չեն. «Նոթեր Գալլական պատերազմի մասին]]» աշխատությունը նման գործողությունների մասին լռում է ։
Հաղթանակից հետո Կեսարը տարավ իր զորքերը ձմեռելու, որոնք տեղակայված էին սեկվանների տարածքների շրջանում ։ Իր «Նոթերում» պրոկոնսուլը հատուկ նշում էր, որ մ.թ.ա. 58 թավականի ռազմական գործողությունները, որոնք իրենց մեջ ընդգրկում էին միանգամից երկու ճակատամարտեր, ավարտվում էին ժամանակից շուտ ։
Մ.թ.ա 57 թվականի պատերազմներ
Մ.թ.ա 58-57 թվականներին Կեսարը գտնվում էր Ցիզալպյան Գալլիայում, որտեղ շատ էր շփվում Հռոմից եկած իր զինակիցների հետ։ Սեկվաների տարածքում մնացած Լաբիենը իր հրամանատարին տեղեկացնում էր նահանգում տեղի ունեցող իրադարձությունների մասին։ Մեծ ուշադրություն էր հատկացվում Գալիայի հյուսիսում բնակվող բելգիացիներին, ովքեր նախապատրաստվում էին ընդվզել հռոմեացիների դեմ։ Համոզվելով դրանում, ԿԵսարը հավաքեց ևս երկու լեգեոն՝ XIII և XIV և դրանց ընդհանուր թիվը հասցրեց ութի, սակայն որպես կառավարիչ նրան թույլատրված էր պահել չորսից ոչ ավելի ։ Ինչպես գելվետներին «հրավիրելու» դեպքում, այնպես էլ այստեղ Գիլելմո Ֆերերոն բելգիացիների ելույթը համարում է հռոմեական և Գլաիայի ներսում անկախ խմբերի բախման արդյունք։ Նրա կարծիքով, կելտերի անկախության կողմնակիցները պարտություն կրելով արտաքին թշնամիներից Գալիան պաշտպանելու ունակ գելվետների հզոր բանակից, համանման դերի համար ընտրեցին ոչ պակաս մարտական բելգիացիներին ։
Կեսարը ուներ ընտրության հնարավորություն՝ սպասել բելգիացիների զորքերի հարձակմանը, կամ վերջնականապես փչացնել իրենց հեղինակությունը գալերի շրջանում, բայց նախազգուշական հարված հասցնել հյուսիսային ցեղերին՝ չունենալով պատերազմի համար հստակ առիթ։ Հնարավոր է երկրորդ տարբերակի ընտրությունը կապված էր նրա հետ որ նոր ռազմական գործողությունները կարող էին էլ ավելի բարձրացնել պրոկոնսուլի հեղինակությունը։ Այդ առնչությամբ պրոկոնսուլը իր «Նոթերում» ընդունում է, որ գաղափար անգամ չուներ հյուսիսում տիրող իրավիճակի մասին ։
Ձմեռանոցից դուրս բերելոով վեց լեգեոն, մ.թ.ա. 57 թվականին պրոկոնսուլը ուղղվեց դեպի հյուսիս։ Շուտով նա բախվեց ռեմների ցեղի դեսպանների հետ, ովքեր վստահեցրեցին նրան Հռոմի հետ իրենց բարեկամության մասին և հռոմեական զորքերին ապահովեցին անհրաժեշտ պաշարով ։ Այդ ժամանակ բելգիացիները հավաքեցին խոշոր բանակ և դուրս եկան Կեսարի դեմ։ Երկու բանակները հանդիպեցին կռվի համար խիստ անհարմար ճահիճներով հարուստ Ակսոնա գետի մոտ (ժամանակակից անունը Էնա)։ Հռոեական հրամանատարը հաշվի առնելով հակառակորդի թվական գերակշռությունը, խուսափում էր կռվից՝ նպատակ ունենալով փակել հաղորդակցության ու պարենի մատակարարման ուղիները։ Միակ կարևոր ընդհարումը հայտնի է Ակսոնեյի ճակատամարտ անունով, ավարտվեց բելգիացիների խոշոր պարտությամբ։ Այս պարտությունից հետո սուեսինների ցեղի առաջնորդ Գալբան այլևս չէր կարող պահել խոշոր ուժերն ու աշխարհազորը մեկ տեղում, և շուտով նրա զորքերը հեռացան իրենց տները ։ Միասնական բանակի բաժանմանն ու պարտությանը նպաստեց Հռոմի դաշնակից էդուների հարձակումը բելգիական ցեղերից ամենախոշորի՝ բելլովակների վրա ։
Մ.թ.ա 57 թվականին պրոկոնսուլը լքեց Գալիան և զբաղվեց իր մեկ այլ նահանգի ՝ Իլլիրիկայի գործերով ։
Հոկտեմբեր միություն (Լենինական)
Ապրիլի 26-ին Հայաստանի պրոլետարական գրողների ասոցիացիան հանդես եկավ հայտարարությամբ, որով «Հոկտեմբեր» միությունը իր մասը չէր համարում։ Միությանը չհաջողվեց դառնալ համահայաստանյան գրական կազմակերպություն և գործելուց դադարեց նույն թվականի սեպտեմբերին։ Նրա բոլոր անդամներն ընդգրկվեցին Չարենցի՝ Երևանում հիմնադրած «Նոյեմբեր» միության մեջ։
Գալլական պատերազմներ
Մ.թ.ա. 56 թվականի ռազմական գործողություններ
Մ.թ.ա 57-56 թվականներին ձմռանն ու գարնանը հռոմեացիների կողմից նվաճված Գալիայում սկսվեցին ապստամբություններ։ Ալպերում Իտալիայից դեպի Գալիա տանող լեռնացնքների հսկողությունն իրականացնող Սուլպիցիոս Գալբոն ենթարկվեց տեղական ցեղերի գրոհին և նրա լեգեոնին հարկադրեցին լքել զբաղեցրած տարածքները։ Նոր նվաճված Արևմտյան Գալիայում վենետների գլխավորությամբ ստեղծվեց հակահռոմեական դաշինք :Հռոմեացիների դեմ ապստամբած վենետները պատանդ վերցրեցին Կեսարի մի քանի կերապաններին, ովքեր պարեն էին ձեռք բերում իրենց հողերում :Նրանք պահանջեցին ԿԵսարից հետ տալ բոլոր պատանդներին, որոնց վերցրել էր Կրասոսը նախորդ տարի։ Վերջապես տեղեկություններ ստացվեցին, որ ապստամբ վենետներին պատրաստվում են միանալ դեռ անկախ ակվիտանները ։
Հոկտեմբեր միություն (Լենինական)
Կատեգորիա:Միություններ
Գալլական պատերազմներ
Մ.թ.ա. 56 թվականի ռազմական գործողություններ
Տեղեկանալով ապստամբությունների մասին, ԿԵսարը իր ուժերը բաժանեց երեք մասի։ Տիտոս Լաբիենը պետք է միացներ բելգիական ամենաուժեղ և անկախ ցեղերից տրևերների տարածքը, իսկ Պուբլիոս Լուցիոս Կրասոսը հանձնարարություն ստացավ միացնել Աքվիտանիան։ Ինքը՝ պրոկոնսուլը զբաղվեց վենետների ապստամբության ճնշումամբ, իսկ Քվինթ Տիուր Սաբինին հանձնարարվեց ռազմական գործողություններ իրականացնել  վենետների դաշնակից ցեղերի դեմ ։
Մինչ Կեսարի լեգեոնները հպատակեցնում էին Գալիայի հեռավոր շրջանները, իսկ Բրուտը նախապատրաստում էր նավատորմը, պրոկոնսուլն անձամբ տեղափոխվեց Լուկկու, որտեղ ապրիլին,ծառացած մի շարք կարևորագույն հարցերի քննարկման համար ոչ պաշտոնական պայմաններում հանդիպեց իր գործընկեր եռապետերի՝ Պոմպեոսի և Կրասոսի հետ։ Որոշվել էր, որ Պոմպեոսն ու Կրասոսը իրենց ազդեցության տակ գտնվող պլեբեյ տրիբունների օգնությամբ պետք է հետաձգեին կոնսուլների ընտրությունը մինչև հաջորդ տարի:Կեսարը պետք է ավարտին հասցներ ամառվա ռազմական գործողությունները և իր լեգեոններին ուղղեր դեպի Հռոմ, որպեսզի նրանք մասնակցեին ընտրություններին և աջակցեին Պոմպեոսին ու Կրասոսին։ Ընտրությունների գլխավոր նպատակը դարձավ խոչընդոտել Լուցիոս Դոմինցի Ագենոբարբայի կոնսուլ դառնալուն ։ Պոմպեոսը և Կրասոսը հաջողությամբ ընտրվելու դեպքում պետք է Կեսարի լիազորությունները երկարաձգեին ևս հինգ տարով, իսկ իրենց կառավարման համար  վերցնեին ցանկացած նահանգ ։ Շնորհիվ հռետորի, սենատը համաձայնեց ընդունել պրոկոնսուլի իրավունքը՝ ունենալու ոչ թե չորս, այլ ութ լեգեոն (դրանց պահպանության բոլոր ծախսերը կրում էր պետական գանձարանը), ինչպես նաև հնարավորություն տվեց Կեսարին հավաքել ևս տաս դեսպան։ Միաժամանակ ԿԵսարը կարողացավ նահանգում մեծացնել իր լիազորությունները։ Մ.թ.ա 56 թվականին Ցիցերոնը հռոմեական սենատում արտասանեց ճառ «Կոնսուլական լիազորությունների մասին» (այն պահպանվել է մինչ մեր օրերը), որտեղ պաշտպանեց Կեսարի լիազորությունների ընդլայնման միտքը։ Համապատասխան որոշումը շուտով ընդունվեց:Կեսարին հաճոյանալու Ցիցերոնի ջանքերը աննկատ չմնացին, և պրոկոնսուլը նոր դեսպան նշանակեց նրա եղբորը՝ Քվինթ Տուլիոս Ցիցերոնին ։ Համարյա թե ամբողջ ամառ պրոկոնսուլը, իր տնօրինության տակ ունենալով չորս լեգեոն,ասպատակում էր վենետների քաղաքները, սակայն առանց շոշափելի հաջողությունների։ Գալերը օգտվում էին իրենց քաղաքների բնական յուրահատկություններից ։ Երեք լեգեոնների հրամանատար Քվինթ Տիտուրի Սաբինը հաջողությամբ գործում էր Կեսարից ոչ հեռու ։