cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Գիտություն և տեխնոլոգիա Իտալիայում
Ժամանակակից շրջան
Աստղագետ Ջովաննի Դոմենիկո Կասինին շատ կարևոր հայտնագործություններ արեց Արեգակնային համակարգի վերաբերյալ։ Ֆիզիկոս Ալեսանդրո Վոլտան, որը հորինել է էլեկտրական մարտկոցը, առաջին անգամ ստացավ կայուն էլեկտրաէներգիայի աղբյուր։ Մաթեմատիկոսներ Ջուզեպպե Պեանոն, Լագրանժը, Ֆիբոնաչին և Գերոլամո Կարդանոն, որոնց ստեղծած Արս Մագնան, ընդհանուր առմամբ, ճանաչվել է որպես մաթեմատիկայի առաջին ժամանակակից «մշակումը», որը կատարել է հիմնական առաջընթաց գիտական ասպարեզում։ Բժիշկ Մարչելլո Մալպիգի միկրոսկոպիկ անատոմիայի հիմնդիրն է։ Կենսաբան Լուձարո Սպալանցանին մարմնամարզական ֆունկցիաների, կենդանիների վերարտադրության և բջջային տեսության մեջ կարևոր հետազոտություններ է իրականացրել։ Բժիշկ, պաթոլոգ, գիտնական և Նոբելյան դափնեկիր Կամիլո Գոլջիի բազմաթիվ ձեռբերումներից են համարվում Գոլջիի ապարատի հայտնաբերումը և նրա դերը Նեյրոնի մասին ուսմունքի ընդունման ճանապարհին։ Ջուլիո Նատա ստացել է Նոբելյան մրցանակ պլազմայի պոլիմերացման համար։
Ֆիզիկա
Գուլիելմո Մակրոնին ստացել է Նոբելյան մրցանակ ֆիզիկայի բնագավառում, անլար հեռագիր ստեղծելու համար։
Նշանավոր գործիչներից է նաև ֆիզիկոս Էնրիկո Ֆերմին, որը հայտնաբերել է Ֆերմի-Դիրակի վիճակագրությունը, որը ներառում է Բետա-տրոհումը, դանդաղ նեյտրոնների հատկությունները և կառուցում է առաջին ատոմային ռումբը։ Առաջին ատոմային ռումբի ստեղծման գործում նա մեծ դեր է խաղացել ։ Բրունո Պոնտեկորվոնի օգնականներից մեկը Խորհրդային միության գործակալ էր, որը շարունակեց իր աշխատանքը մինչև 1950 թվականը, որտեղ էլ շարունակեց իր գործունեությունը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գիտությունը Իտալիայում
Խարաբ-Դավան
Խարաբ-Դավան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Մարդինի գավառում ։
Մուսա Ջալիլ
Մուսա Մուսթաֆովիչ Ջալիլ (Ջալիլով) (Муса Җәлил, ), թաթար խորհրդային բանաստեղծ։
Խարաբ-Դավան
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Մուսա Ջալիլ
Կենսագրություն
Ավարտել է Մոսկվայի համալսարանի գրականության ֆակուլտետը (1931)։ 1939-1941 թվականներին՝ Թաթարստանի ԻԽՍՀ ԳՄ պատասխանատու քարտուղար։ 1941 թվականից եղել է խորհրդային բանակում։
1942 թվականին, ծանր վիրավոր գերի է ընկել, համակենտրոնացման ճամբարում ստեղծել է ընդհատակյա խումբ, կազմակերպել խորհրդային ռազմագերիների փախուստը։ Ընդհատակյա կազմակերպությանը պատկանելու համար ենթարկվել է մահապատժի՝ Պլետցենզեի զինվորական բանտում։
Հետմահու արժանացել է Խորհրդային Միության հերոսի կոչման (1956)։
Ստեղծագործություններ
Ջալիլի ստեղծագործությունները հրատարակվել են 1919 թվականից։ 1925 թվականին տպագրվել է բանաստեղծությունների և պոեմների «Մենք գնում ենք» առաջին ժողովածուն, «Անցած ճանապարհներ» (1924-1928), «Նա կամակատարը» (1940)
և այլ բանաստեղծություններ` նվիրված կոմերիտմիությանը և աշխատանքային սխրանքին։
Ջալիլը երգել է բարեկամություն ու ինտերնացիոնալիզմ («Մահվան մասին», 1927, «Ջիմ», 1935, հայկական հրտարակությունը 1960 և այլն)։ Գրել է «Ալթըն չեչ» («Ոսկեհերը», 1941, ԽՍՀՄ պետական մրցանակ, 1948) և «Իլդար» (1941) օպերաների լիբրետոները։ 1941 թվականին գրած բանաստեղծությունները լի են լավատեսությամբ, ֆաշիզմի դեմ հաղթանակի հավատով։
Իր հետ կալանավորված բելգիացի պարտիզանի միջոցով Զ. Մոաբիտը բանտից դուրս է ուղարկել «Իմ երգերը», «Մի հավատա», «Պատերազմից հետո» և այլ բանաստեղծություններ։ Հարյուրից ավելի չափածո գործեր բանաստեղծի պայքարի, տառապանքների և արիության վկաներն են։ « Մոաբիթյան տետր » բանաստեղծական շարքի համար Ջալիլին հետմահու շնորհվել է լենինյան մրցանակ (1957)։ 1968 թվականին ստեղծվել է Ջալիլի մասին պատմող «Մոաբիտյան տետր» կինոնկարը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թաթար բանաստեղծներ Կատեգորիա:Խորհրդային Միության հերոսներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:20-րդ դարի թարգմանիչներ Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:Խորհրդային տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ռուս բանաստեղծներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Քսովրիսի
Քսովրիսի (ქსოვრისი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Մցխեթ-Մթիանեթ մարզի Մցխեթի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 640 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Մցխեթից հեռու է 22 կմ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Մցխեթի շրջան
Նատալի Կարդոն
Նատալի Կարդոն (Nathalie Cardone; ծն. 1967 թվականից մարտի 29, Պո, Ատլանտյան Պիրենեյներ, Ֆրանսիա), ֆրանսիացի դերասանուհի և երգչուհի։
Կենսագրություն
Նատալի Կարդոնը ծնվել է Ֆրանսիայի հարավում, սիցիլիացա֊իսպանական ընտանիքում։
Նկարահանվել է «La Petite Voleuse» (Claude Miller) ֆիլմում։ Հայտնի է դարձել «Hasta Siempre» երգով և տեսահոլովակով։ Նրա գործընկերուհին համարվում է Լորան Բուտոնը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի երգչուհիներ
Ստեպնոե Օզերո (գյուղ, Բլագովեշչենկայի շրջան)
Ստեպնոե Օզերո (Степное Озеро), գյուղ Ռուսաստանի Ալթայի երկրամասի Բլագովեշչենկայի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2011 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 6645 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Ալթայի երկրամասի Բլագովեշչենկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:1960 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ֆոնոավտոգրաֆ
Ֆոնոավտոգրաֆ, աշխարհում առաջին ձայնագրող սարք։ Հայտնագործվել է Էդուար Լեոն Սքոթ դե Մարտենվիլի կողմից 1857 թվականին։
Հետագայում ֆոնոավտոգրաֆի կառույցը հիմք վերցվեց ավելի կատարելագործված ձայնագրող սարքերի ստեղծման համար։
2008 թվականին Փարիզում նվագարկվել է արխիվում գտնված 1860 թվականի ապրիլի 9֊ին ձայնագրված 10 վայրկյանանոց գրառումը, որտեղ հենց ինքը՝ սարքի ստեղծողը երգում է հատված հայտնի ֆրանսիական «Au Clair de la Lune» երգից ։ Հետաքրքիր է, որ նվագարկման ժամանակ հետազոտողները գրանցել են անհայտ երգչուհու կամ դեռահասի կատարում, սակայն հետագայում 2009 թվականի հետազոտությունները թույլ տվեցին պարզել, որ նվագարկման արագությունը գերազանցված էր, և դա հենց Սքոթի ձայն էր, ով երգում էր շատ դանդաղ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ձայնագրող սարքեր
Հիպերկալեմիա
Հիպերկալեմիա, կալիումի (K+) բարձրացած քանակությունն արյան շիճուկում ։ Կալիումի նորմալ քանակները տատանվում են 3,5-ից 5,0 մմոլ/լ։ 5,0 մմոլ/լ-ը գերազանցող քանակությունը համարվում է հիպերկալեմիա ։ Տիպիկ է առանց ախտանիշերի ընթացքը ։ Երբեմն, երբ հիպերկալեմիան արտահայտված է, կարող է հանգեցնել սրտխփոցի, մկանացավերի, մկանային թուլության առաջացմանը, սրտի ռիթմի խանգարումների զարգացմանը, որոնք կարող են հանգեցնել սրտի կանգի և մահվան  ։
Տարածված պատճառներց են երիկամային անբավարարությունը, հիպոալդոստերոնեմիան և ռաբդոմիոլիզը ։ Մի շարք դեղամիջոցներ նույնպես ունակ են արյան մեջ բարձրացնել կալիումի քանակը, որոնցից են սպիրոնոլակտոնը, ՈՍՀԴ (ոչ ստերորդային հակաբորբոքային դեղամիջոցներ)-ները և անգիոտենզին փոխակերպող ֆերմենտի պաշարիչները ։ Ըստ արտահայտվածության աստիճանի՝ տարբերում ենք մեղմ (5.5–5.9 մմոլ/լ), միջին (6.0–6.4 մմոլ/լ) և արտահայտված (>6.5 մմոլ/լ) հիպերկալեմիա ։ Բարձր քանակները դրսևորվում են ԷՍԳ փոփոխություններով ։ Պսևդոհիպերկալեմիան պլազմայում կալիումի բարձրացումն է բջիջների վնասման հետևանքով, օրինակ՝ արյան փոխպատվաստման ընթացքում կամ հետո առաջացող ։
ԷՍԳ փոփոխություններով հիվանդներին, որպես առաջնային բուժում ցուցված է կալցիումի գլյուկոնատ ։ Վիճակի վատացմանը նպաստող դեղամիջոցների օգտագործումը պետք է դադարեցնել և օգտագործել կալիումի ցածր պարունակությամբ սնունդ ։
Այլ դեղամիջոցներց օգտագործվում են դեքստրոզ ինսուլինի հետ միասին, սալբուտամոլ և նատրումի բիկարբոնատ ։ Կալիումը օրգանիզմից դուրսբերող միջոցներից են ֆուրոսեմիդը, պոլիստիրեն սուլֆոնատը և հեմոդիալիզը ։ Առավել արդյունավետ միջոցը հեմոդիալիզն է ։ Չնայած որ պոլիստիրեն սուլֆոնատի օգտագործումը լայնորեն տարածված է, այն ունի թույլ ապացուցողական հիմք ։ Հիպերկալեմիան հազվադեպ է առաջանում առողջ մարդկանց շրջանում ։ Հոսպիտալիզացվածների շրջանում հաճախականությունը կազմում է 1-2,5% ։ Այն բարձրացնում է մահացության ընդհանուր ռիսկը նվազագույնը 10 անգամ ։ «Հիպերկալեմիա» ("hyperkalemia") բառը նշանակում է` հիպեր- բարձր, կալիում և -եմիա «արյան մեջ»  ։
Անատոլի Ռավիկովիչ
Անատոլի Յուրևիչ Ռավիկովիչ (Анато́лий Ю́рьевич Равико́вич, ), թատրոնի ու կինոյի խորհրդային և ռուս դերասան։ ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արտիստ (1988) ։
Հիպերկալեմիա
Նշաններ և ախտանիշներ
Ախտանշանները ոչ սպեցիֆիկ են և ընդհանուր առմամբ ներառում են ընդհանուր թուլություն, սրտխփոց և մկանային թուլություն ։ Հիպերվենտիլյացիան կոմպենսատոր պատասխան է՝ նյութափոխանակային ացիդոզի հետևանքով առաջացած, որը հիպերկալեմիայի հնարավոր հետևանքներից մեկն է ։ Հաճախ հիպերկալեմիան հայտնաբերվում է արյան սկրինինգային հետազոտությունների ժամանակ կամ առաջացած բարդությունների հետևանքով հոսպիտալացումից հետո, ինչպիսիք են սրտային առիթմիաները, կամ էլ հանկարծակի սրտային մահվան դեպքում։ Կալիումի բարձր քանակները (> 5.5 մմոլ/լ) ասոցացվում են սիրտ-անոթային պատահարների հետ ։
Անատոլի Ռավիկովիչ
Կենսագրություն
Անատոլի Ռավիկովիչը ծնվել և մեծացել է Լենինգրադում, Լենինգրադի արդյունաբերական ակադեմիայի շրջանավարտ, «Պրեզիվ» արտելի խորհրդի նախագահ Յուլի Մոիսեևիչ Ռավիկովիչի ՝ ծնունդով Չեռնոբիլից, և տնային տնտեսուհի Լյուբով Նիսոնովնա Ռավիկովիչի ՝ ծագումով Գլուխովից ընտանիքում։ Պապը՝ Մոիսեյ Իսահակովիչ Ռավիկովիչը (1869–1941), զոհվել է Լենինգրադի շրջափակման ժամանակ ։ 1954 թվականին ընդունվել է Լենինգրադի Ա. Ն. Օստրովսկու անվան թատերական ինստիտուտը։ 1958 թվականին ուսումն ավարտել է։
Հիպերկալեմիա
Ոչ արդյունավետ արտազատում
Նվազած երիկամային ֆունկցիան հիպերկալեմիայի հիմնական պատճառն է, որը հատկապես արտահայտվում է երիկամների սուր վնասման ժամանակ, երբ կծիկային ֆիլտրացիայի արագությունը և խողովակիկային հոսքը նշանակալիորեն նվազած են՝ բնութագրվում է միզանյութի նվազած արտազատմամբ ։ Հետագա վիճակը կարող է վատթարանալ արյան մեջ կալիումի անցումից՝ բջիջների ակտիվ վնասման հետևանքով։ Քրոնիկ երիկամային հիվանդության ժամանակ հիպերկալեմիան առաջանում է որպես հետևանք ալդոստերոնի նկատմամաբ նվազած զգայունության և դիստալ խողովակիկներում նատրիումի և ջրի արտազատման նվազման ։
Անատոլի Ռավիկովիչ
Կենսագրություն
1958-1961 թվականներին աշխատել է Ամուրի Կոմսոմոլսկի դրամատիկական թատրոնում, իսկ 1961-1962 թվականներին խաղացել է Ստալինգրադի Մ. Գորկու անվան թատրոնի բեմում։
Հիպերկալեմիա
Ոչ արդյունավետ արտազատում
Ռենին-անգիոտենզին-ալդոստերոնային համակարգն ընկճող դեղորայքի ընդունումը հիպերկալեմիայի առավել տարածված պատճառներից է։ Հիպերկալեմիա առաջացնող դեղամիջոցների օրինակներ են՝ անգիոտենզին փոխակերպող ֆերմենտի պաշարիչները, անգիոտենզինային ընկալիչների ներհակորդները, բետա պաշարիչները և կալցինևրինի ինհիբիտոր իմունոսուպրեսանտները՝ ցիկլոսպորին, տակրոլիմուս ։ Կալիում պահող միզամուղներից ամիլորիդը, տրիամտերենը ազդում են հավաքող խողովակիկների էպիթելի նատրիումական անցուղիների պաշարման միջոցով, այդպիսով՝ կանխվում է կալիումի արտազատումը մեզով ։ Սպիրոնոլակտոնը մրցակցային մեխանիզմով պաշարում է ալդոստերոնային ընկալիչները և ալդոստերոնի ազդեցությունը ։ ՈՍՀԴ-ները, օրինակ՝ իբուպրոֆեն, նապրոքսեն, ցելեկոքսիբ, ընկճում են պրոստագլանդինների սինթեզը՝ հանգեցնելով ռենինի և անգիոտենզինի նվազած արտադրմանը, որն էլ իր հերթին՝ օրգանիզմում կալիումի ռետենցիայի ։ Հակաբիոտիկներից տրիմետոպրիմը և հակապարազիտային դեղամիջոցերից՝ պենտամիդինը ընկճում են կալիումի արտազատումը՝ ամիլորիդի և տրիամտերենի ազդման մեխանիզմին համանման ձևով ։
Անատոլի Ռավիկովիչ
Կենսագրություն
1962 թվականին Անատոլի Ռավիկովիչը տեղափոխվել է Լենսովետի անվան թատրոն։ Նրա գործընկերներն էին Իգոր Վլադիմիրովը, Ալիսա Ֆրեյնդլիխը, Էֆիմ Կամենեցկին, Գալինա Նիկուլինան, Միխայիլ Բոյարսկին, Ալեքսեյ Պետրենկոն։ Նրա դերերի շարքում էին՝ Կառլսոնը, Մարմելադովը, Սանչո Պանսան, Ֆիրսը՝ «Բալի այգին» պիեսում, բրեխտովացի Ազդակը՝ «Մարդիկ և կրքեր» ներկայացման մեջ։
Հիպերկալեմիա
Ոչ արդյունավետ արտազատում
Միներալոկորտիկոիդային (ալդոստերոն) անբավարարությունը կամ կայունությունը նույնպես առաջացնում են հիպերկալեմիա։ Առաջնային մակերիկամային անբավարարություններ են Ադիսոնի հիվանդությունը և ադռենալ բնածին հիպոպլազիան (ներառյալ 21α հիդրոքսիլազայի, 17α հիդրոքսիլազայի, 11β հիդրոսիլազայի կամ 3β հիդրոքսիլազայի անբավարարության առկայություն) ։
Անատոլի Ռավիկովիչ
Կենսագրություն
Ռավիկովիչին համազգային ժողովրդականություն է բերել Հոբոտովի դերը՝ Միխայիլ Կոզակովի «Աստվածածին դարպասներ» պաշտամունքային ֆիլմում ։
Հիպերկալեմիա
Բարձրացած արտաբերում բջիջներից
Մետաբոլիկ ացիդոզը առաջացնում է հիպերկալեմիա, քանի որ ջրածնի իոնների աճը բջջում փոխարինում է կալիումին, որը անցնում է բջջից դուրս` բարձրացնելով արյան պլազմայում կալիումի իոնների քանակը։ Սակայն օրգանական ացիդոզի դեպքում՝ լակտատ ացիդոզ, կետոացիդոզ, կալիումի մակարդաի աճը բացակայում է։ Հնարավոր պատճառ է օրգանական իոն - ջրածնի իոն կոտրանսպորտերի առկայությունը, որը նվազեցնում է կալիումի դուրսբերումը։ Միևնույն ժամանակ անհայտ պատճառով շնչառական ացիդոզի ազդեցությունը պլազմայում կալիումի քանակի վրա փոքր է ։
Անատոլի Ռավիկովիչ
Կենսագրություն
1988 թվականին Ռավիկովիչը աշխատել է Սանկտ Պետերբուրգի Ն․ Ակիմովի անվան կոմեդիայի ակադեմիական թատրոնում։ Այս թատրոնում Ռավիկովիչը խաղացել է Ամետիստովա դերը Միխայիլ Բուլգակովի «Զոյկինայի բնակարանում», Կյուրման՝ Այլեն Ֆրիշի «Կենսագրությունում», Տարտարենը՝ Ալֆոնս Դոդեի «Տարասկոնից Տարասկոնում», Հռոմուլոս Օգոստուլոսը՝ Ֆրիդրիխ Դյուրենմաթի «Մեծ Հռոմուլոսը»-ում, Սարաֆանովան՝ Ալեքսանդրա Վամպիլովայի «Ժամադրություն արվարձանում» պիեսի հիման վրա ստեղծված «Մեծ որդին»-ում։
Հիպերկալեմիա
Բարձրացած արտաբերում բջիջներից
Ինսուլին հորմոնը բարձրացնում է կալիումի անցումը բջիջներ։ Հետևաբար ինսուլին պակասուրդային վիճակներում կալիումը կարող է աճել։ Բացի այդ հիպերգլիկեմիան՝ բարձրացնելով արտաբջջային հեղուկի օսմոլյարությունը, բերում է ջրի դիֆուզիային բջջից դեպի դուրս, որը իր հերտին բարձրացնում է կալիումի խտությունը բջջում, և այն նույնպես տեղաշարժվում է բջջից դուրս։ Ինսուլինային դեֆիցիտի, հիպերգլիկեմիայի և հիպերօսմոլյարության միաժամանակ առկայությունը հաճախ դիտվում է դիաբետիկ կետոացիդոզի ժամանակ։ Բացի այդ ինսուլինի քանակի իջեցում են առաջացնում օկտրեոտիդի օգտագործումը, քաղցը, և կարող են ուղեկցվել կալիումի քանակի աճով արյան մեջ։ Հյուսվածքների բարձրացած քայքայումը, օրինակ՝ ռաբդոմիոլիզ, այրվածք կամ հյուսվածքների արագ նեկրոզ առաջացնող ցանկացած պատճառ, ներառյալ ուռուցքի քայքայման համախտանիշը, բերում են քայքայվող բջիջներից կալիումի պլազա անցմանը և հիպերկալեմիայի զարգացմանը ։
Անատոլի Ռավիկովիչ
Կենսագրություն
Կյանքի վերջին տարիները դերասանը տառապում էր սրտի կաթվածի հետևանքներից, բայց շարունակում էր աշխատել։ Մահացել է 2012 թվականի ապրիլի 8-ին Սանկտ Պետերբուրգի հիվանդանոցներից մեկում՝ սրտի անբավարարությունից։ Թաղված է Գրական կամրջակներում ։
Հիպերկալեմիա
Բարձրացած արտաբերում բջիջներից
Բետա-2 ադրենալինային ագոնիստները (համազդիչներ) խթանում են բետա-2 ընկալիչները, որը ակտիվացնում է կալիումի անցումը բջիջ։ Հետևաբար բետա պաշարիչները կարող են պլազմայում բարձրացնել կալիումի մակարդակը՝ բետա-2 ընկալիչները պաշարելու դեպքում։ Սակայն կալիումի աճը նշանակալի չէ, եթե չկան այլ ուղեկցող հիվանդություններ։ Կալիումի մակարդակի վրա ազդող դեղերի օրիակներ են ոչ ընտրողական բետա պաշարիչները՝ պրոպրանոլոլ, լաբետալոլ, որոնք ազում են թե՛ բետա-1, թե՛ բետա-2 ընկալիչների վրա։ Մինչդեռ միայն բետա-1 ընկալիչների վրա ազդող ատենալոլը չունի ազդեցություն կալումի քանակի վրա ։
Անատոլի Ռավիկովիչ
Թատերական աշխատանքներ
Լենինգրադի Լենսովետի անվան թատրոն
Հիպերկալեմիա
Բարձրացած արտաբերում բջիջներից
Ֆիզիկական վարժությունները կարող են բարձրացնել կալիումի անցումը արյուն բջջաթաղանթներում կալիումական անցուղիների քանակի աճը խթանելու միջոցով։ Բարձրացման չափը կախված է ֆիզիկական վարժությունների ծանրության աստիճանից, որը տատանվում է 0,3 մմոլ/լ-ից՝ թեթև ակտիվության դեպքում, մինչև 2մմոլ/լ՝ ծանր աշխատանքի ժամանակ՝ ԷՍԳ փոփոխություններով կամ լակտատ ացիդոզով ուղեկցվելով կամ առանց։ Սովորաբար կալիումը հասնում է նորմալ մակարդակի ֆիզիկական վարժությունից մի քանի րոպե անց ։
Անատոլի Ռավիկովիչ
Թատերական աշխատանքներ
Ակիմովայի անվան կատակերգական թատրոն
Հիպերկալեմիա
Բարձրացած արտաբերում բջիջներից
Հիպերկալեմիկ պարբերական պարալիզը աուտոսոմային դոմինանտ հիվանդություն է՝ պայմանավորված 17q23 լոկուսում տեղակայված գենի մուտացիայով, որը կարգավորում է SCN4A սպիտակուցի սինթեզը։ SCN4A սպիտակուցը կմախքային մկաններում նատրիումական անցուղիների կարևոր բաղադրիչ է։ Ֆիզիկական վարժության ընթացքում նատրումական անցուղիները բացվում են նատրումի դեպի բջջի ներս անցումը և դեպոլյարիզցիան ապահովելու համար։ Բայց հիպերկալեմիկ պարբերական պարալիզի դեպքում նատրիումական անցուղիների փակումը դանդաղացած է, որը հանգեցնում է նատրիումի ավելորդ անցմանը դեպի բջիջ, որն էլ իր հերթին բերում է դրա կալիումով փոխարինմանը արտաբջջային տարածքում՝ բջջից դուրս անցումով ։
Անատոլի Ռավիկովիչ
Թատերական աշխատանքներ
Անտոն Չեխովի անվան թատրոն
Հիպերկալեմիա
Բարձրացած արտաբերում բջիջներից
Հիպերկալեմիայի հազվադեպ պատճառները նկարագրված են ստորև։ Սուր դիգիտալիսային տունավորումը, օրինակ՝ դիգոքսինով, կարող է առաջացնել հիպերկալեմիա ՝ նատրիում-կալիումական ԱԵՖ-ազա պոմպի պաշարման միջոցով ։ Արյան մասիվ փոխպատվաստումը նորածինների շրջանում կարող է առաջացնել հիպերկալեմիա արյան պահման ընթացքում կալիումի արյան կարմիր բջիջներից դուրս գալու հետևանքով ։ Սուկցինիլխոլինի օգտագործումը այրվածքով, վնասվածքով, ինֆեկցիայով, երկարատև անշարժացմամբ մարդկանց շրջանում կարող է առաջացնել հիպերկալեմիա կմախքային մկաններում ացետիլխոլինային ընկալիչների համատարած ակտիվացման միջոցով։ Արգինին հիդրոքլորիդն օգտագործվում է ռեֆրակտեր նյութափոխանակային ալկալոզի բուժման համար։ Արգինինի իոնները կարող են թափանցել բջիջ և տեղափոխել կալիումը բջջից դուրս՝ առաջացնելով հիպերկալեմիա։ Կալցինևրինի պաշարիչները՝ ցիկլոսպորին, տակրոլիմուս, դիազօքսիդ, ինչպես նաև մինօքսիդիլը, կարող են առաջացնել հիպերկալեմիա ։ Կուբոզոա դասի մեդուզաների թույնը նույնպես կարող է առաջացնել հիպերկալեմիա ։
Անատոլի Ռավիկովիչ
Թատերական աշխատանքներ
Խազանովի անվան թատրոն
Հիպերկալեմիա
Ավելորդ քանակի ներթափանցում օրգանիզմ
Կալիումի բարձր օգտագործումը հիպերկալեմիայի առաջնային պատճառ չի հանդիսանում, քանի որ օրգանիզմը ընդունակ է հարմարվել բարձրացած կլանմանը մեզի միջոցով արտազատման ուժեղացման հաշվին՝ ալդոստերոն հորմոնի ներզատման ավելացման և երիկամային խողովակիկներում կալիում արտազատող անցուղիների քանակի ավելացման միջոցով։ Կալիումի օրգանիզմ անցման մեխանիզմով հիպերկալեմիան նորածինների շրջանում հազվադեպ է։ Առաջանում է կալիումական աղերի կամ կալիում պարունակող դեղորայքի պատահականորեն օրգանզմ անցման հետևանքով (ունենալով մարմնի պոքր ծավալ՝ նրանց մոտ այն ավելի հեշտությամբ է զարգանում)։ Հիպերկալեմիան հաճախ զարգանում է, երբ առկա են այլ ուղեկցող հիվանդություններ, ինչպիսիք են օրինակ՝ հիպոալդոստերոնիզմը և երիկամային քրոնիկ հիվանդությունը ։
Անատոլի Ռավիկովիչ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 24 ծնունդներ Կատեգորիա:1936 ծնունդներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Ապրիլի 8 մահեր Կատեգորիա:2012 մահեր Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգ քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:Խորհրդային դերասաններ Կատեգորիա:Ռուս դերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Ռուս ռեժիսորներ Կատեգորիա:Բարեկամության շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան) Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստներ Կատեգորիա:Թոքի քաղցկեղից մահացածներ
Հիպերկալեմիա
Պսևդոհիպերկալեմիա
Պսևդոհիպերկալեմիա դիտվում է, երբ առկա է կալիումի քանակի կեղծ աճ։ Այս խնդիրը սովորաբար ենթադրվում է, երբ հիվանդը կլինիկորեն առողջ է և առանց ԷՍԳ փոփոխությունների առկայության։ Արյան նմուշի վերցման ընթացքում նմուշի մեխանիկական վնասումը և հեմոլիզը առաջացնում են էրիթրոցիտներից կալիումի անցում դեպի պլազմա։ Քանի որ ֆիզիկական վարժությունը բարձրացնում է կալիումի քանակը, արյան նմուշը վերցնելուց առաջ կատարվող բռունցքի սեղմման-թուլացման չափից ավելի կրկնումը կարող է հանգեցնել կեղծ արդյունքի։ Նմուշի երկարատև պահման ընթացքում նույնպես կալիումը պլազմայում կարող է աճել։ Հիպերկալեմիան նշանակալի է դառնում միայն այն դեպքում, երբ թրոմբոցիտների քանակը գերազանցում է 500,000/մկլ-ը մակարդված նմուշում։ Կալիումը թրոմբոցիտներից դուրս է գալիս մակարդումից անմիջապես հետո։ Մյուս կողմից հեպարինիզացված, չմակարդված արյան մեջ կալիումի կեղծ աճը բացակայում է։ Բացի այդ լեյկոցիտների բարձր քանակով (120,000/մկլ-ից ավելի) քրոնիկ լիմֆոցիտային լեյկեմիայով հիվանդների շրջանում արյան նմուշ վերցնելու ժամանակ աճում է էրիթրոցիտների խոցելիությունը՝ առաջացնելով պսևդոհիպերկալեմիա։ Պսևդոհիպերկալեմիայի ընտանեկան դեպքեր նույնպես հանդիպում են, երբ կալիումը աճում է արյան նախօրոք վերցված և պահված նմուշում սենյակային կամ դրանից ցածր ջերմաստիճանների պայմաններում՝ առանց արյունաբանական խախտման առկայության։ Սա տեղի է ունենում կալիումի նկատմամբ էրիթրոցիտների բարձրացած թափանցելիության հաշվին ։
Ֆիզիոլոգիա
Կալիումը ամենաառատ ներբջջային կատիոնն է։ Օրգանիզմում կալիումի մոտ 98%-ը գտնվում է ներբջջային տարածությունում, մնացածը բաշխված է արտաբջջային տարածությունում՝ ներառյալ արյան հունում։ Թաղանթային պոտենցիալը սկզբունքորեն ապահովվում է խտության գրադիենտով, որը կախված է Na+/K+ական պոմպի աշխատանքից։ Կալիումի գրադիենտը խիստ կարևոր է բազմաթիվ ֆիզիոլոգիական գործընթացների համար՝ բջջաթաղանթային պոտենցիալի պահպանում, բջջի ծավալի հոմեոստազ, գործողության պոտենցիալի հաղորդում նյարդային բջիջներով ։
Առողջ անհատների մոտ հոմեոստազը պահպանվում է, երբ բջիջների կողմից կլանումը և երիկամներով արտազատումը համակաշռված են սննդով կալիումի ստացմանը ։ Երիկամային նվազած ֆունկցիայի դեպքում կալիումի քանակի երիկամային կարգավորումը սահմանափակված է։ Սրան ի պատասխան, որպես հարմարողական մեխանիզմ, հաստ աղիներում բարձրանում է կալիումի արտազատումը։ Եվ երբ սպառվում են աղիների կոմպենսատոր հնարավորությունները կալիումը աճում է արյան պլազմայում, և զարգանում է հիպերկալեմիա  ։
Կալիումի քանակի բարձրացում
Հիպերկալեմիա զարգանում է, երբ բարձրացած է բերանով ստացումը և/կամ հյուսվածքների քայքայումը և/կամ անարդյունավետ է հեռացումը օրգանիզմից։ Անարդյունավետ դուրսբերումը կարող է լինել հորմոնալ (ալդոստերոնի անբավարարություն) ծագման կամ երիկամների պարենքիմայի ախտահարման հետևանքով ։
Բարձրացած արտաբջջային քանակը հանգեցնում է բջջաթաղանթի դեպոլյարիզացիայի կալիումի հավասարակշռության պոտենցիալի բարձրացման հաշվին։ Այս ապաբևեռացումը հանգեցնում է վոլտաժ-կախյալ Na-ական որոշ անցուղիների բացմանը և որոշների ապաակտիցվացմանը՝ միևնույն ժամանակ։ Քանի որ տվյալ դեպքում առաջացած դեպոլյարիզացիան դանդաղ է, այն երբեք ինքնուրույն չի ծնում գործողության պոտենցիալ։ Կալիումի որոշակի մակարդակից ավելի բարձրացման դեպքում առաջացող ապաբևեռացումը ապաակտիվացնում է նատրումական անցուղիները, բացում կալիումական անցուղիները, այսպիսով հանգեցնելով բջջի ռեֆրակտերության։ Այս վիճակում խանգարվում են նյարդամկանային հաղորդման գործընթացը, սիրտ-անոթային և աղեստամոքսային օրգան-համակարգերի նորմալ գործունեությունը։ Մտահոգիչ են սրտի հաղորդչական խանգարումները, որոնցից են փորոքների շողացումը, ոչ նորմալ դանդաղ ռիթմը (բրադիկարդիա) կամ ասիստոլիան ։
Ախտորոշում
Առկա են կուտակված տվյալներ ախտորոշման համար։ Կալիումի չափումը պետք է լինի կրկնվող, քանի որ բարձրացումը կարող է լինել հեմոլիզի հետևանք առաջին նմուշում։ Արյան շիճուկում կալիումի նորմալ մակարդակը տատանվում է 3,5 - 5 մմոլ/լ-ի սահմաններում։ Կատարվում է՝ արյան հետազոտություն երիկամների ֆունկցիայի որոշման համար (կրեատինին, միզանյութ), արյան գլյուկոզի, երբեմն նաև՝ կրեատինին կինազայի և կորտիզոլի որոշում։ Կալիումի տրանս-տուբուլյար գրադիենտի որոշումը երբեմն կարող է օգնել առաջացման պատճառի հայտնաբերման հարցում։
Էլեկտրասրտագրություն կատարվում է սրտի ռիթմի խանգարման ռիսկը որոշելու համար ։ Բժիշկները անամնեզ հավաքելիս ուշադրություն են դարձնում երիկամային ֆունկցիայի վիճակի և որոշ դեղամիջոցներ (օրինակ՝ կալիում-պահող միզամուղներ) օգտագործելու փաստի վրա, որոնցից յուրաքանչյուրը հիպերկալեմիա առաջացնող հայտնի պատճառ է ։
Սահմանում
Ընդունված է պլազմայում կալիումի նորմալ քանակներ համարել 3,5-ից 5,0 մմոլ/լ ։ 5,0 մմոլ/լ-ը գերազանցող քանակությունը համարվում է հիպերկալեմիա, իսկ 3,5 մմոլ/լ-ից ցածրը՝ հիպոկալեմիա ։
ԷՍԳ նկարագիր
Թույլ և միջին հիպերկալեմիայի պարագայում դիտվում է PR ինտերվալի երկարացում և սրածայր T ատամիկների առաջացում ։ Ծանր հիպերկալեմիան հանգեցնում է լայն QRS կոմպլեքսների առաջացմանը և ԷՍԳ կոմպլեքսները կարող են անցնել սինուսոիդալ տեսքի ։ Ինչպես նշվեց վերևում՝ հիպերկալեմիան առաջացնում է դրդունակ բջիջների թաղանթներում ապաբևեռացում, ինչը ապաակտիվացնում է Na-ական անցուղիները։ Հիպերկալեմիա ասոցացված կլասիկ ԷՍԳ փոփոխությունները դիտվում են հետևյալ նվազող հաճախականությամբ՝ սրածայր T ատամիկ, կարճացած QT ինտերվալ, երկարացած PR ինտերվալ, QRS տևողության երկարացում և վերջապես P ատամիկի բացակայություն և QRS կոմպլեքսի վերածում սինուսոիդալ ալիքի։
Արյան պլազմայում կալիումի կոնցենտրացիաները, որոնցից կախված է ԷՍԳ փոփոխությունների առաջացումը, փոքր ինչ տատանվում են։ Այսպիսով կալիումի մակարդակով պայմանավորված ԷՍԳ փոփոխությունների հանգեցնող գործոնները ամբողջությամբ պարզաբանված չեն։ Այլ էլեկտրոլիտների խտությունները, ինչպես նաև կատեխոլամինները նույնպես ունեն մեծ դերակատարում։
ԷՍԳ փոփոխությունները հիպերկալեմիայի ժամանակ վստահելի չեն։ Կույր ռետրոսպեկտիվ հետազոտություններից մեկում սրածայր T ատամիկների առաջացում դիտվել է հիպերկալեմիայի 90 դեպքերից միայն 3-ի մոտ։ Հիպերկալեմիայի ժամանակ սրածայր T ատամիկների առաջացման զգայունությունը տատանվում է 0,18-0,52 սահմաններում՝ կախված սրածայր T ատամիկ համարելու չափորոշիչներից։
Կանխարգելում
Հիպերկալեմիայի կրկնման կանխարգելման համար պետք է սահմանափակել սննդային կալիումի օգտագործումը և փոխարինել հիպերկալեմիա առաջացնող դեղորայքը և/կամ ավելացնել ֆուրոսեմիդ կամ հիդրոքլորթիազիդ ։
Երբեմն կիրառվում է նատրիումի պոլիստիրեն սուլֆոնատ և սորբիտոլ շարունակական ձևով՝ կալիումը ցածր պահելու նպատակաով, չնայած որ նատրիումի պոլիստիրեն սուլֆոնատի այս նպատակով երկարատև կիրառման հետևանքները լավ պարզաբանված չեն ։ Կալիումով հարուստ սննդամթերքներից են՝ ավոկադոն, լոլիկը, կարտոֆիլը, բանանը, նարինջը և ընկույզը ։
Բուժում
Երբ դիտվում են նոր առաջացած առիթմիաներ կամ արյան պլազմայում կալիումի մակարդակը գերազանցում է 6,5մմոլ/լ, անհրաժեշտ է կալիումի անհապաղ իջեցում։ Որոշ գործոններ առաջացնում են կալիումի անցողիկ իջեցում։ Բուժման ընտրությունը կախված է հիպերկալեմիայի աստիճանից, առաջացման պատճառից և տվյալ իրավիճակի այլ հանգամանքներից։
Սրտամկանի գրգռականություն
Կալցիումը (կալցիումի քլորիդ կամ կալցիումի գլյուկոնատ) բարձրացնում է դրդման պոտենցիալը դեռևս ոչ ամբողջովին պարզաբանված մեխանիզմով, ինչը վերականգնում է նորմալ տարբերությունը դրդման և հանգստի պոտենցիալների միջև։ 10%-անոց 10մլ կալցիումի քլորիդի ստանդարտ ամպուլան պարունակում է 6,8 մմոլ կալցիում, իսկ 10%-անոց 10մլ կալցումի գլյուկոնատի ստանդարտ ամպուլան՝ 2,26 մմոլ կալցիում։ Հիպերկալեմիային բնորոշ ԷՍԳ փոփոխությունների առկայության դեպքում կլինիկական ուղեցուցներով ցուցված է 6․8 մմոլ կալցիում ։ Սա համարժեք է 10 մլ 10%-անոց կալցիումի քլորիդին կամ 30 մլ 10%-անոց ցալցիումի գլյուկոնատին ։ Ազդեցությունը սկսվում է ներարկումից մի քանի րոպե անց և տևում է 30-60 րոպե ։ Բուժման թիրախը ԷՍԳ փոփոխությունների վերացումն է, իսկ դրանց մի քանի րոպեի ընթացքում չշտկվելու պարագայում ցուցված է դոզայի կրկնում ։
Ըստ որոշ դասագրքերի դիգոքսինով թունավորման դեպքում խորհուրդ չի տրվում կալցիումի օգտագործումը, քանի որ այն ասոցացվել է սիրտ-անոթային կոլապսի հետ մարդկանց մոտ և բարձրացրել է դիգոքսինային տոքսիկությունը կենդանիների մոդելներում։ Այս մոտեցումը վերջնական չէ։
Ժամանակավոր միջոցներ
Որոշ բուժման միջոցներ նպաստում են արյան հունից կալիումի անցմանը բջիջներ՝ այդպիսով նվազեցնում բարդությունների ռիսկը։ Այդ միջոցների ազդեցության տևողությունը կարճատև է, բայց դրանք օգնում են վերահսկել խնդիրը՝ մինչև կալիումի ավելորդ քանակների օրգանիզմից հեռացումը ։
Հեռացում
Ծանր դեպքերում ցուցված է հեմոդիալիզ կամ հեմոֆիլտրացիա, որոնք օրգանիզմից կալիումի հեռացման ամենաարագ միջոցներն են ։ Դրանք կիրառվում են, երբ չնայած օգտագործվող միջոցների հիմքում ընկած պատճառը չի ստացվում արդյունավետ շտկել։
Կալիումը կարող է կապվել և հեռացվել աղեստամոքսային տրակտից ։ Նատրիումի պոլիստիրեն սուլֆոնատը սորբիտոլի հետ միասին կիրառվում է այս նպատակով՝ per os կամ per rectum ։ Այնուամենայնիվ նատրումի պոլիստիրեն սուլֆոնատի էֆեկտիվությունն ապացուցող մանրամասն կլինիկական հետազոտությունները բացակայում են, և դրա՝ հատկապես սորբիտոլի բարձր քանակի հետ կիրառումը, հազվադեպ ասոցացվում է հաստ աղու նեկրոզի հետ  ։ Չկան երկարաժամկետ կիրառման ապահովությունն ապացուցող պարբերական հետազոտություններ (>6 ամսից) ։ Պատիրոմեր անվամբ մեկ այլ դեղամիջոց հաստատված է 2015 թ․-ից ։
Կանթային (ֆուրոսեմիդ, բումետանիդ, տորասեմիդ) և թիազիդային միզամուղները (օրինակ՝ քլորթալիդոն, հիդրոքլորթիազիդ կամ քլորթիազիդ) կարող են բարձրացնել երիկամներով կալիումի արտազատումը նորմալ երիկամային ֆունկցիայով մարդկանց շրջանում ։
Ֆլուդրոկորտիզոնը, որը սինթետիկ միներալոկորտիկոիդ է, նույնպես՝ նորմալ երիկամային ֆունկցիայի առկայությամբ կարող է բարձրացնել կալիումի երիկամներով արտազատումը ։ Հետազոտությունները ցույց են տվել, որ դիալիզ անցնող հիվանդների շրջանում ֆլուդրոկորտիզոնի կիրառումը անարդյունավետ է ։
Պատիրոմերը ընտրողական սորբենտ է, որը օգտագործվում է per os (բերանով) և աղեստամոքսային ուղում կապում է կալիումի ազատ իոնները՝ փոխարենը կալցիումի իոններ անջատելով, այդպիսով՝ բարձրացնում կղանքով կալիումի արտազատումը, որն էլ իր հերթին նպաստում է դրա նվազմանը արյան մեջ ։
Հասարակություն և մշակույթ
ԱՄՆ-ում մահապատժի ժամանակ հիպերկալեմիա առաջացնելու նպտակով կատարվում է մահացու ներարկում։ Կալիումի քլորիդը կիրառվող երեք դեղերից վերջինն է և պատճառում է մահ։ Կալիումի քլորիդի ներսրտամկանային ներարկումը ընդհատում է սրտի կծկման ազդակի հաղորդումը։ Նույն քանակությամբ կալիումի քլորիդը կլինի անվնաս՝ բերանացի օգտագործման կամ անմիջապես արյան մեջ չներմուծվելու դեպքում։
Հետազոտություններ
Նատրիում-ցինկ ցիկլոսիլիկատը (ZS-9) հետազոտությունների փուլում գտնվող բերանացի(per os) օգտագործման սորբենտ է, որը աղեստամոքսային ուղում կապում է կալիումը, փոխարենը՝ նատրիումի և ջրածնի իոններ անջատելով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նեֆրոլոգիա Կատեգորիա:Կալիում Կատեգորիա:Անհետաձգելի բուժօգնություն
(6923) Բորզաչինի
(6923) Բորզաչինի (Borzacchini), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1993 թվականի սեպտեմբերի 16-ին Սանտա Լյուչիա Ստրոնկոնե աստղադիտարանի կողմից Ստրոնկոնեյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,993694 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7627 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2247 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1891,95 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,19028 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 10,54° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1993 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սանտա Լյուչիա Ստրոնկոնե աստղադիտարանի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Օզերեշնո
Օզերեշնո (Озерешно), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Գատչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 33 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Գատչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Բովիլե Էռնիկա
Բովիլե Էռնիկա (Boville Ernica), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լացիո շրջանում, պրովինցիա Ֆրոզինոնեում։ Բնակչությունը կազմում է 8869 մարդ, խտություննը կազմում է 317 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 28 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 03022։ Հեռախոսային կոդ՝ 0775։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Հայերն Ինդոնեզիայում
Կատեգորիա:Ինդոնեզիայի ազգեր ի ի
Պիրոգովի փողոց (Յալթա)
Պիրոգովի փողոց (Пироговская улица), փողոց Ղրիմի Յալթա քաղաքում։ Անվանվել է ռուս գիտնական, վիրաբույժ, մանկավարժ և հասարակական գործիչ Նիկոլայ Իվանովիչ Պիրոգովի (1810-1881) պատվին։ Սկիզբ է առնում Պիոներսկայա փողոցից և ավարտվում Բլյուխերի փողոցի հետ հատումով։ Երկարությունը 300 մետր է։
Նկարագրություն
Յալթա քաղաքի Պիրոգովի փողոցը սկսվում է Պիոներսկայա փողոցից, հատում Կուչերի փողոցը և ավարտվում Բլյուխերի փողոցի հետ հատումով։ Փողոցում կա համարակալված 44 շինություն։ Երկարությունը 300 մետր է։
Պիրոգովի փողոցի փոստային դասիչն է՝ 298604։
Փողոցն անվանվել է ռուս գիտնական, վիրաբույժ, մանկավարժ և հասարակական գործիչ, Սանկտ Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ Նիկոլայ Իվանովիչ Պիրոգովի (1810-1881) պատվին։ Նա տեղագրական անատոմիայի և օպերատիվ վիրաբուժության հիմնադիրն է։ Անատոմիական շրջանները, զարկերակներն ու փակեղներն ուսումնասիրելիս մշակել է շերտավոր պատրաստուկների պատրաստման սկզբունքները։ Նպաստել է վիրաբուժության մեջ փորձառական մեթոդի կիրառմանը։ Աշխարհում առաջինն է արտահայտել ոսկրային պլաստիկայի, Ռուսաստանում՝ պլաստիկ վիրահատությունների գաղափարը։ Մշակել է մի շարք կարևոր վիրահատություններ և վիրաբուժական հնարքներ։ Առաջինն է առաջարկել ուղիղաղիքային նարկոզը։ Պիրոգովը ռազմադաշտային վիրաբուժության հիմնադիրն է։ Աշխարհում ռազմադաշտային վիրաբուժության մեջ առաջինն է կիրառել նարկոզը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Յալթայի փողոցներ
Նովոչուդնովո
Նովոչուդնովո (Новочудневе), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Կազանկայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1924 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Նովոչուդնովո գյուղում բնակվում էր 85 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,292 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Կազանկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1924 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ստեպնոյ (գյուղ, Խայբուլինսկի շրջան)
Ստեպնոյ (Степной, Степной), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Խայբուլինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 763 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Խայբուլինսկի շրջանի բնակավայրեր
Ռետորտիլյո դե Սորիա
Ռետորտիլյո դե Սորիա  (Retortillo de Soria), մունիցիպալիտետ և քաղաք Իսպանիայում։ Մտնում է Սորիա պրոնվիցիայի մեջ՝ Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքում ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Տերրաս Դել Բուրտո շրջանում։ Նրա տարածքը գրավում է 172,77 կմ², իսկ բնակչությունը կազմում է 205 մարդ 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Վիջու
Վիջու  (Viggiù), քաղաք Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզում՝ Վարեզե գավառում ։
Բնակչությունը ըստ 2008 թվականի տվյալների կազմում է 5210 մարդ։ Բնակչության միջին խտությունը՝ 560 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 9 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 21059։ Հեռախոսային կոդը՝ 0332։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կապյուսին Կելլեր
Կապյուսին Կելլեր, ֆրանսիացի երգչուհի (սոպրանո), հին երգեր կատարող։ Ծնվել է 1984 թվականին Մարսելում։
Կենսագրություն
Երաժշտություն սովորել է Ժնևում՝ Կարոլինա Ռիյեիում, Դանիել Բորստի և Անդրիեննա Շտանբրյուխելի մոտ (երաժշտագիտության և պատմության առարկաների դեպլոմ), ապա ավարտել է Լոզանի երաժշտական բարձրագույն դպրոցը (Բրիդջիտ Բալեյի դասարան)՝ ստանալով բակալավրիատի դիպլոմ, ապա մագիստրատուրայի։
2012 թվականի մարտի 7֊ին Կելլերի մասնակցությամբ Աոզանի կամերային նվագախմբի ուղեկցությամբ կայացավ Ռոբեր Կլերկա Ալիսայի մանկական մոնոօպերայի պրեմիերան (Լյուիս Կերոլի մոտիվնրով)
Ապրում է Շվեյցարիայում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի սոպրանոներ
Խարաբե-Զիլ
Խարաբե-Զիլ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Մարդինի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Մարգարիտա Դարբինյան
Մարգարիտա Հովնանի Դարբինյան-Մելիքյան, հայ պատմաբան, թարգմանիչ։ Պատմական գիտությունների թեկնածու (1955): Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակից։
Ստեֆան Օսուսկի
Ստեֆան Օսուսկի (Štefan Osuský ), չեխոսլավակյան դիվանագետ և քաղաքական գործիչ, ինչպես նաև՝ գիտնական՝ փիլիսոփայության և իրավագիտության դոկտոր ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1889 թվականի մարտի 31-ին Հունգարիայի Թագավորության Բրեզովա պոդ Բրադլոմ քաղաքում, այժմ՝ Սլովակիայում։
Մարգարիտա Դարբինյան
Կենսագրություն
Ուսումնասիրել և գրաբարից ռուսերեն է թարգմանել հայ պատմագրության սկզբնաղբյուրները և կազմել ծանոթագրությունները։ Կազմել է Թովմա Արծրունու «Պատմութիւն տանն Արծրունեաց» երկի քննական բնագիրը, գրել առաջաբանը և ծանոթագրությունները ։
Ստեֆան Օսուսկի
Կենսագրություն
Փարիզում սկսել է համագործակցել Չեխոսլովակյան ազգային խորհրդի հետ, որի նպատակը չեխերի և սլովակների ինքնուրույն պետականության ստեղծումն էր Ավստրո-Հունգարական կայսրության անկումից հետո։ 1917-1918 թվականներին աշխատել է Ժնևում գտնվող Չեխոսլովակյան տեղեկատվական գործակալությունում։ 1918 թվականի ապրիլին Միլան Շտեֆանիկի հետ միասին Հռոմում, ճնշված ազգերի Կոնգրեսում (Congress of Oppressed Nations) եղել է սլովակների ներկայացուցիչը։ 1918 թվականին մասնակցել է Իտալիայում Չեխոսլովակյան լեգեոնների ստեղծմանը։
Մարգարիտա Դարբինյան
Կենսագրություն
Նարեկացու «Մատյան ողբերգության» պոեմի՝ «Նարեկի» ռուսերեն գեղարվեստական թարգմանությունները, որ կատարել են Ն. Գրեբնյովը (1969) և հետո՝ Վ. Միկուշևիչը (1985), հիմնված են Մարգարիտա Դարբինյանի և նրա գործընկերուհի Լենա Խանլարյանի՝ գրաբարից արված տողացի թարգմանության վրա։ 1988 թվականին «Արևելքի մատենագրության հուշարձաններ» շարքի շրջանակում լույս է ընծայվել «Մատյան ողբերգության» ռուսերեն թարգմանության գիտական ու ամբողջական տարբերակը՝ գործընկերուհիներ Մ. Դարբինյան-Մելիքյանի և Լ. Խանլարյանի թարգմանությամբ ։
Ստեֆան Օսուսկի
Կենսագրություն
Չեխոսլովակիայի ստեղծումից հետո Օսուսկին սկսել է աշխատել երիտասարդ հանրապետության դիվանագիտական ծառայությունում։ 1918 թվականի հոկտեմբերից զբաղեցրել է երկրի դիվանագիտական ներկայացուցչի պաշտոնը Միացյալ Թագավորությունում։ Որպես Չեխոսլովակյան պատվիրակության գլխավոր քարտուղար 1919-1920 թվականներին մասնակցել է Փարիզի խաղաղության կոնֆերանսին։ 1920 թվականի հունիսի 4-ին Մեծ Տրիանոն պալատում որպես Չեխոսլովակիայի արտակարգ և լիազոր դեսպան Հունգարիայի հետ ստորագրել է Տրիանոնյան պայմանագիրը։ Նա մասնակից է եղել նոր ստեղծվան Ազգերի Լիգայի աշխատանքներին. եղել է Եվրոպայի նոր սահմանները ձևավորող հանձնաժողովի անդամ։ 1921 թվականից եղել է Չեխոսլովակիայի դեսպանը Ֆրանսիայում՝ այս պաշտոնում մնալով մինչև Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը։ 1939 թվականի մարտին Չեխոսլովակիայի անկումից հետո ստեղծել և մասնակցել է Չեխոսլովակյան ազգային Դիմադրությանը։ 1939 թվականի նոյեմբերին դարձել է Էդվարդ Բենեշի կողմից հիմնված Չեխոսլովակիայի ազգային կոմիտեի (Národní výbor československý) անդամ։ 1940 թվականի հուլիսին Ստեֆան Օսուսկին նախարար է նշանակվել Չեխոսլովակիայի վտարանդի կառավարությունում (Լոնդոն) և նրա հարաբերությունները Բենհեշի հետ սկսել են վատանալ։ 1942 թվական մարտին Բենեշը նրան զրկել է բոլոր գործառույթներից. Օսուսկին հեռացել է ակտիվ քաղաքականությունից։
Մարգարիտա Դարբինյան
Կենսագրություն
Թարգմանություններ է արել նաև պարսկերենից, գերմաներենից, անգլերենից, ֆրանսերենից, իտալերենից, արաբերենից։
Ստեֆան Օսուսկի
Կենսագրություն
Նա սկսել է դասախոսություններ կարդալ Օքսֆորդի համալսարանում՝ դիվանագիտության պատմությունից և միջազգային հարաբերություններից։ 1945 թվականի գարնանը մեկնել է ԱՄՆ՝ դառնալով Համիլթոնի (Նյու-Յորքի նահանգ) Կոլգեյթյան համալսարանի պրոֆեսոր։ 1948 թվականի փետրվարին Չեխոսլովակիայի փետրվարյան իրադարձություններից հետո Օսուսկին եղել է Ազատ Չեխոսլովակիայի Խորհրդի (Rade slobodného Československa) ակտիվ անդամը, միաժամանակ աշխատել է որպես լրագրող-քաղաքագետ։
Մարգարիտա Դարբինյան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ պատմաբաններ Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների թեկնածուներ Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Ստեֆան Օսուսկի
Կենսագրություն
1992 թվականին հետմահու պարգևատրվել է Թոմաշ Գարրիգ Մասարիկի 1-ին աստիճանի շքանշանով։ 2001 թվականին հետմահու պարգևատրվել է Կրկնակի Սպիտակ խաչի 2-րդ դասի շքանշանով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չեխիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Չեխ գիտնականներ Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Չեխ իրավաբաններ
Ալհամբրա. Իսպանիա (Սուրենյանց)
Թեմատիկա
Սուրենյանցի հրապուրվածությունը ճարտարապետական շինությունների ներքին հարդարանքով առավելապես երևում է 1897-1898 թվականներին Ֆրանսիա և Իսպանիա կատարած ուղևորության ժամանակ վրձնած մի շարք պատկերներում։ «Ալհամբրա» կտավը լավ պատկերացում է տալիս մավրիտանական ճարտարապետության վերաբերյալ։ Մավրիտանական ճարտարապետությունը ծնունդ է առել 8-րդ դարում և զարգացել մինչև 15-րդ դարը Իսպանիայում արաբների տիրապետության շրջանում։ Այն ներկայացնում է Արևելքի ու Արևմուտքի 2 ժողովուրդների՝ արաբների և իսպանացիների մշակույթների փոխազդեցության հետևանքը՝ համաշխարհային ճարտարապետության մեջ գրավելով իր ինքնուրույն տեղը՝ որպես ինքնատիպ ոճ ։
Ինչպես «Ալհամբրա» կտավի, այնպես էլ Սուրենյանցի՝ ճարտարապետական շինության ներքին տարածություններ ներկայացնող մյուս պատկերների առաջին հատվածները կամ նրանց առանցքները շեշտված են սյուների միջոցով, որոնք իրենց հորինվածքային կառուցմամբ պատկերված են մոտ 120° անկյան տակ ։
Նկարագրություն
Նկարիչը խորությունն ու տարածականությունը տանում է պլաններով, որտեղ անցումները կայուն են։ Հմտորեն է կիրառված թե՛ գծային, թե՛ գունային հեռանկարը։ Տարածական խորությունը շատ լավ է նպաստում դիմացի բաց պատուհանից երևացող, արևով ողողված քաղաքի բնանկարը։ Ուշադիր մշակված բազմաթիվ զարդանկարները պահպանել են իրենց ներքին կառուցվածքը և գեղանկարչորեն միահյուսվել են պատկերի ընդհանուր կոլորիտին՝ թողնելով շատ հաճելի տպավորություն։ Տեղ-տեղ օգտագործած տաք օխրայի բաց երանգներով ստեղծված է արտացոլման կատարյալ տպավորություն ։ Շագանակագույնի երանգները խոյակ են ու ու նրբահյուս զարդաքանդակ։ Ալհամբրայի սյուները նկարիչը հետագայում օգտագործում է «Իսպանուհիներ» գողտրիկ կտավում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վարդգես Սուրենյանցի նկարներ Կատեգորիա:1898 նկարներ
Աստերոիդների ցանկ (227501-227600)
Աստերոիդների ցանկ (227401-227500) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (227601-227700)
Էրիկ Կարապետյան
Կենսագրություն
Ծնվել է 1988 թ. հունիսի 5-ին, Վրաստանի մայրաքաղաք Թբիլիսիում։
2005 թ. ավարտել է Թբիլիսիի Ցաբաձեի անվան թիվ 79 միջնակարգ դպրոցը և երաժշտական դպրոցի ջութակի դասարանը։ 2006 թվականից տեղափոխվել է Երևան։ 2006-2011 թվականներին սովորել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի ջազ-վոկալ բաժնում՝ ավարտելով նաև մագիստրատուրան։ 2006-2010 թվականներին աշխատել է պրոդյուսեր Զարուհի Պետրոսյանի հետ։
2006 թ. «Ընծա» համահայկական երաժշտական մրցույթ-փառատոնի ժամանակ արժանացել է 1-ին մրցանակի։ 2007 թ. «Դիսքավրի» միջազգային երաժշտական մրցույթի ժամանակ դարձել է հաղթող։ 2011 թ. ներկայացրել է Հայաստանը Յուրմալայի «Նոր ալիք» միջազգայն երաժշտական մրցույթ-փառատոնում և արժանացել «Հանդիսատեսի համակրանք» մրցանակին։ 2012 թ. Հայաստանի Ազգային երաժշտական մրցանակաբաշխության ժամանակ արժանացել է «Տարվա լավագույն երգիչ» մրցանակին։ Թողարկել է 1 ձայնասկավառակ, նկարահանել է 18 տեսահոլովակ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1988 ծնունդներ Կատեգորիա:Հայ երգիչներ Կատեգորիա:Նոր ալիք Կատեգորիա:Փոփ երգիչներ Կատեգորիա:Թբիլիսի քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Հայերը Վրաստանում Կատեգորիա:Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ
Օզերեչնյա (գյուղ, Սաֆոնովսկի շրջան)
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 6 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի բնակավայրեր
Բաուչի
Բաուչի նահանգն ունի քսան տեղական ինքնակառավարման տարածքներ. Բաուչի, Տաֆավա Բալևա, Դասս, Տորո, Բոգորո, Նինջի,Վարջի, Գանջուվա, Կիրֆի, Ալկալերի, Դարազո, Միսաու, Գայդե, Շիրա, Ջամաարե, Կատագամ, Իտաս/Գադաու, Զակի, Գամավա և Դամբան ։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրել է Յակուբ իբն Դադին՝ Սոկոտո կայսրության միակ ոչ Ֆուլբե դրոշակակիրը։ Անունը կապված է Բաուշե կոչվող որսորդի հետ, որը Յակուբին խորհուրդ էր տվել քաղաք կառուցել Վարինջե լեռից արևմուտք։ Դրա դիմաց Յակուբը խոստացել էր իր քաղաքն անվանել որսորդի անունով։
Բալևա Աբուբաքար Տաֆավան թաղված է քաղաքում, մինչդեռ Յանկարի ազգային պարկը նահանգի մայրաքաղաքից գտնվում է 110 կմ հեռավորության վրա։ Քաղաքն ընկած է Պորտ Հարկորտ-Մայդուգուրի երկաթուղային գծի վրա։ Բաուչիի պետական ​​գրադարանի խորհուրդը ստեղծվել է 1976 թվականին ։
2009 թվականի հուլիսին Բոկո Հարամի իսլամական ահաբեկչական կազմակերպությունը հարձակվել է Բաուչիի վրա, որի արդյունքում որոշ անդամների ձերբակալել են։ Բաուչիում տեղի ունեցած հարձակումների արդյունքում զոհվել է ավելի քան 50 մարդ և ձերբակալվել ավելի քան 100 մարդ ։
2014 թվականի կրոնական հակամարտության ժամանակ Չիբոկ քաղաքի միջնակարգ դպրոցի քրիստոնյա աղջիկների զանգվածային առևանգումից հետո ավելի քան 200 ուսանողներ տեղափոխվել են Բաուչիի Դաշնային կառավարության աղջիկների քոլեջ։ Նրանց մեծամասնությունը Պոտիսկումի Դաշնային կառավարության աղջիկների քոլեջից էր (Յոբ նահանգ) ։
Տրանսպորտ
Բաուչիում ի սկզբանե գործում էր 762 մմ (2 ոտնաչափ 6 դյույմ) նեղ երկաթուղագիծ, բայց այն հետագայում վերափոխվել է 1067 մմ (3 ֆուտ 6 դյույմ) սովորական չափի երկաթուղագծի ։
Մինչև 2014 թվականի օգոստոս ամիսը Բաուչին սպասարկվում էր քաղաքում տեղակայված Բաուչի օդանավակայանի միջոցով։ Հետագայում կանոնավոր ավիափոխադրող ծառայությունները տեղափոխվեցին նորակառույց Սիր Աբուբակար Տաֆավա Բալևա միջազգային օդանավակայան, որը Բաուչիից 23 կիլոմետր (14 մղոն) հյուսիս է, Դուրում գյուղի մոտակայքում ։
Կլիմա
Ըստ Կյոպպենի կլիմաների դասակարգման համակարգի, Բաուչին ունի արևադարձային սավաննայի կլիմա։ Կլիմայական քարտեզների վրա հապավումն է՝ «Aw» ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նիգերիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Բնակավայրեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Աֆրիկայի քաղաքներ Կատեգորիա:Աֆրիկայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Նիգերիայի բնակավայրեր
Գարտ (գյուղ, Բոբրովիցայի շրջան)
Գարտ (Гарт), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բոբրովիցայի շրջանում։
2006 թվականի տվյալներով Գարտ գյուղում բնակվում էր 36 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 72,73 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնիգովի մարզի Բոբրովիցայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1150 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մադինայի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Գեղարքունիքի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Գեղարքունիքի մարզի Մադինա գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 18 հուշարձան (11 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Ալֆրեդ Վեյլ
Ալֆրեդ Լյուիս Վեյլ ((Alfred Lewis Vail, ), ամերիկացի գյուտարար և բիզնեսմեն։
1837-1844 թվականների ընթացքում Սեմյուել Մորզեի հետ նա ստեղծել է էլեկտրամագնիսական հեռագիրը և առևտրային հեռագրի գծերն ԱՄՆ-ում ։ Վեյլը և Մորզեն եղել են առաջին փորձնական հեռագրային գծի օպերատորները, որոնք անցկացվել են Վաշինգտոնի և Բալթիմորի միջև։ Վեյլը մի շարք նորամուծություններ է մտցրել Մորզեի հեռագրային համակարգում, մասնավորապես`գրանցամատյաններում և ռելեական մագնիսների մեջ։
Վեյլը 1848 թվականին թողել է հեռագրային բիզնեսը, որի պատճառը ըստ իր մեկնաբանման եղել է Մորզեի մենեջերների կողմից թերագնահատված լինելը, մինչդեռ նա աշխատում էր «Washington and New Orleans Telegraph» կազմակերպությունում, որպես կառավարիչ ստանալով տարեկան 900 դոլար։
Այս փաստի հետ կապված նա Մորզեին գրել է.
«Ես որոշեցի թողնել հեռագիրը, որպեսզի հոգ տանեմ իմ մասին, քանի որ այն չի կարող հոգալ իմ ծախսերը։ Մոտակա ամիսների ընթացքում ես կտեղափոխվեմ Վաշինգտոնից Նյու Ջերսի և կզբաղվեմ ավելի շահութաբեր բիզնեսով »
Կենսագրություն
Ալֆրեդ Վեյլը ծնվել է Նյու-Ջերսի նահանգի Մորիստաունում ( Morristown), նրա ծնողներն են Բեթյա Յանգսը (1778-1847) և Ստիվեն Վեյլը (1780-1864)։ Ալֆրեդի հայրը արդյունաբերող և ձեռնարկատեր է եղել, ով նախագծել է «Speedwell Ironworks»՝ չուգունաձուլական գործարանի շենքը, որը տվյալ ժամանակաշրջանի լավագույն մետալուրգիական գործարանն էր համարվում ։
Ալֆրեդը Վեյլը և Սամյուել Մորզեն հենց այստեղ էլ ցուցադրեցին իրենց առաջին էլեկտրական հեռագիրը ։
Վեյլերի ընտանիքում կային չորս երեխաներ` Գարրիետը (1802-1828), Ալֆրեդը (1807-1859), Ջորջը (1809-1875) և Սառա Լուիզա Դեվիսը (18111887)։
1832 թվականին նա ընդունվել, իսկ 1836 թվականին ավարտել է Նյու Յորքի համալսարանը, որտեղ ուսումնասիրել է աստվածաբանություն և եղել է «Eucleian Society» գրական ուսանողական խմբակի անդամ։
1837 թվականի սեպտեմբերի 2-ին Վեյլը ականատես է լինում Սեմյուել Մորզեի հեռագրի ստեղծման առաջին փորձերին։
Ալֆրեդը հետաքրքրվում է տեխնիկական նորամուծութուններով և առաջարկում է Մորզեին իր հաշվին վերամշակել և վերջնական տեսքի բերել հեռագիրը հոր գործարանում`«Speedwell Ironworks»-ում, փոխարենը ստանալով ապագա դրամական հոսքերի 25 %-ը։
Ալֆրեդն իր շահույթը որոշեց կիսել եղբոր`Ջորջի հետ։ Հետագայում Մորզեն Վեյլի մասնաբաժինը կրճատեց և որպես գործընկեր վերցրեց Ֆրենսիս Սմիթին, ով Մեն նահանգի կոնգրեսմենն էր։ Ընդ որում բոլոր նորարարությունների հեղինակային իրավունքը պատկանում էր Մորզեին։
Ստանալով հոր օժանդակությունը, Վեյլը կատարելագործում է Մորզեի հեռագրի նախատիպը, որպեսզի այն դարձնի հանրային օգտագործման համար մատչելի։
Հաջորդող ամիսների ընթացքում Մորզեն և Վեյլը հեռագիրը ցուցադրում են Ֆրանկլինի համալսարանում (Ֆիլադելֆիա), Կոնգրեսի անդամներին, ինչպես նաև ԱՄՆ նախագահ Մարտին Վան Բրյունետին` իր իսկ առանձնասենյակում։