cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Մարսելո Ռիոս
1995 թվական
1995 թվականի մայիսին, 19 տարեկան հասակում, ռիոսը իր առաջին տիտղոսն է շահել Բոլոնիայի մրցաշարում, եզրափակիչում 6-2, 6-4 հաշվով հաղթանակ տանելով Ուրուգվայից Մարսելո Ֆիլիպինիի նկատմամբ և առաջին անգամ մտել է լավագույն թենիսիստների Թոփ 50։ Այնուհետև, հունիսին, նա հաղթանակ է տարել Ամստերդամի մրցաշարի և մենախաղում (հաղթելով Յան Սիմերինկին՝ 6-4, 7-5, 6-4), և զուգախաղում (Շենգ Սհալկենի հետ), իսկ դրանից հետո հաղթել է Կուալա Լումպուրի մրցաշարում, եզրափակիչում առավելության հասնելով Մարկ Ֆիլիպուսիսի նկատմամբ՝ 7-6, 6- 2։ Դրանից բացի, նա եզրափակիչ է դուրս եկել հայրենի Չիլիի Սանտյագոյի ATP մրցաշարում։ Ռիոսը տարին ավարտել է համաշխարհային դասակարգման աղյուսակի 25-րդ հորիզոնականում։
1996 թվական
1996 թվականին Ռիոսի նվաճումների շարքին են դասվել հաջող ելույթները «Մասթերս» շարքի մրցաշարերում (այն ժամանակ դրանք կոչվել են Super 9)։ Նա հասել է մինչև քառորդ եզրափակիչ «Մասթերս» շարքի Շտուտգարտի և Հռոմի մրցաշարերում և կիսաեզրափակիչ Ինդիան Ուելսի, Մոնտե Կարլոյի և Կանադայի մրցաշարերում։ Սանկտ Պյոլտենում, Ավստրիա, նա շահել է կարիերայում իր չորրորդ տիտղոսը, եզրափակիչում հաղթելով իսպանացի Ֆելիքս Մանտիլյաին՝ 6-1, 6-4։ Ռիսը կրկին դորս է եկել Սանտյագոյի մրցաշարի եզրափակիչ, ինչպես նաև եզրափակիչ է հասել Բարսելոնայի և Սքոթսդեյլի մրցաշարերում։ Տարվա մեծ մասի ընթացքում Ռիոսը տեղ է գրավել ուժեղագույն թենիսիստների առաջին տասնյակում, դառնալով պատմության մեջ առաջին չիլիացին, ով հասել է Թոփ 10։ Տարվա ավարտին նա աշխարհի թիվ 11 ռակետն էր։
1997 թվական
1997 թվականին Ռիոսը առաջին անգամ դուրս է եկել Մեծ Սաղավարտի մրցաշարի քառորդ եզրափակիչ, այդ արդյունքին հասնելով Ավստրալիայի բաց առաջնությունում և, այնուհետև, նաև ԱՄՆ բաց առաջնությունում։ Բացի այդ, նա հաղթել է Մոնտե Կարլոյի Super 9 մրցաշարում։ Առաջին շրջանում ազատ լինելով, նա այնուհետև հաղթել է Անդրեա Գաուդենցիին, Ալբերտ Կոստային, Կառլոս Մոյաին, Մագնուս Լարսոնին, իսկ եզրափակիչում Ալեքս Կորետխային՝ 6-4, 6-3, 6-3։ Երկու շաբաթ անց նա պարտվել է Հռոմի «Մասթերս» մրցաշարի եզրափակիչում՝ նույն իսպանացի Ալեքս Կորետխային։ Տարվա ընթացքում այլ հաջողությունների շարքին են դասվել խառորդ եզրափակիչը Մադրիդի «Մասթերս»-ում և եզրափակիչները Բոստոնում և Սանտյագոյում (երրորդ անգամ)։ Ռիոսը տարվա ընթացքում հասել է մինչև դասակարգման աղյուսակի 6-րդ հորիզոնական և տարին առաջին անգամ ավարտել է առաջին տասնյակում՝ թիվ 10 ռակետ։
1998 թվական. Աշխարհի № 1 ռակետ
1998 թվականը Ռիոսի կարիերայի գագաթնակետն էր, երբ նա հասել է աշխարհի թիվ 1 ռակետի կոչմանը։ Տարին հաջող է սկսվել։ Նա շահել է տարվա առաջին մրցաշարի՝ Օքլենդի հաղթողի տիտղոսը, եզրափակիչում առավելության հասնելով Ռիչարդ Ֆրոմբերգի նկատմամբ, իսկ այնուհետև դուրս է եկել Ավստրալիայի բաց առաջնության եզրափակիչ, պարտվելով Պետր Կորդային։ Հետագա ամիսները նույնպես հաջողություններ են բերել, այդ թվում տիտղոս Ինդիան Ուելսի «Մասթերս» մրցաշարում, որտեղ նա եզրափակիչում պարտության է մատնել Գրեգ Ռուսեդսկիին։
Վերջնական հաջողությունը եկել է Մայամիիի մրցաշարում, մարզիչ Լարի Ստեֆանկիի ղեկավարությամբ։ Հենդրիկ Դրիկմանի, Թոմի Հաասի և Գորան Իվանիշևիչի նկատմամբ հաղթանակներից հետո Ռիսը քառորդ եզրափակիչում հաղթել է Թոմաս Էնկվիստին, իսկ կիսաեզրափակիչում առավելության է հասել Թիմ Հենմանի նկատմամբ։ Մարտի 29-ին եզրափակիչում Ռիոսը երեք սեթում հաղթել է Անդրե Աղասիին՝ 7-5, 6-3, 6-4։ Չիլիում հազարավոր մարդիկ փողոց էին դուրս եկել նշելու առաջին թենիսիստի հաջողությունը, ով դասակարգման աղյուսակում զբաղեցրել է առաջին հորիզոնականը, այն շահելով Փիթ Սամփրասից (ով 102 հաջորդական շաբաթներ թիվ 1 ռակետն էր և 5 տարի շարունակ մրցաշարջանը եզրափակում էր որպես առաջատար)։ Հետագա օրերին Ռիոսին ընդունել է այն ժամանակվա Չիլիի նախագահ Էդուարդո Ֆրեյ Ռուիս Տագլեն՝ Լա Մոնեդա պալատում։ Ռիոսը թիվ 1 ռակետի կարգավիճակում եղել է չորս շաբաթ, նա այն զիջել է նրանից հետո, երբ չի կարողացել պաշտպանել տիտղոսը Մոնտե Կարլոյում՝ Արգենտինայի Բուենոս Այրես քաղաքում Դևիսի գավաթի շրջանակներում Էռնան Գումիի նկատմամբ հաղթանակ տարած խաղի ընթացքում ստացած վնասվածքի պատճառով։ Մայիսին նա հասել է Ֆրանսիայի բաց առաջնության քառորդ եզրափակիչ, որտեղ պարտվել է Կառլոս Մոյաին։ Նրա հիանալի ելույթները Մեծ Սաղավարտի երկու մրցաշարերում, հիասթափության են վերածվել հաջորդ երկուսում։ Հունիսին, Ուիմբլդոնի մրցաշարում, Մարսելոն անսպասելիորեն առաջին շրջանում պարտվել է իսպանացի Ֆրանսիսկո Կլավետին։ Սակայն օգոստոսի 10-ին Ռիոսը երկու շաբաթվա ընթացքում վերականգնել է դասակարգման աղյուսակի առաջին հորիզոնականը։ Սեպտեմբերին պարտվել է ԱՄՆ բաց առաջնության երրորդ շրջանում՝ Մագնուս Լարսոնին։ Այդ անսովոր մրցաշրջանի ընթացքում Ռիոսը հաղթել է նաև Հռոմի «Մասթերս» մրցաշարում, եզրափակիչում հաղթելով Ալբերտո Կոստային, Սանկտ Պյոլտենի մրցաշարում՝ հաղթելով Վինսենտ Սպադեային, Մեծ Սաղավարտի գավաթում՝ հաղթելով Անդրե Աղասիին և Սինգապուրի մրցաշարում՝ հաղթելով Մարկ Վուդֆորդին։ Բացի այդ, նա հասել է քառորդ եզրափակիչ Շտուտգարտի և Փարիզի «Մասթերսներում»։ 1998 թվականի ընթացքում Ռիոսը շահել է 7 տիտղոսг, այդ թվում 3 տիտղոս «Մասթերս» շարքի մրցաշարերում և դուրս է եկել Ավստրալիայի բաց առաջնության եզրափակիչ։ Նույն թվականի հուլիսի 27-ին նա հասել է միավորների առավելագույն քանակին, որը նա հավաքել է կարիերայի ընթացքում՝ 3719 (մինչ 2000 թվականի օգտագործվող միավորների համակարգով)։ Նա տարին ավարտել է դասակարգման աղյուսակում Փիթ Սամփրասից հետո 2-րդ հորիզոնականում, ով համաշխարհային վարկանիշը գլխավորում էր արդեն վեցերորդ տարին անընդմեջ։
1999 թվական
Ռիոսը ելույթների բարձր մակարդակը պահպանել է 1999 թվականի մրցաշարջանի ընթացքում, չնայած այն ընդհատվել է կրկնված վնասվածքով և վիրահատությամբ։ Դա խանգարել է նրան պաշտպանել միավորները, որոնք նվաճվել էին նախորդ տարի Ավստրալիայի բաց առաջնության եզրափակիչ դուրս գալով և նա մի քանի դիրք զիջել է վարկանիշային աղյուսակում։ Այնուամենայնիվ, Ռիոսը դուրս է եկել Մոնտե Կարլոյի մրցաշարի եզրափակիչ, սակայն 4-6, 1-2 հաշվով պարտվելիս ստիպված է եղել հրաժարվել պայքարից նոր վնասվածքի պատճառով, հաղթանակը զիջելով Գուստավո Կուերտենին։ Այնուհետև Ռիոսը հաղթել է Համբուրգի «Մասթերս» մրցաշարում, եզրափակիչում առավել քան չորս ժամ տևողությամբ մրցախաղում հաղթելով Մարիանո Զաբալետային։ 2 շաբաթ անց նա երրորդ անգամ անընդմեց դարձել է Սանկտ Պյոլտենի մրցաշարի հաղթող։ Հոկտեմբերին նա հաղթանակի է հասել Սինգապուրի մրցաշարում և դուրս եկել Պեկինի մրցաշարի եզրափակիչ, որտեղ զիջել է շվեդ Մագնուս Նորմանին։ Բացի այդ, նա հասել է մինչև Ֆրանսիայի բաց առաջնության և Մադրիդի «Մասթերսի» քառորդ եզրափակիչ։ Չնայած բազմաթիվ վնասվածքների և վիրահատությունների, որոնց ենթարկվել էր Ռիոսը, նա տարին եզրափակել է ուժեղագույն թենիսիստների Թոփ 10-ում՝ երրորդ տարին անընդմեջ, զբաղեցնելով դասակարգման աղյուսակի 9-րդ հորիզոնականը։
2000 թվական
2000 թվականի մրցաշարջանը նշանավորվել է բազմաթիվ և անդամալուծող վնասվածքներով, որոնք Ռիոսին խանգարել են տեղ զբաղեցնել աշխարհի լավագույն թենիսիստների շարքում։ Այնուամենայնիվ, նա հաղթել է Խորվաթիայի Ումագի մրցաշարում, եզրափակիչում հաղթելով արգենտինացի Մարիանո Պուերտային։ Ռիոսը նաև հասել է Համբուրգի «Մասթերս» մրցաշարի կիսաեզրափակիչ, որտեղ պարտվել է Մարատ Սաֆինին՝ թենիսային աշխարհի նոր աստղին։ Ռիոսը տարին ավարտել է որպես աշխարհի 37-րդ ռակետ։
2001 թվական
2001 թվականին Ռիոսը առաջին իսկ մրցաշարում հաղթանակ է տարել, տիտղոս շահելով Դոհայում։ Այնուամենայնիվ, հաջորդ մրցաշարերում նրա ելույթները այնքան էլ հաջող չէին, որոնք պայմանավորված էին ոտնաթաթի վնավածքով, որի արդյունքում նա դուրս է մնացել Թոփ 50-ից։ Սեպտեմբերին Ռիոսը շահել է ևս մեկ տիտղոս, այս անգամ Հոնկոնգում, գերմանացի Ռայներ Շուտլերի նկատմամբ հաղթանակ տանելով եզրափակիչում։ Ռիոսը մրցաշրջան է վերադարձել հոկտեմբերին և մասնակցել է Սանտյագոի «Չելենջեր» մրցաշարին, որտեղ եզրափակիչում հաղթել է արգենտինացի Էդգարդո Մասաին։ Նաև եզրափակիչ է հասել Սքոթսդեյլի զուգախաղի մրցաշարում։ Ռիոսը տարին ավարտել է վարկանիշային աղյուսակի 39-րդ հորիզոնականում։
2002 թվական
2002 թվականի մրցաշարջանի մեկնարկում նա լավ արդյունքներ է ունեցել, սակայն մեջքի վնասվածքը խանգարել է նրան մրցաշարջանը հաջող շարունակելու։ Դա նույն վնասվածքն էր, որի պատճառով նա երկու անգամ վիրահատության էր ենթարկվել և նա թույլ չի տալիս վերադառնալ մրցունակ մակարդակի։ Նրա լավագույն արդյունքները եղել են խառորդ եզրափակիչը Ավստրալիայի բաց առաջնությունում, կիսաեզրափակիչը Մայամիի մասթերսում և եզրափակիչը Ստոկհոլմի մրցաշարում, որտեղ նա պարտվել է Պարադորն Շրիչապանին։ Ռիոսը մրցաշարջնը ավարտել է կրկին լավագույն 25 թենիսիստների շրջանում՝ զբաղեցնելով վարկանիշային 24-րդ հորիզոնականը, սակայն չի կարողացել վերականգնվել վնասվածքներից, որոնք հետապնդում էին նրան 1999 թվականի վերջից։
2003 թվական
Վինյա դել Մարի մրցաշարում (նախկին Սանտյագոի մրցաշար) Ռիոսը հասել է եզրափակիչ, պարտվելով իսպանացի Դևիդ Սանչեսին, չորրորդ անգամ պարտվելով հայրենիքում մասնակցած չորս եզրափակիչներում։ Այնուամենայնիվ, Ֆերնանդո Գոնսալեսի և Նիկոլաս Մասուի հետ միասին Չիլին ներկայացնելով Դյուսելդորֆում կայացած Աշխարհի թիմային առաջնությունում, նրանք հաղթանակ են տարել։ Նույն թվականին նա նաև արծաթե մեդալներ է նվաճել 2003 թվականի Պանամերիկյան խաղերի մենախաղի և զուգախաղի (Ադրիան Գարսիայի հետ) մրցաշարերում։ Մայիսին Ռիոսը իր վերջին խաղն է խաղացել ATP մակարդակի մրցաշարում, Ֆրանսիայի բաց առաջնության առաջին շրջանում պարտվելով Մարիո Անչիչին՝ 1-6 0-1 հաշվի ժամանակ դադարեցնելով մրցակցությունը։ 2003 թվականի ընթացքում Ռիոսը շատ քիչ մրցաշարերում է մասնակցել, որոնցից մեծամասնությունում դուրս է եկել մրցաշարից։ Դրա արդյունքում նա տարվա վերջին զբաղեցրել է դասակարգման աղյուսակի 105-րդ հորիզոնականը։
2004 թվական. Վերջին մրցաշրջան
Վերջապես, 2004 թվականի հուլիսի 16-ին, մի քանի տարվա մշտական վնասվածքներից և մեջքի ցավերից հետո և ընդամենը 28 տարեկան հասակում, Մարսելո Ռիոսը Սանտյագոյում կայացած մամլո-ասուլիսի ժամանակ հայտարարել է թենիսից հեռանալում մասին։ Նա հրաժեշտի մրցաշար է կազմակարեպել հայրենի երկրում, ճանապարհորդելով մի քանի քաղաքներով և ընկերական հանդիպումների անց կացնելով միջազգային և տեղական թենիսիստների հետ, որոնց շարքում են եղել Պետր Կորդան և Գորան Իվանիշևիչը։ Շրջագայությունն ավարտվել է 2004 թվականի դեկտեմբերի 22-ին՝ Սանտյագոի ֆուտբոլային մարզադաշտում, որտեղ նա իր վերջին թենիսային մրցախաղն է անց կացրել արգենտինացի Գիլիերմո Կորիայի դեմ։
Ռիոսը մտադրություն է ունեցել մրցաշար վերադառնալ 2007 թվականի փետրվարին՝ Վինյա դել Մարի Movistar Open մրցաշարում, սակայն մեջքի անհանգստացնող վնասվածքի պատճառով հրաժարվել է այդ մտադրությունից։
2007 թվականի մարտի 30-ին Ռիոսը Movistar Arena-ում ընկերական խաղ է անց կացրել Անդրե Աղասիի հետ, որպես նշանավորում Ռիոսի աշխարհի թիվ 1 ռակետ դառնալը, երբ նա հաղթել էր ամերիկացուն։ 2008 թվականի հունիսի 24-ին Ռիոսը Փիթ Սամփրասին հաղթել է ցուցադրական խաղում, որը նշանավորում էր աշխարհի թիվ 1 ռակետի կոչմանն արժանանալու 10-րդ տարեդարձը։
Champions Tour
2006 թվականի մարտի 29-ին Ռիոսը, 30 տարեկան հասակում, նորամուտել է ATP Champions Tour-ում, մրցաշար նախկին թենիսիտների համար։ Իր առաջին մրցաշարում, հյուրընկալվելով Դոհայում, նա հաղթել է Թոմաս Մուստերին, Անրի Լեկոնտին, Պատ Կեշին և Սեդրիկ Պիոլինին՝ շահելով մրցաշարի հաղթողի տիտղոսը։ Հաջորդ շաբաթ նա կրկնել է այն, այս անգամ տիտղոս նվաճելով Հոնկոնգում, որտեղ նա եզրափակիչում հաղթել է նույնպես աշխարհի նախկին թիվ 1 ռակետ Թոմաս Մուստերին։ Ռիոսը հաղթել է վեց անընդմեջ մրցաշարերում, տիտղոսներ շահելով նաև Ալգարվի, Գրացի, Փարիզի և Էյնդհովենի մրցաշարերում։ Նրա ընդգրկումը մեծահասակների մրցաշարին բազմաթիվ բանավեճերի առիթ է հանդիսացել, քանի որ նա զգալիորեն երիտասարդ էր մրցակիցներից ։ Նա տարին ավարտելէ որպես թիվ 1, ընդհանուր առմամբ հաղթելով վեց մրցաշարում և անց կացնելով 25 խաղից բաղկացած հաղթական շարք, գրանցելով նվաճում, որպես միակ թենիսիստ պատմության մեջ, ով աշխարհի թիվ 1 ռակետ է եղել ինչպես կրտսեր, պրոֆեսիոնալ, այնպես էլ վետերանների մրցաշարերում։
2008 թվականի Ռիոսը վերադարձել է վետերանների մրցաշարին, որտեղ նա հաղթել է Բարսելոնայի և Ալգարվի մրցաշարերում։ 2008 թվականի հունիսի 22-ին նա Բրազիլիայի Սան Պաուլոյի մրցաշարում պարտվել է Փիթ Սամփրասին։ Ռիոսը վետերանների մրցաշրջանը եզրափակել է որպես համաշխարհային վարկանիշային աղյուսակի թիվ 3 ռակետ։
Անձնական կյանք
Ռիոսը ծնվել է Սանտյագոյում, Խորքե Ռիոս Ջարվիսի՝ ինժեներ և գործարար, և Ալիսիա Մայորգայի՝ ուսուցչուհի, ընտանիքում։ Նա ունի նաև ավագ քույր Պաուլա։
Ռիոսը Կոստա Ռիկացի Ջուլիան Սոտելային հանդիպել է 1998 թվականի սեպտեմբերին, երբ նա մարզվում էր Նիկ Բոլիտիերիի ակադեմիայում, Ֆլորիդա։ Ռիոսը և Սոտելան ամուսնացել են 2000 թվականի դեկտեմբերին Սանտյագոյում։ Նրանք ունեն դուստր Կոնստանցա, ով ծնվել է 2001 թվականի հունիսին։ 2004 թվականի մարտին նրանց ամուսնությունն ավարտվել է ամուսնույութությամբ, որն իրավաբանորեն ձևակերպվել է Կոստա Ռիկայում, քանի որ Չիլիում ամուսնական զույգին թույլ չէին տալիս ամունալուծվել մինչև 2004 թվականի նոյեմբեր։ 2004 թվականի ընթացքում Ռիոսը մարզական մեկնաբան է աշխատել ռադիոկայանում։
2005 թվականի ապրիլին Ռիոսն ամուսնացել է մոդել Մարիա Էժենի «Կենիտա» Լարաինի հետ, ֆուտբոլիստ Իվան Սամորանոյի նախկին հարսնացուի։ Զույգը հետագայում մեծ հասարակական աղմուկի առիթ է դարձել նույն թվականի սեպտեմբերին, Կոստա Ռիկայում տեղի ունեցած միջադեպից հետո, որում Լարաինը վնաբջվածք է ստացել, երբ Ռիոսը իբր նրան դուրս է շպրտել սեփական ավտոմեքենայից, մինչ նա գնում էր աղջկան այցելության։ Ռիոսը պնդել է, որ Լարաինի հետ ամուսնությունը եղել է «ամենամեծ սխալը իմ կյանքում»։
2008 թվականի մայիսին նա ամուսնացել է Պոլա Ռիոս Պավիչի հետ ։ Նրանք համատեղ ունեն հինգ երեխա. դուստր Իսիդորա (ծնվել է 2008 թվականի դեկտեմբերին), դուստր Կոլոմբա (ծնվել է 2010 թվականի հունիսին), ինչպես նաև եռյակ՝ որդի Մարսելո-կրտսեր և երկու դուստրեր Անտոնելա և Ագուստինա (ծնվել են 2011 թվականի դեկտեմբերին ։
2008 թվականի մարտին, Ռիոսի աշխարհի թիվ 1 ռակետ դարնալու 10-րդ տարեդարձի կապակցությամբ, լրագրող Նելսոն Ֆլորեսը իսպաներեն լեզվով հրապարակել է «El extraño del pelo largo» («Տարօրինակ մարդ երկար մազերով») անվանումով գիրքը, որտեղ վերարտադրվել են կրտսեր տարիքից մինչ ATP մենախաղի վարկանիշի գագաթը հասնելու նրա բոլոր ապրումները։
2011 թվականի նոյեմբերին անգլերեն լեզվով հրատարակվել է Մարկ «Սկուպ» Մալինովսկիի Ռիոսի մասին պատմող «Marcelo Rios: The Man We Barely Knew» («Մարսելո Ռիոս. Մարդ, ում համարյա չենք ճանաչել») գիրքը ։
2014 թվականի մայիսին Ռիոսը հարցազրույթում պնդել է, որ նա կարող է ունենալ Ասպերգերի համախտանիշ հիվանդությունը, չնայած բժշկի կողից պաշտոնական ախտորոշման բացակայությանը ։
Զուգախաղ 2 (1–1)
Հաղթանակ (1)
Պարտություն (1)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ավստրալիայի թենիսի բաց առաջնություն Կատեգորիա:Ֆրանսիայի թենիսի բաց առաջնություն Կատեգորիա:Ուիմբլդոնի մրցաշար Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի թենիսի բաց առաջնություն Կատեգորիա:Մեծ սաղավարտի (թենիս) մրցաշարեր
Հովհաննես Օհանյան (այլ կիրառումներ)
Հովհաննես Օհանյան անուն-ազգանունը կարող է վերաբերել.
Կիչիկ-Ամալի
Կիչիկ-Ամալի, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Արեշի գավառում ։
Բնակչություն
1908 թվականին գյուղն ունեցել է 33 հայ բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Փարավոնների ջրանցք
Փարավոնների ջրանցք, Չորս արքաների ջրանցք, Տրայանոսի գետեր, հնագույն ջրատեխնիկական կառույցի պայմանական անվանում, որը կապել է Կարմիր ծովի Սուեզի ծոցը Նեղոսի հետ․ գոյություն է ունեցել մինչև մ․թ․ա․ 8-րդ դարը։ Նախորդել է Սուեզի ջրանցքին։
Նախքան պարսկական նվաճումներ
Կարմիր և Միջերկրական ծովերի միջև Նեղոսի ընթացքն օգտագործող նավարկելի ջրանցքի կառուցման միտքն առաջացել է հնագույն ժամանակներից։ Արիստոտելը հաղորդում է, որ ջրանցքի առաջին շինարարը համարվում է Սեսոստրիսը։ Սեսոստրիսը եգիպտական փարավոնների հավաքական կերպար է, որը հաճախ է նույնացվում Ռամզես II-ի (մ․թ․ա․ 8-րդ դար) կամ Սենուսերտ III-ի (մ․թ․ա․19-րդ դար) հետ։ Արիստոտելի վկայությամբ՝ ջրանցքի շինարարությունը կիսատ թողնվեց, որովհետև պարզվեց՝ ծովի մակարդակը բարձր է գետի մակարդակից, և շինարարությունը դադարեցվեց՝ «վախենալով փչացնել գետի ջուրը՝ այն խառնելով ծովի ջրի հետ»։ Նույն բանի մասին է հաղորդում նաև Ստրաբոնը ։
Այնուամենայնիվ, Սեթի I փարավոնի ժամանակաշրջանից (մ․թ․ա․ 13-րդ դար) մեզ են հասել ջրանցքների պատկերներ, որոնք Նեղոսը կապում են Դառը լճերի հետ։ Դրանցից մեկը ճյուղավորվում էր արևելյան թևից՝ Դելտայի սկզբից քիչ ներքև (Հելիոպոլիսից մի քիչ ներքև), մյուսը՝ Բուբաստիսից արևելք։ Ըստ ամենայնի, հետագա դարերին ջրանցքը չի օգտագործվել, աստիճանաբար լքվել է, իսկ հունը լցվել է ավազով ։
Հերոդոտոսը վկայում է, որ Նեխո II փարավոնի օրոք (մ․թ․ա․ 7-6-րդ դարեր) Նեղոսից Կարմիր ծով նավարկելի ջրանցքի կառուցման նոր փորձ արվեց։ Այն «4 օրվա ճանապարհի չափ» երկար էր և այնքան լայնություն ուներ, որ 2 տրիերներ կարող էին կողք կողքի լողալ։ Շինարարության ժամանակ իբր մահացավ 120000 եգիպտացի, սակայն փարավոնը ստիպված էր հրաժարվել շինարարությունից գուշակի անբարենպաստ կանխագուշակման պատճառով․ «Կանխագուշակությունն ասում էր, որ արքան ջրանցքը կառուցում է միայն հօգուտ բարբարոսների»։ Հնարավոր է՝ խոսքը քրմության երկյուղի մասին էր, որ ջրանցքի շահագործումը երկիր կբերի օտարերկրացիների մեծ հոսք՝ ի դեմս հույն վաճառականների, որոնք ամենից շատն էին դրանով հետաքրքրված ։ Այնուամենայնիվ, Նեխոն հաջողացրեց ուղեգծել ջրանցքը, որը համընկնում է Սեթի ջրանցքի ավելի հյուսիսային հունի հետ ։
Մ․թ․ա․ 525 թվականին պարսիկները նվաճեցին Եգիպտոսը։ Պարսից արքա Դարեհ I-ը, ով լայնարձակ գերտերություն ուներ, որն իր մեջ բացի Եգիպտոսից ներառում էր Առաջավոր Ասիայի մեծ մասը և վերահսկում էր Հնդկաստան տանող առևտրական ճանապարհները, վերադարձավ ջրանցքի կառուցման գաղափարին։ Ակնհայտ է, որ արքայի որոշմանը նախորդում էր հանձնարարությունը, որն իրականացրել էր ծովագնաց Սկիլակը, ով, համաձայն Հերոդոտոսի, ապացուցեց Հնդկաստանից Եգիպտոս ուղիղ նավարկելու հնարավորությունը ։ Թեև Արիստոտելը, Ստրաբոնը, Պլինիոս Ավագը և Դիոդորոս Սիկիլիացին պնդում են, որ պարսիկներին ևս չհաջողվեց ավարտին հասցնել նախագիծը (Հերոդոտոսը ասում է միայն այն, որ Դարեհ I-ը «շարունակեց» շինարարությունը, որը սկսել էր Նեխո II-ը ), հնագիտական պեղումները հակառակն են վկայում։ Ջրանցքի հունի երկայնքով արքայի հրամանով մի քանի գրանիտե պատ դրվեց՝ եգիպտերեն, հին եգիպտերեն, էլամերեն և աքքադերեն արձանագրություններով, որոնք լավ պահպանված հասել են մեր օրերը և գտնվել ժամանակակից Սուեզի ջրանցքի շինարարության ժամանակ։ Ջրանցքի կառուցման ժամանակ Դարեհ I-ը ենթադրաբար օգտվել է Նեխո II-ի օրոք կատարված հունի ուղեգծումից ։
Արաբական նվաճումների դարաշրջան
Արաբների կողմից Եգիպտոսը նվաճելուց հետո ջրանցքը կրկին վերականգնվեց Ամիր իբն ալ Ասի կողմից 642 թվականին, որն այն անվանեց «ուղղահավատների տիրակալի ջրանցք» (خليج أمير المؤمنين‎) և օգտագործում էր Արաբիան հացահատիկ մատակարարելու համար։ Սակայն 776 թվականին ջրանցքն ալ Մանսուրի հրամանով ծածկվեց, որպեսզի առևտրային ճանապարհները ուղղորդեն Խալիֆաթի կենտրոնական շրջաններ, որի մայրաքաղաքն այդ ժամանակ Արաբիայից տեղափոխվել էր Իրաք։
Եգիպտական արշավանքի ժամանակ փարավոնների ջրանցքի վայրում եղել է Նապոլեոն Բոնապարտը։ Նա նկարագրում է հին կառույցի մնացորդները որպես 25 տուազ լայնությամբ խրամատ, որն այնքան խորն էր, որ այնտեղ գտնվող ձիավորն անտեսանելի էր ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Եգիպտոսի ջրանցքներ Կատեգորիա:Հին Եգիպտոսի աշխարհագրություն Կատեգորիա:Առևտրային ճանապարհներ Կատեգորիա:Նեղոսի դելտա
Պադերնոնե
Բնակչությունը կազմում է 666 մարդ (2008), բնակչության խտություն՝ 222 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 3 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 38083։ Հեռախոսային կոդ՝ 0461։
Ժողովրդագրություն
Բնակչություն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Առես
Առես  (Arres), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնցում է Լյեյդա պրովինցիայում, Կատալոնիա ինքնավար համայքնի կազմում։ Տարածքը կազմում է 11,53 կմ²։ Բնակչությունը՝ 66 մարդ (ըստ 2008 թվականի տվյալների)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Ծովում զոհվողներին փրկելու մեդալ
Ծովում զոհվողներին փրկելու մեդալ (Медаль «За спасение погибавших на море»), Ռուսական կայսրության պետական պարգև։
Ընդհանուր տեղեկություններ
Ծովում զոհվողներին փրկելու մեդալը ստեղծվել է 1871 թվականի հուլիսի 3-ին՝ Ալեքսանդր II-ի օրոք ։ Մեդալով պարգևատրվում էին նրանք, ովքեր ծովում զոհվողներին փրկում էին։ Կար մեդալի երկու տարբերակ՝ ոսկե մեդալ և արծաթե մեդալ։ 1894 թվականի մարտի 31-ից մեդալը զրկվեց «կրվելու» մակարդակից, և անցավ «Սեղանի մեդալների» շարքին ։
Մեդալի նկարագրություն
Մեդալը պատրաստվում էր արծաթից և ոսկուց՝ 59 մմ տրամագծով։ Մեդալի երեսային մասում պատկերված է Աստվածաշնչյան պատկեր, որտեղ Հիսուսը քայլում է ջրի վրայով ձեռք ուղղված դեպի Պետրոս առաքյալը։ Այդ ֆոնի վրա ետևում պատկերված է մի առագաստանավ։ Մեդալի երկայնքով մակարդված է․ Հակառակ կողմում հորիզոնական դիրքով առձանագված է երկու մակագրություն Մակագրությունները իրարից բաժանվում են ձախից նացւ խարիսխով, իսկ աջից՝ ուղղափառ խաչով ։
Կրելու կարգ
Մեդալը կանթ ուներ շերտաձողիկին կամ ժապավենին ամրացնելու համար։ Մեդալի ժապավենը պատրաստված էր մութ կապտավուն կտորից։ Ժապավենի տեսակը՝ Ալեքսանդրյան։ Մեդալը պետք է կրել կրծքին ։
Լենինի դամբարան
Վլադիմիր Լենինի դամբարան (1953-1961 թվականներին Վլադիմիր Իլյիչ Լենինի և Իոսիֆ Վիսարիոնովիչ Ստալինի դամբարան), հուշարձան-դամբարան Մոսկվայի Կարմիր հրապարակում գտնվող Կրեմլի պատի մոտ, որտեղ 1924 թվականից թափանցիկ սարկոֆագում պահպանվում է Վլադիմիր Լենինի մարմինը ։
Ծովում զոհվողներին փրկելու մեդալ
Գրականություն
Կատեգորիա:Ալեքսանդր II կայսեր ժամանակաշրջանի պարգևներ
Լենինի դամբարան
П1924 թվականից դամբարանում կա Լենինի մարմնի պահպանման լաբորատորիա, այնտեղ զմռսվել են տարբեր երկրների մի քանի հայտնի քաղաքական գործիչների մարմինները ։ 1953-ից մինչև 1961 թվականը դամբարանում գտնվել է Իոսիֆ Ստալինի մարմնով սարկոֆագը ։
1989 թվականից մինչ օրս վեճեր են ընթանում Լենինի վերահուղարկավորման և դամբարանի փակման թեմայով։
Լենինի մահը և զմռսումը
Վլադիմիր Լենինը 1921 թվականից տառապել է աթերոսկլերոզից, որը հանգեցրել է առողջության կտրուկ վատթարացման և հետագայում մահվան պատճառ է դարձել։ 1922 թվականին անցկացված հետազոտության ժամանակ բժիշկները Լենինի մոտ անոթների օրգանական ախտահարումներ չեն գտել, քանի որ այն ժամանակվա բժշկությունը չուներ անհրաժեշտ ախտորոշիչ հնարավորություններ։ Նրա ինքնազգացողությունը վատացել է, և աառողջական վիճակի փոփոխության համար Լենինը տեղափոխվել է Գորկիի կալվածք։ Մայիսի վերջին նրա մոտ տեղի է ունեցել առաջին կաթվածը, սակայն գործառույթները մասամբ վերականգնվել են, և Լենինը աշխատանքի է վերադարձել նույն տարվա հոկտեմբերին։ Բարձր աշխատանքային ծանրաբեռնվածությունը շուտով երկրորդ կաթվածին է հասցրել․ դեկտեմբերի 16-ին Լենինի ուղեղում արյունազեղման արդյունքում կաթվածահար է եղել աջ ձեռքն ու ոտքը։ Մասամբ ապաքինվելով՝ Լենինը վերադարձել է Կրեմլ և սկսել աշխատել վերջին հոդվածների վրա։ 1923 թվականի մարտի 9-ին տեղի է ունեցել երրորդ արյունազեղումը, որի հետևանքով զրկվել է խոսելու կարողությունից։ Լենինին կրկին տեղափոխել են Գորկի, այնտեղ նրա առողջությունը պարբերաբար դեպի լավն էր գնում, սակայն հիվանդությունը առաջընթաց է գրանցել. 1924 թվականի հունվարի 21-ին տեղի է ունեցել ուղեղում չորրորդ արյունազեղումը, մահը գրանցվել է ժամը 18։50-ին ։
1924 թվականի հունվարի 22-ին ակադեմիկոս Ալեքսեյ Աբրիկոսովը զմռսեց Լենինի մարմինը, ստանդարտ վիրահատություն՝ հետագա դիահերձման և մահվան պատճառները պարզելու համար։ Զմռսման համար օգտագործվել է մի խառնուրդ, որի մեջ մտնում էին ջուրը, ֆորմալինը, էթիլ սպիրտը, ցինկի քլորիդը և գլիցերինը ։ Բալասանային լուծույթի գործողության ժամկետը նախատեսված էր վեց օրվա համար, որպեսզի Լենինին հնարավորինս շատ մարդիկ հրաժեշտ տան։ Ընթացակարգի ավարտից հետո Ալեքսեյ Աբրիկոսովը Լենինին բուժող բժիշկների, պրոֆեսորների և ԽՍՀՄ առողջապահության ժողովրդական կոմիսարիատի ներկայությամբ Նիկոլայ Սեմաշկոն դիահերձում է անցկացրել, որպեսզի պարզի մահվան ճշգրիտ պատճառը։ Դիահերձման ժամանակ նա կտրել է զարկերակներն ու մեծ անոթները, ինչի մասին ավելի ուշ զղջացել է. անոթներով հարմար է եղել զմռսող հեղուկներ հասցնել մարմնի բոլոր մասերին ։ Բացման ակտը հրապարակել են մայրաքաղաքի թերթերում։
Դիահերձման տվյալները, ինչպես նաև հիվանդության պատմությունը, հաստատում են, որ հանգուցյալ Վլադիմիր Իլյիչի հիվանդության միակ հիմքը ուղեղի անոթների տարածված, կտրուկ արտահայտված, երկարատև սկլերոզն է, որը հանդիսանում է ուղեղի ավելորդ գործունեության հետևանք՝ սկլերոզի ժառանգական նախատրամադրվածության պատճառով։ Ուղեղի զարկերակների լուսավորությունների նեղացման և խանգարման հետևանքով, կախված արյան անբավարար հոսքից, զարգացել են ուղեղի հյուսվածքի օջախային փափկեցումները, որոնք բացատրում են հիվանդության բոլոր նախորդ ախտանիշները (կաթված, խոսքի խանգարում)։ Մահվան անմիջական պատճառը գլխուղեղում արյան շրջանառության խանգարման ուժեղացումն է և քառագլուխ մկանի շրջանում արյունազեղումը.
Լենինի հիվանդության իրական ախտորոշման անտեղյակությունը հանգեցրել է լեգենդի, որ նրան թունավորել է Իոսիֆ Ստալինը։ 1990-ական թվականներին հրապարակվեցին Ստալինի և Հենրիխ Յագոդայի կողմից Լենինին թունավորելու մասին վարկածները։ Լենինի հիվանդության պատմության հետ կապված նյութերը ստուգել են 1970-ական թվականներին փորձաքննության ժամանակ։ Ապացուցվել է թունավորման մասին ենթադրությունների անհիմն լինելը։ Հերքվել է նաև այն պնդումը, որ Լենինի առողջական վիճակի վատթարացման պատճառ են դարձել նրա վնասվածքները 1918 թվականի օգոստոսի 30-ին Միխելսոնի գործարանում տեղի ունեցած մահափորձի ժամանակ։ Լենինի վրա արձակված գնդակները թույնով լցված չեն եղել, այլ միայն քսված են եղել կուրարեին, բայց թույնը հասցրել է քայքայվել փամփուշտների ոչ ճիշտ պահպանման պատճառով։
Հրաժեշտ
1924 թվականի հունվարի 21-ին, ժամը 19-ին, Կրեմլ է զանգահարել Մարիա Ուլյանովան և հայտնել Իոսիֆ Ստալինին Լենինի մահվան մասին։ Ստալինը, Լև Կամենևը, Գրիգորի Զինովևը, Միխայիլ Կալինինը մեկնել են Գորկի։ Ժամը 22-ին Կրեմլում հատուկ հանձնաժողովը նախանշել է հուղարկավորության կազմակերպման առաջին միջոցառումները, իսկ գիշերվա ժամը 2-ին տեղի է ունեցել կուսակցության Կենտրոնական կոմիտեի արտահերթ պլենումը։ Ժամը 3։30-ին տեղի ունեցավ ԽՍՀՄ ԿԸՀ նախագահության նիստը՝ Լենինի հուղարկավորության կազմակերպման հանձնաժողովի անդամների ընտրության համար։ Ընդգրկվել են Կլիմ Վորոշիլովը, Վլադիմիր Բոնչ-Բրուևիչը, Վյաչեսլավ Մոլոտովը և հանձնաժողովի նախագահ նշանակված Ֆելիքս Ձերժինսկին։
Հաջորդ օրը տեղի ունեցավ հանձնաժողովի առաջին նիստը։ Լենինի մարմինը որոշել են Գորոկից Մոսկվա տեղափոխել Սարատովի կայարան (Պավելեցկի) հատուկ գնացքով, մինչև հունվարի 23-ը ժամը 13։00-ն։ Իզվեստիա և Պրավդա թերթերի արտակարգ թողարկումները հայտնել են, որ մինչև հուղարկավորությունը Լենինի մարմինը կտեղադրվի Միությունների տան Սյունազարդ դահլիճում։ Հունվարի 23-ին ժամը 19։00-ից բացվել է հանգուցյալի հուղարկավորության համար քաղաքացիների մուտքը։ Նույն օրը ԽՍՀՄ ԿԸՀ-ն որոշեց Կրեմլի պատի մոտ կառուցել դամբարան՝ Լենինի մարմինը պահպանելու համար Հոկտեմբերյան հեղափոխության մարտիկների եղբայրական գերեզմաններում և բացել այն այցելությունների համար։ Միաժամանակ ստեղծվել է դամբարանի կառուցման հանձնաժողով, իսկ ճարտարապետ Ալեքսեյ Շչուսևին հանձնարարել են պատրաստել դամբարանի գծագրերը։
Հունվարի 23-ին, ժամը 9.30-ին, Լենինի մարմինը դրվեց կարմիր դագաղի մեջ և Գորկուց մի քանի կիլոմետր բերեցին մինչև Գերասիմովկայի կայարան։ Կայարանից դագաղը գնացքով ուղարկել են Մոսկվա։ Ժամը 13-ին կայարան ժամանելուց հետո դագաղը տեղափոխել և տան մոտ միություններ են տեղադրել պատվավոր պահակախմբի հետ, որը փոխարինվել է յուրաքանչյուր տասը րոպեն մեկ։ Հաջորդ երեք օրվա ընթացքում պատվո պահակախմբում կանգնել է ավելի քան 9000 մարդ, իսկ դագաղի մոտ անցել է մոտ մեկ միլիոն մարդ։ Հուղարկավորության հանձնաժողովը հազարավոր նամակներ և հեռագրեր է ստացել՝ խնդրելով հետաձգել հուղարկավորությունը և պահպանել Վլադիմիր Լենինի մարմինը։ Բազմաթիվ դիմումներն ու հայտարարությունները պահվում են նորագույն պատմության փաստաթղթերի պահպանման և ուսումնասիրման ռուսական կենտրոնում։
1924 թվականի փետրվարի 16-ին ՌԽՖՍՀ փոքր Սովնարկոմի նախագահ Տիմոֆեյ Սավրոնովը զեկույցում նշել է, որ Լենինի մարմինը պահպանելու գաղափարը միանգամից և ոչ թե հուղարկավորության կազմակերպման հանձնաժողովի մոտ է հայտնվել։ Առաջարկը հնչեցրել է Լենինի բուժող բժիշկ Վլադիմիր Օբուխը մահից անմիջապես հետո։ Առաջնորդին հրաժեշտ տալու ժամանակ նա ներկաներին խնդրել է աջակցել դամբարան կառուցելու գաղափարին և այն տրամադրել հանձնաժողովի հերթական նիստում, իսկ արդեն հունվարի 23-ի երեկոյան ֆաբրիկաներում բանաձևեր են ներկայացվել դամբարան կառուցելու և Լենինի մարմինը պահպանելու ցանկությամբ ։ Դա հաստատում են նիստերի արձանագրությունները։ Հունվարի 22-ին հանձնաժողովը քննարկել է Լենինի գերեզմանի հարցը. այն որոշել են Կարմիր հրապարակում հանել Յակով Սվերդլովի գերեզմանից առաջ, և Լենինին թաղել ցինկե դագաղում ։ Դամբարանի մասին խոսել են հունվարի 23-ի նիստում։  Ուսումնասիրվել են բաց և քողարկված դագաղով տարբերակներ ։
Հրաժեշտ տալ ցանկացողների հոսքը չի սպառվել, դրա համար էլ սկսվել է Լենինի մարմնի պահպանման հարցի քննարկումը։ Պոլիտբյուրոյի նիստերից մեկում Ստալինը հայտնել է կոմունիստների խնդրանքների մասին և առաջարկել աջակցել գաղափարին։
Պահպանման օգտին հանդես են եկել Ֆելիքս Ձերժինսկին, Վյաչեսլավ Մոլոտովը, Լեոնիդ Կրասինը, Նիկոլայ Մուրալովը։ Դեմ արտահայտվեցին Լենինի հարազատները, Վարլաամ Ավանեսովը, Կլիմ Վորոշիլովը, որը ավելի ուշ փոխեց իր կարծիքը։ Ես մտածեցի, թե որքան էլ Վլադիմիր Իլյիչն ինքը վերաբերվի դրան, բացասական արտահայտվեց՝ միանգամայն համոզված լինելով, որ նա դեմ կլիներ իր հետ նման վերաբերմունքին և ինչ էլ որ լինի՝ նա միշտ կողմ է արտահայտվել սովորական թաղմանը կամ այրմանը, հաճախ ասելով, որ անհրաժեշտ է նաև մեզ մոտ դիակիզարան կառուցել»:
Կտրականապես դեմ է արտահայտվել Լև Տրոցկին։
Հունվարի 24-ին Նադեժդա Կրուպսկայան համաձայնել է երկարաձգել Լենինի հրաժեշտի ժամկետը մեկ ամսով, սակայն իրավունք է վերապահել այդ հարցը քննարկել ժամկետի ավարտից հետո, քանի որ դեմ է եղել մարմնի զմռսմանը և այն սարկոֆագին տեղավորելուն ։ Նա գրել է Իննա Արմանդին. Երբ մերոնց մոտ առաջացավ Վլադիմիր Լենինին  Կրեմլում թաղելու նախագիծը, ես ահավոր վրդովվեցի. նրան պետք էր թաղել ընկերների հետ, միասին թող Կարմիր պատի տակ թաղվեն․․․»
Ռուսաստանի նորագույն պատմության փաստաթղթերի պահպանման և ուսումնասիրման կենտրոնի մյուս փաստաթղթերի համաձայն՝ Լենինի մարմնի պահպանման մասին որոշումն ընդունվել է նրա մահից անմիջապես հետո, բայց հենց նամակների հոսքը ստիպեց Նադեժդա Կրուպսկայային համաձայնել երկար ժամկետով անցկացնել Վլադիմիր Լենինի զմռսումը։ Ակադեմիկոս Սերգեյ Դեբովը գրել է. «Անպատասխանատու կլիներ ինչ-որ ժամկետ նշել։ Մենք կգործադրենք բոլոր ջանքերն ու կարողությունները, որպեսզի այդ ժամանակը որքան հնարավոր է երկար լինի, հաշվվի հարյուրամյակներով»։
1924 թվականի հունվարի 25-ին ԽՍՀՄ կենտրոնական գործադիր կոմիտեի նախագահությունը որոշեց կառուցել դամբարան Կրեմլի պարսպի մոտ եղբայրական գերեզմանների շրջանում և բացել այն այցելության համար։ Հաջորդ օրը խորհուրդների համամիութենական 2-րդ համագումարում որոշումը հաստատվել է։ Մոսկվայի կայազորի պետ Նիկոլայ Մուրատովի հրամանով Լենինի դագաղի մոտ հաստատվել է № 1 պահակախմբի պաշտոնական պատվո պահակակետը ։ Պատվո պահակախմբում կանգնած էին ՌԽՖՍՀ խորհուրդների XI համագումարի պատվիրակներ, ԽՍՀՄ կոմունիստական կուսակցության կրեմլյան դպրոցի կուրսանտներ։ Ավելի ուշ ամեն տարի ապրիլի 22-ին դիրքերում էին քաղաքացիական և Հայրենական մեծ պատերազմի վետերանները։
Առաջին փայտե դամբարան
1924 թվականի հունվարի 24-ի գիշերը ճարտարապետ Ալեքսեյ Շչուսևը կառավարությունից հանձնարարություն է ստացել շտապ նախագծել և կառուցել ժամանակավոր դամբարան Լենինի համար, որը պետք է կառուցվեր երեք օրվա ընթացքում՝ հուղարկավորության օրվա կապակցությամբ ։ Ընդ որում, այն պետք է լիներ փառահեղ, բայց լակոնիկ և տեղավորվեր Կրեմլի հրապարակի ճարտարապետության մեջ։ Դամբարանը հասանելի էր, բոլոր նրանց համար, ովքեր ցանկանում էին հրաժեշտ տալ Լենինին։ Շչուսևը շենքի նախագիծը ստեղծել մի քանի ժամում։
Առավոտյան կառավարական հանձնաժողովը հաստատել է պատրաստի էսքիզը ևև Ալեքսեյ Շչուսևը ձեռնամուխ է եղել Կրեմլի սենատական աշտարակի մոտ փայտե դամբարանի կառուցմանը։ Շինարարության համար նախատեսված սալիկներն ու տախտակները պատրաստվել են Արխանգելսկի սոճու Սոկոլնիչ անտառային պահեստում։ Շինարար Գ. Գրիգորևը նշել է, որ առաջնորդի դամբարանը կառուցել են Սոկոլնիչեսկայա շինկազմակերպության և Մոսկվայի կոմունալ տնտեսության վարչության ավելի քան հարյուր մարդ։ Ամեն օր հրապարակ էին գալիս բազմաթիվ աշխատավոր-կամավորներ, որոնք նույնպես ցանկանում էին մասնակցել Լենինի դամբարանի կառուցմանը։
Դամբարանի կառուցումից առաջ պահանջվում էր փորել ավելի քան 50 մ³ գրունտ։ Երկրի 1,5 մետրանոց սառած շերտը չի ենթարկվել բահերին, կոտրվածքներին և հազիվ տաքացել է կրակով, ուստի հողը ստիպված են եղել մանր լիցքերով պայթեցնել։ Աշխատավայրն ուներ բարդ և միատարր երկրաբանական կառուցվածք՝ հին գերեզմանոց, պուրակ։ Աշխատանքի ընթացքում հողափորերը բախվել են ստորգետնյա էլեկտրական մալուխների և հին շինությունների, ինչի պատճառով ստիպված են եղել նվազեցնել փորվածքի չափսերը և հրաժարվել դամբարանի սյուների կառուցումից։ Հողափորերի աշխատանքին զուգահեռ հրապարակում դամբարան էին կառուցում, որպեսզի այն տեղադրեն փորված փոսի մեջ։ Դամբարանի կողքերին մուտքի և ելքի համար խորանարդաձև փոքր նախասրահներ են տեղադրվել, սակայն սեղմ ժամկետների պատճառով աջ ելքը մնացել է դեկորատիվ. այն արվել է շենքի համաչափության համար։
Դամբարանը կառուցվել է երկուսուկես օրում և դարձել նեկրոպոլի կենտրոն։ Ձևով այն երեք մետր բարձրությամբ մուգ մոխրագույն խորանարդ է՝ գագաթին եռաստիճան բուրգով և սև ճաղերի ճակատին Լենին մակագրությամբ։ Երկարակեցության համար բոլոր փայտե մասերը ծածկված էին յուղալաքով։ Սյուները և դռները պատրաստված են սև կաղնուց։ Երեսպատումը ամրացնելու համար օգտագործվել են կռած մեխեր՝ մեծ նախշազարդ գլխարկներով։ Դամբարանի եզրերին եղել են մուտքի և ելքի համար նախատեսված երկու շինություններ։ Աջ աստիճանն իջնում էր երեք մետր ներքև և տանում սգո սրահ՝ լուսավորված երկու անփայլ լուսաստղերով։ Դահլիճի պատերը պատվել են կարմիր նյութով՝ սև գծերով՝ պիլյաստրի տեսքով։ Առաստաղի վրա եղել են մանգաղ և մուրճ՝ կարմիր և սև մատերիայի ծալքերի ֆոնին։ Ինտերիերը ձևավորել են նկարիչ Իգնատի Նիվինսկու նկարներով ։
Հունվարի 27-ին ժամը 8։27-ին Պատվո պահակակետ են կանգնել Իոսիֆ Ստալինը, Միխայիլ Կալինինը և պիտերյան բանվորները։ Ժամը 9։20-ին դագաղը սգո երաժշտության տակ հանել են միությունների տանից և տարել Կարմիր հրապարակ։ Ժամը 9։43-ին դագաղը տեղադրել են դահլիճի կենտրոնում՝ բարձունքի վրա։ Մարմինը երևում էր մինչև գոտկատեղ, դրա համար դագաղի կափարիչի վերին կեսում ապակիներ էին տեղադրված։ Դագաղը, որի վրա դագաղ են տեղադրել, երեք կողմերից բազրիքներ են տեղադրել ։ Դագաղը տեղադրելուց անմիջապես հետո ժողովրդին ընթերցել են խորհուրդների համամիութենական 2-րդ համագումարի՝ նախօրեին ընդունված ուղերձը։
Մենք թաղում ենք Լենինին... մենք կորցրել ենք մեր նավի գլխավոր կապիտան Լենինին։ Այս կորուստն անփոխարինելի է։ Քանի որ ամբողջ աշխարհում չկար այդպիսի պայծառ ղեկավար, այնպիսի հսկայական փորձ, այնպիսի անզիջում կամք, ինչպիսին Լենինն էր։ Բայց մենք անվախորեն նայում ենք առաջ ... Ընկերներ ու եղբայրներ։ Վեր հանեք մեր կարմիր դրոշները։ Մի հապաղեք մեր մեծ ազատագրական պայքարում․..
Ժամը 16-ին դագաղը հրացանի համազարկերի և գործարանային սուլոցների տակ տարել են դամբարան, իջեցրել են դամբարան պատվանդանի վրա և ծածկել Կոմինտերնի և ԽՄԿԿ Կենտկոմի դրոշներով։
Դամբարանի թերությունները արագ բացահայտվեցին. նեղ աստիճանն ու փոքրիկ սգո սրահը թույլ չտվեցին բոլոր ցանկացողներին հրաժեշտ տալ Լենինին։ Հասարակության անցնելու ժամանակ դահլիճում ջերմաստիճանը բարձրացել է, ինչը կարող էր բացասաբար անդրադառնալ մարմնի վիճակի վրա։ Փետրվարի 4-ին ԽՍՀՄ արտաքին առևտրի ժողովրդական կոմիսար Լեոնիդ Կրասինը որոշել է դագաղի վրա ապակե սարկոֆագ կառուցել։ Այնտեղ նախատեսվում էր ստեղծել սառեցված օդի մշտական շրջանառություն։ Կրասինը Գերմանիայից հատուկ սարքավորումներ է պատվիրել և նախապատրաստական աշխատանքներ է իրականացրել դամբարանից դուրս սառնարանային մեքենայի տեղադրման ուղղությամբ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության օբյեկտներ Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:1930 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Մոսկվայի թանգարաններ Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Ռուսաստանում
Միստիկ (Marvel Comics)
Միստիկ (իրական անուն՝ Ռեյվեն Դարքհոլմ, Mystique, Raven Darkholme), «Marvel Comics» կոմիքսների հրատարակության մտածված կերպար՝ կապված «Իքս մարդկանց» հետ։ Ստեղծել է նկարիչ Դեյվ Կուկրումը։ Գրող Քրիս Քլերմոնտը տեսել է Կոկրումի աշխատանքը, տալով նրան «Միստիկ» անունը և Կոկրումի թույլտվությամբ, նա առաջին անգամ հայտնվել է «Ms. Marvel» № 17 հրատարակությունում (1978 թվականի մայիս) ։
Միստիկը կերպարանափոխվող մուտանտ է, իրական կերպարանքում նա ունի դեղին աչքեր և կապույտ մաշկ։ Նա ավելի քան 100 տարեկան է։ Նրան նվիրված սերիայում, (հրատարակություն № 17), նա ասում է, որ՝ «Ինչ վերաբերվում է դրան, ապա ես երեկ չեմ ծնվել և ոչ էլ այս դարում…» (I wasn't born last night, or even last century, for that matter...): Միստիկը Գիշերային օձի կենսաբանական մայրն է և Ռոուգի խնամակալը։ Նա ստիպված է եղել լքել Գիշերային օձին, բայց տարիներ շարունակ հոգ է տարել Ռոուգի մասին (երկու կանայք էլ ունեցել են միմյանց նկատմամբ խառը զգացմունքներ)։
Նրա մասնակցությամբ պատմությունների մեծամասնությունում նա հանդես է եկել որպես անտագոնիստ․ եղել է «Մուտանտների եղբայրության» անդամ և սպանել է մի քանի շատ կարևոր մարդկանց, որոնք ներգրավված են եղել մուտանտների գործերում։ Բացի այդ, ոչ վաղ անցյալում նա աշխատել է Պրոֆեսոր Իքսի մոտ և ժամանակավորապես միացել է «Իքս մարդկանց»։
Միստիկը հայտնի կոմիքսների էջերում հանդիպած մի քանի երկսեռական կերպարներից է։ Նա երկարատև հարաբերություններ է ունեցել «Եղբայրությունում» նրա ընկեր Ճակատագրի (Destiny) հետ ։ Սեքսուալ հարաբերություններում եղած սահմանափակումների պատճառով, որոնք նշված են Կոմիքսների հեղինակների կոդեքսում, «Marvel»-ի խմբագիրները երկար ժամանակ չէին հաստատում դա ։
Ուժեր և ունակություններ
Միստիկը՝ կերպարանափոխվող մուտանտ է։ Նա կարող է ընդունել իր հասակին կամ քաշին մոտ ցանկացած մարդանման արարածի կերպարանք։ Ունակությունները մուտանտին թույլ են տալիս կրկնօրինակել ոչ միայն արտաքինը այլ նաև անհատական գծերը, ինչպիսիք են՝ ձայնը, քայլվածքը և նույնիսկ մատնահետքերը և աչքի ցանցաթաղանթի պատկերը։ Միստիկը կարող է կրկնօրինակել ոչ միայն կենսաբանական հատվածները, այլ նաև հագուստը, ինչպես նաև աքսեսուարները, ինչպիսիք են՝ ակնոցները և զարդերը։
Միստիկի մուտացիայի արդյուքնում նա ունի բարձր ռեգեներացիոն ունակություններ և որպես արդյունք՝ դանդաղ ծերացում․ չնայած իր ավելի քան հարյուրամյա տարիքին, մուտանտը պահպանում է իր կանացի ճարպկությունը և ճկունությունը։
Իրավիճակը մի քիչ փոխվում է, երբ «X-Men Forever» մինի շարքում Միստիկը Դոդոշ անունով մուտանտին փրկելու ժամանակ ստանում է ճառագայթման մեծ չափաբաժին, ինչի շնորհիվ մուտացիան ստրվում է։ Միստիկի հիմնական կերպարանքը նման դարձավ «Իքս մարդիկ» ֆիլմաշարում նրա ունեցած կերպարանքին՝ մարմինը պատվեց թեփուկանման գոյացությամբ։ Միստիկը ստացավ կերպարանափոխման մեծ ուժեր, որից հետո նա կարողանում է կերպարանափոխության ընթացքում փոխել իր հասակը և քաշը։ Բացի դա, Միստիկը հիմա կարող է և կենսաբանական փոփոխություններ կատարել․ նա կարող է աճեցնել նոր վերջույթներ և մարմնի այլ մասեր։ Կարող է աճեցնել և ոչ ստանդարտ օրգաններ՝ թևեր, ճանկեր, բնական պաշտպանողական զրահ։ Միստիկը փոխել է իր կյանքի համար կարևորագույն օրգանների տեղերը, որպեսզի քչացնի մահվան ռիսկը վիրավորվելու դեպքում։
Միստիկը հրաշալի հետախույզ և դիվերսանտ է, ընդ որում դա հիմնված չէ միայն նրա մուտացիոն ունակություններով, այլ նաև սեփական հմտություններով։ Միստիկը նաև հրաշալի գող է, գողության ժամանակ նրան օգնում է բնատուր ճարպկությունը և ճկունությունը, որը պարապմունքների շնորհիվ հասնում է ֆանտաստիկ մակարդակի։ Ռեյվենը՝ պրոֆեսիոնալ հաքեր է և ունակ է ներխուժել ցանկացած համակարգչային համակարգ։ Նա կարողանում է բացել նաև բիոմետրիկ փականներ՝ փոխելով իր մատնահետքերը կամ աչքերի ցանցաթաղանքի պատկերը։
Իր հարյուրամյա տարիքի ընթացքում Միստիկը կուտակել է ահռելի գիտելիքներ` լրտեսությունում, հաքերությունում, հոգեբանությունում և մարտական արվեստներում, նաև ձեռք է բերել անհամեմաատ մեծ մարտական փորձ ինչպես ձեռնամարտում, այնպես էլ տարբեր զենքերի հետ օգտագործման մեջ։
Իքս դարաշրջան
«Իքս դարաշրջանում» Կապիտան Ամերիկան սպանում է Միստիկին, երբ նա պաշտպանում է երեխա մուտանտներին Իքս ամրոցում։
Marvel-Զոմբի
Երկիր-2149 տիեզերքում Միստիկը դառնում է զոմբի, հետո ընդունում է Ալ կախարդուհու կերպարանքը և վարակում է Սնդիկին։
Ultimate Միստիկ
Ultimate տիեզերքում Միստիկը անցյալում եղել է Չարլզ Քսավյեի զույգը, մինչ այն պահը, երբ նրանք վայրի Երկիր ժամանեցին Մագնետոյի և Երիտասարդ Էմմա Ֆրոսթի հետ, որտեղ էլ Քսավյեն սիրահարվում է Էմմային ։ Դրանից հետո Միստիկը այնքան ատեց նրանց երկուսին էլ, որ նույնիսկ հարձակվեց նրանց վրա։ Դրանից հետո Միստիկը անցավ Մագնետոյի կողմը և սկսեց զգացմունքներ տածել նրա նկատմամբ ։ Հետո նա Դարբինի հետ միասին օգնում է Մագնետոյին փախչել Տրիսկելիոնից և ընդունում է նրա կերպարանքը ։ Քսավյեն ունի կատու Միստիկ անունով, որին նա անվանակոչել է նրա պատվին ։
Ուլտիմատումի ժամանակ Միստիկը Ալ կախարդուհու կերպարանքով, Մագնետոյին հայտնում է, թե ով է մուտանտներից մահացել հեղեղի ժամանակ և փորձում է նրան գայթակղել, որից հետո էլ Մագնետոն քիչ է մնում նրան սպաներ։ Միստիկը ողջ է մնում Թրատամի հետ և Ուլտիմատումից հետո նա Վիկտորի հետ գտնում է Իքս մարդկանցից ողջ մնացածներին և մարտ է սկսում նրանց հետ, բայց երկուսն էլ պարտություն են կրում։ Հետո Միստիկը Ռոուգի կերպարանքով գտնում է Ջին Գրեյին, որն այդ ժամանակ Քարեն Գրանտ կեղծանվան տակ էր։
Ռեյվենը և Թրատամը, իրենց հետ վերցնում են նաև Քարենին, բայց ճանապարհին հանդիպում են նրա զուգընկերոջը։ Թրատամը սպանում է նրան և Քարենը օգտագործելում է իր ուժերը, որից հետո Միստիկը և Թրատամը թաքնվում են։ Միստիկը աշխատում է Սնդիկի համար, որը այդ պահին ենթարկվում է Ալ կախարդուհուն, որն իրականում հանդիսանում է պատրանք, ստեղծված Նատանիել Էսեքսի և Ապոկալիպսիսի կողմից։
Կինո
Ամերիկուհի դերասան և ֆոտոմոդել Ռեբեկա Ռոմեյնը կատարել է Միստիկի դերը «Իքս մարդիկ» (2000), «Իքս մարդիկ 2» (2003) և «Իքս մարդիկ։ Վերջին մարտը» (2006) ֆիլմերում։ Ի տարբերություն կոմիքսների, ֆիլմերում Միստիկը միշտ մերկ է՝ նրա ինտիմ հատվածները պատված են «թեփուկներով»։ Երեք մասերի ընթացքում նա հանդիսանում է Մագնետոյի «Մուտանտների եղբայրության» անդամ, որին նա պետք է ծառայեր և որին նա, ըստ երևույթին, սիրահարված է։ Երրորդ ֆիլմում կորցնում է իր ուժերը, երբ նրան հարվածում են մուտանտներին ուժերից զրկող շիճուկով լցված տեգը։ Մագնետոն թողնում է նրան, իսկ նա վրեժխնդիր է լինում և իշխանություններին է հանձնում նրա գտնվելու վայրի մասին տեղեկությունները։ Հետո վերադառնում է սովորական աշխատանքի։
Միստկը նաև ներկա է «Իքս մարդիկ։ Առաջին դաս» (2011) ֆիլմում, որտեղ նա հանդիսանում է առաջին Իքս մարդկանցից մեկը։ Նրա դերը կատարում է երեք դերասանուհի՝ Ջենիֆեր Լոուրենսը երիտասարդ հասակում և Լիլի Մորգանը մանկությունում, նաև որպես կամեո հայտնվել է Ռեբեկա Ռոմեյնը Ռեյվենի հասուն տարիքում։ Ի տարբերություն կոմիքսների, ֆիլմում նա Չարլզ Քսավյեի խորթ քույրն է և նույնիսկ որոշ ժամանակ սիրահարված է Գազանին։ Երբ Մագնետոն լքում է առաջին Իքս մարդկանց, Ռեյվենը, որն արդեն հասցրել էր ձեռք բերել նրա հետ ռոմանտիկ հարաբերություններ և համակրում էր մուտանտների գերիշխանության մտքերը, գնում է նրա հետ։
«Իքս մարդիկ։ Անցած ապագայի օրերը ֆիլմում Միստիկը Լոուրենսի կատարմամբ գլխավոր կերպարներից մեկը ։ Համաձայն ֆիլմի սյուժեի, 1973 թվականին նա սպանել է Բոլիվար Թրասքին, որը ռոբոտ պահակներիի ստեղծողն է, որոնք նախատեսված են մուտանտների ոչնչացման համար, ինչը համոզել էր հասարակությանը, որ մուտանտները վտանգավոր են։ Բացի այդ, նա գերի էր ընկել Թրասքի մարդկանց մոտ և նրա միմիկրիայի ունակությունների վրա էլ ստեղծվել են Պահակները, որոնք ունակ են ադապտացվել ընդդեմ մուտանտների ուժերի։ Դա ստեղծել էր մռայլ ապագա, որտեղ մուտանտներին գործնականորեն ոչնչացնում էին։ Ողջ մնացած Կուղխին ուղարկում են 1973 թվական, որպեսզի նա կանխի Թրասքի սպանությունը և Միստիկի գերությունը։ Վերջ ի վերջո, հերոսները կարողանում են կանխել մռայլ ապագան և ստեղծել ավելի երջանիկը։
Ջենիֆեր Լոուրենսը կատարել է Միստիկի դերը «Իքս մարդիկ։ Ապոկալիպսիս» ֆիլմում ։ Անցնում է 10 տարի, այն բանից հետո, երբ Միստիկը փրկում է քաղաքական գործիչներին Մագնետոյից և աշխարհը նրան կոչում է «Մեծ հերոսուհի»,  նա համընդհանուր կուռք է դառնում մուտանտների համար։ Սակայն, աղջիկը շարունակում է թաքնվել մարդկանց հանդեպ ունեցած անվստահության պատճառով, օրինակ՝ երբ նա ազատում է երկու մուտանտների՝ Գիշերային օձին և Հրեշտակին, որոնց մարդիկ օգտագործում էին մուտանտների գլադիատորային մարտերում հաճույք ստանալու համար։ Ռեյվենը գնում է Հանիբալի՝ մուտանտ վաճառականի մոտ, որը Փսայլոկի օգնությամբ, գումարի դիմաց նրան օգնում էր մուտանտերի որոնումներում։ Նրանից Ռեյվենը իմանում է Մագնետոյի մասին, որը ոչ վաղ անցյալում սպանել էր մի շարք ոստիկանների, նրա համար, որ նրանք պատահմամբ սպանել են նրա ընտանիքի անդամներին։ Ռեյվենը Քուրթի հետ մեկնում են ԱՄՆ-ի մուտանտների դպրոց, որպեսզի օգնություն խնդրեն պրոֆեսոր Քսավյեից։ Միաժամանակ աշխարհում արթնանում է ամենակարող և ամենաառաջին մուտանտը՝ Էն Սաբահ Նուր անունով, որը նաև հայտնի է Ապոկալիպսիս անվանումով, որն իրեն միավորել էր չորս մուտանտների (Մագնետո, Փոթորիկ, Հրեշտակ և Փսայլոք) որպես իր հեծյալներ, նա առևանգում է Չարլզին, նրա մարմին տեղափոխվելու նպատակով։ Այդ ժամանակ Միստիկը Սնդիկի, Մոյրայի և Գազանի հետ պատանդ են ընկնում գեներալ Ուիլյամ Սթարայքերի մոտ, բայց նրանց փրկում են Ջին Գրեյը, Գիշերային օձը և Կիկլոպը՝ մահացած Հավոքի եղբայրը։ Իմանալով Չարլզի գտնվելու վայրը, մուանտների խումբը ուղևորվում է նրան փրկելու։ Միստիկը Փսայլոկի կերպարանքով, փորձում է փրկել Սնդիկին Ապոկալիպսիսից, սակայն նա ինքն էլ համարյա սպանվում է նրա ձեռքից, բայց Քսավյեի և հետո էլ Գազանի միջամտությունը փրկում է նրան։ Այն բանից հետո, երբ Ջին Գրեյը, արթնացնում է Փյունիկի ուժը, սպանում է Ակոպալիպսիսին, իսկ հետո Ռեյվենը և Հենքը սովրեցնում են «Առաջին սերնդի» Իքս մարդկանց (Կիկլոպ, Փյունիկ, Գիշերային օձ և Սնդիկ)։
Ջենիֆեր Լոուրենսը կատարել է Միստիկի դերը նաև «Իքս մարդիկ։ Խավարի փյունիկ» ֆիլմում ։
Միստիկը և կոմիքսներից շատ այլ կերպարներ ծաղրանմանակվել են «Շատ էպիկ կինո» կատակերգական ֆիլմում (2007)։ Նրա դերը կատարել է Կարմեն Էլեկտրան։
Օլեում
Օլեում ( - յուղ), ծխացող ծծմբական թթու, ծծմբական անհիդրիդի՝ SO3-ի լուծույթը անջուր ծծմբական թթվում։ Անգույն, ծանր, յուղային հեղուկ է, խոնավ օդում SO3-ի և H2O-ի գոլորշիների միջև ընթացող ռեակցիայի հետևանքով «ծխում է»։ Սովորաբար թողարկվում է 18-20% (երբեմն 60%) SO3 պարունակող օլեում։ Ուժեղ օքսիդիչ է, օգտագործվում է ներկանյութերի, պայթուցիկ նյութերի ենի արտադրությունում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թույներ
Յակովլևկա (գյուղ, Արտյոմովսկի շրջան)
Յակովլևկա (Яковлівка), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Արտյոմովսկիում։
2001 թվականի տվյալներով Յակովլևկա գյուղում բնակվում էր 1 330 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Արտյոմովսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
(8374) Հորոհատա
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,226534 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6611 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,792 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2116,91 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,170059 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,92° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1992 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սատորու Օտոմոյի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների գոտու արտաքին մասի աստերոիդներ
Ապսարա
Ապսարա (, apsaras IAST, «ջրառատ»), կիսաաստվածուհիներ՝ հնդկական դիցաբանության մեջ, ամպերի կամ ջրի հոգիներ (որոնք հունական դիցաբանության մեջ հավերժահարսերն են)։ Նրանք պատկերվում էին հիասքանչ կանանց տեսքով, որոնք շքեղ հագուստ և թանկարժեք իրեր են կրում։ Վեդական դիցաբանության մեջ համարվում էին գանդհարվաների կանայք և սիրուհիներ։ Հինդուիստական դիցաբանություն անցնելուց հետո դարձան երկնային պարուհիներ և կուրտիզանուհիներ։ Ինչպես նաև ըստ ավանդության սիրաշահում են պատերազմում ընկած զինվոր-հերոսներին՝ Ինդրայի դրախտում։ Ապսարաների ծագումը տարբեր աղբյուրներում տարբեր կերպ են նկարագրվում։ Ռամայանայում հիշատակվում է, որ ապսարաները առաջացել են աստվածների և ասուրաների կողմից օվկիանոսը հարելու ժամանակ, ո՛չ մեկը, ո՛չ մյուսը չցանկացան նրանց կնության առնել և վերջիններս սկսեցին պատկանալ բոլորին։ Մեկ այլ ավանդույթի համաձայն առավել հայտնի ապսարաներին (ինչպես Մենական, Ուրվաշին, Տիլոտտաման և այլն) ստեղծեց Բրահման, իսկ մյուսները Դակշիի աղջիկներն էին։ Ապսարների թիվը տատանվում է տարբեր տվյալներով մի քանի տասնյակից մինչև մի քանի հարյուր հազար։ Ապսարաները, որոնք աստվածների անմիջական ծառայության տակ էին գտնվում հաճախ օգտագործվում էին վերջիններիս կողմից ասկետներին կամ սուրբ ճգնավորներ գայթակղելու համար, որոնք ճգնավորության եղանակով կարող էին հավասարվել աստվածներին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հնդկական դիցաբանություն
Կոյլիկատի
Կոյլիկատի, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Արեշի գավառում ։
Բնակչություն
1908 թվականին գյուղն ունեցել է 1060 կովկասի թաթար բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Ջոկեր (խաղաքարտ)
Ջոկեր (joker, բառացի «զվարճախոս»), հատուկ խաղաթուղթ է, որը կարելի է գտնել ժամանակակից 54 խաղաթուղթ ունեցող տրցակներում։
Տեսքը
Հաճախ ջոկերը պատկերվում է զվարճախոսի տեսքով։ Սովորաբար տրցակում երկու ջոկեր կա, որոնք իրարից զգալի տարբերվում են։ Երբեմն մեկը նշված է լինում աստղով, կամ մեկը գունավոր է լինում, իսկ երկրորդը սև-սպիտակ։
Դերը թղթախաղի մեջ
Ջոկերը տարբեր խաղերում, տարբեր դեր է կատարում։ Համեմատության մեջ՝ գունավոր, կամ աստղով ջոկերը առավելություն ունի սև-սպիտակի նկատմամբ։ Ջոկերը փոխարինում է ցանկացած խաղաթուղթ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թղթախաղ
Իքբալ Ջավեթ
Իքբալ Մյուել Ջավեթ, պակիստանցի սերիական մարդասպան, ով սպանել է հարյուր երեխայի։