cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Կահիրեի ամերիկյան համալսարան
Կամպուսներ
Ի սկզբանե համալսարանը Կահիրեի կենտրոնում գտնվող Թահրիր հրապարակում էր՝ Խայրի փաշայի պալատի մոտ։ Յուեթ սրահը անվանվել է 1928 թվականին, ի պատիվ տիկին Ռութ Լիթիի պապի, որը շինարարության համար նվիրաբերել է 100,000 դոլար ։ Դիզայներ՝ St. John Diament: Մեծ լսարանում կարող է տեղավորվել 1200 ուսանող։ 1932 թվականին «Արևելագիտության դպրոցի» համար կառուցվեց նոր շենք՝ ավանդական ոճով ։ Ավելի ուշ այն հայտնվեց Կահիրեի կենտրոնում գտնվող 5-րդ շենքում, որոնք կողքին կառուցվել են «Սադաթ» մետրոն և «Ռամսես» երկաթուղային կայարանը ։ Մուհամեդ Մահմուդ փողոցում պատը ներկված է հեղափոխական գրաֆիտներով, որոնք զբոսաշրջիկները լուսանկարում են, և համալսարանի ղեկավարությունը փորձում է պահպանել Եգիպտոսի 2011 թվականի հեղափոխության հիշատակը ։
2008 թվականին համալսարանին հունական ուսումնարանը փոխարինեց 1,05 կիլոմետր քառակուսիով՝ Կահիրեում։ 32 կիլմոտր կենտրոնի գլխավոր շենքից հեռու ։ Այն ունի վեց դպրոց և 10 հեազոտական կենտրոն անապատային, հետազոտությունների, կենսաբանության, քաղաքացիական իրավունքի հարաբերությունների բնագավառներում ։ Հունական ուսումնարանը նվիրված է տեխնոլոգիայի պարկի, նորաստեղծ ձեռնարկությունների և փոքր բիզնեսի զարգացմանը ։
Ալադին (ֆիլմ, 2019)
«Ալադին» (Aladdin), Գայ Ռիչիի ֆիլմը Ալադինի արկածների մասին, այն նկարահանվել է 1992 թվականի նույնանման մուլտֆիլմի հիման վրա։ Համաշխարհային պրեմիերան կայացել է 2019 թվականի մայիսի 13-ին Հորդանանում, որում մասնակցում էին Ալի բին ալ-Հուսեյնը կնոջ՝ Ռիմ ալ-Ալիի հետ ։ ԱՄՆ-ում ֆիլմի պրեմիերան կայացել է 2019 թվականի մայիսի 24-ին ։
Սյուժե
Լողալու ընթացքում ծովահենը պատմում է Ալադինի, արքայադուստր Ժասմինի և կախարդական լամպի մասին մի պատմություն իր երկու երեխաներին։ Ալադինը երիտասարդ փողոցային գող է, ով ապրում է Ագարաբի անապատային թագավորությունում իր Աբու կապիկի հետ։ Ալադինը փրկում է արքայադուստր Ժասմինին չար վաճառականից (Ժասմինը կերակրում էր նրա երեխաներին), ով կարծում էր, որ Ժասմինը պետք է ամուսնանա արքայազնի հետ, ոչ թե նրա՝ ում իրոք սիրում է։ Այնուամենայնիվ, արքայազնները այնքան հիմար էին, որ Ժասմինը նրանցից ոչ մեկին չէր համարում թեկնածու։ Միևնույն ժամանակ, Ջաֆարը՝ արքայական վեզիրը, իր խոսող Յագո թութակի միջոցով փորձում է գտնել այն կախարդական լամպը, որտեղ Ջինն ապրում է։ Այս լամպի սեփականատերը կկարողանա դառնալ սուլթան և աշխարհի տիրակալ, Ջաֆարը պարզապես հոգնել է մշտապես երկրորդը լինելուց։ Բայց ճրագը պահվում է «Հրաշալիքների քարանձավում», որտեղ կարող է մտնել միայն մաքուր հոգի ունեցող մարդ, նա չպետք դիպչի որևէ այլ իրի բացի լամպից, հակառակ դեպքում քարանձավը կփակվի, և այն մարդը, ով մտել է, կզոհվի։ Այդպիսի մաքուր հոգով մարդ համարվում էր Ալադինը։ Շուտով հանգամանքները այնպես են դասավորվում, որ նա սողորկում է պալատ։ Այնուհետև Ջաֆարի ծառաները կողոպտում են գողին և նրան Աբու կապիկի հետ նետում են բանտ։ Ջաֆարն ազատում է նրանց, բայց փոխարենը Ալադինը պետք է բարձրանա «Հրաշքների քարանձավ» և վերցնի լամպը։ Ալադինը քարանձավում գտնում է կախարդական գորգ և հանում է լամպը։ Բայց Աբուն վերցնում է մի ռուբին, և քարանձավում սկսվում է լավայի ժայթքում։ Ալադինը հազիվ հասցնում է թռչել կախարդական գորգի վրա, տալիս է լամպը Ջաֆարին, սակայն դրա դիմաց Ջաֆարը չի փրկում Ալադինին, այլ նետում է ետ՝ քարանձավ։ Աբուն ժամանակին հասցնում է վերցնել Ջաֆարի գրպանից լամպը և «Հրաշքների քարանձավը» փակվում է։
Արտաքին
Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան երաժշտական ֆիլմեր Կատեգորիա:Գայ Ռիչիի ֆիլմեր Կատեգորիա:IMAX ֆիլմեր Կատեգորիա:Լոնդոնում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:2019 ֆիլմեր Կատեգորիա:Walt Disney Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:Արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան եռաչափ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մելոդրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ընտանեկան ֆիլմեր Կատեգորիա:3D ֆիլմեր Կատեգորիա:Մելոդրամաներ Կատեգորիա:Ամերիկյան մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆանտաստիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր կապիկների մասին Կատեգորիա:Ամերիկյան մարտաֆիլմեր Կատեգորիա:Կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Ուոլթ Դիսնեյ ստուդիայի մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր դևերի մասին Կատեգորիա:Ֆանտաստիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլիայում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռիմեյք ֆիլմեր Կատեգորիա:Դիսնեյյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Երաժշտական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների ռոմանտիկ դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր հասունացման տարիքի մասին Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:2010-ականների ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Ամերիկյան ռիմեյք ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոէպոպեաներ
Ալեքսանդր Մանտիցկի
Ալեքսանդր Մանտիցկի (Александр Викентьевич Мантыцкий, ), ռուս դիվանագետ։
Կենսագրություն
1984 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտը։ 1984 թվականից զբաղվում է դիվանագիտական գործունեությամբ։ Տիրապետում է հինդի և անգլերեն լեզուներին։
Անձնական կյանք
Ամուսնացած է, ունի երկու որդի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանի 2-րդ աստիճանի մեդալով պարգևատրվածներ
Ազատ քաղաք
Ազատ քաղաք, միջազգային պրակտիկայում ընդունված տերմին, որով նշվում են ինքնուրույն քաղաքական կազմավորումով տարբերվող և միջազգային հատուկ ռեժիմից օգտվող քաղաքները։
Պատմականորեն ազատ քաղաք հասկացությունը ծագել է միջին դարերում, Գերմանիայամ, երբ Համբուրգ, Բրեմեն, Ռեգենսբուրգ, Լյուբեկ, Մայնի Ֆրանկֆուրտ քաղաքները գերմանական ֆեոդալական իշխանություններից իրենց անկախ դրությունն ընդգծելու համար անվանվեցին ազատ կամ կայսերական քաղաքներ։ Վիեննայի կոնգրեսի (1814–15) որոշմամբ «ազատ, անկախ և լիովին չեզոք քաղաք» հայտարարվեց Կրակովը՝ շրջակա տերիտորիայով։ Վերսալյան հաշտության պայմանագրով (1919) ազատ քաղաքի ստատուս սահմանվեց Գդանսկի (Դանցիգ) համար, որը 1939-ին խախտեց Գերմանիան՝ օկուպացնելով քաղաքը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո Իտալիայի հետ հաշտության պայմանագրով նախատեսվում էր Տրիեստին տալ ազատ քաղաքի ստատուս, որը չիրագործվեց ԱՄՆ֊ի, Անգլիայի դիմադրության պատճառով։ Նման ստատուս գոյություն ուներ Տանժերում (1923—40, 1945—56), Սաարում (1919—35, 1945–55)։ ՄԱԿ֊ի Գլխավոր ասամբլեայի 1947-ի նոյեմբերի 29-ի բանաձևով նախատեսվում է համանման ռեժիմ հաստատել Երուսաղեմում։
Կատեգորիա:Գերմանիայի պատմություն Կատեգորիա:Հանզա Կատեգորիա:Սրբազան Հռոմեական կայսրություն Կատեգորիա:Քաղաքների մականուններ Կատեգորիա:Երկրի վարչական բաժանում Կատեգորիա:Միջազգային իրավունք Կատեգորիա:Տեղական կառավարում Կատեգորիա:Իրավունքի պատմություն
Ավերոն գավառի համայնքների ցանկ
Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Ավերոն գավառի 285 համայնքները հետևյալն են.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ավերոն գավառի բնակավայրեր
Սուրբ Ավգուստինի աբբայություն
Սուրբ Ավգուստինի աբբայությունը (St Augustine’s Abbey) բենեդիկտյան կիսաքանդ աբբայություն է Քենթերբերիում, Մեծ Բրիտանիայում։ Միջին դարերում աբբայությունը հանդես է եկել որպես Քենթի թագավորների մայր հիվանդանոց։ 1988 թվականից Սուրբ Ավգուստինի աբբայությունը համարվում է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության անդամ կառույց։
Հղումներ
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Միացյալ Թագավորությունում Կատեգորիա:Ռոմանական ճարտարապետություն
(2567) Էլբա
(2567) Էլբա (Elba), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1979 թվականի մայիսի 19-ին Օսկար Պիզարոյի և Գուիդո Պիզարոյի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,739995 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3578 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1222 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1656,62 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,21731 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 8,9° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1979 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Օսկար Պիզարոյի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Գուիդո Պիզարոյի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Տերնովկա (գյուղ, Բալակլավայի շրջան)
Տերնովկա (Тернівка, Şülü), գյուղ Ուկրաինայի Սևաստոպոլի Բալակլավայի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Շտեյնֆելդ։
2001 թվականի տվյալներով Տերնովկա գյուղում բնակվում էր 1 986 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սևաստոպոլի Բալակլավայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Մարիամ Մագդաղենացին քարայրում (նկար)
Նկարչի նկարած պատկերը նկարագրում է վաղ քրիստոնեական ապոկրիֆում նկարագրված Յակով Վորագինսկու «Ոսկե լեգենդից»մի դրվագ։ Խաչ բարձրացնելուց և խաչելությունից հետո Մարիամ Մագդաղենացին ճանապարհվում է քրիստոնեությունը տանելու Գալլիա՝ Մասսիլիա քաղաք  կամ Ռոնի գետաբերան՝ քաղաք Սենտ Մարի դը լա Մեր։ Մարիամ Մագդաղենացու երկրորդ կյանքն ըստ լեգենդի, անցել է այսպես. Նա հեռանում է անապատ և վարում ճգնավորի կյանք՝ վճարելով իր գործած մեղքերի համար։ Նրա հագուստը քայքայվում է, բայց մերկությունը ծածկում են երկար մազերը։ Իսկ տանջահար մարմինը ամեն գիշեր երկնքից իջած հրեշտակները դարմանում են։
Լեֆևրի այս աշխատանքը տիպիկ սալոնային մշակութի օրինակ է։ Էրմիտաժի թանգարանի արևմտաեվրոպական գեղարվեստի բաժնի գլխավոր գիտաշխատող, արվեստի պատմության դոկտոր Ա. Կոստենևիչը 19-րդ դարի 20-ականների սկզբին, ֆրանսիական արվեստի մասին իր զեկույցում, խոսելով սալոնային նկարչության մասին, նշում է.
Սալոնային մշակույթի հիմական խորագիրը միշտ էլ եղել են մերկ մարմիններ՝ առավելապես կանանց... հավերժահարսեր, բաքոսուհիներ, հարճեր, ստրկուհիներ, խաշնարածուհիներ, ինչ ասես այնտեղ չկար։ Օրինակ՝ Ժյուլ Լեֆևրի (1836—1912) «Մարիամ Մագդաղենացի» նկարը (1976), որն անկասկած, ամրապնդում է գեղանկարչության նրբագեղությունը ։
Նկարը ստեղծվել է 1876 թվականին և հենց նույն տարում ցուցադրվել է Փարիզում։ Ալեքսանդր Դյուման (որդի) այնտեղից ձեռք է բերում նկարը և համալրում իր հավաքածուն։ Նրա մահվանից հետո նկարն ուղարկվում է Սանկտ-Պետերբուրգ՝ ֆրանսիական նկարներիչների ցուցահանդեսին մասնակցելու։ Այնտեղ նկարը ձեռք է բերում կրճատ անուն՝ «Մագդաղենացին քարայրում »: 1896 թվականին Նիկոլայ Երկրորդ կայսրը նկարը գնում է թանգարանից 8400 ռուբլիով։ Ապա 1920 թվականին այն կրկին Էրմիտաժի է վերադարձվում ։ 1958 թվականին Էրմիտաժի կատալոգում նկարն անհայտ պատճառով վերանվավում է և կոչվում « Պառկած հավերժահարսը» ։ Այժմ ցուցադրվում է Գլխավոր շտաբի շենքի չորրորդ հարկում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Էրմիտաժի նկարներ Կատեգորիա:Մարիամ Մագդաղենացին գեղանկարչության մեջ Կատեգորիա:Մերկ կանանց պատկերով նկարներ
Մղամուճ
Մղամուճ, մզամուճ, մզամուրճ, սպիտակ ճագոմ, ճուշ (Víscum), մշտադալար թփենի, գնդաձև, կիսամակաբուծական թփերի ցեղից։ Ավելի վաղ, ըստ APG II դասակարգման համակարգի, մզամուրճի ցեղն պատկանում էր փոկածաղկազգիների ընտանիքին (Santalaceae)։ APG III դասակարգման համակարգի մզամուրճն պատկանում է մզամուրճենու ընտանիքին (Viscaceae)։
Մակաբուծում է բազմաթիվ բույսերի (ծառերի) վրա. բարդենու, թխկենու, ուռենու, կեղծակացիայի (կեղծլոբենու), ավելի սակավ՝ լորենու, թեղու, կեչու, բոխու, ալոճենու, սոճենու, եղևնու վրա և մի շարք այլ պտղատու ծառերի վրա։ Բնակություն է հաստատում ծառի գագաթին կամ նրա ճյուղերի վրա և աճ է տալիս կանաչ, շատ դեպքերում խիթ թփով։ Թռչունների համար ունի անասնակերի արժեք։ Սպիտակ ճագոմի պտուղներից կարելի է եփել սոսինձ ։
Ստուգաբանություն
Օմելա բառը հայտնաբերվում է մի քանի սլավոնական լեզուներում, սակայն նրա ծագումը պարզ չի։ Հայերենում կա մի քանի անվան տարբերակներ. մզամուրճ, մղամուճ, բուն սոսնձուկ, սպիտակ ճագոմ, ճագում, պանթումա կամ ճուշ։
Տեսակներ
Ցեղում կա ավելի քան 70 տեսակներ.
Նկարագրություն
Ճյուղերի երկարությունը 15-80 սմ է։ Տերևները հակադիր են կամ տերևափնջերով, նստադիր ամբողջական, հաստակեղև, ծաղիկները՝ միասեռ (բույսերը միատուն կամ երկտուն) մանր, կանաչավուն, դեղին կամ սպիտակավուն, մեծ մասամբ 3-ական՝ ցողունի խեչակներում (երկճեղքերում), հազվադեպ՝ միայնակ։ Տերևները մասնակցում են ֆոտոսինթեզում, չնայած որոշ տեսակների մոտ այն նվազագույնի է հասցված ։ Պտուղը՝ սպիտակ, դեղին, նարնջագույն կամ կարմիր, հաճախ միասերմ կեղծ հատապտուղ է։ Բույսը ծաղկում է մարտ-ապրիլ, իսկ պտուղները հասունանում են օգոստոս-սեպտեմբեր ամիսներին և մնում ճյուղերի վրա ամբողջ ձմռանը։ Սերմերը՝ առանց կեղևի, պատված են մածուցիկ, յորձային պտղամսով։ Ջուր և հանքային նյութերը մզամուրճը ստանում է հյուրընկալող բույսից, այն բույսից/ ծառից, ում վրա մակաբուծում է։ Ճագոմների մեծ մասը կարող է աճել մի քանի տարբեր տեսակի հյուրընկալող բույսերի վրա։ Ճագոմի տեսակները տարբերվում են նախընտրած հյուրընկալող բույսերի տեսակներից։
Տարածվածություն
Հայտնի է մոտ 70 տեսակ, հիմնականում մերձարևադարձային և արևադարձային Աֆրիկայում, արևադարձային Ասիայում, Հյուսիսային Ավստրալիա, նախկին ԽՍՀՄ-ում՝ 2 տեսակ. մզամուրճը ճերմակ՝ եվրոպական մասի միջին և հարավային գոտում և Կովկասում, մզամուրճը գունավորված՝ Հեռավոր Արևելքում։ Աճում է Ղրիմում, Բալթյան երկրներում, ինչպես նաև հայտնաբերվել է Պրիմորսկի կրայում,Կալինինգրադում և Լենինգրադի մարզում։ Կենտրոնական Ռուսաստանում բավական տարածված է հարավային Սևահող տարածքներում, սակավ Սևահող տարածքներում գրեթե բացակայում է ։ Կա ճերմակ մզամուրճի 3 ենթատեսակ, մեկը մակաբուծվում է լայնասաղարթ (տանձենի, խնձորենի, բարդի, թխկի և այլն), մյուսները՝ ասեղնատերև ծառերի (սոճի, եղևնի) վրա։ Հայաստանում մզամուրճը տարածված է Իջևանի, Մեղրու շրջանների անտառային գոտում, Հոկտեմբերյանի շրջանում, Երևանում։
Լատվիայի հյուսիսային սահմանի տարածքում անցնում է մզամուրճի արեալ։ Գտնվում է Լատվիայի պաշտպանության ներքո, ընդգրկված է այդ երկրի Կարմիր գրքում։
Տարածման եղանակ
Մզամուրճի տարածման մեջ ուրույն տեղն են զբաղեցնում թռչունները, հիմնականում կեռնեխները։ Հատապտուղները ուտելիս, նրանք կեղտոտվում են հատապտուղի կպչում զանգվածով՝ այսպես կոչված վիսցինով, որը պարունակում է մզամուրճի սերմերի մեջ, իրենց կտուցները։ Այնուհետև, ծառից ծառ թռչելով և կտուցը մաքրելով ճյուղերին, աղտոտում են դրանք վիսցինով, որոնց մեջ ճուշի սերմերն են։ Հետագայում այդ կպչուն զանգվածը(վիսցինը) չորանալով ճյուղի վրա, սոսսնձում է ճուշի սերմերը, ինչը օժանդակում է նրանց հաջող ծլմանը ու զարգացմանը։
Սկզբում ձգվում է նրա ենթաշաքիլային ծունկը, որն թեքվում է դեպի ճյուղ և հպվում է արմատի ծայրով նրա մակերեսին. այդ ժամանակ արմատի ծայրը ընդլայնվում է՝ դառնալով շրժանաձև, կցվում է ծառին։ Դրանից հետո, շրջանաձև դարձած արմատից դուռս է գալիս մի փոքր ձողաձև ընձյուղ (ծիլ), որը ծակում է ճյուղի կեղևը և կամբիումի միջից աճում է հասնելով մինչև բնափայտը։ Այդ ծիլը կատարում է գլխավոր կամ առաջնային ծծիչի դեր. նրա օգնությամբ մզամուրճը քաշում է բույսից ջուր և հանքային նյութեր։ Հենց որ ծիլը հասնում է բնափայտին, նրա արտաքին աճը դադարում է, սակայն բնափայտի աճի հետ զուգահեռ նա շարունակում է ձգվել երկարությամբ ագույցի (ներդրված) աճի օգնությամբ, որը կենտրոնացված է ծծիչի այն մասում, որն գտնվում է ճյուղի կամբիումում։ Ճյուղի բնափայտը դեն է նետում ծծիչը, այնպես որ արդյունքում այն ներդրված է լինում բնափայտի մեջ։ Այնուհետև, ըստ շերտերի քանաքից, որտեղ թափանցել է ծծիչը, կլինի դատել նրա տարիքը։
Գլխավոր ծծիչի հիմքից դեպի բոլոր ճյուղի կեղևի ուղղություններով, մեկնում են արմատանման, կանաչագույն այսպես ասած՝ ռիզոիդներ։ Դրանցից ռադիալ ուղղություններով մեկնում են դեպի բնափայտ ձողաձև ծլեր՝ եկրորդական ծծիչներ։ Վերջինները աճում են և շրջապատվում են բնափայտով ինչպես գլխավոր ծծիչը։ Նրանք հայտնվում են ռիզոիդների վերջույթների վրա մեկ տարվա ընթացքում մեկական։ Ձևավորելով մեկական ծծիչ, ռիզոիդները աճում են և ձևավորում են նոր ծծիչ և այսպես շարունակ։ Ռիզոիդների վրա երբեմն առաջանում են հավելյալ բողբոջներ, որոնք, աճելով, տալիս են սկիզբ մզամուրճի նոր շիվերին։ Այս շիվերը, ծակելով ճյուղի կեղևը, դուռս են գալիս։ Մզամուրճի ծծիչներով գերաճած բնափայտը, ձևավորում է ճյուղի վրա յուրահատուկ գերաճ, որն ներթափանցված է մակաբույծի բազմաթիվ անցքերով և ուղղիներով։
Բախտիդա
Բախտիդա կամ Էլ Համդանիա կամ Կարակոշ (بغديدا, ), քաղաք Իրաքի հյուսիսում, գտնվում է մուխավազների տարածքում։ Էլ-Համդանիա նահանգի վարչական կենտրոնն է։
Աշխարհագրական դիրքը
Քաղաքը գտնվում է նահանգապետարանի արևմտյան մասում՝ Տիգրիս և Մեծ Զաբ գետերի միջև, ծովի մակարդակից 273 մետր բարձրության վրա ։ Բախդիդան գտնվում է մոտ 14 կիլոմետր հարավ-արևելք (ESE) Մոսուլ ից՝ նահանգի վարչական կենտրոնից և 330 կիլոմետր հյուսիս-հյուսիս-արևմուտք երկրի մայրաքաղաքից՝ Բաղդադ ից։
Բնակչություն
Համաձայն ամենավերջին՝ 1965 թվականի Պաշտոնական մարդահամարի՝  բնակչությունը կազմում էր 7410 մարդ ։
Բնակչության թիվը ըստ տարիների։
Մղամուճ
Նշանակությունը և կիրառում
Մզամուրճի պտուղներից ստանում են «թռչնի սոսինձ» (մանր թռչուններ որսալու համար)։ Ճերմակ մզամուրճի մատղաշ տերևների թուրմը օգտագործվում է բուժման նպատակով՝ հիպերտոնիկ հիվանդության վաղ փուլերում։
Բախտիդա
Բնակչություն
Էթնիկական կազմի մեջ գերակշռում են ասորիները, դավանականում՝ քրիստոնյաները։
Իմոջին Քոկա
Նա իր գործունեության ընթացքում վեց անգամ առաջադրվել է «Էմմի» մրցանակի և մեկ անգամ հաղթել՝ 1951 թվականին։ Նա նաև հաղթել է «պիբադի» մրցույթում՝ 1954 թվականին, ստացել հատուկ մրցանակ՝ «American Comedy Awards» (1988 թ)։ 1988 թվականին Կոկան Հոլիվուդյան փառքի ծառուղում արժանացել է աստղի։ Նա նաև 1978 թվականին առաջադրվել է «Թոնի» մրցանակի ։
Բախտիդա
Պատմություն
Քաղաքը հայտնի է հին ժամանակներից և ենթադրաբար համապատասխանում է հնագույն ասորական Ռասին քաղաքին (Rasin) : Բնակչությունը, որը սկսել է քրիստոնեություն դավանել համեմատաբար վաղ, և ի սկզբանե հարել է Նեստորական ճյուղին սկսած 7-րդ դարից և մեծ մասամբ արդեն դավանել է Սիրիական Ուղղափառություն։ XI դարում երկրի հարավային շրջաններից քրիստոնյաները, որոնք ստիպված էին լքել իրենց տները չափազանց մեծ հարկերի պատճառով, սկսել են ժամանել քաղաք։ Հետագա XIII և XIV դար դարերում քաղաքը և նրա շրջակայքը գրոհել են  քրդեր ը և  մոնղոլներ ը, իսկ 1743 քաղաքը թալանվել է Նադիր շահ ի զորքերի կողմից ։ 1580-ին տեղի հոգևորականության որոշ ներկայացուցիչներ սկսել են կապեր հաստատել  հռոմեական կուրիայի հետ, իսկ 19-րդ դարում  սիրիական կաթոլիկները կազմում էին քաղաքային բնակչության զգալի մասը։ 2014 թվականի օգոստոսի սկզբին քաղաքը գրավել է  Իսլամական պետությունը ։
Մղամուճ
Բուժական նշանակություն
Բուժման նպատակով օգտագործում են բույսի տերևներն ու տերևակալված, մատղաշ ընձյուղները, որոնք մթերվում են ուշ աշնանը կամ ձմռանը, երբ սնող ծառի տերևաթափ լինելուց հետո լավ երևում է մղամուճը։ Բույսի եղանակերպ ճյուղերը կտրում են դանակով կամ պոկում ձեռքով։ Կոշտ մասերը դեն գցելուց հետո՝ դալար մասերը կտրատում են 15-20 սմ չափերով, չորացնում ջեռոցում կամ ստվերում՝ միջանցուկ քամու տակ։ Չոր հումքը, որն ունի տհաճ, դառը համ, պահում են արկղերի մեջ՝ թղթով փաթաթված ձևով։
Բախտիդա
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իրաքի քաղաքներ Կատեգորիա:Բնակավայրեր այբբենական կարգով
Մղամուճ
Բուժական նշանակություն
Մզամուրճի հիման վրա ստեղծվել են դեղամիջոցներ, որոնք օգտագործվում են անթրոպոսոփիկ բժշկության մեջ, այսպես կոչված քաղցկեղի օմելոթերապիա ։
Իմոջին Քոկա
Կոկան էական դեր է ունեցել կին-հումորիստների համար, և իր նախագծերը բացել է փառքի ճանապարհ այնպիսի հումորիստների համար, ինչպիսիք են՝ Քերոլ Բերնետը, Լիլի Թոմլինը, Վուպի Գոլդբերգ և Թրեյսի Ուլմանը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ
Մղամուճ
Բուժական նշանակություն
ԱՄՆ-ի սննդամթերքի որակի և դեղորայքային միջոցների վերահսկման կառավարությունը մղամուճը դասակարգել է որպես արգելված մթերքների շարքում, ոչ ենթակա վաճառքի։ Այս արգելքը ուժի մեջ է մինչև նրա անվտանգությունը չի ապացուցվել։ Մզամուրճի ներարկումը ԱՄՆ-ում թույլատրվում է միայն կլինիկական փորձարկումներում ։
Քիմիական կազմ
Տերևները պարունակում են վիսկոտոքսին, վիսցերին, վիսկոլ և այլ տեսակի ֆիզիոլոգիապես ակտիվ նյութեր, ինչպես նաև խոլին, ացետիլխոլին, գլիկոզիդներ, սապոնիններ, ինոզիտ, հիմքեր, ստերիոլ, օլեանոլաթթու, ուրսոլաթթու, թիրամին, յուղ, սպիրտներից՝ պինիտ, կվեբրախիտ, կեղևը՝ գլիկոզիդներ, ֆլավոններ, մոմ, պտուղները՝ կաուչուկ, ինոզիտ, C վիտամին, E վիտամին , կարոտին։
Այլ օգտակար հատկանիշներ
Մղամուճը վնասակար բույս է։ Այն զգալի վնաս է հասցնում անտառներին և այգիներին։ Պտուղներից ստացվող սոսինձը լավ միջոց է ճանճերի դեմ պայքարելու համար։
Կեղև
Կեղև (cortex) (բույսերի), ցողունների և արմատների ծայրամասային, կամբիումից դուրս գտնվող մաս. կազմված է տարբեր կառուցվածքով ու ծագումով հյուսվածքներից։ Ըստ ծագման տարբերում են առաջնային և երկրորդային կեղևներ։ Առաջնային կեղևը ձևավորվում է աճման կոնում, մերիսթեմայի արտաքին շերտից, առաջնային ծածկող հյուսվածքի (ցողուններում՝ Էպիդերմիսի, արմատներում՝ էպիբչեմի) և կենտրոնական գլանի միջև։ Ըստ բնույթի կեղևի մակերեսը լինում է՝
Կառուցվածք
Տարբերում են առաջնային և երկրորդային կեղևներ։ Առաջնային կեղևը սովորաբար կազմված է պարեն քիմից և լավ զարգացած է բոլոր բույսերի արմատներում, իսկ երկշաքիլավոր և մերկասերմ բույսերում՝ նաև արմատապտուղներում ու ցողուններում։ Երկշաքիլ բույսերի ցողունում առաջնային կեղևի արտաքին մասը մեծ մասամբ կոլենքիմն է, միաշաքիլների արմատում՝ էքսոդերմը։ Առաջնային կեղևի ներքին շերտը՝ էնդոդերմը, կպած է կենտրոնական գլանին։ Երկրորդային կեղևը (երկրորդային ֆլոեմա կամ լուբ) գոյանում է կամբիումից, կազմված է մաղանման խողովակներից, ուղեկցող բջիջներից, լուբային պարենքիմից, մեխանիկական թելիկներից և ծառայում է ֆոտոսինթեզից առաջացող նյութերը բույսի տերևներից դեպի տարբեր մասերը փոխադրելու համար։ Երկրորդային կեղևը 1-2 տարի գործում է որպես փոխադրող հյուսվածք, ապա խորը շերտերում խցան առաջանալու հետևանքով կեղևի բջիջները մահանում են և վերածվում կճեպի։ Վերջինս մտնում է բազմամյա ծառերի կեղևի բաղադրության մեջ և ծառայում բնափայտը քիմիական և մեխանիկական ազդեցությունից պաշտպանելու համար։ Բացարձակ չոր կեղևը հիմնականում բաղկացած է լիգնինից (27-33%), թաղանթանյութից (16-23%), 14-30% էքստրակտիվ նյութերից են։
Մղամուճ
Նշանները և սնահավատություններ
Շատ ազգերի մոտ մզամուրճի հետ կապված կա բազմաթիվ համոզմունքներ, նշաններ և սնահավատություններ։ Անտիկ ժամանակից մզամուրճը խորհրդանշում էր կյանքը և հանդիսանում էր պաշտպանիչ թալիսման։ Հռոմիացինները հավատում էին, որ մզամուրճը նպաստում էր հղիությանը, երբ կինը այն կրում էր իր հետ։ Դրուիդները, կարծելով, որ մզամուրճի հատկությունները մոգական են, կտրում էին նրան ոսկե մանգաղով աստղագիտական հաշվարկված ժամանակում, ճիշտ ծառի վրայից, համախմբված մարդկանցով, որոնք անցել են մաքրման ընթացակարգը և կատարել են ծիսական պարեր։ Վերածննդի հայտնի բժիշկ և ալքիմիկոս Պարացելսը հավաքում էր մզամուրճը, որը աճաց էր լինում կախված մարդկանց գանգերի վրա։
Կեղև
Քիմիական կազմ
Չոր կեղևի մոտավոր բաղադրությունը.
Տնտեսական արժեք և կիրառում
Կենցաղում կեղևը սովորաբար անվանում են ցողունից և արմատից հեշտությամբ անջատվող արտաքին մասը։ Երիտասարդ ծառերի կեղևի մակերևույթը հարթ է, ծերացման ընթացքում նրա վրա ճեղքեր են գոյանում։ Ըստ մակերեույթի բնույթի տարբերում են ակոսավոր, թեփուկավոր, թելանման, գորտնուկանման կեղևներ։ Կեղևի գործնական արժեքը բազմազան է։ Խցանակաղնու, թավշածառի խցանաշերտից ստանում են խցան և ջերմամեկուսիչ նյութեր, կաղնու, ուռենու, եղևնու կեղևից՝ կաշվի արտադրության մեջ օգտագործվող դաբաղանյութեր, քինածառի կեղևից պատրաս տում են դեղանյութեր։ Այգեգործությունում որպես ցանքածածկ ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Բույսերի մորֆոլոգիա
Մղամուճ
Նշանները և սնահավատություններ
Սկանդինավիայում մզամուրճը խորհրդանշում էր խաղաղություն։ Նրանով զարդարում էին դրսից տները, ի նշան ապաստանի։ Եթե թշնամինները պատահական հանդիպում էին իրար ծառի տակ, որի վրա աճել էր մզամուրճը, ապա նրանք պարտավոր էին լինում զենքերը վայր գցել և այդ օրը չմարտնչեին։ Ավելի ուշ, այդ սովորությունը արտացոլվեց արևմտյան Սուրբ Ծննդյան ավանդույթներում, երբ համարվում էր, որ երկու հոգի անցնելիս մզամուրճի ճյուղի տակով պետք է համբույրվեին։
Սակայն, մյուս կողմից, ըստ հնագույն գերմանացիների հեթանոսական լեգենդների, հենց մզամուրճի ճյուղով էր դավաճանական Լոկին սպանել Բալդուրին՝ գարնան և լույսի աստվածին ։ Անգլիայում մզամուրճն էտ հանդիսանում հիմնական Սուրբ Ծննդյան զարդարանք, մինչև տոնածառի տարածմանը XIX19-րդ դար երկրորդ կեսին։ Անգլիական սովորությունը Սուրբ Ծննդին համբուրվել մզամուրճի ճյուղի տակ, թերևս համարվում է հնագույն հռոմեական սատուրնալիների արձագանք ձմեռային արևադարձի օր. այդ օրը կարելի էր համբուրել նույնիսկ օտար մարդկանց։
Մզամուրճը նաև համարվում էր կայծակի բույս, ուստի նրա ներկայությունը տան մեջ նշանակում էր պաշտպանություն ամպրոպից և կայծակից, ինչպես նաև կախարդներից և չար հոգիներից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Փոկածաղկազգիներ
Հայաստանի Բարձրագույն խումբ 2014-15 (ֆուտբոլ)
Հայաստանի 23-րդ առաջնությունը։ Մասնակցում է 8 ակումբ։ Չեմպիոնական տիտղոսը պաշտպանում է «Բանանց ՖԱ-ն»։
Երկրորդ կես
Բարձրագույն խումբ 2014-2015 Կատեգորիա:2014 ֆուտբոլում
Բարդովկա
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 393 մարդ։
Չոխ (Սղերդի գավառ)
Չոխ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սղերդի գավառում ։ Գտնվում էր Արևելյան Տիգրիս գետի ձախ վտակներից մեկի հովտում, Սղերդ քաղաքից 12 կմ հարավ-արևելք։
Բնակավայրից հարավ կային անտառներ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Աստերոիդների ցանկ (304901-305000)
Աստերոիդների ցանկ (304801-304900) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (305001-305100)
Վինամ
Վինամ (Winam Gulf, Կավիրոնդո, ), ծովածոց Քենիայում, Արևելյան Աֆրիկայում գտնվող Վիկտորիա լճի հյուսիս-արևելյան մասում։ Գտնվում է Նյանզա նահանգի տարածքում։ Վիկտորիա լճին միացված է Ռուսինգա նեղ նեղուցով, որի լայնությունը 5 կմ է։ Ծովածոցը բաժանում է Ռուսինգա կղզին մայրցամաքից։ Ծովածոցի հյուսիս-արևելյան ափին գտնվում է Կիսումու նավահանգիստը, որը քենիական քաղաքներից մեծությամբ երրորդն է։ Ծովածոցի լայնությունը 25 կմ է, իսկ երկարությունը` 64 կմ։ Ծովածոցի մաս են կազմում բազմաթիվ ծովախորշեր, որոնցից են Նյակաչ Nyakach Bay ծովախորշը, որտեղ թափվում է Նյանդո գետը (Nyando River), Ռուրի (Ruri Bay) և Լամբվե ծովախորշերը։ Ծովածոցի ափին գտնվում են Կենդու Բեյը` Կենդու ծովախորշում, Հոմա-Բեյը` Հոմա ծովախորշում, Ասեմբոն` Ասեմբո ծովախորշում ։
Ծովածոցում են գտնվում խոշոր կղզիներ Ռուսինգան, Մաբոկոն և Նդերեն և շատ այլ փոքր կղզիներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հնդկական օվկիանոսի ծոցեր
Միք Աբրահամս
Կարիերա
1968 թվականին Աբրահամսը Jethro Tull խմբի հետ ձայանգրել է «This Was» ալբոմը։ Այդ ալբոմի թողարկումից կարճ ժամանակ անց Միքը ստիպված էր լքել խումբը՝ հաշվի առնելով խմբի և երաժշտական ուղղության շուրջ իր և Յան Անդերսոնի միջև եղեծ կոնֆլիկտները ։ Աբրահամսն ուզում էր շարժվել բլյուզ-ռոքի ուղղությամբ, մինչդեռ Անդերսոնը ցանկանում էր խմբի հնչեղության մեջ մտցնել ջազի և ֆոլկի տարրեր։ Սկզբում Միքին փոխարինել է Թոնի Այոմին, սակայն վերջինս Jethro Tull խմբից հեռացել էր արդեն մի քանի շաբաթ անց, շուտով նրան է փոխարինել է Մարտին Բարը, որը արդյունքում նվագել է մինչև 2014 թվականի խմբի կազմալուծումը։
Խմբից հեռանալուց հետո Աբրահամսը հիմնել է Blodwyn Pig խումբը և ձայնագրել «Ahead Rings Out» և «Getting to This» երկու ալբոմները։ Խումբը կազմալուծվել է 1970 թվականին։ Այնուհետև Աբրահամսը հավաքել է Mick Abrahams Band խումբը, որի կազմում ընդգրկվել են Blodwyn Pig-ի որոշ երաժիշտներ, որի անվան տակ թողարկել են մի շարք ալբոմներ։ Նա աշխատել է որպես վարորդ, փրկարար և ֆինանսական խորհրդատու, ինչպես նաև ժամանակ առ ժամանակ համերգներ է տվել Բերդֆոշիրի Դանսթեբլ քաղաքում ։
1990-ական թվականների վերջին Աբրահամսը երկրպագուների շրջանում բազմաթիվ վեճեր է առաջացրել այն պատճառով, որ ստեղծել Է This Was խումբը, որն իր մեջ ներառում էր Jethro Tull-ի օրիգինալ կազմի մասնակիցներին (բացի Յեն Անդերսոնից) և Jethro Tull խմբի ամբողջ երգացանկը, որը գրվել է այդ ժամանակաշրջանում։ Tull-ի երկրպագուներն այդ գաղափարին հավանություն չեն տվել, բայց Անդերսոնը, հավանաբար, խիստ նեղացած չի եղել, քանի որ վերջին տարիներին Աբրահամսն ու Յենը հաճախ են հանդես եկել միմյանց մոտ հրավիրված երաժիշտներով։ Նա նաև տարիներ շարունակ մասնակցել է Jethro Tull-ի տարբեր վերամիավորումներին և հանդես է եկել տարբեր համերգային նախագծերով։
Նրա պաշտոնական կայքում զետեղված տեղեկությունների համաձայն՝ 2009 թվականի նոյեմբերին Միքը սրտի կաթված է ստացել և պետք է արագ ապաքինվեր։ 2010 թվականի ապրիլին պաշտոնական կայքը հաղորդել էր, որ նա ունեցել է Մենյերի հիվանդություն, որը մեկ տարով հետաձգել էր նրա վերադարձը երաժշտական ինդուստրիա։ 2013 թվականի դեկտեմբերին նա հայտարարել էր, որ դեռ տառապում է առողջական խնդիրներով, սակայն, չնայած այդ ամենին, նա հույս ունի 2014 թվականին թողարկել իր անհատական ալբոմը։
2015 թվականին երաժիշտը ազդարարել է իր նոր «Revived! »ալբոմը։ Որպես հյուր ալբոմում աչքի է ընկել Մարտին Բարը, որը ժամանակին Jethro Tull-ում փոխարինել էր Միքին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռոք երաժիշտներ Կատեգորիա:Անգլիացի կիթառահարներ Կատեգորիա:Բրիտանացի երաժիշտներ Կատեգորիա:Կիթառահարներ Կատեգորիա:Բլյուզ երաժիշտներ Կատեգորիա:Երաժիշտներ այբբենական կարգով
Տարի
Տարին ժամանակի միավոր է, որը համապատասխանում է Երկիր մոլորակի առանցքի մեկ պտույտի տևողությանը Արեգակի շուրջ։ Աստղագիտության մեջ այն համապատասխանում է Երկիր մոլորակի սիդերիկ պարբերությանը։
Օրացուցային տարի
Օրացուցային տարին ցույց է տալիս օրերի քանակը, որի ընթացքում Երկիրը մի ամբողջ շրջան է պտտվում Արեգակի շուրջ։ Գրիգորյան օրացույցով օրացուցային տարին բաժանվում է 12 ամիսների և ընդգրկում է ոչ նահանջ տարիներին 365 օր, իսկ նահանջ տարիներին՝ 366 օր։
Քանի որ Երկիր մոլորակի պտույտը Արեգակի շուրջ անընդմեջ և անհամաչափ դանդաղում է, աստղագիտական դիտարկումներին համաձայն որոշ տարիներին տարվա տևողությունը երկարացվում է կոորդինացիոն վայրկյանով։
Աստղագիտության մեջ տարվա սկզբի համարժեք չկա։ Գրիգորյան օրացույցով տարին սկսում է հունվարի մեկին։ Այլ օրացույցներում որպես տարվա սկիզբ հաճախ ընտրվել է գարնանային գիշերահավասարի օրը։  Իսկ ըստ հին հայկական օրացույցի՝ տարին սկսվում էր Նավասարդ ամսվա1-ին (համապատասխանում է օգոստոսի 11-ին)։
Տարվա եղանակներ
Երկրի առանցի թեքությունը տարվա ընթացքում ստեղծում է եղանակները, ինչի արդյունքում փոխվում են նաև ցերեկվա և գիշերվա տևողություները։
Տարին ընդունված է բաժանել չորս տարվա եղանակների, որոնք կոչվում են գարուն, ամառ, աշուն և ձմեռ։ Աստղագիտորեն տարվա եղանակներն իրարից բաժանվում են գիշերահավասարի և առավել երկար լուսային օրվա և գիշերվա օրերին։ Օրացույցով տարվա եղանակների բաժանումը կատարվում է ամիսների 1-ին օրով։
Հետխորհրդային երկրներում հիմնականում գործածվում է օրացուցային եղանակի սահմանումը։ Իսկ եվրոպական երկրներում՝ հիմնականում աստղագիտական տարվա սահմանումը։  Այսինքն՝  գարուն ասելով եվրոպացին հավանաբար նկատի կունենա մարտի 21-ից մինչև հունիսի 21-ը ընկած ժամանակահատվածը, իսկ ռուսը՝ մարտի 1-ից մայիսի 31-ը։
Ուսումնական տարի
Կրթության ոլորտում հաճախ օգտագործվում է ուսումնական տարվա գաղափարը։
Ֆինանսական տարի
Որոշ երկրներում հաշվապահության մեջ օգտագործվում է ֆինանսական տարվա գաղափարը։ Այն թույլ է տալիս ձեռնարկություններին ընտրել տարեկան հաշվետվություն կազմելու և ներկայացնելու համար այլ սկզբի ժամկետ ընտրել։
Կատեգորիա:Ժամանակի չափման միավորներ Կատեգորիա:Օրացույց Կատեգորիա:Տարեթվեր
Մարինե Զաքարյան
Մարինե Զաքարյան, հայ ռեժիսոր, սցենարիստ։
Կինոռեժիսոր, սցենարիստ, պրոդյուսեր Հովհաննես Գալստյանի կինն է։
Կենսագրություն
Ավարտել է Երևանի Պետական մանկավարժական ինստիտուտի կուլտուրայի ֆակուլտետի ռեժիսուրայի բաժինը։ Կինոյում առաջին փորձը եղել է դերակատարումը ռեժիսոր Հովհաննես Գալստյանի «Ես համարձակվում եմ մտաբերել» կուրսային աշխատանքում (1993)։ 1999-2003 թվականներին աշխատել է «Մասնավոր հայացք» ստուդիայում՝ որպես սցենարիստ, անկախ ֆիլմարտադրողների ֆիլմերի «Մասնավոր հայացք» ՄԿՓ-ի արտաքին կապերի պատասխանատու։ 2000-2003 թվականներին մասնակցել է ՅՈՒՆԻՍԵՖի, «Մասնավոր հայացքի» և ՀՀ կառավարության կողմից թողարկված «Մեր փոքրիկը մեծանում է» հեռուստատեսային հաղորդաշարի ստեղծմանը՝ որպես համահեղինակ և վարող։ 2005 թվականից Parallels Film կինոընկերությունում աշխատում է որպես սցենարիստ և ռեժիսոր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ռեժիսորներ Կատեգորիա:ՀՊՄՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ սցենարիստներ
Իննի Ռոթ
Իննի Ռոթ (Rott am Inn), կոմունա Գերմանիայում՝ Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Վերին Բավարիայի վարչական կենտրոնին։ Մտնում է Ռոզենհայմ շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 3690 մարդ (դեկտեմբերի 31, 2010 թվական) ։ Զբաղեցնում է 19,57կմ² մակերես տարածք։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 3 75 116։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի բնակավայրեր
Լույսի աղտոտում
Լույսի աղտոտումը, գիշերային միջավայրում մարդածին և արհեստական լույսի առկայությունն է։ Այն առաջանում է լույսի ավելորդ և աննպատակ օգտագործման արդյունքում, սակայն անգամ խնամքով օգտագործված լույսը հիմնովին փոխում է բնական պայմանները։ Որպես ուրբանիզացիայի հիմնական կողմնակի ազդեցություն, այն վտանգում է առողջությունը, խաթարում էկոհամակարգերը և փչացնում գեղագիտական միջավայրը։
Սահմանումներ
Լույսի աղտոտումը արհեստական լույսի առկայությունն է մթության պայմաններում   ։ Լույսի աղտոտումը գիշերային երկնքում մրցում է աստղի լույսի հետ, խոչընդոտ է հանդիսանում աստղագիտական աստղադիտարանների համար և ինչպես աղտոտման ցանկացած այլ տարբերակ, խաթարում է էկոհամակարգերը և ունի անբարենպաստ ազդեցություն առողջության համար  ։
Լույսի աղտոտումը արդյունաբերական քաղաքակրթության կողմնակի ազդեցությունն է։ Դրա աղբյուրներն են շենքերի արտաքին և ներքին լուսավորությունը, գովազդները, արտաքին տարածքների լուսավորությունը (օրինակ՝ ավտոկայանատեղեր), գրասենյակները, գործարանները, փողոցային լույսերը և լուսավորված մարզական կառույցները։ Այն առավել տարածված է Հյուսիսային Ամերիկայի, Եվրոպայի և Ճապոնիայի խիստ արդյունաբերական խիտ բնակեցված տարածքներում, Միջին Արևելքի և Հյուսիսային Աֆրիկայի խոշոր քաղաքներում, ինչպիսիք են Թեհրանը և Կահիրեն, սակայն նույնիսկ համեմատաբար փոքր քանակությամբ լույսը կարող է խնդիրներ ստեղծել։ Լույսի աղտոտման վնասակար հետևանքների մասին իրազեկումը սկսվել է 19-րդ դարի երկրորդ կեսից, բայց դրա ազդեցությունը վերացնելու ջանքերը սկսվել են միայն 1950-ականներին ։ 1980-ականներին ստեղծվեց մութ-երկնքի համաշխարհային շարժումը`«Dark-Sky» միջազգային ասոցիացիայի (IDA) հիմնադրմամբ։ Այժմ այսպիսի կրթական և պաշտպանական կազմակերպություններ կան աշխարհի շատ երկրներում։
Ազդեցություններ
Լույսի աղտոտման դեմ պայքարի համար իշխանությունները տարատեսակ միջոցներ են ձեռնարկում՝ կախված ներգրավված հասարակության շահերից, համոզմունքներից և հասկացողություններից։
Տեսակներ
Լույսի աղտոտումը պայմանավորված է արհեստական լույսի անարդյունավետ կամ անտեղի օգտագործմամբ։ Լույսի աղտոտման հատուկ տեսակներն են՝  լույսի խախտումը, գերլուսավորումը, ցոլքը, լուսային խառնաշփոթը և երկնքի լուսավորումը։ Ցանկացած վնասակար լույսի աղբյուր հաճախ պատկանում է այս տեսակներից մի քանիսին։
Լույսի խախտում
Լույսի խախտումը տեղի է ունենում, երբ անցանկալի լույսը մուտք է գործում մեկ այլ անձի սեփականություն, օրինակ երբ այն ընկնում է հարևանի ցանկապատի վրա։ Լույսի խախտման ընդհանուր խնդիրն առաջանում է այն ժամանակ, երբ ուժեղ լույսը դրսից մուտք է գործում ուրիշի սեփականություն՝ առաջացնելով խնդիրներ,օրինակ՝ քնազրկություն։ ԱՄՆ-ի մի շարք քաղաքներ մշակել են արտաքին լուսավորության ստանդարտներ` իրենց քաղաքացիների իրավունքները լույսի խախտումից պաշտպանելու համար։ Նրանց աջակցելու համար «Dark-Sky» միջազգային ասոցիացիան մշակել է լուսավորության օրինակելի կարգերի շարք ։
«Dark-Sky» ասոցիացիան ստեղծվեց երկինք բարձրացող լույսը կրճատելու համար, ինչը նվազեցնում է աստղերի տեսանելիությունը։ Դա կաող լինել ցանկացած լույս, որն արձակվում է ավելի քան 90° նադիրից բարձր։ Սահմանափակելով լույսը 90 ° աստիճանի վրա՝ նրանք նաև նվազեցրել են լույսի ելքը՝ 80–90° աստիճանների միջակայքում, ինչը ստեղծում է լույսի խախտման խնդիրների մեծ մասը։
ԱՄՆ-ի դաշնային գործակալությունները կարող են նաև կիրառել չափանիշեր և զբաղվել բողոքներով՝ իրենց իրավասության շրջանակներում։ Օրինակ՝ FAA- ի նվազագույն լուսավորության պահանջները գերազանցող հաղորդակցման աշտարակներից արձակվող սպիտակ ստրոբ լույսի խախտման դեպքում, Դաշնային հաղորդակցության հանձնաժողովը ունի «Antenna Structure Registration» տվյալների բազա, որը քաղաքացիները կարող են օգտագործել կանոնազանց կառույցները հայտնաբերելու համար։ ԱՄՆ Կանաչ շենքերի խորհուրդը (USGBC) նաև ներդրել է  վարկ` լույսի խախտման և երկնքի լուսավորման քանակը նվազեցնելու համար` իրենց շրջակա միջավայրին չվնասող շենքի չափանիշներում, որը կոչվում է LEED:
Վոլտ (չափման միավոր)
Վոլտ (հայերեն նշանակումը՝ Վ; միջազգային՝ V), միավորների միջազգային համակարգում էլեկտրական պոտենցիալի, պոտենցիալների տարբերության, էլեկտրական լարման և էլեկտրաշարժիչ ուժի չափման միավոր։
Լույսի աղտոտում
Լույսի խախտում
Լույսի խախտումը կարող է կրճատվել լուսային արմատուրաների միջոցով, որոնք սահմանափակում են ավելի քան 80 ° աստիճանում արտանետվող լույսի քանակը նադիրից բարձր։ IESNA- ի սահմանումներն են՝ ամբողջական անջատում (0%), անջատում (10%) և մասնակի անջատում (20%)։ Այս սահմանումները ներառում են նաև 90 °աստիճանից բարձր արտանետվող լույսի սահմանափակումներ` երկնքի լուսավորումը նվազեցնելու համար։
Գերլուսավորում
Գերլուսավորումը լույսի չափազանց շատ օգտագործումն է։ Մասնավորապես, Միացյալ Նահանգներում (ԱՄՆ) գերլուսավորումը պատասխանատու է օրական մոտավորապես երկու միլիոն բարել նավթ վատնված էներգիայի համար։ Սա հիմնված է ԱՄՆ-ում օրական 18,8 միլիոն բարել համարժեք (2,990,000 մ³ / օր) նավթի սպառման վրա :Հետագայում  ԱՄՆ էներգետիկայի նախարարության (DOE) նույն աղբյուրում նշվում է, որ ամբողջ առաջնային էներգիայի ավելի քան 30% -ը սպառվում է առևտրային, արդյունաբերական և բնակելի հատվածների կողմից։ Գոյություն ունեցող շենքերի էներգիայի հաշվառումը  ցույց է տալիս, որ բնակելի, առևտրային, հասարակական և արդյունաբերական լուսավորության բաղադրիչը սպառում է այդ տարածքների օգտագործման մոտավորապես 20-40% -ը, որոնք փոփոխական են ըստ տարածաշրջանի և հողօգտագործման ։ Այսպիսով, լուսավորության էներգիան կազմում է օրական մոտ չորս կամ հինգ միլիոն բարել նավթ (համարժեք)։ Էներգետիկ հաշվառման տվյալները կրկին ցույց են տալիս, որ լուսավորության մեջ սպառված էներգիայի մոտ 30-60% -ը ավելորդ է։
Ըստ DOE-ի այլընտրանքային հաշվարկը սկսվում է այն պահին, երբ շենքի առևտրային լուսավորությունը սպառում է ավելի քան 81,68 տերավատտ (1999 թ. տվյալներ) էլեկտրաէներգիա ։ Այսպիսով, միայն առևտրային լուսավորությունը սպառում է օրական մոտ չորսից-հինգ միլիոն բարել (համարժեք) նավթ, որը համապատասխանում է վերը նշված այլընտրանքային հիմնավորմանը՝ ԱՄՆ լուսավորության էներգիայի սպառումը գնահատելու համար։ Նույնիսկ զարգացած երկրների միջև լույսի օգտագործման օրինաչափություններում մեծ տարբերություններ կան։ Ամերիկյան քաղաքները մեկ անձի հաշվով երեքից-հինգ անգամ ավելի շատ լույս են արձակում տիեզերք՝ քան գերմանական քաղաքները ։
Վոլտ (չափման միավոր)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Չափման միավորներ Կատեգորիա:Միավորների միջազգային համակարգ
Լույսի աղտոտում
Գերլուսավորում
Գերլուսավորումը բխում է մի քանի գործոններից.
Այս հարցերի մեծ մասը կարելի է հեշտությամբ շտկել մատչելի, էժան տեխնոլոգիայով և սեփականատիրոջ/ վարձակալի իրազեկությամբ, որոնք խոչընդոտներ են ստեղծում այս հարցերի արագ շտկման գործում։ Արդյունաբերական երկրներում կարևոր է հասարակության իրազեկվածության բարելավումը, որպեսզի մարդիկ գիտակցեն գերլուսավորումը նվազեցնելու առավելությունը։
Որոշ դեպքերում գերլուսավորման տեխնիկան կարող է անհրաժեշտ լինել։ Օրինակ, անուղղակի լուսավորությունը հաճախ օգտագործվում է «ավելի մեղմ» տեսք ստանալու համար, քանի որ կոշտ ուղղակի լուսավորությունը, ընդհանուր առմամբ, ավելի քիչ ցանկալի է համարվում որոշակի մակերեսների, օրինակ` մաշկի համար։ Անուղղակի լուսավորության մեթոդը ընկալվում է որպես ավելի հարմարավետ՝ բարերի, ռեստորանների և բնակավայրերի համար։ Հնարավոր է նաև արգելափակել ուղղակի լուսավորության ազդեցությունը` ավելացնելով փափկեցնող ֆիլտրեր կամ այլ լուծումներ, չնայած այդ դեպքում ուժգնությունը կթուլանա։
Ցոլք
Ըստ Մասաչուսեթսի բժշկական կազմակերպության նախագահ Մարիո Մոտայի՝ «... վատ լուսավորությունից առաջացած ցոլքը առողջության համար վտանգ է ներկայացնում, հատկապես՝ մեծ տարիքում։ Ցոլքը առաջացնում է ցայտունության կորուստ և վարելու համար վտանգավոր պայմաններ է ստեղծում» ։Իրականում ճանապարհների շուրջ պայծառ և (կամ) վատ պաշտպանված լույսերը կարող են մասամբ կուրացնել վարորդներին կամ հետիոտներին և հանգեցնել վթարների։
Լուսային խառնաշփոթ
Լուսային խառնաշփոթը բնութագրում է լույսերի ավելորդ խմբավորումներին։ Լույսերի խմբավորումները կարող են առաջացնել շփոթություն, շեղել արգելքներից(ներառյալ այն, ինչը պետք է լուսավորել), հանգեցնել դժբախտ պատահարների։ Լուսային խառնաշփոթը հատկապես նկատելի է այն ճանապարհներին, որտեղ փողոցային լույսերը վատ են նախագծված, կամ որտեղ պայծառ լուսավորված գովազդները շրջապատում են ճանապարհահատվածները։
Արբանյակներ
Լույսի աղտոտման այլ աղբյուր են համարվում արհեստական արբանյակները։ «OneWeb»-ի և «Starlink»-ի նման արբանյակային համաստեղությունների քանակի ապագա աճի պատճառով, հատկապես աստղագիտական համայնքը, (օրինակ  IAU- ն) մտահոգված է որ լույսի աղտոտումը զգալիորեն կմեծանա ։
Չափումներ և գլոբալ ազդեցություններ
Համաշխարհային մասշտաբով երկնքի լուսավորման ազդեցության չափումը բարդ ընթացակարգ է։ Բնական մթնոլորտը ամբողջովին մութ չէ, նույնիսկ  երկրային լույսի աղբյուրների և Լուսնի լուսավորության բացակայության պայմաններում։ Դա պայմանավորված է երկու հիմնական աղբյուրներով՝ օդային փայլով և ցրված լույսով։
Երբ իոնները բախվում են էլեկտրապես չեզոք մասնիկների հետ, դրանք վերամիավորվում են և գործընթացում ֆոտոններ արձակում՝ առաջացնելով օդային փայլ։ Իոնացման աստիճանը բավականաչափ մեծ է, որպեսզի առաջացնի ճառագայթման շարունակական արտանետումներ՝ նույնիսկ երբ վերին մթնոլորտը գտնվում է Երկրի ստվերում։ Մթնոլորտում ավելի ցածր N2- ի և O2- ի իոնացման ներուժից բարձր էներգիա ունեցող բոլոր արևային ֆոտոններն կլանվում են բարձրագույն շերտերի կողմից և այդպիսով ոչ մի զգալի իոնացում տեղի չի ունենում։
Լույսի արտանետումից բացի, երկինքը ցրում է նաև մուտք գործող լույսը, առաջին հերթին հեռավոր աստղերից և Ծիր Կաթինից, ինչպես նաև կենդանակերպի և արևի լույսից, որն արտացոլվում և հետ է մղվում միջմոլորակային փոշու մասնիկներից։
Օդային փայլի և կենդանակերպի լույսի քանակը բավականին փոփոխական է (կախված է, ի թիվս այլ բաների, արևի բծերի ակտիվությունից և Արեգակնային ցիկլից), բայց հաշվի առնելով օպտիմալ պայմանները, հնարավոր ամենախավար երկինքը ունենում է պայծառության մոտ 22 բալ / քառակուսի աղեղ վայրկյանում։ Լիալուսնի առկայության դեպքում երկնքի պայծառությունն աճում է մինչև 18 բալ / քառակուսի` կախված տարածքի մթնոլորտային թափանցիկությունից,որը 40 անգամ պայծառ է, քան մութ երկինքը։
Երկնքի լուսավորության ճշգրտությունը չափելու համար Երկրի արբանյակային պատկերները գիշերային ժամերին օգտագործվում են որպես լույսի աղբյուրների քանակի և ուժգնության ուղղակի ներանցում։ Դրանք օդի մոլեկուլների և աէրոզոլների շնորհիվ վերածվում են ցրման ֆիզիկական մոդելի՝ երկնքի ընդհանուր պայծառությունը հաշվարկելու համար ։ Ամբողջ աշխարհի համար պատրաստվել են քարտեզներ, որոնք ցույց են տալիս երկնքի պայծառությունը ։
Մադրիդը շրջապատող տարածքի զննումից պարզվում է, որ լույսի աղտոտման հետևանքները, որոնք առաջացել են մեկ խոշոր համայնքից, կարող են զգացվել կենտրոնից 100 կմ հեռավորության վրա ։ Ակնհայտ են դառնում նաև լույսի աղտոտման գլոբալ ազդեցությունները։ Հարավային Անգլիայից, Նիդերլանդներից, Բելգիայից, Արևմտյան Գերմանիայից և Հյուսիսային Ֆրանսիայից կազմված ամբողջ տարածքի երկնքի պայծառությունը նորմայից առնվազն երկուսից-չորս անգամ ավել է։ Մայրցամաքային Եվրոպայի միակ վայրերը, որտեղ երկինքը կարող է հասնել իր բնական խավարին, գտնվում են Հյուսիսային Սկանդինավիայում և մայրցամաքից հեռու գտնվող կղզիներում։
Հյուսիսային Ամերիկայում իրավիճակը համեմատելի է։ Սկսած Կանադայի ծովային նահանգներից մինչև Ամերիկայի հարավ-արևմուտք կա լույսի աղտոտման զգալի խնդիր։ «Dark-Sky» միջազգային ասոցիացիան աշխատում է նախորոշել այնպիսի տարածքները, որոնք ունեն բարձրորակ գիշերային երկինք։ Այս տարածքներին աջակցում են համայնքները և կազմակերպությունները, որոնք  լույսի աղտոտման նվազեցման կողմնակիցներ են(օրինակ՝ «Dark-Sky» արգելոց)։ Ազգային պարկի ծառայության՝ բնական հնչյունների և գիշերային երկնքի ստորաբաժանումը ԱՄՆ-ի երկնքում գտնվող ազգային պարկի ստորաբաժանումներում չափել է անթերի (Կապիտոլիումի առագաստների ազգային պարկ և Բիգ Բենդ ազգային պարկ) և խիստ դեգրադացված երկինքների որակները(Սանտա Մոնիկա լեռների ազգային հանգստի տարածք և Բիսկայն ազգային պարկ) ։ Ազգային պարկի ծառայության գիշերային երկնքի ծրագրի մոնիտորինգի տվյալների բազան հասանելի է առցանց (2015) :
Բորթլի սանդղակը ինը մակարդակի չափման համակարգ է, որն օգտագործվում է երկնքում լույսի աղտոտման քանակը որոշելու համար։ Հինգ կամ պակաս աստիճան է պահանջվում Ծիր Կաթինը տեսնելու համար, մինչդեռ մեկը համարվում է «անաղարտ»՝ ամենամութը ։
Հոնկոնգում լույսի աղտոտումը 2013-ի մարտին ճանաչվել է որպես «ամենավատը մոլորակում» ։
2016-ի հունիսին հաստատվել է, որ աշխարհի բնակչության մեկ երրորդը այլևս չի կարող տեսնել Ծիր Կաթինը, այդ թվում՝ ամերիկացիների 80% -ը և եվրոպացիների 60% -ը։ Հայտնի է դարձել, որ Սինգապուրը աշխարհի ամենաաղտոտված երկիրն է ։
Ազդեցությունը մարդու առողջության և հոգեբանության վրա
Մարդու մարմնի վրա ավելորդ լույսի ազդեցության վերաբերյալ բժշկական հետազոտությունը ենթադրում է, որ լույսի աղտոտվածությունից կամ լույսի չափազանց մեծ ազդեցությունից առողջության համար մի շարք վնասակար ազդեցություններ կարող են առաջանալ։ Լուսավորության դիզայնի որոշ դասագրքերում մարդու առողջությունը օգտագործվում է որպես ներքին լուսավորության ճշգրիտ չափանիշ։ Գերլուսավորման կամ լույսի ոչ ճիշտ լուսապատկերային կազմության հետևանքով առաջացած առողջական խնդիրները կարող են ներառել՝ գլխացավերի հաճախականության աճ, հոգնածություն, բժշկորեն սահմանված սթրես, սեռական ֆունկցիայի նվազում և տագնապի ավելացում   ։ Գիշերը արթուն մնացող մարդկանց համար, գիշերային լույսը նույնպես սուր ազդեցություն ունի զգոնության և տրամադրության վրա ։
Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության քաղցկեղի հետազոտության միջազգային գործակալության կողմից 2007 թվականին «հերթափոխային աշխատանքները, որոնք ներառում են ցիրկադային խանգարումներ»՝ քաղցկեղածին ճանաչվեցին։ (IARC մամուլի հրատարակում թիվ 180) ։ Բազմաթիվ ուսումնասիրություններ փաստել են գիշերային հերթափոխի աշխատանքի և կրծքագեղձի/ շագանակագեղձի քաղցկեղի աճի միջև կապը      ։ Մի ուսումնասիրություն, որն հետազոտել է Հարավային Կորեայում գիշերային արհեստական լույսի ազդեցության (ALAN) և կրծքագեղձի քաղցկեղի մակարդակի կապը, պարզել է, որ այն շրջանները, որոնք ունեցել են ALAN- ի ամենաբարձր մակարդակ, հաղորդում են կրծքագեղձի քաղցկեղի առավելագույն դեպքերի մասին։ Լույսի աղտոտման ամենաբարձր մակարդակ ունեցող Սեուլում կրծքագեղձի քաղցկեղի 34.4% -ով ավելի դեպքեր են գրանցվել, քան Ganwon-do- ում, որն ունեցել է լույսի աղտոտման ամենացածր մակարդակները։ Սա ենթադրում էր բարձր փոխկապակցվածություն ALAN- ի և կրծքագեղձի քաղցկեղի տարածվածության միջև։ Պարզվել է նաև, որ քաղցկեղի այլ տեսակների, ինչպիսիք են արգանդի վզիկի կամ թոքերի քաղցկեղը, և ALAN-ի մակարդակների միջև որևէ փոխկապակցվածություն չկա ։
Հարվարդի բժշկական դպրոցի պրոֆեսոր Սթիվեն Լոքլիի կողմից գրված ավելի վերջերս անցկացված քննարկումը (2009) կարելի է գտնել CfDS- ի «Լույսից կուրացա՞ծ» ձեռնարկում։ Գլուխ 4-ում («Լույսի աղտոտման հետևանքները մարդու առողջության վրա») ասվում է, որ «... լույսի ներխուժումը, թեկուզ թույլ, հավանական է, որ կարող է չափելի ազդեցություն ունենալ քնի խանգարման և մելատոնինի ճնշման վրա։ Նույնիսկ եթե այդ ազդեցությունները մի գիշերից մյուս գիշեր համեմատաբար փոքր են, շարունակական քրոնիկ ցիրկադային, քնի և հորմոնալ խանգարումները կարող են ավելի երկարաժամկետ առողջական ռիսկեր պարունակել»։ Նյու Յորքի գիտությունների ակադեմիայում 2009 թվականին տեղի ունեցավ հանդիպում ցիրկադային խանգարումների և քաղցկեղի վերաբերյալ ։ Կարմիր լույսը ամենաքիչն է ճնշում մելատոնինին ։
2009 թվականի հունիսին Ամերիկյան բժշկական ասոցիացիան մշակեց լույսի աղտոտման վերահսկողությանը աջակցող քաղաքականություն։ Որոշման մասին լուրերը ցոլքը ներկայացնում էին որպես՝ վտանգ առողջության համար, որը վարելու համար անապահով պայմաններ է առաջացնում։ Հատկապես տարեցների մոտ ցոլքը առաջացնում է ցայտունության կորուստ՝ մթագնելով գիշերային տեսողությունը։
Էկոհամակարգերի խափանում
Արհեստական լույսի ներգործումը օրգանիզմների և էկոհամակարգերի վրա կոչվում է լույսի էկոլոգիական աղտոտում։ Չնայած գիշերը լույսը կարող է օգտակար, չեզոք կամ վնասակար լինել առանձին տեսակների համար,միևնույն է դրա առկայությունը խաթարում է էկոհամակարգերը։ Օրինակ՝ սարդերի որոշ տեսակներ խուսափում են լուսավորված տարածքներից, իսկ մյուս տեսակները ուրախ են իրենց սարդոստայնը կառուցել հենց լամպի սյունի վրա։ Քանի որ լամպերի ձողերը գրավում են շատ թռչող միջատների, այն սարդերը, որոնց վրա լույսը չի ազդում, առավելություն են ստանում դրանից խուսափող սարդերի նկատմամբ։
Լույսի աղտոտումը լուրջ վտանգ է ներկայացնում մասնավորապես գիշերային վայրի բնության համար` բացասական ազդեցություն ունենալով բույսերի և կենդանիների ֆիզիոլոգիայի վրա։ Այն կարող է խանգարել կենդանիների շարժին, փոխել մրցակցային առնչությունները, փոխել գիշատչի և զոհի հարաբերությունները և առաջացնել ֆիզիոլոգիական վնասներ ։ Կյանքի ռիթմը կառուցվում է լույսի և մթության բնական ամենօրյա օրինաչափությունների միջոցով, ուստի այդ օրինաչափությունների խախտումը ազդում է էկոլոգիական դինամիկայի վրա :