cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Կորնգան մեսխեթական
Տարածվածություն
Հայաստանում հանդիպում է միայն Զանգեզուրի ֆլորիստիկական շրջանում (Շամբ գյուղի և Տաթևի ՀԷԿ–ի շրջակայք) ։
Էկոլոգիա
Բույսը աճում է ստորին լեռնային գոտում՝ ծովի մակարդակից 600–1400 մ բարձրությունների վրա, շիբլյակում։ Ծաղկում է մայիս-հունիս ամիսներին, պտղաբերում՝ հունիս-հուլիսին ։
Պահպանություն
Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ է։ Հայտնի է ընդամենը մեկ պոպուլյացիա։ Անդրկովկասի էնդեմիկ է։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված չէր։ Ընդգրկված չէ նաև CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակներ Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:Բազմամյա բույսեր Կատեգորիա:Լոբազգիներ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր
847
Մահեր
Կատեգորիա:847 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Բիրկովսկոե
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Օվրուչի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Դուդարևսկի (Շոլոխովսկի շրջան)
Դուդարևսկի (Дударевский), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Շոլոխովսկի շրջանում։ Դուդարևսկի գյուղական համայնքի վարչական կենտրոնն է։
Կաստրոնունիո
Կաստրոնունիո (Castronuño) մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Վալիադոլիդ պրովինցիայում (Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքում)։ Տարածքը կազմում է 124,30 կմ2։ Բնակչությունը՝ 991 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 56 կմ հեռավորության վրա։
Կատեգորիա:Վալյադոլիդ պրովինցիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Կաստիլիա և Լեոնի բնակավայրեր
Ալմաստային գործիքներ
Ալմաստային գործիքներ, բնական և արհեստական ալմաստներից պատրաստվող գործիքներ։ Աչքի են ընկնում հատիչ հատկությամբ, կարծրությամբ, մաշակայունությամբ և ջերմակայունությամբ։
Կիրառում
Կիրառվում են ժողովրդական տնտեսության տարբեր բնագավառներում (սարքաշինություն, լեռնային արդյունաբերություն և այլն)։ Մետաղամշակման մեջ ալմաստային գործիքներն օգտագործվում են հիմնականում կարծր նյութերի (կորունդ, կիսահաղորդիչներ, խեցենյութեր են) մշակման համար և կարող են ունենալ հղկասկավառակի, կտրիչի կամ գայլիկոնի ձև։
Ալմաստային կտրիչները կիրառվում են գունավոր մետաղներից պատրաստվող բարձր ճշգրտության դետալների, ոչ մետաղական նյութերի (պլաստմասսա, էբոնիտ) գերմաքուր մշակման համար, ինչպես նաև փորագրական աշխատանքներում։
Արտադրություն
Ալմաստային գործիքների արտադրությունն օրըստօրե ավելանում է։ ՀԽՍՀ-ում ալմաստային գործիքները (հղկասկավառակներ) պատրաստվում են մասնավորապես Երևանի «Ալմաստ» գործարանում։
Տես նաև
Կատեգորիա:Գործիքներ
Բայգուսկարովո
Բայգուսկարովո (Байгускарово, Байғусҡар), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Խայբուլինսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Խայբուլինսկի շրջանի բնակավայրեր
857
Մահեր
Կատեգորիա:857 Կատեգորիա:Տարեթվեր
No Sense
«No Sense», կանադացի երգիչ Ջասթին Բիբերի երգը, որում իր մասնակցությունն ունի նաև ամերիկացի ռեփեր Թրևիս Սքոթը։ Այն ընդգրկվել է Բիբերի «Purpose» անվանումը կրող չորրորդ ալբոմում, որը թողարկվել է 2015 թվականի նոյեմբերի 13-ին։ Երգը գրվել է Ջասթին Բիբերի, Ջեյսոն Բոյդի, Soundz-ի, Թրևիս Սքոթի և Մայք Դինի կողմից։
Նախապատմություն
Ջասթին Բիբերն ու Թրևիս Սքոթը առաջին անգամ համագործակցել են երբ Թրևիսն ձայնագրում էր իր «Rodeo» անվանումը կրող առաջին ալբոմը, որը թողարկվեց 2015 թվականի սեպտեմբերին ։ Այդ ալբոմի համար նրանք միասին ձայնագրեցին «Maria I'm Drunk» կատարումը, որը դրական արձագանքներ ստացավ երաժշտական քննադատների կողմից ։ Բիբերը նաև մասնակցեց Թրևիսի ալբոմի թողարկմանը նվիրված երեկույթին, որտեղ նրանք միասին ելույթ ունեցան ։
2015 թվականի հոկտեմբերի 16-ին հայտնի դարձավ, որ Բիբերի «Purpose» կոչվող չորրորդ ալբոմի երգացանկը ներառելու է նաև համագործակցություն Թրևիսի հետ ։ Հոկտեմբերի 28-ին Բիբերը իր Թվիթթերի էջում հրապարակեց ալբոմի երգացանկը, որից պարզ դարձավ որ նրանց համագործակցությունը կոչվում է «No Sense» ։ Նոյեմբերի 11-ին «Purpose» ալբոմը առանց Բիբերի թույլատվության հայտնվեց համացանցում, իսկ երկու օր հետո՝ նոյեմբերի 13-ին, այն պաշտոնապես դուրս եկավ վաճառքի ։
Տեսահոլովակ
Երգի տեսահոլովակը, որի ռեժիսորն է Փերիս Գեբելը, ներկայացվել է 2015 թվականի նոյեմբերի 14-ին Բիբերի VEVO ալիքում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ջասթին Բիբերի երգեր Կատեգորիա:Թրևիս Սքոթի երգեր
Գեղադիր (Արագածոտն)
Գեղադիր, գյուղական համայնք Հայաստանի Արագածոտնի մարզում։ Մարզկենտրոնից գտնվում է 59 կմ հեռավորության վրա։
Անվանում
Նախկինում ունեցել է Գյոզալդարա, Գուզալդարա, Կյուզելտերե, Գյոզալդարա Հայի, Գյոզալդարա Ներքին անվանումները։ Գեղադիր է վերանավանվել 1946 թվականին։ Նախկինում մտել է Երևանի նահանգի Ալեքսանդրապոլի գավառի մեջ։
Աշխարհագրություն
Ընկած է Արագած լեռնազանգվածի հյուսիսային լանջերին։ Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 2025 մ բարձրության վրա։ Կլիման բարեխառն լեռնային է։ Ձմեռները տևական են, ցուրտ, հաստատուն ձնածածկույթով։ Ամառները տաք են, համեմատաբար խոնավ։ Հուլիսյան միջին ջերմաստիճանը տատանվում է 16-18-ի սահմաններում, հունվարյանը՝ -6,-8-ի սահմաններում։ Մթնոլորտային տարեկան տեղումների քանակը 450-600 մմ։ Բնական լանդշաֆտները սևահողային տափաստաններ են։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը կազմում է 669 մարդ, որից 48% տղամարդիկ են, իսկ կանայք՝ 52%։ Գյուղն ունի 180 տնտեսություն։ Ունի դպրոց, բուժկետ, կապի հանգույց։ Բնակչության մի մասի նախնիները 1917-1918 թվականներին գաղթել են Վանի, Ռշտունիքի, Խիզանի, Աբաղայի, Մոկսի գյուղերից։Գեղադիրի ազգաբնակչության փոփոխությունը.
Տնտեսություն
Գյուղատնտեսական հողահանդակները ծառայում են հիմնականում որպես վարելահողեր, որտեղ զբաղվում են հացահատիկի, բանջարաբոստանային, կերային կուլտուրաների մշակությամբ։ Զբաղվում են հիմնականում մանր և խոշոր եղջերավոր անասնաբուծությամբ, թռչնաբուծությամբ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Գյուղից 1 կմ հարավ-արևմուտք կա (մ.թ.ա. 2-րդ-1-ին հզմ.) կիկլոպյան ամրոցի ավերակներ և մ.թ.ա. 3-րդ-1-ին հազարամյակի դամբարանադաշտ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի գյուղեր
Ուիլյամ Սթեյգ
Ուիլյամ Սթեյգ (Սթայգ, William Steig, ), ամերիկացի նկարիչ- մուլտիպլիկատոր, գրաֆիկ, քանդակագործ և գրող, մանկական և պատանեկան բազմաթիվ գրքերի հեղինակ։ Այդ շարքում են՝ «Շրեկ», որի հիման վրա նկարահանվել է հայտնի մուլտիպլիկացիոն սերիան, ինչպես նաև «Դոկտոր դե Սոտոն» (Doctor De Soto), «Աբելի կղզին» (Abel’s Island), «Սիլվեստրը և մոգական բյուրեղը» (Sylvester and the Magic Pebble) և այլն։
Կյանք և ստեղծագործություն
Ուիլյամ Սթեյգը ծնվել է Բրուքլինում՝ լեհ- հրեա ներգաղթյալ ընտանիքում, որն ԱՄՆ է տեղափոխվել Ավստրո - Հունգարիայից։ Ուիլյամի հայրը նկարիչ է եղել՝ ձախ սոցիալիստական հայացքներին հավատարիմ։ Նրա եղբայր Իրվինը դարձել է հայտնի լրագրող և նկարիչ, մյուս եղբայրը՝ Հենրին՝ գրող, նկարիչ և սաքսոֆոնահար, երրորդ եղբայրը՝ Արթուրը՝ գրող և բանաստեղծ։ Դեռ մանկուց Սթեյգը շատ ժամանակ էր հատկացնում և՛ ընթերցանությանը, և՛ նկարչությանը։ Նրա մանկության սիրելի գիրքն էր «Պինոկկիոն»։ Պատանեկության տարիներին շատ է զբաղվել սպորտով, եղել է ջրագնդակի համաամերիկյան ուսանողական խմբի անդամ։ Չնայած նրան, որ Սթեյգը 2 տարի սովորել է Նյու Յորքի Սիթի քոլեջում, հետո՝ 3 տարի Դիզայնի ազգային ակադեմիայում, դրանից հետո ընդունվել է Եյլի համալսարանին կից գեղեցիկ արվեստների դպրոց, միևնույն է, նա լիարժեք բարձրագույն կրթություն չի ստացել։
Որպեսզի օգնի իր կարիքավոր ընտանիքին Մեծ ճգնաժամի տարիներին, Սթեյգը, լինելով ազատ նկարիչ և Պիկասոյի արվեստի երկրպագու, սկսել է գումար վաստակել տարբեր հրատարակությունների համար նկարազարդումներ անելով։ Նրա առաջին նկարազարդումն ընդունվել է «The New Yorker» թերթի կողմից 1930 թվականին։ Դրան հաջորդել են ևս 117 նկարներ, որոնք հրապարակվել են թերթի առաջին էջերում։ Ապրելով Կոնեկտիկուտ նահանգի Հեյլորդսվիլ փոքրիկ քաքաքում՝ նկարիչը ստեղծել է ավելի քան 1600 նկարներ, որոնք տպագրվել են ամերիկյան տարբեր հրատարակություններում, որի համար ազդեցիկ «Newsweek» ամսագիրը նրան արժանացրել է «King of Cartoons» տիտղոսի։ 1949 թվականի ամռանը Սթեյգը եղել է մեկը 250 քանդակագործներից, որի աշխատանքները ցուցադրվել են Ֆիլադելֆիայի արվեստի թանգարանում 3-րդ համաժողովրդական ցուցահանդեսի ժամանակ։
1968 թվականին Սթեյգը, որն իրեն անվանում էր «հավերժական, չհասունացած երեխա», գրել է իր առաջին գիրքը երեխաների համար։ Այն շատ լավ է ընդունվել և՛ քննադատների, և՛ ընթերցողների կողմից։ Արդեն իր 3-րդ գրքի համար՝ Sylvester and the Magic («Սիլվեստրը և մոգական բյուրեղը»), գրողն արժանացել է հայտնի Կալդեկոտի մեդալի։ Իր ողջ կյանքի ընթացքում Սթեյգը գրել է ավելի քան 30 մանկական գրքեր, այս թվում 1990 թվականին լույս ընծայված և իր կողմից նկարազարդված «Շրեկ» գիրքը, որի հիման վրա ստեղծվել են կրեատիվ մուլտիպլիկացիոն ֆիլմեր «Shrek», «Shrek 2» և այլն։ «Shrek 2» ֆիլմը էկրան է բարձրացել 2004 թվականին՝ Ուիլյամ Սթեյգի մահից մեկ տարի անց, և նվիրվել է գրողի հիշատակին («In memory of William Steig 1907—2003»):
Սթեյգն ամուսնացել է չորս անգամ, և այդ ընթացքում ծնվել են նրա երեք երեխաները։ Նրա որդին՝ Ջերեմի Սթեյգը, ամերիկացի հայտնի ջազային երաժիշտ է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի պատկերազարդողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի մանկագիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի քանդակագործներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ծաղրանկարիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գրաֆիկներ Կատեգորիա:Ամերիկացի մուլտիպլիկատորներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացիներ լեհական սերմամբ
Սարգիսան
Բնակչություն
1882 թվականին ուներ 8 տուն քուրդ բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Վիիդու (գյուղ, Լյումանդա շրջան)
Վիիդու (Viidu), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Լյումանդա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 34 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Լյումանդա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Կուզնեցովո (գյուղ, Դորոգոբուժսկի շրջան)
Կուզնեցովո (Кузнецово), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դորոգոբուժսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 13 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դորոգոբուժսկի շրջանի բնակավայրեր
867
Մահեր
Կատեգորիա:867 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Սգո ծառ
Սգո ծառ, 2004 թվականի սեպտեմբերի 1-ին Բեսլանում (Հյուսիսային Օսեթիա) տեղի ունեցած ահաբեկչության զոհերին նվիրված հուշարձան։ Դեպքի հետևանքով ահաբեկիչների կողմից ձերբակալված 333 մարդ զոհվել է, նրանցից 186-ը երեխաներ են ։ Հուշարձանը հիմնադրվել է 2005 թվականի օգոստոսին քաղաքի հուշահամալիրում։ Բրոնզե կոմպոզիցիան ծառի արբանյակ է, որը կազմված է չորս կին գործիչների կողմից։ Ծառի պսակը ձևավորվում է կանանց ձեռքերով, որոնք պահում են հրեշտակները, խորհրդանշելով կորցրած երեխաներին։ Հուշարձանի բարձրությունը մոտ 9 մետր է ։
Բացում
Բացման հանդիսավոր արարողությանը ներկա են եղել զոհվածների հարազատները, քաղաքի բնակիչները և այլ մարդիկ։ Բացումից հետո դեպի հուշարձան բաց են թողնվել խաղաղություն խորհրդանշող աղավնիները ։
Սգո արարողություն
Ահաբեկչության տարելիցի օրը հուշարձանի մոտ տեղի է ունենում հուղարկավորության արարողություն ։ Բացի այդ, արարողությանը մասնակցում են երկրի ղեկավարությունը, օրինակ 2009 թվականի օգոստոսին ՌԴ-ի վարչապետ Դմիտրի Մեդվեդևը հարգանքի տուրք մատուցեց ահաբեկչության զոհերին` հուշարձանի վրա ծաղկեպսակ դնելով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2005 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Բեսլանի ահաբեկչական հարձակում Կատեգորիա:Բրոնզե արձաններ
I'll be back
«I'll be back», կիբօրգ Т-800 ռոբոտի թևավոր արտահայտությունը «Տերմինատոր» ֆիլմից, որն արտասանել է Առնոլդ Շվարցենեգերը։ Արտահայտությունն «Ամերիկյան բոլոր ժամանակների ֆիլմերի 100 լավագույն խոսքեր» ցանկում զբաղեցնում է 37-րդ հորիզոնականը ։
Բերզե լա Վիլ
Բերզե լա Վիլ, վանական համալիր, գտնվում է Քլունի մոտակայքում (աբբայությունից 6 կիլոմետր հարավ-արևելք և Մակոնից 11 կիլոմետր հյուսիս-արևմուտք), հիմնադրվել է 11-րդ դարում ։
I'll be back
Ինքնամեջբերումներ
«I’ll be back» արտահայտությունը այս կամ այն տարբերակով Շվարցենեգերի կողմից օգտագործվել է մի շարք ֆիլմերում․
877
Մահեր
Կատեգորիա:877 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Բերզե լա Վիլ
Պատմություն
Մատուռը ի սկզբանե պատկանել է Քլունի վանականներին։ 1100 թվականին Քլունի վանահայրը իր տրամադրության տակ ընդունել է Բերզեին և հրամայել կառուցել նոր տաճար, այն բանից հետո, երբ հինը քանդվել է ուժեղ փոթորկի պատճառով ։ Հարակից կառույցը, որը ստացել է «վանական ամրոց» անվանումը, կառուցվել է 16-րդ դարում։ Հեղափոխության ընթացքում հետապնդվող վանականները հեռացել են այդտեղից, իսկ եկեղեցին վաճառվել և օգտագործվել որպես հողագործների օժանդակ շինություն։
I'll be back
Նմանակումներ
Արտահայտությունը մի քանի անգամ նմանակվել է ֆիլմերում և մուլտֆիլմերում․
Բերզե լա Վիլ
Պատմություն
1887 թվականին Բերզեի ծխական եկեղեցու քահանա Ֆիլիբերտ Ժոլիվենը հայտնաբերել է որմնանկարչության հետքեր՝ պատերը ծածկող ներկի հաստ շերտի տակ։ Վերականգնումից հետո մատուռը բացել է իր հարստությունն  ողջ փառքով` 12-րդ դարի առաջին կեսի որմնանկարներ, որոնք պատրաստվել են իտալացի վարպետների կողմից։
I'll be back
Արտահայտության օգտագործումը Դմիտրի Մեդվեդևի կողմից
2010 թվականի Կալիֆոռնիայում Ռուսաստանի նախագահ Դմիտրի Մեդվեդևն իր այցելության ժամանակ հանդիպել է Առնոլդ Շվարցենեգերին, որն այդ պահին զբաղեցնում էր նահանգի ղեկավարի պաշտոնը։ Հանդիպումից հետո հրաժեշտ տալիս Ռուսաստանի նախագահն ասել է․ «I’ll be back», և ավելացրել․ «Hasta la vista, baby»։ Շվարցենեգերն իր թվիթթերյան էջում նշել է, որ Մեդվեդևի այդ քայլն իրեն դուր է եկել ։
Բերզե լա Վիլ
Ճարտարապետություն
Աղոթատունը երկհարկանի է։ Ներքևի մասը ծածկված է կամարակապ պահոցով, վերին մասը, որը կազմված է նավից, ծածկված գլանաձեւ պահոցով՝ երգչախմբով, և աբսիդից՝ ծածկված գնդաձև պահոցով, երեք մեծ պատուհաններով՝ կիսաշրջանաձև ծայրերով։
I'll be back
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թևավոր խոսքեր Կատեգորիա:Կինեմատոգրաֆիա
Բերզե լա Վիլ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տաճարներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ճարտարապետական հուշարձաններ Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Շամպորշե
Շամպորշե  (ֆրանս.՝ Champorcher), կոմունա Իտալիայի Վալե դ'Աոստա մարզում։
Բնակչությունը կազմում է 412 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 6 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 68 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 11020։ Հեռախոսային կոդ՝ 0125։
Բնակավայրի հովանավորն է սուրբ Նիկողայոս Զմյուռնացի հրաշագործը։ Տոնը նշվում է դեկտեմբերի 6-ին։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կոտլուբաևկա
Կոտլուբաևկա (Котлубаївка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Չեռնևցիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1900 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Կոտլուբաևկա գյուղում բնակվում էր 91 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,43 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 211,63 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Չեռնևցիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1900 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Բոգդանովկա (գյուղ, Օվրուչի շրջան)
Բոգդանովկա (Богданівка), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Օվրուչի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բոգդանովկա գյուղում բնակվում էր 274 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1291 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 212,24 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Օվրուչի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Քմոսկր
Քմոսկր (լատ. os palatinum) _ զույգ ոսկր է։ Չնայած իր փոքրությանը, այնուամենայնիվ մասնակցում է մի շարք խոռոչների՝ քթի խոռոչի, բերանի խոռոչի, ակնակապիճների և թևաքմային փոսի կազմությանը։ Սրանով է պայմանավորված նրա յուրահատուկ կառուցվածքը։
Կառուցվածք
Այն բաղկացած է ուղիղ անկյան տակ իրար միացած երկու բարակ թիթեղներից, որոնք կարծես թե լրացնում են վերին ծնոտը։
Թիթեղներ
1. Հորիզոնական թիթեղը (lamina horizontalis) կպած է վերին ծնոտի քմային ելունին և նրա հետ միասին կազմում է կարծր քիմքը։ Այդ թիթեղի միջային եզրը միանում է մյուս կողմի հորիզոնական թիթեղին։ Հորիզոնական թիթեղի հետին սուր եզրն ազատ է։ Դրսային եզրը ձուլված է ուղղահայաց թիթեղին։ Հորիզոնական թիթեղի ստորին երեսին գտնվում է քմային մեծ անցքը, որի միջովդուրս են գալիս քմային անոթները ու նյարդերը։ 2. Ուղղահայաց թիթեղ (lamina perpendicularis s. verticalis) հպվում է վերին ծնոտի մարմնի քթային երեսին և հետևից լրացնում է քթի խոռոչի կողմնային պատը։ Ուղղահայաց թիթեղի դրսային երեսը, որ դարձած է դեպի թևաքմային փոսը, իր վրա կրում է թևաքմային կամ քմային մեծ ակոսը։ Ակոսը վերին ծնոտի համանուն ակոսի և թևակերպ ելունի հետ գոյացնում է քմային մեծ խողովակը։ Միջային երեսի վրա նկատվում են 2 կատարներ՝ միջին (crista ethmoidalis) և ստորին (crista conchalis) քթային խեցիների համար։
Ելուններ
Քմոսկրն ունի 3 ելուն, որոնցից բրգաձև ելունը (processus pyramidalis) հորիզոնական և ուղղաձիգ թիթեղների միացման տեղից դուրս գալով, ուղղվում է հետ ու դուրս և ամբողջական գանգում լրացնում է սեպոսկրի incisura pterygoidea-ին։ Նրա մեջ ուղղաձիգ ուղղությամբ գտնվում են քմային փոքր խողովակները, որոնց միջով անցնող անոթներն ու նյարդերը դուրս են գալիս քմային փոքր անցքերով։ Մյուս 2 ելունները գտնվում են ուղղահայաց թիթեղի վերին եզրին։ Դրանց արանքում գոյանում է սեպաքմային կտրուճը, որը սեպոսկրի մարմնին միանալով դառնում է սեպաքմային անցք՝ համանուն անոթների և նյարդերի համար։ Այդ ելուններից առաջայինը լրացնում է ակնակապճի ստորին պատի ամենահետին անկյունը և կոչվում է ակնակապճային ելուն (processus orbitalis), իսկ հետինը հպվում է սեպոսկրի մարմնի ստորին երեսին և կոչվում է սեպոսկրային ելուն(processus sphenoidalis)։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Գանգ
Աբելյան-Արմենյան թատերախումբ
Աբելյան - Արմենյան թատերախումբ
Ստեղծման պատմություն
Ստեղծվել է 1908 թ. Թիֆլիսում, Հ. Աբելյանի և Ա. Արմենյանի ջանքերով։ Նպատակն էր հյուրախաղերով այցելել Արևմտյան Հայաստանի, Անատոլիայի, Կոստանդնուպոլսի հայությանը։ 1908 թ. ելույթներ է ունեցել Ալեքսանդրապոլում, Կարսում, Սարիղամիշում, ապա՝ Թոքաթում, Կարինում, Բաբերդում, Տրապիզոնում, Սամսոնում, Կոստանդնուպոլսում (40 ներկայացում), Օրդուում, Ադափազարում, Իզմիթում, Էսքիշեհիրում, Կարասոնդեում, Պարտիզակում, Զմյուռնիայում, Մանիսայում, Բուրսայում։
Գործունեություն
1909 թ. ներկայացումներ է ունեցել Իրանում։ Վերադառնալով Թիֆլիս՝ խումբը համալրվել է, մեկնել Բաթում և 1909 թ. նոյեմբերի 8-ին "Պատվի համար" ներկայացումով սկիզբ դրել տեղի հայ նոր թատրոնին։ Ուղևորվելով Կոստանդնուպոլիս՝ միացել է Հ. Զարիֆյանի թատերախմբին։ "Աբելյան - Արմենյան - Զարիֆյան" թատերախումբը, ավարտելով ներկայացումները Կոստանդնուպոլսում, բաժանվել է 3 մասի. մի մասը հյուրախաղերի է մեկնել Զմյուռնիա՝ Ա. Արմենյանի ղեկավարությամբ, երկրորդը՝ Անատոլիայի հայաշատ կենտրոնները՝ Ա. Բերոյանի, երրորդը՝ Իզմիթ, Պարտիզակ, Ադափազար, Էսքիշեհիր և Ռոդոսթո՝ Հ. Աբելյանի և Հ. Զարիֆյանի ղեկավարությամբ։ Աբելյան - Արմենյան թատերաղմբի վերջին հյուրախաղերը կայացել են 1911 թ. Բաքվում, Նոր Նախիջևանում, Մոսկվայում, Հյուսիսային Կովկասի հայաշատ կենտրոններում։
Տարբեր ժամանակներում թատերախմբի հյուրախաղերին մասնակցել են՝ Հովհաննես Աբելյանը, Ա. Արմենյանը, Հ. Զարիֆյանը, Զաբելը, Ե. Դուրյան-Արմենյանը, Օլգա Գուլազյանը, Ժասմենը, Հ. Ոսկանյանը, Ա. Բերոյանը, Մ. Մանվելյանը, Գ. Ավետյանը և ուրիշներ։ Թատերախմբի խաղացանկը բաղկացած էր Շիրվանզադեի, Հակոբ Պարոնյանի, Գաբրիել Սունդուկյանի, Ա. Աբելյանի, Ս. Թառայանի, Մ. Գևորգյանի, ինչպես և Վիլյամ Շեքսպիրի, Ֆ. Շիլլերի, Հ. Իբսենի, Հ. Նայդյոնովի և ուրիշների պիեսներից։ Ժամանակի մամուլում Մ. Մնակյանը, Վահան Թեքեյանը, Տ. Կամսարականը, Գրիգոր Զոհրապը բարձր են գնահատել թատերախմբի ներկայացումները։
Թատերախմբի գործունեությունը խոշոր երևույթ էր հայ հասարակական - մշակութային կյանքում։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հայկական թատերախմբեր Կատեգորիա:1908 հիմնադրումներ
Ամեն տեղ երկինք կա
Սյուժե
Տանյան փոքրիկ աղջիկ է, որը դարձել է խիստ ինքնամփոփ ողբերգական մի դեպքի պատճառով. մահացել է նրա հայրը՝ ռազմական օդաչուն, խաղաղ ժամանակ, երբ կատարում էր փորձնական թռիչք։ Հոր հանդեպ փոքրիկ աղջկա կարոտն անտանելի է դառնում, նա նույնիսկ վազում է թռչող ինքնաթիռներին նայելու համար՝ հույս ունենալով, որ վերջապես հայրիկին կտեսնի այնտեղ, բայց նա այդպես էլ չի վերադառնում։ Տանյայի կյանքում հայտնվում է մայոր Լուկյանովը, որը շատ արագ կարողանում է մտերմանալ աղջկա հետ։ Գտնելով ընկեր՝ աղջիկը հրավիրում է նրան տուն և ծանոթացնում է իր մոր հետ։ Բայց տագնապը բույն է դնում մանկական հոգու մեջ. չէ՞ որ Լուկյանովն էլ օդաչու է, միայն ոչ թե «№ 33» ինչպես իր հայրն էր, այլ «№ 57»…
Նկարահանումներ
Ֆիլմում կարելի է տեսնել ՄիԳ-21 գերձայնային ինքնաթիռները։ Ֆիլմի գլխավոր խորհրդատուն եղել է Վասիլի Կոլեսնիկը, նկարահանումների համար թռիչքներն իրականացրել է 1-ին դասի օդաչու մայոր Օրեստ Պոլյակովը։
Քննադատություն
Ռեժիսոր Նիկոլայ Մաշչենկոյի վաղ ֆիլմերից մեկն է, որում, ինչպես նշվում է ավելի ուշ քննադատությամբ, «Նա դեռ միայն շոշափում էր իր ապագա ոճը» (կինոգետ Ալեքսանդր Լիպկով), բայց այդ ֆիլմը, կինոգետ Իվան Կորնիենկոյի խոսքով, արդեն «վկայել է ռեժիսորի տաղանդի հասունության, արդիականության բանաստեղծական ընկալման նրա երջանիկ շնորհի մասին» ։
Բայդակովկա
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի բնակավայրեր
Ամեն տեղ երկինք կա
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր Հայրենական մեծ պատերազմի մասին Կատեգորիա:Խորհրդային սև-սպիտակ ֆիլմեր Կատեգորիա:1966 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ա. Դովժենկոյի անվան կինոստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային դրամա ֆիլմեր
887
Մահեր
Կատեգորիա:887 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Նավասարդ (պարբերական)
«Նավասարդ», գրականության և արվեստի պարբերական։
Նկարագրություն
Լույս է տեսել 1923–1926թվականներին Բուխարեստում։ Խմբագիր՝ Հակոբ Սիրունի։ Տպագրել է Երվանդ Օտյանի «Ընկեր Բ Փանջունի տարագրութեան մէջ» երգիծավեպը, Դանիել Վարուժանի «Հորդորներ սկսնակներուն» գործը, Մկրտիչ Պոտուրյանի «Մարտիրոս Ղրիմեցու տաղերը» ուսումնասիրությունը, խմբագրի հուշերը՝ Դանիել Վարուժանի մասին։
Աշխատակցել են Հակոբ Օշականը, Մաթեոս Զարիֆյանը, Վազգեն Շուշանյանը, Լևոն Զավեն Սյուրմելյանը, Լևոն Էսաճանյանը։
Գուարանի դի Գոյաս
Գուարանի դի Գոյաս (Guarani de Goiás), համայնք Բրազիլիայում՝ Գոյաս նահանգի կազմում։ Գտնվում է Գոյաս նահանգի արևելյան մարզում։ Մտնում է Վան դու Պարանան գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 3 988 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 1 229,122 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 3.2 մարդ/կմ²։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Գոյաս նահանգի բնակավայրեր
Կամար (հանդես)
«Կամար», գրականության և մշակույթի անկախ հանդես։
Նկարագրություն
Լույս է տեսնում 2005 թվականից Բեյրութում։ Հիմադիր-խմբագիր՝ Ժիրայր Դանիելան։ Լուսաբանում է Սփյուռքի, մասնավորապես՝ լիբանանահայ գրական և մշակութային կյանքը, ներկայացնում նոր անուններ, նոր գրքեր, անդրադառնում է հայ դասական գրական ժառանգությանը, Հայաստանի Հանրապետությանի մշակութային և գրական աշխարհի ուշագրավ իրադարձություններին։
Կատեգորիա:Լիբանանի հայկական հանդեսներ
(2470) Ագեմացու
(2470) Ագեմացու (Agematsu), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1976 թվականի հոկտեմբերի 22-ին Հիրոկի Կոսայի և Կիիտիրո Ֆուրուկավայի կողմից Կիսոյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,886474 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,8623 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9107 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1791,22 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,20098 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,11° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1976 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Հիրոկի Կոսայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Կիիտիրո Ֆուրուկավայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Մազուրովկա (գյուղ, Չեռնևցիի շրջան)
Մազուրովկա (Мазурівка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Չեռնևցիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1600 թվականին։
Յակուձա
Յակուձա (ヤクザ կամ ), կազմակերպված հանցավորության խումբ Ճապոնիայում, որի տարբեր խմբավորումները քրեական աշխարհում զբաղեցնում են առաջնային դիրք։ Յակուձայի անդամները հայտնի են նաև «գոկուդո» (極道): Գրականության մեջ և զանգվածային լրատվական միջոցներում Յակուձայի առանձին խմբավորումների հաճախ անվանում են նաև «ճապոնական մաֆիա» կամ «բորյոկուդան» (暴力団) Յակուձան հենվում է հայրիշխանական արժեքների, ղեկավարին անվիճելիորեն ենթարկվելու և մաֆիայի օրենքներին խստորեն հետևելու սկզբունքների վրա, որոնց խախտումը անխուսափելիորեն կհանգեցնի խիստ պատժի։ Յակուձայի կլանների կայունությունն ու երկարակեցությունը ապահովում են ինչպես ղեկավարի ու ենթակաների միջև ձևավորված հատուկ հարաբերությունները, այնպես էլ շարքային անդամների միջև հաստատված հորիզոնական (եղբայրական) հարաբերությունները։ Յակուձան իր մասնակցությունն ունի Ճապոնիայի տնտեսական և քաղաքական կյանքում և այստեղ աչքի է ընկնում մի քանի իրեն բնորոշ առանձնահատկություններով։
Ի տարբերություն այլ հանցավոր կազմակերպությունների՝ Յակուձան չունի հստակ գծված ազդեցության գոտիներ, իր կազմակերպության կառուցվածում չի հենվում բարեկամական կապերի վրա և չի ձգտում գաղտնի պահել կազմակերպության ներքին հիերարխիան, անդամների թվաքականակն ու կազմը (Յակուձայի խմբավորումների մեծ մասն ունի իր խորհրդանիշները, չի թաքցնում իրենց գործունեության կենտրոնակայանները և ղեկավարների անունները։ Բացի այդ՝ շատերը նաև գրանցված են տարբեր հայրենասիրական ու ծայրահեղ աջ խմբավորումներում)։ 1950-ական թվականներից սկսած Ճապոնիայի իրավապահպան մարմինները հետևում են յակուձայի խմբավորումների և պաշտոնական անդամների թվաքանակին։ Եթե մինչպատերազմյան բանդաները սովորաբար կազմված էին մեկ ղեկավարից և մինչև 50 հազար անդամներից, ապա հետպատերազմյան խմբավորումներն արդեն միավորում էին հարյուրավոր, երբեմն նաև հազարավոր գանգստերների։ 1958 թվականին ոստիկանության հաշվարկներով յակուձաների թիվը եղել է 70 հազար, 1963 թվականին՝ 184 հազար, որոնք միավորել են 5200 բանդա, 1982 թվականին՝ 103.3 հազար (ավելի քան 2400 բանդա), 1988 թվականին՝ 86.3 հազար (3200 բանդա)։ 1990-ական թվականների սկզբին Յակուձայի անդամների թիվը գերազանցում էր 90 հազարը (թեև հակամաֆիական օրենք ընդունելուց հետո այդ թիվը կրճատվեց՝ մի քանի տարում հասնելով 79.3 հազարի)։ 2002 թվականին ոստիկանության տվյալներով՝ կար յակուձայի 85.3 անդամ, 2005 թվականին՝ մոտ 87 հազար, 2007 թվականին՝ գրեթե 85 հազար:Ոչ պաշտոնական տվյալներով երկրում կա Յակուձայի մոտ 110 հազար ակտիվ անդամ, որոնք միավորաված են ավելի քան 2500 խմբավորումների (ընտանիքներ) մեջ։ Այն կարևոր գործոններից մեկը, որ նպաստում է Յակուձայի անդամների աճին ու երկարակեցությանը, ճապոնական հասարակության խիստ կառուցվածքային լինելն է, և գանգստերներն այնտեղ կատարում են «վերջին ապաստանի» դեր՝ համախմբելով այնպիսի մարդկանց, ովքեր չունեն լիարժեք ընտանիք և կայուն աշխատանք     ։
Ստուգաբանություն
«Յակուձա» տերմինն առաջացել է բակուտո թղթախաղից, որտեղ յակուձա էր կոչվում խաղային կոմբինացիաներից մեկը (օյտյո-կաբու)։ Թղթախաղի իմաստը հետևյալն է. անհրաժշետ է ընդամենը երեք խաղաքարտերով գումարային ստանալ 9 թիվը։ Եթե խաղաքարտերի ընդհանուր գումարը գերազանցում է 10-ը, ապա մասնակիցը վաստակում է երկրորդ քարտի վրա գրված թվի չափով միավոր, եթե գումարը հենց 10 է, ապա մասնակիցը վաստակում է 1 միավոր, իսկ եթե մասնակցի խաղաքարտերն են 8-9-3, և ընդհանուր գումարը կազմում է 20, ապա մասնակիցը վաստակում է 0 միավոր, և այդ խաղաքարտերի կոմբինացիան էլ համարվում է ամենաանհաջողակ, ամենավատ կոմբինացիան ։ Հենց այստեղից էլ առաջացել է Յակուձա բառը, որտեղ «Յա»-ն ճապոներենից թարգմանաբար նշանակում է «ութ», «Կու» նշանակում է «տասը», իսկ «Ձա» (փոփոխված «Սան» բառից) նշանակում է «երեք» ։ (այդ կոմբինացիան հաճախ անվանում են նաև «խոզ»)։ Ի սկզբանե «Յակուձա» նշանակում էր «անօգուտ բան», հետո՝ «անօգուտ մարդ», քանի որ բակուտոն համարվում էր անհաջողակների ու փախուստի մեջ գտնվողների խաղ  ։ Աստիճանաբար Յակուձա բառը սկսեց օգտագործվել ոչ միայն բակուտո խաղում, այլ նաև հետագայում այդ բառով սկսեցին բնորոշել ճապոնական բոլոր հանցավոր խմբավորումներին։ Մինչ օրս էլ ճապոնական հանցավոր խմբավորումներին հաճախ բնորոշում են հենց յակուձա կամ բորյոկուդան բառերով։ Որոշ քրեագետներ ավելի են նեղացրել այս բառերի նշանակությունը՝ «բորյոկուդան» բառի տակ հասկանալով հանցավոր բանդաները, իսկ յակուձայի տակ՝ այդ բանդաների անդամներին։ Որոշ հետազոտողներ էլ այս երկու բառերն օգտագործում են որպես հոմանիշներ՝ միայն բանդա իմաստով   ։
Պատմություն
Հին ժամանակներում ճապոնացի ավատատերերը հաճախ էին դիմում կամ սամուրայներին, որոնց օգտագործում էին հակառակորդների հետ մարտերի ժամանակ, կամ էլ յակուձաներին (անդամներ), ովքեր գործում էին գաղտագողի, աննկատ և անթափանց կերպով։ Ընդհանուր առմամբ յակուձայի կառուցվածքը, ավանդույթներն ու օրենքները ստեղծվել են Էդոյի ժամանակաշրջանում (1603—1868 թվականներ), իսկ ներկայիս բորյոկուդանի նախնիները առաջացել են դեռևս 17-րդ դարում տեկիա (的屋) և բակուտո (博徒) խմբավորումներից ։
Տեկիա և բակուտո
Բակուտո խմբի անդամներ հիմնականում դառնում էին Տոկուգավա տան վասալները, ովքեր սյոգունի կամքով զրկվել էին իրենց հողերից և ունեցվածքից, ինչպես նաև մեծաթիվ ռոնինները, ովքեր տեղից տեղ էին փոխադրվում՝ ուտելիք գտնելու ակնկալիքով և ստեղծում էին հանցավոր խմբեր, որոնք զբաղվում էին կողոպուտով։ Ավելի ուշ բակուտոյին միացան նաև թափառականներ և ապադասակարգայնացված խավի տարբեր ներկայացուցիչներ։ 18-րդ դարի վերջին Ճապոնիայում դրամախաղերի տարածման ու հասարակության մեջ քաղաքացիների հարուստ խավի դերի բարձրացման հետ մեկտեղ բակուտոյի հիմնական զբաղմունքը դարձավ դրամախաղերի կազմակերպումը քաղաքային խորշերում և փոստային կայանների մոտ՝ մասնավորապես գլխավոր ճանապարհների մոտ գտնվող հյուրատներում ։
Տեկիայի խմբերն էլ ձևավորվեցին ավազակներից (յասի), որոնց հիմնական կորիզը նույնպես կազմում էին ռոնինները, ովքեր կորցրել էին իրենց սյուզերեններին՝ շարունակական ներխմբային բախումների արդյունքում։ Ժամանակի ընթացքում նրանք վերածվեցին փողոցային վաճառականների, մանր գողերի, շորթողների ու խաբեբաների, ովքեր «որս էին անում»՝ փողոցների ու տոնավաճառների կրպակներում ծպտվելով և հոգևոր տոների ժամանակ վանքերի շուրջը խմբվելով։ Այդ ժամանակ արդեն տեկիաներն ձեռք էին բերել վատ համբավ՝ անորակ ապրանք վաճառելու և գործարքների ժամանակ հաճախորդներին խաբելու պատճառով։ Տեկիայի անդամները երկրպագում էին Սիննո աստծուն, որի զոհասեղաններից մինչ օրս կարելի է հանդիպել յակուձաների տներում։
Բակուտոն և տեկիան, որոնք միմյանց հետ կապված էին արյամբ հաստատված կեղծ բարեկամական խոստումներով ու երդումներով, ստեղծում են իրենց համար վարվելակերպի նորմեր, որոնց խախտման համար սահմանվում էր պատիժ։ Նորեկ անդամը, միանալով խմբին, պարտավոր էր անցնել մի շարք ծիսակատարություններ («սուրբ բաժակով» ծես), որոնցից հետո նորեկի և առաջնորդի միջև հաստատվում էին կարելի է ասել հոր և որդու կապեր։ Այս արարողությունը խորհրդանշում էր հրաժարում կենսաբանական ծնողներից, որոնց դերն այդուհետ կատարելու էր առաջնորդը և խմբի ավագ անդամները, ովքեր իրենց հանդեպ անսահման նվիրվածություն էին պահանջում։ Հենց այդ ժամանակ էլ ծնվում է մատների անդամահատման արարողությունը, որով էլ նորեկը հայտնում էր իր անկեղությունն ու անձնազոհությունը առաջնորդի և իր նոր ընտանիքի առջև (հետագայում մատների անդամահատման ավանդույթն օգտագործվում էր արդեն պատժելու կամ խմբից վտարելու դեպքում)։
Այդ կերպ յակուձայի կառուցվածքում ներդրվում է ճապոնական ընտանիքի ինստիտուտի արժեքները, նրա յուրաքանչյուր անդամի պահվածքը և անմնացորդ նվիրվածությունը ընտանիքին ու նրա ղեկավարին (օյաբուն), ով օժտված է ընտանիքի անդամների նկատմամբ անսահմանափակ իշխանությամբ, հանդիսանում էր ընտանելամ եկամտի միակ տնօրինողը, և նրա գործառույթների մեջ էր մտնում ընտանիքի յուրաքանչյուր անդամի մասին հոգ տանելը և նրանց արտաքին թշնամիներից պաշտպանելը։ Կեղծ ընտանեկան (կամ կեղծ կլանային) հարաբերությունները երաշխավորում էին հաստատուն հարաբերություններ ոչ միայն առաջնորդի ու ենթակաների (հայր և որդի հարաբերություններ) հարաբերությունները, այլ նաև անդամների միջև փոխադարձ համախմբվածությունը (ավագ և կրտսեր եղբայրների միջև հարաբերություններ), այսինքն՝ այդ հարաբերությունները ամրացնում էին ոչ միայն ուղղահայաց, այլև հորիզանական կապերը միևնույն խմբի ներսում, որը սփռված էր ինչպես Ճապոնիայի տարբեր քաղաքներով, այլև նույնիսկ այլ երկրներով։
Ընտանեկան ավանդույթներից բացի՝ յակուձաները նաև լայնորեն օգտագործում էին սամուրայների օրենքները («Բուսիդո»)։ Տեկիայի և բակուտոյի մի շարք օյաբուններ (խմբերի առաջնորդներ)՝ հատկապես ռոնինների շարքերից եկածները, մշակեցին և յուրացրին սամուրայների ավանդույթներն ու ապրելակերպը (ուսումնասիրեցին նրանց գրականությունը, սովորեցին կռվել ճապոնական թրով, ընդօրինակեցին սամուրայների վարքի և հագուկապի բնորոշ առանձնահատկությունները)։ Քանի որ տեկիայի և բակուտոյի գլխավոր գործառույթներից մեկն էր իրենց տարածքի և եկամուտների տնօրինումն ու պաշտպանությունը արտաքին ուժերից, օյաբունները շարունակաբար իրենց ենթակաների մոտ զարգացնում էին ագրեսիվություն և ստեղծում էին ուժային ստորաբաժանումներ՝ հակառակորդների դեմ պայքարելու համար։ Յակուձայի խիստ կարգապահությունն ու փոխադարձ նվիրվածությունը ստեղծել էին պայմաններ, որոնց արդյունքում հարուստ գործարարներն ու հասարակության մեջ մեծ հարգանք վայելող անձինք հավաքագրում էին ավազակներին՝ որպես իրենց թիկնապահներ և օգտագործում էին նրանց իրենց չհնազանդվող ենթակաների վրա ճնշում գործադրելու և նրանց պարտքերը կորզելու համար։ Տեկիայի և բակուտոյի դիրքորոշումները հաճախ էին ամրապնդվում իշխանության գործողություններով։ Օրինակ՝ փողոցային մարտերին վերջ տալու նպատակով կառավարությունը 1735—1740 թվականներին տեկիայի մի քանի առաջնորդների նշանակում է հսկիչների իրենց ենթակայության տակ գտնվող տարածքներում՝ նրանց տալով սամուրայի կարգավիճակին մոտ տիտղոսներ։ 1805 թվականին հիմնված Ոստիկանության կենտրոնական բաժնի ղեկավարները որպես իրենց տեղեկատուների դիմում էին բակուտոյի առաջնորդներին, ովքեր իրենց խմբավորումների անօրինական գործունությունը սահմանփակելու դիմաց ստանում էին իրավապահ մարմինների կողմից հովանավորչություն և համագործակցություն իրենց հակառակորդների դեմ պայքարելիս։ Բացի այդ, յակուձայի անդամները այդ կերպ պահպանում էին իրենց թաղամասները գողերի և ավազակների հարձակումներից՝ նպաստելով փողոցային հանցագործությունների նվազմանը։ Այդ պատճառով էլ բնակչության մոտ տարածում էր ստացել հետևյալ արտահայտությունը. «Ցերեկը մեզ պաշտպանում է ոստիկանությունը, իսկ գիշերը՝ յակուձան» ։
Առաջին առաջնորդը և առաջին պատերազմը
Ճապոնիայի պատմության մեջ Յակուձայի հուսալիորեն ամրագրված առաջին ղեկավարը եղել է նախկին սամուրայ Բանձույին Թյոբեյը, ով ապրել է 17-րդ դարում։ Կորցնելով ավատատիրոջ կարգավիճակը, ինչն այդ ժամանակներում ոչ հազվադեպ հանդիպող երևույթ էր, նա գնաց այդ ժամանակ բավականին արագ զարգացող Էդո քաղաք (Տոկիոյի նախկին անվանումը) և այնտեղ հիմնեց խաղային տաղավար։ Շուտով արդեն հարստացած և հաջողակ Թյոբեյին քաղաքային իշխանություններն առաջարկում են զբաղվել աշխատողների հավաքագրմամբ՝ ճանապարհներ նորոգելու և Էդո ամրոցի պատերի ապակիների վերանորոգմամբ։ Թյոբեյն այդ հանձնարարությունը կատարեց հետևյալ կերպ. մոլախաղերի ժամանակ պարտվածները իրենց պարտքի ու տոկոսների գումարը սկսեցին վաստակել հենց շինարարության ժամանակ, իսկ յակուձան էլ ստացավ նրանց աշխատած գումարները։ Դրանից հետո ցերեկային աշխատանքի համար աշխատողների հավաքագրելու համար միջնորդությունը դարձավ ճապոնական մաֆիայի ազդեցության հիմնական ոլորտներից մեկը ։
19-րդ դարի կեսերին տեղի ունեցավ առաջին և մեծ մաֆիոզական կոնֆլիկտ, որն առաջացավ տարածքների նկատմամբ վերահսկողություն սահմանելու հարցի շուրջ յակուձայի խմբավորումների միջև, որոնք այդ ժամանակ կարողացել էին մեծ տարածքներ ձեռք բերել և ընդլայնվել։ Սիմիձու քաղաքի խմբավորումներից մեկի առաջնորդներից ոմն Ձիրոտոն (1820—1893 թվականներ) 600 մարտիկների հետ կարողացավ դաժան հաշվեհարդար տեսնել հարևան պրեֆեկտուրայից եկած հակառակորդների հետ։ Հենց այդ լեգենդար Ձիրոտոյին են վերագրվում ժամանակակից ճապոնական գանգստերների մոտ տարածված մի շարք փիլիսոփայական սենտենցիաներ, որոնցից է, օրինակ, հետևյալը. «Զենքը սառն է. այն ընդամենը մեխանիզմ է, այնտեղ չկա անձնավորում։ Իսկ սուրը ձեռքի, մարմնի շարունակությունն է. ես կարող եմ իմ ամբողջ ատելությունը փոխանցել հակառակորդին՝ սրի ծայրը նրա մարմինը խրելով։ Չկա ավելի մեծ հաճույք, քան սուրը հակառակորդի մարմինը խրելով՝ արտաբերել. «Մահացե՛ք, խնդրեմ»։»։ Ձիրոտոյին էր վերագրվում նաև Նագոյա ամրոցի կտուրից «ոսկե դելֆինների» (Սյատիհոկո) թալանը, որոնք շինությունը պաշտպանում էին հրդեհներից (Ներում հայցելով երկու պատահական մարդու սպանության համար՝ Ձիրոտոն իր օգնականներից մեկի միջոցով Սիկոկուի Կոմպիրա տաճարին է ներկայացնում մի շարք ընծաներ և իր սուրը)։ Տեսսյու Յամաօկան, ով 1871 թվականին դառնում է կայսերական պալատի կառավարիչը, բազում անգամներ դիմում է Ձիրոտոյի գանգստերներին՝ գյուղացիներին ու քաղաքի աղքատներին հնազանդեցնելու նպատակով ։
20-րդ դարի առաջին կես
Տնտեսական Մեծ ճգնաժամը, որը տարածվեց նաև Ճապոնիայում 1930-ական թվականների սկզբին, դարձել էր զանգվածային գործազրկության, աշխատավորների ու գյուղացիների շրջանում մեծ ցույցերի պատճառ։ Ժողորդի զայրույթը կանխելու համար իշխանությունները որոշեցին աչք փակել ապօրինի զվարճանքների ու շոուների տարածման վրա։ Շուտով յակուձայի հսկողության տակ անցան բազմաթիվ խաղային տաղավարներ, հասարակաց տներ և կինոդահլիճներ, որտեղ ցուցադրվում էին հնչյունային կինոնկարներ։ Գանգստերները զավթեցին նաև բարերն ու ակումբները, որտեղ տարածում ստացավ այդ ժամանակ համարվող ամերիկյան ջազը։ Յակուձան նաև իր ազդեցությունը պահպանել շինարարական աշխատանքների համար աշխատողների հավաքագրման հարցում։ Կոբեում քաղաքի հանցավոր աշխարհի նկատմամբ վերահսկողությունն իր ձեռքն է վերցնում Յամագուտի-գումի բանդան՝ Նոբորու Յամագուտիի գլխավորությամբ։
1934 թվականին Յամագուտի-գումիի տեղական յակուձաները իշխանությունների և ձեռնարկատերերի խնդրանքով դաժան միջոցներով խաղաղեցրին Կոբե նավահանգստի՝ բողոքի դուրս եկած աշխատողներին։ Մինչ փախուստի մատնված գանգստերներն անցնում էին ընդհատակ, նրանց ղեկավարները պայմանավորվում էին քաղաքային ոստիկանության հետ, որ այս արյունոտ դեպքերը ներկայացվեին որպես սովորական փողոցային վեճեր, որից հետո յակուձայի անդամները կամավոր կերպով հանձնվում են իրավապահ մարմիններին և ստանում են բանտում անցկացնելու սիմվոլիկ ժամկետներ։ Այս դեպքից հետո իշխանությունների ու կազմակերպված հանցագործությունների միջև համագործակցությունն ավելի է ընդլայնվում և ձեռք է բերում նոր դրսևորումներ։ 1930-ական թվականների կեսերին Յամագուտի-գումիի վերահսկողության տակ էին գտնվում Կոբե նավահանգիստը, մեծածախ առևտրի շուկան, զվարճանքների թաղամասը՝ բոլոր հասարակաց տներով, խաղային տաղավարներով, համերգի դահլիճներով, կինոթատրոններով, ինչպես նաև սումոյի տեղական ֆեդերացիան ։
Պատերազմից հետո յակուձան որոշակիորեն նահանջի փուլում էր, շատ գանգստերներ հավաքագրվել էին կայսերական բանակ (որտեղ զոհվել էին կամ գերեվարվել), նավահանգիստներում էլ ղեկավարում էին զինվորականներն ու ժանդարմերիան, զվարճանքների թաղամասը ռմբակոծություններից ավերակների էր վերածվել, իսկ բնակչությունն էլ աղքատացել և սովի շեմին էր հայտնվել, որի արդյունքում շատ մարդիկ հեռանում էին քաղաքից։ Ավելի քան 180 հազար գանգստերներ՝ միավորված 5200 բանդաներում, հարձակվում էին հարևանների տարածքների վրա, որն էլ բերում էր բազմաթիվ արյունալի բախումների։ 1946 թվականի սկզբներին իշխանությունները դիմում են յակուձային՝ բազմաթիվ կորեացիներին ու չինացիներին հաշտեցնելու խնդրանքով, որոնց պատերազմի ժամանակ զանգվածաբար բերել էին Ճապոնիա՝ ձեռնարկություններում ստրկատիրական աշխատանք կատարելու համար։ Յամագուտի-գումիի գանգստերները նույնիսկ ստիպված եղան պաշտպանել Կոբեի ոստիկանական ստորաբաժանումներին, որոնք չէին կարողանում ճնշել քաղաքը զավթած «երրորդ երկրներից եկածների» կատարած անկարգությունները։ Դրանց արդյունքում 1946 թվականի փետրվարին սպանվում է շրջաններից մեկի ոստիկանապետը, ապրիլին՝ բարձրաստիճան ոստիկանական պաշտոնյա՝ մեկ այլ շրջանից, իսկ հետո ապստամբություն բարձրացրած չինացիներն ու կորեացիները զավթում են ողջ ոստիկանական բաժանմունքն ու բանտերը ։
Գուրենտայ
1950 թվականին սկիզբ առած Կորեական պատերազմը Ճապոնիան վերածում է ԱՄՆ-ի համար հետևակային բազայի։ Յակուձան շատ արագ կազմակերպեց հանգստացող զինվորների զվարճանքների ծառայությունները՝ նրանց մատակարարելով մարմնավաճառների, թմրանյութեր, ինչպես նաև հետևակային կորպուսից կորզեցին երկրում սև շուկայի ծաղկման համար անհրաժեշտ ապրանքներ։ Շատ արագ Յամագուտի-գումիի լիազորությունները մեծանում են Կոբի նավահանգստում, և վերջինս իր տարածքներից դուրս է քշում հակառակորդներին։ 1956 թվականի դրությամբ Կոբե նավահանգստում աշխատող բոլոր 12 ընկերությունները միավորվում են մեկ ասոցիացիայի մեջ, որի փոխնախագահ է դառնում Տաօկան, իսկ հետո դրանցից ստեղծվում է արհմիություն՝ Յամագուտի-գումիի ղեկավարության ներքո։ Բացի այդ, հետպատերազմյան Ճապոնիայում հայտնվում է կազմակերպվախծ հանցագործության նոր տիպ՝ գուրենտայի խմբերը, որոնց եկամտի հիմնական աղբյուրը կավատությունն էր։ 1957 թվականին մարմնավաճառության դեմ պայքարելու համար ընդունված օրենքից հետո գուրենտայը, ամրանալով խոշոր քաղաքների զվարճանքների թաղամասում (յուկակաու, հանամատի), սկսեցին զբաղվել ընդհատակյա հասարակաց տները ոստիկանների, հակառակորդների և ավազակների հարձակումներից պաշտպանելով։ Նրանք նաև զբաղվում էին բարերն ու ռեստորանները հսկելով, թմրանյութեր վաճառելով և նույնիսկ թափանցեցին բակուտոյի ազդեցության գոտի, այսինքն՝ սկսեցին զբաղվել նաև խաղային բիզնեսով։ Այդ ժամանակ գոյությունը պահպանելու համար բակուտոն կամ ստիպված էր համագործակցել գուրենտայի հետ կամ դիմել ոտնձգությունների և շանտաժի քաղաքականության։
Այդ կերպ էլ առաջացան յակուձայի երեք հիմնական տիպերը՝ տեկիա, բակուտո, գուրենտայ։ Բակուտոյի եկամտի հիմնական աղբյուրը ավանդաբար շարունակում էին մնալ մոլախաղերը և խաղադրույքները, որոշ չափով նաև՝ կավատությունը, առևտրային խարդախությունները սպասարկման և շինարարական ծառայություններ մատուցելիս։ Տեկիան զբաղվում էր շուկաներում ու կրպակներում առևտուր անելով, անորակ ապրանքներ վաճառելով, ինչպես նաև տարբեր մեթոդներով գումար էին կորզում խանութների, գիշերային ակումբների ու ռեստորանների սեփականատերերից։ Գուրենտայը գերազանցապես գործում էր զվարճանքների թաղամասներում, որտեղ նրանք վերահսկում էին մարմնավաճառությունը, վաճառում էին խթանիչներ և պոռնոգրաֆիկ նյութեր՝ միաժամանակ նաև շանտաժի ենթարկելով հասարակաց տների հարուստ հաճախորդներին։ Այդ ամենի հետ մեկտեղ չնայած օկուպացված Ճապոնիայում հրազենի կիրառման արգելքին՝ գուրենտայն առաջինն էր, որ ճապոնական սրերից անցում կատարեց ատրճանակների՝ հարցերը լուծելու համար։ Բացի այդ, յակուձայի բոլոր անդամները ակտիվորեն ներգրավված էին իշխանությունների աշխատանքներում՝ ուղղված ձախակողմյան շարժումների, արհմիությունների, հակառազմական և հակաամերիկյան բողոքի ցույցերի ճնշմանը ։
Օսակայի պատերազմը և Յամագուտի-գումիի վերելքը
Մինչև 1960-ական թվականների սկիզբը Տաօկային հաջողվում է Հյոգոյի պրեֆեկտուրայից վտարել իր բոլոր հակառակորդներին, որից հետո նա ձեռնամուխ է լինում հարևան Օսական Յամագուտի-գումիի ազդեցությանը ենթարկելուն։ Այդ ժամանակ հետախուզման մեջ գտնվող Յուկիո Ձիդոն դաշինքի մեջ է մտնում Յանագավա-գումի կոչվող տեղական հանցախմբի հետ, որը վերահսկում էր Օսակայի հյուսիսային հատվածը և նույնպես զբաղվում էր կավատությամբ։ Դաշնակիցները որպես իրենց գլխավոր թիրախ ընտրեցին Օսակայի ամենախոշոր հանցավոր խմբավորումներից մեկին՝ Մեյու-կային, որի վերահսկողության տակ էր գտնվում զվարճանքի թաղամաս Մինամին՝ տասնյակ բարերով, ռեստորաններով, բաղնիքներով, հասարակաց տներով, թմրանյութերի և խաղերի տաղավարներով։ Մեյու-կայի հիմնական կորիզը կազմում էին կորեացիները։ 1960 թվականի օգոստոսի 9-ին գիշերային ակումբներից մեկում կռիվը հանգեցնում է այսպես կոչված «Օսակայի պատերազմին», որից հետո Յամագուտի-գումին գլխավոր դեր է ստանձնում ճապոնական հանցավոր աշխարհում։ Ձիդոյի և Յանագավա-գումիի հարյուրավոր անդամներ շրջափակում են Մինամին՝ հակառակորդներին գտնելու նպատակով։ Ղեկավար դեմքերի սպանությունից հետո Մեյու-կայը դադարում է գոյություն ունենալ, իսկ 1960 թվականի օգոստոսի 27-ին Օսակայի «Մինո կանկո» հյուրանոցում փրկված 15 գանգստերներ, ընդունելով իրենց պարտությունը, Յամագուտի-գումիի առաջնորդներին են հանձնում իրենց կտրատած մատները, որով ներման են արժանանում հաղթողների կողմից ։
Տոկիոյում ապրող կորեացիների մեծ մասը գործում էր հզոր առաջնորդ Հիսայուկի Մատիիի (Չոն Գոնյոն) խմբավորման մեջ։ Ճապոնիայի կապիտուլյացիայից հետո Մատիին համագործակցում էր ամերիկյան հետախուզության հետ, իսկ այդ համագործակցությունը՝ հետպատերազմյան շրջանում յակուձայի թուլացման հետ մեկտեղ, նպաստեց, որ նա նվաճի օր օրի զարգացող սև շուկան։ Ի տարբերություն մյուս կորեացի գանգստերների՝ Մատիին կոնֆլիկտի չէր գնում ճապոնացի գանգստերների հետ, ընդհակառակը, նա նույնիսկ մոտ հարաբերություններ ուներ Տաօկայի և Յոսիո Կոդամայի հետ։ 1948 թվականին Մատիին ստեղծում է տոսեյ-կայ խմբավորումը և շուտով վերահսկողություն է սահմանում Գինձա առևտրա-զվարճային թաղամասի նկատմամբ։ Նրա՝ կորեացի գանգստերներից բաղկացած թիմն այնքան հզոր էր, որ որ նրանց անվանում էին «Գինձայի ոստիկաններ», և նրանց հետ պարտավոր էին հաշվի նստել բոլոր նրանք, ովքեր ցանկություն ունեին հաստատվել Տոկիոյում։ Մատիիի հանցավոր-առևտրային կայսրությունը գործունեություն էր ծավալում տուրիզմի, զվարճանքների ոլորտներում, բարերում, ռեստորաններում, զբաղվում էր նաև նավթային բիզնեսով, կավատությամբ, իսկ Կոդամայի հետ՝ նաև անշարժ գույքի ոլորտում ներդրումներ անելով։ Մատիիի միջնորդությամբ յակուձան կարողացավ հաստատվել նաև Հարավային Կորեայում, որի համար նրան թույլատրեցին ձեռք բերել Սիմոնոսեկի-Պուսան (քաղաքներ Ճապոնիայում և Կորեայում) լաստանավերի գիծը։ 1960-ական թվականներին ոստիկանության ճնշումների արդյունքում Մատիին ստիպված էր պաշտոնապես լուծարել Տոսեյ-կայը, որը, սակայն, չի խանգարում նրան ողջ հանցավոր բիզնեսը տեղափոխել երկու նոր ստեղծված կառույցների ներքո, որոնք կոչվում էին  Towa Sogo Kigyo և Towa Yuai Jigyo Kumiai: 1973 թվականին Մատիիի մարդկանց հայտնաբերում են կորեացի այլախոհ Կիմ Դե Չժունի առևանգման գործում ներգրավված, սակայն նրանց դեմ ոչ մի մեղադրանք չի ներկայացվում։ 1980 թվականից արդեն Մատիին անցնում է «հանգստի», որից հետո նրան հաճախ նկատում էին Հավայան կղզիներում հանգստանալիս։ Մատիին մահանում է 2002 թվականին ։
Տոկիոյի օլիմպիական խաղերին ընդառաջ՝ ոստիկանությունը սկսում է «մաքրել» քաղաքի փողոցները յակուձայի խմբավորումներից, սակայն դա ավելի շատ կրում էր կոսմետիկ բնույթ՝ ուղղված իրավապահ մարմինների հեղինակության բարձրացմանը ։ 1965 թվականից սկսած Տաօկան հիմնականում խաղաղ ապրում էր յակուձայի մյուս խմբավորումների հետ, իսկ Յամագուտի-գումին «կուլ էր տալիս» ավելի ու ավելի շատ թույլ, մանր խմբավորումներ։ Տաօկայի ամենամեծ հաղթանակը Միյամոտո-գումի ազդեցիկ խմբավորման ենթարկեցումն էր, իսկ Տոկիոյից հարևան Յոկոհամա ներխուժելուց նրան հետ պահեց ազդեցիկ «մոխրագույն կարդինալ» Յոսիո Կոդաման։ 1972 թվականի հոկտեմբերին վերոնշյալ Կոդամայի միջնորդությամբ Կաձուո Տաօկան և Հիձինարի Ինագավան (Ինագավա-կայի ղեկավարը) դաշինք կնքեցին, որի արդյունքում նրանց միացյալ վերահսկողությունից դուրս մնաց ընդամենը 4 ճապոնական պրեֆեկտուրա։ Տաօկայի նախաձեռնությամբ ստեղծվում է Նավահանգիստներում բեռնման և բեռնաթափման զարգացման համաճապոնական միություն, որը շուտով դառնում է մոնոպոլ ընկերություն՝ ամբողջ Ճապոնիայի տարածքում բանվորների հավաքագրումը իր ձեռքը կենտրոնացնելով։ Սակայն 1970-ական թվականներին բեռնակրման և բեռնաթափման աշխատանքների մեքենայացումը կրճատեցին յակուձայի՝ բեռնակիր աշխատողների շահագործումից ստացված եկամուտները։ 1973 թվականին Ճապոնիայում ընդունվեց եկամտահարկի մասին օրենք, որը չշրջանցեց նաև յակուձան։ Հենց հաջորդ տարի հանցավոր խմբավորումները հարկվեցին ընդհանուր 20 միլիարդ իենով ։
Յոսիո Կոդամայի դարաշրջանը
Յոսիո Կոդաման իր կարիերայի գագաթնակետին գտնվելու ժամանակ կրում էր կուռոմակու տիտղոսը, որը նշանակում էր «սև վարագույրների ետևում գործող ղեկավար» կամ «մոխրագույն կարդինալ»։ Ընդհուպ մինչև 1984 թվականի իր մահը նա ազդեցություն է ունեցել բիզնեսմենների, քաղաքական գործիչների, պատգամավորների, լրագրողների և յակուձայի շրջանում մի շարք կարևոր որոշումների ընդունման գործում։ 1920-ական թվականների վերջերից Կոդաման ակտիվ մասնակցություն է ունեցել ծայրահեղ աջ շարժումներում, մի քանի անգամ հայտնվել է ճաղերի ետևում, իսկ հետո գլխավորել է Շանհայում ճապոնական հետախուզության գաղտնի օպերացիաները՝ միաժամանակ զբաղվելով նաև օկուպացված տարածքներում թմրանյութերի վաճաքով և այնտեղից ստարտեգիական նշանակություն ունեցող գողացված հումք Ճապոնիա ներմուծելով։ 1945 թվականին Կոդաման ֆինանսավորում է Ճապոնիայի լիբերալ կուսակցության հիմնումը (այն 1955 թվականին անցնում է Լիբերալ-դեմոկրատական կուսակցության կազմ), իսկ 1946 թվականի հունվարին ձերբակալվում է որպես ռազմական հանցագործ, բայց շուտով ազատվում է կալանքից։ Կոդամայի և նրա ընկեր Սասակավայի (ծայրահեղ աջ քաղաքական գործիչ և բիզնեսմեն, ով սերտ կապեր ուներ հանցավոր աշխարհի ներկայացուցիչների հետ) ազդեցությունը այնքան մեծ էր Ճապոնիայի լիբերալ-դեմոկրատական կուսակցության մեջ, որ Ճապոնիայի երեք վարչապետեր իրենց պաշտոնը ստացել են նրանց անմիջական հովանավորության միջոցով, իսկ ևս երեք վարչապետեր էլ օգտվել են նրանց միջոցներից անուղղակի միջոցներով։ 1960 թվականի գարնանը Ճապոնիայի իշխանությունները լրջորեն մտածում էին ներգրավել Կոդամայի մարտիկներին՝ երկրում հակաամերիկյան ցույցերը ճնշելու համար, ինչպես նաև նրանց միջոցով կազմակերպել ԱՄՆ նախագահ Դուայթ Էյզենհաուերի անձնական թիկնազորային պաշտպանությունը՝ դրանց համար «մոխրագույն կարդինալին» տրամադրելով 600 միլիոն իեն։ Կոդամայի՝ Կինսեյ-կայ, Օձու-գումի, Սումիյոսի-կայ խմբավորումների ղեկավարների հետ հանդիպման արդյունքում հավաքագրվում են ուժեր, որոնք անհրաժեշտության դեպքում պետք է աջակցեին ոստիկանականությանը։ Հավաքագրված ուժերը բաղկացած էին 18.000 գանգստերից, 10.000 նախկին զինվորականներից և 4.000 ծայրահեղ աջ հայացքներ ունեցող հատուկ պատրաստված մարտիկներից։