cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ոսկե ձուկ
Պատմություն
Ոսկե ձկների մեծ հեղինակությունը, ճանաչումն ու պահանջարկը հիմք դարձան ձկների բուծման բիզնեսի ու կենդանի առևտրի զարգացման համար։ Արդեն XIII դարում կենդանու նոր տեսակ է ի հայտ գալիս՝ ոսկե ձկների տարատեսակները սկսում են վաճառել «յու-էռ-Խո» անվան տակ։ XVI դարից սկսած ոսկե ձկները սկսում են հայտնվել նաև միջին ու աղքատ ընտանիքներում։
Ասիական ուղիներ
Ոսկե ձկների Ասիայում տարածման մասին պատմությունը խիստ սուղ է։ Լրիվ հավանական է, որ բնակեցման ու վաճառքի առաջին ուղիները հասել են Հնդկաչին ու Չինաստանին սահմանակից երկրներ, իսկ հետո՝ XVI դարի սկզբին, ձկները հասան Ճապոնիա, որը դրաձավ նոր ցեղատեսակների հայրենիքը։ Տեղաբնիկնիկ սելեկցիոներները, փորձելով ստեղծել տեղի ավանդույթներին ու ճաշակին նոր տեսակներ, դարձան այդ գործի իսկական մասնագետներ, առաջիններից աշխարհում։
Ոսկե ձկները Եվրոպայում
XVII դարում հոլանդացի ու պորտուգալացի վաճառականների շնորհիվ ոսկե ձկները հասան Եվրոպա, որտեղ սկզբնական շրջանում բավականին մեծ արժեք ունեին, ինչի պատճառով նման ճոխություն իրենց կարող էին թույլ տալ միայն ապահովված ընտանիքները։ XIX դարում էժանանում է Չինաստանից ներկրումը, ինչպես նաև սկսում են բուծել հենց տեղում։ Այս ամենի հետևանքով գները բավականին ընկնում են։ Բացի այդ, մինչև մեր օրեր ոսկե ձկան տարատեսակներից այս տարածաշրջանում հայտնի են միայն Հեռավոր Արևելքից ներկրվածները։ Չինաստանից (Չժեցզիան պրովինցիա) Եվրոպա ոսկե ձկների ներմուծման մասին առաջին հիշատակությունները թվագրվում են 1611, 1691 և 1728 թվականներով ։
Եվրոպայում ոսկե ձկների առաջնահերթության մասին կոնկրետ ու հավաստի տվյալներ չկան։ Որոշ արձանագրությունների համաձայն նրանք ներկրվել են Մակաոյից, մի այլ տարբերակի համաձայն ակվարիումային ձկները Եվրոպա ներկրվել են Յավից ու Հարավային Աֆրիկայից Պորտուգալիա։ Հայտնի է, որ դա եղել է XVII դարում, քանի որ գրականության մեջ երկու ամսաթիվ է հիշատակվում. 1611 և/կամ 1691 թվական, բայց ստույգ աղբյուրի բացակայության պատճառով թվականների ճշմարտացիությունը կասկածի տակ է։ Նույն ժամանակահատվածի (1691 թվական) մասին հիշատակություն կա նաև Անգլիայում։ XVIII դարում ակվարիումային ձկները լայն տարածում ստացան ամբողջ Եվրոպայում և հասան մինչև Ռուսաստան։ Ոսկե ձկների առևտրի մասին տեղեկատվություն պահպանվել է այն մասին, որ դա եղել է 1728 թվականին Հոլանդիայում։
Ռուսական պրիորիտետ
Քարավանային ճանապարհների մի մասը փոխեցին իրենց ուղղությունը Արևելյան Ասիայից արևմուտք՝ դեպի Եվրոպա, հասնելով ժամանակաից Ռուսաստանի հին տարածքներին, իսկ Մետաքսի ճանապարհով (丝绸之路) ոչ միայ մետքաս ու համեմունքներ էին բերում։ Առաջինների շարքում ռուսական հողեր ընկան նաև «ոսկի ձկները»։ Ծովային ոսկիների մասին հիշատակությունները Ռուսաստանում հանդիպում են դեռևս XV դարի վկայություններում՝ մոսկովյան մեծն կնյազ Գորշ Վասիլիի ժամանակներից։ XVI դարում Իվան Ահեղ կայսրը ապակե գնդակներով ոսկի ձկներ է նվեր ստանում, իսկ XVII դարի երկրորդ կեսին Ալեքսեյ Միխաիլովիչ կայսեր «Դեղագործական այգում» տեղադրվում է ոսկե ձկներով լի վազ, որը նվիրել էին անգլիացիները, ինչն էլ հանգեցրեց բակային ձկնագործության զարգացմանը։ Պյոտր Առաջինի ժամանակ այդ խիստ թանկ ձկներով լցվեցին արքային շրջապատող շատ իրեր, իսկ 1790 թվականին Եկատերինա Երկրորդին նվիրված երեկույթի ժամանակ Գրիգորի Պոտյոմկինը նվիրեց ոկե ձկներով լի տարա։
ԱՄՆ
ԱՄՆ-ում ոսկի ձկներն ի հայտ են եկել 1874-1878 թվականներին և դարձել են Վաշինգտոնի կառավարական ընտանի կենդանանոցի ցեղասկզբնակները։
Հեղափոխական ողբերգությունն ու ներկան
«Չինական մշակութային հեղափոխաության» (1965-1976 թվականներ) ժամանակ աչքաթող չարվեցին նաև ընտելացված սելեկցիոն կենդանիներին. հազվադեպ հանդիպող տեսակների արժեքավոր նմուշները մասսայական կերպով ոչնչացվեցին։ Սպանվեցին ոսկի ձկների սելեկցիոներ-արտադրողները, և ընդհանրապես այս ձկնատեսակի տարածմանը նպաստող մարդիկ, որպես «ժողովրդի թշնամիներ ու իմպերիալիզմի հետևորդներ»։ Չժեցզյան պրովինցիայում ամբողջապես արգելված են բոլոր տեսակի ձկնային տնտեսությունները։ Երկիրը կորցրեց ոչ միայն արժեքավոր նմուշներ, այլ նաև հին արտադրության տեխնիկական ավանդույթները, որոնք ստեղծվել էին բազմաթիվ նվիրյալների կենսափորձի արդյունքում։ Ծանր, հետհեղափոխական սոված տարիներին որոշ քաղաքացիներ փորձեցին վերականգնել ոսկի ձկների բուծման ավանդույթները, որպեսզի դրանով գոնե վաստակեն իրենց բրնձի լավաշը, ընտանիքը կերակրելու համար։ 1978 թվականի օգոստոսին Չինաստանի ու Ճապոնիայի միջր հաշտության ու խաղաղության պայմանագիր է կնքվում, որի համաձայն ճապոնական կողմը պետք է օգնի չինական կողմին ոսկի ձկների բուծմանը վերաբերող գարցերում, նրանց տրամադրելով արժեքավոր տեսակների առանձնյակներ։
Աշխարհի տարբեր քաղաքներում կան խմբավորումներ ու ասոցացիաներ, որտեղ հավաքվում են ոսկի ձկների սիրահարները, կազմակերպում են ցուցադրություններ ու մրցույթներ։
Բովանդակություն
Ոսկե ձկները սկզբնական շրջանում հանդիպում էին լճերում, ոչ մեծ ջրամբարներում, գյուղական ջրհոս ամբարներում։ Վաճառքի հանելուց հետո սկզբում վաճառում էին կավե տարաներով, հետո սկսեցին կիրառել կերամիկական կամ ճենապակե գնդաձև տարաներ հասարակության բարձր խավերի գնորդների համար։ 1369 թվականին չինական կայսր Խունյուն նոր ճենապակե տարաների արտադրություն է սկսում արժաթե ծածանը տնային պայմաններում պահելն առավել հարմարավետ դարձնելու նպատակով։ Նմանատիպ տարաները, որոնք տնային ակվարիումի դեր էին տանում, այդպես էլ կոչվում էին՝ «ձկնային առու» կամ «վիշապի գավաթ», ինչը բնութագրում էր տարաների բավական մեծ չափերը։ Անոթների լայն վերնաբացվածքը հնարավորություն էր տալիս ձկներին հետևել այնպես, ինչպես հետևում են առվի ձկներին։ Քանի որ այդ դեպքում ձկներին նայում են վերևից, սելեկցիան սկսեց աշխատել այնպիսի ձկների ստեղծման ուղղությամբ, որոնք գեղեցիկ տեսք կունենան հատկապես վերևից։ Օվալի, գնդի, տակառի, լայն բերանով ցածր վազի (խոր ափսեի նման) ձև ունեցող թանկարժեք ճենապակե տարաներն առանձնանում էին իրենց շքեղությամբ. նրանց զարդարում էին ամենաթանկարժեք ներկերով։ Անոթի դիմացկունության համար օգտագորժվում էին տարբեր իրեր, այդ թվում ձկան լողակի նմանություն ունեցող հենակներ։ Այսպիսի աշխատանքները նկարչից ճենապակու վրա նկարելու մեծ վարպետություն, աշխատանքային փորձ, տեխնիկական հնարավորություններ էին պահանջում։ Երբեմն տարայի հատակին ավազ էին լցնում, որոշ բուսատեսակներ տեղադրում, բայց հիմնականում դատարկ էին թողնում։ Նույն տարայում մեծ մասամբ միայն մեկ ձուկ էր լինում, բայց հանդիպում էին նաև բազմաձուկ անոթներ։
Դեկորացիա
Ակվարիումի ձևավորման ժամանակ պետք է զերծ մնալ սուր ծայրեր ունեցող քարերից կամ սուր հանգույցներ ունեցող խխունջի պատյաններից, քանի որ կենդանիների տրավմատիզացիայի վտանգը բավականին մեծ է։ Ցանկալի է տեղադրել կոշտ բուսատեսակներ, հակառակ դեպքում ոսկե ձկները կսկսեն ուտել դրանք։ Բացաություն են կազմում միայն Վոլֆիան, Ռիչիան և Ռյասկան, որոնք մտնում են կենդանու սննդակարգի մեջ։
Երբեմն, ոսկե ձկների որոշ տեսակների (հատկապես վուալապոչերի ու աստղադիտակների ցեղատեսակներից) պահում են դատարկ, չձևավորված ապակե ակվարիումներում։
Սնումը
Ոսկե ձկներն ամենակերներ են։ Բացի վերևում նշված բուսատեսակներից, բուսական կերի դեր կարող են տանել նաև աղցանի ու եղինջի թարմ տերևներով։ Կենդանական կերերից են մոծակի թրթուրը, трубочник, անձրևորդեր և այլն։ Ախորժակով ուտում են նաև լավ եփած բրնձի, ցորենի և այլ ընդեղենների շիլաներ։ Հնարավոր է նաև չոր կերով կերակրումը։ Անհրաժեշտ է հիշել նաև այն, որ այս ցեղատեսակին բնորոշ է շատակերությունը, ինչը բազմաթիվ հիվանդությունների արդյունք է, սակայն, միևնույն ժամանակ հենց դա հնարավորություն տվեց նոր տեսակների ստեղծմանը։
Բուծումը
Ոսկե ձկները սեռահասուն են դառնում կյանքի առաջին իսկ տարում, բայց սելեկցիոն նպատակների համար սպասել է պետք այնքան, մինև ձկները լրիվ կհասունանան։ Դա տեղի է ունենում երկուսից չորս տարեկանում։
Ձվադրման շրջանը բնական պայմաններում տեղի է ունենում ապրիլ-մայիս ամիսներին։ Զուգավորման շրջանում ձկների բազմացնամ պատրաստությունը երևում է արտաքին տեսքից. էգերի ու արուների մոտ առաջանում են կորեկանման մարգարտագույն բշտիկներ, կրծքային լողակների վրա առաջանում են մուրբ սղոցանման խազեր։ Ձվադրման պատրաստ էգերի որովայնը չափերով մեծանում է։ Արուները սկսում են ակտիվորեն հետևել էգերին, ձգտելով նրանց տանել նոսր ջրով, այսինք բուսականությամբ հարուստ ջրային հատվածներ։ Այդ իսկ պատճառով ցանկալի է, որ ձվադրման շրջանում ակվարիումի ջրի մակարդակը հասցնել 20 սմ-ի։
Ձկների բազմացման համար անհրաժեշտ է, որ ակվարիումում լինի 40-100 լիտր մաքուր ջուր։ Ցանկալի է նաև լավ աէրացիան ու թարմացումը։ Քանի որ ձկները հակում ունեն ուտել սեփական ձկնկիթները, 1-2 սմ բարձրության մակարդակում ցանց են դնում։ Կարելի է օգտագործել նաև խիտ բուսականությամբ ակվարիումներ։ Ձվադրումից անմիջապես հետո, ինչը տևում է 4-5 ժամ արտադրողներին պետք է հեռացնել։
Մեկ տարվա ընթացքում ոսկի ձկներն ի վիճակի են բազմանալ մի քանի անգամ։ Շերեփուկները ձկնկիթներից դուրս են գալիս 2-6 օր հետո, ինչը պայմանավորված է մեծ մասամբ եղանակով, ջրի ջերմաստիճանով, ընդ որում ուղիղ արևի ճառագայթներն արագացնում են գործընթացը, իսկ ստվերն ընդհակառակը՝ դանդաղեցնում։
Հաջորդ օրերին երիտասարդ ձկները շատ քիչ են շարժվում, մեծ մասամբ մնում են ջրում կախված վիճակում, կամ ջրային բույսերի վրա և սնվում են իրենց սպիտակուցային բշտիկով, որն ապահովում գոյության սկզբնական շրջանի համար անհրաժեշտ սննդանյութերով։ Բայց հենց այդ պահեստային բշտիկը դատարկվում է ձկները դուրս են գալիս սնունդ որոնելու։ Սովը դուրս է բերում նրանց այդ նստակյաց վիճակից ու ստիպում աջ ու ձախ գնալ սննդի փնտրտուքներով։ Փոքրերի համար որպես կեր է ծառայում արտեմիան, ռոֆիտերներն ու «կենդանի փոշին»։ Թույլատրելի է հատուկ կերերի օգտագործումը։
Ձկների բազմացման հետ կապված կա նրանց դասակարգման այլ ձև, կախված առանձնահատկություններից։ Ոչ բոլոր շերեփուկներն են դառնում իրենց ծնողներին նման ձկներ, շատ հաճախ նոր սերնդի առանձնյակները նման չեն լինում ոսկի ձկան այս կամ այն ցեղատեսակին։ Կա նաև հակառակ երևույթը. ոչնչով չառանձնացող ոսկի ձկներից ծնվում են յուրօրինակ էֆեկտներով ձկներ։
Նոր տեսակների առաջացման մեթոդիկան
«Յու Էր Խո» տեսակի ձկների վաճառքի մասին մեզ հասած առաջին տվյալները թվագրվում են XIII դարով։ Նրանք առաջին սելեկցիոն օբյեկտներն էին, թե ուղղակի չինացի վաճառականների «առևտրական նշանը», դժվար է ասել, սակայն 1590-ով թվագրված վկայություները հավաստում են, որ գոյություն են ունեցել կարճ մարմնով և կրկնակի պոչային լողակներով ձկներ։ Որոշ հիշատակություններ կան նաև աստղադիտակի նմանվող աչքերով ձկների մասին։ Նմանատիպ աչքերով ձկները լայն ճանաչում ստացան միայն XVIII դարի կեսերին և հայտնի դարձան Եվրոպայում միայն XIX դարի վերջում։
Ճապոնական ոսկե ձկների վակին, ռանչու, ռյուկին և դեմեկին տեսակների նախահայրերը հին ժամանակներում ընտելացված, տնայինացված ձկներն են։
«Անթեփում» ոսկե ձկներն ի հայտ եկան 1688 թվականին, բայց երկար ժամանակ հազվադեպ էին ու չէին տարածվել։ Այս տեսակը ստեղծվել էր սելեկցիոն եղանակով, շուբունկինի ու անթեփուկ ձկան խաչաձևումից։ Նոր ստեղծված առանց մեջքային լողակի տեսակը հայտնի դարձավ 1726 թվականից, որի ներկայացուցիչները Եվրոպա հասան 1760 թվականին։
Դարավոր առանձնահատկությունները
Եթե խոնավ միջավայրում, բակտերիաներվ լի ջրում, վատ սնման պայմաններում բնակեցնում են մեծ խտությամբ ոսկի ձկների շերեփուկներ, նրանց մարմինները փչվում են, իսկ դա տանում է գենետիկ փոփոխություների, որոնք կարող են վերացվել միայն սելեկցիոն եղանակով։
Ցեղատեսակներ
«Ոսկե ձկների» սելեկցիոն բուծման հազարամյա զարգացման արդյունքում ձկնարտադրողների ու սիրողական բուծողների կողմից (ոչ միայն Ճապոնիայում ու Չինաստանում) ստեղծվել են բազմաթիվ ենթատեսակներ։ Նրանք հայտնի ու սիրելի տնային կենդանիներ դարձան ամբողջ աշխարհում՝ մարդկանց զարմացնելով հատկապես իրենց անսովոր ու յուրօրինակ ձևի ու գույների շնորհիվ։
Ոսկե ձկների տարբեր ցեղատեսակների մեջ գոյություն ունեն երկու տեսակ, որոնք տարբերվում են մարմնի ձևով՝
Ստեղծագործական ու դեկորատիվ մշակույթ
Որպես հայտնի տնային կենդանիներ ոսկե ձկների ի հայտ գալուց անմիջապես հետո նրանց պատկերները սկսեցին հայտնվել տարբեր նյութերի ու հուշանվերների վրա։ Բնափայտի, կավի, ապակու, դյուրահալ մետաղի, ժամանակակից պլասմասսայի ու այլ նյութերի վրա պատկերում են ոսկե ձկների նկարներ, որպես ձևավորման միջոց։ Նկարիչները նկարել ու այսօր էլ նկարում են այդ ձկներին, հիանալով նրանց անթերի ձևով ու վառ գույնով։ Արդիական է դարձել նաև ոսկե ձկների պատկերումը ամենօրյա սպասքի, վազերի, սկուտեղների, տարբեր չափերի կժերի ու տարաների, զարդատուփերի վրա։ Նրանց մասին բոլոր ժամանակներում հորինվել են բազմաթից լեգենդներ, հեքիաթներ, բանաստեղծություններ, երգեր։
Որպես լաբորատոր կենդանի
Ոսկե ձկները՝ որպես լաբորատոր կենադանու մոդելներ հաճախ օգտագործվում են գիտական հետազոտությունների ժամանակ։ Նրանք հատկապես օգտագործվել են անկշռելիության պայմաններում ձկների վարքի ուսումնասիրությունների ժամանակ ։
Կրիտիկա
Բնության ու կենդանիների պաշտպանների խոսքերով՝ ոսկե ձկները մեծ փորձությունների են ենթարկվում այն պատճառով, որ մարդիկ փորձում են ստանալ նոր «տգեղ ձևեր»։ Այդ պատճառով հաճախ ձկներին պահում են այնպիսի պայմաններում, որտեղ նրանք օդի (ջրում լուծված թթվածնի) ու լույսի պակաս ունեն։ Սնում են բուսական ու կենդանական այնպիսի սննդով, որն իր մեջ պարունակում է հատուկ կենսաբանական հավելումներ, որը ձկանը կստիպի հասնել անհրաժեշտ չափին ու ձևին։ Այս ամենն ազդում է ձկների հետագա սերնդի գենոմի վրա ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ոսկրային ձկներ
Տոմաշպոլ (գյուղ, Խմելնիկի շրջան)
Տոմաշպոլ (Томашпіль), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Խմելնիկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1616 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Տոմաշպոլ գյուղում բնակվում էր 595 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,4 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 247,92 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Խմելնիկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1616 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
(9749) Վան դեն Էյինդե
(9749) Վան դեն Էյինդե (Van den Eijnde), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի ապրիլի 3-ին Էրիկ Էլստի կողմից Լա Սիլյայում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էրիկ Էլստի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Նաբակև
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 35 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Սամտրեդիայից հեռու է 5 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 423 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Սամտրեդիայի շրջան‎
Կիսելյովո (Կրասնի Սուլինի շրջան)
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կրասնի Սուլինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1805 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Անցնելով սահմանագիծը
«Անցնելով սահմանագիծը» (Il passaggio della linea), 2007 թվականին ռեժիսոր Պիետրո Մարչելլոյի նկարահանած ֆիլմը ։
2013 թվականին ֆիլմը ներկայացվել է «Ոսկե ծիրան» միջազգային կինոփառատոնի «Հետահայաց ցուցադրություններ» ծրագրում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:2007 ֆիլմեր Կատեգորիա:Իտալական վավերագրական ֆիլմեր Կատեգորիա:Պիետրո Մարչելլոյի ֆիլմեր
Սեն Քրիստոֆ (Վալե դ’Աոստա)
Սեն Քրիստոֆ (ֆրանս.՝ Saint-Christophe), կոմունա Իտալիայի Վալե դ'Աոստա մարզում։
Բնակչությունը կազմում է 3209 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 229 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 14 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 11020։ Հեռախոսային կոդ՝ 0165։
Բնակավայրի հովանավոր է համարվում սուրբ Քրիստոֆը։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության աճ՝
Բոլոր միգրանտ աշխատողների և նրանց ընտանիքների անդամների իրավունքների պաշտպանության միջազգային կոնվենցիա
Բոլոր միգրանտ աշխատողների և նրանց ընտանիքների անդամների իրավունքների պաշտպանության միջազգային կոնվենցիա (United Nations Convention on the Protection of the Rights of All Migrant Workers and Members of Their Families), կոնվենցիան մշակվել է ՄԱԿ-ի նախաձեռնությամբ և ընդունվել է ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայի 1990 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ 45/158 բանաձևով։ Ուժի մեջ է մտել 2003 թվականի հուլիսի 1-ից։ Այն համընդհանուր բնույթի միջազգային պայմանագիր է, որը նվիրված է պաշտպանության կարիք ունեցող բնակչության որոշակի խմբի իրավունքներին `բոլոր աշխատանքային միգրանտներին և նրանց ընտանիքների անդամներին։ Կոնվենցիայի շրջանակն ընդգրկում է միգրացիայի ամբողջ գործընթացը, ներառյալ միգրացիայի նախապատրաստումը, մեկնելու, տարանցման, աշխատելու, պետությունում գտնվելու ժամանակահատվածը, ինչպես նաև վերադարձը ծագման երկիր կամ մշտական բնակության վայր։
Կոնվենցիայի նպատակներ
Կոնվենցիայի ընդունման հիմնական նպատակը միջազգային մակարդակում բոլոր աշխատանքային միգրանտների և նրանց ընտանիքների անդամների իրավունքների պաշտպանությունն է։
Կոնվենցիայի ընդունումից առաջ միգրանտ աշխատողների օրինական կարգավիճակը կարգավորող որոշակի դրույթներ հիմնականում ընդգրկված են Աշխատանքի միջազգային կազմակերպության շրջանակներում մշակված փաստաթղթերում` «Միգրանտ աշխատողների կոնվենցիայում» (թիվ 97), «Միգրացիայի բնագավառում չարաշահումների կոնվենցիայում և աշխատանքային միգրանտների հնարավորությունների և շրջանառության հավասարության մասին (թիվ 143), աշխատանքային միգրանտների վերաբերյալ առաջարկությունների (թիվ 86), աշխատանքային միգրանտների վերաբերյալ առաջարկություններ (թիվ 151), հարկադիր կամ պարտադիր աշխատանքի մասին կոնվենցիա (թիվ 29) և հարկադիր աշխատանքի վերացման մասին կոնվենցիա (թիվ 105)։ Ամփոփելով Աշխատանքի միջազգային կազմակերպության` ՄԱԿ-ի կազմակերպությունների (մասնավորապես՝ Մարդու իրավունքների հանձնաժողովի և սոցիալական զարգացման հանձնաժողովի) գիտելիքներն ու փորձը, ՄԱԿ-ի սննդի և գյուղատնտեսության կազմակերպությունը, ՄԱԿ-ի կրթական, գիտական և մշակութային կազմակերպությունը, Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը, հաշվի առնելով պետությունների կողմից տարածաշրջանային կամ երկկողմ հիմունքներով մշակված պրակտիկան՝ կապված աշխատանքային միգրանտների և նրանց ընտանիքների անդամների իրավունքների պաշտպանությանը, հատուկ ստեղծված աշխատանքային խումբը պատրաստել է կոնվենցիայի նախագիծ, որն ընդունվել է ստորագրման, վավերացման և միանալու համար ՄԱԿ-ի 1990 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ 45/158 որոշմամբ։  Կոնվենցիայի հիմնական նպատակն է նպաստել աշխատանքային միգրանտների և մարդու իրավունքների պահպանմանը։ Միգրանտներին պետք է վերաբերվել ոչ միայն որպես աշխատող, այլ նաև որպես անհատ։ Կոնվենցիան չի ստեղծում նոր իրավունքներ միգրանտների համար, այլ ուղղված է միգրանտների և հյուրընկալող երկրի քաղաքացիների համար հավասար վերաբերմունքի և աշխատանքային հավասար պայմանների ապահովմանը։ Կոնվենցիան հիմնված է այն հիմնարար հասկացության վրա, որ բոլոր միգրանտներին պետք է տրվի իրենց իրավունքների որոշակի նվազագույն պաշտպանություն։ Կոնվենցիան ընդունում է, որ օրինական միգրանտները պետք է ունենան ավելի լայն իրավունքներ, քան ապօրինի միգրանտները, բայց շեշտում է, որ մարդու հիմնական իրավունքները պետք է հարգվեն ապօրինի միգրանտների նկատմամբ։
Աղվերան (Մշո գավառ)
Աղվերան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Մշո գավառում։ Գտնվում էր գավառի արևելյան կողմում, Վանա լճից հյուսիս, Ադլջևազ-Մանազկերտ ճանապարհի վրա։
Գյուղը գտնվում էր բլրապատ վայրում։ Նրա շրջակայքում տարածվում էր Աղվերան հովիտը։
Բոլոր միգրանտ աշխատողների և նրանց ընտանիքների անդամների իրավունքների պաշտպանության միջազգային կոնվենցիա
Վավերացում և ստորագրում
87-րդ հոդվածի համաձայն, Կոնվենցիան ուժի մեջ է մտնում ամսվա առաջին օրը վավերացման կամ միանալու քսաներորդ փաստաթղթի պահպանության հանձնման պահից երեք ամիս հետո։ Այս շեմը նվաճվեց 2003 թվականի մարտի 14-ին, երբ Կոնվենցիան վավերացվեց  Սալվադորի և Գվատեմալայի կողմից։ Կոնվենցիան ուժի մեջ է մտել 2003 թվականի հուլիսի 1-ից։
Աղվերան (Մշո գավառ)
Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 55 տուն բնակիչ ։
Բոլոր միգրանտ աշխատողների և նրանց ընտանիքների անդամների իրավունքների պաշտպանության միջազգային կոնվենցիա
Վավերացում և ստորագրում
Մինչ օրս Կոնվենցիան վավերացրած երկրները հիմնականում միգրանտների ծագման երկրներ են (օրինակ՝ Մեքսիկա, Մարոկկո և Ֆիլիպիններ)։ Այս երկրների համար Կոնվենցիան կարևոր գործիք է արտասահմանում բնակվող իրենց քաղաքացիների պաշտպանության համար։ Օրինակ՝ Ֆիլիպինները վավերացրեցին Կոնվենցիան այն բանից հետո, երբ տեղի ունեցան արտասահմանում ֆիլիպինցի աշխատողների նկատմամբ դաժան վերաբերմունքի մի քանի դեպքեր։ Այնուամենայնիվ, վավերացնող շատ երկրներ նույնպես տարանցիկ և նպատակակետ երկրներ են։ Ոչ մի պետություն, որը օտարերկրյա աշխատուժի խոշոր ընդունող է, երբևէ չի ստորագրել կամ վավերացրել Կոնվենցիան։
Կոնվենցիայի բովանդակություն
Կոնվենցիան բաղկացած է նախաբանից և 9 մասից, որոնք բաժանված են 93 հոդվածների ։ Առաջին մասը ներկայացնում է Կոնվենցիայի կիրառման շրջանակը և սահմանում հիմնական հասկացությունները։ Երկրորդ մասը բացահայտում է միգրանտ աշխատողների իրավունքների հետ կապված ոչ խտրական վերաբերմունքի բովանդակությունը։ Կոնվենցիայի երրորդից հինգերորդ մասերը սահմանում են, նախևառաջ, բոլոր աշխատանքային միգրանտների և նրանց ընտանիքների անդամների իրավունքները ՝ անկախ նրանց միգրանտների կարգավիճակից, և երկրորդ՝ աշխատանքային միգրանտ աշխատողների և նրանց ընտանիքների անդամների լրացուցիչ իրավունքներիը, որոնք ունեն փաստաթղթեր։ Միգրանտ աշխատողների քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքները սահմանելիս Կոնվենցիան խստորեն հետևում է Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների միջազգային դաշնագրի ձևակերպումներին։ Որոշ հոդվածներում իրավունքներն արտահայտվում են մի փոքր այլ ձևակերպմամբ՝ հաշվի առնելով աշխատանքային միգրանտների առանձնահատուկ իրավիճակը. Սա վերաբերում է, օրինակ, ձերբակալությունից հետո հյուպատոսական հիմնարկների ծանուցմանը վերաբերող իրավունքներին, ինչպես նաև ներգաղթի մասին օրենսդրության խախտումներին և անձնական քարտերի ոչնչացմանը առնչվող հատուկ դրույթներին, ինչպես նաև կոլեկտիվ արտաքսման արգելմանը։ Բացի այդ, աշխատանքային միգրանտների մասով ուղղակիորեն ամրագրված է սեփականության իրավունքը, որն ի սկզբանե գլխավորել է հռչակագիրը, բայց ներառված չէ Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների միջազգային դաշնագրում։
Կոնվենցիայի վեցերորդ մասը վերաբերում է պետությունների աջակցությանը աշխատողների և նրանց ընտանիքների անդամների միջազգային միգրացիայի համար նորմալ, արդար, մարդասիրական և իրավական պայմաններ ստեղծելու համար։ Յոթերորդ մասը նախատեսում է ստեղծել հանձնաժողով, որը կպաշտպանի բոլոր աշխատանքային միգրանտների և նրանց ընտանիքների անդամների իրավունքները, վերահսկել Կոնվենցիայի դրույթներին համապատասխանությունը։
Ութերորդ և իններորդ մասերը պարունակում են տեղեկատվություն Կոնվենցիայի կիրառման, ընդհանուր և վերջնական դրույթների վերաբերյալ։
Կոնվենցիան սահմանում է աշխատանքային միգրանտների տնտեսական, սոցիալական և մշակութային իրավունքները՝ հաշվի առնելով նրանց առանձնահատուկ իրավիճակը։ Օրինակ սահմանվել է, որ աշխատանքային միգրանտներին պետք է առնվազն շտապ օգնություն ցուցաբերվի, ինչպես այն չափով, որքանով այն տրամադրվում էր քաղաքացուն, իսկ աշխատանքային միգրանտների երեխաները ունեն կրթություն ստանալու իրավունք, անկախ իրենց իրավական կարգավիճակից։ Լրացուցիչ իրավունքները տրամադրվում են համապատասխան փաստաթղթերով աշխատողներին, ինչպես նաև աշխատանքային միգրանտների հատուկ կատեգորիաների համար, ինչպիսիք են սահմանային աշխատողները, սեզոնային աշխատողները, ինչպես նաև այն աշխատողները, որոնց աշխատանքը կապված է տեղափոխման հետ, և նախագծում գտնվող աշխատողները։
Հազարաշեն (այլ կիրառումներ)
Հազարաշեն կարող է վերաբերվել.
Բոլոր միգրանտ աշխատողների և նրանց ընտանիքների անդամների իրավունքների պաշտպանության միջազգային կոնվենցիա
Բոլոր աշխատանքային միգրանտների և նրանց ընտանիքների անդամների իրավունքների պաշտպանության հանձնաժողով
Բոլոր աշխատանքային միգրանտների և նրանց ընտանիքների անդամների իրավունքների պաշտպանության հանձնաժողովը ստեղծվել է Մասնակից պետությունների կողմից կոնվենցիայի դրույթների կատարումը վերահսկելու համար։
Կոմիտեն բաղկացած է տասնչորս փորձագետներից, որոնք պետք է ունենան բարձր բարոյական բնութագիր, անկողմնակալություն և ճանաչված իրավասություն Կոնվենցիայում ընդգրկված բնագավառներում։
Կոմիտեն քննարկում է կոնվենցիայի մասնակից պետությունների զեկույցները և դրանց  համապատասխանությունը գործող դրույթներին 73-րդ հոդվածի համաձայն, Կոնվենցիայի մասնակից պետություններից պահանջվում է նախնական զեկույց ներկայացնել Կոնվենցիայում ճանաչված իրավունքների ապահովմանն ուղղված իրենց ձեռնարկած միջոցառումների և այդ իրավունքների իրականացման գործընթացում կատարված առաջընթացի մասին `տվյալ մասնակից պետության համար Կոնվենցիայի ուժի մեջ մտնելուց հետո մեկ տարվա ընթացքում, այնուհետև յուրաքանչյուր հինգ տարին մեկ ։
Միգրանտների միջազգային օր
ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեան, ոգեշնչվելով համաշխարհային հանրության մեծ հետաքրքրությունից, բոլոր աշխատանքային միգրանտների մարդու իրավունքների արդյունավետ և համապարփակ պաշտպանության գործում, որոշեց դեկտեմբերի 18-ը` Կոնվենցիայի ընդունման օրը, հռչակել որպես Միգրանտների միջազգային օր` շեշտելով հետագա ջանքերի անհրաժեշտությունը, բոլոր միգրանտների մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների կիրառումն ապահովելու համար ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մարդու իրավունքների գործիքներ Կատեգորիա:Ալբանիայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Ալժիրի պայմանագրեր Կատեգորիա:Արգենտինայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Ադրբեջանի պայմանագրեր Կատեգորիա:Բանգլադեշի պայմանագրեր Կատեգորիա:Բենինի պայմանագրեր Կատեգորիա:Բոլիվիայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Բուրկինա Ֆասոյի պայմանագրեր Կատեգորիա:Կապե Վերդեի պայմանագրեր Կատեգորիա:Չիլիի պայմանագրեր Կատեգորիա:Կոլումբիայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Արևելյան Թիմորի պայմանագրեր Կատեգորիա:Էկվադորի պայմանագրեր Կատեգորիա:Եգիպտոսի պայմանագրեր Կատեգորիա:ԷլՍալվադորի պայմանագրեր Կատեգորիա:Ֆիջիի պայմանագրեր Կատեգորիա:Գամբիայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Գանայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Գվատեմալայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Գվինեայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Գվինեա Բիսաուի պայմանագրեր Կատեգորիա:Գայանայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Հոնդուրասի պայմանագրեր Կատեգորիա:Ինդոնեզիայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Ճամայկայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Կիրգիզստանի պայմանագրեր Կատեգորիա:Լեսոտայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Լիբիական արաբական հանրապետության պայմանագրեր Կատեգորիա:Մադագասկարի պայմանագրեր Կատեգորիա:Մալիի պայմանագրեր Կատեգորիա:Մավրիտանիայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Մեքսիկայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Մարոկկոյի պայմանագրեր Կատեգորիա:Մոզամբիկի պայմանագրեր Կատեգորիա:Նիկարագուայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Նիգերի պայմանագրեր Կատեգորիա:Նիգերիայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Պարագվայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Պերուի պայմանագրեր Կատեգորիա:Ֆիլիպինների պայմանագրեր Կատեգորիա:Ռուանդայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Սենեգալի պայմանագրեր Կատեգորիա:Շրի Լանկայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Սեյշելյան կղզիների պայմանագրեր Կատեգորիա:Սենթ Վինսենթ և Գրենադինների պայմանագրեր Կատեգորիա:Սիրիայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Տաջիկստանի պայմանագրեր Կատեգորիա:Թուրքիայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Ուրուգվայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Ուգանդայի պայմանագրեր Կատեգորիա:Վենեսուելայի պայմանագրեր
Տամիստու (գյուղ, Տառտու շրջան)
Տամիստու (Tammistu), գյուղ Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Տառտու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 216 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Տառտու շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Ջոն Սնոու
Անձնավորություն
Ջոնը Լիան Սթարքի և Ռեգար Թարգարիենի որդին է։ Քեռու (Էդարդ Սթարքի) դուստրերն ու որդիներն են՝ Ռոբ, Սանսա, Բրան, Արյա, Ռիկոն։ Ջոնը նիհարավուն, մուգ մազերով, մոխրագույն աչքերով պատանի է։ Չնայած ապօրածին լինելուն՝ Ջոնը շատ նման է Սթարքներին, հատկապես Էդարդին. երկուսն էլ ունեն պատվի և պարտքի զգացում։ Ինչպես մյուս փոքր Սթարքերը, Ջոնը նույնպես մարդագայլ է՝ չնայած նրան, որ իր տաղանդի մասին պատկերացում էլ չունի։ Նրա գայլը ալբինոս, սպիտակ մորթով և կարմիր աչքերով, լռակյաց Ուրվականն է։ Առաջին գրքում Ջոնը ընդունվում է Գիշերային Դիտման կետ, իսկ հաջորդ գրքերում կապվում է եղբայրության հետ։ Դիտման կետում նա ստանում է Երկար Ճանկ վալիրյան սուրը։ Հետագայում մի դրվագում ցույց է տրվում Լիանի մահը և այն, թե ինչպես է Նեդ Սթարքը վերցնում փոքրիկ Ջոնին։
Կարճ կենսագրություն
Ջոնը մեծացել է Էդարդ Սթարքի օրինական երեխաների հետ, չնայած, սովորաբար ապօրինածինները (ոչ օրինական երեխաները) մեծանում էին օրինական երեխաներից հեռու։ Ջոնի խորթ մայրը՝ Քեյթիլին Սթարքը ատում էր Ջոնին, չնայած ինքն էր խոստովանում, որ դա անարդար է։ Ատելության պատճառներից մեկն այն էր, որ Ջոնն ավելի էր նման Էդարդին, քան իր երեխաները (և արտաքինը, և բնավորությունը)։ Ջոնը և Ռոբը մեծացել են միասին և սովորել են հոր ամրոցում, ով պնդում էր, որ նրանք պետք է մեծանան եղբայրների պես։ Ջոնը, ինչպես և Էդարդի մյուս որդիները միասին սովորել են սուսերամարտ։ Եղբայրների և քույրերի հարաբերությունները Ջոնի հանդեպ միշտ էլ լավ են եղել։ Նրան առավել ջերմ է վերաբերվել Արյան, իսկ Ջոնն էլ իր հերթին այդպիսին է եղել քրոջ նկատմամբ։ Ռոբը իմանալով Բրանի և Ռիկոնի մահվան մասին, առանց տատանվելու որոշում է Ջոն Սնոուին նշանակել ժառանգ, չնայած մոր ցանկությանը, ով ասում էր` Ուինթերֆելի լորդ նշանակել աղջկական կողմից մեկին՝ Սանսային կամ Արյային, հայտարարելով, որ «Ջոնն ավելի Սթարք է, քան հարավային լորդիկներից որևէ մեկը»։
Գահերի խաղը
Ջոնը մասնակցում է Գիշերային պահակախմբի դասալիքի գլխատմանը, որը իրականցում է Էդարդ Սթարքը։ Նա օգնում է Բրանին պահպանել հանգստություն, որպեսզի հայրը չնկատի որդու թուլությունը։ Մահապատժից հետո Ռոբը և Ջոնը, անցնելով կամուրջը, նկատում են մահացած գայլի` 6 ձագերով։ Ջոնը և Բրանը համոզում են հորը, որպեսզի պահեն գայլերին, քանի որ նրանք այնքան էին, որքան իրենք էին` քույրերով և եղբայրներով (վեց գայլ, վեց քույր-եղբայր)։ Ջոնին հասնում է ալբինոս-ձագը, որին նա գտավ մնացած հինգից ուշ։ Դրանից բացի Ջոն Սնոուն իր գայլին անվանեց «Ուրվական»։ Վերադառնալով տուն նրանք իմանում են, որ թագավորի Աջ ձեռքը` Ջոն Արենը մահացած է, իսկ ինքը` թագավոր Ռոբերտ Բարատեոնը գալիս է Ուինթերֆել։ Երբ թագավորական հյուրերը հասնում են Ուինթերֆել, Ջոնը հանդիպում է Բենջեն Սթարքի հետ, ով Էդարդ Սթարքի եղբայրն է։
Արդյունքում Ջոնը որոշում է կայացնում դառնալ Գիշերային Դիտման եղբայր, իսկ նրա հայրը աջակցում է որդուն։ Պատճառներից մեկն այն էր, որ Ջոնի խորթ մայրը` Քեյթիլինը պնդում է, որպեսզի նա լքի Ուինթերֆելը։ Այնտեղ նա ծանոթանում է Տիրիոն Լանիստերի հետ, ով գնում է Պատնեշ Ջոնի հետ։ Նեդ Սթարքի մայրաքաղաք գնալուց և Ջոնի Պատնեշ գնալուց մեկ օր առաջ Բրանը ընկնում է աշտարակից, սակայն դա չի փոխում ոչ հոր, ոչ էլ որդու որոշումը։ Ջոնը հաջողություն է մաղթում եղբորը, ում մոտ լսում է Քեյթիլինի խոսքերը, որոնք ասում էին` Բրանի փոխարեն պետք է Ջոնը լիներ կոմայի մեջ։ Մեկնելուց առաջ Ջոնը տեսնվում է Արյայի հետ, ում տալիս է սուր, որին անվանում են «Ասեղ»։
Թագավոր
Թագավոր, միապետի հայկական տիտղոսներից մեկը, որ հաճախ ասոցացվում է «կայսր» տիտղոսի հետ։
Հայկական թագավորական տոհմերի զինանշանները
Թագավորի իշխանությունը ցմահ է և ժառանգական։ Արևելյան բռնապետություններում (նաև արևմտյան որոշ երկրներում) թագավորը ունեցել է անսահմանափակ, միահեծան իշխանություն և համարվել երկրի գերագույն տիրակալը։ Նոր և նորագույն ժամանակներում Թագավորի իրավունքները սահմանափակվել են սահմանադրությամբ, իսկ որոշ երկրներում թագավոր պահպանվել է որպես խորհրդանիշ։ Հայ իրականությունում «Թագավոր Հայոց» էին կոչվում Հայաստանի և Կիլիկյան հայկական պետության տիրակալները (Արտաշեսյանների և Արշակունիների օրոք թագավոր մեծ մասամբ «արքա» է անվանվել)։ Թագավորի հռչակման արարողությունը՝ պսակադրումը, մեծ շուքով, իշխանների և ժողովրդի ներկայությամբ, կատարում էր թագադիր իշխանը (Բագրատունիների օրոք՝ Հայոց կաթողիկոսը)։ Օգտագործվում է նաև փոխաբերական իմաստով՝ երկնային թագավոր, ոսկու թագավոր և այլն։ Թագավոր է կոչվում նաև նորափեսան։ «Թագավոր» բառից է առաջացել կիլիկյան հայկական արծաթ դրամի «թագվորին» անունը։ Որպես անձնանուն (Թագվոր) օգտագործվում է 13-րդ դարից։ Հայաստանում միապետի հիմնական տիտղոսներն էին «թագավոր» և «արքա»։ Սակայն երբեմն օգտագործվում էին նաև «շահնշահ», «արքայից արքա», «տիեզերակալ» տիտղոսները։
Հայ նշանավոր թագավորներ
Կատեգորիա:Թագավորներ Կատեգորիա:Հայաստանի տիտղոսներ Կատեգորիա:Ավատատիրությունը Հայաստանում Կատեգորիա:Հայերեն բառեր և արտահայտություններ
Ջոն Սնոու
Գահերի խաղը
Ընկերանալով Սեմի հետ, Ջոնը որոշում է օգնել նրան։ Նա խնդրում է իր հին մեյստեր Էյեմոնին, որ նա իր մոտ աշխատանքի վերցնի Սեմին, քանի որ վերջինս սիրում է գրքեր կարդալ և շատ վախկոտն է։ Ջոնը երազում էր դառնալ հետախույզ, սակայն լորդ-ղեկավարողի կողմից դառնում է անձնական աշխատող։ Ջոնը գոհ չէր իր դերից, սակայն վերջում համաձայնվում է։ Երբ Ջոնը և Սեմը դուրս էին եկել Պանեշից աստվածների ծառի մոտ երդում տալու, Ուրվականը վերադառնում է բերանի մեջ մարդու ձեռք։ Նրանք գտնում են Բենջեն Սթարքի խմբից երկու ռազմիկների։ Լորդ-ղեկավարողը հրամայում է, որ դիակները տանեն մեյստեր Էյեմոնի մոտ։ Ամրոց վերադառնալիս Ջիոր Մորմոնտը Ջոնին կանչում է իր մոտ և հայտնում է Ռոբերտ Բարատեոնի մահվան և Ջոնի հոր` Էդարդի ձերբակալման մասին։ Ջոնին բանտարկում են նրա համար, որ նա սպառնում է Ալիսեր Տորնիեին, ով վիրավորել էր Ջոնի պատիվը և իր հորը։ Այնուհետև Ջոնը դրսում լսում է տարօրինակ ձայներ, որը վերակենդանացած ռազմիկներից մեկի պատճառով էր։ Ջոնը հարձակվում է նրա վրա, որպեսզի փրկի լորդ-ղեկավարողին, որի արդյունքում էլ ստանում է ձեռքի այրվածք։ Իր Ջիոր Մորմոնտի մոտ խիզախության համար լորդ-ղեկավարողը նրան տալիս է վալիրյան սուր «Երկար ճանկ» անունով։ Այս սուրը Մորմոնտների տան սուրն է, սակայն այն այժմ պատկանում էր Ջոնին և ծայրին կրում էր ոչ թե արջի, այլ գայլի կերպար։
Էկրանավորում
«Գահերի խաղը» հեռուստասերիալում Ջոն Սնոուի դերը կատարում է բրիտանացի դերասան Քիթ Հարինգթոնը։ Քասթինգում Սնոուի դերի համար մասնակցել է նաև ինքը` Մարտինը, ով իր հարցազրույցներից մեկում պնդում էր, որ շատ տարբերակներ կային Սնոուի դերակատարի համար, սակայն Հարինգթոնը միանգամից հայտնվեց ֆավորիտների մեջ իր դերասանական տաղանդի և հերոսին նման լինելու շնորհիվ ։ Ջոն Սնոուն մահանում է Գահերի խաղը (5-րդ եթերաշրջան)-ի 10-րդ սերիայում. հենց այնպես ինչպես «Պար վիշապների հետ» գրքում։ 6-րդ եթերաշրջանի առաջին մասում հերոսը հայտնվում է դիակի տեսքով, իսկ 2-րդ սերիայում լեդի Մելիսանդրայի կախարդանքով կենդանանում է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գրական կերպարներ Կատեգորիա:«Սառույցի և կրակի երգը» գրքի կերպարներ
Կարեն Անանյան
Կարեն Արմենի Անանյան, հայ կոմպոզիտոր, արվեստագիտության թեկնածու, երաժշտագետ Արմեն Անանյանի հայրը ։
Կենսագրություն
Կարեն Անանյանը ծնվել է 1976 թվականի փետրվարի 27-ին, Երևան քաղաքում։ 1983-1993 թվականներին սովորել է Երևանի Պ.Չայկովսկու անվան միջնակարգ երաժշտական տասնամյա դպրոցի դաշանմուրային բաժնում, 1993-1998 թվականներին՝ Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի դաշանմուրային, 1996-2001 թվականներին՝ կոմպոզիցիայի բաժիններում, իսկ 1998-2000 թվականներին՝ ասպիրանտուրայում ։
Կարեն Անանյանը 2000 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական թեզ՝ «20-րդ դարի հայ կոմպոզիտորների արվեստում դաշնամուրային մանրանվագի զարգացման ուղիները» թեմայով։
2002 թվականին երաժիշտը Ֆրանսիայում «Grand de piano de Paris institute»-ում Վիկտոր Էրեսկոյի ղեկավարությամբ անցել է վարպետության դասընթացներ։ 2003-04 թվականներին Մոսկվայում Կարեն Խաչատրյանի և Ռոման Լեդենյովի ղեկավարությամբ Կարեն Անանյանը անցել է վարպետության դասընթացներ։
Սիմֆոնիկ, կամերային, դաշանմուրային, վոկալ ստեղծագործությունների, ջազային կոմպոզիցիաների, փոխադրումների և մշակումների հեղինակ է։
Որպես կատարող, կոմպոզիտոր, գործիքավորող և գեղարվեստական ղեկավար Կարեն Անանյանը մասնակցել է բազմաթիվ երաժշտական նախագծերի, հեռուստանախագծերի, փառատոների, համերգների Հայաստանում և այլ երկրներում։
2004 թվականից Հայաստանի կոմպոզիտորների միության անդամ է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ երաժիշտներ Կատեգորիա:Հայ կոմպոզիտորներ
Տուզլա կանտոն
Տուզլա կանտոն (Tuzlanski kanton, Tuzlanska županija, Тузлански кантон), Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնության 10 կանտոններից մեկը, որը մտնում է Բոսնիա և Հերցեգովինայի կազմում։ Կանտոնի վարչկենտրոնն է Տուզլա քաղաքը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի վարչական բաժանում Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի Դաշնության կանտոններ
Շևչենկովո (գյուղ, Մալինի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Շևչենկովո գյուղում բնակվում էր 218 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1267 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 172,06 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Մալինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1925 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Երվանդ Թորոսյան
Երվանդ Սիոնի Թորոսյան, հայ գրականագետ, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1939 թվականից։
Կենսագրություն
Ծնվել է Ճլոխան (այժմ՝ Բենիամին, Շիրակի մարզ) գյուղում։ Սովորել է Ալեքսանդրապոլի (այժմ՝ Գյումրի) ծխական դպրոցում, ապա իբրև գրաշար աշխատել Ափինյանների տպարանում։ 1924-1927 թվականներին սովորել է Լենինականի Մռավյանի անվան բանֆակում։ Այնուհետև ուսուցչություն է արել տարբեր վայրերում։ 1931-1936 թվականներին սովորել է Երևանի համալսարանի պատմաբանասիրական ֆակուլտետում, միաժամանակ, որպես պատմության ուսուցիչ, աշխատել Երևանի ինդուստրիալ բանֆակում։ 1938-1940 թվականներին եղել է Էջմիածնի, ապա Երևանի մատենադարանի տնօրեն։ 1939-1942 թվականներին դասախոսել է Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտում։
Մկրտիչ Մկրյանի հետ կազմել է Ֆրիկի «Բանաստեղծություններ» ժողովածուն (Երևան, 1941)։ Կազմել է նաև հայ գրականության դասագրքեր միջնակարգ դպրոցի համար։ Հավաքել ու գրի է առել առակներ, հեքիաթներ, մանրավեպեր։ Մահացել է Ղափանի շրջանի Ագարակ գյուղում։ Աճյունը տեղափոխվել է հայրենի գյուղ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ գրականագետներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ Կատեգորիա:Բենիամին (Շիրակի մարզ) գյուղում ծնվածներ
ՌՊԿ-6Մ «Ջրվեժ»
ՌՊԿ-6Մ «Ջրվեժ» (ըստ ՆԱՏՈ-ի և ԱՄՆ-ի դասակարգման — SS-N-16 Stallion) սովետական հակասուզանավային հրթիռ-ականակրային համակարգ։ Համակարգի հրթիռ-տորպեդները ընդունակ են հարվածել հակառակորդի սուզանավերը 50 կմ հեռավորության վրա ։
Մշակումը սկսվել է ըստ ԽՍՀՄ Մինիստրների խորհուրդի որոշման 1969 թվականի դեկտեմբերին։ Գլխավոր մշակողը ОКБ «Новатор» (ОКБ-8)-ն է։ Ընդունվել է ռազմածովային նավատորմի սպառազինության մեջ 1981 թվականին ։
Համակարգի հրթիռը գործարկվում է սուզանավի 533 մմ տրամագծով տորպեդային սարքից կամ նավից՝ որպես սովորական տորպեդ։ Ջրում, կրիչից որոշակի հեռավորության վրա, հրթիռը ակտիվացում է պինդ վառելիքով աշխատող ռեակտիվ շարժիչը, դուրս է գալիս ջրից և վայրէջք կատարում նշված վայրում։ Այնտեղ հրթիռը վայր է գցում մարտական հատվածը, որը ջրէջք է կատարում պարաշյուտով։ Որպես մարտական գլխիկ օգտագործվում է միջուկային լիցք կամ 400 մմ փոքր չափսի էլեկրտրական ականակիր УМГТ-1 (գցվում է օդապարուկով, շարժման արագությունը 41 հանգույց(չափման միավոր), շարժման հեռավորությունը 8 կմ, խորությունը մինչև 500 մ)։
Սուզանավերից գործարկման ժամանակ հրթիռը սկզբից նույնպես սուզվում է ջրի մեջ անջատված շարժիչներով։ Որոշ ժամանակ անց շարժիչները միանում են, հրթիռը օդ է թռչում և գնում դեպի նպատակակետ ։ «Ջրում սուզվելու» փուլը պայմանավորված է միավորված հրթիռ-ականակիրների մեկնարկով ինչպես նավերից, այնպես էլ ականակիր սարքերի սուզանավերից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Զենք այբբենական կարգով
Կիսինդի
Կիսինդի (Кысынды, Ҡыҫынды), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Արխանգելսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Արխանգելսկի շրջանի բնակավայրեր
Կոլոնկա (Կայարան, Կրասնի Սուլինի)
Կոլոնկա (Колонка), ավան Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Կրասնի Սուլինի շրջանում։ Մտնում է Բոժկովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կրասնի Սուլինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի ավաններ
Ալեքսանդրովկա (գյուղ, Բուզովյազովսկի գյուղխորհուրդ)
Ալեքսանդրովկա (Александровка, Александровка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարմասկալինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 148 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարմասկալինսկի շրջանի բնակավայրեր
Միջազգային ռազմական տրիբունալ
Միջազգային ռազմական տրիբունալ միջազգային դատական ատյան, որն ստեղծվել էր երկրորդ համաշխարհային պատերազմի գլխավոր հանցագործներին պատժելու համար։ Միջազգային ռազմական տրիբունալը ստեղծելու անհրաժեշտությունն ազդարարվել է 1943 թվականին՝ հիտլերականներին պատասխանատվության ենթարկելու մասին ԽՍՀՄ-ի և նրա դաշնակիցների համատեղ դեկլարացիայով։ Դրան համապատասխան, 1945 թվականի օգոստոսի 8-ին ԽՍՀՄ-ի, ԱՄՆ-ի, Մեծ Բրիտանիայի, Ֆրանսիայի միջև Լոնդոնում կնքված համաձայնագրով ստեղծվեց Միջազգային ռազմական տրիբունալ։ Միջազգային ռազմական տրիբունալում ընդգրկվել էին այդ երկրներից մեկական անդամ՝ իրենց տեղակալներով և գլխավոր մեղադրող։ Գլխավոր հանցագործների քննության ու մեղադրման իրավունքը վերապահված էր մեղադրող կողմերին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռազմական իրավունք Կատեգորիա:Նյուրնբերգյան դատավարություն Կատեգորիա:Միջազգային դատական մարմիններ Կատեգորիա:1945 հիմնադրված կազմակերպություններ
Զորավա (Արճեշի գավառ)
Զորավա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Արճեշի գավառակում ։ Գտնվում էր գավառակի հյուսիս-արևելյան կողմում, Վանա լիճը թափվող Զելանդերե գետի վերին հոսանքի տարածքում։
Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 9-10 տուն քուրդ բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Զուլեբյու
Յոլվա (Զուլեբյու), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Վիշերա գետի աջ ափին 50 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 19 կմ, ջրհավաք ավազանը՝ կմ2։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Վիչեգդա գետն է սկսած ակունքից մինչև Սիկտիվկար քաղաք, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա, գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Տորչին (գյուղ, Խմելնիկի շրջան)
Տորչին (Торчин), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Խմելնիկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1330 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Տորչին գյուղում բնակվում էր 324 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1,7 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 190,59 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Խմելնիկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1330 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Էնդի Ուորհոլ
Ստեղծագործական ուղի
1969 թվականին Էնդի Ուորհոլը Ջերարդ Մալանգայի հետ համատեղ հիմնադրում է Interview ամսագիրը։ 1974 թվականին բեմադրում է Փոն Ֆիլիպսի «Մարդը լուսնի վրա» մյուզիքլը։ 1979 թվականին իր վաղեմի ընկեր Ստյուարտ Պիվարի հետ հիմնում են Նյու Յորքի Արվեստի ակադեմիան։
1994 թվականին Պիտսբուրգում հիմնադրվում է Էնդի Ուորհոլի թանգարանը, որտեղ ներկայացված են պոպ-արտի խորհրդանիշի արվեստի մեծ հավաքածուն ու արխիվը։ Այն երկրի միակ թանգարանն է, որը նվիրված է մեկ անձի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարիչներ Կատեգորիա:Պիտսբուրգ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոօպերատորներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի դեմոկրատական կուսակցության անդամներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երաժիշտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի պրոդյուսերներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դիզայներներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ժամանակակից արվեստագետներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գրաֆիկներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Ամերիկացի լուսանկարիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի քանդակագործներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
(9750) 1989 NE1
(9750) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի հուլիսի 8-ին Ալան Գիլմորի և Պամելա Կիլմարտինի կողմից Լեյք Տեկապոյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,567164 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,921 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2134 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1502,38 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,23962 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 12,76° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Ալան Գիլմորի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Պամելա Կիլմարտինի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Աուգսբուրգյան խոստովանություն
Աուգսբուրգյան խոստովանություն (Confessio Augustana, Augsburger Bekenntnis), ամենավաղ պաշտոնական կրոնական փաստաթուղթը, որը դեռ լյութերացիների համար աստվածաբանական նորմ էր։ Այն մշակվել է Մելանխթոնի կողմից և հաստատվել է Լյութերի կողմից՝ որպես լութերական եկեղեցու հավատքի խոստովանության հայտարարություն։ Փաստաթուղթը ներկայացվել է Կառլոս V-ին Աուգսբուրգի ռայխստագում 1530 թվականի հունիսի 25-ին, որը պատմության մեջ մտավ որպես Աուգսբուրգյան ռայխստագ։ Որպես պատասխան կաթողիկոսները գրեցին պապական հակահարված (Confutatio Pontificio), իսկ Կոստանդնուպոլսի պատրիարք Երեմիա Երկրորդը պատասխանեց ուղղափառների անունից ։
Ի պատախան հակահարվածին (Confutatio), հետագայում գրվեց Աուգսբուրգյան խոստովանության գովաբանություն։
Բովանդակություն
Աուգսբուրգյան խոստովանությունը բաղկացած է 28 վարդապետական դրույթներից (հոդվածներ, պարագրաֆներ)։ Կաթոլիկ ուսմունքների հետ անհամաձայնությունները արտահայտվում են շատ ուշադիր, քանի որ Մելանթտոնը շատ փափուկ և դիվանագիտական բնույթ է կրում, և Լյութերը դեռ փայփայում է այն հույսը, որ կայսրը գումարելու է Տիեզերական ժողովը։
Այնուհետև, 1540-ի լատինական հրատարակության մեջ Մելանխտոնը փոխեց հաղորդության ուսմունքը Կալվինիստների հետ մերձեցման շահերից ելնելով, ինչը հանգեցրեց Աուգսբուրգի խոստովանության երկու հրատարակությունների՝ invariata և variata: Վերջինը վերցվեց որպես բոլոր կրոնական և քաղաքական պայմանագրերի կնքման հիմք։ Աուգսբուրգի խոստովանության երկրորդ հրատարակությունը ստորագրեցին Կալվինը և գերմանացի այլ բարեփոխիչները և հետևաբար լյութերական հավատքի խոստովանությունից այն վերածվեց ընդհանուր բողոքականների։
Խոստովանական լյութերանները, շեշտելով իրենց անհամաձայնությունը հետխորհրդարանականների հետ, հաճախ շեշտում են, որ նրանք հավատարիմ են հավատքի հոդվածներին, քանի որ դրանք ներկայացված են Աուգսբուրգի «անփոփոխ (կամ իրական)» խոստովանության մեջ։
1999 թվականի հոկտեմբերի 31-ին նույն Աուգսբուրգում Վատիկանի միասնության խորհրդի ղեկավար, կարդինալ Էդուարդ Քասսիին և Համաշխարհային Լյութերական ֆեդերացիայի նախագահ, եպիսկոպոս Քրիստիան Կրուսը ստորագրեցին «Համատեղ հռչակագիր հիմնավորման վարդապետության վերաբերյալ» ։ Համաշխարհային հանրությունն այս արարքը ընկալեց որպես հաշտություն կաթոլիկների և լյութերականների միջև։ Սակայն իրականում փաստաթղթի տեքստը հիմք չի տալիս նման եզրակացությունների։ Պայմանավորվող կողմերն ասացին. «Մենք համատեղ ընդունում ենք, որ Աստծո կողմից ընդունվելու ենք միայն ողորմածությունից, Քրիստոսի Փրկչի հավատքով և ոչ թե անձնական արժանիքներով»։ Փաստաթղթի հեղինակները ներկայացնում են «տարբերակված համաձայնության» հայեցակարգը, որը թույլ է տալիս յուրաքանչյուր կողմին, օգտագործելով գիտնական հռետորաբանություն, մնալ չհամոզված։ Ավելի քան երկու հարյուր կաթոլիկ եպիսկոպոսներ և աստվածաբաններ դեմ էին համատեղ հայտարարության ստորագրմանը՝ որպես «Եկեղեցու սկզբունքների պղծում՝ հանուն աշխարհիկ քաղաքականության»։ Կրոնադավան լյութերաները ոչ պակաս թերահավատորեն են վերաբերվում այս իրադարձությանը, մանավանդ այն փաստի համատեքստում, որ Հռոմի Պապը հաջորդ տարի հայտարարվել է «ինդուլգիայի տարի»։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռեֆորմացիա
Լոիկ Նեգո
Լոիկ Նեգո (Loïc Nego, ), Ֆրանսիացի ֆուտբոլիստ, արմատներով Գվադելուպայից է, ներկայումս հանդես է գալիս իտալական Ռոմա ֆուտբոլային ակումբի կազմում որպես աջ պաշտպան։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ռոմայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ Կատեգորիա:Նանտի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:ՈՒԵՖԱ Եվրո 2020-ի ֆուտբոլիստներ
Իրինա Իգնատովա
Կենսագրություն
Իրինա Իգնատովան Տուլայի նահանգի գյուղացու աղջիկ էր։ Տեղափոխվելով Մոսկվա` եղել է ներկատան բանվորուհի, աղախին, տրամվայի վագոնավար։ Ուվարովյան տրամվայի պարկի բոլշևիկները նրան ներգրավեցին իրենց շարքերը։ 1918 թվականին նա մտնում է բոլշևիկների կուսակցության շարքերը։ Ավարտելով ռազմապարենային բյուրոյի հրահանգչական դասընթացները, նա ուղարկվում է Վորոնեժի նահանգ, որտեղ մասնակցում է Պավլովսկի գավառի գյուղական և վոլոստային խորհուրդների վերընտրությունների արշավի անցկացմանը։ Վերադառնալով Մոսկվա՝ աշխատանքի է նշանակվում ՌԿ(բ)Կ Խամովնիկիի շրջկոմի կանանց մեջ տարվող աշխատանքի բաժնում։ 1919 թվականի սեպտեմբերին Իգնատովան ընտրվում է խորհրդային հասարակական և առևտրական հիմնարկների ու ձեռնարկությունների աշխատողների նահանգական 1-ին կոնֆերանսի պատգամավոր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս հեղափոխականներ