cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ալահան
Ալաhան, Ալաբանդա (Alahan Manastir, Ալաhանի մենաստան) վաղ քրիստոնեական վանք Թուրքիայում։ Տեղակայված է Իսաուրիայի տարածքում (ժամանակակից Իչել), որը Հին Հռոմեական Կիլիկիա նահանգի մասն էր կազմում։ Հիմնադրվել է 4-րդ դարում որպես ժայռոտ վանք Տավրոս լեռնաշղթայի հարավային լանջին ։ Համալիրը ներառում է 3 եկեղեցի, որոնք հաջորդաբար գտնվում են երկար դարավանդի վրա ։
Կաբուրչակ (Կոնդոմայի վտակ)
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կոնդոմա գետն է, գետի ենթաավազանը Տոմ գետն է։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի.
Ալահան
Պատմություն
Վանքը գտնվում է Իսաուրիայում՝ Սելևկիայի (ժամանակակից Սիլիֆկե) և Իկոնիոնի (Կոնիա) միջև ։ 1950-1970-ական թվականներին Անկարայում բրիտանական ինստիտուտի կողմից իրականացվել են պեղումներ, Մ.Գոֆի  ղեկավարությամբ, գտել են 3 եկեղեցի։
Կաբուրչակ (Կոնդոմայի վտակ)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Ալահան
Գրականություն
Կատեգորիա:Թուրքիայի վանքեր Կատեգորիա:Բյուզանդիայի պատմություն Կատեգորիա:Բյուզանդիայի քաղաքներ Կատեգորիա:ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգություն
Աստերոիդների ցանկ (134301-134400)
Աստերոիդների ցանկ (134201-134300) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (134401-134500)
|}
Ավագ Անտինյան
Ավագ Վարդանի Անտինյան, Խորհրդային Միության հերոս։
Ավարտել է միջնակարգ դպրոցի 7-րդ դասարանը, անցել աշխատանքի հայրենական գյուղի կոլխոզում ։
1939 թ. մեկնել է Կարմիր բանակ։ Հայրենական պատերազմի (1941-1945) ժամանակ մասնակցել է Ուկրաինայի, Լենինգրադի պաշտպանությանը, Վորոնեժի, Բելգորոդի, Չեռնովցիի ազատագրմանը։
1944 թվականի հուլիսի 24-ին պաշտպանելով խորհրդային բանակի դիրքերը Լեհաստանի Յարոսլավ քաղաքում՝ Սան գետի ձախ ափին, իր հրամանատարության տակ գտնվող մարտական հաշվարկով, կասեցրել է հակառակորդի երեք հակահարձակում՝ ոչնչացրել հակառակորդի 6 տանկ, ինքնագնաց հրանոթներ, կենդանի ուժ։ Հուլիսի 25-ին (հաջորդ օրը) կասեցրել է հակառակորդի երկու հակահարձակում՝ անձամբ ոչնչացնելով հակառակորդի 18 տանկ, ինչի համար ներկայացվել է ԽՍՀՄ հերոսի կոչմանը ։
Պատերազմի ավարտից հետո վերադարձել է հայրենի գյուղ։ Աշխատել է Համզաչիմանի գյուղսովետի նախագահ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ռազմական գործիչներ
Մատչինո (Կոզելսկի շրջան)
Մատչինո գյուղ Կոզելսկի շրջանում Կալուգայի մարզ։
Գտնվում է Կոզելսկ քաղաքից 13 կմ դեպի հարավ-արևմուտք։
Բնակչություն
2010 թվականի մարդահամարի տվյալներով բնակչությունը կազմում է 52 մարդ ։
Billboard 200
Billboard 200 (Billboard ամսագրի թոփ 200), 200 ամենաշատ վաճառված երաժշտական ալբոմների և մինի-ալբոմների հիթ-շքերթ, ըստ Billboard ամսագրի։ Դա արվում է երգչի կամ արտիստի հեղինակությունը բարձրացնելու նպատակով։ Հաճախ մարդիկ հիշում են երգչի գրաված առաջնակարգ հորիզոնականները, ալբոմների երգերը, որոնք այլ երգերի համեմատ ավելի թանկ արժեին (գոնե մեկ շաբաթ շարունակ)։ Հիթ-շքերթը հիմնավորվում է միայն վաճառքների թվերի վրա (ԱՄՆ-ի տարածքում)։ Վաճառքը, որը հաշվում են մեկ շաբաթվա համար, սկսվում է երկուշաբթի օրը և տևում է մինչև կիրակի։ Նոր հիթ-շքերթի տվյալները հայտնվում են հինգշաբթի օրը։ Նման մի հիթ-շքերթ կոչվում է Billboard Hot 100։
Սովորաբար նոր ալբոմը հայտնվում է ամերիկյան շուկայում երեքշաբթի օրը։
Պատմություն
Սկսած 1959 թվականի մայիսի 25-ից Billboard-ը սկսեց տարանջատել 2 տիպի հիթ-շքերթներ. 1-ը ստերեո ալբոմների հիթ-շքերթ (30 հորիզոնական), 2-ը մոնո ալբոմների հիթ-շքերթ (50 հորիզոնական)։ Այդ հիթ-շքերթները սկսեցին կրել Երաժշտական Ալբոմների Լավագույն Վաճառք անվանումները։ Մինչև 1963 թվականն այդ հիթ-շքերթների տեղերը անընդհատ փոխվում էին։ Այդ ժամանակահատվածի համար ստերեո ալբոմների հիթ-շքերթը ներառում էր 50 հորիզոնական, իսկ մոնո ալբոմների հիթ-շքերթը՝ 150։
1963 թվականի օգոստոսի 17-ին ստերեո և մոնո հիթ-շքերթները միաձուլվեցին մեկ ընդհանուր հիթ-շքերթի ներքո։ Այն ներառում էր 150 հորիզոնական և կրում էր Լավագույն Երկարակյաց Սկավառակ անվանումը։ 1967 թվականի ապրիլ 1-ին հիթ-շքերթը ընդլայնվեց մինչև 175 հորիզոնական, իսկ 1967 թվականի մայիսի 13-ին արդեն ընդգրկում էր 200 հորիզոնական։ 1984 թվականին հիթ-շքերթը կրկին վերանվանվեց Լավագույն 200 Ալբոմ։ 1992 թվականի մարտի 14-ին հիթ-շքերթը ստացավ իր ներկայիս անվանումը՝ Billboard Top 200։
Հղումներ
Կատեգորիա:Հիթ-շքերթներ Կատեգորիա:Billboard
Կրասնովիդովո (գյուղ, Իստրինսկի շրջան)
Կրասնովիդովո (Красновидово), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Իստրինսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Իստրինսկի շրջանի բնակավայրեր
Ալեքսանդրա Ռեքսովա
Մարզական կարիերա
Դահուկներով սահել սովորել է հինգ տարեկան հասակում ։ Տարիների ընթացքում փորձել է զբաղվել տարբեր մարզաձևերով, ի վերջո ընտրել է դահուկավազքը, որը նրանց ընտանիքում սիրված մարզաձև է ։
2020 թվականին Եվրոպայի գավաթի խաղարկության մրցումներում Ալեքսանդրան նվաճել է մեկ արծաթե և երեք բրոնզե մեդալ, իսկ 2020/21 մրցաշրջանում անցկացված աշխարհի առաջնությունում ընդհանուր հաշվարկով գրավել է առաջին տեղը ։
2022 թվականի փետրվար ամսին Չինաստանի մայրաքաղաքում՝ Պեկինում անցկացված ձմեռային պարալիմպիկ խաղերում նա իր ուղեկցորդուհու՝ Եվա Տրայչիկովայի հետ հսկա ոլորավայրէջքի մրցումներում նվաճել է ոսկե, իսկ ոլորավայրէջքի (սլալոմ) մրցումներում՝ բրոնզե մեդալ ։ Օլիմպիական չեմպիոնուհին ընդամենը 16 տարեկան է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մարզուհիներ Կատեգորիա:Չեմպիոններ Կատեգորիա:Պարալիմպիկ խաղերի չեմպիոններ Կատեգորիա:Լեռնադահուկորդներ
The Plant List
The Plant List, բուսաբանական տեսակների անվանումների ցանկ պարունակող կայք, ստեղծվել է Թագավորական Բուսաբանական Այգիների և Միսուրիի Բուսաբանական այգու կողմից և թողարկվել է 2010 թվականին ։ Կայքը ստեղծվել է բոլոր բույսերի մասին հանրամատչելի տեղեկություններ տրամադրելու համար։
2012 թվականի հոկտեմբերին գործարկվեց ևս մի ածանցյալ նախագիծ՝ World Flora Online, որը պետք է առցանց հասանելի դարձնի բոլոր հայտնի բույսերի մասին տեղեկությունները մինչև 2020 թվականը ։
Այս պահին նաև գործում է մեկ այլ նախագիծ՝ International Plant Names Index, որում ներգրավված է նաև ԹԲԱ-ն։ Այս նախագիծը նպատակ է դնում հրապարակել անվանումները, առանց դրանց ընդունված լինելուն սպասելու։ Նոր ավելացված անունները ավտոմատ կերպով ավելացվում են World Checklist of Selected Plant Families տվյալների բազայում, որն էլ իր հերթին ընկած է the Plant List-ի հիմքում։
Հասարակական հետաքրքրություն
Երբ 2010 թվականին The Plant List կայքը գործարկվեց, այն գրավեց լրատվամիջոցների ուշադրությունը, հիմնականում իր հանրամատչելի տեղեկությունների տրամադրման համար։ Fox News-ը հատկապես ուշադրություն դարձրեց մեծ թվով կրկնանունների վրա, նշելով, որ փաստորեն առկա է կենսաբազմազանության «զարմացնող պակաս» ։ Նշվեց նաև այն փաստը, որ The Plant List-ը ստեղծվել է փաստորեն անգլիացի բնագետ Չարլզ Դարվինի ստեղծած Index Kewensis (IK) բույսերի ցանկի հիման վրա, որը նա սկսել էր վարել 1880-ականներից։ ԹԲԱ-ն շարունակաբար զարգացրել է այս ցանկը ամեն տարի ավելացնելով մոտ 6000 տեսակներ, սկզբնական 400000 տեսակներին ։ Այնուամենայնիվ, IK-ն (որը մինչև avoided 1913 թվականը խուսափում էր տեսակների մասին եզրակացություններ կատարելուց) այժմ կազմում է International Plant Names Index-ի մաս, այլ ոչ The Plant List-ի ։
Զաբելյանի (գյուղ, Տոմաշպոլի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Զաբելյանի գյուղում բնակվում էր 29 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,58 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 11,24 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Տոմաշպոլի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1700 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
The Plant List
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ինտերնետային տվյալների բազաներ Կատեգորիա:Բույսերի սիստեմատիկա
(2847) Պարվատի
(2847) Պարվատի (Parvati), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1959 թվականի փետրվարի 1-ին Լոուելի աստղադիտարանի կողմից Ֆլագստաֆում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,170094 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9196 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,4206 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1167,66 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,308309 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,45° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1959 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Լոուելի աստղադիտարանում հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Բայրակ (գյուղ, Բոգոդուխովի շրջան)
Բայրակ (Байрак), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բոգոդուխովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1928 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Բայրակ գյուղում բնակվում էր 39 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,35 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 111,43 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բոգոդուխովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1928 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Վլադիմիր Նոսենկո
Վլադիմիր Նոսենկո (Носенко, Владимир Иванович, ), ռուս դիվանագետ։
Կենսագրություն
1961 թվականին Մոսկվայի ավարտել է 110 միջնակարգ դպրոցը
1967 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտը։ 1992 թվականից զբաղվում է դիվանագիտական գործունեությամբ։ Տիրապետում է արաբերենի և անգլերենի։ Պատմական գիտությունների թեկնածու է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Ռյուել սյուր Տուվր (կանտոն)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կանտոններ
Անտոնիո Նունիես Խիմենես
Կենսագրություն
Ծնվել է գյուղացու ընտանիքում։ 1940 թվականին հիմնադրել է Կուբայի քարայրագետների ընկերությունը, 1940-1950 թվականներին եղել է նրա նախագահ։ 1950 թվականին ավարտել է Հավանայի համալսարանի պատմաաշխարհագրական ֆակուլտետը։ 1955 թվականին Կենտրոնական համալսարան Լաս-Վիլյասում դարձել է աշխարհագրության դասախոս։ Եղել է ագրարային ռեֆորմի ազգային ինստիտուտի փոխնախագահ (1959-1961), Կուբայի ԳԱ նախագահ (1962-1972), Կուբայա-խորհրդային բարեկամության միության նախագահ (1969-1972)։ Խորհրդային մասնագետների հետ Կուբայի Ազգային ատլասը կազմելու աշխատանքներին մասնակցելու համար արժանացել է ԽՍՀՄ պետական մրցանակի (1973)։
Արտաքին հղումներ
Fundación Antonio Núñez Jiménez de la Naturaleza y el Hombre
Կատեգորիա:Կուբացի պետական գործիչներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Կուբացի լուսանկարիչներ
Մարտինիկա
Մարտինիկան (ֆրանսերեն՝ Martinique) Փոքր Անթիլյան կղզեխմբի մի կղզյակ է, որը գտնվում է Ատլանտյան օվկիանոսի Կարիբյան ծովում։ Վարչական առումով Ֆրանսիայի անդրծովյան շրջանն է։
Աշխարհագրություն
Կղզին գտնվում է Վեստ Ինդիայի Հողմակողմ կղզիների խմբում, Ֆրանսիայի անդրծովյան դեպարտամենտ։ Բարձրությունը՝ մինչև 1397 մ (Մոնտան Պելե գործող հրաբուխ)։ Տարածությունը՝ 1,1 հազար կմ²։ Վարչական կենտրոնը և գլխավոր նավահանգիստը՝ Ֆոր դը Ֆրանս։ 1635 թվականից Ֆրանսիան սկսել է կղզու գաղութացումը, տեղացի կարիբներ հնդկացիների բնաջնջումը և Աֆրիկայից բերած ստրուկ սևամորթների բռնի բնակեցումը կղզում։ 1946 թվականին ստացել է Ֆրանսիայի «անդրծովյան դեպարտամենտի» կարգավիճակ։
Տնտեսություն
Տնտեսության հիմքը շաքարեղեգի, ադամաթզի, արքայախնձորի մշակությունն է։
Ստուգաբանություն
Հայտնագործել է Ք. Կոլոմբոսը 1502 թվականին՝ Սուրբ Մարտինի կաթոլիկական տոնի օրը, և այդ սրպի անունով էլ կղզին կոչվել է Martinique:
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մարտինիկա Կատեգորիա:Ֆրանսիայի երկրամասեր Կատեգորիա:Կարիբյան ավազանի երկրներ Կատեգորիա:Ֆրանսախոս երկրներ Կատեգորիա:Կղզի պետություններ
Բլաժկինո
Բլաժկինո (Блажкино), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռուդնյանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 11 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռուդնյանսկի շրջանի բնակավայրեր
Բևեռային գլխարկ
Բևեռային գլխարկ, մոլորակի կամ բնական արբանյակի մակերևույթին բարձր լայնությունների վրա շրջան, որը ունի ցածր ջերմաստիճան, պայմանավորված Արեգակի էներգիայի փոքր քանակով։ Բևեռային գլխարկները ծածկված են որոշակի քիմիական կազմության սառույցով։
Բևեռային գլխարկներ կան Երկրի (Արկտիկա և Անտարկտիդա) և Մարսի վրա։ Ինչպես նաև գիտնականները ենթադրում են որ գոյություն ունի բևեռային գլխարկ Մերկուրիի հյուսիսային բևեռում, որը չի լուսավորվում Արեգակի կողմից, իսկ ջերմաստիճանը ամբողջ տարի մոտ −50 աստիճան է Ցելսիուսի սանդղախով։
Բևեռային գլխակների չափին կամ կազմությանը վերաբերվող առանձնահատուկ բնութագրիչ պայմաններ չկան, կամ պարտադիր չէ որ այս սառցե կազմությունները լինեն տեղաբաշխբած հողի վրա։ Միակ պայմանն է, որ այն լինի պինդ վիճակում գտնվող մարմին բևեռային շրջանում։ Այստեղից էլ առաջացել է եզրը՝ բևեռային գլխարկ, ի տարբերություն սառցե գլխարկ եզրին, որը ավելի խիստ բնորոշում ունի՝ պետք է լինի անպայման գետնի վրա, կազմի ոչ պակաս 50,000 կմ² մակերես. ավելի մեծ մարմինները անվանվում են սառցե շերտեր։
Բևեռային գլխարկները առաջանում են այն պատճառով, որ բարձր լայնությունները ստանում են ավելի քիչ Արեգակի ճառագայթում քան հասարակածային շրջանները, որը բերում է ավելի ցածր մակերևույթի ջերմաստիճանի։
Երկրի սառցե բևեռային գլխարկները մեծապես փոփոխվել են վերջին 12,000 տարիների ընթացքում։
Բևեռային գլխարկները փոփոխվում են նաև սեզոնային կամ կլիմատիկ եղանակային փոփոխություններին համընթաց։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Աշխարհագրական եզրեր
Արծվաբույն
Արծվաբույն, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Խոզաթի գավառակում ։ Գտնվում էր Խոզաթի մոտակայքում։
Պատմություն
Հնում հայաբնակ գյուղ էր։ 1985 թվականի դրությամբ բնակավայրը Էլղազի անվանումով քրդաբնակ գյուղ է։
Պատմամշակութային կառույցներ
Արծվաբույնն ուներ կիսավեր հայկական եկեղեցի ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Կաբիրզա
Կաբիրզա  (Кабырза), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովոյի մարզում։ Գետի երկարությունը 74 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կոնդոմա գետն է, գետի ենթաավազանը Տոմ գետն է։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի.
Բայարկե
Բայարկե (Bayarque), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում` Ալմերիա պրովինցիայում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Վալե-դել-Ալմանսորա շրջանում։ Զբաղեցնում է 27 կմ² տարածք։ Բնակչությունը` 233 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Գտնվում է պրովինցիայի վարչական կենտրոնից 120 կմ հեռավորության վրա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Ալմերիա պրովինցիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Անդալուսիայի բնակավայրեր
Մոնտսերատ
Մոնտսեռատը (Montserrat), Միացյալ Թագավորության անդրծովյան տարածքը, որը գտնվելով համանուն կղզու վրա՝ իր հերթին մտնում է Փոքր Անթիլյան կղզեխմբի մեջ։ Տարածքը 102 կմ² է։ Բնակչությունը՝ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլիախոս երկրներ և տարածքներ Կատեգորիա:Կղզի պետություններ
Ֆոնդակո դեի Տեդեսկի
Ֆոնդակո դեի Տեդեսկի (վենետիկերեն՝ Fontego dei Tedeschi), պատմական շենք Վենետիկում՝ Հյուսիսային Իտալիայում, գտնվում է Մեծ ջրանցքի վրա՝ Ռիալտոյի կամրջի մոտակայքում։ Եղել է շտաբ և գերմանացի (Tedeschi) վաճառականների համար հանդիսացել է որպես բնակատեղի։
Անուն
Ֆոնդակո բառը ծագել է արաբերեն (فُنْدُق) բառից, որը շրջիկ վաճառականների համար նախատեսված պանդոկանման հաստատության է ։ Tedeschi թարգմանաբար նշանակում է «գերմանացիներ» ։
Պատմություն
Կառուցվել է 1228 թվականին։ Հրդեհի արդյունքում ավերվելուց հետո շենքը վերակառուցվել է 1505-1508 թվականներն ընկած ժամանակահատվածում։ Վերանորոգման արդյունքում ստեղծվել է բավականին ֆունկցիոնալ չորսհարկանի շենք, որը շրջապատում է ներսում գտնվող մեծ բակը։ Այդ ճարտարապետությունը բնորոշ է իտալական Վերածննդի ոճին։ Ֆոնդակո դեի Տուրկիի նման Ֆոնդակո դեի Տեդեսկին համատեղել է պալատի, պահեստի, շուկայի և բնակչության համար բնակելի գետտոյի գործառույթները։ Այստեղ էին գալիս գերմանացի վաճառականներ այնպիսի քաղաքներից, ինչպիսիք են՝ Նյուրնբերգը, Ջուդենբուրգը և Աուգսբուրգը։
Առաջին հարկում ջուրը հասանել էր և դրա համար այն օգտագործվում էր որպես պահեստ, մինչդեռ երկրորդ հարկում տեղակայված էին գրասենյակները, իսկ վերին հարկերում կային մոտ 160 կացարան։
Գերմանացի վաճառականներն այնտեղ են ժամանել 13-րդ դարում, շենքի սկզբնական կառուցումից անմիջապես հետո և մնացել մինչև Նապոլեոնյան օկուպացիան։ Այն քաղաքի առևտրական ամենահզոր գաղութներից մեկն էր, և հետևաբար Ֆոնդակոն դարձավ է Արևելքից ներկրվող ապրանքների և Ալպեր ներմուծվող ապրանքների կարևոր առևտրային կենտրոն։ Վենետիկի հանրապետությունը ստանձնել է Ֆոնդակոյի գործարքների լիազորությունները։
Գերմանական համայնքը ժամերգություն էին անում մոտակա կաթոլիկ եկեղեցում՝ Սան Բարտոլոմեոյում ։
20-րդ դարում շենքը ծառայել է որպես Poste Italiane-ի վենետիկյան շտաբ։ 2008 թվականին շենքը վաճառվել է Benetton Group-ին, որը կարգադրել է հոլանդացի ճարտարապետ Ռեմ Կոլհասին նախապատրաստել մի նոր առևտրի կենտրոն, որը պետք է ներառվեր Վերածննդի դարաշրջանի շենքում ։ Benetton-ը խոստացել է 6 միլիոն եվրո փոխանցել քաղաքային բյուջեին մինչև 2012 թվականի վերջը հանձնված շինթույլտվությունների դիմաց։ Դա բողոք է առաջացրել Իտալիայի պատմական ժառանգության պահպանման համար պայքարող խմբերի շրջանում։
Նկարագրություն
Fondaco (արաբական ծագմամբ բառ, որը նշանակում է «խանութ-տուն») ունի քառակուսի հատակագիծ և երեք մակարդակ դեպի կենտրոնական բակ։ Ներքևի հարկն ունի հինգ խոշոր կամարաշարք, որոնք պարունակում են սյունազարդ նախասրահներ, որտեղ Մեծ ջրանցքից ապրանքը բեռնաթափվում է։ Երկրորդ հարկն ունի կրկնակի, երկբաժան պատուհանների երկար շարք, որոնք վերին հարկերում զուգակցվում են ավելի փոքր քառանկյուն պատուհանների հետ։ Ֆոնդակոյի առաստաղին կան գագաթաշարեր։
Մոտ 1508 թվականին Մեծ ջրանցք շինության վերին մասի որմնանկարչության հեղինակ են դարձել Ջորջոնեն և Տիցիանը։ Ծովածոցի աղի և խոնավ կլիմայի պատճառով որոշ պատառիկներ փրկվել են, այժմ գտնվում են Վենետիկի Կա' դ'Օրոյում։
Ներքին մասում եղել են նաև Պաոլո Վերոնեզեի, Տիցիանի և Տինտորետտոի նշանավոր նկարներ, որոնք հիմնականում անհետացել են։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վենետիկի պալատներ Կատեգորիա:Վենետիկի տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:Իտալիայի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:13-րդ դարի հիմնադրումներ
Գոհարինե Մելքումյան
Գոհարինե Կարամանի Մելքումյան, հայ երգչուհի, ռեժիսոր։ ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1956)։
Կենսագրություն
Գահորինե Մելքումյանը ծնվել է 1905 թվականին Թիֆլիսում։ 1922 թվականին ավարտել է Թիֆլիսի կոնսերվատորիան։ 1922-1936 թվականներին եղել է Մոսկվայի Կ. Ս. Ստանիսլավսկու անվան օպերային թատրոնի (սովորել է նաև ռեժիսորական արվեստ), 1936 թվականից՝ Երևանի օպերայի և բալետի թատրոնի մեներգչուհի (Տոսկա՝ Ջ. Պուչչինիի «Տոսկա», Դաշա՝ Ի. Ի. Ձերժինսկու «Խաղաղ Դոն», Նատաշա՝ Ա. Ս. Դարգոմիժսկու «Ջրահարսը», Արևիկ՝ Հ. Ստեփանյանի «Լուսաբացին» և այլն)։ 1941-1971 թվականներին՝ ռեժիսոր։ Բեմադրել է Կ. Զաքարյանի «Մարջան» (1941), Զ. Փալիաշվիլու «Դաիսի» (1943), Ջ. Պուչչինիի «Բոհեմ» (1946), «Տոսկա» (1948), «Չիո-Չիո սան» (1950), Ա. Գ. Ռուբինշտեյնի «Դևը» (1946), Ա. Տիգրանյանի «Դավիթ Բեկ», Ք. Սեն-Սանսի «Սամսոն և Դալիլա» (երկուսն էլ՝ 1950), Է. Նապրավնիկի «Դուբրովսկի» (1951), Բ. Սմետանայի «Վաճառված հարսնացուն» (1953), Գ. Դոնիցետտիի «Դոն Պասկուալե» (1954), Պ. Ի. Չայկովսկու «Եվգենի Օնեգին» (1955), Ջ. Վերդիի «Տրուբադուր» (1957), «Տրավիատա» (1958), Յ. Գևորգյանի «Խարույկ» (1959) օպերաները։ Դասավանդել է Երևանի պետական կոնսերվատորիայում, վարել օպերային դասարանը։
1939 թվականին արժանացել է ԽՍՀՄ Աշխատանքային արիության համար մեդալի, 1956 թվականին՝ Հայկական ԽՍՀ վաստակավոր արտիստի կոչման ։
Գոհարինե Մելքումյանը մահացել է 1971 թվականին Երևանում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ օպերային երգչուհիներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ
Բրատենիցա (գյուղ, Բոգոդուխովի շրջան)
Բրատենիցա (Братениця), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բոգոդուխովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1789 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բոգոդուխովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1789 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կրասնովիդովո (գյուղ, Մոժայսկի շրջան)
Կրասնովիդովո (Красновидово), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Մոժայսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 220 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Մոժայսկի շրջանի բնակավայրեր
Նստանյարդ
Նստանյարդ մարդու և ողնաշարավոր կենդանիների ամենախոշոր նյարդացողուն։ Մարդու նստանյարդը նյարդավորում է ստորին վերջույթը։ Կազմվում է գոտկային վերջին երկու և սրբոսկրային առաջին երեք կամ չորս նյարդերի (ողնուղեղային) առաջային ճյուղերից։ Սրբոսկրային հյուսակի անմիջական շարունակությունն է։ Բաժանվում է հաստ՝ ոլոքային և բարակ՝ նրբոլոքային ընդհանուր ճյուղերի։ Ոլոքային նյարդը շարժիչ նյարդերով նյարդավորում է սրունքի ետին խմբի ծալիչ և ոտքի ներբանի մկանները, իսկ զգացողներով՝ սրունքի և ներբանի մաշկը։ Նրբոլոքային ընդհանուր նյարդը նյարդավորում է սրունքի առաջային խմբի տարածիչ, նրբոլոքային երկար ու կարճ և ոտքի թիկնային երեսի մկանները, մասնակցում է նաև սրունքի ու ոտքի թիկնային երեսի մաշկի նյարդավորմանը։ Հիվանդություններից ավելի հաճախ հանդիպում է նստանյարդաբորբը։
Կատեգորիա:Մարդու անատոմիա Կատեգորիա:Նյարդային համակարգ
Անգեղակոթի ժողով
Անգեղակոթի ժողով, հայ մելիքների գաղտնի հավաք Սյունիքի Անգեղակոթ գյուղում 1699 թվականին։ Դրա մասին վկայող փաստաթուղթը իշխան Իսրայել Օրու 1699 թվականի ապրիլի 29-ի զեկուցագիրն է Պֆալցի (Գերմանիա) կայսերընտիր իշխան Հովհանն Վիլհելմին։
Պատմություն
Հայաստանը ազատագրելու նպատակով 1677 թվականին Էջմիածնում գաղտնի ժողով է գումարվում։ Կաթողիկոս Հակոբ Ջուղայեցու գլխավորությամբ որոշվում է պատվիրակություն ուղարկել Եվրոպա՝ մեծ տերություններից օգնություն խնդրելու։ Պատվիրակության կազմում մեկնած Իսրայել Օրին 1679 թվականի դեկտեմբերին Օսմանյան կայսրության մայրաքաղաք Կոստանդնուպոլսից գնում է Վենետիկ, 1683 թվականին՝ Փարիզ, 1690-ականներին՝ Դյուսելդորֆ։ Այնտեղ նա ստանում է ռազմական կրթություն և սպայական կոչում։
Գերմանիայում կայսերընտիր Հովհան Վիլհելմ իշխանի հետ Իսրայել Օրին քննարկում է Հայաստանի ազատագրության հարցը։ Իշխանն առաջարկում է Օրուն քսանամյա ընդմիջումից հետո գնալ Հայաստան և ծանոթանալ իրավիճակին։ Հովհան Վիլհելմը միաժամանակ թղթեր է հղում Արևելյան Վրաստանի (Քարթլիի) Գեորգի XII թագավորին, հայ մելիքներին, Ամենայն Հայոց և Աղվանից կաթողիկոսներին։
1699 թվականի գարնանը Իսրայել Օրին Թուրքիայի վրայով մեկնում է Հայաստան։ Ճանապարհին լինում է Կոստանդնուպոլսում, տեսակցում հայոց պատրիարքի հետ և վերջինիս օգնությամբ բարեհաջող հասնում Կարին, իսկ այնտեղից էլ` Էջմիածին։
Օրին շատ էր կտրվել հայկական իրականությունից ու անտեղյակ էր Հայաստանում և Անդրկովկասում տեղի ունեցած իրադարձություններից։ Դրա վառ ապացույցն այն էր, որ նրա ցուցումներով Հովհան Վիլհելմի գրած նամակների բոլոր հասցեատերերն արդեն չկային։ Իսրայել Օրին կարծում էր, որ Էջմիածնի հոգևորականությունը և կաթողիկոսը նեցուկ կլինեն իր գործունեությանը, սակայն նրա հույսերը չարդարացան։ Էջմիածնի հոգևորականությունը և Նահապետ կաթողիկոսը անբարյացակամ գտնվեցին Օրու նկատմամբ։
Նա ստիպված է լինում անմիջապես հեռանալ Էջմիածնից. մեկնում է ծննդավայր` Սիսիանի շրջան, լինում եղբոր տանը, տեսնում քրոջն ու եղբայրներին` ներկայանալով որպես օտարերկրացի ճանապարհորդ` պարսիկների հետապնդումներից զգուշանալու համար։
Անգեղակոթում տեսակցում է Մելիք-Սաֆրազի հետ, որին գիտեր մանկությունից, պատմում Հովհան Վիլհելմի հետ ունեցած իր զրույցների մասին` ոգևորելով նրան, որպեսզի ձեռնամուխ լինի Հայաստանի ազատագրության գործին։ Նրանք որոշում են Սյունիքի մելիքներին հրավիրել Անգեղակոթ և քննել Հովհան Վիլհելմի նամակները։
1699 թվականի ապրիլին Անգեղակոթում հրավիրվում է Սյունիքի մելիքների ժողով, որի ընթացքում Իսրայել Օրին մելիքներին ծանոթացնում է Հովհան Վիլհելմի նամակներին, նրանց հայտնում, որ Վիլհելմը համաձայնվել է օգնել հայերին` ազատագրելու Արևելյան Հայաստանը պարսկական լծից և ստանձնելու հայկական թագավորության գահը այն պայմանով, որ հայերի կողմից Հովհան Վիլհելմին և եվրոպական մյուս իշխանավորներին գրավոր դիմումներ արվեն ։
Ժողովի որոշումը
Անգեղակոթի ժողովին մասնակցել են Սյունիքի 11 իշխան-մելիքները։ Քննարկվել է Արևելյան Հայաստանը պարսկական տիրապետությունից ազատագրելու, շարժումը կազմակերպելու, ժողովրդին զինելու և օտար նվաճողների դեմ պայքարելու համար նրան նախապատրաստելու գործի հետ հապված հարցերը ։
Ընդունվել է Իսրայել Օրու առաջարկած ծրագիրը՝ ըստ որի կազմակերպվելու է գաղտնի զորք, որը պետք է անցներ Ռուսաստանով, հանդիպեր հայ-վրացական միացյալ բանակին, սկզբում ազատագրեր Արևելյան Հայաստանը, ապա անցներ Արևմտյան Հայաստան, իսկ թագավոր պետք է դառնար Հովհան Վիլհելմը։
Ժողովի մասնակիցների ստորագրությամբ դիմումներ են հղվել Հռոմի պապին, Ավստրիայի Լեոպոլդ կայսրին, Տոսկանայի դքսին, Հովհան Վիլհելմին։ Վերջինիս ուղղված դիմումում շնորհակալություն է հատնվել կուրֆյուրստին, նրան ճանաչել են որպես հայոց թագավոր և խնդրել արագացնել իր զորքերի ուղարկումը Հայաստան։ Հռոմի պապին հասցեագրված դիմումում մելիքները խնդրել են պապին, որ նա հորդորի եվրոպական իշխանություններին մահմեդականների գերիշխանությունից հայերին ազատագրելու գործում։ Դրա դիմաց նրանք հանձն են առել ազատագրվելուց հետո միանալ կաթոլիկական եկեղեցուն։ Այդ դիմումի մեջ առաջին անգամ խոսվել է Էջմիածնի ժողովի մասին։
Բացի վերոնշյալ դիմումներից` Անգեղակոթի ժողովը մի լիազորագիր և մելիքների կողմից ստորագրված, բայց չգրված թղթեր է տվել Իսրայել Օրուն` նրան լիազորելով դրանց վրա իրենց անունից դիմումներ գրել ում որ հարկ լինի։ Օրուն տրված լիազորագրում պատմվել է նրա տոհմի և ազնվականական ծագման մասին` նրան համարելով սերված Պռոշյան իշխանական տոհմից։ Ըստ դրա` նրան լիազորվել է հայերի անունից բանակցություններ վարել եվրոպական պետությունների հետ։
Կողմնորոշում Ռուսաստան
Անգեղակոթի ժողովից հետո իշխան Իսրայել Օրին վարդապետ Մինաս Տիգրանյանի հետ, որին ժողովն առանձնացրել էր որպես Օրու օգնականի և քարտուղարի, 1699 թվականին դիվանագիտական առաքելությամբ ուղևորվել է Եվրոպա` Դյուսելդորֆ։ Սակայն դիվանագիտական առաքելությունը ոչ մի արդյունքի չի հասել։ Արդյունքում Հայաստանի ազատագրության ծրագրերի իրականացումը կապվել է Ռուսաստանից ստացվելիք օգնության հետ ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հայ ազատագրական շարժում Կատեգորիա:1699 իրադարձություններ Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի պատմություն
Էլեկտրաշոկային զենք
Էլեկտրաշոկային զենք, նվազ մահաբեր զենք է, որն օգտագործում է էլեկտրական ցնցում թիրախին անգործունակ դարձնելու համար՝ ժամանակավորապես խաթարելով մկանների կամավոր վերահսկողությունը և/կամ ցավին համապատասխանեցնելու միջոցով։ Կան մի քանի տարբեր տեսակի էլեկտրաշոկային զենքեր։
Էլեկտրաշոկը թեյզեր չէ, թեև երկու տերմինները հաճախ օգտագործվում են որպես փոխադարձաբար, ցնցող հրացանները և թեյզերը վերաբերում են երկու տարբեր սարքերին։ Շշմեցնող հրացանները էլեկտրական հարված են հասցնում անմիջական շփման միջոցով, մինչդեռ թեյզեր սարքը հարվածը կառավարում է բարակ ճկուն լարերի միջոցով՝ կապված երկու զոնդերի հետ, որոնք արձակվում են թիրախի մեջ ։
Պատմություն
1935 թվականին Կուբայից Ցիրիլ Դիասը նախագծեց էլեկտրաշոկի ձեռնոց ։
Ջեք Քովերը, NASA-ի հետազոտող, սկսեց Թեյզերի մշակումը 1969 թվականին ։ 1974 թվականին նա ավարտեց սարքը, որը նա անվանեց իր մանկության հերոս Թոմ Սվիֆթի պատվին («Թոմաս Ա. Սվիֆթի էլեկտրական հրացանը») ։ Taser Public Defender արտադրանքը վառոդ էր օգտագործում որպես իր շարժիչ ուժ, ինչը ստիպեց Ալկոհոլի, Ծխախոտի և Հրազենի Բյուրոյին այն դասակարգել որպես հրազեն 1976 թվականին ։ Cover-ի արտոնագիրը հարմարեցվել է Nova Technologies-ի կողմից 1983 թվականին Nova XR-5000-ի համար՝ նրանց առաջին ոչ արկային ձեռքի ոճի ցնցող ատրճանակի համար ։ XR-5000 դիզայնը լայնորեն կրկնօրինակվեց որպես այսօր օգտագործվող կոմպակտ ձեռքի ցնցող հրացանի աղբյուր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ոստիկանական զենքեր
Սմիթսոնյան ամերիկյան արվեստի թանգարան
Հիմնադրվել է 1829 թվականին, երբ վաշինգտոնցի Ջոն Ուորդենը առաջարկեց ստեղծել քաղաքային թանգարան՝ իր եվրոպական նկարների հավաքածուն պահելու համար։ Այժմ թանգարանն ունի գաղութային ժամանակաշրջանից մինչև ներկայիս արվեստի ամենամեծ և առավել ներկայացուցչական հավաքածուներից մեկը, որը կատարվել է ԱՄՆ-ում, ունի ավելի քան 7000 նկարիչների աշխատանքներ։ Իր տվյալների բազայում ունենալով ավելի քան 500 000 գրառում՝ ազգային կրթական ծրագրի շրջանակներում տրամադրում է էլեկտրոնային ռեսուրսներ դպրոցների և հասարակության համար։ 1951 թվականից թանգարանն անց է կացնում շրջիկ ցուցադրություններ, որտեղ ըստ 2013 թվականի վիճակագրության, այցելել է ավելի քան 2,5 միլիոն մարդ։
Թանգարանի հիմնական շենքը, որը ԱՄՆ-ի ազգային պատմական հուշարձան է, գտնվում է Վաշինգտոնի կենտրոնում։ 2008 թվականին Ամերիկյան թանգարանների միությունը վերահավատարմագրեց Սմիթսոնյան արվեստի ամերիկայի թանգարանը, որի տնօրենը 2015 թվականի դրությամբ Էլիզաբեթ Բրաունն (Elizabeth Broun) էր։
Հիմնական շենքը (Old Patent Office Building) հանդիսանում է նեո-հունական ճարտարապետական ​​ոճի օրինակ և նախագծվել է ճարտարապետներ` Ռոբերտ Միլսի (Robert Mills) և Թովմաս Ուոլտերի (Thomas U. Walter) կողմից։ 1990-ական թվականներին իրականացվել են վերականգնողական աշխատնքներ։
Հետաքրքիր է, որ նախագահ Աբրահամ Լինքոլն իր առաջին երդմնակալության արարողակարգը անցկացրել է 1865 թվականի մարտի 6-ին թանգարանի պատկերասրահներից մեկում, որը այժմ կրում է իր անունը Լինքոլնի պատկերասրահ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վաշինգտոնի թանգարաններ Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստ Կատեգորիա:Վաշինգտոն ԿՇ շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ազգային պատմական վայրերի գրանցիչ
Still I Rise
Still I Rise, Թուփաք Շակուրի և նրա վստահության տակ գտնվող Outlawz (առանց Hussein Fatal)-ի համատեղ ստուդիական ալբոմ, որը թողարկվել է 1999 թվականին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1999 ալբոմներ Կատեգորիա:Հետմահու ալբոմներ
Բար (չափման միավոր)
Մեկ բարը հավասար է ՊԱ կամ  դին/սմ² (ՍՎՎ համակարգում)։ Անցյալում բարը ընդունվում էր ՍՎՎ համակարգի չափման միավոր, որը հավասար էր 1 դին/սմ² = 0,1 Պա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ճնշման չափման միավորներ
Պերշե Տրավնյա (գյուղ, Բելոպոլիեի շրջան)
Պերշե Տրավնյա (Перше Травня), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բելոպոլիեի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պերշե Տրավնյա գյուղում բնակվում էր 12 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բելոպոլիեի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
(2848) ASP
(2848) ASP, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1959 թվականի նոյեմբերի 8-ին Ինդիանայի համալսարանի կողմից Բրուկլինում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,198277 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5683 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,8283 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2089,16 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,172318 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 0,92° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1959 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Ինդիանայի համալսարանի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Նիկոլա Տեսլայի հուշահամալիր
Նիկոլա Տեսլայի հուշահամալիր, պատմամշակութային թանգարան Խորվաթիայի Սմիլյան քաղաքում։ Տեղակայված է հռչկավոր ճարտարագետ ու գյուտարար Նիկոլա Տեսլայի ծննդավայրում։ Այն նվիրված է Տեսլային, ով ծնվել է 1856 թվականին սերբական ընտանիքում, Սմիլյան քաղաքում, որն այդ ժամանակ գտնվում էր խորվաթական տարածքում Հաբսբուրգյան միապետության կազմում։
Ալեքսանդր Միրզոյան (թավջութակահար)
Ալեքսանդր Միրզոյան, հայ թավջութակահար։
Կենսագրություն
Ալեքսանդր Միրզոյանը ծնվել է 1984 թվականի դեկտեմբերի 7-ին Երևանում։ 2002 թվականին ավարտել է Երևանի Պ. Ի. Չայկովսկու անվան երաժշտական դպրոցը, 2007 թվականին՝ Երևանի պետական կոնսերվատորիան (Մեդեա Աբրահամյանի դասարան) ։
Նիկոլա Տեսլայի հուշահամալիր
Ճարտարապետություն և ցուցանմուշներ
1,37 քառակուսի կիլոմետր տարածք ընդգրկող համալիրի մեջ մտնում են տարբեր կառույցներ՝ Նիկոլա Տեսլայի տանը գտնվող թանգարանը (որտեղ ներկայացված են նրա կյանքին վերաբերող փաստաթղթեր, լուսանկարներ և աուդիո նյութեր), սերբական ուղղափառ Սբ․ Պողոս-Պետրոս եկեղեցին, գյուղական գերեզմանը, Տեսլայի փորձարարական կայանը, քարե հուշարձաններ, նստարաններ, որոնք նախագծվել են ճարտարապետ Զդենկո Կոլաչիոյի կողմից, Տեսլայի արձանը (քանդակագործ՝ Միլե Բլաժեվիչ), Տեսլայի մի շարք հայտնագործությունների նախատիպերը(ինդուկցիոն շարժիչ, Տեսլայի տուրբինը և կծիկը) ։
Ալեքսանդր Միրզոյան (թավջութակահար)
Կենսագրություն
2007-2008 թվականներին համերգներով հանդես է եկել Իրանում. համագործակցել է Իրանի պետական սիմֆոնիկ նվագախմբի հետ։
Նիկոլա Տեսլայի հուշահամալիր
Ճարտարապետություն և ցուցանմուշներ
Հուշահամալիրում պարբերաբար իրականացվում են գիտական ու կրթական միջոցառումներ։ Վերջին մի քանի տարիներին այցելուների թիվը գնալով աճում է, միայն 2016 թվականին Նիկոլա Տեսլայի հուշահաալիր այցելել են 41,000 զբոսաշրջիկ աշխարհի տարբեր երկրներից, իսկ 2018 թվականին այցելուների թիվը հասավ 44,000-ի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թանգարաններ ըստ երկրի Կատեգորիա:Թանգարաններ ըստ հիմնադրման տարեթվի
Ալեքսանդր Միրզոյան (թավջութակահար)
Կենսագրություն
2012 թվականին թողարկել է «Poem» ձայնասկավառակը, որում ընդգրկել է հայ ժամանակակից կոմպոզիտորների ստեղծագործություններ ։ Համերգներով հանդես է եկել Իրանում, Ռուսաստանում, Վրաստանում, Ավստրիայում, Գերմանիայում, Ֆրանսիայում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ թավջութակահարներ
Billboard Hot 100
Billboard Hot 100, ամերիկյան Billboard ամենշաբաթյա թողարկվող ամսագրի կողմից կազմված հիթ-շքերթ։ Փաստացիորեն այն հանդիսանում է ԱՄՆ-ի պաշտոնական հիթ-շքերթը, որը ամենամեծն է երաժշտական «շուկայում»։ Ի տարբերություն «Billboard 200»-ի, որը կենտրոնացված է ալբոմների վրա, այս հիթ-շքերթը ցուցադրում է 100 ամենահայտնի երգերի ցանկը։
Պատմություն
Ի սկզբանե «Billboard»-ը հրապարակում էր երեք տարբեր հիթ-շքերթներ. 1-ը «Best Sellers in Stores (հայ. խանութներում լավագույն վաճառվածներ)», որը և համարվում է այժմեականի «նախահայրը» և հիմնած էր սինգլների վաճառքի հիման վրա։ 2-րդը «Most Playes by Jockeys (հայ. ժոկեյների կողմից ամենաշատ հնչեցված)», այն հիմնված էր այն փաստի վրա, թե քանի անգամ է այս կամ այն երգը հնչել ամերիկյան ռադիոեթերներով վերջին շաբաթվա ընթացքում։ 3-րդը «Most Played in Jukeboxes» հաշվարկվում էր ելնելով այն փաստից, թե քանի անգամ է կատարումը պատվիրվել երաժշտական սարքերում, որոնք 1940-ներին և 1950-ներին շատ հայտնի էին ԱՄՆ-ում։ 1955 թվականի նոյեմբերի 12-ին այս երեք հիթ-շքերթները միավորում են «The Top 100»-ի շրջանակներում։ Այժմյան անվանումը շքերթը ստացել է 1958 թվականին, երբ հաշվարկ իրականացնելիս հանեցին ռադիոալիքների և երաժշտական ապարատների տվիալները։ Փաստացիորեն մինչ 1998 թ.-ը այն կազմված էր միայն վաճառված սինգլների քանակի հաշվին։ Այս սկզբունքը սկսեցին բուռն քննադատել 1990-ական թվերին, երբ երգերը, որոնք չէին թողարկվում սինգլ տարբերակով, բավականին երկար ժամանակ համար առաջինն էին ռադիոկայանների եթերներում։ Դրա վառ օրնակն է No Doubt խմբի «Don’t Speak» կատարումը, որը 16 շաբաթ գլխավորեց ռադիոեթերները, սակայն չթողարկվեց սինգլ տարբերակով։
1998 թվականին ամսագիրը վերսկսեց ռադիոեթերների տվիալները հաշվի առնել, իսկ անվանվան մաս կազմող «սինգլ» բառը փոխարինվեց «կատարում» բառով։ 2003 թվականից հաշվի է առնվում նաև համացանցի միջոցով վաճառքը՝ (Digital download (հայ. թվային ներբեռնում))։ Տարեվերջին կազմվում է ընդհանրեցնող հիթ-շքերթ։ 2013-2013 թվականների ընթացքում նույնպես փոփոխություններ տեղի ունեցան, սկսեցին հաշվարկել նաև մուլտիմեդիա սթրիմինգային ծառայություններ ցուցաբերող ընկերություններից «Spotify»-ի և «Rdio»-ի տվյալները, ինչպես նաև YouTube տեսածառայության ցուցանիշները։ Դրա արդյունքում, 2013 թվականի առաջին շաբաթը գլխավորել է «Harlem Shake» կատարումը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Billboard Կատեգորիա:Հիթ-շքերթներ Կատեգորիա:1958 հիմնադրումներ ԱՄՆ-ում Կատեգորիա:Թոփ ցանկեր
Ինֆորմացիոն անվտանգություն
Ինֆորմացիոն անվտանգությունը (անգլ․ Information security) տեղեկատվության պահպանումն ու պաշտպանությունն է, ինչպես նաև դրա էական տարրերը, ներառյալ համակարգերն ու սարքավորումները, որոնք նախատեսված են այդ տեղեկատվության օգտագործման, պահպանման և փոխանցման համար։ Այլ կերպ ասած, դա տեխնոլոգիաների, ստանդարտների և կառավարման պրակտիկաների մի շարք է, որոնք անհրաժեշտ են տեղեկատվական անվտանգությունը պաշտպանելու համար ։ Դա տեղեկատվական համակարգի մի վիճակ է, որտեղ այն ամենաքիչն է ենթակա երրորդ կողմերի միջամտությանը և վնասմանը։ Տվյալների անվտանգությունը նաև ենթադրում է ռիսկերի կառավարում, որոնք կապված են տեղեկատվության բացահայտման կամ ապարատային և ծրագրային ապահովման պաշտպանության մոդուլների վրա ազդեցության հետ։ Տեղեկատվական անվտանգության նպատակն է պաշտպանել տեղեկատվական տվյալները և օժանդակ ենթակառուցվածքը պատահական կամ կանխամտածված միջամտությունից, որը կարող է հանգեցնել տվյալների կորստի կամ չարտոնված փոփոխության։ Ոչ ոք չի ժխտի, որ կիբերանվտանգությունը կարևոր ասպեկտ է համացանցից օգտվողների համար։ Մեկ սխալ քայլը կարող է վարակել ձեր սարքը չարամիտ ծրագրով, որը կա՛մ գողանալու է ձեր անձնական տվյալները, կա՛մ վնասելու և գաղտնագրելու թանկարժեք, անփոխարինելի ֆայլերը, կա՛մ ավելի վատ՝ ստանա ձեր հաշվի տվյալները։ Նույնիսկ եթե դուք խուսափեք նման չարամիտ ծրագրերից, կան բազմաթիվ այլ սպառնալիքներ, ինչպիսիք են տվյալների քերծումը, ցանցային հարձակումները և շատ տարածված սոցիալական ինժեներական տեխնիկան ։ Չարորակ գործունեության անմիջական հեղինակները, որոնք բացասաբար են ազդում տեղեկատվության վրա, կարող են լինել.
Քանի որ սպառնալիքները կարող են տարբեր կերպ ազդել տեղեկատվական համակարգի վրա, դրանք բաժանվում են պասիվ (նրանց, որոնք չեն փոխում տեղեկատվության կառուցվածքն ու բովանդակությունը) և ակտիվ (նրանց, որոնք փոխում են համակարգի կառուցվածքն ու բովանդակությունը, օրինակ՝ հատուկ ծրագրեր)։ Ամենավտանգավորները միտումնավոր սպառնալիքներն են, որոնք գնալով ավելի են համալրվում նոր տեսակներով, ինչը կապված է առաջին հերթին տնտեսության համակարգչայինացման և էլեկտրոնային գործարքների տարածման հետ։ Հարձակվողները տեղում չեն կանգնում, այլ նոր ուղիներ են փնտրում՝ գաղտնի տվյալներ ստանալու և կորուստներ պատճառելու համար։ Մարդիկ փողի և մտավոր սեփականության կորստից պաշտպանվելու համար պետք է ավելի մեծ ուշադրություն դարձնեն տեղեկատվական անվտանգությանը։ Դա հնարավոր է դառնում առաջադեմ տեխնոլոգիաների պայմաններում տեղեկատվության պաշտպանության միջոցների շնորհիվ։
Վերջին տարիներին տեղեկատվական անվտանգության խնդիրները համալրեցին այնպիսի մարտահրավերներ, ինչպիսիք են.
== Ինֆորմացիոն անվտանգության սպառնալիքը == Ինֆորմացիոն (համակարգչային) անվտանգության սպառնալիքները տարբեր գործողություններ են, որոնք կարող են հանգեցնել տեղեկատվական անվտանգության վիճակի խախտման։ Այլ կերպ ասած, դրանք պոտենցիալ հնարավոր իրադարձություններ, գործընթացներ կամ գործողություններ են, որոնք կարող են վնասել տեղեկատվական և համակարգչային համակարգերին։ Տեղեկատվական անվտանգության սպառնալիքները կարելի է բաժանել երկու տեսակի՝ բնական և արհեստական։ Բնական երևույթները ներառում են այնպիսի բնական երևույթներ, որոնք կախված չեն մարդուց, ինչպիսիք են փոթորիկները, ջրհեղեղները, հրդեհները և այլն։ Տեխնածին սպառնալիքներն ուղղակիորեն կախված են անձից և կարող են լինել ակամա կամ ոչ ակամա։
Ակամա սպառնալիքներն առաջանում են անզգուշությունից, անուշադրության և անտեղյակությունից։ Նման սպառնալիքների օրինակ կարող է լինել ծրագրերի տեղադրումը, որոնք նախատեսված չեն շահագործման համար և ապագայում խաթարում են համակարգի աշխատանքը, ինչը հանգեցնում է տեղեկատվության կորստի։
Ոչ ակամա սպառնալիքները, ի տարբերություն նախորդների, դիտավորյալ են ստեղծվում։ Դրանք ներառում են կիբերհանցագործների հարձակումները ինչպես դրսից, այնպես էլ ներսից։ Այս տեսակի սպառնալիքի իրականացման արդյունքը մարդկային միջոցների և մտավոր սեփականության կորուստն է։
Տեղեկատվական անվտանգության սպառնալիքների դասակարգում
Կախված դասակարգման տարբեր մեթոդներից՝ տեղեկատվական անվտանգությանը սպառնացող բոլոր հնարավոր սպառնալիքները կարելի է բաժանել հետևյալ հիմնական ենթախմբերի.
Անպատշաճ բովանդակություն
Անպատշաճ բովանդակություն է համարվում ոչ միայն վնասակար կոդը, պոտենցիալ վտանգավոր ծրագրերը և սպամը (այսինքն՝ ուղղակիորեն ստեղծված տեղեկատվություն ոչնչացնելու կամ գողանալու համար), այլ նաև օրենքով արգելված կայքերը, ինչպես նաև անցանկալի ռեսուրսները, որոնք չեն համապատասխանում սպառողի տարիքին։
Չլիազորված մուտք
Տեղեկություններ դիտելը այն աշխատողի կողմից, ով չունի այն օգտագործելու թույլտվություն՝ գերազանցելով պաշտոնական լիազորությունները։ Չլիազորված մուտքը հանգեցնում է տեղեկատվության արտահոսքի։ Կախված նրանից, թե ինչ տվյալներ են և որտեղ են դրանք պահվում, արտահոսքերը կարող են կազմակերպվել տարբեր ձևերով՝ մասնավորապես կայքերի վրա հարձակումների, հաքերային ծրագրերի, ցանցի միջոցով տվյալների գաղտնալսման, չարտոնված ծրագրերի միջոցով։
Տեղեկատվության արտահոսք
Տեղեկատվության արտահոսքը կարելի է բաժանել երկու տեսակի՝ կանխամտածված և պատահական։ Պատահական արտահոսքերը պայմանավորված են ապարատային, ծրագրային ապահովման և անձնակազմի սխալներով։ Իր հերթին մտածված արտահոսքը կազմակերպվում է տվյալներին հասանելիություն ձեռք բերելու, վնաս պատճառելու նպատակով։
Խարդախություն
Ոչ պակաս վտանգավոր սպառնալիք է համարվում տեղեկատվական տեխնոլոգիաների օգտագործմամբ կատարված խարդախությունը (ռուս․ фрод): Խարդախությունը ներառում է ոչ միայն կրեդիտ քարտերի հետ կապված մանիպուլյացիան, այսպես կոչված «քարտավորում» (անգլ․՝ carding), և առցանց բանկերի կոտրելը, այլ նաև ներքին «фрод»: Այս տնտեսական հանցագործությունների նպատակն է շրջանցել օրենքները, անվտանգության քաղաքականությունը կամ կանոնակարգերը,ինչպես նաև սեփականության յուրացումը։
Կիբերպատերազմ և Կիբեր ահաբեկչություն
Ամեն տարի ահաբեկչական սպառնալիքը մեծանում է ամբողջ աշխարհում՝ աստիճանաբար տեղափոխվելով վիրտուալ աշխարհ։ Այսօր ոչ ոքի չի զարմացնում տարբեր ձեռնարկությունների ավտոմատացված գործընթացների կառավարման համակարգերի (APCS) վրա հարձակումների հնարավորությունը։ Բայց նման հարձակումները չեն իրականացվում առանց նախնական հետախուզության, որի համար օգտագործվում է կիբերլրտեսություն, որն իր հերթին օգնում է հավաքել անհրաժեշտ տվյալները։ Կա նաև « տեղեկատվական պատերազմ » (անգլ․՝ information war) հասկացություն։ Այն տարբերվում է սովորական պատերազմից նրանով, որ որպես զենք հանդիսանում է մանրակրկիտ պատրաստված տեղեկատվությունը։
Ինֆորմացիոն ռեսուրսների պաշտպանությունը
Զուգահեռաբար տեղեկատվության փոփոխման և մշակման մեթոդների մշակմանը, զարգանում են նաև դրա պաշտպանության ուղիները։ Եթե ​​նախկինում այս խնդիրն այդպես ակնհայտ ու համատարած չէր, ապա այժմ դրվում է ազգային անվտանգության հարցը տեղեկատվական ռեսուրսների միջոցով։ Իրականում, կատարյալ պաշտպանության մեթոդներ չեն գտնվել, շատ առումներով, գոյություն ունեցող համակարգի անվտանգության մեխանիզմների կառուցման հաջողությունը կախված կլինի նրա անհատական ​​բնութագրերից, որոնց հաշվառումը վատ է ձևակերպված։ Հետևաբար, տեղեկատվական անվտանգությունը հաճախ դիտվում է որպես ոչ պաշտոնական առաջարկությունների մի շարք այս կամ այն ​​տեսակի տեղեկատվական անվտանգության համակարգերի կառուցում։
Խնդիրն ունի երկու հիմնական լուծում.
Առաջինը պետական ​​տեղեկատվության գաղտնիության պաշտպանությունն է, որը կապահովի հաքերային հարձակման և չարտոնված մուտքի անհնարինությունը։ Այս դեպքում գաղտնի տեղեկատվություն նշանակում է հանրային բնույթի սահմանափակ հասանելիության տեղեկատվություն  (առևտրային գաղտնիք, կուսակցական գաղտնիք և այլն)։
Ցանցային անվտանգության ծառայությունները իրենցից ներկայացնում են ինֆորմացիայի պաշտպանության մեխանիզմներ, որոնք հաշվվում և մշակվում են տեղեկատվության պաշտպանության համակարգերում և ցանցերում։
Ինժեներական մեթոդները նպատակ ունեն ապահովել տեղեկատվության պաշտպանություն տեխնիկական ուղիներով արտահոսքից, օրինակ՝ էլեկտրամագնիսական ճառագայթման հաշվին կամ խոսքի տեղեկատվության գաղտնալսում։
Ստեղծվում են տեղեկատվության պաշտպանության իրավական և կազմակերպչական մեթոդների հետ կապված տարբեր միջոցառումներ, կազմակերպված կարգավորելու տեղեկատվական անվտանգության դաշտի ապահովումը։
Տեղեկատվական անվտանգության ապահովման տեսական մեթոդները իրենց հերթին լուծում են երկու հիմնական խնդիր։ Առաջինը տեղեկատվության անվտանգության տրամադրման հետ կապված տարատեսակ գործընթացների ֆորմալացումն է։ Օրինակ, պաշտոնական մուտքի վերահսկման մոդելներ թույլ են տալիս խստորեն նկարագրել համակարգի բոլոր հնարավոր տեղեկատվական հոսքերը և, հետևաբար, երաշխավորել անվտանգության պահանջվող հատկությունների կատարումը։ Այստեղից անմիջապես հաջորդում է երկրորդ խնդիրը՝ կոռեկտության խիստ հիմնավորում և տեղեկատվության տրամադրման համակարգերի գործունեության համապատասխանությունը անվտանգությունը վերլուծելիս։ Նման առաջադրանք առաջանում է, օրինակ, տեղեկատվական անվտանգության համակարգերի ավտոմատացված սերտիֆիկացման ժամանակ։
Եզրակացություն
Տեղեկատվականացման գործընթացը վերաբերում է մարդկային գործունեության գրեթե բոլոր ոլորտներին։ Տեղեկատվական նոր տեխնոլոգիաների գալուստով տեղեկատվությունը սկսում է դառնալ պետությունների, իրավաբանական անձանց, հասարակական միավորումների և քաղաքացիների գործունեությունը ապահովելու անհրաժեշտ հատկանիշ։ Տարբեր մակարդակներում ընդունված շատ որոշումներ՝ սկսած պետությունների ղեկավարներից մինչև սովորական քաղաքացիներ, կախված են տեղեկատվության որակից և հուսալիությունից, ինչպես նաև դրա փոխանցման արագությունից։
Տեղեկատվական անվտանգության ապահովումը պետությունների առաջ ծառացած առաջատար խնդիրներից է, քանի որ տեղեկատվական միջավայրը շատ բարդ մեխանիզմ է, որն ապահովում է էլեկտրոնային սարքավորումների, ծրագրային ապահովման և այլնի կայուն աշխատանքը։
Խնդիրը հաջողությամբ հաղթահարելու համար անհրաժեշտ է գործել օրենսդրական, ծրագրային-տեխնիկական, կազմակերպչական և գաղափարական մակարդակներում։ Խնդրի միայն համապարփակ լուծումը կբերի ցանկալի արդյունքի և կապահովի տեղեկատվական ռեսուրսների պաշտպանության պատշաճ մակարդակը ։
Տեղեկատվական անվտանգության ապահովման միջոցառումները պետք է մշտապես մշակվեն և իրականացվեն։ Այս հարցի լուծմանը պետք է մոտենալ համապարփակ և տալ բավականին մեծ կարևորություն։ Միայն այս մոտեցումը կկանխի տվյալների արտահոսքը, այլ ոչ թե կպայքարի դրանց հետևանքների դեմ ։
Մրամանի
Մրամանի (արաբերեն՝ ادوئنی), քաղաք Կոմորոսի արևելքում գտնվող Անյուան կղզում։ Քաղաքը մեծությամբ 24-րդ քաղաքն է Կոմորյան կղզիների, և 17-րդ քաղաքը Անյուան կղզում։
Կատեգորիա:Աֆրիկայի քաղաքներ Կատեգորիա:Կոմորյան կղզիների քաղաքներ
ՖԻՖԱ Կոնֆեդերացիայի գավաթ 2009
ՖԻՖԱ Կոնֆեդերացիաների գավաթ 2009, 8-րդ ՖԻՖԱ Կոնֆեդերացիաների գավաթի խաղարկությունը, որը չորս տարին մեկ անցկացվող տղամարդկանց ֆուտբոլային մրցություն է` կազմակերպված ՖԻՖԱ-ի կողմից։ Այն կայացել է ՀԱՀ-ում 2009 թվականի հունիսի 14-ից մինչև 28-ը` Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնություն 2010-ին ընդառաջ։ Վիճակահանությունն անցկացվեց 2008-ի նոյեմբերի 22-ին Յոհանեսբուրգի Սանդթոնի կոնվենցիայի կենտրոնում։ Բացման խաղը կայացավ Յոհանեսբուրգի «Էլիս Պարկ» մարզադաշտում։ Մրցաշարը հաղթեց Բրազիլիան, որը պահպանեց 2005 թվականին նվաճած գավաթը` եզրափակչում 3-2 հաշվով պարտության մատնելով Միացյալ Նահանգներին։
Վիճակահանություն
Մրցույթի վիճակահանությունը տեղի ունեցավ 2008 թվականի նոյեմբերի 22-ին, Յոհանեսբուրգի Սանդթոնի կոնվենցիայի կենտրոնում : Թիմերը բաժանվել էին երկու զամբյուղի :
Մրցաշարի գնդակ
ՖԻՖԱ-ի 2009 թվականի Կոնֆեդերացիաների գավաթի խաղարկության պաշտոնական խաղի գնդակը «Ադիդաս Կոպանյա» -ն էր ։ Անունը նշանակում է «Լինել միասին» գրված է Հարավային Աֆրիկայի 11 պաշտոնական լեզուներից մեկով։
Մարզադաշտեր
ՖԻՖԱ-ի 2009 թվականի Կոնֆեդերացիաների գավաթի խաղարկությունը տեղի է ունեցել չորս մարզադաշտերում։ Բոլոր չորս մարզադաշտերը օգտագործվել են նաև 2010 թվականի ՖԻՖԱ-ի աշխարհի գավաթի խաղարկության համար։
Մրցավարներ
Մրցավարների անունները հայտարարվեցին մայիսի 5-ին : Մրցավարների երկու թիմեր (համապատասխանաբար Կարլոս Բաթրեսի և Կառլոս Ամարիլայի գլխավորությամբ) չկարողացան վարել խաղերը վնասվածքների պատճառով։ Ընտրվեցին փոխարինողներ նույն կոնֆեդերացիայից ՝ Բենիտո Արխունդիայի և Պաբլո Պոզոյի գլխավորությամբ :
Հավասարության դեպքում
Եթե մեկ կամ մի քանի հավաքականներ խաղերից հետո ունենան հավասար միավորներ, ապա կգործեն հետևյալ պայմանները.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՖԻՖԱ Կոնֆեդերացիաների գավաթի մրցություններ Կատեգորիա:2009 ֆուտբոլում Կատեգորիա:ՖԻՖԱ Կոնֆեդերացիաների գավաթ
Կենսաէլեկտրական պոտենցիալներ
Կենսաէլեկտրական պոտենցիալներ, բիոէլեկտրական պոտենցիալներ, էլեկտրական պոտենցիալներ. առաջանում են մարդու, կենդանիների ու բույսերի հյուսվածքներում, առանձին բջիջներում և հանդիսանում են գրգռման, արգելակման պրոցեսների կարևորագույն բաղադրամասը։ Կենսաէլեկտրական պոտենցիալներ առկայությամբ են պայմանավորված բժշկագիտության մեջ լայն տարածում գտած