cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Հովհաննես Հովհաննիսյան (ոստիկանապետ)
Բանաստեղծություններ և երգեր
Բնական կլիներ, անշուշտ, եթե հեղինակն իր առաջին բանատողերը նվիրեր իր հարազատների հիշատակին, բայց արի ու տես, որ նվիրել է անհայտ կորածներին, մի բան, որ հասարակական հնչեղություն է հաղորդում բանաստեղծությանը։
Հովհ. Հովհաննիսանի ստեղծագործության հիմնական թեման, կամ, ինչպես ընդունված է ասել, լեյտմոտիվը այդ ահավոր աղետն է՝ իր բոլոր հետևանքներով։ «Անտանելի է ցավը մենության» ստեղծագործությունն ուղղակի պոկվում է հեղինակի դողդողջ շուրթերից ու դառնում մեծ վշտի վավերագիր։
Ինչպիսի աղետներ էլ որ լինեն, կյանքը չի կարող մեռնել, և անհատը պարտավոր է հաշտվել իրականության հետ՝ իրեն առաջնորդ կարգելով մեր միջնադարյան հանճարեղ փիլիսոփա Դավիթ Անհաղթի իմաստուն խոսքը՝ «Ոչ եղիցի չեղյալ զորս ինչ եղևն»: Ժամանակն իր անկանգառ ընթացքի մեջ ի վերջո սպիացնում է վերքը,այո, բայց բանական արարածի սրտում մնում է ծխացող կսկիծը՝ դարձած հուշ, որը մխիթարանք է ապրողի։
Կորուստները մեր
Աշնան ցրտի հետ Մեզ կհետևեն
Ինչքան էլ ապրենք,
Կգան, կթակեն
Պատուհանը մեր,
Հանդարտ կթափվեն
Արցունքները մեր։
Անասելի հետաքրքիր են Հովհ. Հովհաննիսյանի «Պատգամ որդուս» և «Բալլադ հոր սրտի մասին» ծավալուն ստեղծագործությունները։ Բանաստեղծի ծանր մտատանջություններից մեկն էլ եղել է հայության արտագաղթը, որը երկրաշարժից հետո հասել էր մեծ չափերի, դարձել ազգային աղետ՝ սասանելով հայահավքի սուրբ գաղափարը։ Հեղինակը հայրենաթողների ականջն ի վրա շշնջում է մի մեծ ճշմարտություն, այն է՝ մարդու մեծագույն դժբախտություններից մեկը օտար հողում թաղվելն է, և որ հայրենի հողում «անգամ մեռելները չեն մրսի»։ Նաև, Գյումրի քաղաքի ավանդական դիմագծի փոփոխությունն էր կարոտով լցնում հեղինակի սիրտը.
Անցան հերթով ու գնացին Ֆայտոն Ալեք ու Վարդան,
Ու Գրիշը ընդմիշտ մնաց՝ Կառապանը մեր վերջին։
Հեղինակն անասելի սեր էր տածում իր մոր հանդեպ, ով փոքրուց նրան պահել և դաստիարակել էր։ Նրան նվիրված է բանաստեղծի «Մայրիկիս» ծավալուն բանաստեղծությունը, որում ներկայացված են այն բոլոր դժվարություններն ու ծանրությունները, որոնք նրանք միասին հաղթահարել են. ...Ինչքան ես դու ինձ փայփայել, Խրատներով ազնիվ զինել,
Փաղաքշել ես, մեծացրել, Երբեք, երբեք չես զղջացել... Հովհ. Հովհաննիսյանը հեղինակ է նաև ավելի քան 60 երգերի, որոնք նա գրում էր և կատարում ինքնուրույն։ Նա համարվում էր բարդ: Դաշնամուրի ստեղնաշարի վրա մեկը մյուսի հետևից ծնվում էին երգեր, որոնք ավելի շուտ իր իսկ գրած բանաստեղծությունների մեղեդայնացումն էին՝ «Անհայտ կորածներին», «Երազ», «Խռպոտ բաս», «Գարուն եմ ուզում», «Լավ ու վատ օրեր» և այլն։ «Նրա առնական, թավ ու լսելիքը շոյող բարիտոնը իսկական բավականություն է պատճառում ունկնդրին» - գրում է Գ.Աբաջյանը։ Այս գործում Հ.Հովհաննիսյանը խորապես ազդվել և ոգեշնչվել է Վ.Վիսոցկիի գործունեությամբ։
Գրքեր
«Հոգուս կանթեղները», Հ.Հովհաննիսյան, Ե., «Փյունիկ» հրատ., 1992
«Ինքնագիրս թողնում եմ», Հ.Հովհաննիսյան, Ե., «Արեգ» հրատ., 1994
«Ուժեղ՝ սիրո մեջ», Հ.Հովհաննիսյան, Ե., «Արեգ» հրատ., 1995
«Ու խռպոտ ձայնիս Ոռնոցը լսվեց...», Հ.Հովհաննիսյան, Գ., «Սպիտակ փետուր» հրատ., 1998
Աղբյուրներ
«Պատիվ ունեմ», Վ.Իկիլիկյան, Ե., «Ասողիկ» հրատ., 2017, էջ 67
«Ու խռպոտ ձայնիս Ոռնոցը լսվեց...», Հ.Հովհաննիսյան, Գ., «Սպիտակ փետուր» հրատ., 1998
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Հայ երգահաններ Կատեգորիա:Հայ ճարտարագետներ Կատեգորիա:Հայ իրավաբաններ Կատեգորիա:Սրտի կաթվածից մահացածներ
Կըրխ-Դիրեկ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Արժանտոն սյուր Կրյոզ (կանտոն)
Արժանտոն սյուր Կրյոզ (Argenton-sur-Creuse), Ֆրանսիայի կանտոն է, գտնվում է Կենտրոն շրջանում։ Էնդր դեպարտամենտի կանտոնն է։ Մտնում է Շատորու օկրուգի մեջ։ Համաձայն 2007 թվականի մարդահամարի կանտոնի բնակչությունը 12943 մարդ էր։ Կանտոնի համարը 3603 է։ Կանտոնում կա 11 կոմունա։
Նովոպավլովկա (գյուղ, Բարվենկովոյի շրջան)
Նովոպավլովկա (Новопавлівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բարվենկովոյի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1923 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Նովոպավլովկա գյուղում բնակվում էր 599 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բարվենկովոյի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1923 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մենամարտ
Մենամարտ (անգլ.` combat), մարդկանց կողմից համակարգված և որոշակիացված ֆիզիկական գործունեություն, որն ներառում է նաև մրցակցության որոշակի աստիճան ։
Նկարագրություն
Մենամարտերը լինում են 2 տեսակի.
Ավելի վաղ մարտերի նպատակն էր հաղթել հակառակորդին՝ վերցնելով նրան գերի (ստրուկ), սպանել՝ ունեցվածքն առգրավելու կամ մարտարվեստը լքել ստիպելու նպատակով։ Ավելի ուշ Հին Հունաստանում ի հայտ եկավ նաև սպորտային մարտարվեստը (Անտիկ օլիմպիական խաղեր, Օլիմպիական խաղեր), որտեղ որոշակի կանոնների համաձայն մրցում էին կիրառական ռազմական ֆիզիկական ուղղվածություններում (վազք, նիզակի, մուրճի նետում և այլն)։
Մենամարտ և մարտական արվեստ
Անհրաժեշտ է տարբերել մենամարտ և մարտական արվեստ հասկացությունները։ Ոչ բոլոր մարտական արվեստներն են համարվում մենամարտեր, ինչպես նաև ոչ բոլոր մենամարտերը կարող են համարվել մարտարվեստ։ Մարտական արվեստը ենթադրում է մարտ մեկից ավելի հակառակորդի դեմ։ Այդ դեպքում այն մենամարտ չէ։ Մյուս տեսանկյունից մարտական արվեստներում կարևոր դեր են խաղում հոգևոր սկզբունքները և անգամ կրոնական կանխադրույթները, այն դեպքում, երբ մենամարտերում ամեն ինչ սպորտային է կամ դիտարկվում է կիրառական տեսանկյունից։
Մենամարտերի դասակարգում
Մենամարտերը պայմանականորեն բաժանվում են երկու խմբի՝ սպորտային և մարտական։
Սպորտային մենամարտեր
Սպորտային մենամարտերը, ի տարբերություն ստորև նշվածների, թույլ են տալիս ճիշտ համակարգել վիճակագրական մի շարք ցուցանիշներ, այդ թվում՝ տրավմատիզմը։
Ռազմական մենամարտեր
Նպատակն է գոյատևել մահացու վտանգի դեպքում, իսկ մահվան դեպքում փորձել հակառակորդին պատճառել առավելագույն վնաս։ Մենամարտի գլխավոր նպատակն է հակառակորդին հասցնել անկարող իրադրության (ընդհուպ մինչև ֆիզիկապես ոչնչացման)։ Հիմնականում սա համակցված ձեռնամարտ է։ Մարզումը նման է սպորտային մարտարվեստի վարժանքներին։ Ծրագիրը ներառում է նաև իրավիճակներ, որոնք նախատեսված են պաշտպանվել մի քանի հակառակորդից, ինչպես նաև օգտագործել ձեռքի տակ գտնվող տարբեր միջոցներ, որոնք օգտակար են իրական կյանքի մարտական իրավիճակներում ։
Մենամարտի այլ տեսակներ
Կախված օգտագործվող նյութական միջոցների զինանոցից՝ մենամարտերը կարող են կայանալ զենքի օգտագործմամբ (գավազան, կտրող կամ ծակող սառը զենք, նունչակիներ և այլն) կամ առանց դրանց։
Մենամարտերը տարբերվում են նաև գերիշխող տեխնիկայով, օրինակ՝ հարված, ցնցումներ, բռնվածքներ, նետումներ, ցավոտ հնարքներ, խեղդում և այլն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մարտական արվեստներ Կատեգորիա:Մարզաձևեր Կատեգորիա:Սպորտ
Բիազա
Բիազա (Биаза), գյուղ Ռուսաստանի Նովոսիբիրսկի մարզի Սևերնի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 1996 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 717 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Նովոսիբիրսկի մարզի Սևերնի շրջանի բնակավայրեր
Ադրա (Իսպանիա)
Ադրա (Adra), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Ալմերիա պրովինցիայում (Անդալուսիա ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Պոնիենտե Ալմերիենսե շրջանում։ Տարածքը կազմում է 90 կմ2։ Բնակչությունը` 24512 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 53 կմ հեռավորության վրա։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Ալմերիա պրովինցիայի բնակավայրեր
Թոխարական լեզուներ
Թոխարական լեզուներ, հնդեվրոպական լեզվաընտանիքի առանձին ճյուղ, որը ներառնում է նման հորինվածք ունեցող երկու լեզու (բարբառ)։
Հայտնաբերվել են XX դ. սկզբին, Արևելյան Թուրքեստանում կատարված պեղումների ժամանակ։ Նախապես մեկը կոչվել է թոխարերեն Ա, մյուսը՝ թոխարերեն Բ։ Հետագայում, երբ պարզվել է, որ դրանք կապ չունեն թոխար ժողովրդի հետ, վերանվանվել են կարաշարերեն և քուչերեն՝ ըստ այդ լեզուների հայտնաբերման վայրերի։ Գրավոր աղբյուրներում (VI–VII դդ.) օգտագործված է հնդկական գրի ձևափոխված մի տեսակը։ Հնչյունական և որոշ այլ հատկանիշներով ավելի հարում են արևմտյան հնդեվրոպական լեզվախմբին։
Կատեգորիա:Լեզուներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հնդեվրոպական լեզուներ
Բուշինկա
Բուշինկա (Бушинка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Տիվրովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1809 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Բուշինկա գյուղում բնակվում էր 498 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 22,003 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 22,63 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Տիվրովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1809 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
(2766) Լեուվենհոեկ
(2766) Լեուվենհոեկ (Leeuwenhoek), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1982 թվականի մարտի 23-ին Զդենկա Վավրովայի կողմից Կլետում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,545669 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,081 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0103 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1483,55 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,242662 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,54° անկյուն։
Կիրխանիկ
Կիրխանիկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Դիարբեքիրի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Կրասնի Կուստ (գյուղ, Ելեցկի շրջան)
Կրասնի Կուստ (Красный Куст), գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Ելեցկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Ելեցկի շրջանի բնակավայրեր
Կատենանուովա
Կատենանուովա (Catenanuova, Catinanova), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Սիցիլիա մարզում՝ Էննա գավառում։ Բնակչությունը 4898 մարդ (2001 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը 445 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 11,17 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 94010։ Հեռախոսային կոդ՝ 0935։
Կատեգորիա:Սիցիլիայի քաղաքներ Կատեգորիա:1733 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Գրիցաև (գյուղ, Բելոպոլիեի շրջան)
Գրիցաև (Грицаїв), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բելոպոլիեի շրջանում։
1988 թվականի տվյալներով Գրիցաև գյուղում բնակվում էր 30 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Բելոպոլիեի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Բարջաշի
Բարջաշի (ბარჯაში), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Մեստիայի շրջան‎‎‎ում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Մեստիայի շրջան‎‎‎
Նամակագրական վեպ
Նամակագրական վեպ (Epistolary novel, Эпистолярный роман), վեպի տեսակ, որը գրված է նամակագրության տեսքով։
Պատմություն
Նամակագրական վեպի առաջին օրինակը եվրոպական գրականության մեջ ֆրանսիացի գրող Գաբրիել Ժոզեֆ Գայերագի (1628-1685 թթ.) «Պորտուգալական նամակներ» ստեղծագործությունն է, որը գրական կեղծում է և ներկայացնում է պորտուգալացի միանձնուհի Մարիանա Ալկոֆորադոյի սիրային նամակները։ Հաջորդ կարևոր ստեղծագործությունն այս ժանրի կայացման գործում անգլիացի գրող Աֆրա Բենի (1640-1689 թթ.) «Պալատականի և իր քրոջ սիրային նամակագրությունը» (1684) ստեղծագործությունն է։
Այս ժանրը մեծ տարածում գտավ 18-րդ դարի գրականության մեջ՝ հատկապես սենտիմենտալիզմի գրական դպրոցին պատկանող գրողների ստեղծագործություններում։ Ժանրի զարգացմանը և տարածմանը նպաստել է Սեմյուել Ռիչարդսոնի վեպերի («Պամելա կամ պարգևատրված բարություն», «Կլարիսա կամ երիտասարդ կնոջ պատմություն», «Պարոն Չարլզ Գրանդիսոնի պատմությունը») հաջողությունը։
18-րդ դարում Ֆրանսիայում նամակագրական վեպեր էին գրում Շառլ Լուի Մոնտեսքյոն («Պարսկական նամակներ»), Ֆիլիպպ Բրիդար դը լա Գարդը («Թերեզայի նամակները»), Ժան-Ժակ Ռուսսոն («Յուլիյա կամ նոր Էլիոզ»), Շոդերլո դը Լակլոն («Վտանգավոր կապեր»), իսկ Գերմանիայում՝ Յոհան Վոլֆգանգ ֆոն Գյոթեն («Երիտասարդ Վերթերի տառապանքները»)։
Ռոմանտիզմի գրականության տիրապետության շրջանում շարունակվեց նամակագրական վեպի զարգացումը. այս ժանրում ստեղծագործել են Վարվարա Յուլիա ֆոն Կրիդեները («Վալերի»), Էտիեն Պիվեր դը Սենանկուրը («Օբերման»), Ֆրիդրիխ Հյոլդերլինը («Հիպերիոն»), Ջեյն Օսթին («Լեդի Սյուզան»), իսկ նեոռոմանտիզմի գրականության մեջ այս ժանրին է անդրադարձել Բրեմ Սթոքերն իր հանրահայտ «Դրակուլա» վեպով։
Songs for Swingin' Lovers
«Songs for Swingin' Lovers», Ֆրենկ Սինատրայի ստուդիական ալբոմ, որը թողարկվել է 1956 թվականին։ Ալբոմը զբաղեցրել է երկրորդ տեղը ամերիկյան Billboard 200 հիթ-շքերթում։ Rolling Stone ամսագրի կողմից հրապարակված «բոլոր ժամանակների 500 լավագույն ալբոմների» ցուցակում ձայնասկավառակը գտնվում է 306-րդ հորիզոնականում։
Նամակագրական վեպ
Պատմություն
Ռուս գրականության մեջ այս ժանրի հանրահայտ նմուշ է Ֆեոդոր Դոստոևսկու «Խեղճ մարդիկ» ստեղծագործությունը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Նամակագրական վեպեր Կատեգորիա:Գրական ժանրեր
Songs for Swingin' Lovers
Գրականություն
<!--
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:նավարկման աղյուսակներ
Կատեգորիա:Ջազ ալբոմ Կատեգորիա:Պոպ ալբոմ Կատեգորիա:Ֆրենկ Սինատրայի երգեր-->
Կատեգորիա:1956 ալբոմներ
Մետաքսյա Սիմոնյան
Մետաքսյա Միհրանի Սիմոնյան, կինոյի ու թատրոնի հայ խորհրդային դերասանուհի, մանկավարժ։ ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1981), Ստալինյան երկրորդ աստիճանի մրցանակի դափնեկիր (1950)։
Կենսագրություն
Դեռևս սովորելու տարիներին հաջողությամբ խաղացել է զվարթ ու կենսախինդ Կատերինայի (Ֆեոդոր Սոլոգուբի «Քնքուշ սրտից պատուհաս»), խոհուն և սիրառատ Անանիի (Գաբրիել Սունդուկյանի «Էլի մեկ զոհ») դերերը։ Առաջին հիշարժան դերերից են Արմանուշը (Գրիգոր Տեր-Գրիգորյանի «Այս աստղերը մերն են», ԽՍՀՄ Պետական մրցանակ՝ 1950 թվական), Նինան (Միխայիլ Լերմոնտովի « Դիմակահանդես », Արբենինի դերում՝ Վահրամ Փափազյան)։ Նինայի դերակատարումն աչքի է ընկել հմայքով ու գրավչությամբ, մաքուր հոգու բանաստեղծականությամբ ։
Նախընտրելով ճակատագրական կնոջ և նրա իրավունքների թեման՝ Սիմոնյանը հայ թատրոնում շարունակել է Արուս Ոսկանյանի և Ռուզաննա Վարդանյանի ստեղծած ավանդույթները։ Նույն հաջողությամբ հանդես է եկել նաև ռուսական, արևմտաեվրոպական և հայ հեղինակների պիեսներում, խաղացել և՜ կատակերգական, և՜ ողբերգական դերեր։ Գեղեցիկ ձայնի, կանացի ու արտիստական մեծ հմայքի շնորհիվ Սիմոնյանը տասնյակ տարիներ եղել է թատրոնի առաջատար դերասանուհի, կերտել անմոռանալի կերպարներ. Շուրա (Մաքսիմ Գորկու «Եգոր Բուլչովը և ուրիշներ»), Դեզդեմոնա, Ջուլիետ, Կորդելիա (Վիլյամ Շեքսպիրի «Օթելլո», «Ռոմեո և Ջուլիետ», «Լիր արքա»), Սուսան (Ալեքսանդր Շիրվանզադեի «Նամուս»), Հուդիթ (Կարլ Գուցկովի «Ուրիել Ակոստա»), Նուարդ (Նաիրի Զարյանի «Արա Գեղեցիկ»), Կատրին Լեֆևր (Վիկտորիեն Սարդուի և Էժեզիպ Մորոյի «Մադամ Սան-Ժեն»), Մարթա (Էդուարդ Օլբիի «Ո՞վ է վախենում Վերջինիա Վուլֆից», վերջին դերը) և այլն ։
Ստեղծագործական կյանքի բարձունքին Սիմոնյանը խաղացել է Նաստասյա Ֆիլիպովնայի (ըստ Ֆեոդոր Դոստոևսկու « Ապուշը » վեպի) դերը, որն իր հոգեկերտվածքով բացառիկ անհատականություն է համաշխարհային գրականության կանանց կերպարների շարքում։ Դերասանուհու մարմնավորած Նաստասյա Ֆիլիպովնան հակասությունների շիկացած հանգույց էր. նրա կերպարում շեշտված էին սերն ու ատելությունը, հոգու վսեմությունն ու խռովքը, հաշտվողականությունն ու ընդվզումը, ազնվությունն ու անառակությունը։ «Այսպիսի Նաստասյա Ֆիլիպովնա ես կուզեի տեսնել մեր թատրոնում», – ասել է ռուս անվանի ռեժիսոր Գեորգի Տովստոնոգովը։
Սիմոնյանը նկարահանվել է կինոյում («Անահիտ», 1947 թվական, «Արարատյան դաշտի աղջիկը», 1949 թվական, «Ո՞ւմ է ժպտում կյանքը», 1957 թվական, «Թռիչք անդունդի վրայով», 1959 թվական, «Ջրերը բարձրանում են», 1962 թվական, «Կամոյի վերջին սխրանքը», 1973 թվական, բոլորը՝ Հայֆիլմ, «Սայաթ-Նովա», 1960 թվական, հեռուստաֆիլմ, և այլն)։ Հանդես է եկել նաև ասմունքով. ունեցել է հարուստ երկացանկ՝ արևելահայ և արևմտահայ գրողների ստեղծագործություններից։ Խաղացել է ռադիո- և հեռուստատեսային ներկայացումներում։ Սիմոնյանը հյուրախաղերով հանդես է եկել Մոսկվայում, Բաքվում, Թբիլիսիում, Բեյրութում, Դամասկոսում և այլուր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ դերասանուհիներ Կատեգորիա:Խորհրդային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ստալինյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Թոխմախի գերեզմանատանը թաղվածներ Կատեգորիա:Խորհրդահայեր Կատեգորիա:Հայ կինոդերասաններ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Սեն Գոլտյե (կանտոն)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կանտոններ
Փայաջուկ
Փայաջուկ, նախկին հայկական գյուղ Իրանի Սալմաստ գավառում, Ուրմիա լճից հյուսիս–արևմուտք, Դիլման գյուղաքաղաքից 2-3 կմ արևելք, փոքրիկ գետակի զույգ ափերին։
Փայաջուկ (թուրքերեն «Փայաջիյ») բառը բաղկացած է թուրքերեն «փայա» (գոմ) և «ջըղ» (փափկացած «ջիք» կամ «ջիյ» - կրճատած ձևն է «ջըլըղ» կամ «չիլըզ» վերջավորության, որ համապատասխանում է հայերեն «պաննոց» բարդ վերջավորությնա) մասերից ։
1850-ական թվականների վերջին գյուղն ուներ 120 տուն, 1880-1890-ական թվաճկաններին` 250-300 տուն (մոտ 2000 բնակիչ), առաջին համաշխարհային պատերազմի նախօրեին՝ 350 տուն հայ բնակիչ։ Ըստ 1905 թ․ վիճակագրության գյուղն ուներ 294 տուն բնակիչ ։ Զբաղվում էին հացահատիկի մշակությամբ, այգեգործությամբ, անասնապահությամբ, արհեստներով և առևտրով։
Գյուղի տակով անցնում էր Հարզավ առուն ։ Գյուղի մոտ հոսում էր Ալոյան հովասուն աղբյուրը ։ Գյուղն ուներ եկեղեցի, 19-րդ դարի 60-ական թվականներից գործող դպրոց։
1905 թ․ գյուղում գործում էր երկդասյա-երկսեռ դպրոցը` մոտ 100 աշակերտ,, աշակերտուհիներով։ 1904 թ․ դպրոցի նոր շենքը կառուցվել է տեղացի Մանասերյանների ծախսով։ 1905 թ․ դպրոցում դասավանդում էին 4 ուսուցիչ և 1 ուսուցչուհի։
1905 թ․ դրությամբ դպրոցն ուներ Րաֆֆի անունով գրադարան` մոտ 1000 կտոր գրքով ։
Տարբեր ժամանակներում Փայաջուկից զգալի թվով հայեր գաղթել են Սովետական Հայաստան և այլ երկրներ։ Փայաջուկը այժմ փոքրիկ գյուղ է Իրանում։ Փայաջուկում է ծնվել Րաֆֆին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իրանի գյուղեր
Թողարկման շերտ
Թողարկման շերտ, հաճախականության տիրույթ, որի սահմաններում ձայնական, ռադիոտեխնիկական կամ օպտիկական սարքերի ամպլիտուդա–հաճախականային բնութագիրը բավական հավասարաչափ է, որպեսզի շատ քիչ շեղումով ապահովի ազդանշանի հաղորդումը։
Թողարկման շերտի հիմնական պարամետրերն են՝
Շերտի լայնությունը սովորաբար որոշում են ամպլիտուդա–հաճախականային տեղամասի վերին և ստորին սահմանային հաճախականությունների տարբերությամբ։ Թողարկման շերտի լայնությունն արտահայտում են հաճախականության միավորներով (հց), ամպլիտուդա–հաճախականային բնութագրի անհավասարաչափությունը՝ հարաբերական միավորներով կամ դեցիբելներով (դբ)։ Հեռախոսային կապի համար թողարկման շերտի լայնությունը 300–3400 հց է, երաժշտության վերարտադրության համար՝ 30–16000 հց, հեռուստատեսային հաղորդումների համար՝մինչե 8 Մգհց։
Թոքամզի բորբոքում
Թոքամզի բորբոքում, հայտնի է նաև, որպես պլևրիտ, թոքերը շրջապատող թաղանթների՝ պլևրայի, բորբոքումը ։ Սա կարող է բերել կրծքավանդակում սուր ցավերի, որոնք կապված են շնչառության հետ ։ Երբեմն ցաը կարող է լինել մշտական և բութ ։ Այլ ախտանշաններից են հևոցը, հազը, տենդը կամ քաշի կորուստը՝ կախված սկզբնական պատճառիցt ։
Ամենատարածված պատճառը վիրուսային վարակն է ։ Այլ պատճառներից են թոքաբորբը, թոքային էմբոլիան, աուտոիմուն խանգարումները, թոքերի քաղցկեղը, սրտի վիրահատությունը, ենթաստամոքսային գեղձի բորբոքումը, կրծքավանդակի վնասվածքները և ասբեստոզը ։ Երբեմն պատճառը մնում է անհայտ ։ Հիմնական մեխանիզմն է թոքամզի թերթիկների միմյանց չոր քսումը, հարթ սահելու փոխարեն ։ Նման ախտանշաններ առաջացնող այլ հիվանդություններից են պերիկարդիտը, սրտամկանի ինֆարկտը, խոլեցիստիտը և պնևմոթորաքսը ։ Ախտորոշումը իրականացվում է կրծքավանդակի ռենտգեն հետազոտության, ԷՍԳ-ի և արյան հետազոտության միջոցով ։
Բուժումը կախված է հիմնական պատճառից ։ Պարացետամոլը կամ իբուպրոֆենը կարող են նվազեցնել ցավը ։ Հնարավոր է լինի սպիրոմետրիայի կարիք ։ ԱՄՆ- ում տարեկան ախտահարվում են մոտ 1 միլիոն մարդ ։
Նշաններ և ախտանշաններ
Պլևրիտի հիմնական ախտանշանը հանկարծակի, սուր, վառող, ծակող կամ բութ ցավն է շնչելիս՝ հատկապես ներշնչելիս կամ արտաշնչելիս ։ Ցավը խորանում է խորը շնչելու, հազի, փռշտալու կամ ծիծաղի ժամանակ։ Ցավը կարող է ճառագայթել դեպի մեջք կամ ուսագոտի ։ Երբեմն ցավը դառնում է մշտական և բութ ։
Կախված պատճառից պլևրիտի ցավը կարող է ուղեկցվել այլ ախտանշաններով ։
Հարակից խնդիրներ
Պլևրիտը սովորաբար ուղեկցվում է բարդություններով, որոնք կապված են թոքամզային տարածության (պլևրալ խոռոչ) հետ։
Թոքամզային արտաքիրտ
Որոշ դեպքերում պլևրալ խոռոչում կուտակվում է ավելցուկային քանակությամբ հեղուկ։ Սա կոչվում է թոքամզային արտաքիրտ։ Հեղուկի կուտակումը բերում է թերթիկների միմյանցից հեռացմանը և դրանք այլևս իրար չեն քսվում շնչառության ընթացքում։ Սա կարող է բերել ցավի թուլացմանը։ Մեծ քանակի հեղուկը կարող է բերել թոքի սեղմմանը և նրա մի հատվածի կոլապսին։ Սրա հետևանքով կարող է դիտվել շնչառության դժվարացում։
Որոշ դեպքերում հեղուկը կարող է վարակվել և վերածվել աբսցեսի։ Սա կոչվում է էմպիեմա։
Ֆիբրին պարունակող էքսուդատի դեպքում պլևրիտը կարող է կոչվել ֆիբրինային։ Սա սովորաբար լինում է պլևրիտի ուշ փուլերում։
Մարդու մոտ կարող է առաջանալ թոքամզային արտաքիրտ առանց պլևրիտի։ Օրինակ՝ թոքաբորբի, սրտային անբավարարության, քաղցկեղի կամ թոքային էմբոլիայի դեպքում։
Պնևմոթորաքս
Օդը կամ գազերը նույնպես կարող են կուտակվել պլևրալ խոռոչում։ Սա կոչվում է պնևմոթորաքս։ Վերջինս կարող է առաջանալ թոքի սուր վնասվածքի կամ էմֆիզեմայի հետևանքով։ Թոքի վրա կատարվող միջամտությունները, օրինակ՝ վիրահատություն, հեղուկի դրենավորում ասեղով, թորակոսկոպիա, մեխանիկական օդափոխություն, նույնպես կարող են առաջացնել պնևմոթորաքս։
Ամենահաճախ ախտանշանը հանկարծակի ցավն է կրծքավանդակի մի կեսում և շնչարգելությունը։ Պնևմոթորաքսը կարող է նաև մեծացնել ճնշումը թոքի վրա և բերել դրա կոլապսին։
Եթե պնևմոթորաքսը փոքր է, այն կարող է անցնել ինքնաբերաբար։ Եթե մեծ է, ապա կրծքավանդակում տեղադրվում է խողովակ, որով կատարվում է օդի հեռացում։
Հեմոթորաքս
Հեմոթորաքսը կարող է ճնշել թոքերը և բերել կոլապսի։ Այն կարող է նաև առաջացնել շոկ։
Պատճառներ
Պլևրալ խոռոչը կարող է լցված լինել հեղուկով, օդով և այլ նյութերով, ինչը բավականին դժվարացնում է ախտորոշումը ։ Վիրուսային վարակը (կոքսակի B վիրուս, մարդու շնչառական սինցիտիալ վիրուս, ցիտոմեգալովիրուս, Էպշտայն-Բարի վիրուս, ադենովիրուս, պարագրիպի և գրիպի վիրուսներ) պլևրիտի ամենահաճախ հանդիպող պատճառն է։ Այնուամենայնիվ շատ այլ պատճառներ կարող են բերել նման ցավի ․
Երբ պլևրալ խոռոչը լցվում է հեղուկով, ցավը կարող է վերանալ և փոխարինվել հևոցով։ Որոշ դեպքերում ցավը իդիոպաթիկ է, ինչը նշանակում է, որ հիմանական պատճառը մնում է անհայտ։
Ախտորոշում
Պլևրիտի ախտորոշումը հիմնված է բժշկական պատմության, ֆիզիկալ զննման և ախտորոշիչ թեստերի վրա ։ Նպատակը այլ հնարավոր պատճառների որոշումն է և պլևրիտի պատճառի հայտնաբերումը՝ հիմնական խնդրի ճիշտ բուժման համար։
Ֆիզիկական զննում
Բժիշկը օգտագործում է ստոտոսկոպը շնչառության լսման համար։ Այս մեթոդն օգնում է հայտնաբերել թոքերի անսովոր աղմուկներ։ Պլևրալ թերթիկների միմյանց քսման հետևանքվ շնչառության ընթացքում կարող է լսվել քսման աղմուկ։
Ախտորոշիչ թեստեր
Կախված ֆիզիկալ զննման արդյունքերից, երբեմն իրականացվում են ախտորոշիչ թեստեր։
Կրծքավանդակի ռենտգեն հետազոտություն
Կրծքավանդակի ռենտգեն հետազոտության ժամանակ կատարվում է օրգանների պատկերում։ Այն կարող է հայտնաբերել օդ և հեղուկ պլևրալ խոռոչում։ Այն նաև կարող է օգնել պատճառի որոշման մեջ (օր․՝ թոքաբորբ, կողի կոտրվածք կամ թոքի ուռուցք)։
Երբեմն ռենտգենը կատարվում է ցավոտ կողմի վրա պառկած։ Այս դեպքում կերևա ոչ միայն հեղուկը այլ նաև հեղուկի հատվածում փոփոխությունները։
Արյան հետազոտություն
Արյան հետազոտությամբ հնարավոր է հայտնաբերել բակտերիալ կամ վիրուսային վարակներ, թոքաբորբ, ռևմատիկ տենդ, գայլախտ կամ թոքային էմբոլիա։
Ուլտաձայնային հետազոտություն
Այս հետազոտության ընթացքում օգտագործվում են ձայնային ալիքներ։ Այն կարող է ցույց տալ հեղուկի տեղակայումը։ Կարող են երևալ նաև որոշ ուռուցքներ։ Կարող է հայտնաբերվել թոքերի շուրջ գտնվող հեղուկը, սակայն թոքերի իրական պատկեր այս մեթոդով հնարավոր չէ տեսնել։
Համակարգչային շերտագրություն
ՀՇ-ն ցույց է տալիս թոքերի թվայնացված պատկերը, որով կարող են երևալ հեղուկը, ուռուցքները, թոքաբորբը։
Մագնիսառեզոնանսային շերտագրություն
ՄՌՏ- ն, օգտագործելով հզոր մագնիսներ, թույլ է տալիս տեսնել պլևրալ էքսուդատը և ուռուցքները։
Զարկերակային արյան գազերի որոշում
Դաստակից վերցված զարկերակային արյան մեջ որոշվում է թթվածնի և ածխաթթու գազի մակարդակները։ Սա ցույց է տալիս թե որքան լավ են շնչում թոքերը։
Թորակոցենտեզ
Երբ հեղուկի առկայությունը և տեղակայումը հաստատվում է, հետազոտելու համար վերցվում է այդ հեղուկի մի մասը ։ Այս պրոցեսը կոչվում է թորակոցենտեզ ։ Բժիշկը կրծքավանդակի պատում տեղադրում է փոքր ասեղ և խողովակ, որի միջոցով հեռացնում է հեղուկը ։
Թորակոցենտեզը կարող է իրականացվել բժշկի գրասենյակում կամ հիվանդանոցում։ Ասեղին ճիշտ ուղղություն տալու համար օգտագործվում է ուլտրաձայն։
Թորակոցենտեզը սովորաբար չի առաջացնում լուրջ բարդություններ։ Սովորաբար նրանից հետո իրականցվում է ռենտգեն հետազոտություն թոքերի վիճակը գնահատելու համար։ Հնարավոր բարդություններից են․
Հեղուկը զննվում է մանրադիտակի տակ և գնահատվում է քիմիական նյութերի առկայությունը, դրա գույնն ու կազմությունը։ Հեղուկի պարզության աստիճանը թույլ է տալիս գնահատել վարակի առկայությունը։
Կենսազննում
Եթե կա տուբերկուլյոզի կամ քաղցկեղի կասկած, ապա վերցվում է պլևրայի փոքր կտոր, որը զննվում է մանրադիտակի տակ։ Սա կոչվում է կենսազննում։
Բուժում
Բուժումն ունի մի քանի նպատակ ․
Միջամտություններ
Եթե մեծ քանակությամբ հեղուկը, օդը կամ արյունը չհեռացվի պլևրալ խոռոչից, կարող է առաջանալ թոքի կոլապս։
Հեղուկը կարող է հեռացվել հետևյալ վիրաբուժական միջամտություններով․
Դեղորայք
Պլևրիտի ախտանշանների բարելավման համար օգտագործվում են մի քանի տիպի դեղորայք․
Կարող են օգտագործվել նաև կորտիկոստերոիդներ, տակրոլիմուս և մետոտրեքստատ։
Ապրելակերպի փոփոխություններ
Հետևյալը կարող է լինել արդյունավետ պլևրիտի բուժման մեջ․
Պատճառի բուժում
Պլևրիտի բուժման համար շատ կարևոր է հիմնական պատճառի բուժումը․
Բուժումը կախված է հիմնական պատճառից և անհատական է ։ Պարացոտամոլը և ամոքսացիլինը հիմնական կիրառվող դեղորայքն են։ Ոչ ստերոիդային հակաբորբոքային դեղամիջոցները սովորաբար կիրառվում են ցավի կառավարման համար ։
Այլընտրանքային բուժում
Բրազիլական ավանդական դեղամիջոց Wilbrandia ebracteata -ի մզվածքը ցույց է տվել արդյունավետություն մկների մոտ ։
Կանխատեսում
Պլևրիտը և թոքամզի այլ խանգարումներ կարող են բերել լուրջ հետևանքների։ Մեծ մասամբ պլևրիտի բուժումը հաջողությամբ է ավարտվում, սակայն չբուժված մնալու դեպքում այն կարող է բերել ծանր բարդությունների։ Օրինակ՝ կարող է առաջանալ թոքային սիրտ, ինչը կարող է բերել սրտային անբավարարության։ Եթե պլևրիտի պատճառ հանդիսացող հիվանդությունները հայտնաբերվել են ճիշտ ժամանակին և ստացել համապատասխան բուժում, ապա պլևրիտը բուժվում է ամբողջությամբ և առանց հետևանքների։
Եզնիկ Մոզյան արհեստագործական ուսումնարան
Եզնիկ Մոզյան արհեստագործական ուսումնարան (հակիրճ՝ «ԵՄԱՈւ») Արցախի Հանրապետությունում գործող ուսումնական հաստատություն է։ Հիմնադրվել է 2015 թվականին Շուշի քաղաքում։
2015թ․ սեպտեմբերի 19-ին Արցախի Հանրապետության Շուշի քաղաքում բացվեց Եզնիկ Մոզյանի անվան արհեստագործական ուսումնարանը և իրականություն դարձավ մեծն արհեստավորի երազանքը։
Պատերազմից հետո ուսումնարանը հանգրվանել է Ստեփանակերտում՝ նոր հասցեում։
Ունի ֆրանսիական նմամանտիպ հաստատությունների կառուցվածքը։
«ԵՄԱՈՒ» հիմնադրամի հիմնական առաքելությունն է ապահովել Արցախի և Հայաստանի երիտասարդների համար ժամանակակից ամենաարդյունավետ ուսումնական մեթոդներով լիարժեք մասնագիտական կրթություն։
Արտադրական ուսուցման վարպետները վերապատրաստվել են Ֆրանսիայում։
Ուսումնարան կարող են ընդունվել 9-րդ դասարանն ավարտած 14-15 տարեկան աղջիկները և պատանիները։
Ուսումնարանն ապահովում է անվճար կրթություն, աշկերտները ստանում են կրթաթոշակ, ապահովված են լինելու հանրակացարանով, ճաշարանով, գրադարանով, մարզասրահով, տրանսպորտով, հատուկ համազգեստով, ժամանակակից սարքավորումներով և գործիքներով:Ուսումնարանում սովորելու ընթացքում աշկերտները ապահովվում են աշխատանքով ։Եռամյա կրթություն ստանալուց հետո ուսումնարանի աշկերտները ստանում են պետական նմուշի դիպլոմ։
Ուսումնարանի կարգախոսն է «Դարձի՛ր աշկերտ...Շենացրու՛ երկիրդ..»։
։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կրթությունն Արցախում
Կոլեկվան
Կոլեկվան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Դիարբեքիրի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Բիբախտինո
Բիբախտինո (Бибахтино, Бейбаҡты), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իգլինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 174 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իգլինսկի շրջանի բնակավայրեր
Ուկրաինկա (գյուղ, Բարվենկովոյի շրջան)
Ուկրաինկա (Українка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բարվենկովոյի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1927 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Ուկրաինկա գյուղում բնակվում էր 226 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,551 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բարվենկովոյի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1927 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Յասու
Յասու (野洲市), Ճապոնիայի Սիգա պրեֆեկտուրայում գտնվող քաղաք։ Քաղաքի մակերեսը կազմում է 80,15 կմ², բնակչությունը՝ 50 123 մարդ , բնակչության խտությունը՝ 625,36 մարդ/կմ²։
Աշխարհագրական դիրք
Քաղաքը տեղակայված է Հոնսյու կղզու վրա՝ Կինկի տարածաշրջանի Սիգա պրեֆեկտուրայում։ Այս քաղաքի հետ սահմանակցում են Մորիյամա, Ռիտտո, Կոնան, Օմիհատիման քաղաքները և Ռյուո ավանը։
Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը կազմում է 54 454 մարդ (2014 թվականի հուլիսի 1-ի տվյալների համաձայն), իսկ խտությունը՝ 768,25 մարդ/կմ²։ Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունը՝ 1980-2005 թվականներին.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ճապոնիայի քաղաքներ
Կիմոն և Իփիգենիա
«Կիմոն և Իփիգենիա» (Cymon and Iphigenia), բրիտանացի նկարիչ Ֆրեդերիկ Լեյթոնի նկարը՝ ստեղծված կտավի վրա յուղաներկով։ Նկարը թվագրված չէ, սակայն առաջին անգամ ցուցադրվել է 1884 թվականին Լոնդոնում Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայում։ Նոր Հարավային Ուելսի գեղարվեստի պատկերասրահը, որը գտնվում է Սիդնեյում (Ավստրալիա), ձեռք է բերել այն 1976 թվականին Լոնդոնի Քրիստիս աճուրդում։
Պատմություն
Համաձայն 1897 թվականին հրատարակված պատմվածքի՝ Լեյթոնը վեց ամիս է վատնել մոդելի որոնման վրա, որպեսզի նա համապատասխաներ իր պատկերացումների Իփիգենիայի կերպարին Կիմոնին ու Իփիգենիային պատկերող նկարում։ Երբ նա լոնդոնյան թատրոնում տեսել է երիտասարդ դերասանուհի Դորոթի Դինին, նրա փնտրտուքներն ավարտվել են։ Ունենալով դասական հին հունական գեղեցկություն՝ Դինը նաև ունեցել ալիքավոր ոսկեգույն մազեր, հիասքանչ մաշկ և դեմքի գույն։ Նա միջինից բարձրահասակ է եղել՝ վայելչագեղ ձեռքերով ու ոտքերով և «նրբակերտ կրծքերով»։ Նա հայտնվել է նաև Լեյթոնի այլ նկարներում՝ «Հույն աղջիկները գնդակ են խաղում», «Ամառային լուսին», «Պսիքեի լոգանքը», «Կլիտիա», «Պերսևս և Անդրոմեդա», «Միայնություն», «Պերսեփոնեի վերադարձը» և «Վեստալուհի»։ Դինի կրտսեր քույրերից մեկը՝ Լենան, պատկերված է «Կիմոն և Իփիգենիա» կտավում ստրուկ երեխայի դերում։
Նկարի վրա աշխատանքը տևել է ութ ամիս։ Սկզբում արվել է նկարների շարք, որտեղ Լեյթոնը փնտրել է դիրքը, որը ցանկացել է տալ կենտրոնական կերպարներին։ Ընդհանուր արվել է 56 ուրվանկար՝ ներառյալ բույսերի և կոմպոզիցիայի այլ տարրերի մի քանի պատկերներ։ Անգլիացի արվեստաբան Պիտեր Նահումը գնահատել է «Կիմոն և Իփիգենիա» նկարը որպես «Լեյթոնի ուշ աշխատանքների մեջ գլխավորը»։ Այդ կարծիքն իր նկարի մասին ունեցել է նաև հենց Լեյթոնը։ Լեյթոնի «Հովվերգություն» նկարը, որն ստեղծվել էր մի քանի տարի դրանից առաջ, ունեցել է որոշ նման տարրեր, սակայն զուրկ է եղել «Կիմոն և Իփիգենիա» նկարի բարդությունից։ Նրանցից յուրաքանչյուրում ընդգծված է կնոջ դեմքի բաց գույնը և տղամարդու մուգ մաշկը, երկուսում էլ կինը պատկերված է ամբողջ հասակով՝ պառկած ծառի տակ, և օգտագործված են լուսավորության համանման եղանակներ։
Նկարագրություն
Չթվագրված նկարի չափերը 163x328 սմ են, արված է կտավի վրա յուղաներկով։ Լեյթոնի նկարում, որի սյուժեն Ջովաննի Բոկաչչոյի «Դեկամերոն» գրքի հիման վրա է, պատկերված է տեսարան հինգերորդ օրվա առաջին նովելից։ Իփիգենիան քնած է անտառում, իսկ երիտասարդ ազնվական Կիմոնը կանգնած հիանում է աղջկա գեղեցկությամբ, որը նրան ոգեշնչում է։ Տեսնելով նրան՝ Կիմոնը անդաստիարակ կոպիտ մարդուց վերափոխվում է իմաստունի։ Արվեստաբան Պիտեր Նահումը նշել է, որ այս սյուժեն «ընդգծում է գեղեցկության փոխակերպիչ ուժը։ Բոկաչչոն պատմությունը շարադրել է գարնանը, Լեյթոնւը նախընտրել է ավելի աշնանային միջավայրը։ Նկարիչը չափազանց հստակ է եղել տրամադրության առումով, որը ցանկացել է արտահայտել՝ նկարելով օրվա կոնկրետ ժամ՝ որպես բոլոր 24 ժամերից ամենախորհրդավոր հիասքանչը»։ Նկարիչը ցանկացել է դրոշմել քնկոտության ընդհանուր վիճակը քնի մեջ ընկղմվելուց անմիջապես առաջ, հատկապես երկար շոգ ցերեկները գիշերվա գալուստից առաջ։ Նկարում պատկերված է պահը, երբ հորիզոնում ծովի վրա երևում է «լուսնի հազիվ նշմարվող եզրակտորը», իսկ շուրջը «դեռևս զգացվում է արևի շողքերի անդրադարձը, որն արևմուտքում արդեն ծածկվել է ամպերով»։
Իփիգենիան պառկած է դեմքի և իրանի վրա՝ փոքր-ինչ աջ թեքված, նրա ձեռքերը բարձրացած են գլխի վրա։ Նրա մարմինը անփութորեն ծածկված է կտորով, իսկ նրա մարմնի պատկերը «Մենտեզումա» անունով հեղինակն իր գրառումներում նկարագրել է որպես «մեծարվեստ»՝ գրառված 1884 թվականի Թագավորական ակադեմիայի ցուցադրության մասին «Art Amateur» հանդեսում։ Նկարի մյուս քնած կերպարները Իփիգենիայի ծառաներն են և շունը։ Համաձայն Գրինհոու Ուայթի՝ Լեյթոնը տիրապետել է «հանգստի կատարելության» և «ինքնահրաժարման ու անգիտակից քնի» պատկերման կարողությանը, ինչը լիովին կիրառված է «Կիմոն և Իփիգենիա» նկարում և նրա ավելի վաղ շրջանի «Ամառային լուսին» անունով աշխատանքում։
Ցուցադրություններ
Նկարն առաջին անգամ ցուցադրվել է Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայում 1884 թվականի ամառային ցուցադրության ժամանակ։ Ցուցադրումից հետո անանուն ֆրանսիացի քննադատը գրել է, որ չի կարողանում վերհիշել «լույսի և գույնի առավել յուրահատուկ էֆեկտ՝ օգտագործվելով հիասքանչ ձևերի ընդարձակ, ստույգ և իդեալական մշակմամբ»։ Հաջորդ տարի՝ 1885 թվականին, «Կիմոն և Իփիգենիա» նկարը ցուցադրվել է Բեռլինում։ Նկարը կրկին ցուցադրվել է Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիայում 1897 թվականի ձմռանը՝ Լեյթոնի աշխատանքների հուշացուցադրության ընթացքում (Լեյթոնը մահացել է 1896 թվականի հունվարի 25-ին)։ Նկարը 1897 թվականին վարձակալության հիմունքներով ներառվել է Գիլդհոլի պատկերասրահի ցուցադրությունում։ Սըր Ու. Է. Քաթբերտ Քվիլթերը եղել է նկարի սեփականատերը, մինչև որպես նրա գեղարվեստական հավաքածուի մաս այն չի վաճառվել 1909 թվականին։ Նկարը մի քանի անգամ փոխել է իր տերերին Մեծ Բրիտանիայում, մինչև որ 1976 թվականի փետրվարին Քրիստիս աճուրդում այն ձեռք է բերել Ավստրալիայի Նոր Հարավային Ուելսի պատկերասրահը։ «Կիմոն և Իփիգենիա» նկարը ժամանակավորապես կրկին վերադարձել է Գեղարվեստի թագավորական ակադեմիա՝ որպես 1996 թվականի փետրվարի կեսերից մինչև ապրիլ տևող ցուցադրության մաս, որը նվիրված էր Լեյթոնի արվեստին։ Նոր Հարավային Ուելսի պատկերասրահը 1986 թվականին նաև ձեռք է բերել նկարի՝ 23,5-46,5 սմ չափերով գունավոր էտյուդը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրեդերիկ Լեյթոնի նկարներ Կատեգորիա:1884 նկարներ
Ջեքսոնվիլի ժամանակակից արվեստի թանգարան
Ջեքսոնվիլի ժամանակակից արվեստի թանգարան (Museum of Contemporary Art Jacksonville, հայտնի է նաև որպես MOCA Jacksonville), Ֆլորիդայի Ջեքսոնվիլ քաղաքում գտնվող թանգարան՝ նվիրված ժամանակակից արվեստին։
Ֆինանսավորվում և կառավարվում է Հյուսիսային Ֆլորիդայի համալսարանի կողմից։ Այն Միացյալ Նահանգների հարավ-արևելքում ժամանակակից արվեստին նվիրված ամենամեծ հաստատություններից մեկն է, որը ներկայացնում է ԱՄՆ-ի և աշխարհի այլ երկրների նկարիչների աշխատանքներ և ցուցահանդեսներ։
Պատմություն
Թանգարանը հիմնադրվել է 1924 թվականին՝ որպես Ջեքսոնվիլի կերպարվեստի միություն (Jacksonville Fine Arts Society) և դարձել է քաղաքի առաջին կերպարվեստի միությունը։ 1948 թվականին թանգարանը սկսել է կոչվել Ջեքսոնվիլի արվեստի թանգարան (Jacksonville Art Museum), իսկ 1978 թվականին դարձել էՋեքսոնվիլի առաջին հաստատությունը, որը հավատարմագրվել է Ամերիկյան թանգարանների դաշինքի կողմից։
Քաղաքի կենտրոնում գտնվող նոր շենք տեղափոխվելուց հետո թանգարանն արագորեն ընդլայնվել է՝ հասնելով իր մշտական հավաքածուի չափին։ Հետագա տարիներին բազմաթիվ նշանակալի հավելումներն ավելացրել են ոչ միայն քանակը, այլ նաև որակը։ Մի շարք քննարկումներից և ցուցահանդեսներից հետո քաղաքային համայնքը քննարկել է ժամանակակից արվեստի թեման և թանգարանի հետագա առաքելությունը։ Արդյունքում որոշվել է թանգարանի անունը փոխել Ժամանակակից արվեստի թանգարան, ինչն էլ տեղի է ունեցել 2006 թվականի նոյեմբերին։
Թանգարանը շարունակում է մնալ որպես կարևոր գեղարվեստական տարր Ջեքսոնվիլ քաղաքի կենտրոնում։ Թանգարանի ցուցահանդեսներն ու ծրագրերը շաբաթվա յուրաքանչյուր օր գրավում են նոր այցելուների։ Թանգարանի կրթական նախաձեռնություններըը իրենց մեջ ներառում են երեխաների շրջանում գեղարվեստական գրագիտությունը բարձրացնելու, հանգստյան օրերին նկարչության բաց դասեր անցկացնելու միջոցառումներ, ինչպես նաև կանոնավոր շրջագայություններ, դասախոսություններ, ֆիլմեր երեխաների և մեծահասակների համար։ Ջեքսոնվիլի ժամանակակից արվեստի թանգարանը գրավիչ վայր է ժամանակակից արվեստը, այդ թվում՝ Հանս Հոֆմանի, Ջոան Միտչելի, Ջեյմս Ռոզենկվիստի, Էդ Պաշկեի և այլ ժամանակակից նկարիչների գործեր ուսումնասիրելու համար։ 1972 թվականին թանգարանում տեղի է ունեցել Ռիչարդ Անուշկևիչի՝ օպ արտ շարժման կազմակերպիչներից մեկի ցուցահանդեսը։
Թանգարանի անցկացրած ցուցահանդեսները ներկայացնում են ժամանակակից շատ նկարիչների աշխատանքները, որոնք լայն սպեկտրով աշխատում են լրատվամիջոցների տիրույթում։ Թանգարանի երրորդ հարկում յուրաքանչյուր չորս ամիսը մեկ անցկացվում են ցուցահանդեսներ և միջոցառումներ, որոնք խթանում և բարձրացնում են բնակչության կրթական մակարդակը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1924 հիմնադրված թանգարաններ Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստի թանգարաններ
Լեոնֆորտե
Լեոնֆորտե (Leonforte), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Սիցիլիա մարզում՝ Էննա գավառում։ Բնակչությունը 14046 մարդ (2004 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը 170 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 83 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 94013։ Հեռախոսային կոդ՝ 0935։
Բնակչության հովանավոր սուրբ համարվում է Madonna del Carmelo։ Ամեն տարի տոնը նշվում է օգոստոսի 16-ին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Իտալական թագավորություն
Իտալական թագավորություն (Regno d'Italia, Regno Italico), 1805 թվականի մարտի 17-ին Իտալիայի նախագահ  Նապոլեոն I հրամանով ստեղծվեց Իտալիայի թագավորություն։ Նոր ձևավորված Իտալիայի թագավորությունում Նապոլեոնը ստացավ արքայի, իսկ նրա որդեգիր Եվգենի Բոհարնեն՝ փոխարքայի տիտղոսը։ 1805 թվականի մայիսի 26-ին Միլանի եկեղեցում Նապոլեոնը թագադրվեց Լոմբարդիայի Երկաթյա թագով։  Թագավորությունն իր մեջ ներառում էր Լոմբարդիան, Վենետիկը, Մոդենյան հերցոգությունը, Պապական մարզի մի մասը (Անկոնան, որը մնացել էր Հռոմի իրավասության ներքո և Ֆրանսիական կայսրությունը  գրավել էր) Սարդինական թագավորության մի մասը, Տրենտինո-Ալտո-Ադիջեն։
1805-1809 թվականներին Իտալական թագավորությունը ընդգրկում էր նաև Իստրիան, Դալմացիան և Կոտորը։ Այս տարածքները 1809 թվականին ընդգրկվեցին Իլլիրական պրովինցիայի կազմի մեջ։
Նապոլեոն I-ի՝ իշխանությունից հրաժարվելուց հետո, Եվգենի Բոհարնեն փորձեց թագադրվել, սակայն թագավորական Սենատում ընդդիմությունը ապստամբություն բարձրացրեց (1814 թվականի ապրիլի 20) և խափանեց նրա ծրագրերը։ Սենատը Եվգենի Բոհարնեին  հանձնեցին Միլանը գրաված ավստրիացիներին։
Առաջացում
Առաջին ֆրանսիական կայսրության ձևավորումից հետո Նապոլեոնը Իտալական հանրապետությունը վերակազմավորեց թագավորության։ Մայրաքաղաքը Միլանն էր՝ Լանգոբարդիայի թագավորության նախկին մայրաքաղաքը։ Նապոլեոնը միառժամանակ և՛ Ֆրանսիայի կայսր էր, և՛ Իտալիայի թագավորը։ Նրա որդեգրած տղան՝ Եվգենի Բոհարնեն, դարձավ փոխթագավոր, իսկ 1807 թվականին գահաժառանգ։ Կապված 1812 թվականի ռուսական արշավանքում տարած Նապոլեոնի պարտության հետ փոխթագավոր Բոհարնեն դարձավ Իտալիայի փաստացի կառավարիչը և 1813-1814 թվականների պատերազմի ժամանակ դաշնակցային հարաբերություններ ուներ Ֆրանսիայի հետ։ Սակայն 1814 թվականի Փարիզյան պայմանագրով և Վիեննայի վեհաժողովով նախապատերազմյան սահմանների վերականգնումով Իտալիայի թագավորությունը վերացվեց։
Տարածք
Այս ընթացքում Նապոլեոնը Իտալիայի թագավորության կազմից անջատեց Հյուսիսարևմտյան Իտալիայի մեծ մասը՝ Պիեմոնտը, Լիգուրիան, Պարման և ֆրանսիական կայսրությանը ենթարկեց Իտալիայի կենտրոնական շրջանները (Ֆլորենցիա, Պապական մարզ)։
Իտալիայի թագավորության կազմում ներառված էին Հյուսիսային Իտալիայում գտնվող նախկին ավստրիական տարածքների մեծ մասը։ 1805 թվականի դեկտեմբերին Ավստրիական կայսրությունը ստիպված էր Իտալիայի թագավորությանը զիջել Վենետիկը, Դալմաթիան և Իստրիան։ 1807 և 1808 թվականների ընթացքում Պապական մարզը և Տոսկանան միացան Ֆրանսիային։ Աշխարհիկացված եկեղեցական պետության մի մասը նույնպես ընդգրկվեց Իտալիայի թագավորության կազմում։
Ավստրիայի դեմ տարած հերթական հաղթանակից հետո միացվեց Հարավային Տիրոլը։ Սակայն Դալմաթիան և Իստրիան 1809 թվականին դարձան ֆրանսիական Իլլիրական պրովինցիայի մի մասը։
Իտալական թագավորության բնակչությունը 1810 թվականին կազմում էր մոտ 6 մլն մարդ։ Հայտնի քաղաքներ էին Միլանը, Վենետիկը, Անկոնան, Բոլոնյան։
Բանակ
Իտալական թագավորական բանակի գլխավոր հրամանատարն էր փոխթագավորը։ Նա մասնակցել էր Նապոլեոնի արշավանքներին։ Ընդհանուր առմամբ բանակի կազմում կար 218 հազար զինվոր ։
Իտալական թագավորության բանակը բաղկացած էր հետևյալ զորատեսակներից.
Իտալիայի թագավորության բանակը իր գոյության ընթացքում դաշնակցել է Նապոլեոն Բոնապարտի հետ։ Ավելի քան 80 000 իտալացիներ ռուսական արշավանքի ժամանակ կռվում էին Նապոլեոնի կողմից, բայց նրանցից միայն 50 000-ն էր ծառայում Իտալիայի թագավորության և Նեապոլի թագավորության բանակում։ Նապոլեոն Բոնապարտի ռուսական արշավանքի արդյունքում իտալացիների մեծամասնությունը չվերադարձավ Իտալիա։
Տնտեսություն և ներքին քաղաքականություն
Իտալիայի թագավորության տնտեսության բարեփոխման քաղաքականությունը իրականություն դարձրեց Նապոլեոն Բոնապարտը։ 1806-1810 թվականների ընթացքում Քաղաքացիական օրենսգրքին ավելացան այլ ֆրանսիական օրենքներ։ Այդ բարեփոխումների արդյունքում Քաղաքացիական օրենսգիրքը երկու թագավորություններում դարձավ միասնական։ Բացի դրանից, Նապոլեոնը արդիականացրեց Իտալական թագավորության կառավարումը և վերացրեց հոգևորականության արտոնությունները։ Հարկադիր աշխատանքը և ստրկությունը վերացվեցին առանց փոխատուցման։
Շատ առումներով Իտալական թագավորությունը զարգանում էր։
Այնուամենայնիվ, երկիրը լիովին գտնվում էր Ֆրանսիայի ազդեցության ներքո։ Նրանց քաղաքական և քաղաքացիական իրավունքները սահմանափակվում էին։ 1805 թվականին օրենսդիր ժողովը համարձակվեց նվազեցնել հարկը, ինչի համար էլ այն մեկընդմիշտ լուծարվեց։
Միևնույն ժամանակ, երկրի տնտեսությունը գտնվում էր Նապոլեոնի տնտեսական ազդեցության ոլորտում, որը հատկապես արտահայտվում էր մայրցամաքային քաղաքականությունում։ Մայրցամաքային շրջափակման արդյունքում անգլիական ապրանքները չէին թույլատրվում ներկրել Իտալական թահավորություն։ Մյուս կողմից ֆրանսիական ապրանքների համար գործում էր հատուկ սակագներ։ Մայրցամաքային համակարգը գործում էր այնպիսի ոլորտներում ինչպիսիք են՝ կտավատի արտադրությունը, զենքի համար անհրաժեշտ երկաթի արտահանումը։
Ընդհանուր առմամբ, նշված ժամանակաշրջանը բարենապաստ արդեցություն ունեցավ իտալական բուրժուազիայի հետագա զարգացման համար։ Հատկապես զարգացավ գյուղատնտեսությունը։
Նապոլեոնի ժամանակներում Իտալական թագավորությունը դարձավ ագրարային գաղութ, որը իր մետրոպոլին էր վաճառում իտալական մթերքներ՝ ցածր սակագներով։ Իտալական պանիրը, բանջարեղենը և այլ գյուղմթերքներ վաճառվում էին ցածր գներով։ Իտալական արտադրանքը վաճառվում էր ինչպես Իտակալան թագավորությունում, այնպես էլ Ֆրանսիական թագավորությունում։ Նապոելոնի անգլիական շրջափակման արդյունքում իտալական ապրանքները հիմնականում ներմուծվում էր Ֆրանսիա։ Մայրցամաքային շրջափակման արդյունքում Իտալիան զրկվեց շաքարավազի, ծխախոտի, ներկերի ներկրումից Անգլիա։
Պաշտոնապես Իտալիան ֆրանսիական թագավորությանը վճարում էր հետևյալ հարկը՝ թագավորական եկամտի ամբողջ քառորդ մասը։
Շեդրուխա
Շեդրուխա (Щедруха), գետ Ռուսաստանում, Կամչատկայի հյուսիս-արևմուտքում։ Հոսում է Կարագինսկի շրջանում, Կամչատկայի երկրամասում։ Գետի երկարությունը 5 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիրո-Կոլիմսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Հայ ժողովրդի ազգային-ավանդական ուտեստի համակարգ
Հայկական ազգային խոհանոցը, գրեթե ամբողջությամբ պահպանելով իր ավանդական ուտեստները, այսօր էլ շարունակում է հարստանալ բազմաթիվ նոր ճաշատեսակներով և մթերքներով։ Այս հոդվածում ներկայացված է Հայ ժողովրդի ազգային-ավանդական ուտեստի համակարգը։
Լավաշ
Հայերի ազգային հացի տեսակը, որը հայտնի է աշխարհում շնորհիվ իր առանձնահատուկ համի, լավաշն է։ Սա պատրաստվում է ցորենի ալյուրից, բայց նախկինում հայերը թխել են նաև գարու ալյուրից։ 19-րդ դարի վերջին և 20-րդ դարի սկզբին աղքատ ընտանիքները հարկադրված են եղել լավաշ թխել անգամ կարտոֆիլից։
Լավաշի ձևը պայմանավորված է նրանով, որ Հայաստանի մեծ թվով գյուղերում գոյություն է ունեցել վառարանի հատուկ տեսակ, որը կոչվում է թոնիր։ Թոնրի մեջ թխվող լավաշը պետք է լիներ հարթ և բարակ, հակառակ դեպքում՝ այն լավ չէր թխվի։ Լավաշը շատ հարմար հաց է, այն կարելի է պահել երկար ժամանակով։ Չորացած լավաշը կրկին կփափկի, եթե նրա վրա ջուր շաղ տանք, որից հետո լավաշը այնքան փափուկ է դառնում, որը ոչ մի բանով չի տարբերվում նոր թխված հացից։
Հին ժամանակներում հաց թխելու արարողակարգը և հացին վերաբերվելը կատարվում էր որոշակի օրենքներով։ Հացը թխում էին բացառապես կանայք։ Հաց թխելու ժամանակ թոնրատանն ընդհանրապես ոչ մի տղամարդ պետք է չլիներ, բացառությամբ՝ ծծկեր երեխաների (համարվում էր, որ նրանց ներկայությունից հացը կառանձնանար թոնրի պատից ու կընկներ կրակը)։
Հնում հացը մկրատով չեն կտրել, այլ կիսել են ձեռքով, որպեսզի չկորցներ տունը առատ պահելու իր «կարողությունը»։ «Հացը ինչ–որ բանով կտրելը», ըստ ժողովուրդների հավատալիքի, նշանակել է «մարդուն զրկել հարստությունից»։ Մեղք է հացը գետնին գցելը, նրա վրայով քայլելը կամ էլ գետնի վրա հացի փշրանքներ թողնելը (համարվում էր, որ հատակին չար ոգիներ են վխտում, որի վրա հացը չէր կարող ընկնել)։ Հացը, գետնից վերցնելով, համբուրում էին, հացով էլի երդվում։ Այսօր, իհարկե, այս ամենն ընկալվում է լոկ միայն ավանդազրույց։