cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Օրցվա
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 400 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Քեդայից 3 կմ հեռավորության վրա:
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 232 մարդ :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Քեդայի շրջան Կատեգորիա:Աջարիայի բնակավայրեր
Իրկուտ
Իրկուտ (Эрхүү гол և Эрхүү гол), գետ Ռուսաստանում (Իրկուտսկի մարզ, Բուրյաթիա)։
Անվանում
Ենթադրում են, որ անվանումն ունի յակուտական ծագում․ հավանաբար առաջացել է Էրխու ցեղի անունից ։
Աշխարհագրություն
Իրկուտ գետը սկիզբ է առնում Իլչիր լիճից և թափվում է Անգարա։ Գետը պատկանում է Հյուսիսային Սառուցյալ օվկիանոսի ավազանին։ Ակունքը ծովի մակարդակից գտնվում է 1875 մ բարձրության վրա։ Գետի ափին են գտնվում Զուն-Մուրեն։
Հիդրոգրաֆիա
Իրկուտ գետի երկարությունը կազմում է 488 կմ, ավազանի մակերեսը՝ 15780 կմ2 է։ Գետի ջրի ծախսը միջինում կազմում է 140 մ3։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Սլովենիայի քաղաքների ցանկ
Սլովենիայում քաղաքի կարգավիճակ ունեն 67 բնակավայրեր ։ Սլովենաիայի Հանրապետության տեղական ինքնակառավարման մասին օրենքի համաձայն՝ քաղաք են համարվում 3.000ի-ից ավելի բնակչություն ունեցող այն բնակավայրերը, որ մյուսներից տարբերվում են իրենց տարածքով մեծությամբ, բնակչության խտությամբ, տնտեսական կառուցվածքով ու պատմական զարգացմամբ։ Բնակավայրը քաղաքի կարգավիճակ կարող է ստանալ երկրի կառավարության որոշմամբ ։
Խոշոր քաղաքները
Սլովենիայում խոշոր են համարվում 10.000 -ից ավելի բնակչություն ունեցող բնակավայրերը։ 2014 թվականի տվյալներով՝ երկրի 16 բնակավայրերում ապրում է 10.000-ից ավելի մարդ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սլովենիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Քաղաքների ցանկեր ըստ երկրի Կատեգորիա:Ցանկեր:Սլովենիա
Ժողովածու (740)
Ժողովածու (740), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 740 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1969 թվականին Կիրակոս դպիր գրիչի կողմից, ենթադրաբար Հռոմում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 14.8x10.4 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 169 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգրովով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Հիշատակարաններ գրիչի՝ 28ր, 155ր, կնիք՝ 13ր, (1736 թ․, Աստուածատուր վրդ․) :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Յարլիկապովո
Յարլիկապովո (Ярлыкапово, Ярлыҡап), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աբզելիլովսկի շրջանի կազմում։
Շինո-մզրե
Շինո-մզրե, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում ։
Յարլիկապովո
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 64 մարդ։
Շինո-մզրե
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Յարլիկապովո
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աբզելիլովսկի շրջանի բնակավայրեր
Շինո-մզրե
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Հաչիկո
Հաչիկո (՝ ハチ公 - Հաչիկո), (1923 թ նոյեմբերի 10 - 1935 մարտի 8), շուն, որն արժանահիշատակ է իր տիրոջ նկատմամբ նվիրվածությամբ և հավատարմությամբ, որ շարունակվել է բազում տարիներ տիրոջ մահից հետո։ Ճապոնիայում նա հավատարմության խորհրդանիշ է համարվում։
Կենսագրություն
Հաչիկոն ծնվել է 1923 թվականի նոյեմբերի 10-ին, չինական Ակիտա պրեֆեկտուրայում։ Ֆերմերը որոշեց շնիկին նվիրել պրոֆեսոր Ուենո Հիդեասբուրոյին, ով աշխատում էր Տոկիոյի համալսարանում։ Պրոֆեսորը շնիկին տվեց Հաչիկո (ութերորդ) անունը ։
Երբ Հաչիկոն մեծացավ նա ամենուր անպայման հետևում էր իր տիրոջը։ Վերջինս ամեն օր գնում էր քաղաք աշխատանքի, դրա համար էլ շունը ճանապարհում էր նրան իրենց մուտքից մինչև Շիբույա կայարան, այնուհետև ցերեկվա ժամը երեքին նորից վերադառնում էր այնտեղ՝ դիմավորելու իր տիրոջը։
1925 թվականի մայիսի 21-ին պրոֆեսորի մոտ տեղի ունեցավ ինֆարկտ, բժիշկները չկարողացան փրկել նրա կայնքը, և նա արդեն տուն չվերադարձավ։ Այդ ժամանակ Հաչիկոն տասնութ ամսական էր։ Այդ օրը նա այդպես էլ չդիմավորեց իր տիրոջը, սակայն նա սկսեց գնալ կայարան ամեն օր, համբերատար կերպով սպասելով նրան մինչ ուշ գիշեր։
Նա գիշերում էր պրոֆեսորի տան սանդուղքամուտքի մոտ ։ Չնայելով նրան, որ շանը փորձում էին տանել իրենց տուն պրոֆեսորի ընկերներն ու բարեկամները, նա շարունակում էր ամեն օր գնալ կայարան։ Տեղի առևտրականները և երկաթուղային աշխատողները կերակրում էին Հաչիկոյին, գնահատելով նրա համառությունը։
Շունը դարձավ հայտնի ամբողջ Ճապոնիայում 1932 թվականին Տոկիոյի հայտնի թերթերից մեկի հրապարակումից հետո. «Նվիրված ծեր շունը սպասում է իր տիրոջ վերադարձին, ով մահացել է յոթ տարի առաջ»։ Պատմությունը հրապուրեց ճապոնացիների սրտերը, և բոլորը գնում էին կայարան տեսնելու շանը։
Մահ
Հաչիկոն եկել է կայարան մինչ իր մահը (1935 թվականի մարտի 8-ին) ։ Մահացած Հաչիկոյին գտել են կայարանից ոչ հեռու գտնվող ճանապարհին։ Նրա մոտ հայտնաբերվել է վերջին շրջանի քաղցկեղ և սրտի ֆիլարիաներ։ Հաչիկոյի ստամոքսում հայտաբերել են չորս փայտիկ յակիտորի, նրանցից ոչ մեկը չի վնասել նրա ստամոքսը և չեն եղել մահվան պատճառ ։ Նրա մահից հետո երկրում մեծ ռեզոնանսի տեսքով, հայտարարվեց սգի օր։
Հիշատակ
1934 թվականի ապրիլի 21-ին կանգնեցվեց Հաչիկոյի հուշարձանը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ հուշարձանը ոչնչացվեց։ Պատերազմից հետո՝ 1939 թվականի օգոստոսին, հուշարձանը վերականգնվեց։ Այսօր Հաչիկոյի հուշարձանը գտնվում է Շիբույա կայարանում, այն սիրահարների հանդիպման տեղ է։ Հաչիկոյի մնացորդները պահպանվում են խրտվիլակի տեսքով Գիտության ազգային թանգարանում, Ուենո, Տոկիո, Ճապոնիա ։ Հաչիկոյի մնացորդների մի մասը դիակիզված և թաղված է Աոյամա գերեզմանոցում, շրջան Մինատո-կու, Տոկիո։
Միտաննի
Միտաննի (այլ անվանումներ են Մաիտանի, Հանիգալբատ, Հալիգալբադ), հնագույն հուրրիական (հուրրի=հայեր)պետություն հյուսիսային Միջագետքում և Հայկական լեռնաշխարհի հարավային մասերում մ․թ․ա․ մոտ 17-13 դարերում։ Սկսել է գլխավոր դեր խաղալ Առաջավոր Ասիայում Խեթական թագավորության ժամանակավոր թուլացման պայմաններում: Այս պետության մասին ավելի քիչ բան գիտենք, քան խեթական թագավորության մասին։
Միտաննիի կազմավորում
Մի շարք մանր քաղաք-պետությունների նվաճման և միավորման հետևանքով (հայագիտական ուսումնասիրությամբ Միտաննի բառը ծագում է մեկ տան մեջ միավորվելուց) մ.թ.ա. 16-րդ դարում Արևմտյան Խաբուր գետի վերին հոսանքի շրջանում, Հյուսիսային Միջագետքում ստեղծվեց Միտաննի թագավորությունը՝ Վաշշուգանե մայրաքաղաքով։ Թեև նրա թագավորները, հավանաբար, հնդիրանական անուններ էլ էին կրում, բայց կենցաղում օգտագործում էին Հուրիերենը, իսկ պաշտոնական շրջաններում՝ նաև աքքադերենը և սեպագրի աքքադական սիստեմը։ Հավանաբար «Հուրի» և «Միտաննի» տերմինները խեթերն օգտագործել են որպես նույնանիշներ։
Պետական կառուցվածք
Միտաննի հուրիական պետության կազմավորում, հուրիական «Միտաննի» պետության հայտ գալը Առաջավոր Ասիայում, մ.թ.ա. 16-րդ դարում։ Միտաննին էլ ավելի հեղհեղուկ պետական կառուցվածք ուներ, քան խեթական թագավորությունները. նրա կազմի մեջ մտել էին շատ կիսանկախ շրջաններ և մանր թագավորություններ, որոնք պարտավոր էին տուրք վճարել և ռազմիկներ տրամադրել միտաննական թագավորներին։ Նրա ազդեցությունը տարածվել է՝ արևելքում ներկայիս Քիրքուքից (հնագույն Առապխա) մինչև Օրոնտես գետի հովիտը Ասորիքում, Միջերկրական ծովեզերքը (Ուգարիթ) և Կիլիկիան Տավրոսի լեռները, ուր գտնվում էր Կիզզվատնա թագավորությունը։ Հուրիների պետական կառուցավածքը, ինչպես խեթական թագավորության մեջ, այստեղ ևս առանձին խոշոր շրջանները կառավարվում էին արքայազունների կողմից և Միտաննի թագավորությանը ենթարկվում էին (առավել կամ պակաս ձևականորեն) մի շարք ինքնավար թագավորություններ։ Այսպես, օրինակ, Աշուրում, որը լիովին պահպանել էր իր ներքին կառուցվածքը և կառավարվում էր ավագների խորհրդի և կառավարչի կողմից, կար նաև միտանտական «դեսպան» (սուկալլու), որը մասնակցում էր քաղաքի կառավարմանը։ Միտաննիում (և առհասարակ հուրիական հասարակություններում) տեղական կառավարիչները, իսկ որտեղ դրանք չկային՝ ավագների խորհուրդը, հավանաբար, բավական անկախ էին։
Զինվորական ուժերի կազմակերպում
Զինվորական պարհակի և զինվորական ուժերի կազմակերպումը հուրիական հասարակության մեջ, ամենայն հավանականությամբ, նման էր այն ձևին, որ տեսանք Խեթական թագավորության մեջ։ Ռազմիկներ էին տրամադրում և նրանց մասամբ հանդերձավորում համայնքները, բայց զորատեսի և արշավանքների ժամանակ նրանց պահում էր արքունիքը։ Նա էլ նետեր և այլ հանդերձանք էր մատակարարում շարքային ռազմիկներին։ Սակայն պետական և ռազմական կազմակերպությունը Միտաննիում, հավանաբար, պակաս արդյունավետ էր, քան խեթականը, քանի որ խեթերի դեմ մղված պայքարում միտանցիները արագ պարտություն կրեցին։
Ազդեցություն
Կասկածից վեր է, որ Միտաննիի եթե ոչ անմիջական իշխանությունը, ապա գոնե ազդեցությունը տարածվել է նաև մի զգալի տերիտորիայի վրա՝ Եփրատի հովտով դեպի վեր (Տիգրիսի ակունքներից հյուսիս), առնվազն մինչև Արածանիի նրա մեջ թափվելը։ Դժվար է ասել, թե մինչև ուր էր տարածվում Միտաննիի ազդեցությունը և իշխանությունը Հայկական լեռնաշխարհի արևելյան շրջաններում։ Միանգամայն հավանական է, որ Միտաննիի ազդեցությունը տարածվել է հայկական Տավրոսից հարավ ընկած շրջանների վրա, ներառյալ Բոհտան և Մեծ Զաբ գետերի հովիտերը։ Ուշագրավ է եգիպտական աղբյուրների այն վկայությունը, թե մարտակառքերի համար շինանյութը Եգիպտոս էր բերվում Նախարինա երկրից (եգիպտացիներն այդպես էին կոչում Միտաննին), ըստ որում հիշատակվում են այնպիսի ծառատեսակներ, որոնք աճում են Տրապիզոնից ոչ հարավ, կամ Արարատի ստորոտներին։
Հզորության հիմանդիրներ
Միտաննիի հզորության հիմնադիրներ կարող են համարվել Պարատտառնա (մ.թ.ա. 16-րդ դար) և Սաուսսադատտար (մ.թ.ա. 15-րդ դարի առաջին կես) թագավորները, ժամանակի միջազգային հարաբերություններում Եգիպտոսի, Բաբելոնի, խեթական պետության թագավորների շարքում Միտաննիի թագավորը ևս կոչվում էր մեծ թագավոր։ Փոքր Ասիայում, Հայկական լեռնաշխարհի հարավ–արևմուտքում, Միջագետքում և արևելամիջերկրյածովյան ավազանում, Առաջավոր Ասիայի մեծագույն մասում հաստատվում է հնդեվրոպացիների իշխանությունը, որում կարևոր դերակատարում ուներ Միտաննիի թագավորությունը։ Մի շարք մանր իշխանությունների միավորման հետևանքով մ.թ.ա. XVI դ. Արևմտյան Խաբուր գետի վերին հոսանքի շրջանում Հայաստանի հարավ-արևմուտքում և Միջագետքի հյուսիսում ստեղծված է Միտաննիի թագավորությունը Վաշշուգանե մայրաքաղաքով։ Միտաննիի պետական կառուցվածքի բնորոշ գծերից էր նրա կազմի մեջ բազմաթիվ կիսանկախ շրջանների և մանր թագավորությունների առկայությունը, որոնք պարտավոր էին տուրք վճարել և մարտիկներ տրամադրել պատերազմների ժամանակ։ Միտաննի թագավորությունն սկսում է էական դերակատարում ունենալ Առաջավոր Ասիայում մ.թ.ա. XVI դ. վերջերից։
Նվաճումներ
Միտաննիի արքաների ազդեցությունը տարածվել է արևելքում մինչև Արապխա, ներկայիս Իրաքի տարածքում գտնվող Քերքուքը, ներառյալ Բոհտան և Մեծ Զաբ գետերի հովիտները, արևմուտքում մինչև Օրոնտես գետի հովիտը Ասորիքում, Միջերկրականի ծովեզերքը և Կիլիկյան Տավրոսի լեռները։ Միտաննիի իշխանությունը հյուսիսում տարածվել է առնվազն մինչև Արևմտյան Եփրատի և Արածանիի միախառնման շրջանը։ Դժվար է ասելը, թէ մինչև ուր էր տարածվում Միտանիի ազդեցությունը և իշխանությունը Հայկական լեռնաշխարհի հյուսիսային և արևելյան շրջաններում։ Միտաննիի արքա Տուշրատտայի մ.թ.ա. XIV դ. կեսերին մի արձանագրությունից եզրակացվել է, որ Միտաննիի կառավարման համակարգի մեջ մտել են Հյուսիսային Միջագետքն ու Հայաստանն ամբողջությամբ։ Միտաննիի թագավորները հնդեվրոպական ծագում ունեին։ Այդ մասին են վկայում նրանց ինչպես հնդեվրոպական անունները, այնպես էլ դիցարանի հնդեվրոպական բնութագիրը։ Բավական է նշել, որ Միտաննիի դիցարանում պաշտվում էին հնդեվրոպական գլխավոր աստվածներ Միհրը (Միթրան), Վարունան, Ինդրան։
Սամի Ժմայել
Սամի Ժմայել (سامي الجميل, ), լիբանանցի քաղաքական գործիչ, Քաթաիբ աջ ազգայնական կուսակցության առաջնորդ։ Պիեռ Ժմայելի թոռը, Ամին Ժմայելի որդին, Բաշիր Ժմայելի զարմիկը։ Հայտնի է Սիրիայի և Հըզբոլլահի իսլամիստական շարժման նկատմամբ կոշտ կուրսով։ Լիբանանի դաշնայնացման կողմնակից։
Միտաննի
Պատերազմներ
Միտաննիի թագավորությանը վիճակված էր լուրջ ռազմական բախման մեջ մտնել Եգիպտոսի նոր թագավորության տիրակալների դեմ, քանի որ վերջիններս շարունակում էին հիքսոսների դեմ վրիժառու պատերազմը հարվածներն ուղղելով դեպի Միջերկրական ծովի արևելյան ավազան, ուր հիքսոսյան արշավանքներից հետո գոյացել էին մի քանի պետություններ։ Վերջիններիս դեմ հաջողության հասնելով Թութմոս Գ փարավոնը մ.թ.ա. 1450- ական թթ. անցնում է Եփրատը և բախվում Միտաննիի հետ։ Եգիպտոսի և Միտաննիի պատերազմը մղվում է Միջերկրական ծովի արևելյան ավազանում գերիշխանության համար։ Թութմոս Գ-ն հասնում է որոշակի հաջողության, սակայն դրությունը փոխվում է նրա հաջորդ Ամենհոթեպ Բ-ի օրոք, երբ Միտաննիի տիրակալ Սաուսադատարը շռնդալից հաջողությամբ հաղթանակներ տանելով արվել է միջերկրածովյան ավազանի մեծ մասը, ազատում է Եգիպտացիներից, այնտեղ ամրապնդելով Միտաննիի իշխանությունը։ Ամենհոթեպ Բ-ն բազմաթիվ արշավանքներ է ձեռնարկում Միտաննիի դեմ, որոնք, ըստ էության ոչ մի փոփոխություն չեն մցնում ստեղծված աշխարհաքաղաքական իրավիճակում։ Ի վերջո նրա որդին Թութմոս Դ փարավոնը մ.թ.ա. 1400-1390 թթ. ստիպված էր հաշտություն առաջարկել Միտաննիի արքա Արտադամային։ Կնքված հաշտությունը ամրապնդվում է խնամիական ամուսնություններով։ Մի քանի սերունդ Միտաննիի արքայադուստրերը դառնում էին Եգիպտական փարավոնների առաջին տիկնայք, որոնցից ամենանշանավորը Նեֆերտիտին էր, որի անվան հետ է կապվում Եգիպտոսում արևի՝ որպես միակ աստծո պաշտամունքը, ինչը, ըստ էության, ներմուծված էր Միտաննիից։ Դաշինքի կնքման համար առավել շահագրգռված էր Եգիպտական կողմը։
Սամի Ժմայել
Քաթաիբի ակտիվիստ
Ծնվել է հեղինակավոր մարոնիական Ժմայելի ընտանիքում։ Պիեռ Ժմայելը, Սամի Ժմայելի պապը, եղել է աջ քրիստոնեական ֆալանգիստական կուսակցության՝ Քաթայիբի հիմնադիրը։ Ամին Ժմայելը, Սամի Ժմայելի հայրը, 1982 թվականից մինչև 1988 թվականը Լիբանանի նախագահն էր։ Բաշիր Ժմայելը՝ Սամի Ժմայելի քեռին, գլխավորել է ֆալանգիստական միլիցիան և լիբանանյան ուժերը քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ, ընտրվել է նախագահ և զոհվել ահաբեկչության հեևանքով։ Մանկությունից Սամի Ժմայելը դաստիարակվել է լիբանանյան ֆալանգայի ավանդույթներով՝ պապի ու հորեղբոր պաշտամունքի պայմաններում։ Սամի Ժմայելը սովորել է Սուրբ Հովսեփի համալսարանում։ 1999 թվականից համալսարանում ղեկավարել է Քաթայիբի ուսանողական բջիջը։ Ընդ որում, նա եղել է Քաթայիբի հիմքը կազմակերպությունը, որը մերժել է կուսակցության սիրիամետ ղեկավարության քաղաքականությունը և ժառանգել է ժմայելյան ժամանակների լիբանանյան ֆալանգի ավանդական գաղափարախոսությունը ։
Սերեդնյակովսկի գյուղական խորհուրդ (Գադյաչսկի շրջան)
Սերեդնյակովսկի գյուղական խորհուրդ  (Середняківська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գադյաչսկի շրջանում ։
Միտաննի
Պատերազմներ
Եգիպտոսի և Միտաննիի միջև կնքվեց խաղաղության դաշինք, որն ամրապնդվեց խնամիական կապերով, և նրանց միջև հաստատվեցին քաղաքական, տնտեսական, ու մշակութային կապեր։ Միջերկրածովյան արևելյան ավազանի հարավն անցավ Եգիպտոսի նոր թագավորության տիրակալներին, իսկ հյուսիսը Հայաստանի հարավում և հյուսիսային Միջագետքում բարձրացող Միտաննի հնդեվրոպական թագավորությանը, որի տիրակալները հայոց ազգային պատմագրական ավանդույթում համարվում են բնիկ Հայկազուններ։
Սերեդնյակովսկի գյուղական խորհուրդ (Գադյաչսկի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Սերեդնյակովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 1208 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 586,44 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2,06 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 3 բնակավայր։
Սամի Ժմայել
Քաթաիբի ակտիվիստ
Ստացել է իրավաբանական կրթություն Հանրային իրավունքի փոխարժեքով։ Հանդես է եկել որպես Լիբանանի սիրիական օկուպացիայի վճռական հակառակորդ։
Սերեդնյակովսկի գյուղական խորհուրդ (Գադյաչսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր Կատեգորիա:1918 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Միտաննի
Միտաննիի անկում
Խեթերի գլխավոր թշնամին, սակայն, մնում է Միտաննին։ Սուպպիլուլիումասը պատերազմ է սկսում Միտաննիի դեմ։ Հարձակումը տեղի է ունենում հյուսիսից, Վերին Եփրատի հովտով, ըստ երևույթին Թեգարամայի վրայով։
Սամի Ժմայել
Ընտանիք
Սամի Ժմայելն ամուսնացած է տրիպոլիտանկա Կարին Տադմուրիի հետ, որը նախկինում Ֆրանսիայում ատամնաբույժ էր աշխատում ։ Բիքֆայայում հարսանիքին ներկա են եղել Քաթայիբի առաջնորդներն ու վետերանները, այդ թվում՝ Ամին Ժմայելի կլանի ղեկավարը ։
Ըստ դավանանքի՝ Կարին Ժմայելը սուննի մուսուլման է։ Նման ամուսնությունը Սամի Ժմայելին, որը հայտնի է պաթոս Քրիստոնեա-կրոնական հռետորաբանությամբ, քաղաքական հակառակորդների մոտ տարակուսանք և քննադատական արձագանքներ է առաջացրել ։
Միտաննի
Գրականության Ցանկ
Կատեգորիա:Միտաննի Կատեգորիա:Միջագետքի պատմություն Կատեգորիա:Փոքր Ասիա Կատեգորիա:Թուրքիայի պատմություն Կատեգորիա:Մերձավոր Արևելքի պատմական պետություններ Կատեգորիա:Արևմտյան Ասիայի նախկին թագավորություններ
Սամի Ժմայել
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լիբանանի քաղաքական գործիչներ
Օրտաչեզուս
Օրտաչեզուս (Ortacesus), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Սարդինիա մարզի Կալիարի գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 1009 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը կազմում է 43 մարդ/կմ², զբաղեցնում է 24 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 9040։ Հեռախոսային կոդ՝ 070:
Ժողովրդագրություն
'''Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Դոլժիցա
Դոլժիցա (Довжиця), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Մանևիչի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դոլժիցա գյուղում բնակվում էր 368 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,82 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 448,78 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Մանևիչի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Դմիտրիևկա (գյուղ, Դմիտրևսկի գյուղխորհուրդ)
Դմիտրիևկա (Дмитриевка, Дмитриевка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չիշմինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 289 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չիշմինսկի շրջանի բնակավայրեր
Մինսկի երկրորդ համաձայնագիր
Մինսկի համաձայնությունների կատարման համալիր, Մինսկի երկրորդ համաձայնագիր, փաստաթուղթ, որի նպատակը Ուկրաինայի արևելքում զինված հակամարտության կարգավորումն է։ Համաձայնեցվել է 2015 թվականի փետրվարի 11-12-ին Մինսկում կայացած գագաթնաժողովում Գերմանիայի, Ֆրանսիայի, Ուկրաինայի և Ռուսաստանի ղեկավարները «նորմանդական քառյակի» ձևաչափով և ստորագրել են Ուկրաինայի արևելքի իրադրության խաղաղ կարգավորման կոնտակտային խումբը, որը բաղկացած է Ուկրաինայի, Ռուսաստանի, ԵԱՀԿ-ի և չճանաչված Դոնեցկի և Լուգանսկի Ժողովրդական Հանրապետությունների ներկայացուցիչներից։ Ավելի ուշ համաձայնագիրը հաստատվել է ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի հատուկ բանաձևով։
Մինսկի համաձայնագրի ստորագրման օրվանից անցել է չորս տարի, և փաստացի համաձայնագրի ոչ մի կետ իրականություն չի դարձել ։ Ռուսաստանը մեղադրում Է Ուկրաինային Մինսկի պայմանավորվածությունների քաղաքական մասը սաբոտաժի ենթարկելու մեջ (որը նախատեսում է մշտական հիմունքներով Դոնեցկի և Լուգանսկի մարզերի (ԴԺՀ և ԼԺՀ) առանձին շրջանների հատուկ կարգավիճակի ընդունում, այն Ուկրաինայի Սահմանադրության մեջ ամրագրելու, համաներման անցկացում և տեղական ընտրությունների կազմակերպում)՝ պնդելով, որ միայն համաձայնագրի այս և մի շարք այլ կետերի կատարումից հետո կարող է վերականգնվել Ուկրաինայի կառավարության վերահսկողությունը ռուս-ուկրաինական ողջ սահմանի նկատմամբ ։ Ուկրաինան հայտարարել է կայուն հրադադարի, ինչպես նաև չճանաչված հանրապետությունների և Ռուսաստանի միջև սահմանի նկատմամբ միջազգային վերահսկողության հաստատման առաջնային անհրաժեշտության մասին, որը նպաստում է այդ տարածքների վերադարձին ուկրաինական պետության կազմ։
2017 թվականի կեսերից Ուկրաինայի ղեկավարությունը, հաշվի առնելով այն, որ Մինսկի համաձայնագրերի հիման վրա «նորմանդական ձևաչափով» ճգնաժամի կարգավորման գործընթացը մտել է փակուղի, շեշտը դրել է նոր ամերիկյան վարչակազմի հետ շփումների ամրապնդման, Դոնբասում կարգավորման հասնելու վրա՝ ՄԱԿ-ի խաղաղապահ զորակազմի գործարկման և Ռուսաստանի վրա պատժամիջոցների ճնշման ուժեղացման հիման վրա։ Ուկրաինայի ղեկավարությունը, ԱՄՆ-ը և Եվրամիությունը Դոնբասի զինված հակամարտությունը դիտարկում են որպես Ռուսաստանի կողմից ագրեսիայի դրսևորում։ Ռուսաստանի ղեկավարությունը պնդում է, որ խոսքը ներքին հակամարտության մասին է, որում Ռուսաստանը Ուկրաինայի իշխանությունների և չճանաչված հանրապետությունների միջև միջնորդող կողմերից մեկն է։
2018 թվականի հունվարի 18-ին Ուկրաինայի Գերագույն ռադան օրենք է ընդունել «Դոնեցկի և Լուգանսկի շրջաններում ժամանակավորապես օկուպացված տարածքների նկատմամբ Ուկրաինայի պետական ինքնիշխանության ապահովման պետական քաղաքականության առանձնահատկությունների մասին», որը կանոնակարգում է վերահսկողությունից դուրս տարածքների հետ հարաբերությունները և դրանց՝ Ուկրաինայի կազմ վերադառնալու մեխանիզմը։ Օրենքն իր վերջնական տեսքով, մի շարք գնահատականներով, փաստացի արձանագրել է Ուկրաինայի իշխանությունների հրաժարումը Մինսկի պայմանավորվածություններից։ Ռուսաստանը փաստաթղթում անվանվել է «ագրեսոր», իսկ Ուկրաինայի կառավարությանը չվերահսկվող տարածքները՝ «օկուպացված» ։ Փետրվարի 20-ին Ուկրաինայի նախագահ Պետրո Պորոշենկոն սստորագրել է օրենքը, իսկ փետրվարի 24-ին այն ուժի մեջ է մտել։
2019 թվականի ապրիլի 24-ին Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը հրամանագիր է ստորագրել, որով ԴԺՀ-ի և ԼԺՀ-ի բնակիչներին թույլ է տրվում պարզեցված կարգով ՌԴ քաղաքացիություն ստանալ ։ Ռուսաստանում հայտարարում են, որ այդ որոշումն ընդունվել է հակամարտության գոտում իրադրության բարելավման հեռանկարների լիակատար բացակայության, Դոնբասի սոցիալ-տնտեսական շրջափակման և Ուկրաինայի իշխանությունների կողմից տարածաշրջանի բնակիչների հիմնական քաղաքացիական իրավունքների ու ազատությունների շարունակական ոտնահարման կապակցությամբ ։
Ուկրաինայում Վլադիմիր Զելենսկու իշխանության գալը նպաստել է Մինսկի գործընթացի ակտիվացմանը։
Պատմություն
2014 թվականի սեպտեմբերի սկզբին Մինսկում ստորագրվեց Մինսկի արձանագրությունը՝ փաստաթուղթ, որը նախատեսում էր, մասնավորապես, Ուկրաինայի Դոնեցկի և Լուգանսկի մարզերի տարածքում Դոնեցկի և Լուգանսկի զինված կազմավորումների և ուկրաինական ուժերի միջև կրակի դադարեցում։
Ուկրաինայի հարավ-արևելքում իրավիճակը փաստաթղթի ստորագրումից հետո, սակայն, մնացել է խիստ լարված։ Թեև Մինսկի արձանագրության շնորհիվ Ուկրաինայի հարավ-արևելքում հաստատվել է հարաբերական հրադադար, դրա 12 կետերից կատարվել են միայն երկուսը ։ 2014 թվականի դեկտեմբերի վերջին «նորմանդական քառյակի» երկրների ղեկավարները հեռախոսազրույցների ընթացքում պայմանավորվել էին ջանքեր գործադրել Մինսկի համաձայնությունները վերակենդանացնելու ուղղությամբ, սակայն Ուկրաինայի նախագահ Պետրո Պորոշենկոյի հայտարարած՝ Աստանայում «նորմանդական քառյակի» գագաթնաժողովը, որը պլանավորված էր 2015 թվականի հունվարի 15-ին, չեղարկվել էր, քանի որ Բեռլինում հանդիպած արտգործնախարարներն այդպես էլ չկարողացան հաղթահարել Մինսկի համաձայնությունների իրագործման առանցքային պայմանների շուրջ տարաձայնությունները  ։ Ուկրաինական ճգնաժամի կարգավորման ուղղությամբ դիվանագիտական ջանքերի ձախողումը համընկավ հակամարտության գոտում իրավիճակի աննախադեպ վատթարացման հետ։ Հունվարի 10-11-ը, ԵԱՀԿ դիտորդների տվյալներով, զգալիորեն ավելացել է հրադադարի ռեժիմի խախտումների թիվը։ Վոլնովախա ավանի մոտ խաղաղ բնակիչների հետ ավտոբուսի գնդակահարությունը և Դոնեցկի օդանավակայանի համար կտրուկ սաստկացված մարտերը ավելի ու ավելի իրական դարձրին լայնամասշտաբ ռազմական գործողությունների վերսկսումը։
2015 թվականի հունվարի 22-ին Բեռլինում տեղի ունեցան Ռուսաստանի, Ուկրաինայի, Գերմանիայի և Ֆրանսիայի արտաքին գործերի նախարարների բանակցությունները։ Դրանց ավարտից հետո Սերգեյ Լավրովը հայտնել է, որ նախարարներն այս անգամ պաշտպանել են սահմանազատման գծից ծանր սպառազինությունների հետքաշման պլանը, որն ամրագրված է 2014 թվականի սեպտեմբերի 19-ի Մինսկի հուշագրում ։ Փետրվարի 5-6-ը Գերմանիայի կանցլեր Անգելա Մերկելը և Ֆրանսիայի նախագահ Ֆրանսուա Օլանդը այցելել են Կիև և Մոսկվա, որտեղ քննարկել են հակամարտության կարգավորման իրենց առաջարկած ծրագիրը ։
Փետրվարի 9-ին Անգելա Մերկելն այցելել է Վաշինգտոն, որտեղ Ուկրաինայի շուրջ խորհրդակցություններ է անցկացրել ԱՄՆ նախագահ Բարաք Օբամայի հետ, այդ թվում՝ քննարկելով խաղաղ բանակցությունների ձախողման դեպքում Ուկրաինային զենքի փոխանցման հարցը ։
Փետրվարի լույս 10-ի գիշերը Բեռլինում կայացել են բանակցություններ, որոնց մասնակցել են «նորմանդական քառյակի» երկրների արտաքին գործերի փոխնախարարները, որից հետո հայտարարվել Է Մինսկում Ռուսաստանի, Ուկրաինայի, Գերմանիայի և Ֆրանսիայի ղեկավարների հանդիպումը ։
Փետրվարի 11-ին Վլադիմիր Պուտինը, Անգելա Մերկելը, Ֆրանսուա Օլանդը և Պետրո Պորոշենկոն ժամանել են Մինսկ։ Եզրափակիչ փուլում նրանց է միացել Ուկրաինայի իրադրության կարգավորման կոնտակտային խմբում ԵԱՀԿ-ի նախագահի հատուկ ներկայացուցիչ Հայդի Տալյավինին։ Հանդիպումը տեղի է ունեցել Մինսկի Անկախության պալատում։ Բանակցությունները տևել են 16 ժամ ։
Ռուսական կողմից հանդիպմանը մասնակցել են նաև արտաքին գործերի նախարար Սերգեյ Լավրովը, արտաքին գործերի փոխնախարար Գրիգորի Կարասինը, նախագահի օգնական Յուրի Ուշակովը, նախագահի մամուլի քարտուղար Դմիտրի Պեսկովը ։
Փետրվարի 12-ին Մինսկ են ժամանել ինքնահռչակ ԴԺՀ-ի և ԼԺՀ-ի ղեկավարներ Ալեքսանդր Զախարչենկոն և Իգոր Պլոտնիցկին ։
Նոր համաձայնագիրը ստորագրել են Ռուսաստանի, Ուկրաինայի և ԵԱՀԿ-ի ներկայացուցիչները, ինչպես նաև Ալեքսանդր Զախարչենկոն և Իգոր Պլոտնիցկին՝ առանց պաշտոնի և կարգավիճակի նշման ։
Բովանդակություն
Համաձայնագրով նախատեսվում էր ․
2.«Տոռնադո-Ս», «Ուրագան», «Սմերչ» և «Տոչկա» մարտավարական հրթիռային համակարգերի համար երկու կողմերի միջև բոլոր ծանր զինտեխնիկան հավասար հեռավորությունների հետ քաշելու նպատակով 100 մմ և ավելի տրամաչափի հրետանային համակարգերի համար առնվազն 50 կմ լայնությամբ անվտանգության գոտի ստեղծելու նպատակով 70 կմ լայնությամբ և 140 կմ լայնությամբ անվտանգության գոտիներ ստեղծելու նպատակով
Ծանր սպառազինությունների հետքաշումը պետք է սկսվեր հրադադարից ոչ ուշ, քան երկրորդ օրը և ավարտվեր 14 օրվա ընթացքում։
3. Հրադադարի ռեժիմի մոնիթորինգ և ստուգում, տեխնիկական միջոցների կիրառմամբ ԵԱՀԿ կողմից ծանր սպառազինությունների հետքաշում։
4. Ուկրաինայի օրենսդրությանը և Ուկրաինայի «Դոնեցկի և Լուգանսկի մարզերի առանձին շրջաններում տեղական ինքնակառավարման ժամանակավոր կարգի մասին» օրենքին համապատասխան տեղական ընտրությունների անցկացման մոդալությունների, ինչպես նաև այդ շրջանների ապագա ռեժիմի մասին երկխոսության մեկնարկը նշված օրենքի հիման վրա։ Ուկրաինայի Գերագույն ռադայի կողմից որոշման ընդունումը՝ նշելով այն տարածքը, որի վրա տարածվում է հատուկ ռեժիմը, տվյալ օրենքին համապատասխան՝ այն գծի հիման վրա, որը սահմանված է 2014 թվականի սեպտեմբերի 19-ի Մինսկի հուշագրում։
5. Հակամարտությանը մասնակցած անձանց հետապնդումն ու պատիժն արգելող օրենքի ընդունումը և ուժի մեջ մտնելը։
6. Բոլոր պատանդների և ապօրինաբար պահվող անձանց ազատ արձակումն ու փոխանակումը՝ «բոլորը բոլորի հետ» սկզբունքով։
7. Միջազգային մեխանիզմի հիման վրա մարդասիրական օգնության ապահով մուտքի, առաքման, պահպանման և բաշխման ապահովում։
8. Տարածքների հետ սոցիալ-տնտեսական կապերի վերականգնում, այդ թվում՝ կենսաթոշակների և բնակչության այլ վճարումների կատարում, Ուկրաինայի իրավական դաշտի շրջանակներում հարկման վերսկսում։
9. Ուկրաինայի կառավարության կողմից հակամարտության ամբողջ գոտում պետական սահմանի լիակատար վերահսկողության վերականգնումը, որը պետք է սկսվեր տեղական ընտրություններից հետո առաջին օրը և ավարտվեր համապարփակ քաղաքական կարգավորումից հետո (Դոնեցկի և Լուգանսկի մարզերի առանձին շրջաններում տեղական ընտրությունները՝ Ուկրաինայի օրենքի հիման վրա և սահմանադրական բարեփոխումը) մինչև 2015 թվականի վերջը՝ 11-րդ կետի կատարման պայմանով։
10. Բոլոր ապօրինի զինված կազմավորումների, ռազմական տեխնիկայի, ինչպես նաև վարձկանների դուրսբերումը Ուկրաինայի տարածքից։
11. Ուկրաինայում սահմանադրական բարեփոխումների անցկացումն ու 2015 թվականի վերջին նոր Սահմանադրության ուժի մեջ մտնելը, որը որպես հանգուցային տարր ենթադրում է ապակենտրոնացում (հաշվի առնելով Դոնեցկի և Լուգանսկի մարզերի առանձին շրջանների առանձնահատկությունները, որոնք համաձայնեցված են այդ շրջանների ներկայացուցիչների հետ), ինչպես նաև մինչև 2015 թվականի վերջը Դոնեցկի և Լուգանսկի մարզերի առանձին շրջանների հատուկ կարգավիճակի մասին մշտական օրենսդրության ընդունումը։
13. Եռակողմ կոնտակտային խմբի գործունեության ակտիվացում, այդ թվում՝ Մինսկի համաձայնագրերի համապատասխան ասպեկտների կատարման ուղղությամբ աշխատանքային խմբերի ստեղծման միջոցով։
Ստորագրող կողմեր
Նորմանդական քառյակի առաջնորդների կողմից համաձայնեցված փաստաթուղթը ստորագրել են ․
Ձեռք բերված պայմանավորվածությունների գնահատականներ
Համաձայնագրի ստորագրումը համաշխարհային հանրության հավանությանն է արժանացել։ 2015 թվականի փետրվարի 17-ին համաձայնագրերին աջակցող բանաձևն ընդունել է ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհուրդը ։
«Նորմանդական քառյակի» երկրների առաջնորդներն ու արտգործնախարարները տարիներ շարունակ բազմիցս ընդգծել են, որ Մինսկի համաձայնություններին այլընտրանք գոյություն չունի ։
Ինչպես հաղորդվում է ՄԱԿ-ի Մարդու իրավունքների հարցերով գերագույն հանձնակատարի վարչության զեկույցում, որը պատրաստվել Է ՄԱԿ-ի մոնիթորինգային առաքելության աշխատանքի արդյունքներով, 2014 թվականի ապրիլի 14-ից մինչև 2019 թվականի փետրվարի 15-ը Դոնբասում զոհվել է առնվազն 3023 քաղաքացիական անձ, իսկ հաշվի առնելով «Մալայզիական ավիաուղիների» ԱԱՆ-17 չվերթի ինքնաթիռի աղետը՝ հակամարտության կապակցությամբ քաղաքացիական բնակչության շրջանում զոհվածների ընդհանուր թիվը կազմում է առնվազն 3 321 մարդ։ Վիրավոր քաղաքացիական անձանց թիվը, ըստ գնահատումների, գերազանցում է յոթ հազարը։ Հակամարտության առաջին տասը ամիսներին (2014 թվականի ապրիլի կեսերից մինչև 2015 թվականի փետրվարի կեսերը) բաժին է ընկել քաղաքացիական բնակչության շրջանում բոլոր զոհվածների 81,9 %-ը (2 713), իսկ Մինսկի համաձայնությունների կատարման համալիր միջոցառումների ընդունումից հետո՝ չորս տարով՝ 18,1 %-ը (608 զոհ) ։
Ուկրաինայում ԵԱՀԿ հատուկ մոնիթորինգային առաքելություն
2014-2019 թվականներին ԵԱՀԿ ԱԳՆԽ-ն ղեկավարել է Էրթուրուլ Ապականը։ 2019 թվականի հունիսի 1-ից առաքելությունը գլխավորում է Թուրքիայի դեսպան Յաշար Հ. Չևիկը ։
Ուկրաինայի իրադրության կարգավորման կոնտակտային խումբ
2014 թվականի հունիսի 23-ին Մինսկում ինտենսիվ մարտական գործողությունների ֆոնին, որոնք ծավալվել են Ուկրաինայի արևելքում, սկսվել են հակամարտության կարգավորման շուրջ բանակցությունները։ Բանակցությունները կազմակերպվել են Ուկրաինայի իրադրության կարգավորման կոնտակտային խմբի շրջանակներում, որում ընդգրկվել են Ռուսաստանի, Ուկրաինայի և ԵԱՀԿ-ի ներկայացուցիչները։ Շփման խմբի աշխատանքին մասնակցում են նաև ԴԺՀ-ի և ԼԺՀ-ի ներկայացուցիչները։ Ուկրաինայի իշխանությունները, սակայն, չեն ճանաչում նրանց որպես բանակցությունների կողմ և շփման խումբը անվանում են բացառապես «եռակողմ»։ Ռուս դիվանագետներն, իրենց հերթին, խուսափում են «եռակողմ» բառից՝ ԴԺՀ-ն և ԼԺՀ-ն դիտարկելով որպես շփման խմբի լիարժեք մասնակիցներ ։ Մինսկում Ռուսաստանը ներկայացրել է Ուկրաինայում Ռուսաստանի դեսպան Միխայիլ Զուրաբովը, որը փետրվարի 23-ին Մոսկվա էր կանչվել նախագահ Վիկտոր Յանուկովիչի իշխանությունից հեռանալուց հետո և Կիև էր վերադարձել հունիսի 7-ին ։
Սկզբում շփման խմբի կազմում էին նաև Ուկրաինայի նախկին նախագահ Լեոնիդ Կուչման և Հայդի Տալյավինին (ԵԱՀԿ նախագահի հատուկ ներկայացուցիչ)։ 2014 թվականի սեպտեմբերի 5-ին շփման խմբի բանակցությունների արդյունքում ստորագրվել Է Մինսկի արձանագրությունը, 2015 թվականի փետրվարի 12-ին՝ Մինսկի համաձայնագրերի կատարման միջոցառումների համալիր, որը համաձայնեցվել է «նորմանդական քառյակի» պետությունների ղեկավարների կողմից (Գերմանիա, Ֆրանսիա, Ռուսաստան, Ուկրաինա)։
2015 թվականի ապրիլի 27-ին ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի կարգադրությամբ շփման խմբում Ռուսաստանի հատուկ ներկայացուցիչ է դարձել կադրային դիվանագետ, Սիրիայում Ռուսաստանի նախկին դեսպան Ազամաթ Քուլմուհամետովը։ 2015 թվականի ամռանը Տալյավինին փոխարինել է ավստրիացի դիվանագետ Մարտին Սայդիկը։ 2015 թվականի դեկտեմբերի 26-ին նախագահ Պուտինը հրամանագիր է ստորագրել Ռուսաստանի Անվտանգության խորհրդի անդամ Բորիս Գրիզլովին կոնտակտային խմբում Ռուսաստանի լիազոր ներկայացուցիչ նշանակելու մասին (Ազամաթ Կուլմուխամետովը շարունակել է աշխատանքը շփման խմբում՝ որպես Ռուսաստանի հատուկ ներկայացուցիչ )։
2018 թվականի հոկտեմբերի 2-ին Լեոնիդ Կուչման ավարտեց իր աշխատանքը որպես կոնտակտային խմբում Ուկրաինայի լիազոր ներկայացուցիչ։ Հոկտեմբերի 16-ին Ուկրաինան կոնտակտային խմբի հերթական նիստին ներկայացրել էր Ուկրաինայի նախագահ Պորոշենկոյի դիվանագետ և խորհրդական Ռուսլան Դեմչենկոն։ Նոյեմբերի 22-ին նախագահ Պորոշենկոն կոնտակտային խմբում Կիևի լիազոր ներկայացուցիչ է նշանակել Եվգենի Մարչուկին, որն ավելի վաղ զբաղեցնում էր Ուկրաինայի վարչապետի, Ուկրաինայի անվտանգության ծառայության ղեկավարի և պաշտպանության նախարարի պաշտոնները։ Մարչուկը մինչ այդ աշխատել է անվտանգության ենթախմբում ։
2019 թվականի հունիսի 3-ին Ուկրաինայի ընտրված նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին կրկին Լեոնիդ Կուչման նշանակել Է Ուկրաինայի ներկայացուցիչ եռակողմ կոնտակտային խմբում ։
Հրադադար և ծանր սպառազինությունների հետքաշում
Չնայած փետրվարի 15-ից հայտարարված հրադադարին, Դեբալցևի և Շիրոկինո Ավանի շրջաններում շարունակվել են լուրջ մարտեր։ ԵԱՀԿ հատուկ մոնիթորինգային առաքելությունը հրադադարի մասին պայմանավորվածությունների խախտումներ է արձանագրել նաև Սևերոդոնեցկում, Լուգանսկում և Դոնեցկում ։ Այդ կապակցությամբ երկու կողմերն էլ ձեռնամուխ չեն եղել ծանր սպառազինության հետքաշմանը, թեև համաձայնագրով նախատեսվում էր հետքաշում սկսել հրադադարի պահից երկու օր անց (այսինքն՝ փետրվարի 17-ին) և այն ավարտել երկու շաբաթվա ընթացքում ։
Դեբալցևում ԴԺՀ զինված կազմավորումների ակտիվ մարտական գործողությունների դատապարտմամբ հանդես են եկել ԵԽԽՎ նախագահ Անն Բրասերը և ԵՄ արտաքին քաղաքականության և անվտանգության քաղաքականության հարցերով գերագույն ներկայացուցիչ Ֆեդերիկա Մոգերինին, վերջինս նաև կոչ է արել անհապաղ հասանելիություն ապահովել ԵԱՀԿ ԱԳՆԽ ներկայացուցիչներին՝ Դեբալցևոյում և հարակից շրջաններում իրադրությունը գնահատելու համար ։
Փետրվարի 18-ին ԵԱՀԿ ԱԳՆԽ-ն արձանագրել է, որ ուկրաինական բանակը պատրաստ է պահպանել հրադադարի համաձայնեցված ռեժիմը, այն դեպքում, երբ ԴԺՀ-ի և ԼԺՀ-ի կազմավորումները հրաժարվում են դա անել։ ԵԱՀԿ-ն նաև ԴԺՀ-ին և ԼԺՀ-ին մեղադրել է այն բանում, որ նրանք սահմանափակում են հակամարտության գոտում ՍՄՄ-ի անդամների տեղաշարժի ազատությունը  ։
Կրակի հարաբերական դադարեցումը տեղի է ունեցել փետրվարի վերջին (ընդ որում փոխհրաձգությունները մշտապես գրանցվել են Շիրոկինո Ավանի, Դոնեցկի օդանավակայանի, Գորլովկայի շրջանում), սակայն ծանր տեխնիկայի հեռացումը ուշացումով էր ընթանում, և չնայած ԵԱՀԿ-ն արձանագրել է տեխնիկայի մի մասի հետքաշումը երկու կողմերի կողմից, այն միշտ չէ, որ կարող էր համոզվել, որ տեխնիկան հատկացված է պատշաճ հարթակներ։
Միայն փետրվարի 21-ին, Դեբալցևի շրջանում մարտերի ավարտից և ուկրաինական ստորաբաժանումների դուրսբերումից հետո, ԴԺՀ-ի և ԼԺՀ-ի իշխանությունները ստորագրել են ծանր սպառազինությունների հետքաշման ծրագիրը և փետրվարի 24-ին սկսել են այն ։ Փետրվարի 26-ին ուկրաինական կողմը նույնպես սկսել է ծանր սպառազինությունների հետքաշումը ։
Մարտի 1-ին ԴԺՀ-ն և ԼԺՀ-ն հայտարարել են ԵԱՀԿ ներկայացուցիչների հսկողության ներքո ծանր սպառազինությունների հետքաշման ավարտի մասին ։
Մարտի 9-ին կայացած բրիֆինգի ժամանակ հակաահաբեկչական գործողության պաշտոնական ներկայացուցիչ Անդրեյ Լիսենկոն հայտարարել է, որ Ուկրաինան չի կարող լիովին «մերկացնել» Դոնբասը՝ Մինսկում համաձայնեցված սպառազինությունների հետքաշման շրջանակներում, քանի որ նրանք ապստամբների կողմից տեխնիկայի հետքաշման մասին հաստատում չունեն ։
Ապրիլի 9-ին ԵԱՀԿ ԱԳՆԽ ներկայացուցիչ Մայքլ Բոցյուրկիվը բարձրացրել է Շիրոկինո բնակավայրի (Մարիուպոլի ուղղություն) ապառազմականացման անհրաժեշտության հարցը։ Ապրիլի 15-ին նման առաջարկ է արել բանակցային խումբը՝ նախկին նախագահ Լեոնիդ Կուչմայի գլխավորությամբ։
Մայիսի 13-ին ԵԱՀԿ ԱԳՆԽ փոխնախագահ Ալեքսանդր Հուգը արձանագրեց համաձայնագրի չկատարումը երկու կողմերի կողմից  ։
Մինսկի համաձայնությունների ստորագրումից հետո ԴԺՀ-ում և ԼԺՀ-ում սկսվել է զինաթափման և առանձին գումարտակների ընդգրկման գործընթացը միասնական հրամանատարության ներքո կանոնավոր ջոկատների կազմում։ Ուկրաինական կողմից սկսվել է կամավորական գումարտակների ինտեգրումը կանոնավոր զորամասերի կազմում։ Պորոշենկոն շարունակել է մեղադրել Ռուսաստանին, որ Ուկրաինայի տարածքում գտնվում է մինչև 9000 ռուս զինվորական։ Ռուսաստանը դա հերքել է՝ ի պատասխան նշելով, որ ուկրաինական իշխանությունների կողմից կռվում են օտարերկրացիները։
Դրանից կարճ ժամանակ անց հայտնի է դարձել, որ Ուկրաինայի հարցով ԵԱՀԿ հատուկ ներկայացուցիչ Հայդի Տալյավինին լքում է իր պաշտոնը. փորձագետների կարծիքով՝ այդ որոշումը պայմանավորված է Դոնբասում մարտական գործողությունների տեղի ունեցած սրմամբ և հակամարտությունը ոչ թե քաղաքական, այլ ռազմական ճանապարհով լուծելու երկու կողմերի ակնհայտ ձգտմամբ ։
Հունիսի 16-ին Մինսկում տեղի են ունեցել կոնտակտային խմբի և պրոֆիլային ենթախմբերի հանդիպումներ։ Հանդիպումները տեղի են ունեցել Կիևի և ԴԺՀ և ԼԺՀ ներկայացուցիչների՝ գնդակոծությունների և Մինսկյան պայմանավորվածությունները խախտելու մեջ չդադարող փոխադարձ մեղադրանքների ֆոնին ։
Հուլիսի 1-ին ԴԺՀ-ի իշխանությունները Շիրոկինոյին ապառազմականացված գոտի են հայտարարել։ Հուլիսի 2-ին ապստամբները լքել են Շիրոկինոն և հեռացել Սախանկա և Բեզիմենոե գյուղերը, որոնք գտնվում են Շիրոկինից 2 կմ դեպի արևելք։ Ավանում ակտիվ բախումները դադարել են։
Հուլիսի 18-ին ԴԺՀ-ն և ԼԺՀ-ն սկսել են 100 մմ-ից պակաս տրամաչափի ծանր սպառազինության հետքաշումը։ Հուլիսի 21-ին Ուկրաինայի կոնտակտային խումբը համաձայնեցրել է 100 մմ-ից պակաս տրամաչափի ծանր սպառազինության հետքաշման պլանը։
Օգոստոսի 9-ի լույս 10-ի գիշերը տեղի են ունեցել մարտեր Ստարոգնատովկայի շրջանում (Մարիուպոլսկի ուղղություն)։ Հակամարտության կողմերը միմյանց մեղադրել են հրադադարի խախտման մեջ։
Օգոստոսի 16-ի երեկոյան գնդակոծվել են Ուկրաինայի Լեբեդինսկոյե բնակավայրերը։ Նովոազովսկի շրջան) և Սարտանա (Մարիուպոլի Իլյիչևսկի շրջան)։ Արդյունքում զոհվել է երկու խաղաղ բնակիչ, վեցը վիրավորվել են, վնասվել է մոտ 50 տուն։ ԵԱՀԿ-ի ներկայացուցիչները, ուսումնասիրելով արկերի ձագարափոսերը, պարզել են, որ գնդակոծությունը հիմնականում ընթացել է արևելքից՝ ապստամբների կողմից՝ 122 մմ կամ 152 մմ հրետանային արկերի կիրառմամբ։ Ապստամբներն իրենց հերթին մեղադրել են ուկրաինացի զինվորականների գնդակոծման մեջ։
Օգոստոսի 26-ին Մարյինկայի Ալեքսանդրովկայի շրջանում մարտ է տեղի ունեցել ապստամբների և ուկրաինացի զինվորականների միջև։ Նույն օրը շփման խումբը հրադադարի մասին պայմանավորվել է սեպտեմբերի 1-ից։ Սեպտեմբերի 27-ին Ուկրաինայի նախագահի աշխատակազմի պաշտոնական ներկայացուցիչ Ալեքսանդր Մոտուզինյակը հայտարարել էր, որ Դոնբասում անդորրը պահպանվում է մոտ մեկ ամիս։
Հոկտեմբերի 3-ին ԼԺՀ-ի կազմավորումները սկսել են տանկերի հետքաշումը շփման գծից։ Հոկտեմբերի 5-ին ուկրաինացի զինվորականները սկսել են հետ քաշել իրենց տանկերը։ Հոկտեմբերի 6-ին Ուկրաինայի ԶՈՒ-ն հայտարարել է, որ ավարտել է Լուգանսկի մարզում տանկերի հեռացումը։ Հոկտեմբերի 9-ին ուկրաինացի զինվորականները սկսել են հրետանային զենքի դուրսբերումը՝ այն ավարտելով հոկտեմբերի 11-ին։ Հոկտեմբերի 15-ի առավոտյան ԼԺՀ-ի կազմավորումները սկսել են ականանետերի հետքաշումը՝ այն ավարտելով նույն օրը։ Նույն օրը ԶՈՒ-ն նույնպես սկսել է ականանետերի հետքաշումը և հոկտեմբերի 16-ին ավարտել է այն։  Հոկտեմբերի 17-ին ԴԺՀ-ի պաշտպանության նախարարության պաշտոնական ներկայացուցիչ Էդուարդ Բասուրինը հայտարարել է, որ ԴԺՀ-ի զինված ուժերը հոկտեմբերի 18-ից մինչև 21-ը տեղափոխել են 100 միլիմետրանոց սպառազինությունը, քանի որ արձանագրվել են հրադադարի ռեժիմի մի քանի խախտումներ։ Հոկտեմբերի 20-ին Ուկրաինայի ԶՈՒ-ն սկսել է Դոնբասի շփման գծից 100 մմ-ից պակաս տրամաչափի զինատեսակների հետքաշումը։ Հոկտեմբերի 21-ին ԴԺՀ-ի կազմավորումները սկսել են իրենց սպառազինության դուրսբերումը 100 մմ-ից պակաս տրամաչափով։ Հոկտեմբերի 22-ին ապստամբները սկսել են տանկերի դուրսբերումը Հորլովկայից, Դոնեցկից և այլ սահմանամերձ քաղաքներից։ Նույն օրը հակամարտության երկու կողմերն էլ ավարտել են տանկերի հեռացումը։ Հոկտեմբերի 28-ի առավոտյան ԴԺՀ-ի և ԶՈՒ-ի կազմավորումները սկսել են հրետանու հետքաշումը շփման գծից և նույն օրվա երեկոյան ավարտել այն։ Նոյեմբերի 5-ի առավոտյան ԴԺՀ-ի կազմավորումները սկսել են ականանետերի հետքաշումը և մի քանի ժամ անց ավարտել այն։ Նույն օրը ուկրաինացի զինվորականները նույնպես սկսել են ականանետերի հետքաշումը և նոյեմբերի 7-ին ավարտել այն։
2015 թվականի նոյեմբերի ողջ ընթացքում շփման գծի ողջ երկայնքով տեղի են ունեցել լոկալ մարտեր հրաձգային զենքի, ինչպես նաև խոշոր տրամաչափի գնդացիրների, ՀԱՆ-ի, 82-120 միլիմետրանոց ականանետերի կիրառմամբ, ինչպես նաև տեղի է ունեցել ծանր հրետանու կիրառում երկու կողմերից։
Դեկտեմբերի 22-ին Ուկրաինայի հարցով կոնտակտային խումբը պայմանավորվել է լիակատար և անվերապահ հրադադարի մասին։ Համաձայնագիրը, սակայն, ձախողվեց ։
Թեմատիկ (աշխատանքային) ենթախմբերի ստեղծում
Ուկրաինայի իրադրության կարգավորման կոնտակտային խմբի աշխատանքային ենթախմբերի ստեղծումը նախատեսված էր 2015 թվականի փետրվարի 12-ի միջոցառումների համալիր ծրագրով, սակայն այդ հարցը լուծվել է միայն մայիսի սկզբին՝ «նորմանդական քառյակի» պետությունների ղեկավարների միջամտությունից հետո ։
Մայիսի 6-ին չորս թեմատիկ ենթախմբեր են աշխատել՝ անվտանգության, քաղաքականության, տնտեսության և հումանիտար հարցերով։ Անվտանգության ենթախմբում քննարկվում են կրակի դադարեցման, շփման գծից ծանր սպառազինությունների հետքաշման հարցերը, հումանիտար հարցերի ենթախմբում՝ Դոնբաս հումանիտար օգնություն հասցնելու, ենթակառուցվածքների վերականգնման և գերիների փոխանակման հարցերը, տնտեսության ենթախմբում՝ Դոնբասի և Ուկրաինայի տնտեսական կապերի վերականգնման, Դոնբասի տնտեսական շրջափակման վերացման, ԴԺՀ-ում և ԼԺՀ-ում բանկային համակարգի վերականգնման հարցերը, ինչպես նաև ԴԺՀ-ում և ԼԺՀ-ում Ուկրաինայի աշխատավարձերի, կենսաթոշակների և սոցիալական նպաստների վճարման վերսկսման հարցերը, քաղաքականության ենթախմբում՝ Դոնբասի առանձին շրջանների հատուկ կարգավիճակ, տեղական ընտրություններ և սահմանադրական բարեփոխում, որը պետք է հանգեցնի իշխանության ապակենտրոնացմանը։
Իշխանության ապակենտրոնացումը, Դոնբասի հատուկ կարգավիճակ և տեղական ընտրություններ
2015 թվականի փետրվարի 12-ի համաձայնագրի 11-րդ կետի համաձայն՝ Ուկրաինայի իշխանությունները պետք է անցկացնեին սահմանադրական բարեփոխում, որի առանցքային տարրը պետք է լիներ իշխանության ապակենտրոնացումը և տեղական ինքնակառավարման մարմինների լիազորությունների ընդլայնումը։ Ենթադրվում էր հատուկ կարգավիճակ սահմանել, այսպես կոչված, «Դոնեցկի և Լուգանսկի շրջանների առանձին շրջանների համար», որոնք գտնվում են ԴԺՀ-ի և ԼԺՀ-ի վերահսկողության տակ։
Մարտի 12-ին Ուկրաինայի ազգային անվտանգության ծառայությունը սահմանեց տարածքի սահմանները, որը պետք է հատուկ կարգավիճակ ստանար։ ԱԱՊԽ-ն հրաժարվել է Դեբալցևոյին ընդգրկել ՕՐԴԼՈՅԻ կազմում՝ վկայակոչելով Մինսկում ձեռք բերված պայմանավորվածությունները, թեև քաղաքն ու հարակից տարածքները վերահսկվում են ապստամբների կողմից։ ԴԺՀ-ում ԱԱՊԽ-ի որոշումը բնութագրել են որպես Մինսկի համաձայնագրերի խախտում։ Այն շրջանների և բնակավայրերի ամբողջական ցանկը, որոնցում տեղական ինքնակառավարման հատուկ կարգ է սահմանվում, հաստատվել է Ուկրաինայի Գերագույն ռադայի որոշմամբ, որն ընդունվել է 2015 թվականի մարտի 17-ին ։
Մարտի 17-ին Ուկրաինայի Գերագույն ռադան ընդունել է Դոնեցկի և Լուգանսկի մարզերի առանձին շրջաններում տեղական ինքնակառավարման հատուկ կարգի մասին օրենքի նոր տարբերակը։ Նոր խմբագրության համաձայն՝ ԴԺՀ-ի և ԼԺՀ-ի բոլոր հատուկ լիազորությունները կստանան միայն տեղական ընտրությունների անցկացումից հետո, որոնք ուկրաինական իշխանությունները մտադիր են անցկացնել Ուկրաինայի օրենքներով և միջազգային չափանիշներով՝ Ուկրաինայի բոլոր քաղաքական ուժերի մասնակցությամբ։ ԴԺՀ-ի և ԼԺՀ-ի ներկայացուցիչները հանդես են եկել այդ օրենքի դեմ և Կիևին մեղադրել են Մինսկի համաձայնությունները տապալելու մեջ, սակայն միջազգային մակարդակով խորհրդակցություններից հետո կողմերը վերադարձել են շփման խմբի ձևաչափով բանակցությունների անցկացմանը։
Ապրիլի 6-ին աշխատանքն է սկսել Սահմանադրական հանձնաժողովը, որը պետք է նախապատրաստեր սահմանադրական բարեփոխումների նախագիծը։
Մայիսի 6-ին գործարկվել է քաղաքական հարցերի կոնտակտային խմբի ենթախումբը, որի շրջանակներում քննարկվել են ՕՐԴԼՈ-ի հատուկ կարգավիճակը, իշխանության ապակենտրոնացումը և տեղական ընտրությունները։
Մայիսի 13-ին ԴԺՀ-ի և ԼԺՀ-ի ներկայացուցիչներ Դենիս Պուշիլինը և Վլադիսլավ Դեյնեգոն հայտնել են Ուկրաինայի Սահմանադրության բարեփոխման իրենց առաջարկների մասին, որոնք նրանց կողմից ուղարկվել են Ուկրաինայի սահմանադրական հանձնաժողով և Մինսկի կոնտակտային խումբ։ Այդ առաջարկները նախատեսում էին Ուկրաինայի Սահմանադրության մեջ ներառել լրացուցիչ բաժին, որն ամրագրում է լայն ինքնավարություն՝ Դոնբասի առանձին շրջանների հատուկ իրավական կարգավիճակը։ Առաջարկությունները վերաբերում էին տեղական իշխանությունների վերահսկողության տակ գտնվող ժողովրդական միլիցիայի ջոկատների ստեղծմանը, ռուսաց լեզվի պաշտոնական կարգավիճակին, հատուկ տնտեսական ռեժիմի ներդրմանը։ Նախատեսված էր Ուկրաինայի կենտրոնական իշխանությունների և Դոնբասի միջև պայմանագրերի և համաձայնագրերի կնքման հնարավորություն, ինչպես նաև Ուկրաինայի արտադաշինքային կարգավիճակի սահմանադրական ամրագրում։ Դեյնեգոն նշել է, որ «Ուկրաինայի, ԴԺՀ-ի և ԼԺՀ-ի սահմանադրական բարեփոխումների սինքրոնացումն ու ներդաշնակեցումը միասնական քաղաքական տարածքի վերստեղծման և Մինսկյան համաձայնագրերի կատարման միակ հնարավոր մոդելն է» ։ Ներկայացուցիչները Սահմանադրական հանձնաժողովի, սակայն, հայտարարել են, որ ոչ մի ներկայացուցիչների մասնակցությունը գերազանցել հանձնաժողովի աշխատանքներին անհնար է, Դոնբաս հանձնաժողովում ներկայացնում են օրինական ճանապարհով ընտրված իշխանությունները, այլ առաջարկի գերազանցել Սահմանադրական հանձնաժողովը չի ստացել։
Հուլիսի 2-ին ԴԺՀ-ի ղեկավար Ալեքսանդր Զախարչենկոն հայտարարել է, որ Մինսկի համաձայնագրերով նախատեսված քաղաքների և շրջանների ղեկավարների տեղական ընտրությունները կանցկացվեն 2015 թվականի հոկտեմբերի 18-ին։ Զախարչենկոն ԵԱՀԿ-ին և այլ միջազգային կազմակերպություններին առաջարկել է մասնակցել դրանց դիտարկմանը ։ Հուլիսի 6-ին ԼԺՀ-ի ղեկավար Իգոր Պլոտնիցկին հայտարարել է, որ ԼԺՀ-ում տեղական ընտրությունները տեղի կունենան նոյեմբերի 1-ին։ Ուկրաինայի նախագահ Պյոտր Պորոշենկոն այդ ընտրությունները որակել Է անօրինական և Մինսկի համաձայնություններին հակասող  ։ Հուլիսի 14-ին Գերագույն ռադան տեղական ընտրությունների մասին օրենք է ընդունել՝ դրանք նշանակելով հոկտեմբերի 25-ին։ Հոկտեմբերի 18-ին ԴԺՀ-ի և ԼԺՀ-ի ղեկավարության կողմից պլանավորված ընտրությունները նախապես անվավեր են ճանաչվել։
Սեպտեմբերի 16-ին Նախագահ Պորոշենկոն հրամանագիր է ստորագրել Ռուսաստանի դեմ պատժամիջոցների ընդլայնման մասին։ Հայտարարվել է, որ այդ հրամանագիրը Կիևի պատասխանն է ռուսական ղեկավարության գործողություններին, որը, Ուկրաինայի իշխանությունների կարծիքով, պաշտպանում է ԴԺՀ-ում և ԼԺՀ-ում ընտրությունների անցկացման գաղափարը։ «Այսպես կոչված ԴԺՀ-ի և ԼԺՀ-ի ղեկավարները հրապարակել են որոշումը, որը նրանք ընդունել են Ռուսաստանի Դաշնության հետ համակարգմամբ, կեղծ, անօրինական, Մինսկի պայմանավորվածություններին չհամապատասխանող ընտրությունների անցկացման մասին։ Նման արկածախնդիր, անպատասխանատու որոշումը պահանջում է մեր համակարգված արձագանքը Մինսկի համաձայնությունների կողմից ստեղծված այդ սպառնալիքին՝ պատժամիջոցների շարունակման և ընդլայնման տեսքով»։ Ընդլայնված պատժամիջոցների ցուցակում հայտնվել է ավելի քան 400 մարդ։ Նրանց թվում են Ռուսաստանի պաշտպանության նախարար Սերգեյ Շոյգուն, Պետդումայի խոսնակ Սերգեյ Նարիշկինը, Չեչնիայի ղեկավար Ռամզան Կադիրովը, մանկական օմբուդսմեն Պավել Աստախովը, Պետդումայի պատգամավոր Իոսիֆ Կոբզոնը, «Արդար Ռուսաստանի» առաջնորդ Սերգեյ Միրոնովը, Ռուսաստանի նախագահի խորհրդական Սերգեյ Գլազևը։ Ցուցակում ընդգրկվել են նաև Լիտվայի, Իսպանիայի, Իսրայելի, Մեծ Բրիտանիայի և այլ երկրների քաղաքացիներ։ Սահմանափակումները վերաբերել են մի շարք ԶԼՄ-ների, մասնավորապես՝ «ՏԱՍՍ»-ի, «Առաջին ալիքի», «ՆՏՎ»-ի, «Ռոսիա-24»-ի, «ՌՏՌ-Պլանետա»-ի և բրիտանական BBC-ի ։