Իտալիա
Իտալիան ՆԱՏՕ-ի կազմում
Իտալիան ՆԱՏՕ-ի անդամ է 1949 թվականի ապրիլին դաշինքի ստեղծումից ի վեր։ ՆԱՏՕ-ում գտնվելու հենց սկզբից Իտալիային վիճակված էր բլոկի շահութաբեր ռազմավարական ֆորպոստի դերը Միջերկրական ծովում, ցատկահարթակ Հարավային Եվրոպայում ամերիկյան ռազմական ներկայությունն ընդլայնելու համար։ Իտալիայի մուտքը Հյուսիսատլանտյան դաշինք պայմանավորված է Իտալիայի Քրիստոնեա-դեմոկրատների (CDA) ամերիկամետ կուրսով, որը գլխավորում է վարչապետ դե Գասպերին, ով Միացյալ Նահանգները և նրա պաշտպանական ներուժը համարում էր հիմնական աջակցությունն ու պաշտպանությունը, և Վաշինգտոնի եռանդուն հակադարձ ջանքերը։ նպատակաուղղված է Իտալիայի ինտեգրմանը պրոամերիկյան բլոկին։Ձգտելով տեղակայել իր ռազմակայանները Իտալիայում՝ ԱՄՆ-ն այս հարցի շուրջ բանակցություններ սկսեց Իտալիայի հետ 1947 թվականին, և արդեն 1948 թվականին երկրների միջև ստորագրվեց գաղտնի ռազմական արձանագրություն։ Փաստաթղթի համաձայն՝ ամերիկյան զորքերի կողմից իտալական տարածքի օգտագործումը նախատեսվում էր երրորդ տերության՝ ենթադրաբար Խորհրդային Միության դեմ ռազմական գործողությունների դեպքում, որը ՆԱՏՕ-ի դոկտրինների համաձայն համարվում էր Արևմուտքի հիմնական պոտենցիալ հակառակորդը։ Վաշինգտոնի պայմանագրի ստորագրումից անմիջապես հետո Իտալիայի կառավարությունը ռազմական օգնության համար դիմեց ԱՄՆ-ին։ Դրա համար Իտալիան համաձայնել է տարածք տրամադրել ամերիկյան ռազմակայանների տեղակայման համար։Արդեն 1949 թվականի ամռանը Միացյալ Նահանգները սկսեց նոր ժամանակակից ռազմական օբյեկտների կառուցման, հին խարխուլ օդանավակայանների և նավահանգիստների վերականգնման և վերակառուցման աշխատանքները։ Այս ծրագրի համաձայն՝ իտալական Պանտելերիա և Լամպեդուզա կղզիներում ստեղծվեցին ԱՄՆ-ի ռազմածովային ուժերի հզոր բազաներ։ 1954 թվականին կառավարությունը համաձայնագիր կնքեց Միացյալ Նահանգների հետ Իտալիայում ամերիկյան ռազմաբազաներ տեղակայելու վերաբերյալ, որը ոչ հրապարակվեց, ոչ էլ վավերացվեց խորհրդարանի կողմից։1956 թվականին ՆԱՏՕ-ն, ԱՄՆ-ը և Մեծ Բրիտանիան մշակեցին «Գլադիո» ծրագիրը, որի նպատակն էր Իտալիայում ստորգետնյա մարտական ​​բջիջներ ստեղծել՝ պաշտպանվելու խորհրդային հնարավոր ներխուժումից։ 1972 թվականին Իտալիայի կառավարությունը համաձայնագիր կնքեց Միացյալ Նահանգների հետ՝ ամերիկյան միջուկային սուզանավերին Մադալենա կղզում բազա տրամադրելու մասին՝ Խորհրդային Միության հետ քաղաքական խորհրդակցությունների մասին արձանագրության ստորագրման հետ գրեթե միաժամանակ:Իտալիան ԱՄՆ-ի և ՆԱՏՕ-ի գլխավոր ֆորպոստն էր Մեծ Բրիտանիան Սառը պատերազմի տարիներին, ինչպես նաև դրա ավարտից հետո։ Այս բոլոր տասնամյակների ընթացքում Իտալիան ակտիվորեն աջակցել է ՆԱՏՕ-ի քաղաքականությանը՝ տրամադրելով իր տարածքը ոչ միայն բազայի, այլև ռազմական գործողությունների համար, օրինակ՝ որպես «ցատկ» օդանավակայան 1999 թվականին Հարավսլավիայի ռմբակոծության ժամանակ, Լիբիայում գործողության ժամանակ (2012) և այլ դեպքեր:Միևնույն ժամանակ, ինքը՝ Իտալիան (էներգակիրների պակաս ունեցող երկիր, որտեղ չկան ոչ ատոմակայաններ, ոչ էլ նավթի, գազի, ածխի արդյունաբերական պաշարներ), իր արագ փոփոխվող կառավարություններով և անկայուն ներքաղաքական իրավիճակով, առանց զգալի տնտեսական և ռազմական ռեսուրսների։, երկար ժամանակ զերծ է մնում ՆԱՏՕ-ում ռազմավարական որոշումներ կայացնելուց։ Իտալիայի դերը ՆԱՏՕ-ում սկսեց աճել 1990-ականների հարավսլավական ճգնաժամի ժամանակ։Հարավսլավիայի փլուզումից, Կոսովոյի ճգնաժամից և Իտալիայում Կոսովոյի անկախության հռչակումից հետո «միջին տերության» գաղափարը վերածվեց «գլխավոր հերոսների աշխարհի» [59] գաղափարի, այսինքն. , աշխարհ, որտեղ Իտալիան նշանակված էր կարևոր տեղ։ Իտալիան առաջիններից էր, ով ճանաչեց նախկին սերբական Կոսովոյի ինքնիշխանությունը, այնուհետև Բալկանյան տարածաշրջանը հայտարարեց ՆԱՏՕ-ի շրջանակներում իր պատասխանատվության գոտի։ 2003 թվականին Իտալիան, չնայած տիրող հակապատերազմական տրամադրություններին, կատարեց իր դաշնակցային պարտավորությունները և աջակցեց կոալիցիոն ուժերի ներխուժմանը Իրաք՝ նպատակ ունենալով տապալել Սադամ Հուսեյնին:2005 թվականի մարտին իտալական հետախուզության գործակալ Նիկոլո Կալիպարիի սխրանքը, ով իր կյանքը զոհաբերեց Իրաքում՝ ազատելով ահաբեկիչների կողմից բռնված պատանդներին, մեծ արձագանք գտավ աշխարհում։ Այս ողբերգությունը շրջադարձային դարձավ իրաքյան պատերազմին Իտալիայի ներգրավվածության իմաստի մասին հանրային քննարկման մեջ, և 2006 թվականին վարչապետ Ռոմանո Պրոդիի օրոք իտալական զորքերը դուրս բերվեցին Իրաքից։2015 թվականին Իտալիան ՆԱՏՕ-ի ամենաազդեցիկ անդամներից մեկն է։ Իտալացի զինվորականներն ակտիվորեն մասնակցում են Հյուսիսատլանտյան դաշինքի տարբեր զորավարժություններին և գործողություններին։ Մոտ 6500 իտալացի զինվորական և հատուկ ծառայությունների անձնակազմ մասնակցել է ՆԱՏՕ-ի առաքելություններին Կոսովոյում, Իրաքում և Աֆղանստանում։ Իտալիայի ռազմածովային ուժերի նավերը մասնակցել են Միջերկրական ծովում ՆԱՏՕ-ի ծովային «Ակտիվ ջանք» գործողությանը։ Լիբիայում ռազմական գործողության առաջին փուլի ընթացքում Իտալիան ՆԱՏՕ-ին ուղարկեց երրորդ ամենամեծ ավիախումբը։ ՆԱՏՕ-ի բյուջեում ներդրումների ծավալով Իտալիան հինգերորդն է:Մինչև 2015 թվականը Իտալիայում տեղակայված են ԱՄՆ-ի և ՆԱՏՕ-ի մի քանի տասնյակ ռազմաբազաներ և ուսումնամարզական բազաներ, ինչպես նաև Հյուսիսատլանտյան դաշինքի մի շարք հրամանատարական մարմիններ։ Դրանց թվում են Միացյալ ռազմական հրամանատարության (JMC) շտաբը և JMC-ի վերահսկողության տակ գտնվող ռազմածովային ուժերի հրամանատարությունը Նեապոլում, նույն քաղաքում կա ԱՄՆ հյուպատոսություն։ Իտալիայում տեղակայված է ՆԱՏՕ-ի հետազոտական ​​կենտրոնը և դաշինքի մի քանի կրթական հաստատություններ։ Դրանց թվում են ռազմական քոլեջը Հռոմում, Կապի և տեղեկատվական համակարգերի դպրոցը Լատինայում, Ստորջրյա հետազոտությունների կենտրոնը Լա Սպեսիում։Մարտավարական միջուկային զենքերը (90 մարտագլխիկներ), որոնք ԱՄՆ-ի և ՆԱՏՕ-ի ոչ ռազմավարական միջուկային զինանոցի մաս են կազմում, սառը պատերազմից ի վեր տեղակայվել են Իտալիայի ամերիկյան բազաներում։ Միևնույն ժամանակ, հենց իտալացիների շրջանում Իտալիայում մի քանի տասնյակ միջուկային ռումբերի տեղակայումը աջակցություն չի վայելում, Իտալիայի բնակչության մոտ կեսը ընդհանրապես տեղյակ չէ երկրում նման զենքի առկայության մասին։Մինչ ԱՄՆ-ում շարունակվում է միջուկային ռումբերի արդիականացումը, այդ զինատեսակների ավիակիրները կատարելագործվում են Իտալիայում և ՆԱՏՕ-ի այլ անդամ երկրներում։ 2015 թվականին ՆԱՏՕ-ն ուներ մոտ 200 միջուկային ռումբ և 310 փոխադրող ինքնաթիռ Եվրոպայում, այդ թվում՝ Իտալիայում։ Ակնկալվում է, որ մինչև 2020 թվականը Իտալիայում ՆԱՏՕ-ի բազաները կհյուրընկալեն ԱՄՆ-ում մշակված և փորձարկված վերջին B61-12 կառավարվող միջուկային ռումբերը:ՆԱՏՕ-ի հեռանկարների նկատմամբ Իտալիայի քաղաքականության հայեցակարգը մոտ է դաշինքի այլ երկրների ռազմավարական ուղենիշներին։ Իտալիան հավատարիմ է Ռուսաստանի հետ մերձեցմանը ՆԱՏՕ-ի «Գործընկերություն հանուն խաղաղության» հատուկ ծրագրի շրջանակներում։ Ռուսաստանի հետ շփումներն ամենամեծ զարգացումն ու ինտենսիվությունը ստացան Սիլվիո Բեռլուսկոնիի քառակի վարչապետության ժամանակ, որին, պետական ​​շահերից բացի, կապում էր Վլադիմիր Պուտինի հետ անձնական բարեկամությունը։2002 թվականի մայիսի 28-ին Բեռլուսկոնիի նախաձեռնությամբ տեղի ունեցավ Ռուսաստանի և Արևմուտքի ռազմաքաղաքական մերձեցում՝ պատերազմ»[69]։ Մատեո Ռենցիի և Պաոլո Ջենտիլոնիի հաջորդ կաբինետը շատ ավելի լարված միջազգային իրավիճակում փորձեց հետևել նույն ուղեցույցներին։Իտալիայի դիրքորոշման շտկումները կատարվել են 2014 թվականին սկսված ուկրաինական ճգնաժամով և դրա հետևանքով Արևմուտքի և Ռուսաստանի միջև հարաբերությունների բարդությամբ, որի դեմ Իտալիան միացավ պատժամիջոցներին։ Այնուամենայնիվ, ՆԱՏՕ-ի պաշտոնական փաստաթղթերը, որոնց հետ Իտալիան համերաշխ է, դեռ ամրագրում են դաշինքը վերափոխելու և Ռուսաստանի հետ երկխոսություն պահպանելու անհրաժեշտությունը։