cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
STEM
Ազգային Գիտական Հիմնադրամ
Միացյալ Նահանգների շատ կազմակերպություններ հետևում են Ազգային Գիտական Հիմնադրամի ուղեցույցներին թե STEM-ը որ ճյուղերն է ընդգրկում։ Հիմնադրամը STEM-ի կազմն ավելի լայն է սահմանում, ընդգրկելով գիտության այնպիսի ճյուղեր, ինչպիսիք են քիմիան, կոմպյուտերային գիտությունը և ինֆորմացիոն տեխնոլոգիաներ, ճարտարագիտությունը, աշխախարհագրական գիտությունները, կյանքի գգիտությունները, մաթեմատիկական գիտությունները, ֆիզիկան և աստղագիտությունը, սոցիալական գիտություններ (անտրոպոլոգիա, տնտեսագիտություն, հոգեբանություն և սոցիոլոգիա), և STEM կրթության և ուսումնառության հետազոտությունը ։ Կրթաթոշակ հատկացնելիս, ծրագրերը, ինչպիսին է CSM STEM կրթաթոշակային ծրագիրը, օգտվում են հիմնադրամի սահմանումից ։
Ազգային Գիտական Հիմնադրամը ամերիկյան միակ դաշնային գործակալությունն է, որի առաքելությունը ներառում է հիմնարար գիտությունների բոլոր ճյուղերի և ճարտարագիտության աջակցությունը, բացառությամբ բժշկական գիտությունների ։ Հիմնադրրամի գիտակարգային ծրագիրը ներառում է գիտական կրթաթոշակներ, դրամաշնորհներ, ուսանողական կրթաթոշակներ այնպիսի բնագավառներում, ինչպիսիք են կենսաբանական գիտությունները, համակարգչայինև տեղեկատվական գիտությունը և ճարտարագիտությունը, կրթությունը և մարդկային ռեսուրսները, ճարտարագիտությունը, շրջակա միջավայրի հետազոտությունը և կրթությունը, աշխարհագրական գիտությունները, միջազգային գիտությունը և ճարտարագիտությունը, մաթեմատիկական և ֆիզիկայի գիտությունները, սոցիալական, վարքագծային և տնտեսական գիտությունները, կիբերինֆրակառուցվածքը և բևեռային ծրագրերը։
Ներգաղթի քաղաքականություն
Չնայած ԱՄՆ շատ կազմակերպություններ հետևում են Ազգային Գիտական Հիմնադրամի ուղեցույցներին, թե ինչ է ներառում STEM բնագավառը, ԱՄՆ անվտանգության դեպարտամենտը ներգաղթի քաղաքականության համար ունի իր ֆունկցիոնալ սահմանումը ։ 2012 թվականին, Անվտանգության կամ Ներգաղթի ու մաքսային գործակալությունը հայտարարեց STEM-ի ընդլայնված ցանկը, որը ուսանողական վիզայի իրավունքն ընդլայնում է լրացուցիչ պրակտիկ ուսուցման համար։ Լրացուցիչ պրակտիկ ուսուցման ծրագրով միջազգային ուսանողները, որոնք ավարտել են ԱՄՆ քոլեջներրը և համմալսարանները կարող են մնալ երկրում ևս 12 ամիս, աշխատանքային փորձի միջոցով ստանալու մասնագիտական պատրաստվածություն։ Ուսանողները ովքեր ավարտել են STEM գիտական աստիճանի ծրագիրը կարող են շարունակել մնալ երկրում ևս 17 ամիս STEM ծրագրի ընդլայնման շրջանակներում ։
ԱՄՆ ներգաղթում STEM-ի ընտրված աստիճանները
STEM-ի առարկաների սպառիչ ցանկ գոյություն չունի, որովհետև սահմանումը փոփոխվում է կախված կազմակերպությունից։ ԱՄՆ Ներգաղթի և մաքսային գործակալության ցուցակը ներառում է Ֆիզիկա, ակտուար գիտություն, քիմիա, կենսաբանություն, մաթեմատիկա, կիրառական մաթեմատիկա, վիճակագրություն, կոմպյուտերային գիտություն, հաշվարկային գիտություն, հոգեբանություն, կենսաքիմիա, ռոբոտներ, կոմպյուտերային ճարտարագիտություն, էլեկտրական ճարտարագիտություն, էլեկտրոնիկա, մեքենաշինություն, արդյունաբերական ճարտարագիտություն, տեղեկատվական գիտություն, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ, քաղաքացիական ճարտարագիտություն, տիեզերական ճարտարագիտություն, քիմիական ճարտարագիտություն, աստղաֆիզիկա, աստղագիտություն, օպտիկա, նանոտեխնոլոգիա, միջուկային ֆիզիկա, մաթեմատիկական կենսաբանություն, գործողությունների հետազոտություն, նեյրոկենսաբանություն, կենսամեխանիկա, կենսաինֆորմատիկա, ակուստիկ ճարտարագիտություն, աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգեր, մթնոլորտային գիտություններ, Կրթական տեխնոլոգիաներ, ծրագրային ապահովման ճարտարագիտություն և կրթական հետազոտություն։
Կրթություն
Մշակելով բնական և հասարակական գիտությունների նկատմամբ հետաքրքրությունը նախադպրոցական կամ դպրոց ընդունվելուց անմիջապես հետո, ավագ դպրոցում STEM հաջողության հնարավորությունները մեծապես կարող են բարելավվել։ Դպրոցական ինտեգրումը կարող է օգնել սևամորթ, լատինաամերիկյան և աբորիգեն ուսանողներին հասնել ասիացի և սպիտակ ուսանողներին ։
2015 թվականին Ուսանողների գնահատման միջազգային ծրագրի շրջանակներում 109 երկրում կատարված ստուգման արդյունքում ամերիկացի ուսանողները զբաղեցրել էին 35-րդ տեղը մաթեմատիկայից, 24-րդ տեղը կարդալուց և 25-րդ գիտությունից։ Միևնույն ժամանակ ԱՄՆ-ը 24-տարեկան գիտության կամ մաթեմատիկայի բնագավառում աստճան ունեցող ուսանողների տոկոսային հարաբերությամբ զբաղեցրեց 29-րդ տեղը ։.
STEM կրթությունը հաճախ STEM բնագավառների նկատմամբ հետաքրքրությունը խրախուսելու համար օգտագործում է նոր տեխնոլոգիաներ, ինչպիսին RepRap եռաչափ տպիչներն են ։
2006 թվականին ԱՄՆ Ազգային Ակադեմիան իր մտահոգությունն է արտահայտել ԱՄՆ-ում STEM կրթության նվազման կապակցությամբ։ Գիտության, Տեխնիկայի և Հասարակական քաղաքականության կոմիտեները մշակեցին 10 գործողություններից բաղկացած ցանկ։ Առաջին երեք առաջարկությունները հետևյալն էին։
ՆԱՍԱ-ն նույնպես STEM կրթության համար ուսումնական և այլ ծրագրեր իրականացրեց, որպեսզի ընդլայնի գիտնականների, ինժեներների և մաթեմատիկոսների բանակը, որոնք կառաջնորդեն 21-րդ դարի տիեզերքի հետազոտությունները ։
Առանձին նահանգներ, ինչպիսին Individual states, such as Կալիֆորնիան է, հետդպրոցական have run pilot after-school STEM պիլոտային ծրագրեր իրականացրեցին ամենախոստումնալից փորձերը և դրանք իրականացնելու ձևերը գտնելու, դրանով և ուսանողի հաջողության հնարավորությունը մեծացնելու համար ։ Մեկ այլ նահանգ, որ ներդրում է կատարում STEM կրթությունը զարգացնելու համար Ֆլորիդան է, որտեղ Ֆլորիդայի պոլիտեխնիկական համալսարան, Ֆլորիդայի առաջին հասարակական համալսարանը հիմնադրվեց, որ մասնագիտացված է գիտության, տեխնոլոգիայի, ճարտարագիտության և մաթեմատիկայի (STEM) ուղղությամբ ։ STEM դպրոցական ծրագրեր հիմնադրվել են ԱՄՆ շատ նահանգներում, ներառյալ Նյու Ջերսին, Արիզոնան, Վիրջինիան, Հյուսիսային Կարոլինան, Տեխասը և Օհայոն ։
STEM շարունակական կրթությունը ընդլայնվել է հետբուհական մակարդակում այնպիսի մագիստրոսական ծրագրերով, ինչպիսիք Մերիլանդի և Ցինցինատիի համալսարանի STEM ծրագրերն են ։
Ռասսայական ճեղքը STEM բնագավառներում
ԱՄՆ Գիտական Ազգային Հիմնադրամը պարզել է, որ In the United States, the National Science Foundation found that the average science score on the 2011 թվականի դրությամբ՝ ըստ Կրթական առաջընթացի ազգային գնահատման, միջին գիտական բալը սևամորթ և լատինաամերիկյան ուսանողների մոտ ավելի ցածր է քան սպիտակ, ասիացի և խաղաղ օվկիանոսյան կղզիների ուսանողների մոտ ։ 2011 թվականին ԱՄՆ աշխատուժի տասնմեկ տոկոսը սևամորթներ էին, մինչդեռ STEM աշխատողների միայն վեց տոկոսն էր սևամորթ ։ Չնայած ԱՄՆ-ում սովորաբար Though STEM-ում գերակշռում էին սպիտակ տղամարդիկ, նշանակալի ջանք է գործադրվել STEM բնագավառը ըստ ռասսայի և սեռի ավելի բազմազան դարձնելու նախաձեռնություններ իրականացնելու համար ։ Որոշ տվյալներ վկայում են, որ բոլոր ուսանողները, ներառյալ սևամորթ և իսպանախոս, STEM աստիճան վաստակելու հնարավորություն ունեն, եթե նրանց ակադեմիական հավաստագրերը առնվազն միջին ուսանողի մակարդակի են ։
Ամերիկյան մրցունակության նախաձեռնություն
NASA նշանակում է բիզնես մրցույթը, որ հովանավորում էր Տեխաս տիեզերական դրամաշնորհների կոնսորցիումը նպաստում է այդ նպատակին։ Քոլեջի ուսանողները մրցում են մշակելու գովազդող ծրագրեր, որոնք խթանելու են միջին և ավագ դպրոցների աշակերտներին սովորելու STEM թեմաները և ոգեշնչելու STEM ոլորտներում դասախոսներին ներգրավելու համար, որպեսզի իրենց ուսանողներին ընդգրկեն STEM կրթությանն աջակցող իրազեկման միջոցառումներին։ Ազգային Գիտական Հիմնադրամը STEM կրթության մի շարք ծրագրեր ունի, ներառյալ K–12 ուսանողների համար, ինչպես ITEST ծրագիրն է, որն աջակցում է The Global Challenge Award ITEST ծրագրին։ STEM ծրագրեր են իրականացվել Արիզոնայի մի քանի դպրոցներում։ Նրանք իրականացնում են ավելի բարձր ճանաչողական հմտություններ ուսանողների համար և հնարավորություն ընձեռնում նրանց իմանալու և օգտագործելու STEM ոլորտի մասնագետների կողմից օգտագործվող միջոցները։
STEM Ակադեմիան ազգային շահույթ չհետապնդող կազմակերպություն է, որը զբաղվում է ուսանողների STEM գրագիտության բարձրացմամբ։ Այն իրենից ներկայացնում է հավանության արժանացած հաջորդ սերընդի ազգային բարձրակարգ ակադեմիական մոդել։ Պրակտիկան, ռազմավարությունը և ծրագրերը ստեղծվել են հաշվի առնելով ազգային լավագույն փորձերը, որոնք նախատեսված են բարձրացնել նվազ ներկայացված փոքրամասնությունների և ցածր եկամուտներ ունեցող ուսանողների աճը, կրճատել ձեռքբերումների բացը, նվազեցնել հրաժարվողների ցուցանիշները, բարձրացնել ավագ դպրոցն ավարտողների ցուցանիշները և բարձրացնել ուսուցիչների և տնօրենների արդյունավետությունը։ STEM ակադեմիան ներկայացնում է ճկուն ակադեմիական մոդել, որն ուղղված է օգնելու բոլոր դպրոցներին և նախատեսված բոլոր ուսանողների համար ։
Project Lead The Way-ը (PLTW) ԱՄՆ միջին և ավագ դպրոցների STEM կրթության ուսումնական ծրագրերի առաջատար մատակարարն է։ Ազգային շահույթ չհետապնդող կազմակերպությունը ԱՄՆ բոլոր նահանգներում 5,200-ից ավել ծրագրեր ունի ավելի քան 4,700 դպրոցներում։ Ծրագրերը ներառում են ավագ դպրոցի ուսումնական Ճանապարհ դեպի տեխնիկա ծրագիրը, ավագ դպրոցի կենսաբժշկական գիտական ծրագիրը և միջին դպրոցի ճարտարագիտության և տեխնոլոգիական Դարպաս դեպի տեխնոլոգիա ծրագիրը։ PLTW դպրոցներին ապահովում է ուսումնական ծրագրերով, օգնում ուսուցիչների մասնագիտական զարգացմանը և շարունակական աջակցություն է ցույց տալիս դպրոցներին, շրջաններին և համայնքներին ստեղծելու փոխակերպման ծրագրեր։ PLTW ծրագրերը հաստատվել են նախագահ Բարակ Օբամայի  և ԱՄՆ կրթության հարցերով քարտուղար Արնե Դունկանի, ինչպես նաև տարբեր նահանգների, ազգային և բիզնես առաջատարների կողմից։
STEM Կրթական Կոալիցիա
Գիտություն, Տեխնոլոգիա, Ճարտարագիտություն և Մաթեմատիկա (STEM) կրթական կոալիցիան աշխատում է ԱՄՆ կրթական դեպարտամենտի, Ազգային Գիտական Հիմնադրամի և  STEM-ին վերաբերող ծրագրեր իրականացնող այլ գործակալությունները աշխատում են աջակցել ուսուցիչների և աշակերտների համար նախատեսված STEM ծրագրերի իրականացմանը։ 2008 թվականի սեպտեմբերից սկսած  STEM կոալիցիայի գործունեությունը նվազել է։
Օրենսդրություն
Ամերիկայի մրցակցային օրենսդրությունը 2007 թվականի Օգոստոսի 9-ին օրենքի ուժ ստացավ (Պ.Լ. 110-69): Այն նախատեսում է բարձրացնել երկրի ներդրումը գիտության և ճարտարագիտական հետազոտություններում, ինչպես նաև STEM-ի ուսուցման մեջ, մանկապարտեզից մինչև միջնակարգ դպրոց և հետբուհական կրթություն։ Ակտը թույլ է տալիս ազգային գիտական հիմնադրամի, Ստանդարտների ազգային ինստիտուտի և տեխնոլոգիական լաբորատորիաների և Էներգետիկայի դեպարտամենտի ֆինանսավորման ծավալները մեծացնել։ ՆԱՍԱ-ի Գոդդարդի տիեզերական թռիչքային կենտրոնի կրթության տնօրեն Ռոբեր Գաբրիսը, որպես ուսանողի ձեռքբերումների աճ, STEM առարկաների ուսանողական հետաքրքրության վաղ հայտնագործություն և աշխատանքի անցնելու պատրաստվածություն։
Կանադա
Կանադան STEM ծրագրերով շրջանավարտների 21.2% տոկոսային թվով 16 երկրների մեջ 12-րդ տեղն է գրավում, որը բարձր է քան Միացյալ Նահանգներում, բայց ցածր քան Ֆրանսիայում, Գերմանիայում և Ավստրիայում։ Ֆինլանդիան The peer country with the greatest proportion of STEM շրջանավարտների համամասնությամբ առաջատար է, շրջանավարտների ավելի քան 30%-ը STEM ծրագրերից են ։
SHAD-ը հուլիս ամսին կազմակերպվող կանադական ամենամյա ամառային հարստացման ծրագիր է ավագ դպրոցի աշակերտների համար։ Ծրագիրը կենտրոնացած է ակադեմիական ուսուցման վրա, հատկապես STEM ոլորտի ։
2011 թվականին կանադացի ձեռնարկատեր Սեյմուր Շուլիխը հիմնադրեց Շուլիխ առաջնորդ կրթաթոշակներ $100 միլիոն $60,000 կրթաթոշակներ Կանադայի 20 ինստիտուտների ուսանողների համար, որոնք սկսում են իրենց կրթությունը STEM ծրագրով։ Ամեն տարի 40 կանադացի ուսանողներ մրցանակի են արժանանում, յուրաքանչյուր ինստիտուտից երկուսը։ Մրցանակը նպատակ ունի տաղանդավոր երիտասարդներին ներգրավել STEM ոլորտներ ։ Ծրագիրը նաև STEM կրթաթոշակներ է հատկացնում Իսրայելի հինգ համալսարաններին ։
Եվրոպա
Մի քանի Եվրոպական նախագծեր աջակցել են STEM կրթությանը և կարիերաներին Եվրոպայում։ Օրինակ Scientix-ը STEM ուսուցիչների, կրթության բնագավառի գիտնականների քաղաքականություն մշակողների Եվրոպական համագործակցություն է։ SciChallenge նախագիծը սոցիալական օգտագործեց մեդիայի մրցույթը և ուսանողների կողմից ստեղծված բովանդակությունը որպեսզի մին համալսարանական ուսանողների մոտ բարձրացնի STEM կրթության և կարիերայի հանդեպ մոտիվացիան։
Հոնգ Կոնգ
Հոնգ Կոնգի տեղական դպրոցներում մինչև վերջին տարիները STEM կրթությունը առաջ չէր քաշվում։ 2015 թվականի նոյեմբերին Հոնգ Կոնգի կրթության բյուրոն Promotion of STEM կրթության աջակցություն վերնագրով փաստաթուղթ հրապարակեց, որն առաջարկում է STEM կրթությունը խրախուսելու ռազմավարություն և հանձնարարականներ։
Վիետնամ
2012 թվականից սկսած Վիետնամում շատ մասնավոր կրթական հաստատություններ ունեն STEM կրթական նախաձեռնություններ։
2015 թվականին Գիտության և Տեխնիկայի նախաարարությունը և Լիեն-մեն STEM-ը կազմակերպեցին առաջին ազգային STEM օրը, որին հաջորդեցին բազմաթիվ նմանատիպ միջոցառումներ ամբողջ երկրում։.
2015 թվականին Կրթության նախարարությունը STEM-ը ներառեց դպրոցների տարեկան ուսումնական ծրագրում։ 2017 թվականի մայիսին վարչապետը ստորագրեց Directive no. 16 հրամանագիր, որում ասվում է "Կտրուկ կերպով փոխել կրթության և արտաժամյա ուսուցման մեթոդները, ստեղծելով մարդկային ռեսուրս, որն ի վիճակի կլինի ընդունել նոր տեխնոլոգիաների տենդենցները, կենտրոնանալով գիտության, տեխնոլոգիայի, ճարտարագիտության և մաթեմատիկայի (STEM), օտար լեզուների, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների վրա ընդհանուր կրթության մեջ։" և Կրթության նախարարությանն խնդրել աջակցել ընդհանուր կրթական ծրագրում (STEM) կրթությունը ներառելուն, մի քանի բարձրագույն դպրոցներում 2017 - 2018 ուսումնական տարում փորձարկել։
(9054) Հիպոկաստանում
(9054) Հիպոկաստանում (Hippocastanum), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի դեկտեմբերի 30-ին Էրիկ Էլստի կողմից Վերին Պրովանսում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,624784 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1312 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1184 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1553,24 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,231773 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,32° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1991 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էրիկ Էլստի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Թոտորակ
Թոտորակ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Պինդի (գյուղ, Ռեպինա շրջան)
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 15 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Պիլվամաա նահանգի Ռեպինա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Արմեն Ջիգարխանյան
Արմեն Բորիսի Ջիգարխանյան, խորհրդային և ռուսական կինոյի, թատրոնի և հեռուստատեսության հայազգի դերասան , թատերական մանկավարժ, թատրոնի ռեժիսոր։ ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1985):
Կենսագրություն
Ծնվել է 1935 թվականի հոկտեմբերի 3-ին Երևան քաղաքում։ Արմեն Ջիգարխանյանը սերում է թիֆլիսահայ հնագույն սերունդից։ Երբ Արմենը ընդամենը մեկ ամսական էր, նրա հայրը՝ Բորիսը, հեռանում է ընտանիքից, և Արմենը հորն առաջին անգամ տեսնում է դեռահաս տարիքում։ Նրան դաստիարակել է խորթ հայրը, որի հետ տղայի մոտ ձևավորվել էին ջերմ հարաբերություններ։ Արմենը մեծանում էր ռուսալեզու միջավայրում, սովորել է ռուսական դպրոցում և միևնույն տքնաջանությամբ տիրապետել է հայկական և ռուսական մշակույթի այբուբենին։ Մայրը՝ Ելենա Վասիլևնան, մոլի թատերասեր էր և բաց չէր թողնում ոչ մի դրամատիկական և օպերային ներկայացում։
Դպրոցական տարիներին Արմենը հրապուրվում է թատրոնով և կինոյով, իսկ դպրոցն ավարտելուց հետո (1952 թվական) ուղևորվում է Մոսկվա և փորձում ընդունվել ԳԻՏԻՍ (ГИТИС - государственный институт театрального искусства), սակայն անհաջող։ Վերադառնալով Երևան՝ Արմեն Ջիգարխանյանն աշխատանքի է ընդունվում «Հայֆիլմ» կինոընկերությունում՝ որպես օպերատորի օգնական։ 1953-1954 թվականներին Ջիգարխանյանն աշխատել է «Հայֆիլմ»-ում որպես օպերատորի օգնական։
1954 թվականին նա ընդունվում է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտ, հանրահայտ ռեժիսոր Վարդան Աճեմյանի՝ Գ. Սունդուկյանի անվան թատրոնի ղեկավարի բաժին։ Սակայն հավաքը բավականին մեծ է լինում և Ջիգարխանյանը տեղափոխվում է Արմեն Գուլակյանի բաժին։ Այն ավարտում է 1958 թվականին։ Առաջին անգամ դերասանը բեմ է դուրս գալիս 1955 թվականի հունվարին՝ Կ. Ս. Ստանիսլավսկու անվան ռուսական դրամատիկական թատրոնում Վ. Գուսևի «Իվան Ռիբակով» պիեսի հիման վրա բեմադրված ներկայացման մեջ։ Երևանյան թատերախմբում Ջիգարխանյանին հրավիրել էին դեռևս երկրորդ կուրսում։ Նա այնտեղ աշխատեց ավելի քան տասը տարի։
1967 թվականին Անատոլի Էֆրոսը դերասանին հրավիրում է Մոսկվայի Լենինյան կոմերիտմիության անվան թատրոն, իսկ 1969 թվականին Ջիգարխանյանը սկսում է խաղալ Անդրեյ Գոնչարովի մոտ Մոսկվայի Վ. Մայակովսկու անվան թատրոնում, որի բեմում նա, մասնավորապես, խաղացել է Սթենլի Կովալսկու դերը «Ցանկությունների տրամվայ» և Մեծ Պա՝ Տ. Ուիլյամսի «Կատուն շիկացած տանիքում», Սոկրատ՝ Էդվարդ Ռադզինսկու «Զրույցներ Սոկրատի հետ», գեներալ Խլուդով՝ Միխայիլ Բուլգակովի «Վազք» ներկայացումներում։ 1996 թվականի սեպտեմբերին Ջիգարխանյանը հեռանում է Մայակովսկու անվան թատրոնից, սակայն շարունակում է ելույթներ ունենալ այլ թատրոնների բեմերում և անտրեպրիզային (մասնավոր) բեմադրություններում։
Կինոյում դերասանը իր նորամուտը նշում է 1960 թվականին «Փլուզում» ֆիլմում Հակոբի դերակատարմամբ, իսկ հանրաճանաչություն Արմեն Ջիգարխանյանին բերեց նրա լավագույն դերակատարումներից մեկը՝ երիտասարդ գիտնական-ֆիզիկ Արտյոմ Մանվելյանի դերը Ֆրունզե Դովլաթյանի «Բարև, ես եմ» ֆիլմում։ Այս ֆիլմի ցուցադրումից որոշ ժամանակ անց հետևում են նոր հետաքրքիր առաջարկներ, որոնք ցուցադրում են դերասանի դերասանական հնարավորությունների լայն շրջանակը, հոգեբանական հավաստիությունը և վերամարմնավորման վարպետությունը. դարբին վարպետ Մուկուչը «Եռանկյունի»-ում, Լևոն Պողոսյանը «Երբ գալիս է սեպտեմբերը» դրամայում, շտաբս կապիտան Օվեչկինը Էդմոնդ Քեոսայանի հանրահայտ «Անորսալիների նոր արկածները» ֆիլմում, չեկիստ Արտուզովը «Տրեստ օպերացիան» հեռուստատեսային ֆիլմում, էսսեր Պռոշյանը «Հուլիսի վեցը» պատմական ֆիլմում, Միխայիլ Ստիշնոյը «Փոքրիկ կռունկ» ֆիլմում։ Բացասական կերպարի դերակատարումներից հանդիսատեսի մոտ առավել հիշարժան է «Սև կատու» ավազակախմբի կուզիկ պարագլուխ Կարպի դերակատարումը «Հանդիպման վայրը փոխել չի կարելի» ֆիլմում։
Ընդհանուր առմամբ Ջիգարխանյանը խաղացել է մոտ երկու հարյուր կինոդեր՝ դառնալով ամենաշատ նկարահանվող ռուսական դերասաններից մեկը։ Նրա հաշվին են դասվում բազմաբովանդակ դերեր լավագույն ռուսական և խորհրդային ռեժիսորների ֆիլմերում, տարբեր ժանրերի ժապավեններում, կատակերգական և արկածային կինոնկարներում, դրամաներում և երաժշտական ֆիլմերում։
1991 թվականից մինչև 1996 թվականը որպես պրոֆեսոր դերասանական վարպետության դասեր է դասավանդել ՎԳԻԿ-ում (ВГИК - Всероссийский государственный институт кинематографии)։ 1996 թվականին իր կուրսի հիմքով ստեղծում է Արմեն Ջիգարխանյանի ղեկավարությամբ Մոսկվայի դրամատիկական թատրոնը։ Թատրոն «Դ»-ն անմիջապես յուրահատուկ տեղ է զբաղեցնում Մոսկվայի փոքրիկ թատրոնների շարքում։ Իր թատրոնի բեմում Ջիգարխանյանը խաղացել է Խ. Պինտերի «Վերադարձ տուն» և Ս. Բեկկետի «Կրեպի վերջին ժապավենը» բեմադրություններում։ Վերջինիս մասին պատմում է ինքը՝ Արմեն Բորիսովիչը.
Բացի այդ, Ջիգարխանյանը զբաղվաց է նաև անտրեպրիզային ներկայացումներում։ Նա խաղացել է Լենկոմի բեմում։ Այստեղ դերասանի կողմից խաղացվել են Գեներալը «Բարբարոսը և հերետիկոսը» ներկայացման մեջ՝ ըստ Ֆյոդոր Դոստոևսկու «Խաղացողը» պիեսի և Էդուարդո դե Ֆիլիպոյի «Ֆիլումենա Մարտուրանո» պիեսի մեջ գլխավոր հերոսի դերը, ներկայացումը գնում է «Միլլիոնատերերի քաղաքը» անվանումով։
1999 թվականին ԱՄՆ-ի կառավարության քվոտայով ստանում է «Գրին-քարտ»՝ մշակույթի ականավոր գործիչների համար։ Յոթսենյականոց բնակարանը Ամերիկայում նրան է նվիրում երկրպագուն ։ Այդ պահից ապրում է երկու երկրում։ Տարվա մեջ երեք-չորս ամիս, սովորաբար ամառ և աշնան սկիզբը, ապրում է Դալլասի մոտակայքում գտնվող Հառլենդում (ԱՄՆ, Տեխաս նահանգ), իսկ սեպտեմբերից մինչև մայիս ապրում է Մոսկվայում։ Սուրբ Ծննդյան տոները սովորաբար անց է կացնում Տեխասում, որտեղ նրա կինը՝ Տատյանան, ռուսերեն է դասավանդում համալսարանում։
Ջիգարխանյանի դուստրը՝ Ելենա Ջիգարխանյանը, մահացել է 1987 թվականին 23 տարեկան հասակում, դժբախտ պատահարի արդյունքում. շմոլ գազից թունավորվել է ավտոմեքենայում ։
2006 թվականին Արմեն Ջիգարխանյանը մասնակցություն է ունենում «Դարի ստորագրությունը» գրքի հրատարակման նախապատրաստական աշխատանքներում։
Խորհրդային մշակույթի զարգացման գործում մեծ ավանդի համար Արմեն Ջիգարխանյանը արժանացել է «ԽՍՀՄ Ժողովրդական դերասան»-ի պատվավոր կոչումին և պարգևատրվել է կառավարական շքանշաններով։
Նրա անունը գրվել է Գինեսի ռեկորդների գիրքում՝ որպես ամենաշատ նկարահանվող ռուսական դերասան (ավելի քան 250 դերակատարում կինո և հեռուստաֆիլմերում) ։
Անձնական կյանք
Արմեն Ջիգարխանյանն ապրում է Մոսկվայի դրամատիկական թատրոնի երաժշտական ղեկավար, 33-ամյա Վիտալինա Ցիմբալյուկ-Ռոմանովսկայայի հետ։ Երկար ժամանակ զույգը թաքցնում էր սիրավեպը, սակայն 2015 թվականի փետրվարին նրանք պաշտոնապես հաստատեցին, որ միասին են, իսկ 2016 թվականի փետրվարի 25-ին նրանք օրինականացնում են իրենց հարաբերությունները ։ Ջիգարխանյանի օրինական կինը՝ դերասանուհի Տատյանա Սերգեյի Վլասովան, ներկայում ապրում և աշխատում է Դալլասում, ԱՄՆ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թատրոնի հայ դերասաններ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:Երևանի պատվավոր քաղաքացիներ Կատեգորիա:«Ոսկե արծիվ» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստներ Կատեգորիա:«Ոսկե դիմակ» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Հայ կինոդերասաններ Կատեգորիա:Հայկական ծագմամբ ռուսներ Կատեգորիա:Էթնիկ հայ դերասաններ Կատեգորիա:Խորհրդահայեր Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 3-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 4-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Երևանի պետական գեղարվեստաթատերական ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 2-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Գինեսի գրքի ռեկորդակիրներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանակիրներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի «Նիկա» կինեմատոգրաֆիական արվեստների ակադեմիայի ակադեմիկոսներ
Մոդեռն գրականություն
Ծագում
1880-ականներին շեշտադրվեց այն գաղափարը, որ անհրաժեշտ է նախորդ նորմերը ամբողջովին մի կողմ դնել, այլ ոչ թե վերանայել նախկինը՝ արդի մեթոդների լույսի ներքո:Զիգմունդ Ֆրոյդի (1856-1939) և Էռնստ Մախի (1838-1916 թթ.) տեսությունները հսկայական ազդեցություն ունեցան մոդեռն գրականության վաղ ժամանակաշրջանի զարգացման վրա։ Էռնստ Մախը իր «Մեխանիկայի գիտություն » (1883)  աշխատությունում պնդում էր, որ միտքը հիմնարար կառույց է, և սուբյեկտիվ փորձը հիմնված է մտքի մասերի փոխազդեցության վրա ։ Ֆրեյդի առաջին խոշոր աշխատանքը Յոզեֆ Բրեյերի հետ կոչվում էր «Հիստերիայի ուսումնասիրությունն»  (1895)։ Համաձայն Ֆրեյդի՝  սուբյեկտիվ իրականությունը հիմնված է  բնազդների փոխազդեցության վրա, որի միջոցով ընկալվում է արտաքին աշխարհը։ Որպես փիլիսոփա՝ Էռնստ Մախը լուրջ ազդեցություն է թողել «տրամաբանական պոզիտիվիզմի»  վրա՝  քննադատելով Իսահակ Նյուտոնին ՝  Այնշտայնի՝ հարաբերականության տեսության հիմնադրի նախորդին։
Իմացաբանական նախկին շատ տեսություններ պնդում էին, որ արտաքին և բացարձակ իրականությունը կարող է ազդել անհատի վրա,օրինակ,ըստ Ջոն Լոքի էմպիրիզմի տեսության՝ մարդկային միտքը նկարագրվում է, որպես տաբուլա ռազա՝ ասես դատարկ էջ։(Էսսե մարդկային ընկալման մասին, 1690)։ ֆրեյդյան բնութագիրը՝ սուբյեկտիվ իրականության մասին, որը ներառում է նախնադարյան իմպուլսներով և դրանք հակակշռող սահմանափակումներով լի անգիտակցականը, համադրվեց Կարլ Յունգի(1875–1961) ՝ կոլեկտիվ անգիտակցականի գաղափարով, որի դեմ գիտակցականը կա՛մ պայքարում է, կա՛մ ենթարկվում է դրան:Մինչ Չարլզ Դարվինի աշխատությունը փոփոխել էր արիստոտելյան «մարդ կենդանի» հասկացությունը հանրային ընկալման մեջ, Յունգը առաջարկում էր, որ սոցիալական նորմերը խախտելու  մարդկային մղումները ոչ թե բխում են չարաճճիությունից կամ չիմացությունից, այլ ավելի շուտ՝ մարդ-կենդանուն հատուկ բնույթից։ Մոդեռնիզմի կարևորագույն նախակարապետներից մեկն էլ Ֆրիդրիխ Նիցշեն էր։ Առավել հատկանշական է նրա այն թեզըթեզը, որ հոգեբանական մղումները, հատկապես «կամք առ իշխանությունը» ավելի կարևոր են փաստերից և այլ ազդակներից։  Հենրի Բերգսոնը (1859-1941), մյուս կողմից, ընդգծում էր գիտական ժամացույցի ժամանակի և  մարդու սուբյեկտիվ,անհատական փորձառությամբ ընկալվող ժամանակի տարբերությունը։ Նրա աշխատանքները՝ ժամանակի և  գիտակցության վերաբերյալ, մեծ ազդեցություն ունեցան քսաներորդ դարի վիպասանների վրա, հատկապես  այն մոդեռնիստների շրջանում, ովքեր օգտագործում էին «գիտակցության հոսքի»՝ տեխնիկան. այդպիսի երկերից են Դորոտի Ռիչարդսոնի «Սրածայր տանիքները» (1915), Ջեյմս Ջոյսի «Ուլիսը» (1922) և Վիրջինիա Վուլֆի (1882-1941) «Միսիս Դելոուեյը» (1925) ու «Դեպի Փարոսը» (1927)։ Բերգսոնի փիլիսոփայության մեջ նաև մեծ կարևորություն էր տրվում  élan vital-ի –՝կենսական ուժի գաղափարին, որը  «ամեն ինչ հանգեցնում է  ստեղծագործական էվոլյուցիայի»։  Նրա փիլիսոփայությունը նաև մեծ կարևորություն էր տալիս ինտուիցիային,  չնայած և չէր մերժում ինտելեկտի կարևորությունը։   Այս տարբեր մտածողներին միավորում էր անվստահությունը Վիկտորյական պոզիտիվիզմի և հաստատականության հադեպ ։ Մոդեռնիզմը, իբրև գրական շարժում, կարող է ընկալվել նաև որպես  ռեակցիա արդյունաբերականացմանը, քաղաքաշինությանը և նոր տեխնոլոգիաներին։ Մոդեռնիզմի կարևոր գրական հիմնադիրներից են եղել Ֆյոդոր Դոստոևսկին (1821-81) («Ոճիր և պատիժ» (1866), «Կարամազով Եղբայրներ» (1880)), Ուոլթ Ուիթմենը (1819-92) («Խոտի տերևներ») (1855-91), Շառլ Բոդլեր (1821-67) («Չարի ծաղիկներ»), Արթյուր Ռեմբո (1854-91) («Պայծառացումներ», 1874); Ավգուստ Ստրինդբերգը (1849-1912), հատկապես նրա ուշ շրջանի ստեղծագործությունները, այդ թվում `«Ճանապարհ դեպի Դամասկոս»եռագրությունը (1898-1901թթ) , «Տեսիլքների խաղը» (1902), «Ուրվականների սոնատը» (1902)։
Սկզբնական շրջանում որոշ մոդեռնիստներ ստեղծեցին ուտոպիստական ոգի, որը ազդված էր մարդաբանության, քաղաքագիտության, հոգեբանության, փիլիսոփայության, ֆիզիկայի և հոգեվերլուծության նորարություններից։ 1912 թվականին Էզրա Փաունդի կողմից հիմնադրված Իմաժիզմ շարժման ներկայացուցիչ բանաստեղծները սկզբնավորեցին մոդեռնիզմը որպես նոր բանաստեղծական ոճ։ Մոդեռնիզմի համար բնութագրական էին այնպիսի բանաստեղծությունները, որոնք ունեին պատկերների ճշտգրտություն, կտրուկություն և ազատ հանգ։ Սակայն, Առաջին համաշխարհային պատերազմի սկսվելով ավարտվեց այս իդեալիզմը, ինչն էլ հանգեցրեց ավելի ցինիկ  գրական երկերի ստեղծմանը, որոնց մեջ արտացոլվում էր մեծ հիասթափությունը։ Շատ մոդեռնիստ գրողների նաև միավորում էր անվստահությունը իշխանական ինստիտուտների նկատմամբ, ինչպիսիք են կառավարությունն ու կրոնը, և մերժում էին բացարձակ ճշմարտությունների գաղափարը։ Մոդեռնիստական երկերը, ինչպես օրինակ՝ Էլիոթի «Մեռյալ երկիրը»  (1922), դառնում էին ավելի ինքնագիտակցված, ինքնաճանաչողական և ուսումնասիրում էին մարդկային բնույթի ավելի ստվերոտ կողմերը։ Մոդեռնիզմը ներառում է մի շարք միմյանց հետ կապված ու փոխլրցնող գեղարվեստական և գրական շարժումներ, այդ թվում ` սիմվոլիզմ, ֆուտուրիզմ, կուբիզմ, սյուրռեալիզմ, էքսպրեսիոնիզմ, և Դադաիզմ։
Վաղ մոդեռնիստ գրողներ
Վաղ մոդեռնիս գրողները, հատկապես նրանք, ովքեր ստեղծագործում էին Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո և դրանից բխող հիասթափության շրջանում խախտում էին հասարակության հետ չգրված համաձայնությունը, որ արվեստագետները հուսալի մեկնաբաններ էին և հիմնական («բուրժուական») մշակույթի ու գաղափարների  կրողներն էին, փոխարենը, ի հայտ եկան , «անվստահելի պամողները», բացահայտելով արմատական անտրամաբանականությունը թվացյալ իրական աշխարհում։ Նրանք նաև փորձել են հաշվի առնել Դարվինի, Մաչի, Ֆրեյդի, Էյնշտեյնի, Նիցշեի, Բերգսոնի և ուրիշների կողմից ստեղծված իրականության շուրջ փոփոխվող գաղափարները։ Դրանց հիման վրա սկսեցին զարգանալ մի շարք նորարարական գրական մեթոդներ, ինչպիսիք են գիտակցության հոսքը, ներքին մենախոսությունը, ինչպես նաև բազմաթիվ տեսակետների կիրառումը։ Սա կարող է տարակուսանք առաջացնել ռեալիզմի փիլիսոփայական հիմնական գաղափարների հանդեպ կամ, ընդհակառակը, ընդլայնել մեր պատկերացումները ռեալիզմի վերաբերյալ։ Օրինակ, գիտակցության հոսքի կամ ներքին մենախոսության գրական մեթոդների օգտագործումը արտացոլում է հոգեբանական ռեալիզմի մեծ անհրաժեշտությունը։
Վաղ մոդեռնիստնիզմին ոչ գրական ոլորտի կողմնորոշիցներից են, օրինակ՝ Առնոլդ Շյոնբերգի երկրորդ լարային քառյակի  ատոնալ ավարտը, Վասիլի Կանդինսկու էքսպրեսիոնիստ կտավները սկսած 1903 թվականին, Կանդիսկին գագաթնեկտին հասած իր առաջին աբստրակտ նկարչությամբ  և «Էքսպրեսիոնիզստ Բլու Ռայդեռ» խմբի հիմնադրմամբ Մյունխենում 1911 թվականին, ֆուվիզմի աճը և Կուբիզմի ներդրմամբ Անրի Մատիսի, Պաբլո Պիկասոյի, Ժորժ Բրաքի և այլոց ստուդիաներից 1900 և 1910 թթ։ Շերվուդ Անդերսոնի, «Վայնսբուրգ Օհայո» (1919) հեքիաթների գիրքը  հայտնի է, որպես վաղ մոդեռնիզմի աշխատանք,այն ունի պարզ արտահայտված արձակ ոճ և շեշտադրում հոգեբանական պատկերացումների վրա։ Ջեյմս Ջոյսը խոշոր մոդեռնիստ գրող էր, նրա մեթոդները ,որոնք նա օգտագործվել էր իր «Ուլիսես» վեպի  (1922) գլխավոր հերոս՝ Լեոպոլդ Բլումի, կյանքի, քսանճորս ժամում կատարված իրադարձությունները նկարագրելու համար, դարձան մոդեռնիստական մոտեցման մարմնացումը գրականության մեջ։ Պոետ Թ.Ս Էլիոթը այս մեթոդները նկարագրում է 1923 թվականին, ընդգծելով, որ Ջոյսի տեխնիկան հանդիսանում է  «հսկողությանը, համակարգմանը , ձևին,  դատարկության պատրանքին և անարխիային մեծ նշանակության տալու միջոց, որը հենց ժամանակակից պատմություն է .... Պատմական մեթոդի փոխարեն մենք այժմ կարող ենք օգտվել առասպելական մեթոդից։ Այո, ես լրջորեն հավատում եմ, որ դա կլինի քայլ ժամանակակից աշխարհը արվեստի ունակ դարձնելու ուղղությամբ», -Թ. Ս Էլիոթ։ Էլիոթի սեփական «Թափոնների երկիրը» (1922 թվական) մոդեռնիստական պոեմը արտացոլում է  «դատարկություն և անարխիա» գաղափարը  յուրովի՝ իր մասնատված կառուցվածքով և ակնհայտ կենտրոնական միավորող պատմության  բացակայությամբ։ Սա, ըստ էության, բանաստեղծության թեման փոխելու հռետորական տեխնիկա է․ «Արևմտյան մշակույթի քայքայումը և մասնատումը »։ Բանաստեղծությունը, չնայած իրադարձությունների հերթականության  բացակայությանը, ունի կառուցվածք. այն ապահովված է, և՛ պտղաբերության սիմվոլիզմով ստացված մարդաբանությունից, և՛ այլ տարրերից, ինչպիսիք են ցիտատների և համադրությունների օգտագործումը։
Մոդեռնիստական գրականության, ինչպես և ժամանակակից մոդեռնիստական արվեստը հասցեագրում էր նմանատիպ գեղագիտական խնդիրներ։ Օրինակ՝ Գետրուդ Շտեյնի վերացական գրվածքները համեմատվել են նրա ընկերոջ՝ Պաբլո Պիկասոյի, կուբիզմական ոճի նկարների հետ։ Մոդեռնիզմի հետաքրքասեր և կասկածամիտ ոգին, անհրաժեշտ որոնումների մի մաս կազմելով, որը կայանում էր այս կոտրված աշխարհում իմաստ գտնելու մեջ, կարելի է նկատել նաև ուրիշ ներկայացման  տեսքով շոտլանդացի բանաստեղծ Հյու  Մակրիմադիի«Արբած մարդը  նայում է թզուկին» (1928) բանաստեղծության մեջ։ Այս բանաստեղծության մեջ Մակդիարմիտը կիրառում է Էլիոթի մեթոդները `արձագանքելով ազգայնականության հարցին, օգտագործելով կատակերգական պարոդիա, լավատեսական մոդելիզմի ձևով, որտեղ նկարիչը որպես «հերոս» ձգտում է ընդունել բարդույթները և գտնել նոր իմաստ։
Շարունակություն. 1920-ական և 1930-ական թվականներին
Կարևոր մոդեռնիստական աշխատանքները շարունակվում էին ստեղծվել 1920 և 1930 թթ-ներին, այդ թվում `այդ թվում ընգրկելով  Մարսել Պրուստի, Վիրջինիա Վուլֆի, Ռոբերտ Մուզիլի ( «Մարդն առանց հատկությունների»), և Դորոթի Ռիչարդսոնի նոր վեպերը։ Ամերիկացի մոդեռնիստ ժանրի ներկայացուցիչ թատերագիր Յուջին Օ'Նիլի կարիերան սկսվել է 1914 թ.-ին, սակայն նրա գլխավոր աշխատանքները ի հայտ են եկել 1920-ական և 1930-ական թվականներին և վաղ 1940 - ականներին։ 1020-ից 1930-ական թվականներին  ստեղծագործող այլ նշանավոր թատերագրներից են եղել  Բերտոլդ Բրեխտը և Ֆեդերիկո Գարսիա Լորկին։Դ․Հ․ Լոուրենսի «Լեդի Չատերլեյի սիրեկանը» հրապարակվել է 1928 թվականին, այն ժամանակ երբ այլ շրջադարձային պահ եկավ մոդեռնիստական  վեպի պատմության համար 1929 թ.-ին  Վիլյամ Ֆոլկլեռի «Շառաչն և ցասում», հրատարակության հետ։ 1930-ական թվականներին, ի լրացում Ֆոուլկլեռի խոշոր աշխատանքներին(«Ես այնժամ, դեռ մահամերձ»,« Օգոստոյան լույսը»), Սեմուել Բեքեթը հրապարակեց իր առաջին խոշոր աշխատանքը `« Մըրֆի »վեպը (1938), մինչ 1932 թ-ին Ջոն Քոուփերսը հրապարակել էր «Գլանստորբեկյան»( A Glastonbury Romance) վեպը։ Մոդեռն պոեզիայի մեծագույն ձեռքբերումներին հաջորդում է Միրոսլավ Կռլեժայի «Փիթեր Քերպեմու բալլադները» 1936թ-ին։ Այնուհետև 1939-ին ի հայտ եկավ Ջեյմս Ջոյսի «Ֆիննեգանի հոգեհացը»։ Նույն տարում մահացավ մեկ այլ իոլանդացի մոդեռնիստ գրող Յիթսը։ Բանաստեղծներ Թոմաս Սթեռնս Էլիոթը, Էդուարդ Էսթին Կամմինգսը և Ուոլաս Սթիվենսը շարունակում էին ստեղծագործել 1920-ական թվականներից մինչև 1950-ական թվականները։ Չնայած  անգլերեն մոդեռնիստական պոեզիան հիմնականում  ընկալվում է ինչպես ամերիկյան երևույթ,, որի առաջատար ներկայացուցիչներից են  Էզրա Փոնդը, Քրեյնը, Մարիանն Մուրը, Ուիլյամ Կարլոս Ուիլյամսը, և Լուի Զուկոֆսկին, եղել նաև անգլիացի նշանավոր մոդեռնիստ բանաստեղծներ, ինպիսիք են Դևիդ Ջոնսը, Հյու Մակդայմոնդը և այլք։ Եվրոպական ժամանակակից բանաստեղծներից են եղել Ֆեդերիկո Գարսիա Լորկան, Ֆերնանդո Պեսան,  Աննա Ախմատովան, Կոնստանտին Կավաֆի Պոլ Վալերին։
Մոդեռն գրականությունը 1939 թվականից հետո
Ըստ Բրիտանական «Օքսֆորդ» հանրագիտարանի մոդեռն գրականությունը ժամակաշրջանը ավարտվել է 1939 թվականին, համապատասխանեցնելով բրիտանական և ամերիկյան գրականությանը. «Երբ մոդեռնիզմը սպառվեց և պոստմոդեռնիզմը սկսվեց, գրեթե նույնքան թեժ վեճի առարկա դարձավ, որքան այն ժամանակ, երբ վիկտորիանիզմից անցում կատարվեց Մոդեռնիզմի»։ Կլիմենտ Գրինբերգը որպես մոդեռնիզիմի ավարտ նշում է 1930-ական թվականները, բացառությամբ վիզուալ և կատարողական արվեստը։
Ուշ Մոդեռնիզմ
Ուշ մոդեռնիզմ տերմինը վերաբերվում է 1930-ականներից հետո հրատարակված մոդեռնիստական աշխատանքներին։ 1945 թվականից հետո դեռ տպագրվող հեղինակներից էին, Գոթֆրիդ Բենը, Թոմաս Սթեռնս Էլիոթը, Աննա Անդրեևնա Ախմատովան, Ուիլյամ Քաթբերթ Ֆոլքները, Դորոտի Ռիչարդսոնը, Ջոն Քոուփերսը և Էզրա Փաունդը։ 1901 թվականին ծնված Բազիլ Բանթինգը 1965 թ-ին հրատարակել է իր ամենակարևոր մոդեռնիստական բանաստեղծությունը՝ «Բրիգֆլատ»-ը։ Բացի այդ, Հերմեն Բրոչի «Վիրգիլ մահ» վեպը հրատարակվել է 1945 թվականին և Թոմաս Մանի «Դոկտոր Ֆաուստ» 1947 թվականին (Թոմաս Մանի «Կախարդական լեռը» (1924) և «Մահ Վենետիկում» (1912)  վաղ աշխատանքները, երբեմն համարվում են մոդեռնիստական ոճի)։ Սեմյուել Բեքեթ, ով մահացել է 1989ին համարվում է ուշ մեդեռնիզմի ներկայացուցիչ։ Բեքեթի ստեղծագործություններում հստակորեն ընդգծված է մոդեռնիզմի էքսպրեսիոնիստական ավանդույթները։ Նա  1930-ական թվականներից մինչև 1980-ական թվականները հրատարակել է մի շարք ստեղծագործություններ, այդ թվում, «Մոլոյ»-ը  (1951), «Գոդոյին սպասելիս»(1953) և «Ուրախ օրերը»-ը։ Բանաստեղծներ  Չարլզ Օլսոնը(1910–1970) և  Ջերեմի Փրայնը համարվում են ուշ մոդեռնիզմի ներկայացուցիչներ։ Վերջերս ուշ մոդեռնիզմ տերմինը վերսահմանվել է որոշ գրականագետների կողմից և արդեն վերաբերվում է 1945 թվականից գրված աշխատանքներին, 1930ի փոխարեն։ Այս նոր փոփոխություններից բխում է այն գաղափարը, որ մոդեռնիզմի գաղափարախոսությունը զգալիորեն փոփոխություններ է կրել Երկրորդ Համաշխարհային պատերազմի իրադարձություններից հետո, հատկապես Հոլոքոստի և ատոմային ռումբի անկման հետևանքով։ Շոտլանդացի գրող Ալի Սմիթը շատերի կողմից համարվում է շատ ուշ մոդեռնիստ գրող։
Աբսուրդի թատրոն
«Աբսուրդի թատրոն» տերմինը կիրառվում է հիմնականում եվրոպական դրամատուրգների կողմից գրված պիեսների համար, որոնք արտահայտում են այն համոզմունքը, որ մարդկային գոյությունը իմաստ և նպատակ չունի, հետևաբար, խախտվում է  ամբողջ տրամաբանությունը։ Տրամաբանական կառուցվածքը և փաստարկը փոխարինվում են իռացիոնալ և անտրամաբանական խոսքով, ի վերջո՝ լռության։ Աբսուրդի թատրոն բեմադրությունները սկսվել են 1950-ականնե8ին Սեմյուել Բեքեթի պիեսների հիման վրա։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի գրականություն Կատեգորիա:Մոդեռնիստական ստեղծագործություններ Կատեգորիա:Գրական մոդեռնիզմ
Զորյանոե (գյուղ, Կոզելշչինայի շրջան)
Զորյանոե (Зоряне), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոզելշչինայի շրջանում։
Ուվարովկա (գյուղ, Ալշեևսկի շրջան)
Ուվարովկա (Уваровка, Уваровка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 122 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի բնակավայրեր
Ցամքար
Ցամքար, ծղոտի, տորֆի, թեփի և այլ նյութերի շերտ, որն օգտագործվում է կենդանիների համար փափուկ, չոր, մաքուր և հարմար պառկելատեղ ստեղծելու համար։ Ցամքարը պետք է կասեցնի գոմաղբի քայքայումը, մեծացնի դրա ելքը և ապահովի որակը որպես պարարտանյութ, պահպանի կենդանիներին պառկելախոցերից, վնասվածքներից, վարակիչ և այլ հիվանդություններից։ Որպես ցամքար կարելի է օգտագործել նաև եղեգնը, բոշխը, կոշտ ճահճախոտը, ծառի ճյուղերը և տերևները, ասեղնատերևները, երբեմն՝ ավազը։ Լավագույն ցամքար են աշնանացան հացաբույսերի ծղոտը և տորֆը։ Ցամքարի կիրառման եղանակներն են՝ ամենօրյա փոխվող ցամքարը, պարբերաբար փոխվող (մատրիցային) ցամքար, խորը մշտական ցամքար (փոխում են սովորաբար տարին 1-2, իսկ թռչնանոցում՝ 1-3 անգամ)։ Ցամքարի ծախսի չափը պայմանավորված է դրա տեսակով, որակով, կենդանիների տեսակով, խնամքի համակարգով։
Կատեգորիա:Անասնաբուծություն Կատեգորիա:Ապրելակերպ
Ֆրիդրիխ Հյոլդերլին
Յոհան Քրիստիան Ֆրիդրիխ Հյոլդեռլին (Johann Christian Friedrich Hölderlin, ), գերմանացի նշանավոր բանաստեղծ։
Կյանքի ժամանակագրություն
Ֆրանսիական մեծ հեղափոխության սկզբնական շրջանում Հյոլդեռլինը ստեղծել է գիտակցված քաղաքացիականությամբ ներթափանցված պոեզիա։ «Մարդկության իդեալներին ձոնված հիմներ»-ում (1790-1797) նա արտահայտել է ազատության հաղթանակի համար պայքարի ձգտումը։
90-ական թթ. դիմել է ռուսոյական բնապաշտությանը («Բնությանը»), ձգտել Փիլիսոփայորեն հասկանալ ետհեղափոխական իրականության հակասությունները («Հիպերիոնի ճակատագրի երգը», «Մարդ» ․․․)։ Նրա իդեալը դարձել է հումանիստական ուտոպիան՝ Հելլադայի ոգով («Դիոտիմա», «Մենոնի ողբը Դիոտիմայի համար», «Կղզեխումբ»)։ Ցուրահատուկ քնարական շնչով է հագեցած Հյոլդեռլինի «Հիպերիոն կամ ճգնավորը Հունաստանում» (1797-1799) վեպը։ Գրել է նաև «էմպեդոկլեսի մահը» (1798-1799) ողբերգությունը։
Մեծ ազդեցություն է ունեցել XX դ, գերմանական պոեզիայի վրա։ 2002 թվականին Երևանում «Նաիրի» հրատարակչությամբ լույս է տեսել Ֆր. Հյոլդեռլինի «Բանաստեղծություններ» ժողովածուն, որը թարգմանել է Հակոբ Մովսեսը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գերմանացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Գերմանալեզու բանաստեղծներ Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա Կատեգորիա:Գերմանացի թարգմանիչներ Կատեգորիա:Գերմանացի փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Ենայի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Գերմանացի վիպասաններ Կատեգորիա:Գրադարանավարներ
Գիբոններով բնանկար
«Գիբոններով բնանկար» (猿猴捉月図屏風), ճապոնացի նկարիչ և զեն-բուդդիստ վանական Սեսսոն Սյուկեյի մոտավորապես 1570 թվականին ստեղծած վեցփեղկանի շիրմա։ Աշխատանքը թղթի վրա արվել է տուշով։ 1992 թվականից ընդգրկված է Նյու Յորքի Մետրոպոլիտեն թանգարանի հավաքածուում ։
Նկարագրություն
Շիրմայի վրա պատկերված են մի քանի գիբոններ՝ լեռնային լանդշաֆտի և լուսնի ֆոնին։ Գիբոններն ապրում էին Չինաստանի հարավային լեռներում և Ճապոնիայում չէին պատահում։ Ճապոնիայում նրանց մասին հայտնի դարձավ միայն չինական պոեզիայի և նկարչության միջոցով ։ Սակայն Ճապոնիայում գիբոնի կերպարը մասամբ ավելի տարածված է դարձել, քան Չինաստանում կամ Կորեայում ։ Գիբոնները հաճախ նկարագրվում էին ոչ միայն ճապոնական գեղանկարչության դասական ձևերով, այլև արվեստի լաքապատ ստեղծագործություններում, օգտագործվող առարկաներում (գեղագրական գործիքների պահպանման տուփեր (սուզուրի-բակո), դեղամիջոցների (ինրո), ծխախոտների, կոսմետիկայի, ինչպես նաև ափսեների, բաժակների, թեյնիկների, երախակալների և տարբեր տեսակի զենքերի բռնակների տուփեր) ։
Գեղանկարչությունում առանձնակի ճանաչում են ստացել բուդդիստ վանահոր կապիկներով ստեղծագործությունը և չինական գեղանկարչության ներկայացուցիչները՝ Մու Ցի ։ Մու Ցին կապ էր պահում Հարավային Սունի մայրաքաղաքում ապրող ճապոնացի վանականների հետ, ուստի Մու Ցիի աշխատանքների մեծամասնությունը շուտով հայտնվեց Ճապոնիայում գտնվող բուդդայական վանքերում։ Մու Ցիի ոճով շիրմայի վրա տուշով արված պատկերները Ճապոնիայում  հայտնի են դարձել 15-րդ դարում ։ Ինչպես ճապոնական արվեստագետների ճնշող մեծամասնությունը, Սեսսոն Սյուկեյը գիբոններին պատկերել է մարմնի հատվածում մուգ և գլխի վրա բաց գույնի մորթիով (բաց գույնի մորթիով գիբոններ կարելի է տեսնել ճապոնացի մի քանի արվեստագետների մոտ), ինչպես ճապոնական նկարների մեծ մասում, գիբոններն ունեն մեծ գլուխ՝ պատված խիտ մազերով, և գլխի համեմատ շատ փոքր դունչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1570 նկարներ Կատեգորիա:Ճապոնական շիրմաներ Կատեգորիա:Մետրոպոլիտեն թանգարանի նկարներ
Արիստոն (Սպարտայի թագավոր)
Արիստոն (Ἀρίστων), Սպարտայի թագավոր, կառավարել է մ.թ.ա. VI դարում։
Կենսագրություն
Արիստոնի հայրը Ագասիկլ արքան էր։ Ի տարբերություն իր նախորդների, Արիստոնը համարվել է պատմական թագավոր։ Նրա արքայության և Ագիդների դինաստիայի Անաքսանդրիդ II կառավարիչի օրոք թագավորական իշխանությունը Սպարտայում փոքր-ինչ թուլացավ ։ Երկու անգամ ամուսնացել է Արիստոնը, սակայն երեխաներ չի ունեցել։ Խորամանկությամբ ամուսնանալով ընկերոջ` Ագետայի գեղեցիկ կնոջ հետ, շուտով ծնվեց որդին` Դեմարատը։ Երեխան ծնվեց ինն ամսից ավելի շուտ, քան տուն էր բերել երրորդ կնոջը։ Արիստոնը էֆորների ներկայությամբ կասկած հայտնեց երեխայի հայրության մասին, որը հավասար էր հայրությունը չճանաչելուն։ Սակայն, մի քանի տարի անց նա փոշմանեց իր արարքի համար, բայց Դեմարատն այլևս չէր կարող ժառանգորդ ճանաչվել ։ Հերոդոտոսի վկայությամբ, Արիստոնի թագավորության ժամանակ հաջողությամբ ավարտվեց դեռևս Խարիլա թագավորի օրոք սկսված պատերազմը Սպարտայի հարավ-արևելքում գտնվող Թեհեյա քաղաքի հետ։ Փոխադարձ համաձայնության պայմանագիր է կնքվում, որի մասին փաստում են ժամանակի պատմաբանները ։ Պլուտարքոսն իր «Ասույթներ սպարտացիների մասին» գիտական աշխատությունում մի քանի դրվագներ է ներկայացրել Սպարտացիների քաջության, խիզախության, արիության, անձնվիրության, հերոսության և սխրագործությունների մասին։
Ճակատագրապաշտություն
Ճակատագրապաշտություն կամ ֆատալիզմը փիլիսոփայական ուսմունք է, որը շեշտում է բոլոր իրադարձությունների կամ արարքների հպատակությունը ճակատագրին կամ անխուսափելի կանխորոշման։
Ճակատագրապաշտությունը ընդհանրապես վերաբերվում է հետևյալ գաղափարներից մի քանիսին՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական տերմինաբանություն Կատեգորիա:Փիլիսոփայական ուղղություններ և դպրոցներ Կատեգորիա:Մետաֆիզիկա Կատեգորիա:Գոյաբանություն Կատեգորիա:Սոցիալական փիլիսոփայություն Կատեգորիա:Փիլիսոփայական հասկացություններ Կատեգորիա:Ապագա Կատեգորիա:Փիլիսոփայական տրամաբանություն
Մլինի (գյուղ, Բարանովի շրջան)
Մլինի (Млини), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բարանովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1765 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Մլինի գյուղում բնակվում էր 76 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2,9 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 26,21 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բարանովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1765 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Dell
Ընկերությունը նախագծում, արտադրում, վաճառում և սպասարկում է անձնական համակարգիչներ, սպասարկուներ, տվյալների պահոցներ, ցանցային սարքավորում, անհատական թվային օգնականներ (PDAs), ծրագրային ապահովում, հեռուստատեսային համակարգեր, համակարգչային արտաքին սարքեր և այլ նմանատիպ արտադրանք։
Ընկերությունում աշխատում է մոտ 82.700 մարդ, աշխարհի տարբեր երկրներում (2008 թվականի փետրվարի տվյալներով)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Համակարգչային ընկերություններ Կատեգորիա:Բջջային հեռախոս արտադրողներ Կատեգորիա:ՆԱՍԴԱՔ-ում ցուցակված ընկերություններ
Գրիգոր Տեր-Ղազարյան
Գրիգոր Նարիմանի Տեր-Ղազարյան, հայ ճարտարագետ-էլեկտրիկ։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1960), պրոֆեսոր ( (1969): ՎԽՍՀ գիտության և տեխնիկայի վաստակավոր գործիչ (1972):
Կենսագրություն
Ուսումնասիրել է էլեկտրաէներգիայի արտադրության հուսալիության և արդյունավետության բարձրացման խոշոր էլեկտրական մեքենաների աշխատանքի ռեժիմները, իրականացրել Սևան-Հրազդան կասկադի էլեկտրակայանների գեներատորներն առանց ջրի (որպես համաժամանակյա գեներատորներ) օգտագործելու տեսական և փորձարարական հետազոտություններ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ճարտարագետներ Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Խորհրդային պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Վրաստանի տեխնիկական համալսարանի շրջանավարտներ
Թոփ-Արճիճ
Թոփ-Արճիճ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Կառնայ
Կառնայ, պղնձյա փողային երաժշտական գործիք, որը տարածված է Իրանում, Տաջիկստանում և Ուզբեկստանում։ Իրենից ներկայացնում է երկար, հաճախ երկու մետր երկարությամբ, ոչ կոր խողովակ։ Հնչերանգով մոտ է տրոմբոնին։ Կառնայը բնույթով մարտական և հանդիսավոր ազդանշաններ կատարելու համար է։ Այս գործիքը ունի հզոր և ուժեղ ձայն։ Մեր օրերում կառնայները հնչում են ժողովրդական տոների և հարսանիքների ժամանակ։
Աստերոիդների ցանկ (95701-95800)
Աստերոիդների ցանկ (95601-95700) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (95801-95900)
Վիդրին
Գետի ակունքը գտնվում է արևելքում Նիկոլա գյուղում, Յրանսկա գյուղից 18 կմ հյուսիս-արևելք։ Գետը հոսում է հյուսիս-արևմուտք։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կոմի Հանրապետության գետեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Մուցք
Մուցք (նախկին անվանումներ՝ Մազրա, Բարձրավան), գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Սյունիքի մարզի Սիսիանի տարածաշրջանում, Սիսիան քաղաքից մոտ 10 կմ արևմուտք, ծովի մակարդակից մոտ 1900 մ բարձրության վրա։ Հեռավորությունը Կապան մարզկենտրոնից ճանապարհով կազմում է մոտ 118 կմ։ Բնակչությունը` 324 մարդ (2011), հայեր ։
Մուցքը հիմնադրվել է 1828 թվականին՝ Պարսկաստանի Խոյի Ղնիս գյուղից գաղթածների կողմից։ Սկզբնական շրջանում գյուղի անվանումը եղել է Մազրա։ Այդ անվան տակ էլ ընդգրկված է եղել Ցարական Ռուսաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում։ Խորհրդային տարիներին մասն է կազմել Հայկական ԽՍՀ Զանգեզուրի գավառի, իսկ 1930 թվականից` Սիսիանի շրջանի։ 1946 թվականին գյուղը վերանվանվել է Բարձրավան, իսկ 1990 թվականին վերջնականապես ձեռք է բերել Մուցք անվանումը։ 1995 թվականից մտնում է ՀՀ Սյունիքի մարզի մեջ։
Բնակչություն
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Մուցքի մշտական բնակչությունը կազմել է 324, առկա բնակչությունը` 238 մարդ ։ Գյուղը մշտապես բնակեցված եղել հայերով, բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.
Էփլ Մակինտոշ
Macintosh կամ Mac - Apple Inc. ընկերության անհատական համակարգիչների մի քանի սերունդների բրենդային անունն է։ Իր անվանումը ստացած խնձորների McIntosh տեսակից՝ Macintosh 128K առաջին Macintosh համակարգիչը թողարկվել է 1984-ի Հունվարի 24-ին, որը ներկայացվել է Սթիվ Ջոբսի կողմից։ Նրանում օգտագործվել էր օգտագործողի գրաֆիկական ինտերֆեյսը (GUI) և մկնիկը՝ այն ժամանակ ստանդարտ հանդիսացող հրամանային տողի միջներեսի փոխարեն։ Այն շուկայում մեծ մասայականություն վայելող առաջին անհատական համակարգիչն էր։ Mac-երի ներկայիս լայն տեսականին ընդգրկում է ինչպես Էյփլի նախնական մակարդակի Mac mini սեղանադիր համակարգիչները, այնպես էլ Xserve միջին կարգի սպասարկուները։ Mac համակարգերը հիմանակնում նախատեսված են տան, կրթության ոլորտի և պրոֆեսիոնալ ստեղծագործողների համար։ Mac-երի արտադրանքը հիմնված է հորիզոնտալ ինտեգրացիայի մոդելի վրա, որում Apple օժանդակում է իր ամբողջ սարքակազմի ստեղծմանը և մշակում է իր սեփական MacOS օպերացիոն համակարգը, որը և ի սկզբանե տեղադրվում է բոլոր Mac-երի վրա։ Սա տարբերվում է IBM PC համատեղելի համակարգիչներից, երբ մեկ ընկերությունը ստեղծում է օպերացիոն համակարգը, իսկ այլ ընկերությունները ստեղծում են սարքակազմը։ Ժամանակակից Mac-երը (2006 թ երկրորդ կեսից արտադրված) այլ անձնական համակարգիչների նման կարող են աշխատել տարբեր օպերացիոն համակարգերի ղեկավարությամբ, այդ թվում նաև Linux, FreeBSD, Windows և այլն։
Թուրքական և իսլամական արվեստի թանգարան
Թուրքական և իսլամական արվեստների թանգարան (Türk ve İslam Eserleri Müzesi), թանգարան Թուրքիայի Ստամբուլ քաղաում։ Գտնվում է Սուլթանահմեդ հրապարակում՝ Իբրահիմ փաշայի պալատում։
Թանգարանը ունի ավելի քան 40 000 ցուցանմուշ։ Դա կերամիկայի, արձանների, ապակե իրերի, փայտից, քարից և մետաղներից պատրաստված ցուցանմուշների հավաքածու է։ Այստեղ կարելի է գտնել նաև իրեր, որոնք պատկանել են օսմանյան սուլթաններին։ Այստեղ պահվում են նաև պատմական փաստաթղթեր և ոսկյա զարդանմուշներ։ Մեծ ճանաչում ունի թանգարանի գորգերի հավաքածուն։ Այստեղ հավաքված են գորգագործության լավագույն նմուշները։
Թանգարանը ունի յոթ բաժին՝
Թանգարանը բաց է առավոտյան ժամը 9:30-ից մինչ 17:30 բոլոր օրերին, բացի երկուշաբթի օրից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ստամբուլի թանգարաններ Կատեգորիա:1914 հիմնադրումներ Օսմանյան կայսրությունում Կատեգորիա:Ֆաթիհ
(1190) Պելագեյա
(1190) Պելագեյա (Pelagia), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1930 թվականի սեպտեմբերի 20-ին Գրիգորի Նեույմինի կողմից Սիմեիզում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,431982 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1126 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7514 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1385,28 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,259874 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,17° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1930 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Գրիգորի Նեույմինի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ժովտնևոե (գյուղ, Կոզելշչինայի շրջան)
Ժովտնևոե (Жовтневе), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոզելշչինայի շրջանում։
Պիթիաս
Պիթիաս, Բիթիաս, նախկինում հայաբնակ գյուղ Մուսալեռան հյուսիս–արևելքում, Անտիոք քաղաքից 25 կմ արևմուտք։ Պատմականորեն գտնվել է Կիլիկիայի Պելյանի գավառակում։
Ժովտնևոե (գյուղ, Կոզելշչինայի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Ժովտնևոե գյուղում բնակվում էր 39 մարդ։