cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Դոկտոր Ժիվագո
Մաս 5
Շուտով Ժիվագոն հնարավորություն է ստանում տուն վերադառնալու։ Մեկնելուց առաջ նա հրաժեշտ է տալիս Լարային և սկսում է իր հուզմունքը արտահայտել ստեղծված իրավիճակի մասին. «ամբողջ Ռուսաստանի տանիքը կարծես փուլ է եկել, և մենք, ինչպես նաև Ռուսաստանի ողջ ժողովուրդը հայտնվել ենք բաց երկնքի տակ»՝ առաջին անգամ իրական ազատություն ձեռք բերած։ Ապա անկախ իրենից նա Լարային փորձում է հայտնել, որ ինքը զգացմունքներ ունի նրա հանդեպ։ Լարան կանխում է նրան՝ թույլ չտալով խոսքը ավարտել, և նրանք բաժանվում են։ Մեկ շաբաթ անց նրանք մեկնում են տարբեր գնացքներով. Լարան գնում է Յուրյատին, Ժիվագոն՝ Մոսկվա։ Մոսկվա վերադառնալու ճանապարհին գնացքում Յուրի Ժիվագոն մտածում է, թե որքան տարբեր է դարձել աշխարհն առանց Լարայի և թե ինչպես է «իր ամբողջ ուժով, ազնվորեն փորձում չսիրել Լարային»։
Լիմե
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմել է 188 մարդ։
Դոկտոր Ժիվագո
Մաս 6-9
Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից և դրան հաջորդած ռուսական քաղաքացիական պատերազմից հետո քաղաքական խնդիրներից խուսափելու նպատակով Յուրի Ժիվագոն և նրա ընտանիքը որոշում են տեղափոխվել Տոնիայի ընտանիքի նախկին կալվածք՝ Վարիկինո, որը Ուրալում էր, Յուրյատին քաղաքի մոտակայքում։ Ապրանքատար գնացքով ճանապարհորդելու ընթացքում Յուրի Անդրեևիչը հանդիպում է կարմիր բանակի կոմիսար ոմն Ստրելնիկովին՝ ազնիվ, բայց անողոք մի մարդ, որն անխնա գնդակահարում էր իր գերի վերցրած սպիտակգվարդիականներին կամ բոլշևիկների հակառակորդներին։ Յուրին և ընտանիքը բնակություն են հաստատում հանգուցյալ Աննա Իվանովնայի հայրական լքված կալվածքում։ Ձմեռն անցնում է խաղաղ, Յուրի Անդրեևիչը նույնիսկ հնարավորություն է ունենում ստեղծագործական աշխատանքով զբաղվելու։ Բացվում է գարունը և ընտանիքը պատրաստվում է հողագործական աշխատանքների։ Յուրին հաճախ այցելում է Յուրյատինի հասարակական գրադարան։ Այս այցերից մեկի ժամանակ նա տեսնում է Լարային։ Նա որոշում է մոտենալ կնոջը, բայց ինչ-որ աշխատանք ավարտելուց հետո երբ շրջվում է, Լարան արդեն հեռացած է լինում։ Նա վերցնում է գրադարանից Լարայի բնակության վայրի հասցեն։ Հաջորդ անգամ քաղաք գալով՝ նա այցելում է Լարային. Լարան ապրում էր դստեր հետ։ Նա տեղեկացնում է Յուրիին, որ Ստրելնիկովը հենց Պաշան է, իր ամուսինը։ Յուրիի հետագա այցելություններից մեկի ժամանակ նրանք վերականգնում են իրենց հարաբերությունները։ Նրանք հանդիպում էին Լարայի բնակարանում։ Երբ նրանց հարաբերությունները արդեն ավելի քան երկու ամսվա պատմություն ունեին, Յուրին որոշում է ամեն ինչ խոստովանել Տոնիային։ Սակայն նրան տանջում էր այն միտքը, որ ինքն այդպես էր վարվել Տոնիայի հետ, որին դեռ անսահման սիրում էր։ Բացի դա, Տոնիան նորից հղի էր։ Այս մտատանջությունների մեջ էր Յուրին մի անգամ տունդարձի ճանապարհին, երբ նրան առևանգում են Կոմիսար Լիվերիի զինվորները և տեղափոխում տայգա՝ այսպես կոչված «անտառային եղբայրության» բոլշևիկյան պարտիզանական միավորում։ Այստեղ Յուրիին ստիպում են աշխատել մասնագիտությամբ՝ բուժել հիվանդ կամ վիրավոր պարտիզաններին և ենթարկվել ընդհանուր զինվորական կարգ ու կանոնին։
Լիմե
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Դոկտոր Ժիվագո
Մաս 10-13
Լիվերին անձնվեր, «հին բոլշևիկ» է և իր համախոհների համար հմուտ և արդյունավետ առաջնորդ։ Սակայն նա նաև թմրամոլ է և ինքնասիրահարված լայնաբերան։ Նա բազմիցս Յուրի Անդրեևիչի գլուխը տանում է սոցիալիզմի փառաբանության և նրա անխուսափելի հաղթանակի մասին երկարաշունչ դասախոսություններով։ Յուրին ավելի քան երկու տարի է անցկացնում Լիվերիի և նրա պարտիզանների հետ, մինչև վերջապես կարողանում է փախչել։ Դեպի Յուրյատին հոգնեցուցիչ ճանապարհից հետո, որի մեծ մասը նա անցնում է ոտքով, քաղաք հասնելուն պես Յուրին գնում է տեսնելու Լարային՝ ընտանիքին՝ Վարիկինո այցելելու փոխարեն։ Յուրյատինում նա տեղեկանում է, որ Տոնիան երեխաների և հոր հետ փախել է կալվածքից և վերադարձել Մոսկվա։ Լարայից նա իմանում է, որ իր անհետանալուց հետո Տոնիան աղջիկ է ունեցել և նրան Յուրիի մոր պատվին անվանել Մարիա։ Լարան օգնել էր Տոնիային թե՛ ծննդաբերելիս և թե՛ մնացած հարցերում և նրանք դարձել էին մտերիմ ընկերուհիներ։ Յուրին աշխատանք է գտնում Յուրյատինում և մի քանի ամիս մնում Լարայի ու նրա դստեր հետ։ Ի վերջո Յուրային է հասնում մի նամակ, որ Տոնիան էր ուղարկել հինգ ամիս առաջ և բացվել ու ձեռքից ձեռք էր անցել մինչև նրան հասնելը։ Նամակում Տոնիան հայտնում էր, որ նրանց աքսորում են, վտարում են Ռուսաստանից, հավանաբար՝ Փարիզ։ Նա գրում է. «Ամենավատն այն է, որ ես սիրում եմ քեզ, իսկ դու ինձ՝ ոչ» և «Մենք էլ երբե՛ք, երբե՛ք չենք հանդիպի»։ Երբ Յուրին ավարտում է նամակն ընթերցելը, սուր ցավ է զգում կրծքավանդակում և ուշաթափվում։
Մաս 14
Յուրին և Լարան Կատենկայի հետ միասին տեղափոխվում են Վարիկինո։ Կոմարովսկին նորից հայտնվում է։ Օգտագործելով իր կապերն ու ազդեցությունը Խորհրդային Միության Կոմունիստական կուսակցությունում՝ Կոմարովսկին նշանակվել էր «Հեռավորարևելյան Հանրապետության» արդարադատության նախարար։ Նա Յուրիին և Լարային առաջարկում է օգնել փախչելու Խորհրդային Միությունից։ Նրանք նախ մերժում են Կոմարովսկուն, բայց վերջինս պնդում է՝ ավելացնելով, որ բոլշևիկները չեն խնայել նույնիսկ Պաշա Անտիպովին և սպանել են նրան, երբ նրանց թվացել է, թե Անտիպովը, որ նույն ինքը Ստրելնիկովն է, այդքան էլ հավատարիմ չէ կոմունիստական կուսակցությանը, որքան թվում է։ Պնդելով, որ սա ՉԷԿԱ-ի ուշադրությունը կբևեռի Լարայի վրա, և հատկապես կոչ անելով մտածել Կատենկայի ապագայի մասին, նա համոզում է Յուրիին, որ ի սեր Լարայի և նրա դստեր մեկնել Արևելք։ Յուրին համոզում է Լարային մեկնել Կոմարովսկու հետ՝ ասելով, որ մի փոքր ուշ կմիանա նրանց։ Նա նայում է հեռացող ձիասայլի ետևից և նկատում, թե ինչպես է Լարան շարունակ հետ նայում։ Այդ նույն երեկո Վարիկինո է գալիս «սպանված» գեներալ Ստրելնիկովը՝ Լարայի ետևից, սակայն վերջինս արդեն մեկնել էր Կոմարովսկու հետ։ Յուրիի հետ երկար զրուցելուց հետո, երբ նա ափսոսանք է հայտնում այն ցավի համար, որ պատճառել է իր ամենասիրելի մարդկանց, Պաշան ինքնասպանություն է գործում։ Հետևյալ առավոտյան Յուրին գտնում է նրա մարմինը։
Մաս 15
Յուրի Ժիվագոն վճռում է վերադառնալ Մոսկվա։ Այստեղ նրա առողջական վիճակը վատթարանում է։ Որոշ ժամանակ նա ծայր աղքատության մեջ է ապրում՝ ստիպված լինելով զբաղվել զանազան սևագործ աշխատանքներով։ Հենց այդ ժամանակ էր, որ նա հանդիպում է Տոնիայի հայրական տան նախկին սպասավորին և կապվում նրա կրտսեր դստեր հետ, որն, անտեսելով հոր ծաղր ու ծանակը Ժիվագոյի նկատմամբ, անսահման հոգատարությամբ և սիրով խնամում էր նրան։ Մարինան (այդպես էր Ժիվագոյի երրորդ «կնոջ» անունը) երկու դուստր է պարգևում նրան։ Մի անգամ Յուրին անսպասելիորեն անհետանում է։ Պարզվում է, որ նա հանդիպել էր խորթ եղբորը՝ Եվգրաֆին, և վերջինս մի բնակարան էր վարձել Յուրիի համար՝ ապահովելով նրան ստեղծագործական կյանքի համար անհրաժեշտ պայմաններով։ Յուրին մեկուսանում է բոլորից և սկսում զբաղվել մի գործով, որի մասին երազել էր ամբողջ կյանքում. նա բանաստեղծություններ էր գրում։ Մի կարճ ժամանակ անց տրամվայի մեջ նա մահանում է սրտի կաթվածից։ Այդ ժամանակ Լարան վերադառնում է Ռուսաստան և գալիս է Յուրիի հոգեհանգստին։ Նա համոզում է գեներալ Եվգրաֆ Ժիվագոյին օգնել իրեն գտնելու իր և Յուրիի աղջկան, որին կորցրել էր ծննդաբերելուց հետո, և որի մասին Յուրին այդպես էլ չէր իմացել ոչինչ։ Եվգրաֆը խոստանում է օգնել, սակայն որոշ ժամանակ անց Լարան անհետանում է։ Նրան հավանաբար ձերբակալել էին Ստալինյան ռեժիմի պայմաններում և տանջամահ արել աշխատանքային ճամբարներից (Գուլագ) մեկում։
Վերջաբան
Երկրորդ Համաշխարհային պատերազմի վերջին տարիներին հանդիպում են Յուրի Ժիվագոյի մանկության երկու ընկերները՝ Միշա Գորդոնը և Նիկա Դուդորովը։ Նրանց զրույցներից մեկի ժամանակ նրանք քննարկում են տեղացի մի լվացարարուհու՝ Տանյայի նմանությունը Յուրիին. «նա ժպտում է ճիշտ և ճիշտ մեր Յուրայի նման՝ ամբողջ դեմքով մեկ»։ Տանյան, որ կենսուրախ աղջիկ էր տարօրինակ ազգանունով՝ Բեզոչերեդնայա (հին ռուսերենով՝ «անհայր»), մի անգամ պատմում է նրանց իր դժվար մանկության մասին, թե ինչերի միջով է անցել նա, երբ մայրը լքել է իրեն «ինչ-որ Կոմարովսկու հետ» ամուսնանալու համար։ Վեպի վերջում, պատերազմից հետո, երկու ընկերները դարձյալ միասին են, այս անգամ՝ Յուրի Ժիվագոյի բանաստեղծությունների ժողովածուի լույս տեսնելու առիթով։ Եվգրաֆ Ժիվագոն պարզել է, որ Տանյան իսկապես Յուրիի և Լարայի աղջիկն է։ «Դոկտոր Ժիվագո» վեպի վերջին գլխում ներկայացվում են Յուրի Ժիվագոյի բանաստեղծությունները։
Վեպի հրատարակությունը
Չնայած վեպի որոշ հատվածներ գրվել են 1910-ական և 1920-ական թվականներին, Պաստեռնակը «Դոկտոր Ժիվագո» վեպն ավարտին հասցրեց միայն 1956 թվականին։ Վեպը ներկայացվեց «Новый Мир» գրական ամսագրին։ Այնուհանդերձ, խմբագիրները հրաժարվեցին տպագրել Պաստեռնակի վեպը` պատճառաբանելով, որ այն արտահայտում է սոցիալիստական ռեալիզմի մերժման գաղափարներ ։ Հեղինակը վեպի գլխավոր հերոսի նման ավելի մեծ մտահոգություն է ցուցաբերում անհատի և ոչ թե հասարակարգի բարեկեցության նկատմամբ։ Խորհրդային գրաքննությունը վեպի որոշ հատվածներ «թարգմանեց» որպես հակասովետական։ Նրանց հատկապես կատաղեցնում էր Պաստեռնակի նուրբ հեգնական քննադատությունը ստալինիզմի, կոլեկտիվացման, «Մեծ զտման» և աշխատանքային ճամբարների վերաբերյալ։ 1957 թվականին իտալացի հրատարակիչ Ջանջակոմո Ֆելտրինելին կազմակերպում է վեպի ձեռագրի գաղտնի տեղափոխությունը Խորհրդային Միությունից Սերջիո Դանջելոյի միջոցով ։ Չնայած ԽՍՀՄ Գրողների միության հուսահատ ջանքերին, որոնք ուղղված էին վեպի տպագրությունը կանխելուն, 1957 թվականի նոյեմբերին Ֆելտրինելին հրատարակում է վեպի իտալերեն թարգմանությունը ։ Հրատարակությունից անմիջապես հետո այնքան մեծ է լինում պահանջարկը վեպի նկատմամբ, որ Ֆելտրինելին կարողանում է նախօրոք ձեռք բերել տասնութ լեզուներով վեպի թարգմանության արտոնագրեր։ Ի հատուցում Ֆելտրինելիի գործուն մասնակցության մի վեպի հրատարակության մեջ, որն իր մեջ պարունակում էր հակասովետական քննադատություն, Իտալիայի Կոմունիստական կուսակցությունը Ֆելտրինելիին վտարում է իր շարքերից ։
Միայնություն
Վեպի էջերը լցնող քաղաքական շրջադարձային իրադարձությունների ստվերում հեղինակը շարունակ ցույց է տալիս, թե ինչպես է ամեն բան կառավարվում մարդու՝ իր նմանի ընկերակցությունը փնտրելու հիմնական փափագով։ Ժիվագոն և Պաշան, նույն կնոջը սիրելով, կտրում անցնում են ողջ Ռուսաստանը՝ այդ անկայուն ժամանակներում փնտրելով միևնույն կայունությունը։ Նրանք երկուսն էլ յուրովի ներգրավված են 20-րդ դարասկզբին Ռուսաստանը փոթորկած խռովահույզ իրադարձությունների գրեթե բոլոր փուլերում, մինչդեռ նրանց բոլոր գործողությունների խթանիչ ուժը կայուն ընտանեկան կյանքի փնտրտուքն է։ Երբ առաջին անգամ հանդիպում ենք Ժիվագոյին, նրա մեջ տակնուվրա է եղել ամեն բան։ Նա հեկեկում է մոր շիրիմին կանգնած։ Ողջ վեպի ընթացքում նա փնտրում է հենց այն կայունությունը, որ կորցրել էր այդքան վաղ տարիքում։ Մորը կորցնելուց հետո Ժիվագոն իր կյանքում հանդիպած կանանց հետ հարաբերություններում շարունակ տենչում է այն, ինչ Զիգմունդ Ֆրոյդն անվանել է «մոր կերպար» (կանացի սեր և քնքշանք) ։ Նրա առաջին ամուսնությունը Տոնիայի հետ չի ծնվել կրքից, այլ միայն բարեկամությունից։ Ինչ որ կերպ Տոնիան ստանձնում է սիրող մոր դեր, որին միշտ ձգտել է ունենալ Ժիվագոն։ Այնուամենայնիվ, սա սիրային կապ չէ, և թեպետ իր ամբողջ կյանքում նա խոր նվիրվածություն է զգում Տոնիայի հանդեպ, երբեք չի կարողանում իսկական երջանկություն գտնել նրա հետ, քանի որ նրանց հարաբերություններում բացակայում է այն կիրքը, որը Ժիվագոյի և Լարայի հարաբերություններում նրանց անբաժան ուղեկիցն է։
Անհատականություն
Ռուսական հեղափոխությունն ի սկզբանե գաղափարական պայքար էր, որը թե՛ ծերերին և թե՛ երիտասարդներին հավասարապես ենթարկում էր ոչնչացման ռիսկի։ Դրա անզիջում բնույթը գերլարվածության մեջ էր դնում անհատի գաղափարական մտքերն ու ընտրությունը, և դա հատկապես արտացոլվում էր Յուրի Ժիվագոյի՝ հեղափոխության մտքի հետ հաշտվելու մշտական ճիգերում։ Յուրին կատարյալ անհատականություն է, որ իր մտքերն արտահայտում է պոեզիայի միջոցով և նկատում գեղեցիկը նույնիսկ կյանքի բարդագույն իրավիճակներում։ Նա միշտ փորձում է խորապես ճանաչել ինքն իրեն և հաճախ է ընկնում ընկճվածության գիրկը։ Նրա սիրավեպը Լարայի հետ հենց սկզբից էլ սնվում էր կրքով և ռոմանտիզմով։ Այնուամենայնիվ, նա աստիճանաբար հասկանում է, որ իր հանձնառությունը սեփական յուրովի փիլիսոփայության մեջ շատ արագ կորցնում է կայունությունը ի դեմս խորհրդային գաղափարախոսության։ Նրա բոլոր փորձերը՝ կառավարելու իր սեփական եսը, ապարդյուն են անցնում. վեպի մի առանցքային տեսարանում Յուրին վիրավորում կամ հավանաբար սպանում է մի քանի սպիտակգվարդիական զինվորների՝ չնայած իրեն զսպելու բոլոր ջանքերին։ Մարդկային կյանքեր խլելը դավաճանություն է իր անձնական հիմնական համոզմունքների նկատմամբ, և Յուրին սարսափահար և բարոյալքված է այդ դեպքի պատճառով։ Ի վերջո, հեղափոխության մերժումը՝ ճանաչել անհատի հիմնարար բնույթը, երաշխավորում է, որ անկախ նրանից, թե Յուրին որ խմբակցության կողմնակիցն է, նոր խորհրդային դարաշրջանում նա չի կարողանալու գոյատևել որպես ճշմարիտ անհատականություն։
Կոռումպացված և ինքնանպատակ հեղափոխություն
Երիտասարդ տարիքում Յուրին սիրում էր քաղաքական բանավեճերի մեջ մտնել կիրթ մարդկանց հետ, ինչպիսիք էին իր մորեղբայր Նիկոլայը։ Ժիվագոյի տեսակետները համեմատաբար չեզոք էին և չնայած նա հեղափոխական չէր, գիտակցում էր, որ Ռուսաստանը բարեփոխման կարիք ունի։ Դեպքերը զարգանալուն զուգընթաց, այնուամենայնիվ, Ժիվագոն հասկանում է, որ շատ քաղաքական ակտիվիստներ պարզապես կապկում են իրենց լսած գաղափարները՝ խելացի երևալու համար արտասանելով անգիր արած տողեր։ Մինչդեռ որոշ մարդիկ էլ իշխանություն են փնտրում իրենց շահի համար` օգտվելով մարդկանց բարեփոխումներ ունենալու փափագից և խոստանալով նրանց ավելին, քան մտադիր են անել իրականում։ Պաստեռնակը ցույց է տալիս այն, ինչ նա սխալ է համարում հեղափոխության մեջ, որ ի սկզբանե հեղափոխական առաջնորդներն ունեին լավագույն գաղափարներ, բայց մարդկային թուլությունների պատճառով այս գաղափարները ձևափոխվում կամ նույնիսկ մոռացվում են, քանի որ հեղափոխությունը փոխակերպվում է լայնածավալ քաղաքացիական պատերազմի։ Պաստեռնակն իր տեսակետն ընթերցողին հաղորդելու համար ընտրում է ոչ միայն ակնհայտ ոճրագործներ ներկայացնելը վեպի առանձին հատվածներում, այլև ողջ վեպի ընթացքում ցույց է տալիս, որ նրանց վատ վարքուբարքի հետևանքները նսեմանում են կոռումպացված հեղափոխության հարուցած աղետի համեմատությամբ։ Թե՛ Կոմարովսկին և թե՛ Ստրելնիկովը երկուսն էլ կարծում են, որ վնաս են պատճառում վեպի մյուս կերպարներին, սակայն Պաստեռնակը պարզորոշ ցույց է տալիս, որ նրանց պատճառած վնասը ժամանակավոր է և համեմատաբար փոքր։ Մինչդեռ հեղափոխության խորտակած մոլորված գնացքի հարուցած ողջ տառապանքն ու վիշտը մշտատև է, հաճախ ճակատագրական և հաստատ ավելի կործանարար ռուս հասարակության համար։
Քննադատություն
Որոշ գրաքննադատներ գտնում են, որ «վեպը չունի որոշակի բովանդակություն, որ ժամանակագրությունը խառն է, գլխավոր հերոսները տարօրինակ կերպով են մահանում, և հեղինակը չափազանց շատ է ապավինում մտացածին զուգադիպություններին» ։ Վլադիմիր Նաբոկովը գրել է, որ վեպը «ցավալի, անշնորհք, ծեծված և մելոդրամատիկ է՝ լի «պատրաստի» իրավիճակներով, հեշտասեր իրավաբաններով, անհավատալի աղջիկներով, ռոմանտիկ կողոպտիչներով և ծեծված զուգադիպություններով» ։ Մյուս կողմից էլ, որոշ գրաքննադատներ, ինչպես օրինակ թարգմանիչ Ռիչարդ Ռիվիերը, գովում են վեպը` համարելով այն բոցաշունչ սիրային պատմություն կամ մի բանաստեղծի լիրիկական կենսագրություն, որի ներսում անհատը պայքարում է խորհրդային մռայլ իրականության դեմ։ Պաստեռնակը, պաշտպանելով վեպի բազմաթիվ զուգադիպությունները, ասում է, որ դրանք «փորձեր են, բնութագրելու իրականության փոքրիշատե քմահաճ, ազատ և ցնորական ընթացքը» ։
Հայերեն թարգմանություններ
1960-ականներին վեպը արևմտահայերեն է թարգմանել պոլսահայ գրող Երվանդ Կոպելյանը ։ «Դոկտոր Ժիվագո» վեպի արևելահայերեն թարգմանությունը տպագրվել է առանձին գրքով 1990 թվականին Երևանում «Խորհրդային գրող» հրատարակչության կողմից՝ Սուրեն Անդրանիկի Խաչատրյանի (արձակ) և Հրաչյա Թամրազյանի (Մաս 17. «Յուրի Ժիվագոյի բանաստեղծությունները») թարգմանությամբ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բորիս Պաստեռնակի ստեղծագործություններ Կատեգորիա:Ռուսերեն վեպեր Կատեգորիա:1957 վեպեր Կատեգորիա:Պատմական վեպեր Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասին աշխատություններ Կատեգորիա:Էկրանավորված ռուսական վեպեր
Սոլոնիչկա
Սոլոնիչկա (Солоничка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կալուգայի մարզում և Սմոլենսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Դեմինա գետի ձախ ափին՝ 16 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Օկա ավազանային շրջանին, ջրատնտեսային տեղամասը՝ Ուգրա, ենթաավազանը՝ Օկի և Մոկշի գետերն են։ Գետի գետային ավազանը՝ Օկա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Բհանա
Բհանա, պիեսի տեսակ հնդկական դասական դրամատուրգիայում։ Առաջացել է ժողովրդական մնջախաղից։ Բհանան մեկ արարից բաղկացած ֆարս է, որը սովորաբար պատկերում է միջնադարյան քաղաքի կյանքից իրադարձություններ։ Հաճախ ներառում է սոցիալական երգիծանքի տարրեր։ Բհանային մասնակցում է մեկ դերասան, ով կատարում է վիտայի դեր, դիմում է ենթադրյալ գործող անձանց և իբր կրկնում է նրանց կողմից արտաբերած ռեպլիկները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սանսկրիտ եզրույթներ Կատեգորիա:Հնդկաստանի թատրոն
Պաժերի կորպուս
Պաժերի կորպուս (Пажеский корпус, Corps des Pages), արտոնյալ զինվորաուսումնական հաստատություն Կայսերական Ռուսաստանում՝ բարձր պալատական ազնվականության և բարձր սպայական կազմի ներկայացուցիչների զավակներին զինվորական և պետական ծառայության պատրաստելու համար։
1802 թվականին վերակառուցվել է կադետական կորպուսների տիպի ուսումնական հաստատության, ուր ընդունվում էին միայն պաժերը (Եվրոպայում պալատական, որը 14 տարեկանից դառնում էր զինակիր։ Ռուսաստանում 1711 թվականից պալատական կոչում, կատարում էր ցարական ընտանիքի անդամների հանձնարարությունները)։
Հիմնադրվել է 1759 թվականին, Պետերբուրգում։ Պաժերի կորպուս ավարտածներն օգտվում էին հիմնականում գվարդիայի և հատուկ զորքերի ծառայական իրավունքներից։
Կատեգորիա:Ռուսաստանի պատմություն Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի պատմություն
Խնդիր, որի հետ ապրում ենք բոլորս
«Խնդիր, որի հետ ապրում ենք բոլորս» (The Problem We All Live with), ամերիկացի նկարիչ Նորման Ռոքուելի նկարը՝ ստեղծված 1964 թվականին։
Սյուժե
Նկարում պատկերված է Ռուբի Բրիջեսը՝ աֆրոամերիկացի վեցամյա աղջիկ, առաջին սևամորթ ուսանողներից մեկը, որն ընդունել է սովորելու բացառապես «սպիտակների» դպրոցում՝ դպրոց գնալով 1960 թվականի նոյեմբերի 14-ին՝ ԱՄՆ-ի մարշալների ծառայության աշխատակիցների ուղեկցությամբ ։ Աղջիկա հետևի պատերին երևում են «ԿԿԿ» գրությունը (ռասիստական Կու-կլուքս-կլան ահաբեկչական խմբավորման հապավումը) և «նեգր» (աֆրոամերիկացիների նկատմամբ նվաստացնող վերաբերմունք), ինչպես նաև երևում է Ռուբիի վրա նետված լոլիկի հետք։ Դիտման անկյունն ընտրվում է այնպես, կարծես դիտողը կանգնած է ամբոխի մեջ ։ Նկարը նկարված է կտավի վրա յուղաներկով, որի չափերն են 91,44 × 147,32 սմ ։
Հրատարակում
Նկարն առաջին հրապարակվել է 1964 թվականի հունվարի 14-ին ՝ Look ամսագրի շապիկի վրա ։ Դրանից առաջ նկարիչը պայմանագիր ուներ The Saturday Evening Post-ի հետ, որը թույլ չէր տալիս հրապարակել քաղաքական նկարներ, իսկ Look-ը Նորմանին տրամադրել է հարթակ՝ իր քաղաքական հայացքները արտահայտելու համար ։ Ռոքուելն արդեն իսկ բարձրացրել էր իր աշխատանքներում ռասայական տարանջատման թեման ։ Ի տարբերություն Նորմանի նախորդ գործերի, նորերում սևամորթ մարդիկ գլխավոր դերեր են խաղում, իսկ նախորդներում նրանք միայն դիտում են կամ ստվերում են ։ Ինչպես իր մեկ այլ աշխատանքում ՝New Kids in the Neighborhood, «Խնդրում» գլխավոր հերոսը սևամորթ երեխան է, ինչպես և Southern Justice-ում, ծանր լույսը ավելի լուսավոր է ներկայացնում ռասայական խնդիրները ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1964 նկարներ Կատեգորիա:20-րդ դարի նկարներ
Մերլյո է Ֆուկրոլ
Մերլյո է Ֆուկրոլ  (Merlieux-et-Fouquerolles), Ֆրանսիայում գտնվող համայնք, որը մտնում է Պիկարդիա մարզի և Էնա գավառի կազմի մեջ։ Համայնքը մտնում է նաև Ֆեր ան Տարդենուա կանտոնի կազմի մեջ։ Համայնքի շրջանն է հանդիսանում լան։
Համայնքի INSEE ծածկագիրն է 02478։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմել է 171 մարդ։
Տնտեսություն
2010 թվականին 183 աշխատունակ մարդկանցից (15-64 տարեկան)136-ը եղել են առավել ակտիվ տնտեսվարողներ, 47-ը եղել են համեմատաբար ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը կազմել է 74,3 %, 1999 թվականին եղել է 75,0 %)։ 136 ակտիվ քաղաքացիներից 121-ը աշխատել են տարբեր ձեռնարկություններում (60 տղամարդ և 61 կին), անաշխատունակների թիվը կազմել է 15 մարդ (8 տղամարդ և 7 կին)։ 47 ոչ ակտիվ մարդկանցից 19-ը եղել են կամ աշակերտ կամ էլ ուսանող, 14 -ը եղել են թոշակառու, 14-ը եղել է ոչ ակտիվ այլ պատճառներով ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Բուտա Ռանկիլ
Բուտա Ռանկիլ (Buta Ranquil), համայնք Պեուեչենես դեպարտամենտում, Նեուկեն պրովինցիայի հյուսիս-արևելքում, Արգենտինայի հարավ-արևմուտքում։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1985 թվականի օգոստոսի 21-ին։
Տնտեսություն
Անասնապահությունը և տուրիզմը քաղաքի տնտեսության կարևոր ճյուղերն են։
Կատեգորիա:Արգենտինայի քաղաքներ
Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցի (Բարսումաշեն)
Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցի  Ադրբեջանի Հանրապետության Շամխորի շրջանի Բարսում (Բարսումաշեն) գյուղում ։
Պատմություն
Մինչև 1886 թ. վերաբերող բազմաթիվ վավերագրերում Բարսումում հիշատակվում է փայտաշեն եկեղեցի (անշուշտ, ծածկը նկատի ունենալով)։ 1887 թվականին քահանա Եփրեմ Մելիք-Առուստամյանցը նախաձեռնել էր նոր՝ քարաշեն եկեղեցու շինարարությունը, որն անավարտ է մնացել նյութական միջոցների սղության պատճառով։ Ըստ եկեղեցու հյուսիսային մուտքի ճակատակալ քարին փորագրված հնգատող արձանագրության՝ եկեղեցու կառուցումը տևել է 8 տարի և ավարտվել 1895 թվականին՝ օծվելով Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ անվամբ ։
Ճարտարապետություն
Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցին ուղղակյուն հատակագծով եռանավ բազիլիկ կառույց է (արտաքին չափերն՝ 22×11,35 մետր), արևելքում՝ կիսաշրջան խորանով, կից՝ ավանդատներով ։ Աղոթասրահի երեք զույգ սյուների և որմնասյուների վրա հենված թաղակապ ծածկն առնված է երկթեք տանիքի տակ ։ Մուտքերը երկուսն են՝ հյուսիսից և հարավից։ Հյուսիսային մուտքը բացվում է նույն կողմից եկեղեցուն կից կրկնահարկ զանգակատան առաջին հարկի մեջ ։ Զանգակատունը բարձրանում է առաջին հարկում 4, երկրորդ հարկում 6 սյուների վրա։ Եկեղեցին կառուցված է անմշակ, կոպտատաշ քարով, կրաշաղախով։ Բացառություն են սյուները, որմնասյուները, թաղակիր կամարներն ու անկյունաքարերը, որոնք իրականացված են սրբատաշ քարով։ Իր ավանդատան տեղում է մկրտարանը, որին կից ագուցվել են գեղաքանդակ մի քանի խաչքարեր և կենցաղային պատկերներով հարդարված տապանաքարեր ։
Քահանա
1849 թվականին հիշատակվում է Բարսեղ քահանան, որը նույն թվականին հաստատվել էր իր պաշտոնում։
1861 թվականին գյուղին հովվում էին Փիբի քահանաները՝ Պետրոս Տեր Վարդանյանցը, Սահակ Տեր Կիրակոսյանցը և Պողոս Մամիկոնյանցը ։
Բարսումի ծխատեր քահանաներից արժանահիշատակ է Եփրեմ Գրիգորյան Մելիք-Առուստամյանցը։ Ձեռնադրվել է 1882 թվականի սեպտեմբերի 11-ին Գանձակի Սուրբ Գրիգոր լուսավորիչ եկեղեցում Թադևոս եպիսկոպոս Տեր-Դանիելյանի ձեռքով և աշխատել մինչև 1911 թվականը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ ըստ դարի Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Եկեղեցիներ ըստ տիպի
Սուրմալուի գավառ
Սուրմալուի գավառ, վարչաքաղաքական միավոր Ռուսական կայսրության կազմում։ 1849-1918 թվականներին մտել է Երևանի նահանգի մեջ։ Գավառի կենտրոնը Իգդիր քաղաքն էր։
Աշխարհագրություն
Հյուսիսային սահմանն Արաքս գետն է, հարավայինը՝ Հայկական Պար լեռնաշղթան և Մեծ ու Փոքր Մասիսների հյուսիսային լանջերը։ Տարածքը մոտ 2800 կմ2 է։ Սուրմալուի դաշտը Արարատյան դաշտի շարունակությունն է։
Բնակչություն
1897 թվականին գավառի բնակչությունը կազմել էր 89 055 մարդ, այդ թվում՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Երևանի նահանգի գավառներ
Սորոչկա (Վիտեբետի վտակ)
Սորոչկա (Сорочка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կալուգայի մարզում։
Աշխարհագրություն
Գետաբերանը տեղակայված է Վիտեբետ գետի աջ ափին՝ 22 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 17 կմ է, ավազանի տարածքը 93 կմ2։ Գետի ակունքը սկսվում է Իվանովկա գյուղում։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Օկա ավազանային շրջանին, ջրատնտեսային տեղամասը՝ Օկա, ենթաավազանը՝ Օկի և Մոկշի գետերն են։ Գետի գետային ավազանը՝ Օկա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Ռանս (Օբի գավառ)
Ռանս (Rances), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Օբ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 42 մարդ, բնակչության խտությունը` 11.02 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3.81 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 170 կմ արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից` 60 կմ հարավ, Տրուա քաղաքից` 40 կմ հյուսիս-արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 30 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 18-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 12։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 60,0 %։ 18 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 16 անձ (10 տղամարդ և 6 կին)։ Գործազուրկ են եղել 2 անձ (1 տղամարդ և 1 կին)։ 12 անաշխատունակներից 1-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 8-ը` թոշակառուներ, իսկ 3-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Սերգո Կոտրիկաձե
Սերգո Կոտրիկաձե (სერგო კოტრიკაძე, ), խորհրդային ֆուտբոլիստ, դարպասապահ, մարզիչ։ ԽՍՀՄ սպորտի վաստակավոր վարպետ (1969)։
Հերմա
Հերմա (Ερμές), դիմաքանդակով ավարտվող քառանիստ սյուն։
Սկզբում Հերմես աստծուն (այստեղից էլ՝ անունը), հետագայում՝ այլ աստվածների, իսկ մ.թ.ա. V դարից՝ նաև պետական գործիչների, փիլիսոփաների և այլոց պատկեներով։ Ծառայել է որպես սահմանանիշ, ճանապարհների նշաձող և այլն։ XVI դարից այդօրինակ Հերմաները հիմնականում դարձել են դեկորատիվ և պարտեզային քանդակների տարածված տեսակ։
Սերգո Կոտրիկաձե
Կենսագրություն
1962 թվականին ԽՍՀՄ ազգային հավաքականի կազմում մեկնեց Չիլի՝ մասնակցելու ՖԻՖԱ Աշխարհի առաջնությանը։ Մրցաշարում ոչ մի խաղ չխաղաց, բայց հավաքականը կարողացավ հասնել 1/4-րդ եզրփակիչ, այնտեղ պարտվելով Չիլիի հավաքականին։
Հերմա
Կատեգորիա:Քանդակագործություն Կատեգորիա:Հերմես Կատեգորիա:Կրոնը Հին Հունաստանում Կատեգորիա:Շինարարական տարրեր և կառուցվածքներ
Սերգո Կոտրիկաձե
Կենսագրություն
1963 թվականին ԽՍՀՄ օլիմպիական հավաքականում անցկացրեց երկու խաղ՝ երկուսն էլ Ֆինլանդիայի դեմ։ Առաջինը կայացավ հուլիսի 22-ին (7-0), երկրորդը՝ օգոստոսի 1-ին (4-0)։
1971 թվականից զբաղվել է մարզչական կարիերայով։ 1971-1973 թվականներին եղել է «Դինամո» Թբիլիսիի մարզիչը, 1974-1977 թվականներին Թբիլիսիի «Դինամո» դպրոցի մարզիչը։ Ղեկավարել է նաև ՎԻՏ Ջորջիա ակումբը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դինամո Թբիլիսիի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Տորպեդո Քութայիսի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Դինամո Թբիլիսիի մարզիչներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Վրացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի դարպասապահներ Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Վրաստան)
Մեհմեդ Ռեշիդ
Մեհմեդ Ռեշիդ Շահինգիրայ (թուրք.՝ Mehmed Reşit Şahingiray, փետրվարի 8, 1873 - փետրվարի 6, 1919), թուրք քաղաքական գործիչ, Դիարբեքիրի նահանգապետ (վալի) 1915-1919 թվականներին։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին Դիարբեքիրի նահանգում կազմակերպել է հայերի, հույների և ասորիների զանգվածային կոտորածներ, ինչի համար ստացել է «Դիարբեքիրի մսագործ» մականունը ։
Գրականություն
Կատեգորիա:1873 ծնունդներ Կատեգորիա:1919 մահեր Կատեգորիա:Փետրվարի 8 ծնունդներ Կատեգորիա:Փետրվարի 6 մահեր Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության պետական գործիչներ Կատեգորիա:Օսմանյան ռազմական հանցագործներ Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության կազմակերպիչներ Կատեգորիա:Հույների ցեղասպանություն Կատեգորիա:Միություն և առաջադիմություն կուսակցության քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության քաղաքական անձինք Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի օսմանյան մասնակիցներ Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության քաղաքական գործիչներ
Միտոքոնդրիալ ԴՆԹ
Միտոքոնդրիալ ԴՆԹ (մտԴՆԹ), դեզօքսիռիբոնուկլեինաթթու, որը գտնվում է միտոքոնդրիումներում (ի տարբերություն բջջակորիզային ԴՆԹ-ի)՝ բջջի ընդհանուր նշանակության օրգանոիդներից մեկում։
Ժառանգականության տարրական միավորների՝ գեների, այն խումբը, որոնք կոդավորում են միտոքոնդրիալ ԴՆԹ-ն պատկանում են պլազմոգենների դասին։ Այն գտնվում է բջջակորիզից, ինչպես նաև կորիզի գլխավոր բաղադրիչից՝ քրոմոսոմից դուրս։ Ժառանգականության գործոնների ամբողջականությունը կենտրոնացված է ցիտոպլազմայում և ի տարբերություն գենոմի՝ գրեթե ամբողջությամբ կազմված է պլազմայից։
Գենոմի գենետիկական ինֆորմացիան կազմված է գեներից։ Գենը ժառանգական տեղեկատվության միավորն է, այն տրանսկրիպցվում է, ազդում է օրգանիզմի որևէ հատկանիշի վրա, պարունակում է տեղեկատվություն սպիտակուցի առաջնային կառուցվածքի մասին, ինչպես նաև կարգավորիչ հաջորդականություններ՝ պրոմոտորներ, էնհանսերներ, որոնք կարգավորում են ծածկագրող հատվածի էքսպրեսիան։
Հետազոտման պատմություն
ԴՆԹ-ն հայտնաբերվել է 1869 թվականին` շվեյցարացի ականավոր գիտնական Ֆրիդրիխ Միշերի կողմից։ Սակայն ի սկզբանե հայտնի չէր, որ նոր հայտնաբերված թթվային հատկություններով օժտված նյութը բոլոր կենդանի  օրգանիզմների և որոշ  վիրուսների զարգացման և կենսագործունեության գենետիկական հրահանգները պարունակող նուկլեինաթթու է։ Սկզբում այն անվանվել է նուկլեին, իսկ որոշ բացահայտումներից հետո՝ նուկլեինաթթու։
Անգամ  20-րդ դարի սկզբին շատերը կարծում էին, որ ԴՆԹ-ն ոչ մի կապ չունի տեղեկատվության պահպանման և փոխանցման հետ։ Հետագայում ապացուցվեց, որ գենետիկական տեղեկատվությունը պահպանող մոլեկուլը ԴՆԹ-ն է։ Այս փաստը ապացուցող առաջին փորձերը կատարեցին Էվերը, Կոլին Մաք-Լեոդը և Մաքլին Մաք-Կարտին  1944 թվականին։ Ամերիկացի գիտնականներ Ալֆրեդ Հերշիի և Մարտա Չեյզի փորձը՝ նշագրված  իզոտոպներով, կարողացան ապացուցել, որ վարակված բջիջներ է անցնում  ֆագի միայն նուկլեինաթթուն, իսկ ֆագերի նոր սերունդներն ունենում են միաժամանակ սպիտակուցներ և նուկլեինաթթուներ։
Մինչև 20-րդ դարի 50-ական թվականները ԴՆԹ-ի կառուցվածքային առանձնահատկություններին և տարատեսակներին վերաբերվող մի շարք հարցեր մնում էին անհայտ։ Սակայն որոշ գիտնականներ առաջարկել էին վարկածներ, ըստ որի ԴՆԹ-ն կազմված է մի քանի շղթաներից։ Դրանից հետո մի շարք գիտական փորձերից հետո ապացուցվեց, որ նուկլեինաթթուն կազմված է կրկնակի պարույրներից։ Ուոթսոնի և Կրիկի առաջարկված ԴՆԹ-ի մոդելը հետագայում ապացուցվեց։ ԴՆԹ-ի կառուցվածքային առանձնահատկությունների բացահայտումը հնարավորություն ընձեռեց ավելի մանրամասն կերպով ուսումնասիրելու կենդանի օրգանիզմների համար կենսական չափազանց կարևոր նշանակություն ունեցող այս տարրը։ 1963 թվականին Ստոկհոլմի համալսարանի պրոֆեսորներ Մարգիտ Նասը և Սիլվեն Նասը Էլեկտրոնային մանրադիտակի օգնությամբ բջջի միտոքոնդրիումներում հայտնաբերեցին ԴՆԹ-ի տարատեսակներից մեկը  ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ԴՆԹ Կատեգորիա:Միտոքոնդրիումներ Կատեգորիա:Մոլեկուլային կենսաբանություն Կատեգորիա:Ծերացում
Հակոբ Պերպերյան
Հակոբ Պերպերյան (1872, Կեսարիա - 1916), հայ բժիշկ, դեղագործ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1872 թվականին, Կե­սա­րի­այում։ Հավանաբար 1897 թվականին դեղագործական կրթություն է ստացել Կ. Պոլսում։
1897-1916 թվականներին Կեսարիայում դեղագործ է աշխատել։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ Կատեգորիա:Հայ դեղագործներ Կատեգորիա:1872 ծնունդներ Կատեգորիա:Կեսարիա քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:1916 մահեր Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության զոհեր
Կարլ Հենրիկ Հերմանսոն
Կարլ Հենրիկ Հերմանսոն (Carl-Henrik Hermansson, ), շվեդ կոմունիստ քաղաքական գործիչ, Շվեդիայի կոմունիստական կուսակցության (ՇԿԿ) ղեկավարը 1964-1975 թվականներին։ 1946-1957 թվականներին եղել է ՇԿԿ տեսական օրգան «Վոր տիդ» (անգլ.`«Vor tid») ամսագրի, 1959-1962 թվականներին՝ «Նյու դագ» (անգլ.`«Hy dag») թերթի գլխավոր խմբագիրը։ 1953-1961 թվականներին՝ ՇԿԿ ԿԿ քարտուղար։
Հեղինակ է տնտեսական և քաղաքական հարցերին նվիրված աշխատությունների։
Գրականություն
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 14 ծնունդներ Կատեգորիա:1917 ծնունդներ Կատեգորիա:Շվեդիայի քաղաքական գործիչներ
Սոսենկա (Ժիզդրայի վտակ)
Սոսենկա (Сосенка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կալուգայի մարզում։
Աշխարհագրություն
Գետաբերանը տեղակայված է Ժիզդրա գետի աջ ափին՝ 63 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 20 կմ է, ավազանի տարածքը 78,8 կմ2։ Գետի ակունքը սկսվում է Շեպելևո գյուղում։ Հոսում է արևմուտքում։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Օկա ավազանային շրջանին, ջրատնտեսային տեղամասը՝ Օկա, ենթաավազանը՝ Օկի և Մոկշի գետերն են։ Գետի գետային ավազանը՝ Օկա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Ռաֆայել Հարությունյան (դերասան)
Ռաֆայել Համբարձումի Հարությունյան, խորհրդային և հայկական թատրոնի դերասան։
Կենսագրություն
Ռաֆայել Հարությունյանը ծնվել է 1919 թվականի օգոստոսի 22-ին Լեռնային Ղարաբաղի Շուշի քաղաքում։
1936 թվականին ավարտել է Բաքվի թատերական ինստիտուտը և աշխատանքի անցել Բաքվի հայկական թատրոնում ։ 1949 թվականից՝ Ստեփանակերտի Գորկու անվան դրամատիկական թատրոնի դերասան ։
Մահացել է 1983 թվականի ապրիլի 18-ին Ստեփանակերտ քաղաքում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային դերասաններ Կատեգորիա:Հայ դերասաններ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասաններ
Լիտվայի ազգային կենցաղի թանգարան
Լիտվայի ազգային կենցաղի թանգարան  (Lietuvos liaudies buities muziejus), Եվրոպայի ամենամեծ (195 հա) ազգագրական, բաց երկնքի տակ գտնվող թանգարաններից մեկն, որը հիմնադրվել է 1966 թվականին Ռումշիշկես ավանում՝ Կաունասի ջրամբարի ափին՝ Վիլնյուսից 24 կմ հեռավորության վրա ։
Ստեղծման պատմություն
1965 թվականին Լիտվայի ԽՍՀ նախարարների խորհուրդը որոշել է ստեղծել Լիտվայի ԽՍՀ ազգային կենցաղի թանգարանը, իսկ 1966 թվականին սկսվել է նախագծման և կազմակերպման աշխատանքները։ 1974 թվականին թանգարանը բացվել է այցելուների առջև։
1980-ական թվականների կեսերին թանգարանի տարածքը կազմել է 176 հա և 168 սենյակ (2130 մ²)։ Թանգարանի ցուցադրական օբյեկտները եղել են Լիտվայի 4 ազգագրական շրջանի 14 կալվածքները՝ Ձուկին, Աուկշտայտին, Սուդուվին և Ժեմայտին, հատման ենթակա անտառամասը, ճամփեզրի պանդոկը և այլ շինություններ, ինչպես նաև քարերի և փայտե քանդակների ցուցադրությունները։ Թանգարանի ընդհանուր հավաքածուն ներառում է ավելի քան 38 հազար թանգարանային առարկա, որոնց թվում են ճարտարապետական հավաքածուները, կենցաղի առարկաների և առօրյա գործածության իրերը, արհեստավորների և գյուղացիական գույքի արտադրանքը, կերպարվեստի ստեղծագործություններ և ժողովրդական քանդակներ։ Տարեկան թանգարան է այցելում մինչև 150 հազար մարդ ։
Թանգարանն այսօր
Այսօր Լիտվայի ժողովրդական կենցաղի թանգարանը Եվրոպայի խոշորագույն ազգագրական բաց երկնքի տակ թանգարաններից մեկն է։ Թանգարանի 195 հա տարածքում տեղակայված է 183 շինություն, իսկ հավաքածուն կազմում է 86 հազար թանգարանային առարկա ։
Թանգարանի կենտրոնում գտնվում է ամբողջ Լիտվային բնորոշ կառույցներով քաղաք՝ շուկայի տարածքը, սալիկապատված եկեղեցին, պանդոկը, ինչպես նաև հրապարակի շրջակայքում գտնվող առևտրականների և արհեստավորների տները, որտեղ այցելուները կարող են ծանոթանալ կավե ամանների, սաթի և փայտի արտադրատեսակների արտադրության տեխնոլոգիային, կտավի ջուլհակություն։
Թանգարանի հյուսիսարևմտյան ծայրամասում գտնվում է 18-րդ դարի Արիստավելի կալվածքը, որը Լիտվայի փայտե դաստակերտի նմուշներից է։ 1987 թվականին այն քանդել և Կեդայնյայի շրջանից տեղափոխել են թանգարան ։ Բարոկկո առանձնատունը զարդարված է ջարդված թեք տանիքով, պրոֆիլավորված քիվի շրջակալներով։ Նրա ինտերիերում, չնայած գերիշխող դասական ոճին, պատի և առաստաղի որմնանկարներում հանդիպում են Լուի Սիրվածի ոճով մոտիվներ, ինչպես նաև ժողովրդական մոտիվներ ։
Թանգարանի առանձին բաժինը բաղկացած է շենքերից և հուշահամալիրներից, որոնք արտացոլում են 20-րդ դարում լիտվացիների աքսորի և դիմադրության ժամանակը։ Այստեղ ցուցադրվում են յակուտյան յուրտայի (գետնահյուղ), աքսորյալների համար նախատեսված վագոն, թաքստոց (բունկեր)։ 2019 թվականի մայիսի 30-ին տեղի է ունեցել Յակուտիայի «Սերգե» փայտե սյունի բացման հանդիսավոր արարողությունը՝ ի հիշատակ 1942 թվականի Լիտվայի և Չուրապչիի բնակիչների դեպի Արկտիկա աքսորին ։
Թանգարանում պարբերաբար անցկացվում են տարբեր փառատոներ։ Մասլենիցայի ժամանակ այստեղ գալիս են ամբողջ Լիտվայից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լիտվայի թանգարաններ
Յոզեֆ Լյուդվիգ Արմանսպերգ
Կոմս Յոզեֆ Լյուդվիգ Արմանսպերգ (Joseph Ludwig von Armansperg, ), Ռեգենտության նախագահ Հունաստանում (1833-1835)։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1787 թվականի փետրվարի 28-ին Քյոթցթինգում, Ներքին Բավարիայում ։ Արմանսպերգը սերում է Բավարիայի ազնվականական ընտանիքից, որը 1719 թվականի ստացել էր բարոնի, իսկ 1790 թվականին՝ կոմսի տիտղոս։
Լանդսհուտում ավարտելով գիտական դասընթացը՝ նա 1808 թվականին անցել է բավարիական պետական ծառայության և 1813 ու 1816 թվականներին եղել է բավարիական բանակի քաղաքացիական կոմիսարը։
1816-1823 թվականներին նա, որպես Ռեյնի օկրուգի տնօրեն, աչքի է ընկել ֆինանսական ոլորտի կազմակերպմամբ։ 1815 թվականին պատգամավոր ընտրվելով՝ զբաղեցրել է Երկրորդ պալատի երկրորդ նախագահի պաշտոնը և ղեկավարել է չափավոր լիբերալ ընդդիմությունը։
Լյուդվիգ I թագավորը, գահ բարձրանալով, նրան կանչել է Մյունխեն։ Կարճ ժամանակում նա ցկյանս դարձել է արքայի պետական խորհրդականը, ներքին գործերի, ինչպես նաև՝ ֆինանսների և արտաքին գործերի նախարարը։ Բայց այն բանից հետո, երբ 1831 թվականին բուռն լանդտագում Արմանսպերգը մի քանի անգամ փորձ կատարեց հարելու ազատական կուսակցությանը՝ նա լանդտագի ավարտին հեռացվեց նախարարությունից։
Կարճ ժամանակ անց նա դարձավ 1832 թվականի մայիսի 7-ին ստորագրված Լոնդոնյան պայամանագրով կազմավորված Հունաստանի Ռեգենտության ղեկավարը։ Որպես Ռեգենտության խորհրդի նախագահ Արմանսպերգը երիտասարդ արքա Օտտոնի հետ միասին 1833 թվականի փետրվարի 6-ին ափ իջավ Նավպլիում։ 1835 թվականի հունիսից մինչև 1837 թվականի փետրվարի 14-ը նա եղել է պետական կանցլեր և վերջին ամիսներին՝ արքայի՝ Գերմանիայում գտնվելու ժամանակ, անսահմանափակ լիազորություններով ղեկավարել է երկիրը։
Նրա քառամյա կառավարումը Հունաստանին մեծ օգուտներ բերեց։ Բայց, հազարավոր խոչընդոտներով, մեկը մյուսի հանդեպ անվստահաբար տրամադրված կուսակցություններով շրջապատված, եվրոպական մեծ տերությունների դեսպանների միջև եղած մրցակցություններով և ինտրիգներով կաշկանդված, ռեգենտության մյուս անդամների հետ տարաձայնություններ ունենալով՝ նա չկարողացավ երկար մնալ իր պաշտոնում։ Հրաժարվելով պաշտոնից՝ 1837 թվականին նա հեռացավ Հունաստանից, մեկնեց Դեգենդորֆի մոտակայքում գտնվող իր կալվածք՝ Էգգ, և հասարակական գործերին մասնակցում էր միայն որպես պետական խորհրդատու ։
Մահացել է 1853 թվականի ապրիլի 3-ին ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հունաստանի պատմություն Կատեգորիա:Հունաստանի վարչապետներ Կատեգորիա:Հունաստանի ռեգենտներ Կատեգորիա:Բավարիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Հունաստանի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Գերմանացի դիվանագետներ
Անցումային ճառագայթում
Անցումային ճառագայթում, հաստատուն արագությամբ շարժվող լիցքավորված մասնիկի էլեկտրամագնիսական ճառագայթումը՝ երկու միջավայրերի սահմանն անցնելիս։ Անցումային ճառագայթում առաջանում է միջավայրի անհամասեռության պատճառով մասնակի էլեկտրամագնիսական դաշտի վերաձևավորման շնորհիվ։ Անցումային ճառագայթում տեսականորեն կանխատեսել են Վ. Գինզբուրգը ն Ի. Ֆրանկը (1946 թվական)։ Հետագայում Անցումային ճառագայթման տեսությունը հիմնականում զարգացվել է Հայաստանում (Գ. Ղարիբյան, Մ. Տեր-Միքայելյան, Ն. Ղորխմազյան, Ա. Ամատանի և ուրիշներ)։
Նպատակ
Առաջարկված են Անցումային ճառագայթման օգնությամբ մետաղների օպտիկական պարամետրերը որոշելու մեթոդներ։
Ձևավորում
Անցումային ճառագայթում ձևավորվում Է միջավայրերի բաժանման սահմանին հարակից որոշ միջակայքում, որը կոչվում Է անցումային ճառագայթման ձևավորմաև գոտի։ Երբ գոտիները շատ մեծ են սահմանի աղավադվածության գծային չափերից, անցումային ճառագայթում համընկնում է միջավայրերի կտրուկ սահմանի դեպքի հետ։ Երբ մասնիկի Էներգիան որոշ կրիտիկական արժեքից մեծ է դառնում, ապա անցումային ճառագայթման առաջացման վրա սկսում է ազդել մասնիկի բազմակի ցրումը միջավայրում։ Ի դեպ, Էներգիայի այդ կրիտիկական արժեքը բավականաչափ մեծ Է, օրինակ կապարի համար Էլեկտրոնների Eկ≈400 Մէվ, իսկ պրոտոնների Eկ≈2,7•109 Գէվ։
Կատեգորիա:Էլեկտրամագնիսական ճառագայթում Կատեգորիա:Էլեկտրամագնիսական երևույթներ
Սոխնա (Ուգրայի վտակ)
Սոխնա (Сохна), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կալուգայի մարզում։
Աշխարհագրություն
Գետաբերանը տեղակայված է Ուգրա գետի ձախ ափին՝ 112 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 30 կմ է, ավազանի տարածքը 250 կմ2։ Գետի ակունքը սկսվում է Պոդբուժե գյուղի մոտ։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Օկա ավազանային շրջանին, ջրատնտեսային տեղամասը՝ Ուգրա, ենթաավազանը՝ Օկի և Մոկշի գետերն են։ Գետի գետային ավազանը՝ Օկա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Ռուբեն Լևոնի Ռուբինյան
Ռուբեն Ռուբինյան, Իշխանազն Կիլիկիայի հայկական իշխանությունում, Ռուբինյանների իշխանական տոհմից։
Կիլիկիայի իշխան Լևոն Ա-ի որդին, Կիլիկիայի իշխաններ Թորոս Բ-ի, Մլեհի և Ստեփանի հարազատ եղբայրը։
Կենսագրություն
1137 թվականին Ռուբենը իր հոր՝ Լևոն Ա-ի և եղբոր՝ Թորոս Բ-ի հետ գերի է տարվում Կոստանդնուպոլիս, որտեղ էլ բանտարկվում է և սպանվում բանտում 1141 թվականին։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Ռուբինյաններ Կատեգորիա:Հայ իշխաններ
Սաբինա Բերման
Սաբինա Բերման (Sabina Berman, ), մեքսիկացի կին գրող և սցենարիստ, կինոռեժիսոր և կինոպրոդյուսեր։
Կենսագրություն
Սաբինա Բերմանը Լեհաստանից գաղթած հրեաների դուստր է։ Իբերամերիկյան համալսարանում սովորել է հոգեբանություն և գրականություն։ Զբաղվել է թատրոնով և կինոյով։ Ներկայումս Լատինական Ամերիկայի ամենաակտիվ և աչքի ընկնող դրամատուրգներից մեկն է, աշխատում է որպես սցենարիստ, մասնավորապես, նրա սցենարներով բեմադրվել են Ռիփշտեյնի, Ալֆոնսո Կուարոնի և Ալեխանդրո Գոնսալես Ինյարիտուի ֆիլմերը։ Հեռուստատեսությունում վարում է ծրագրեր ։
Ճանաչում
Դրամատուրգիայի Ազգային մրցանակի քառակի դափնեկիր է։ Լրագրության ազգային մրցանակի կրկնակի դափնեկիր է։ Բերմանի պիեսները լայնորեն տարածվում են Եվրոպայի և Միացյալ Նահանգների թատրոններում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մեքսիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:Հրեա գրողներ Կատեգորիա:Իսպանալեզու գրողներ Կատեգորիա:Մեքսիկացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Սցենարիստներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Կինոռեժիսորներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Մեքսիկացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Մեքսիկացի կին դրամատուրգներ Կատեգորիա:Հրեա լրագրողներ
Ռեժ
Ռեժ (Rhèges), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Օբ գավառում ։
Մարգարիտ Տեր-Սիմոնյան
Մարգարիտ Պողոսի Տեր-Սիմոնյան, հայ երաժշտագետ, արվեստագետ, երաժշտական խմբագիր, արվեստագիտության թեկնածու (1968)։ ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1990)։
Ռեժ
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 220 մարդ, բնակչության խտությունը` 14.86 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 14.80 կմ² տարածք։
Մարգարիտ Տեր-Սիմոնյան
Կենսագրություն
Մարգարիտ Տեր-Սիմոնյանը ծնվել է 1928 թվականի փետրվարի 24-ին Թիֆլիսում։ 1951 թվականին ավարտել է Երևանի կոնսերվատորիան։ 1951-1960 թվականներին եղել է Հայաստանի հեռուստառադիոյի պատասխանատու երաժշտական խմբագիր, 1960-1991 թվականներին՝ ՀՀ ԳԱԱ արվեստի ինստիտուտի գիտաշխատող։ 1992 թվականից բնակվել է ԱՄՆ-ում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ երաժշտագետներ Կատեգորիա:Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ Կատեգորիա:Արվեստագիտության թեկնածուներ Կատեգորիա:Հայ արվեստագետներ
Ռեժ
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 128 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 95-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 33։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 74,2 %։ 95 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 88 անձ (51 տղամարդ և 37 կին)։ Գործազուրկ են եղել 7 անձ (3 տղամարդ և 4 կին)։ 33 անաշխատունակներից 10-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 9-ը` թոշակառուներ, իսկ 14-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Պանզոոտիա
Պանզոոտիա (պան․․․ և ΖώονΦο - կենդանի), համաճարակի զարգացման բարձրագույն աստիճան, նաև համաճարակային պրոցեսների ինտենսիվության (լարվածության) քանակական դրսևորում, երկրում կամ մի քանի երկրներում, մայրցամաքում կենդանիների վարակիչ հիվանդությունների լայն տարածում։ Նման բնույթով կարող են տարածվել դաբաղը, խոշոր եղջերավորների, խոզերի, թռչունների ժանտախտը, ձիերի վարակիչ էնցեֆալոմիելիտը ևն։ Ծագման պատճառները տարաբնույթ են, օրինակ, դաբաղի ժամանակ կարող է նկատվել հարուցիչի փոփոխություն և կենսբ․ նոր հատկանիշներով տարբերակների առաջացում։ Հիվանդությունների տարածման վրա նկատելիորեն ազդում են նաև սոցիալական և տնտեսական գործոնները։ Պանզոոտիաի կանխման արդյունավետությունը կախված է տվյալ հիվանդության ուսումնասիրվածության աստիճանից, պայքարի մեթոդների ճշգրտությունից և դրանց ժամանակին ու արդյունավետ կիրառումից։
Կատեգորիա:Համաճարակաբանություն
Աֆրիկայի գաղութային բաժանում
[[Պատկեր:Africa1898.png|thumb|245px|Աֆրիկան 1912 թվականին։
Վարդագույն՝ ֆրանսիական տիրույթներ, դեղին՝ բրիտանական, կանաչ՝ գերմանական, կապույտ՝ պորտուգալական, նարնջագույն՝ բելգիական, նարնջագույն բծավոր՝ իսպանական, վարդագույն բծավոր՝ իտալական ]]
Աֆրիկայի գաղութային բաժանում  (ինչպես նաև՝ Մրցավազք Աֆրիկայի համար կամ Կռիվ Աֆրիկայի համար, Scramble for Africa, Partage de l'Afrique, Partilha de África)՝ մի շարք եվրոպական գերտերությունների միջև Աֆրիկայում նոր տարածքներ գրավելու համար մղված սուր հակամարտությունների ժամանակաշրջան։
Չնայած նրան, որ Աֆրիկայում մի շարք տարածքներ արդեն գաղութացված էին, ամենասուր պայքարը ծավալվեց նոր իմպերիալիզմի ընթացքում, մասնավորապես Բեռլինի կոնֆերանսից հետո՝ 1885 թվականին։ Աֆրիկայի բաժանման գագաթնակետը համարվում է Ֆաշոդայի ճգնաժամը 1898 թվականին, ինչը Ֆրանսիային և Բրիտանիային կանգնեցրեց պատերազմի եզրին։ 1902 թվականին եվրոպական տերությունները վերահսկում էին Աֆրիկայի տարածքի 90 %-ը։ Իրենց անկախությունը պահպանել էին միայն ԱՄՆ հովանու տակ գտնվող Լիբերիան և Իտալիայի հետ պատերազմի արդյունքում իր անկախությունը պահպանած Եթովպիան։
20-րդ դարի վերջին Աֆրիկայի բաժանմանը միացավ նաև «սև աշխարհամասը» որպես պաշարների աղբյուր դիտարկող Իտալիայի թագավորությունը։ Վերջինիս հատկապես գայթակղում էին թուլացող Օսմանյան կայսրության և Աֆրիկյան եղջյուրի տարածքները։
Միջին Վիրկա
Միջին Վիրկա (Средняя Вырка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կալուգայի մարզում։
Աֆրիկայի գաղութային բաժանում
Աֆրիկայի գաղութային բաժանումն ավարտվեց Առաջին համաշխարհային պատերազմի սկզբից մեկ տարի առաջ, երբ Մեծ Բրիտանիան պաշտոնապես բռնակցեց Եգիպտոսը։ Դրանից երկու տարի առաջ տեղի ունեցավ Մարոկկոյի բաժանումը Ֆեսի պայմանագրով, իսկ Իտալիային հաջողվեց Իտալա-թուրքական պատերազմի արդյունքում նվաճել Լիբիան։
Գրականություն
Կատեգորիա:Գաղութային կայսրություններ Կատեգորիա:Աֆրիկա Կատեգորիա:Քաղաքական աշխարհագրություն
Միջին Վիրկա
Աշխարհագրություն
Գետաբերանը տեղակայված է Օկա գետի ձախ ափին՝ 1219 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 14 կմ է։ Գետի ակունքը սկսվում է Ուտկինո գյուղում Կոզելսկի շրջանում և Կալուգայի մարզում։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Ex aequo et bono
Ex aequo et bono (լատիներեն՝ համաձայն հավասարության և խղճի կամ համաձայն բարու և արդարության) հռոմեական իրավունքից փոխառված լատիներեն արտահայտություն, որն օգտագործվում է միջազգային իրավունքում։ Ex aequo et bono -ն դատական որոշումների կայացման միջոց է, որի ժամանակ դատարանը առաջնորդվում է ոչ թե իրավունքի աղբյուրներում ամրագրված նորմերով, այլ առաջնորդվում է համաձայն արդարության և տրամաբանության։ Այս միջոցը հիմնականում օգտագործվում է միջազգային դատարաններում։ Ներպետական դատարաններում այս միջոցը համարյա չի օգտագործվում, քանի որ ի տարբերություն միջազգային իրավունքի, ներպետական օրենսդրությունը բավականին զարգացած է և բոլոր իրավահարաբերությունները կարգավորված են իրավական նորմերով։
Գործնական կիրառում
Հին Հռոմում ex aequo et bono -ն հիմնականում օգտագործվում էր արբիտրաժային դատարաններում։ Քանի որ այս միջոցը գործում էր բավականին հաջող, այն հետագայում տարածվեց Հռոմեական կայսրության հարևան երկրներում, իսկ հետագայում սկսվեց օգտագործվել միջազգային իրավունքում։
Միջազգային իրավունք
Ներկայումս Ex aequo et bono-ի սկզբունքն ամրագրված է ՄԱԿի Միջազգային դատարանի ստատուտում։ Ստատուտի 38րդ հոդվածի 2րդ կետը թույլատրում է դատարանին գործը լուծել Ex aequo et bono-ի միջոցով, եթե կողմերը համաձայն են։ Այսպիսի ամրագրում կար նաև Ազգերի Լիգային կից գործող Միջազգային արդարադատության մշտական պալատի ստատուտում։
ՄԱԿի Միջազգային դատարանի ստատուտի ընդունումից առ այսօր Միջազգային դատարանը չի օգտագործել այս միջոցը։
Արբիտրաժ
Արբիտրաժներում Ex aequo et bono-ի միջոցով գործերի լուծումն օգտագործվում է այն երկրներում, որտեղ ընդունված է արբիտրաժի մասնավոր իրավունքի(կամ քաղաքացիական իրավունքի) կոնցեպցիան (Civil Law Concept of Arbitration).