cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ստալինիզմ
Մաոիզմ
Մաո Ցզե Դուն հանրահռչակ հայտարարեց, որ Ստալինը 70%-ով լավն է, 30%-ով՝ վատը։ Մաոիզտները հիմնականում քննադատում էին Ստալինին՝ կապված այն տեսակետի հետ, որ Խորհրդային Միության կազմում բուրժուական ազդեցությունը հիմնականում արտաքին ուժերի (ներքին ուժերի գրեթե լիակատար բացառման) արդյունք էր, և նրա տեսակետը, որ դասակարգային հակասությունները ավարտվեցին սոցիալիզմի հիմնական կառուցումից հետո։ Այնուամենայնիվ, նրանք բարձր գնահատեցին Ստալինին՝ Խորհրդային Միությունը և միջազգային պրոլետարիատը ղեկավարելու համար՝ Գերմանիայում ջախջախելով ֆաշիզմը և նրա հակահեղափոխականությունը ։
Լենինիզմի և տրոցկիզմի հետ հարաբերությունները
Ստալինը իր կառավարման տակ գտնվող քաղաքական և տնտեսական համակարգը համարեց մարքսիզմ-լենինիզմ, որը նա համարեց մարքսիզմի և լենինիզմի միակ օրինական իրավահաջորդը։ Ստալինի պատմագրությունը բազմազան է, Ստալինի և Լենինի ռեժիմների միջև առաջարկվող շարունակականության և անխզելիության բազմաթիվ տարբեր կողմերով։ Ռիչարդ Փայփսի նման տոտալիտար պատմաբանները հակված են ստալինիզմը դիտարկել որպես լենինիզմի բնական հետևանք, որ Ստալինը «հավատարմորեն իրականացրեց Լենինի ներքին և արտաքին քաղաքականության ծրագրերը» ։ Այս ընդհանուր հայացքի ավելի նուրբ վարկածները կարելի է գտնել արևմտյան այլ պատմիչների գործերում, ինչպիսիք են Ռոբերտ Սերվիսը, որը նշում է, որ «ինստիտուցիոնալորեն և գաղափարականորեն Լենինը հիմքեր է ստեղծել Ստալինի համար, բայց լենինիզմից անցումը ստալինիզմի ամենասարսափելին և անխուսափելին չէր »: Նույն կերպ, պատմաբան և Ստալինի կենսագրագետ Էդվարդ Ռադինսկին կարծում է, որ Ստալինը Լենինի իրական հետևորդ էր, ճիշտ այնպես, ինչպես ինքն էր պնդում ։ Ստալինի մեկ այլ կենսագրագետ Ստեֆան Կոտկինը գրել է, որ «նրա բռնությունը ոչ թե նրա ենթագիտակցության արդյունքն էր, այլ բոլշևիկյան ներգրավվածությունը մարքսիստ-լենինիստական գաղափարախոսության հետ» ։ Երրորդ կենսագրագետ՝ Դմիտրի Վոլկոգոնովը, որը գրել է ինչպես Լենինի, այնպես էլ Ստալինի կենսագրությունները, բացատրեց, որ 1960-ականներից մինչև 1980-ական թվականները պայմանական հայրենասեր սովետական դե ստալինացված տեսակետը Լենին-Ստալինյան հարաբերությունների մասին (մի Խրուշչովյան ձնհալ և Միխայիլ Գորբաչով-համակրանքային տեսակետ) այն էր, որ չափազանց ինքնավար Ստալինը խեղաթյուրել էր իմաստուն դեդուշկա Լենինի լենինիզմը, բայց Վոլկոգոնովն էլ ափսոսում էր, որ այդ տեսակետը ի վերջո լուծարվեց նրա նմանների համար, ովքեր մասշտաբներ ունեին, իրենց աչքից ընկնում էին Խորհրդային Միության կազմալուծումից անմիջապես առաջ և հետո։ Սովետական արխիվներում կենսագրությունները ուսումնասիրելուց հետո նա եկել է այն նույն եզրակացությանը, որին հանգել էին Ռադինսկին և Կոտկինը, այդ է, որ Լենինը կառուցել էր բռնարար միապետական տոտալիտարիզմի մշակույթ, որի տրամաբանական շարունակությունը ստալինիզմն էր։
Շարունակության կողմնակիցները վկայակոչում են մի շարք ներդրողական գործոններ, քանի որ պնդվում է, որ Լենինն էր, այլ ոչ թե Ստալինը, որի քաղաքացիական պատերազմական գործողությունները Կարմիր ահաբեկչությունը մտցրեցին իր պատանդ վերցրած և ներգաղթի ճամբարներում, որ Լենինն է մշակել տխրահռչակ 58-րդ հոդվածը և ստեղծեց ավտոկրատական համակարգը Կոմունիստական կուսակցության կազմում ։ Նրանք նաև նշում են, որ Լենինը արգելեց ֆրակցիաները Ռուսաստանի Կոմկուսի ներսում և 1921 թվականին ներմուծեց միակուսակցական պետությունը՝ մի շարժում որը հնարավորություն տվեց Ստալինին Լենինի մահից հետո ազատվել իր մրցակիցներից հեշտությամբ և մեջբերել Ֆելիքս Ձերժինսկիին, որը Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմում հակառակորդների դեմ բոլշևիկյան պայքարի ընթացքում բացականչեց. «Մենք հանդես ենք գալիս կազմակերպված ահաբեկչության դեմ» ։
Այս տեսակետի հակառակորդների շարքերում են ռևիզիոնիստ պատմաբաններ և հետխորհրդային մի շարք պատերազմների այլախոհ սովետական պատմաբաններ, այդ թվում՝ Ռոյ Մեդվեդևը, որը պնդում է, որ չնայած «կարելի էր թվարկել Ստալինի կողմից իրականացված տարաբնույթ միջոցառումները, որոնք իրականում Լենինի ներքո իրականացվող հակաժողովրդավարական միտումների և միջոցառումների շարունակությունն էին այդքան շատ եղանակներով, Ստալինը գործեց, ոչ թե համաձայն Լենինի հստակ հրահանգների, այլև հակառակ նրանց» ։ Դրանով իսկ որոշ պատմաբաններ փորձել են հեռացնել ստալինիզմը լենինիզմից, որպեսզի քայքայեն տոտալիտար տեսակետը, որ Ստալինի բացասական կողմերը ի սկզբանե բնորոշ են կոմունիզմին ։ Այս տեսակի քննադատության մեջ ներառված են հակա-ստալինիստական կոմունիստները, որոնցից է Լև Տրոցկին, որը նշել է, որ Լենինը փորձել է համոզել Կոմունիստական կուսակցությանը Ստալինին հեռացնել իր գլխավոր քարտուղարի պաշտոնից։ Լենինի կտակը՝ այն փաստաթուղթը, որը պարունակում էր այս կարգը, ճնշվեց Լենինի մահից հետո։ Տրոցկու կենսագրության մեջ բրիտանացի պատմաբան Իսահակ Դոյչերը ասում է, որ ապացույցների հետ բախվելիս «միայն կույրերն ու խուլերը կարող էին տեղյակ չլինել ստալինիզմի և լենինիզմի հակադրություն մասին »: Նմանատիպ վերլուծություն կա նաև հետագա աշխատություններում, ինչպիսին է Գրեհեմ Ջիլը, որը պնդում է, որ «[ստալինիզմը] ավելի վաղ իրադարձությունների բնական հոսք չէր. [նա ձևավորեց] կտրուկ բացթողում՝ առաջատար քաղաքական գործիչների գիտակցված որոշումներով»: Սակայն Գիլը նշում է, որ «տերմինի օգտագործման հետ կապված դժվարությունները արտացոլում են խնդիրներ ստալինիզմի հայեցակարգի հետ կապված։ Հիմնական դժվարությունը համաձայնության բացակայությունն է այն բանի շուրջ, ինչը պետք է կազմի ստալինիզմը»։ Ռեվիսիոնիստական պատմաբաններ, ինչպիսիք են Շեյլա Ֆիցպատրիկը, քննադատել են հասարակության վերին մակարդակների և սառը պատերազմի գաղափարների օգտագործման վրա հիմնված ուշադրությունը, ինչպիսիք են՝ տոտալիտարիզմը, որոնք մթնոլորտային իրականություն են մղել։
Ըստ Մեծ Բրիտանիայի Սոցիալիստական կուսակցության՝ «տրոցկիզմը և ստալինիզմը երկուսն էլ նույն ճյուղից են՝ բոլշևիզմից» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԽՍՀՄ քաղաքականություն Կատեգորիա:Կոմունիզմ Կատեգորիա:Տոտալիտարիզմ Կատեգորիա:Մարքսիզմ Կատեգորիա:Ծայրահեղ ձախ քաղաքականություն Կատեգորիա:ԽՍՀՄ տնտեսություն Կատեգորիա:Հակակապիտալիզմ Կատեգորիա:Ավտորիտարիզմ Կատեգորիա:Հակաֆաշիզմ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ պատմություն Կատեգորիա:ԽՍՀՄ հասարակություն Կատեգորիա:Քաղաքական գաղափարախոսություններ Կատեգորիա:1930-ականները ԽՍՀՄ-ում Կատեգորիա:1940-ականները ԽՍՀՄ-ում Կատեգորիա:Սոցիալիզմի տեսակներ Կատեգորիա:Մարքսիզմ-լենինիզմ
Դրաժե
Դրաժե (dragée), կլոր ձև ունեցող փոքրիկ կոնֆետներ, որոնք պատված են պաշտպանողական պսպղուն թաղանթով։
Պատմություն
Իր անունը կոնֆետն ստացել է ֆրանսերեն dragée բառից, որը նշանակում է կոշտ վիճակի դեղային միջոցի որոշակի չափաքանակ։
Այսօր դրաժե բառն ասոցացնում են կլոր ձևի գույնզգույն փոքրիկ կոնֆետների հետ։ Հաճախ կոնֆետները ունենում են շաքարե շերտ։ Բաբելոնում պատրաստվում էին առաջին դրաժե կոնֆետները։ Դրաժե կոնֆետի հիմքն էին հանդիսանում հատիկային մշակույթի հացահատիկները, շաքարապատված հատիկներից պատրաստվում էր չամանը։ Ռուսիայում պատրաստում էին օգտակար և բնական լոռամրգի դրաժե կոնֆետներ։
Հովվի եկեղեցի (այլ կիրառումներ)
Հովվի եկեղեցի, կարող է վերաբերել՝
Նոյեմբերի 14
Նոյեմբերի 14, տարվա 318-րդ (նահանջ տարիներին՝ 319-րդ) օրն է։
Կոզմոդեմյանսկի թանգարանային համալիր
Կոզմոդեմյանսկի պատմամշակութային թանգարանային համալիր (Козьмодемьянский культурно-исторический музейный комплекс), Մարի Էլ Հանրապետության մշակութային-կրթական և գիտահետազոտական հաստատություն (մշակութային հաստատություն): Թանգարանային համալիրը գտնվում է Կոզմոդեմյանսկ քաղաքում։
Թանգարանային համալիրը ստեղծվել է Մարի Էլ Հանրապետության Գորնոմարիյսկի շրջանի պատմամշակութային ժառանգությունը առավել արդյունավետ պահպանելու նպատակով: Համալիրը զբաղվում է նաև թանգարանային իրերի և հավաքածուների հայտնաբերման, ուսումնասիրման, հավաքման և դրանց վերաբերյալ նյութերի հրատարակման աշխատանքների կազմակերպմամբ, իրականացնում է գիտալուսավորչական, կրթական, մշակութաժամանցային և զբոսաշրջային գործունեություն:
Պատմություն
Կոզմոդեմյանսկի հասարակության ակտիվ գործունեության շնորհիվ 1919 թվականի սեպտեմբերին բացվեց գավառագիտական թանգարանը։ Թանգարանի ատեղծման գործում հատուկ դեր է խաղացել ՌԿԿ(բ) Կոզմոդեմյանսկի շրջկոմի նախագահ, նկարիչ Ալեքսանդր Վլադիմիրովիչ Գրիգորևը:
1977 թվականի սեպտեմբերի 2-ին կոլտնտեսությունների և խորհրդային տնտեսությունների և քաղաքի ձեռնարկությունների լիազորների Գորնոմարիյսկի շրջանային խորհուրդը երկրագործության շրջանային թանգարանի բացման վերաբերյալ որոշում կայացրեց։ Թանգարանի ստեղծման նպատակն էր գալիք սերունդների համար պահպանել Մարիական Պովոլժիեի գյուղացիական տնտեսությունների կողմից օգտագործված հնագույն աշխատանքի գործիքների նմուշները:
1979 թվականի փետրվարի 27-ին, Գորնոմարիյսկի շրջանային խորհրդի գործադիր կոմիտեի որոշմամբ, սկսվեց բաց երկնքի տակ ազգագրական թանգարանի շինարարությունը։ Թանգարանը բացվեց 1983 թվականի ամռանը՝ Կոզմոդեմյանսկի 400-ամյակի կապակցությամբ։ Այն դարձավ ճարտարապետական հուշարձանների, հողագործական գործիքների, կենցաղային և մշակույթի առարկաների պահոց:
Կառուցվածք
Համալիրում ներառված են՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կոզմոդեմյանսկի թանգարաններ Կատեգորիա:2001 հիմնադրված թանգարաններ
Մարգուս Մեցտակ
Մարգուս Մեցտակ, հանգստի անցած էստոնացի պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ, ով հիմնականում խաղում էր կենտրոնական դիրքում ։
Վաղ կարիերա
Մարգուս Մեցտակն իր կարիերան սկսել է 18 տարեկանում Տալլինի համալսարանում, որի թիմի կազմում խաղացել է Էստոնական ԽՍՀ-ի առաջնությունում մինչև ԽՍՀՄ փլուզումը։ Առաջ գնալով սկսել է խաղալ «Կալև Տալլին» թիմում։ 1982 թվականին՝ պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստի կարիերայի երկրորդ տարում հավաքականը հասել է Խորհրդային բասկետբոլի գավաթի խաղարկության կիսազրափակիչ և շահել բրոնզե մեդալ։
Արտասահմանյան ակումբներ
1990 թվականին Մեցտակը խաղացել է Ֆինլանդիայի լիգայի «NMKY Lahti» թիմի կազմում, որից հետո, 1991 թվականի հունվարին վերադարձել Էստոնիա։ Մեծ հաղթանակից հետո նա մեկ մրցաշրջանով վերադարձել է Ֆինլանդիա՝ նախքան Լյուքսեմբուրգի «Amicale Basket» ակումբում տեղափոխություն կատարելը։ Գերմանիայում անվկացվ 1993 թվականի Եվրոպայի առաջնությանը Էստոնիայի Բասկետբոլի ազգային հավաքականի գլխավոր խաղացողներից մեկը լինելով՝ Մարգուս Մեցտակը առաջարկներ է ստացել «TSV Speyer» և «Paderborn Baskets» թիմերի կազմում խաղալ Բասկետբոլի Բունդեսլիգայում։ 2001-2002 մրցաշրջանում՝ 40 տարեկանում, նա իր վերջին պայմանագիրը կնքել է լեհական «Czarni Słupsk»-ի հետ ։
Վերջին տարիներ
Լեհական թիմից հեռանալուց հետո այն ժամանակ 41-ամյա կենտրոնական խաղացողը տեղափոխվել է էստոնական «TTÜ/A. Le Coq» ակումբ, իսկ իր կարիերայի վերջին մի քանի տարիները խաղացել է իր հայրենի ակումբի՝ «BC Pirita»-ի հետ ։ Նա աշխատել է որպես «TTÜ / Kalev»-ի մարզիչ և վերահիմնադրել «Տալլինա Կալև» թիմը։
Ազգային հավաքական
Մեցտակը ազգային կարիերան սկսել է 1981 թվականին, երբ նա ներկայացրել է Էստոնական խորհրդային սոցալիստական հանրապետության ազգային հավաքականը։ 1991 թվականին, երբ Էստոնիան անկախացավ Խորհրդային սոցալիստական հանրապետությունների միությունից, նա Էստոնիայի բասկետբոլի ազգային հավաքականի ամենալավ կենտրոնական խաղացողներից էր։
1993 թվականի Եվրոպայի առաջնություն
Մարգուս Մեցտակը ինչպես 1993 թվականի EuroBasket-ի, այնպես էլ 2001 թվականի EuroBasket-ի մրցումներում հավաքականի կազմում էր։ 1993 թվականին Էստոնիայի հավաքականը զարմացրել է ամբողջ Եվրոպային՝ հաղթելով D խմբի Եվրոպական չեմպիոն Գերմանիայի տղամարդկանց ազգային հավաքականին ու ուժեղ Սլովենիայի տղամարդկանց ազգային հավաքականին։ Նոկաուտի փուլում նրանք պարտվել են Ռուսաստանին, հաղթել Բոսնիա և Հերցեգովինային և 5-րդ տեղի համար պայքարում պարտվել Իսպանիային։ Սա նշանակում էր, որ Էստոնիան չի որակավորվելու 1994 թվականի ՖԻԲԱ աշխարհի առաջնության համար։
2001 թվականի Եվրոպայի առաջնություն
2001 թվականին 40-ամյա Մեցտակը վաստակել է 8.3 միավոր և երբ Էստոնիան հայտնվել է վերջին տեղում, նա յուրաքանչյուր խաղում ստացել է 6 պատասխան հարված ։ Մարգուս Մեցտակը մինչ օրս ամենատարիքով բասկետբոլիստներից է, որոնք երբևէ խաղացել են Եվրոպայի առաջնություններում ։
Կոնտուար
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 367 մարդ, բնակչության խտությունը` 51.40 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 7.14 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 100 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 28 կմ հարավ-արևելք։
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 263 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 205-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 58։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,9 %։ 205 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 188 անձ (100 տղամարդ և 88 կին)։ Գործազուրկ են եղել 17 անձ (10 տղամարդ և 7 կին)։ 58 անաշխատունակներից 12-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 25-ը` թոշակառուներ, իսկ 21-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Փարցխնալ
Փարցխնալ (ფარცხნალი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Խարագաուլի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 440 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խարագաուլից հեռու է 4 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 254 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խարագաուլի շրջան
Տալարն
Տալարն  (Talarn), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Մտնում է Լեյդա ինքնավար համայնքի մեջ՝ Կատալոնիա պրովինցիայում։ Գտնվում է Պալյարս Խուսա շրջանում։ Զբաղեցնում է 27,88 կմ² մակերես։ Բնակչությունը կազմում է 395 (2010 թվական)։
Դյուկ Ուդի
Դյուկ Ուդի (Duke Udi, ), նիգերիացի ֆուտբոլիստ և մարզիչ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Խաչելություն Ֆերդինանտից և Սանչայից
«Խաչելություն» Ֆերդինանտից և Սանչայից (Crucifijo de don Fernando y doña Sancha), մոտ 1063 թվականի փղոսկրյա փորագրությամբ արվեստի գլուխգործոց Մադրիդի ազգային հնագիտական թանգարանում։ Այն Ֆերդինանտ I թագավորը և Լեոնի թագուհի Սանչան նվիրաբերել են Լեոնի Սան Իսիդոր տաճարի կահավորման համար։
Քրիստոսի խաչելությամբ պատկերն ունի 52 սմ բարձրություն, 34,5 սմ լայնություն, Քրիստոսի պատկերը՝ 305 մմ բարձրություն։ Քրիստոսը կերտված է ամբողջ հասակով, գլուխը դեպի ձախ, աչքերը՝ բաց։ Ոտքերից յուրաքանչյուրն առանձին գամված է խաչին։ Աջ ձեռքի մատները բացակայում են։ Գոտկատեղի կտորը ծածկում է ծնկները և կապված է իրանին։ Ոտքերը և մարմինն ուղղահայաց են։ Հետևի կողմում կա ազատ տարածք՝ որպես սուրբ մասունք օգտագործելու համար։
Հակառակ կողմում բույսերի, կենդանիների և մարդկանց միահյուսված պատկերներ են, որոնք կամ բարձրանում են դրախտ, կամ իջնում դժոխք։ Քրիստոսի պատկերի վերևում կա մակագրություն. IHSNAZA RENUSREX IUDEORU որը թարգմանաբար նշանակում է. «Հիսուս Նազովրեցին, հրեաների թագավորը»։ Փղոսկրյա մակագրության վերևում պատկերված է՝ ինչպես է հարություն առած Քրիստոսը տանում իր խաչը։ Խաչի ներքևի մասում՝ խաչված պատկերից վար, Ադամի ֆիգուրն է, իսկ դրանից ներքև՝ մակագրություն. FREDINANDUSREX SANCIAREGINA ներկայացնում է Ֆերդինանտի և Սանչայի կատարած աշխատանքը։ Խաչի հակառակ կողմում բացի բույսերից՝ կենտրոնում տիրոջ գառն է, իսկ անկյունային չորս թևերում՝ Չորս ավետարանիչների խորհրդանիշերը։
Ժայռի գմբեթ
Ժայռի գմբեթ (مسجد قبة الصخرة — Ма́сджид Ку́ббат ас-Са́хра; כיפת הסלע Киппат а-Села), մուսուլմանական տաճար՝ Երուսաղեմում գտնվող Տաճարի լեռան հիմնաքարի վրա։ Համարվում է իսլամական ճարտարապետության ամենահին հուշարձաններից մեկը։ Համարվում է իսլամի գլխավոր սրբավայրերից մեկը։ Հին քաղաքի հուշարձանների շարքում տաճարը մտել է Համաշխարհային ժառանգության ցանկը։
Մզկիթի շինարարությունը ավարտվել է 691 թվականին։ Քաղաքի պաշարումից հետո՝ 1099 թվականին, տաճարը վերափոխվել է եկեղեցու։ 1187 թվականին՝ Սալահ ադ-Դինի կողմից քաղաքի պաշարումից հետո, կառույցը կրկին դարձել է մուսուլմանական տաճար։
Ժայռի գմբեթը գտնվում է Ալ-Ակսա մզկիթի կողքին։ Չնայած Կուբաթ աս–Սահրա (Ժայռի գմբեթ) և Օմար իբն ալ-Խատտաբ խալիֆայի մզկիթը՝ Ալ-Ակսան, երկու, բոլորովին տարբեր իսլամական տաճարներ են, սակայն նրանք կազմում են Տաճարի լեռան՝ ճարտարապետական ամբողջականության անբաժանելի մասը։ Հանրամատչելի գրականության մեջ այդ երկու կառույցները երբեմն շփոթում են Օմարի մզկիթի հետ։
Ժայռի գմբեթի պատկերն առկա է տաճարական շքանշանի կնիքի վրա։
Պատմություն
Շենքը կանգնեցվել է 687—691 թվականներին՝ Օմայանների խալիֆ Աբդ ալ-Մալիքի հրամանով (65—86 թվականներ, Հիջրա / 684—705 թվականներ) երկու վարպետների՝ Բեյթ-Շեանից ժամանած Ռաջի իբն Հայվայի (Raja ibn Haywah) և Երուսաղեմից եկած Յազիդ իբն Սալյամի հսկողությամբ։ Գմբեթով փակվել է ժայռի ելուստը, որտեղից, ըստ ավանդության, Մուհամմադ մարգարեն իրագործել է իր միրաժը (Աստծուն հանդիպելու համար երկինք բարձրանալ) ։ Հատկապես այդ ելուստի շնորհիվ Կուբաթ աս-Սահրան ստացել է իր անվանումը։
Այդ օրերին, երբ Երուսաղեմը գտնվում էր խաչակիրների ձեռքում, Ժայռի գմբեթը հանձնվել է ավգուստինյան վանականների տնօրինությանը և վերափոխվել « (Храм Господа, Աստծո տաճար) եկեղեցու, իսկ Ալ-Ակսա մզկիթում կառուցվել է թագավորական ապարանք։ 1187 թվականին քաղաքը նվաճել է Սալահ ադ-Դինը, ով իր եղբորորդուն հանձնարարել է զբաղվել իսլամական տաճարի վերականգնմամբ։ Հենց այդ ժամանակ է, որ նրա կողքին կառուցվել է եկեղեցու գավիթ (առմուտք)։ Ներկա պահին եկեղեցուց պահպանվել է միայն փայտե ճաղաշարը, որը հարմարեցված է եղել որպես պատվանդան՝ Ղուրան ընթերցելու համար։
Ճարտարապետական առանձնահատկություններ
Իսլամական ճարտարապետության առաջին հուշարձաններից մեկն է։ Սկսած Աբբասյանների դինաստիայից՝ մզկիթը բազմիցս վերակառուցվել է, հատկապես՝ 16–րդ դարում՝ սուլթան Սուլեյման I Փառահեղի իշխանության օրոք։ Նախագծմամբ և ներքին կահավորմամբ մոտ է վաղ քրիստոնեական բյուզանդական ոճին։ Ունի կանոնավոր, համաչափ ուրվագիծ․ ներսից հարուստ է խճանկարչության նախշավոր զարդապատկերներով։ Կտուրի թեքվածքը կամարասրահի հետ փակված է բարձր ճաղաշարով։ Կառույցի ներքին տարածք ուղղորդում են չորս դռները՝ դեպի սյունասրահ։ Փայտաշեն ոսկեզօծ գմբեթը (տրամագիծը՝ 20,5 մ, բարձրությունը՝ 30 մ) տեղադրված է գլանաձև բարձրության վրա՝ ժայռի վրա կառուցված երկու շարքավոր թմբուկի վրա։ Գմբեթի շուրջը գտնվում է շրջանցիկ պատկերասրահը (նախագծմամբ ունի ութ անկյուն), որն արտաքից արված են հարթ որմնախորշեր։ Գմբեթը կառուցվել է 7–րդ դարի վերջին, երբ ժամանակակից մտածողությունը դեռևս ձևավորված չէր, ընդ որում՝ ոչ այնքան տաճարը, որքան նրա համար, որպեսզի օթևան տան ուխտավորներին, որոնք բոլոր կողմերից հավաքվում, գալիս էին՝ խոնարհվելու քարի առջև, որի վրայից (ըստ որոշ աստվածաբանների դատողության) Աստծուն հանդիպելու համար երկինք է բարձրացել մարգարե Մուհամմադը։ Բացի այդ, դրա վրա է կանգնցված եղել Ուխտի Տապանակը Առաջին տաճարի ժամանակաշրջանում, որից և, ըստ հրեական ավանդության, սկսվում է աշխարհաստեղծումը (տես՝ հիմնաքարը) ։
Արդի վիճակ
20–րդ դարում իրականացվել է վեց վերականգնման աշխատանքներ՝ ներառյալ մինչև 1961—1962 թվականները։
21–րդ դարում կառույցը շարունակում է գործել որպես կանանց մզկիթ։ 2008 թվականի փետրվարի 15–ին 5,3 բալ ուժգնությամբ (Ռիխտերի սանդղակով) հերթական երկրաշարժն իր հետքն է թողել Երուսաղեմի հին քաղաքի վրա։ Ժայռի գմբեթի կողքին գոյացել է ակնհայտ խոր փոս՝ 1 մ խորությամբ, 1,5 մ լայնությամբ և մոտ 2 մ երկարությամբ։
Կրկնօրինակներ
Քանի որ տաճարականները (ասպետ) Ժայռի գմբեթը համարել են Երկրորդ Տաճար, այդ կարգի շատ եկեղեցիներ իրենց արտաքին տեսքով և ձևով հիշեցնում են Ժայռի գմբեթը (օրինակ՝ լոնդանյան Թեմփլը) ։ Նմանատիպ տաճարներ կառուցվել են դեռևս 15–րդ դարում (օրինակ՝ Սան Ջակոմո եկեղեցին՝ Իտալիայի Վիկովարո քաղաքում)։ 2010 թվականին Արաբական Միացյալ Էմիրությունների մայրաքաղաքում՝ Աբու Դաբիում, բացվել է գործող մզկիթ, որն ըստ որոշման՝ Ժայռի գմբեթի փոքրացված կրկնօրինակն է։ Այն կրում է նույն անունը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սուննիների մզկիթներ Կատեգորիա:Մզկիթներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Երուսաղեմի պաշտամունքային վայրեր Կատեգորիա:Իսլամը՝ Երուսաղեմում Կատեգորիա:Երուսաղեմի տեսարժան վայրեր
Հորադիս (այլ կիրառումներ)
Հորադիս, կարող է վերաբերել՝
Կամպոլոնգո Տապոլիանո
Կամպոլոնգո Տապոլիանո (Campolongo Tapogliano), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Ֆրիուլի Վենետիկ Ջուլիա մարզի Ուդինե գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 1202 մարդ 2008 թվականի մարդահամարի տվյալների, բնակչության խտություն՝ 135 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 10 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 33040։ Հեռախոսային կոդ՝ 0431։
Կոմունայի հովանավորներն են Մարտին Տուրսկին, սուրբ Գևորգը և սուրբ Ռոքը։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները
Հորիզոն (այլ կիրառումներ)
Հորիզոն, կարող է վերաբերել՝
Նոյեմբերի 15
Նոյեմբերի 15, տարվա 319-րդ (320-րդ նահանջ տարիներում) օրն է։
Հորովել (այլ կիրառումներ)
Հորովել, կարող է վերաբերել՝
Futsal Shuffle 2020
«Futsal Shuffle 2020», ամերիկացի ռեփեր Lil Uzi Vert-ի երգը։ Թողարկվել է Atlantic, Warner և WEA լեյբլներում։ Երգը թողարկվել է սինգլ նրա Eternal Atake երկրորդ ստուդիական ալբոմից։ Երգը Billboard Hot 100 հիթ-շքերթում նորամուտը կատարել է 5-րդ հորիզոնականում՝ հասնելով «XO Tour Llif3» երգին և դառնալով ամենահաջողը Uzi-ի կարիերայում։ Գոյություն ունի երգ, որի ստեղծումը ներշնչվել է Futsal Shuffle 2020 երգից  ։
Նախապատմություն
2019 թվականի նոյեմբերի 30-ին Lil Uzi Vert-ը հրապարակել է երգի մի հատվածի կատարմամբ հոլովակ, որում ինքը պարում է։ Երգիչն այն կոչել է "Futsal Shuffle" ։ Նա նաև ասել է, որ պարը ժողովրդականություն է վայելելու 2020 թվականին ։
Արձագանքներ
XXL ամսագրից Թոնի Մ. Սենտենոնը երգը նկարագրել է որպես «աշխույժ բենգեր» բիթով, «որն իր մեջ ներառում է սինթեզատոր»։ Complex-ից Ջոշուա Էսպինոզան ասել է, որ այն «Ուզիի տիպիկ թրեք է», իսկ երգը «մասնավոր ինքնաթիռների, փողերի, լեյբլների, աղջիկների ու տղաների մասին է»  ։
Գրիգոր-Դերենիկ
Գրիգոր-Դերենիկ Արծրունի, Վասպուրականի չորրորդ գահերեց իշխան։ Ծնվել է Վասպուրականում՝ Արծրունիների իշխանական կալվածքում։ Իշխել է երկու փուլով՝ 857-868 և 874-887 թվականներին։
Կենսագրություն
Գրիգոր-Դերենիկ Արծրունին չորրորդ գահերեց իշխանն էր, ում հաջորդում է հայրը՝ Աշոտ Ա-ն։ Նա Վասպուրականի առաջին գահերեց իշխանի՝ Համազասպ Բ-ի թոռն էր։ Ամուսնացել է հայոց առաջին Բագրատունի թագավորի դստեր՝ Սոֆյա Բագրատունու հետ։ Ունեցել է երեք որդի՝ Աշոտ-Սարգիս, Գագիկ և Գուրգեն։
Տես նաև
Գրիգոր-Դերենիկը գահակալել է 2 փուլով՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վասպուրականի պատմություն Կատեգորիա:Արծրունիներ Կատեգորիա:Վասպուրականի գահերեց իշխաններ
Լեզվական բարեփոխում Թուրքիայում
Լեզվական բարեփոխում, 1932 թվականի հուլիսի 12-ին սկսված բարեփոխում, որի նպատակն էր թուրքերենը մաքրել արաբական և պարսկական արմատներով բառերից և քերականական կանոններից և ստեղծել Թուրքիայի Հանրապետության համար մեկ միասնական և ազգային գրավոր և խոսակցական լեզու։
Նախաձեռնությունը սկսվել է Թուրքիայի Հանրապետության նախագահ Աթաթյուրքի գլխավորությամբ։ 1932-1938 թվականների արմատական փոփոխությունների ժամանակաշրջանից հետո բարեփոխումը տարբեր արագությամբ և ինտենստիվությամբ շարունակվել է մինչև 1970-ական թվականները։ 1982 թվականը համարվում է լեզվական բարեփոխման ավարտը, քանի որ այդ թվականին փակվել է հին Թուրքական լեզվաբանական ընկերությունը։ Լեզվական բարեփոխումը 1928 թվականին իրականացված այբուբենի բարեփոխման հետ միասին թուրքերենի կառուցվածքային փոփոխության երկու հիմնաքարերից մեկն է համարվում։
Օսմանյան շրջան
Թուրքերը արաբերեն և պարսկերեն խոսող ժողովուրդների հետ շփման արդյունքում այդ լեզուներից վերցրել են բառեր, որոնք չեն եղել իրենց լեզվում։ Բացի այդ, որոշ թուրքերեն բառեր ժամանակի ընթացքում գործածությունից դուրս են եկել և փոխարինվել են արաբերեն և պարսկերեն բառերով։ Թուրքերեն կրակ իմաստն արտահայտող od բառը փոխարինվել է պարսկերեն ateş բառով։ Սակայն այս երկու լեզուներից ոչ միայն բառեր են փոխառվել, այլև գոյականների կապակցության ձևեր, որոշ կառույցներ, ինչպես նաև քերականական կանոններ։ Սակայն ըստ էության լեզվի հիմքում ընկած են եղել թուրքերենի խոնարհումն ու քերականական կանոնները։ Օսմանյան պետությունը ղեկավարվում էր Բարձր դռան (Bâb-ı Âlî) կողմից։ Արաբերեն դուռ իմաստն արտահայտող bâb բառը պարսկերեն մեծ իմաստն արտահայտող âlî բառին կապակցվել է պարսկական -ı  գոյականների կապակցության միջոցով, որի արդյունքում ստեղծվել է օսմաներեն նոր բառ։ Այս օսմաներենը չէին կարողանում հասկանալ ո՛չ թուրքերեն խոսող հասարակ քաղաքացիները, ո՛չ արաբերեն և պարսկերեն խոսող հասարակ քաղաքացիները և ո՛չ էլ ուրիշները։ Այս լեզուն կիրառվել է միայն կրթված խավի, գրողների և բանաստեղծների, ինչպես նաև պետության վերնախավի կողմից։ Գրավոր և խոսակցական լեզուների միջև ահռելի տարբերություն է եղել։ Այն պատճառով, որ թերթերը անհասկանալի են եղել բնակչության լայն շրջանակների համար, լրագրողները փորձել են տարբերակներ գտնել իրենց թերթերի լեզուն բարելավելու համար։ Օրինակ՝ բնական գիտություններ իմաստն արտահայտող արաբերեն Ulûm-i Tabiiyye ձևի փոխարեն Tabii İlimler առավել հասկանալի ձևն է օգտագործվել։ Առհասարակ նման պարզեցումներ են կատարվել գրվածքներում հասարակ քաղաքացիների համար առավել հասկանալի լինելու համար ։
Գրավոր լեզուն մաքրելով արաբերեն և պարսկերեն արտահայտություններից՝ խոսակցական լեզվին մոտեցնելու խնդիրը դեռևս Թանզիմաթի ժամանակաշրջանից մտահոգել է թուրք գրողներին։ Շինասու (1824-1871) և Նամըք Քեմալի (1840-1888) կողմից սկսված լեզվի պարզեցման գործը մեծ չափերի է հասել Ահմեդ Միդհատ էֆենդու (1844-1912) շնորհիվ և իր գագաթնակետին է հասել Երկրորդ սահմանադրության ժամանակաշրջանում Օմեր Սեյֆեդդինի, Մեհմեդ Էմին Յուրդաքուլի (1868-1944) նման գրողների օրոք։
1910-ական թվականներին Թուրքական օջախի և Միություն և առաջադիմություն կուսակցության շրջանակներում լայն տարածում են գտել պանթյուրքիզմի և պանթուրանիզմի տեսակետները։ Այս ժամանակաշրջանում պարզեցման տեսակետի հետ մեկտեղ ձևավորվել են նաև որոշ նոր գաղափարներ։ Դրանց մեջ առավել ազդեցիկն այն տեսակետն էր, որ բացի Ստամբուլի խոսակցական թուրքերենից պետք է բառեր վերցնել նաև թյուրքական այլ բարբառներից, հատկապես Միջին Ասիայի հին գրավոր լեզուներից։ Ֆրանսիացի արևելագետ Պավե դե Կուրտեյլի 1870 թվականին հրատարակված Չաղաթայերենի բառարանը, 1896 թվականին մշակված և հրատարակված Օրհոնյան արձանագրությունները, 1917 թվականին տպագրված Divan-ı Lûgat-it Türk-ը (Թյուրքական լեզուների դիվան) վերոնշյալ մոտեցման համար հարուստ նյութ է հանդիսացել։
Նոր հասկացություններին անուն տալու համար եղած թուրքական արմատներից նոր բառեր ստեղծելու միտումը սկսվել է 1914 թվականին։
Հանրապետության շրջան
Լեզվական բարեփոխումները քեմալական պատերազմների տարիներին և Հանրապետության հռչակման առաջին տարիներին մղվել են հետին պլան։ Մինչև 1931 թվականը Աթաթյուրքը որևէ հստակ վերաբերմունք չի ունեցել այդ հարցի վերաբերյալ։ 1932 թվականին Թուրքական լեզվաբանական ընկերությամբ ստեղծմամբ լեզվական բարեփոխումը կրկին օրակարգ է բերվել։ Թուրքական լեզվաբանական ընկերության բացումից հետո 1932 թվականին մեջլիսի բացման ելույթում լեզվական բարեփոխման հարցը բարձրացվել է հետևյալ խոսքերով. «Մենք հավաստիացնում ենք, որ բոլոր ժամանակաշրջաններում ազգային մշակույթի վերելքը լինելու է Թուրքիայի Հանրապետության հիմնական նպատակը։ Մենք ցանկանում ենք, որ պետական բոլոր կազմակերպությունները լինեն ուշադիր և շահագրգիռ թուրքերենը գեղեցիկ և հարուստ լեզու դարձնելու գործում» ։
Մուսթաֆա Քեմալ Աթաթյուրքին առավել հետաքրքրող ոլորտներից մեկը պատմությունն է եղել, իսկ մյուսը՝ լեզուն։ Շատ մտավորականների նման նա ևս խնդիր է տեսել թուրքերենի մեջ։ 1932 թվականին ստեղծվել է Թուրքերենի ուսումնասիրության ընկերությունը։ Այս ընկերության շրջանակներում հիմնվել են մի շարք հանձնաժողովներ, որոնց հանձնարարվել է գրեթե «ռազմական» պլանավորման միջոցով կարգավորել այս խնդրի տարբեր ոլորտները (լեզվաբանություն, ծագումնաբանություն, քերականություն, տերմինաբանություն, բառարանագրություն և այլն) ։ Այս ընկերության գործերից մեկն էր ուսումնասիրել լեզվում եղած բառերը և օտար ծագման բառերի փոխարեն գտնել թուրքերեն համարժեքը։ Բոլոր նահանգապետների գլխավորությամբ սկսվել է բառերի ուսումնասիրության գործընթացը։ Մեկ տարվա ընթացքում 35000 նոր բառապաշարի աղբյուրներ են ձևավորվել։ Այդ ընթացքում գիտնականները 150 հին աշխատություն են ուսումնասիրել և մինչ այդ օրը թուրքերենում երբեք չկիրառված բառեր են հավաքել։ 1934 թվականին հայտնաբերված 90000 բառերը, հավաքվելով մեկ բառարանում, հրատարակվել են։ Արաբերեն kalem (գրիչ) բառի փոխարեն բարբառներում կիրառվող մի շարք տարբերակներ են առաջարկվել (yağuş, yazgaç, çizgiç, kavrı, kamış, yuvuş և այլն)։ Խելք (akıl) բառի համար 26, իսկ նվեր (hediye) բառի համար 77 տարբերակներ են առաջարկվել։ Ի վերջո նվեր բառի համար ընտրվել է թուրքական armağan բառը ։
Սակայն «լեզուն օտար բառերից մաքրելու» գործընթացը ազդել է միայն արևելյան լեզուներից (արաբերեն, պարսկերեն) եկող բառերի վրա, իսկ արևմտյան բառերն այդ գործընթացի մասը չեն կազմել։ Նույնիսկ հեռացված բառերի բացը լրացնելու համար թուրքերենը արևմտյան լեզուներից վերցրել է մի շարք բառեր ։
1929 թվականին սկսված «Լեզվական հանձնաժողովի» աշխատանքները 1932 թվականին շարունակել է Աթաթյուրք կողմից հիմնված «Թուրքերենի ուսումնասիրության ընկերությունը»։ Այս ընկերությունը երկու հիմնական նպատակ է ունեցել։ Առաջինը՝ թուրքերենը օտար բառերից մաքրել, խոսակցական և գրավոր լեզվի միջև տարբերությունը վերացնել և այն հասանելի դարձնել ոչ միայն կրթված դասին, այլև քաղաքացիներին։ Այդ նպատակին հասնելու համար ապահովվելու էր ճիշտ թուրքերենի կիրառումը՝ մաքրելով այն ժամանակի ընթացքում արաբերենից և պարսկերենից թուրքերենին անցած օտար քերականական կանոններից և կառույցներից։ Ժողովրդական բարբառների ուսումնասիրության արդյունքում ձևավորվելու էր տերմինների հավաքածու։ Իսկ երկրորդ նպատակն էր մահացած լեզուների համեմատություն կատարել։
Թուրքերենի բառերում կատարված պարզեցումները ժամանակի ընթացքում թուրքացվել են և գրական ստեղծագործություններում օգտագործվող օտար բառերը հեռացվել են և փոխարինվել նույնիսկ թուրքերենի կանոններին հակասող բառերով՝ առաջացնելով լեզուն մշակութային և պատմական աղբյուրներից հեռացնելու վտանգ։
Աթաթյուրքի կողմից գրված երկրաչափության գիրք
Հակոբ Դիլաչարը (Հակոբ Մարթայան) գրքի 1971 թվականին հրատարակության ներածության մեջ պատմում է գրքի գրառման պատմությունը։ 1936 թվականի աշնանը Աթաթյուրքը ուղարկել է աշխատակազմի ղեկավար Սուրեյա Անդերիմանին և Հակոբ Դիլաչարին Բեյօղլուի Հաշեթ գրախանութ՝ գնելու երկրաչափության ֆրանսերեն գրքեր։ 1936 թվականի ձմռանը Աթաթյուրքը աշխատել է գրքի վրա և ստեղծել 44 էջից բաղկացած երկրաչափության գիրք, որի տերմինները թուրքացվել են։ Գրքում որևէ կերպ նշված չէ, որ հեղինակը Աթաթյուրքն է, պարզապես մի գրառում է եղել՝ «հրատարակվել է Մշակույթի նախարարության կողմից՝ իբրև ուղեցույց երկրաչափություն սովորեցնողների և այս թեմայով գիրք գրողների համար»։
Աթաթյուրքը նաև անձամբ է երկրաչափության գիրք գրել։ Օսմանյան կրթության մեջ գործածվող երկրաչափական տերմինների փոխարեն գտել է թուրքերեն տարբերակներ։ Այդ տերմինները մինչ օրս անփոփոխ օգտագործվում են թուրքական ուսումնական պլանում՝ boyut (հարթություն), uzay (տարածություն), yüzey (մակերես), düzey (մակարդակ), teğet (շոշափող), açı (անկյուն), açıortay (կիսորդ), içters açı (ներքին անկյուն), dışters açı (արտաքին անկյուն), eğik (թեքություն), yatay (հորիզոնական), düşey (ուղղահայաց), dikey (ուղղահայաց), yöndeş (ուղղություն), konum (դիրք), üçgen (եռանկյուն), dörtgen (քառանկյուն), beşgen (հնգանկյուն), köşegen (անկյունագիծ), eşkenar (հավասարակողմ), ikizkenar (հավասարասրուն), paralelkenar (զուգահեռագիծ), yamuk (սեղան), artı (գումարած), eksi (հանած), çarpı (բազմապատկած), bölü (բաժանած), eşit (հավասար), toplam (ընդամենը), orantı (հարաբերակցություն), türev (ածանցյալ), varsayı (հիպոթեզ), gerekçe (հիմնավորում) ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աթաթյուրքի բարեփոխումներ Կատեգորիա:Թուրքերեն
Կոնտր
Կոնտր (Contre), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում ։
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 119 մարդ, բնակչության խտությունը` 12.21 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 9.75 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 105 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 23 կմ հարավ-արևմուտք։
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 83 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 62-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 21։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 74,7 %։ 62 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 57 անձ (29 տղամարդ և 28 կին)։ Գործազուրկ են եղել 5 անձ (3 տղամարդ և 2 կին)։ 21 անաշխատունակներից 6-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 9-ը` թոշակառուներ, իսկ 6-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Հորս (այլ կիրառումներ)
Հորս, կարող է վերաբերել՝
Սարաբանդա
Սարաբանդա (իսպաներեն՝ zarabanda), իսպանական հնագույն ժողովրդական պար։ Չափը՝ 3/4, 3/2 :Սկզբնապես պարել են միայն կանայք՝ կաստանիետների նվագակցությամբ։ Պարը եղել է կրակոտ, խանդավառ բնույթի։ 17-րդ դարում Ֆրանսիայում սարաբանդան ենթարկվել է վերափոխման, պարել են մենուետի նման, զույգերով, վեհորեն։ 17-18-րդ դարերում սարաբանդան դարձել է պալատական պար, տեղ գտել բալետային պարտիտուրներում (Լյուլլիի «Սիրո հաղթանակը» և այլն)։ Որպես երաժշտական ձև կազմել է 18-րդ դարում գործիքային սյուիտի մաս։
Հուգենոտներ (այլ կիրառումներ)
Հուգենոտներ, կարող է վերաբերել՝
Նոյեմբերի 16
Նոյեմբերի 16, տարվա 320-րդ (նահանջ տարիներին՝ 321-րդ) օրն է։
Կասակո
Կասաքո (Cassacco), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Ֆրիուլի Վենետիկ Ջուլիա մարզի Ուդինե գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 2913 մարդ 2008 թվականի մարդահամարի տվյալների, բնակչության խտություն՝ 259 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 12 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 33040։ Հեռախոսային կոդ՝ 0432։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Փոն (Խարագաուլի շրջան)
Փոն (ფონა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Խարագաուլի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 940 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խարագաուլից հեռու է 33 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 44 մարդ ։
Աղավնիճ դեղատու
Աղավնիճ դեղատու, աղավնիճազգիների ընտանիքին պատկանող դեղաբույս։
Նկարագրություն
Ուղիղ քառանիստ ցողունով, մանր, անհոտ, հնգանդամ ծաղիկներով, 70 սմ բարձրությամբ բազմամյա խոտաբույս է։ Ստորին հակադիր տերևները կոթունավոր են, փետրաձև մասնատված և եռաբաժան, իսկ վերինները՝ պարզ և նստադիր։ Բաց մանուշակագույն ծաղիկները հավաքված են ցողունների գագաթներին՝ հասկանման ծաղկաբույլերում։ Ծաղիկն ունի անհավասար բլթակներով ձագարաձև խողովակ։ Պսակի խողովակում թաքնված են 4 առէջները։ Չոր պտուղը բաժանվում է 4 կնճռոտ, գորշ կամ շագանակագույն ընկուզիկների ։
Հուլիոս Կեսար (այլ կիրառումներ)
Հուլիոս Կեսար, կարող է վերաբերել՝
Աղավնիճ դեղատու
Տարածվածություն
Որպես մոլախոտ աճում է ստորին և միջին լեռնային գոտիների խոնավ ճահճոտ վայրերում։ Հանդիպում է Տավուշի, Վայոց ձորի, Սյունիքի, Արմավիրի, Արարատի մարզերում և Երևանում ։
Նշանակություն
Բուժական նպատակներով օգտագործում են ծաղկող ցողունի վերին մասը, տերևները, արմատները, երբեմն նաև սերմերը։ Թուրմը կիրառում են կոկորդի և բերանի խոռոչի ողողումների համար, իսկ եփուկը (թրջոցների միջոցով)՝ մաշկային ցանի, որքինի, պսորիազի, ֆուրունկուլների բուժման համար և այլն։ Բույսը պարունակում է դաբաղանյութեր, ստերոիդներ, լորձանյութեր, եթերային յուղեր, միկրոտարրեր և այլն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Դեղաբույսեր Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:Աղավնիճազգիներ Կատեգորիա:Բազմամյա բույսեր Կատեգորիա:Խոտաբույսեր Կատեգորիա:1753 թվականին նկարագրված բույսեր Կատեգորիա:Եվրոպայի բուսական աշխարհ
Բեհբուտ Շելկովնիկով (այլ կիրառումներ)
Բեհբուտ Շելկովնիկով անուն-ազգանունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.
Հապկիդո
Հապկիդո (합기도, Հապ-միություն, կի-էներգիա, դո-ճանապարհ)։ Կորեայի ռազմական արվեստն է, նման է ճապոնական Այկիդո մարտաձևին, քանի որ դրանց հայտնվելը մեծապես ազդել է նոր սարքավորումների վրա։ Ապագայում նրա մեջ են  ներառվել թեկվանդո և տենսուդո |տենսուդո]] մարտաձևերը։ Հապկիդոն համեմատաբար ավելի երիտասարդ մարտարվեստ է և Կորեայում զիջում է միայն թեկվանդոյին և ձյուդոին։
Հիմնական տեղեկություն
Հապկիդոն հիմնականում ինքնապաշտպանական մարտ է, և հարձակվում են անձի դեմ զինված կամ մի քանի մարդկանցով, այդ դեպքում մարտարվեստը թույլ է տալիս ինքնապաշտպանվել։ Մարտարվեստը  ունի մի քանի ոճ և տեսակ երբ հարձակվում են մի քանի հեգով կամ զինված նախ պետք է ճիշտ պաշտպանվել ապա անցնել հարձակման։ Հապկիդոի տեխնիկան նաև ուսումնասիրվում է նաև օգտագործելով տարբեր տեսակի զենքեր{: Հապկիդո մարտարվեստի հիմնական զենքերն են դանակը, կարճ փայտով սուրը, աղեղը։ Հապկիդոի ուժը - ուժի կառավարման տեխնիկան է ձեր և ձեր հակառակորդի:Այդ վերահսկողությունը իրականացվում է «Խապկի»-ի սկզբունքով։ «Խապկի»-ն նույն ճապոնական այկիդոն է, որը հանդիսանում է նաև դպրոցներում դասավանդվող Ջիու-ջիցուն։ Հապկիդոն ունի երկու ոճ՝ կոշտ և փափուկ։
Կոշտ ոճ
Այսօր բազմաթիվ կազմակերպություններում դասավանդվում է կոշտ հապկիդո:Մարտարվեստի ոճային առանձնահատկությունն է այն, որ ոճը վերցված է դաոսական վարպետներից։ Կոշտ հապկիդոն կառուցված է մի քանի բառերից, որոնք թարգմանաբար նշանակում են բարձրագույն ռազմական արվեստ։
Փափուկ ոճ
Այսպես կոչված, փափուկ Հապկիդոն ներկա պահին կիրառվում է միայն գրոսմայստեր Մյունգ Ջենամանը:Մարտարվեստի ոճային առանձնահատկությունն այն է, որ այստեղ օգտագործվում է շրջանաձև 12 հիմնական շարժումները, որոնք նաև մարտարվեսի առանձնահատկությունն են։ Փափուկ հապկիդոն կառուցված է մի քանի բառերից, որոնք թարգմանաբար նշանակում են էներգետիկ կառավարման բարձրագույն կորեական արվեստ։
Կատեգորիա:Մարտական արվեստներ Կատեգորիա:Կորեական ազգանուններ
Հուլիսի 14 (այլ կիրառումներ)
Հուլիսի 14, կարող է վերաբերել՝
Նոյեմբերի 17
Նոյեմբերի 17, տարվա 321-րդ (նահանջ տարիներին՝ 322-րդ) օրն է։
Հումմուլի (այլ կիրառումներ)
Հումմուլի, կարող է վերաբերել՝
Նիկողայոս V
Նիկողայոս V (Nicolaus PP. V, աշխարհիկ անունը՝ Թոմմազո Պարենտուչելլի, Tommaso Parentucelli;  )՝ Հռոմի պապ 1447 թվականի մարտի 6-ից մինչև 1455 թվականի մարտի 24-ը։
Վաղ տարիներ
Թոմմազո Պարենտուչելլին ծնվել է 1397 կամ 1398 թվականի նոյեմբերի 15-ին Սարցանայում (Լիգուրիա), բժշկի ընտանիքում։ Հայրը մահացել էր, երբ նա դեռ պատանի էր։ Սովորել է Բոլոնյայում և Ֆլորենցիայում՝ 1422 թվականին ստանալով աստվածաբանության աստիճան։ Լինելով երիտասարդ վանական՝ ծառայել է կարդինալ Նիկկոլո Ալբերգատիի՝ Ֆլորենտական ունիայի համահեղինակներից մեկի մոտ։ Նշանակվելով Բոլոնյայի եպիսկոպոս՝ Պարենտուչելլին կատարել է պապական լեգատի գործառույթներ Գերմանիայում և Նեապոլում։
Պապություն
Թոմմազոյի հաջող դիվանագիտական կարիերան նրա համար բարձր պաշտոն ապահովեց. Հռոմ վերադառնալով՝ նա պապական կոնկլավի կողմից 1447 թվականին ընտրվեց Հռոմի պապ։ Նա ընդունեց Նիկողայոս V անունը՝ ի պատիվ իր բարերար Նիկկոլո Ալբերգատիի։
1450 թվականը հոբելյանական տարի էր Հռոմի համար, և բազմաթիվ ուխտավորների նվիրաբերությունները նպաստեցին քաղաքի մշակութային զարգացմանը։ 1452 թվականի մարտին նա Սուրբ Պետրոսի տաճարում Ֆրիդրիխ III-ին թագադրեց որպես Հռոմեական Սրբազան Կայսրության կայսր։ Հռոմում Նիկողայոս V-ը ներկայացնում էր Վերածննդի դարաշրջանի թարմ ոգին։ Նրա առաջին խնդիրը դարձավ քաղաքի պաշտպանական կառույցների ամրապնդումը, նոր փողոցների անցկացումը և ջրամատակարարման վերականգնումը։
Նիկողայոս V-ը ձգտում էր խաղաղություն հաստատել քրիստոնյաների շրջանում։ 1452 թվականին հրապարակել է Romanus Pontifex բուլլան, որը վավերացնում էր պորտուգալացիների կողմից աֆրիկյան հողերի նվաճումը և այդտեղի բնակիչների ստրկացումը։ Բուլլան պորտուգալացիներին թույլատրում էր հավակնել նաև Արևմտյան Աֆրիկայի հողերին և բռնազավթել դրանք։ 1453 թվականի մայիսի 23-ին 53-օրյա պաշարումից հետո թուրքական զորքերի կողմից Կոստանդնուպոլիսը։ Քրիստոնեական Բյուզանդական կայսրությունը դադարեց գոյություն ունենալ։ Այդ լուրը ցնցեց Եվրոպան, բայց Նիկողայոս V-ի ջանքերը՝ խաչակրաց արշավանք սկսել Օսմանյան կայսրության դեմ աջակցության չարժանացան թագավորական պալատներում։ Կյանքի վերջին տարիները հոդատապով տառապող պապը նվիրեց արվեստի գործերով Հռոմը զարդարելուն։ Նա ցանկանում էր վերակառուցել Վատիկանյան տաճարը, բայց դրան ո՛չ նրա ուժերը, ո՛չ միջոցները չհերիքեցին։ Ոմն Ստեֆանո Պորկարո անդադար դավադրություններ էր նյութում Պապի դեմ։ Մի քանի անգամ պապական պահակախմբի կողմից բռնվելով՝ նա ներման արժանացավ։ Պապը նույնիսկ նրան պարգևատրեց ոսկով և նշանակեց Կամպանյայի նահանգապետ։ Չնայած դրան, Պորկարոն վերադարձավ Հռոմ, որպեսզի կրկին հակապապական դավադրություն կազմակերպի. այդ ժամանակ Նիկողայոս V-ը նրան մահվան դատապարտեց։ Հումանիստները Հռոմում պապական այդ որոշումը որակեցին որպես անտիկ փիլիսոփայության կողմից պրոպագանդվող իդեալներին հակասող որոշում։
Մահ
Նիկողայոս V-ը մահացել է 1455 թվականի մարտի 24-ին։ Ըստ ավանդության, մահվան մահիճում նա արտաբերել է՝ «Որպես սարցանացի Թոմմազո, ես մեկ օրվա մեջ ավելի երջանիկ եմ եղել, քան այժմ՝ մեկ տարում»։
Հովհաննես Զարիֆյան
Կենսագրություն
Հովհաննես Զարիֆյանը սովորել է Սուրբ Փրկիչ եկեղեցու ծխական դպրոցում և 1892-1894 թվականներին՝ Էջմիածնի Գևորգյան Ճեմարանում։ Բեմական գործունեությունն սկսել է 1897 թվականին, Թիֆլիսում, Զարիֆյանը դերերում (ձախից աջ)․ Գիժ Դանիել (Շիրվանզադեի «Չար ոգի»), (Շեքսպիրի «Համլետ»), Ուրիել Ակոստա (Գուցկովի «Ուրիել Ակոստա»)։ 1899-1903 թվականներին աշխատել է Հայ դերասանական խմբում։ Հյուրախաղերով շրջագայել է Ալեքսանդրապոլում, Շուշիում, Արմավիրում, Մոզդոկում, Ասարախանում և այլուր։
Այդ և հետագա տարիներին Զարիֆյանը դարձել է 20-րդ դար-ի հայ խոշորագույն շեքսպիրյան դերասաններից մեկը։ Զարիֆյանը եղել է թատերական գործի կազմակերպիչ։ 1909-1910 թվականներին Մայսուրյանի, Սնումյանի հետ խումբ կազմած շրջագայել է Թուրքիայի քաղաքներում (Պոլիս, Իզմիր ն այլուր)։ 1911 թվականին Զարիֆյանի գլխավորությամբ հայ դերասանների մի խումբ առաջին անգամ ելույթ է ունեցել Վանում, Աղթամարում, Հին Բայազետում։ 1912 թվականին մասնակցել է Հայ դերասանական խմբի Մոսկվայում և Պետերբուրգում տված հյուրախաղերին։
1912-1915 թվականներին աշխատել է Բաքվի Հայոց կուլտուրական միության թատերախմբում։ 1914 թվականի գարնանը խումբ կազմած կրկին շրջագայել է Թուրքիայի հայաշատ քաղաքներում։ 1915 թվականին, Մեծ եղեռնից հետո, Զարիֆյանի խաղացանկը էական փոփոխություն է կրել ։ Բեմականացրել ու բեմադրել է Րաֆֆու «Խենթ»-ը, «Դավիթ Բեկ»-ը, «Ջալալեդդին»-ը և այլ վեպեր ու խաղացել գլխավոր դերերը։ 1916-1920 թվականներին Զարիֆյանի գործունեության հիմնական ասպարեզը դարձել է Հայաստանը (Երևան, Ալեքսանդրապոլ, ՝ Կարս և այլուր)։
Հայ ժողովրդի գոյության կենաց ու մահվան ծանր օրերին նա անդամագրվել է որպես կամավորական ջոկատի զինվոր՝ իր հայրենի Ալեքսանդրապոլ քաղաքի բերդապահ։ Մի այդպիսի փորձ էլ կատարել է Վահրամ Փափազյանը, բայց նա, զենքի մարդ չլինելով, շուտով վերադարձել է բեմ։ Սարդարապատի հերոսամարտի մասնակիցների թվում է եղել Մանվել Մարությանը։ Թուրքերի՝ Ալեքսանդրապոլ ներխուժման ժամանակ, Զարիֆյանը կնոջ՝ դերասանուհի Արաքս Զարիֆյանի և փոքրիկ դստեր՝ Ցողիկի հետ փախել է Համամլու գյուղը։ Թուրքերի ձեռքը չընկնելու համար կինը գնացել է Մեծ Ղարաքիլիսա (այժմ՝ Վանաձոր), իսկ ինքն ու աղջիկը գերվել են։ Ծանր օրեր է ապրել։ Երեք անգամ թաքնվելով՝ փրկվել է սպառնացող մահից։
Իր գործունեությունը Զարիֆյանը շարունակել է նաև սփյուռքում։ 1920 թվականին, երբ թուրքերը կրկին մտան Ալեքսանդրապոլ, Զարիֆյանը մեկնեց Պոլիս, ապա՝ Բուխարեստ։ 1921 թվականի մայիսից Նյու Յորքում։ ԱՄՆ-ում կազմակերպել է «Զարիֆյան», «Հայ արվեստ», «Նոր այգ» և այլ թատերախմբեր։ 1923-1925 թվականներին ԱՄՆ-ում գործել է Աբելյանի հետ։ 1925-1929 թվականներին ելույթներ է ունեցել Ռումինիայում (Կոնստանցա, Բուխարեստ), Եգիպտոսում (Ալեքսանդրիա, Կահիրե), Ֆրանսիայում
Ուոլթ Ուիթմենի հուշարձան
Ուոլթ Ուիթմենի հուշարձան (Памятник Уитмену), ամերիկացի բանաստեղծ, հրապարակախոս, ամերիկյան ժամանակակից պոեզիայի հիմնադիր Ուոլթ Ուիթմենին նվիրված հուշարձան Մոսկվայում։ Բացվել է 2009 թվականին։ Գտնվում է Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանի 1-ին հումանիտար կորպուսի մուտքի մոտ։
Հովհաննես Զարիֆյան
Կենսագրություն
(Մարսել, Փարիզ)։ 1932-1936 թվականին հանդես է եկել Հարավային Ամերիկայում՝ Սան Պաուլոում, Մոնտեվիդեոյում և գլխավորապես՝ Բուենոս Այրեսում։ 1936 թվականին՝ Բուենոս Այրես կատարած հյուրախաղերից վերադառնալուց հետո, բեմականացրել է «Մուսա լեռը» և, բարեբախտաբար, առանց կառավարական արգելքների, անցել բեմադրական աշխատանքների։ Այսպիսով հայ իրականության մեջ «Մուսա լեռան» առաջին բեմադրությունը տեղի է ունեցել 1937 թվականի հունվարի 20-ին Բոստոնի դրամատիկ խմբի կողմից։
Ուոլթ Ուիթմենի հուշարձան
Պատմություն
Ուոլթ Ուիթմենը (1819-1892 թթ.) ամերիկացի բանաստեղծ, հրապարակախոս, ամերիկյան պոեզիայի բարեփոխիչներից է։ Հեղինակել է «Խոտի տերևներ» գրական հավաքածուն։ Նա ամերիկյան գրականություն բերեց ազատ ոտանավորը։
Հովհաննես Զարիֆյան
Կենսագրություն
1937 թվականի հունիսի 9-ին Զարիֆյանը մեկնել է Բոստոն, միացել ընտանիքին։
Ուոլթ Ուիթմենի հուշարձան
Պատմություն
Բանաստեղծի հուշարձանը Մոսկվայում բացվել է 2009 թվականի հոկտեմբերի 14-ին՝ Մոսկվայի պետական համալսարանի առաջին հումանիտար շենքի առջև, բանաստեղծի 190-ամյակի կապակցությամբ։ Հուշարձանը Մոսկվա քաղաքին է նվիրել Վաշինգտոնի քաղաքապետարանը՝ ի պատասխան Մոսկվայի իշխանությունների՝ ամերիկյան մայրաքաղաքին ռուս բանաստեղծ Ալեքսանդր Պուշկինի հուշարձան նվիրելու 2000 թվականի որոշման։ Հուշարձանի բացման արարողությանը ներկա են գտնվել ԱՄՆ պետքարտուղար Հիլարի Քլինթոնը, ՄՊՀ ռեկտոր Վիկտոր Անտոնովիչ Սադովնիչին, Ռուսաստանի արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովը, Մոսկվայի քաղաքապետ Յուրի Լուժկովը և այլք։
Հովհաննես Զարիֆյան
Կենսագրություն
Աստիճանաբար սաստկացել է սրտի հիվանդությունը։ Մեկ ամիս անց՝ հուլիսի 8-ի լույս 9-ի առավոտյան, հոգնատանջ Զարիֆյանի սիրտը կանգ է առել։ Զարիֆյանը մեծ շուքով թաղվել է Բոստոնում ։ Հետագայում նրա աշակերտներից մեկը՝ Նշան Սարգիսյանը, հողամաս գնելով Բոստոնի շրջակայքում գտնվող Քուինսի քաղաքի գերեզմանատանը, Զարիֆյանի աճյունը վերաթաղել է այդտեղ։ Նյու Յորքից այդտեղ է բերվել և ամփոփվել նաև Արաքս Զարիֆյանի աճյունը։ Ի սեր իր վարպետի նրա կողքին են թաղել և Նշան Սարգիսյանին։
Ուոլթ Ուիթմենի հուշարձան
Պատմություն
Հուշարձանի հեղինակներն են Ռուսաստանի պատվավոր ճարտարապետ Մ. Մ. Պոսոխինը, Ռուսաստանի ժողովրդական նկարիչ, քանդակագործ Ալեքսանդր Նիկոլաևիչ Բուրգանովը, ովքեր նաև Վաշինգտոնում գտնվող Ալեքսանդր Պուշկինի հուշարձանի հեղինակներն են ։ Վաշինգտոնում գտնվող շրջանաձև սյուն է, որի վերևում տեղադրված է թևավոր Պեգասի քանդակը։
Հովհաննես Զարիֆյան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ դերասաններ Կատեգորիա:Հայ թատերական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ ռեժիսորներ
Ուոլթ Ուիթմենի հուշարձան
Պատմություն
Հեղինակները նույն կերպով են քանդակել նաև Ուոլթ Ուիթմենի Մոսկվայում գտնվող քանդակը։ Բանաստեղծը կանգնած է գլխարկն աջ ձեռքին`ցածր պատվանդանի վրա։ Նրա հետևում Պեգասով սյունն է։
Պատվանդանի վրա ռուսերեն և անգլերեն մակագրություններով հուշատախտակ կա.
Տեխնիկական տվյալներ
Հուշարձանի բարձրությունն ավելի քան երեք մետր է։ Քանդակները բրոնզից են, պատվանդանը` շագանակագույն գրանիտից։ Հուշարձանի տարածքը բարեկարգված է։
Քվեբ
Քվեբ (ქვები), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Խարագաուլի շրջանում ։
Նոյեմբերի 18
Նոյեմբերի 18, տարվա 322-րդ (նահանջ տարիներին՝ 323-րդ) օրն է։
Քվեբ
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 580 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խարագաուլից հեռու է 12 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 219 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խարագաուլի շրջան
Պետրոս I-ի և Ֆրանց Լեֆորտի հուշարձան
Պետրոս I-ի և Ֆրանց Լեֆորտի հուշարձան (Памятник Петру I и Лефорту), համայն Ռուսիո առաջին կայսր Պետրոս I-ին և ռուս ադմիրալ Ֆրանց Լեֆորտին նվիրված հուշարձան Մոսկվայում։ Բացվել է 1999 թվականին։ Հուշարձանի քանդակագործներն են Ե. Մ., Վ. Ա., Դ. Վ. Սուրովցևները։ Հուշարձանը գտնվում է Մոսկվայի Կրասնոկազարմեննայա փողոցի 2 հասցեում։
Պատմություն
Գեներալ-ադմիրալ (1656-1699 թթ.) Ֆրանց Յակովլևիչ Լեֆորտը եղել է կայսր Պետրոս I-ի ամենամոտ օգնականն ու խորհրդականը։ Նա մեծ դերակատարություն է ունեցել ցարական բանակի կազմավորման գործում։ Եղել է Մեծ դեսպանատան անդամ։ Թաղված է Մոսկվայի Վվեդենկոե (գերմանական) գերեզմանատանը։
Պետրոս I-ի և Ֆրանց Լեֆորտի արձանախումբը տեղադրվել է Մոսկվայում, Լեֆորտովսկի այգու մուտքի մոտ, Մոսկվայի Լեֆորտովո շրջանի 300-ամյակի կապակցությամբ։ Հուշարձանի հեղինակներն են ճարտարապետներ Վ. Վ. Ալեշինան և Վ. Վ. Կորչեգինը, քանդակագործներ, Ռուսաստանի ժողովրդական արտիստ Վլադիմիր Ալեքսանդրովիչ Սուրովցևը, ինչպես նաև Ելենա Միխայլովնա և Դանիլա Վլադիմիրովիչ Սուրովցևները։ Հուշարձանը մոխրագույն գրանիտե գմբեթով կոթող է, որի գագաթին քանդակված է թևավոր բրոնզե առյուծ։ Հուշարձանը տեղադրված է գորշ գրանիտե պատվանդանի վրա։ Պատվանդանը երեսապատված է տրավերտինե սալիկներով, չորս կողմերում ​​զարդարված է դեկորատիվ որմնախորշերով և բրոնզե խորաքանդակներով։
Կենտրոնական հատվածում տեղադրված են Պետրոս I-ի և Ֆրանց Լեֆորի քանդակները։ Պատվանդանին կա գրություն.
Երկու գործիչները նույն հասակն ունեն, քանդակված են զինվորական արտահագուստով, ուսերին ծածանվող թիկնոցներով։ Ֆրանց Լեֆորտը քանդակված է երկար մազերով, շքանշանով, ձախ ձեռքը ծալված է։
Տեխնիկական տվյալներ
Պետրոս I-ի և Ֆրանց Լեֆորտի ու թևավոր առյուծի հուշարձանը պատրաստված է բրոնզից, պատվանդանը՝ գրանիտից, երեսապատված է տրավերտինով։ Հուշարձանի շրջակայքը բարեկարգ է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մոսկվայի հուշարձաններ Կատեգորիա:1999 հիմնադրումներ Ռուսաստանում
Աննա Շվարց
Աննա Շվարց (Anna Schwartz, ), Չիկագոյի դպրոցի ամերիկացի տնտեսագետ, տնտեսական հետազոտությունների ազգային բյուրոյի գիտաշխատող։ Առավել հայտնի է Միլթոն Ֆրիդմանի հետ նրա համատեղ աշխատանքը՝ «1867-1960 թվականների Միացյալ Նահանգների մոնետար պատմությունը» (1963)։
Կենսագրություն
Ծնվել է Բրոնքսում արևելաեվրոպական ներգաղթյալների՝ ռաբբի Գիլել Ջոզեֆ Ջեյքոբսոնի (Hillel Joseph Jacobson) և Պոլինա Շայնմարկի (Pauline Shainmark) ընտանիքում ։ Նրա հայրը պատասխանատու էր Swift and Co մսամթերքի բաշխիչ ցանցում ռաբբի կաշրութի վերահսկողության համար ։
Ավարտել է Բարնարդ քոլեջը (Նյու Յորք)։ Եղել է Կոլումբիայի համալսարանի մագիստրոս (1935) և փիլիսոփայության դոկտոր (1964)։ 1941 թվականից աշխատել է տնտեսական հետազոտությունների ազգային բյուրոյում։ Տնտեսական գիտության ոլորտում մոնետարիստական ուղղության ղեկավար Միլթոն Ֆրիդմանի համահեղինակությամբ մի շարք աշխատանքներ է հրապարակել։
2002-2003 թվականներին եղել է Միջազգային Ատլանտյան տնտեսական ընկերության նախագահ ։
1936 թվականին ամուսնացել է, ունեցել է 4 երեխա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կին տնտեսագետներ Կատեգորիա:Ամերիկայի արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Կոլումբիայի համալսարանի շրջանավարտներ