cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Վիկտոր Դոնթ
Վիկտոր Ժոզեֆ Օգյուստ Դոնթ (Victor D'Hondt, ), բելգիացի իրավաբան և քաղաքացիական իրավունքի իրավաբան Գենտի համալսարանում։  1878 թվականին նա մշակել և նկարագրել է  մի մեթոդ, որը կուսակցությունների ցուցակով  համամասնական ընտրակարգի մանդատների բաշխման տարբերակ է։ Մեթոդը ընդունվել է մի շարք երկրների կողմից, այդ թվում՝ Ալբանիայում, Արգենտինայում, Հայաստանում, Ավստրիայում, Բելգիայում, Բուլղարիայում, Չիլիում, Կոլումբիայում, Խորվաթիայում, Չեխիայում, Դանիայում, Էկվադորում, Ֆինլանդիայում, Իսրայելում, Ճապոնիայում, Հյուսիսային Մակեդոնիայում, Նիդեռլանդներում, Հյուսիսային Իռլանդիայում, Պարագվայում, Լեհաստանում, Պորտուգալիայում, Շոտլանդիայում, Սլովենիայում, Սերբիայում, Իսպանիայում, Շվեյցարիայում, Թուրքիայում, Իսլանդիայում, Ուրուգվայում և Ուելսում։ Լոնդոնի վեհաժողովի (London Assembly) և Շոտլանդիայի խորհրդարանի ընտրությունների համար օգտագործվում է փոփոխված Դոնթ մեթոդը։
Վիկտոր Դոնթը Բելգիայում համամասնական ընտրակարգի ազդեցիկ կողմնակից էր։ Նա հրապարակել է մի քանի հոդվածներ համամասնական ընտրակարգի վերաբերյալ։ 1881 թվականին հիմնադրել է Համամասնական ներկայացուցչության ասոցիացիայի ընդունման Բելգիայի բարեփոխիչ ընկերությունը (Réformiste Belge pour l'Adoption de la Representation Proportionnelle Association): 1885 թվականից նա դասավանդել է Գենտի համալսարանում, որպես քաղաքացիական և հարկաբյուջետային իրավունքի պրոֆեսոր։ 1896 թվականին նրան շնորհվել է Բելգիայի Լեոպոլդի շքանշանի սպայի կոչում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բելգիացիներ
Դարյա Նորիցինա
Դարյա Սերգեևնա Նորիցինա (Дарья Сергеевна Норицина, ) , ռուս ռեգբիստ, «ՌԳՈՒՏԻՍ-Պոդմոսկովիե» ակումբ և Ռուսաստանի ռեգբի-7ի հավաքականի խաղացող։ Ռուսաստանի սպորտի վարպետ (20 նոյեմբերի, 2017) , Ռուսաստանի սպորտի վաստակավոր վարպետ։
Կենսագրություն
Դարյա Նորիցինան ծնվել է 1996 թվականի հուլիսի 20-ին Ռուսաստանի Պերմ քաղաքում։ Զբաղվել է ռուս-ժողովրդական պարերով և երգով «Պրիկամիե» ժողովրդական-վոկալ անսամբլում։ Ավելի ուշ սկսել է զբաղվել աթլետիկայով (սպրինտ), ունի սպորտի վարպետի թեկնածուի կոչում աթլետիկայից։ Հանդես է գալիս «ՌԳՈՒՏԻՍ-Պոդմոսկովիե» ակումբում, սպորտի վարպետ է։ Ընդգրկվել է Ռուսաստանի ռեգբի-15 և ռեգբի-7 հավաքականներում, Ռուսաստանի հավաքականի կազմում հաղթել է Եվրոպայի 2016, 2017, 2018, 2019 և 2021 թվականների առաջնություններում (Մոսկվայի էտապ ), ինչպես նաև մասնակցել է 2018 թվականի աշխարհի գավաթի խաղարկությանը։ Զբաղվում է պարաշյուտային սպորտով և սանրվածքների ձևավորմամբ, հենց նա է դարձել Ալյոնա Միխալցովայի կերպարի հեղինակը ։
2021 թվականի հուլիսին ընդգրկվել Է Ռուսաստանի օլիմպիական կոմիտեի հայտացուցակում] և մասնակցել Տոկիոյի Ամառային օլիմպիական խաղերին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս մարզիկներ
Հարթֆորդշիր
Հարթֆորդշիր (Hertfordshire կամ ), կոմսություն Անգլիայի հարավ-արևմուտքում։ Մտնում է Արևելյան Անգլիայի կազմի մեջ։ Վարչական կենտրոնը Հարթֆորդշիր քաղաքն է։ 2010 թվականի տվյալներով բնակչությունը կազմում է 1,107 միլիոն մարդ։
Աշխարհագրություն
Տարածքի ընդհանուր մակերես 1643 կմ² է։ Վարչական շրջանում առանձնացվել է հատուկ գիտական նշանակության 43 վայր։ Դրանցից 29-ը իրենցից առանձնահատուկ կենսաբանական հետաքրքրություն են ներկայացնում, 6-ը՝ երկրաբանական, 8-ը՝ երկուսն էլ միաժամանակ ։
Պատմություն
Տարածաշրջանում հողերի յուրացումը սկսվել է դեռևս քարի դարի կեսերից։ Հողի մշակումը սկսվել է նեոլիթում, իսկ մշտական բնակչությունը հայտնվել է բրոնզե դարում։ Կելտական ցեղերը կոմսության տարածքում բնակություն են հաստատել երկաթե դարից։ Արդյունաբերական հեղափոխության տարիներին կոմսությունը էլ ավելի արագ է զարգացել, մեծացել է բնակչության թիվը։ 1903 թվականին Հարթֆորդշիրի Լետչֆորթ քաղաքը դարձել է առաջին պարտեզային քաղաքը։ 1965 թվականին Բարնետի և Արևելյան Բարնետի շրջանները անցել են Լոնդոնին, իսկ Փոփերս Բարը՝ Հարթֆորդշիրին։ 1920-1980-ական թվականներին Բորեմվուդ քաղաքում էր գտնվում կինոստուդիայի խոշոր համալիր։ Այստեղ նկարահանվել են «Աստղային պատերազմներ» և Ինդիանա Ջոնս ֆիլմերը։ Ներկայումս աշխատում են միայն երկու ստուդիաները, որոնցից մեկում էլ նկարահանվել են Հարի Փոթերի մասին պատմող բոլոր ֆիլմերը։
Վարչական բաժանում
Կոմսության տարածքը բաժանված է 10 վարչական շրջանների։ Դրանք են՝
Տնտեսություն
Հարմար դիրք ունենալու շնորհիվ կոմսության տարածքում տեղական տրանսպորտային համակարգը միշտ էլ զարգացած է եղել։ Ներկայումս շատ խոշոր մայրուղիներ և երկաթուղիներ կապված են մայրաքաղաքի և հարակից շրջանների հետ։ Լոնդոնի մետրոյի ճյուղերից մեկը անցնում է Ուոթֆորդ քաղաքով։
Մշակույթ
Հարթֆորդշիրյան դպրոցները հիմնականում հանրակրթական են։ Կոմսությունը ունի 73 պետական և 26 մասնավոր դպրոց, որոնցից յուրաքանչյուրն ունի նախապատրաստական դասարան։ Վարչաշրջանում կա միայն մեկ համալսարան՝ Հարթֆորդշիրի համալսարանը, որը գտնվում է Հարթֆիլդ քաղաքում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլիայի կոմսություններ Կատեգորիա:Ոչ մետրոպոլային կոմսություններ Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորություն
Սուբսիդիա
Սուբսիդիա ( - օգնություն, աջակցություն), հիմնականում դրամական ձևով նպաստ, որ կապիտալիստական պետությունն իր բյուջեի միջոցներից հատկացնում է իշխանության տեղական մարմիններին, իրավական ու ֆիզիկական անձանց, այլ պետությունների։
Լինում է՝
Իմպերիալիզմի փուլում առավել տարածված են անուղղակի սուբսիդիաի ձևերը՝ ազգայնացված ձեռնարկությունների վաճառք մոնոպոլիաների իջեցված գներով, մոնոպոլացված ձեռնարկությունների (առավելապես ռազմարդյունաբերական կոմպլեքսի) արտադրանքի ձեռքբերում, բարձրացված գներով սնանկացող ընկերությունների չիրացված ապրանքների ու բաժնետոմսերի գնում և ալն։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո սուբսիդիա հատկացվում է նաև որպես «օգնություն» օտարերկրյա պետություններին, որի նպատակն է աջակցել մարիոնետային քաղաքների վարչակարգերին։ Սոցիալիստական երկրներում սուբսիդիա չի կիրառվում։
Տես նաև
Կատեգորիա:Տնտեսագիտական տերմիններ Կատեգորիա:Բյուջե
(999) Ցախիա
(999) Ցախիա (Zachia), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1923 թվականի օգոստոսի 9-ին Կառլ Ռեյնմուտի կողմից Հայդելբերգում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1923 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կառլ Ռեյնմուտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Lista de asteroidi
Էտրեյե
Բնակչություն
2010 թվականի տվյալներով՝ համայնքի բնակչությունը կազմում է 1199 մարդ։
Տնտեսություն
2010 թվականին համայնքի 742 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչներից 527-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 215-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը կազմել է 71,0%, 1999 թվականին եղել է 69,0%)։ 527 տնտեսապես ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 474-ը (254 տղամարդ և 220 կին), գործազուրկ էին 53 մարդ (23 տղամարդ և 30 կին)։ 215 տնտեսապես ոչ ակտիվ բնակիչներից 58-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 95-ը՝ թոշակառուներ, 62-ը տնտեսապես ոչ ակտիվ էին այլ պատճառներով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Ընտիր է
«Ընտիր է» (Aferim!), 2015 թվականին ռեժիսոր Ռադու Ժուդեի նկարահանած ֆիլմը ։ Ցուցադրվել է Բեռլինի 65-րդ միջազգային կինոփառատոնում, որտեղ Ռադու Ժուդեն արժանացել է Արծաթե արջ լավագույն ռեժիսորի համար մրցանակին ։ Ռումինիայի կողմից լավագույն օտարալեզու ֆիլմ անվանակարգում ներկայացվել է Կինոակադեմիայի 88-րդ մրցանակաբաշխությանը  ։
2015 թվականին ֆիլմը ներկայացվել է «Ոսկե ծիրան» միջազգային կինոփառատոնի «Խաղարկային ֆիլմերի մրցույթ» ծրագրում ։
Սյուժե
Արևելյան Եվրոպա, 1835: Երկու հեծյալներ՝ ժանդարմ Կոստանդինն ու նրա որդին, անցնում են Վալախիայի լանդշաֆտներով։ Նրանք որոնում են գնչու ստրուկին, ով փախել է իր տիրոջից և կասկածվում է տիրոջ կնոջ հետ սիրային կապ ունենալու մեջ։ Կոստանդինը յուրաքանչյուր իրավիճակ մեկնաբանում է մի ուրախ թևավոր խոսքով, իսկ որդին ավելի մտածկոտ է։ Նրանք հանդիպում են տարբեր ազգությունների և համոզմունքների մարդկանց՝ թուրքերի ու ռուսների, քրիստոնյաների ու հրեաների, ռումինացիների ու հունգարացիների։ Յուրաքանչյուրն ունի նախապաշարմունքներ մյուսի նկատմամբ, որը սերնդից սերունդ է անցել։ Նույնիսկ երբ գտնվում է ստրուկ Կարֆինը, արկածները դեռևս շարունակվում են։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռումինական ֆիլմեր Կատեգորիա:Բուլղարական ֆիլմեր Կատեգորիա:Չեխական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական ֆիլմեր Կատեգորիա:2015 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:2015 դրամա ֆիլմեր
The Roop
The Roop, լիտվական փոփ ռոք խումբ Վիլնյուսից։ Խումբը ձևավորվել է 2014 թվականին, և դրա կազմում եղել են Վայդոտաս Վալիուկեվիչիուսը, Ռոբերտաս Բարանաուսկասը և Մանտաս Բանիշաուսկասը։ Խումբն երկու ստուդիական ալբոմ է թողարկել․ «To Whom It May Concern»՝ 2015 թվականին և «Ghosts»՝ 2017 թվականին, և մեկ մինի ալբոմ՝ «Yes, I Do», 2018 թվականին։ Նրանք ներկայացնելու են Լիտվան Եվրատեսիլ 2020 երգի մրցույթի ժամանակ իրենց «On Fire» երգով՝ երկրի ազգային ընտրությանը հաղթելուց հետո։
Եվրատեսիլ երգի մրցույթ
The Roop-ը երկու անգամ փորձել է մասնակցել Եվրատեսիլ երգի մրցույթին։ Նրանք մասնակցել են 2018 թվականի Լիտվայի ազգային ընտրությանը՝ «Yes, I Do» երգով։ Եզրափակիչում նրանք քվերկության արդյունքում ստացել են 16,491 ձայն և ընդհանուր հաշվարկում գրավել են երրորդ տեղը ։ The Roop-ը վերադարձել է 2020 թվականին և ազգային ընտրության եզրափակիչ փուլում հաղթել է և հանրային (50,139 ձայներով), և ժյուրիների քվեարկության արդյունքում։ Այսպիսով, 2020 թվականին մայիսին The Roop-ը ներկայացնելու է Լիտվան Եվրատեսիլ 2020 երգի մրցույթի ժամանակ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լիտվական երաժշտական խմբեր
Ինքնագիր
Ինքնագիրը մարդու սեփական ձեռագիրն է կամ ստոագրությունը։ Ինքնագիր (autograph) բառը առաջացել է Հին Հունարենից (αὐτός, autós,«ինքն, ես» և γράφω, gráphō, «գրել»), և մասնավորապես կարող է նշանակել.
Պատմություն
Ամենահին «ինքնագիրը» համարվում է Քա. մոտավորապես 3100 թվականին շումերերեն կավե սեղանը, որը պարունակում է Gar.Ama գրողի անունը : Ոչ մի հնագույն գրավոր ինքնագրեր  չեն հայտնաբերվել, և 1098 թվականի ամենավաղ շրջանի միակ հայտնի  պատմական գործչի ինքնագիրը  Էլ Սիդինն է ։
Ձեռագիր ինքնագիր
«Ինքնագիր»-ը կարող է դառնալ փաստաթուղթ, որն ամբողջությամբ արտագրված է իր հեղինակի ձեռագրով՝  ի տարբերություն գրաշար փաստաթղթի կամ այն փաստաթղթի, որը գրում է այլ մարդու կողմից թելադրվող տեքստեր գրողը կամ պատճենահանողը։ Այս իմաստը համընկնում է «հոլոգրաֆի» իմաստի հետ ։
Հայտնի մարդկանց ստորագրություն
Ինքնագիր հավաքելը` հայտնի մարդկանց ինքնագրեր հավաքելու հոբբին  է ։  Ամենահայտնի  ինքնագրեր ունեցող մարդկանց կատեգորիաները  նախագահներն են, ռազմական գործիչները, մարմնամարզիկները, կինոաստղերը, արվեստագետները, սոցիալական և կրոնական առաջնորդները, գիտնականները, տիեզերագնացները և հեղինակները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ձեռագրեր
Սեռ (անվանական)
Սեռ, գոյականին հատուկ քերականական կարգ, որը դասի կարգի մասնակի արտահայտությունն է և բնութագրում է գոյականները՝ որևէ ձևական հատկանիշի հիման վրա դրանք դասակարգելով երեք սեռի՝ արական, իգական և չեզոք (գերմաներենում, ռուսերենում) կամ երկու սեռի՝ արական, իգական (ֆրանսերենում)։ Գոյականի սեռային տարբերակում ունեցող լեզուների մեծ մասում ածականները, դասական թվականները, որոշ դերանուններ, դերբայները և բայի խոնարհման որոշ ձևեր ունեն սեռային վերջավորություններ, որոնցով համաձայնում են գերադաս գոյականի հետ։ Այն լեզուներում, որոնցում գոյականների պատկանելիությունը այս կամ այն սեռին որոշվում է մասնիկներով կամ հիմքերով, սեռային տարբերակումը դրսևորվում է նաև հոլովման հարացույցում։
Քերականական սեռը այլ լեզուներում
Գոյականների մեջ ընդհանուրը և մասնավորը նշող սեռերից մեկը անհատական սեռն է։ Այն կա, օրինակ, աֆրիկյան սահո, աֆար, բիլի լեզուներում։ Այսպես՝ բիլի լեզվում տվյալ տեսակից մեկ կամ մի քանի անհատներ առանձնացնելու համար բառին ավելացնում են համապատասխան ցուցիչ․ օրինակ՝ dimmū նշանակում է ընդհանրապես կատու, իսկ dimmū-ra` որևէ մասնավոր կատու ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Գոյական Կատեգորիա:Ձևաբանություն
Կարո Հախվերդյան
Կարո Հախվերդյան, իրանահայ նախկին ֆուտբոլիստ ։
Վաղ Կյանք
Հախվերդյանը սկսել է ֆուտբոլ խաղալ 13 տարեկանում՝ Գոհար սիրողական ֆուտբոկային ակումբում ։ Մարզիչ Արշավիր Երիցյանի շնորհիվ նա դարձել է իր թիմի լավագույն խաղացողներից մեկը։ Սակայն նրա ծնողները անհանգստանում էին, որ ֆուտբոլը խանգարում էր նրա դասերին և զգուշացրել են, որ Հախվերդյանը դադարեցնի ֆուտբոլով զբաղվել և կենտրոնանա դասերի վրա ։
Սակայն Հախվերդյանը դեմ է գնացել իր ծնողների որոշմանը և շարունակել է իր ֆուտբոլային կարիերան։ Նա բազմիցս օգնել է իր թիմին հաղթել մի շարք առաջնություններում ։
Կարիերա
1963 թվականին Հախվերդյանին նկատել է Թեհրանի Արարատ ֆուտբոլային ակումբի մարզիչ Գառնիկ Մեհրաբյանը։ նկատելով նրա տաղանդը՝ Մեհրաբյանը Հախվերդյանի հետ անմիջապես պայմանագիր է կնքել՝ մինչև մրցաշրջանի մյուս փուլը ։ Նա այստեղ խաղացել է երեք մրցաշրջան։ Այնուհետև նրան նկատել է մարզիչ Զդրավկո Ռայկովը ։ Էսթեգալ ֆուտբոլային ակումբում խաղացել է վեց մրցաշրջաններում, որտեղ խաղացել է Պերսեպոլիս ֆուտբոլային ակումբի դեմ ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Իրանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իրանցի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հայ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Իրանահայեր
Սեռ (կենսաբանություն)
Սեռ (՝ «սեռ»), օրգանիզմների հատկանիշների ամբողջությունն է, որը սերտորեն կապված է բազմացման հետ և որով տարբերվում են արական և իգական անհատները ։ Սեռական բազմացումը գենետիկական հատկանիշների միավորումն է և փոփոխումը. հատուկ մասնագիտացած բջիջները՝ գամետները (սեռական բջիջները), միավորվում են՝ առաջացնելով ապագա օրգանիզմը, որը ժառանգում է ծնողական հատկանիշները։ Գամետները կարող են իրենց կառուցվածքով և գործառույթով միանման լինել (իզոգամիա), սակայն սովորաբար էվոլյուցիայի հետևանքով ձևավորվել են սեռականորեն տարբերակված գամետներ (հետերոգամետներ, երևույթը՝ անիզոգամիա)։
Առանձնյակի մոտ ձևավորվող գամետների տեսակը պայմանավորված է օրգանիզմի սեռով։ Արական առանձնյակների մոտ ձևավորվում են արական գամետներ (սպերմատոզոիդներ կամ սպերմա՝ կենդանիների մոտ և փոշի՝ բույսերի մոտ), իսկ իգական առանձնյակների մոտ՝ իգական գամետներ (ձվաբջիջներ)։ Առանձին օրգանիզմների մոտ կարող են ձևավորվել և՛ արական, և՛ իգական գամետներ։ Այս օրգանիզմներն անվանվում են հերմաֆրոդիտներ։ Ավելի հաճախ տարբեր սեռ ունեցող օրգանիզմները ֆիզիկապես տարբեր են։ Այս երևույթն անվանվում է սեռական տարբերակում (երկձևություն)։ Սեռական տարբերակումը հատուկ է կենդանիների և բույսերի հսկայական մեծամասնությանը և պայմանավորվում է բջջաբանական, ձևաբանական, կենսաքիմիական և ֆիզիոլոգիական մի շարք հատկանիշների տարբերությամբ։ Տարբեր օրգանիզմների սեռական տարբերակման աստիճանը և բնույթը տարբեր են։ Օրգանիզմների մեծամասնության, հատկապես կենդանիների արական և իգական անհատներն իրարից տարբերվում են հստակ, առաջին հայացքից հեշտորեն որոշվող հատկանիշներով, իսկ ցածրակարգ ձևերի սեռական տարբերությունները ավելի թույլ են արտահայտված և երբեմն աննկատելի են։
Ընդհանուր նկարագիր
Կյանքի հիմնական օրինաչափություններից մեկը վերարտադրությունն է կամ բազմացումը՝ օրգանիզմների ընդունակությունը ձևավորել նոր օրգանիզմներ։ Սեռն, այս առումով, այս օրինաչափության մի մասն է կազմում։ Կյանքը ավելի պարզագույն ձևերից էվոլուցվել է դեպի ավելի բարդ ձևեր. սկզբնապես վերարտադրումը կրկնապատկման գործընթաց էր, որի հետևանքով ձևավորվում էին նույն գենետիկական տեղեկատվությամբ օրգանիզմներ։ Բազմացման այս ձևն անվանվում է անսեռ բազմացում, այն տարածված է միաբջիջ օրգանիզմների մոտ, սակայն հանդիպում է նաև բազմաբջիջների մոտ ։ Սեռական բազմացման ժամանակ սերնդի գենետիկական նյութը ձևավորվում է երկու առանձնյակների ժառանգական նյութի հիման վրա։ Սեռական բազմացումը ձևավորվել է երկարատև էվոլյուցիոն գործընթացի հետևանքով։ Բակտերիաներն, օրինակ, բազմանում են անսեռ եղանակով, սակայն իրականացնում են նաև մի գործընթաց, որի ժամանակ ժառանգական նյութը մի օրգանիզմից (դոնոր) փոխանցվում է մյուսին (ռեցիպիենտ) ։
Հաշվի չառնելով միջանկյալ բազմացման եղանակները՝ անսեռ և սեռական բազմացումների հիմնական տարբերությունը ժառանգական նյութի փոփոխման ձևն է։ Սովորաբար անսեռ բազմացումից առաջ բջիջը կրկնապատկում է իր ժառանգական նյութը, ապա նոր՝ կիսվում։ Բջիջների բաժանման այսպիսի եղանակն անվանվում է միտոզ։ Սեռական բազմացման դեպքում՝ կան հատուկ բջիջներ, որոնք կիսվում են առանց գենետիկական նյութի կրկնապատկման։ Այս գործընթացն անվանվում է մեյոզ։ Առաջացող բջիջներն անվանվում են գամետներ և պարունակում են ծնողական գենետիկական տեղեկատվության միայն կեսը։ Գամետները օրգանիզմի սեռական բազմացմանը մասնակցող բջիջներն են ։ Սեռը ներառում է մի շարք հատկանիշներ, որոնք թույլատրում են իրականացնել սեռական բազմացումը։ Այն էվոլուցվել է սեռական համակարգի օրգանների հետ՝ միանման գամետներից (իզոգամիա) դեպի տարբեր գամետներ (անիզոգամիա) ուղղությամբ ։
Բարձրակարգ օրգանիզմների մոտ սեռական բջիջների ձևավորումը և փոխանակումն իրականացնում են սեռական օրգանները։ Շատ տեսակներ՝ հատկապես կենդանիները ունեն սեռական մասնագիտացում. պոպուլյացիաները բաժանվում են արական և իգական առանձնյակների։ Ի հակառակ դրան կան տեսակներ, որոնք չունեն որևէ սեռական մասնագիտացում և նույն առանձնյակը ունի ինչպես արական, այնպես էլ իգական սեռական օրգաններ և անվանվում է հերմաֆրոդիտներ։ Բույսերի երկսեռությունը շատ հաճախ հանդիպող երևույթ է ։
Էվոլյուցիա
Ենթադրվում է, որ սեռական բազմացումն առաջին անգամ ի հայտ է եկել մեկ միլիարդ տարի առաջ ։ Սեռի և սեռական բազմացման ծագման պատճառների վերաբերյալ մինչև օրս որոշակի կարծիք չկա։ Ամենատարածված տեսություններից են՝ սեռական բազմացումն ապահովում է գենետիկական բազմազանություն, թույլ է տալիս տարածել օգտակար և հեռացնել էվոլյուցիոն տեսակետից ոչ օգտակար հատկանիշները։
Օդիշ (Զուգդիդի շրջան)
Օդիշ (ოდიში), գյուղ Վրաստանի արևմտյան հատվածում՝ Սամեգրելո և Զեմո-Սվանեթի մխարեի Զուգդիդի շրջանում:
Սեռ (կենսաբանություն)
Էվոլյուցիա
Սեռական բազմացումը էուկարիոտներին բնորոշ երևույթ է. էուկարիոտներն օրգանիզմներ են, որոնց բջիջները ունեն կորիզ և միտոքոնդրիումներ։ Բացի կենդանիներից, բույսերից և սնկերից այլ էուկարիոտներ նույնպես (օրինակ՝ մալարիայի պլազմոդիումը) իրականացնում են սեռական բազմացում։ Որոշ բակտերիաներ կոնյուգացիայի միջոցով փոխանակում են գենետիկական տեղեկատվությունը։ Կոնյուգացիան սեռական բազմացում չէ, բայց այն նույնպես նպաստում է գենետիկական հատկանիշների ձևափոխմանը։
Օդիշ (Զուգդիդի շրջան)
Աշխարհագրություն
Աշխարհագրորեն Օդիշ գյուղը տեղակայված է Կովկասյան տարածաշրջանում՝ արևմտյան Վրաստանում: Գտնվում է ծովի մակարդակից 130 մետր բարձրության վրա:
Սեռ (կենսաբանություն)
Էվոլյուցիա
Էուկարիոտների մոտ սեռական բազմացումը բնորոշվում է գամետների տարբերությամբ և բեղմնավորման առկայությամբ։ Նույն տեսակի ներսում գամետների տեսակների բազմազանությունը նույնպես համարվում է սեռական բազմացման եղանակ։ Բազմաբջիջ օրգանիզմների մոտ հայտնի չէ երրորդ տեսակի գամետ՝ արականից և իգականից բացի  ։
Օդիշ (Զուգդիդի շրջան)
Աշխարհագրություն
Օդիշը շրջկենտրոն Զուգդիդ քաղաքի հետ միացված է ավտոխճուղով: Զուգդիդի և Օդիշի հեռավորությունը կազմում է 5 կմ:
Սեռ (կենսաբանություն)
Էվոլյուցիա
Սեռը ծագել է պրոկարիոտների կամ վաղ էուկարիոտների մոտ[11], իսկ քրոմոսոմներով պայմանավորված սեռը ծագել է էուկարիոտների մոտ։ ZW սեռի որոշման համակարգը հանդիպում է թռչունների, ձկների և որոշ խեցգետնակերպերի մոտ։ XY սեռի որոշման համակարգը հանդիպում է կաթնասունների[12], ինչպես նաև որոշ միջատների[13] և բույսերի (Silene latifolia)[14] մոտ։ Սեռի X0 որոշման համակարգը հանդիպում է որոշ միջատների մոտ։
Օդիշ (Զուգդիդի շրջան)
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Օդիշի բնակչությունը կազմում է 1846 մարդ: Գյուղի բնակչության ճնշող մեծամասնությունը վրացիներն են: Բացի զտարյուն վրացիներից՝ այստեղ ապրում են նաև վրացիների տարբեր էթնիկական խմբեր, հիմնականում՝ մեգրելներ:
Սեռ (կենսաբանություն)
Էվոլյուցիա
Թռչունների ZW և կաթնասունների XY քրոմոսոմները չունեն ընդհանուր գեներ[15]. օրինակ՝ հավերի Z քրոմոսոմն ավելի նման է մարդու աուտոսոմային 9-րդ քրոմոսոմին, քան X-ին կամ Y-ին։ Սա ցույց է տալիս, որ սեռի որոշման ZW և XY համակարգերը չունեն ընդհանուր ծագում, փոխարենը սեռական քրոմոսոմները ծագում են թռչունների և կաթնասունների ընդհանուր նախնու տարբեր աուտոսոմ քրոմոսոմներից։ 2004 թվականին տպագրված մի հետազոտության մեջ համեմատվել է բադակտուցի X քրոմոսոմը և հավի Z քրոմոսոմը և ենթադրվել, որ այս երկու համակարգերը կարող են կապված լինել[16]։
Օդիշ (Զուգդիդի շրջան)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Զուգդիդի մունիցիպալիտետի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր
Սեռ (կենսաբանություն)
Սեռական բազմացում
Սեռական բազմացմամբ բազմացող օրգանիզմների կյանքը կազմված է հապլոիդ և դիպլոիդ փուլերից։
Էուկարիոտների սեռական բազմացման ժամանակ նոր առաջացող օրգանիզմում միավորվում են ծնողների ժառանգական հատկանիշները։ Այս գործընթացի ընթացքում քրոմոսոմները մի սերնդից փոխանցվում են մյուսին։ Յուրաքանչյուր բջիջ ժառանգում է յուրաքանչյուր ծնողի քրոմոսոմների կեսը[17]Sex Գենետիկական հատկանիշները պահպանվում են քրոմոսոմների դեզօքսիռիբոնուկլեինաթթվում (ԴՆԹ)։ Ծնողների քրոմոսոմների միացումից առաջանում է քրոմոսոմների կրկնակի հավաքակազմով օրգանիզմ, որն անվանվում է «դիպլոիդ», իսկ քրոմոսոմների կիսով չափ կրճատված հավաքակազմի փուլը ծնողնական ձևերի սեռական քրոմոսոմների մոտ անվանվում է «հապլոիդ» փուլ։ Դիպլոիդ օրգանիզմներն իրենց հերթին ձևավորում են հապլոիդ բջիջներ՝ գամետներ (սեռական բջիջներ), որոնց մեջ մեյոզի ընթացքում պատահական կերպով անցնում է զույգ քրոմոսոմներից որևէ մեկը[18]։ Կրոսինգովերից և բեղմնավորումից հետո առացացող դիմպլոիդ օրգանիզմն ունենում է ծնողներից ժառանգված տարբեր ժառանգական հատկանիշներ։
Շիկահողի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Սյունիքի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Սյունիքի մարզի Շիկահող գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 20 հուշարձան (15 միավոր)։
Շտրուդել
Շտրուդել (Strudel), պինդ խմորից պատրաստված տարբեր միջուկներներով (ամենաշատը խնձորով) ավստրիական ճաշատեսակ, որն ունի ռուլետի ձև։
Սեռ (կենսաբանություն)
Սեռական բազմացում
Շատ օրգանիզմների մոտ հապլոիդ փուլը արտահայտված է միայն գամետներով, բայց որոշ օգանիզմների մոտ գամետները կարող են կիսվել առաջացնելով բազմաբջիջ օրգանիզմներ։ Երկու դեպքում էլ գամետները կարող են չափերով և ձևով նմանվել (իզոգամիա) կամ լինել անհամաչափ՝ չափերով և գործառույթով[19]։ Պայմանական ձևով ավելի մեծ գամետը՝ ձվաբջիջը համարվում է իգական, իսկ ավելի փոքր գամետը՝ սպերմատոզոիդը՝ արական։ Երկու տեսակի գամետներ ձևավորող օրգանիզմն անվանվում է հերմաֆրոդիտ. որոշ դեպքերում հերմաֆրոդիտներն ընդունակ են ինքնաբեղմնավորվել և սերունդ տալ՝ առանց երկրորդ օրգանիզմի մասնակցության[20]:
Շտրուդել
Քաղցր շտրուդել
Աղանդեր շտրուդելը պատրաստվում է ձգվող խմորից մրգերի (խնձոր), հատապտուղների (ելակ, կեռաս, հապալաս, ազնվամորի, չամիչ և այլն), կաթնաշոռի (վանիլով) միջուկներով, շտրուդելը պատրաստում են կակաչի սերմերով և դարչինով, ինչպես նաև այլ բաղադրիչներով պատրաստված խմորով։ Բացի դրանից, քաղցր շտրուդելը պատում են բուսական յուղով և շաղում շաքարի փոշիով։
Սեռ (կենսաբանություն)
Սեռի որոշում
Բույսերի մեծ մասը երկսեռ է ։ Կենդանիների մոտ հանդիպում են հերմաֆրոդիտներ և այնպիսի օրգանիզմներ, որոնք ձևավորում են միայն արական, կամ միայն իգական գամետներ։ Կենսաբանական այն պատճառները, որոնց շնորհիվ օրգանիզմի մոտ ձևավորվում է սեռերից մեկն անվանում են սեռական տարբերակում։
Սեռական տարբերակում ունեցող տեսակների մեծամասնության մոտ օրգանիզմները կամ արական են, կամ իգական։ Բացառությունները շատ են, օրինակ՝ C. elegans կլոր որդի մոտ կան հերմաֆրոդիտ և առարական առանձնյակներ (այս համակարգն անվանվում է անդրոդիեցիա)։
Սովորաբար երբ օրգանիզմը, որի զարգացումը գտնվում է արականի և իգականի միջև անվանվում է ինտերսեքս։ Հաճախ էլ ինտերսեքս առանձնյակներն անվանվում են հերմաֆրոդիտներ, բայց սրանք ի տարբերություն կենսաբանական հերմաֆրոդիտների հազվադեպ հանդիպող են և բեղուն չեն արական և իգական առումներով միաժամանակ։
Շտրուդել
Քաղցր շտրուդել
Սովորաբար շտրուդելը մատուցում են տաք վանիլային պաղպաղակով կամ հարած սերուցքով և շոկոլադե օշարակով։
Սեռ (կենսաբանություն)
Սեռի գենետիկական որոշում
Գենետիկական սեռ որոշման համակարգերում օրգանիզմը սեռը պայմանավորված է գենոմով և ժառանգվում է։ Այս համակարգը սովորաբար կախված է սեռական քրոմոսոմների ասիմետրիկ ժառանգմամբ։ Սեռը կարող է որոշվել սեռական քրոմոսոմների տեսակով և քանակով։ Սեռի գենետիկական որոշման դեպքում, սովորաբար արական և իգական օրգանիզմներն առաջանում են 1:1 հարաբերությամբ։
Շտրուդել
Քաղցր շտրուդել
Շտրուդելը հիանալի համադրվում է թեթև սուրճով (լատտե) և թեյով։
Սեռ (կենսաբանություն)
Սեռի գենետիկական որոշում
Մարդու և այլ կաթնասունների մոտ առկա է սեռի որոշման XY համակարգը։ Y քրոմոսոմը կրում է գործոններ, որոնք ընդունակ են զարգացումը տանել արական ճանապարհով։ Y քրոմոսոմի բացակայությունը ընթանում է «լռելյայն սեռի»՝ իգականի զարգացումը։ XX կաթնասունները իգական են, իսկ XY -ը՝ արական։ Մարդու մոտ կենսաբանական սեռը որոշվում է ծննդյան ժամանակ առկա 5 գործոններով՝ Y քրոմոսոմի առկայությամբ կամ բացակայությամբ, սեռական գեղձերի տեսակով, սեռական հորմոններով, ներքին (օրինակ՝ կանանց արգանդը) և արտաքին վերարտադրողական համակարգի անատոմիայով ։
XY որոշման համակարգը առկա է նաև այլ օրգանիզմների մոտ, այդ թվում՝ սովորական պտղաճանճի և որոշ բույսերի մոտ ։ Որոշ դեպքերում, այդ թվում՝ պտղաճանճի մոտ, X քրոմոսոմի քանակն է, որ որոշում է սեռը, այլ ոչ թե Y-ի առկայությունը կամ բացակայությունը։
Շտրուդել
Շտրուդելը ազգային խոհանոցներում
Շտրուդելը հայտնի է բոլոր գերմանախոս երկրներում (ամենատարածվածն են խնձորով, տանձով և կեռասով շտրուդելները), հունգարական, ինչպես նաև չեխական եւ սլավոնական լեզվով խոսող մյուս երկրներում, մասամբ հրեական (եվրոպական հրեական) խոհանոցներում։
Սեռ (կենսաբանություն)
Սեռի գենետիկական որոշում
Թռչունների մոտ գործում է սեռի որոշման ZW համակարգը։ W քրոմոսոմը կրում է գործոններ, որոնք զարգացումը տանում են իգական ուղղությամբ, իսկ «լռելյայն սեռը» արականն է ։ Երկու՝ XY և ZW սեռի որոշման համակարգերում էլ որոշիչ գործոնները կրող սեռական քրոմոսոմը զգալիորեն ավելի փոքր է և կրում է ավելի քիչ գեներ ։
Շատ միջատների մոտ սեռի որոշումը պայմանավորված է սեռական քրոմոսոմների թվով։ Սա անվանվում է սեռի որոշման X0 համակարգ. 0-ն ցույց է տալիս սեռական քրոմոսոմի բացակայությունը։ Մյուս բոլոր քրոմսոմներն այս օրգանիզմների մոտ դիպլոիդ են, միայն սեռական քրոմոսոմները կարող են լինել մեկը կամ երկուսը։ Ճռռիկների մոտ մեկ X ունեցող առանձնյակը արական է, իսկ երկու X կրողը՝ իգական ։ C. elegans նեմատոդի առանձնյակների մեծամասնությունն ինքնաբեղմնավորվող XX հերմաֆրոդիտներ են։ Բայց քրոմոսոմների ժառանգման ժամանակ առաջացող շեղումների ժամանակ կարող են առաջանալ X0 առանձնյակներ, որոնք բեղուն արուներ են ։
Շտրուդել
Տես նաև
Կատեգորիա:Խնձորով ուտեստներ Կատեգորիա:Հունգարական խոհանոց Կատեգորիա:Գերմանական խոհանոց Կատեգորիա:Չեխական խոհանոց Կատեգորիա:Ավստրիական աղանդեր Կատեգորիա:Հրեական խոհանոց
Սեռ (կենսաբանություն)
Սեռի գենետիկական որոշում
Այլ միջատների, օրինակ՝ մեղուների և մրջյունների մոտ գործում է սեռի որոշման հապլոդիպլոիդ համակարգը ։ Այս դեպքում դիպլոիդ օրգանիզմները սովորաբար իգական են, հապլոիդները, որոնք ձևավորվում են չբողմնավորված ձվաբջջից՝ արական։ Սեռի որոշման այս համակարգը բերում է սեռերի ոչ որոշակի հարաբերության, քանի որ սեռը կախված է լինում բեղմնավորումից, այլ ոչ թե մեյոզի ժամանակ քրոմոսոմների բաշխմամբ։
Ոչ գենետիկական սեռի որոշում
Շատ տեսակների մոտ սեռը պայմանավորված չէ ժառանգականությամբ այլ առաջանում է արտաքին պայմանների գործոնների ազդեցությամբ։ Շատ սողունների մոտ սեռն առաջանում է ջերմաստիճանից կախված. զարգացման ընթացքում սաղմի վրա ազդող ջերմաստիճանի մեծությունն ազդում է սեռի վրա։ Որոշ կրիաների մոտ, օրինակ, արական օրգանիզն առաջանում է ավելի ցածր ջերմաստիճանի, իսկ իգականը՝ ավելի բարձր ջերմաստիճանի դեպքում։ Ընդ որում, ջերմաստիճանների տարբերությունը կարող է լինել ընդամենը 1-2 °C:
Շատ ձկներ կյանքի ընթացքում փոխում են իրենց սեռը, այս երևույթը հայտնի է հաջորդական հերմաֆրոդիտիզմ անվամբ։ Ծաղրածու ձկների մոտ ավելի փոքր ձկներն արական են, իսկ ավելի մեծ՝ դոմինանտ ձուկը դառնում է իգական։ Labridae ընտանիքի շատ ձկների մոտ հակառակն է, ձկները սկզբնապես իգական են, չափերը մեծանալիս՝ դառնում են արական։ Հաջորդական հերմաֆրոտիների մոտ կյանքի ընթացքում կարող են ձևավորվել երկու տեսակի գամետները, բայց կյանքի կոնկրետ պահին առաջանում են կամ արական, կամ իգական գամետներ։
Որոշ պտերանմանների մոտ առանձնյակները սկզբնապես հերմաֆրոդիտ են, բայց եթե պտերանմանն աճում է այն հողում, որտեղ նախկինում աճել են հերմաֆրոդիտներ՝ զարգանում է արական սեռի առանձնյակ ։
Սեռական երկձևություն
Մարդկանց, ինչպես նաև բոլոր կաթնասունների մոտ, որոշ միջատների (օրինակ՝ ղրոզոֆիլ պտղաճանճի) և մի շարք այլ կենդանիների մոտ հոմոգամետ Լ իգական և հետերոգամետ է արական սեռը։
Հակառակ պատկերն է դիտվում թիթեռների, սողունների, թռչունների մոտ. հոմոգամետ է արական սեռը, հետերոգամետ՝ իգականը։ Թռչունների ZW սեռական քրոմոսոմները չունեն ընդհանուր գեներ կաթնասունների XY քրոմոսոմների հետ ։ 2004 թվականին համեմատվել է հավի Z քրոմոսոմը բադակտուցի X քրոմոսոմի հետ և ենթադրվել, որ վերջիններս միանման են ։ Որոշ ձկների մոտ երկձևությունն այնքան ծայրահեղ է, որ արուն մակաբույծ է, որն ապրում է էգի վրա։ Բույսերի տեսակների մոտ նույնպես հանդիպում է երկձևություն, որտեղ իգական ձևերը զգալիորեն ավելի մեծ են, քան արուները, ինչպես օրինակ Dicranum մամուռի Sphaerocarpos լյարդամամուռի մոտ է ։ Կան որոշ փաստեր, որ այս ցեղերում երկձևությունը կարող է պայմանավորված լինել սեռական քրոմոսոմներով կամ իգական ձևի ազդանշանային քիմիական նյութերով ։
Թռչունների մոտ արուները հաճախ ավելի գունագեղ են և ունեն այնպիսի հատկանիշներ (օրինակ՝ սիրամարգի երկար պոչը), որը առաջին հայացքից անբարենպաստ հատկանիշ է (վառ գույները կարող են թռչունին տեսանելի դարձնել գիշատիչների համար)։ Բացատրություններից մեկը հանդիկապի սկզբունքն է ։ Այս վարկածն ասում է, որ այս թերություններով կենդանի մնալով արուն էգերին ցույց է տալիս իր գենետիկական առավելությունները։
Վազելին
Վազելին (vaseline, Wasser - ջուր և - ձիթայուղ), քսուքակերպ զանգված, նավթայուղի և պինդ ածխաջրածինների (պարաֆին, ցերեզին, պետրոլատում) խառնուրդը։ Ստանում են պինդ ածխաջրածինները (15-120 %) նավթայուղի հետ միահալելով, այնուհետե մաքրում են ծծմբական թթվով և գունազրկում՝ կավով։ Տարբերում են բժշկական․, դեղին, կոնդենսատորային և տեխ Վազելիներ։
Կատեգորիա:Դեղամիջոցներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Սննդային հավելումներ
Յունի լը Գե
Համայնքի INSEE կոդը՝ 02754
Բնակչություն
2010 թվականի տվյալներով՝ համայնքի բնակչությունը կազմում է 163 մարդ։
Տնտեսություն
2010 թվականին համայնքի 105 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչներից 80-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 25-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը կազմել է 76,2%, 1999 թվականին եղել է 74,0%)։ 80 տնտեսապես ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 77-ը (46 տղամարդ և 31 կին), գործազուրկ էին 3 մարդ (3 տղամարդ և 0 կին)։ 25 տնտեսապես ոչ ակտիվ բնակիչներից 6-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 13-ը՝ թոշակառուներ, 6-ը տնտեսապես ոչ ակտիվ էին այլ պատճառներով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
(1000) Պյացցիա
(1000) Պյացցիա (Piazzia), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1923 թվականի օգոստոսի 12-ին Կառլ Ռեյնմուտի կողմից Հայդելբերգում ։ Անվանվել է իտալացի աստղագետ Ջուզեպպե Պյացցիի պատվին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1923 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կառլ Ռեյնմուտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Հոլանդական հիվանդություն
«Հոլանդական հիվանդություն» (Գրոնինգենի էֆեկտ), ակնհայտ պատճառահետևանքային կապն է տնտեսության որոշակի հատվածի տնտեսական զարգացման խթանման (օրինակ՝ բնական ռեսուրսներ) և մյուս հատվածների (ինչպես գյուղատնտեսությունը կամ թեթև արդյունաբերությունը) թուլացման միջև։ Հավանական մեխանիզմը հետևյալն է. տնտեսության զարգացող հատվածում եկամուտները (կամ արտասահմանից օգնության հոսքը) աճում են, տվյալ երկրի ազգային արժույթի փոխարժեքը դառնում է ավելի ուժեղ՝ համեմատած այլ ազգերի արժույթների (արտահայտված փոխարժեքով)։ Սա բերում է նրան, որ արտահանումը դառնում է ավելի թանկ այլ երկրների կողմից գնելու համար և ներկրումը ավելի էժան է դառնում, ինչն էլ բերում է այս հատվածների առավել քիչ չափով մրցունակ լինելուն  ։
Նկարագրություն
Էֆեկտն իր անունը ստացել է Գրոնինգենի գազային հանքից, որը հայտնաբերվել է 1959 թվականին Հոլանդիայի հյուսիսում։ Գազի արտահանման արագ աճը հանքավայրի հայտնաբերման արդյունքում 1970-ական թվականներին բերեց ինֆլյացիայի և գործազրկության աճի, վերամշակող արդյունաբերության արտահանման անկմանը և եկամուտների աճի տեմպի նվազեցմանը։ Նավթի գների աճը 1970-ական թվականների կեսերին և 1980-ական թվականների սկզբին առաջացրեց նման էֆեկտ Սաուդյան Արաբիայում, Նիգերիայում, Մեքսիկայում։ ՝ Արտահանման եկամուտների կտրուկ աճը՝ ի հաշիվ տնտեսության արդյունահանող հատվածի, տանում է երկրում արտարժույթի լրացուցիչ հոսքի, ինչը, իր հերթին, բերում է ազգային արժույթի ամրապնդմանը։ Ազգային արժույթի ամրապնդումը նվազեցնում է արդյունահանող ժյուղերի ապրանքների մրցունակությանը, ինչը տանում է տվյալ ապրանքի թողարկմանն ու արտահանմանը և կարող է բերել գործազրկության աճի։ Աճում է նաև ներկրումը, նվազում է զուտ արտահանումը և, վերջին հաշվով, համախառն ներքին արտադրանքը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Համաշխարհային տնտեսություն Կատեգորիա:Տնտեսագիտական տերմիններ
Կախարդական մատանի (մուլտֆիլմ)
Կախարդական մատանի, խորհրդային մուլտֆիլմ, ստեղծվել է 1979 թվականին, ռեժիսիոր-մուլտիպլիկատոր Լեոնիդ Նոսիրևի կողմից ։ Ավելի ուշ այն մի շարք մուլտֆիլմերի հետ ներառել է պոմորյան հեքիաթների և լեգենդների «Վիշտ ու ծիծաղ Սպիտակ ծովում» մուլտիպլիկացիոն ալմանախի մեջ։ Մուլտֆիլմը ստեղծվել է ըստ ժողովրդական համանուն հեքիաթի, որը գրառվել է Օլգա Օզերովսկայայի կողմից 1920 թվականին և տպագրվել է 11 տարի անց հյուսիսային ֆոլկլորի «Հնգալեզու» ժողովածուում։ Բորիս Շերգինը տեղափոխել է հեքիաթը «Բարի Վանկա» ժողովածուի մեջ, որը մտել է նրա` 1936 թվականին տպագրված «Արխանգելսկի նովելներ» ալմանախի մեջ ։ Այս մուլտֆիլմի շատ արտահայտություններ դարձել են մեջբերումներ և թևավոր խոսքեր ։ Հեղինակի տեքստը կարդում է Եվգենի Լեոնովը։
Սյուժե
Իվանը սովորական գյուղացի տղա է, ով ընդհանրապես փող չունի։ Նա ապրում է իր ծեր մայրիկի հետ։ Վանյան գնում է շուկա` մեկ վաճառելու իր վերջին գլխարկը, մեկ` իր վերջին վերնաշապիկը, կամ էլ վերջին պիջակը, սակայն փոխում է հագուստը Մաշա կատվի, Ժուժու շան և Սկարապեյ օձի հետ, որոնց նա խղճում է։ Մի փոքր ուշ Վանյան իմանում է, որ օձը սովորական չէ, այլ կախարդական. պարզվում է, որ նա օձերի թագավորի աղջիկն է։ Իրեն փրկելու համար նա Վանյային նվիրել է կախարդական մատանի, որի օգնությամբ կարելի է իրականացնել ցանկացած երազանք։ Նախ Վանյան պատվիրում է շաքարավազ, ալյուր, յուղ և ձկներ կարկանդակների վրա, հետո` նոր հագուստ իր և իր մայրիկի համար, իսկ հետոո որոշում է չմանրանալ և միանգամից ուղարկել իր մայրիկին` արքայադստեր` Ուլյանկայի, ձեռքը խնդրելու։ Մայրիկը թագավորից հանձնարարություն է բերում. առավոտյան իրենց տնից մինչև դղյակ հախճապակե անձեռակերտ կամուրջ կառուցել, ինչին Վանյան ավելացնում է` նաև ապարանքներ և նույնիսկ` «շարժիչով ավտոմեքենա»։ Բայց դավադիր Ուլյանկան հարսանիքի օրը խորամանկությամբ վերցնում է մատանին և իրեն` կամրջի ու ապարանքի հետ, տեղափոխում է Փարիզի մոտ, որտեղ ապրում է իր երկրպագուն։ Իսկ Վանյային բանտ են տեղում` նույն կամրջի գողության մեղադրանքով։ Այդ ժամանակ Ժուժան և Մաշան մեկնում են Փարիզ, որտեղ գտնում են մատանին ու մեքենայով վերադառնում են իրենց տիրոջ մոտ։ Իվանը վերականգնում է կամուրջն ու իր ապարանքները, իսկ Ուլյանկային հետ է ուղարկում թագավորի մոտ։ Ինքն ամուսնանում է մի հասարակ, բարի աղջկա հետ, ում հետ երջանիկ ապրում են։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:«Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայի մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:1979 մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտֆիլմեր
Խառնաշփոթ՝ քեզնից հետո
«Խառնաշփոթ՝ քեզնից հետո» (El desorden que dejas), իսպանական թրիլլեր դրամա հեռուստասերիալ, որն ստեղծել է Կառլոս Մոնտերոն Նեթֆլիքսի համար,ստեղծված է համանուն նովելի հիման վրա ։ Հեռուստասերիալում դերակատարում են ունեցել Ինմա Քուեստան և Բարբարա Լենիեն, նաև Թանաև Նովասը, Արոն Պիպերը և Ռոբերտո Ընրիկեսը, պատում է գրականության ուսուցչի մասին, որը դասավանդում է Գալիսիա ինքնավար մարզի հորինված քաղաքում և իմանում է, որ իրեն նախորդող ուսուցիչը մահացել է տարօրինակ հանգամանքներում ։
Պրեմիերան կայացել է 2020 թվականի դեկտեմբերի 11-ին Նեթֆլիքս հարթակում ։
Սյուժե
Ռաքելը գրականության ուսուցչուհի է, որը համաձայնվում է դասավանդել իր ամուսնու հայրենի Նովարիզ քաղաքի ավագ դպրոցում։ Իր առաջին աշխատանքային օրը քննության հարցաթերթիկների մեջ նա գտնում է մի գրություն՝ «Որքա՞ն ժամանակ է քեզ պետք մահանալու համար»։ Դասապատրաստման մասին տեսիլքները բախվում են աշակերտների վերաբերմունքի հետ, շուտով նա իմանում է, թե ում փոխարեն է նա աշխատում և ինչպես է նրան նախորդող ուսուցիչը հետք թողել աշակերտներից յուրաքանչյուրի կյանքում ։
Արտադրություն
Հեռուստասերիալը նկարահանվել է Գալիսիայում ներառյալ Սելանովայում, Օուրենսի պետական ավագ դպրոցում (հեռուստասերիալի ստեղծողներից մեկը սովորել է այդտեղ), որտեղ դասավանդում են Ռաքելը և Վիրուկան ։ Հեռարձակումը կատարել է Vaca Films հեռուստաընկերությունը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նեթֆլիքսի բնօրինակ ծրագրեր Կատեգորիա:Դրամա հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:21-րդ դարի հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Իսպաներեն հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:2020 հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Բրազիլահայ մամուլ
Բրազիլիայում ցայսօր հրատարակվել են շուրջ 15 անուն հայկական պարբերականներ, մեծ մասը՝ Սան Պաուլոյում։ Առաջինը հնչակյան ուսանող, միության պաշտոնական «Կայծ» (1933-1937) ազգային, գրական-գեղարվեստական, մարզ, երկշաբաթաթերթն է։ Հետագա տարիներին հրատարակվել են «Հայկական միություն» մշակութային ընկերության «Վերելք» (1946-1947), հնչակյանների «Հայաստանի ձայն» (1947-1950) հասարակական-քաղաքական, գրական պարբերաթերթերը, ազգային, գրական, քաղաքական «Հայաստան» (1965-1967, հայերեն, պորտուգալերեն) ամսաթերթը, «Տրիբունա Արմենիա» (պորտագալերեն) պարբերականները և այլն։ Ներկայումս Սան Պաուլոյում լույս են տեսնում ՀԲԸՄ-ի «Նոր Անի» (1980 թվականից, հայերեն, պորտուգալերեն) գրական-գեղարվեստական, Հայաստանյայց առաքելական եկեղեցու Բրազիլիայի թեմի «Սիփան» (1983-1987, 1995 թվականներից) երկամսյա պաշտոնաթերթը, «Իրիս» («Ծիածան»), «Մասիս», «Լրատու» (բոլորն էլ՝ հայերեն, պորտուգալերեն) պարբերականները։
Կատեգորիա:Բրազիլահայ մամուլ
Հայկական ԽՍՀ (պաննո)
«Հայկական ԽՍՀ», հայ քանդակագործ Արա Սարգսյանի բարձրաքանդակ-պաննոն, որը ստեղծվել է 1938 թվականին։
Պատմություն
1938 թվականին միութենական կառավարությունը Արա Սարգսյանին հանձնարարում է նախագծել և իրականացնել Հայկական ԽՍՀ-ի և Ադրբեջանական ԽՍՀ-ի դեկորատիվ բարձրաքանդակները Նյու Յորքի համաշխարհային ցուցահանդեսում Խորհրդային Միության տաղավարի համար։ Բարձրաքանդակների մեծ ծավալը քանդակագործին մեծմասշտաբային արձանագործության անհրաժեշտության առաջ են կանգնեցնում։
Նկարագրություն
Ադրբեջանական բարձրաքանդակը իր մեծ ծավալների մեջ ունի բավականանին մանրամասն մշակում․ տեղ-տեղ ծալքեր, տեղ-տեղ մանրուք, որոնք մոնումենտալ բարձրաքանդակին հաղորդում են որոշ հաստոցայնություն։ Այնինչ հայկական բարձրաքանդակն ըստ ամենայնի մոնումենտալ գործ է, ունի խոշոր ընդհանրացումներ և կատարողական լայնություն ։
1939 թվականին Արա Սարգսյանին նվիրված իր հոդվածում հատնի արվեստաբան Ա․ Զամոշկինը նշել է․
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արա Սարգսյանի դիմաքանդակներ
Սուֆանուվոնգ
1945-1949 թվականներին գլխավորել է «Լաո Իսարա» հակագաղութատիրական շարժման ազգային բանակը, 1950-1956 թթ. եղել է Լաոսի միասնական ազգային ճակատի ղեկավարը, 1956 թվականին նշանակվել է Լաոսի հայրենասիրական ճակատի (1979 թվականից՝ Լաոսի ազգային շինարարության ճակատ) կենտրոնական կոմիտեի նախագահ։ 1975-1986 թվականներին զբաղեցրել է Լաոսի Ժողովրդա-Դեմոկրատական Հանրապետության (ԼԺԴՀ) նախագահի և ԼԺԴՀ Գերագույն ազգային ժողովի նախագահի պաշտոնները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լաոսի նախագահներ Կատեգորիա:Լաոսի հեղափոխականներ Կատեգորիա:Լաոսի կոմունիստներ Կատեգորիա:Անկախության ակտիվիստներ Կատեգորիա:Պոլիգլոտներ Կատեգորիա:Լաոսի քաղաքական գործիչներ
@
@ (կարդացվում է՝ աթ, կամ շնիկ), անգլերեն at կամ at the cost of բառերի կրճատ ձևն է։ Սկզբնապես այն օգտագործվել է հաշվարկներում։ Օրինակ. «7 widgets @ £2» նշանակում է. «7 հատ, յուրաքանչյուրը՝ £2»։ Այժմ հիմնականում օգտագործվում է էլեկտրոնային փոստի հասցեների մեջ։ @-ը անջատում է օգտատիրոջ անունը պրովայդերի անունից։
Ստեղծումը
@ նշանը էլ, հասցեների մեջ առաջին անգամ գործածել է ծրագրավորող Ռեյ Թոմլինսոնը`APRANET նախագծի վրա աշխատելիս։ Ռեյը որոշեց այս ցանցից օգտվող մյուս մասնակիցներին հաղորդագրություն ուղարկել, նրան որևէ նշան էր պետք օգտատերի անունը համակարգչի անունից բաժանելու համար։ Ստեղնաշարին նայելով նա ընտրեց ամենաքիչ օգտագործվող նշանը՝ @-ը։
Տարբեր լեզուներում
Կատեգորիա:Տպագրական նշաններ
Ադրբեջանի հակաօդային պաշտպանության զորքեր
Նրանց ներկայիս հրամանատարն է գեներալ-մայոր Ռամիզ Թահիրովը, որը միաժամանակ Ադրբեջանի ռազմաօդային ուժերի հրամանատարն է
Պատմություն
Ադրբեջանի ՀՕՊ-ի զորքերի պատմությունը սկսվում է зенитно-артиллерийских частей и истребительно-авиационных отрядов Բաքվի կոմունայի զենիթա-հրետանային զորամասերից և կործանիչ-ավիացիոն ջոկատներից, որոնք գոյություն ունեին 1918 թվականին և 1920-1921 թվականներին Հարավային Կովկասը զավթած Խորհրդային Ռուսաստանի 11-րդ բանակի զենիթա-հրետանային զորամասերից և կործանիչ-ավիացիոն ջոկատներից։ Սկսած 1930-ական թվականներից Բաքու քաղաքի տարածաշրջանը օդից պաշտպանում էր հատուկ ստեղծված ԽՍՀՄ Զինված ուժերի ՀՕՊ-ի 3-րդ կորպուսը ։ 1944 թվականի մարտին ԽՍՀՄ բարձրագույ ռազմական մարմինը՝ ГКО-ն որոշում կայացրեց ՀՕՊ-ի անդրկովկասյան գոտու հիման վրա ստեղծել ՀՕՊ-ի անդրկովկասյան ռազմաճակատը, որի շտաբը տեղղակայվեց Թբիլիսի քաղաքում։ Այդ ռազմաճակատի կազմում ընդգրկվեցին ՀՕՊ-ի Բաքվի բանակը, ՀՕՊ-ի 2-րդ և 8-րդ առանձին բրիգադները և ՀՕՊ-ի 298-րդ կործանիչ ավիացիոն դիվիզիան։
Այդ ռազմաճակատի գլխավոր խնդիրն էր Բաքվի, իր շրջակայքի և Ապշերոնյան թերակղզու նավթահանքերի հակաօդային պաշտպանությունը։
EL/M-2080 Green Pine
EL/M-2080 Green Pine (եբրայեցերեն՝ אורן ירוק, արտասանվում է [oʁen jaʁok]) հանդիսանում իսրայելական ցամաքային հակաօդային պաշտպանության կայքն։ Դրա մեջ աշխատում է Իսրայելի Aerospace Industries ռազմարդյունաբերական ընկերության Elta դուստր ձեռնարկության արտադրանք հանդիսացող ռադարը։ Green Pine-ը աշխատում է հրթիռների որոնման, հայտնաբերման, հետևման և թիրախավորման ոլորտներում։ Ունակ է հայտնաբերել մինչև 500 կմ (310 մղոն) հեռավորությամբ նպատակակետերը (թիրախները), և կարող է հետևել մինչև 30 նպաակակետեր, որոնք ունեն ավելի քան 3000 մ/վ (10000 ոտնաչափ/վ) արագություն։ Ռադարը լուսավորում է իսկական նպատակակետը և հրթիռները ուղղորդում նրա վրա մինչև 4 մետր ճշգրտությամբ։
80К6M ՌՏԿ
Ռուս-բելառուսական համատեղ արտադրության և ուկրաինական կողմից արդիականացված մոբիլ ՌՏԿ է։ 2013 թվականի հունիսի 26-ին ցուցադրվել է Բաքվում տեղի ունեցած ռազմական շքերթի ժամանակ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՀՕՊ Կատեգորիա:Ադրբեջանի զինված ուժեր
Էռլուա
Էռլուա (Erlua), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզում՝ Էնա գավառի Վերվեն կանտոնի Վերվեն շրջանում։
Համայնքի INSEE կոդը՝ 02284:
Բնակչություն
2010 թվականի տվյալներով՝ համայնքի բնակչությունը կազմում է 92 մարդ։
Տնտեսություն
2010 թվականին համայնքի 49 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչներից 32-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 17-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը կազմել է 65,3%, 1999 թվականին եղել է 65,6%)։ 32 տնտեսապես ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 25-ը (18տղամարդ և 7 կին), գործազուրկ էին 7 մարդ (3 տղամարդ և 4 կին)։ 17 տնտեսապես ոչ ակտիվ բնակիչներից 1-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 10-ը՝ թոշակառուներ, 6-ը տնտեսապես ոչ ակտիվ էին այլ պատճառներով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ Կատեգորիա:Էնա դեպարտամենտի կանտոններ
Նովոնիկոլաևկա (ավան, Վոլնովախսկի շրջան)
Նովոնիկոլաևկա (Новомиколаївка), ավան Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Վոլնովախսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովոնիկոլաևկա ավանում բնակվում էր 49 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Վոլնովախսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ
Կրիոհրաբուխ
Կրիոհրաբուխ (երբեմն նաև անվանում են սառցե հրաբուխ), հրաբուխների տեսակ, որը ի տարբերություն հրաբուխների, որոնք ժայթքում են հալված քարեր, արտանետում է ցնդող նյութեր, օրինակ ջուր, ամոնիակ կամ մեթան ։ Արտանետվող նյութերը անվանում են կրիոլավա, կրիոմագմա կամ հրաբխային սառույցի հալոցք, այս նյութերը սովորաբար հեղուկներ են, որոնք արտանետման պահին իրենցից ներկայացնում են շիթեր, երբեմն նաև լինում են գոլորշու տեսքով։ Ժայթքումից հետո, կրիոլավան հիմնականում խտանում է պինդ վիճակի, քանի որ այս հրաբուխների շրջապատող ջերմաստիճանը սովորաբար չափազանց ցածր է։ Կրիոհրաբուխներ կարող են առաջանալ հիմնականում այն երկնային մարմինների վրա, որտեղ գոյություն ունի հեղուկի նար սառեցման աստիճանից ցածր վիճակում (օրինակ՝ սառցե արբանյակներ, Պլուտոն, և այլն) ։ Պլուտոնի, Տիտանի, Սերեսի, ինչպես նաև մի շարք այլ մարմինների վրա հայտնաբերված բազմաթիվ մակերևույթի առանձնահատկություններ համարվում են հնարավոր կրիոհրաբուխներ։ Այս շարքին են դասվում նաև Էնցելադի և հնարավոր է նաև Տրիտոնի վրա ժայթքող սառցե գեյզերները։
Կրիոհրաբուխների առաջացման համար բավարար էներգիայի աղբյուր կարող է հանդիսանալ մակընթացային տաքացումը ։ Սառեցված նյութերի մասնակի թափանցելություն ունեցող շերտերում ստեղծվում է ընդերքային ջերմոցային էֆեկտ որն էլ առաջացնում է անհրաժեշտ ջերմությունը։
Կոյպերի գոտու մարմին Կվավարի վրա հայտնաբերված տաքացման հետքերը թույլ տվեցին որոշ գիտնականներին ենթադրել, որ այս մարմնի վրա նախկինում գործել են ակտիվ կրիոհրաբուխներ։ Ռադիոակտիվ տրոհումը կարող էր լինել այս ակտիվության համար անհրաժեշտ էներգիայի աղբյուրը։
Դիտարկումներ
2005 թվականի նոյեմբերի 27-ին Կասինի կայանից կատարվել են Էնցելադի հարավային բևեռի գեյզերների լուսանկարներ ։
Կրիոհրաբխային գործունեության ոչ-ուղղակի ապացույցներ են գրանցվել նաև Արեգակնային համակարգի մի շարք այլ սառցե արբանյակների վրա՝ որոնցից են Եվրոպան, տիտանը, Գանիմեդը և Միրանդան։ Կասինի կայանից դիտարկվել են Սատուրնի արբանյակ Տիտանի մի քանի առանձնահատկություններ, որոնք նույնականացվել են որպես կրիոհրաբուխներ ։ Համաձայն վարկածներից մեկի, Տիտանի մթնոլորտի մեթանի գոյությունը բացատրվում է հենց կրիոհրաբխային ակտիվ գործունեության ։
2007 թվականին Ջեմինի աստղադիտարանից կատարված դիտարկումների արդյունքում հայտնաբերվել են ամոնյակի հիդրատների և ջրային սառույցի կտորների հետքեր Պլուտոնի արբանյակ Քարոնի վրա, որը ցույց է տալիս, որ այնտեղ հնարավոր է կրիոհրաբուխների կամ կրիոգեյզերների գոյությունը ։ 2015 թվականին Նոր հորիզոններ կայանից կատարված դիտարկումները ցույց տվեցին, որ Քարոնը ունի երիտասարդ մակերևույթ, ինչը նույնպես խոսում է այս վարկածի օգտին ։ Ինքը Պլուտոնը ունի երկու մակերևույթի առանձնահատկություն, որոնք նույնպես ճանաչվել են որպես հնարավոր կրիոհրաբուխներ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հրաբուխներ Կատեգորիա:Մոլորակագիտություն
(1001) Գաուսիա
(1001) Գաուսիա (Gaussia), աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1923 թվականի օգոստոսի 8-ին Սերգեյ Բելյավսկու կողմից Սիմեիզում ։ Անվանվել է հանրաճանաչ գերմանացի մաթեմատիկոս Կառլ Գաուսի պատվին։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է P դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս P Կատեգորիա:1923 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սերգեյ Բելյավսկու կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների գոտու արտաքին մասի աստերոիդներ
Շաֆիղա Ախունդովա
Շաֆիղա Ախունդովա (Şəfiqə Axundova, ), Ադրբեջանի Հանրապետության ժողովրդական արտիստ (1998);
Կենսագրություն
Շաֆիղա Ախունդովան ծնվել է 1924 թվականին Նուխիում ։ 1943-1944 թվականներին սովորել է Ասաֆ Զեյնալլու անվան երաժշտական Դպրոցում, Ուզեյիր Հաջիբեկովի դասարանում ։ 1956 թվականին ավարտել է Ու.Հաջիբեկովի անվան Ադրբեջանի պետական Կոնսերվատորիայում Բ.Զեյդմանի կոմպոզիտորական դասարանը։ 1998 թվականին արժանացել է Ադրբեջանի Հանրապետության ժողովրդական արտիստի կոչմանը։ 2004 թվականին պարգևատրվել է «Փառքի շքանշան»ով։ 1972 թվականին գրել է «Հարսի ռոքը» օպերան։ Շաֆիգա Ախունդովան մի շարք երգերի(«Լեյլա», «Երջանիկ երկրներ»), «Տունը մերն է, առեղծվածը մերն է» օպերետի (1965), լարային կվարտետի համար պիեսների, մի շարք թատերական ներկայացումների («Այդըն», «Հրաժեշտ, Հնդկաստան!»), մանկական ներկայացումների հեղինակ է։ Շաֆիգե Ախունդովան մահացել է 2013 թվականի հուլիսի 26-ին ։
Նիկոլա Տեսլա
Նիկոլա Տեսլա (Никола Тесла, ), ազգությամբ սերբ ամերիկացի ճարտարագետ, ֆիզիկոս, ինչպես նաև գյուտարար՝ էլեկտրատեխնիկայի և ռադիոտեխնիկայի բնագավառում  ։ Առավել հայտնի է փոփոխական հոսանքի ժամանակակից էլեկտրամատակարարման համակարգում ունեցած իր ներդրումով ։
Ծնվել և մեծացել է Ավստրո-Հունգարիայում, ապրել և աշխատել է հիմնականում Ֆրանսիայում և ԱՄՆ-ում։ Տեսլան 1870-ական թվականներին բարձրագույն կրթություն է ստացել տեխնիկայի ու ֆիզիկայի բնագավառում, 1880-ական թվականներին աշխատել է հեռահաղորդագրության ու էլեկտրաարդյունաբերության ոլորտում` Continental Edison ընկերությունում։ 1884 թվականին արտագաղթել է ԱՄՆ, 1891 թվականին ստացել է ամերիկյան քաղաքացիություն։ Որոշ ժամանակ նա աշխատել է Էդիսոնի մոտ (Edison Machine Works ընկերություն) Նյու Յորքում, մինչև հիմնադրել է իր սեփական ընկերությունը։ Գործընկերների ֆինանսավորման և իր գաղափարները զարգացնելու շնորհիվ` Տեսլան հիմնել է լաբորատորիա Նյու Յորքում էլեկտրական ու մեխանիկական մի շարք սարքերի ստեղծման նպատակով։ Փոփոխական հոսանքով աշխատող նրա ստեղծած շարժիչը, որն արտոնագիր է ստացել 1888 թվականին Westinghouse Electric ընկերության կողմից, մեծ շահույթ է ապահովել` դառնալով բազմաֆազ համակարգի անկյունաքարը, որն էլ վերջնական արդյունքում վաճառել է այդ ընկերությունը։
Փորձելով զարգացնել գյուտերը, որոնք նա արտոնագրել ու վաճառել է` Տեսլան մի շարք փորձեր է կատարել մեխանիկական գեներատորներով, էլեկտրական լիցքավորված խողովակներով և վաղ շրջանի ռենտգենյան պատկերներով։ Նա նաև կառուցել է նավակ` անլար կառավարմամբ, որ պատմության մեջ առաջիններից էր։ Տեսլան հայտնի է եղել որպես գյուտարար․ իր լաբորատորիայում ցուցադրել է իր ձեռքբերումները նշանավոր մարդկանց ու հարուստ հովանավորների, աչքի է ընկել նաև հասարակական դասախոսությունների իր վարպետությամբ։