cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ստոլիպինյան գյուղատնտեսական ռեֆորմ
Ստոլիպինյան Գյուղատնտեսական Ռեֆորմ, գյուղացիական հողաբաժինների (հողատիրության) բուրժուական ռեֆորմ Ռուսաստանում։ Սկսել է իրականացվել 1906 թվականի նոյեմբերի 9-ի հրամանագրով, դադարեցվել 1917 թվականի հունիսի 28–ին։ Նախաձեռնողը և ղեկավարը Ստոլիպինն էր։ Ստոլիպինյան գյուղատնտեսական ռեֆորմի գլխավոր բովանդակությունը համայնքի վերացումն ու գյուղացիական մասնավոր հողային սեփականության արմատավորումն էր։ Հողաբաժինների առուծախի թույլտվությունը հեշտացնում էր չքավորության դուրս մղումը գյուղից և հողի կենտրոնացումը կուլակների ձեռքին։ Ռեֆորմի ընթացքում իրականացվող հողաշինարարության նպատակը, առաջին հերթին, խուտորների (хутор, առանձնացած տնատեղ, տնտեսություն) և օտրուբների (отруб, համայնքի հողից գյուղացուն իբրև մասնավոր սեփականություն տրված հողատարածություն) ստեղծումն էր գյուղացիական հողաբաժիններում։ Ոտնահարելով համայնքում մնացած գյուղացիների շահերը, խուտորների և օտրուբների տերերին տրվում էին լավագույն հողերը։ Ստոլիպինյան գյուղատնտեսական ռեֆորմի իրականացման գործում զգալի դեր է կատարել գյուղացիական բանկը, որի փոխատվությունների մեծ մասը տրամադրվում էր առանձին տնատերերի, այդ թվում՝ արտոնյալ պայմաններով՝ խուտորների և օտրուբների տերերին։ Ռեֆորմի տարիներին լայն ծավալ ստացավ գյուղացիության վերաբնակությունը։ Կառավարությունը ակտիվորեն նպաստեց գյուղական չքավորության վերաբնակությանը Ռուսաստանի կենտրոն, շրջաններից դեպի ծայրամասերը, առանձնապես՝ Սիբիր։ Սակայն նոր հողերի յուրացումը սնանկ գյուղացիության ուժերից վեր էր (վերաբնակիչների 18,3% վերադարձել է նախկին վայրերը)։ Ստոլիպինյան գյուղատնտեսական ռեֆորմի հետևանքները վկայում են ռեֆորմի տապալման մասին։ Չնայած կառավարության ճնշմանը, մինչև 1916 թվականի հունվարի 1-ը համայնքներից դուրս էր եկել ընդամենը 2478 հազար տնատեր (համայնքային ծխերի 26%–ը՝ 16919 հազար դեսյատին հողից (համայնքային հողերի 15%-ը)։ Սպոլիպինյան գյուղատնտեսական ռեֆորմն արագացրեց և հեշտացրեց գյուղացիական հողաբաժինների ներառումը առևտրական շրջանառության մեջ։ Դրա հետեանքով խորացավ գյուղացիության շերտավորումը։ Հողը վաճառած գյուղացիների զգալի մասը սնանկացավ, ուժեղացավ հողի կենտրոնացումը կուլակության ձեռքին։ Չարդարացան բազմաթիվ խուտորներ ու օտրուբներ (իբրև «ամուր» գյուղացիության հենարան) ստեղծելու ցարիզմի հույսերը։ Խուտորներում և օտրուբներում տնտեսության կազմակերպումը պահանջում էր զգալի միջոցներ և սնանկացուցիչ էր գյուղացիության հիմնական զանգվածի համար։ Ունևոր խուտորների և օտրուբների թիվը սակավ էր։ Ստոլիպինյան գյուղատնտեսական ռեֆորմի տապալման ամենավառ ցուցանիշը 1911 թվականի սովն էր, որն ընդգրկեց Ռուսաստանի հիմնական երկրագործական շրջանները (տուժեց ավելի քան 30 միլիոն մարդ)։ Ստոլիպինյան գյուղատնտեսական ռեֆորմը սոցիալ-տնտեսական արմատական տեղաշարժ առաջ չբերեց և չկարողացավ կանխել նոր բուրժուա-դեմոկրատական հեղափոխության հասունացումը։ Ռեֆորմի տարիներին երկրում ծավալվեց զանգվածային գյուղացիական շարժում։ Ուժեղացավ գյուղական չքավորության պայքարը կուլակության դեմ։ Գյուղացիների զգալի մասը սնանկացավ, ուժեղացավ հողի կենտրոնացումը կուլակության ձեռքին։
Կատեգորիա:Ռուսաստանի պատմություն Կատեգորիա:Գյուղատնտեսություն
Ժիվոին Իոցիչ
Ժիվոին Իլյիչ Իոցիչ (Живоин Ильич Иоцич, ), սերբական ծագմամբ ռուս քիմիկոս-օրգանիկ։
1898 թվականին ավարտել է Պետերբուրգի համալսարանը։ Ստացել է անհամաչափ հալոգենատեղակալված ածխաջրածիններ, որոնք հեշտությամբ պոլիմերացվում են և օքսիդանում ազատ թթվածնով։ Մշակել է ացետիլենի ածանցյալների ստացման նոր եղանակներ։
Ժերանյան
Ժերանյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ
Շվեդական սոցիալիզմ
Սկանդինավյան երկրներում ձևավորված հասարակարգը անվանում են Շվեդական Սոցիալիզմ:
Շվեդիայում պետությունը վերահսկում է արտաքին առևտուրը և կապիտալի արտահանումը, նվազել են արտադրության վարկավորման տոկոսադրույքները։ Պետական բյուջեից ֆինանսավորվում են կապիտալ շինարարությունը (բնակարանաշինությունը նույնպես) և գյուղատնտեսական արտադրությունը։ Կիրառվում է հարկման այնպիսի համակարգ, որի շնորհիվ ազգային եկամուտը վերաբաշխվում է բնակչության քիչ ապահով շերտի օգտին։ Սոցիալական արտոնությունները տարածվում են բնակչության բոլոր խավերի և օրինական ձևով Շվեդիայում բնակվող օտարերկրացիների վրա։ Բոլոր այս միջոցները նպաստում են հասարակության կենսամակարդակի բարձրացման վրա։
Խալուիխա
Խալուիխա (Халуиха), գետ Ռուսաստանում, հոսում Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Սեֆտրա գետի ձախ ափին՝28 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 15 կմ է։
Շվեդական սոցիալիզմ
Աղբյուրներ
Համաշխարհային պատմություն 12. Հումանիտար հոսք
Խալուիխա
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Շվեդական սոցիալիզմ
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Սոցիալիզմ Կատեգորիա:Շվեդիա
Խալուիխա
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Թենեսի
Թենեսի (անգլերեն՝ ), նահանգ ԱՄՆ-ի հարավային մասում։ Թենեսին 36-րդ ամենամեծ և 16-րդ ամենաաղքատ նահանգն է։ Թենեսին սահմանակից է Կենտուկի և Վիրջինիա նահանգներին։ Արևելյան մասը գրավում են Ապալաչյան լեռները, արևմուտքում Միսսիսիպիի դաշտավայրն է։ Նեշվիլն նահանգի խոշորագույն քաղաքն է, մոտ 660,388 բնակչությամբ։ Թենեսիի երկրորդ խոշորագույն քաղաքը Մեմֆիսն է, որը բնակչությունը 652.717 է ։
Թենեսի նահանգը գտնվում է Վատաագայի Ասոցիացիայում, 1772 սահմանային իրավունքը, ընդհանուր առմամբ, համարվում է որպես առաջին սահմանադրական արևմտյան Appalachians-ի կառավարությունը ։ Թենեսին նախապես Հյուսիսային Կարոլինայի, իսկ ավելի ուշ, հարավարևմտյան Տարածքների մի մաս է։ Թենեսին ընդունվել է Միության կողմից, որպես 16-րդ նահանգ, 1796 թվականի հունիսի 1-ին։ Թենեսին վերջին նահանգն էր, որը թողնելով Միությունը, միացավ Կոնֆեդերացիային, 1861 թվականի Ամերիկյան քաղաքացիական պատերազմի բռնկման ժամանակ։ 1862 թվականին, Թենեսին կրկին միացավ Միությանը ։
Անվանումն առաջացել է Թենեսի գետից ։
Աշխարհագրություն
Թենեսի նահանգը սահմանակից է ութ այլ նահանգների հետ՝ Կենտաուկկի և Վիրժինյա հյուսիսից, Հյուսիսային Կարոլինա արևելքից, Ջորջիա, Ալաբամա և Միսիսիպի հարավից, Արկանզաս և Միսսուրի՝ Միսիսիպի գետի վրա-արևմուտքից։ Թենեսը քարանձավների քանակությամբ ԱՄՆ-ի ամենամեծ նահանգն է, որտեղ մինչ օրս գրանցվել են ավելի քան 8350 քարանձավ։ Թենեսի գետը նահանգը բաժանում է երեք մասի՝ Արևելյան, Միջին և Արևմտյան Թենեսի։ Արևելյան Թենեսին գտնվում է լեռնային տարածքում, որտեղ էլ գտնվում է երկրի ամենաբարձր կետը՝ Քլինգմենս-Դոմ լեռը (2025 մ)։ հենց այնտեղ կա պետության ամենաբարձր կետը `Քլինգմենս լեռը (2025 մ)։ Այստեղից է սկիզբ առնում Թենեսի գետը։ Այս տարածքը ծածկված է բերրի հովիտներով, առանձնացված անտառապատ լեռնաշղթաներով։ Արևելյան Թենեսիում են գտնվում Նոսկվիլ և Չատանուգա քաղաքները։ Կենտրոնական Թենեսին գտնվում է Cumberland Plateau- ում, որի միջին բարձրությունը ծովի մակարդակից 450-500 մետր է։
Վիսկի Թենեսի
Թենեսին ԱՄՆ-ի միակ նահանգն է, որտեղ պաշտոնապես թույլատրվում է ամերիկյան հատուկ տեսակի եգիպտացորենի վիսկիի արտադրությունը, որն, իր նահանգի անվան համաձայն անվանում են Թենեսի վիսկի։ Bourbon-ից (հիմնականում արտադրվում է Կենտուկիի նահանգում) Tennessee- ն առանձնանում է շաքարավազի փայտածուխի մանրակրկիտ մշակման շնորհիվ։
Թորման միջոցով ստացված ալկոհոլը կաթիլներով ֆիլտրվում է երեք մետրից ավելի բարձրությամբ փեղկավոր փայտածածկով։ Արդյունքում  ստացվում է յուրահատուկ փափուկ վիսկի։  Ամենահայտնի վիսկին համարվում է Jack Daniel’s-ը, որն իր անվանումն ստացել է տեխնոլոգիայի հեղինակի պատվին։
Գաուդիոպոլիս
Գաուդիոպոլիս (Gaudiopolis ՝ Ուրախության քաղաք. կազմվել է լատիներեն gaudium – ուրախություն և հին հունարեն πόλις – քաղաք բառերից), ինքնակառավարվող մանկական հանրապետություն, որն ստեղծվել էր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո Բուդապեշտում։
Պատմություն
Գաբոր Շտեհլոն բուդապեշտցի լյութերական պաստոր էր, ով Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին հարյուրավոր հրեաների էր փրկել գերմանական ու հունգարական ֆաշիստների հալածանքներից  ։ 1945 թվականի մարտ ամսին էլ Բուդապեշտի համեմատաբար քիչ վնասված մասում՝ Բուդայում, Budaskeszi Út լքված վիլլայում հիմնադրել է ճամբար՝ անապաստան մնացած, հարազատներին կորցրած, որբացած, հրեա կամ այլ ազգության պատկանող երեխաների համար  ։
Քանի որ ապաստան փնտրող մանուկների թիվն անընդհատ ավելանում էր, հարևանությամբ գտնվող լքված վիլլաները նույնպես ժամանակի ընթացքում զբաղեցվել ու օգտագործվել են նրանց ապաստան տրամադրելու նպատակով։ Այստեղ երեխաները ապաստանից ու սննդից զատ՝ ստացել են նաև կրթություն, որն ապահովվել է իդեալիստ ուսուցիչների ջանքերով ։ Պաստոր Շտեհլոն ցանկանում էր, որ երեխաները հաղթահարեն հասարակական սահմանափակումները, մեծանան ու դառնան անկախ և քննադատաբար տրամադրված քաղաքացիներ  ։
1945 թվականի նոյեմբերին, երբ ապաստանած երեխաների թիվն անցել էր 200-ից, պաստոր Շտեհլոն գլխավոր վիլլայի ընդունարանում անց է կացրել ընդհանուր ժողով, ժողովականներին առաջարկել, որ հանրապետություն հիմնեն, ու ինքը լքել է սենյակը։ Մանուկները քննարկել են սահմանադրություն ունենալու, դրանում կրթության իրավունքն ապահովելու և պատերազներն արգելելու վերաբերյալ կետերը պարտադիր կարգով ներառելու հարցերը, անց են կացրել ընտրություններ. գաղտնի քվեարկության արդյունքներով պաստոր Շտեհլոն ընտրվել է նորաստեղծ հանրապետության պատվավոր նախագահ ։
Նկատի առնելով, որ հանրապետությունում հաճախակի բռնկվող կոնֆլիկտների հիմնական պատճառները երեխաների ծանր ապրումներն են, ընկճվածությունը, զբաղմունքի բացակայության հետևանքով առաջացած ձանձրույթը՝ բացել են ատաղձագործաան, փականագործական, կարի արհեստանոցներ, պարբերաբար կազմակերպել պարահանդեսներ, ֆիլմերի ցուցադրություններ, դասախոսություններ, ճանաչված գրողների, գիտնականների, արվեստագետների հետ հանդիպումներ ։
1950 կամ 1951 թվականին ստալինյան վարչակարգի ջատագով Մատիաշ Ռակոշիի կարգադրությամբ մանուկների ապաստարան ծառայած տունը պետականացվել է, գաուդիոպոլիսյան նախագիծն էլ փակվել։ Գաուդիոպոլիսի նախկին բնակիչներից շատերը մեկնել են արտասահմանյան տարբեր երկրներ, դարձել հաջողակ գործարարներ, բժիշկներ, գիտնականներ, փաստաբաններ, պաստորներ... Նրանցից են Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր, քիմիկոս Ջորջ Օլահը, լոնդոնցի գրող, ժուռնալիստ Մատիաշ Սարկոզին... : Նախկին գաուդիոպոլիսցիները ավանդաբար ամեն տարի հավաքվում են, հիշում անցյալը, հարգանքի տուրք մատուցում պաստոր Շտեհլոյին՝ այցելելով նրա շիրմին ։
Այսօր Բուդապեշտի 12-րդ շրջանում՝ Budakeszi út 48 հասցեում գտնվող տան պատին փակցված հուշատախտակը հավերժացրել է հետպատերազմյան շրջանի պատմության գաուդոպոլիսյան հիշարժան դրվագը։ 2018 թվականի սկզբից մինչև այդ տարվա հունիսի 1-ը Լայպցիգում՝ Galerie für Zeitgenössische Kunst (GfZK) պատկերասրահում կազմակերպվել է Gaudiopolis – Versuch einer guten Gesellschaft. (Գաուդիոպոլիսը՝ լավ հասարակություն կառուցելու փորձ) խորագրով ցուցահանդես ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հունգարիայի պատմություն
Վաչե Իսագուլյանց
Վաչե Հովհաննեսի Իսագուլյանց, հայ խորհրդային քիմիկոս։ Քիմիական գիտությունների դոկտոր (1939), պրոֆեսոր (1936)։ ՀԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս (1943) ։
Կենսագրություն
1921 թվականին ավարտել է Մոսկվայի առևտրի ինստիտուտի տեխնոլոգիական բաժանմունքը։ Դասավանդել է Մոսկվայի ժողովրդական տնտեսության ինստիտուտում (1924), 1931-1932 թվականներին՝ Մոսկվայի Դ. Մենդելեևի անվան քիմիկա-տեխնոլոգիական ինստիտուսում, 1933-1941 թվականներին՝ նավթի քիմիայի և գազի արդյունաբերության ինստիտուտում։ Միաժամանակ ղեկավարել է անուշահոտ նյութերի բնագավառում տարվող հետազոտությունները՝ ստեղծելով այդ ճյուղի հայրենական արտադրության հիմքը Կալուգայի կոմբինատում։ 1941 թվականին հրավիրվել է Երևան՝ Արմֆանի քիմիայի ինստիտուտում ղեկավարել ացետիլենի քիմիայի, տեղական արդյունաբերության թափուկների օգտագործման ուղղությամբ գիտահետազոտական աշխատանքները։ 1942-1946 թվականներին դասավանդել է Երևանի համալսարանում։ 1946 թվականից աշխատել է Մոսկվայի նավթի քիմիայի և գազի արդյունաբերության ինստիտուտում։
1941-1945 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ ԳԱ հայկական մասնաճյուղի քիմիական ինստիտուտի գիտաշխատող, ԵՊՀ-ի պրոֆեսոր, 1946 թվականից՝ նավթաքիմիական և գազային արդյունաբերության ինստիտուտի գիտաշխատող, 1963-1973 թվականներին՝ հավելանյութերի պրոբլեմային լաբորատորիայի վարիչ։
Գիտական հետազոտությունները վերաբերում են օրգանական սինթեզի, ացետիլենի, նավթաքիմիական սինթեզի հարցերին։Այդ շրջանի գիտահետազոտական աշխատանքները վերաբերում են քսայուղերի որակի բարձրացման համար օժանդակ նյութերի ստացման եղանակների մշակմանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ քիմիկոսներ Կատեգորիա:Քիմիական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ
Ավստրիայի նախագահական ընտրություններ (2010)
Նախագահական ընտրությունները Ավստրիայում անցկացվեցին 2010 թվականի ապրիլի 25-ին, 1951 թվականից ի վեր Ավստրիայի պետության ղեկավարի տասներկուերորդ ընտրություններն էին։ Թեկնածուներն էին նախագահ Հայնց Ֆիշերը (անկուսակցական, նախկինում ԱՍԴԿ), Բարբարա Ռոզենկրանցը (ԱԱԿ) և Ռուդոլֆ Գերինգը (ԱՔԿ)։ Հայնց Ֆիշերը հաղթել է վավեր ձայների 80%-ից մի փոքր պակասով։ Ընտրողների մասնակցությունը եղել է պատմական նվազագույնը՝ 54%:
Ավստրիայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցություն
Գործող նախագահ Հայնց Ֆիշերը (անկուսակցական, Սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցության նախկին անդամ) հայտարարեց 2009 թվականի նոյեմբերի 23-ին, որ հավակնելու է երկրորդ ժամկետով ընտրվելուն ։ Համաձայն 2009 թվականի հունիսի 27-ի «Österreich» թերթի համար Gallup-ի հարցման՝ Ֆիշերն ուներ աշխատանքի հավանության 80% վարկանիշ ։
Ավստրիայի ժողովրդական կուսակցություն
Խոսակցություններ կային, որ Ավստրիայի ժողովրդական կուսակցության թեկնածուն կլինի կա՛մ Ստորին Ավստրիայի նահանգապետ Էրվին Պրյոլը, կա՛մ Ավստրիայի դաշնային տնտեսական պալատի նախագահ Քրիստոֆ Լեյթլը։ 2009 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Պրյոլը հայտարարեց, որ չի առաջադրվելու նախագահական ընտրություններում և կմնա Ստորին Ավստրիայի նահանգապետ ։ Լեյթլը և Շտիրիայի նախկին նահանգապետ Վալտրաուդ Կլասնիչը նույնպես հրաժարվել են նախագահական ընտրություններին մասնակցելուց ։ 2010 թվականի փետրվարի 25-ին Ժողովրդական կուսակցությունը հայտարարեց, որ թեկնածու չի առաջադրի և պաշտոնապես չի սատարի որևէ թեկնածուի ։
Ավստրիայի քրիստոնեական կուսակցություն
Քրիստոնեական կուսակցությունը նախագահի թեկնածու է առաջադրել իր նախագահ Ռուդոլֆ Գերինգին ։ 2010 թվականի մարտի 25-ին նրանք հայտարարեցին, որ հավաքել են անհրաժեշտ թվով ստորագրություններ՝ նախագահական ընտրություններում առաջադրվելու համար ։
Այլ թեկնածուներ
Արևելյան Շտիրիայից նախկին դատավոր Մարտին Վաբլը, ով նախկինում երկու անգամ փորձել էր առաջադրվել նախագահի պաշտոնում, 2009 թվականի փետրվարի 6-ին հայտարարեց, որ կրկին առաջադրվելու է ։ Կանաչների քաղաքային խորհրդական Ուլրիխ Հաբսբուրգ-Լոտրինգենը՝ որպես Ավստրո-Հունգարիայի նախկին իշխող տան ժառանգ, որը սահմանադրական օրենքով անկարող էր առաջադրվել Ավստրիայի նախագահի պաշտոնում, հայտարարեց, որ ցանկանում է օրենքը փորձարկել Ավստրիայի սահմանադրական դատարանում, եթե իր թեկնածությունը թույլ չտան։ Բերնհարդ Գրեգոր Հոնմանը նույնպես մտադիր էր առաջադրվել ։ Այս թեկնածուներից ոչ մեկը չի հավաքել նախագահական ընտրություններին մասնակցելու համար անհրաժեշտ 6000 ստորագրությունը։ Ներկայացված ստորագրություններն էին․
Ընտրողների վիճակագրություն
Դաշնային ընտրական հանձնաժողովի տվյալներով՝ նախագահական ընտրություններում քվեարկելու իրավունք ունեին 16-ից բարձր տարիքի Ավստրիայի 6,355,800 քաղաքացիներ։ 2004 թվականի նախագահական ընտրությունների համեմատ ընտրելու իրավունք ունեցողների թիվն ավելացել է 324818-ով կամ 5,4%-ով, ինչը հիմնականում պայմանավորված էր երկու ընտրությունների միջև օրինական քվեարկության տարիքը մինչև 16 տարեկան իջեցնելով։ Քվեարկելու իրավունք ուներ 3 307 366 կին և 3 048 434 տղամարդ ։
Ընտրելու իրավունք ունեցողների ընդհանուր թիվը ըստ նահանգների.
Արդյունքներ
Հայնց Ֆիշերը հաղթել է Բարբարա Ռոզենկրանցին՝ հավաքելով ձայների 79,3%-ը ։ Ռոզենկրանցը ստացել է 15,2% ։ Երրորդ տեղում Ռուդոլֆ Գերինգն էր՝ 5,4 տոկոս ։
Սոցիոլոգիական հարցումները Ֆիշերին լավ դրության մեջ դրեցին ընտրությունների օրը ։
Ֆիշերը հեռուստատեսությամբ շնորհակալություն է հայտնել ազգին. «Ես անչափ ուրախ եմ և շնորհակալ եմ Ավստրիայի բնակչությանն իմ հանդեպ այդքան վստահության համար» ։
Ընտրողների վատ մասնակցությունը՝ միայն 53,6%-ը, դարձյալ առաջնորդների կողմից պաշտոնը վերացնելու կոչերի պատճառ է դարձել ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ընտրություններ Ավստրիայում
Մարիա Վոլֆ
Մարիա Կառոլինա Վոլֆ (ի ծնե՝ Բենդա, Maria Carolina Benda, ), գերմանացի դաշնակարուհի, օպերային երգչուհի, կոմպոզիտոր, դերասանուհի։
Կենսագրություն
Ծնվել է բոհեմական երաժիշտ Ֆրանտիշեկ Բենդայի ընտանիքում, որը ծառայել է որպես առաջին ջութակահար ու կոմպոզիտոր Պրուսիայի թագավոր Ֆրիդրիխ Երկրորդ թագավորի արքունիքում։ Մորաքույրը՝ Աննա Ֆրանտիշկա Գատաշը, կամերային երգչուհի էր, իսկ հորեղբայրը՝ դիրիժոր Իրժի Անտոնին Բենդան։ Նրանք ծառայել են Գոթայի դքսի բակում։ Մարիա Կարոլինա Վոլֆը դաշնամուր նվագել և երգել սովորել է հորից։
1758 թվականին՝ մոր մահից հետո, նա հոգացել է տան մասին։ 1761 թվականին հոր հետ համերգային շրջագայության է մեկնել Գոթա, Վայմար և Ռուդոլշտադտ քաղաքներ, որի ընթացքում հայրը նորից ամուսնացել է Սաքսե-Վայմար-Էյզենախի դքսուհի Աննա Ամալիայի՝ Բրունսվիկի դքսուհու հետ։ Վայմարի դատարանում Մարիա Կարոլինան հանդիպել և ծանոթացել է կոնցերտմայստեր, դիրիժոր, դաշնակահար և կոմպոզիտոր Էռնստ Վիլհելմ Վոլֆի հետ։Վերջինս նաև դքսուհու դաշնամուրի ուսուցիչն էր։ Մարիա Կարոլինան դարձել է պալատական ​​երգչուհի։ Նրանք պարբերաբար հանդիպում էին դքսուհու կողմից կազմակերպվող ամենշաբաթյա համերգներին։ Երկու տարի անց՝ 1770 թվականի օգոստոսի 28-ին, զույգն ամուսնացել է։ Հարսանիքի բոլոր ծախսերը հոգացել է Աննա Ամալիան, քանի որ ցանկանում էր երկու երաժշտական ​​գործիչներին պահել Վայմարում։
1775 թվականին Աննա Ամալիան դքսության կառավարումը հանձնել է որդուն՝ Չարլզ Օգյուստին։ Էռնստ Վիլհելմ Վուլֆը շարունակել է լինել պալատական ​​դիրիժոր, իսկ Մարիան՝ պալատական ​​երգչուհի։ Վայմարի արքունիքում 1776 թվականին ստեղծված «Liebhabertheater» օպերային թատրոնի նկատմամբ հետաքրքրություն է առաջացել Գյոթեի կողմից։
Մարիա Վոլֆը հանդես է եկել ներկայացումներում՝ որպես դերասանուհի և երգչուհի, իսկ ամուսինը նրա համար գրել է արիաներ։ Դրանք տպագրվել են «Der Teutsche Merkur» ամսագրում և «Mildheimischen Liederbuch» ժողովածուում։
Էռնեստ Վիլհելմ Վոլֆի հետ ունեցել է մի քանի համերգային ճանապարհորդություն Բեռլինում, որտեղ Ֆրիդրիխ Երկրորդը Վոլֆին առաջարկել է Կարլ Ֆիլիպ Էմանուել Բախի հեռանալուց հետո Պրուսիայի արքունիքում առաջացած թափուր պաշտոնը, բայց Վոլֆը կնոջ պնդմամբ մերժել է առաջարկը։
Մարիա Վոլֆի ամուսինը մահացել է 1792 թվականին, և նա շարունակել է ապրել Վայմարում մինչև իր մահը՝ 1820 թվականի օգոստոսի 2-ը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանացի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Կին կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Գերմանացի դասական երաժիշտներ Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 27 ծնունդներ Կատեգորիա:Կոմպոզիտորներ այբբենական կարգով
Վեհամոր Ավետարան
Վեհամոր Ավետարան (Վեհամօր Աւետարան), ենթադրաբար ամենահին պահպանված հայկական ձեռագիրը, որը պահվում է Երևանի Մատենադարանում (№ 10680)։ Վեհամոր Ավետարանի վրա հանդիսավոր կարգով երդում են տալիս Հայաստանի Հանրապետության նախագահները։ Հայերենում Վեհամայր կոչում են Ամենայն հայոց կաթողիկոսի մորը։ Ավետարանն այդ անունն ստացել է ի պատիվ Վազգեն I կաթողիկոսի մոր՝ Սիրանուշ Պալչյանի։
Պատմություն
Ձեռագրի գրման վայրը և տեղը հայտնի չէ։ Պահպանվել են առաջին կազմողի երկու անանուն հուշագրառումներ, որոնք, այդուհանդերձ, ոչինչ չեն հայտնում պատվիրատուի կամ էլ գրվելու ժամանակի մասին։ Այդպիսի գրառումներից մեկի համաձայն, Ավետարանը գրվել է Սուրբ Երրորդության վանքում, սակայն վանքի տեղակայման վայրը չի ճշգրտվում։ Ավելի ուշ ավելացված գրառումները բացահայտում են ձեռագրի պատմությունը։ 13-րդ դարում այն պահվել է Հավուց Թառի վանքում (Գառնի գյուղի մոտ), որտեղից այն 1294 թվականին ձեռք է բերել ոմն Համենավագ ։ 15-րդ դարում ձեռագիրը եղել է Վարդենիս գյուղի մոտ գտնվող Մաքենյաց վանքում։ 16-րդ դարում այն հայտնվել է Բանանց գյուղում (ներկայումս Բայան, ներկայումս գյուղ Ադրբեջանի տարածքում), որտեղ վերամշակվել է 1625 թվականին ։ Հենց այստեղ է 19-րդ դարի վերջում Ավետարանը հայտնաբերել եպիսկոպոս Մակար Բարխուդարյանը։ 1895 թվականին Բարխուդարյանը տվել է ձեռագրի առաջին տպագիր նկարագությունը, նշելով, որ այն տեղի բնակչության մոտ հայտնի է «Հին Ավետարան» կամ «Պահապան» անուններով։ Ընդորում, առաջին մակդիրը ի հայտ է եկել 1625 թվականին, իսկ «Պահապան» անվանումը կապված է տեղի բնակչության հավատալիքների հետ։ Տեղի բնակչության կարծիքով, որ Ավետարանն ունեցել է բուժիչ ուժ և դրանով բուժել հիվանդներին ։
1974 թվականին Բանանց գյուղի բնակչուհի Ասյա Գրիգորյանի միջոցով ձեռագիրը փոխանցվել է Հայ առաքելական եկեղեցու Ադրբեջանի թեմի առաջնորդ Վահան Տերյանին։ Վերջինս, իր հերթին, 1975 թվականի հունվարի 1-ին այն նվիրել է Ամենայն հայոց կաթողիկոս Վազգեն I-ին՝ նվիրելով այն կաթողիկոսի մոր անմար հիշատակին։ Նույն տարվա հուլիսի 25-ին Վազգեն I-ը արժեքավոր պարգևը հանձնել է Մեսրոպ Մաշտոցի անվան հին ձեռագրերի մատենադարանի պահպանությանը, որտեղ ձեռագիրը գրանցվել է 10680 համարի ներքո։ Մատենադարանի աշխատակիցները, հաշվի առնելով Վահան եպիսկոպոսի կամքը և կաթողիկոսի համաձայնությունը, ձեռագրին տվել են «Վեհամոր» անվանումը՝ ի պատիվ կաթողիկոսի 1974 թվականին մահացած մոր՝ Սիրանուշ Պալչյանին։ Վերջինս ուսուցչուհի էր Բուխարեստից ։
1991 թվականից Վեհամոր Ավետարանի վրա, երդմնակալության ժամանակ, հանդիսավոր կարգով երդում են տալիս Հայաստանի Հանրապետության նախագահները ։ Բազմաթիվ տարբերակներից հենց այս ձեռագիրն է ընտրել Հայաստանի առաջին նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանը, որը նախկինում եղել է Մատենադարանի աշխատակից ։ Ավետարանի պահպանության համար Մատենադարանում տրամադրվել է առանձին որմնախորշ։
Ձեռագրի ուսումնասիրություն
Ձեռագիրը բաղկացած է 257 մագաղաթե էջերից։ Ունի 33×25,7 սմ չափսեր։ Տառատեսակը՝ երկաթագիր։ Շրջանակը զարդարված է մեկ մեծ, ոսկեջրած խաչից, որը բաղկացած է հինգ քարերից և տասնինը մետաղական խաչերից ։
Առաջին հետազոտությունները անցկացվել են արդեն 1975 թվականին, երբ ձեռագիրը հայտնվել է գիտնականների ձեռքում։ Աշխատանքները ղեկավարել է Մատենադարանի ավագ գիտաշխատող Արտաշես Մաթևոսյանը։ Դեղնած թերթերը, երկաթագիր տառատեսակն արդեն իսկ հայտնի էին 1625 թվականին։ «Հին Ավետարան» անվանումը խորհրդանշում էր ձեռագրի հին լինելը, սակայն հնագրական հետազոտության արդյունքները գերազանցել են բոլոր սպասելիքները։
Պարզվել է, որ ձեռագիրը գրվել է երկու տարբեր ձեռագրերով (I։ էջ 1—121, II։ էջ 122—256)։ Երկու գրիչներն էլ օգտագործել են հայոց հնագրերը, որոնք հայտնի են արձանագրայնությամբ, կրկնագիրներով և 5-7-րդ դարերի ոչ մեծ հին ձեռագրերով։ Այն հատկապես վառ արտահայտված է Հ, Կ, Վ, Ճ, Զ, Ծ և Փ տառերում։ Նկատվել են կրոնական տերմինների որոշ հապավումներ, որոնք օգտագործումից դուրս են եկել IX—X դարերում։ Գրելու սկզբնական շրջանում առնաձնացվել են նաև վերնագրերի, հուշագրերի և կետադրության ձևերը։ Ձեռագրի գրման ժամը և վայրը հստակ հասկանալ հնարավոր չէր, սակայն ձեռագիրը իրավամբ գրվել է ավելի շուտ, քան հստակ թվագրված հայտնի ձեռագրերը, ինչպես օրինակ 862 թվականին գրված «Մլքե թագուհու Ավետարանը» և 887 թվականին գրված «Լազարյան ավետարանը»։ Ա․ Մաթևոսյանը ձեռագիրը թվագրել է 7-8-րդ դարերին   ։
Մի քանի մագաղաթներ, որոնք սկզբնապես եղել են Վեհամոր Ավետարանի մաս, արդյունքում հայտնաբերվել են Մատենադարանի մեկ այլ ձեռագրում (№ 10668) ։
Ներկայումս ձեռագիրը համարվում է ամբողջությամբ պահպանված ամենահին հայկական ձեռագիրը ։ Ժամանակակից որոշ հետազոտողներ ավետարանը թվագրում են 7-րդ դարին, սակայն նման վաղ թվագրումը, ինչպես նշում է Պետեր Քոուին, կարիք ունի ավելի խորը և համապարփակ ուսումնասիրության ։ Այլ աղբյուրներ նշում են, որ ձեռագիրը գրվել է 7-րդ վերջին և 8-րդ դարի սկզբին ։ Terminus ante quem համարվում է 862 թվականը («Մլքե թագուհու Ավետարանի» գրման թվականը)։
2005 թվականին Հայաստանի կառավարության որոշմամբ ձեռագիրը ներառվել է «Հայաստանի Հանրապետության մշակութային ժառանգության առանձնակի արժեքավոր մշակութային արժեքների» ցանկում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական մշակույթ Կատեգորիա:Քրիստոնեությունը Հայաստանում
Էժեն Դելապլանշ
Էժեն Դելապլանշ (Eugène Delaplanche, ), ֆրանսիացի քանդակագործ Ֆր. Դյուրեի աշակերտը։ 1864 թվականին ստացել է Հռոմեական մրցանակ, 1878 թվականին պարգևատրվել է Պատվո մեդալով։
Մորժևկա
Մորժևկա  (Моржевка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Հյուսիսային Դվինա գետի ափին՝ 301 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 54 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
(744) Ագունտինա
(744) Ագունտինա (Aguntina), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1913 թվականի փետրվարի 26-ին Ջոզեֆ Ռեդենի կողմից Վիեննայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,167559 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7853 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,5498 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2059,14 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,17483 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 7,71° անկյուն։
Ագունտինա աստերոիդը պատկանում է Հիգեայի աստերոիդների ընտանիքին, որի մեջ ներառված են այս պահին հայտնի հիմնական գոտու բոլոր աստերոիդների մոտ 1%-ը։ Ընտանիքի ներքին սահմանը անցնում է 3,06 ա. մ. հեռավորության վրա Արեգակից, իսկ արտաքին սահմանը՝ 3,22 ա. մ.-ի վրա, ուղեծրերի թեքումը ընկած է 4,2 - 5,8° միջակայքում, իսկ էքսցենտրիսիտետի սահամններն են՝ 0,109 - 0,163։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է F դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս F Կատեգորիա:Հիգեայի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1913 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Ջոզեֆ Ռեդենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
One Kiss
«One Kiss» (հայ.՝ Մեկ համբույր), շոտլանդացի երաժիշտ և պրոդյուսեր Քելվին Հարիսի երգը բրիտանացի երգչուհի Դուա Լիպաի մասնակցությամբ։ Երգը թողարկվել է 2018 թվականի ապրիլի 6-ին Columbia լեյբլում որպես Հարիսի 6-րդ ալբոմի երկրորդ սինգլ։ Այն գլխավորել է բրիտանական UK Singles Chart հիթ-շքերթը։
Պատմություն
«One Kiss» երգը համադրում է դիփ-հաուս և դենս-փոփ ոճերը, ինչպես նաև ներառում է 1990-ական թվականների հաուս երաժշտության տարեր   ։
Երգն ստացել է դրական արձագանքներ երաժշտական քննադատների և համացանցային հրատարակությունների կողմից, ինչպիսիք են՝ Forbes, Idolator , Noisey , MTV News :
Երաժշտական տեսահոլովակ
Երաժշտական տեսահոլովակը նկարահանել է ռեժիսոր Էմիլ Ռավան, պրեմիերան կայացել է 2018 թվականի մայիսի 1-ին Apple Music ալիքով, և մեկ օր անց տեսահոլովակը տեղադրվել է Յություբում ։ Տեսահոլովակում Լիպան պարում է արևադարձային գունեղ տեսարանների ֆոնին։ Այն նկարագրվել է որպես « trippy » կանաչ էկրանի էֆեկտների տեսանելիության, գրավիչ վիզուալ էֆեկտների և ռետրո հագուստների ընտրության պատճառով ։ Հարիսը տեսահոլովակում հանդես է գալիս որպես մատուցող ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Քելվին Հարիսի երգեր Կատեգորիա:Դուա Լիպայի երգեր Կատեգորիա:2018 երգեր Կատեգորիա:Irish Singles Chart գլխավորած սինգլներ Կատեգորիա:UK Singles Chart գլխավորած սինգլներ
Ֆրիտյոֆ Անդերսեն
Ֆրիտյոֆ Անդերսեն (Frithjof Andersen, ), նորվեգացի հունա-հռոմեական ոճի ըմբիշ, օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիր։ Հանդիսանում է առաջին նորվեգացի օլիմպիական մեդալակիրը հունահռոմեական սպրոտաձևում ։
Կենսագրություն
1920 թվականի Անտվերպենի ամառային օլիմպիական խաղերի ժամանակ մրցագորգ է դուրս եկել 67,5 կգ քաշայինների մրցումներում։ Համաձայն մրցաշարի կանոնների՝ մենամարտը տևում է երկու մրցափուլով, յուրաքանչյուրը 10 րոպե տևողությամբ, և եթե այդ ընթացքում մարզիկներից ոչ մեկը պարտեր չի կատարել մրցակցի նկատմամբ, ապա նշանակվում է 20 րոպե տևողությամբ լրացուցիչ մրցափուլ։ Լրացուցիչ մրցափուլից հետո կամ դրա ընթացքում հաղթանակը տրվում է մարզիկին մրցավարների որոշումով։ Առանձին դեպքերում հաղթողին որոշելու համար հնարավոր է նշանակել ևս մեկ մրցափուլ 10 րոպե տևողությամբ։ Սակայն մրցաշարի առաջին օրվանից հետո մրցավարները եզրակացության եկան, որ այդ դեպքում չեն կարողանա հասցնել ավարտել մրցաշարը ։
Ֆրիտյոֆ Անդերսենը մահացել է 1975 թվականի հուլիսի 24-ին Նորվեգիայի մայրաքաղաք Օսլոյում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նորվեգացի ըմբշամարտիկներ Կատեգորիա:Օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիրներ
Գլինկա (գյուղ, Ստարոբեշևսկի շրջան)
Գլինկա (Глинка), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Ստարոբեշևսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գլինկա գյուղում բնակվում էր 650 մարդ։
Հունան Ավետիսյան
Հունան Մկրտիչի Ավետիսյան, հայազգի խորհրդային զինվոր, մասնակցել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևելյան ռազմաճակատի 89-րդ Հայկական հրաձգային դիվիզիայի կազմում։
Հայտնի է նրանով, որ մարտի ժամանակ իր մարմնով փակել է Նացիստական Գերմանիայի մարտական կրակակետը ու զոհվել, ինչի համար հետմահու ստացել է ԽՍՀՄ հերոսի կոչում։
Գլինկա (գյուղ, Ստարոբեշևսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Ստարոբեշևսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Հունան Ավետիսյան
ՀամԼԿԵՄ անդամ 1928-ից։ Ծնվել է հուլիսի 20-ին, Կապանի շրջանի Ծավ գյուղում։ Ռազմաճակատ է մեկնել 1942-ի օգոստոսին՝ 89-րդ Հայկական հրաձգային դիվիզիայի կազմում(Թամանյան դիվիզիա)։ Մասնակցել է Կովկասի պաշտպանությանը, Նովորոսիյսկի ազատագրմանը։ Եղել է հրաձգային դասակի հրամանատարի տեղակալ։ 1943-ի սեպտ. 16-ին այն զորամասին, որի կազմում էր Ավետիսյանի դասակը, հանձնարարվեց ճեղքել Նովորոսիյսկի մատույցները փակող Դոլգայա լեռան ֆաշիստական հենակետային ամրությունները և ճանապարհ բացել հարձակվող ստորաբաժանումների համար։ Առաջադրանքը կատարելիս Ավետիսյան, վիրավոր վիճակում, իր դասակի մարտիկներով, առաջինը բարձրացավ Դոլգայա լեռը, կրծքով փակեց թշնամու կրակակետի գնդացրի հրակնատը և ապահովեց գրոհի հաջողությունը։ Այդ սխրագործության համար Ավետիսյանին շնորհվեց Սովետական Միության հերոսի կոչում։ ՍՍՀՄ զինված ուժերի մինիստրի 1949-ի ապրիլի 22-ի 30 հրամանով Ավետիսյանի անունը առհավետ գրանցվեց 89-րդ Հայկական հրաձգային դիվիզիայի Սևաստոպոլյան 390-րդ հրաձգային գնդի 1-ին վաշտի անձնակազմի ցուցակում։ Ավետիսյան թաղված է Նովորոսիյսկի շրջանի Վերխնի–Բականսկի բանավանի եղբայրական գերեզմանում։
Նրա հիշատակին կանգնեցված են հուշարձաններ Երևանում, Արմավիրում, Կապանում։ Ավետիսյանի անունով կոչվում են դպրոցներ (Կապանի համար 9 ավագ դպրոցը կրում է նրա անունը), փողոցներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին մասնակցած հայեր Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա Կատեգորիա:Մարտում զոհվածներ Կատեգորիա:Խորհրդահայեր Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Հայ ռազմական գործիչներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ հայազգի հերոսներ
Էմմանուել Բերկո
Էմմանուել Բերկո (Emmanuelle Bercot, ), ֆրանսիացի դերասանուհի, կինոռեժիսոր և սցենարիստ։ 2015 թվականին, «Իմ արքա» ֆիլմում կանացի լավագույն դերակատարման համար արժանացել է Կաննի 68-րդ կինոփառատոնի մրցանակին ։
Կենսագրությունը
Էմմանուել Բերկոն ծնվել է Փարիզում։ Դպրոցն ավարտելուց հետո հաճախել է պարի դպրոց և սովորել թատերական ստուդիայում։ Այնուհետև ընդունվել է Փարիզի «Ֆլորանի դասընթացներ» դրամատիկական դպրոցը։ Այն ավարտելուց հետո աշխատել է դերասան և թատերական ռեժիսոր Ռոբեր Հոսեյնի և ռեժիսոր Ժան-Լյուկ Տարդյեի ղեկավարության ներքո։ Կոնսերվատորիայի ընդունելության քննություններում ձախողվելուց հետո ընդունվել է «La Fémis» պետական կինոդպրոցի ռեժիսորական բաժին ։
1995 թվականին, որպես ռեժիսոր նկարահանել է մի քանի կարճամետրաժ ֆիլմեր, որոնք բարձր են գնահատվել քննադատների կողմից, իսկ «Արձակուրդներ» կինոնկարը արժանացել է Կաննի կինոփառատոնի ժյուրիի մրցանակին։
1991 թվականից նա հանդես է եկել նաև որպես դերասան։ 1998 թվականին նկարահանվել է Կլոդ Միլլերի «Ձմեռային արձակուրդներ», իսկ հետո նաև Բերտրան Տավերնյեի «Դա սկսվում է այսօր» (1999 թ.) և Կլոդ Լելուշի «Մեկը բոլորի համար» (1999 թ.) ֆիլմերում։ 2001 թվականին նկարահանվել է իր իսկ կողմից ստեղծված «Կլեման» առաջին լիամետրաժ ֆիլմի գլխավոր դերում, որը պատմում է երեսնամյա կնոջ մասին, ով սիրահարված էր 13 տարեկան տղային։ Կինոնկարը ներկայացվել է նաև Կաննի կինոփառատոնում ։
2005 թվականին Էմմանուել Բերկոն թողարկել է լիամետրաժ երաժշտական «Հետին պլան» դրաման` պատանի աղջկա և հայտնի երգչուհու սիրո մասին, որտեղ գլխավոր դերով հանդես են եկել Էմմանուել Սենյեն և Իզիլդ Լե Բեսկոն։ Առաջին անգամ ֆիլմը ցուցադրվել է Վենետիկի կինոփառատոնում և նույն թվականին Սալոնիկի կինոփառատոնում արժանացել է մրցանակի` լավագույն ռեժիսորական աշխատանքի համար։
2009 թվականին Canal+ հեռուստաընկերության համար նա բեմադրել է «Իմ թանկարժեք դասերը» հեռուստատեսային ֆիլմը, որը պատմում էր ուսանողների մասին, ովքեր ստիպված զբաղվում էին մարմնավաճառությամբ` օրվա հացը վաստակելու համար։ 2011 թվականին Էմմանուել Բերկոն նկարահանվել է «Ոստիկանություն» (բնօրինակը` «Polisse») ֆիլմում և աշխատել «Իրավունք դեպի ձախ» ֆիլմ-պարոդիայի հատվածներից մեկում, որը պատմում է տղամարդկանց անհավատարմության տարբեր դրսևորումների մասին։
Անձնական կյանքը
Էմմանուել Բերկոն ամուսնացած է եղել ֆրանսիացի կինոռեժիսոր և օպերատոր Գիյոմ Շիֆմանի հետ։ Նրանք ունեն որդի` Նեմո Շիֆմանը (ծնված` 2000 թ.), ով նույնպես նկարահանվում է կինոյում և 2014 թվականին արժանացել է Սեզար կինոմրցանակի` որպես ամենախոստումնալից դերասան։ Նեմոն մասնակցել է նաև TF1 հեռուստաընկերությունով հեռարձակվող` տաղանդավոր երեխաների «The Voice Kids» («Երեխաների ձայնը») երաժշտական հեռուստաշոուին ։
Մասնակի ֆիլմագրությունը
Դերասան
Ռեժիսոր
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով Կատեգորիա:Նոյեմբերի 6 ծնունդներ Կատեգորիա:1967 ծնունդներ Կատեգորիա:Փարիզ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Ապրող անձինք Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Կինոռեժիսորներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:«Սեզար» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Արվեստի և գրականության ֆրանսիական շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ռեժիսորներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի պրոդյուսերներ
Բլանկենֆելդե Մալով
Բլանկենֆելդե Մալով  (Blankenfelde-Mahlow), կոմունա Գերմանիայի Բրանդենբուրգ հողատարածքում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Շիմի Տավորի
Շիմի Թավորի (եբրայերեն שימי תבורי, ), իսրայելացի երգիչ (ծագումով՝ Եմենից)։ Նշանավոր մեկնաբան հրեական միզրահի արևելյան երգերի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսրայելցի երգիչներ
Երկաթե կրունկ (վեպ)
Սյուժե
Էվիս Կանինգեմ, հայտնի ֆիզիկոսի դուստր, ծանոթանում է սոցիալիստ Էռնեստ Էվերգարդի հետ։ Ճաշի սեղանի շուրջ նա քննադատում է ժամանակակից հասարակության համակարգը, մեղադրելով նրան աշխատանքային շահագործման մեջ։ Էվիսը չի համաձայնվում. այդ ժամանակ Էռնեստը նրան օրինակ է բերում Ջեկսոնին՝ աշխատողին, որը կորցրել էր իր ձեռքը գործարանում բարեխղճության պատճառով, և հայտնվել էր դրսում սեփականատերերի շնորհիվ։ Դա խրախուսում է Էվիսին կատարել աշխատավորների կյանքի մասին հետազոտություն։ Արդյունքները այնքան սարսափելի են, որ նա համակվում է Էռնեստի տեսակետին։
Էռնեստը հրավիրում է ակումբ տեղի վերնախավին, որպեսզի նա այնտեղ ելույթ ունենա։ Նրանք մտածում են նրան ծաղրել, սակայն նա լոգիկայով և փաստերով ցույց է տալիս նրանց, որ իշխանության թոխանցումը սոցիալիստներին անխուսափելի է։ Դրա վերաբերյալ ստացվում է պատասխանը. «Այդ ամենը ճիշտ է, սակայն հիմա իշխանությունը մեր ձեռքերում է։ Այս իշխանության ուժով մենք պահում ենք մեր իշխանությունը։ Եթե դուք ձեր ձեռքերը ձգեք դեպի մեր հարստությունը, մենք դրանք կկտրենք։ Թնդանոթների ձայնի ներքո դուք կլսեք մեր պատասխանը»։
Էվիսը սիրահարվում է Էռնեստին, սակայն իշխանությանը դուր չի գալիս հայտնի ֆիզիկոսի աղջկա կապը սոցիալիստի հետ։ Աղջկա հորը առաջարկում են գլխավորել վիթխարի ինստիտուտը։ Նա մերժում է և գրում է գիրք աշխատավորների դասի մասին։ Հրաժարվում են գիրքը տպագրել, իսկ շուտով ընտանիքից վերցնում են տունը և բոլոր արժեթղթերը։ Միաժամանակ Մորխաուզ եպիսկոպոսը` Կանինգեմների ընկերը, դիմում է ծխականներին սոցիալական հավասարության մասին քարոզով։ Նրան համարում են հիվանդ և ուղարկում են հոգեբուժարան։
Էվիսը և Էռնեստը ամուսնանում են։ Սոցիալիստական կուսակցությունից Էռնեստը ընդգրկվում է ԱՄՆ-ի Կոնգրես։ է
Մինչդեռ այդ ժամանակ երկրում տեղի է ունենում փոքր բիզնեսների վերջնական ոչնչացում։ Դրանք կուլ են գնում տրեստների կողմից, որոնք կառավարվում էին օլիգարխների կողմից։ Շահույթ ստանալու նպատակով նրանք դուրս են գալիս արտաքին շուկա, որտեղ մտնում են Գերմանիայի հետ մրցակցության, որտեղ տնտեսության մեջ տեղի են ունենում նման իրադարձություններ։ Շուկայի համար պայքարը հանգեցնում է պատերազմի։ Բոլոր երկրներում աշխատողները կազմակերպում են համընդհանուր գործադուլ, արդյունքում աշխարհը սահմանափակվում է։ Գերմանիայում սոցիալիստները գալիս են իշխանության գլուխ։ ԱՄՆ-ում հակառակը, ամրանում է օլիգարխների իշխանությունը։ Էռնեստը նրանց իշխանությունն անվանում է Երկաթե կրունկ։
Հուսահատության հասած սնանկացած ֆերմերները կազմակերպում են ապստամբություն։ Ապստամբությունը դաժանորեն ճնշվում է բանակի կողմից, որն այդ ժամանակ դառնում է Երկաթե կրունկի գործիքը։ Մինչդեռ այդ ժամանակ օլիգարխները գնում են արհեստակցական միությունները։ Բարձր որակավորում ունեցող աշխատողների աշխատավարձները բարձրանում են և կրճատվում է աշխատանքային օրը։ Արտոնյալ դիրքեր են զբաղեցնում կապի, տրանսպորտի, մեքենայաշինության, ՌԱՀ-ի աշխատողները։ Նրանց նաև տրամադրում են հարմարավետ բնակարաններ, լավագույն բժշկական ծառայություններ, նրանց երեխաներին` լավագույն դպրոցները։ Միաժամանակ այլ աշխատողների աշխատավարձները իջնում են, երկարում է աշխատանքային օրը, չեղարկվում է պարտադիր կրթությունը։
Էվիսի հայրը անհայտանում է։ Մորխաուզ եպիսկոպոսը ձևացնում է, թե «բուժվել է» և դուրս է գալիս հոգեբուժարանից։ Բոլորից թաքուն նա վաճառում է իր ունեցվածքը և ծախսում է գումարը բարեգործության վրա, որից հետո էլ անհայտանում է և թաքնվում։ Վեպն ավարտվում է 1917 թվականի աշնանը Չիկագոյում տեղի ունեցող ապստամբության ճնշմամբ։ Ինչպես հայտնի է դառնում ձեռագրից, 1932 թվականին ԱՄՆ-ում տեղի է ունենում աշխատավորների երկրորդ խոշոր ապստամբությունը, սակայն այն նույնպես դաժանորեն ճնշվում է։ Էռնեստը ձերբակալվում է և ենթարկվում է մահապատժի, իսկ Էվիսի հետքերը կորչում են։ Նկարագրվող դեպքերից անցել է մոտ 300 տարի, դեռևս բազմաթիվ ապստամբությունների արդյունքում օլիգարխների իշխանությունը չի ընկնում և չի գալիս Մարդկանց եղբայրության սոցիալիստական ժամանակաշրջանը։
Օլիգարխների հետախուզություն
Գործնական մարդկանց մասին վեպերը հորինվել են նաև անցյալում. գործարարների մասին գրել են Բալզակը, Ֆլոբերը և Հյուգոն և, իհարկե, Դոստոևսկին։ Սակայն օլիգարխիայի թեման որպես քաղաքաֆինանսական կոնգլոմերատ առաջին անգամ հնչել է «Երկաթե կրունկում»։ Գիրքն արժանացել է մեծ համբավի։ Այնուամենայնիվ «Երկաթե կրունկը» ճանաչումը ստացել է միայն 1933 թվականին։ Երբ որ Գերմանիայի իշխանության գլուխ եկան նացիստները Հիտլերի գլխավորությամբ, վերլուծաբանները ինչպես Ամերիկայում, այնպես էլ Եվրոպայում, ուշադրություն դարձրեցին այն հանգամանքին, որ որոշ սոցիալական միտումներ, որոնք լիովին արտահայտվել են այդ ժամանակվա իրական եվրոպական քաղաքականության մեջ, կանխատեսված էին վեպում։ Ավելի հանգամանորեն «Երկաթե կրունկի» առավելությունների և թերությունների մասին արտահայտվել է Ջորջ Օրուելը։ 1945 թվականին նա հրատարակել է շարադրանք, որում նա անպայման անդրադարձել է Ջեկ Լոնդոնի վեպին։ Նշելով վեպի ոճական թուլության մասին, Օրուելը միաժամանակ գնահատել է մարգարեական ասույթները, որոնք պարունակվում են վեպում։
Իրական ապագայի հետ զուգահեռներ
Վեպում նշված որոշ դեպքեր ունեցել են զուգահեռներ իրականության մեջ տեղի ունեցածի հետ։ Այսպիսով, 13-րդ գլխում պատմվում է ԱՄՆ-ի օլիգարխիայի Գերմանիայի հետ պատերազմելու տասնյակ պատճառները, որի պատճառով 1912 թվականի դեկտեմբերի 4-ին «գերմանական էսկադրան, մոտենալով Գոնոլուլին, խորտակեց երեք ամերիկյան հածանավեր, մաքսային նավեր և ռմբակոծել է քաղաքը։ Հաջորդ օրը Գերմանիան և ԱՄՆ-ն միմյանց հայտարարում են պատերազմ։» Սակայն պատերազմը շատ արագ ճնշվել է գործադուլներ կողմից երկու երկրներում էլ, Ռուսաստանի և Գերմանիայի հեղափոխությունները մասամբ առաջացել են Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը չշարունակելու ցանկությունից ։ Գլուխ 17-ում նկարագրվում է, թե ինչպես է 1913 թվականին ամերիկյան բուրժուազիան պայթեցնում ԱՄՆ-ի Կոնգրեսի շենքը, մեղքը գցելով սոցիալիստների վրա, որից հետո սկսում է տեռոր նրանց դեմ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հակաուտոպիական վեպեր Կատեգորիա:Ջեկ Լոնդոնի վեպեր Կատեգորիա:Էկրանավորված ամերիկյան վեպեր Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ վեպեր
Արա Նիգոյան
Արա Ժորայի Նիգոյան, հայ ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։
Կարիերա
1985-1986 թվականներին Արա Նիգոյանը հանդես է եկել ԽՍՀՄ երկրորդ լիգայի «Սպարտակ» (Հոկտեմբերյան) ակումբում, որի կազմում անցկացրել է 43 հանդիպում և խփել յոթ գոլ։ Հայաստանի առաջնությունում խաղացել է «Բանանց» (1992-1994), «Արարատ» (1995-1996, 1997, 2000-2001), «Երևան» (1998-1999) ակումբներում։ 1996/97 մրցաշրջանն անցկացրել է Թեհրանի «Արարատ» ակումբում։ Պրոֆեսիոնալ կարիերան ավարտել է Հայաստանի առաջին լիգայի «Արմավիր» (2002) և «Լոկոմոտիվ» (Երևան) ակումբներում
Խորհրդային Միության պատանեկան հավաքականի կազմում Արա Նիգոյանը մասնակցել է ՈՒԵՖԱ 1985 թվականի մրցաշարին (մինչև 16 տարեկաններ)։ Հայաստանի հավաքականի կազմում մասնակցել է երեք հանդիպման։ 1992 թվականի հոկտեմբերի 14-ին փոխարինման է դուրս եկել հավաքականի պատմության մեջ տեղի ունեցած առաջին խաղի՝ Մոլդովայի հավաքականի հետ հանդիպման 62-րդ րոպեին (0:0)։ 1995 թվականի հունիսի 7-ին մասնակցել է 1996 թվականի Եվրոպայի առաջնության նախընտրական փուլի՝ Իսպանիայի հավաքականի դեմ խաղի առաջին 69 րոպեներին (0:1)։ 1998 թվականի օգոստոսի 18-ին մասնակցել է Լիբանանի դեմ ըկերական խաղին, որի 34-րդ րոպեին հեռացվել է դաշտից։
Արա Նիգոյանը՝ որպես մարզիչ, աշխատել է Երևանի «Կիլիկիա» (2004), Դիլիջանի «Իմպուլս» (մինչև 2013) ակումբնրում։ 2013 թվականին դարձել է «Միկա» ակումբի մարզիչ։ Նույն թվականի սեպտեմբերից  մինչև 2014 թվականի հունիս եղել է «Միկա-2» ակումբի գլխավոր մարզիչ։ 2017 թվականի ապրիլին ընդգրկվել է «Բանանց» ակումբի մարզչական շտաբում, իսկ նույն թվականի հոկտեմբերին դարձել է «Բանանց-2» ակումբի գլխավոր մարզիչ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հայ ֆուտբոլային մարզիչներ Կատեգորիա:Ուրարտուի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Արարատի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հայաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ
Նեոնացիզմն Ուկրաինայում
Ուկրաինական նեոնացիստների գաղափարը առաջ է քաշվել Կրեմլի կողմից և աջակցվում է բոլոր Կրեմլի հնարավոր լծակներով։ Նեոնացիզմն Ուկրաինայում, ժամանակակից ուկրաինական սոցիումի երևույթ, որը կապված է հասարակական գիտակցության արմատականացման հետ, որտեղ առավել մեծ տարածում են ստանում աջ ծայրահեղականության գաղափարը։ Ինչպես հաղորդում է ամերիկյան The Nation ամսագիրը, այդ միտման վառ դրսևորումներ կարելի է համարել գնչուների ջարդերը, հակասեմական միջադեպերը, ֆեմինիզմի կողմնակիցների և ԼԳԲՏ համայնքների ակտիվիստների վրա հարձակումները։ Տագնապ է առաջացնում նաև այն փաստը, որ բացի բռնության ակցիաներից, հասարակական տրամադրությունների սրման գործընթացն ուղեկցվում է գրքի արգելքների սահմանմամբ, տեղական մամուլի վրա ճնշմամբ, քաղաքացիների անձնական ազատությունների սահմանափակումների աստիճանական սահմանմամբ և նացիստական կոլաբորացիոնիստների հերոսացմամբ, որը հովանավորվում է ուկրաինական պետության կողմից։ Այս խնդրի սրությունն արտացոլվել է համաշխարհային հրեական կոնգրեսի, Սիմոն Վիզենտալի կենտրոնի, Human Rights Watch-ի, Amnesty International-ի և Freedom House-ի հրապարակումներում ։
Ծագման հանգամանքներ
Որպես կանոն, Արևելյան Եվրոպայի երկրներում ուլտրաաջ շարժումների համակրանքը դառնում են աշխատանքային դասի ներկայացուցիչները։ Նման քաղաքական ընտրության մոտիվացիան հաճախ ատելությունն է նուվորիշների և զանազան փոքրամասնությունների նկատմամբ, որոնք կամ հանցակից են կրիմինալին կամ նեոնացիստների կարծիքով պարզապես «պետք է իմանան իրենց տեղը»։ Ազգային փոքրամասնությունների խմբերը (հրեաներ, գնչուներ և այլն) մտնում են արևելաեվրոպական բոլոր պետությունների կազմի մեջ։ Այնուամենայնիվ, Արևելյան Եվրոպայի որոշ հետխորհրդային ժողովուրդներ՝ չեխերը, լեհերը, սլովակները, հունգարացիները, շատ ավելի դրական վերաբերմունք են ցուցաբերում հասարակության ժողովրդավարական շենացման նկատմամբ, քան, օրինակ, ռուսները, ուկրաինացիները կամ բելառուսները։ Ավելի ժողովրդավարական ավանդույթները հնարավորություն են տալիս իրավահավասար ուժերին տիրապետել և թույլ չտալ, որ նրանք իրենց ձեռքը վերցնեն իշխանությունը։
Իր զարգացման մեջ մի շարք հանգամանքների բերումով ուլտրաաջ միջավայրն Ուկրաինայում զարգացել է երկու տարբեր ուղղություններով՝ ինչպես պաշտոնական քաղաքական կուսակցություններ, այնպես էլ ցանցային հանրությունների, արմատական խմբավորումների և կիսապատերազմական կազմավորումների ամբողջություն, որոնք բաղկացած են աջ արմատական հայացքներով կամավորներից։ Նշվում է, որ ուկրաինական ազգայնականության աջ թևի սպեկտրը շատ ոչ միատարր կազմ ունի, սակայն դրանում առանձնանում են մի քանի առանցքային կազմակերպություններ։ Առաջին հերթին դա ուկրաինական ազգային ասամբլեան է՝ ուկրաինական ժողովրդական ինքնապաշտպանությունը, որը վարում է արևմտամետ ունիտար ազգայնական պետության կառուցման ուղեգիծը։ Այդ կազմակերպությունը 1993 թվականին մասնակցել է Վրաստանի կողմից Աբխազիայի դեմ ռազմական հակամարտություններին և չեչեն անջատողականների կողմից ռուսական զորքերի դեմ։ 1990-ական թվականների կեսերին կտրուկ աճել է նրա շովինիզմի և ծայրահեղականության մակարդակը, իսկ 1994 թվականին նույնիսկ հայտարարվել է իշխանությունը արտախորհրդարանական միջոցներով ստանալու մտադրությունը։
Եվրոմայդանում մասնակցել են նաև աջ արմատական կուսակցությունների ներկայացուցիչներ։ Չնայած նրանց համեմատաբար փոքր թվին, նրանք ցուցաբերեցին գործունեության բարձր մակարդակ և տեսանելի փոքրամասնություն դարձան ցուցարարների ընդհանուր թվի մեջ։ Նշվել է, որ աջ ծայրահեղականների՝ իրենց համակիրների ցանցն արագ մոբիլիզացնելու ունակությունը դարձել է ուժային դիմակայության կրիտիկական գործոն, սակայն նրանց չի հաջողվել այն գործի դնել ընտրական գործընթացում, օրինակ՝ 2014 թվականի մայիսին կայացած ընտրություններում։
2014 թվականի իշխանափոխության ընթացքում և դրանից հետո լայնորեն օգտագործվել է ուկրաինացի ազգայնականների և նրա առաջնորդ Ստեպան Բանդերայի կազմակերպման խորհրդանիշը։ Ուկրաինացի արմատականների մի շարք խորհրդանիշներ նացիստական խորհրդանշանների և կարգախոսների ակնհայտ ժառանգությունն են։
Գաղափարական հիմք
Freedom House միջազգային կազմակերպության հաղորդմամբ՝ Ուկրաինայում ակտիվորեն գործում են շատ լավ կազմակերպված արմատական-ուլտրաաջ խմբավորումներ ։ Բացի այդ, Ուկրաինայի գրեթե բոլոր ազգայնական կուսակցությունները որդեգրել են ուկրաինական Էթնիկ ազգայնականության, սոցիալական պահպանողականության, հակակոմունիզմի և հակամիգրանտական հռետորաբանության գաղափարները։
Քաղաքականապես մոտիվացված բռնության նկատմամբ նեոնացիստների վերաբերմունքն այն է, որ այն թույլատրելի է կիրառել, օրինակ, հասարակական կյանքը վերակազմավորելու նպատակով այնպիսի ձևեր, որոնք չեն կարող ձեռք բերվել բացառապես ոչ բռնի մեթոդներով։ Ավելին, ծայրահեղական խմբավորումները պարբերաբար ֆիզիկական բռնություն են կիրառում իրենց քաղաքական ընդդիմախոսների դեմ, ագրեսիվ ատելություն քարոզում, փառաբանում ահաբեկչության և էթնիկ զտումների պատմական օրինակները։ Այդ չափանիշը հաշվի առնելով՝ ծայրահեղական կազմակերպությունների սահմանման ներքո հայտնվում են համազգային մասշտաբի մի շարք խոշոր քաղաքական կազմակերպություններ՝ «Ազատություն» համաուկրաինական միավորումը, «Ազգային կորպուս» կուսակցությունը և «Աջ սեկտոր» միավորումը։ Բացի այդ, կան մեծ թվով ավելի փոքր ծայրահեղական խմբավորումներ, որոնցից յուրաքանչյուրը մի քանի տասնյակից մինչև մի քանի հարյուր անդամ ունի, ինչպիսիք են «Կամավորական Ռուխ ՕՈւՆ»-ը, «Եղբայրությունը», «C14»-ը, «Կարպատյան Սեչը» և մի շարք ուրիշներ։