cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Միհրականություն
Միթրաիզմը աքեմենյանների օրոք
Աքեմենյան Դարեհ մեծ արքայի ժամանակաշրջանից ի վեր զրադաշտականությունը Իրանի պաշտոնական կրոնի վերածվեց, չնայած դրան Դարեհը և նրան հաջորդող արքաները մտադիր չէին հին հավատալիքները վերացնելով, որոնք դեռ շարունակում էին սիրված և ընդունված մնալ, որոշ ազնվականների շրջանում, կոշտ և դժվար քաղաքական պայմաններ ստեղծել երկրում։ Այսպիսով՝ նրանց վարած մեղմ և հանդուրժող կրոնական քաղաքականության արդյունքում զրադաշտականությունը, գնալով համակցվելով հնագույն աստվածների պաշտամունքի տարրերին, հիմք հանդիսացավ Ավեստայի հնագույն աստվածներին փառաբանող յաշթերի ստեղծման համար։
Ավեստայում Մեհրին (Միհր, Միթրա) նվիրված և հատուկ նրա անունով Մեհրյաշթ (Միրհյաշթ) կոչվող յաշթ կա, որում Մեհրը պատկերվում է իբրև ամենինչի տեսուչ ու հետևող, երկնային լույս, պայմանագրերի, պայմաների, խոստումների և ուխտերի պահապանը,բարերարների պաշտպանն այս և հանդերձյալ աշխարհում, ռազմի, հաղթանակի և ամեն ինչից վեր աստված ու Ահրիմանի թշնամին ։
Աքեմենյանների դինաստիայի թագավորության վերջին տարիներին զրադաշտականությունը հստակորեն գերիշխող է դսռնում բազմաստվածության տարաբնույթ ուսմունքների հանդեպ և այս ժամանակվանից սկսած դրան նախորդող անթիվ զոհաբերությունների մասին, ինչն այդքան ատում էին զրադաշտականները, այլևս չի հիշատակվում ։
Միհրի պաշտամունքը սելևկյանների և աքեմենյանների ժամանակաշրջանում և նրա մուտքն ու առաջընթացը դեպի Եվրոպա
Չնայած նրան, որ Ալեքսանդր Մակեդոնացու մ.թ.ա. մոտավորապես 330 թ.–ի դեպի Իրան կատարած արշավանքներից հետո Իրանի նախկին սոցիալական կառուցվածքը փլուզվեց, և տևական ժամանակ Միհրի պաշտամունքի հետքեր չէին նկատվում այս երկրում, սակայն որոշ ժամանակ անց Իրանի նախկին կայսրության արևմտյան տարբեր շրջանների նախարարական տան ներկայացուցիչ ազնվականները վերսկսեցին (վերահաստատեցին) Միթրայի ու Մեհրի(Միհրի) պաշտամունքը։
Իրանի, Հռոմի և Հունաստանի, ներառյալ Անատոլիայի (Փոքր Ասիայի) տարածքի թագավորներն ու ազնվականները շարունակում էին մնալ այս ուսմունքի հետևորդներ ։
Հայոց Տրդատ առաջին թագավորը մ.թ.ա. 57 թ.–ին Հռոմի ֆորումում՝ բազմության և զորքի ներկայությամբ Հռոմի կայսր Ներոնի ձեռքով թագադրվելու ժամանակ, հավուր պատշաճի ի ցույց դնելով միհրականության ծեսերն ու արարողակարգերը, արժանավույնս Հռոմի կայսեր Ներոնին հարգանք մատուցելու նպատակով՝ նրան իր տիրակալ կոչելով և իր աստծո Միթրային համեմատելով ու համոզմունք հայտնելով, որ ուխտի, պայմանի աստված Միհրը հավերժ բարեկամություն է հաստատել Հայաստանի և հռոմեական հզոր կայսրության միջև, ասում է. «Ես, ո՛վ վեհապետ, Արսակեսի հետևորդն եմ, Վոլոգեսոս և Պակորոս թագավորների եղբայրը, իսկ քո՝ ծառան։ Ու եկել եմ ես դեպի քեզ, իմ աստծուն, երկրպագելու քեզ, ինչպես Միթրային, և թող ինձ համար կատարվի այն, ինչ դու ինքդ կամենաս. քանզի դու ես իմ վիճակը և իմ բախտը» ։ Միհրդատ VI Եվպատորնամենայն հավանականությամբ մի միհրապաշտ է եղել և իր համախոհների հետ միասին, այսինքն՝ Կիլիկիայի նավաստիների հետ միասին մ.թ.ա. մոտավորապես 67 թ.–ին Միհրի պաշտամունքի ծեսեր և կրոնական արարողակարգեր է անցկացրել։
Անտիոքոս Ա Կոմմագենեի(Փոքր Ասիայի հարավարևելյան մասում) արքան ևս փառաբանում և պաշտում էր Միթրային։
Մինչև մ.թ. երկրորդ դարի սկիզբը Հռոմի տարածքում Միթրային առնչվող մոտ քիչ կոթողներ և հետքեր են գտնվել և դա այն դեպքում, երբ մ.թ. 136 թ.-ից սկսած նրան վերաբերող վիմագրության և քարե արձանագրության հարյուրավոր նմուշներ կան պահպանված ։
Թեև միթրաիզմի այս վերահաստատման բացատրությունը գտնելը հեշտ չէ, սակայն այսօր ամենից շատ մի տեսություն է տարածված, համաձայն որի ենթադրվում է, որ Միթրայի ուսմունքը, այդ ուսմունքի հավատարիմ հետևորդ մի տաղանդավոր հավատացյալի ջանքերով, վերահիմնվել է և Իրանի հնագույն ուսմունքն ու ծեսերը Հռոմի տարածքում ավելի ընկալելի և ընդունելի դարձնելու նպատակով Պլատոնական, և նոր մեկնաբանություն և եզրեր են տրվել այս ուսմունքին ։
Հռոմեական միտրաիզմը մ.թ.ա. երրորդ եւ չորրորդ դարերում հասավ իր գագաթնակետին, և այս ժամանակահատվածում հատկապես հռոմեական զինվորների շրջանում շատ հետևորդներ ուներ, միայն Հռոմի կայսր Կոստանտին Մեծի կողմից քրիստոնեությանը հարելուց հետո, որն այն ժամանակ լայն տարածում էր գտել մասնավորապես մ.թ. 312 թ.-ի ճակատամարտում նրա տարած հաղթանակից հետո, երբ քրիսետոնեությունից բացի բոլոր կրոնները արգելվեցին միթրաիզմը ևս արևմուտքում կորցրեց իր երբեմնի տարածումն ու ճանաչումը ։
Չնայած դրան այս ուսմունքի արմատները այնքան խորն էին այս տարածաշրջանում, որ անգամ քրիստոնեության տարածումից հետո նրա խորհրդանիշները, տաճարները և ծեսերը, ամբողջ Եվրոպայում և աշխարհով մեկ տարածված քրիստոնեության վրա ազդեցություն գործելով, մինչ այժմ պահպանվել են, և օրեցօր ավելի են ավելանում աշխատությունները, որոնք փաստում են, որ քրիստոնեության ակունքներում կանգնած է միհրականություն, և քրիստոնեությունը, հիմնվելով այս ուսմունքի վրա, շատ բան է նրանից ժառանգել ։
Գրականություն
1.  ورمازرن، مارتین، آیین میترا، چشم۱۳۸۳
2. نقش خورشید و مهر در اساطیر هند و ایران پیر بایار، ژان. رمز پردازی آتش. ترجمه جلال ستاری. تهران، نشر مرکز، ۱۳۷۶، ص ۱۰۴–۱۰۳.
3.  کتاب مهرپرستی، ریشه های۴۰ قرن آئین و مذهب در ایران. برخی بررسی‌ها دربارهٔ جهان بینی‌ها
4. و جنبش‌های اجتماعی در ایران، احسان طبری.
5. افشار مهاجر، کامران. حضور نمادها در هنر های سنتی ایران. هنرنامه (فصل نامه عملی، پژوهشی دانشگاه هنر)، بهار ۱۳۷۹، سال سوم، شماره ۶، صص ۶۳۵۱.
6.نلسون فرای، ریچارد، میترا (مهر) در باستان‌شناسی ایران، ترجمه ابوالقاسم اسماعیل پور مطلق، مجله باستان‌شناسی و تاریخ، سال دوم، شماره ۲، ۱۳۶۷، ص ۱۶– ۱۳.
7. تاریخ ادیان (۱۰ جلد). هاشم رضی. تهران. ۱۳۴۳ خورشیدی
8. ادیان بزرگ جهان. هاشم رضی. فروهر.۱۳۶۰
9. دورانت، ویل، تاریخ تمدن (قیصر و مسیح)، انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی ۱۳۷۲
10. عبداللهیان، بهناز، نمادهای مهر و ماه در سفالینه‌های پیش ازتاریخ ایران، هنرنامه، بهار ۷۸، سال اول، شماره ۲، ص ۶۳–۴۶.
11. عالیخانی، بابک، مهر در ایران و هند باستان (مجموعه مقاله)، ققنوس ۱۳۸۴
12. رضایی، عبدالعظیم، اصل و نسب و دینهای ایرانیان باستان، دُر ۱۳۸۱
13. ایونس، ورونیکا. شناخت اساطیر هند، ترجمة با جلال فرخی ـ تهران، اساطیر، چاپ اول، ۱۳۷۳.
14. Հովսեպոս Փլավիոս (1976)։ԴիոնԿասիոս.–Հինհունական աղբյուրներ։Երևան։ էջ 203
15. R. Beck, Cautes and Cautopated: Some Astronomical Consideration, JMS 2,, 1977. P 7
16. F. cumont, Textes et monuments figures relatifts aux myesteres de Mithra,2 Vol. Brussels: H Lamertin, 1896-1899
Կատեգորիա:Մերձավոր Արևելքի դիցաբանություն Կատեգորիա:Դիցաբանություն Կատեգորիա:Արևի աստվածներ Կատեգորիա:Կրոնը Հռոմեական կայսրությունում
Բորիս Խարչենկո
Բորիս Դմիտրիևիչ Խարչենկո (Борис Дмитриевич Харченко, ), խորհրդային նկարիչ և մանկավարժ, Լենինգրադի նկարիչների միության անդամ.
Կենսագրություն
Բորիս Խարչենկոն ծնվել է 1927 թվականի հունվարի 13-ին Կրասնոդարի երկրամասի Ստարոկորսունսկայա ստանիցայում, բանվորի ընտանիքում։ 1931 թվականին ծնողների հետ տեղափոխվել է Նալչիկ քաղաք, որտեղ ավարտել է միջնակարգ դպրոցը։ 1943 թվականին ընդունվել է Թբիլիսիի Գեղարվեստի ակադեմիա։ 1944 թվականին տեղափոխվել է Լենինգրադի Ի. Ռեպինի անվան գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտի առաջին կուրս։ Սովորել է Միխայիլ Բեռնշտեյնի, Հենրիխ Պավլովսկու, Ալեքսանդր Զայցևի մոտ։ 1945 թվականին ամուսնացել է ինստիտուտի ճարտարապետական ֆակուլտետի շրջանավարտ Ռաիսա Պլետնյովայի հետ։ 1950 թվականին ավարտել է ինստիտուտը պրոֆեսոր Բորիս Յոհանսոնի արվեստանոցում՝ գեղանկարչության նկարչի որակավորման շնորհմամբ։ Դիպլոմային աշխատանքը եղել է «Ի. Վ. Ստալինը ընդհատակյա տպարանում» նկարը ։ Նույն թվականին նկարն արժանացել է ԽՍՀՄ գեղարվեստական հիմնադրամի առաջին մրցանակի։
Բորիս Խարչենկոյի ստեղծած ստեղծագործությունների թվում են՝ «Ուկրաինական բնանկար» (1949), «Լողափ Վոլգայի ափին» (1951), «Ուկրաինայում», «Ազատություն» կոլտնտեսության ձիապան Անդրեևի դիմանկարը», «Լենինյան ուղի կոլխոզի պահակ Ի. Յուրգենսոնի դիմանկարը», «Կոլտնտեսուհի Ֆ. Սոլոմինայի դիմանկարը» (բոլորը 1954), «Քարավան-Սարայ», «Սամարղանդ։ Փողոց», «Մարտ» , «Դաղստանցի», «Նատյուրմորտ» (բոլորը 1955), «Նկարիչ Է. Արծրունյանի դիմանկարը» (1957), «Սեմեիզ։ Լողափ», «Գուրզուֆ։ Նավակայան», «Իշխանափոխությունից հետո», «Գորլովկայից հանքափոր Իվան Շտիբան» (բոլորը 1958), «Ինքնադիմանկար մոդելով» (1959), «Դոնբաս։ 1905 թվական», «Դոնբասի երիտասարդները հերթափոխից հետո» (երկուսն էլ 1960), «Չաբանաներ» (1961), «Մայր։ Դաղստան», «Դոնբասում» (երկուսն էլ 1964) և այլն։ 1989-1992 թվականներին Բորիս Խարչենկոյի աշխատանքները հաջողությամբ ներկայացվել են Ֆրանսիայում L' Ecole de Leningrad ռուսական գեղանկարչության ցուցահանդեսներում և աճուրդներում ։
Բորիս Խարչենկոն մահացել է 1985 թվականի փետրվարի 21-ին Լենինգրադում՝ կյանքի 50-րդ տարում։ Նրա ստեղծագործությունները պահվում են թանգարաններում և մասնավոր հավաքածուներում Ռուսաստանում և արտերկրում։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի նկարիչների միության անդամներ Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ Կատեգորիա:Խորհրդային նկարիչներ Կատեգորիա:Խորհրդային մանկավարժներ
Հազվագյուտ գրքերի թանգարան
Հազվագյուտ գրքերի թանգարան, Ղազախստանի գիտության ազգային ակադեմիայի թանգարանը, որը գտնվում է «Գալիմ օրդասի» համալիրում (Ալմա Աթա, Ղազախստան)։
Պատմություն
Համաձայն Ղազախստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարության Գիտության կոմիտեի 2010 թվականի հունիսի 1-ի թիվ 35-ՇԿ հրամանի՝ թանգարանների և հավաքածուների պահպանման, ուսումնասիրության և հանրայնացման, գիտական, պատմական և մշակութային ժառանգության լայն տարածման և «Գալիմ օրդասի» կենտրոնի տնօրինության ներքո գիտահետազոտական և մշակութային-լուսավորչական աշխատանքների իրականացման նպատակով ստեղծվել է հազվագյուտ գրքերի թանգարան ։
Հավաքածուի ձևավորումը տևել է երկու տարի։ Թանգարանի ֆոնդում տեղ են գտել շուրջ 500 ցուցանմուշներ, կան լուսավորական գիտնականների աշխատությունների առաջին հրատարակությունները և ղազախական բանավոր ստեղծագործության առաջին տպագիր գրքերը։ Թանգարանն իր դռները բացել է 2012 թվականին Ղազախստանի գիտությունների ակադեմիայի շենքում ։
Հազվագյուտ գրքերի թանգարանի աշխատակիցները հետազոտություններ են իրականացնում այնպիսի խնդիրների շուրջ, ինչպիսիք են ձեռագիր ժառանգությունը և հոգևորականությունը, ձեռագիր գրքերի ուսումնասիրության արդի խնդիրները և 20-րդ դարի առաջին կեսի ղազախական գրքային մշակույթը։ Հազվագյուտ գրքերի ֆոնդերի հետ աշխատանքի արտասահմանյան փորձն ուսումնասիրելու նպատակով թանգարանի աշխատակիցները 2012 թվականի նոյեմբերին այցելել են Գերմանիա՝ Բեռլինի ազգային գրադարան, և Լայպցիգի պետական գրադարան ։
Էքսպոզիցիա
Թանգարանի էքսպոզիցիան հիմնված է հին և հազվագյուտ ձեռագրերի Կենտրոնական գիտական գրադարանի ֆոնդի վրա։ Այն պարունակում է պատմական, մշակութային և գիտական ձեռագրեր և գրքեր, որոնք ստեղծվել են ղազախական տափաստանի տարածքում և նրա սահմաններից դուրս։ Նպատակն է ցույց տալ 13-20-րդ դարերի պատմամշակութային ժառանգությունը, որն ունի սոցիալ-պատմական նշանակություն։ Թանգարանում կան նաև «Ալաշ» մտավորականության առաջին հրատարակության գրքեր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2010 հիմնադրված թանգարաններ
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1971-72
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1971-72 (1971-72 FA Cup), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 91-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Լիդս Յունայթեդ» ֆուտբոլային ակումբը։
Վերխ-Սուետկա
Վերխ-Սուետկա (Верх-Суетка), գյուղ Ռուսաստանի Ալթայի երկրամասի Սուետսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2000 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Ալթայի երկրամասի Սուետսկի շրջանի բնակավայրեր
Նելսոն Պիկե
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Օգոստոսի 17 ծնունդներ Կատեգորիա:1952 ծնունդներ Կատեգորիա:Բրազիլացի մարզիկներ Կատեգորիա:Ռիո դե Ժանեյրո քաղաքում ծնվածներ
Սեմիլետկա (գյուղ, Դյուտյուլինսկի շրջան)
Սեմիլետկա (Семилетка, Семилетка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Դյուտյուլինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4500 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Դյուտյուլինսկի շրջանի բնակավայրեր
Ջարդերը Հայաստանում (գիրք)
Ջարդերը Հայաստանում (Martyred Armenia), Ֆայեզ Ղոսեյնի 1918 թվականին Նյու Յորքում հրատարակած գիրքն է։
Բովանդակություն
Ֆայեզ Ալ-Ղուսեյնն իր «Ջարդերը Հայաստանում» (Ականատեսի վկայություններ) գրքի նախաբանում ընդգծել է, որ իր բոլոր պատմություններն առավել քան հավաստի են։ Դա միայն մի փոքր մասն է այն բոլոր գազանությունների, որոնք իրագործել են թուրքերը հայ ազգի նկատմամբ։ Ֆայեզ Ալ-Ղուսեյնն անդրադարձել է թուրքական կառավարության ծրագրին, հայերի տեղահանության մանրամասներին։ Նա փորձել է իր փաստացի պատմություններով մերժել այն բոլոր մեղադրանքները, որոնք կարող էին ուղղվել իսլամի դեմ և հայերի հանդեպ կատարվածի միակ մեղավոր հայտարարել իշխող թուրքական կառավարությունը։ Առանձին ներկայացվել են նաև դեպքերի մասին թուրքերի տված մեկնաբանությունները։ Ալ-Ղուսեյնը զանգվածային ջարդարարների մեջ առանձնացնում է օսմանյան այն պաշտոնյաներին, ովքեր հրաժարվել են կատարել կառավարության հրահանգները և նշել, որ նրանք, որպես կանոն, թուրքեր չեն եղել։ Առանձին անդրադարձ է կատարվել սիրիական անապատներում հայերին ոչնչացնելու գործընթացում քրդերի ունեցած դերին, Գերմանիայի ունեցած մեղսակցությանը։
Անդրադարձել է Օսմանյան խորհրդարանի հայ պատգամավորներ Վարդգեսի և Գրիգոր Զոհրապի աքսորին, նրանց սպանություններին։ Առանձին ենթագլխում ներկայացրել հայկական հոգևոր մշակությային արժեքների ոչնչացման թուրքական դրսևումները։ Վերջում զետեղված են հայ ժողովրդի ունեցած մարդկային և նյութական կորուստների վերաբերյալ վիճակագրական տվյալներ ։
Հեղինակ
Ֆաեզ Ալ-Ղուսեյն (1883-1968). Սիրիայի Հաուրանի շրջանի արաբական Սուլութ ցեղի ներկայացուցիչ։ Սովորել է Ստամբուլի ցեղապետերի համար գործող հատուկ դպրոցում։ Երեք տարի Խարբերդում զբաղեցրել է կայմակամի պաշտոնը, որը նրան հնարավորություն է տվել մանրամասն ծանոթանալ դեպքերին ու ակամայից ականատես լինել հայերի դժբախտությանը։ 1915 թվականին հրաման է ստացել մեկնել Էրզրում, սակայն Դիարբեքիրում մեկուկես ամիս ձերբակալված է եղել։ Բանտում, հետագայում նաև քաղաքում ապրելով նա գրի է առել ականատեսի իր վկայությունները։
Հրատարակություններ
Գիրքն առաջին անգամ ֆրանսերենով լույս է տեսել 1917 թ. Բոմբեյում, թարգմանվել և տպագրվել է անգլերեն /Լոնդոն, 1918 թ./, որոշ հավելումներով գերմաներեն /Ցյուրիխ, 1918 թ./, 1922 թ. վերահրատարակվել է Պոտսդամում։ Գիրքը թարգմանվել է նաև հայերեն /Նոր Ջուղա, 1920 թ./, վերահրատարակվել Կահիրեում 1960 թ.։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1918 գրքեր Կատեգորիա:Գրական գործեր Հայոց ցեղասպանության մասին Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր
Ազգային Մեսրոպյան վարժարան
Ազգային Մհսրոպյան վարժարան, հիմնվել է 1939 թվականին, Հասիչեում՝ Ս. Հովհաննու Կարապետ եկեղեցուն կից։ Ունի մանկապարտեզ և նախակրթարան, 130 աշակերտ (2000)։ Հովանավորում է Բերիո թեմի ազգային առաջնորդարանը։
Կատեգորիա:Սիրիայի հայկական դպրոցներ Կատեգորիա:Նորագույն շրջանի հայկական դպրոցներ
Ալևգա
Ալևգա (lΑλεύγα), անմարդաբնակ, ամայի գյուղ Կիպրոսի Հանրապետության արևելքում՝ Նիկոսիայի շրջանում։ Գտնվում է Կոկինա տարածքում, որը մտնում է ինքնակոչ ՀԿԹՀ-յան կազմում, սակայն այդ տարածքը կրկին անցել է հույն-կիպրացիների հսկողության տակ։ Մինչ 1960 թվականը գյուղը բնակեցված է եղել թուրք կիպրացիներով ։ Ըստ 2001 թվականի տվյալների գյուղը լքված է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նիկոսիայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Կիպրոսի գյուղեր Կատեգորիա:Լքված գյուղեր
Կուրսի սյուր Օրն
Կուրսի սյուր Օրն (Curcy-sur-Orne), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 416 մարդ, բնակչության խտությունը` 30.66 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 13.57 կմ² տարածք։
2017 թվականի հունվարից Ամար, Կոմոն սյուր Օրն, Սեն Մարտեն դը Սալան, Տյուրի Արկուր համայնքների հետ միասին հանդիսանում է Լը Օմ համայնքի մաս։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 210 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 23 կմ հարավ-արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 294 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 235-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 59։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 79,9 %։ 235 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 210 անձ (116 տղամարդ և 94 կին)։ Գործազուրկ են եղել 25 անձ (11 տղամարդ և 14 կին)։ 59 անաշխատունակներից 16-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 21-ը` թոշակառուներ, իսկ 22-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ֆերդինանդ Բոլ
Կենսագրություն
Ֆերդինանդ Բոլը ծնվել է 1616 թվականի հունիսի 24-ին Դորդրեխտում, բժշկի ընտանիքում։ Դորդրեխտում նա վարպետաց դասեր է անցկացրել նույն քաղաքի նկարիչ Կյոյպ Ալբերտի մոտ ։ 1631 թվականից մինչև 1637 թվականը եղել է Ռեմբրանդի աշակերտը։ XIX դարում իր նկարներից շատերը սխալմամբ վերագրվել էին նրա ուսուցչին։ 1641 թվականին նա բացում է իր սեփական արվեստանոցը։ 1652 թվականին նա դառնում է Ամստերդամի բնակիչ։ 1660-ական թվականներին հայտնի նկարիչ էր, սակայն 1669 թվականից հետո նա կորցնում է իր հռչակը։ XIX դարի վերջին XX դարի սկզբին Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարանի մեջ նշվում է «Նա հատկապես հայտնի էր իր դիմանկարներով և այդ առումով հոլանդական դպրոցի դիմանկարիչների մեջ զբաղեցնում էր առաջնային տեղերից մեկը» ։
Ֆերդինանդ Բոլը մահացել է 1680 թվականի օգոստոսի 24-ին Ամստերդամում։ Ամստերդամի փողոցներից մեկը կրում է նրա անունը՝ Ferdinand Bolstraat:
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հոլանդացի նկարիչներ Կատեգորիա:Բարոկկո ոճի նկարիչներ Կատեգորիա:17-րդ դարի նկարիչներ
Կոչերգինո (գյուղ, Բախչիսարայի շրջան)
Կոչերգինո (Кочергіне, Öteş Eli), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բախչիսարայի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Օտեշ-Էլի։
2001 թվականի տվյալներով Կոչերգինո գյուղում բնակվում էր 485 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բախչիսարայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Մարկ Տկաչուկ
Մարկ Եվգենիևիչ Տկաչուկ, Կոլեկտիվ գործողություն կուսակցության Քաղաքացիական կոնգրեսի գործադիր և հանրապետական կոմիտեների անդամ, Մոլդովայի Հանրապետության կոմունիստների կուսակցությունից ընտրված պատգամավոր (2001-2002, 2009-2014) , Մոլդովայի Հանրապետության 3-րդ նախագահ Վլադիմիր Վորոնինի խորհրդական (2002-2008)։
Կենսագրություն
Մարկ Տկաչուկը ծնվել է 1966 թվականի սեպտեմբերի 26-ին, Մոլդովական ԽՍՀ Սորոկի քաղաքում։ Տկաչուկի մայրը՝ Ազնիվ Հակոբի Ուզունյանը, համշենահայ է, ում ծնողները Հյուսիսային Կովկաս են տեղափոխվել Տրապիզոն քաղաքից՝ 1915 թվականի Հայոց ցեղասպանության ժամանակ։ Հայրը՝ Եվգենի Մարկովիչ Տկաչուկը, ուկրաինացի-մոլդովացի է, ծնունդով Մոլդովայի Հանրապետության Դոնդյուշանի շրջանի Ելիզավետովկա գյուղից։ Մոլդովական աջակողմյան մամուլում բազմաթիվ տեղեկություններ կան Մարկ Տկաչուկի հրեական ծագման մասին, սակայն վերջինս երբեք չի հերքում այդ տեղեկությունը՝ համարելով նման հնարավոր ժխտման փաստը «հակասեմիտիզմի դրսևորման նշան, որն անընդունելի է ձախ հայացքներով քաղաքական գործչի համար» ։
1989 թվականին Տկաչուկը գերազանցությամբ ավարտել է Քիշնևի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետը։ 1982 թվականից աշխատել է ՄԽՍՀ ԳԱ հնագիտական արշավախմբերի կազմում (Ռուդ, Հին Օրհեյ)։ 1987 թվականին աշխատանքի է ընդունվել ԳԱ հնագիտության սեկտորի սլավոնա-մոլդովական հնագիտության բաժնում։ 1990-1992 թվականներին եղել է Սանկտ Պետերբուրգի Նյութական մշակույթի պատմության ինստիտուտի (ՆՄՊԻ) անտիկ սեկտորի պրակտիկանտ։ 1991 թվականին ավարտել է ուսումը Սուֆոլքի կոմսության Սատտոն Հուի (Մեծ Բրիտանիա) Դաշտային հնագիտության դպրոցում։ 1992-1994 թվականներին եղել է ՌԴ ԳԱ Նյութական մշակույթի պատմության ինստիտուտի ասպիրանտ։ Նույն տարիներին, ըստ որոշ աղբյուրների, մասնակցել է ակցիաների և եղել է ծայրահեղ ձախ Անարխոսինդիկալիստների համադաշնության անդամ, որի ղեկավարն այդ ժամանակ «Միասնական Ռուսաստան»-ից Պետդումայի ապագա փոխխոսնակ Անդրեյ Իսաևն է եղել ։
1995 թվականին պատմական գիտությունների դոկտոր Կոնստանտին Մարչենկոյի գիտական ղեկավարությամբ պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն «Գոթիկա։ Մշակութային պատմության սկզբնավորումը և վերափոխումը Կարպատա-Դանուբյան երկրներում մ.թ.ա․7-2-րդ դարերում» (ընդդիմախոսներ՝ Մարկ Շչուկին, Լև Կլեյն)։ 1996 թվականին, հիմնվելով ատենախոսության նյութերի վրա, հրատարակել է «Ազատության հնագիտության» գիրքը, որը ոչ միայն դարձել է գիտական գրախոսության օբյեկտ, այլև հետագայում օգտագործվել է Մարկ Տկաչուկի քաղաքական հակառակորդների կողմից՝ որպես պատրվակ մեղադրելու հեղինակին կոսմոպոլիտիզմի, ծայրահեղականության, ռուսաֆոբիայի և ռուսական շովինիզմի մեջ։ Այնուամենայնիվ, գիտական քննադատները լավատեսությամբ են ընդունել Տկաչուկի ուսումնասիրությունը։ Հնագետ Անդրեյ Բուրովսկին իր ակնարկում գրել է․
Գրքի հրատարակումից 10 տարի անց ռուս հայտնի գիտնականները (Վադիմ Մասսոնը, Մարկ Շչուկինը, Վ. Ս. Բոչկարևը, Լև Կլայնը) հանդես են եկել Մարկ Տկաչուկի գիտական համբավի պաշտպանությամբ, երբ նրա երկարամյա գիտական տեքստերը, նրանց կարծիքով, դարձել է անբարեխիղճ մեջբերումների և զրպարտության օբյեկտ, զուտ քաղաքական համատեքստում։ «Դա ընդհանրապես եզակի դեպք է, երբ քաղաքական գործիչը հալածանքի է ենթարկվում իր վաղեմի գիտական աշխատանքների, իր գիտական դիրքորոշման համար։ Այդ բոլոր հրապարակումների հեղինակներն իրենց իրավասու են համարում դատողություններ անելու Մարկ Տկաչուկի գիտական որակների մասին»,- գրում են նրանք և անցնում «Ազատության հնագիտության» վերլուծությանը։
Եվ հետագայում՝
Եզրակացություն՝
1995-1998 թվականներին Մարկ Տկաչուկը եղել է Մոլդովայի Հանրապետության Գիտությունների ակադեմիայի հնագիտության ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող։ 1997-2000 թվականներին եղել է «Ռուդ-Մեթոնիում» գիտակրթական կենտրոնի նախագահը։ Երկար ժամանակ պեղումներ է կատարել Ռուդ հնագույն բնակավայրում, որը նույնացրել է Կլավդիոս Պտղոմեոսի «Մետոնիում» քաղաքի հետ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մոլդովայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Մոլդովացի հնագետներ Կատեգորիա:Մոլդովացի պատմաբաններ Կատեգորիա:Ուկրաինական ծագում ունեցող մոլդովացիներ Կատեգորիա:Հայկական ծագում ունեցող մոլդովացիներ
Տոնկո
Տոնկո (իտալ.՝ Tonco), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Աստի գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է՝ 930 մարդ (2008)։ Բնակչության խտությունը՝ 79 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 12 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 14039։ Հեռախոսային կոդ՝ 0141։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները
Ծովափից վեր
Ծովափից վեր, 1965 թվականին նկարահանված ֆրանս-ամերիկյան ֆիլմ պատերազմի մասին։ Ռեժիսորը Ռոբերտ Փերիշն է, իսկ գլխավոր դերերում՝ Քլիֆ Ռոբերտսոնը, Ռեդ Բաթոնսը և Ջեյմս Ռոբերտսոն Ջասթիսը ։ Ֆիլմը նկարահանվել է է 1959 թվականի Ջորջ Բարի «Տապանագիր թշնամու համար» վեպի հիման վրա ։
Սյուժե
Նրանք գերի են վերցնում մի գերմանացի սպայի, որը, իր իրավասության սահմաններում, բարյացակամ էր վերաբերվել ֆրանսիացիներին, սակայն ամերիկացի սերժանտը բացահայտում է, որ թեժ մարտ վարող ժամանակավոր գծի վրա ոչ ոք չի ցանկանում, որ իրենց անհանգստացնեն բանտարկյալները։
Նկարահանում
Ֆիլմը նկարահանվել է Շերբուր Օկտևիլում ֆրանսիացի դերասանների մասնակցությամբ և ցուցադրվել է Նորմանդիայի դեսանտ իջնելուց հետո, որտեղ մի խումբ դաշնակից զինվորներ փորձել է ապաստան տրամադրել ֆրանսիացիներին, որոնք պետք է մահապատժի ենթարկվեին նացիստների կողմից։ ԱՄՆ-ի պաշտպանության նախարարությունը չի սատարել ֆիլմի նկարահանմանը, այդ իսկ պատճառով ամերիկյան զինվորների դերը կատարել են ֆրանսիացի զինվորները ։
Ռոբերտ Փերիշը նշել է, որ Դերիլ Զանուկը նկարել է մի ֆիլմ, որպեսզի օգտագործի «Ամենաերկար օրը» ֆիլմի չօգտագործված կադրերը, այնուհետև վաճառել է ֆիլմը՝ որպես շարունակություն։ Քլիֆ Ռոբերտսոնն ասել է, որ իրեն տվել են «Messerschmitt Bf.108 Taifun» մոնոպլանը, որն օգտագործվել էր ֆիլմում։ Ռոբերտսոնը պնդում էր, որ Զանուկը ցանկացել է ստեղծել մի ֆիլմ, որտեղ կցուցադրի իր ընկերուհի Իրինա Դեմիքին, որը նկարահանվել էր «Ամենաերկար օրը»  ֆիլմում։ Ռոբերտսոնը ֆիլմն անվանել է «Ծովափից վեր» ։ Իրինա Դեմիքը, Ռեդ Բաթոնսը և Ֆերնան Լեդուն նկարահանվել են «Ամենաերկար օրը» բնօրինակ ֆիլմում։
Օսկար Վերները գերմանացի սպայի դերի համար առաջին ընտրությունն էր, սակայն դերը ի վերջո խաղացել է Մարիուս Գորինգը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Վերմախտի վետերան Վերները դերից հրաժարվեց այն պատճառաբանությամբ, որ իր կարծիքով այդ ժամանակվա ոչ մի գերմանացի սպա չէր ունենա այդպիսի մարդասիրական զգացումներ, ինչպիսին ֆիլմում ներկայացված սպան ուներ ։
Ընդունելություն
Ըստ «Fox records»-ի՝ ֆիլմը վարձույթից պետք է վաստակեր $4,200,000 ԱՄՆ դոլար, սակայն վաստակեց $2,645,000 ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասին Կատեգորիա:20th Century Fox ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռոբերտ Փերիշի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան սև-սպիտակ ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆրանսիական ֆիլմեր
(5917) Չիբասաի
(5917) Չիբասաի (Chibasai), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի հուլիսի 7-ին Էլեանոր Հելինի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,594464 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,2345 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9544 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1526,41 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,235848 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,28° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1991 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էլեանոր Հելինի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Միխայիլ Տրոյանսկի
Միխայիլ Տրոյանսկի (Михаи́л Григо́рьевич Троя́нский, ), ռուս դիվանագետ։
Կենսագրություն
1971 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը։ Տիրապետում է իսպաներենին, պորտուգալերենին և անգլերենին։
1971 թվականից զբաղվում է դիվանագիտական գործունեությամբ։
Անձնական կյանք
Ամուսնացած է, ունի մեկ որդի։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Լահեկյուլա (գյուղ, Կեինա շրջան)
Լահեկյուլա (Laheküla), գյուղ Էստոնիայի Հիյումաա նահանգի Կեինա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 10 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հիյումա նահանգի Կեինա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Ճապոնական խաղաղության զանգ
Ճապոնական խաղաղության զանգ, Միավորված ազգերի կազմակերպության խաղաղության խորհրդանիշ։ Ձուլվել է 1952 թվականի նոյեմբերի 24-ին և 1954 թվականի հունիսի 8-ին ընծայվել Միավորված ազգերի կազմակերպությանը՝ որպես ճապոնական ժողովրդի պաշտոնական նվեր։ Խաղաղության այս խորհրդանշական զանգը ՄԱԿ-ին նվիրվել է այն ժամանակ, երբ Ճապոնիան դեռևս պաշտոնապես ընդունված չէր դրա կազմում։
Պատմություն
Ճապոնական Թադա գործարանը զանգը պատրաստել է Միավորված ազգերի կազմակերպության օրը։ Այն ձուլել է Չիյոջի Նակագավան Ուվաձիմա քաղաքի տաճարի Խաղաղության Բանզայի զանգի նմանությամբ  ։ Նակագավան հետագայում հիմնել է Խաղաղության զանգի համաշխարհային ասոցիացիան  ։ Կարճ ժամանակով զանգը տեղափոխվել է Օսակա քաղաք՝ Էքսպո 70 տոնավաճառին ներկայացվելու համար, որից հետո վերադարձվել Նյու Յորքում 42-րդ փողոցի ու Առաջին պողոտայի վրա իր մշտական տեղը։
ՄԱԿ-ին զանգը նվիրել է ՄԱԿ-ի ճապոնական դիտորդ Ռենզո Սավադան։ Նա մեկնաբանել է, որ «Զանգը մարմնավորում է ո՛չ միայն ճապոնացիների, այլ նաև ամբողջ աշխարհի բոլոր ժողովուրդների խաղաղության ձգտումը։ Այսպիսով, այն խորհրդանշում է ՄԱԿ-ի համընդհանրությունը»։
Նկարագրություն
Զանգը կշռում է 116 կգ, ունի 1 մ բարձրություն և հիմքի 0․6 մ տրամագիծ։ Ձուլման համար անհրաժեշտ մետաղն ստացվել է 1951 թվականին Փարիզում անցկացված ՄԱԿ-ի 13-րդ գլխավոր համագումարի 60 ազգերի պատգամավորների հանգանակած մետաղադրամներից։ Պատգամավորներից գումարը երեխաներն են հավաքել։
Զանգի մեկ կողմում ճապոներեն տառերով արձանագրություն կա՝ «Կեցցե կատարյալ խաղաղությունն աշխարհում» 世界絶対平和萬歳։
1977 թվականին ՄԱԿ-ին նվիրվել է նաև փայտե մուրճ, իսկ սինտոիստական քահանաների կողմից օրհնված զանգի լարը նվիրվել է ՄԱԿ-ին 1990 թվականի մարտի 20-ին՝ Երկրի օրը։
Նյու Յորքում ՄԱԿ-ի կենտրոնակայանում ճապոնական խաղաղության զանգը տեղադրված է նոճիների փայտից պատրաստված սինտոիստական տաճար հիշեցնող կառույցի մեջ։ Կառույցի քարե պատվանդանը նվիրել է Իսրայելը։
Զանգի հնչեցում
Ավանդաբար ճապոնական խաղաղության զանգը հնչեցվում է տարվա մեջ երկու անգամ․ գարնան առաջին օրը՝ գիշերահավասարին, Երկրի օրվան նվիրված տոնակատարության ժամանակ և երկրորդ անգամ՝ ամեն սեպտեմբերին Միավորված ազգերի կազմակերպության գլխավոր ասամբլեայի բացման օրը, որը համընկնում է 1981 թվականին Գլխավոր ասմբլեայի կողմից ընդունված Խաղաղության միջազգային օրվա հետ։ Զանգը հնչել է 1966 թվականի հոկտեմբերի 4-ին սուրբ Ֆրենսիսի տոնին, որը խորհրդանշում էր Հռոմի պապ Պողոս VI-ի՝ ՄԱԿ կատարած պաշտոնական այցելության մեկ տարին։ Զանգը հազվադեպ է հնչում այլ կարևոր առիթներով։
Երկրի օրվա տոնակատարություններ
Ամեն տարի Երկրի օրը Ջոն ՄքՔոնելի հիմնած կազմակերպությունը պատասխանատու է Նյու Յորքի ՄԱԿ-ի գլխավոր գրասենյակում անցկացվող Երկրի օրվան նվիրված տոնակատարությունների համար։ Ամեն տարի տարբեր մարդիկ են արժանանում տոնակատարության մաս կազմող զանգը հնչեցնելու պատվին ։
Տարելիցներ
1994 թվականին հատուկ արարողությամբ նշվել է ճապոնական խաղաղության զանգի քառասուներորդ տարելիցը։ Արարողության ընթացքում ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղար Բուտրոս Բուտրոս-Ղալին կրկնել է, որ
Տպագրության մեջ
Դանիացի Ուլ Հեմանի նախագծած ճապոնական խաղաղության զանգի դրոշմանիշների շարք է թողարկվել 1970 թվականին։ Դրոշմանիշները տպագրվել են Տոկիոյի կառավարության տպագրական բյուրոյի կողմից։
Ճապոնական այլ խաղաղության զանգեր
«Համաշխարհային խաղաղության զանգի ասոցիացիայի» կողմից ամբողջ աշխարհին նվիրվել են խաղաղության զանգի ավելի քան քսան կրկնօրինակներ․
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Զանգեր Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի անդամ երկրներ Կատեգորիա:Խորհրդանիշներ
Հայկազյան դպրոց
Հայկազյան դպրոց, միջնակարգ, երկսեռ դպրոց, որն աշխատել է 1870 թ.-ից 1936։
Հիմնադրվել է 1870 թվականին, Թեհրանի Դարվազե Ղազվին թաղամասում՝ արևմտահայ մտավորականներ Միքայել Մարգարյանի, Կարապետ Բազիրկանյանի և Հովսեփ Գասպարյանի նախաձեռնությամբ։
Պատմություն
Նասեր Էդ Դին Շահի ժամանակով, երեք օսմանյան հայեր Պարսկաստանի հպատակ են դառնում և սկսում Թեհրանում բնակվել՝ Միքայել Մարգարյանը, որ Ստամբուլից էր, Հովսեփ Գասպարյանը, որ Դամասկոսից էր և Շվեյցարիայում ուսանած, և Բաղդադից էր Թեհրան եկել, և Կարապետ (Շառլ) Բազիրկանյանը (Բազրգանյան), որ Թուրքիայից էր և Թեհրանի հեռագրատան տնօրենը։ Այս երեքը 1870 թ.-ին հիմնեցին Թեհրանի ուսումնասիրաց միությունը, որի առաջին կետում շեշտվել էր՝
Սա Ստամբուլում նախկինում ստեղծված միության երկրորդ օրինակն էր։
Ուսումնասիրաց միության անդամները տարեկան 25-ից 100 ղրան ավելացնում էին սնդուկին, որպեսզի դպրոցը կառուցվի և աշակերտներն անվճար կարողանան ուսանել։
Դպրոցն սկզբում կառուցվեց Մոիր-օլ-Մամալեք փողոցում, Դարվազե Ղազվին թաղամասում, և սկզբնական շրջանում գտնվել է Սբ. Գևորգ եկեղեցու բակում։ Սկզում այն ունեցել է մեկ տարրական դասարան, և հետզհետե ավելացել են դասարանների քանակը։ 1884 թվականին կառուցվել է առանձին շենք նույն թաղամասում, որն ունեցել է երկու բակ՝ օրիորդաց և տղայոց համար։ 1903 թվականին մասնաճյուղ է բացվել Հասանաբադ թաղամասում։
1902-03 թվականներին ավելացել է դրպոցի 7-րդ դասարանը։ Մինչև 1906-1907 թվականները եղել է արական, այնուհետե՝ երկսեռ։ 1907 թվականին ավելացել է 8-րդ և 1908 թվականին 9-րդ դասարանը, սակայն, ի հեճուկս հիմնադիրների ցանկության, դասարանների քանակը 9-ը չի գերազանցել։
1932 թվականին երկու անսպասելի հարված է հասնում դպրոցին. առաջինը՝ ըստ Թեհրանի քաղաքապետարանի որոշման, Նադերի փողոցի ընդլայման նպատակով դպրոցին պատկանող խանութներից մի քանի քանդվում են, և երկրորդը՝ կրոնական փոքրամասնությունների ուսանելը այլ երկրների կառավարման ներքո գտնվող դպրոցներում արգելվում է, որի արդյունքում ասորի և որոշ քանակով անգլիացի ուսանողներ ևս հաճախում են Հայկազյան դպրոց, որը դպրոցին կանգնեցնում է ուսողական տարածքի պակասի փաստի առջև։
1932-1933 թվականներին նախկին նորջուղայեցի, ապա Հնդկաստանի բնակիչ, բարերար Դավիթ Դավթյանի նյութական օժանդակությամբ կառուցում է դպրոցի նոր շենքը։ 1934 թվականին արգելվում է դպրոցների ոչ-պարսկերեն անուններ կրելը, որի պատճառով էլ դպրոցի անունը փոխվում է վերջին բարերարի անվամբ՝ «Դավթյան» դպրոց։ Այն 1942 թվականից կոչվել է Քուշեշ-Դավթյան։ Դասավանդվել են հայոց լեզու և գրականություն, պատմություն, պարսկերեն, ֆրանսերեն և հանրակրթական այլ առարկաներ։ Ուսուցումը մինչև ազգային դպրոցների փակումը (1936 թվական) եղել է հայերեն, վերաբացումից հետո՝ պարսկերեն, իսկ հայերենն ուսումնասիրվել է պետական ծրագրից դուրս՝ արտաժամյա։
1936 թվականից վեց տարով արգելվում է հայկական դպրոցների աշխատանքը. ըստ ոմանց, պատճառը Աթաթուրքի 1935 թվականի խորհուրդներն էին Ռեզա Շահ Փահլավու ականջին։ Այս ընթացքում հայ աշակերտներից շատերը հաճախում են Թամադդոն կամ Վոսուղ դպրոցներ, իսկ որոշ չունևոր աշակերտներ դուրս մնում դպրոցից։ Դպրոցը վերաբացվում է 1942 թվականին՝ երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ` այս անգամ որպես Քուշեշ-Դավթյան և Քուշեշ-Մարիամ դպրոցներ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Իրանի հայկական դպրոցներ Կատեգորիա:Նոր շրջանի հայկական դպրոցներ
Հովհաննես Հոլով
Հովհաննես Հոլով (Հակոբ Կոստանդնուպոլսեցի, ), հայ քերական, թարգմանիչ, հոգևորական գործիչ, վարդապետ։
Կենսագրություն
1660-1667 թվականներին սովորել է Հռոմի և Լիոնի դպրոցներում, զբաղվել գիտական, թարգմանչական, քարոզչական աշխատանքով։ Եղել է Ոսկան Երևանցու առաջին գրաքննիչը, իր գործունեությամբ պաշտպանել հայ տպագրիչների շահերը։ Ունի շուրջ 15 ինքնուրույն և թարգմանչական գրքեր։ Հովհաննես Հոլովի առաջին տպագիր գիրքը «Պարտէզ հոգևոր» (1670) երկի թարգմանությունն է։ «Զտութիւն հայկաբանութեան կամ Քերականութիւն հայկական» (լատիներեն և հայերեն, 1674) գրքի համար, ըստ ավանդության, նրան անվանել են «Հոլով»։ «Համառօտութիւն ճարտասանականի արուեստի» (1674) աշխատությամբ Հովհաննես Հոլովը փաստորեն հիմնել է նոր շրջանի ինքնուրույն գիտական ոճագիտությունն ու ճարտասանությունը, «Պարզաբանութիւն հոգենուագ սաղմոսացն» (1687) գրքով նոր մակարդակի հասցրել աշխարհաբարի մշակումը և առաջին անգամ հրապարակայնորեն պաշտպանել նրա դատը։ Մահացել է 1691 թ.-ի նոյեմբերի 24-ին, Վենետիկում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ Կատեգորիա:Հայ հոգևոր գործիչներ Կատեգորիա:Հայ քերականներ
Կուդրինո (գյուղ, Բախչիսարայի շրջան)
Կուդրինո (Кудрине, Şüri), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բախչիսարայի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Շումի։
2001 թվականի տվյալներով Կուդրինո գյուղում բնակվում էր 196 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Բախչիսարայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Տեղեր
Տեղեր, գյուղ Հայաստանի Արագածոտնի մարզի Աշտարակ համայնքում ։
Վերխ-Տաշտիպ
Վերխ-Տաշտիպ (Верх-Таштып, Чоғархы таштып), գյուղ Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Տաշտիպսկի շրջանի կազմում։
Տեղեր
Անվանում
Հայտնի է նաև Դգիր, Դըղըր, Դըղր, Դըղրի, Դիղիր, Դղեր, Դղըր, Դղըրի, Դղիր, Տեխեր անուններով ։
Վերխ-Տաշտիպ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1953 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Տաշտիպսկի շրջանի բնակավայրեր
Տեղեր
Աշխարհագրություն
Տեղեր գյուղը գտնվում է Արագած լեռան հարավային բարձրադիր լանջին՝ Տեղեր գետի աջ ափին, ծովի մակարդակից 1700 մ բարձրության վրա։ Մարզկենտրոն Աշտարակ քաղաքից հեռու է 19 կմ դեպի հյուսիս-արևմուտք։
Պատմություն
Տեղեր գյուղից հյուսիս, Պահլավունիների Ամբերդ ամրոցում 10-րդ դարում մշտապես կայազոր է պահվել։ Զինվորների ընտանիքները, Ամբերդի շրջակայքի խիստ կլիմայի պատճառով, բնակատեղի փնտրելու նպատակով իջել են հարավ։ Տեղեր գյուղի տարածքը համարելով հարմար, ասել են. «Լավ տեղեր են»։ Այդտեղից էլ բնակավայրը կոչվել է Տեղեր։ Մեկ այլ ավանդազրույցի համաձայն Տեղեր գյուղի անունը կապվում է իր շրջակայքում աճող դեղաբույսերի հետ։ Այդ պատճառով գյուղը անվանել են Դեղեր-Դղր։ Գյուղի տարածքում առկա են Սուրբ Վրթանես սրբավայրի ավերակները, որի հարավարևմտյան պատի քարերից մեկի վրա հայերեն արձանագրությունը թվագրված է 7-րդ դար։ Հետևաբար, մինչ 7-րդ դարը արդեն Տեղերը հայկական գյուղ է եղել։ Ամբերդը նվաճվել է թուրք սելջուկների, ազատագրվել Զաքարյանների, հետո կրկին նվաճվել մոնղոլների, թուրքերի կողմից, ինչի հետևանքով Տեղերը մի քանի անգամ լքվել ու վերաբնակեցվել է։ Ինչ-որ ժամանակ գյուղը բնակեցվել է նաև քրդերով։ Այդ մասին են վկայում գյուղի արևմտյան մասում քրդական գերեզմանոցը, գյուղի հարավարևմտյան մասում գոմերի և տեղանքների քրդերեն անվանումները (Բկո գեղ)։ Գյուղը հայերով վերաբնակեցվել է 1828-1829 թթ. Ռուս-թուրքական պատերազմից հետո 1830-1831 թթ. Արևմտյան Հայաստանից գաղթածներով։20-րդ դարի սկզբին գյուղում բնակվում էր 42 հայ ընտանիք։ 1962 թ. Խորհրդային բռնատիրության կամայական որոշմամբ տեղերցիները տեղահանվել են և բնակեցվել Պռոշյան ավանում։ 1989 թ. Տեղեր գյուղը կրկին վերաբնակեցվել է։
Տեղերի վանք
Գյուղի կենտրոնական բարձրադիր վայրում է գտնվում Տեղերի վանքը։ Կառուցել է Արարատյան կողմնակալության կողմնակալ իշխանաց-իշխան Վաչե Ա Վաչուտյանի կինը՝ Մամախաթունը, իսկ ճարտարապետը եղել է Աղբայրիկ վարդպետը։ Բաղկացած է Սուրբ Աստվածածին եկեղեցուց, գավթից և պաշտպանական աշտարակավոր պարսպից։ Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին կառուցվել է 1213 թվականին մուգ մոխրագույն բազալտից։ Գավթի շինարարությունը տևել է 11 տարի և ավարտվել 1232 թվականին։ Վանական համալիրը շրջապատված է բարձր աշտարակավոր պարիսպներով։ Ընդգրկված է Տեղերի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկում ։ Վանքի տարածքում պահպանվել են խաչքարերի բեկորներ, որոնք ավելի հին են, քան եկեղեցին ։
Բնակչություն
Տեղերի ազգաբնակչության փոփոխությունը.
Գրականություն
Տիգրան Պետրոսյանց, Վաչուտյաններ։ Երևան, 2001 թ.։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի գյուղեր Կատեգորիա:1831 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Տեղեր
Սեմիլովո (գյուղ, Վիկսունսկի շրջան)
Սեմիլովո (Семилово), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վիկսունսկի շրջանի կազմում։
(5918) 1991 NV3
(5918) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի հուլիսի 6-ին Անրի Դեբեոնի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,843215 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5996 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0868 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1751,11 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,205584 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,21° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1991 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Անրի Դեբեոնի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Մոճկոնք
Մոճկոնք, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Բիթլիսի գավառում, Խուլթիկ գյուղից արևելք։ Տատիկ գետի հովտում՝ նրա աջ ափին, սեպաձև ժայռի մեջ։
1909 թվականին ուներ 43 տուն՝ 291 հայ բնակչով ։
Մոճկոնքն ուներ '''Ս. Աստվածածին, Ս. Հովհան և Ս. Ստեփանոս''' անուններով հայկական եկեղեցիներ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Նասկայի խոլահավ
Նասկայի խոլահավը (Sula granti) խոլահավերի ընտանիքին պատկանող խոշոր ծովաթռչուն է, որը գաղութային կենսակերպ է վարում Խաղաղ օվկիանոսի արևելյան մասում։ Առաջին անգամ նկարագրվել է Վալտեր Ռոտշիլդի կողմից 1902 թվականին։ Այն երկար ժամանակ համարվում էր դիմակավոր խոլահավի ենթատեսակ, մինչև որ 2002 թվականին ճանաչվեց գենետիկորեն և վարքագծային առումով տարբերվող առանձին տեսակ։ Ունի մարմնի բնորոշ ուռուցիկ ձև՝ երկար սրածայր նարնջադեղնավուն կտուցով, երկար պարանոցով, աերոդինամիկական մարմնով, երկար բարակ թևերով և սրածայր պոչով։ Սեռահասուն առանձնյակը վառ սպիտակ է՝ սև-սպիտակ թևերով, սև պոչով և դեմքի մուգ դիմակով։
Տաքսոնոմիա
1897 թվականին Վալտեր Ռոտշիլդը կազմակերպեց արշավախումբ և ուղարկեց Գալապագոսյան կղզիներ՝ այնտեղի կենդանական աշխարհն ուսումնասիրելու նպատակով։ Նա գրել էր ուրույն խոլահավի մասին, որին ինքն ու Ուիլյամ Ռոբերտ Օգիլվի-Գրանտը վերագրեցին պերուական խոլահավին, որն այն ժամանակ հայտնի էր միայն երիտասարդ թռչունների փետրավորությամբ ։ Ավելի ուշ՝ 1902 թվականին, Ռոտշիլդն այն անվանեց նոր տեսակ՝ Sula granti ։ Հետագայում Ռոտշիլդը վերադասակարգեց այդ թռչուններին որպես դիմակավոր խոլահավի ենթատեսակ ։
1998 թվականին Փիթմանը և նրա գործընկերները նկատեցին, որ Կրքերի կղզում բնակվող Նասկայի խոլահավերը չեն խաչասերվում դիմակավոր խոլահավերի հետ ։
Խոլահավերի ցեղը նախկինում դասվում էր հավալուսնանմանների (Pelecaniformes) կարգին, սակայն վերջերս ներառվել է խոլահավերի ընտանիքի (Sulidae) խոլահավազգիների (Suliformes) կարգի ընտանիքում՝ 8 այլ ցեղերի հետ միասին ։ Նասկայի խոլահավերը համատեսակից էին համարվում դիմակավոր խոլահավերի, սակայն առանձին տեսակի են դասվել միտոքոնդրիալ ԴՆԹ-ի վերլուծության հիման վրա։ Հավանաբար, տեսակը բաժանվել է 400 000-500 000 տարի առաջ ։
Նկարագրություն
Տեսակն դեղին ծիածանաթաղանթ ունի, նարնջագույն և բաց վարդագույն կտուց, դիմակի տեսքով դեմքի սև մաշկ և մոխրագույն թաթեր։ Սեռահասուն թռչունները սպիտակ փետուրներ ունեն՝ թևերի և պոչի սև ծայրերով։ Էգն ավելի խոշոր է և ծանր, քան արուն, ունի մի փոքր այլ գույնի կտուց և սուր ճիչ է արձակում, մինչ արուն սուլում է։ Ճտերը ձյունասպիտակ են և փափկամազ, հետագայում գորշանում են, ինչպես և կտուցն ու թաթերը ։
Սնուցում
Նասկայի խոլահավերը սնվում է փոքր ձկներով, որոնց նրանք բռնում են թռիչքի ժամանակ սուզվելով օվկիանոս։ Որսի հիմնական առարկան պերուական սարդինն է, բայց նաև սնվում են անձրուկներով, թռչող ձկներով և կաղամարներով, հատկապես Էլ Նինյոյի ժամանակ, երբ սարդինների քանակը քիչ է ։ Տեսակին բնորոշ սեռական երկձևության պատճառով էգերը որսում են ավելի խոշոր ձուկ և սուզվում ավելի խորը ։
Բազմացում
Նասկայի խոլահավը բնադրում է ժայռերի մոտ գտնվող մերկ կամ գրեթե բացակայող բուսականությամբ գետնի վրա ։ Արուն ընտրում և պաշտպանում է տարածքը, այնուհետև սկսում է սիրահետել՝ էգերին գրավելու համար ։
Ինչպես բազում այլ ծովային թռչուններ, այս տեսակն երկար կյանք ունի՝ զուգորդված տարեկան ցածր բազմացման և ձագերի զարգացման երկար ժամանակի հետ։ Էգը մեկ կամ երկու ձու է դնում, սակայն ցածր հաջողության պատճառով սովորաբար երկու ձվերից մեկ ձագ է դուրս գալիս, բայց նույնիսկ եթե երկու ճուտ է ծնվում, սովորաբար գոյատևում է միայն մեկը ։
Թեև թռչունների շատ տեսակներ կարգավորում են ձվի ջերմաստիճանը թխսաբծի (մաշկի մերկ մաս, որը թույլ է տալիս թռչուններին ջերմություն փոխանցել իրենց ձվերին) միջոցով, խոլավազգիները դրա փոխարեն օգտագործում են իրենց թաղանթավոր թաթերի մաշկը՝ ի լրացում կրծքից փոխանցվող ջերմությանը։ Ոտքերը խիստ անոթավորված են, հատկապես բնադրման շրջանում ։ Ե՛վ արուն, և՛ էգը ցուցաբերում են ծնողական խնամք ։ Սովորաբար այն ճուտը, որն առաջինն դուրս է գալիս ձվից, ավելի խոշոր է և ագրեսիվ է դառնում իր եղբոր կամ քրոջ նկատմամբ՝ չթողնելով նրան կերակրվել և, ի վերջո, սովամահեցնելով նրան ։
Ծնողների կողմից էներգիայի ներդրումը շատ բարձր է, ուստի նրանց նյութափոխանակության արագությունը փոխվում է բնադրման ժամանակահատվածում։ Դա հանգեցնում է նրան, որ երկու ծնողներն էլ կորցնում են մարմնի նույն քաշը և տառապում իրենց իմունային համակարգի գործունեության անկումից ։ Այս ճշգրտումը տեղի չի ունենում, երբ զույգը որոշում է չբնադրել. մի որոշում, որը հիմնականում պայմանավորված է սննդի առկայությամբ, որն իր հերթին կախված է օվկիանոսային հոսանքներից և կլիմայական օրինաչափություններից, ինչպիսիք են, օրինակ, Էլ Նինյոյի տատանումների հետևանքով առաջացածները ։
Կայենությունը լավ է ուսումնասիրված այս տեսակի մեջ. առաջին ճուտը ծնվում է երկրորդից հինգ օր առաջ, և երկրորդի ծնվելու պահին ավելի մեծ և ուժեղ է։ Նա բնից դուրս է քաշում իր կրտսեր եղբորը կամ քրոջը։ Դաշտային փորձերը Գալապագոսյան կղզիներում ցույց տվեցին, որ խոլահավերը կարող են առանց մեծ դժվարության կերակրել երկու ձագերին։ Սա հարցեր է առաջացնում երևույթի ծագման վերաբերյալ ։
Մակաբույծեր
Արյունածուծ հողային սերինոսը (Geospiza septentrionalis) երբեմն սնվում է նասկայի խոլահավի արյունով ։
Պահպանություն
ԲՊՄՄ կողմից Նասկայի խոլահավը դասակարգվել է որպես քիչ մտահոգող տեսակ։ Թեև ենթադրվում է, որ պոպուլյացիաները որոշ չափով նվազում են, այդ նվազումը բավականաչափ ուժեղ չէ, որպեսզի սպառնալիքի տակ գտնվող կարգավիճակ պահաջի։ Բնակչության նվազման վրա ազդող որոշ գործոններ են գերձկնորսությունը և ծովի աղտոտվածությունը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հարավային Ամերիկայի թռչուններ Կատեգորիա:Չվտանգված տեսակներ Կատեգորիա:Խոլահավեր
Լահեկյուլա (գյուղ, Լաիմյալա շրջան)
Լահեկյուլա (Laheküla), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Լաիմյալա շրջանում։
Ատարաքսիա
Ատարաքսիա (հունարեն՝ αταραξία - անվրդովություն, սառնասրտություն), հոգեկան հանգստի ու անվրդովության վիճակ, որը հին հունական որոշ փիլիսոփաների կարծիքով իմաստունին է հատուկ։
«Ատարաքսիա» գոյականն առաջինը շրջանառության մեջ մտցրել է Դեմոկրիտեսը։ Արիստոտելը էթիկայի մեջ կիրառել է որպես ածական՝ ներկայացնելու համար առաքինությունները՝ զսպվածությունն ու առնականությունը։ Լայնորեն կիրառվել է էպիկուրիզմի և սկեպտիցիզմի մեջ։ Ատարաքսիոն ուղին, ինչպես գտնում էին Դեմոկրիտեսը, Էպիկուրոսը, Լուկրեցիոսը, աշխարհի ճանաչողությունն է, վախի հաղթահարումը, տագնապներից ազատագրվելը։ Էպիկուրոսի ատարաքսիան հաճույքի, բավականության հետ է կապված, մարմանական ցավի և հոգևոր տանջանքների բացակայության հետ։ Աստվածների և մահվան մասին կեղծ պատկերացումները հոգում վախ են ծնում։ Այդ մասին սառը դատողությանը հանգում ենք ատարաքսիայի միջոցով։ Ատարաքսիան ամենակարևորի ամենաընդհանուրի վրա կենտրոնանալն է։
Մինչդեռ սկեպտիկները (Պիռոնը՝ հին հունարեն - Πύρρων նաև Պլատոնական ակադեմիայի սկեպտիկները) սովորեցնում էին, որ ատարաքսիան ձեռք է բերվում դոգմատիկ դատողություններից ձեռնպահ մնալով, տեղի ունեցողի նկատմամբ, ուրախության ու վշտի նկատմամբ անտարբերությամբ (ապատիա)։
Մարքսիստական բարոյագիտությունը մերժում է հայեցողական վերաբերմունքը կյանքի նկատմամբ, հետևաբար հերքում է ատարաքսիայի իդեալը, առանձնապես այն իդեալը, որի մասին խոսում էին սկեպտիկները։
Ժամանակակից գործնական հոգեբանության մեջ ատարաքսիան վախի բացարձակ բացակայության վիճակն է, որը, որպես կանոն առաջանում է էմոցիոնալ սթրեսի արդյունքում։
Արտաքին հղումներ
LA RECHERCHE DU BONHEUR OU L’ATARAXIE Երջանկության ձգտում կամ ատարաքսիա,
Կատեգորիա:Փիլիսոփայություն Կատեգորիա:Հոգեբանություն Կատեգորիա:Տերմինաբանություն Կատեգորիա:Ոչինչ Կատեգորիա:Բարոյականության հասկացություններ Կատեգորիա:Հոգեկան վիճակներ
Հովհաննես Մանկասարենց
Հովհաննես Մանկասարենց, հայ գրիչ։ Սովորել է Արճեշում, ապա՝ Մեծոփավանքի դպրոցում։ Աշխատել է նախ իր ուսուցչի՝ պատմիչ Թովմա Մեծոփեցու մոտ, այնուհետև Արճեշում հիմնել է գրչության դպրոց, որտեղ սովորելու էին գալիս Վասպուրականի տարբեր շրջաններից։ Կյանքի վերջին տարիներին ապրել է Վանում։ 72 տարի զբաղվել է գրչությամբ, ընդօրինակել է 40 հայսմավուրք ու տարեգիրք, 50-60 ձեռագիր, 32 ավետարան։ Հովհաննես Մանկասարենցի ընդօրինակություններից մեզ է հասել 30 գրչագիր, որից 13-ը պահվում է Մատենադարանում, 5-ը՝ Վենետիկի, 2-ը՝ Նոր Ջուղայի մատենադարաններում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ գրիչներ
Սեմիլուժկի
Սեմիլուժկի (Семилужки), գյուղ Ռուսաստանի Տոմսկի մարզի Տոմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2012 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 998 մարդ։
Հովհաննես Մանուկ Խլաթեցի
Հովհաննես Մանուկ Խլաթեցի, հայ միջնադարյան գուսան։ Մանկուց նվիրվել է երաժշտությանը։ Ունեցել է հազվագյուտ ձայն, կատարել աշխարհիկ և հոգևոր երգեր։ Հաղթել է գուսանական հրապարակային մրցույթներում։ Սպանվել է երիտասարդ հասակում՝ կրոնափոխությունը մերժելու պատճառով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ գուսաններ
Վերխ-Տյուշ
Վերխ-Տյուշ (Верх-Тюш), գյուղ Ռուսաստանի Պերմի երկրամասի Օկտյաբրսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 526 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պերմի երկրամասի Օկտյաբրսկի շրջանի բնակավայրեր
Իվան Գուդովիչ
Իվան Վասիլևիչ Գուդովիչ, ռուս ռազմական գործիչ, կոմս (1797 թվականից), գեներալ-ֆելդմարշալ (1807 թվականից)։