cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Տրամբլուա լե Կարանյան
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 230 կմ հյուսիս-արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից 105 կմ հյուսիս-արևելք, Շառլվիլ Մեզիեր քաղաքից 45 կմ արևելք։
Բնակչություն
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 84 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 59-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 25։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 70,2 %։ 59 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 52 անձ (25 տղամարդ և 27 կին)։ Գործազուրկ են եղել 7 անձ (4 տղամարդ և 3 կին)։ 25 անաշխատունակներից 8-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 6-ը` թոշակառուներ, իսկ 11-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Բոա Վիստա դու Տուպին
Բոա Վիստա դու Տուպին (Boa Vista do Tupim), համայնք Բրազիլիայում՝ Բաիա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Բաիա նահանգի հյուսիս-կենտրոնական մարզում։ Մտնում է Իտաբերաբա գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 19 318 մարդ (2006 թվականի տվյալներով)։ Տարածքը կազմում է 2 629,822 կմ2։ Բնակչության խտությունը կազմում է 7,3 մարդ/կմ2։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1962 թվականի հուլիսի 19-ին։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բաիա նահանգի բնակավայրեր
Ջասթին Գրինինգ
Ջասթին Գրինինգ (Justine Greening, ), բրիտանացի քաղաքական գործիչ Պահպանողական կուսակցությունից, 2012 թվականից եղել է Մեծ Բրիտանիայի միջազգային զարգացման նախարար և Դևիդ Քեմերոնի առաջին և երկրորդ աշխատակազմերում,  կրթության, կանանց հարցերի և հավասար հնարավորությունների նախարար Թերեզա Մեյի առաջին և երկրորդ աշխատակազմերում (2016)։
Կենսագրություն
Հիմնական կրթությունն ստացել է Ռոտերմի  Oakwood High School-ում, այնուհետև սովորել է Սաութեմփթոնի համալսարանում և Լոնդոնի բիզնես դպրոցում։
2005 թվականի խորհրդարանական ընտրությունների ժամանակ Գրինինգը Մեծ Լոնդոնի Պուտնի ընտրատարածքում աննախադեպ հաղթանակ է տանում Լեյբորիստական կուսակցության և միլլիոներ Թոնի Կոլմանի հանդեպ՝ ներկայացնելով պահպանողական քաղաքականությանը նոր ձև ։ 2010 թվականին  նույն ընտրատարածքում հաղթում է 52% ձայներով։
2010 թվականի մայիսի 13-ին նշանակվում է էկոնոմիկայի նախարարության պետական քարտուղար (այս պաշտոնը հնարավորություն չէր տալիս մասնակցել Քեմերոնի աշխատակազմի ժողովներին), բայց արդեն 2011 թվականի հոկտեմբերի 14-ին դառնում է կառավարության լիիրավ անդամ՝ տրանսպորտի նախարար ։ Գրինինգի պաշտոնավարման ընթացքում Լոնդոնում կայանում են Օլիմպիական խաղերը, որոնց ընդառաջ նա հրապարակորեն կոչ է անում Մեծ Բրիտանիայի քաղաքացիներին նվազագույնի հասցնել դեպի Լոնդոն այցերը հնարավոր տրանսպորտային խնդիրներից խուսափելու համար։
2012 թվականի սեպտեմբերի 4-ին Ջասթին Գրինինգը դարձել է Մեծ Բրիտանիայի միջազգային զարգացման նախարար՝ խնդիր ունենալով իրականացնել իրեն նախորդած Էնդրյու Միտչելի տված խոստումը՝ մինչև 2013 թվականը տնտեսագիտական օգնության միջազգային ծրագրերին հատկացվող բյուջեն հասցնել համախառն ազգային արդյունքի 0,7%-ին ։
2015 թվականի ընտրությունները Գրինինգին նոր հաղթանակ են բերում Պուտնի ընտրատարածքում։ Գրինինգը ստանում է ձայների 53,8%-ը, իսկ մրցակիցներից ամենաուժեղը՝ Շեյլա Բոսուելը (Sheila Boswell)  Լեյբորիստական կուսակցությունից ստանում է ձայների 30%-ը ։
Այս ընտրությունների արդյունքում Պահպանողական կուսակցություննը Համայնքների պալատում կարողացավ ապահովել բացարձակ մեծամասնություն և 2015 թվականի մայիսի 11-ին Դևիդ Քեմերոնը ձևավորեց միակուսակցական կաբինետ, որը փոխարինեց նախկինում եղած կոալիցիոն կաբինետին։ Ջասթին Գրինինգը պահպանեց միջազգային զարգացման նախարարի պաշտոնը ։
2016 թվականի հուլիսի 13-ին Դևիդ Քեմերոնը հրաժարվեց վարչապետի պաշտոնից Մեծ Բրիտանիայի Եվրամիության կազմից դուրս գալու հանրաքվեի արդյունքներով պայմանավորված։ Քեմերոնին փոխարինեց Մեծ Բրիտանիայի ներքին գործերի նախարար Թերեզա Մեյը, իսկ վերջինիս ձևավորած կառավարությունում 2016 թվականի հուլիսի 14-ին Գրինիգը նշանակվեց կրթության, կանանց հարցերի և հավասար հնարավորությունների նախարար։
Անձնական կյանք
Նախկինում Գրինինգը կապեր ուներ պահպանողական կուսակցության անդամ Մարկ Կլարկի հետ, որին 2015 թվականին հեռացրին կուսակցությունից՝ մեղադրելով հարբեցողության, թմրամոլության, սպառնալիքների և շանտաժների համար։ 2016 թվականի հունիսին Գրինինգն իր թվիթերյան էջում հայտարարում է, որ ինքը սիրային հարաբերությունների մեջ է կնոջ հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մեծ Բրիտանիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:21-րդ դարի կին քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Մեծ Բրիտանիայի կին քաղաքական գործիչներ
Պյոտր Աժի
Պյոտր Աժի (Pierre Louis Agie կամ Agis, ), ֆրանսիացի և ռուս քանդակագործ, ձուլորդ, դրոշմահար ։ Պետերգոֆի ճարտարապետական ձևավորման հեղինակներից մեկն է ։ Սանկտ Պետերբուրգի գեղարվեստի ակադեմիաի ուսուցիչ (1796—1812):
Կենսագրություն
Ծնվել է 1752 թվականին Ֆրանսիայում։ 1781 թվականին արդեն լինելով կայացած քանդակագործ Եկատերինա II-ի օրոք տեղափոխվել է Ռուսաստան ։ 1796 թվականին Սանկտ Պետերբուրգի գեղարվեստի ակադեմիայում նշանակվել է դրվագվոր քանդակագործության դասարանի ուսուցիչ։ Այնտեղ նա ուսանողներին սովորեցրել է իր արվեստը, հատկապես ձուլումը և բրոնզե իրերի հատումը։ Միխայլովսկի պալատի համար պատրաստված աշխատանքների շնորհիվ 1800 թվականի օգոստոսի 18-ին ճանաչվել է զարդանախշային քանդակագործության ակադեմիկոս ։ Զարդանախշային քանդակագործության դասարանի փակումից հետո նա շարունակում է ապրել ակադեմիայում։ Ունեցել է արվեստանոց, Միխայլովսկի պալատի պես զբաղվել է պալատների քանդակային ձևավորմամբ, օրինակ` Անիչկովի պալատը, ինչպես նաև Կազանի և Սուրբ Իսահակի տաճարները։ Ռուսաստանը թողել է չորս տարի արտասահմանում արձակուդի ժամանակ (1804 թվականի հոկտեմբերի 8-ից մինչև 1808 թվականի դեկտեմբերի 19-ին), այդ ընթացքում համարվելով ծառայության մեջ։ Աժին ունեցել է մի քանի աշակերտներ։
Մասոն եղել է, Պետերբուրգի մասոնական «Պաղեստին» ժողովարանի անդամ, որի կազմում եղել են շատ ֆրանսիացիներ, որոնք ապրել են ռուսական մայրաքաղաքում։
1816-1818 թվականներին աշխատել է իր սեփական արվեստանոցում Գրուզինո գյուղի Անդրեևի մայր տաճարի հուշարձանի վրա։ Համագործակցել է Անդրեյ Վորոնիխինի հետ։
Մահացել է 1828 թվականին կաթվածից, չթողնելով ժառանգներ ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ռուս քանդակագործներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի քանդակագործներ Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի նկարիչներ Կատեգորիա:Կաթվածից մահացածներ
Մետածրագրավորում
Մետածրագրավորում-ը ծրագրավորման տեխնիկա է, որի կիրառման դեպքում ծրագիրն ինքը կարող է աշխատանքի ընթացքում կարդալ, գեներացնել, ստուգել կամ փոփոխել մեկ այլ ծրագրի կամ հենց ինքն իր կառուցվածքը (կոդը) ։ Շատ դեպքերում սա ծրագրավորողին օգնում է կրճատել կոդի տողերի քանակը և ծրագրավորման ժամանակը։ Այս ամենից բացի ծրագրերը դառնում են ավելի ճկուն և հարմարվում են նոր փոփոխությունների առանց նորից կոմպիլացվելու։
Մետածրագրավորման ձևերից մեկն է կաղապարների (template) միջոցով մետածրագրավորումը, երբ կաղապարներն օգտագործվում են կոմպիլիացիայի ժամանակ որևէ գործ կատարելու նպատակով։ Այս տեխնիկան օգտագործվում է հիմնականում C++, Curl, D, և XL լեզուներում, ինչպես նաև Lisp–ում՝ մակրոների միջոցով։
Մոտեցումներ
Մետածրագրավորումը հնարավորություն է տալիս գրել ծրագրեր կամ մշակել կոդ ընդհանուր ծրագրավորման պարադիգմի համատեքստում։
C++ կաղապարներ
C++ լեզուն հնարավորություն է տալիս գրել ընդհանրացված մեթոդ կամ դաս՝ առանց նշելու, թե որ տիպերի համար պետք է այն աշխատի։ Հետագայում, օգտագործելով այդ մեթոդը կամ դասը որևէ տիպի համար, կոմպիլիատորը գեներացնում է տվյալ կաղապարի համապատասխան կոդը՝ արդեն կոնկրետ նշված տիպի համար։ Հաշվի առնելով այն փաստը, որ կաղապարի կոդի գեներացիան կատարվում է կոմպիլիացիայի ժամանակ, հնարավորություն է ստեղծվում կաղապարների օգտագործմամբ հաշվել տարբեր արժեքներ կամ կատարել տարբեր խնդիրներ՝ առանց ծրագրի կատարման ընթացում ժամանակ կորցնելու։
Կաղապարի օրինակ՝
Տվյալ կաղապարային ֆունկցիան վերադարձնում է ստացված երկու արժեքներից մեծագույնը։ ֊ը տեղեկացնում է կոմպիլիատորին, որ  ֊ն տիպ է։   ֆունկացիան որևէ տիպի համար օգտագործելու դեպքում T–ն կփոխարինվի համապատասխան տիպով և կգեներացվի տվյալ ֆունկցիային համապատասխան կոդը հենց այդ տիպի համար։ Սակայն max ֆունկացիան կանչելու դեպքում այն կաշխատի ծրագրի կատարման ընթացքում, իսկ մետածրագրավորում իրականացնելու համար մեզ անհրաժեշտ է հաշվել արժեքներ ոչ թե ծրագրի կատարման ընթացքում, այլ կոմպիլիացիայի ժամանակ, դրանով իսկ դարձնելով ծրագրի աշխատանքը ավելի արագ։
Ֆակտորիալի օրինակը
Կաղապարներով մետածրագրավորման օրինակ կարող է հանդիսանալ թվի ֆակտորիալի հաշվման ծրագիրը։ Թվի ֆակտորիալը կաղապարների միջոցով հաշվելը հնարավորություն է տալիս արդյունքը ստանալ կոմպիլիացիայի ժամանակ։ Վերը բերված  ֆունկցիայի օրինակով հնարավոր չէ հասնել պահանջվող արդյունքին։ Անհրաժեշտ է ֆակտորիալ հաշվող ֆունկցիայում ունենալ ռեկուրսիվ կանչ։
Այստեղ կոմպիլյատորը կաղապար գեներացնելու փոխարեն նախ հաշվում է ֊ի արժեքը։  ֊ի   արժեքի համար գրված է մեկ այլ կաղապար (Factorial–ի մասնավոր դեպք), որպես ռեկուրսիայի բազա։ ֊ի օգտագործումը հնարավորություն է տալիս ունենալ կոմպիլիացիայի ժամանակ հաշվարկվող արժեք։ Այս եղանակով ֊ի և  ֊ի արժեքները հայտնի են դառնում արդեն ծրագրի կատարվելու պահին՝ առանց որևէ ժամանակային կորուստների։
C++11–ը մեզ հնարավորություն է տալիս անել նույնը առանց կաղապարներից օգտվելու, որը իրականացվում է constexpr–ի միջոցով։ constexpr–ը իրենից ներկայացնում է արտահայտություն, որի արժեքը հայտնի է կոմպիլյացիայի ժամանակ, կամ ֆունկցիա՝ որի վերադարձրած արժեքը հայտնի է կոմպիլյացիայի ժամանակ։
STL կոնտեյները
Ստանդարտ Կաղապարային Գրադարանը տարբերի խնդիրներ լուծելու համար ապահովում է մեծ թվով տվյալների կառուցվածքներ։ Այդ թվում նաև,  ,  ,  ,   և այլ կոնտեյներները։ Բոլոր տվյալների կառուցվածքները կաղապարային դասեր են։ Օրինակ, ամբողջ թվերի   ստեղծելու համար պետք է նշել կաղապարային պարամետրը (տվյալ դեպքում՝  )։
Այս դեպքում կկառուցվի առաջին 10 ամբողջ թվերի քառակուսիները պարունակող  օբյեկտը։
Հղումներ
Կատեգորիա:Ծրագրային ապահովում
Բելեմ (Բրազիլիա)
Բելեմ (Belém), քաղաք և նավահանգիստ Բրազիլիայի հյուսիսում, Պարա նահանգի մայրաքաղաքը։ Բելեմ ագլոմերացիայի կազմող մասը։ Մտնում է Բելեմի տնտեսավիճակագրական միկրոշրջանի մեջ։ 2015 թվականի դրությամբ բնակչությունը կազմում է 1 499 561 մարդ։ Զբաղեցնում է 1 059,458 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը 1415,4 մարդ/կմ²։
Պատմություն
Մինչ եվրոպայի կողմից գաղութացվելուն ներկայիս Բելեմի տարածքում բնակվում է հնդկական շուկուրու ցեղը, որոնք զբաղվում էին ձկնորսությամբ, որսորդությամբ և հավաքչությամբ։
1615 թվականին նավապետության նավապետ գեներալ Բաիյա Ֆրանսիսկու Բրանկուն, անհանգստացած Ամազոնի ավազանում ֆրանսիացիների, հոլանդացիների և անգլիացիների ակտիվացման լուրով, անձամբ ղեկավարեց դեպի այդ շրջան գնացող արշավախումբը, որպեսզի պարզի իրավիճակը։
Բրազիլիայի անկախության հաստատումը բացասական ընդունվեց Հարավային Ամերիկայում պորտուգալական տիրության հյուսիսում և հյուսիս-արևելքում։ Տեղի սպիտակամորթների էլիտան տնտեսապես և մշակույթով կապված էր Եվրոպայի հետ ավելի շատ, քան հեռու Ռիո դե Ժանեյրոի կայսրության հետ։ Անգլոբրազիլական զորքերի կողմից Հասարակածային կոնֆեդերացիայի երկրների ապստամբությունն արագ ջախջախում թույլ չտվեց Պարային սեցեսիայի փորձ անել, բայց մի փոքր անց Կաբանաժենի ապստամբությունը մեծ վնաս հասցրեց տարածաշրջանին։ Բրազիլիացի զինվորականները, որոնք ճնշում էին ապստամբությունը, գործում էին մեծ դաժանությամբ վերացնելով տարածաշրջանի բնակչության 1/3-ը։
Բելենի տնտեսական զարգացումը բնութագրվում էր հաջորդաբար ընթացող կտրուկ վերելքների շարքով (կապված այս կամ այն մոնոկուլտուրայի հետ) և շարունակական դեպրեսիաներով։ Մինչ XVII դարի վերջ նրա հիմնական տնտեսությունը եղել է շաքարը, մինչ XVIII դար խոշոր եղջերավոր անասունները, մինչ XIX դարի կեսերը կոֆեն, բրինձը և բամբակը։ XIX-ից XX դարում Բելեմի էլիտային առևտրային մեծ եկամուտ բերեց կաուչուկի մեծաքանակ վաճառքը։ Այդ ընթացքում քաղաքում կառուցվել է բազմաթիվ շքեղ շենքեր, որոնք ծառայում են որպես քաղաքի զարդ մինչ օրս, ինչպես նաև եկան մեծ թվով էմիգրանտներ Եվրոպայից, Ասիայից և Լատինական Ամերիկայից։
2009 թվականի փետրվարի 1-ից քաղաքում անցկացվեց Համաշխարհային սոցիալական ֆորումը։
Բնակչություն
Բրազիալիական աշխարհագրության և վիճակագրական ինստիտուտի տվյալներով երկրի բնակչությունը 2014 թվականին 1,43 միլիոն մարդ, իսկ ագլոմերացիայինը ավելի քան 2,3 միլիոն (համապատասխանաբար 10-րդ և 11-րդ հորիզոնականները երկրում)։
Բնակչության ռասայական կազմը՝ * սպիտակամորթներ — 27,5 % * պարդու— 64,5 % * սևամորթներ — 7,3 % * ասիացիներ և հնդկացիներ — 0,7 %
Բնակչության 3/4-ը կաթոլիկներ են, 1/5-ը բողոքականներ։ Երբեմնի մեծաքանակ եվրոպական հասարակությունը կրճատվել է և կազմում է 1,5 հազար մարդ, բայց շարունակում է մեծ դեր խաղալ քաղաքի տնտեսությունում։
Հացագործությունների քանակը մեծ է նույնիսկ բրազիլական չափորոշիչներով, բայց մեծ մասը իրականացվում է քաղաքի աղքատ հատվածներում։
Ժողովրդագրություն
2010 թվականի Ազգային աշխարհագրության և վիճակագրական ինստիտուտի (IBGE) իրականացված մարդահամարի արդյունքի հիման վրա քաղաքի բնակչությունը կազմում է՝
2015 թվականի արդյունքներով քաղաքի բնակչությունը կազմում է 1 499 561 մարդ։
Աշխարհագրություն և կլիմա
Բելեմը գտնվում է Գուաժարա ծոցի մոտ, Պարա գետի հարավային ափին (Ամազոնի վտակներից մեկը), Ատլանտյան օվկիանոսից մոտավորապես 100 կմ հեռավորության վրա։ Գետով դեպի հյուսիս գտնվում է աշխարհի խոշորագույն գետային կղզին՝ Մարաժոն։ Բելեմի ռելիեֆը հիմնականում հարթ է և զգալի բարձրություններ չկան։ Ինչպես նաև քաղաքի տարածք է համարվում մեծ կուրորտային Մոսկուէիրո կղզու (Mosqueiro) արևմտյան մասը, իր հանրահայտ քաղցրահամ ջրով հայտնի լողափով։
Քաղաքը ընկած է հասարակածային կլիմայական գոտում (Կյոպպենի կլիմաների դասակարգման համաձայն՝ Af)։ Տաք և խոնավ տիրում է ամբողջ տարին, բայց տեղումների մեծ մասը թափվում են դեկտեմբերից մայիս ընկած հատվածում։
Տնտեսություն և տրանսպորտ
Բելեմի հիմնական տնտեսությունը համարվում է առևտրի, սպասարկման և տուրիզմի ոլորտները։ Նավահանգտով իրականացվում է երկաթի հանքաքարի, բոքսիտի, բրազիլիական ընկույզի, արևադարձային մրգերի, տավարի մսի, ջուտի, ծովամթերքի և փայտի արտահանումը։ Մսանաճուղային արտադրություններից զարգացած են սննդային (հատկապես մսի և ձկնամթերքի, պահոացված և փաթեթավորված մրգերի և ընկույզի), մետալուրգիական, քիմիական և փայտամշակմանը։ Վերջին տարիներին զարգանում է բիոտեխնոլոգիան։ Բելեմը սպասարկում է միջազգային Վալ դի Կանս (IATA: BEL, ICAO: SBBE) օդանավակայանը, տարեկան 3,5 միլիոն ուղևորափոխադրությամբ (2013)։ Հիմնական ուղևորափոխադրումները կատարվում են Բրազիլիայի հիմնական քաղաքներ, ինչպես նաև Պարամարիբոն, Կայեննան և Լիսաբոնը։
Քաղաքով է անցնում BR-010 (Բրազիլիա - Բելեմ) և BR-316 (Բելեմ - Մասեիո) դաշնային մայրուղիները։ Բելեմի Տնտեսության մեջ մեծ դեր է խաղում գետային տրանսպորտը (Ամազոնով և Տոկանտինսով)։
Բազարջըղի հարթավայր
Բազարջըղի հարթավայր, հարթավայր Կիլիկիայում, նրա լեռնային մասում, Բազարջըղի գավառակում։ Բազարջըղի միջով է անցնում Պյուռամոսի վտակ ''' Ակսու գետակը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հարթավայրեր
Բելեմ (Բրազիլիա)
Տեսարժան վայրեր
XVIII դարի Սանտու Ալեժանդրի վանքը։
Վարչական բաժանում
Քաղաքը բաժանվում է 8 շրջանի
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1616 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Էլվին և Բուրունդուկներ (խումբ)
Alvin and the Chipmunks («Էլվին և Բուրունդուկներ»), հորինված երաժշտական խումբ, որը բաղկացած է երեք բուրունդուկներից։
Այն հիմնված է եղել դաշնակահար և դերասան Ռոս Բաղդասարյանի ավագի կողմից 1958 թվականին, ով հանդես է եկել Դևիդ Սևիլ մականվան տակ և այդ ժամանակին, 1950-ականների վերջին արդեն հասել է որոշ կատակերգական հաջողությունների։ Անսամբլի ստեղծման հովանավորն էր «Witch Doctor» երգը, որում Բաղդասարյանի հետ երգում էր կատակերգական ձայն, որի ստեղծման համար նա կիրառեց արագացված վերարտադրության տեխնիկան։ Սինգլը հայտնի է դարձրել երգչին, մի քանի շաբաթ մնալով ամերիկյան ազգային հիթ-շքերթի առաջին հորիզոնականին։ Խմբի առաջին ձայնագրաշ պաշտոնական թողարկումը՝ «The Chipmunk Song (Christmas Don’t Be Late)», ոչ միայն կրկին հասել է Բիլբորդի առաջին հորիզոնականին, այլև 1958 թվականին ստացել է Գրեմմիի 3 մրցանակ։ Երեք բուրունուկների տեղը երգում էր Բաղդասարյանը, ձայնագրելով այն և արագացնելով ձայնագրությունը, իսկ համերգներին օգտագործում էր տիկնիկներ։ Խմբի մասնակիցների անունները դրվել են այդ ժամանակվա Liberty Records ձայնագրման լեյբլի ղեկավար Էլվին Բենեթի, հիմնադիր և տեր Սայմոն Վարոնքերի և Գլխավոր ինժեներ Թեոդոր Քիփի անուններով։ Հետագա լիամետրաժ ֆիլմերի երկխոությունները հնչյունավորում էր Բաղդասարյանը, նա սկզբում խոսում էր դանդաղ, հետո արագացնում էր։ 1972 թվականին հեղինակը մահացել է, սակայն 1980-ականներին իր որդի Ռոս Բաղդասարյան կրտսերը վերակենդանացրեց գաղափարը      ։
1988 թվականին արդեն վաճառված էր խմբի ձայնագրություններով ավելի քան 38 միլիոն ալբոմ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կերպարներ Կատեգորիա:Էլվինը և բուրունդուկները Կատեգորիա:Երաժշտական խմբեր Կալիֆոռնիայից Կատեգորիա:1958 հիմնադրված երաժշտական խմբեր Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:RCA Records-ի արտիստներ
Կրիստա Ուայթ
Կրիստա Ուայթ, ամերիկացի մոդել է։ Հայտնի է իր Ամերիկայի հաջորդ թոփ մոդելը հեռուստաշոուի 14–րդ սեզոնի հաղթանակով, որի մրցանակը Wilhelmina Models գործակալության հետ պայմանագիրն, 100,000 դոլարանոց պայմանագիրը CoverGirl–ի հետ և Seventeen ամսագրի շապիկին հայտնվելն էր ։
Վաղ տարիներ
Ուայթը ծնվել է Փայն Բլաֆում, Արկանզաս։ Մինչ ԱՀԹՄ–ին մասնակցելը նա աշխատում էր մանրածախ խանութի մենեջեր։
Ամերիկայի հաջորդ թոփ մոդելը
Մրցույթից հետո նա մասնակցեց դիզայներ Նիկոլ Միլերի հավաքածուի ցուցադրությանը Նոր Զելանդիայում ։
Ուայթը աշխատել է նաև դիզայներ Բեթսի Ջոնսոնի «Celestino Collection» հավաքածուի համար ։
Տրամբլուա լե Ռոկրուա
Տրամբլուա լե Ռոկրուա (Tremblois-lès-Carignan), համայնք Ֆրանսիայի Շամպայն-Արդեն մարզի Արդեններ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 112 մարդ, բնակչության խտությունը` 26.17 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4.28 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 230 կմ հյուսիս-արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից 105 կմ հյուսիս-արևելք, Շառլվիլ Մեզիեր քաղաքից 45 կմ արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 84 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 59-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 25։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 70,2 %։ 59 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 52 անձ (25 տղամարդ և 27 կին)։ Գործազուրկ են եղել 7 անձ (4 տղամարդ և 3 կին)։ 25 անաշխատունակներից 8-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 6-ը` թոշակառուներ, իսկ 11-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Բաշիդաղ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի լեռներ Կատեգորիա:Ախալցխայի շրջան
Քնարիկ Փիլոսյան
Կենսագրություն
Քնարիկ Փիլոսյանը ծնվել է 1948 թվականի հոկտեմբերի 2-ին, Երևանում։ 1969-1974 թվականներին սովորել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի երաժշտագիտական բաժնում (Արաքսի Սարյանի դասարան)։ 1969-1974 թվականներին դասավանդել է Չարենցավանի երաժշտական դպրոցում, 1974-1979 թվականներին` Երևանի Ռոմանոս Մելիքյանի անվան երաժշտական ուսումնարանում, 1979 թվականից` Հայաստանի հանրային հեռուստաընկերությունում, եղել Հանրային հեռուստատեսության երաժշտական խմբագիրը, պատրաստել երաժշտական հաղորդումներ` նվիրված հայ երաժշիտներին ։ 1990 թվականից դասավանդում է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայում ։ Տարբեր հեռուստահաղորդումների հեղինակ է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ երաժշտագետներ Կատեգորիա:ՀՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչներ Կատեգորիա:Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայաստանի կոմպոզիտորների և երաժշտագետների միության անդամներ
Հաճախականության քվանտային ստանդարտներ
Հաճախականության քվանտային ստանդարտներ,  սարքավորումների համախումբ, որը հնարավորություն է տալիս չափել տատանումների հաճախականությունը, հետևաբար և պարբերությունը՝ համեմատելով այն միկրոմասնիկի (ատոմ, մոլեկուլ, իոն) էներգետիկ մակարդակների միջև քվանտային անցման կենտրոնական հաճախականության՝ հաճախային ռեպերի հետ։ Այսպիսի ստանդարտները կոչվում են պասիվ, ի տարբերություն ակտիվ ստանդարտների, որոնցում ատոմների և մոլեկուլների քվանտային անցումները անմիջականորեն հանգեցնում են էլեկտրամագնիսական ալիքների ճառագայթման, և այդ ալիքների հաճախականությունն էլ հենց ընդունվում է իբրև ստանդարտ։ Ակտիվ հաճախականության քվանտային ստանդարտները կոչվում են նաև քվանտային գեներատորներ։ Ապահովվում է չափումների չգերազանցված ճշտություն, որը պայմանավորված է, այսպես կոչված, հնացման, այսինքն՝ հատկությունների աննշան փոփոխությունների աստիճանական կուտակման բացակայությամբ, քանի որ միկրոմասնիկներում հնարավոր են միայն թռիչքաձև փոփոխություններ։ Հաճախականության քվանտային ստանդարտներ հիմք են ծառայում հաճախականության և ժամանակի ազգային էաալոնների և հաճախականության երկրորդային էտալոնների համար։
Հաճախականության ցեզիումային ստանդարտներ
Տեխնիկական կատարելության են հասել ցեզիումի ատոմների փնջերով աշխատող պասսիվ հաճախականության քվանտային ստանդարտներ (հաճախականության ցեզիումային ստանդարտներ)։ 1967 թ․ միջազգային համաձայնությամբ ժամանակի միավորը՝ վայրկյանը, սահմանվել է իբրև ցեզիումի ¹³³Cs իզոտոպի որոշակի քվանտային անցմանը համապատասխանող 9.192.631.770.0 տատանումների տևողություն։ Ցեզիումային հաճախության քվանտային ստանդարտի միջոցով հաճախականության և ժամանակի չափման հարաբերական սխալը չի գերազանցում 10−11 արժեքը։ Այդպիսի հաճախության քվանտային ստանդարտի հիման վրա կառուցված ատոմային ժամացույցները 3 հզ. տարում կարող են «սխալվել» ընդամենը 1 վայրկյանով։ Աշխարհի տարբեր գիտական կենտրոններում փորձեր են արվում ստեղծելու օպտիկական տիրույթում աշխատող հաճախության քվանտային ստանդարտ (լազերներ), որոնք կապահովեն չավւումների 5·10−13 կարգի հարաբերական սխալ։ Դրանք կպահանջեն չափումների ավելի քիչ ժամանակ և կարոդ են միաժամանակ ծառայել և՛ ժամանակի, և՛ երկարության ստանդարտ։
Կատեգորիա:Չափիչ սարքեր Կատեգորիա:Քվանտային ֆիզիկա
Стандарт частоты
Գորշքար
Գորշքար, լեռնագագաթ Հայաստանի Վայոց ձորի և Սյունիքի մարզերի սահմանագլխին, Զանգեզուրի լեռնաշղթայի հյուսիսային մասում։ Կեչուտ գյուղից 6,5 կմ հարավ-արևելք։ Բարձրությունը 2550 մ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնագագաթներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնագագաթներ Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ Կատեգորիա:Վայոց ձորի մարզի լեռներ
Տորկուատո դե Ալվեարի հուշարձան
Տորկուատո դե Ալվեարի հուշարձան (Monumento al Intendente Torcuato María de Alvear), հուշարձան, որը գտնվում է Արգենտինայի մայրաքաղաք Բուենոս Այրեսի համանուն հրապարակում՝ Ռեկոլետա շրջանի Ավենիդա Ալվիրի փողոցի վերջնամասում։
Հուշարձանը պաշտոնապես բացվել է 1900 թվականին՝ Ալվեարի մահվանից տասը տարի անց։ Հուշարձանն իրենից ներկայացնում է մարմարե դորիական օրդեր սյուն, որի վրա վեր է խոյանում փառքի խորհրդանիշ հանդիսացող արձանը։ Հուշարձանի ներքևի մասում քաղաքապետի կիսանդրին է, որը պսակված է արմավենու ճյուղերով, որը քրիստոնեության մեջ խորհրդանշում է մահվան նկատմամբ հաղթանակը։
Երեք կողմերից հուշարձանի հիմքը զարդարված է քաղաքապետի` Ալվերինի գլխավոր ձեռքբերումները (Ավենիդա-դե-Մայո փողոցի բացումը, քաղաքային կամուրջների կառուցում, Ռեկոլետե շրջանի վերանախագծում) պատկերող ավազաքարերով։ Չորրորդ կողմում փորագրված են նրա անունն ու կյանքի տևողությունը, ինչպես նաև` քաղաքապետի պաշտոնավարման ժամկետները։ Սյունի հիմքը երեք խոշոր քարե աստիճանների վրա է, որոնց կարելի է հասնել սանդուղքի միջոցով։ Հուշարձանի հեղինակներն են քանդակագործներ Ա. Ջոնսը և Խուան Լաուերը։
Հուշարձանի ճոխ բացման արարողությունից հետո, որ ուղեկցվում էր ռազմական շքերթով, «Մարդիկ և Դիմակներ» ամսագրի լրագրողները քննադատել են հուշարձանի չափազանց համեստությունը և նշել որ այն չի համապատասխանում Ալվեարի անձի` քաղաքի համար ունեցած կարևորության մասշտաբին ու հույս հայտնել, որ այն ժամանակին փոխարինվելու է ավելի շքեղ արձանով։ Սակայն ավելի քան հարյուր տարի հետո հուշարձանը մնում է անփոփոխ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Արգենտինայի հուշարձաններ Կատեգորիա:Բուենոս Այրես
Լարանժալ դու Ժարի
Լարանժալ դու Ժարի (Laranjal do Jari), համայնք Բրազիլիայում՝ Ամապա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Ամապա նահանգի հյուսիսարևելյան մարզում։ Մտնում է Մազագանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 37 194 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 29 699 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 1,25 մարդ/կմ²։
Քաղաքի հովանավորն է համարվում սուրբ Անտոնիոսը։
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1987 թվականին։
Աշխարհագրություն
Կլիման տարածքում՝ հասարակածային։
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ամապա նահանգի բնակավայրեր Կատեգորիա:1987 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Շաղվարդ (գետ)
Շաղվարդ, Շագվերդ, Շագվերտ, Շախվերդ, Շահվերդ, Շահվերտ, Շաղվարատ, Շաղվետ, Շաղվերդ, Շաղվերդի գետ, Շաղվերդու գետ, Շաղվերդու ջուր, Շաղվերթա ջուր, Շաղվհրթի ջուր, Շաղվերտ, Շադվհրտու ջուր, գետ Հայաստանի Արագածոտնի մարզում։ Սկիզբ է առնում Արագած լեռան հարավարևելյան լանջերից և Ոսկեվազ գյուղից, այնուհետեվ անցնում է Փարպի գյուղով և Բազմաղբյուր գյուղով և հարավ–արևմուտքից միախառնվում Քասաղ գետին։ Երկարությունը՝ 28 կմ։ Ջրերը օգտագործվում են ոռոգման համար  ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի գետեր Կատեգորիա:Քասաղ գետի վտակներ
Իվան Պուլյույ
Իվան Պուլյույ (Іва́н Па́влович Пулю́й, Johann Puluj, ), ուկրաինացի ֆիզիկոս, էլեկտրատեխնիկ, գիտության կազմակերպիչ, հասարակական գործիչ։ Հայտնի է որպես կատոդների ճառագայթների հետազոտության պիոներ։
Կենսագրություն
1865 թվականին ավարտել է Տերնոպոլի գիմնազիան և ընդունվել Վիեննայի համալսարանի աստվածաբանական ֆակուլտետ, որն ավարտել է գերազանցությամբ։ Ավելի ուշ ընդունվել է նույն համալսարանի փիլիսոփայության ֆակուլտետի ֆիզիկա-մաթեմատիակական բաժանմունք, որտեղ սովորել է մինչև 1872 թվականը։ Եղել է Վիեննայի համալսարանի դոցենտ։ 1874-1875 թվականներին ֆիզիկա է դասավանդել Ֆիումի (այժմ՝ Ռիեկա, Խորվաթիա) Ռազմածովային ակադեմիայում։
1875 թվականին Իվան Պուլյույը՝ որպես ավստրիական լուսավորության նախարարության թոշակառու, իր մասնագիտական հմտությունները բարելավել է Ստրասբուրգի համալսարանում պրոֆեսոր Ավգուստ Կունդտի ղեկավարությամբ։ 1876 թվականին Իվան Պուլյույը ստացել բնական փիլիսոփայության դոկտորի գիտական աստիճան՝ պաշտպանելով «Ներքին շփման գազերի կախվածությունը ջերմաստիճանից» թեմայով ատենախոսություն։
1884 թվականին Ավստրո-Հունգարիայի լուսավորության նախարարությունը առաջարկել է Իվան Պուլյույին որպես փորձարակական ու տեխնիկական ֆիզիկայի պրոֆեսոր գլխավորել Պրահայի Գերմանիական բարձրագույն տեխնիկական դպրոցի (այժմ՝ Չեխիայի տեխնիկական համալսարան) ֆիզիկայի ամբիոնը, որտեղ Եվրոպայում առաջին անգամ ձևավորվել էր ֆիզիկայի ու էլեկտրատեխնիկայի ամբիոնը։ 1888-1889 թվականներին Իվան Պուլյույը եղել է դպրոցի ռեկտորը, իսկ իր հիմնադրած ամբիոնը գլխավորել է 32 տարի։ բացի այդ, Իվան Պուլյույը եղել է Չեխիայի ու Մորավիայի պետական խորհրդականը էլեկտրատեխնիկայի հարցերով։
1916 թվականին նրան առաջարկել են Ավստրիայի լուսավորության նախարարի պաշտոն, որից նա հրաժարվել է առողջական հանգանմանքից ելնելով։
Մահացել է 1918 թվականին Պրահայում, որտեղ էլ թաղվել է։ Որդին՝ Ալեքսանդր Պուլյույը (1901-1984), եղել է ավստրիացի կինոպրոդյուսեր, իսկ իր կինը՝ Ալֆրեդա Պուլյույ-Հոենտալը (1926-1985)՝ քանդակագործ։
Կյանքի օրոք Իվան Պուլյույը սիրել է ասել. «Ինչ որ պետք է տեղի ունենա, անպայման տեղի կունենա, և դա լավագույնն է, քանի որ դա է Տիրոջ կամքը»։
Գիտական ներդրում
Իվան Պուլյույը էլեկտրական հոսանքում առաջացող վակուումով հետաքրքրվել է դեռևս Ստրասբուրգի համալսարանում։ Յուրացնելով ապակի փչելու մասնագիտությունը՝ նա ապակե տարաներ է փչել ինչպես իր փորձերի, այնպես էլ գործընկեր ֆիզիկոսների համար։ Նրա հետ բարեկամացած Նիկոլա Տեսլան, որն իր հերթին ևս այդ ժամանակ սովորում էր պրոֆեսոր Ա. Կունդտի մոտ, Պուլյույից սովորել է ապակի փչելը։ Պուլյույն ու Տեսլան, իրականացնելով մի շարք փորձեր գազակարգավորման խողովակներով, գիտության շատ պատմաբանների ու ֆիզիկոսների կարծիքով շատ մոտ են եղել կատոդային ճառագայթների գաղտնիքը բացահայտելուն։ 1880-1882 թվականներին նա մանրամասն նկարագրել է կատոդային ճառագայթները։ Որոշ ժամանակ սերիական արտադրության է մտել մի սարք, որը հայտնի է «Պուլյույի լամպ» անունով։
Պուլյույի լամպի մշակումից 14 տարի անց հրապարակվել է Վիլհելմ Ռենտգենի աշխատանքը նոր տեսակի ճառագայթների բացահայտման մասին։ Ինչպես հետագայում է պարզվել, Պուլյույի լամպը նույնպես այդպիսի ճառագայթներ է արձակել, որոնք մարդաբան Ալբերտ Կյոլիկերի առաջարկով հետագայում կոչվել են «ռենտգենյան»։ Նրա օգնությամբ Պուլյույն աշխարհում առաջին անգամ կատարել է 13-ամյա տղայի կոտրված ձեռքի նկար, իր դստեր ձեռքի նկարը՝ նրա տակ դրված քորոցով, ինչպես նաև մահացած ծնված երեխայի կմախքը։ Պուլյույի կատարած ռենտգենյան լուսանկարները այնքան պարզ են եղել, որ դա թույլ է տվել տեսնել նկարվողների մարմինների փոփոխությունները։
Ժամանակակից ուկրաինական մամուլում կարծիք է հայտնվել, որ ոչ թե Ռենտգենը, այլ Պուլյույն է եղել ռենտգենյան ճառագայթների բացահայտողը։ Այս տեսակետը ժխտվել է Պուլյույին նվիրված մենագրության մեջ (Ռ. Գայդա, Ռ. Պլյացկո, Լվով, 1998), որտեղ մանրամասն ուսումնասիրված են այս տեսության զարգացումն ու նրա աղբյուրները ։ Սակայն Պուլյույը մեծ ներդրում ունի ռենտգենյան ճառագայթների առաջին փուլի ուսումնասիրություններում, քանի որ նրա մշակած լուսավորող կատոդային խողովակները հարմար են եղել ռենտգենյան աղբյուրների կիրառման համար (մասնավորապես, դրան նպաստել է հակակատոդի առկայությունը)։ Այսպես, Պուլյույի առաջին հոդվածը ռենտգենյան ճառագայթների առաջացման ու նրանց լուսանկաչական գործողության վրա զեկուցման ձևով ներկայացվել է 1869 թվականի փետրվարի 13-ին Վիեննայի ակադեմիայում։ 1896 թվականի հունվարին Պուլյույն արդեն կատարել է ռենտգենյան որակյալ լուսանկարներ (սպանված ծովախուզուկի լուսանկարը հրապարակվել է 1869 թվականի հունվարի 31-ին), նույն թվականի փետրվարին նա հրապարակայնորեն ցուցադրել է նոր ճառագայթները և դրանց օգնությամբ կատարված մարմնի տարբեր մասերի, պատյանով առարկաների լուսանկարներ ։ Պուլյույն առաջինն է բացահայտել գազերում էլեկտրահաղորդականությունը, որոնք լուսավորված են ռենտգենյան ճառագայթներով, և եղել է առաջին ֆիզիկոսներից մեկը, որ այդ ճառագայթներն օգտագործել է բժշկության մեջ հիվանդություններն ախտորոշելու նպատակով։ Նա առաջինն է արել մարդու ամբողջական կմախքի ռենտգենյան լուսանկար ։
Իվան Պուլյույի հրապարակումներ
Պուլյույը գիտական մոտ 50 աշխատության հեղինակ է ուկրաիներենով, գերմաներենով և անգլերենով, որոնք հիմնականում նվիրված են կատոդային ճառագայթմանը ու ռենտգենյան ճառագայթներին։ Վերջին երկու աշխատանքները առաջիններից էին, եթե չասենք առաջինը, որոնք x-ճառագայթներն անվանել են ռենտգենյան ճառագայթներ։
Ներդրում ուկրաինական մշակույթում
Իվան Պուլյույը հայտնի է նաև ուկրաինական մշակույթում իր ներդրումով։ Դեռևս Տերնոպոլի գիմնազիայում սովորելու տարիներին նա հիմնադրել է «Գրոմադա» խմբակը, որի նպատակն է եղել հանրահռչակել ուկրաինական պատմությունն ու մշակույթը։ Ուսանողական տարիներին նա կազմակերպել է խմբակ Վիեննայի ուկրաինացիներին միավորելու համար։ Կուլիշ Պանտելեյմոնի ու Իվան Նեչույ-Լևիցկու հետ Իվան Պուլյույը մասնակցել է Աստվածաշնչի ուկրաիներեն թարգմանությանը, որը հրատարակվել է 1904 թվականի փետրվարին «Բրիտանական աստվածաշնչյան ընկերության» ջանքերով ։ Պուլյույը սատարել է Լվովում համալսարանի բացմանը և հոդված է հրապարակել՝ ի պաշտպանություն ուկրաիներենի։ Նա Ավստրո-Հունգարիայում ուկրաինացի ուսանողների համար կազմակերպել է կրթաթոշակ։ Շևչենկոյի անվան գիտական միության իսկական անդամ է եղել։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գիտնականներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Վիեննայի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա Կատեգորիա:19-րդ դարի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի գրողներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի թարգմանիչներ
Էնդրյու Ֆիլդինգ Հաքսլի
Կենսագրություն
1938 թվականին ավարտել է Քեմբրիջի համալսարանը։ 1941-1960 թվականներին եղել է Քեմբրիջի Թրինիթի քոլեջի դասախոս, 1952-1960 թվականներին՝ դեկան։ 1960 թվականից եղել է Լոնդոնի համալսարանական կոլեջի ֆիզիոլոգիական բաժանմունքի պրոֆեսոր։ Տվել է մկանային կծկման տեսությունը (1957), նկարագրել մկանաթելերի նուրբ կառուցվածքը։ Հայտնաբերել է, որ կծկման ժամանակ տեղի է ունենում մկանաթելերը կազմող ակտինային և միոզինային թելերի սահում և մոտեցում։ Ուսումնասիրել է նյարդաթելերի սինապսները և նյարդային ազդակների հաղորդման ժամանակ տեղի ունեցող ֆիզիկա-քիմիական փոփոխությունները, ինչպես նաև դրդման ու արգելակման իոնային մեխանիզմները նյարդային համակարգում։ Արժանացել է նոբելյան մրցանակի։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլիացի ֆիզիոլոգներ Կատեգորիա:Բժշկության կամ ֆիզիոլոգիայի բնագավառում Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Անգլիացի նոբելյան մրցանակակիրներ Կատեգորիա:Քեմբրիջի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի արտասահմանյան անդամներ Կատեգորիա:Ամերիկյան փիլիսոփայական ընկերության անդամներ
Բարդ համադասական նախադասություն
Բարդ համադասական նախադասություն է կոչվում այն նախադասությունը, որն իր կազմում պարունակում է քերականորեն համարժեք երկու կամ ավելի բաղադրիչ-նախադասություններ։ Բարդ համադասական նախադասության բաղադրիչները իրենց ներքին բովանդակությամբ փոխադարձաբար կապված են միմյանց հետ։ Բայց քերականորեն նրանք կախում չունեն միմյանցից և բարդ ամբողջի մեջ պահում են շարահյուսական միևնույն գործառույթը։ Ինչպես պարզ նախադասության մեջ բազմակի անդամներն են համարժեք և շարահյուսորեն համահավասար, այդպես բարդ համադասական նախադասության բաղադրիչները յուրատեսակ բազմակի անդամներ են ամբողջ բարդ կառույցի համար։
Կառուցվածքը
Բարդության մեջ մտնող բաղադրիչներից մեկը ո՛չ քերականորեն, ո՛չ իմաստային առումով չի կապվում կից բաղադրիչի որևէ անդամի, անդամների կամ զուգորդությունների հետ, ինչ որ առկա է բարդ ստորադասական նախադասությունների ճնշող մասում, այլ կապվում է իրեն նախորդող կամ հաջորդող կամ թե՛ նախորդող և թե՛ հաջորդող բաղադրիչների հետ՝ ամբողջությամբ։ Համադասական կապակցության նվազագույն կառույցը երկբաղադրիչ բարդ նախադասությունն է, օրինակ՝ «Ուժեղ ցնցումներ էին պետք՝ ինձ այդ անտարբերությունից հանելու համար, և այդ ցնցումները ես գտա գիշերները լուսացնող ընկերներիս շրջանում։(Ն․Դ․)»։ Այս օրինակում առկա բաղադրիչներից ոչ մեկը մյուսի և ո՛չ մի անդամի հետ, առանձին վերցրած, չի կապվում, չի առնչվում որևէ զուգորդության կամ բառակապակցության հետ, այլ կապակցվում է կից պարզ նախադասության հետ ամբողջությամբ։ Այդ կապը իրացվել է և համադասական շաղկապով, որը կապակցում է նախադասության բազմակի անդամներ։
Կապակցության բառական միջոցների բացակայության դեպքում գործում են կապակցության մըուս միջոցները, որոնք նույնպես թույլ չեն տալիս տրոհել բարդությունը և վերածել անկախ նախադասությունների։ Բարդ համադասական նախադասությունը կարող է բաղադրված լինել նաև երեք կամ ավելի բաղադրիչներից։ Այսպիսի կառույցներում սովորաբար նշվում են տարաժամանակյա կամ՝ համաժամանակյա։ Ըստ բաղադրիչների՝ միմյանց նկատմամբ ունեցած իմաստային հարաբերության՝ բարդ համադասական նախադասությունները ներկայացնում են բաց և փակ շարքեր։ Բաց շարքի թե՛ երկբաղադրիչ թե՛ բազմաբաղադրիչ նախադասությունների բաղադրիչները կարող են կապակվել և՛ շարահյուսությամբ, և՛ շաղկապներով։
Բարդ համադասական նախադասության բաղադրիչների կապակցության եղանակներն ու միջոցները
Հոդվածական կապակցության մեջ որպես սպասարկու բառեր հանդես են գալիս համադասական շաղկապները, որոնք իրենց կիրառական հատկությամբ ստորաբաժանվում են երեք տարատեսակների` Զուգադիր շաղկապների առաջին եզրը դրվում է սովորաբար առաջին բաղադրիչի սկզբում, երկրորդը՝ երկրորդ։ Շաղկապները ոչ միայն կապակցում են բարդ համադասական նախադասության մասերը, այլև հաճախ կանխորոշում վերջիններիս իմաստային հարաբերությունների բնույթը։
Համադասական շաղկապները, ըստ իմաստային ընդհանրության և կապակցական դերի, ստորաբաժանվում են չորս խմբերի․ Շարահարական կապակցությունը բնորոշվում է շաղկապների ու շաղկապական բառերի բացակայությամբ։ Շարահարությամբ կապակցվում են առավելապես բաց շարքի, սրա մեջ էլ հիմնականում միավորական և հավելական հարաբերությամբ կապակցված բաղադրիչներ։
Բարդ համադասական նախադասության դասակարգման սկզբունքները
Բարդ համադասական նախադասության բաղադրիչների շարահյուսական հարաբերությունները բնորոշվում են իմաստային և ձևակազմական ո՛չ միասեռ, այլ խիստ տարասեռ ու տարատեսակ իրականություններով։ Համադասական նախադասությունը էությամբ ճանաչելու համար հարկ է հաշվի առնել և՛ ձևակազմական գործոնը, և՛ իմաստային հարաբերությունների բնույթը։ Այս սկզբունքով առաջնորդվելով առանձնացվում են ձևակազմական և իմաստաբանական հիմնական և երկրորդային հատկանիշներ։
Բաղհյուսական կապակցություն
Բաղհյուսական կոչվում է այն կապակցությունը, որի բաղադրիչները իրենց ներքին տրամաբանությամբ ու իմաստներով միավորվում, շարակցվում են իրար՝ առանց հակադրության, փոխադարձ ժխտման։ Բաղահյուսական բարդ համադասական նախադասությունների բաղադրիչների կապակցությունը լինում է
Միավորական կապակցություն
Միավորական է կոչվում այն կապակցությունը, որի բաղադրիչները միավորվում են մեկ ընդհանուր ամբողջի մեջ՝ արտահայտելով այնպիսի գործողություններ, եղելություններ, որոնք ունենում են մեկ և նույն ենթական։ Կառուցվածքային տեսակետից այս նախադասությունները բնութագրվում են նրանով, որ բաղադրիչներից մեկում մեկ և նույն ենթակային վերագրվում են երկու կամ ավելի հատկանիշներ։ Կապակցությունն իրացվում է և, ու, այլև, նաև, ևս, և․․․և, թե․․․թե,էլ, էլ․․․էլ, ո՛չ․․․ո՛չ, ո՛չ միայն․․․այլև՛, և նման միավորիչ շաղկապներով։ Օրինակ՝«Գնում էին կալանավոր նախարարների կողքով դեպի քաղաք և չէին կարողանում զսպել իրենց վի՛շտն ու ցասումը(Դ․Դ․)»
Հավելական կապակցություն
Հավելական է կոչվում այն կապակցությունը, որի բաղադրիչները, հաջորդելով մեկը մյուսին, ծավալում են հաղորդման սահմանները՝ բովանդակությամբ չհակասելով ու չհակադրվելով միմյանց։ Այս նախադասությունները բնորոշվում են նրանով, որ բաղադրիչներում ունենում են երկու կամ ավելի ենթականեր, որոնց վերագրվում են երկու կամ ավելի հատկանիշներ՝ օրինակ «Դաշտից սուրում է զով մարմանդ քամին առավոտի, Ու վառվում է վերջին լույսով կրակն այն կարմիր կետի (Ե․Չ․)»։
Մեկնական կապակցություն
Մեկնական կոչվում է այն կապակցությունը, որի բաղադրիչներից մեկը կամ մի քանիսը բացատրում կամ ճշգրտում են նախորդի կամ նախորդների իմաստը։ Կապակցությունը զոդվածական է։ Որպես սպասարկու բառեր կիրառվում են մեկնական շաղկապներ։ Մեկնական կապակցությունը բնորոշվում է իմաստային հետևյալ կառուցվածքով։
Մակաբերական կապակցություն
Մակաբերական կոչվում է այն կապակցությունը, որի բաղադրիչներից նախորդում նշվում է մի գործողություն, որից իբրև հետևանք կամ հետևություն բխում է հաջորդ բաղադրիչում արտահայտված գործողությունը։ Ունի իմաստային հետևյալ հատկանիշները։
Մասնական կապակցություն
Մասնական է կոչվում այն կապակցությունը, որտեղ առաջին, երկրորդ և հաջորդ բաղադրիչները արտահայտում են մեկ ընդհանուր մտքի առանձնացված մասերը, որոնք և ամբողջացնում են նախադասությունը։ Ունի իմաստային հետևյալ հատկանիշները։
Բաղդատական կապակցություն
Բաղդատական է կոչվում այն կապակցությունը, որի բաղադրիչները հարաբերակցում են գործողության, եղելության ձևի, որակի, չափի ու քանակի կամ նման այլ մի հատկանիշի համեմատության հիմքի վրա։ Ունի իմաստակառուցվածքային հետևյալ ձևերը։
Ներհական կապակցություն
Ներհական կոչվում է այն կապակցությունը, որի բաղադրիչները իրենց ներքին տրամաբանությամբ ու իմաստներով հակադրվում են իրար կամ բացառում են միմյանց։ Ներհակական բարդ համադասական նախադասությունները լինում են՝
Սահմանափակման կապակցություն
Սահմանափակման է կոչվում այն կապակցությունը, որի բաղադրիչներից երկրորդում արտահայտված գործողությունը, եղելությունը, երևույթը չեն մակաբերվում նախորդ բաղադրիչում ասվածից, այլ չափավորվում, սահմանափակվում են նրա բովանդակությունը։
Պայմանահակադրական կապակցություն
Պայմանահակադրական կոչվում է այն կապակցությունը, որի բաղադրիչների իմաստային կառուցվածքում, ներհակությունից բացի, առկա է նաև պայմանահետևանքային հարաբերություն։
Գրականություն
Արտաշես Պապոյան, Խաչիկ Բադիկյան, Ժամանակակից հայոց լեզվի շարահյուսություն, Երևան 2003, էջ 229֊273
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Շարահյուսություն
Սևադա Գրիգորյան
Սևադա Գրիգորյան, հայ նկարիչ։
Կենսագրություն
Սևադա Գրիգորյանը ծնվել է Սյունիքի մարզի Քարաշեն գյուղում մանկավարժների ընտանիքում։ Աշխատանքի բերումով ծնողները տեղափոխվել են Ջերմուկ, որտեղ անցել է նրա մանկության և պատանեկության տարիները։ Նկարել սկսել է վաղ հասակից։ 1979 թվականին ավարտել է Խաչատուր Աբովյանի անվան մանկավարժական ինստիտուտի նկարչության բաժինը։ Մասնակցել է գեղանկարչության դասընթացների Ռիգայի գեղարվեստի ակադեմիայում։ Ուսումն ավարտելուց հետո վերադարձել է Ջերմուկ, որտեղ ստեղծագործական աշխատանքին զուգահեռ շուրջ 10 տարի դասավանդել է Ջերմուկի թիվ 1 հանրակրթական և Արվեստի դպրոցներում։ 1992 թվականից Հայաստանի նկարիչների միության անդամ է, 1995 թվականից՝ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի նկարիչների միջազգային միության անդամ։
Աշխատանքները գտնվում են մասնավոր հավաքածուներում, Հայաստանում Ռուսաստանի դեսպանությունում, Սոլթ Լեյք Սիթիի "Sandy" կրթական կենտրոնում, Կարլովի Վարիի քաղաքապետարանում, Պիտիգորսկի հայ առաքելական եկեղեցում, Ջերմուկի քաղաքապետարանում, Հայաստանի ՄԱԿ-ի գրասենյակում ։
Ստեղծագործական գործունեություն
Սևադա Գրիգորյանն աչքի է ընկնում իր յուրահատուկ ոճով, որը ներառում է մանրանկարչության տարրեր, ժողովրդական թեմաներով ներկայացված ֆիգուրատիվ կոմպոզիցիաներ։ Նրա աշխատանքների թեմաները ընդգրկում են հայկական գյուղական կյանքը, ջանասիրաբար աշխատող հոր ու հոգատար մոր կերպարը, միաժամանակ ընտանիքում պատհպանվող ներդաշնակությունը։
2005 թվականին կայացած Ճապոնիայի Կոբե քաղաքի ցուցահանդեսում Սևադա Գրիգորյանի «Տիրամայրը Մանկան Հետ» նկարը 81 երկրների 3000-ից ավելի նկարիչների կողմից ներկայացված շուրջ 8000 նկարների միջից ընտրվել է լավագույն 100-ի մեջ։
Սևադա Գրիգորյանը ցուցահանդեսներ է ունեցել ԱՄՆ-ում, Ռուսաստանում, Ճապոնիայում, Չինաստանում՝ Հյուգոյի գեղարվեստի պրեֆեկտուրալ թանգարանում, Շանհայի «Դաթիան Արթ» պատկերասրահում, Ջիաշան թանգարանում և Մոսկվայի նկարիչների կենտրոնական տանը։
2014 թվականի մարտին Դոնգդոնգ և Լուլու ստեղծագործական տան հրավերով Սևադա Գրիգորյանը մեկնել է Չինաստանի Նանջինգ քաղաք՝ գործունեություն ծավալելու։ Հետագայում ծրագրի շրջանակներում մասնակցել է բազում ցուցահանդեսների Չինաստանի տարբեր քաղաքներում՝ Շանհայ, Նինգբո, Չանգշա, Ջիաշան և այլն։
2015 թվականի ապրիլի 25-ին Նանջինգի Արվեստի համալսարանի ցուցասրահում կայացել է Սևադա Գրիգորյանի՝ Հայոց ցեղասպանության 100-րդ տարելիցին նվիրված «Զարթոնք» խորագիրը կրող նկարների ցուցահանդեսը, որը ներկայացնում է հայկական գաղթը և հայրենիք վերադառնալու մեծ երազանքը ։
Սևադա Գրիգորյանի նկարները տեղ են գտել նաև նորաձևության ասպարեզում։ 2014 թվականին պայմանագիր է կնքվել Գերմանիայում գործող հայկական էթնիկ SINOIAN նորաձևության բրենդի հետ։ Համագործակցության շրջանակներում ընկերությունը թողարկում է Սևադա Գրիգորյանի նկարների կերպարներով շապիկներ ։
Ներկայումս շարունակում է ապրել և ստեղծագործել Նանջինգում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:1959 ծնունդներ Կատեգորիա:Սեպտեմբերի 13 ծնունդներ Կատեգորիա:Քարաշեն (Սյունիքի մարզ) գյուղում ծնվածներ Կատեգորիա:Հայաստանի նկարիչների միության անդամներ Կատեգորիա:ՀՊՄՀ շրջանավարտներ
Մարկ Շաթլվորթ
Մարկ Ռիչարդ Շաթլվորթ (Mark Richard Shuttleworth, ), հարավաֆրիկացի գործարար, երկրորդ տիեզերական տուրիստ։ Շաթլվորթը հիմնել է Canonical Ltd. ընկերությունը և ղեկավարել է Ուբունտու օպերացիոն համակարգի ստեղծան և զարգացման աշխատանքները։ Նրա կարողությունը կազմում է 150 մլն Ֆունտ ստերլինգ (225 մլն դոլար) ։ Այժմ բնակվում է Մեն կղզում։ Մեծ Բրիտանիայի և Հարավաֆրիկյան հանրապետության քաղաքացի է։
Պատանեկություն
Մարկ Շաթլվորթը ծնվել է 1973 թվականի սեպտեմբերի 18-ին հարավաֆրիկյան Վելկոմ քաղաքում, վիրաբույժի ընտանիքում ։ «Rondebosch Boys' High School и Diocesan College» դպրոցն ավարտելուց հետո Շաթլվորթը ստացավ ֆինանսների և ինֆորմացիոն համակարգերի ոլորտում տնտեսագիտական գիտությունների բակալավրի աստիճան։
Աշխատանք
1995 թվականին Շաթլվորթը հիմնադրեց Thawte-ը, որը մասնագիտացված էր թվային հավաստագրերով և ինտերնետ անվտանգությամբ։ 1999 թվականին նա վաճառեց իր VeriSign ընկերությունը՝ վաստակելով մոտ 575 մլն դոլար ։
2010 թվականի սեպտեմբերին Շաթլվորթը ստեղծեց սկսնակ ընկերություններին և հեռանկարային ստարտափերին աջակցող HBD Venture Capital ընկերությունը։ 2004 թվականի մարտին նա ազատ ծրագրային ապահովման հանրայնացման համար ստեղծեց Canonical Ltd.֊ը։ 2009 թվականին Շաթլվորթը հեռացավ Canonical-ի գլխավոր գործադիր տնօրենի պաշտոնից ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Քեյփթաունի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հարավաֆրիկացի ճարտարագետներ
Համլետ Գևորգյան (պատմաբան)
Կենսագրություն
Ծնվել է 1951 թ. մարտի 1-ին Ապարանի շրջանի Մելիք գյուղում։ 1968 թ. ավարտել է տեղի միջնակարգ դպրոցը։ 1970-1972 թթ. ծառայել է ԽՍՀՄ բանակում։ 1972-1974 թթ. որպես բանվոր աշխատել է Աշտարակում։ 1974-1979 թթ. սովորել է ԵՊՀ Պատմության ֆակուլտետի փիլիսոփայության բաժնում։ 1979-1982 թթ. աշխատանքի է անցել Նաիրիի շրջանի թիվ 5 երեկոյան միջնակարգ դպրոցում որպես ուսմասվար։ Միաժամանակ փիլիսոփայություն է դասավանդել Երևանի Պոլիտեխնիկական ինստիտուտում։ 1982-1991 թթ. եղել է ուսուցիչների կատարելագործման հանրապետական ինստիտուտի հասարակագիտության ամբիոնի ավագ դասախոս։ 1991 թ. ընտրվել է «Հայ շինական» բարեգործական միության նախագահ։ Զուգահեռաբար հայոց պատմություն է դասավանդել ԵՊՀ Իջևանի մասնաճյուղում և Վալերի Բրյուսովի անվան օտար լեզուների ինստիտուտում։ Մասնակցել է Արցախյան պատերազմին։ Պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն։ 1999 թվականից աշխատում է ՀՀ ԳԱԱ փիլիսոփայության և իրավունքի ինստիտուտում որպես ավագ գիտաշխատող։ 2002 թվականից համատեղության կարգով Երևանի Պետական Ճարտարագիտական համալսարանի պատմության և քաղաքագիտության ամբիոնի դասախոս է, 2006 թվականից՝ դոցենտ։
Հեղինակ է 10 պատմագիտական մենագրության (Նիկոլ Դուման», (Երևան, 2002, 2003), Դրո (Երևան, 1999, 2000, 2007), «Սեբաստացի Մուրադ» (Երևան, 2003), «Սեդրակ Ջալալյան» (Երևան, 2009), «Ազատագրական պայքարի հերոսապատումից» (Երևան, 2006), «էջեր հայոց ազատամարտի» (Երևան, 2005, 2010), «Պետոն» (Երևան, 1994), «Յապոն (Հովհաննես Պարոնյան). գործը և հուշերը» (Երևան, 2011), երեք գիտաուսումնական աշխատանքների և բազմաթիվ հոդվածների։ 2011 թ. պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն, 2012 թ. ստացել պրոֆեսորի գիտական կոչում։ Գիտական հետաքրքրությունների շրջանակում են 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկզբի հայ ազգային - ազատագրական պայքարի հիմնախնդիրները։
Պարգևներ
Պարգևատրվել է «Շուշիի ազատագրման» և «Դրաստամատ Կանայան» մեդալներով։
Գրականություն
Կատեգորիա:Մելիքգյուղ գյուղում ծնվածներ Կատեգորիա:Հայ պատմաբաններ Կատեգորիա:ԵՊՀ պատմության ֆակուլտետի շրջանավարտներ Կատեգորիա:COVID-19-ից մահացածներ
Հաֆթվան
Հաֆթվան (Haftvān, պարս.` هفتوان), հայաբնակ գյուղ Իրանում, Ատրպատական նահանգի Սալմաստ գավառում։ Գտնվում է ծովի մակարդակից 1392 մ բարձրության վրա ։
Բնակչությունը
Համաձայն 2006 թվականի տվյալների, գյուղն ուներ 6313 բնակիչ (1216 ընտանիք) ։
Եկեղեցիները
Գյուղի Սուրբ Գևորգ հայկական եկեղեցին (13-րդ դար), վերանորոգվել է 1652 թվականին և 1930 թվականին` երկրաշարժից հետո։ Եկեղեցուն կից գտնվում է 20-րդ դարի սկզբին կառուցված, կիսավեր հանդիսասրահը ։
Բացի այդ, գյուղում առկա էին նաև հայկական «Սուրբ Աստվածածին» (18-րդ դար), «Սուրբ Թադեոս» (13-րդ դար) և «Սուրբ Պողոս-Պետրոս» եկեղեցիները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իրանի գյուղեր Կատեգորիա:Իրանի հայաբնակ գյուղեր
Սանտո Ստեֆանո Ռոերո
Սանտո Ստեֆանո Ռոերո (Santo Stefano Roero), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Կունեո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1353 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 104 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 13 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 12040։ Հեռախոսային կոդ՝ 0173։
Ժողովրդագրություն
'''Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Խորքային պետություն (Թուրքիա)
Խորքային պետություն կամ Զուգահեռ պետություն (derin devlet), թուրքական քաղաքական համակարգում ազդեցիկ հակաժողովրդավարական կոալիցիաների ենթադրյալ խումբը, որը բաղկացած է հետախուզական ծառայությունների (ներքին և արտաքին) բարձրաստիճան տարրերից, թուրք զինվորականներից, անվտանգության ծառայությունից, դատական իշխանությունից և մաֆիայից ։ Խորքային պետություն հասկացությունը նման է պետություն պետության մեջ հասկացությանը։