cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Շատլե հրապարակ
Նկարագրություն
Հաղթանակի շատրվանը հայտնի էր նաև որպես «Արմավենու շատրվան»։ 1806 թվականին կառուցված կոթողը զարդարված էր արմավենու ճյուղերով, որոնց մեջ փորագրված են Նապոլեոնի Իտալիայի, Եգիպտոսի և Գերմանիայի տարած հաղթանակների անվանումները։ Կոթողը պսակում է Հաղթանակի աստվածուհին, որը ստեղծել է Լուի Սիմոնա Բուազոն (1743-1809)։
Շատլե հրապարակում դեմ դիմաց գտնվում են երկու հանրաճանաչ թատրոններ՝ Շատլե (Théâtre du Châtelet) և Քաղաքային թատրոն։ (Théâtre de la Ville)։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի հրապարակներ
Դոնյանա ազգային պարկ
Դոնյանա (Parque Nacional y Natural de Doñana), ազգային պարկ Իսպանիայի Անդալուզիա ինքնավար մարզում։ Ստեղծվել է 1963 թվականին։ Ընդգրկում է 75800 հեկտար տարածք։ Այգում պահպանվում է օվկիանոսի ափերի (դյուների մեջ աճած) սոճու անտառները և Գվադալկիվիր գետաբերանի քաղցրահամ ճահճուտները։
Դոնյանա ազգային պարկը ընդգրկվել է Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկում 1994 թվականին։ Ձմռանը այստեղ ժամանում են ավելի քան կես միլիոն ջրլող թռչուններ։ Այստեղ են բնակվում ամենամեծ թվով Պիրենեյան լուսանները։
Մարզական ակումբ
Մարզական ակումբ, սպորտային ակումբ, մարզիկներ և մարզական կյանքով հետաքրքրվողներ միավորող հասարակական կամ մասնավոր կազմակերպություն։ Կարող են լինել սիրողական և պրոֆեսիոնալ (ֆինանսավորում են ընկերությունները)։
Սպորտային ակումբները կարող են ունենալ տարբեր դրսևորումներ, սկսած այնպիսի ակումբներից, որոնց անդամները խաղում են սիրողական մակարդակում, առանց վարձատրության և մրցում նմանատիպ ակումբների դեմ, որոնք հիմնականում դիտելու ու են գալիս ընտանիքի անդամները և ընկերները, ինչպես նաև կարող են լինել խոշոր առևտրային կազմակերպություններ, որոնք իրենց տրամադրության տակ ունեն պրոֆեսիոնալ մարզիկներից բաղկացած թիմեր, որոնք կանոնավոր կերպով մրցում են այլ նմանատիպ ակումբների հետ։
Կատեգորիա:Մարզական ակումբներ Կատեգորիա:Սպորտային եզրույթներ Կատեգորիա:Ակումբներ
Մարաղայի բարբառ
Մարաղատի բարբառ, հայերենի բարբառ։ Ըստ ձևաբանական դասակարգման պատկանում է «ել» ճյուղին, ըստ բազմահատկանիշ վիճակագրական դասակարգման՝ արևելյան խմբակցության Խոյ-Մարաղայի բարբառախմբին։ Մարաղայի բարբառով խոսել են Մարաղա քաղաքում և նրա շրջակայքում, այժմ խոսում են Ղարաբաղի ԻՄ-ի Մարաղա և Ագուլիսի շրջանի Ազա գյուղերում։ Մարաղայի բարբառի ձայնավորներն են՝ ա, է, ի, ը, օ, ու, ա, օ, ու, հարուստ է երկբարբառներով՝ ըի, ըէ, ուի, ուէ, օու, օի։ Ուժեղ ընդգծված հատկանիշներից է ձայնավորների ներդաշնակությունը (ախպուր, խազզար)։ Մարաղայի բարբառը ենթարկվում է բաղաձայնական համակարգի առաջին տեղաշարժին, գրաբարյան բառասկզբի ձայնեղ պայթականները վերածվում են խուլերի (բարձ»պառց, գետ»կյէտ, դուռն»տուռ, ձայն»ծէն, ջուր»ճուր)։ Ունի քմային գյ, կյ, քյ հնչյունները։ Բաղաձայններից առաջ կ»յ.ք և նք»հյ.նույն դիրքում ձ, ծ, ց և ջ, ճ, չ կիսաշփականները համապատասխանաբար վերածվում են ս, զ և շ, ժ շփականների (ծածկել»տասկել, հեծնել»խէզնել, աչք»աշկ), հ»խ (հաց»խաց, հայր»խէր)։ Բացակայում է ֆ հնչյունը, դրա փոխարեն գործածվում է փ։ Գոյականների հոգնակին կազմվում է հետևյալ մասնիկներով՝ իր, որ ստանում են միավանկ բառերը, նիր՝ ձայնավորով վերջացող բազմավանկ բառերը, և քյիր՝ բաղաձայնով վերջացող բազմավանկ բառերը (էծ-էծիր, կատու-կատունիր, էրազ-էրազ-քյիր)։ Մարաղայի բարբառում Ներգոյական հոլովը բացակայում է, Բացառական հոլովն ստանում է էն վերջավորությունը, Սեռական հոլովը հոդ չի ստանում։ Բարբառը տարբերակում է իրի և անձի առումը։ Ներկա ժամանակը կազմվում է անորոշ դերբայով և օժանդակ բայի խոնարհված ձևերով, անցյալ անկատարը՝ ներկայի ձևի վրա ավելացնելով էր մասնիկը՝ առանց դեմքի և թվի խտրության, վաղակատար դերբայը՝ ր մասնիկով։ Պայմանական եղանակը կազմվում է ըղձականից՝ կ, իսկ հարկադրական եղանակը՝ կյպտա կամ գյարահյ եղանակիչներով։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ել ճյուղի բարբառներ‎
Մարզական ժայռամագլցում
Մարզական ժայռամագլցում, ժայռամագլցման ձև։ Ծրագիրն ընդգրկում է. անհատական (առանց հարմարանքի) և թիմային (երկու փոխներգործող մարզիկ՝ հատուկ հանդերձանքով ու հարմարանքներով) մրցումներ։
Նախատեսվում էր մարզական ժայռամագլցումն ընդգրկել 2020 թվականի Տոկիոյի ամառային օլիմպիական խաղերում։
Կատեգորիա:Ժայռամագլցում
Bandai Namco Entertainment
Bandai Namco Entertainment Inc. (BNEI), ճապոնական ընկերություն, որը զբաղվում է համակարգչայի խաղերի մշակմաբ և հրապարակմամբ, ինչպես նաև զբաղվում է տեսանյութերի և երաժշտության թողարկմամբ։ Bandai Namco Entertainment-ը համարվում է Bandai Namco Holdings (BNHD)-ի մասնաճյուղը։ Այն զբաղվում է ընկերության մենեջմենտով և տեսախաղերի վաճառքով, այն ժամանակ երբ Bandai Namco Studios մասնագիտացված է դրանց մշակման համար։ Ընկերությունը սկիզբ է առել Bandai Namco Group ստրատ ափից ։
Bandai Namco Entertainment ընկերությունը ստեղծվել է 2006 թվականի մարտին Namco և Bandai ընկերությունների միավորումից։ Ընկերությունը սկզբնական շրջանում կրել է Namco Bandai Games անունը, սակայն 2014 թվականին անվանափոխվել է դառնալով Bandai Namco Games, իսկ արդեն 2015 թվականի ապրիլին ընկերությունը հանդես եկավ Bandai Namco Entertainment անունով։
Bandai Namco Games-ը իր արադրանքը տարածում է ամբողջ աշխարհում այլ ընկերությունների շնորհիվ։ Bandai Namco Games America-ն զբաղվում է Հյուսիսային Ամերիկայում խաղերի տարածմամաբ, Bandai Namco Games Europe՝ Եվրոպայում, Bandai Namco Games Asia՝ Ասիայում, Bandai Namco Games New Zealand-ը տարածում է խաղերը Օվկիանիայում։ Ընկերության գլխավոր գրասենյակը գտնվում է Սինահավայում ։
Պատմություն
2005 թվականի սկզբին Namco Ltd. և Bandai Co. Ltd. հայտարարեցին ընկերությունների միացման մասին ։ Սեպտեմբերի 29-ին ընկերությունները պաշտոնապես միացվեցին, սակյան առաջին վեց ամիսը շարունակում էին անկախ աշխատել Namco Bandai Holdings-ի համար։
2016 թվականի մարտի 31-ին տեսախաղերով մշակմամբ զբաղվող Bandai բաժինը միացվեց Namco-ի հետ և կազմեցին Namco Bandai Games ։
2008 թվականի ապրիլի 1-ին տեսախաղերով զբաղվող Banpresto մասաճյուղը անցավ Namco Bandai Games-ի կազմի մեջ ։ 2009 թվականի ապրիլի 1-ին Bandai Networks-ը, որը զբաղվում էր բջջային հավելվածների մշակմամբ նույնպես անց կացավ Namco Bandai Games կազմը ։
2011 թվականի սկզբին Namco Networks-ը անցավ Namco Bandai Games America-ի կազմի մեջ, որով էլ ձվավորվեց հատուկ ենթաբաժին, որը զբաղվում էր բջջային և խաղային համակարգերի համար նախատեսված խաղերի թողարկմամբ ։
2010 թվականին Namco Bandai Games-ը գրանցվեց Գինեսի ռեկորդների գրքում, որպես ընկերությունը, որը թողարկել է ամենաշատ գովազդային հոլովակները մեկ ապրանքանիշի համար՝ Solatorobo: Red the Hunter խաղի համար։ Թողարկվել է ավելի քան 100 գովազդային հոլովակ ։
2012 թվականի ապրիլի 2-ին Namco Bandai Games-ը առանձնացրեց բոլոր ենթաբաժիները, որոնք զբաղվում էին խաղերի մշակմամբ և ստեղծեց նոր ընկերություն Namco Bandai Studios անունով։ Այս ստուդիայում աշխատում էր ավելի քան 1000 մարդ, որոնք արդեն իսկ աշխատում էին Namco Bandai-ում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ճապոնական ընկերություններ Կատեգորիա:2006 հիմնադրված ընկերություններ Կատեգորիա:Ճապոնական ապրանքանիշեր Կատեգորիա:Համակարգչային խաղեր արտադրողներ այբբենական կարգով
Անատոլի Վասերման
Անատոլի Ալեքսանդրովիչ Վասերման (Анатолій Олександрович Вассерман,, ԽՍՀՄ), խորհրդային ճարտարագետ, լրագրող, հրապարակախոս, հեռուստահաղորդավար, քաղաքական մեկնաբան, ինտելեկտուալ խաղերի մասնակից և բազմակի հաղթող։
Կենսագրություն
Անատոլի Վասերմանը ծնվել է 1952 թվականի դեկտեմբերի 9-ին Օդեսայում։ Ավարտել է Օդեսայի սառնարանային արդյունաբերության տեխնոլոգիական ինստիտուտի, ջերմաֆիզիկայի ֆակուլտետը, ճարտարագետ-ջերմաֆիզիկ մասնագիտությամբ։ Ավարտելուց հետո, 1974 թվականի օգոստոսի 1-ից մինչև 1977 թվականի սեպտեմբերի 30-ը աշխատել է Օդեսայի «Խոլոդմաշ» գիտահետազոտական ինստիտուտի հետազոտական բաժնում՝ որպես ծրագրավորող։ 1977 թվականի հոկտեմբերի 3-ից մինչև 1995 թվականի օգոստոսի 23-ը «Սննդարդավտոմատիկա» (Пищепромавтоматика) համամիութենական գիտահետազոտական ինստիտուտում՝ որպես ճարտարագետ։ 1991 թվականի նոյեմբերի 23-ից աշխատում է որպես լրագրող (մասնավորապես 1996—1999 թ. համակարգչային լրագրերում)։ 1995 թվականի սեպտեմբերի 6-ից հանդիսացել է քաղաքական խորհրդատու Նուրալի Լատիպովի հետ նույն խմբում։ 1994 թվականին առաջադրվել է Ուկրաինայի գերագույն Ռադայի պատգամավոր՝ շրջանում գրավելով երկրորդ տեղը։ 2008-2010 թվականներին հանդիսացել է «Իդեա իքս» «Идея Икс» գիտահանրամատչելի ամսագրի գլխավոր խմբագիրը։ 2012 թվականի Գերագույն Ռադայի նախընտրական քարոզարշավին հանդիսացել է ժողովրդական պատգամավորի թեկնածու Իգոր Մարկովի վստահված անձը։ Բացի ռուսերենից տիրապետում է անգլերենին, ուկրաիներենին ինչպես նաև բառարանային էսպերատոին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի լրագրողներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի ծրագրավորողներ Կատեգորիա:Գիտակներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի ճարտարագետներ Կատեգորիա:Ռուս լրագրողներ Կատեգորիա:Ռուս հրապարակախոսներ
Թեոդորո Օբիանգ Նգեմա Մբասոգո
Թեոդորո Օբիանգ Նգեմա Մբասոգո (Teodoro Obiang Nguema Mbasogo, ), Հասարակածային Գվինեայի պետական և զինվորական գործիչ, 1979 թվականից Հասարակածային Գվինեայի նախագահ։ Իշխանության է եկել զինվորական հեղաշրջման արդյունքում՝ տապալելով իր մորեղբոր՝ Ֆրանսիսկո Մասիաս Նգեմա Բոինգոյի բռնատիրությունը։
Հեղաշրջման փորձ
2004 թվականի մարտի 6–ին Խարարեի օդանավակայանում (Զիմբաբվե) հանրապետության ղեկավարության կողմից ձերբակալվել է բրիտանացի Սայմոն Մանը, որը հանդիպել է  Boeing-727–ի  64 ուղևորների հետ, որոնք թռչել էին ՀԱՀ–ից ։  Շուտով պարզվել է, որ  այդ ինքնաթիռի ուղևորները վարձկաններ են եղել, որոնք թռչել են Հասարակածային Գվինեա՝ պետական հեղաշրջման փորձ անելու կապակցությամբ։ Մի քանի օր անց հենց Հասարակածային Գվինեայում  ձերբակալվել են  15 այլազգի քաղաքացիներ, որոնք մեղադրվել են երկրի նախագահի տապալման փորձի համար, որոնցից 11–ին դատարանը տարբեր ժամկետներով ազատազրկման է դատապարտել,  1–ը մահացել է քննության ընթացքում (որոշ տվյալներով՝ կտտանքներից), մյուսներն արդարացվել են ։ Խռովությանը մասնակցել է  Մարգարետ Թետչերի որդին՝ Մարկը, որը  2005 թվականին  ընդունել է, որ աջակցել է ուղղաթիռներ ձեռք բերելուն, որոնք կարող էին օգտագործվել խռովության ընթացքում ։ Սակայն նա նշել է, որ ոչինչ չի իմացել խռովարարների պլաններից ։ Զիմբաբվեում ձերբակալված բրիտանացին դատարանում հայտնել է, որ հեղաշրջման հետ կապ ունեն Իսպանիան, ԱՄՆ և ՀԱՀ, իսկ գլխավոր կազմակերպիչը լիվիացի նավթային մագնատ Էլիլա Կալիլան է ։ 2009 թվականի հունվարի 17–ին զինված մարդկանց մի խումբ նավակներով ուղևորվելով Բիոկո կղզի, գրոհել են նախագահական պալատ, սակայն փոխհրաձգության ընթացքում հարձակվողներից մեկը սպանվել է ։ Սկզբում իշխանությունները մեղադրել են Նիգերի հովտի ազատագրման շարժման անդամներին, հետո ընդդիմադիր քաղաքական կուսակցության՝ «Ազգային միության» անդամ՝ Ֆաուստինո Օնդո Էբանգուին։  2010 թվականի օգոստոսի 21–ին դատարանը մահապատժի է ենթարկել ցամաքային զորքերի կապիտան Խոսե Աբեսո Նսուե Նչամին, նրա տեղակալ  Մանուել Նդոնգ Անսեմին, երկրի մաքսատան նախկին ղեկավար Խակինտո  Միչա Օբիանգուին, նախագահի անվտանգության ծառայության աշխատակից Ալիպիո Նդոնգ Ասումին՝ նրանց մեղավոր ճանաչելով տեռորիզմի, պետական դավաճանության մեջ ։ Դատավճռից հետո դատապարտյալները մահապատժի են ենթարկվել ։ Թեոդորո Օբիանգ Նգեման այդ կապակցությամբ հայտնել է․ «Այդ մարդիկ ինձ, իմ ընտանիքի և իմ կառավարության  համար վտանգավոր էին։ Դրա համար էլ նրանց նկատմամբ դատավարությունն արագ է իրականացվել» ։
Անձնական կյանք
Ներկայումս Օբիանգը քաղցկեղով հիվանդ է և քննարկվում է նրա իրավահաջորդի հարցը։ Որդին՝ Թեոդոր Օբիանգ կրտսերը( առավել հայտնի Թեոդորին անունով) ԱՄՆ իշխանությունների կողմից կասկածվում է կոռուպցիայի մեջ․ նա Մալիբուում ունի շքեղ առանձնատուն (կալիֆորնիայի նահանգ), որը ձեռք է բերել 35 միլիոն դոլարով։ Թեոդորը Ֆրանսիայի կենտրոնական բանկի միջոցով 2005-2006 թվականներին ԱՄՆ բանկ է փոխանցել խոշոր գումար, որը նա անօրինական ճանապարհով ձեռք է բերել իր հոր կառավարությունում գյուղատնտեսության և անտառային կոմիտե նախարար աշխատելու ընթացքում ։
Ընտանիք և իշխանություն
Թեոդորո Օբիանգ Նգեմու Մբասոգոն հաճախ է պետական բարձր պաշտոնների նշանակել իր բարեկամներին։ Կառավարությունում առանցքային պաշտոններ ստացել են նաև նախագահի կնոջ ազգականները։
Հետաքրքիր փաստեր
<!-- Закончил военную академию в Сарагосе, после получения независимости в 1968 г. произведён в чин лейтенанта, был губернатором Биоко, директором тюрьмы, командующим Национальной гвардией. В 1979 г. в ходе военного переворота сверг диктатора Франсиско Масиаса Нгему Бийого (своего родного дядю), который был вскоре казнён; в октябре того же года был формально провозглашён президентом страны. Экваториальная Гвинея на тот момент была бедной и неразвитой страной, из которой сбежали почти все испанские специалисты. Промышленности почти не существовало. В 1982 в стране была введена новая конституция, по которой Обианг был избран президентом и переизбирался в 1989 (как единственный кандидат), 1996 и 2002 (на выборах, признанных международным сообществом недемократическими). Несмотря на легализацию политических партий в 1991 г., режим фактически остаётся однопартийным, а созданная Обиангом Демократическая партия Экваториальной Гвинеи имеет 98 из 100 мест в парламенте. Свобода прессы отсутствует. Большинство оппозиционеров живут в изгнании, некоторые брошены в тюрьмы и даже убиты. Президент имеет очень широкие полномочия, хотя и меньшие, чем Масиас Нгема Бийого, и зверства, характерные для предыдущего режима, отсутствуют. В стране существует культ личности президента, он объявлен богом (несмотря на то, что Обианг называет себя верующим католиком), и считается, что он находится в постоянном контакте с небом и может покарать кого угодно небесной карой. Годовщины переворота шумно празднуются, многие люди носят одежду с изображением Обианга. Обианг присвоил себе титул «джентльмена великих островов Биоко, Аннобон и Рио-Муни», а также называет себя «Эль Хефе» (El Jefe — шеф). Обианг подозревается в каннибализме, тем более что он происходит из практикующего каннибализм племени фанг и в период его правления каннибализм применялся в ходе военных действий. Обианг перевёл значительную часть государственной казны на личные счета в США, якобы для того, чтобы спасти их от чиновников-коррупционеров.-->
Գրականություն
Կատեգորիա:Հասարակածային Գվինեայի նախագահներ Կատեգորիա:Հասարակածային Գվինեայի քաղաքական գործիչներ
Կոտե Ճլաիձե
Կոտե (Կոնստանտին) Ճլաիձե (კონსტანტინე ჩლაიძე, ), վրացի կինոռեժիսոր, սցենարիստ։
Կենսագրություն
Կոտե Ճլաիձեն ծնվել է 1973 թվականին, Թբիլիսիում, կոմպոզիտոր Գեորգի (Գոգի) Ճլաիձեի ընտանիքում ։ 1990-1995 թվականներին սովորել է Թբիլիսիի թատրոնի և կինոյի պետական համալսարանի կինոյի մենեջմենթի ֆակուլտետում, 1996-1998 թվականներին՝ Կինոյի և ռադիոյի ինստիտուտի ռեժիսուրայի բարձրագույն դպրոցում ։ 1996-1998 թվականներին ղեկավարել է հեռուստատեսային անձնակազմի համար կրթական համակարգի հասարակական աջակցության ծրագիրը, որից հետո սկսել է նկարահանել ֆիլմեր։ 1998-2000 թվականներին եղել է TBC հեռուստաընկերության տնօրենը, 2002-2004 թվականներին՝ 9-րդ ալիքի տնօրենը։ 2005 թվականից Վրաստանի ազգային կինոկենտրոնում զբաղեցրել է մի շարք պաշտոններ՝
2012 թվականին նրա «Միրզայի ծննդյան օրը» ֆիլմը ներկայացվել է «Ոսկե ծիրան» միջազգային կինոփառատոնի «Կորիզ» ծրագրում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վրացի ռեժիսորներ Կատեգորիա:Անձինք Թբիլիսիից Կատեգորիա:Վրացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Վրացի սցենարիստներ
(15788) 1993 SB
(15788) 1993 SB,-աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս երկնաքարը հայտնաբերվել է 1993 թվականի սեպտեմբերի 16-ին, Լա Պալմանյան աստղադիտարանում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1993 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ
(15789) 1993 SC
(15789) 1993 SC ,-աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս երկնաքարը հայտնաբերվել է 1993 թվականի սեպտեմբերի 17-ին, աստղագետներ Այվան Ուիլիամսի, Ալան Ֆիցսիմոնսի և Դոնել Օ՛Կիլայգի կողմից Լա Պալմանյան աստղադիտարանում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1993 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ
Բարբարա Մոգաե
Բարբարա Մոգաե (Barbara Mogae, ծննդյան անունը՝ Բարբարա Գեմմա Մոդիսե, ), բոտսվանացի հասարակական և քաղաքական գործիչ։ 1998-2008 թվականներին եղել է Բոտսվանայի Առաջին տիկինը։
Կենսագրություն
Բարբարա Մոգաեն 1968 թվականին ամուսնացել է Ֆեստուս Մոգաեի հետ ։ Զույգն ունի երեք դուստր, որոնք ծնվել են 1969-1987 թվականներին՝ Խեդզան, Նամետսոն և Բոիկաեգոն ։
Առաջին տիկին
Բարբարա Մոգաեն Բոտսվանայի Առաջին տիկին է եղել 1998 թվականից մինչև 2008 թվականը։ Նա շարունակում է համարվել առաջին տիկին, քանի որ Բոստվանայի նախագահ Յան Կհաման ամուրի է ։
Պարգևներ
2016 թվականի սեպտեմբերի 29-ին նախագահ Յան Կհամայի կողմից արժանացել է Ոսկե հոբելյան նախագահական պատվո շքանշանի որպես «Բոստվանան կառուցողներից» մեկը ։ Այս մրցանակին են արժանացել նաև նրա ամուսինը՝ Ֆեստուս Մոգաեն, հետմահու՝ նախկին Առաջին տիկին Ռութ Ուիլյամս Կհաման և Գլեդիս Օլեբիլ Մասիրեն, նախկին հանգուցյալ նախագահ Սերետսե Կհաման, նախկին նախագահ Կվետ Մասիրեի և երկրի առաջին, հետանկախ խորհրդարանի 28 անդամները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բոտսվանայի առաջին տիկնայք
Պուլո Աուրայի ճակատամարտ
1804 թ.-ի փետրվարի 14-ին տեղի ունեցած Պուլո Աուրայի ճակատամարտը Նապոլեոնական պատերազմների մի փոքրիկ ծովային առաջադրանք էր, որի ընթացքում մի մեծ Պատվավոր Արևելյան Հնդկաստանի Ընկերության (ՊԱՀԸ) շարասյունը՝ Արևելյան հնդկացիները և լավ զինված առևտրական նավերը ահաբեկում, դուրս քշում ու հետապնդում էին Ֆրանսիական հզոր ծովային էքսկադրիլիային։ Չնայած նրան, որ Ֆրանսիական զորքը ավելի հզոր էր, քան Բրիտանական շարասյունը, այդուհանդերձ Commodore Նաթանիել Դանսի ագրեսիվ տակտիկան ստիպեց Contre Ադմիրալ Շարլզ Ալեքսանդր Դուռանդ Լինոիսին հեռանալ ընդամենը մի կարճատև կրակոցներից հետո։ Դանսը շարունակեց ֆրանսիական ռազմանավերի հետապնդումը՝ քանի դեռ իր շարասյունը վտանգված չէր, որից հետո նա շարունակից՝ դեպի Բրիտանական Հնդկաստան իր անցուղղին։ Հետագայում Լիոնիսը հայտարարեց, թե պահակախումբ չունեցող բրիտանական նավատորմին պաշտպանում էին ութ գծանի շարք կազմած նավերը. հայտարարությունը քննադատվեց այդ ժամանակի սպաների կողմից և հետագայում էլ՝ պատմաբանների։
Ճակատամարտում տեղի ունեցավ ֆրանսիական էսկադրիլիայի ծավալած առևտրական արշավների գործողւթյունների ժամանակ, որոնց առաջնորդում էր Մարենգո նավի տախտակամածին կանգնած Լինոիսը։ Դեռ 1803 թ.-ին, նախքան պատերազմ հայտարարելը, Լինոիսը նավարկել էր դեպի Հնդկական Օվկիանոս՝ կարգադրություն ստանալով՝ Ֆրանսյիական և հոլանդական գաղութներում կայազորներ տեղակայելու և թալանել բրիտանական՝ թույլ պաշտպանված առևտրական նավերը։ Դրանցից ամենահարուստ և առավել նշանակալի թիրախներից էին Չինական Նավատորմը, Արևելյան Indiamen-ի շարասյունը Չինաստանից և հեռավոր արևելքի նավահանգիստները, որոնք իրականացնում էին միլիոնավոր ֆունտ արժողությամբ առևտրական ապրանքներ։ Չնայած, որ այս մեծ նավերին ուղղեկցում էին բազմաթիվ փոքրիկ նավեր, պատերազմի բռնկման մասին լուրերը տեղ հասան միայն Խաղաղ Օվկիանոսում և միակ նավը, որ ի վիճակի էր պաշտպանել նավատորմին, դա փոքրիկ HEIC-ն էր՝ զինված բանակի բրիգադայիններով։ Մինչ Լինոիսը խարիսխ էր գցել Ջավայի Բատավիայում, հոլանդացի լրտեսները տեղեկացան Լինոիսի նավատորմի շարժման ուղղության և Կանտոնից հեռանալու օրվա մասին։ 1803 թ.-ի դեկտեմբերին Լինոիսը նավարկեց՝ հայտնաբերելու շարասյանը՝ ի վերջո հայտնաբերելով այն փետրվար ամսվա սկզբնամասում։
Չնայած նրան, որ ոչ մի ռազմանավ պաշտպանված չէր, Commodore Դանսը գիտեր, որ դիտորդները կարող են տարածության վրա սխալված լինեն՝ տարածության մեջ բաց չնկատելով մեծ Արևելյան Indiamen-ին։ Նա բարձրացրեց դրոշները, որը վկայում էր, որ իր նավատորմը, ներառած Թագավորական Ռազմածովային էսկադրիլիան, որն այդ ժամանակ իր հերթին գործողություններ էր իրականացնում Հնդկական Օվկիանոսում, և ձևավորվեց ճակատամարտի շփման գիծը։
Կատեգորիա:Մեծ Բրիտանիայի ծովամարտեր Կատեգորիա:Ճակատամարտեր Հնդկական օվկիանոսում
Տիրան Մարության
Տիրան Հարությունի Մարության, գյուղ Ղշլաղ (այժմ՝ Վանաձոր քաղաքի տարածքում) - 2007, նոյեմբերի 8), հայ խորհրդային ճարտարապետ, ՀԽՍՀ վաստակավոր շինարար (1961)։
Կենսագրություն
Ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի ճարտարապետական բաժինը (1937)։ 1939 թվականից աշխատել է «Հայհիդրոնախագիծ» ինստիտուտում (1952 թվականից՝ գլխավոր ճարտարապետ)։
Հեղինակ է Սևանի (վերերկրյա մասի), Աթարբեկյանի, Գյումուշի, Արզնու, Երևանի, Տաթևի ու Բուի (Գանա, Աֆրիկա, վերջին երկուսը՝ Ռ․ Ա․ Յագուբովի և Ս․ Բ․ Պետրոսյանի հետ), Շամբի, Սպանդարյանի, Զարամագի I, II (Հյուսիսային Օսեթիա), նաև գյուղական շուրջ 10 ՀԷԿ-երի համալիրների ճարտարապետական մասի։
Մարությանի նախագծերով ստեղծվել են 250-ից ավելի կառույցներ, այդ թվում՝ մշակույթի տներ և ակումբներ, աղբյուր-հուշարձաններ, ուսումնական մանկական և առողջական հաստատություններ, բնակելի տներ (Երևանի Ազատության պողոտայի սկզբնամասը, Մոսկովյան և Դեմիրճյան փողոցներում), մեծ թվով գյուղական և ավանային բնակավայրեր՝ Լուսավան (այժմ՝ Չարենցավան), Լուսակերտ, Արզնի (այժմ՝ Առողջաբան N1), Գագարին, Գառնի և այլն։
Լոնխա դե լա Սեդա
Լոնխա դե լա Սեդա (Lonja de la Seda), համալիր Իսպանիայի Վալենսիա քաղաքում։ Կառուցված է վալենսիական գոթական ոճով։ Քաղաքի հիմնական զբոսաշրջային կենտրոններից է։
Պատմություն
Լոնխան կառուցվել է 1482-1548 թվականներն ընկած ժամանակահատվածում։ Բաղկացած է երեք մասից։ Հիմնական սրահը՝ Sala de Contratacion հանդիսանում է ընդարձակ տարածք, որը զարդարված է շքեղ ոլորավուն սյուններ։ Սա Լոնխայի ֆինանսական կենտրոնն էր, որտեղ առևտրականները կնքում էին պայմանագրեր։ Կողային կառույցը կոչվում է հյուպատոսության տաղավար, իսկ դա եղել է Տրիբունալ դել Մարի նստավայրը, որը եղել է Իսպանիայում ձևավորված առաջին ծովային առևտրական տրիբունալը։ Առաջին երկու հարկերը հիմնական ֆունկցիոնալ սենյակներն էին, որոնց առաստաղը հարուստ զարդարված է։ Այս կառույցներում դեռևս պահպանվում է յուրօրինակ կահավորանքը։ Եթե առևտրականները չէին վճարում իրենց պարտքերը, տրիբունալը նրանց ձերբակալում էր կենտրոնական աշտարակում՝ Լոնխայի երրորդ կառույցում ։
Ներկայիս շենքի ետևում կար 14-րդ դարի կառույց, որը կոչվում է Llotja de l’Oli։ Այն նախատեսված էր ոչ միայն գյուղատնտեսական յուղերի առևտրի համար, այլև բոլոր տեսակի գործարքների համար։
Վալենսիայի առևտրական բարգավաճումը իր գագաթնակետին հասավ 15-րդ դարում, ինչը հանգեցրեց նոր շենքի կառուցմանը։ Նրա դիզայնը վերցված է Պալմա դե Մալյորկայի նմանօրինակ Լոնխայից, որի ճարտարապետն էր Գուիլեմ Սագրերան։ Վալենսիայի Լոնխայի ճարտարապետը Պերե Կոմպտեն էր, որը կառուցեց շինության հիմնական հատվածը՝ Առևտրի սրահը, որը նաև անվանում են «Սյուների դահլիճ»։
Մյուս շինություններն ավելացվել են մինչև 1548 թվականը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Իսպանիայում Կատեգորիա:Իսպանիայի տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:Իսպանիայի ճարտարապետություն Կատեգորիա:Գոթական ճարտարապետություն
Պասքալիս III (հակապապ)
Պասքալիս III, Հռոմի Կաթոլիկ եկեղեցու հակապապ, որը ծառայել է 1164-1168 թվականներին, Ալեքսանդր III պապի կառավարության օրոք։
Կենսագրություն
Նրա իրական անունը Գվիդոն Կրեմա էր. նա կարդինալ Ջովաննի դա Կրեմայի եղբորորդին էր։ 1159-ին նա միացավ Վիկտոր IV հակապապին և սինոդներ կազմակերպեց Անգլիայում և Ֆրանսիայում` հօգուտ հակապապի։ Ալեքսանդր III պապը արգելեց նրան։ 1164 թվականին Վիկտոր IV-ը մահացավ։ Քիչ թվով կարդինալներ, որոնք ենթարկվում էին Վիկտոր IV-ին, կրկին հանդիպեցին Լուկայում, որպեսզի ընտրեին հաջորդ պապին։ Գվիդոնն ընտրվեց որպես իրավահաջորդ, վերցրեց Պասկալ III անունը և օծվեց եպիսկոպոս Հենրի II Լիզի կողմից ։ Նոր պապը հաստատվեց Վիտերբոյում և հաջողությամբ կանխում էր օրինական քահանայապետերի Հռոմ հասնելը։ Այնուամենայնիվ, նա շուտով հեռացավ Հռոմից, 1165-ին զիջելով Ալեքսանդր III-ին ։
Անհանգստացած է այն բանից, որ Ալեքսանդր III-ը մտադիր է դաշինք կնքել բյուզանդական կայսր Մանուել I-ի հետ, 1166 թվականի հոկտեմբերին Ֆրիդրիխ I Շիկամորուսը սկսեց իր չորրորդ իտալական քարոզարշավը, հույս ունենալով նաև ապահովել Պասքալիս III- ի պահանջը և նրա կնոջ Բեատրիսի թագադրումը՝ որպես Սուրբ Հռոմեական կայսրուհի։ 1167 թվականին Ֆրիդրիխը սկսեց պաշտպանել Անկոնային, որը ճանաչեց Մանուելի հեղինակությունը ։ Միևնույն ժամանակ, նրա զորքերը հսկայական հաղթանակ տարան հռոմեացիների դեմ, Մոնտե Պորցիոյի ճակատամարտում Այս հաղթանակով ոգևորվելով Ֆրիդրիխը բարձրացրեց Անկոնայի պաշարումը և շտապեց Հռոմ։ Քանի որ Պասքալիսին աջակցում էր կայսերական բանակ, 1167 թվականի հուլիսի 22-ին Սուրբ Պետրոսի տաճարում նա գահ է բարձրանում, իսկ Ալեքսանդր III-ը փախչում է։ Հաջորդ օրը՝ հուլիսի 30-ին, Ֆրիդրիխը երկրորդ անգամ թագադրվում է Պասքալիս IIIի կողմից ։ Երկու օր անց Պասքալիսը նաև թագադրում է Բեատրիսին ։ Ցավոք, Ֆրիդրիխի գահակալումը դադարում է համաճարակի (մալարիայի կամ ժանտախտի) անսպասելի բռնկման հետևանքով, որը սպառնում էր ոչնչացնել կայսերական բանակը, և կայսրը ետ է վերադառնում Գերմանիա ։ Առանց կայսեր աջակցության Պասքալիսը ամրանում է Տիբեր գետի աջ ափին, որտեղ նա մահանում է քաղցկեղից` սեպտեմբերի 20-ին, 1168 թվականին։ Նրան հաջորդել է Կալիստոս III հակապապը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Մարմոուր ջրվեժ
Մարմոուր ջրվեժ (Cascata delle Marmore), մարդու կողմից ստեղծված ջրվեժ, որը գտնվում է Տեռնի քաղաքից 7.5 կիլոմետր հեռավորության վրա, Ումբրիա իտալական մրզում։ Այն Ումբրիաի ամենաբարձր ջրվեժն է, որոշ տվայալների համաձայն նաև մարդու կողմից ստեղծված Եվրոպայի, կամ նույնիսկ ամբողջ աշխարհում ամենաբարձրն ջրվեժն է ։ Ջրվեժը հայտնի տեսարժան վայր է, ունի ինչպես գեղագիտական, այնպես էլ պատմա-ճարտարագիտական արժեք է։ Ներառում է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների նախնական ցանկում ։
Նկարագրություն
Կասկադի ընդհանուր բարձրությունը կազմում է 165 մ, այն բաղկացած է երեք աստիճանից, ամենաբարձրը` 83 մետր է։ Ջրվեժը սնվում է Վելինո գետից,որը թափվելով Կամունաի Մարմոուր ժայռից առաջացնում է ջրվեժը։ Ջրվեժի ստեղծման պատճառով Վելինո գետը իջնում է Ռիետիի (Piana Reatina) մակարդակին, որը գտնվում է Նեռի գետի դաշտավայրում։ Ներկա պահին ջրի հոսքը կանոնավորվում է հատուկ գրաֆիկով, որը նպատակ ունի բավարարելու, մի կողմից, հիդրոէներգիայի պահանջը, միուս կողմից տուրիստների պահանջը։ Ջրվեժի շրջապատում կառուցված են հատուկ տուրիստական երթուղիներ իրենց դիտարկման հարթակներով։
Նախապատմական դարաշրջան
Նախապատմական ժամանակներում Ռիետիի դաշտավայրի մեծամասնությունը զբաղեցնում էր մեծ լիճ,որը սնվում էր Վելինո գետի ջրերից ։ Լճի մակարդակի ամենամյա տատանումների արդյունքում դաշտավայրի տարածքում ձևավորվել է խոնավ և ճահճացած բնահող, որն էլ պատճառ է դարձել, որ տեղաբնիկները՝ սաբինները, տառապեն մալարիա հիվանդությունից։
Հնություն
Հռոմեացիների կողմից մ.թ.ա. 290 թվականին սաբինների գերեվարելուց հետո, Ռեատան (այժմ Ռիետի) Աղի ճանապարհին դարձավ ստրատեգիական կարևոր նշանակություն ունեցող կետ։ Այս նպատակով, սաբինների նվաճողը, Ռոման կոնսուլ Մանիուս Կուրիուս Դանտեսը (ապագա կեսար), մ.թ.ա. 271 թվականին, հրամայեց տռավերտինի ժայեռաբեկորը ճեղքել (Lacus Velinus անվանեվցին հռոմեացիները), որ ջրերը հոսեն դեպի Նեռիի դաշտավայր։ Արդյունքում 1000-1100 մետր երկարությամբ ջրանցքի անցկացման, ի պատիվ Մանիյա Կուրիայի անվանոցին Cava Curiana, արդյունքում ձևավորվեց ջրվեժը ։
Աշխատանքների արդյունքնում դաշտավայրը զգալի չորացավ, որը հիմնավորվեց, մասնավորապես, ժամանակակից դաշտավայրեի էկոլոգիայի տվյալներով։ Նոր տարածքներում սկսեց զարգանալ գյուղատնտեսությունը, ինչպես նաև բարելավվեց համաճարակաբանական իրավիճակը։
Միջնադար և ռենեսսենս
Միջնադարում թողնելով առանց խնամքի հիդրոտեխնիկական կառույցը աստիճանաբար դարձավ ոչ պիտանի, որը բերեց ջրվեժի ծանծաղմանը և հովտում Ռիետիի ջրերի ավելացմանը։ 16-րդ դարում մալարիայի համաճարագի և գյուղատնտեսական հողատարածքների կրճատման պատճառով մարդաթափ եղավ։ Միջնադարի վերջում և Վերածննդի դարաշրջանում կատարվել են բազմաթիվ փորձեր վերականգնել Ռետի հովտի ջրվեժը. 1325 թվականին, 1422 թվականին, 1547 թվականին, 1549 թվականին, 1575 թվականին և 1601 թվականին։ Այս ջրանցքներից, որոնք անվանել են հիմնականում շինարարությունը իրականացրած հռոմեացիների անունով, իրականում հաջողված դառավ միայն վերջինը, որը կառուցվել է հին հռոմեական հիմքերի վրա Ջովանի Ֆոնտանաի կողմից (Դոմենիկո Ֆոնտանաի եղբայրը) Հռոմի պապ Կլիմենտ VIII-ի պատվերով ։
Նոր և ժամանակակից ժամանակաշրջան
XVIII—XIX դարերում Մարմոուրը դարձավ հայտնի տեսարժան վայր, ինչպես նաև ժամանակակից գեղանկարչության համար հայտնի վայր։ Ջրվեժ այցելած հայտնիներից է Սալվատորե Ռոզաn, Ժան Բատիստ Կամիլ Կորոn, Ուիլյամ Թըրներn, Ջորջ Բայրոնu և այլ հայտնիներ։ Սակայն ջրանցքի վերակառուցումը վերականգնեց Նեռի հովտի ջերհեղեղները։ XVIII դարի երկրորդ կեսին ճարտարագետ Գայտանո Ռապինին, որը առաջացած խնդրով զբաղվում էր Պիյա VI պապի հանձնարարականով, առաջարկեց փակել Cava Clementina-ը և վերադառնալ նաղկին ջրանցքներից որևէ մեկին։ Սակայն այս առաջարկը մեռժվեց Սուրբ ջրերի ժողովի կողմից, մասնավորապես, այն պատճառով, որ ջրվեժը արդեն դառել էր հայտնի տեսարժան վայր Պապական հանրապետության համար։ Ջրհեղեղի խնդիրը լուծվեց ավելի ուշ՝ XX դարում, երբ Վելինոի վրա կառուցվեցին ամբարտակներ, որոնք կարգավորում էին ջրի հոսքը ։ 1929 թվականին Տեռնի վար կառուցվեց Galleto հիդրոէլեկտրակայանը, որը օգտագործում էր ջրի հոսքը. ջուրը ՀԵԿ-ին մատուցվում էր ստորգետըա ջրատարի միջոցով, շրջանցելով ջրանցքը։ Այդ պատճառով միայն զբոսաշրջիկների համար են միացնում ջրվեժը, այն էլ մի քանի ժամով, գրաֆիկի համաձայն ։ 2006 թվականի Մառմոուր ջրվեժը ընդգրկվեց ՅՈՒՆԵՍԿՈ-ի դարի համաշխարհային ժառանգության ցուցակում
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Իտալիայի ջրվեժներ
(15809) 1994 JS
(15809) 1994 JS,-աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս երկնաքարը հայտնաբերվել է 1994 թվականի մայիսի 11-ին Սերո Տոլոլոյի աստղադիտարանում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1994 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ
Կուրիա Յուլիա
Պատմություն
Կուրիայի ներքին սրահում (բարձրությունը՝ 21 մ, երկարությունը` 26 մ, լայնությունը՝ 18 մ) կար շուրջ 300 տեղ սենատորների համար
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հին Հռոմի ճարտարապետություն
Աննա Լեոնուենս
Աննա Լեոնուենս (Anna Leonowens, ), բրիտանացի գրող, ճանապարհորդ, ուսուցիչ և սոցիալական ակտիվիստ։ Նրա կյանքի պատմությունը հիմք է հանդիսացել Մարգարեթ Լանդոնի «Աննան և Սիամի թագավորը» վեպի, ինչպես նաև «Աննան և Սիամի թագավորը», « Աննա և թագավորը », «Թագավորը և ես» մյուզիքլի (նաև էկրանավորված) և հեռուստասերիալների համար։
Կենսագրություն
Աննա Հարիեթ Լեոնուենսը ծնվել է Հնդկաստանում՝ Մահարաշտրա նահանգի Ահմեդնագար քաղաքում, սերժանտ Թոմաս Էդվարդսի և նրա կնոջ՝ Մերիի ընտանիքում, որը հնդկական բանակի լեյտենանտի դուստր էր։ Հետագայում Աննա Լեոնուենսը հանգամանորեն թաքցրել է իր ծագումը, որպեսզի խուսափի խտրականությունից և ապահովի իր երեխաների լավ ապագան։ Հայրը մահացել է դեռևս Աննայի ծնվելուց առաջ, և նրա մայրը ամուսնացել է իռլանդացի կապրալ Պատրիկ Դոնահյուի հետ։ 1845 թվականին Աննայի ավագ քույրն ամուսնացել է 38-ամյա Էդվարդ Ջոն Պրատի հետ, որը քաղաքացիական ծառայող էր հնդկական ռազմածովային ուժերում։ Աննան խզել է կապը քրոջ հետ, և նույնիսկ տարիներ անց, երբ Պրատը կապվել է նրա հետ, սպառնացել է ինքնասպան լինել, եթե իրեն հանգիստ չթողնեն ։
Խորթ հոր հետ հարաբերությունները նույնպես բարդ էին։ Նա ստիպել է Աննային, ինչպես նաև նրա քրոջը, ամուսնանալ մի տղամարդու հետ, որը նրանցից շատ ավելի մեծ էր։ 1847 թվականին ընտանիքը տեղափոխվել է Ադեն, որտեղ Պատրիկ Դոնահյուն ստացել է հասարակական աշխատանքների գծով տնօրենի օգնականի պաշտոնը։ Այնտեղ Աննան սկսել է սովորել միսիոներ Ջորջ Պերսի Բաջերի և նրա կնոջ՝ Մարիայի հետ։
1869 թվականին Աննա Լեոնենսը մեկնել է Նյու Յորք և Բոստոնի «Atlantic Monthly» ամսագրում հրապարակել է ճանապարհորդությունների մասին հիշողությունները։ Դրանք հետագայում հրատարակվեցին երկհատորյա հուշերով։ Այս գիրքը բերել է նրան ժողովրդականություն և սենսացիոնության մեղադրանքներ։ Հուշերում նա քննադատաբար է վերաբերել սիամական թագավորական պալատի պալատական կյանքին։ Թաիլանդում նրան մեղադրել են Մոնգկուտ թագավորի վրա իր ազդեցությունը չափազանցնելու մեջ։
Աննա Լեոնենսը ֆեմինիստ էր և սիամցի կանանց իրավիճակը համարել է նվաստացուցիչ։ Նա հավատում էր, որ չնայած Մոնգկուտ թագավորը լուսավորյալ իշխող էր, բայց նա չէր ցանկանում փոխել սովորույթները, ինչպիսիք են սեռական ստրկությունը և տարածումը։ 1873 թվականին պալատական բամբասանքների վրա հիմնված «Romance of the Harem» գրքում նա հաստատել է Տուպտիմի թագավորի հարճերից մեկի մահապատժի մասին։ Շատ քննադատներ կասկածի տակ են առել այս պատմությունը, և արքայադուստր Vudhichalerm Vudhijaya-ն 2001 թվականին հայտարարել է, որ Մոնգկուտը 27 տարի պայքարել է իշխանության համար, և որ նա երբեք չէր կատարի մահապատիժ, քանի որ դա բուդդայական ճանապարահ չէր։
ԱՄՆ-ում Աննա Լեոնենսը գումար էր վաստակեկ՝ տարբեր դահլիճներում դասախոսություններ անցկացնելով Արևելքում, մասնավորապես Սիամի և արաբական երկրների կանանց կարգավիճակի, ինչպես նաև միսիոներական աշխատանքի թեմաների վերաբերյալ։ Այդ մասին գրել է The New York Times- ը. "Միսիս Լեոնուենսի նպատակն է արթնացնել միսիոներների հետաքրքրությունը, համակրանքը, մասնավորապես, ասիական կանանց ճակատագրի նկատմամբ։"
Նյու Յորքի և Բոստոնի գրական շրջանակներում նա հանդիպել է այնպիսի գրողների, ինչպիսիք են Օլիվեր Վենդել Հոլմսը և Հենրի Լոնգֆելոն, ինչպես նաև գրող Հարիեթ Բիչըր Սթոուն, որի « Քեռի Թոմի խրճիթը » գիրքը ուղարկվել է Չուլալոնգկորն արքային։ Նա պնդել է, որ գիրքը ազդել է Սիամում ստրկության վերացման գործընթացում, որն ավարտվել է 1915 թվականին։
1881 թվականին նա ճանապարհորդել է եվրոպական մի շարք երկրներում։
Դրանից հետո նա տեղափոխվել է Կանադայի Հալիֆաքս քաղաք, որտեղ նա նույնպես սկսել է կրթել կանանց և մասնակցություն ցուցաբերել սուֆրաժիստական շարժմանը։ Նա դարձել է Նոր Շոտլանդիայում «Արվեստի և դիզայնի քոլեջ» հիմնադիրներից մեկը։
Նրա դուստրը՝ Էվիսը, ամուսնացել է բանկիրի հետ, իսկ որդին դարձել է սիամական թագավորական հեծյալ գվարդիայի սպա։ Չուլալոնգկորնի հովանու ներքո նա ստեղծել է առևտրային հաջող ընկերություն, որը դեռ կրում է նրա անունը։
Աննա Լեոնուենսը և Չուլալոնգկորնը կրկին հանդիպել են, երբ նա այցելել է Լոնդոն 1897 թվականին։
Աննա Լեոնենսը մահացել է 1915 թվականի հունվարի 19-ին։ Նրա թաղված է Մոնրեալի թագավորական գերեզմանատանը։
Գրականություն և կինո
Բացի Աննա Լեոնուենսի հուշագրություններից, հայտնի է ամերիկացի գրող Մարգարեթ Լենդոնի «Աննան և Սիամի թագավորը» գիրքը, Մարգարետ Լենդոնն իր ամուսնու հետ մի քանի տարի շարունակ միսիոներությամբ է զբաղվել Թաիլանդում։ Այս գիրքը հիմք է ծառայել մի շարք կինոդիտումների և թատերական ներկայացումների համար։ «Աննան և Սիամի թագավորը» առաջին ֆիլմը նկարահանվել է արդեն 1946 թվականին։
1951 թվականին փետրվարի 26-ին Բրոդվեյում տեղի է ունեցել Մարգարետ Լանդոնի վեպի հիման վրա նկարահանված «Թագավորը և ես» (մյուզիքլի) թատերական պրեմիերան, որի գլխավոր դերը կատարել է Ռուսաստանից Յուլ Բրիններ է։ 1956 թվականին նկարահանվել է այս մյուզիքլը, և գլխավոր դերակատարման համար Յուլ Բրիններ ստացել է «Օսկար»։
Թաիլանդում գրքի և բոլոր ֆիլմերի նկատմամբ վերաբերմունքը ծայրաստիճան բացասական է։ Հետևաբար, այդ բոլոր աշխատանքներն արգելված են ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կանադացի հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Ինքնակենսագիրներ Կատեգորիա:Բրիտանացի գրողներ Կատեգորիա:Ճանապարհորդներ Կատեգորիա:Մանկավարժներ Կատեգորիա:Բրիտանացի ֆեմինիստներ
Մանուչե
Մանուչե, ամիրա Շադդադյանների տոհմից, Դվինի Աբուլ Ասվար ամիրայի որդին։ Մանուչեի կինը Բագրատունի Աշոտ Դ-ի դուստրն էր։ Մանուչեի պապը՝ Գանձակի Փտալուն ամիրան (1072-75), 1072 թ-ին գնեց Անին՝ սելջուկների Ալփ-Արսլան սուլթանից և հանձնեց մանկահասակ Մանուչեին, որը իշխեց Անի-Շիրակում՝ մինչև 1110 թ.։
Ստանալով Անին կիստվեր վիճակում՝ Մանուչեն վերակառուցեց քաղաքը և նրա պարիսպները։ Հայերի նկատմամբ վարել է համեմատաբար մեղմ և բարյացակամ քաղաքականություն։ 1081 թ-ին Մանուչեի և Կյուրիկե Ա-ի օժանդակությամբ Շիրակի եպիսկոպոս Բարսեղը օծվել է Հայոց կաթողիկոս՝ Անի նստավայրով։ Մանուչեի օրոք Պահլավունյաց տոհմի ներկայացուցիչները (որոնք Բագրատունիների օրոք բարձր պաշտոններ ունեին հայոց արքունիքում) վերահաստատվեցին Անիում։
(15810) 1994 JR1
(15810) 1994 JR1, աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Այս երկնաքարը հայտնաբերվել է 1994 թվականի մայիսի 12-ին Լա Պալմանյան աստղադիտարանում Միքաել Իրվինի և Աննա Զիտկովի կողմից ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1994 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ
Գերասիմ Մարտիրոսյան
Գերասիմ Արամայիսի Մարտիրոսյան, խորհրդային կուսակցական և պետական աշխատող, ԽՄԿԿ անդամ (1949)։
Կենսագրություն
Ավարտել է Թբիլիսի երկաթուղային տրանսպորտի ինժեներների ինստիտուտ (1948), ԽՄԿԿ ԿԿ-ին կից բարձրագույն կուսակցական դպրոցը (1971)։ 1950-1965 թվականներին աշխատել է ԽՍՀՄ հաղորդակցության ճանապարհների նախարարության Հյուսիսային երկաթուղու բաժանմունքներում (1961 թվականներից Վորկուտայի բաժանմունքի պետ)։ 1965 թվականներից՝ ԽՄԿԿ Վորկուտայի քաղկոմի առաջին քարտուղար։ 1973 թվականի փետըրվարից աշխատել է ԽՄԿԿ ԿԿ-ի ապարատում որպես տեսուչ։ 1973 թվականներից՝ ՀԽՍՀ Նախարարների խորհրդի նախագահի առաջին տեղակալ։ 1977 թվականից Մարտիրոսյանը եղել է ՀԽՍՀ ժողովրդական վերահսկողության կոմիտեի նախագահը։ Ընտրվել է ԽՄԿԿ Կոմի մարզկոմի բյուրոյի անդամ, 1976 թվականներից՝ ՀԿԿ ԿԿ և նրա բյուրոյի անդամ, 1981 թվականներից՝ անդամության թեկնածու։ Եղել է Կոմի ԻԽՍՀ 6-8-րդ, ԽՍՀՄ՝ 7-9-րդ, ՀԽՍՀ X գումարումների Գերագույն խորհրդի պատգամավոր։ ԽՄԿԿ 24-րդ, ՀԿԿ 26-27-րդ համագումարների պատվիրակ է։
Պարգևներ
Պարգևատրվել է Լենինի, Հոկտեմբերյան հեղափոխության, Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշաններով։
Կատեգորիա:1926 ծնունդներ Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 7-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 8-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 9-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:Լենինի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշանով պարգևատրվածներ Կատեգորիա:Կուսակցական գործիչներ
Վերջինը Սաբուդարայից
Վերջինը Սաբուդարայից (საბუდარელი ჭაბუკი), 1958 թվականին Վրացֆիլմ կինոստուդիայում նկարահանված գեղարվեստական կատակերգական ֆիլմ։
Սյուժե
Ֆիլմը պատմում է մի երիտասարդի մասին, ով ապրում է Վրաստանի լեռնային գյուղերից մեկում։ Գյուղի բնակիչները մեկը մյուսի հետևից տեղափոխվում են քաղաք, և լեռնային գյուղը գրեթե դատարկվել է։ Երիտասարդը, սակայն, սիրում է գյուղի կյանքը, նրան դուր է գալիս ապրել այստեղ՝ իր հոր՝ Սաչինոյի կողքին, ով բրուտ է։ Սակայն երիտասարդն իմանում է, որ իր սիրած աղջկա ընտանիքը տեղափոխվում է Քութայիս։ Եվ այդ ժամանակ նա որոշում է փախչել տնից և գնալ քաղաք։
Հետաքրքիր փաստեր
Ֆիլմում հնչում է Ռևազ Լագիձեի «Գոգով, գոգով, մե շանս մետի ջեր առավին մկվարեբիա» (Սիրելիս, կյանքում ես այսպես դեռ ոչ ոքի չեմ սիրել) երաժշտությունը։
Մրցանակներ
Համամիութենական կինոփառատոնի երկրորդ մրցանակ, 1958 թվական ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Վրացական ֆիլմեր Կատեգորիա:1958 ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Կատեգորիա:Շոթա Մանագաձեի ֆիլմեր Կատեգորիա:«Վրացֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Վրացերեն ֆիլմեր
Գերմանիայի դատական համակարգ
Գերմանիայի դատական համակարգը այն դատարանների ամբողջությունն է, որոնք մեկնաբանում և կիրառում են օրենքը Գերմանիայի Դաշնային Հանրապետությունում։
Քրեական և վարչական իրավունքում Գերմանիան կիրառում է դատաքննական համակարգը, որտեղ դատավորները ակտիվորեն ներգրավված են գործի հանգամանքների բացահայտման գործում։
Դատական համակարգի մասին է Գերմանիայի Հիմնական օրենքի 9-րդ մասը։ Հիմնական օրենքի 92-րդ հոդվածը սահմանում․ «Դատական իշխանությունը պատկանում է դատավորներին․ այն իրականացվում է դաշնային սահմանադրական դատարանի, Հիմնական օրենքով նախատեսված դաշնային դատարանների և մարզային դատարանների կողմից»։
Գերմանիայի իրավական համակարգ
Գերմանիայի Հանրապետությունը պատկանում է ռոմանագերմանական իրավական համակարգ ունեցող երկրների շարքին։ Իրավունքի ամենաբարձր աղբյուրը 1949 թ․ ընդունված Հիմնական օրենքն է, որն էլ սահմանում է Գերմանիայի դատական համակարգի կառուցվածքը։ Սակայն այն օրենքների հինական մասը, որոնք իրառվում են դատարանների կողմից, օրենսգրքային են։
Գերմանական իրավունքը այնքան մեծ դեր չի շնորհում իրավական պոզիտիվիզմին, ինչքան ռոմանագերմանական համակարգի մյուս պետությունները, բայց դատական բարձրագույն իշխանության՝ Սահմանադրական դատարանին պատկանելը ամրագրված է Հիմնական օրենքի մակարդակով, և դատարանների որոշումները մեծ կարևորություն ունեն։
Գերմանիայում դատարանները (մասնավորապես, քրեական և վարչական գործերով) ունեն դատաքննական լիազորություններ, այսինքն՝ չեն սահմանափակվում արբիտրի դեր կատարելով և մասնակցում են գործի հանգամանքների բացահայտմանը։ Խաչաձև հարցաքննությունը վարելու փոխարեն դատավորները մասնակցում են դատավարության գրեթե ամբողջ ընթացքին։ Դատավարության ընթացքում կողմերը դատավորին են ներկայացնում առկա բոլոր ապացույցները, ապա դատավորը հարցաքննում է վկաներին, որից հետո դատապաշտպանը և մեղադրողը կարող են հարցեր ուղղել վկաներին։
Դատարաններ
Դատական համակարգի կառուցվածքին վերաբերող գլխավոր օրենսդրական ակտը «Դատարանակազմության մասին» օրենքն է։ Դատարաններին հատկանշական է մասնագիտացվածությունը, շրջանայնությունը, դաշնային մակարդակով կենտրոնացված լինելը։ Ահա Գերմանիայի դատարանների տեսակները․ Դաշնային դատարանի և դաշնային սահմանադրական դատարանի հիմնական տարբերությունն այն է, որ երկրորդը քննում է միայն այնպիսի գործեր, որոնցում վիճարկվում է սահմանադրության որևէ դրույթ, իսկ դաշնային դատարանը՝ ցանկացած գործ։ Միայն դաշնային սահամանադրականն է իրավասու չեղյալ համարել Խորհրդարանի ընդունած օրենքը։
Տեղամասային (տեղական) և երկրամասային (մարզային) դատարաններ
Տեղական դատարանները (գերմ․ Amtsgericht), Գերմանիայի դատական ստորին ատյանի դատարաններն են, որոնք քննում և լուծում են քաղաքացիական և քրեական գործերի մեծ մասը։ Կարելի է համեմատել մեծբրիտանական մագիստրատային դատարանների հետ։ Տեղական դատարանները․ <span class="mw-ref" id="cxcite_ref-FOOTNOTECasperZeisel1972143_6-0" rel="dc:references" data-sourceid="cite_ref-FOOTNOTECasperZeisel1972143_6-0" contenteditable="false">
Մասնագիտացված դատարաններ
Մասնագիտացված դատարանները հինգն են, ինչպես նշված է վերևում։
Սահմանադրական դատարաններ
Մարզային սահմանադրական դատարաններ։Գերմանիայի յուրաքանչյուր մարզ ունի իր սահմանադրական դատարանը։ Բոլոր դատարանները և՜ վարչական, և՜ ֆինանսական առումներով անկախ են կառավարական մարմիններից։ Մարզային սահմանադրական դատարանները ուղղակիորեն լիազորված են Հիմնական օրենքով։
Դաշնային սահմանադրական դատարանը կարող է ցանկացած դաշնային կամ մարզային օրենք հակասահմանադրական ճանաչել։ Այն համարվում է աշխարհի ամենից միջամտող և հզոր ազգային դատարաններից մեկը։ Չի ծառայում որպես կանոնավոր վերաքննիչ դատարան, օրինակ, Արդարադատության դաշնային դատարանի համար։
ԴՍԴ-ի իրավասությունը կապված է սահմանադրական հարցերի և բոլոր կառավարական մարմինների՝ սահմանադրությանը համապատասխանելու հետ։ Խորհրդարանի ընդունած սահմանադրության փոփոխությունները ենթական են ԴՍԴ-ի կողմից վերանայման (ստուգման)՝ անփոփոխելի հոդվածներին համապատասխանության հարցով։ Այդ հոդվածները Հիմնական օրենքի 1-20 հոդվածներն են, ըստ որոնց, օրինակ, չի կարող փոխվել պետական կառավարման ձևը (հանրապետություն), կամ կառուցվածքի ձևը (դաշնային) և այլն։ Այս հոդվածների "հավիտենության" մասին է վկայում Հիմնական օրենքի 79-րդ հոդվածի 3-րդ մասը։
Դաշնային դատարաններ
Գերմանիայի դաշնային դատարանները դաշնային օրենսդրությամբ ձևավորված դատարաններն են։ Դաշնային դատարաններն են գերագույն դատարանները (կազմավորված Հիմնական օրենքի 95-րդ հոդվածով) և Հիմնական օրենքի 96-րդ հոդվածով կազմավորված այլ դատարաններ․
Հիմնական օրենքի սկզբնական տարբերակը նախատեսում էր Դաշնային գերագույն դատարանի ստեղծումը, որը մնացած 5 դաշնային դատարանների նկատմամբ վերադաս կլիներ, սակայն այն երբեք կյանքի չկոչվեց, և 1968 թ այս առնչությամբ Հիմնական օրենքում կատարվեցին փոփոխություններ․ նոր օրենքը պարունակում էր Գերագույն դատարանների միացյալ խորհրդի ստեղծման մասին դրույթ։
Դատավորներ
Դատավորները, մինչև այդ պաշտոնում նշանակվելը, պետք է ստանան բարձրագույն իրավաբանական կրթություն։ Կրթությունն ավարտելուց հետո իրավաբանական ուսանողներից պահանջվում է հանձնել պետական քննություն, որպեսզի իրավունք ստանան ավելի բարձր մասնագիտական դասընթացների մասնակցել (մոտ երկու տարի տևողությամբ)։ Այնուհետև ուսանողը հանձնում է երկրորդ պետական քննությունը, որի բարեհաջող ավարտից հետո նա կարող է դառնալ կա՛մ իրավաբան, կա՛մ դատավոր։ Հինգ տարի դատավորի պաշտոնում իրեն լավ դրսևորած անձնավորությունը դառնում է անժամկետ դատավոր։
Միջնադարից սկսած Գերմանիայում կիրառվում էր երդվյալ ատենակալների դատավարական ձևը, սակայն 1924 թ․ Էմինգերի բարեփոխումների արդյունքում այս ինստիտուտը վերացավ, փոխարենը գործի դրվեց խառը՝ ատենակալ և արհեստավարժ դատավորների համակարգը։
Դաշնային դատարանները ղեկավարվում են դաշնային կառավարության կողմից, մնացյալ բոլոր դատարանները՝ մարզերի կողմից։ Դատական համակարգի անկախությունը վերաբերում է միայն դատական որոշումների կայացմանը, այլ ոչ՝ ընդհանուր դատական համակարգին։ Դատարանները, փաստորեն, վարչական մարմիններ են, որոնք գործում են արդարադատության համապատասխան բածնի կազմում։ Բոլոր արհեստավարժ դատավորները նշանակվում են սահմանված ընդհանուր կարգով, իսկ նրանց աշխատանքային գործունեությունը հիմնականում իրականացվում է դաշնային օրենքներով։
Ատենակալ դատավորները կարճ ժամկետով նշանակվող, քաղաքական միտվածությամբ, ոչ արհեստավարժ դատավորներ են։Բացառությամբ որոշ դատավարությունների (այդ թվում՝ միանձնյա քննության ենթակա), դատական քննությանը արհեստավարժ դատավորների հետ միասին մասնակցում են նաև այս դատավորները։ Ատենակալների ընտրությունը բնութագրվում է որպես "խիստ քաղաքական և կողմնակալ գործընթաց"։ Քչերը չեն այն կարծիքին, որ անձնական ծանոթությունները, քաղաքական պատկանելությունը և մասնագիտության տեսակը պատմականորեն որոշիչ դեր են խաղացել նրանց ընտրության մեջ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գերմանական իրավունք
Կասանո դելե Մուրջե
Կասանո դելե Մուրջե (Cassano delle Murge), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Ապուլիա մարզի Բարի գավառում ։
Բնակչությունը 12832 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը 140 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 89 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 70020։ Հեռախոսային կոդ՝ 080։
Բնակչության հովանավոր սուրբ համարվում է Մարիամ Աստվածածինը։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության աճը
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ֆերենց Յուհաս
Ֆերենց Յուհաս (Juhász Ferenc, ), հունգարացի բանաստեղծ։ Եղել է «Уй ираш» հունգարական ամսագրի գլխավոր խմբագիրը։ «Ոսկե պսակ» մրցանակի դափնեկիր ։ 1976 թվականին դարձել է գրականության բնագավառում Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր ։
Պատմաբան Գյուլա Յուհասի եղբայրը։
Կենսագրություն
1947-1949 թվականներին սովորել է Բուդապեշտի համալսարանի բանասիրության ֆակուլտետում։ Բանաստեղծությունների առաջին ժողովածուն լույս է ընծայել 1950 թվականին։ Նույն թվականին հրատարակվել է նաև նրա «Շանտալի ընտանիքը» պոեմը, 1951 թվականին՝ «Իմ հայրը» պոեմը, որի համար արժանացել է Կոշուտի անվան մրցանակի։ Ֆերենց Յուհասը հունգարական բանաստեղծությունը հարստացրել է պատկերավոր ոճով, լեզվական տպավորչապաշտությամբ։ Հեղինակել է «Թևավոր նժույգ», «Նոր բանաստեղծություններ», «Ներբող թռիչքին», «Ծաղիկների իշխանությունը», «Բնության երկիր» ժողովածուները։
Աշխատել է «Сепирадолми» հրատարակչությունում։ 1960-1998 թվականներին հաճախակի եղել է Բելգրադում, Նովի Սադում, Սուբոտիցեում, Սարաևոյում ։
Թերեզա Մարգուլովա
Թերեզա Քրիսաափորի Մարգուլովա (Մարգուլյանց, ), ատոմային էներգետիկայի բնագավառի խորհրդային գիտնական։ Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1951), պրոֆեսոր (1953)։ ԽՄԿԿ անդամ 1942 թվականից։
1934 թվականին ավարտել է Ադրբեջանի ինդուստրիալ ինստիտուտը։ 1940 թվականից աշխատում է Մոսկվայի էներգետիկական ինստիտուտում։ 1956-1970 թվականներին՝ ամբիոնի վարիչ։ 1976 թվականից եղել է Բուդապեշտի տեխնիկական համալսարանի պատվավոր դոկտոր։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հայ գիտնականներ Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ գիտության և տեխնիկայի վաստակավոր գործիչներ
ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատ
ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատ, ԱՄՆ Կոնգրեսի երկու պալատներից մեկն է (երկպալատանի համակարգ), վերին պալատն է Սենատը։
Պալատի իրավասությունները սահմանված են ԱՄՆ սահմանադրությամբ։ Պալատը հիմնականում ներկայացնում է օրենսդրական փոփոխությունները, որոնք հետագայում հաստատում է Սենատը և ԱՄՆ նախագահը, որից հետո օրենքի ուժ է ստանում (եթե Պալատը և Սենատը ձայների երկու երրորդի ուժով հետ չի կանչում օրենքը)։ Պալատը ունի որոշ յուրահատուկ իրավունքներ. հաստատում է Ազգային եկամուտների նախագիծը, ինպիչմենթ է հայտարարում նախագահին և ընտրում է նախագահին, երբ ընտրիչների մոտ մեծամասնություն առկա չէ ։
Յուրաքանչյուր ԱՄՆ նահանգ ներկայացված է պալատում ըստ իր բնակչության, սակայն ամեն նահանգ պետք է ունենա նվազագույնը մեկ ներկայացուցիչ։ Բնակչության թվով ամենամեծ նահանգ Կալիֆոռնիան ներկայումս ունի 53 ներկայացուցիչ։ Մի քանի նահանգներ ունեն միայն մեկ ներկայացուցիչ (Ալյասկա, Դելավեր, Մոնտանա, Հյուսիսային Դակոտա, Հարավային Դակոտա, Վերմոնտ և Վայոմինգ)։ Ներկայացուցիչների թիվը սահմանված է օրենքով, այն կազմում է 435 ։ Բացի այդ կան վեց ձայնի իրավունք չունեցող ներկայացուցիչներ, ովքեր քվեարկում են միայն հանձնաժողովներում։
Պալատում նախագահում է խոսնակը, ով ընտրվում է պալատի անդամների կողմից, հիմնականում այն կուսակցությունից, որը ունի մեծամասնություն պալատում։ Պալատի նիստերը գումարվում են ԱՄՆ Կապիտոլիումի շենքի հարավային թևում։