cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Թավրիզի գորգ
Տեխնիկական բնութագիր
Մանրակրկիտ ու կոկիկ գործելու ընթացքն իրականացվում է ինչպես սիմետրիկ, այնպես էլ ասիմետրիկ հանգույցով։ Հիմքը` բարձրորակ, բաց գույնի բրդյա, բամբակե կամ մետաքսե թելն է։ Թելերը պինդ են, որպես հանգույցի  չափման միավոր  օգտագործվում է  ռաջը (7 սմ).: Գորգերի որակը բարձր է, մեկ ռաջին բաժին է ընկնում 60 հանգույց, իսկ շատ թանկարժեք գորգերի դեպքում` 90։ Որոշ արհեստանոցներում օգտագործում են կոպիտ բրդյա թել և հյուսելու ջոֆթի տեխնիկան, որն ավելի արագ է, սակայն պակաս  դիմացկուն։
Գունային գամման
Բնորոշ են ավելի զուսպ գույները, ներկելու համար օգտագործվում են բնական ներկեր, բացառությամբ`կապույտ սինթետիկ Բայեր ներկանյութի։ Ժամանակակից գորգերի գունազարդումը տարբերվում է ավելի լայն ու բալանսավորված գունային գամմայով։
«Օվչուլուգ» գորգ
«Օվչուլուգ» կամ «Որսորդական» գորգը վերաբերում է Թավրիզի գորգագործության դպրոցի ծաղկման ժամանակաշրջանին։ Ներկայումս այն պահվում է Պոլդի-Պեցոլլի թանգարանում։ Գորգը կոչվում է որսորդական, դրա վրա արված պատկերների պատճառով։ Գորգի վրա պատկերված են ձիավարող որսորդներ, որոնք իրենց նետերով որսում են եղնիկների և պայքարում վայրի կենդանիների հետ։ Նախշի խիստ սիմետրիան, կոմպոզիցիոն հարմոնիան և դեկորատիվ հավասարակշռվածությունը չի խախտվում շարժվող դետալների պատճառով։ Խոշոր կարմիր մեդալյոնի վրա արված է մակագրություն, որտեղ նշված են գորգի պատրատսման ժամանակը` (1542/43 թթ.) և վարպետի անունը`Հայաս ադ-Դինա Ջամի։
Քարաջա գորգեր
Այս գորգերը Եվրոպայոմ անվանում են նաև «Ղարադաղի» և սա այն գորգերի ընդհանուր անվանումն է, որոնք գործվում են Թավրիզից դեպի հյուսիս-արևելք գտնվող Ղարադաղ գյուղում։ Թավրիզի գորգագործության այս դպրոցի գորգերն առանձնանում են նախշերի նրբությամբ, սահուն գծերով։
Տեխնիկական բնութագիր
Գունային գամման
«Շեյխ Սեֆի» գորգ
Այս գորգը համարվում է Թավրիզի գորգերից մեզ հասած ամենահայտնի ու ամենահին գորգերից մեկը։ Գորգը պահպանվում է Լոնդոնի Վիկտորիա և Ալբերտ թանգարանում։ Գորգը գործվել է շահ Թահմասպի պատվերով, Արդեբիլի մզկիթի համար։ Այն գործել է Մախսուդ Քաշանին` 1539 թ., Թարվիզի գորգագործական արհեստանոցներից մեկում։ Գորգն ունի տվյալ ժամանակաշրջանի համար անսովոր չափսեր`(5,34 մ X 10,51 մ)։ Այն աչքի է ընկնում նախշի շատ գեղեցիկ ընդհանուր կոմպոզիցիայով ու գույների հարուստ գամմայով։ Շրջանակված է 16 կարմիր, դեղին ու կանաչ օրնամենտալ շրջանակներով։ Գորգի կենտրոնում, կապույտ ֆոնի վրա, գործված է նուրբ ծաղկային զարդանաշխ, որը բաղկացած է ծաղիկներից, տերևներից ու իրար միահյուսված ցողուններից։ Կենտրոնում խոշոր աստղանման ոսկեգույն մեդալյոն է։  Գորգի եզրերին երկարությամբ պատկերված են երկու մեծ ջահեր, որոնք կարծես կախված լինեն մեդալյոնի վրա։  Այս գորգի նախշերը կրկնվում են Արդեբիլի մզկիթի մայորիկաներում։ Այն մասին, որ գորգը նախատեսված է եղել մզկիթի համար, վկայում են շղթաների վրա կախված ջահերը, որոնցով առանձնացված է գորգի առանցքը։ Գորգի վերևի մասում, "Քեթեբե" փոքրիկ մեդալյոնում գրված են Հաֆեզի քառյակներից մեկը, ինպես նաև գորգագործի անունն ու գործելու տարեթիվը։
«Հերիզի գորգեր»
Այսպես անվանում են գորգերը, որոնք գործվել են Հերիզ քաղաքում, որը գտնվում է Թավրիզից 100 կմ դեպի հյուսիս-արևելք, Իրանի Արևելյան Ատրպատական նահանգում։ Երկար ժամանակ, ընդհուպ մինչև  XİX դարը, Հերիզի գորգերը չէին առանձնացվում Թավրիզի գորգերի դասակարգոմից։ Այս գորգերի գլխավոր առանձնահատկությունը 16 թևանի աստղն է։
Տեխնիկական բնութագիր
Գործվածքը շատ բարակ է, հիմնականում օգտագործվում է բրդյա թել։ Ժամանակակից գորգերում օգտագործվում է բամբակյա թել և մետաքս, հանգույցը սիմետրիկ է, մաքոքը` կրկնակի թելով և հիմնված լուլբաֆ տեխնիկայի վրա, եզրերը կլորացված են, որպես կանոն ունեն մեծ կամ միջին ֆորմատ, շատ հաճախ` քառակուսի։
Թավրիզի գորգերի էքսպոզիցիա
Տարբեր շրջանում արտադրված մեծ թվով Թավրիզի գորգեր ներկայացված են համաշխարհային թանգարանային հավաքածուներում։ Բուդապեշտի մասնավոր հավաքածուներից մեկում պահվում է յուրահատուկ Թավրիզի խալու մի կտոր։ Կենտրոնական խոշոր մեդալյոնի վրա պատկերված է տեսարան արքունիքից, որտեղ մի խումբ մարդիկ նստած են այգու տաղավարում։ Նրանց հետևում երևում են ծառերի ճյուղեր, որոնց վրա նստած են թռչուններ։ Մարդկային ֆիգուրները շատ նման են Սուլթան Մուհամմեդի մանրանկարներին, ինչը թույլ է տալիս մտածել, որ գորգը գործվել է XVI դարի առաջին կեսին, և ենթադրել, որ գորգի նկարը արել է եթե ոչ անձամբ սուլթան Մուհամմեդը, ապա նրա գեղարվեստական  արհեստանոցից որևէ մեկը։ Գորգի մնացած դաշտը արված է բաց ֆոնի վրա, որտեղ պատկերված են   ծառեր, թռչուններ, եղնիկներ, վագր, և այլն։ Լոնդոնի Վիկտորիայի և Ալբերտի թանգարանում  ներկայացված են «Շեյխ Սեֆի» և «Լաչակ թուրինջ» գորգերը։ Փարիզի դեկորատիվ արվեստի թանգարանում պահվում է Թավրիզի գորգ, որի վրա պատկերված է գեղեցիկ լանդշաֆտային տեսարան` բարձրահաակ նոճիներով, գարնանային ծաղկած ծառերով ու դրանց միջև երևացող թռչուններով ու կենդանիներով։ Գորգի նախշերում օգտագործվել են օխրա, կարմիր և շագանակագույն երանգներ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Իրանական կերպարվեստ Կատեգորիա:Թավրիզ
Պիիպսեմյաե
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 17 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Հաանյա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Եղբայր իմ (ֆիլմ, 2016)
Եղբայր իմ (Kardeşim Benim), ռեժիսոր Մերթ Բայքալի սիրային կատակերգությունը, որի պրեմիերան կայացել է 2016 թվականի հունվարի 15-ին։ Գլխավոր դերերում հանդես են եկել Բուրաք Օզչիվիթը, Մուրատ Բոզը և Ասլը Էնվերը։ Այն պատմում է երկու եղբայրների հարաբերությունների մասին, որոնք ստիպված միասին ճանապարհորդում են Թուրքիայի տարածքում։ Ֆիլմն արտադրվել է TAFF Pictures-ի և BRK'S Production-ի կողմից ։
Սցենար
Հաքանը 30-ամյա հայտնի երգիչ է, որն զբաղվում է ալտերնատիվ երաժշտությամբ։ Չնայած նա փորձում է խուսափել մամուլի ուշադրությունից, սակայն նրա վեճը կրտսեր եղբոր՝ Օզանի հետ, հետաքրքրում է լրագրողներին։ Օզաը 28-ամյա փոփ աստղ է, շփվող և կենսուրախ մարդ։ Արդեն երկար ժամանակ է, ինչ եղբայրների հարաբերությունները լարված են, որն սկսվել է դեռևս տղաների վաղ տարիքից։ Նրանք վաղ տարիքում կորցրել են մորը, իսկ հայրը՝ Էրքանը գումար էր աշխատում հարսանիքներին երգելով։ Նրանք երեքով շրջում էին գյուղական հարսանիքներով։ Այնուհետ, հայրը Օզանի խնամակալությունը հանձնում է ավագ եղբորը՝ Հաքանին։ Դա էր պատճառը, որ Հաքանը շուտ հասունացավ, իսկ Օզանը շարունակում էր վայելել իր մանկությունը Հենց սա էլ դարձել էր երկու եղբայրների միջև տարաձայնությունների պատճառը։ Շատ տարիներ անց նրանք հանդիպում են հոր թաղմանը։ Երկուսն էլ պատրաստվում էին վերադառնալ իրենց սովորական կյանքին, սակայն մահացածի վերջին կամքը կտրուկ ամեն ինչ փոխում է ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թուրքական ֆիլմեր Կատեգորիա:Թուրքերեն ֆիլմեր
Լավրենտի
Լավրենտի (ռուսերեն` Лаврентий)` լատինական ծագումով ռուսական արական անուն է։ Նույն ձևով է հնչում անվան վրացական տարբերակը (վրացերեն՝ ლავრენტი)։
Ենի-Կարահիսար
Ենի-Կարահիսար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Վիտյազ (առագաստանավ, 1862)
Հետագայում ստացել է «Սկոբելև» (Скобелев) անվանումը։ Հիմնականում շահագործվել է որպես օվկիանոսագիտական ​​հետազոտա​​նավ։
Կատեգորիա:Նավաշինություն Կատեգորիա:Նավեր այբբենական կարգով
(1161) Թեսալիա
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,171451 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,8961 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,4468 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2062,93 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,174509 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,38° անկյուն։
Թեսալիա աստերոիդը պատկանում է Վերիտասի աստերոիդների ընտանիքին, որը տեղաբաշխված է հիմնական աստերոիդների գոտում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վերիտասի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1929 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կառլ Ռեյնմուտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ուստ-Կույգա
Ուստ-Կույգա (Усть-Куйга), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Սախա-Յակուտիայի հանրապետության Ուստ-Յանսկի ուլուսի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 979 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:1956 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սախա-Յակուտիայի հանրապետության Ուստ-Յանսկի ուլուսի բնակավայրեր
Ժավոխիր Սինդարով
Ժավոխիր Սինդարով, ուզբեկ շախմատիստ, գրոսմայստեր, 2018 թվականի Ուզբեկստանի առաջնության բրոնզե մեդալակիր, 2019 թվականի Ուզբեկստանի չեմպիոն։
Ժավոխիր Սինդարովին գրոսմայստերի կոչումը շնորհվել է 12 տարեկան, 10 ամսականում։
Կենսագրություն
Սինդարովը ծնվել է 2005 թվականի դեկտեմբերի 8-ին ։ 2017 թվականի հոկտեմբերին արժանացել է միջազգային վարպետի կոչման ։ Գրոսմայստերի առաջին նորման լրացրել է 2018 թվականի հունիսին՝ Ալյոխինի հուշամրցաշարում։ Երկրորդը նա նվաճել է նույն տարվա  սեպտեմբերին՝ շախմատի աշխարհի պատանեկան առաջնությունում՝  իր վարկանիշը հասցնելով 2500-ի։
2018 թվականի հոկտեմբերին նա լրացրել է գրոսմայստերների իր երրորդ նորմը և դասվել պատմության մեջ ամենաերիտասարդ գրոսմայստերի շարքին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուզբեկ շախմատիստներ Կատեգորիա:Շախմատիստներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Շախմատի գրոսմայստերներ
Պրոգրես (գյուղ, Կոբելյակի շրջան)
Պրոգրես (Прогрес), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պրոգրես գյուղում բնակվում էր 188 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Նիկոլայ Մոնախով
Նիկոլայ Ֆեոդորովիչ Մոնախով, ռուս խորհրդային դերասան, ՌՍՖՍՀ ժողովրդական արտիստ (1932)։
Դերասանական գործունեությունն սկսել է դրամատիկ թատրոնում (1895), 1896 թվականից ելույթ է ունեցել էստրադայում, 1904 թվականից խաղացել Կիևի, Սարատովի, Օդեսայի, Մոսկվայի «Էրմիտաժ», «Ազատ թատրոն» (1913-1914 թվականներին, ղեկ․ Կ․ Ա․ Մարշանիշվիլի), Պետերբուրգի «Բուֆ» և այլ օպերետային թատրոններում։
Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո ակտիվորեն մասնակցել է Դրամատիկական մեծ թատրոնի (այժմ՝ Գ․ Տովստոնոգովի անվան) կազմակերպմանը, եղել առաջատար դերասան։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս դերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:Ռուս կինոդերասաններ
Զանգու (թերթ)
«Զանգու», հասարակական-քաղաքական շաբաթաթերթ, որը լույս է տեսել Փարիզում, 1935–1937 թվականներին։ Խմբագիր՝ Միսաք Մանուշյան։ Ֆրանսահայ կոմունիստների թերթը։
Պատմություն
Պաշտպանել է հայ գաղութի աշխատավորների շահերը, օգնել բարձրացնելու նրանց դասակարգային գիտակցությունը և համախմբելու հայ աշխատավորներին երկրի բանվորական կազմակերպությունների հետ։ Մեծ դեր է խաղացել գաղութի և Խորհրդային Հայաստանի կապերն ամրապնդելու գործում։ Լայնորեն լուսաբանել է Խորհրդային Հայաստանի կյանքը, նրա նվաճումները, օգնել հայրենադարձության գործին, ՀՕԿ-ի և առաջադիմական կազմակերպությունների աշխատանքներին։
Թերթը ձգտել է տեղյակ պահել իր ընթերցողներին միջազգային քաղաքական իրադարձություններին, քարոզչություն է ծավալել ֆաշիզմի և պատերազմի օրեցօր սպառնացող վտանգի դեմ։
Թերթին աշխատակցել են Գ. Թահմազյանը, Դ. Դավիթյանը, Տ. Զավենը, Հ. Գալճյանը, Զ. Որբունին, Ե. Թոլայանը, Ա. Կոթիկյանը, Ե. Քոչարը և ուրիշներ։
Կատեգորիա:Ֆրանսահայ մամուլ Կատեգորիա:Հայկական հասարակական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական քաղաքական պարբերականներ
Արմենչո
Արմենչո, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Պելյանի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ռոբերտ Վիլսոն
Ռոբերտ Վուդրո Վիլսոն (Robert Wilson, ), ամերիկացի աստղագետ, 1978 թվականի ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր, ով Առնո Փենզիասի հետ հայտնաբերել է Տիեզերական միրոալիքային ֆոնի ճառագայթումը (CMB): Մրցանակը կիսել են այս աշխատանքի հետ կապ չունեցող Պյոտր Կապիցայի հետ։
Բոլլ լաբարատորիաներում նոր անտենայի տեսակ ստեղծելու վրա աշխատելիս նրանք մթնոլորտում հայտնաբերում են ձայնի աղբյուր, որը չէին կարող բացատրել ։ Ձայնի բոլոր պոտենցիալ աղբյուրները հեռացնելուց հետո նրանք հայտնաբերում են CMB-ը, որը Մեծ Պայթյունի տեղության հաստատման գործում կարևոր դեր խաղաց։
Հարավային Սինայ
Հարավային Սինայ (արաբ. جنوب سيناء‎,Հանուբ-Սինա), մուհաֆազա Եգիպտոսի արաբական Հանրապետությունում։ Վարչական կենտրոնը Աթ-Տուր քաղաքն է։ Գտնվում է երկրի հյուսիս-արևելքում, Սինանյան թերակղզու հարավային մասում և գտնվում է Հյուսիսային Սինայի հարավում։ Հարավ-արևելյան կողմը ողողվում է Աքաբ ծովածոցի, իսկ հարավ-արևմտյան կողմը` Սուեզի ջրանցքի ջրերով։
Վարչական բաժանում
Մուհաֆազան կազմված է 5 վարչական կենտրոններից (շրջաններից), 8 քաղաքներից, 8 տեղական գյուղական համայնքներից և 81 բեդվինական բնակավայրերից։ Մուհաֆազայի կենտրոներն են.
Ռոբերտ Վիլսոն
Կենսագրություն
Ռոբերտ Վուդրո Վիլսոնը ծնվել է 1936 թվականի հունվարի 10-ին Տեխաս նահանգի Հյուստոն քաղաքում։ Ավարտել է Հյուստոնի Լամար ավագ դպրոցը, սովորել է Ռայսի անվան համալսարանում, որտեղ նա անդամակցել է Պի Բետա Կապպա ընկերությանը։ Ավարտական աշխատանքը կատարել է Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտում։
Վիլսոնը և Փենզիասը նաև արժանացել է ԱՄՆ գիտությունների ազգային ակադեմիայի Հենրի Դրափերի մեդալին 1977 թվականին ։
Հարավային Սինայ
Մուհաֆազայի քարտեզը
Քարեզի լեգենդը.
Ռոբերտ Վիլսոն
Կենսագրություն
Վիլոսնը եղել է Նյու Ջերսի նահանգի Հոլմդել ավանի բնակիչ է ։
Հարավային Սինայ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Եգիպտոսի վարչական բաժանում Կատեգորիա:Եգիպտոսի մուհաֆազաներ
Ռոբերտ Վիլսոն
Կենսագրություն
Վիլսոնը 1958 թվականից ամուսնացած է Էլիզաբեթ Ռոադս Սավինի հետ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի նոբելյան մրցանակակիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի աստղագետներ Կատեգորիա:Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Ռայսի համալսարանի շրջանավարտներ
Ռիչարդ Բեյսհարթ
Երիտասարդություն
Ռիչարդ Բեյսհարթը ծնվել էր լրագրողների բազմազավակ ընտանիքում (ունեցել է մեկ քույր և երեք եղբայր, որոնցից Ռոբերտը մահացել է ինը ամսականում) ։ Մայրը մահացել էր ծննդաբերության ժամանակ, այդ պատճառով նրա հայրը, չկարողանալով միաժամանակ զբաղվել երեխաների դաստիարակությամբ և աշխատանքով, ստիպված է եղել նրանց մանկատուն հանձնել ։ Տասներկու տարեկանում Ռիչարդը որոշել է շարունակել հոր գործը, որն աշխատում էր THE ZANESVILLE OHIO TIMES SIGNAL շաբաթաթերթում, և դարձել է թերթի թղթակից և ռադիոյի հաղորդավար։ Ավագ եղբոր հետ աշխատել է ջրահեռացման ընկերությունում։ Դրանից բացի նա մասնակցել է հորեղբոր՝ քաղաքապետի նախընտրական քարոզարշավին, որն արդյունքում հաղթել է ընտրություններում ։ Միջին դպրոցն ավարտելուց հետո աշխատել է թերթում, բացահայտել է քաղաքային վարչությունում կատարվող խարդախությունները, որի արդյունքում սկսվել է մեծ սկանդալ, և հենց դա էլ եղել է նրա աշխատանքից հեռացման պատճառը (նա հարվածել էր հետաքննությունն կատարող խուզարկուին) ։
Գործունեություն
1938 թվականին Ռիչարդ Բեյսհարթն ընդգրկվել է ֆիլադելֆիական Hedgerow Theatre թատրոնի թատերախմբում, որտեղ ելույթ է ունեցել մինչև 1942 թվականը ։ Հետո հայտնվե է Բրոդվեյում։ Մի շարք ներկայացումներից հետո հրավիրվել է «Տաք սիրտ» պիեսում կատարելու իսկական շոտլանդացու դեր։ Նրա խաղը բարձր գնահատականի է արժանացել Նյու Յորքի թատերական քննադատների կողմից, որոնք նրան շնորհել են մրցանակ լավագույն սկսնակ դերասանի համար 1945 թվականին ։ Կինոյում Բեյսհարթի առաջնախաղը տեղի է ունեցել «Կեղծ ահազանգ» (1947) ֆիլմում, որից կարճ ժամանակ անց պայմանագիր է կնքել 20th Century Fox-ի հետ։ Նկարահանվել է Հաթֆիլդների և Մակկոյների թշնամանքի մասին պատմող «Ռոզաննա Մակկոյ», «Լարվածություն» (երկուսն էլ 1949 թվական), «Տասնչորս ժամ» (ԱՄՆ-ի Ազգային քննադատների խորհրդի կողմից ստացել է մրցանակ տղամարդու լավագույն դերակատարման համար), «Որոշում լուսաբացից առաջ» և «Հեռագրային բլուրի վրայի տունը» (երեքն էլ 1951 թվականին) ֆիլմերում։ Վերջինիս նկարահանումների ժամանակ ծանոթացել է իտալացի դերասանուհի Վալենտինա Կորտեզեի հետ, որի հետ և նույն թվականին ամուսնացել է։ Ինը տարի անց նրանք բաժանվել են։ Ամուսնության ընթացքում ծնվել է նրանց որդին՝ դերասան Ջեքի Բեյսհարթը ։
Ռիչարդ Բեյսհարթի ամենահայտնի դերը համարվում է Մատոն Ֆեդերիկո Ֆելինիի «Ճանապարհ» ֆիլմում։ Ռեժիսորը Ռիչարդի այն հարցին, թե ինչու է հենց ինքն ընտրվել այդ դերի համար, պատասխանել է. «Եթե դուք արել եք այն, ինչ «Տասնչորս ժամ» ֆիլմում, ապա Դուք կարող եք ամեն ինչ» ։ Բեյսհարթը խաղացել է նաև Ֆելինիի «Խաբեբաները» (1955 թվական) ֆիլմում։
Անձնական կյանք
Բեյսհարթն ամուսնացած է եղել երեք անգամ։ Առաջին կնոջ՝ Ստեֆանի Քլյայնի մահից հետո ամուսնացել է իտալացի դերասանուհի Վալենտինա Կորտեզեի հետ։ 1960 թվականին նրանից բաժանվելուց հետո ամուսնացել է Դայանա Լոթերիի հետ, որի հետ 1971 թվականին կազմակերպել է կենդանիների պաշտպանության Actors and Others for Animals բարեգործական հիմնադրամը ։ Երրորդ ամուսնության ընթացքում դերասանն ունեցել է երկու դուստր՝ Ջենան և Գեյլան ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի Կատեգորիա:Կաթվածից մահացածներ Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ թատերական դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ
Եփրեմ Ա Ձորագեղցի
Եփրեմ Ա Ձորագեղցի, Ամենայն Հայոց կաթողիկոս 1809 թվականից։ Հաջորդել է Դանիել Ա Սուրմառեցուն։
Մարտիրոս Սարյանի տուն-թանգարան (Երևան)
Մարտիրոս Սարյանի տուն-թանգարանը, 20-րդ դարի մեծանուն նկարիչ Մարտիրոս Սարյանի (1880-1972) տուն-թանգարանը ստեղծվել է Երևանում Հայաստանի կառավարության հատուկ որոշմամբ, բացվել է 1967 թվականի նոյեմբերի 26-ին՝ նկարչի կենդանության օրոք։
Պատմություն
Թանգարանի շենքը բաղկացած է երկհարկանի առանձնատնից, ուր նկարիչն ապրել և ստեղծագործել է 1932-1972 թթ., և եռահարկ պատկերասրահից, որը կառուցվել է այդ տանը կից 1967 թվականին։ Մարտիրոս Սարյանի տան հատակագծի հեղինակն է Երևան քաղաքի մեծանուն ճարտարապետ Ալեքսանդր Թամանյանը։ Թանգարանային հատվածը կառուցվեց Մարկ Գրիգորյանի նախագծով։
Եփրեմ Ա Ձորագեղցի
Կենսագրություն
Կաթողիկոսական գահին Եփրեմ Ա Ձորագեղցուն հաջորդել է Հովհաննես Ը Կարբեցին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսներ
Մարտիրոս Սարյանի տուն-թանգարան (Երևան)
Պատմություն
Դեպի փողոց դուրս եկող ճակատամասի վերին հատվածի խճանկարը, Մարտիրոս Սարյանի էսքիզով, կատարել է հայտնի նկարիչ Գառնիկ Սմբատյանը։
2013-2016 թթ. Տուն-թանգարանը ենթարկվել է հիմնանորոգման, կառուցվել է չորրորդ հարկը, ուր գործում է բազմագործառնական դահլիճ։ Այստեղ կազմակերպվում են կոնֆերանսներ, սեմինարներ, դասախոսություններ, շնորհանդեսներ, համերգներ, ցուցահանդեսներ։ Դահլիճը անվանվել է Վարպետի որդու և հարսի անունով՝ Ղազարոս և Արաքսի Սարյանների։
Նորակառույց չորրորդ հարկի առանձին սրահում գործում է "Սարյան" արվեստի ստուդիան։
Թանգարանի տնօրեններ
Տուն-թանգարանի առաջին տնօրենն է եղել նկարչի որդին, կոմպոզիտոր Ղազարոս Սարյանը, որը ղեկավարել է շենքի կառուցման աշխատանքները։
1967-2003 թվականներին թանգարանը գլխավորել է արվեստաբան Շահեն Խաչատրյանը, որը մեծ նվիրումով հարստացրել և համալրել է թանգարանի ֆոնդը։
2003-2004 թվականներին տուն-թանգարանի տնօրենն է եղել Լուսիկ Միրզոյանը, ով մինչ այդ երկար տարիներ թանգարանում աշխատել է որպես գլխավոր ֆոնդապահ։
2004 թվականից տուն-թանգարանը ղեկավարում է նկարչի թոռնուհին՝ Ռուզան Սարյանը։
Ցուցադրություն
Տուն-թանգարանն առանձնահատուկ է նրանով, որ այստեղ հանգրվանել են նկարչի այն աշխատանքները, որոնք գտնվում էին իր տանը, իր արվեստանոցում։ Թանգարանի գեղարվեստական ֆոնդի ստեղծման հիմքը դարձան նկարչի նվիրաբերած 50 ստեղծագործությունները։ Հետագայում ֆոնդերն ընդլայնվել են գնումների և նվիրատվությունների շնորհիվ։
Այսօր Մ. Սարյանի տուն-թանգարանի հիմնական նպատակն է Վարպետի արվեստի ցուցադրումը, մեկնաբանումն ու հանրահռչակումը։ Թանգարանում տարվում է նաև գիտական աշխատանք՝ կազմվում է նրա կյանքի և ստեղծագործության տարեգրությունը, հրապարակվում են նրա հուշերը, ձեռագրերն ու նամակները, կազմվում է աշխատանքների լիակատար կատալոգը։ Ներկայումս մշակվում է նաև տուն-թանգարանի հուշային ֆոնդը ։
Թանգարանի մշտական ցուցադրության մեջ ընդգրկված են այնպիսի ստեղծագործություններ, ինչպիսիք են «Ջրհորի մոտ. շոգ օր», «Ինքնադիմանկար», «Քայլող կինը», «Գիշերային բնանկար», «Եգիպտական դիմակներով նատյուրմորտ», «Արևելյան ծաղիկներ», «Երեք հասակ» ինքնադիմանկարը, ինչպես նաև կյանքի վերջին կտավը՝ «Հեքիաթ» գեղանկարը։
Մարտիրոս Սարյանի թանգարանի ցուցադրությունը ներկայացնում է նկարչի ստեղծագործական բոլոր շրջաններն ու ժանրերը՝ սկսած 16 տարեկանում կատարված առաջին գծանկարներից մինչև կյանքի վերջին տարիներին ստեղծված աշխատանքները։ 300-ից ավելի ստեղծագործությունից կազմված մշտական ցուցադրությունը կազմակերպված է թանգարանի երեք հարկերում ժամանակագրական կարգով։
Այցելուները հնարավորություն ունեն նաև այցելել տուն-թանգարանի սրբավայրը՝ Վարպետի արվեստանոցը։
Միջոցառումներ
Թանգարանում կազմակերպվում են հատուկ կրթա-մշակութային ծրագրեր երեխաների և երիտասարդության համար, անցկացվում են թեմատիկ միջոցառումներ, դասական կամերային երաժշտության համերգների ընդգրկմամբ։
Հասցե
Թանգարանը գտնվում է Երևանի կենտրոնում՝ Սարյան 3 հասցեում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տուն-թանգարաններ Երևանում Կատեգորիա:Երևանի պատկերասրահներ Կատեգորիա:1967 հիմնադրված թանգարաններ
Պիիռա
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 445 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Լյաենե-Վիրումաա նահանգի Վիննի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Ենիյափան
Ենիյափան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ջասթինա Վալենթայն
Ջասթինա Վալենթայն (Justina Valentine, ), ամերիկացի ռեփեր, երգչուհի և մոդել Նյու Ջերսիի Փասայկ շրջանից, առավել հայտնի է իր «Candy Land» սինգլով՝ ապագա ռեփեր Ֆեթի Ուափի մասնակցությամբ, «All The Way» և «Unbelievable» սինգլներով  ։
Վաղ կյանք
Վալենթայնը ծնվել է Նյու Ջերսի նահանգի Փասայկ շրջանում։ Մեծացել է երաժիշտների ընտանիքում, իսկ մանուկ հասակում զբաղվել է թատրոնով և պարով։ Վալենթայը միշտ սիրել է հիփ հոփ և փոփ երաժշտական ժանրերը։ 2006 թվականին նա սկսել է ձայնագրել իր սեփական երգերը ։
Կարիերա
2012 թվականին Վալենթայնը թողարկել է իր առաջին միքսթեյփը՝ Route 80-ը։ «Bubble Gum» և «Hip-hop Joan Jett» սինգլները դարձել են տարածված հիթեր YouTube-ում։ 2013 թվականին նա թողարկել է իր մինի ալբոմը՝ iTunes R&B չարթերում իր դեբյուտը կատարելով 38-րդ համարի ներքո ։ 2014 թվականի հուլիսի 8-ին երգչուհին թողարկել է իր երկրորդ Red Velvet միքսթեյփը։ 2016 թվականին թողարկել է իր Scarlet Letter ստուդիական ալբոմը։ 2016 թվականին Վալենթայնը մտել է MTV-ում Wild 'N Out-ի 8-րդ եթերաշրջանի դերասանական կազմ և այդ ժամանակվանից հանդիսանում է յուրաքանչյուր հաջորդ եթերաշրջանի դերասանական կազմի անդամ ։
Վալենթայնը մրցել էր MTV ռեալիթիի «The Challenge» սերիալում, որի պրեմիերան կայացել է 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ին և վերնագրված էր «Champs vs. Stars» ։
2018 թվականի նոյեմբերին Վալենթայնն ընտրվել է MTV-ի Singled Out ծանոթությունների խաղային շոուի վերաթողարկված տարբերակի համակազմակերպիչ՝ ռեփեր և Wild 'N Out-ի դերասանական կազմի անդամ Conceited-ի հետ միասին, ինչը հեռարձակվել է բացառապես YouTube-ում։
Երաժշտական ոճ և ազդեցություն
Վալենթայնը ուներ ընտրողական հիփ հոփ, սոուլ և R&B երաժշտական ժանրերի ձայն ։
Սկավառակագրություն
Ալբոմներ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հիփ հոփ երաժիշտներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի երգիչներ
Սալլիի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Վայոց ձորի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Վայոց ձորի մարզի Սալլի գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 20 հուշարձան (1 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վայոց ձորի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Պրոշչուրադի
Պրոշչուրադի (Прощуради), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պրոշչուրադի գյուղում բնակվում էր 183 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Արմինազ
Արմինազ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Պելյանի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
(9027) 1988 VP5
(9027) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1988 թվականի նոյեմբերի 4-ին Անտոնին Մրկոսի կողմից Կլետում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,300363 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8348 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7659 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1274,36 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,282494 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,14° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1988 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Անտոնին Մրկոսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ուստ-Կուրդյում
Ուստ-Կուրդյում (Усть-Курдюм), գյուղ Ռուսաստանի Սարատովի մարզի Սարատովսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սարատովի մարզի Սարատովսկի շրջանի բնակավայրեր
Վասակ Գաբուռ
Վասակ Գաբուռ, կամ Վասակ Հայկազն, (Գաբուռ՝ բառացի նուրբ, մեղմ, մահացել է 859 թվականին ), Գեղարքունիքի և Սյունիքի իշխան։
Ծագում էր Սյունիների տոհմից՝ Հայկազուն ճյուղից, Գրիգոր Սուփան Ա-ի որդին էր։ 850-855 թվականների համահայկական մեծ ապստամբությունից հետո, Վասակ Իշխանիկի գերեվարումից հետո հայոց իշխան ու սպարապետ Աշոտ Բագրատունին նրան նշանակում է Սյունիքի գահերեց իշխան։ Ամուսնացել է նրա դստեր՝ Մարիամ Բագրատունուհետ։ Ունեցել են 3 որդի՝ Գրիգոր-Սուփան, Սահակ և Վասակ։
Վասակ Գաբուռի մահից հետո Մարիամ իշխանուհու հրամանով կառուցվել է Սևանավանքը։ Ըստ հայոց պատմիչների, Մարիամը ուխտել էր 30 եկեղեցի կառուցել իր վաղամեռիկ ամուսնու հիշատակին։ Հանդիպելով Սևանավանքի վանահայր, ապագա կաթողիկոս Մաշտոց Եղիվարդեցուն, նա հանձն է առնում հովանավորել վանքի նորոգումը և ընդարձակումը և կառուցել սուրբ Առաքելոց և սուրբ Աստվածածին եկեղեցիները ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Սյունիներ
Միխայիլ Ֆրունզեի անվան ռուսական բանակի կենտրոնական տուն
Միխայիլ Ֆրունզեի անվան ռուսական բանակի կենտրոնական տուն (հակիրճ՝ ՌԲԿՏ), դաշնային պետական բյուջետային հաստատություն Ռուսաստանի Դաշնությունում։ Համարվում է Ռուսաստանի Դաշնության զինված ուժերի հիմնական մշակութային և ժամանցային կենտրոն։
Ռուսական բանակի կենտրոնական տունը հիմնադրվել է 1927 թվականին ԽՍՀՄ հեղափոխական ռազմական խորհրդի որոշմամբ և բացվել 1928 թվականի փետրվարի 23-ին։ Տեղակայված է Մոսկվայի Սուվորովյան հրապարակի թիվ 2 շենքում։ Հանդիսանում է ճարտարապետական հուշարձան։
Նախապատմություն
1758 թվականին ներկայիս Սուվորովյան հրապարակի տարածքում կառուցվել է կոմս Վլադիմիր Սեմյոնովիչ Սալտիկովի քաղաքամերձ դաստակերտը։ Շենքի բնօրինակ նախագիծը բարոկկո ոճով իրականացրել է ճարտարապետ Դմիտրի Ուխտոմսկին։ Դաստակերտի մոտակայքում կառուցվել են պարտեզ և ջերմոցներ։ 1777 թվականին քաղաքամերձ դաստակերտի շենքերը վաճառքի են հանվել և գնվել պետական գանձարանի կողմից ոստիկանության պետ Նիկոլայ Արխարովի միջոցով։ Նախկին դաստակերտի տարածքում բացվել է Հաշմանդամների տուն չունևորների և շտաբ ավագ սպաների համար ։
1803 թվականին Հաշմանդամների տունը տեղափոխվել է Եկատերինյան անկելանոց։ Ազատված շենքում Ալեքսանդր I կայսեր հրամանագրով և կայսրուհի Մարիա Ֆեոդորովնայի աջակցությամբ հիմնադրվել է Սուրբ Եկատերինայի շքանշանի ուսումնարանը։ Ուսումնարանը հետագայում կոչվել է Եկատերինյան ազնվազարմ օրիորդների ինստիտուտ և գոյություն է ունեցել մինչև 1917 թվականը ։
Կենտրոնական տան հիմնադրում
Նախկին Եկատերինյան ազնվազարմ օրիորդների ինստիտուտի շենքում տեղակայված բանակային մշակութային հաստատության պատմությունը սկսվել է 1927 թվականի սեպտեմբերի 27-ին, երբ ԽՍՀՄ հեղափոխական ռազմական խորհրդի հրամանով Մոսկվայում ստեղծվել է Կարմիր բանակի կենտրոնական տունը, «ռազմական աշխատողների և նրանց ընտանիքների մշակութային կարիքները բավարարելու, ինչպես նաև աշխատավոր զանգվածների հետ համատեղ քաղաքական-լուսավորչական աշխատանքների կազմակերպման համար» ։
Կարմիր բանակի կենտրոնական տան բացումը տեղի է ունեցել 1928 թվականի փետրվարի 23-ին և զուգադիպել է Կարմիր բանակի տասնամյակի հետ։ Նոր մշակութային կենտրոնի գործունեությունը ղեկավարվել է Բանվորա-գյուղացիական Կարմիր բանակի քաղաքական վարչության միջոցով և վերահսկվել է ազդեցիկ պետական պաշտոնյաների կողմից։ Ըստ Կարմիր բանակի կենտրոնական տան խորհրդի անդամ Կլիմենտ Վորոշիլովի` այն «պետք է դառնար ոչ միայն հրամանատարական անձնակազմի հանգստի և զվարճանքի կենտրոն, այլև գիտելիքները թարմացնելու և խորացնելու տեղ, ռազմական գիտական աշխատանքի կենտրոն» և կարմիր բանակի հրամանատարական կազմի համար ազատ ակադեմիա»։ Այդ նպատակով ռազմական մշակութային հաստատությունում ստեղծվեցին կրթական և գիտական կաբինետներ, որոնք զբաղվել են ռազմաքաղաքական աշխատանքով, ռազմական շինարարությամբ, բազում ռազմական առարկաների ուսումնասիրությամբ, որտեղ ավելի քան երկու հազար ուսանող է վերապատրաստվել ։
Շատ հայտնի մարդիկ ներկա են գտնվել Կենտրոնական տան մշակութային միջոցառումներին։ Օրինակ՝ Մաքսիմ Գորկին ստեղծագործական երեկոներ և գործնական հանդիպումներ է ունեցել գրադարանավարների հետ։ ԿԲԿՏ հաճախ են այցելել Դեմյան Բեդնին, Ալեքսանդր Սերաֆիմովիչը, Իլյա Էրենբուրգը, Ալեքսեյ Տոլստոյը, Վսևոլոդ Վիշնևսկին, Ալեքսանդր Ֆադեևը և այլ գրողներ ։
Կարմիր բանակի կենտրոնական տանը ստեղծվել են շատ հայտնի ռազմական անսամբլներ և ստեղծագործական կոլեկտիվներ։ 1928 թվականի հոկտեմբերի 12-ին այստեղ տեղի ունեցավ Ալեքսանդր Ալեքսանդրովի անվան երգի-պարի անսամբլի առաջին ելույթը։ Շուտով անսամբլը ընդունվեց ԿԲԿՏ-ի հաստիքակազմ և կոչվեց Կարմիր բանակի Միխայիլ Ֆրունզեի անվան կենտրոնական տան երգի համույթ։ Նախպատերազմյան շրջանում ԿԲԿՏ-ում բացվեց նաև Ռուսաստանի բանակի թատրոնը, ՊՆ առանձին ռազմական ցուցադրական նվագախումբը և Կենտրոնական շախմատի ակումբը։ 1928-1965 թվականներին Սուվորովյան հրապարակի շենքում տեղակայված էր Կարմիր բանակի ու նավատորմի թանգարանը, այժմ՝ Զինված ուժերի կենտրոնական թանգարան։ Կենտրոնական տունը զգալի ներդրում է ունեցել բանակային սպորտի զարգացման գործում՝ բացելով Բանակի կենտրոնական մարզական ակումբը։ 1953 թվականին ԲԿՄԱ-ն դարձավ ինքնուրույն կառույց ։
Պատերազմական ժամանակաշրջան
Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին ԿԲԿՏ-ից ռազմաճակատ են ուղարկվել թատրոնների արտիստական բրիգադներ, ֆիլհարմոնիայի խմբեր, համերգային և հյուրախաղային միություններ։ Պատերազմի տարիներին ավելի քան 900 բրիգադներ այցելել են ռազմաճակատ, որտեղ անցկացրել են շուրջ մեկ միլիոն համերգ։ Այցելությանը մասնակցել են այնպիսի հայտնի կատարողներ, ինչպիսիք են Լիդիա Ռուսլանովան, Պրով Սադովսկին, Ելենա Գոգոլևան, Միխայիլ Ցարյովը, Իգոր Իլյինսկին, Վիկտոր Խենկինը, գրողներ և բանաստեղծներ Վասիլի Լեբեդև-Կումաչը, Ագնիա Բարտոն, Վալենտին Կատաևը, Նիկոլայ Տիխոնովը, Ալեքսեյ Սուրկովը և ուրիշներ։ Պատերազմի ժամանակաշրջանի ամենահայտնի կատարումներից մեկը Բելոռուսական երկաթուղային կայարանում Ալեքսանդրովի անսամբլի «Սրբազան պատերազմ» երգի կատարումն է եղել։ Պատերազմի տարիներին ԿԲԿՏ-ն աշխատել է նաև որպես ագիտացիայի և պրոպագանդայի կենտրոն, որտեղ նյութեր են պատրաստվել քաղաքական աշխատողների, դասախոսների և պրոպագանդիստների համար  ։
Հետպատերազմական ժամանակաշրջան
Պատերազմից հետո ադմինիստրատոր Բարաբաշով Սերգեյ Միխայլովիչի ղեկավարությամբ 1946 թվականի վերջին ԿԲԿՏ-ն վերանվանվել է Խորհրդային բանակի  Ֆրունզեի անվան կենտրոնական տուն(ԽԲԿՏ)։ Մշակութային և կրթական նպատակներով բացվեցին նոր հաստատություններ` սպայական տներ, ակումբներ, գրադարաններ, թատրոններ, համույթներ, զարգացել է գեղարվեստական ինքնագործունեությունը։ Այնուամենայնիվ, Կենտրոնական տունը շարունակել է գործել որպես երկրի գլխավոր և խոշորագույն մշակութային և կրթական բանակային կենտրոն։ Հաստատության գործունեությունը նշանավորվել է մի շարք բարձր պարգևներով` 1968 թվականին ԽԲԿՏ-ն ստացել է Կարմիր աստղի շքանշան, իսկ 1978 թվականին` Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշան ։
ԽԲԿՏ-ն ծաղկում է ապրել 1960-70-ականներին։ Այդ տարիներին շարունակաբար անցկացվել են դասընթացներ Մշակույթի համալսարանում, երիտասարդ սպաների ակումբի նիստեր, շաբաթօրյա հանդիպումներ և այլ միջոցառումներ ։
ԽԲԿՏ-ն հանդես է եկել նաև որպես ուսումնամեթոդական կենտրոն և կատարելագործել է ռազմական մշակութային հաստատությունների աշխատակիցների հմտությունները։ Տանը կազմակերպվել են գիտական և գործնական համաժողովներ և սեմինարներ ԽՍՀՄ զինված ուժերի մշակութային գործունեության վերաբերյալ, որոնք անցկացվում էին երկրի ՊՆ ղեկավար կազմի նախագահությամբ և ռազմական անձնակազմի, պատերազմի վետերանների, լրագրողների, գրողների և դերասանների մասնակցությամբ։ ԽԲԿՏ-ում գործել է նաև Մարքսիզմ-լենինիզմի երեկոյան համալսարան, ռազմական ակադեմիաներ, ռազմական գիտական ընկկերություններ, գրական ակումբներ և այլ դասընթացներ։ Կենտրոնական տունը ղեկավարել է խորհրդային բանակի և ռազմածովային ուժերի գլխավոր քաղաքական վարչությունը ։
Խորհրդային ժամանակաշրջանում ԽԲԿՏ-ն ծառայել է որպես ԽՍՀՄ կառավարության, ԽՄԿԿ Կենտկոմի մահացած անդամների հրաժեշտի վայր։ Այստեղից են հրաժեշտ տվել Յուրի Գագարինին, Վ. Մ. Կոմարովին, այլ զոհված տիեզերագնացների, Խորհրդային Միություն մարշալներ Գ. Կ. Ժուկովին, Կ. Կ. Ռոկոսովսկուն, Ա. Մ. Վասիլևսկուն, Ի. Ս. Կոնևին, ինչպես նաև Ա. Ն. Կոսիգինին, կուսակցական և պետական այլ ղեկավարների։ ԽԲԿՏ–ի կարգավիճակը որպես հրաժեշտի վայր ավելի ցածր էր, քան Միությունների տան սյունազարդ դահլիճինը` այստեղից հուղարկավորությունը հաճախ իրականացվում էր ոչ թե Կարմիր հրապարակում, այլ միայն Նովոդեվիչևյան գերեզմանատանը։ Եթե մահացածի կարգավիճակը թույլ էր տալիս թաղումը Կարմիր հրապարակում, ապա այն իրականացվել է միայն Կրեմլի պատի մեջ նախնական դիակիզումից հետո։ Վերջին անգամ ԽԲԿՏ-ից Կարմիր հրապարակում հուղարկավորություն է տեղի ունեցել 1984 թվականի սեպտեմբերին (ԽՍՀՄ Նախարարների խորհրդի նախագահի տեղակալ Լ. Ա. Կոստանդով)։ Դրանից հետո ԽԲԿՏ-ն երկու անգամ օգտագործվել է որպես հրաժեշտի վայր` 1988 թվականին այստեղից հրաժեշտ տվեցին ԽՍՀՄ Ռ ԾՈՒ նախկին գլխավոր հրամանատար Ս.Գ. Գորշկովին, իսկ 1989 թվականին` Ա. Ա. Գրոմիկոյին։ Երկու դեպքում էլ հուղարկավորությունը տեղի ունեցավ Նովոդեվիչևյան գերեզմանատանը, չնայած նախապես Ա. Ա. Գրոմիկոյի հուղարկավորության վայրը հայտարարվել էր Կարմիր հրապարակը։ 1989 թվականից ի վեր ԽԲԿՏ-ում հրաժեշտի արարողություններ չեն անցկացվել։
Անվանումների հաջորդականություն
Իր գոյության ընթացքում կազմակերպությունը մի քանի անգամ փոխել է իր անվանումը։ 1946 թվականին Կարմիր բանակի կենտրոնական տունը վերանվանվեց Միխայիլ Ֆրունզեի անվան Խորհրդային բանակի կենտրոնական տուն, իսկ 1993 թվականին՝ ռուսական բանակի կենտրոնական տուն։ 1997-2016 թվականներին Ռուսական բանակի կենտրոնական տունը ստացել է Ռուսաստանի Դաշնության զինված ուժերի մշակութային կենտրոն անվանումը։ Պաշտպանության նախարարի 2016 թվականի հունիսի 16-ի հրամանով վերադարձվել է պատմական անվանումը` Միխայիլ Ֆրունզեի անվան ռուսական բանակի կենտրոնական տուն ։
Ներկայիս կարգավիճակ
Մինչ օրս տունը շարունակում է մնալ գործող բանակի գլխավոր ռազմական մշակութային հաստատությունը և բանակի մեթոդական կենտրոնը։ Ռազմահայրենասիրական դաստիարակության գործում նշանակալի ավանդի համար ՌԲԿՏ-ն երկու անգամ (1995 թվականին և 2005 թվականին) արժանացել է Ռուսաստանի նախագահի շնորհակալագրի, որով նշվել է ակտիվ աշխատանքը զորքերում և ռազմական կոլեկտիվներում ։
ՌԲԿՏ-ից բացի, Սուվորովյան հրապարակում տեղակայված է նաև զինված ուժերի մշակութային կենտրոնը՝ Ռուսաստանի բանակի թատրոնը։ Հրապարակի մոտ են գտնվում Զինված ուժերի կենտրոնական թանգարանը և Միտրոֆան Գրեկովի անվան ռազմական նկարիչների ստուդիան ։
Շենքի ճարտարապետական տեսք
ՌԲԿՏ շենքերի համալիրը (գլխավոր շենքը, հարավային և հյուսիսային մասնաշենքերը, հանդիսությունների բակը ցանկապատով և Եկատերինյան պուրակը) համարվում է ճարտարապետական հուշարձան 18-րդ դարի երկրորդ կեսից։ Հիմնական շենքի կենտրոնական մասը կառուցվել է 1779 թվականին։ Եկատերինյան ինստիտուտի այստեղ տեղափոխվելու կապակցությամբ շենքը վերակառուցվել է 1802-1807 թվականներին։ Կենտրոնական ճակատին կից կամարաշարքի վրա կառուցվել է տասը սյուններով նախասրահը։ Շենքի կողային արևմտյան առանցքները խոշորացվեցին, իսկ գլխանիստ մասերը միացվել են գոյություն ունեցող կցաշենքերի հետ պարզ ճակատով։ 1818-1827 թվականներին ճարտարապետներ Դոմենիկո Ժիլյարդին և Աֆանասի Գրիգորևը զգալիորեն ընդլայնել են նախկին առանձնատունը՝ տան գլխանիստային հարթություններին ավելացնելով նոր ծավալներ։ 1918-1928 թվականներին շենքը ռեստավրացիայի է ենթարկվել Սերգեյ Տորոպովի նախագծի համաձայն ։
Գործունեություն
Ռուսական բանակի կենտրոնական տունը համարվում է Պաշտպանության նախարարության վերահսկողության տակ գտնվող պետական բյուջետային հաստատություն, որը գործում է մշակութային, ժամանցի և սոցիալական գործունեության ոլորտում։ Ինչպես նշվում է պաշտոնական կայքում, «ՌԲԿՏ-ի հիմնական նպատակը հոգևոր կարիքների բավարարումն է, կրթությունը և ռազմական անձնակազմի, զինված ուժերի քաղաքացիական անձնակազմի և նրանց ընտանիքների մշակութային ժամանցի կազմակերպումը» ։
ՌԲԿՏ-ի համերգային բրիգադները ակտիվորեն ելույթներ են ունենում զորամասերում, զորավարժությունների մասնակիցների առջև, մեկնում ուսումնական զորավարժարաններ, կայազորներ և ռազմաբազաներ։ Կենտրոնական տան համառուսաստանյան միջոցառումների շարքում են «Կատյուշա» և «Ղրիմյան ալիք» փառատոների կազմակերպումը 2016 թվականին, ինչպես նաև «Ոսկե բազե» մշակութային և ժամանցային գործունեության մրցույթները և 2017 թվականին անցկացված «Ես հիշում եմ։ Ես հպարտ եմ» մանկական նկարների մրցույթը ։
2017 թվականի դրությամբ ՌԲԿՏ–ին կից գործում են շուրջ 20 խմբակներ և ակումբներ, այդ թվում՝ ռազմա-գիտական ընկերություն, սպայական պարի ակումբ «Հաջողություն  տիկնայք», «Մարտական ընկերուհի» բանավոր ամսագիրը, բիլիարդի և թենիսի ակումբներ և այլն ։
Կայքը հայտնում է, որ հաստատությունում ծառայում են 55 շքանշանակիրներ և 115 մեդալներով պարգևատրված աշխատակիցներ, 22-ը ստացել են Ռուսաստանի Դաշնության մշակույթի վաստակավոր գործչի կոչում, երկուսը` Ռուսաստանի Դաշնության վաստակավոր արտիստի, յոթը` Ռուսաստանի Դաշնության վաստակավոր արտիստի կոչումներ ։
Կառուցվածք
Ռուսական բանակի կենտրոնական տունը ունի հետևյալ ստորաբաժանումները` Համերգային ծրագրերի կազմակերպման բաժինը իրականացնում է գործունեության հետևյալ տեսակները` համերգային գործունեություն, համերգային ծրագրերի ստեղծում, փառատոների կազմակերպում և անցկացում և ստեղծագործական մրցույթներ։ Բաժնի հիմնական խնդիրներից` համերգային ծրագրերի ստեղծման արդյունավետության բարձրացում և կազմակերպում համերգային գործունեություն` ռազմական անձնակազմի, Ռուսաստանի Դաշնության զինված ուժերի քաղաքացիական անձնակազմի և նրանց ընտանիքի անդամների բարոյական, գեղագիտական և ռազմահայրենասիրական դաստիարակության մակարդակի բարձրացման համար, օպերատիվ և մարտական պատրաստության միջոցառումների ժամանակ ռազմական անձնակազմի մշակութային և գեղարվեստական ծառայությունների կազմակերպում, հատուկ զորավարժություններ, մշակութային և գեղարվեստական ծառայություններ ռազմական անձնակազմի համար հեռավոր կայազորներում, առանձին ռազմաբազաներում և ուսումնական վարժարաններում, ռազմական անձնակազմի համար համերգային միջոցառումների կազմակերպում պետական տոների նախապատրաստման և անցկացման ժամանակ, տոներ՝ նվիրված Ռուսաստանի պատմությանը և հիշարժան ամսաթվերին, զինված ուժերին, մատուցվող մշակութային և գեղարվեստական ծառայությունները Մոսկվայի Կարմիր հրապարակում անցկացվող զորահանդեսում, կայազորների, ռազմական շրջանների և նավատորմի մշակութային և գեղարվեստական ծառայությունների համերգային բրիգադների ձևավորում։ Բաժնի պետ՝ Ռուսաստանի Դաշնության մշակույթի վաստակավոր գործիչ Ալեքսանդր Ալեքսանդրովիչ Բելյան ։
Մեթոդական բաժնի աշխատանքի գերակա ուղղություններն են` - զինված ուժերում մշակույթի վիճակի վերլուծություն, - բանակի և նավատորմի մշակույթի և ժամանցի աշխատողների խորացված ուսուցում, պաշտպանության նախարարության ռազմական համալսարանին աջակցություն մշակույթի և ժամանցի ոլորտում անձնակազմի պատրաստման և վերապատրաստման գործում, - համագործակցություն մշակույթի նախարարության, գիտական հաստատությունների, ուսումնական հաստատությունների, այլ գերատեսչությունների կենտրոնական մշակութային հաստատությունների հետ, մշակութային գործունեության խնդիրների վերաբերյալ հետազոտությունների անցկացում, - մշակութային բնույթի մեթոդական և ռեպերտուարային գրականության, ինչպես նաև ռազմական ինստիտուտների և ստեղծագործական խմբերի կողմից դրանց օգտագործման առաջարկների ու առաջարկությունների մշակում և այլն ։
- Ռուսական բանակի կենտրոնական տան գրողների ռազմական գեղարվեստական ստուդիայի Վլադիմիր Կարպովի անվան գրական ասոցիացիայի աշխատանքի և կառավարման կազմակերպում. - մասնակցություն ռազմական անձնակազմի, պահեստային և պաշտոնաթող սպաների, ՌԴ զինված ուժերի քաղաքացիական անձնակազմի, նրանց ընտանիքի անդամների ռազմահայրենասիրական դաստիարակությանը։ - բանակային գրողների ստեղծագործական երեկոների կազմակերպում, ընթերցանության համաժողովներ, կլոր սեղաններ ժամանակակից բանակի և նավատորմի մասին գեղարվեստական կարևորագույն ստեղծագործությունների վերաբերյա ։
Գրողների ստուդիան ամեն տարի կազմակերպում է «Քո որդիները Ռուսաստան» համառուսական գրական մրցույթը։ գեներալիսիմուս Ալեքսանդր Սուվորովի անվան համառուսական գրական մրցույթը և շատ այլ միջոցառումներ։ Արվեստանոցը ղեկավարում է պաշտոնաթող գնդապետ Վլադիմիր Սիլկինը ։ Կազմակերպական պլանավորման բաժինը ղեկավարում է Օլեգ Բարբաշևը ։
Հաստատությունում գործում են նաև համերգային, ցուցահանդեսային, դահլիճներ, ընթերցասրահներ, մեթոդաական կաբինետներ և լսարաններ, սեփական թենիսի կորտեր, բիլիարդի սենյակ, պատմական և հուշասրահ՝ 19-րդ - 20-րդ դարի սկիզբի կերպարվեստի և դեկորատիվ կիրառական արվեստի գործերի հավաքածուով (875 միավոր) ։
Դահլիճներ
Ռուսական  բանակի կենտրոնական տանը գործում են հետևյալ համերգասրահները՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի թանգարաններ Կատեգորիա:Մոսկվայի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ զինված ուժեր Կատեգորիա:Մոսկվայի տեսարժան վայրեր
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության օդանավակայանների ցանկ
Ստորև ներկայացված է Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության քաղաքացիական և ռազմական օդանավակայանների ցանկը.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն
Պիիռի (գյուղ, Մուհու շրջան)
Պիիռի (Piiri), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Մուհու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 40 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Մուհու շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Սարավանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Վայոց ձորի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Վայոց ձորի մարզի Սարավան գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 4 հուշարձան (3 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վայոց ձորի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Վեռեյ
Վեռեյ  (ֆրանս.՝ Verrayes), կոմունա Իտալիայի Վալե դ'Աոստա մարզում։
Բնակչությունը կազմում է 1306 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 59 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 22 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 11020։ Հեռախոսային կոդ՝ 0166։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արսուս
Արսուս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Պելյանի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Սամոյեդ
Չափեր
Արուների հասակը 51-66 սանտիմետր է, էգերինը՝ 46-56 սանտիմետր։
Աչքեր
Սամոյեդները ունեն մուգ աչքեր (սովորաբար սև կամ շագանակագույն)։ Երբեմն կարող են հանդիպել կապույտ կամ այլ գույնի աչքերով սամոյեդներ, սակայն այդպիսի շները չեն կարող մասնակցել ցուցադրումների։ Նրանք ըստ աչքերի գույնի պատկանում են «շագանակագույն և սև բաժին»-ի իրենց ընտանիքում՝ ըպիթզների ընտանիքում։ Նրանց աչքերը նշաձև են (ունեն նշի ձև)։
Ականջներ
Սամոյեդներն ունեն հաստ, ուղիղ, եռանկյունաձև ականջներ, որոնք ծածկված են մորթիով։ Գրեթե միշտ նրանց ականջները սպիտակ են, բայց երբեմն հանդիպում է մի թեթև մուգ շագանակագույն երանգ ունեցող ակաջներով սամոյեդներ, սովորաբար այդ դեպքերում այդպիսի գույն է ունենում ականջների շուրջը։
Մորթի
Սամոյեդներն ունեն շատ հաստ և խիտ մորթի, քանի որ ապրում են ցուրտ վայրերում։ Նրանք իրենց հաստ և խիտ մորթու շնորհիվ կարողանում են դիմակայել սաստիկ ցրտին և սառնամանիքին, նրանք իրենց մորթու շնորհիվ կարողանում են հեշտությամբ տանել -50 °C (-58 °F) էլ ցածր ջերմաստիճանը։ Մորթու գույնը սպիտակ է լինում։
Բնավորություն
Սամոյեդները շատ բարի և ընկերասեր շներ են։ Հենց այդ հատկանիշն է նրանց դարձնում վատ պաշտպան շներ։ Չնայած, որ նրանք երբեք ագրեսիվ չեն լինում, կարող են հաչալ այն ամենի վրա ինչ իրենց կասկածի տեղիք կարող է տալ։ Նրանք շատ աշխույժ են, շատ են սիրում մարզվել ու զբոսներ։
Պատմություն
Սամոյեդները սերվել են Սիբիրում։ Առաջին անգամ տարվել են Անգլիա 1800-ականներին։ Առաջին անգամ ԱՄՆ են գնացել տասնամյակներ հետո։
Այս շները օգտագործվել են Բևեեռային ուսումնասիրությունների ժամանակ 19-րդ դարի վերջին 20-րդ դարի սկզբին։
Սան Մարինոյի կոմունիստական կուսակցություն
Սան Մարինոյի կոմունիստական կուսակցություն, (ՍՄԿԿ), հիմնադրվել է 1941 թ.-ի հուլիսին ընդհատակում՝ ֆաշիստական բռնապետության (1923–1944 թթ.) պայմաններում։ Դեռևս 1921 թ.-ին Սան Մարինոյում ստեղծվել էր իտալական կոմկուսի սեկցիա, որը սակայն ոստիկանական հետապնդումների պատճառով կարճ ժամանակից հետո դադարել էր գործել։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից (1939–1945 թթ.) հետո դեմոկրատական շարժումների վերելքի պայմաններում կոմկուսը ձեռք է բերել զգալի հաջողություններ։ 1945 թ.-ի պառլամենտական ընտրություններում սոցիալիստական կուսակցության հետ դաշնակցած՝ ստացել է 19 տեղ, սոցիալիստների հետ պառլամենտում կազմելով մեծամասնություն։ 1945–1957 թ.-ին գործադիր իշխանությունն իրականացնող երկու կապիտան–ռեգենտները եղել են սոցիալիստ և կոմունիստ։ Այդ տարիներին նրանց բլոկը անցկացրել է մի շարք ագրարային միջոցառումներ, ազգայնացրել մի քանի ձեռնարկություն, աշխատավորների դեմոկրատական իրավունքներն ամրապնդող որոշ փոփոխություններ մտցրել օրենսդրության մեջ։
Կուսակցության 8-րդ համագումարը (1973 թ.) մշակեց աշխատավորության և բնակչության միջին խավերի միասնության ամրապնդման գիծ։ 1974 թ.-ի պառլամենտական ընտրություններում Սան Մարինոյի կոմունիստները ստացան 15 տեղ (60-ից)։ 7–8-րդ և 9-րդ (1976 թ.) համագումարների փաստաթղթերում կոմունիստներն իրենց նպատակը հռչակեցին սոցիալիստական հասարակարգի կառուցումը՝ լայն հակամոնոպոլիստական ճակատ ստեղծելու և երկրի տնտեսական ու քաղաքական սիստեմում դեմոկրատական վերափոխումներ կատարելու ճանապարհով։
1978 թ.-ի պառլամենտական արտահերթ ընտրություններում հաղթանակ տարավ ձախ ուժերի միասնական ճակատը։ Նրանք պառլամենտում կազմեցին բացարձակ մեծամասնություն։ Նորաստեղծ կառավարության մեջ մինիստրական 10 տեղերից 4-ը ստացան կոմունիստները։
Սան Մարինոյի կոմունիստների 10-րդ համագումարը (1980 թ.) անցավ հասարակարգի բարեփոխման, դեմոկրատիայի և բազմակուսակցության ոգու, ձախ ուժերի միասնության ամրապնդման և բոլոր դեմոկրատական ուժերի համագործակցման նշանաբանով։ ՍՄԿԿ պատվիրակները մասնակցել են կոմունիստական և բանվորոկան կուսակցությունների 1957 թ.-ի, 1960 թ.-ի և 1969 թ.-ի Մոսկվայի խորհրդակցություններին և հավանություն տվել դրանց աշխատանքներին։
ՍՄԿԿ կառուցվում է դեմոկրատական ցենտրալիզմի սկզբունքներով։ Կուսակցության բարձրագույն մարմինը համագումարն է, իսկ դրանց միջև ընկած ժամանակաշրջանում՝ Կենտկոմը, որ Կենտրոնական վերահսկիչ հանձնաժողովի հետ համատեղ ընտրում է ղեկավարություն և քարտուղարություն։ Կուսակցության նախագահ՝ Է. Գասպերոնի, գլխավոր քարտուղար՝ Ու. Բարուլլի, կենտրոնական օրգանը «Շինտիլա» («La Scintilla») ամսաթերթն է։