cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Մուշկան Նիսալավուրտ
Տես նաև
Կատեգորիա:Միջնադար Կատեգորիա:Ավարայրի ճակատամարտ Կատեգորիա:Զորավարներ
1968
Մահեր
Կատեգորիա:1968 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Սեիդ Շուշինսկի
Սեիդ Շուշինսկի (Seyid Şuşinski, ), Ադրբեջանական խանենդեն, Շուշիի վոկալի դպրոցի ականավոր ներկայացուցիչներից մեկը;
Կենսագրություն
Սեիդ Շուշինսկին ֆինանսական աջակցություն է ցուցաբերել Մոլլա Նասրեդդինի ամսագիր հրապարակմանը։ Նա այդ դարաշրջանի թատերական դերասաններին օգնեց։ Նա խաղացել է մի շարք դերեր, որպես դերասան ։
Սեիդ Շուշինսկին մահացավ 1965 թվականի նոյեմբերի 1-ին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ադրբեջանցի երգիչներ
Բադիա Կալավենա
Բադիա Կալավենա (Badia Calavena), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Վենետո մարզում՝ Վերոնա գավառում ։ Բնակչությունը կազմում է 2382 մարդ։ Խտությունը կազմում է 92 մարդ/կմ²։ Տարածքը գրավում է 26,85 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 37030։ Հեռախոսային կոդ՝ 045։
Քաղաքի հովանավոր պաշտպանն է Սան Վիտոն։ Քաղաքի տոնը նշվում է հունիսի 15-ին
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Մոնսալվի
Մոնսալվի (Montsalvy), համայնք Ֆրանսիայի Օվերն մարզի Կանտալ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 882 մարդ, բնակչության խտությունը` 43.47 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 20.29 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 470 կմ հարավ, Կլերմոն Ֆերան քաղաքից` 130 կմ հարավ, Օրիյակ քաղաքից` 25 կմ հարավ։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 421 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 328-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 93։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,9 %։ 328 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 305 անձ (161 տղամարդ և 144 կին)։ Գործազուրկ են եղել 23 անձ (11 տղամարդ և 12 կին)։ 93 անաշխատունակներից 18-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 46-ը` թոշակառուներ, իսկ 29-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Թորբյորն Հորնկլովի
Թորբյորն Հորնկլովի, նորվեգական սկալդեր, ով, համաձայն հնագույն սագաների, ապրել է 11-րդ դարում՝ Հարոլդ I թագավորի ժամանակ։ Սագաներում պահպանվել է նրա միայն երկու ստեղծագործություն՝ «Գլիմդրապա» և «Հրաֆնսմալ» («Հարալդսքվյդի») ։
«Գլիմդրապա»-ն բանաստեղծություն է, որը նվիրված է Նորվեգիայի Հարոլդ 1-ին թագավորին, ով առաջին անգամ միավորեց Նորվեգիան միասնական թագի ներքո։ Այն համարվում է նախաիսլանդական լեզվով ամենահին բանաստեղծությունը, որ նվիրված է առաջնորդին ։
«Հրաֆնսմալ»-ը, որը նաև հայտնի է «Հարալդսքվյդի» անունով, իրենից ներկայացնում է 4 բաժնից կազմված ստեղծագործություն, որի մեջ ներկայացվում է ագռավի և Վալկիրիայի զրույցը։ Ստեղծագործության հերոսները զրույցի ընթացքում գովաբանում են Հարոլդ առաջինին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի բանաստեղծներ
Սագարեջոյի շրջան
Սագարեջոյի շրջան (საგარეჯოს მუნიციპალიტეტი), 2-րդ մակարդակի վարչական միավոր է Վրաստանում։ Մտնում է Կախեթի մարզ երկրամասի կազմի մեջ։ Վարչական կենտրոնը Սագարեջո քաղաքն է։
Թեհրան Մանսիմով
Թեհրան Ջավիդ օկլի Մանսիմով (Tehran Cavid oğlu Mənsimov, ), Ադրբեջանի զինված ուժերի գնդապետ, Ղարաբաղյան պատերազմի առաջնորդներից մեկը և նոյեմբերի 4-8-ին տեղի ունեցած մարտերի հրամանատար։
Կենսագրություն
Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի 2005 թվականի հունիսի 24-ի թիվ 860 հրամանագրով Թեհրան Մանսիմովը պարգևատրվել է «Արիության համար» մեդալով ։
Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի 2017 թվականի հունիսի 20-ի թիվ 3006 հրամանագրով գնդապետ Թեհրան Մանսիմովը պարգևատրվել է «Հայրենիքի համար» մեդալով ։
2020 թվականի դեկտեմբերի 15-ին ՝ Ադրբեջանի Հանրապետության Նախագահի հրամանով, նրան շնորհվել է «Ադրբեջանի դրոշ» շքանշան
Վալդբրոն
Վալդբրոն (Waldbronn), համայնք Գերմանիայում՝ Բադեն-Վյուրթեմբերգ երկրամասի Կարլսռուեի շրջանում.
Ենթակա է Կարլսռուեի վարչական օկրուգին։ Զբաղեցնում է 11,35 կմ² տարածք։ Բնակչության թվաքանակը 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով եղել է 12 386, 2016 թվականի դեկտեմբերի տվյալներով՝ 12.711 : Պաշտոնական կոդը՝ 08 2 15 110:
Համայնքը, որ բաժանված է 3 գյուղական շրջանների, կազմավորվել է 1972 թվականին Բուզենբախ, Ռայխենբախ և Էտցենռոտ բնակավայրերի միավորման արդյունքում։
Պատմություն
1994 թվականի հունվարին Վալդբրոնին պաշտոնապես շնորհվել է հանքային բուժիչ աղբյուրներ ունեցող առողջարանի կարգավիճակ ("Ort mit Heilquellen-Kurbetrieb")՝ հաշվի առնելով բուժիչ հատկություններով օժտված տաք աղբյուրների առկայությունը նրանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Գերմանիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բադեն-Վյուրթեմբերգի բնակավայրեր
Արշակ Պողոսյան (ֆիզիկոս)
Արշակ Ստեփանի Պողոսյան, հայ ֆիզիկոս, ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, Աախենի Ռեյնիշ-Վեստֆելիշեի տեխնիկական համալսարանի նանո և բիոտեխնոլոգիաների ինստիտուտի ԴՆԹ սենսորների և նանոկառուցվածքների լաբորատորիայի վարիչ, Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի արտասահմանյան անդամ։
Կենսագրություն
Արշակ Պողոսյանը ծնվել է 1949 թվականի սեպտեմբերի 10-ին, Երևան քաղաքում։ Գերազանց առաջադիմությամբ ավարտել է միջնակարգ դպրոցը և 1966 թվականին ընդունվել Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի կիբեռնետիկայի ֆակուլտետ, ստացել ռադիոէլեկտրոնային սարքերի կոնստրուկտավորման մասնագետի որակավորում և 1972 թվականին որպես ճարտարագետ աշխատանքի անցել ՀՀ ԳԱԱ Աշտարակի Ռադիոֆիզիկայի և էլեկտրոնիկայի ինստիտուտում։
1974 թվականին Արշակ Պողոսյանը ընդունվել է Լենինգրադի էլեկտրատեխնիկական ինստիտուտի ասպիրանտուրա, որտեղ իր թեկնածուական աշխատանքը պաշտպանել է պրոֆեսոր Իրինա Վենդիկի ղեկավարությամբ՝ «Էլեկտրոնային գազի «տաքացման» երևույթների հետազոտությունները բիսմուտի նուրբ թաղանթում» թեմայով ։
1980 թվականին աշխատանքի է անցել Երևանի սրտաբանական կենտրոնում, որտեղ մշակել է իոնների և կենսաբանական մոլեկուլների նկատմամբ զգայուն տվիչներ։ 1983-1984 թվականներին Արշակ Պողոսյանի ղեկավարությամբ առաջին անգամ Հայաստանում պատրաստվել են իոնների նկատմամբ զգայուն կիսահաղորդչային դաշտային տրանզիստորներ, որոնք հետագայում օգտագործվել են ջրածնի, նատրիումի և կալիումի իոնների խտությունն արյան մեջ չափելու համար։ Նրա մշակած սենսորներով հետաքրքրվել է Մոսկվայի տիեզերական հետազոտությունների ինստիտուտը՝ տիեզերքում տիեզերագնացների մոտ «ին վիվո» չափումների նպատակով։ Հետագայում Արշակ Պողոսյանը մշակել է նաև կիսահաղորդչային միկրոսենսոր՝ գլյուկոզայի խտությունը մեզի մեջ չափելու համար։ Այդ աշխատանքի համար նրան աջակցել է Երևանի ֆիզիկայի ինստիտուտի աշխատակից Ալեքսանդր Սիմոնյանը։
1989 թվականին որպես ավագ դասախոս աշխատանքի է անցել Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում, գիտատեխնիկական աշխատանքների իրականացման և դրանց արդյունքների ներդրման նպատակով նույն թվականին ստեղծել է «Սենսոր» կոոպերատիվ ձեռնարկությունը։ 1991 թվականին Արշակ Պողոսյանը ստացել է դոցենտի կոչում։
1994 թվականին գործուղվել է Գերմանիայի Կարլսրուհեի և Տյուբինգենի համալսարաններ։ 1995 թվականին «Միկրոէլեկտրոնային սենսորների մշակում և հետազոտում» թեմայով պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն։
Մշտական բնակության նպատակով 1996 թվականին Արշակ Պողոսյանն ընտանիքով տեղափոխվել է Գերմանիա։ 1998 թվականին աշխատանքի է անցել Դյուսսելդորֆի համալսարանում, իսկ 1999 թվականից մինչև 2004 թվականը՝ Յուլիխ քաղաքի գիտահետազոտական կենտրոնում, որտեղ զբաղվել է կենսաբանական միկրոսենսորների մշակմամբ։ 2004 թվականին Արշակ Պողոսյանը աշխատանքի է անցել Աախենի Ռեյնիշ-Վեստֆելիշեի տեխնիկական համալսարանում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Մաթեմատիկոսներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Պրոֆեսորներ Կատեգորիա:ՀՀ ԳԱԱ արտասահմանյան անդամներ Կատեգորիա:Հայ ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Հայ մաթեմատիկոսներ
Սպինեա
Սպինեա (Spinea), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Վենետո մարզում՝ Վենետիկ գավառում։ Բնակչությունը կազմում է 24603 մարդ։ Խտությունը կազմում է 1634մարդ/կմ²։ Տարածքը գրավում է 15 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 30038։ Հեռախոսային կոդ՝ 041։
BMW
BMW (Bayerische MotorenWerke AG, հայերեն թարգմանությամբ՝ Բավարական շարժիչների գործարաններ ԲԸ), գերմանական հանրաճանաչ ընկերություն է, որը զբաղվում է ավտոմեքենաների, մոտոցիկլետների և շարժիչների արտադրությամբ։ Այժմ նախագահը Նարեկ Խաչատրյանն է Չինարի խանութից է, իսկ գլխավոր դիզայները Կարիմ Խաբիբը։
Անվանումը
Հիմնականում անվանում են «բե-էմ-վէ», իսկ որոշ անգլերեն լեզու ունեցող երկրներում «բի-էմ-դաբըլ-յու»։ Գոյություն ունեն որոշ ոչ պաշտոնական անվանումներ՝ «բիմեր», «բիմմեր», «բեխա», «բումեր»։
Պատմությունը Երկրորդ Աշխարհամարտից առաջ
Ընկերությունը հիմնել է Կարլ Ֆրիդրիխ Ռապը 1913 թվականի հոկտեմբերին, պաշտոնապես 1917 թվականի հուլիսի 20-ին, բայց սկզբում իբրև ինքնաթիռների շարժիչների ընկերություն։ Մյունխենի օկրուգը ընտրվեց, որովհետև այն մոտ էր գտնվում գերմանական ինքնաթիռների ինչ-որ ընկերությանը։
Երկնագույն և սպիտակ գույները վերցված էին Բավարիայի դրոշից։
Առաջին աշխարհամարտից հետո Վերսալի պայմանագիրը արգելում է Գերմանիային ինքնաթիռների արտադրությանբ զբաղվել և ընկերությունը անցնում է գնացքների արգելակիչների զբաղմամբ։
1923 թվականին առաջին ԲՄՎ-ի մոտոցիկլն է ստեղծվում։
1924 թվականին առաջին անգամ միջմայրաքաղաքային թռիչք է կատարվում ԲՄՎ-ի շարժիչով դեպի Պարսկաստան։
1927 թվականին աշխարհում ԲՄՎ-ն 87 աշխարհի ռեկորդներ է սահմանում։
Պատմությունը Երկրորդ աշխարհամարտից հետո
Երկրորդ աշխարհամարտից հետո ԲՄՎ-ն հայտնվում է կրիտիկական իրավիճակում։ Ընկերության բազան քանդվում է և միայն 1962 թվականից ԲՄՎ-ն բացում է ավտոմեքենաների շուկա։
(8833) Ասեր
(8833) Ասեր (Acer), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի սեպտեմբերի 3-ին Էրիկ Էլստի կողմից Վերին Պրովանսում ։
BMW
Պատմությունը Երկրորդ աշխարհամարտից հետո
1951 - ԲՄՎ-ն պատերազմից հետո առաջին ավտոմեքենան է ստեղծում - 501
(8833) Ասեր
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,873168 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,4942 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2521 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1778,85 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,202378 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,66° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էրիկ Էլստի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
BMW
Պատմությունը Երկրորդ աշխարհամարտից հետո
1954 - ԲՄՎ-ն դառնում է աշխարհի չեմպիոն և 20 տարի պահպանում է իր առաջնորդությունը։
1956 - Սպորտային մեքենաներ՝ 503 և 507
1959 - ԲՄՎ-ն հանվում է վաճառքի։
1999 - ԲՄՎ-ն իրականացնում է X5-ի ցուցադրությունը։
Գրականություն
Տ. Լյուին - BMW.Լրիվ գիրքը.Մոդելները 1950 թվականից.-2008 թ.
Արտաքին հղումներ
BMW-ի պաշտոնական ներկայացչությունը Հայաստանում
Կատեգորիա:Գերմանիայի արտադրող ընկերություններ Կատեգորիա:1916 հիմնադրված ընկերություններ Կատեգորիա:Գերմանական ավտոմեքենաներ Կատեգորիա:Ավտոարտադրող ընկերություններ Կատեգորիա:Գերմանիայի ընկերություններ Կատեգորիա:BMW
Նապոլեոն Հիլ
Նապոլեոն Հիլլ (Napoleon Hill, ), մի նոր ասպարեզի ամերիկյան գրող, մեկը «ինքնօգնություն» ժանրի ստեղծողներից self-help: Հաճախ է դիտվում որպես հաջողության մասին ամենահայտնի գրող ։ Նրա ամենահայտնի աշխատանքներից է Մտածիր և հարստացիր աշխատությունը 1937, որը համարվում է աշխարհում ամենավաճառվող գրքերից մեկը (մինչև նրա մահը վաճառվել է ավելի քան 20 միլիոն կրկնօրինակ) ։ Նրա աշխատություններն ուսումնասիրում են անհատական ուժը և այն դերը, որը նրանք կրում են անհատական զարգացման ընթացքում։ Նա եղել է ԱՄՆ նախագահ Թեոդոր Ռուզվելտի խորհրդատուն 1933 - 1936 թվականներին։ «Մարդ հասնում է նրան՝ ինչին հավատում է» - ահա նրա թևավոր խոսքերից  ։ «Ինչպես է մարդը հասնում հաջողության և հաջողության կոնկրետ բանաձևը հասարակ մարդու համար» նրա գրքերի գլխավոր թեման է։ Նրա «Մտածիր և հարստացիր» գիրքը, որը անհատական հաջողության խորհրդանիշ է, առաջին անգամ հրատարակվել է 1937 թվականին։ Հետագայում այն թարգմանվեց տարբեր լեզուներով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի փաստաբաններ
Կլոնազեպամ
Կլոնազեպամ, վաճառքային անունը՝ Klonopin, դեղորայք, որն օգտագործվում է կանխարգելելու համար ցնցումները, խուճապային խանգարումները և ակաթիզիաները (շարժողական խանգարումներ) ։ Այն բենզոդիազեպինների շարքի տագնապամարիչ դեղորայք է ։ Կiրառվում է ներքին ընդունման դեղաձևի տեսքով ։ Ազդեցությունը ի հայտ է գալիս 1 ժամ անց և պահպանվում 6-12ժամ ։
Հաճախակի հանդիպող կողմնակի ազդեցություններից են քնկոտությունը, ապակողմնորոշումը և անհանգստությունը ։ Երկարատև կիրառման դեպքում կարող են դիտվել տոլեռանտության, կախյալության և հանման համաշտանիշի նշաններ, եթե կտրուկ դադարեցվի դեղի կիրառումը ։ Կախյալությունը առաջանում է 4 շաբաթից ավել օգտագործողների 1/3-ի մոտ ։ Կլոնազեպամը կարող է բարձրացնել ինքնասպանության ռիսկը այն անձանց մոտ, ովքեր գտնվում են դեպրեսիայի մեջ ։ Հղիության ժամանակ կիրառումը կարող է վնասակար լինել երեխայի համար ։ Կլոնազեպամը կապվում է GABAA ռեցեպտորներին և ուժեղացնում հիմնական արգելակիչ նյարդամիջնորդանյութ ու այդ ռեցեպտորների բնական լիգանդ՝ գամմաամինակարագաթթվի(ԳԱԿԹ) ազդեցությունը ։
Կլոնազեպամը հայտնագործվել է 1960 թվականին և վաճառքի է հանվել 1975 թվականին ԱՄՆ-ում Roche ընկերության կողմից ։ Կան նաև գեներիկ տարբերակները ։ Զարգացող երկրներում մեծածախ վաճառքի գինը մեկ դեղահաբի համար 0.01-0.07 ԱՄՆ դոլար է ։ ԱՄՆ-ում մեկ դեղահաբի արժեքը մոտավորապես 0.40 ԱՄՆ դոլար է ։ 2016 թվականի տվյալներով այն ԱՄՆ-ում ամենաշատ դուրս գրվող դեղերի ցուցակում 42-րդն էր՝ ավելի քան 18 միլիոն նշանակում ։ Աշխարհի շատ երկրներում կլոնազեպամը օգտագործվում է ոչ բժշկական նպատակներով՝ հաճույքի համար, իր էյֆորիկ ազդեցության շնորհիվ ։
Նշանակման ցուցումներ
Կլոնազեպամը ցուցված է կիրառել էպիլեպսիայի և խուճապային խանգարման(ագորաֆոբիայով կամ առանց) կարճատև բուժման ժամանակ ։
Ցնցումներ
Կլոնազեպամը, ինչպես և մյուս բենզոդիազեպինները, առաջին ընտրության դեղորայք են ցնցումային նոպաների ժամանակ և չեն կիրառվում երկարատև բուժման նպատակով, քանի որ նրանց հակացնցումային ազդեցության նկատմամբ առաջանում է տոլեռանտություն և կախյալություն։
Կլոնազեպամը հատկապես արդյունավետ է երեխաների մոտ էպիլեպտիկ նոպաների վերացման ժամանակ և նաև իջեցնում է ցնցումային ակտիվությունը ցածր կոնցենտրացիայի պարագայում ։ Այդ պատճառով, երբեմն կլոնազեպամը օգտագործվում է երեխաների մոտ դիտվող էպիլեպսիայի հազվադեպ տեսակները բուժելու համար, չնայած անարդյունավետ է Վեսթի համախտանիշի(էպիլեպսիայի հատուկ տեսակ) բուժման հարցում ։ Համարվում է, որ կլոնազեպամը չնայած արդյունավետ է ոչ կոմպուլսիվ էպիլեպտիկ ստատուսի սուր դեպքերի բուժման գործում, բայց երկարատև բուժման համար բավարար չէ, քանի որ արդյունքները անցողիկ են և հետագա հսկման համար անհրաժեշտ է զուգակցել ֆենիտոինի հետ ։
Այն հաստատված է նաև որպես՝ տիպիկ և ատիպիկ աբսանսների, Վեսթի համախտանիշի, միոկլոնիկ և ակինետիկ ցնցումների բուժման միջոց ։ Ավանդական բուժման նկատմամբ կայուն էպիլեպսիա ունեցող անձանց մոտ ևս կիրառում են կլոնազեպամ։ Այլընտրանք է բենզոդիազեպինների շարքի մեկ այլ դեղամիջոց՝ կլորազեպատը, որի նկատմամբ ավելի ուշ է զարգանում տոլեռանտություն ։
Տագնապային խանգարումներ
Կլոնազեպամի կարճաժամկետ կիրառման արդյունավետությունը խուճապային խանգարման բուժման նպատակով ապացուցվել է վերահսկվող կլինիկական հետազոտություններում։ Որոշ երկարաժամկետ հետազոտություններ ևս դրական արդյունքների մասին են խոսել կլոնազեպամի երեք տարուց ավել կիրառման և տոլեռանտության չզարգացման մասին, բայց այդ հետազոտությունները պլացեբոյով հսկվող չեն եղել։ Սուր մանիակալ վիճակների դեպքում ևս կլոնազեպամը ցուցաբերում է դրական արդյունավետություն ։
Մկանային խանգարումներ
Կլոնազեպամը համարվում է երրորդ ընտրության դեղորայք անհանգիստ ոտքերի համախտանիշի բուժման համար, բայց կիրառումը դեռ փորձարարական է ։ Կլոնազեպամով կարճաժամկետ կուրսը արդյունավետ է նաև բրուքսիզմի բուժման մեջ ։ Քնի արագ փուլի վարքային խանգարումը ևս արձագանքում է կլոնազեպամի ցածր դեղաչափերով բուժմանը ։
Հազվադեպ դիտվող
Կլոնազեպամի երկարաժամկետ ազդեցություններից են դեպրեսիան, ապաարգելակումը և սեռական դիսֆունկցիան ։
Քնկոտություն
Կլոնազեպամը այլ բենզոդիազեպինների նման խանգարում է անհատին մեքենա վարել։ Դեղի կենտրոնական նյարդային համակարգը ճնշող ազդեցությունը կարող է պոտենցվել ալկոհոլի օգտագործմամբ և այդ պատճառով խորհուրդ է տրվում խուսափել խմիչքից դեղը կիրառելիս։ Բենզոդիազեպինները ապացուցված է, որ կարող են առաջացնել դեղորայքային կախյալություն, այդ պատճառով կլոնազեպամի օգտագործումը պետք է դադարեցնել աստիճանաբար, քիչ-քիչ նվազեցնելով դեղաչափերը մասնագետի հսկողության ներքո։
Հանման համախտանիշի հետ կապված ախտանիշներ
Բենզոդիազեպինները, ինչպես օրինակ կլոնազեպամը, կարող են էպիլեպտիկ ստատուսի կարգավորման համար շատ արդյունավետ միջոցներ լինել, բայց երկարատև կիրառելիս դրսևորվում են լուրջ կողմնակի ազդեցություններ, ինչպիսիք են ազդեցությունը կոգնիտիվ գործառույթների և վարքի վրա ։ Կլոնազեպամով երկարատև բուժում ստացող շատ անձանց մոտ զարգանում է դեղորայքային կախյալություն։ Ալկոհոլի կամ այլ կենտրոնական նյարդային համակարգը ընկճող դեղորայքի օգագործումը պոտենցում է կլոնազեպամի կողմնակի ազդեցությունները։
Հիմնական հիվանդության ախտանիշների կրկնումը չպետք է շփոթել հանման համախտանիշի նշանների հետ ։
Տոլեռանտություն և հանման համախտանիշ
Բոլոր բենզոդիազեպիններ նման կլոնազեպամը GABA-ի դրական ալոստերիկ մոդուլյատոր է ։ Բենզոդիազեպիններով 4 շաբաթից ավել բուժում ստացողների մեկ երրորդի մոտ զարգանում է կախյալություն և դեղը հանելուց հետո զարգանում է հանման համախտանիշ։ Մեծ դեղաչափերով և երկարատև կիրառումը մեծացնում է կախյալության և հանման համախտանիշի ախտանիշների դրսևորման աստիճանը։ Հանման համախտանիշի դրսևորումներից կարող են լինել տագնապը և անքնությունը, հանման ցնցումները և փսիխոզը այս համախտանիշի ծանրագույն դրսևորումներից են։ Դեղորայքի աստիճանական իջեցումը նվազեցնում է բենզոդիազեպինների հանման համախտանիշի դրսևորումները։ Հենց հանման ցնցումների և կախյալության զարգացման ռիսկի պատճառով կլոնազեպամը խորհուրդ չի տրվում օգտագործել էպիլեպսիայի երկարաժամկետ կարգավորման համար։ Դեղաչափի բարձրացումը կարող է հաղթահարել կլոնազեպամի նկատմամբ զարգացած տոլեռանտությունը, բայց նաև կարող է նպաստել այլ կողմնակի ազդեցությունների առավել ցայտուն դրսևորմանը։ Տոլեռանտության զարգացման մեխանիզմներն են ռեցեպտորների դեսենսիտիզացիան, վար կարգավորումը (down regulation), ենթամիավորների կառուցվածքի և կոդավորող գեների տրանսկրիպցիայի փոփոխումը ։
Կլոնազեպամի հակացնցումային ազդեցության նկատմամբ տոլեռանտությունը զարգանում է և՛ մարդկանց, և՛ կենդանիների մոտ։ Մարդկանց մոտ դա դիտվում է ավելի հաճախ ։ Բենզոդիազեպինների քրոնիկական կիրառումը կարող է նպաստել տոլեռանտության զարգացմանը, որն ավելի արտահայտված է կլոնազեպամի, քան քլորդիազէպօքսիդի մոտ ։ Հիմնականում կլոնազեպամով էպիլեպսիայի բուժման կարճաժամկետ թերապիան ավելի արդյունավետ է, քան երկարաժամկետը  ։
Կտրուկ կամ շատ արագ դեղի դադարեցումը կարող է հանգեցնել հանման համախտանիշի դրսևորումների, օրինակ՝ փսիխոզի զարգացմանը, վերջինս բնութագրվում է դիսֆորիայով, դյուրագրգռությամբ, ագրեսիվությամբ, տագնապով և պատրանքներով  ։ Կտրուկ դադարեցումը կարող է նաև կյանքին անմիջական վտանգ սպառնացող այնպիսի վիճակի պատճառ դառնալ, ինչպիսին է էպիլեպտիկ ստատուսը։ Հակաէպիլեպտիկ դեղերը, հատկապես բենզոդիազեպինները պետք է նվազեցնել աստիճանաբար՝ վերոնշյալ դրսևորումներից խուսափելու համար ։ Բենզոդիազեպինների զրկանքի համախտանիշի բուժման համար փորձարկվել է կարբամազեպիմը, բայց էպիլեպտիկ ստատուսի կանխարգելման հարցում եղել է անարդյունավետ ։
Գերդեղաչափավորում
Կլոնազեպամը հավելյալ դեղաչափով կիրառելիս կարող են դիտվել՝
Կոման կարող է ցիկլիկ ընթացք ունենալ՝ գիտակցության կորստի և վերադարձի դրվագներով։ Այսպիսի դեպք նկարագրվել է կլոնազեպամով գերդոզավորված 4ամյա մի տղայի մոտ ։ Կլոնազեպամի և բարբիտուրատների, օրինակ՝ ամոբարբիտալի զուգակցված կիրառումը, իրենց սիներգիստ ազդեցության հաշվին առաջացնում է շնչական կենտրոնի արտահայտված ընկճում ։
Գերդեղաչափման նշաններից են արտահայտված քնկոտությունը, շփոթվածությունը, մկանային թուլությունը և ուշաթափությունը ։
Կենսաբանական հեղուկներում հայտնաբերում
Կլոնազեպամ ստացող պացիենտների մոնիտորինգի(մշտադիտարկում) համար շատ կարևոր է կլոնազեպամի և 7-ամինակլոնազեպամի մակարդակի որոշումը արյան պլազմայում և շիճուկում։ Այս հետազոտությունների տվյալները օգնում են հաստատելու հնարավոր թունավորումը և տալու փաստացի ապացույց՝ գերդեղաչափմամն մահացու քրեական դեպքերին։ Ե՛վ առաջնային ընդունած դեղը, և՛ նրա մետաբոլիզմի արգասիրք 7-ամինակլոնազեպամը անկայուն են կենսաբանական հեղուկներում, այդ պատճառով անհրաժեշտ է պահել հատուկ պայմաններում(ցածր ջերմաստիճան, NaF) և հետազոտել հնարավորինս կարճ ժամանակում, որպեսզի նվազագույնի հասցնել կորուստները ։
Հատուկ ցուցումներ
Մեծահասակների մետ բենզոդիազեպինների նյութափոխանակությունը ավելի դանդաղ է, բացի դրանից նրանք ավելի զգայուն են բենզոդիազեպինների էֆֆեկտների նկատմամբ, անգամ ցածր կոնցենտրացիայի պարագայում։ Երիտասարդների հետ համեմատ մեծահասակներին պետք է երկու անգամ ցածր դեղաչափով նշանակել և կուրսը չպետք է գերազանցի երկու շաբաթը։ Երկար ազդող բենզոդիազեպինները, ինչպիսին է կլոնազեպամը, խորհուրդ չի տրվում նշանակել մեծ տարիք ունեցողներին, քանի որ կարող է դիտվել դեղի կումուլյացիա ։
Մեծերի մոտ հատկապես բարձր է շարժողական խնդիրների և դեղի կուտակման հետ կապված կողմնակի ազդեցությունների առաջացման հավանականությունը։ Բենզոդիազեպինները զգուշությամբ են նշանակվում նաև հղիներին, ալկոհոլային, դեղորայքային կախյալություն ունեցողներին և ուղեկցող հոգեբուժական խանգարում ունեցողներին ։ Կլոնազեպամ մեծահասակներին չնշանակելու ևս մեկ պատճառ է այլ բենզոդիազեպինների հետ համեմատ ավելի արտահայտված անքնության առաջացումը ։
Կլոնազեպամը խորհուրդ չի տրվում 18-ից ցածր տարիք ունեցողներին։ Վաղ տարիքում օգտագործումը կարող է խիստ վտանգավոր լինել։ Հակացնցումային դեղերից շարժողական խանգարումներ ամենահաճախը առաջանում են կլոնազեպամից և ֆենբարբիտալից ։
05–1 մգ-ից ավել դեղաչափով կիրառումը դրսևորում է խիստ սեդատիվ ազդեցություն ։
Կլոնազեպամը կարող է հարուցել լյարդային պորֆիրիա ։
Շիզոֆրենիա ունեցող անձանց խորհուրդ է տրվում խուսափել կլոնազեպամից։ 1982թվականին կատարված կրկնակի կույր, պլացեբո-հսկվող հետազոտությունը ցույց տվեց, որ կլոնազեպամը ավելի արտահայտիչ է դարձնում խրոնիկական շիզոֆրենիա դաժանան վարքային դրսևորումները ։
Կլոնազեպամը ունի այլ բենզոդիազեպիններին համարժեք արդյունավետություն անգամ ավելի ցածր դեղաչափերով կիրառելիս ։
Փոխազդեցություններ
Կլոնազեպամը նվազեցնում է կարբամեզեպինի մակարդակը, իսկ կարբամեզեպինը՝ կլոնազեպամինը։ Ազոլային հակասնկայինները, ինչպիսիք են կետոկոնազոլը, կարող են ընկճել կլոնազեպամի նյութափոխանակությունը ։ Կլոնազեպամը ազդում է նաև ֆենիտոինի մակարդակի վրա ։ Իր հերթին ֆենիտոինը կարող է իջեցնել կլոնազեպամի շիճուկային մակարդակը մեծացնելով նրա քլիրենսի(օրգանիզմից դուրս բերման) արագությունը մոտ 50%-ով և նվազեցնելով կիսադուրսբերման պարբերությունը 31%-ով ։ Կլոնազեպամը մեծացնում է պրիմիդոնի և ֆենոբարբիտալի մակարդակը ։
Կլոնազեպամը հակադեպրեսանտների, հակաէպիլեպտիկ դեղերի՝ ֆենոբարբիտալի, ֆենիտոինի և կարբամազեպինի, սեդատիվ հակահիստամինային դեղերի, օպիատների, հակափսիխոտիկների, ոչ բենզոդիազեպինային հիպնոտիկների՝ զոլպիդեմի կամ ալկոհոլի հետ զուգակցված կիրառելիս պոտենցում է այդ դեղերի սեդատիվ ազդեցությունը ։
Հղիություն
Կան որոշ տվյալներ, որոնք խոսում են հղիության վաղ շրջանում կլոնազեպամ օգտագործելուց պտղի մոտ որոշ արատների զարգացման մասին՝ սրտային կամ դիմային դեֆորմացիաներ, մալֆորմացիաներ, բայց այս տյալները ապացուցված չեն։ Չկան նաև տվյալներ այն մասին, թե արդյոք կլոնազեպամը կամ այլ բենզոդիազեպիններ հղիության ընթացքում կիրառելիս հարուցում են երեխայի զարգացման խնդիրներ կամ նվազեցնում են IQ-ն։ Կլոնազեպամի կիրառումը հղիության ուշ փուլերում և դրա դադարեցումը կարող են առաջացնել նեոնատալ հանման համախտանիշի երևույթներ՝ թերճնշում, շնչադադարներ(շունչը պահելու դրվագներ), ցիանոզ, դրանից բխող մետաբոլիկ շեղումներ ։
Կլոնազեպամի անվտանգության ինդեքսը հղիության ժամանակ կիրառելիս ավելի քիչ է ուսումնասիրված, քան այլ բենզոդիազեպինները և այդպիսով հղիության ժամանակ խորհուրդ է տրվում կիրառել քլորդիազէպոքսիդ կամ դիազեպամ, որոնք ավելի անվտանգ են։ Կլոնազեպամը պետք է կիրառել միայն այն դեպքում, եթե օգուտը, գերազանցում է ռիսկը։ Զգուշությամբ պետք է կիրառել նաև կրծքով կերակրման շրջանում։ Բենզեդիազեպինների, ինչպիսին է կլոնազեպամը հղիության ժամանակ կիրառելու հնարավոր կողմնակի ազդեցություններից են՝ վիժումը, մալֆորմացիաները, պտղի ներարգանդային աճի դանդաղումը, ֆունկցիոնալ դեֆիցիտները, ճկուն երեխայի համախտանիշը, նորագոյացությունները, մուտացիաներ։ Նեոնատալ հանման համախտանիշի նշաններն են հիպերտոնուսը, հիպերռեֆլեքսիան, անհանգստությունը, դյուրագրգռությունը, քնի խանգարումները, անբնական երկար լացը, դողը կամ վերջույթների անկանոն շարժումները, հազվասրտությունը, ցիանոզը, կրծքով սնվելու դժվարությունները, ապնոեն, սննդի ասպիրացիայի բարձր ռիսկը, փորլուծությունը և փսխումը, աճի դանդաղումը։ Այս համախտանիշի կարող է զարգանալ ծննդյան 3-րդ օրվանից մինչև 3-րդ շաբաթը և կարող են տևել ամիսներ։ Այն ուղին, որով տեղի է ունենում կլոնազեպամի նյութափոխանակությունը նորածինների մոտ դեռ անլիարժեք է գործում։ Եթե այնուամենայնիվ կլոնազեպամը օգտագործվում է հղիության կամ կրծքով կերակրման ընթացքում, անհրաժեշտ է հսկել արյան մեջ կլոնազեպամի մակարդակը և ուշադիր լինել կենտրոնական նյարդային համակարգի ընկճման և ապնոեի նշաններին։ Որոշ դեպքերում հղի կանանց տագնապային վիճակը հանելու ավելի արդյունավետ մեթոդներ կարող են լինել, ոչ դեղորայքային միջոցները՝ ռելաքսացիոն թերապիան, հոգեթերապիան, կոֆեինից խուսափումը ։
Ազդեցության մեխանիզմ
Կլոնազեպամը մեծացնում է արգելակող նյարդամիջնորդանյութ ԳԱԿԹ-ի ազդեցությունը կենտրոնական նյարդային համակարգում այդպիսով իսկ դրսևորելով հակացնցումային, տագնապամարիչ և միոռելաքսանտ ազդեցություն ։ Այն կապվում է ԳԱԿԹ-ի ռեցեպտորների բենզոդիազեպինային միավորին, որը մեծացնում է նեյրոնի վրա ԳԱԿԹ-ի ազդեցությունը, ինչի արդյունքում ավելանում է քլորիդ իոնների ներհոսքը դեպի նեյրոն։ Այս ամենի արդյունքը կենտրոնական նյարդային համակարգում սինապտիկ փոխանցման արգելակումն է ։
Բենզոդիազեպինները չեն ազդում ուղեղում ԳԱԿԹ-ի մակարդակի վրա ։ Կլոնազեպամը ևս չի ազդում ԳԱԿԹ-ի մակարդակի, ինչպես նաև ԳԱԿԹ տրանսամինազի ակտիվության վրա, բայց ազդում է գլուտամատ դեկարբոքսիլազի ակտիվության վրա, որով տարբերվում է այլ հակացնցումային դեղերից ։
Կլոնազեպամի ազդեցության առաջնային մեխանիզմը ԳԱԿԹ-ի(GABA) գործառույթի մոդուլյացիան է ուղեղում, բենզոդիազեպինային ռեցեպտորներով, որոնք տեղակայված են GABAA ընկալչի վրա, որի արդյունքում ուժեղանում է ԳԱԿԹերգիկ արգելակման մեխանիզմները։ Բենզոդիազեպինները չեն փոխարինում ԳԱԿԹ-ին, բայց ուժեղացնում են ԳԱԿԹ-ի էֆֆեկտը կապվելով GABAA ընկալիչներին և բացելով քլորային անցուղիները, վերջինիս հաշվին ուժեղացած քլորի ներհոսքը բերում է ԳԱԿԹ-ի արգելակիչ ազդեցության մեծացմանը և ԿՆՀ-ի ընկճմանը ։ Ի հավելումս, կլոնազեպամը նվազեցնում է 5-HT (սերոտոնինի) յուրացումը նեյրոնների կողմից  և ապացուցված է, որ այն կիպ ամրանում է կենտրոնական տիպի բենզոդիազեպինային ընկալիչներին ։ Քանի, որ կլոնազեպամը էֆեկտիվ է ցածր դեղաչափերով(0.5 մգ կլոնազեպամ = 10 մգ դիազեպամ), այն դասվում է ուժեղ ազդող բենզոդիազեպինների շարքին ։ Հակացնցումային ազդեցությունը զարգանում է ի հաշիվ ԳԱԿԹ պատասխանի ուժգնացման և նեյրոնալ այսպես կոչված հրդեհի (high-frequency neuronal firing)արգելակման ։
Կլոնազեպամը նիտրազեպամի քլորացված ածանցյալն է ։
Ֆարմակոկինետիկա
Կլոնազեպամը ճարպալույծ է, շատ արագ անցնում է ուղեղարյունային պատնեշով և նաև հաղթահարում է ընկերք։ Նյութափոխանակության արդյունքում գերազանցապես առաջանում են ինակտիվ մետաբոլիտներ և միայն 2%ն է առանց փոփոխության հեռացվում մեզի միջոցով ։ Կլոնազեպամի մետաբոլիզմին մասնակցում է ցիտոքրոմ P450 ֆերմենտը (ներառյալ CYP3A4)։ Էրիթրոմիցինը, կլարիթրոմիցինը, ռիտոնավիրը, իտրակոնազոլը, կետոկոնազոլը, նեֆազոդոնը, ցիմետիդինը և թուրինջի հյութը արգելակում են CYP3A4-ը և այդպիսով կարող են ազդել բենզոդիազեպինների մետաբոլիզմի վրա ։ Կիսադուրսբերման պարբերությունը 19-60ժամ է ։ Արյան մեջ առավելագույն մակարդակը՝ 6.5–13.5 նանոգրամ/մլ դիտվում է 2մգ միանվագ ընդունումից 1-2ժամ հետո առողջ մեծահասակների մոտ։ Որոշ անհատների մոտ պիկային մակարդակին հասնում է 4-8ժամ հետո ։
Կլոնազեպամը շատ արագ հաղթահարում է արյունուղեղային պատնեշը և հասնում ԿՆՀ, որտեղ նրա մակարդակը համապատասխանում է արյան մեջ ազատ(սպիտակուցների հետ չկապված) դեղի մակարդակին ։ Կլոնազեպամի մակարդակի որոշումը ոչ այնքան վստահելի ու հաստատուն ցուցանիշ է և տարբեր պացիենտների մոտ կարող է մինչև 10 անգամ տարբերություն տալ ։
Կլոնազեպամը 85%-ով կապվում է շիճուկային սպիտակուցների հետ ։ Կլոնազեպամը հեշտությամբ անցնում է ուղեղարյունային պատնեշով և այդ պատճառով համարժեք է դեղի մակարդակը ուղեղում ու արյան մեջ ։ Կլոնազեպամի մետաբոլիտներն են (նյութափոխանակության արգասիրք)՝ 7-ամինակլոնազեպամը, 7-ացետամինակլենազեպամը և 3-հիդրօքսիկլոնազեպամը ։ Այս արգասիրքները արտազատվում են երիկամներով ։
Կլոնազեպամի ազդեցությունը երեխաների մոտ պահպանվում է 6-8ժամ, իսկ մեծերի մոտ՝ 6-12ժամ ։
Հաճույքի համար կիրառում
ԱՄՆ-ի կառավարության 2006 թվականին կատարված հետազոտության տվյալներով շտապ օգնության բաժանմունք դիմած սեդատիվ-հիպնոտիկ վիճակում գտնվող անձանց մեծ մասը այդ վիճակում էին բենզոդիազեպիններ օգտագործելու հաշվին։ Կլոնազեպամի կիրառումը երկրորդ ամենահաճախ պատճառն էր այդ մարդկանց բաժանմունք դիմելու։ Նույն հետազոտությունը փաստում էր, որ ալկոհոլը երկու անգամ ավելի հաճախ հանդիպող պատճառ էր մարդկանց շտապ օգնության բաժանմունք դիմելուն, քան կլոնազեպամը։ Հետազոտությունը ուսումնասիրել է, թե քանի անգամ են շտապ օգնության բաժանմունք դիմած մարդիկ օգտագործել բենզոդիազեպիններ ոչ բժշկական ցոցումներով։ Վերջինիս գնահատելու չափանիշները շատ լայն սահմաններում էին տատանվում և ընդգրկում էին օրինակ՝ դեղորայքային կախյալությունը, պատահաբար կամ դիտմամբ գերդոզավորումը, օրինական կիրառումից դիտվող կողմնակի ազդեցությունները ։
ԴԵղաձևեր
ԱՄՆ-ում Կլոնազեպամը հաստատվել է, որպես գեներիկ դեղորայք 1997թվականին և այժմ արտադրում է բազմաթիվ դեղագործական ընկերությունների կողմից։
Կլոնազեպամը հասանելի է դեղահաբերի և բերանում լուծվող դեղաձերի տեսքով, կաթիլների և ներարկումների կամ ներերակային ինֆուզիայի համար նախատեսված լուծույթների տեսքով ։
Բրենդային անվանումներ
Կլոնազեպամը վաճառվում է Ռիվոտրիլ բրենդային անվամբ Roche դեղարտադրող ընկերության կողմից Արգենտինայում, Ավստրալիայում, Ավստրիայում, Բելգիայում, Բուլղարիայում, Կանադայում, Կոլումբիայում, Կոստա Ռիկայում, Խորվաթիայում, Չեխիայում, Դանիայում, Էստոնիայում, Գերմանիայում, Հունգարիայում, Իռլանդիայում, Իտալիայում, Չինաստանում, Մեքսիկայում, Նիդեռլանդներում, Նորվեգիայում, Պորտուգալիայում, Պերուում, Ռումինիայում, Սերբիայում, Հարավաֆրիկյան հանրապետությունում, Հարավային Կորեայում, Իսպանիայում, Թուրքիայում և ԱՄՆ-ում։ Էմկլոզ, Լինոտրիլ և Կլոնոտրիլ անուններով վաճառվում է Հնդկաստանում և Եվրոպայի այլ հատվածներում, Ռիկլոնա անվամբ՝ Ինդոնեզիայում և Մալայզայում, Կլոնոպին(Roche դեղարտադրող ընկերության) անվամբ՝ ԱՄՆ-ում։ Աշխարհի տարբեր անկյուններում կարող եք հանդիպել նաև կլոնազեպամի այլ վաճառքային անուններ, օրինակ՝Clonoten, Ravotril, Rivatril, Rivotril, Iktorivil, Clonex, Paxam, Petril, Naze and Kriadex ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բենզոդիազեպիններ Կատեգորիա:Հակացնցումային դեղամիջոցներ Կատեգորիա:ԳԱԿԹ մոդուլյատորներ
Իոսիֆ Բարաթով
Իոսիֆ Ալեքսանդրի Բարաթով (Иосиф Александрович Баратов, იოსებ ალექსანდრეს ძე ბარათაშვილი, այլ տարբերակով՝ Եսայի կամ Իոսիֆ (Օսիկո) Բարաթաշվիլի , ), վրացի իշխան, փաստաբան, Սոցիալիստ-ֆեդերալիստների կուսակցության առաջնորդներից մեկը, Ռուսական կայսրության Պետդումայի 1-ին գումարման պատգամավոր Թիֆլիսի նահանգից, Վրաստանի հիմնադիր ժողովի անդամ։
Կենսագրություն
Իշխան Իոսիֆ Բարաթովը սերվում է հին վրացական ազնվական տոհմից՝ Բարաթաշվիլիներից, հավատքով՝ ուղղափառ։ Ավարտել է Թիֆլիսի 2-րդ գիմնազիան, իսկ 1899 թվականին՝ Սանկտ Պետերբուրգի կայսերական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։ 1901 թվականին վերադառանալով Թիֆլիս՝ զբաղվել փաստաբանությամբ։ Աշխատել է Թիֆլիսի շրջանային դատարանի փաստաբան, Թիֆլիսի քաղաքային դումայի իրավասու և «Վրացիների շրջանում գրագիտության տարածման ընկերության» կոմիտեի անդամ։
1901-ին եղել է վրացական Սոցիալիստ-ֆեդերալիստների կուսակցության հիմնադիրներից և կուսակցության գոյության ընթացքում եղել է նրա գլխավոր կոմիտեի անդամ։
1906 թվականի հունիսի 26-ին ընտրվել է Պետական ​​դումայի 1-ին գումարման պատգամավոր Թիֆլիսի նահանգային ընտրական ժողովի ընտրողների ընդհանուր կազմից։ Նա եղել է «Տրուդովիկներ» խմբի անդամ, ինչը հաստատում են հենց իրենք՝ տրուդովիկներն իրենց «Առաջին Պետդումայի աշխատությունները» հրապարակման մեջ ։ Եկամուտների և ծախսերի պետական ​​ցուցակի կատարման հանձնաժողովի անդամ։ Դումայում բանավեճերի ընթացքում նա խոսել է մոտ 10 անգամ, այդ թվում՝ ժողովների, մահապատժի վերաբերմունքի մասին, բնակչությանը պարենային օգնություն ցուցաբերելու, Բելոստոկի ջարդերի և ագրարային հարցի շուրջ կառավարության հաղորդակցության մասին։ Բարաթովի ստորագրությունը դրված է 1906 թվականի հունիսի 13-ի մամուլի մասին օրենքի խախտումների վերաբերյալ հետաքննության տակ ։
1906 թվականի հուլիսի 10-ին Վիբորգ քաղաքում նա ստորագրել է «Վիբորգի բողոքը» և դրա համար դատապարտվել Քրեական օրենսգրքի 129-րդ հոդվածի 1-ին մասի 51-րդ և 3-րդ կետերով 3 ամիս ազատազրկման և զրկվել քվեարկության իրավունքից։
Որպես իրավաբան՝ մասնակցել է քաղաքական գործընթացներին, մասնավորապես՝ Արսեն Գեորգիաշվիլու գործով (1917 թ.)։ Եղել է «Վրացիների շրջանում գրագիտության տարածման ընկերության» և «Վրաստանի դրամատիկական ընկերության» անդամ։ Նրա հոդվածները բազմիցս տպագրվել են պարբերականներում («ივერია» (Իվերիա), «სახალხო საქმე» (Ժողովրդական գործեր) և այլն)։ Նույն տարիներին՝ 1901-1917 թվականներին, եղել է ազգային-ազատագրական շարժման ականավոր գործիչներից։ Կարևոր է նրա ներդրումը Վրաց ուղղափառ եկեղեցու ինքնավարության վերականգնման համար մղվող պայքարում, որը հաջողությամբ պսակվել է 1917 թվականին։ Նա եղել է «համալսարանի հիմնադրման ընկերության» անդամ, որի ակտիվ աջակցությամբ 1918 թվականին հիմնադրվել է Թբիլիսիի պետական համալսարանը։
1917-1918 թվականներին Բարաթաշվիլին ընտրվել է Ազգային խորհրդի անդամ։ 1918 թվականի մայիսի 26-ին ստորագրել է Վրաստանի անկախության հռչակագիրը ։
1918 թվականին կատարել է Վրաստանի Դեմոկրատական ​​Հանրապետության արդարադատության նախարարի պարտականությունները։ 1919-1921 թվականներին ընտրվել է Վրաստանի հիմնադիր ժողովի անդամ։
1921 թվականի փետրվար-մարտ ամիսներին՝ Վրաստանի խորհրդայնացման տարիներին, Բարաթաշվիլին եղել է ֆեդերալիստների անօրինական կազմակերպության ակտիվ անդամ։ 1923 թվականին ձերբակալվել է Չեկայի կողմից և բանտարկվել։
1922-1937 թվականներին զբաղվել է փաստաբանությամբ, 1923 թվականին եղել է կաթողիկոս-պատրիարք Ամբրոսիոսի (Խելայա) գործով պաշտպան։ Ապրել է Թիֆլիսում, Լենինի փողոցի (այժմ՝ Մերաբ Կոստավա) №20 հասցեում ։
1937 թվականին Բարաթաշվիլին կրկին ձերբակալվել է և Վրացական ԽՍՀ «եռյակի» հրամանով գնդակահարվել ։ Արդարացվել է 1956 թվականին։
Յուրի Զավադսկի
Յուրի Ալեքսանդրովիչ Զավադսկի, ռուս սովետական ռեժիսոր և դերասան։ ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1948)։ ԽՄԿԿ անդամ 1944 թվականից։
1915 թվականին ընդունվել է Ե․ Բ․ Վախթանգովի ստուդիան։ Վախթանգովի անվան թատրոնում խաղացել է Անտոնիոս (Մետերլինկի «Սուրբ Անտոնիոսի հրաշքը», 1921) և Տեսարան Մ․ впт․․ Լերմոնտովի «Դիմակահանդես» պիեսի ներկայացումից (1964, Մոսկվայի Մոսսովետի անվան թատրոն), ռեժիսոր Յու․ Ա․ Զավադսկի Կալաֆ (Գոցցիի «Արքայադուստր Տուրանդոտ», 1922), 1924 թվականին բեմադրել Գոգոլի «Ամուսնություն»-ը։ 1924-1931 թվականներին եղել ԷՄԳԱԹ-ի դերասան, միաժամանակ (մինչև 1936 թվականը) ղեկավարել իր հիմնադրած (1924 ստուդիան (1927 թվականից թատրոն ստուդիա)։ 1932-1935 թվականներին ղեկավարել է կարմիր բանակի Կենտրոնական, 1936-1940 թվականներին՝ Դոնի Ռոստովի Մ․ Գորկու անվ․ թատրոնները։ 1940 թվականից Մոսսովետի անվան թատրոնի գլխավոր ռեժիսոր։ Լավագույն բեմադրություններից են՝ Կոռնեյչուկի «Էսկադրայի խորտակումը» (1934), Գոլդոնիի «Հյուրանոցի տիրուհին» (1940), Լեոնովի «Արշավանք»-ը (1943, Շեքսպիրի «Օթելլո»-ն (1944), Չեխովի «Ճայ»-ը (1945), Լերմոնտովի «Դիմակահանդես»-ը (1-ին խմբ․ 1952, 2-րդը՝ 1964, լենինյան մրցանակ, 1965)։ Արժանացել է ԽՍՀՄ պետ․ մրցանակների (1946, 1951)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս թատերական ռեժիսորներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:Ստալինյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:Վագանկովյան գերեզմանատանը թաղվածներ Կատեգորիա:Ռուս դերասաններ Կատեգորիա:Ռուս ռեժիսորներ
Տոսիհիկո Սակաի
Տոսիհիկո Սակաի (堺 利彦, ), ճապոնացի սոցիալիստ, գրող և պատմաբան։ Հայտնի է Սակաի Քոհեն (堺 枯川) կեղծանունով և Սյուսույ Կոտոկուի թարգմանություններով։
Կենսագրություն
Սակաին ծնվել է 1871 թվականի նոյեմբերի 25-ին Ֆուկուոկա պրեֆեկտուրաի Միյակո քաղաքի սամուրայների ընտանիքում։ Նա ընտանիքի երրորդ որդին էր։ Հաճախել է Կայսեի ակադեմիա, որտեղ ուսումնասիրել է անգլերեն։ Սակայն նրան հեռացրել են հեղինակավոր թիվ 1 ավագ դպրոցից վարձը չվճարելու համար։ Այնուհետև նա աշխատել է որպես կրկնուսույց և լրագրող Ֆուկուոկայում և Օսակայում, ինքնուրույն ուսումնասիրել գրականություն և գրել գեղարվեստական ստեղծագործություններ։ Սուեմացու Կենտեն նրան հրավիրել է Տոկիո՝ Մորիի նախկին կլանի նստավայր, որպեսզի օգնի խմբագրել Մեյձիի հեղափոխության պատմությունը։
Անկարգություններ Լիբանանում (2015)
Անկարգություններ Լիբանանում, 2015 թվականի օգոստոսի 22-ից՝ սկսվել են որպես մայրաքաղաքի փողոցներից աղբը մաքրելու պահանջով խաղաղ ցույցեր, ապա վերածվել անկարգությունների։
Պատմություն
2015 թվականի օգոստոսի 22-ին սկսվեցին խաղաղ ցույցեր քաղաքի փողոցներից աղբը մաքրելու պահանջով, բայց այն տապալվեց ագրեսիվ երիտասարդության պատճառով ու ակցիան դարձավ բախում ոստիկանների հետ։ Տեղական ԶԼՄ-ների տվյալներով, ցուցարարների շարք են մտել սադրիչներ, ովքեր այրվող խառնուրդներով մի քանի շշեր շպրտեցին օրենքի պաշտպանների շարքեր։ Բացի դրանից, դիմակավոր անձինք փորձում էին ջարդել թանկարժեք խանութների ու առևտրային ֆիրմաների ցուցափեղկերը։ Իրավակարգի ներկայացուցիչներին չմնած այլ ընտրություն, քան օգտագործել հատուկ միջոցներ ցույցերի ցրման համար ու քաղաքի փողոցներում վերականգնել հանգստությունը։ Ավելի ուշ ոստիկաններն ու ժանդարմները վերականգնեցին վերահսկողությունը Լիբանանի մայրաքաղաքի փողոցներում։ Ռիադ Սոլխայի հրապարակն ու հարակից փողոցները ազատագրվեցին ցուցարարներից ։
Տոսիհիկո Սակաի
Կենսագրություն
Դրանից հետո աշխատանքի է անցել «Yorozu Morning News» թերթում, սկսել է աջակցել սոցիալական արդարության և պացիֆիզմի սկզբունքներին։
Անկարգություններ Լիբանանում (2015)
Պատմություն
Օգոստոսի 23-ին երկրի վարչապետ Սալամ Թամմամը հայտարարեց հրաժարական տալու մտադրության մասին ։
Հենց այդ օրը Դահր ալ-Բայդար գյուղի բնակիչները Լեռնային Լիբանանի մարզում փակեցին Բեյրութի ու Դամասկոսի միջև ավտոմոբիլային ճանապարհը։ Ավտոմեքենաները կարող էին շարժվել միայն դեպի Լիբանանի մայրաքաղաք։ Անկարգությունները Լիբանանում սկսվեցին հանրահավաքի արդյունքում, որի ժամանակ պահանջներ առաջադրվեցին կառավարության հրաժարակը, առաջին հերթին ներքին գործերի նախարար Նուհադա Մաշնուկին ու բնապահպանության նախարար Մոհամեդ Մաշնուկի ։
Տոսիհիկո Սակաի
Կենսագրություն
1903 թվականին Սյոսուի Կոտոկուի և Ուտիմուրոյ Կանձոյի հետ ստեղծել է «Հեյմինսյա» սոցիալական կազմակերպությունը։ «Yorozu Morning News»-ը ռուս-ճապոնական պատերազմի ընթացքում կառավարամետ դիրքորոշում է ընդունել։ Կոտոկուի հետ Սակաին սկսել է թողարկել ամենշաբաթյա «Հեյմին Սիմբունը», որի նպատակը պատերազմի և նոր հարկերի դեմ քարոզչությունն էր ։
Անկարգություններ Լիբանանում (2015)
Պատմություն
Օգոստոսի 25-ին Լիբանանի կառավարությունը Թամամ Սալյամի գլխավորությամբ անցկացրեց արտահերթ նիստ նվիրված թափոնների վերամշակման խնդրին ու Բեյրութում մի քանի օր ընթացող ցույցերին։ «Մարդիկ դժգոհ էին քաղաքների փողոցներում աղբի կուտակումներից, սակայն շուտով ակցիան կրեց քաղաքական բնույթ։ Հիմա ակտիվիստները պահանջում են կառավարության հրաժարականը։ Կառավարության նիստը անցավ ապարդյուն։ Լիբանանի կառավարությունը չի կարող միակարծիք լինել թե ինչպես լուծել ճգնաժամը։ Ու դա միայն շատացնում է քաղաքացիների դժգոհությունը։ Բեյրութում իրավիճակը ծայրահեղ լարված է։ Իրավապահների ձեռքերում կան վահաններ ու մահակներ, իսկ ամբոխը վանկարկում է կարգախոսներ ու ոստիկանների հասցեին հնչեցնում վիրավորանքներ։ Բողոքի ակցիաներին մասնակցում են տարբեր խմբեր, այդ թվում «Հեզբոլլահը»։ Սակայն ցույցերի հիմնական շարժիչ ուժը համարվում է շարժումը, որի անունը արաբերենից թարգմանաբար նշանակում է «Դուք գարշահոտ եք», — ասում են ցուցարարները։ Առաջիկայում ցույցերին կմիանան նոր խմբեր։ Օրինակ` «Վարչակարգին դեմ երիտասարդությունը» ։
Օգոստոսի 26-ին Բեյրությում ցուցարարները կառավարության շենքի դեմից բախումների մեջ մտան ոստիկանության ուժերի հետ, արդյունքում ձերբակալվեց ավելի քան 40 մարդ։ Եվս մի քանի տասնյակ մարդիկ հոսպիտալացվեցին։ Ընդհանուր ակցիային մասնակցում էին հարյուրավոր մարդ։ Ցուցարարներին ցրելու համար ոստիկանությունը կիրառեց արցունքաբեր գազ, ջրցան, ռետինե փամփուշտներ ։
Տոսիհիկո Սակաի
Կենսագրություն
1904 թվականի նոյեմբերի 13-ին Սակաին թողարկել է Կարլ Մարքսի և Ֆրիդրիխ Էնգելսի Կոմունիստական կուսակցության մանիֆեստը ճապոներեն։ Այդ պատճառով նրան դատապարտել են 2 ամսվա ազատազրկման ։
Անկարգություններ Լիբանանում (2015)
Պատմություն
Լիբանանի նախարարների կաբինետը ընդհանուր հայտարարի չեկավ, ինպես լուծել երկրի մայրաքաղաք Բեյրութի փողոցներում աղբի հարցը։ Լիբանանի վարչապետ Թամմամ Սալամի կարծիքով, իրենց ծառայությունների համար կապալառուների կողմից առաջարկվող բարձր գները երկրի բյուջեն թույլ տալ չի կարող։ «Հեզբոլլահ-ի» կողմից աջակցվող կառավարության վեց նախարարների, պատրաստ են հեռանալ կառավարությունից։ Խնդիրը առաջացավ մի ամիս առաջ, այն բանից հետո, երբ փակվեց Բեյրութի գլխավոր աղբանոցը։ Ամռան շոգին աղբի կույտերը փտում էին հենց քաղաքի փողոցներում կամ այրվում բնակիչների կողմից։ Արդյունքում ուժեղ հոտ լցվեց փաստացի ամբողջ քաղաքում։ Տեղական բնակչությունը վրդովված էին աղբի խնդիրը լուծելու իշխանությունների անկարողությունից։ Աղբի հետ խնդիրը դարձավ երկրում ընդհանուր քաղաքական ճգնաժամի դրսևորման գագաթնակետը։ Լիբանանի իշխանությունները որոշումներ չեն ընդունում այն ժամանակվանից ի վեր, երբ ավելի քան մի տարի խորհրդարանը չկարողացավ ընտրել նախագահ ։
Տոսիհիկո Սակաի
Կենսագրություն
Սակային եղել է էսպերանտո շարժման վճռական կողմնակից, 1906 թվականին օգնել է ստեղծել «Japana Esperanto-Instituto»-ն։
Անկարգություններ Լիբանանում (2015)
Պատմություն
Օգոստոսի 29-ին ցուցարարները կրկին հավաքվեցին Բեյրութի գլխավոր հրապարակում, ու պահանջեցին Թամամ Սալյամի կառավարության անհապատաղ հրաժարականը։ Ցույցի մասնակիցները՝ քաղաքացիական հասարակական ակտիվիստներ ու երիտասարդական միությունների անդամներ։ Մասսայական դժգոհությունների առիթը նույնն է` առաջին հերթին իշխանությունների անկարողությունը կազմակերպել աղբի մաքրումն ու հեռացումը։ Այս խնդիրը 40 աստիճան շոգի պայմաններում Լիբանանի մայրաքաղաքը դրեցին էկոլոգիական աղետի եզրին։ Ի լրումն մշտական էլեկտրաէներգիայի ընդհատումների ու գների աճի։ Մարդկանց նաև նյարդայնացնում է այն, որ քաղաքական գործիչները չեն կարողանում համաձայնության հասնել Լիբանանի նոր նախագահի կամ նոր ընտրական օրենքի շուրջ, որպեսի անցկացնեն խորհրդարանական ընտրություններ։ Առանց նախագահի երկիրը ապրում էր 2014 մայիսից ։
Տոսիհիկո Սակաի
Կենսագրություն
1906 թվականին Սակային դարձել է Ճապոնիայի Սոցիալիստական կուսակցության հիմնադիրներից մեկը։ 1908 թվականին նրան ձերբակալել են կարմիր դրոշի միջադեպի ժամանակ և դատապարտել 2 տարվա ազատազրկման։
Մանկական թատրոնների թանգարան
Մանկական թատրոնների թանգարան (Музей детских театров), նախկին թանգարան Մոսկվայում, որը գործել է 1981-2003 թվականներին։ Ցուցանմուշները կապված էին ռուսական մանկական թատրոնների պատմության հետ ։ 2008 թվականին բացվել է որպես Ա. Ա. Բախրուշինի անվան պետական կենտրոնական թատերական թանգարանի մանկական և տիկնիկային թատրոնների ֆոնդերի բաժին ։
Տոսիհիկո Սակաի
Կենսագրություն
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ավարտից հետո Սակաին դարձել է «Ռոսոկայ» խմբի անդամ։
Անկարգություններ Լիբանանում (2015)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իրադարձություններ Լիբանանում Կատեգորիա:2015 թվականը Լիբանանում Կատեգորիա:Լիբանանի քաղաքականություն
Մանկական թատրոնների թանգարան
Պատմություն
Մանկական թատրոնների թանգարանը բացվել է 1981 թվականին Խորհրդային Բանակի փողոց, շենք 12 հասցեով ։ 2000-ական թվականների սկզբին թանգարանում հաշվվում էր ավելի քան 32 հազար պահպանման միավոր ։ Ցուցադրությունը կապված էր ռուսաստանյան առաջատար թատերական գործիչների անունների հետ, այն արտացոլում էր Ռուսաստանի մանկական թատրոնների ողջ բազմազանությունը ։
Տոսիհիկո Սակաի
Կենսագրություն
1922 թվականին Սակային դարձել է Ճապոնիայի կոմունիստական կուսակցության հիմնադիրներից մեկը։ 1923-1924 թվականներին գտնվել է բանտում։ 1929 թվականին ընտրվել է Տոկիոյի քաղաքային ասամբլեայի պատգամավոր։
Մանկական թատրոնների թանգարան
Պատմություն
Թանգարանի ֆոնդերում եղել են թատերական-դեկորացիոն և դեկորատիվ-կիրառական արվեստի ստեղծագործություններ, թատերական տիկնիկներ, զգեստներ, պլակատներ, ազդագրեր։ Ցուցանմուշների շարքում առանձնացել են մանկական թատրոնին առնչվող մշակութային գործիչների` Ռոբերտ Ֆալկի, Միխայիլ Չեխովի, Սամուիլ Մարշակի, Նատալյա Սացի, Սերգեյ Օբրազցովի, Վալենտինա Ստերանտովայի և այլոց հիշատակային իրերն ու արխիվները։ Առանձնակի արժեք է ներկայացրել 1910-1930-ական թվականների թատերական տիկնիկների հավաքածուն, որի մեջ մտել են մոսկովյան նկարիչ Եֆիմովների խամաճիկները, ստվերային և մատնային տիկնիկները, ինչպես նաև Եվգենի Դեմենիի ղեկավարած պետերբուրգյան թատրոնի խամաճիկ տիկնիկները։ Հավաքածուում եղել են նյութեր, որոնք նվիրված էին Գուլագ համակարգի մանկական թատրոնների գործունեությանը. էսքիզներ, ուրվանկարներ, տիկնիկներ, նամակներ, հուշագրություններ ։
Տոսիհիկո Սակաի
Կենսագրություն
1924 թվականին դուրս է եկել Կոմկուսից և միացել սոցիալիստներին։ 1930 թվականին եղել է Համաճապոնական կենտրոնամետ սոցիալ-դեմոկրատական զանգվածային կուսակցության ստեղծման նախաձեռնողներից մեկը և դարձել այդ կուսակցության խորհրդականն ու հակապատերազմական կոմիտեի նախագահը ։
Մանկական թատրոնների թանգարան
Պատմություն
2003 թվականին Մանկական թատրոնների թանգարանը փակվել է, իսկ նրա ցուցանմուշները հանձնվել են Ա. Ա. Բախրուշինի անվան պետական կենտրոնական թատերական թանգարանին։ 2008 թվականին ստացված նյութերի հիման վրա բացվել է այդ թանգարանի մանկական և տիկնիկային թատրոնների ֆոնդերի բաժինը։ Բաժնի ֆոնդը բաղկացած է հինգ հավաքածուներից.
Տոսիհիկո Սակաի
Կենսագրություն
Սակաին ճապոներեն է թարգմանել մեծ թվով սոցիալիստական և ուտոպիական գրականություն։ Մահացել է 1933 թվականի հունվարի 23-ին ներուղեղային արյունազեղումից։ Նրա գերեզմանը գտնվում է Յոկոհամայի Ցուրումի-կու Սոջի տաճարում։
Մանկական թատրոնների թանգարան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թանգարաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Մոսկվայի թանգարաններ
Տոսիհիկո Սակաի
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ճապոնացի գրողներ Կատեգորիա:Քաղաքական փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Ճապոնացիներ Կատեգորիա:Ճապոնացի հեղափոխականներ
Անդրիս Նելսոնս
Անդրիս Նելսոնս (Andris Nelsons, ), լատվիացի և ամերիկացի դիրիժոր, Բոստոնի սիմֆոնիկ նվագախմբի երաժշտական տնօրեն, Լայպցիգի Գևանդհաուզի կապելմայստեր.
Կենսագրություն
Ծնվել է 1978 թվականի նոյեմբերի 18-ին, Լատվիայի մայրաքաղաք Ռիգայում, երաժիշտների ընտանիքում ։ Նրա մայրը Լատվիայում հիմնել է վաղ ժամանակների երաժշտության առաջին անսամբլը, իսկ հայրը երգչախմբի դիրիժոր էր, թավջութակահար և երաժշտության ուսուցիչ ։ Երբ տղան հինգ տարեկան էր, մայրը նրան տարել է Վագների «Տանհոյզեր» օպերայի ներկայացմանը, որն Անդրիսի վրա հսկայական տպավորություն է գործել։ Դեռ մանուկ հասակում Նելսոնսը սովորել է դաշնամուր նվագել, իսկ 12 տարեկանից՝ նաև փողհարել։
2003 թվականին դարձել է Լատվիայի ազգային օպերայի գլխավոր դիրիժորը և չորս տարի վարել է այդ պաշտոնը, այնուհետև նվագավարության և երգչախմբավարության դասեր է վերցրել Ալեքսանդր Տիտովից, Մարիս Յանսոնսից, Յորմա Պանուլայից։
2006—2009 թվականներին ղեկավարել է Հյուսիսարևմտյան Գերմանիայի ֆիլհարմոնիկ նվագախումբը, 2008-ին՝ Բիրմինգհեմի սիմֆոնիկ նվագախումբը։ Ելույթ է ունեցել Լյուցեռնի ամառային և Բայրեյթի երաժշտական փառատոներում։
2013 թվականի մայիսի 16-ին նշանակվել է Բոստոնի սիմֆոնիկ նվագախմբի գլխավոր դիրիժոր։
Արդեն մի շարք նվագախմբային կատարումներ է ձայնագրել։ Հիշարժան են հատկապես Իգոր Ստրավինսկու, Պյոտր Չայկովսկու, Ռիխարդ Շտրաուսի ստեղծագործությունների նրա ինքնատիպ ու տպավորիչ մեկնաբանություն-մատուցումներով ձայնագրությունները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լատիշ դիրիժորներ Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Լատիշ երաժիշտներ
Վիկտոր Էմանուիլ II
Վիկտոր էմանուիլ II, Սարդինիայի թագավոր 1849-1861 թվականներին և միավորված Իտալիայի առաջին թագավորը 1861-1878 թվականներին։ Գահ է բարձրացել հոր՝ Կարլ Ալբերտի՝ գահից հրաժարվելուց հետո։ 1850 թվականի կառավարության մեջ է ընդգրկել Կավուրին, 1852 թվականին նշանակել կառավարության ղեկավար, պաշտպանել նրա բուրժուական բարեփոխումների ծրագիրը։
1859 թվականի ավստրո-իտալո-ֆրանսիական պատերազմում Վիկտոր Էմանուիլ II-ը Ջուզեպպե Գարիբալդիին նշանակել է կամավորական կորպուսի հրամանատար, բայց ձգտել է սահմանափակել գարիբալդիականների գործողությունները։ Օգտվելով հանրապետական-դեմոկրատական թևի թուլությունից, Վիկտոր էմանուիլ II-ին հաջողվել է Իտալիան միավորել միապետական հիման վրա՝ Սարդինական թագավորությանը միացնելով Կենտրոնական և Հարավային Իտալիայի պետությունները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի թագավորներ Կատեգորիա:Կաթոլիկ միապետներ Կատեգորիա:Իտալիայի թագավորություն (1861–1946) Կատեգորիա:Կապիչի շքանշանի ասպետներ
(403) Ցիանե
(403) Ցիանե (Cyane), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1895 թվականի մայիսի 18-ին Օգյուստ Շարլուայի կողմից Նիցայում ։