cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Գլոբալ արեգակնային ատլաս
Նախապատմություն
Արեգակնային գլոբալ ատլասը տրամադրվում է Էներգետիկայի ոլորտի կառավարման աջակցության ծրագրի (ESMAP) կողմից, որը դոնորների կողմից ֆինանսավորվող ծրագիր է։ Այն ղեկավարվում է Համաշխարհային բանկ ի կողմից և մշակվել է «Solargis»-ի՝ արեգակնային ռեսուրսների տվյալների և ֆոտովոլտային (PV) էներգիայի մատակարարի պայմանագրով :
Գլոբալ արեգակնային ատլասը տրամադրում է արեգակնային ռեսուրսների և ֆոտովոլտային էներգիայի ներուժի ինտերակտիվ քարտեզ և մի շարք այլ բնապահպանական տվյալներ, որոնք անհրաժեշտ են արևային էներգիա յի գործնական և տեխնիկական ներուժը տվյալ աշխարհագրական վայրում հասկանալու համար։ Ֆոտոգալվանային էլեկտրակայանների նախնական պլանավորման դեպքում օգտագործողը կարող է հեշտությամբ հաշվարկել ֆոտոգալվանային էներգիայի եկամտաբերությունը սահմանված ֆոտովոլտային էներգիա յի համակարգի համար։ Արդյունքները ներկայացված են հաշվետվությունների և տվյալների բեռնվող ֆայլերի տեսքով։ Գլոբալ արեգակնային ատլասն ունի նաև ներբեռնման հարուստ բաժին, որը կազմակերպված է երկրների կամ տարածաշրջանների մակարդակով։ Այն ունի արեգակնային ռեսուրսների հանրաճանաչ քարտեզները բազմաթիվ լեզուներով, երկրի փաստաթղթերով և տարածական տվյալների ստանդարտ GIS ձևաչափով :
Սվերդլովի փողոց (Յալթա)
Նկարագրություն
Փողոցն անվանվել է կոմունիստական կուսակցության և խորհրդային պետության գործիչ Յակով Միխայլովիչ Սվերդլովի (1885-1919) պատվին։ 1917 թվականի նոյեմբերի 8 (21)-ին Լենինի առաջարկությամբ նա ընտրվել է Համառուսաստանյան ԿԴԿ-ի նախագահ։ Եղել է ՌԽՖՍՀ առաջին սահմանադրությունը կազմող հանձնաժողովի նախագահը։ Մասնակցել է Կոմինտերնի 1-ին կոնգրեսի նախապատրաստմանը։ Թաղված է Կարմիր հրապարակում, Կրեմլի պատի տակ ։
Գլոբալ արեգակնային ատլաս
Նախապատմություն
Գլոբալ արեգակնային ատլասը Համաշխարհային բանկ ի և ESMAP-ի կողմից գործարկվել է 2017 թվականի հունվարին` Արեգակնային միջազգային դաշինքի հետ համատեղ   ։ Գլոբալ արեգակնային ատլասի (GSA 2.0) բարելավված տարբերակը գործարկվել է 2019 թվականի հոկտեմբերին։ Դրանից ի վեր կատարվել են երկու նոր թարմացումներ (GSA 2.1 և GSA 2.2): Գլոբալ արեգակնային ատլասի շրջանակներում բոլոր տվյալների և քարտեզի արտադրանքները լիցենզավորված են CC BY 4.0-ի համաձայն ։
Գլոբալ քամու ատլասը քամու էներգիայի ոլորտի ծառայությունների հետ համադրելի գործողություն է։ Երկու պլատֆորմների նպատակն է աջակցել վերականգնվող էներգիայի աղբյուրների մասշտաբի բարձրացմանը համաշխարհային էներգետիկ խառնուրդում, ինչը ճանաչվել է որպես «Կայուն զարգացման նպատակ 7»։
Սվերդլովի փողոց (Յալթա)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Յալթայի փողոցներ
Գլոբալ արեգակնային ատլաս
Մեթոդներ և տվյալներ
Արեգակնային ռեսուրսի վերաբերյալ տվյալները տրամադրվում են «Solargis» մոդելի միջոցով ։ Մոդելը ամպերի և մթնոլորտի վիճակը բնութագրող լրացուցիչ փոփոխականությունների թուլացման ազդեցությունը հաշվարկելու համար օգտագործում է հինգ երկրաչափական արբանյակների տվյալներ (օրինակ՝ աերոզոլներ/մթնոլորտի աղտոտում և ջրի գոլորշի)։ Արեգակնային ճառագայթման տվյալների 10/15/30 րոպեանոց ժամանակային շարքի պատմությունը հավաքագրվում է` կազմելով երկարաժամկետ տարեկան կամ ամսական միջիններ, որոնք ներկայացնում են կլիմայի տեղեկանքը։ Տվյալները մատչելի են 60° հյուսիսային և 55° հարավային զուգահեռների միջև` ցանցավորված տվյալների (ռաստերների) տեսքով, 250 մ անվանական փիքսելների չափսերով։ Եթե կա հնարավորություն, ապա այն վավերացվում է արշավների միջոցով ։ Վերջին տարիներին արեգակնային ճառագայթման վերաբերյալ տվյալների մի քանի անկախ համեմատություններ են իրականացվել։ Solargis-ը բազմիցս ճանաչվել է որպես լավագույն գործող տվյալների աղբյուր    ։
«Solargis»-ի կողմից շահագործվում է նաև PV էներգիայի սիմուլյատոր, որը հաշվարկում է արեգակնային ռեսուրսի վերափոխումը էլեկտրական էներգիայի` հաշվի առնելով նաև օդի ջերմաստիճանի ազդեցությունը, հորիզոնը, ինչպես նաև նախապես ընտրված PV էներգահամակարգերի կառուցվածքը։ Բացի երկարաժամկետ տարեկան միջին ցուցանիշներից, PV սիմուլյատորը նաև տրամադրում է երկարաժամկետ ամսական և ժամային վիճակագրություն ։
Առանձնահատկություններ
Ներբեռնման բաժին `
Օգտագործում
«Google Analytics»-ի տվյալների (2020 թվականի հունիս) համաձայն գլոբալ արեգակնային ատլաս կայքը ամսական սպասարկում է ավելի քան 23,000 օգտվողների։ Գլոբալ արեգակնային ատլասի տվյալներն օգտագործվել են գիտական ուսումնասիրությունների և R&D ծրագրերի մեջ։ Միայն 2019 թվականին Google Scholar-ը գլոբալ արեգակնային ատլասի աղբյուրներում նկատել է ավելի քան 200 անհատական գիտական գրականություն։ Գլոբալ արեգակնային ատլասի մասին պարբերաբար մեջբերումներ են անում նրանք, ովքեր ցանկանում են արեգակնային ռեսուրսների ներուժը գլոբալ կերպով ընդգծել մի երկրում կամ տարածաշրջանում    կամ ռեսուրսային ներուժը համեմատել երկրների միջև  ։
Տվյալները նաև մի շարք այլ գործիքների կամ ուսումնասիրությունների միջոցով օգտագործվել կամ օգտագործվում են հետևյալ կերպ`
Հայաստանի արտաքին գործերի նախարար
Հայաստանի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարար - Հայաստանի Արտաքին Գործերի նախարարության ղեկավար։ Հայաստանի Արտաքին Գործերի նախարարը նշանակվում ՀՀ նախագահի կողմից՝ ՀՀ Վարչապետի առաջարկությամբ։
Հայաստանի Երրորդ Հանրապետություն
Հայաստանի Հանրապետության հռչակումից հետո վերականգնվել է Առաջին Հանրապետության օրերին սահմանված պաշտոնը։ Հայաստանի արտաքին գործերի առաջին նախարար է դարձել Րաֆֆի Հովհաննիսյանը։
Հայաստանի Առաջին Հանրապետություն
Հայաստանի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարարի պաշտոնը սահմանվել է Հայաստանի Առաջին Հանրապետության հիմնադրման օրերին։ Հայաստանի արտաքին գործերի առաջին նախարարը 1918 թ. եղել է Ալեքսանդր Խատիսյանը։
Հղումներ
Կատեգորիա:ՀՀ արտաքին գործերի նախարարներ
Սվերդլովի փողոց (այլ կիրառումներ)
Սվերդլովի փողոց հասկացությունը կարող է վերաբերել.
Կաբլուկովո (գյուղ, Մոնաստիրշչինսկի շրջան)
Կաբլուկովո (Каблуково), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Մոնաստիրշչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Մոնաստիրշչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Սամորյադովո (գյուղ, Դմիտրովսկի շրջան)
Սամորյադովո (Саморядово), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Դմիտրովսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Դմիտրովսկի շրջանի բնակավայրեր
Բենիկ Աբրահամյան
Բենիկ Աբրահամյան (ბენიკ აბრამიანი, ), հայազգի վրացի թեթև ատլետ, գնդի հրման մասնագետ։ 2007 թվականից հանդես է գալիս Վրաստանի թեթև ատլետիկայի հավաքականում, ազգային առաջնությունների հաղթող և մեդալակիր, Ռիո դե Ժանեյրոյի ամառային օլիմպիական խաղերի մասնակից։
Կենսագրություն
Բենիկ Աբրահամյանը ծնվել է 1985 թվականի հուլիսի 31-ին, Թբիլիսի քաղաքում։ Միջազգային ասպարեզում ակտիվորեն հանդես է եկել 2007 թվականից։ 2010 թվականին հանդես է եկել Վրաստանի հավաքականի հիմնական թիմի կազմում և մասնակցել Մարսայում կայացած Եվրոպայի թիմային առաջնությանը, երրորդ լիգայում զբաղեցրել 6-րդ տեղը։ 2011 թվականին Փարիզում կայացած Եվրոպայի փակ առաջնությունում չի կարողացել դուրս գալ եզրափակիչ՝ 17, 20 մետր արդյունքով։
Մի շարք հաջող ելույթների շնորհիվ Աբրահամյանն իրավունք է ստացել պաշտպանելու երկրի պատիվը 2016 թվականի Ռիո դե Ժանեյրոյում կայացած ամառային օլիմպիական խաղերում՝ գնդի հրման նախնական որակավորման փուլում սահմանելով անձնական ռեկորդ՝ 18,72 մետր, բայց չի անցել եզրափակիչ ։
Ռիոյի Օլիմպիական խաղերից հետո Աբրահամյանը մնացել է ակտիվ մարզիկ և շարունակել մասնակցել թեթև ատլետիկայի տարբեր մրցումների։ 2020 թվականի փետրվարին Թբիլիսիում անցկացվող մրցումներում սահմանել է անձնական ռեկորդ փակ տարածքում՝ 19,09 մետր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրացի թեթևատլետներ Կատեգորիա:Վիրահայեր Կատեգորիա:Հայ թեթևատլետներ
Ճառագայթ (թերթ)
«Ճառագայթ», հասարակական-քաղաքական, գրական շաբաթաթերթ։ Լույս է տեսել 1947-1952 թվականներին, Ստամբուլում։ Արտոնատեր-խմբագիր՝ Խ. Ամիրյան։
Լուսաբանել է ստամբուլահայ համայնքի հասարակական ֊մշակութային կյանքը։ Կառավարության ուշադրությունն է հրավիրելազգային փոքրամասնությունների (մասնավորապես հայերի) վերաբերյալ միջազգային համաձայն ագրերի (մասնավորապես 1923 թվականի Լոզանի դաշնագրի) կատարման անհրաժեշտությանը, պահանջել Ազգային սահմանադրությամբ (1860) ստեղծված վարչական մարմինների վերականգնումը։ Լայն տեղ է հատկացրել հայ գրողների արձակ և չափածո ստեղծագործություններին, տպագրել լուրեր Հայաստանի կյանքի տարբեր բնագավառներից, սփյուռքահայության կյանքից։
Լայն տեղ է հատկացրել հայ սովետական գրողների արձակ և չափածո ստեղծագործություններին, տպագրել լուրեր ՀԽՍՀ կյանքի տարբեր բնագավառներից, սփյուռքի գաղթավայրերից։
Կատեգորիա:Թուրքիայի հայկական շաբաթաթերթեր Կատեգորիա:Հայկական գրական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական հասարակական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական քաղաքական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական մշակութային պարբերականներ Կատեգորիա:Պարբերականներ այբբենական կարգով
Սաղմնաթաղանթներ
Սաղմնաթաղանթներ (ἔμβρυον - «թաղանթում»), որոշ անողնաշարավոր կենդանիների, շնաձկների, բարձրակարգ ողնաշարավորների և մարդու սաղմը շրջապատող թաղանթներ։ Ապահովում են սաղմի կենսագործունեությունը և այն պաշտպանում արտաքին միջավայրի վնասակար ազդեցություններից։
Տեսակներ
Տարբերում են՝
Կենդանիների սաղմնաթաղանթներ
Ներքին աղմնաթաղանթի ամնիոնն է, որը ձևավորվում է առաջնային սաղմնային թերթիկներից, պատում է սաղմը ամբողջովին ու լցվում հեղուկով։ Այդպիսով բարենպաստ, ապահով միջավայր է ստեղծվում սաղմի համար։
Բարձրակարգ ողնաշարավորները և մարդը ունեն ևս մեկ սաղմնաթաղանթ՝ ալանտոիսը, որն առաջանում է սաղմի աղիքային խողովակի ետին բաժնից և զարգանալով արտաքինից՝ ծածկում է ամնիոնն ու դեղնուցապարկը։
Ալանտոիսն առավել զարգացած է սողունների և թռչունների օրգանիզմում և արյունատար անոթների խիտ ցանց ունենալու շնորհիվ նշված կենդանիների մոտ կատարում է շնչառական ֆունկցիա։ Մարդու և կաթնասունների ալանտոիսը մեծ չէ։ Զարգացման ավելի ուշ փուլերում ալանտոիսի ներսաղմնային մասերից գոյանում են միզապարկը (կաթնասուններ, մարդ) և ձևավորվում է կլոական (սողուններ, թռչուններ)։
Մարդու սաղմնաթաղանթներ
Մարդու մոտ ներարգանդային զարգացումը տևում է մոտ 270 օր։ Ընդունված է այն բաժանել 2 շրջանի.
Վիժում
Հղիության առաջին եռամսյակում վիժման պատճառ կարող է հանդիսանալ քրոմոսոմային անոմալիան, երբ պտուղի մոտ քրոմոսոմային կազմը լիարժեք չէ։ Որպես այլ պատճառներ կարող են հանդիսանալ հետևյալները՝ հորմոնալ խնդիրները, ինֆեկցիոն իիվանդությունները, հղի կնոջ առողջական վիճակը, ծխելն ու թմրանյութերից կախվածությունը, վատ սնունդը, կոֆեինի չարաշահումը և այլն, ձվաբջջի ոչ ճիշտ ներդրումը արգանդում, մոր տարիքը (երբեմն վիժման պատճառ են համարում սեռական կյանքը, ծանր ֆիզիկական աշխատանքը կամ ֆիզիկական ծանրաբեռնվածությունը)
Աբորտ
Աբորտը հղիության ընդհատում՝ պտուղի հեռացում կնոջ արգանդից, առաջին 28 շաբաթվա (7 լուսնամսի) ընթացքում։ Վիժումը լինում է ինքնաբեր և արհեստական։ Պատճառներն են՝ մոր ընդհանուր հիվանդությունը (գրիպ, տիֆ, սիֆիլիս, տուբերկուլոզ, արյան հիվանդություններ, սրտի արատ, հիպերտոնիկ հիվանդություն, A, E վիտամինների պակաս), սննդային և դեղորայքային թունավորումը, ճառագայթային հիվանդությունը, սեռական օրգանների հիվանդությունը (արգանդին հավելումների բորբոքում, ուռուցք, թերզարգացում), ինչպես և ֆիզիկական տրավման (ծանրություն բարձրացնելը, որովայնի վնասվածքը) ու հոգեկան ապրումները (վախ, հուզմունք)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սաղմնաբանություն Կատեգորիա:Զարգացման կենսաբանություն
Կիդուկյուլա (գյուղ, Տաբիվեռե շրջան)
Կիդուկյուլա (Kõduküla), գյուղ Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Տաբիվեռե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 16 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Տաբիվեռե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Մանիսայի մարզ
Մանիսայի մարզ (Manisa ili), վարչական միավոր Թուրքիայի արևմուտքում՝ Եգեյան տարածաշրջանում։
Աշխարհագրություն
Մանիսայի մարզը գտնվում է Փոքր Ասիայի արևմուտքում, սահմանակցում է հետևյալ մարզերով. Իզմիր (արևմուտք), Այդըն (հարավ), Դենիզլի (հարավ-արևելք), Ուշաք (արևելք), Քյութահյա (հյուսիս-արևելք), Բալըքեսիր (հյուսիս)։
Մարզկենտրոն Մանիսայի մերձակայքում է գտնվում Սփիլ լեռ ազգային պարկը (Spil Dağı Milli Parkı), որը հարուստ է անտառներով ու տաք աղբյուրներով։ Այդտեղ գտնվում է խեթական մայր-աստվածուհի Կիբելայի խեթական փորագրությունը։ Ազգային պարկը լեռնագնացություն և ճամբարային հնարավորություններ է ընձեռում։ Մարզի տարածքը հիմնականում լեռնային է, կտրատված գետերի մեծ ու փոքր հովիտներով։
Պատմություն
Մանիսայի մարզի տարածքը բնակեցված է եղել հնագույն ժամանակներից։ Այստեղ առաջին բնակավայրերը կառուցվել են մ.թ.ա. 2-րդ հազարամյակի ընթացքում՝ խեթերի, ապա լիդիացիների կողմից։ Առավել հայտնի է Լիդիայի մայրաքաղաք Սարդեսը՝ ներկայիս Սալիհլիի շրջանում։ Բազմաթիվ երկրաշարժերի պատճառով տեսանելի մնացորդների մեծ մասը թվագրվում է միայն հռոմեական ժամանակների։ Այստեղ կան հունական աստվածուհի Արտեմիսի տաճարի մնացորդները և վերականգնված մարզադահլիճը, ինչպես նաև 3-րդ դարի մեծ սինագոգը։ Մ.թ.ա. 1-ին հազարամյակի կեսերին այստեղ իրենց գերիշխանությունն են հաստատել պարսիկները։ Ալեքսանդր Մակեդոնացու արշավանքներից հետո այստեղ սկսել է հունականության, ապա բյուզանդական դարաշրջանը, որը տևել է մոտ 1.5 հազարամյակ (մ.թ.ա. 4-րդ դար - մ.թ. 11-րդ դար)։ Մարզկենտրոն Մանիսան հիմնադրվել է ավելի քան 2 հազար տարի առաջ` որպես Մագնեսիա։ Մ.թ.ա. 190 թվականին այստեղ տեղի է ունեցել պատմական ճակատամարտ Հին Հռոմի և Սելևկյան կայսրության միջև։ Դրանից հետո Պերգամոնի արքան կառուցել է Ֆիլադելֆիա (այժմ՝ Ալաշեհիր) քաղաքը։ Աքհիսարի տարածքում պահպանվել են Թիաթիրա քաղաքի ավերակները։ Տեղի եկեղեցին Հայտնության գրքում նշված է որպես մեկը հայտնի յոթից։
11-րդ դար վերջից մարզի և ամբողջ Փոքր Ասիայի տարածքը նվաճվել էր թյուրքալեզու առաջնորդների կողմից։ Տեղի հույն կամ հելլենացած բնակչության կողքին աստիճանաբար հայտնվում են բազմաթիվ թյուրքալեզու ցեղեր։ Այդուհանդերձ՝ հույները շարունակել են մնալ բացարձակ մեծամասնություն։ Իկոնիայի սուլթանության թուլացումից հետո մարզի տարածքը հայտնվում է Սարուխանների թյուրքական (1300-1410) իշխանության տակ։ Օսմանյան պետության գերիշխանությունն այստեղ հաստատվել է 14-րդ դարի վերջից։ Տարածքը մտել է Անատոլիայի կուսակալության (1393-1827), ապա Այդընի կուսակալության (1827-1864) մեջ։ 19-րդ դարի թանզիմաթի դարաշրջանում ստեղծվում է առանձին միավոր՝ Այդընի վիլայեթը։
Դարեր շարունակ մարզը ղեկավարվել է թուրքերի կողմից։ Բացառություն է կազմել հույն-թուրքական պատերազմում (1919-1922) մարզի նվաճումը, որը կարճ ժամանակ է տևել։ Թուրքիայի անկախության պատերազմում քեմալական զորքերն իրենց իշխանությունը հաստատել են ինչպես Մանիսայում, այնպես էլ ամբողջ Փոքր Ասիայում։ 1920-ական թվականներին ձևավորվել են ժամանակակից մարզերը, այդ թվում՝ Մանիսան։
Վարչական բաժանում
Մարզի տարածքը 13,810 կմ² է, բաժանվում է 16 շրջանների։ Դրանք են՝
Բնակչությունը հասել է 1,429,643 մարդու (2018 թվականի տվյալներով) ։ Կենտրոնը Մանիսա քաղաքն է։ Այստեղ գործում է մարզի միակ՝ Մանիսայի Ջելալ Բայար համալսարանը, հիմնադրված 1992 թվականին։
Տնտեսություն
Մարզի տնտեսությունը հիմնականում ապավինում է հիմնականում արդյունաբերությանը, մասամբ նաև՝ զբոսաշրջությանը և գյուղատնտեսությանը։ Մարզը զարգացած է արդյունաբերական գործունեության առումով, որի կենտրոններն են Մանիսան, Թուրգութլուն, Աքհիսարը և Սալիհլին։ Մարզում գործում է Աքհիսար ռազմական ավիաբազան, որը միակ ավիաբազան է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մանիսայի մարզ Կատեգորիա:Հին Հունաստանի աշխարհագրություն
Նոր էջ
«Նոր էջ», գրական ժողովածու, լույս է տեսել 1935-1943 և 1958-1972 թվականներին, Թեհրանում՝ իրանահայ երիտասարդ ստեղծագործողների նախաձեռնությամբ։ Խմբագիրներ՝ Զորայր Միրզայան, Գալուստ Խանենց։ Տպագրել է իրանահայ արձակագիրների ու բանաստեղծների ստեղծագործություններ։ Երկարատև ընդմիջումից հետո 1999 թվականին Երևանում լույս է տեսել ժողովածուի 24-րդ համարը։
Կատեգորիա:Իրանի հայկական ամսագրեր Կատեգորիա:Հայկական գրական պարբերականներ
Գուգութի
Գուգութի (გუგუთი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Քվեմո Քարթլիի մարզի Դմանիսի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 1410 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Դմանիսից հեռու է 37 կմ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Դմանիսի շրջան
Լռության նախերգանք
Սյուժե
Ֆիլմը ստեղծվել է իրական դեպքի հիման վրա։ Այն պատմում է հոգեբուժարանում գտնվող հիվանդ մի կնոջ մեկ օրվա մասին։ Հիվանդը ծխելու մեծ պահանջով մոտենում է բժշկին և խնդրում մեկ ծխախոտ։ Բժիշկը այն խոստանում է՝ պայմանով, որ հիվանդը կմաքրի հիվանդանոցի բոլոր զուգարանները։ Պայմանը կատարելուց հետո հիվանդ կինը գալիս է բժշկի մոտ՝ իրեն խոստացած ծխախոտը ստանալու։ Սակայն նա ծխախոտի փոխարեն դրա դատարկ տուփն է ստանում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2006 ֆիլմեր Կատեգորիա:Հայկական ֆիլմեր Կատեգորիա:«Հայֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Հայերեն ֆիլմեր
Կաբլուկովո (գյուղ, Սաֆոնովսկի շրջան)
Կաբլուկովո (Каблуково), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 82 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սաֆոնովսկի շրջանի բնակավայրեր
Բարիփաշա
Բարիփաշա, հայկական արական անուն։ Առաջացել է հայերեն բարի և թուրքերեն Paşa բառերից։ Գործածվել է 15-րդ դարում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական արական անձնանուններ
Մալակկայի գրականության թանգարան
Մալակկայի գրականության թանգարան (Muzium Sastera Melaka) ներառում է Մալայզիայի գրականության ստեղծագործությունները ։ Գտնվում է Մալայզիայի Մալակկա քաղաքում։
Պատմություն
Թանգարանի շենքը կառուցվել է Բրիտանական Մալազիայի ժամանակաշրջանում Մալակկայում գտնվող Սուրբ Պողոս բլրի վրա։ Նախկինում թանգարանը ծառայում էր որպես Մալայզիայի վարչապետի նստավայր, այնուհետև` որպես բանտ ։ 1957 թվականին Մալայզիայի անկախությունից հետո մինչև 1974 թվականը այդ շենքում է տեղակայվել նաև Մալակկա քաղաքի պետության զարգացման նախարարությունը ( Perbadanan Kemajuan Negeri): Հետո նախարարությունը տեղափոխվել է Աիր Կերոխ, որտեղ էլ գտնվում է մինչև այժմ։
1974 թվականին որոշում ընդունվեց այդ շենքում ստեղծել Մալլակկայի գրականության թանգարան։
1984 թվականին Մալազիայի վարչապետ Մոխդ Զին Աբդուլ Գնանը պաշտոնապես բացել է թանգարանը։
2008 թվականից մինչև 2009 թվականի մայիսը թանգարանում իրականացվել են վերանորոգման աշխատանքներ, որոնց ընթացքում ծախսերի գումարը կազմել է 1.7 միլիոն մալազիական ռինգիտ (400 հազ. դոլլար)։
2008 թվականի հուլիսի 7-ին Մալակկա քաղաքը ընդգրկվել է Համաշխարհային ժառանգության ցանկում։ 2009 թվականի օգոստոսի 1-ին կայացել է թանգարանի հանդիսավոր բացումը ։
Ճարտարապետություն
Թանգարանի ճարտարապետությունը իրականացվել է մալազիական դասական ոճով։ Այն ունի նստավայրի տեսք, իսկ նախասրահը կարծես հյուրասենյակ լինի։ Շենքը երկհարկանի է։ Թանգարանն զբաղեցնում է գլխավոր շենքին հարող մասնաշենքը ։
Ցուցադրություն
Թանգարանային ցուցանմուշների ցանկում ընդգրկված են Մալակկայի պատմական դպրությունը, Մունսուի Աբդուլի ստեղծագործությունները և մալազիացիների ազգային ստեղծագործությունները։ Թանգարանի նախասենյակում ցուցադրված է որմնանկար, որը պատկերում է Մալազիայի գրականության զարգացումը քարե սալիկներից մինչև արաբական գրերի ստեղծումը։ Առանձնահատուկ տեղ է նվիրված նաև Խանգե Տուագի պատմությունններին։ Ինչպես նաև թանգարանում ներկայացված են մալայզիացիների 16-րդ դարի գրքրեր, մալայզիական հեղինակների կողմից նվիրված գրքեր։ Ցուցանմունշները ներկայացված են գրաֆիկական սյուներով, աուդիո և վիդեո էֆֆեկտներով և գրքային տաղավարներով։
Աշխատանքային ժամեր
Թանգարանը աշխատում է ամեն օր 9:00-ից 17:30 :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1984 հիմնադրված թանգարաններ Կատեգորիա:Մալակկա
Նիկոլայ Սոֆինսկի
Նիկոլայ Սոֆինսկի (Николай Всеволодович Софинский, ), ռուս դիվանագետ։
Կենսագրություն
1980 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը։
1990 թվականից զբաղվում է դիվանագիտական գործունեությամբ։
Անձնական կյանք
Ամուսնացած է, ունի մեկ որդի և մեկ դուստր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Իվանովկա (գյուղ, Նովոարխանգելսկի շրջան)
Իվանովկա (Іванівка), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Նովոարխանգելսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Իվանովկա գյուղում բնակվում էր 594 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Նովոարխանգելսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Սամույլովո (գյուղ, Գագարինսկի մունիցիպալ շրջան)
Սամույլովո (Самуйлово), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 368 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի բնակավայրեր
Կիդուկյուլա (գյուղ, Ռինգու շրջան)
Կիդուկյուլա (Kõduküla), գյուղ Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Ռինգու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 115 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Ռինգու շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Գարգալյո (քաղաք)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
2XS
2XS, բրիտանական Nazareth խմբի տասներեքերորդ ստուդիական ալբոմը։ Թողարկվել է 1982 թվականին։ Սկավառակը ներառում է «Dream On» երգը, որը խմբի ամենահայտնի երգերից մեկն է։
(5652) Ամֆիմաքուս
(5652) Ամֆիմաքուս (Amphimachus), աստերոիդ Յուպիտերի տրոյացիներից։ Հայտնաբերվել է 1992 թվականի ապրիլի 24-ին Կարոլին Շումեյկերի և Յուջին Շումեյկերի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 5,204938 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 4,8044 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 5,6054 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 4337,32 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,083001 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,9° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1992 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կարոլին Շումեյկերի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Յուջին Շումեյկերի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Յուպիտերի տրոյացի աստերոիդներ
Կաբյասովո
Կաբյասովո (Кабясово, Кәбәс), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Իշիմբայսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 42 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իշիմբայսկի շրջանի բնակավայրեր
Դագարախլո
Դագարախլո (დაგარახლო), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Քվեմո Քարթլիի մարզի Դմանիսի շրջանում ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 447 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Դմանիսի շրջան
Կորոբովի քարակերտ պալատներ
Կորոբովի քարակերտ պալատներ (Каменные палаты Коробова), թանգարանա-գավառագիտական համալիր, քաղաքաշինական և ճարտարապետական հուշարձան, որը գտնվում է Կալուգա քաղաքում և համարվում է Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության դաշնային նշանակության օբյեկտ։
Պատմություն
Պալատները կառուցվել են 17-րդ դարի երկրորդ կեսին վաճառական և զեմստվոյի տանուտեր Կիրիլ Իվանովիչ Կորոբովի միջոցներով, ով կենտրոնական Ռուսաստանի քաղաքներում աղի, հացի և կանեփաթելի առևտուր էր անում։ Ըստ Նիկոլայ Պոմերանցևի ուսումնասիրության՝ սկզբում միայն նկուղն է եղել քարից, իսկ վերին հարկը՝ փայտյա, որը վերակառուցվել է քարով դարավերջին։ 1691 թվականին մահացած Կորոբովի կտակի համաձայն, «քարե բնակելի պալատները» բաժանվել են իր ժառանգների միջև, ինչպես նշված է «Կիրիլ Իվանովիչ Կորոբովի երեխաների և թոռների առանձին արձանագրությունում», որը կազմվել է 1697 թվականին։ Շենքը Կորոբովների ընտանիքին է պատկանել մինչև 19-րդ դարի կեսերը։
Երկար ժամանակ քարե պալատները սխալմամբ անվանել են «Մարինա Մնիշեկի տուն», որի վրա փակցվել է համապատասխան մակագրությամբ ցուցանակ։ Սակայն ավելի ուշ ուսումնասիրությունները հերքել են այդ վարկածը։
Կորոբովների ընտանիքի վերջին ներկայացուցչի մահից հետո՝ 19-րդ դարի կեսերին, տունն ամբողջությամբ ավերվել է, այնուհետև դարձել է պաշտպանության նախարարի կնոջ՝ Եվդոկիա Վլադիմիրովնա Սուխոզանետի սեփականությունը և վերականգնվել է 1880-ական թվականներին։ Այնուհետև սեփականատերը այն հանձնել է Ազնվականական ակումբին ։ Որոշ ժամանակ տունը վարձով է տրվել և վարձակալների կողմից ձևափոխվել՝ իրենց կարիքներին համապատասխան, յուրաքանչյուր հարկում կահավորվել է չորս սենյակ, ապամոնտաժվել են հին հաղճաղյուսե վառարանները և ճակատային ելուստի սրաձողին կախված լապտերը։
1891 թվականից պալատներում տեղակայված է եղել Կալուգայի գիտական արխիվային հանձնաժողովը։ 1897 թվականի ապրիլի 20-ին (մայիսի 2) Կ. Ի. Կորոբովի պալատների շենքում բացվել է գավառագիտական պատմական թանգարան, որի ցուցադրությունը բաղկացած էր հինգ ցուցափեղկերից՝ հնագիտական գտածոներով, դրամագիտությամբ և կենցաղային իրերով։ Թանգարանը բաց էր շաբաթը երկու օր։ Առաջին տարվա ընթացքում թանգարան է այցելել 500 մարդ ։
Թանգարանի վերանորոգման ժամանակ՝ 1980-ականներին, այնտեղ հայտնաբերվել է եզակի հին մետաղադրամների գանձարան։
1997 թվականին Կ. Ի. Կորոբովի պալատները փոխանցվեցին մարզային գավառագիտական թանգարանին՝ իր 100-ամյակի կապակցությամբ։ Ներկայումս շենքը հանդիսանում է Կալուգայի միացյալ թանգարան-արգելոցի երկրագիտական կենտրոնը։ Թանգարանի հիմնական ցուցադրությունը «Ռուսական խրճիթն» է, որտեղ պարբերաբար անցկացվում են թեմատիկ ցուցահանդեսներ։
Ճարտարապետություն
Մոսկովյան «նարիշկինյան» բարոկկո ոճով քարե պալատները կառուցված են աղյուսից «երկու հատվածներով», իսկ նկուղում կար փայտաշեն առանձնատուն՝ գավթով և շքամուտքով։ Ե՛վ ստորին, և՛ վերին հարկերը ծածկված են փակ աղեղակամարներով։ Ձգաձողերի և քիվերի կառուցման համար օգտագործվել են երկու տեսակի կոր աղյուսներ՝ մեկ և երկու կլորացված կողերով։ Պատուհանի սյուների բարձակների տակ գտնվող զարդաքիվերը նույնպես նախշազարդ աղյուսներից են ։ Ձախ կողմի ճակատը յուրաքանչյուր հարկում ունի երեք պատուհան, իսկ աջ կողմի ճակատը չունի։ Գլխավոր ճակատի վերին հարկի պատուհանները զարդարված են աստիճանավոր երիզվածքներով, մասնատված վերնաճակատներով և սպիտակ կրաքարե սյուներով։ Ներքևի հարկում պատուհանները փոքր են կամարակապ, երիզված հասարակ շրջակալներով։ Ճակատից խիստ դուրս ցցված սանդղամուտքը զարդարված է սափորաձև սյուներով, իսկ վերին դստիկոնի հարթակի ճաղաշարը զարդարված է նախշազարդերով։
Շենքի ստորին հարկը օգտագործվել է կենցաղային կարիքների համար։ Այնտեղ եղել է նաև թաքստոց, որտեղ քարե սանդուղքով կարելի էր հասնել վերին հարկի վերջին սենյակից։ Ներքևի հարկի մնացած սենյակները վերևի հետ չէին կապվում, կոմունալ սենյակներ կարելի էր մտնել միայն փողոցից՝ շքամուտքի տակ գտնվող անցումով։ Ներքևի հարկը չջեռուցվող էր, վերինը ջեռուցվել է նախասրահից։ Վերին հարկի մեծ սենյակը ծառայել է որպես ճաշասենյակ ։
Ճարտարապետության տեսաբան Նիկոլայ Ռոշֆորի ենթադրությամբ վերին հարկ են բարձրացել արտաքին փայտե սանդուղքով, ինչի մասին է վկայում ստորին հարկում պատուհանների բացակայությունը, որոնք պետք է համապատասխանեին վերին հարկի պատուհաններին (հիմնական ճակատի ձախ կողմում), և այն, որ ճակատի նախագծման ձախ կողմի պատը կրում էր ուշ շարվածքի հստակ հետքեր։ Մարգարիտա Ֆեխները պնդում է, որ սանդուղքը եղել է քարից, և այն փոխարինվել է փայտե սանդուղքով՝ 19-րդ դարի երկրորդ կեսին, առաջին դստիկոնի հարթակի վերևում գտնվող վրանաձև ծածկով։ Վերին հարկի ճակատի ելուստը պատուհան չուներ, ճաղավանդակների միջակայքերը բաց էին մնում։ Շենքի աջ կողմում, որտեղ պատուհաններ և քիվ չկար, փայտյա կցակառույց էր տեղակայված առանձին մուտքով։ Հետևի ճակատին կար պատշգամբ, որից մինչև 1874 թվականը պահպանվել են միայն երկաթե կապերի մնացորդները ։
Հանրային տրանսպորտ
Թանգարան կարելի է հասնել թիվ 1, 2, 3, տրոլեյբուսային երթուղիներով, ինչպես նաև թիվ 2, 3, 92 երթուղային  տաքսիով։ Կանգառը՝ « Բաումանի փողոց»։
Նովոդևիչյան գերեզմանատուն
Նովոդևիչյան գերեզմանատուն, հանգուցյալների թաղման հայտնի վայր Մոսկվայում։ Ստեղծվել է 1898 թվականին Նովոդևիչի վանքի հարավային պատի մոտ։ Սովետական ժամանակաշրջանում վերածվել է ազգային պանթեոնի` երկրորդը իր մեծությամբ, Կրեմլի պատի գերեզմանատնից հետո։ Գտնվում է Կենտրոնական ադմինիստրատիվ շրջանի հարավարևմտյան մասում, Խամովնիկներում (Լուժնեցկի անցում 2)։
Գերեզմանատան տարածքը
Սկզբնական գերեզմանները ստեղծվել են XVI դարում Նովոդևիչյան վանքի մոտակա տարածքում։ Դրանք հիմնականում եղել են վերնախավի ներկայացուցիչների, իսկ ավելի ուշ այլ դասերի ներկայացուցիրների գերեզմանները։ XX դարի սկզբերին վանքի գերեզմանատան տարածքում այլևս ազատ տեղ չկար։ 1898 թ. գերեզմանատան ընդլայնման համար երկու հեկտար հողատարածք հատկացվեց վանքի հարավային պատի հետևում, որտեղ առաջներում գտնվում էր վանքի բանջարանոցները։ Ճարտարապետ Ս.Կ.Ռոդիոնովի նախագծով հարավային պատից այն կողմի զառիվեր լանջը հավասարեցվեց լցված բնահողով, ստեղծվեց դրենաժային համակարգ, հատակագծվեցին հողատարածքները; նոր գերեզմանատան տարածքը շրջապատվեց աղյուսե պատերով և աշտարակներով, որոնք հատվեցին վանքի պատերը։ Նոր գերեզմանատան պլանավորման աշխատանքներում ակտիվ մասնակցություն է ունեցել նաև ճարտարապետ Ի.Պ.Մաշկովը, որը այդ ժամանակ զբաղվում էր Սմոլենսկի տաճարի ռեստավրացիայով։ 1904 թ.գերեզմանատան տարածքում տնկվեցին երիտասարդ ծառեր, որոնք և նշագրեցին գերեզմանատան երկայնական և լայնակի ծառուղիները։ Պաշտոնապես գերեզմանատան այդ հատվածը բացվեց 1904 թ., բայց թաղումներ սկսել էին կատարվում էին ավելի վաղ։ Ներկայումս գերեզմանատան այդ հատվածը ընդունված է անվանել «հին Նովոդևիչյան գերեզմանատուն»։
Նովոդևիչյան գերեզմանատան հետագա ճակատագիրը
2007 թ-ին, Մստիսլավ Ռոստրոպովիչի մահից հետո, ՌԴ նախագահի գործերի կառավարիչ՝ Վլադիմիր Կոժինը հայտարարեց, որ այդ գերեզմանը կդառնա վերջինը այս գերեզմանատանը ազատ տարածքի բացակայության պատճառով ։ Չնայած դրան, հետագայում մշակույթի և գիտության հայտին գործիչների հուղարկավորությունները շարունակվեցին։ Որպես ալտերնատիվ գերեզմանատներ պետական առաջին դեմքերի և քաղաքական գործիչների հուղարկավորության համար ծառայելու են Ֆեդերալ զինվորական հուշահամալիր-գերեզմանատունը և Տրոեկուրովյան գերեզմանատունը։
Գերեզմանատանը թաղված հայեր
Գերեզմանատան շատ գերեզմաններ համարվում են մշակութային ժառանգության նմուշներ։ Այստեղ են թաղված հայազգի հայտնի գործիչներ, արվեստագետներ, զինվորականներ և գիտնականներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մոսկվայի տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:Մոսկվայի գերեզմանատներ Կատեգորիա:1898 հիմնադրումներ Ռուսաստանում Կատեգորիա:Մոսկվայի թանգարաններ
Հայոց ազատագրական ընկերություն
Հայոց ազատագրական ընկերություն, հիմնվել է 1906 թվականին, Թիֆլիսում, Երվանդ Լալայանի նախաձեռնությամբ։ Նպատակն էր ընդլայնել ազատագրական և մարդաբանական աշխատանքներն Հարավային Կովկասում և կից երկրներում։
Նախագահն էր Ա․ Մելիք-Ազարյանը, անդամ-քարտուղարը, միաժամանակ՝ խմբագրական մասնաժողովի նախագահը և գիտական ղեկավարը՝ Երվանդ Լալայանը։ Ընկերության դրամական միջոցները գոյացել են անդամավճարներից, նվիրատվություններից, ընկերության օգտին տրված համերգներից, երեկույթներից, դասախոսություններից, գրքերի ու պարբերականների վաճառքից ստացված գումարներից։
Ընկերության գործերը վարել են ընդհանուր ժողովը (հրավիրվել է տարի մեկ անգամ), խորհուրդը և խմբագրական մասնաժողովը։ Հայոց ազատագրական ընկերությունն իր մասնաճյուղերն ուներ Երևանում, Ալեքսանդրապոլում, Կարսում, Նոր Բայազետում և այլուր։
Գոյության ավելի քան 10 տարիների ընթացքում Հայոց ազատագրական ընկերությունը կազմակերպել է գիտական արշավանքներ, որոնք ազատագրական և հնագիտական ուսումնասիրություններ են կատարել Հարավային Կովկասի և Արևմտյան Հայաստանի մի շարք շրջաններում։ Ընկերության ջանքերով հրատարակվել է «Ազատագրական հանդես»-ի շուրջ 20 գիրք, կազմվել Վայոց ձորի, Նոյ Բայազետի, Վասպուրականի հայկական ձեռագրերի ցուցակը Թիֆլիսում ստեղծվել հնագիտական և ազատագրական թանգարան, ազատագրական-մարդաբանական և կովկասագիտական գրադարան (1908), Արևմտյան Հայաստանից Հարավային Կովկաս գաղթած հայերից գրի առնվել մոտ 50 հատոր բանահյուսական նյութ ։
Պեյտց-Եգերսի համախտանիշ
Պեյտց-Եգերսի համախտանիշ, աուտոսոմ դոմինանտ ժառանգական հիվանդություն, որն արտահայտվում է ստամոքսաղիքային ուղում հայտնաբերվող պոլիպներով, շուրթերի, բերանի լորձաթաղանթի շուրջ հիպերպիգմենտացիայով ։ Այս հիվանդությունը ժառանգական աղիքային պոլիպոզ համախտանիշների և համարտոմատոզ պոլիպոզ համախտանիշների ցանկում է ։ Այն հանդիպում է 25,000-300,000 նորածիններից մեկի մոտ ։
Նշաններ և ախտանիշներ
Այս համախտանիշը կապված է մարմնի տարբեր մասերում քաղցկեղի զարգացման հետ ։ Համարտոմատոզ պոլիպները առանձին ունեն փոքր չարորակացման պոտենցիալ (< 3%), սակայն այս համախտանիշով մարդկանց մոտ կա լյարդի, կրծքագեղձի, ձվարանների, արգանդի, ամորձիների կարցինոմայի զարգացման ռիսկ։
Այն հատկապես մեծ կապ ունի սեռական օրգանների ուռուցքների հետ ։
Առաջին անգամ միջինում ախտորոշվում է 23 տարեկանում, սակայն հիվանդության հետ կապված փոփոխությունները կարող են նկատվել ծնվելուց հետո՝ մանկաբույժի կամ ընտանեկան բժշկի կողմից։ Սեռական հասունացման ընթացքում մաշկային փոփոխություններ կարող են նկատվել ներբանների և ափերի վրա։ Հաճախ առաջին արտահայտումը լինում է աղիների խցանումը՝ աղիների ինվագինացիայի պատճառով։ Դա մահվան հաճախակի պատճառ է։
Գենետիկա
1998 թվականին հայտնաբերվել է գեն, որը կապված է այս մուտացիայի հետ։ Դա մարդու 19-րդ քրոմոսոմում գտնվող STK11 (LKB1) գենն է, որը հավանական ուռուցք ճնշող գեն է։ Այս գենի մուտացիան ժառանգվում է աուտոսոմ դոմինանտ եղանակով։
Պեյտց-Եգերսի համախտանիշը հազվադեպ է, իսկ հետազոտությունները կատարվել են փոքր թվով հիվանդների ներառումով։ Նույնիսկ այն մի քանի ուսումնասիրությունների մեջ, որոնք պարունակում են մեծ թվով հիվանդներ, ապացույցների որակը սահմանափակված է բազմաթիվ կենտրոններից հիվանդների համախմբումով, ընտրության կողմնակալությունով (ներառված են միայն բուժում ստացող առողջական խնդիրներ ունեցող հիվանդները) և պատմական կողմնակալությունով (տվյալներ այն հիվանդների մասին, որոնք հետազոտվել են մինչ Պեյտց-Եգերսի համախտանիշի ախտորոշման և բուժման եղանակների զարգացումը)։ Հավանաբար, այս սահմանափակ ապացույցների տվյալների շտեմարանի պատճառով, Պեյտց-Եգերսի համախտանիշի ժամանակ քաղցկեղի զարգացման ռիսկի գնահատումը տարբերվում է ուսումնասիրությունից ուսումնասիրություն ։ Կա ձվարանի քաղցկեղի զարգացման 18-21%, էնդոմետրիումի քաղցկեղի զարգացման 9%, արգանդի վզիկի քաղցկեղի զարգացման 10% ռիսկ ։
Ախտորոշում
Ախտորոշման հիմնական չափանիշներն են՝
Այս 3 չափանիշներից 2-ի առկայության դեպքում ախտորոշումը դրական է։ Բերանի խոռոչի ախտահարում կարող է հայտնաբերվել Ադիսոնի հիվանդության, ՄակԿյուն-Օլբրայթի համախտանիշի ժամանակ, ուստի պետք է կատարել տարբերակիչ ախտորոշում։ Պեյտց-Եգերսի համախտանիշով հիվանդների 90–100%-ի մոտ հայտնաբերվում է STK11/LKB1 գենի մուտացիա։ Կլինիկայում հասանելի է այս գեների մուտացիայի հայտնաբերումը ։
Բուժում
Պոլիպների հեռացում կատարում են միայն ծանր արյունահոսության կամ ինվագինացիայի դեպքում։ Առանձին, մեծ հանգույցներ հեռացնելու համար կատարում են էնտերոտոմիա (աղիքի պատի հատում)։ Մեծ քանակով պոլիպներ պարունակող աղիքային հատվածները կարելի է ամբողջությամբ հեռացնել։ Պոլիպները կարելի է հեռացնել նաև էնդոսկոպիկ եղանակներով։
Կանխատեսում
Հիվանդների մեծ մասի մոտ կյանքի առաջին տարվե ընթացքում կզարգանան հարթ, շագանակագույն երանգով բծեր մաշկի վրա՝ հատկապես շուրթերի և բերանի լորձաթաղանթի վրա։ 6-18 տարեկան հասակում կզարգանա աղիքային խցանում՝ ինվագինացիայի պատճառով։ Քաղցկեղի ռիսկը մեծ կլինի միջին տարիքում։ Մինչև 70 տարեկանը կա ստամոքսաղիքային ուղու և ենթաստամոքսային գեղձի քաղցկեղի զարգացման ռիսկը համապատասխանաբար 57% և 11% է, իսկ բոլոր տեսակի քաղցկեղների համար 85% է ։
2011 թվականին կատարվեծ հետազոտություն, որի մեջ ներառված էին 133 հիվանդների 14 տարվա տվյալներ։ Քաղցկեղի ռիսկը եղել է 40% 40 տարեկանում, իսկ 70 տարեկանում 76%։ Հիվանդների 32%-ը մահացավ հետազոտության ընթացքում, որոնցից 67%-ի մահը կապված է եղել քաղցկեղի հետ։ Մահացացները միջինում 45 տարեկան էին։ Մահացությունը ավելի բարձր է եղել, ի համեմատ ընդհանուր բնակչության ։
28 տարվա ընթացքում հետևել են ընտանիքի, որի անդամները ունեցել են քթի և հարակից ծոցերի պոլիպներ։ Գրանցվել է սինոնազալ տեսակի կարցինոմայի երկու դեպք, որը շատ հազվադեպ է ։
Մոնիտորինգ
Քաղցկեղի զարգացմանը հետևելու համար առաջարկվում է հետևյալը՝
Հիվանդը պետք է վերահսկվի բժշկի կողմից, որին հայտնի է Պեյտց-Եգերսի համախտանիշը։ Երբեմն անհրաժեշտ է լինում գենետիկական, ուրոլոգիական և գինեկոլոգիական խորհրդատվություն։
Էպոնիմ
Առաջին անգամ նկարագրվել և հրապարակվել է գերմանացի բժիշկ՝ Յան Պեյտցի (1886–1957) կողմից, իսկ հետագայում՝ 1949 թվականին Բոստոն քաղաքի հոսպիտալում ձևակերպվել է որպես համախտանիշ ամերիկացի բժիշկներ՝ Հալորդ Յոզեֆ Յեգերսի (1904–1990), Կերմիտ Հարրի Կետցի (1914–2003), Վիկտոր Ալմոն ՄակԿուսիկի (1921–2008) կողմից և հրապարակվել է Նոր Անգլիական Բժշկական Ամսագիր-ում, New English Journal of Medicine (NEJM) ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մարսողական համակարգի հիվանդություններ Կատեգորիա:Մելանոցիտային նևուսներ և նորագոյացություններ Կատեգորիա:Ուրոլոգիական հիվանդություններ Կատեգորիա:Աղեստամոքսային տրակտի հիվանդություններ
Հին հռոմեական ճանապարհին
Սյուժե
Լևոնը հիշում է իր մանկությունը Թուրքիայում՝ սեր, քաղաքական բռնություններ։ Արյունալի կատակերգություն։ Եվ դրան զուգակցվող մի ժամանակակից պատմություն հայ ահաբեկչի և թուրք գաղտնի գործակալի մասին։
Ֆիլմի անունը այլ լեզուներով
Կատեգորիա:2001 ֆիլմեր Կատեգորիա:Հայկական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Գերմանական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Հոլանդական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Դոն Ասկարյանի ֆիլմեր
Աղջավերան
Աղջավերան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Թիմարի գավառում։ Գտնվում էր Արճակ լճից արևմուտք ընկած հարթավայրում։
1850-ական թվականներին ուներ 14 տուն, 1909 թվականին ուներ 35 տուն հայ և մի քանի տուն քուրդ բնակիչ։ 1896 թվականին թուրքերն ավերել են Աղջավերանը, իսկ 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ՝ ամայացրել։ Բնակիչների մեծ մասը զոհվել է։ Փրկվածները գաղթել և բնակություն են հաստատել Արևելյան Հայաստանում։
Բնակիչները զբաղվում էին երկրագործությամբ, այգեգործությամբ և անասնապահությամբ։ Աղջավերանն ուներ Ս. Ստեփանոս անունով եկեղեցի։ Գյուղում գործում էր նախակրթարան ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Մինեստրոնե
Մինեստրոնե (Minestrone, minestra [ապուր] + -one [ընդլայնված վերջածանց], այն է՝ «մեծ ապուր», ապուր՝ մի շարք բաղադրիչներով), իտալական խոհանոցի ուտեստ, թեթև ապուր սեզոնային բանջարեղեններով, երբեմն մակարոնով կամ բրնձով ։ Մինեստրոնեն Իտալիայի ամենատարածված ուտեստներից է։ Որպես կանոն, ավանդական բաղադրատոմսը ասում է, որ բանջարեղենները կտրել, եփել մինչև պատրաստումը, և ապա կեսը մանրացնել հարիչում մինչև պյուրե դառնալը, որը հետո պետք է ավելացնել ապուրի մեջ։ Կարելի է այն պատրաստել նաև պեստո սոուսով։
Իտալիայում կան նաև մինեստրոնեի պատրաստման մի քանի գաղտնիքներ․
•Արգանակով, որը այնտեղ առանցքային բաղադրիչ է։ Իտալական խոհանոցում սովորաբար օգտագործվում է բանջարեղենով արգանակ, ոչ պակաս մսով։ Հազվադեպ օգտագործվում է արգանակով, եփած խոզապուխտով, ավելացված համեմունքներ և խաղողի գինի։
•Խաշած բանջարեղեն՝ միայն դանդաղ կամ աստիճանաբար միջին աստիճանի ջերմության տակ ձիթապտղի յուղով։ Իտալացիները տապակում են սոխ, սխտոր, գազար, սամիթ։ Նաև ավելացնում են դդում։ Միայն այդ դանդաղ տեխնիկան թույլ է տալիս բանջարեղեններով պատրաստել ավելի բուրավետ մինեստրոնե։
•Եղանակ՝ իտալացիները մինեստրոնե պատրաստելու համար օգտագործում են միայն այն բանջարեղենները, որոնք կարող են ձեռք բերել տվյալ պահին տեղի շուկայից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալական խոհանոց Կատեգորիա:Ապուրներ
Parlophone Records
Parlophone Records, Բրիտանական ձայնագրման լեյբլ, որը հիմնադրվել է 1923 թվականին՝ որպես Parlophone գերմանական լեյբլի մասնաճյուղ (մտնում էր Carl Lindstrom ընկերության կազմի մեջ)։ 1923-1955թթ. լեյբլի երաժշտական բաժնի մենեջեր է եղել Օսկար Պրեսը ։ 1920-ական թվականներին Parlophone Records-ը դարձել Է Մեծ Բրիտանիայում առաջատար ջազային լեյբլը ի շնորհիվ՝ ամերիկյան Okeh Records-ի արտոնագրով թողարկված սկավառակների։ 1927 թվականին Բրիտանական Columbia Graphophone Company ընկերությունը ձեռք է բերել Carl Lindstrom (և, համապատասխանաբար, Parlophone Records) ընկերությունը։ 1931 թվականին Columbia Graphophone Company-ն և Gramophone-ը միավորվեցին EMI ընկերությունում, և Parlophone Records լեյբլն անցավ EMI գերատեսչություն։
The Beatles-ի հետ կնքված պայմանագրի շնորհիվ՝ լեյբլը դարձավ աշխարհի արաջատար լեյբլերից մեկը ։ Հետագայում լեյբլում ձայնագրվել են Queen, Pet Shop Boys, Blur, Coldplay, Radiohead և այլ կատարողներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բրիտանական ձայնագրման լեյբլներ
Կոելա
Կոելա (Koela), գյուղ Էստոնիայի Լյաենեմաա նահանգի Տաեբլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 46 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Լյաենեմաա նահանգի Տաեբլա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Սամույլովո (գյուղ, Գագարինսկի շրջան)
Սամույլովո (Самуйлово), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։
Սեն Պիեռ լա Վիեյ
Սեն Պիեռ լա Վիեյ (Saint-Pierre-la-Vieille), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 359 մարդ, բնակչության խտությունը` 28.88 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 12.43 կմ² տարածք։
2017 թվականի հունվարից Լա Շապել Էնժերբոլդ, Լենո, Կոնդե սյուր Նուարո, Պրուսի, Սեն Ժերմեն դյու Կրիու համայնքների հետ միասին հանդիսանում է Կոնդե ան Նորմոնդի համայնքի մաս։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 220 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 33 կմ հարավ-արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 240 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 158-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 82։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 65,8 %։ 158 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 132 անձ (78 տղամարդ և 54 կին)։ Գործազուրկ են եղել 26 անձ (11 տղամարդ և 15 կին)։ 82 անաշխատունակներից 18-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 49-ը` թոշակառուներ, իսկ 15-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ֆրենկ Օ'Հարա
Կենսագրություն
Իռլանդացի կաթոլիկների որդի։ Սովորել է Շրուսբերիի Սենտ Ջոն վարժարանում, ապա նոր Անգլիայի կոնսերվատորիայում։ 1944-1946 թվականներին ծառայել է որպես կամավոր ԱՄՆ ռազմածովային ուժերում։ Բնակություն է հաստատել Մասաչուսեթս նահանգում։ Ընդունվել Է Բոստոնի երաժշտական կոնսերվատորիա(New England Conservatory of Music)։ Զորացրվելուց հետո ընդունվել է Հարվարդի համալսարան, որտեղ ուսումնասիրել է գրականություն և ծանոթացել Ջոն Էշբերիի հետ (երկու բանաստեղծները շատ մոտ էին, ինքը Օ 'Հարան բանաստեղծություններից մեկում նմանեցրեց իր ընկեր դու Ֆուին, իսկ իրեն Բո Ցզյուին)։ Ուսումը շարունակել է Միչիգանի Էն-Արբոր համալսարանում, որի ավարտին ստացել է գրականության մագիստրոսի աստիճան։
Զոհվել է 40 տարեկան հասակում դժբախտ պատահարի հետեւանքով տուժել բագգի տիպի լողափային տրանսպորտային միջոցի վրաերթի հետեւանքով։
Ստեղծագործություններ
Օ'Հարան իր բանաստեղծությունները տպագրել է ավանգարդային ամսագրերում և համեստ հրատարակչություններում շատ փոքր տպաքանակով, ուստի գրեթե անհայտ բանաստեղծ էր գրողների և արտիստների նեղ շրջանակից դուրս։ Նա լայն ճանաչում գտավ մահից անմիջապես առաջ։ Իր պոեզիան մեծ նշանակություն չտալով հապշտապ գրում էր թղթի կտորների, պատահական թերթիկների, անձեռոցիկների վրա և այլն։ Իր ստեղծագործությունը գնահատել է որպես շատ թեթևամիտ, և նրա ստեղծագործությունները պահպանվել են հիմնականում նրա ընկերների հեռատեսության շնորհիվ։
Օ'Հարայի պոեզիայի հիմնական մասը ինքնակենսագրական է։ Սրանք մայրաքաղաքի առօրյա կյանքի աննկատ դիտումներ են, որոնք լի են մանրամասներով, աշխարհագրական անուններով, ընկերների, սիրահարների և նկարիչների ընկերների անուններով, մտերիմ մանրամասներով։ Օ'Հարայի ստեղծագործությանը մենագրություն նվիրած Մարջորի Պերլոֆը նշում է Ուիլյամ Կառլոս Ուիլյամսի ազդեցությունը նրա պոետիկայի վրա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իռլանդական ծագմամբ Կատեգորիա:Նյու Յորք քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ամերիկացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դրամատուրգներ Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի արվեստագետներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Տիմոտի Ֆոսու-Մենսա
Տիմոտի Ֆոսու-Մենսա (Timothy Fosu-Mensah, ), հոլանդացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ։ Ներկայումս հանդես է գալիս Մանչեսթեր Յունայթեդի և Նիդերլանդների ազգային հավաքականի կազմում։ Խաղում է աջ պաշտպանի դիրքում ։
Մանչեսթեր Յունայթեդ
Ֆուտբոլիստի կարիերան Ֆոսու-Մենսան սկսել է Այաքսի ակադեմիայում ։ 2014 թվականին նա միացավՄանչեսթեր Յունայթեդի երիտասարդական թիմին ։ Իր պրոֆեսիոնալ դեբյուտը նշեց 2016 թվականի փետրվարի 28-ին՝ փոխարինելով Մարկոս Ռոխոյին Արսենալի դեմ խաղում  ։ Առաջին հանդիպումը եվրոպական առաջնություններում անցկացրեց սեպտեմբերի 29-ին՝ թիմի մեկնարկային կազմում խաղադաշտ դուրս գալով Եվրոպայի Լիգայի խմբային փուլի Զարյա Լուգանսկի դեմ խաղում ։ Հոկտեմբերի 19-ին Ֆոսու-Մենսան երկարաձգեց իր պայմանագիրը ակումբի հետ մինչև 2020 թվականը    ։ 2017 թվականի մայիսի 24-ին հոլանդացին մնաց պահեստայինների նստարանին Եվրոպայի Լիգայի եզրափակչի Այաքսի դեմ խաղում, իսկ Մանչեսթեր Յունայթեդը հաղթեց 2-0 հաշվով և նվաճեց գավաթը ։ 2016-17 մրցաշրջանում Ֆոսու-Մենսան անցկացրեց 11 հանդիպում ։
2017 թվականի օգոստոսի 10-ին Ֆոսու-Մենսան 1 տարվա վարձավճարով տեղափոխվեց Քրիստալ Փելաս  ։ Իր դեբյուտը նշեց օգոստոսի 12-ին՝ թիմի մեկնարկային կազմում խաղադաշտ դուրս գալով Հադերսֆիլդ Թաունի դեմ խաղում  ։ Քրիստալ Փելասի կազմում հոլանդացին անցկացրեց 24 հանդիպում  ։ 2018 թվականի օգոստոսի 9-ին Ֆոսու-Մենսան վարձավճարով միացավ Ֆուլհեմին    ։ Իր դեբյուտը նշեց օգոստոսի 18-ին՝ Տոտենհեմ Հոտսպուրի դեմ խաղում ։ 2019 թվականի ապրիլին հոլանդացին ստացավ ծնկի ծանր վնասվածք՝ բաց թողելով 7-8 ամիս    ։ Վարձավճարի ընթացքում Ֆոսու-Մենսան անցկացրեց 13 հանդիպում, իսկ Ֆուլհեմը դուրս մնաց Պրեմիեր Լիգայից   ։
2019-20 մրցաշրջանում Ֆոսու-Մենսան վերադարձավ Մանչեսթեր Յունայթեդ։
Միջազգային կարիերա
Ֆոսու-Մենսան իրավասու էր ներկայացնել Նիդերլանդները ու Գանան միջազգային ասպարեզում, և հանդես է եկել Նիդերլանդների բոլոր տարիքային երիտասարդական հավաքականներում։ 2015 թվականին նա որպես թիմի ավագ մասնակցեց Եվրոպայի Մ17 առաջնությանը՝ անցկացնելով 3 հանդիպում , սակայն Հոլանդիան դուրս մնաց խմբային փուլից ։
Նիդերլանդների ազգային հավաքական Ֆոսու-Մենսան առաջին անգամ հրավիրվեց 2017 թվականի օգոստոսի 28-ին՝ փոխարինելով Քենի Տետեին Բուլղարիայի և Ֆրանսիայի դեմ խաղերի համար  ։ Իր դեբյուտը ազգային հավաքականում նշեց օգոստոսի 31-ին՝ թիմի մեկնարկային կազմում խաղադաշտ դուրս գալով Ֆրանսիայի դեմ խաղում  ։
Ակումբային վիճակագրություն
2019 թվականի նոյեմբերի 29-ի դրությամբ
Միջազգային վիճակագրություն
2019 թվականի նոյեմբերի 29-ի դրությամբ
Ակումբային
Մանչեսթեր Յունայթեդ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ Կատեգորիա:Հոլանդացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Նիդերլանդների հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Այաքսի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Մանչեսթեր Յունայթեդի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Քրիսթալ Փելասի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուլհեմի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Պրեմիեր Լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Անգլիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բայեր Լևերկուզենի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բունդեսլիգայի ֆուտբոլիստներ
Վրաստանի քաղաքների ցանկ
2014 թվականի մարդահամարի տվյալներով Վրաստանում հաշվառվել է 54 քաղաք ։
Բացի այդ, երկրի օրենսդրության համաձայն, Վրաստանին են պատկանում նաև մասնակիորեն ճանաչված և Վրաստանի կողմից չվերահսկվող Աբխազիայի Հանրապետության և Հարավային Օսիայի Հանրապետության քաղաքները։
Աբխազիա
Աբխազիան համարվում է դե ֆակտո անկախ հանրապետություն՝ ճանաչված ընդամենը մի քանի հանրապետությունների կողմից։
Հարավային Օսիա
Հարավային Օսիան համարվում է դե ֆակտո անկախ հանրապետություն՝ ճանաչված ընդամենը մի քանի հանրապետությունների կողմից։
Քարտեզ
Քարտեզի լեգենդ.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ցանկեր:Վրաստան Կատեգորիա:Քաղաքների ցանկեր ըստ երկրի‎
Այկուրցիո
Այկուրցիո (Aicurzio), քաղաք Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Մոնցա և Բրիանցա գավառում։
Բնակչությունը 2012 մարդ է։ Բնակչության խտությունը՝ 990 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 2 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 20040, հեռախոսային կոդ՝ 00039։
Քաղաքի հովանավորն է հանդիսանում սուրբ Անդրեյ առաքյալը։ Քաղաքի տոնը նշվում է ամեն տարի նոյեմբերի 30-ին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կաբոժա (գյուղ, Խվոյնինսկի շրջան)
Կաբոժա (Кабожа), գյուղ Ռուսաստանի, Նովգորոդի մարզի Խվոյնինսկի շրջանի կազմում։