cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Հեդդա Գաբլեր
Սյուժե
Հեդդա Գաբլերը առաջին հերթին իր հոր՝ գեներալ Գաբլերի դուստրն է, ով, ինչպես երևում է, ի տարբերություն իրեն շրջապատող մյուս տղամարդկանց, բացառիկ մարդ էր։ Նա ցանկանում էր նմանվել հորը։ Բայց կնոջ անազատությունը խանգարում է նրան ոչ միայն լայն սոցիալական իմաստով,  այն ոլորտում, որն անգիտակցաբար ձգում էր նրան, բայց և անձնական կյանքում։ Հեդդան կարող էր ընտրել իր համար «Ձեռք մի՛ տուր ինձ» կարգախոսը։ Նա այն մարդկանցից է, ում համար անտանելի են ոչ միայն ֆիզիկական, այլև հոգևոր «շփումները», նույնիսկ եթե խոսքը գնում է տղամարդու մասին, ում, ինչպես իրեն է թվում,  սիրահարված է։ Այդ մարդը Էյլերտ Լևբորգն է, ով հայտնի հեղինակ է։ Ամեն երկրային բան նրա համար ստոր ու այլանդակ է։ Նրան հարկավոր է գեղեցկություն։ Նա փնտրում է հերոսի ով, իհարկե, չկա իրեն շրջապատող մեշչանական աշխարհում։ Դառնալով Թեսմանի կինը՝ նա ընկնում է ընտանեկան կյանքի թակարդը՝ հարազատներ, հյուրընկալություններ, հնարավոր հղիություն։  Բայց Հեդդան ողբերգական հերոսուհի է։ Համենայն դեպս, նրա ատելությունը ագրեսիվ-իրեղեն աշխարհի հանդեպ ողբերգական մասշտաբների է։ Նա վարվում է անտիկ դասական հերոսուհիներից մեկի՝ Մեդեայի նման։ Հեդդա Գաբլերը ավարտում է կյանքն ինքնասպանությամբ՝ սպանելով ոչ միայն իրեն, այլև դեռ  չծնված զավակին։ Դա վրեժ է տղամարդկանց  աշխարհից՝ կենտրոնացած Թեսմանի մեջ, ով բոլորովին Յասոն չէ, բայց վրեժը նրա համար նույնքան սարսափելի է, որքան զավակի  մահը։ Բայց Հեդդան սպանում է նաև Լևբորտի «զավակին», ոչնչացնում է նրա ձեռագիրը՝ ստեղծված ուրիշ կնոջ՝ Թեայի հետ։ Ինքը՝ Լևբորգը, նրան անհասանելի է։ Այդ պատճառով ատրճանակներից մեկը (դետալ, որը չեխովյան ոճով մինչև պիեսի ավարտը ուղեկցում է Հեդդա Գաբլերին) նախատեսված է Լևբորգի համար, որպեսզի ինքնասպանություն  գործի, որին նա չգնաց  և զոհվեց պատահաբար։ Հեդդա Գաբլերը ավերում է ոչ միայն տղամարդկանց աշխարհը։ Իրական կանայք, ինչպիսին Թեան է՝ իր վախկոտ կանացիությամբ, փափուկ, գանգուր մազերով, ատելի են նրան համարյա  ֆիզիկապես։ Իր մեջ էլ նրա համար անտանելի է կինը։ Նրան էլ  ինքը սպանեց՝ օգտագործելով երկրորդ ատրճանակը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1890 գրքեր
Կոլեդարա
Կոլեդարա (Colledara), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Տերամո գավառում։
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Արջուկ Յոգի (մուլտհերոս)
Արջուկ Յոգի (Yogi Bear), «Hanna-Barbera» ընկերության մուլտիպլիկացիոն ֆիլմի հորինված կերպար, մարդակերպ արջուկ։ Առաջին անգամ հայտնվել է 1958 թվականին ՝ որպես Հեկելբերի Հաունդի շան մասին մուլտսերիալի երկրորդական կերպար, սակայն շնորհիվ մեծ ժողովրդականության 1961 թվականի հունվարին դարձավ սեփական՝ «Յոգա արջուկի շոու» մուլտսերիալի գլխավոր հերոսը ։
Նկարագրություն
Արջուկ Յոգին ուղիղ քայլող գորշ արջ է՝ ուրախ և պարծենկոտ, կրում է կանաչ գլխարկ և փողկապ։ Նա ապրում է մտացածին Ջելիսթոունյան այգում (Ելոուսթոուն ազգային պարկի նմանակում)։ Նա միշտ իր հետ կրում է պիկնիկի համար նախատեսված զամբյուղ և ամբողջ օրը փորձում է այգի հաճախող զբոսաշրջիկներից ուտելիք գողանալ։ Նրա անփոխարինելի ուղեկիցը արջուկ Բու-Բուն է, որը աչքի է ընկնում իր զգույշ և վախկոտ բնավորությամբ։ Արջուկ Յոգիի մասին մուլտֆիլմերի մեծամասնության հումորի հիմքում ընկած են ուտելիք հայթայթելու փորձերը և երկու գլխավոր հերոսների համեմատությունը։ Մուլտսերիալի հիմնական հերոսներից են Յոգիի ընկերուհի արջուկ Սինդին, որը չի խրախուսում նրա վարքագիծը, և Ռենջեր Սմիթը, որը միշտ ձգտւմ է խանգարել Յոգիին ուտելիք գողանալ։ Յոգիի ամենահայտնի խոսքերից է․ Մուլտֆիլմերում շուրջ 30 տարի (մինչև 1988 թվականը) Յոգի արջուկի կերպարը հնչյունավորել է դերասան Դոուս Բատլերը։ Կարծիք կա, որ նրա անունը ամերիկյան բեյսբոլիստ Յոգի Բերրայի անվան աղճատված ձևն է, սակայն կերպարի ստեղծողները ժխտում են այդ տեսակետը ։
Պատմություն
Արջուկ Յոգիի մասին առաջին լիամետրաժ մուլտֆիլմը՝ «Ողջույն, ես արջուկ Յոգին եմ», թողարկվել է 1964 թվականին։
1970-1980-ական թվականներին հերոսի հայտնիությունը որոշ չափով նվազեց, հատկապես այն բանից հետո, երբ մամուլում հոդվածներ հայտնվեցին, որոնք ծաղրում էին «Hanna-Barbera» ընկերության մուլտֆիլմերի պատկերների «հնացած» տեխնիկան։ Մասնավորապես, մատնանշվում էր դրվագների քիչ քանակությունը, ինչի պատճառով, օրինակ՝ շարժվում էր ոչ թե արջի ամբողջ մարմինը, այլ միայն գլուխը (դա անիմատորներին դրդեց կրճատել հերոսի մասին միջին վիճակագրական մուլտֆիլմի պատկերները՝ 14 հազարից դարձնելով 2 հազար )։ Այդուհանդերձ, հաջորդ տարիներին ևս նրա մասին նկարահանվեցին տարբեր մուլտֆիլմեր և սերիալներ, իսկ 2010 թվականին նկարահանվեց նրա մասին առաջին լիամետրաժ 3D մուլտֆիլմը ։ 1980-ական թվականների առաջին կեսից արջուկ Յոգին դարձել է նաև մի շարք վիդիոխաղերի հերոս, իսկ 1960-ական թվականներին նրա մասին թողարկվել են նաև կոմիկսներ։
2011 թվականին Վիրջինիա նահանգի Լուրեյ քաղաքում տեղադրվել է հերոսին նվիրված հուշարձան ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կերպարներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Մուլտֆիլմերի կերպարներ
Կարաջա (Սուրմալուի գավառ)
Կարաջա, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Երևանի նահանգի Սուրմալուի գավառում ։ Գտնվում էր Օղրուջա գետի հովտում, Դարաքենդ-Փարչենի ոստիկանական շրջանում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Կազլար
Կազլար (კაზლარი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Կախեթի մարզի Սագարեջոյի շրջանում։ Կենտրոնի բարձրությունը 440 մետր է։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 1298 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Սագարեջոյի շրջան
Տասնմեկերորդ կարմիր բանակ
։
Տասնմեկերորդ բանակ, Տասնմեկերորդ կարմիր բանակ, Բանվորագյուղացիական Կարմիր բանակի տասնմեկերորդ բանակ (11-я армия, ռուսերեն համառոտագիրը՝ 11А), բոլշևիկյան Բանվորագյուղացիական Կարմիր Բանակի, այսինքն՝ Սովետական Ռուսաստանի Զինված Ուժերի օպերատիվ զորամիավորում։ 11-րդ կարմիր բանակը ստեղծվել է 1917—1923 թվականներին՝ Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի տարիներին։ 11-րդ կարմիր բանակի կազմավորման հրամանը արձակել է Հարավային ռազմաճակատի Կասպյան–Կովկասյան բաժնի Ռազմահեղափոխական խորհուրդը՝ 1918 թվականի նոյեմբերի 17-ին։ Տասնմեկերորդ բանակի կազմի մեջ են մտցվել Հյուսիսային Կովկասի բոլշևիկյան, խորհրդային զորամասերը ։ Այս բանակի կազմավորման ժամանակի մասին կան որոշ չափով տարբերվող տեղեկություններ։
Մասնակցություն է ունեցել 1920–21 թվականներինին Այսրկովկասի երեք հանրապետությունների՝ Հայաստանի, Վրաստանի և Ադրբեջանի հանրապետությունների պետականության անկման և խորհրդայնացման գործընթացում։
Մասնակցություն ռազմական գործողություններին․ 1919–1920 թթ․
Տասնմեկերորդ կարմիր բանակը մասնակցել է դենիկինյան զորքերի դեմ՝ Հյուսիսային Կովկասի նկատմամբ տիրապետություն հաստատելու համար մղվող ռազմական գործողություններին և, պարտություն կրելով հակաբոլշևիկյան ժողովրդական ու ժողովրդավարական ուժերից՝ ծանր մարտերով նահանջելով դեպի Աստրախան, արդեն 1919 թվականի փետրվարի 15-ին դադարել է ինքնուրույն զորամիավոր լինելուց։ 1919 թվականի մարտին նախկին 11-րդ և 12-րդ բանակների զորքերից կազմվել է 11–րդ առանձին բանակը, որը մասնակցել է Աստրախանի պաշտպանությանը։ Այն հունիսին վերակազմավորվել է Աստրախանյան զորախմբի, իսկ 1919 թվականի օգոստոսի 14-ին՝ դարձյալ 11-րդ բանակի (Թուրքեստանյան ռազմաճակատի կազմում)։ 1919 թվականի հոկտեմբերի 14-ից Տասնմեկերորդ կարմիր բանակը փոխադրվել է Հարավ–Արևելյան (1920 թվականի հունվարի 16-ից՝ Կովկասյան) ռազմաճակատ, մասնակցել Ցարիցինի, Դոնի Ռոստովի, Ստավրոպոլի, Արմավիրի, Պյատիգորսկի զավթմանը, Դաղստանում և այսպես կոչված Ադրբեջանական հանրապետությունում՝ սովետական իշխանության հաստատմանը, այսինքն՝ այդ երկրամասերի զավթմանը և այդտեղ բոլշևիկյան Ռուսաստանի տիրապետության հաստատմանը ։
Տասնմեկերորդ բանակն ընդդեմ Հայաստանի Առաջին Հանրապետության․ 1920թ․
Տասնմեկերորդ բանակի վճռական գործողությունները նախատեսված էին 1920 թվականի նոյեմբերի 29-ին, երբ Հայաստանը երկու ռազմաճակատով կռվում էր ռուս-թուրքական համատեղ ագրեսիայի դեմ։ Այդ օրերին, և նույնիսկ մի քանի ամիս դրանից առաջ՝ դեռևս 1920թ․ մայիս ամսից սկսած՝ Ռուսաստանը փորձում էր, հարմար ռազմաքաղաքական և աշխարհաքաղաքական իրավիճակից օգտվելով, զավթել անկախացած Հայոց երկրի մի մասը և այն այսպես ասած՝ հռչակել սովետական։ Հայաստանի բռնազավթման ռուսական պլանի առաջին գործողությունն էր հայ բոլշևիկների բարձրացրած, բայց պարտություն կրած Մայիսյան ապստամբությունը, ինչը հաջորդել էր Ադրբեջանի՝ ապրիլի վերջին օրերին տեղի ունեցած գրավմանը ռուսական բոլշևիկյան Տասնմեկերորդ բանակի կողմից։ Բոլշևիկյան Հինգերորդ շարասյունը՝ ինքնահռչակ և խամաճիկային «Խորհրդային Հայաստանի» հանրապետության Ռազմահեղափոխական կոմիտեն՝ Ռազմհեղկոմը, ռուսական բոլշևիկյան դրածոներն ու ռուսական «խորհրդային» զավթիչների գործիքները, ռազմական օգնության խնդրանքով 1920 թ․ աշնան վերջին դիմել էր իր տիրոջը՝ Սովետական Ռուսաստանին։ Պաշտոնական «Մոսկվան»՝ «ընդառաջելով» այդ խնդրանքին, Ադրբեջանից ուղարկել էր Տասնմեկերորդ կարմիր բանակի (հրամանատար՝ Անատոլի Իլյիչ Գեկկեր, Ռազմահեղափոխական խորհրդի անդամ՝ Բ․ Դ․ Միխայլով, շտաբի պետ՝ ռուսական ցարական նախկին Սիբիրյան Տասնվեցերորդ և Երկրորդ դիվիզիաների հրամանատար, գեներալ–մայոր Ալեքսանդր Կոնդրատյևիչ Ռեմեզով), մի շարք զորամասեր։ Դրանց թվում էին այսպես կոչված բոլշևիկյան կամ կարմիր 1-ին հայկական գունդը և այլ բոլշևիկյան ռուսական ու թուրք–թաթարական զավթողական զորամասեր։ Ռուսաստանն օգտվեց այն իրավիճակից, որ հենց ինքն էր ստեղծել։ Այսինքն՝ Հայաստանն այդ ժամանակ կենաց–մահու կռիվ էր մղում Ռուսաստանի դաշնակից քեմալական Թուրքիայի դեմ, և երկու, իսկ ավելի ճիշտ՝ երեք ճակատով (թուրքական, ռուսական, ներքին թուրք–թաթարական և բոլշևիկյան)։ Բնականաբար, փոքր ռեսուրսներ ունեցող երկիրը պարտություն էր կրել, և խորհրդային Ռուսաստանի կարմիր զորքերը՝ այսպես կոչված ապստամբների, իսկ իրականում՝ դիվերսանտների և հինգերորդ շարասյան ներկայացուցիչների հետ՝ դեկտեմբերի 4-ին, իսկ որոշ տեղեկություններով՝ դրանից երկու օր առաջ, մտել են Երևան։ Երկու կողմից ռուս–թուրքական մահացու օղակի մեջ սեղմված և ներսից թուրք–թաթարական ու բոլշևիկյան խռովությունների մշտական վտանգի առջև կանգնած անկախ Հայաստանի կառավարությունը որոշել էր այլևս չդիմադրել Ռուսաստանին և խաղաղ հանձնել երկիրը, կամ այդ երկրի՝ թուրքական ագրեսիայից փրկված մի մասը՝ հավատալով Ռուսաստանի՝ հեղափոխական և ժողովրդական իշխանություն ինքնահռչակված բոլշևիկյան բռնակալների կեղծ խոստումներին։ Հայաստանի բռնազավթումից հետո Հայկական կարմիր զորագնդի և սովետական իշխանությանը հանձնված հայկական ազգային բանակի զորքերի հիման վրա սկսվել է այսպես կոչված Հայկական կարմիր բանակի ստեղծումը ։
ա․ Լևանդովսկի
Միխայիլ Կառլովիչ Լևանդովսկին (ծնվ․ 1890թ․ մայիսի 15–ին – վախճ․՝ 1938թ․ հուլիսի 29–ին, Левандовский, Михаил Карлович) Խորհրդային Ռուսաստանի կամ Խորհրդային Միության 2–րդ դասի կոմանդարմ էր, կոմանդույուշչիյ արմիի՝ բանակի զորահրամանատար։ Մասնակցել է Համաշխարհային I Պատերազմին՝ կայսերական կամ ցարական Ռուսաստանի բանակի կազմում, ինչպէս նաև՝ Քաղաքացիական պատերազմին՝ Խորհրդային կամ Կարմիր բանակի կազմում։ 1920–1921թթ․ մասնակցել է Ադրբեջանի, Հայաստանի և Վրաստանի դեմ Խորհրդային Ռուսաստանի ագրեսիվ ռազմական գործողություններին և այդ հանրապետությունների այսպես կոչված՝ խորհրդայնացմանը։ Եղել է զորքերի հրամանատար Կովկասում և Սիբիրում։
Ստալինյան «Մեծ Զտումների» ժամանակ Լևանդովսկին ձերբակալվել է 1938թ․ փետրվարի 23–ին և հետագայում՝ 1938թ․ հուլիսի 29–ին սպանվել։
Որպես թե՛ ցարական սպա և թե՛, հատկապես, բոլշևիկյան բանակների աչքի ընկնող զորահրամանատար, պարգևատրվել է սուրբ Ստանիսլավի շքանշանով (1916թ․), Կարմիր դրոշի շքանշանով (1920թ․), Լենինի շքանշանով (1935թ․)։
Նրա մասին հիշատակում են, մասնավորապես, «Խորհրդային Մեծ Հանրագիտարանը»՝ «Բոլշայա Սովետսկայա Էնցիկլոպեդիա», հատոր XIV, Մոսկվա 1973թ․ և Վ. Մ. Իվանովը, իր «Մարշալ Տուխաչևսկի» գրքում, ռուսերեն, «Վոյենիզդատ», Մոսկվա, 1990թ.։
բ․ Գեկկեր
Անատոլի Իլյիչ Գեկկերը (Russian:Анатолий Ильич Геккер) (ծնվել է օգոստոս 25, 1888 թ․, ք․ Թիֆլիս – վախճ․ հուլիս 1, 1937 թ․, Ռուսաստան) ռուսական բոլշևիկյան բանակի ռազմական հրամանատար էր, որն ուներ կոմկոր ռազմական կոչումը (կոմկոր՝ կոմանդիր կորպուսա՝ կորպուսի հրամանատար)։ Նա լուրջ մասնակցություն է ունեցել բոլշևիկների կողմից Ռուսաստանի ժողովրդական ուժերի և նրանց արտասահմանյան դաշնակիցների, ինչպես նաև անկախ ազգային հանրապետությունների դեմ մղված դաժան և արյունահեղ պայքարին։ Եղել է Ռուսաստանի ժողովրդի՝ բոլշևիկյան արյունոտ իշխանության դեմ ուղղված Յարոսլավյան ապստամբության ճնշման պատժիչ ռազմա–ոստիկանական գործողության ղեկավարներից մեկը։
Ծնվել է ռազմական բժշկի ընտանիքում, հայաշատ Թիֆլիս քաղաքում (Տփղիս կամ Թբիլիսի), որի բնակչության մեծագույն մասն այդ ժամանակ կազմում էին հայերը, իսկ քաղաքապետերը դարեր շարունակ հայ վերնախավի ներկայացուցիչներն էին, առանց որոնց Վրաստանի թագավորներն իրավունք չունեին այդ քաղաքի մասին որևէ հրաման արձակելու։ Այդ ժամանակ Թիֆլիսը, ինչպէես բազմաթիվ այլ հայաբնակ քաղաքներ ու գավառներ գտնվում էր Ռուսական կայսրության կազմի մեջ։ Թիֆլիսում ծնված լինելը, հավանաբար, նպաստել է այն բանին, որ հետագայում Գեկկերը, որպես Կովկասի բազում մշակույթների գիտակ՝ դառնում է բոլշևիկյան Ռուսաստանի հետախուզության կարևոր դեմքերից մեկը։ Գեկկերն ավարտել է կայսերական Ռուսաստանի մայրաքաղաք Սանկտ Պետերբուրգի Վլադիմիրյան ռազմական դպրոցը (1909թ․)։ Այնուհետև նա սովորել է Ռուսաստանի Գլխավոր շտաբի ակադեմիայում՝ 1917թ.։ Գեկկերը որպես կայսերական Բանակի սպա՝ ծառայել է ցարական Ռուսաստանի զորքերում՝ մասնակցելով Համաշխարհային I Պատերազմին։
Պատմության դառը հեգնանքով և Ռուսաստանի նվաճողական քաղաքականության թելադրանքով՝ Անատոլի Գեկկերը եղել է եղել է խորհրդային Հայաստանի խամաճիկային հանրապետության՝ Հայկական Խորհրդային Սոցիալիստական «Հանրապետության» «Կարմիր դրոշի» շքանշան կոչվող պարգևի առաջին ստացողը։
1922 թ․ սկզբներին Գեկկերը ռազմական խորհրդատու էր Մոնղոլիայի բոլշևիկյան կառավարությանը կից։ 1924 թ․ պաշտոնական Մոսկվան Գեկկերին նշանակեց Չինական Արևելյան երկաթուղու քաղաքական կոմիսար, իսկ ապա՝ Խորհրդային Միության ռազմական կցորդ Թուրքիայում՝ 1929թ.։ Գեկկերին 1933 թ․ ծառայության փոխադրեցին Կարմիր Բանակի Գլխավոր Շտաբ, իսկ 1935թ. շնորհեցին կոմկոր ռազմական կոչումը։
1937թ․ «Մեծ Զտման» ժամանակ Գեկկերին ևս սպանեցին Ստալինի որոշմամբ։ Վերջինիս մահից մոտ երեք տարի հետո՝ 1956 թվականին խորհրդային իշխանությունները արդարացրեցին Գեկկերին, ինչպես շատ ստալինյան բռնաճնշման ենթարկվածներին ու գնդակահարվածներին։
ա․ Ռեմեզով
Տասնմեկերորդ կարմիր բանակի շտաբի պետը 1919 թվականի հոկտեմբեր 10–ից մինչև 1921 թվականի մայիսի 7–ը եղել է ցարական բանակի նախկին գեներալ–մայոր, ցարական բանակի Սիբիրյան Տասնվեցերորդ, իսկ ապա՝ Սիբիրյան Երկրորդ դիվիզիայի հրամանատար գեներալ–մայոր Ալեքսանդր Կոնդրատյևիչ Ռեմեզովը։ Փաստորեն, հենց ցարական այս նախկին գեներալն ու ռազմական մեծ փորձ ունեցող զինվորականն է պլանավորել Տասնմեկերորդ Կարմիր Բանակի ռազմական գործողությունները Հայաստանի դեմ 1920–1921 թվականների ընթացքում։ Նա ցարական բանակի գեներալ–մայորի կոչում էր ստացել 1915 թվականի մայիսի 1–ին՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։ Անցել է երկարատև ռազմական ծառայություն․ գնդապետ է եղել 1908 թվականից, փոխգնդապետ՝ 1904 թվականից, կապիտան՝ 1901 թվականից, շտաբս–կապիտան՝ 1899 թվականից, պորուչիկ՝ 1893 թվականից, փոխ–պորուչիկ՝ 1889 թվականից, ենթա–պրապորշչիկ՝ 1889 թվականից։ Պարգևատրված է եղել ցարական Ռուսաստանի կայսերական Գեորգիևյան, այսինքն Սուրբ Գևորգի զենքով, բազմաթիվ ցարական շքանշաններով։ Նախկին ցարական գեներալը 1918 թվականին կամավոր ծառայության է՝ անցել բոլշևիկյան Կարմիր Բանակում և նշանակվել է Կարմիր Բանակի 10-րդ Պերմյան հրաձգային դիվիզիայի պետ՝ հրամանատար, իսկ 1919 թվականին՝ առաջ քաշվելով՝ նշանակվել է Կարմիր Բանակի 7-րդ բանակի հրամանատար։ Ապա՝ հավանաբար, որոշակի անհաջողությունների հետևանքով, դրվել է Կարմիր Բանակի Գլխավոր հրամանատարության ենթակայության ներքո, որպես կադրային ռեզերվի մաս։ Իսկ նույն թվականի հոկտեմբերին նշանակվել է Տասնմեկերորդ Կարմիր բանակի շտաբի պետ։ Ընդ որում՝ Ռեմեզովը եղել է Տասնմեկերորդ Կարմիր Բանակի հրամանատարի պաշտոնակատարը՝ նախ՝ երկու շաբաթով՝ 1920 թվականի հուլիսի 12–ից մինչև հուլիսի 26–ը, իսկ ապա մեկ շաբաթով՝ 1920 թվականի սեպտեմբերի 12–ից մինչև սեպտեմբերի 19–ը։ Այսինքն՝ այն ժամանակահատվածի մի մասում, որի ընթացքում Տասնմեկերորդ Կարմիր Բանակը ռազմական գործողություններ էր մղում Հայաստանի Առաջին Հանրապետության և նրա օրգանական մասը կազմող Սյունիքի զորքերի դեմ          ։
Տասնմեկերորդ բանակն ընդդեմ Վրաստանի և ապստամբած Հայաստանի․ 1920–1921 թթ․
Այնուհետև Տասնմեկերորդ բանակի զորամասերը մասնակցել են Վրաստանում սովետական իշխանության հաստատմանը, Հայ ժողովրդի 1921 թվականի հակաբոլշևիկյան Փետրվարյան, ապստամբության արյան մեջ խեղդմանը և Զանգեզուրում հռչակված Լեռնահայաստանի հանրապետության զավթմանը ։
Տասնմեկերորդ բանակի հետագա ուղին․ 1921–1991 թթ․
Յոթանասունամյա երկար ուղի անցնելով՝ Տասնմեկերորդ բանակը նախ վերածվել է Առանձին Կովկասյան Բանակի, իսկ ապա՝ Կովկասյան Կարմրադրոշ բանակի, վերջապես՝ դարձել է Անդրկովկասյան ռազմական օկրուգ ։
Կովկասյան ռազմաճակատի կազմից անցում Հյուսիս–Կովկասյան ռազմաճակատի կազմի մեջ
Կովկասում սպիտակգվարդիականների ջախջախմամբ, Հայաստանի և հարևան հարավկովկասյան անկախ ազգային հանրապետությունների զավթմամբ և սովետական Ռուսաստանին ենթարկելով, 1921 թվականի մայիսի 22-ին Ռուսական Կարմիր բանակի Կովկասյան ռազմաճակատը վերացվել է, և Տասնմեկերորդ կարմիր բանակը, ի թիվս ռազմաճակատի այլ զորամասերի, անցել է նորաստեղծ Հյուսիս–Կովկասյան ռազմական օկրուգի հրամանատարության ներքո ։
Տասնմեկերորդ բանակի վերածումը Առանձին Կովկասյան բանակի
1921 թվականի հունիսի 22-ին Տասնմեկերորդ բանակը վերանվանվել է Առանձին կովկասյան Բանակ ։
Խուլփ (գետ)
Խուլփ, Խազալիկ, Խազալիկի ջուր, Խազալկաջուր, Խուզբ, Խուզբա գետ, Խաւզբի գետ, Խուլպ, Խուլպսու, Խուլփի ջուր, Խուլփսու, Կուլպսու, Կուլփսա, Քուլփսու — գետ Արևմտյան Տիգրիսի վտակ Բաթման գետի աջակողմյան վտակը։ Սկիզբ է առնում Սիմ լեռան հարավային լանջերից և հոսում դեպի նարավ, արևելյան կողմից իր մեջ ընդունելով Աբուլ Ջևիզ, արևմուտքից՝ Լեջեսու գետերը ։
Տասնմեկերորդ կարմիր բանակ
Կովկասյան Կարմրադրոշ Բանակի վերակազմավորումը Անդրկովկասյան ռազմական օկրուգի
ԽՍՀՄ պաշտպանության ժողովրդական կոմիսարիատի 1935 թվականի մայիսի 17-ի հրամանով Կովկասյան կարմրադրոշ բանակի զորքերի հիման վրա ստեղծվել է Անդրկովկասյան ռազմական օկրուգը ։
Խուլփ (գետ)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր Կատեգորիա:Բաթման գետի վտակներ
Տասնմեկերորդ կարմիր բանակ
Տասնմեկերորդ կարմիր բանակի երեք կազմավորումները
Տասնմեկերորդ կարմիր բանակը կամ Բանվորագյուղացիական Կարմիր Բանակի Տասնմեկերորդ բանակը ունեցել է երեք կազմավորում ։
Մարտական կազմ
1918 թվականի հոկտեմբերից նոյեմբեր 11-րդ բանակի կազմի մեջ մտնում էին՝
1918 թվականի նոյեմբերի 20–ին Տասնմեկերորդ բանակի զորքերի մեծ մասը միավորվեց 4 հետևակային և 1 հեծելազորային կորպուսի մեջ (յուրաքանչյուր կորուսում առկա էր 2–ական դիվիզիա), սակայն Տասնմեկերորդ բանակում դեռևս մնում էին նաև առանձին զորասյուներ և մարտական տեղամասեր։ Քանզի այդ կազմակերպչաձևը չէր համապատասխանում Կարմրի բանակում այդ ժամանակ ընդունված ձևին, ապա 1918 թվականի դեկտեմբերից մինչև 1919 թվականի հունվարը իրականացվեց վերակազմակերպում, ըստ որի 11-րդ բանակի բոլոր զորքերը միավորվեցին 4 հրաձգային դիվիզիաների և 2 հեծելազորային դիվիզիաների մեջ։
Հրաձգային չորս դիվիզիաները հետևյալներն էին՝
Հեծելազորային դիվիզիաներն էին՝
Մարտական գործողություններ
Հստակ կազմակերպվածքի բացակայությունը, պարտիզանականության ուժեղ վերապրուկները, սպառազինության և զինամթերքի պակասը զգալիորեն իջեցնում էին 11-րդ բանակի մարտունակությունը։ Այս բանակի զորահրամանատար՝ կոմանդույուշչիյ նշանակված Ի. Լ. Սորոկինը բախման մեջ մտավ Հյուսիսային Կովկասի Ռազմահեղափոխական խորհրդի հետ, հոկտեմբերին Հյուսիս–Կովկասյան Խորհրդային Հանրապետության ЦИК–ի՝ այսինքն՝ Կենտրոնական Գործադիր Կոմիտեի խմբին մեղադրեց դավաճանության մեջ։ Վերջիններս էլ, իրենց հերթին զորահրամանատար Սորոկինին հայտարարեցին օրենքից դուրս, ձերբակալեցին և գնդակահարեցին ։
11-րդ կարմիր բանակը մարտական գորխողություններ էր վարում Դենիկինի Կամավորական բանակի դեմ, ապահովելով Ցարիցինը պաշտպանող կարմիր 10-րդ բանակի ձախ թևը։ 1918 թվականի հոկտեմբերին Տասնմեկերորդ բանակի զորքերը մասնակցում էին Ստավրոպոլի և Արմավիրի պաշտպանությանը, սակայն նոյեմբերին հարկադրված էին թողնել Ստավրոպոլը և Նեվինոմիսկը։ Միաժամանակ, Տասնմեկերորդ բանակի զորամասերը դաժանորեն ճնշում էին Թերեքի շրջանում բոլշևիկների դեմ բարձրացած ժողովրդական ապստամբությունը, զավթեցին Մոզդոկ քաղաքը և պաշարված Վլադիկավկազը, Գրոզնին ու Ղզլարը ։
Դեկտեմբերի վերջին Տասնմեկերորդ կարմիր բանակը սկսեց հարձակվել Եկատերինոդար — Նովոռոսիյսկ և Տիխորեցկայա — Դոնի Ռոստով ուղղություններով, սակայն 1919 հունվարին հակառակորդը ուժեղ հարված հասցրեց, Տասնմեկերորդ բանակը կտրեց երկու մասի, որոնք սկսեցին նահանջել Սուրբ Խաչ — Էլիստա և Գրոզնի — Ղզլար ուղղություններով։ Տասնմեկերորդ կարմիր բանակի զորքերը զգալի կորուստներ էին կրել թե՛ մարտերի ընթացքում, և թե՛ բծավոր տիֆի համաճարակի հետևանքով։ Կարմիր զորամասերը քանակապես խիստ նվազել էին։ Նրանք նահանջում էին Ղզլարով դեպի Աստրածան, իսկ ուժերի մի մասը՝ Մանիչ գետի այն  ափը՝ միանալու կարմիր բանակի 10-րդ բանակի զորքերին։ Տասնմեկերորդ բանակը, իր այս խայտառակ անհաջողության և փաստացի ջախջախման հետևանքով՝ ենթարկվում է կազմացրման, ինչը տեղի ունեցավ 1919 թվականի փետրվարի 13–ին ։
Տասնմեկերորդ բանակի համանատարական կազմ
Բանակի զորահրամանատարներ ․
Ռազմահեղափոխական խորհրդի անդամներ ․
Շտաբի պետեր ․
Տասնմեկերորդ բանակի երկրորդ կազմավորում
Երկրորդ անգամ այդ նույն թվահամարով բանակը ստեղծվում է որպես առանձին 11-րդ բանակ՝ Խորհրդային Ռուսաստանի Հանրապետության Ռազմահեղափոխական Խորհրդի 1919 թվականի մարտի 13–ի հրամանով։ Վերստեղծված Տասնմեկերորդ բանակը կազմված էր Կասպաիական–Կովկասյան ռազմաճակատի զորքերից և ուղղակի ենթարկվում էր Խորհրդային Ռուսաստանի զինված ուժերի գլխավոր հրամանատարին՝ Գլավկոմին։ 1919 թվականի մայիսի 23–ից Տասնմեկերորդ առանձին բանակը գտնվում էր Հարավային ռազմաճակատի օպերատիվ ենթակայության ներքո։ Նույն տարվա՝ 1919 թվականի հունիսի 4–ի Խորհրդային Ռուսաստանի Հանրապետության ռազմահեղափոխական խորհրդի որոշմամբ Տասնմեկերորդ բանակը ութ օր անց՝ 1919 թվականի հունիսի 12–ին դարձյալ կազմացրվում է։ Տասնմեկերորդ բանակի զորքերը փոխադրվում են 10-րդ կամիր բանակի կազմի մեջ ։
Մարտական կազմ
Այս անգամ նոր 11-րդ բանակի կազմի մեջ մտնում էին հետևյալ զորամիավորումները ․
Մարտական գործողություններ
Վերստեղծված 11-րդ բանակի զորքերը տեղակայված էին Աստրախանի շրջանում և Կասպից ծովի առափի երկայնքով, կապող օղակ հանդիսանալով Արևելյան և Հարավային ռազմաճակատների միջև։ Նրանք մարտական գործողություններ էին մղում ընդդեմ Ռուսաստանի Հարավի Զինված Ուժերի՝ այսպես կոչված ВСЮР։ Տասնմեկերորդ բանակը չկարողացավ կատարել իր առջև դրված խնդիրը՝ գրավելու Հյուսիսային Կովկասի Արևելյան մասը և Դաղստանը, քանզի իր ունեցած զորքերը սակավաթիվ էին։ Մասնավորապես՝ ապրիլին Տասնմեկերորդ բանակն ուներ 12 հազար 300 մարդ և 59 հրանոթ։ Բացի այդ, նրա մարտունակության վրա բացասաբար էր ազդում այն հանգամանքը, որ իր ունեցած ուժերի մի մասը տվեց հարևան ռազմաճակատներին։ Տասնմեկերորդ բանակի կազմի մեջ մտնող Աստրախանա–Կասպիական տորմիղը սատարում էր բանակի զորքերին՝ Վոլգայի դելտան պաշտպանելու՝ Աստրախանի շրջանում, նաև գործում էր ընդդեմ Կասպից ծովում գտնվող սպիտակգվարդիական և անգլիական տորմիղների ։
Հրամանատարական կազմ
Զորահրամանատարներ ․
Բանակի Ռազմհեղկոմի անդամներ ՝
Շտաբի պետեր ․
Տասնմեկերորդ բանակի երրորդ կազմավորում
Երրորդ և վերջին անգամ Տասնմեկերորդ բանակը ստեղծվում է Արևելյան ռազմաճակատի Ռազմահեղափոխական կոմիտեի 1919 թվականի օգոստոսի 14–ի հրամանով՝ Թուրքեստանյան ռազմաճակատի կազմում՝ նրան ենթակա Աստրախանյան զորքերի խմբավորման ներառմամբ։ Նույն թվականի հոկտեմբերի 14–ից Տասնմեկերորդ բանակը գտնվում էր Հարավ–Արևելյան ռազմաճակատի կազմում, իսկ հաջորդ՝ 1920 թվականի հունվարի 16–ից՝ Կովկասյան ռազմաճակատի կազմում։ 1921 թվականի մայիսի 29–ին Տասնմեկերորդ բանակը վերակազմավորվում է Առանձին Կովկասյան բանակի ։
Մարտական գործողություններ
1919 թ․ օգոստ․–դեկտ․ ամիսների ընթացքում 11-րդ բանակը պաշտպանում էր Աստրախանը, համառ մարտեր էր մղում միաժամանակ մի քանի ուղություններով։ Դենիկինի զորքերի դեմ մարտերը վարվում էին Աստրախանի շրջանում (սեպտ—հոկտ), Ցարիցինի շրջանում (նոյ—դեկտ), Տասնմեկերորդ բանակը սատարում էր Հարավ–Արևելյան ռազմաճակատի զորքերի հարձակմանը։ Աստրախանա–ուրալյան սպիտակ կազակների դեմ մարտերը վարվում էին ջամբայ–գուրյեվյան ուղղությունում, համագործակցելով 1-ին և 4-րդ բանակների հետ։ 11-րդ բանակի զորքերը հաջողությամբ կատարեցին իրենց առջև դրված խնդիրները և ջախջախեցին հակառակորդի զորքերին բոլոր ուղղություններում ։
1920 թ․ հունվ․–մարտ ամսիներին Տասնմեկերորդ բանակի զորքերը մասնակցել են Հյուսիս–Կովկասյան ռազմագործողությանը՝ օպերացիային և գրավել Ստավրոպոլի շրջանը, Հյուսիսային Կովկասի կենտրոնական և արևելյան մասերը։ 1920 թ․ ապր․ ամսին Տասնմեկերորդ բանակը իրականացրեց այսպես կոչված Բաքվի օպերացիան, այսինքն՝ այսպես կոչված Ադրբեջանական հանրապետության գրավման և այնտեղ խորհրդային կարգեր հաստատելու ռազմաքաղաքական գործողությունը։ 1920 թ․ հուլիս – 1921 թ․ մայիս ամիսներին 11-րդ բանակը ագրեսիա իրականացրեց նախ՝ Հայաստանի Հանրապետության, իսկ ապա՝ Վրաստանի դեմ։ Մասնավորապես 1921 թ․ փետրվար–մայիս ամիսներին Տասնմեկերորդ բանակը մասնակցեց Հայաստանի Հանրապետությունում բռնկված հակաբոլշևիկյան համաժողովրդական ասպտամբության ճնշմանը, իսկ ամռանը՝ Հայաստանի Հանրապետության օրգանական մասը կազմող Լեռնահայաստանի գրավմանը։ Այդ շրջանակներում իրականացվել են այսպես կոչված Թիֆլիսի, Բաթումի և Երևանի օպերացիաները Ը նդ որում, Հայաստանի և Վրաստանի դեմ պատերազմական գործողությունները ընթանում էին քեմալական Թուրքիայի և նրա զորքերի հետ ռազմաքաղաքական համագործակցությամբ։ Այդ ամենը ռուս–թուրքական համատեղ ագրեսիա էր ընդդեմ Հայաստանի, իսկ ապա՝ նաև Վրաստանի։
Հրամանատարական կազմ
Քեմալական Թուրքիայի հետ համաձայնությամբ՝ Ադրբեջանի հանկարծակի խորհրդայնացման և ապա՝ Հայաստանի ու Վրաստանի դեմ ռազմական ագրեսիայի ժամանակ Տասնմեկերորդ բանակի հրամանատարական կազմը հետևյալն էր ․
Ռազմհեղկոմի անդամներ
Շտաբի պետեր
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հայոց պատմություն Կատեգորիա:Ռազմական պատմություն Կատեգորիա:Պատերազմ Կատեգորիա:Հայաստան Կատեգորիա:Հայ–ռուսական հարաբերություններ Կատեգորիա:Հայ–թուրքական հարաբերություններ
Կարաջա (Ադանայի նահանգ)
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Մոնտեֆինո
Մոնտեֆինո (Montefino), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Աբրուցո մարզի Տերամո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1184 մարդ, բնակչության խտություն՝ 66 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 18 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 64030։ Հեռախոսային կոդ՝ 0861 :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Կակաբեթ
Կակաբեթ (კაკაბეთი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Կախեթի մարզի Սագարեջոյի շրջանում։ Կենտրոնի բարձրությունը 700 մետր է։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 2771 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Սագարեջոյի շրջան
Իրականությունից դուրս (ֆիլմ)
Ֆիլմը արկածախնդիր Մայքլի մասին է, որը խարդախություններ էր անում եվրոպական խաղատներում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսական արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:2017 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական ֆանտաստիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:2018 ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական մարտաֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Ռուսաստանում
Պորտու Վելյու
Պորտու Վելյու (պորտուգալերեն՝ Porto Velho., պորտուգալերենից թարգմանած՝ նշանակում է Հին նավահանգիստ), քաղաք և համայնք Բրազիլիայում, Ամազոն գետի ավազանում, վերջինիս կարևորագույն վտակներից մեկի՝ Մադեյրայի արևելյան ափին։ Ռոնդոնիա նահանգի վարչական կենտրոնն է ու ամենախոշոր բնակավայրը, ինչպես նաև՝ կաթոլիկ եկեղեցու արքեպիսկոպական նստավայր։ Բրազիլիայի ամենաընդարձակ տարածքն ունեցող նահանգային վարչական կենտրոնն է։ 2018 թվականի տվյալներով բնակչության թվաքանակը եղել է 519.531 2018 est. : Պորտու Վելյուն տրանսպորտային կարևոր հանգույց է տարածաշրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր
Անատոլի Ժելտյակով
Անատոլի Դմիտրիևիչ Ժելտյակով (Анатолий Дмитриевич Желтяков, ), ռուս պատմաբան, թուրքագետ, պատմական գիտությունների դոկտոր։ Հիմնական աշխատությունները վերաբերում են Թուրքիայի նոր շրջանի մշակութային և հասարակական-քաղաքական կյանքի պատմությանը։ Լուսաբանել է թուրքական լծի տակ հեծող ժողովուրդների, այդ թվում հայերի դերը Օսմանյան կայսրության հասարակական-քաղաքական մտքի զարգացման մեջ։ Նշել է արևմտահայ մամուլի մեծ նշանակությունը՝ իբրև օսմանյան հասարակության կյանքի բոլոր ոլորտների պատմության սկզբնաղբյուր։
Կատեգորիա:Ռուս պատմաբաններ Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Ռուս գիտնականներ
Փերսաթ (Բաղդաթի շրջան)
Փերսաթ (ფერსათი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Բաղդաթի շրջանում։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 260 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Բաղդաթից հեռու է 4 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 2463 մարդ, մեծամասնությունը՝ վրացիներ։
Տրանսպորտ
Գյուղը շրջկենտրոն Բաղդաթի հետ կապված է ավտոխճուղով։ Տարածքով է անցնում Թբիլիսի-Բաթում երկաթուղին։
Ամենամոտ օդանավակայանը գտնվում է Քութայիս քաղաքում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Բաղդաթի շրջան
Եռում
Եռում, հեղուկի արագ գոլորշիացման պրոցես։ Եռումը հնարավոր է միայն միանգամայն որոշակի ջերմաստիճանի` եռման ջերմաստիճանի դեպքում։ Ջերմաստիճանի բարձրացմանը զուգընթաց` մեծանում է ջրի գոլորշիացման ինտենսիվությունը այդ պղպջակների ներսում։ Ուստի ավելանում է ջրային գոլորշու քանակությունը, իսկ դրա հետ մեկտեղ մեծանում է պղպջակների ներսի ճնշումը։ Երբ ջրի ստորին շերտերի ջերմաստիճանը մոտենում է 100 0C-ի, պղպջակների ներսում ճնշումը հավասարվում է դրանց շուրջը եղած ճնշմանը, որից հետո պղպջակները սկսում են ընդարձակվել։ Պղպջակների ծավալի մեծացման հետ աճում է նաև նրանց վրա ազդող դուրս հրող ուժը։ Այդ ուժի ազդեցությամբ առավել խոշոր պղպջակները պոկվում են անոթի պատերից և բարձրանում վեր։ Եթե ջրի վերին շերտերը դեռ չեն հասցրել տաքանալ մինչև 100 0C-ը, ապա այդպիսի ջրում պղպջակների ներսի ջրային գոլորշու մի մասը խտանում և կրկին ջուր է դառնում. այդ դեպքում փոքրանում են պղպջակների չափերը, և ծանրության ուժը ստիպում է դրանց նորից իջնել ներքև։ Այստեղ դրանք դարձյալ ընդարձակվում են և կրկին լողում վերև։ Ջրի ներսում պղպջակների փոփոխական մեծացումն ու փոքրացումն ուղեկցվում են նրանում բնորոշ ձայնային ալիքների առաջացմամբ. եռացող ջուրն «աղմկում է»։
Եռում է կոչվում ինտենսիվ շոգեգոյացումը, որի դեպքում հեղուկի ներսում աճում են և վեր են բարձրանում գոլորշու պղպջակները։ Դա սկսվում է այն բանից հետո, երբ պղպջակների ներսում ճնշումը հավասարվում է շրջապատվում է շրջապատող հեղուկի ճնշմանը։
Եռման ժամանակ հեղուկի և նրա վրայի գոլորշու ջերմաստիճանը չի փոխվում։ Այն անփոփոխ է մնում այնքան ժամանակ, քանի դեռ ամբողջ հեղուկը չի եռացել։
Այն ջերմաստիճանը, որի դեպքում հեղուկը եռում է, կոչվում է եռման ջերմաստիճան։ Եռման ջերմաստիճանը կախված է հեղուկի ազատ մակերևույթի վրա ազդող ճնշումից։ Այդ ճնշումը մեծացնելու դեպքում հեղուկի մեջ պղպջակների աճն ու վերելքը սկսվում են ավելի բարձր ջերմաստիճանում, իսկ ճնշումը փոքրացնելու դեպքում՝ ավելի ցածր։ Տարբեր նյութերի եռման ջերմաստիճանների տարբերությունը լայնորեն օգտագործվում է տեխնիկայում, մասնավորապես՝ նավթի թորման ընթացքում։
Կատեգորիա:Փուլային անցումներ Կատեգորիա:Գազեր Կատեգորիա:Թերմոդինամիկա
Աշբորնյան քահանան
Աշբորնյան քահանան (Le Pasteur d’Ashbourn), Ալեքսանդր Դյումայի պատմվածքների շարքը՝ գրված 1853 թվականին ։ Իրենից ներկայացնում է պատմվածքների հավաքածու, որը ներկայացնում է հերոսի ինքնակենսագրականներ և Բայրոնի մասին կենսագրական ակարկներ։
Գրավիչ վեպի բարդ հյուսվածքերը բացահայտում են, երկար ժամանակ ոչ բոլորին հայտնի «Կոմս Մոնտե-Քրիստո» վեպի գրականական պարգև հեղինակի ևս մեկ դեմքը, ընթերցողին պատելով միստիկայի մթնոլորտով։ Դեպքերի հորձանուտում այստեղ ներգրավված է պարզամիտ անգլիացի համայնքային հոգևորականը, մարդկային ճակատագրերը որոշում է աղետալի քարը և անմխիթար տիկնոջ ուրվականը տանում է քահանային իր 18-րդ դարից դեպի 17-րդ դար։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսերեն պատմվածքներ Կատեգորիա:Ալեքսանդր Դյումայի պատմվածքներ
Սերգո Չախոյան
Սերգո Չախոյան, հայ ծանրամարտիկ։
Կենսագրություն
1997թից սկսեց հանդես գալ Ավստրալիայի դրոշի ներքո։ Նա Ավստրալիայի քառակի և Ավստրալիա և Օվկիանիայի բազմակի չեմպիոն և ռեկորդակիր է։ 1999թ. մասնակցում է աշխարհի առաջնությանը և զբաղեցրել երկամարտում 10-րդ հորիզոնականը։ Չախոյանը երկամարտով կրկին զբաղեցրեց 6-րդ հորիզոնականը Սիդնեյի 2000 թվականի ամառային օլիմպիական խաղերում։ Պոկում վարժությունում սահմանում է Ավստրալիայի ռեկորդ՝ 175 կգ և արժանանում բրոնզե մեդալի։ Նա նվաճել է 3 ոսկե մեդալ 2001 Goodwill խաղերում Բրիսբեյնում և այդ Բարի Կամքի խաղերում 2 աշխարհի և մեկ Ավստրալիայի ռեկորդներ սահմանեց։ Պոկում վարժությունում աշխարհի ռեկորդ՝ 181.5 կգ, հրում վարժություն Ավստրալիայի ռեկորդ՝ 210 կգ և երկամարտ աշխարհի ռեկորդ՝ 391.5 կգ։ 2003թ. ոչ պաշտոնապես մասնակցում է Ռուսաստանի առաջնությանը։ Պոկում վարժությունում սահմանում է աշխարհի ռեկորդ՝ 182.5 կգ, երկամարտում նույնպես սահմանում է աշխարհի ռեկորդ 392.5 կգ։ երկամարտում և հրում վարժությունում նվաճեց բրոնզե մեդալ 2003 թվականի Ծանրամարտի աշխարհի առաջնությունում ։ Պոկում վարժությունում նվաճեց ոսկե մեդալ։
Չախոնյանը 2004 թվականի ամառային օլիմպիական խաղերում պոկում վարժությունում առաջին մոտեցումով բարձրացրեցնելիս 175.0 կգը կտրեց մկանը։ Երկրորդ մոտեցումով բարձրացնում է 175 կգը և զբաղեցնում 4 հորիզոնականը։ Նա փորձել է հրում վարժությունում բարձրացնել 207.5 կգ, որով կնվաճեր Օլիմպիական ոսկե մեդալը։ Այնուամենայնիվ նա ի վիճակի չէր բարձրացնել ծանրաձողը և դուրս մնաց պայքարից ստանալով 0։
2005թ. դառնում է Ավստրալիա և Օվկիանիայի խաղերի չեմպիոն։ Մարզումների ժամանակ հիվանդացել է և օգտագործել ասպիրին, ինչի համար էլ թույլ չեն տվել մասնակցելու 2005թ Քաթարում տեղի ունեցած աշխարհի առաջնությանը։ 2007 թվականին նրա մոտ հայտնաբերվեց դոպինգ՝ բենզիլ-պիպելզին և նա որակազրկվում է:.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ ծանրամարտիկներ Կատեգորիա:Հայ օլիմպիական ծանրամարտիկներ
Անժի Արենա
«Անժի Արենա» կամ «Խազար», ֆուտբոլային մարզադաշտ Մախաչկալա քաղաքում։ «Անժի» ֆուտբոլային ակումբի տնային մարզադաշտն է։ Մարզադաշտի երկարությունը 102 մետր է, իսկ լայնությունը 72 մետր։ Տեղավորում է ավելի քան 30000 հանդիսականի ։
Պատմություն
2013 թվականի մարտի 1-ին մարզադաշտը վերանվանվել է «Անժի Արենա» ։ Վերանվանումից հետո առաջին հանդիպումը տեղի է ունեցել 2013 թվականի մարտի 17-ին՝ «Անժիի» և «Կրիլիա Սովետով»-ի միջև, որն ավարտվել է 1:1 հաշվով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2003 հիմնադրումներ Ռուսաստանում Կատեգորիա:Մարզադաշտեր Ռուսաստանում
Արցախի օդային փառատոն
Արցախի օդային փառատոն (Air Fest in Artsakh), անց է կացվում Արցախում 2017 թվականի հունիսի 17-ից ։ Նախագիծն առաջին անգամ իրականացվել է Արցախի էկոնոմիկայի նախարարության և «Յելլ Էքստրիմ պարկ» ընկերության տնօրեն, պարկի համահիմնադիր՝ Տիգրան Չիբուխչյանի կողմից։
2018
2018 թվականի հունիսի 16-ին, Ստեփանակերտի օդանավակայանում երկրորդ անգամ կայացել է «Արցախ էյր ֆեստ» («Artshakh Air Fest») : Այս տարի նույնպես այն կազմակերպվել է «Յելլ Էքստրիմ Պարկ» («Yell Extreme Park») ընկերության, ԱՀ էկոնոմիկայի և արտադրական ենթակառուցվածքների, մշակույթի, երիտասարդության հարցերի և զբոսաշրջության նախարարությունների, «Սքայ Քլաբ-Պարագլայդինգ ին Արմենիա»-ի («Paragliding in Armenia - SKY CLUB») և «Սքայբոլ»-ի («Skyball») համատեղ ջանքերով, չնայած եղանակային անբարենպաստ պայմաններին այն կայացել է։ Օդային փառատոնի ընթացքում հանդիսատեսը հնարավորություն ունեցավ դիտելու օդապարիկների և ինքնաթիռների շոուն, ինչպես նաև վայելելու տոնական համերգը, որի ընթացքում ելույթ ունեցան Գոռ Սուջյանը, Նեմրա ռոք խումբը, Շուշվա բենդը, «Միքայել Ոսկանյան և ընկերներ» խումբը, որին հաջորդել է փարթին՝ DJ Գուեվոյի մասնակցությամբ։ Փառատոնի ընթացքում կազմակերպիչները հանդես են եկել նաև մամուլի ասուլիսով, որին ելույթ են ունեցել ԱՀ էկոնոմիկայի և արտադրական ենթակառուցվածքների նախարար Լևոն Գրիգորյանը և Արցախի մշակույթի, երիտասարդության հարցերի և զբոսաշրջության նախարարության զբոսաշրջության վարչության պետ Արտակ Գրիգորյանը։ Փառատոնի ընթացքում գործում էին տարբեր տաղավարներ, ինչպես նաև փոքրիկ սևճարան՝ ամեն ինչ մարդկանց հանգիստը լիարժեք կազմակերպելու համար։
2019
Այս տարի Artsakh Airfest 2019-ը Ստեփանակերտի օդանավակայանի երկինքը կգունավորի օգոստոսի 24-ին։ Փառատոնը կմեկնարկի ժանը 14։00-ին։
Միջոցառումներ՝
Կազմակերպիչներ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2017 Արցախում
Հանս Հասս
Հանս Հասս (Hans Heinrich Julius Hass, ), դայվինգի ասպարեզում առաջին ավստրիացիներից մեկը, ծովային կենսաբան, բնապահպան, կինոռեժիսոր, գրող, ով լայն ճանաչման է արժանացել հատկապես շնաձկների կյանքի մասին իր նկարահանած կինոնկարներով և ուղեգրություններով։
Վաղ շրջան
Ծնվել է Ավստրիայի մայրաքաղաք Վիեննայում։ 1937 թվականին այստեղ գիմնազիան ավարտելով ՝ ամառն անց է կացրել ֆրանսիական ռիվիերայում, որտեղ ծանոթացել ու հրապուրվել է ստորջրյա որսով, ապա նաև ստորջրյա լուսանկարչությամբ։ Ջանացել է բարելավել դայվինգի համար օգտագործվող սարքավորումներն ու հարմարանքները. ստեղծել է ինքնատիպ լողաթաթեր, ստորջրյա նկարահանումների համար հարմարեցված խցիկ... 1939 թվականին ընկերների հետ դայվ-արշավի է մեկնել Կարիբյան ծով ու կղզիներ, որից հետո վճռել է փոխել իր մասնագիտացումը. համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը թողնելով՝ տեղափոխվել է կենսաբանության ֆակուլտետ, որն էլ 1943 թվականին ավարտել է մագիստրոսի աստիճանով ։
Երկրորդ աշխարհամարտի տարիներին
Նկատի առնելով, որ Հանսը ջրասուզակի հմտություններ ունի, նրան պատերազմի տարիներին զորակոչել են գերմանական բանակ և ընդգրկել «Ծովային կործանիչներ» անվանումը կրող գումարտակում, որի մարտիկներն իրենց կոչում էին «գերմանական առաջին գորտ-մարդիկ»։ 1943 թվականին հիմնադրված այդ ստորաբաժանումը, որ ռազմական հետախուզության մաս էր կազմում, 1944-ին արդեն դարձել էր ծովամարտերի՝ Kriegsmarine-ի մասնակցող ամենակարևոր հատուկ ստորաբաժանումներից մեկը՝ “Kleinkampfverband“ անվամբ։ Նրա գլխավոր խնդիրն էր հետախուզել հակառակորդի նավահանգիստները և շարքից հանել խարսխված ռազմանավերը ։ Այդ ստորաբաժանման մասին քիչ բան է հայտնի, քանի որ նրան վերաբերող փաստաթղթերը գրեթե ամբողջությամբ ոչնչացվել են, իսկ ողջ մնացած վետերաններն էլ, հավատարիմ մնալով ժամանակին իրենց տված երդմանը, գաղտնիքները չեն բացահայտում ։
Պատերազմից հետո
Երկրորդ աշխարհամարտից հետո վերադառնալով իր ստեղծագործակական աշխատանքին՝ Հասսը 1950 թվականին նկարահանել է «Abenteuer im Roten Meer» («Արկածներ Կարմիր ծովում») ֆիլմը, որին Վենետիկի 1951 թվականի միջազգային կինոփառատոնում առաջին կարգի մրցանակ է շնորհվել «Լավագույն փաստավավերագրական ֆիլմ» անվանակարգում։ Այդ նույն տարում նա ձեռք է բերել Xarifa առագաստանավը, շրջել տարբեր լայնությունների ջրերում։ 1954 թվականին նկարահանել է “Unternehmen Xarifa” ֆիլմը , որը, փաստացի, տեխնոկոլոր եղանակով նկարահանված առաջին գերմանական ֆիլմն է ։
Դեպի Արևելյան Աֆրիկա և Հարավային Ասիա կատարած գիտարշավներից հետո, օգտագործելով իր կուտակած փաստավավերագրական հարուստ նյութը, Հանս Հասսը 1959 թվականին ստեղծել է իր առաջին հեռուստատեսային ֆիլմաշարը, 1961-ին էլ նկարահանել է ցամաքային ֆաունայի մասին իր առաջին կինոնկարը։ Կենդանիների վարքի վերաբերյալ հավաքած նյութի հիման վրա նա 1963-ից 1966 թվականներին մշակել ու զարգացրել է էներգոն տեսությունը։ 1970 թվականից Հանս Հասսի հետաքրքրությունները շրջվել են դեպի բնապահպանական հիմնախնդիրներ։ Այդ նույն տարում նա ընտրվել է Վիեննայի համալսարանի պրոֆեսոր։
Գրիգոր Մերջանով
Գրիգոր Մերջանով, ազգային-ագատագրական շարժման մարտիկ։
Հանս Հասս
Երկեր
(ընտրանի)
Գրիգոր Մերջանով
Կենսագրություն
Երիտասարդ տարիքում ընդունվել է Հայ հեղափոխական դաշնակցության շարքերը։ Ժնևում մասնագիտացել է պայթուցիկ նյութեր պատրաստելու մեջ։
Հանս Հասս
Երկեր
1939-ից 2005 թվականն ընկած ժամանակահատվածում Հանս Հասսը հեղինակել է 32 գիրք, որոնց մի մասը թարգմանվել է տարբեր լեզուներով։ Ամենից շատ թարգմանվել ու լույս են ընծայվել 1957 թվականին առաջին անգամ գերմաներեն հրատարակված Wir kommen aus dem Meer գիրքյ (12 թարգմանված հրատարակություն) և բնագրով 1947 թվականին առաջին անգամ լույս տեսած Drei Jäger auf dem Meeresgrund-ը (11 թարգմանված հրատարակություն)։
Գրիգոր Մերջանով
Կենսագրություն
1905 թ. Կովկասում աչքի է ընկել հայ-թաթարական ընդհարումների ժամանակ։ Հայերի տեղահանության և ցեղասպանության ժամանակ թուրքական իշխանությունները բանտարկել են Մերջանովին, սակայն նա փախել է բանտից։ 1916-1918 թթ. ծառայել է բուլղարական բանակում։ 1918 թ. Կ. Պոլսում ահաբեկել է ցեղասպանությանը նպաստած անձանց։ «Նեմեսիս» գործողության կազմակերպիչներից էր։
Հանս Հասս
Երկեր
Հոդված
Գրիգոր Մերջանով
Կենսագրություն
1921 թ. դեկտեմբերին Հռոմում մասնակցել է Սայիդ Հալիմ փաշայի ահաբեկչությանը։ 1922 թ. դուրս է եկել ՀՅԴ-ից՝ կուսակցության բյուրոյին մեղադրելով անսկզբունքայնության, կուսակցության հիմնական ծրագրից շեղվելու մեջ։ Հեռանալով քաղաքական գործունեությունից՝ հաստատվել է Փարիզում։
Հանս Հասս
Ֆիլմագրություն
(ընտրանի՝ շուրջ 70 հեռուստաֆիլմերից)
Գրիգոր Մերջանով
Հիշատակի հավերժացում
ի անունը փորագրված է Երևանի Օղակաձև զբոսայգու չորրորդ հատվածում 2023 թվականի ապրիլի 25-ին բացված «Ազգային արժանապատվության ասպետներին» աղբյուր-հուշակոթողին ։
Հանս Հասս
Պարգևներ
ԱՄՆ-ի Historical Diving Society ընկերությունը 2002 թվականին սահմանել է Հանս Հասսի անվան հատուկ մրցանակ, որն ամեն տարի շնորհվում է օվկիանոսի հետազոտման գործում նվաճումների հասած անձանց։
Գրիգոր Մերջանով
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ազատագրական շարժման ղեկավարներ Կատեգորիա:ՀՅԴ անդամներ
Հանս Հասս
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ավստրիայի պատմություն Կատեգորիա:Ավստրիացի գիտնականներ Կատեգորիա:Հումբոլդտի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ավստրիական «Գիտության և արվեստի համար» պատվո խաչի ասպետներ
Յուլիա Ախմեդովա
Կենսագրություն
Ծնվել է 1982 թվականի նոյեմբերի 28-ին՝ Ղրղզական ԽՍՀ֊ի Կանտ քաղաքում։ Յուլիայի հայրը՝ Օկտայ Ախմեդովը Բաքու քաղաքում ծնված ադրբեջանցի է, մասնագիտությամբ՝ զինվորական օդաչու, մայրը ուկրաինուհի է ։ Յուլիան ունի կրտսեր քույր՝ Ալեքսանդրան։
2005 թվականին տեղափոխվում է Մոսկվա։ 2003-ից 2012 թվականներին եղել է ՈՒՀԱ֊ի Պրեմիեր լիգայի ֆինալիստ «25-րդ» խմբի գլխավորը ։ Մի քանի անգամ պարգևատրվել է տարվա ՈՒՀԱ֊իստի կոչման   ։
2008 թվականին դարձել է «Универ» հեռուստասերիալի սցենարիստ ։ 2012 թվականից « Comedy Woman » (ТНТ հեռուստաալիք) հեռուստաշոուի պրոդյուսերն է։ Հայտնվել է շոուի 78-րդ և 81-րդ հեռարձակումներին՝ որպես հյուր։ 2013 թվականից «Stand Up» նախագծի միակ աղջիկ մասնակիցն է և պրոդյուսերը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս սցենարիստներ Կատեգորիա:Ռուս պրոդյուսերներ Կատեգորիա:Ռուս կատակերգուներ Կատեգորիա:Ռուս դերասանուհիներ
Կարաջա (Գյումուշխանեի գավառ)
Կարաջա, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Գյումուշխանեի գավառում ։ Գտնվում էր Գայլ գետի աջ վտակ Գելեվարա գետի ձախ ափին, Գյումուշխանե քաղաքից հարավ-արևմուտք ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության հայաբնակ գյուղեր
Մոշանո Սանտ Անջելո
Մոշանո Սանտ Անջելո (Mosciano Sant'Angelo), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Աբրուցո մարզում՝ Տերամո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 8814 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 183 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 48 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 64023, հեռախոսային կոդ՝ 085:
Ժողովրդագրություն
Բնակչություն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Հարձակում Օրակզայի վրա
Հարձակում Օրակզայի վրա (կամ Ես ձեզ դաս կտամ ռազմական գործողություն ), որը սկսվել է 2010 թվականի մարտի 23-ին, դրանից հետո ինչ պակիստանական զորքերը մտան Օրակզայ գործակալության տարածք (որը վերահսկում է Թալիբանը)։ Այս ռազմական գործողությունը եղել է Վազիրիստանի պատերազմի մի մասը։
Մարտի 23
Պակիստանական զորքերը սկսեցին ռազմական գործողություն Օրակզայում, Պակիստանի ցամաքային ուժերի գնդապետ՝ Թարիկ Հանայի ղեկավարությամբ, 2010 թվականի մարտի 23-ին ։
Մայիսի 5
Օրակզայ գործակալության մի մասն արդեն մաքրվել է զինյալներից, Թալիբանը կորցրեց գրեթե 400 զինյալներ և նահանջեց հետևյալ տարածքից ։
Հունիսի 1
Պակիստանական իշխանությունները հայտարարեցին գործակալությունում Թալիբանի դեմ վերջնական հաղթանակի մասին ։
Արդյունքը
Չնայած պակիստանական իշխանությունների հայտարարությունների, թե Թալիբանին հաղթել են տվյալ գործակալությունում, զինված բախումները շարունակվում են առ այսօր ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ճակատամարտեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հակամարտություն Վազիրիստանում Կատեգորիա:2010 թվականը Պակիստանում
Հիպերթերմիա
Հիպերթերմիա (< հիպեր... և - ջերմություն), գերջերմություն, մարդու և կենդանիների օրգանիզմում ավելցուկային ջերմության կուտակումը և մարմնի ջերմաստիճանի բարձրացումը։ Իրականանում է ջերմատվությունը դժվարացնող կամ արտաքին միջավայրից դեպի օրգանիզմ ջերմության անցումն ուժեղացնող գործոնների ազդեցության հետևանքով։ Հիպերթերմիան առաջանում է ջերմակարգավորման ֆիզիոլոգիական մեխանիզմների (քրտնարտադրություն, մաշկային արյան անոթների լայնացում և այլն) առավելագույն լարվածության հետևանքով և, եթե ժամանակին պատճառները չվերացվեն, պրոցեսը կարող է հարաճել և 41-42 °C-ում ավարտվել ջերմային հարվածով։ Հիպերթերմիան ուղեկցվում է նյութափոխանակության արագացմամբ և որակական փոփոխություններով, ջրի ու աղերի կորստով, արյան շրջանառության և ուղեղի թթվածնամատակարարման խանգարմամբ, որը հանգեցնում է գրգռվածության, երբեմն՝ ջղաձգությունների և ուշագնացությունների։ Հիպերթերմիայի զարգացմանը նպաստում են ջերմարտադրության բարձրացումը (մկանային աշխատանքի դեպքում), ջերմակարգավորման մեխանիզմների խանգարումները (նարկոզ, հարբածություն, որոշ հիվանդություններ), ջերմակարգավորման տարիքային թուլությունը (երեխաների մոտ կյանքի առաջին տարիներին)։ Արհեստական հիպերթերմիան կիրառվում է նյարդային և դանդաղ ընթացող քրոնիկական որոշ հիվանդությունների բուժման նպատակով։
Կատեգորիա:Ֆիզիոլոգիա Կատեգորիա:Մահվան պատճառներ Կատեգորիա:Անհետաձգելի բուժօգնություն
Իտալիան և Հայկական հարցը
Իտալիան և հայկական հարցը Իտալիայի արտաքին քաղաքականության ոլորտ է մտել 1877-1878 թվականների ռուս-թուրքական պատերազմից և 1878 թ.-ի Սան Ստեֆանոյի պայմանագրում արտացոլվելուց հետո։ Պատերազմում Օսմանյան կայսրության պարտությունը նրա քայքայման սպառնալիք էր ստեղծում, և Իտալիան երկյուղում էր զրկվել Միջերկրական ծովի շրջակայքում իր առավելություններից, եթե տերություններից որևէ մեկը իր ազդեցությունն ուժեղացներ Բալկանյան թերակղզում։ Այդ իսկ պատճառով Իտալիան դեմ էր արտահայտվում Սան Ստեֆանոյի պայմանագրին, բայց զերծ էր մնում հակառուս, խմբավորման մեջ մտնելուց։ 1878 թ.-ի մարտին Մեծ Բրիտանիայի կառավարությունը Հռոմի իր դեսպանին ցուցում է տվել՝ ներազդել իտալական կառավարության վրա, որպեսզի նա միանա Մեծ Բրիտանիային, Ավստրո-Հունգարիային և Հունաստանին՝ Միջերկրականում ու Սևծովյան նեղուցների շրջանում իրենց առևտրական ու քաղաքական շահերը «պաշտպանելու» համար։ Իտալիայի արտգործնախարար Ի. Կորտին մերժել է՝ պատճառաբանելով, թե Իտալիան չեզոքություն է պահպանում եվրոպական գործերում։ Բացի այդ, Իտալիան ձգտում էր թույլ չտալ Ավստրո Հունգարիայի ազդեցության ուժեղացում Օսմանյան կայսրությունում և, մասնավորապես, Բալկաններում։
Ղարաքեշիշյան (բժիշկ)
Ղարաքեշիշյան, հայ բժիշկ։
Կենսագրություն
Բժշկական կրթություն է ունեցել և բժիշկ աշխատել։ 1915 թվականին, Առա­ջին հա­մաշ­խար­հա­յին պա­տե­րազ­մի ժամանակ զորակոչվել է օսմանյան բանակ և զինվորական բժիշկ ծառայել։ Կարսի ռազմաճակատում փախել է օսմանյան բանակից, միացել ռուսական զորքին ու եկել Կարս։ Կարսի ձորի 3-րդ հայկական որբանոցի բժիշկ է աշխատել։
1920 թվականի հոկտեմբերի վերջին օրերին թուրք զինվորները մտել են ձորը և կրակ բացել որբանոցի վրա։ Այդ ընթացքում զոհվել է որբանոցի բժիշկ Գ. Սուրյանը։ Այնուհետև թուրքերը մտել են որբանոց ու կրակ բացել երեխաների ու մեծերի վրա։ Այստեղ քեմալականներն անմարդկային ու սարսափելի շատ բաներ են կատարել, շատ երեխաների ու քաղաքացիների սպանել։ Բժիշկ Ղարաքեշիշյանին ժանդարմները տարել են իրենց հետ… Բժիշկներ Գ. Սուրյանն ու Ղարաքեշիշյանը հրաշալի մարդիկ և փայլուն մասնագետներ են եղել։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության զոհեր Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Քվեդա Զեգան
Քվեդա Զեգան (ქვედა ზეგანი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Բաղդաթի շրջանում։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 258 մարդ, մեծամասնությունը՝ վրացիներ։
Տրանսպորտ
Գյուղը շրջկենտրոն Բաղդաթի հետ կապված է ավտոխճուղով։ Տարածքով է անցնում Թբիլիսի-Բաթում երկաթուղին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Բաղդաթի շրջան
Յոզեֆսպլաց (Վիեննա)
Յոզեֆսպլաց (Josefsplatz), հրապարակ Ավստրիայի մայրաքաղաք Վիեննայում։ Անվանակոչվել է կայսր Յոզեֆ II-ի անունով։ Վիեննայի ամենալավ պահպանված հրապարակներից մեկն է ։
Նկարագրություն
Յոզեֆսպլաց հրապարակի կենտրոնում կանգնեցված է Յոզեֆ II-ի լիարժեք չափերով արձանը, որը կառուցվել է 1795-1807 թթ. քանդակագործ Ֆրանց Անտոն ֆոն Ցաուների կողմից ։ Արձանի կառուցումը, որի համար օրինակ է հանդիսացել Հռոմի Կապիտոլիում բլուրում գտնվող Մարկոս Ավրելիոսի արձանը, հանձնարարվել է կայսր Ֆրանց II-ի կողմից, ով 16 տարեկանից մեծացել է իր հորեղբոր՝ Յոզեֆ II-ի խնամակալության ներքո ։ Յոզեֆ II-ի պատկերումը՝ որպես հռոմեական նվաճող, հագին պարեգոտ ու դափնեպսակ, արտացոլում է Հաբսբուրգների այն համոզմունքը, որ իրենք սերել են հին հռոմեացի կայսրերից ։