cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ալան Մ․ Շտայնման
Կյանք և կրթություն
Ալան Շտայնմանը ծնվել է Օհայո նահանգի Նյուարկ քաղաքում, երիտասարդ տարիքում ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Լոս Անջելես ։ Հայրը եղել է քիմիկոս և քիմիական արտադրության գործարանի տնօրեն, իսկ մայրը՝ տնային տնտեսուհի  ։ Շտայնմանը ստացել է գիտությունների բակալավրի աստիճան Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտում 1966 թվականին, իսկ բժշկի աստիճանը՝ 1971 թվականին Սթենֆորդի համալսարանում  ։ Բժշկականում ուսումից հետո Շտայնմանը պրակտիկա է անցել Մայո կլինիկայում  ։ Շտայնմանը նաև Հանրային Առողջության մագիստրատուրա է ստացել Վաշինգտոնի համալսարանում ։
Կարիերա
Հետաքրքրված լինելով Ծովային պարետով, որպես երկրի «որոնողական և փրկարարական գլխավոր գործակալություն», նա միացավ ԱՄՆ-ի Հանրային Առողջության Ծառայությանը (USPHS), որպեսզի բավարարի իր հետաքրքրությունը առաջին բուժօգնության ցուցաբերման վերաբերյալ ։ Շտայնմանը USPHS-ում նշանակվեց  լեյտենանտ, իսկ 1972 թվականի հուլիսին միացավ ԱՄՆ-ի Ծովային պարետին   ։ Ավելի ուշ ավարտել է Պենսակոլի ամերիկյան նավատորմի օդատիեզերական բժշկության դպրոցը, Շտայնմանը որակավորվել և ծառայել է որպես USCG թռիչքային վիրաբույժ    ։ Որպես թռիչքային վիրաբույժ՝ իր ստանձնած պարտականությունների սահմանումներում, Շտայնմանը բազմաթիվ անգամներ մասնակցել է ծովում հիվանդների և վիրավորների փրկարարական աշխատանքներին։ Այն երբեմն պահանջում էր, որպեսզի իրեն նավերից իջեցնեն դեպի ծով ուղղաթիռային փրկարարական արկղով ։ Բացառությամբ Կադյակ անունով Ծովային պարետի բազայի, Շտայնմանը իր բոլոր հերթապահ կայաններում եղել է միակ բժիշկը ։ Ծովային պարետում ծառայության ընթացքում Շտայնմանը մեծ դեր է խաղացել անհապաղ բուժօգնության ցուցաբերման համակարգի ստեղծման գործում, այդ թվում Կալիֆորնիայի Պետալումա նահանգի ափամերձ պահպանության EMT դպրոցի։ Նա նաև ստեղծեց ափամերձ պահպանության առողջության ծրագիրը, ընդգծելով լավ սննդի, ֆիզիկական պատրաստվածության և ծխախոտի արտադրանքներից խուսափելու դերը։ Նա հատկապես հայտնի է ծովում գոյատևման, հիպոթերմային և սուզման ուղղությամբ կատարված հետազոտություններով, հրապարակել է բազմաթիվ գիտական հոդվածներ և գրել է գրքերի գլուխներ, ինչպես նաև վերոնշյալ թեմաներով շնորհանդեսներ է կատարել բժշկական և որոնողափրկարարական գիտաժողովներում։ 1993 թվականին Շտայնմանը առաջադրվեց դրոշակակիրի պաշտոնում՝ որպես Առողջապահության և անվտանգության առափնյա պահպանության տնօրեն ։ Բացի իր վարչական պարտականություններից, նա նաև հետազոտություններ է կատարել ծովում հիպոթերմիայի և գոյատևման վերաբերյալ ։ 1997 թվականից Շտայնմանն անցավ թոշակի, իսկ այնուհետև ծառայության անցավ Նախագահի նստավայրում ՝ Պարսից ծոցի պատերազմի քիմիական և կենսաբանական միջադեպերի պաշտպանության հետաքննությունների բաժնի նախագահի հատուկ վերահսկողական խորհրդում  ։ Շտայնմանը կանխարգելիչ բժշկության ամերիկյան քոլեջի գործընկեր է ։
Փատաբանություն
Թոշակի անցնելուց հետո Շտայնմանը 2003 թվականին Նյու Յորք Թայմսում հրապարակայնորեն հանդես եկավ որպես գեյ, այնտեղ մասնակացում էին նաև բրիգադի գեներալ Կիտ Քերրը (CSMR) և Վիրջիլ Ա․Ռիչարդը (USA) ։ Դրոշի երեք սպաները «Թայմս» -ին են տրամադրվել «Սպասարկողներ» իրավապաշտպան ցանցի կողմից ՝ այն քայլով, որը համընկնում է Քլինթոնի վարչակազմի «Մի հարցրու, մի ասա» (DADT) քաղաքականության տասներորդ տարեդարձին գեյեր և լեսբիներ  ։ Ժամանակին Քերրը, Ռիչարդը և Շտայնմենը բանակի ամենաբարձր կարգի անդամներն էին, որոնք հրապարակայնորեն ընդունում էին միասեռականություն, իսկ  դա անում էին երկխոսություն հիմնելու փորձ կատարելու համար` նպատակ ունենալով փոխել DADT-ը  ։
Հանձնաժողովի վերջնական զեկույցը հրապարակվել է «Հասարակություն և Զինված ուժեր» ամսագրում
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի բժիշկներ
Լուսնակ (արվեստագետ)
Լուսնակ (Լուսնակ Աբդալյան, ), կանադահայ արվեստագետ։
Կենսագրություն
Լուսնակը ծնվել է 1967 թվականին, Բեյրութում՝ Համբարձում Աբդալյանի և Անի Տեր-Ստեփանյանի ընտանիքում։ Տասնմեկ տարեկանում Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմի պատճառով հայտնվել է Լոնդոնում, ապա Փարիզում, այնուհետև ծնողների հետ հաստատվել է Մոնրեալում։ 17 տարեկանում եղել է Մոնրեալ ամենամսյա պարբերականի գեղարվեստական խմբագրի օգնական, որը եղել է գրաֆիկական դիզայնում նրա գործունեության սկիզբը ։ Սովորել է Մոնրեալի քվեբեքյան համալսարանի տեսողական արվեստի դասընթացներում (UQAM) քանդակագործ Արտո Չաքմաքչյանի մոտ։
Լուսնակն ունեցել է բազմաթիվ միջազգային ցուցադրություններ։ Մասնակցել է ֆրանս-կանադացի քանդակագործ Արման Վայանքուրի բազմաթիվ ստեղծագործական ծրագրերին, Փարիզում համատեղ ֆոտոցուցադրություն է ունեցել Ատոմ Էգոյանի հետ։
Որպես երգահան-երգչուհի՝ Լուսնակի գործերն ազդված են հայ ավանդական երգից ու սեփական արմատների նկատմամբ սիրուց։ Նրա առաջին՝ «Լուսնակ» ալբոմը լույս է տեսել 2003 թվականին։
Լուսնակն ունեցել է բազմաթիվ ներկայացումներ Lion d’Or, Outremont Theatre, Quat’Sous սրահներում, Ֆրոնթենաք մշակույթի կենտրոնում, Place des Arts-ի Cinquième Salle սրահում՝ հանդես գալով թե՛ որպես արտիստ, թե՛ որպես բեմադրող ռեժիսոր։
1990-ականների վերջերին Լուսնակն իրականացրել է «Խոսենք ցեղասպանությունից» ծրագիրը. ապրիլ ամսին անցկացվող այս բազմաժանր իրադարձությունը (երաժշտություն, պար, պոեզիա, թատրոն և այլն) նպատակ ունի հասարակությանն իրազեկել ցեղասպանության վերաբերյալ և կրթել նրան արվեստի զգայնության շնորհիվ ։
Լուսնակը հայտնի է կոմիտասյան նկարների շարքով։ Շարքի նկարներից գտնվում են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում և Կոմիտասի թանգարան-ինստիտուտում։
2019 թվականին Երևանի Նուռ ցուցասրահում կայացել է Լուսնակի «Սրտիս Դարման» խորագրով մուլտիդիսցիպլին ցուցահանդեսը (գծանկար, քանդակ, թվային լուսանկար և գիֆ-արտ) ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կանադահայ արվեստագետներ Կատեգորիա:Հայ նկարչուհիներ Կատեգորիա:Հայ քանդակագործներ Կատեգորիա:Հայ դերասանուհիներ Կատեգորիա:Հայ երաժիշտներ Կատեգորիա:Հայ դիզայներներ
Կապիկների մոլորակը (վեպ)
Վեպը պատմում է Երկիր մոլորակից երեք հետազոտողների մասին, ովքեր գնում են հետազոտելու Բետելգեյզե աստղը, որտեղ հսկա կապիկները գլխավոր և ամենախեցալի կենդանիներն են, մինչդեռ մարդիկ ընդամենը կենդանանման մակարդակ ունեն։
Սյուժե
Վեպի գործողությունները տեղի են ունենում հեռավոր ապագայում՝ 26-րդ դարում, երբ միջմոլորակային և միջաստղային թռիչքները սովորական բան են դարձել։
Մաս առաջին
Վեպի առաջին մասը ներկայացնում է հարուստ և սիրահարված ճանապարհորդներ Ջիննին և Ֆիլլիսին, ովքեր տիեզերքում շրջելիս եղել են բոլոր հավանական աշխարհներում։ Ապա վեպը նկարագրում է Ուլիսի արկածները գիտական տիեզերանավում, որը գտնվում է հեռավոր տիեզերքում՝ Օրիոնի համաստեղությունում, պրոֆեսոր Անտելի գլխավորությամբ։ Տիեզերանավը հայտնվում է Սորորա մոլորակում, որ պտտվում է Բետելգեյզե աստղի շուրջն ու զարմանալիորեն նման է երկրին։ Սկզբում մարդիկ դիմավորում են գեղեցիկ երիտասարդ աղջկան, ով լողում է գետում Նովու կոչվող ջրվեժից ոչ հեռու։ Այս օրինակով նրանք մոլորակում գտնում են մարդկանց։ Սակայն այստեղի մարդիկ տարօրինակ են պարզվում. նրանք ո'չ լեզու ունեն, ո'չ ձեռագիր, ո'չ էլ ինչ-որ աշխատանքային կամ մտավոր գործիքներ են օգտագործում։ Շուտով այս վայրեինիները գիտական ուսումնասիրության առիթ են դառնում։ Դրանից հետո խմբի անդամներին ոչինչ չի մնում, քան գնալ այն տեղը, որտեղ ապրում են վայրենիները։ Հաջորդ առավոտ ամբողջ ցեղը հավաքվում է միասին արշավախմբի հետ։ Խելացի գորիլաներն են կազմակերպում մարդկանց կյանքը։ Այսպես է լինում Ուլիս Մերուի և Արթուր Լևենի հանդիպումը Սորոր մոլորակի խելացի բնակիչների՝ կապիկների հետ։
Դաշտում հայտնվելով և շրջապատվելով մինչև ատամները զինված գորիլաներոով, Արթուր Լևենը սպանվում է մուշկետից։ Նրա ընկեր Ուլիս Մերուն կարողանում է փրկվել և փախչել անտառ։ Այստեղ նա պատահաբար ընկնում է ձկնորսության համար նախատեսված ցանցը։ Այսպես Ուլիսը կապիկների մոտ գերի է ընկնում։ Բանտարկված Ուլիս Մերուին տանում են «Բարձր ֆիզիոլոգիայի ինստիտուտի» շենք։ Այստեղ նրան հաջողվում է իր վրա ուշադրություն հրավիրել։ Եվ արդեն հաջորդ օրը նա հանդիպում է բժիշկ-գիտնականի հետ։ Այդ գիտնականի անունը Զիրա էր։ Նա մարդկանց վրա թեստերի մի ամբողջ շղթա էր սկսել՝ նպատակ ունենալով ուսումնասիրել ռեֆլեքսները։ Ուլիսն իր խելացի պահվածքով տպավորվում է Զիռայի մոտ, որի արդյունքում Ուլիսին ավելի բարձրակարգ բժիշկ է այցելում՝ օրանգուտան Զայուսը։ Այս այցից հետո փորձերը շարունակվում են։ Ուլիս Մերուին մնում է միայն ամեն անգամ իր մտավոր հնարավորությունները ցույց տալ վայրենիների մոտ, որոնք բանտակրկված են հարևան խցերում։ Ձգտելով ուսումնասիրել մարդկանց կյանքի սեռական կողմը՝ կապիկները բոլորին զույգերի էին բաժանում։ Որպես արդյունք՝ Ուլիսին բանտարկեցին «ջրվեժ նիմփայի»` Նովա անունով մի աղջկա հետ։
Մաս երկրորդ
Վեպի երկրորդ մասում նկարագրվում են Ուլիս Մերուի արկածները մի քաղաքում, որտեղ ապրում են խելացի կապիկներ։ Վստահության արժանանալով` նա կարողանում է Զիրային համոզել, որ ինքն ավելի զարգացած է, քան տեղի վայրենիները, ովքեր ո'չ գրել են կարողանում, ո'չ խոսել։ Այսպես, Զիրայի հետ շփվելով, Ուլիսը շատ բան է իմանում այն աշխարհի մասին, որտեղ հայտնվել է ինքը։ Կապիկների քաղաքակրթությունը զբաղեցնում է ողջ մոլորակը։ Գոյություն ունեն կապիկների երեք ռասաներ, որոնցից յուրաքանչյուրը գործունեության իր ոլորտն ունի.
Կապիկների քաղաքակրթության մակարդակը համապատասխանում է մեր քաղաքակրթության 20-րդ դարին. նրանք օգտագործում են ավտոմեքենաներ, երկաթուղիներ, ինքնաթիռներ, արբանյակներ, չնայած շատ բնագավառներում նրանք հետ են մնում։ Խելացի կապիկների մի մեծ մաս զբաղված է մարդկանց ուսումնասիրությամբ։ Զիրան Ուլիսին ծանոթացնում է իր ամուսնու՝ Կորնելիի հետ, ով նույնպես գիտնական է։ Նրանք միասին պլան են մշակել, թե ինչպես Ուլիսին ազատեն գերությունից։ Մի անգամ Զիրայի հետ քայլելիս Ուլիսն այգում նկատել էր պրոֆեսոր Անտելին, ով այլ մարդկանց հետ ցուցանմուշի դեր էր կատարում։ Գիտնականների ամենամյա համամոլորակային կոնգրեսին մասնակցում են նաև Զայուսն ու Կորնելին։ Ուլիսին էլ երրորդ օրը ցուցադրում են հանդիպմանը՝ որպես մարդու տարօրինակ օրինակ։ Ուլիսը ելույթ է ունենում խոսքով, որը պատրաստել էր Զիրայի և Կորնելիի հետ, երբ դա նրանից ոչ ոք չէր սպասում։ Արդյունքում գիտնականները որոշում են կայացնում ազատել Ուլիսին։ Նա բնակվում է համալսարանական քաղաքում։ Ի վերջո Ուլիսին հաջողվում է հանդիպել պրոֆեսոր Անտելի հետ, սակայն պարզվում է, որ նա ոչնչով չի տարբերվում Սորորայի մյուս վայրենի մարդկանցից։
Մաս երրորդ
Վեպի երրորդ մասում արդեն Ուլիսն ապրում է Սորորայի մոլորակային քաղաքակրթության մայրաքաղաքում՝ որպես լիիրավ քաղաքացի։ Նրա աշխատանքը Զիրային և Կորնեգիին գիտական աշխատանքում օգնելն է։ Ուլիսը նաև զբաղվում է մշակույթով, արվեստով և կապիկների քաղաքակրթության պատմությամբ։ Նրան հայտնի է դառնում, որ Սորորայում 10000 տարի առաջ, մինչ կապիկների քաղաքակրթության հայտնվելը գոյություն է ունեցել զարգացած մարդկային քաղաքակրթություն։
Երբ մարդկային քաղաքակրթությունը սկսեց թուլանալ, այդ ժամանակ կապիկները, ովքեր յուրացրել էին մարդկային պահվածքն ու սովորությունները, արագորեն զարգանում էին, քանի դեռ չէին զբաղեցրել իրենց նախկին տերերի տեղը։ Երբ Ուլիսը տղա է ունենում Նովայից, իր և ընտանիքի դեպ սկսվում է սպառնալիքների տեղատարափ։ Զիրայի և Կորնելիի օգնությամբ նրանց հաջողվում է լքել Սորորան և վերադառնել տիեզերանավ, որն այդքան ժամանակ մնացել էր իր տեղում։ Հետադարձ թռիչքի ժամանակ Նովան և նրա որդին սովորում են խոսել։ Սակայն երբ Ուլիսը վերադառնում է, Երկրի վրա անցած է լինում արդեն 800 տարի։ Սակայն, ի զարմանս իրեն, նա զգում է, որ աշխարհն այնքան էլ չի փոխվել։ Շուտով նա իմանում է, որ Երկրի վրա այլևս մարդկային քաղաքակրթություն չկա. այստեղ էլ են իշխում կապիկները։
Վեպն ավարտվում է նրանով, որ Ֆիլլիսն ու Ջինը՝ շիմպանզե ճանապարհորդները, կարդալով Ուլիս Մերույի հաղորդագրությունը, չեն կարողանում հավատալ գրվածին, քանի որ իրենց մինչ այդ ոչ մի խելացի մարդու չէին հանդիպել։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վեպեր Կատեգորիա:Հեռուստաշոուների հիմք ծառայած վեպեր
Սլովակիայի աշխարհագրություն
Սլովակիա, դեպի ծով ելք չունեցող, գերազանցապես լեռնոտ երկիր Կենտրոնական Եվրոպայում
Սլովակիայի տարածքը 49 035 քառակուսի կիլոմետր է, սահմանների ընդհանուր երկարությունը՝ 1 474 կմ, որից 91 կմ սահմանակից է Ավստրիային, 197 կմ ՝Չեխիային, 676 կմ՝ Հունգարիային, 420 կմ՝ Լեհաստանին, 90 կմ՝ Ուկրաինային ։
Մակերևույթը
Սլովակիայի, ինչպես և ամբողջ Կարպատների ամենաբարձր կետը Գեռլախովսկի շտիտ (Gerlachovský štit) սարն է (բարձրությունը ծովի մակերևույթից՝ 2655 մետր)։
Կլիման
Սլովակիան ունի բարեխառը կլիմա՝ համեմատաբար տաք ամառներով և ցուրտ, մառախլապատ, խոնավ ձմեռներով ։
Բնական պաշարները
Գորշ ածուխ, փոքր քանակությամբ երկաթի հանքաքար, պղինձ, մանգան, աղի պաշարներ, մշակովի հողեր։ Ընդ որում՝ գյուղատնտեսական հողերը կազմում են 40.1%, մշակովի հողերը՝ 28.9%, արոտավայրերը՝ 10.8%, անտառները՝ 40.2%։
Ջրային պաշարները
Սլովակիայի վերականգնվող ջրային պաշարների ընդհանուր ծավալը 50,1 կմ³ է (ըստ 2003 թվականին կատարված գնահատման) ։ Երկրի գլխավոր գետերն են Դանուբը, Վագը, Գրոնը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սլովակիայի աշխարհագրություն
Կուտուզովկա (այլ կիրառումներ)
Կուտուզովկա, կարող է վերաբերել՝
Տիգրան Պագալյան
Տիգրան Պագալյան, հայ դերասան, թատերագիր։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1911 թվականին, Ալեքսանդրիայում, Տիգրանակերտից գաղթած ընտանիքում։ Նախնական կրթությունը ստացել է ծննդավայրի Պողոսյանի ազգային վարժարանում ։ Հայտնի է, որ 1931 թվականին մեկնել է Ամերիկա և այնտեղ աշխատել է ամերիկահայ տարբեր թատերախմբերի հետ։ Բեմական կյանքից հեռացել է 1929 թվականին։ Մահացել է 1994 թվականին, 65 տարեկան հասակում։
Հեպատիտ D
Հեպատիտ D, հեպատիտի դելտա վիրուսից առաջացած հիվանդություն։
Տիգրան Պագալյան
Դերասան
1931 թվականին Պագալյանը մեկնել է Ամերիկա և այնտեղ բնակվելու 40 տարիների ընթացքում որպես սիրողական դերասան խաղացել է ամերիկահայ մի շարք թատերախմբերում, ինչպես, օրինակ, Անդրանիկ թատերախմբում, Խաչիկ Չուխաճյանի, Գևորգ Սիմոնովի, Էդուարդ Պողոսյանի խմբերում, նաև` Նյու Յորքի դրամատիկում։ Վերջին անգամ բեմական գործունեությունը վկայվել է 1926-1927 թվականներին։ Ժամանակի մամուլը շատ վկայություններ չի թողել նրա թատերական գործունեության մասին։
Հեպատիտ D
Հեպատիտի դելտա վիրուսը սկզբնապես նկատվել է ինֆեկցիայի ավելի բարդ ձև ունեցող հիվանդների մոտ, որն առաջացել է հեպատիտ B վիրուսից։ Հեպատիտ D-ով կարելի է վարակվել ինչպես հեպատիտ B-ի հետ (համավարակ կամ կոինֆեկցիա), այնպես էլ ձևավորվել խրոնիկական հեպատիտ B-ի վրա (գերվարակ կամ սուպերինֆեկցիա)։ Երկու դեպքում էլ հիվանդության ախտանիշերը հիվանդների մոտ առավել ցայտուն են, քան միայն հեպատիտ B-ով հիվանդների մոտ։ Հեպատիտ B-ով և հեպատիտ D-ով հիվանդների մոտ կա սուր ինֆեկցիայի արդյունքում լյարդային անբավարարության սահմանային փուլի, լյարդի ցիռոզի արագ զարգացման շատ ավելի մեծ հավանականություն, իսկ խրոնիկական ինֆեկցիայի դեպքում մեծանում է լյարդաբջջային քաղցկեղ առաջացման հավանականությունը ․
Տիգրան Պագալյան
Թատերագիր
Տիգրան Պագալյանն աչքի է ընկել նաև գրական-հրապարակախոսական գործունեությամբ։ Աշխատել է մի շարք սփյուռքահայ պարբերականների հետ։ Ամերիկայում ապրելու առաջին տարիներին թղթակցել է Կահիրեի «Արև», Ալեքսանդրիայի «Արաքս» պարբերականներին։ Հետագայում եղել է նաև «Լրաբեր» թերթի թղթակիցը` գրելով Հայաստանի համար բարենպաստ մի շարք հոդվածներ։
Հեպատիտ D
Հարուցիչ
Հեպատիտի դելտա վիրուսը առանձնանում է մադու և կենդանիների այլ հարուցիչներից նրանով, որ մի շարք ընդհանրություններ ունի ինչպես բույսերի վիրոիդների հետ, այնպես էլ բույսերի վիրոիդանման արբանյակային ՌՆԹ-ների հետ։ Այս ոչ մեծ, ՌՆԹ պարունակող վարակիչ գործոնը արբանյակ֊վիրուս է, քանի որ բջիջներում նրա բազմացման և ինֆեկցիայի զարգացման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի բջիջները վարակվեն հեպատիտ B վիրուսով (իր գենոմի փաթեթավորման համար այն օգտագործում է հեպատիտ B վիրուսի թաղանթային սպիտակուցները (S-անտիգեններ))։ Կա վարկած, որ հեպատիտի դելտա վիրուսը զարգացել է պարզունակ վիրոիդանման ՌՆԹ-ից, որը զավթել է բջջային տրանսկրիպտը։ Արյունով փոխանցվող այս հարուցիչը բազմանում է լյարդում և հաճախ առաջացնում է սուր հեպատիտ ինչպես պրիմատների, այնպես էլ ոչ պրիմատների շարքից կաթնասունների մոտ։
Տիգրան Պագալյան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ դերասաններ Կատեգորիա:Հայ թատերագետներ Կատեգորիա:Հայ թատերական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ հրապարակախոսներ Կատեգորիա:Ամերիկահայ թատրոն Կատեգորիա:1911 ծնունդներ
Հեպատիտ D
Համաճարակաբանություն
Հեպատիտի դելտա վիրուսը փոխանցվում է արյան և նրա ածանցյալների միջոցով։ Գոյություն ունի հեպատիտի դելտա վիրուսի վարակի զարգացման երկու հիմնական տարբերակ․ համավարակը տեղի է ունենում այն դեպքում, երբ օրգանիզմը վարակվում է միաժամանակ և՛ հեպատիտ B վիրուսով, և՛ հեպատիտ դելտա վիրուսով, իսկ գերվարակի մասին խոսում են այն ժամանակ, երբ օրգանիզմում սկզբնապես եղել խրոնիկական հեպատիտ B, այնուհետև եղել է վարակ հեպատիտի դելտա վիրուսով։ Այսպիսի գերվարակները կարող են առավել ցայտուն արտահայտվել և ավելի հավանական է, որ դրանք խրոնիկական բնույթ կկրեն։
Հեպատիտ դելտա վիրուսի հայտնաբերման ամենաառաջին մեթոդները հիմնված էին արյան մեջ դելտա հակագենի հակամարմիններ հայտնաբերելու վրա, սակայն ավելի ուշ ստեղծվեցին թեստեր հենց դելտա հակագենի հիման վրա։ Ներկայումս մշակվել են ավելի արդյունավետ ՌՆԹ թեստեր, սակայն դրանք չեն կիրառվում ամենօրյա պրակտիկայում։ Թեև «հեպատիտ D» ախտորոշելու համար լյարդի կենսազննման (բիոպսիա) կարիք չկա, սակայան այն կատարում են՝ լյարդի վնասվածության աստիճանը որոշելու և բուժում նշանակելու համար ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հեպատիտ Կատեգորիա:Riboviria
Ծխածաղիկ
Ծխածաղիկ (, petun - ծխախոտ բառից), մորմազգիների ընտանիքի միամյա կամ բազմամյա խոտաբույսերի ցեղ։ Տարածված է արևադարձային երկրներում՝ Հարավային Ամերիկայում, հիմնականում Բրազիլիաում, աճում է Պարագվաում, Բոլիվիաում, Արգենտինայում և Ուրուգվայում։ Մի տեսակը հանդիպում է Հյուսիսային Ամերիկայում։
Ըստ տարբեր աղբյուրների տեսակը ընդգրկում է 15-ից 40 տեսակ։
Տեսակների շարքը պատկանում է Petunia դասին, ներկա ժամանակում պատկանում է այլ ցեղերի, հատկապես Calibrachoa Cerv ցեղին ։
Կենսաբանական նկարագիր
Ցողունը ճյուղավորվող է՝ կպչուն գեղձային մազիկներով։ Տերևներն ամբողջաեզր Են։ Ծաղիկները խոշոր են, մեկական, մանուշակագույն, կարմիր կամ սպիտակ։ Ծաղկում է մայիսից մինչև ուշ աշուն։ Պտուղը տուփիկ է։ Կան նաև մի շարք խոշորածաղիկ սորտեր, որոնք օգտագործվում են ծաղկային ձևավորումներում և որպես սենյակային բույս։
Բազմացում
Բազմացվում է սերմերով, բազմաթերթ սորտերը՝ կտրոններով։ Գեղազարդիչ է։
Տեսակներ
Հայտնի է 17, ՀՀ-ում մշակության մեջ՝ 1 տեսակ՝ Ծխածաղիկ հիբրիդային (P.hibrida)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մորմազգիներ
Սառցահատ կառույցներ
Սառցահատ կառույց, կամուրջների և պատվարների հենարանների վրա տեղադրված առանձին կոնստրուկցիա կամ սարք, որը սառցահոսի ժամանակ կառույցը պաշտպանում է սառույցի հնարավոր հարվածներից առաջացող վնասվածքներից և կանխում սառցակուտակների գոյացումը։ Սառցահամ կառույցի հիմնական տարրը գետի հոսանքին հակառակ ուղղված թեք կամ ուղղաձիգ նիստն է։
Հենարաններից անջատ սառցահատ կառույցներ կառուցվում են ցցաշեն կամուրջների առջևում։
Գալստյան
Գալստյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Հայերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
18-14
«18-14» («Տասնութ-Տասնչորս»), ռեժիսոր Անդրես Պուուստուսմաայի պատմա-արկածային ֆիլմը՝ նկարահանված Դմիտրի Միրոպոլսկու սցենարի հիման վրա։
Յիեմեցա
Յիեմեցա (Jõemetsa), գյուղ Էստոնիայի Իդա-Վիրումաա նահանգի Լոհուսուու շրջանում։
18-14
Ֆիլմում պատմվում է Ցարսկոե Սելոյի լիցեյի առաջին աշակերտների մասին։ Նրանց թվում էին Ալեքսանդր Գորչակովը, Իվան Պուշչինը, Ալեքսանդր Պուշկինը, Վիլհելմ Կյուխելբեքերը, Անտոն Դելվիգը... Ապագայում այդ անունները հավերժ կմտնեն Ռուսաստանի պատմության մեջ, սակայն այժմ նրանք սովորական դպրոցականներ են և պորտաբույծներ, որոնք սիրահարվում են, հարբում, բանաստեղծություններ գրում, վազում ժամադրությունների, միմյանց մենամարտի հրավիրում, ծաղրում ուսուցիչներին, գաղտնի միություններ են ստեղծում և մասնակցում ինչ-որ կասկածելի միջոցառումների։
Սյուժե
1814 թվական։
Յիեմեցա
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 13 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Իդա-Վիրումաա նահանգի Լոհուսուու շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
18-14
Սյուժե
Ցարսկոե Սելոյում՝ Ռուսական կայսրության մայրաքաղաքի՝ Պետերբուրգի ժամանակակից մերձաքաղաքային շրջանում գտնվում է Լիցեյը՝ փակ էլիտար դպրոց Ալեքսանդր I-ի կայսերական պալատին կից։ Աշակերտներից ամենամեծը 18 տարեկան է (Իվան Մալինովսկի), ամենակրտսերը՝ 14 (Կոնստանտին Դանզաս), և դա, բացի թվերից, ֆիլմի անվանման ևս մեկ բացատրություն է։
Ցարսկոե Սելոյում տեղի են ունենում խորհրդավոր սպանություններ։ Անհայտ մեկի ձեռքով մահանում են երիտասարդ կանայք։ Այս մահերը միավորում է միևնույն ձեռագիրը՝ գազանային դաժանություն և սպանության տարօրինակ գործիք։ Ժողովուրդը ոճրագործին տվել է Ցարսկոե Սելոյի հոգեառ մականունը։
Սցենարի հիմքում ընկած է Դմիտրի Միրոպոլսկու «1814/Տասնութ-տասնչորս» ստեղծագործությունը։ Սցենարի հեղինակը ևս Դմիտրի Միրոպոլսկին է։ Սակայն 120 րոպեանոց ֆիլմի փոխարեն մեծ էկրաններ բարձրացավ կրճատված 90 րոպեանոց տարբերակը՝ կիսատ թողած սյուժետային գծերով (այն պարբերականորեն հեռարձակվում է հեռուստաալիքներով)։ Միաժամանակ գոյություն ունի ֆիլմի բազմասերիանոց հեռուստատեսային տարբերակը (առավել ընդգրկուն, սակայն դրվագների հաջորդականության փոփոխված տրամաբանությամբ)։
Լիցեյի աշակերտներ
Ալեքսանդր Պուշկին (15 տարեկան)
Լիցեյում ստանում է «Կապիկ» («աֆրիկական» արտաքինի համար) և «Ֆրանսիացի» (նրա համար, որ ֆրանսերենով բանաստեղծություններ ավելի լավ է գրում, քան ռուսերենով) մականունները։
Ապագա հանճարը ֆիլմում ներկայանում է հանդուգն տղայի կերպարով, որը հենց առաջին դրվագում քիմիայի դասարանում պայթյուն է ստեղծում, իսկ աղջկա հետ գիշերվանից հետո համբուրում է իշխանուհի Վոլկոնսկայային, ինչից հետո նրա մասին էպիգրամա է հորինում։ Առաջադիմության վերջից առաջինը։
Հետաքննում և բացահայտում է «Ցարսկոե Սելոյի հոգեառի» մասին գործը։
Ստանում է «Ժաննո» մականունը «ֆրանսիական» ռոմանտիզմի համար։ Պուշչինի սիրելիներից մեկը եղել է «հոգեառի» զոհերից մեկը՝ աղախին Նաստասյան։
Մասնակցում է «Ցարսկոե Սելոյի հոգեառի» մասին գործի հետաքննությանը։ Կյուխելբեկերի մարտավկան մենամարտի ժամանակ։
Բարոն Անտոն Դելվիգ (16 տարեկան)
Դելվիգին ընկերական շրջապատում կոչում են «Տոսյա»։
Լիցեյի աշակերտներից առաջինը, ում բանաստեղծությունները հրապարակվել են։ Լավ է սովորում, ունի գեղեցիկ ձեռագիր, սիրում է գիտությունըև խորապես ուսումնասիրումէ էթիկան։ Չնայած դրան՝ հազվադեպ չէ, որ չրաճճիություննէ անու. ֆիլմի դրվագներից մեկում գողանում է քարտերը և թաքնվում ուսուցչի սեղանի տակ, մեկ ուրիշում՝ ընկերների համար ռոմ է գնում, որից նրանք գոգոլ-մոգոլ են պատրաստում։
Վիլհելմ Կյուխելբեկեր (17 տարեկան)
Գերմանացի Կյուխելբեկերը ստանում է «Կյուխլյա» կամ «Կյուխել» մականունները։
Սաշա Խուշկիի էպիգրամաների հաճախակի օբյեկտն է. դրանցից մեկը դառնում է մենամարտի պատճառ.
''За ужином объелся я, А Яков запер дверь оплошно, И стало мне, мои друзья, И кюхельбекерно, и тошно.''
Մենամարտի ժամանակ Պուշկինը օդ է կրակում, ինչից հետո մենամարտողները հաշտվում են։
Իշխան Ալեքսանդր Գորչակով (16 տարեկան)
Լավ սովորող, Լիցեյն ավարտում է գերազանցությամբ։ Լիցեյի երիտասարդ աշակերտների առաջատարը, նրա նախաձեռնությամբ նրանք տալիս են հավերժ ընկերության երդումը։
Լիցեյում Պուշկինի լավագույն ընկերը, նրա մարտավկան Կյուխելբեկերի հետ մենամարտում։
Մասնակցում է «Ցարսկոե Սելոյի հոգեառի» մասին գործի հետաքննությանը և հազիվ չի դառնում ոճրագործի զոհը։
Լևկինո (գյուղ, Տյոմկինսկի շրջան)
Լևկինո (Левкино), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Տյոմկինսկի շրջանի կազմում։
18-14
Լիցեյի աշակերտներ
Կոնստանտին Դանզաս (14 տարեկան)
Լևկինո (գյուղ, Տյոմկինսկի շրջան)
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 35 մարդ։
18-14
Լիցեյի աշակերտներ
Հեշտությամբ կռիվների եմջ է ընկնում, ինչի համար, հավանաբար, և ստանում է «արջ» մականունը։ Ընկերների մեջ ամենափոքրն ու զվարթն է։
Լևկինո (գյուղ, Տյոմկինսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Տյոմկինսկի շրջանի բնակավայրեր
18-14
Լիցեյի աշակերտներ
Արդյունքում դարձել է գեներալ-մայոր և եղել է Պուշկինի վերջին մենամարտի մարտավկան։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսական պատմական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:2007 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր
Ուգո Պրատ
Ուգո Պրատ (Ուգո Էուջենիո Պրատ) (Hugo Pratt, իրական անունը՝ Ugo Eugenio Prat,)՝ իտալացի նկարիչ և կոմիքսների հեղինակ։ Աշխարհի ամենահայտնի Կորտո Մալտեզե իտալական կոմիքսի հեղինակ։ 2005 թվականի Այսների մրցանակի դափնեկիր։
Վաղ տարիներ
Ծնվել է Ռիմինի քաղաքում, իտալացի պրոֆեսիոնալ ռազմական Ռոլանդո Պրատի (մահացել է 1942 թվականին ֆրանսիական համակենտրոնացման ճամբարում, Արևելյան Աֆրիկայում գերի ընկնելուց հետո) և Վենետիկյան բանաստեղծ Էուջենիո Ժեներոյի (Eugenio Genero) դուստր Էվելինա Ժեներոյի ընտանիքում։ Նրա հայրական պապիկը՝ Ջոզեֆ Պրատը, անգլիացի էր։ Ուգո Պրատը նաև Բորիս Կարլոֆի ազգականն է (Վիլյամ Հենրի Պրատի կեղծանունն է), ով Ֆրանկենշտեյնի հրեշի դերը խաղացել է 1931 թվականի հայտնի էկրանավորման ժամանակ։
1937 թվականին փոքրիկ Ուգոն մոր հետ տեղափոխվում է Աբիսինիա, որտեղ, Բենիտո Մուսոլինիի այդ երկիրը նվաճելուց հետո, հավակնում էր իր հոր աշխատանքին։ Ռոլանդո Պրատի մահից հետո նրա կինն ու որդին ռազմագերիների ճամբարում էին, որը գտնվում է Դիրե Դաուայի մոտ, որտեղից ավելի ուշ վերադարձվել են Իտալիա՝ Կարմիր Խաչի Միջազգային Կոմիտեի գործունեության արդյունքում։ 1944 թվականին կասկածվում էր ՍՍ կազմի մեջ լինելու մեջ, որպես Հարավային Աֆրիկայի ենթադրյալ լրտես։
Պատերազմի ավարտից հետո Ուգո Պրատը տեղափոխվում է Վենետիկ, որտեղ մասնակցում է դաշնակից զորքերի համար զվարճանքի կազմակերպմանը։ Ավելի ուշ, միանում է «Վենետիկի խմբին», որը միավորում է մի քանի իտալացի ծաղրանկարիչներ, ինչպիսիք են Ալբերտո Օնգարոն (Alberto Ongaro) և Մարիո Ֆաուստինելին (Mario Faustinelli)։ 1945 թվականին այդ խումբը սկսեց թողարկել արկածային կոմիքսների «Asso di Picche» ամսագիրը։ Ամսագիրը բավականին հաջող հրատարակություն է դարձել և իր էջերում հրապարակել երիտասարդ տաղանդավոր նկարիչների գործեր. Դինո Բատտալիայի (Dino Battaglia), Րինալդո դ'Ամիի (Rinaldo D’Ami) և Ջորջիո Բելլավիտիսայի (Giorgio Bellavitis)։ «Տուզ Պիկ» (Asso di Picche) կատակերգության գլխավոր հերոսը մեծ ճանաչում է ստացել Արգենտինայում, որտեղ Պրատը, ի վերջո, 1949 թվականին հրավիրվել է աշխատելու։
Արգենտինա
1940 թվականի վերջին Պրատը տեղափոխվում է Բուենոս Այրես, որտեղ աշխատում է Արգենտինայի Editorial Abril հրատարակչությունում։ Այնտեղ նա հանդիպում է արգենտինացի կոմիքսների նկարիչների հետ. Խոսե Լուիս Սալինաս (José Luis Salinas), Ալբերտո Բրեչչի և Ֆրանցիսկո Սոլանո Լոպեսը։ Խմբագրությունում Ֆրոնտերները հրապարակել են նրա կոմիքսների վաղ սերիաներից մի քանիսը, ինչպիսիք են՝ Junglemen, Sgt. Kirk, Ernie Pike և Ticonderoga։ Բոլոր այդ սերիաների սցենարները գրվել են Հեկտոր Օստերհելդի կողմից, Արգենտինայի խոշորագույն գրողներից մեկը։ Պրատը նաև զբաղվել է նկարչական ուսուցմամբ Պանամերիկյան արվեստի դպրոցում (Escuela Panamericana de Arte) Enrique Lipszyc ղեկավարության ներքո։ Հաճախ ուղևորվում Է Հարավային Ամերիկա Ամազոնյան դաշտավայր և Մատու Գրոսա։ Իր կյանքի այս ընթացքում Ուգո Պրատը սկսում է գրել «Էնն ջունգլիներից» սեփական կոմիքսների առաջի գիրքը ( Anna della jungla), որտեղ հանդես է գալիս և՛ որպես սցենարի հեղինակ, և՛ որպես նկարիչ։ Այս գրքում պատմված պատմությունը շարունակվել է Capitan Cormorant և Wheeling սերիաներում։ Գիրքն ավարտվել է Ուգո-ի Իտալիա վերադառնալուց հետո։
Վերադարձ Իտալիա
Սկսած 1959 թվականի ամառից Փրատը մի ամբողջ տարի ապրում է Լոնդոնում, որտեղ բրիտանացի սցենարիստների հետ համատեղ աշխատում է Fleetway Publications undefined։ Այնուհետև, չնայած տնտեսական ծանր իրավիճակին, նա կրկին մեկնում է Արգենտինա։ Եվ, միայն 1962 թվականին, Պրատը վերադառնում է Իտալիա, որտեղ սկսում է համագործակցել Corriere dei Piccoli մանկական կոմիքսների ամսագրի հետ, որի համար ադապտացնում է արկածային գրականության դասականների մի քանի գործեր, այդ թվում. «Գանձերի կղզին» և «Առևանգված» Սթիվենսոնը։
Պրատի կողմից ստեղծված մեկ այլ մեծ շրջան է Gli scorpioni del deserto-ի հինգ թողարկումներից բաղկացած շարքը։
Հրապարակվել է l'uomo del gran nord — Jesuit Joe կոմիքսը։ Ուգո նաև գրում է կոմիքսների սցենարներ Tutto ricominciò con un'estate indiana և El Gaucho իր ընկերոջ և աշակերտի՝ Միլը Մանարայի։
Վերջին տարիներ
1970 թվականից մինչև 1984 թվականը Ուգո Պրատը բնակվում է Ֆրանսիայում՝ աշխատելով իր հերոս Կորտո Մալթեզեի բարդ բնույթի վրա։ Կորտոի մասին կոմիքսների շարքը արագ ձեռք բերեց ժողովրդականություն և ավելի ուշ ալբոմային ձևաչափով հրապարակված գիրքը թարգմանվեց 15 լեզուներով։ 1984 թվականին Պրատը տեղափոխվում է Շվեյցարիա, որտեղ ապրում է մինչև 1995 թվականը։ Այդ ընթացքում, Կորտոի միջազգային հռչակը միայն աճում է։ Ֆրանսիայում այնպիսի հրատարակչություններ, ինչպիսիք են Casterman, Dargaud-ը և Humanoides Associés-ը թողարկում են մի քանի ալբոմներ, որոնք ավելի վաղ աշխատում են Ուգոի կողմից։ Անխոնջ ճանապարհորդ Պրատը շարունակում է իր ճանապարհորդությունը Կանադայից Պատագոնիա, Աֆրիկայից Խաղաղ օվկիանոսի ափ։
Ուգո Պրատը մահացել է 1995 թվականի օգոստոսի 20-ին՝ քաղցկեղից։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել բազմաթիվ կոմիքսների հեղինակների, ինչպես սցենարիստների, այնպես էլ նկարիչների ստեղծագործությունների վրա։ 2005 թվականի հուլիսի 15-ին San Diego Comic-Con International-ում նա դարձավ այդ տարվա չորս մասնագետ մրցանակակիրներից մեկը։
Պրատի կողմից ստեղծված սերիաներից մեկը. « Gli scorpioni del deserto » շարունակվեց նրա մահից հետո։ 2005 թվականին լույս է տեսել վեց նոր մաս՝ Pierre Wazeem-ի հեղինակությամբ, որը այնուհետև վերնագրվեց. «Le chemin de fièvre»։
Դերասանական կարիերա
Որպես դերասան, էկրանին մի քանի հայտնություններից կարելի է առանձնացնել Ռոզետիի դերը՝ (Rossetti) 1978 թվականի Ժանկարլո Սանտին ֆիլմում՝ «Quando c’era lui… caro lei!» Պաոլո Վիլաջիոյի հետ։ Նա նաև խաղացել է տարօրինակ տեսուչի դեր Ժանկարլո Սոլդիի «Nero» ֆիլմում։ Մեկ այլ ֆիլմ, որտեղ նա հայտնվում է՝ ֆրանսիական «Rosso sangue» ֆիլմն է։
Հիշողություն
Ուգո Պրատի անունը կրում է վենետիկյան Լիդո շրջանի Հանրային գրադարանը (via Sandro Gallo, 136/B 30126 Venezia, Lido)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կոմիքսների նկարիչներ Կատեգորիա:Սցենարիստներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Իտալացի նկարիչներ
Լուիս և Քլարկ շրջան (Մոնտանա)
Լուիս և Քլարկ շրջան (Lewis and Clark County), ԱՄՆ Մոնտանա նահանգի 56 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 8.964 կմ² է, բնակչությունը՝ 55.716 մարդ (2000 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Հելենա բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1864 թ.։
Կատեգորիա:Մոնտանայի շրջաններ
Ժողովածու (2542)
Ժողովածու (2542), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2542 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1476 թվականին Զաքար աբեղա գրիչի կողմից Անկունեաց վանքում։ Կազմողը եղել է Մելիսեղեկը։ Գրված էթղթի վրա, որը ունի 17.2×13.5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 164 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Պահպանակը ունի 1 էջ, գրված է՝ մագաղաթի վրա՝ ուղղագիծ երկաթագիրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ, աստառը՝ սպիտակ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ գրչի 159 բ, կազմողի՝ 161 ա (162, Թ), հետագայի՝ 161 բ (1731է), կնիք՝ 160 ա (Պարսամ) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Ռադբելիկ
Ռադբելիկ (Радбелик), գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Նովոգորոդսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 17 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Նովոգորոդսկի շրջանի բնակավայրեր
Զվենիգորոդկա (գյուղ, Ալեքսանդրիայի քաղաքային խորհուրդ)
Զվենիգորոդկա (Звенигородка), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Ալեքսանդրիայի քաղաքային խորհուրդում։
2001 թվականի տվյալներով Զվենիգորոդկա գյուղում բնակվում էր 1 108 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Ալեքսանդրիայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Լելե (Էն)
Լելե (Lélex, lelɛks), կոմունա Ֆրանսիայի արևելքում՝ Էն (գավառ)ում։ Զբաղեցնում է 17.7 կմ2 տարածք։ Յուրա լեռներում լեռնադահուկային ամենաբարձր հանգստավայրն է (1680 մ)։
Բնակչություն
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Արիանա Գրանդեի սկավառակագրություն
Ամերիկացի երգչուհի Արիանա Գրանդեն թողարկել է 5 ստուդիական ալբոմ, 1 հավաքածու, 4 մինի ալբոմ, 25 սինգլ (ներառյալ վեց սինգլ որպես հրավիրված արտիստ), 4 պրոմոսինգլ և 21 տեսահոլովակ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Արիանա Գրանդե
(5212) Սելիակռուզ
(5212) Սելիակռուզ (Celiacruz), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Սեյձի Ուեդայի և Հիրոսի Կանեդայի կողմից Կուշիրոյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,027525 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7928 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2622 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1924,11 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,187099 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 11,4° անկյուն։
Սուրբ Կարապետ վանքի երկրաշարժ (602)
Սուրբ Կարապետ վանքի երկրաշարժը տեղի է ունեցել 602 թվականին (կամ 603-ին) և տուժել է Մեծ Հայքի Տուրուբերան նահանգի Տարոն գավառում գտնվող Սուրբ Կարապետ վանքը ։
Այս երկրաշարժի հիմնական աղբյուրը Հովհաննես Մամիկոնյանի (7-րդ դար) տարեգրությունն է։ Ըստ այդ պատմվածքի՝ երկրաշարժի պատճառով Իննակնեանի Սուրբ Կարապետ վանքը տակը գտնվող տների հետ միասին վերածվել է ավերակների։ Պատմվածքը պնդում է, որ վանքի հիմքը կանգուն է եղել երկրաշարժի շրջանում։  Երկրաշարժն առաջացրել է հիմքի տեղաշարժ, ինչը հանգեցրել է վանքի փլուզմանը ։
Սուրբ Կարապետ վանքը հայտնի էր նաև որպես «Ինն աղբյուրների վանք» (Իննակնեանի վանք)։ Այն գտնվում էր Բազմասար լեռան վրա, որն ունի 2150 մետր բարձրություն. լեռը գտնվում է ժամանակակից Մուշ քաղաքից հյուսիս-արևմուտք ։
Վանքը Տարոնի համար ծառայել է որպես կրոնական կենտրոն և եղել է տեղի հայերի համար ուխտատեղի։ Ներկայումս վանքն ավերված է։ Այն մի քանի անգամ վերակառուցվել է, և նրա ճարտարապետական պատմությունը մանրամասնորեն հայտնի է միայն 15-րդ դարից սկսած։ Պահպանված շենքերից ամենահինը թվագրվում է 7-րդ կամ 8-րդ դարով ։
Հովհաննես Մամիկոնյան երկրաշարժը թվագրում է բյուզանդական Փոկաս կայսեր գահակալության առաջին տարով (գահակալել է 602-610 թվականներին) ։ Երկրաբան Օտտո Վիլհելմ Հերման ֆոն Աբիխը (19-րդ դար) վանքի տարածքում նշում է երկու տարբեր երկրաշարժեր։ Դրանցից առաջինը թվագրվում է 593 թվականին, մյուսը՝ 606 թվականին։ Երկու իրադարձությունների համար Աբիխի հիմնական աղբյուրը Սամուել Անեցու տարեգրությունն էր (12-րդ դար) ։
Պատմաբան Միքայել Ասորին (12-րդ դար) անորոշ կերպով նշում է մեկ կամ մի քանի երկրաշարժեր, որոնք այս ժամանակաշրջանում ազդել են Բյուզանդական կայսրության արևելյան շրջանների վրա։ Որոշ ժամանակակից պատմաբանները ենթադրում են, որ պատմիչը նկատի է ունեցել 602 թվականի երկրաշարժը, սակայն հավանական է, որ նա կարող էր սխալ թվագրել Հայաստանի 632-ի երկրաշարժը ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Երկրաշարժեր Հայաստանում Կատեգորիա:602
Ride Out
«Ride Out», ամերիկացի ռեփերներ Քիդ Ինկի, Թայգայի, Wale-ի, YG-ի և Rich Homie Quan-ի երգը։ Այն «Ֆորսաժ 7» ֆիլմի սաունդթրեքն է։ Երգի պրեմիերան կայացել է 2015 թվականի փետրվարի 12-ին, իսկ փետրվարի 17-ին թողարկվել է որպես «Ֆորսաժ 7» ֆիլմի սաունդթերք ալբոմի առաջին սինգլ։
Տեսահոլովակ
Երգի տեսահոլովակը, որի ռեժիսորն է Փեյն Լինդսին, թողարկվել է 2015 թվականի փետրվարի 15-ին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2015 սինգլներ Կատեգորիա:Քիդ Ինկի երգեր Կատեգորիա:Թայգայի երգեր Կատեգորիա:YG երգեր Կատեգորիա:2014 երգեր
Ժիրայր Թոփչյան
Ժիրայր Սիմոնի Թոփչյան, հայ թերապևտ, կուրորտաբան։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1970), պրոֆեսոր (1971):
Կենսագրություն
Աշխատանքները վերաբերում են միջին և բարձրլեռնային պայմաններում սիրտանոթային հիվանդությունների բուժման առանձնահատկությունների ուսումնասիրմանը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հայ թերապևտներ Կատեգորիա:Հայ կուրորտաբաններ Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Երևանի պետական բժշկական համալսարանի շրջանավարտներ
ԴՆԹ-պոլիմերազ
ԴՆԹ պոլիմերազ, ֆերմենտ, որը մասնակցում է ԴՆԹ-ի կրկնապատկման պրոցեսին։ Այս դասի ֆերմենտները կատալիզում են դեզօքսիռիբոնուկլեոտիդների պոլիմերացումը ԴՆԹ-ի շղթայի երկայնքով, որում կոդավորված ինֆորմացիան ֆերմենտը կարդում է՝ օգտագործելով որպես կաղապար։ Նոր մոլեկուլը հավաքվում է կոմպլիմենտարության սկզբունքի համաձայն։
Ֆերմենտը «կարդում է» կաղապար հանդիսացող շղթան և հերթական նուկլեոտիդն ընտրվում է լրացչության սկզբունքի համաձայն։ Նոր սինթեզված շղթան կոմպլեմենտար է (լրացնում է) ԴՆԹ-ի՝ կաղապար հանդիսացող շղթային և նույնությամբ կրկնում է վերջինիս երկրորդ շղթային ։
Տարբերում են ԴՆԹ-կախյալ ԴՆԹ-պոլիմերազ (ՖՀ 2.7.7.7), որը որպես կաղապար օգտագործում է ԴՆԹ-ի շղթաներից մեկը, և ՌՆԹ-կախյալ ԴՆԹ-պոլիմերազ (կոչվում է նաև՝ հակադարձ տրանսկրիպտազ ՖՀ 2.7.7.49), որը կարողանում է ինֆորմացիան կարդալ ՌՆԹ-ից, այսինքն՝ այս դեպքում որպես կաղապար հանդես է գալիս ՌՆԹ-ի շղթան (Հակադարձ տրանսկրիպտազ) ։ ԴՆԹ պոլիմերազը համարվում է հոլոֆերմենտ։ Նրա նորմալ ակտիվության համար անհրաժեշտ են մագնեզիումի իոններ, որպես կոֆակտոր։ Մագնեզիումի իոնների բացակայության դեպքում այն կարելի է համարել ապոֆերմենտ։
ԴՆԹ-պոլիմերազի աշխատանք
Ինչպես գիտենք ԴՆԹ-ի երկու շղթաները հակազուգահեռ են։ Դրա ծայրերը կոչվում են 3'-ծայր, 5'-ծայր։ Կրկնապատկումն իրականանում է սինթեզվող երկու շղթաների երկայնքով նուկլեոտիդների միաժամանակյա անընդհատ ավելացմամբ։ Միայն 3'-5' ուղղությամբ է ԴՆԹ-ն համարվում անընդհատ մատրիցա ԴՆԹ պոլիմերազի համար։ Այն ավելացնում է նոր նուկլեոտիդներ 3'-ծայրին և սկսում շղթայի սինթեզը։ ԴՆԹ-ի 3'-ծայրը համարվում է «առաջնորդող» (գլխավոր շղթա)։ 5'-ծայրից տրանսկրիպցիան կատարվում է կարճ հատվածներով, որոնք կոչվում են Օկազակիի հատվածներ։ Հայտնի ԴՆԹ պոլիմերազներից և ոչ մեկը չի կարող հավաքել նուկլեոտիդային շղթան զրոյից. դրանք կարող են միայն ավելացնել նուկլեոտիդներ արդեն գոյություն ունեցող շղթայի 3'-հիդրօքսիլային խմբին։ Դրա համար ԴՆԹ պոլիմերազին անհրաժեշտ է պրայմեր (պրայմեր, անգերենից թարգմանաբար նշանակում է մերան), որին նա կմիացնի առաջին նուկլեոտիդը։ Պրայմերը ռիբոնուկլեոտիդների փոքրիկ հատված է, որը սինթեզվում է պրայմազ ֆերմենտով։ Մեկ այլ ֆերմենտ, որը կոչվում է հելիկազ, անհրաժեշտ է ԴՆԹ-ի պարույրը ապապարուրելու համար։ Արդյունքում առաջանում են միաշղթա հատվածներ, որոնց վրա կիսակոնսերվատիվ մոդելով տեղի է ունենում կրկնապատկում։ Որոշ ԴՆԹ պոլիմերազներ կարող են ուղղել ԴՆԹ-ի շղթայի հավաքման ժամանակ առաջացած վրիպակները։ Եթե հայտնաբերվում են սխալ նուկլեոտիդային զույգեր, ԴՆԹ պոլիմերազը ցատկում է մեկ քայլ հետ։ Եվ շնորհիվ իր 3'-5' էկզոնուկլեազային հիդրոլիտային ակտիվության ԴՆԹ պոլիմերազը կարող է բացառել սխալ նուկլեոտիդը շղթայից և տեղադրել դրա տեղը ճիշտը։ Դրանից հետո ռեպլիկացիան կշարունակվի։
ԴՆԹ-պոլիմերազի տեսակներ
ԴՆԹ-պոլիմերազի կառուցվածքը խիստ ամրագրված է, ինչը նշանակում է, որ վերջինիս կատալիտիկ ենթամիավորները շատ քիչ են փոփոխվում տարբեր տեսակի բջիջների մոտ։ Կառուցվածքի այսպիսի կայունությունը սովարաբար դիտվում է այն դեպքերում, երբ շատ կարևոր է բացառել անգամ աննշան փոփոխությունները։
Որոշ վիրուսների գեներում նույնպես գաղտնագրված են հատուկ ԴՆԹ-պոլիմերազներ, որոնք կարող են ընտրողաբար կրկնապատկել վիրուսային ԴՆԹ-ն։ Ռետրովիրուսներն ունեն ոչ սովորական ԴՆԹ-պոլիմերազ, այսպես կոչվող հակադարձ տրանսկրիպտազ, որն իրենից ներկայացնում է ՌՆԹ-կախյալ ԴՆԹ-պոլիմերազ։ Վերջինս ԴՆԹ-ի շղթան հավաքում է՝ հիմք ընդունելով ՌՆԹ-ի շղթան, այսինքն՝ կաղապարը ՌՆԹ-ն է։
ԴՆԹ-պոլիմերազի ընտանիքներ
Հիմք ընդունելով ԴՆԹ-պոլիմերազներիի կառուցվածքները, վերջիններիս կարելի է բաժանել յոթ ընտանիքների՝ A, B, C, D, X, Y, и RT.
Ընտանիք A
Ընտանիք A-ն իր մեջ ներառում է կրկնապատկող (ռեպլիկատիվ) և վերականգնող (ռեպարացիոն) ԴՆԹ-պոլիմերազները։ Կրկնապատկող ԴՆԹ-պոլիմերազներից է, օրինակ՝ շատ լավ ուսումնասիրած Т7 վիրուսի ԴՆԹ-պոլիմերազը կամ միտոքոնդրիումային ԴՆԹ-պոլիմերազ γ-ն։ Վերականգնող պոլիմերազներից է E. coli-ի, Thermus aquaticus-ի և Bacillus stearothermophilus-ի ԴՆԹ-պոլիմերազ I-ը։ Վերականգնող պոլիմերազները մասնակցում են նոր սինթեզվող ԴՆԹ-ի շղթայում սխալների հեռացման գործընթացին, ինչպես նաև Օկազակիի հատվածների վերամշակմանը։
Ընտանիք B
Ընտանիք B-ի մեջ մտնում են վերականգնող պոլիմերազները, այդ թվում հիմնական էուկարիոտիկ ԴՆԹ-պոլիմերազներ α, δ, ε-ն և ԴՆԹ-պոլիմերազ ζ-ն։ Այս ընտանիքին են պատկանում նաև որոշ բակտերիաների և բակտերիոֆագերի ԴՆԹ-պոլիմերազները։ Ֆերմենտներն օգտագործվում են 3’-5’ և 5’-3’ ԴՆԹ-ի միաշղթաների սինթեզի համար։ Այս ընտանիքի պոլիմերազներին բնորոշ է կրկնապատկման ճշտությունը։ Մեծ մասն օժտված է նաև 3’-5’-էկզոնուկլեազային ակտիվությամբ (բացառությամբ ԴՆԹ-պոլիմերազ α-ի և ζ-ի, որոնց մոտ սխալներ ուղղելու կարողություն չի նկատվում) ։
Ընտանիք C
Այս ընտանիքին պատկանող պոլիմերազները հիմնականում բակտերիալ քրոմոսոմային կրկնապակող ֆերմենտներ են, որոնք նաև օժված են 3’-5’-էկզոնուկլեազային ակտիվությամբ։
Ընտանիք D
Այս ընտանիքի պոլիմերազները բավարար ուսումնասիրված չեն։ Բոլոր հայտնի օրինակները համարվում են կրկնապատկող և հայտնաբերվել են արխեաների մոտ ։
Ընտանիք X
X ընտանիքին են պատկանում շատ հայտնի էուկարիոտիկ ԴՆԹ-պոլիմարազ β-ն, ինչպես նաև ԴՆԹ-պոլիմերազ σ, λ, μ-ն ու ծայրային դեզօքսինուկլեոտիդ տարանսֆերազ ֆերմենտը (TdT)։ ԴՆԹ-պոլիմարազ β-ն մասնակցում է ռեպարացիային, այսինքն՝ ԴՆԹ-ի վնասված հատվածների վերականգնմանը։ TdT-ն էքսպրեսիայի է ենթարկվում միայն լիմֆոիդ հյուսվածքներում և երկպարույրի՝ В(Р)С-ռեկոմբինացիայի ժամանակ առաջացած պատռված հատվածներում ավելացնում է «n նուկլեոտիդներ»։ Saccharomyces cerevisiae խմորասնկերում կա միայն պոլիմերազ X Pol4, որը լինում է ոչ հոմոլոգ միացություններում ։
Ընտանիք Y
Այս ընտանիքի ներկայացուցիչները մնացածներից տարբերվում են իրենց ցածր էֆեկտիվությամբ։ Կախված վնասվածքի բնույթից, այս պոլիմերազները կարող են վերականգնել սկզբնական շղթան։ Սխալը կարող է նաև չուղղվել, ինչը կբերի մուտացիաների առաջացման։ Xeroderma pigmentosum հիվանդությամբ տառապողների մոտ․ օրինակ՝ հայտնաբերվել է ԴՆԹ-պոլիմերազ η-ն կոդավորող գենի մուտացիա, որի արդյունքում տվյալ ֆերմենտը դառնում է անտարբեր վնասվածքների նկատմամբ։
Ընտանիքի մյուս ներկայաչուցիչներն են մարդու պոլիմերազներ I, K-ն, նաև ծայրային դեզօքսինուկլեոտիլ տրանսֆերազը (Rev1) ։
Ընտանիք RT
Հակադարձ տրանսկրիպտազների ընտանիքն իր մեջ ներառում է պոլիմերազներ, որոնք հայտնաբերվել են և վիրուսների, և էուկարիոտների մոտ։ Դրանք ՌՆԹ-կախյալ ԴՆԹ-պոլիմերազներ են, այսինքն՝ ի տարբերություն վերը նկարագրված ֆերմենտների, որպես կաղապար օգտագործում են ՌՆԹ-ի շղթան։ Էուկարիոտիկ հակադարձ տրանսկրիպտազները հիմնակաում ներկայացված են թելոմերազներով։
Պրոկարիոտիկ ԴՆԹ-պոլիմերազ
Բակտերիաների մոտ հայտնաբերված է հինգ ԴՆԹ-պոլիմերազ։
Էուկարիոտիկ ԴՆԹ-պոլիմերազ
Ոչ մի էուկարիոտիկ պոլիմերազ չի կարող կտրել պրայմերները, այսինքն՝ օժտված չէ 3'-5'-էկզոնուկլեազային ակտիվությամբ։ Այդ ֆունկցիան իրականացնում են այլ ֆերմենտներ։ 3'-5'-էկզոնուկլեազային ակտիվությամբ օժտված են միայն էլոնգացիա իրականացնող պոլիմերազները (γ, δ и ε)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԴՆԹ Կատեգորիա:ՖՀ 2.7.7 Կատեգորիա:ԴՆԹ-ի կրկնապատկում Կատեգորիա:Մոլեկուլային գենետիկական գործընթացներ Կատեգորիա:ԴՆԹ-պոլիմերազ Կատեգորիա:Ֆերմենտներ
Ջրասամույր
Ջրասամույր, կզաքիսների ընտանիքին պատկանող գիշատիչ կաթնասուն կենդանի։ Մարմինը ճկուն է, մկանոտ, երկարությունը՝ մինչև 70 սմ, պոչի երկարությունը՝ 45 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 6-10 կգ։ Թաթերը կարճ են, մատները՝ լողաթաղանթով միացած։ Լավ լողում ու սուզվում է։ Մազածածկը մեջքի մասում մուգ գորշ գույնի է, փորի կողմից՝ բաց արծաթավուն։ Սնվում է հիմնականում ձկներով, գորտերով, երբեմն՝ բադերով։ Սեռահասուն է դառնում կյանքի 2-3-րդ տարում։ Հղիությունը 8-10 ամիս է, էգն ունենում է 2, հազվադեպ՝ 4 ձագ։ Տարածված է Եվրոպայում, Ասիայում, Հյուսիսային Ամերիկայում, Աֆրիկայում։ Ջրասամույր հանդիպում է Հայաստանի շրջանների մեծ գետերում ու լճերում։ Ջրասամույրի մորթին շատ արժեքավոր է․ անխնա ոչնչացման հետևանքով որսը շատ երկրներում արգելված է։
Տարածվածություն
Տեսակը տարածված է Եվրոպայում, Ասիայում և Աֆրիկայում։ Հայաստանում հանդիպում է բոլոր շրջաններում ։
Պահպանություն
Գրանցված էր նախկին ԽՍՀՄ-ի Կարմիր գրքում։ ԲՊՄՄ Կարմիր ցուցակի չափորոշիչներով գնահատվում է որպես վտանգված տեսակ։
Թվաքանակը և դրա փոփոխման միտումները հայտնի չեն։ Թվաքանակը կրճատվում է բիոտոպերի՝ գետերի աղտոտման, և հիդրոտեխնիկական կառույցների ստեղծման հետևանքով։
Վտանգման հիմնական գործոններն են բրիտոպերի ոչնչացումը, ջրերի աղտոտումը և ձկների գերորսը։
Պահպանվում է «Սևան», «Արևիկ» և «Արփի լիճ» ազգային պարկում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կզաքիսներ Կատեգորիա:Քորդավորներ Կատեգորիա:Կաթնասուններ Կատեգորիա:Գիշատիչներ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված կենդանիներ Կատեգորիա:Ողնաշարավորներ
Վագիֆ Ալիև (պետական գործիչ)
Վագիֆ Կեդիր օղլի Ալիև (Vaqif Qədir oğlu Əliyev, ), Ադրբեջանի Հանրապետության պետական գործիչ, քաղաքական գործիչ, ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների թեկնածու, Ադրբեջանի Հանրապետության մշակույթի նախարարի տեղակալ ;
Կենսագրություն
Վագիֆ Ալիևը ծնվել է 1953 թվականի հուլիսի 17-ին։ 1970-1975 թվականներին սովորել է Բաքվի պետական համալսարանում։ 1975 թվականին ավարտել է ԲՊՀ Ֆիզիկայի ֆակուլտետը։
1975-1982 թվականներին աշխատել է Ադրբեջանի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի Տիեզերական հետազոտությունների ինստիտուտում որպես ինժեներ, փոքր գիտական աշխատող, խմբի ղեկավար և ավագ դասախոս։
1982-1988 թվականներին աշխատել է Ադրբեջանի պետական համալսարանում որպես կոմսոմոլի կոմիտեի քարտուղար։ 1988-1994 թվականներին աշխատել է ԲՊՀ ֆիզիկայի ֆակուլտետում որպես ավագ դասախոս։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ադրբեջանի նախարարներ Կատեգորիա:Ադրբեջանի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Ադրբեջանի պետական գործիչներ Կատեգորիա:Բաքվի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Բաքվի պետական համալսարանի դասախոսներ
Լևկովո (գյուղ, Խոլմ-Ժիրովսկի շրջան)
Լևկովո (Левково), գյուղ Ռուսաստանի, Սմոլենսկի մարզի Խոլմ-Ժիրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 12 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խոլմ-Ժիրովսկի շրջանի բնակավայրեր
Գևորգ Պետրոսյան (այլ կիրառումներ)
Գևորգ Պետրոսյան կարող է վերաբերել՝
Յիեմպա
Յիեմպա (Jõempa), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Կեռլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 35 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Կեռլա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Համիլտոն շրջան (Նեբրասկա)
Համիլտոն շրջան (Hamilton County), ԱՄՆ Նեբրասկա նահանգի 93 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.409 կմ² է, բնակչությունը՝ 9.403 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Աուրորա բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1867 թ.։
Կատեգորիա:Նեբրասկայի շրջաններ
Անդրիս Բերզինշ
Անդրիս Բերզինշ (Andris Bērziņš, ), լատվիացի գործարար և քաղաքական գործիչ, Լատվիայի Հանրապետության նախագահը 2011 թվականի հունիսի 2-ից մինչև 2015 թվականի հուլիսի 8-ը։
1993 թվականից մինչև 2004 թվականը Բերզինշը եղել է լատվիական «Ունիբանկա» բանկի նախագահը։
Կրթություն
1958 թվականին ավարտել է Նիտաուրի միջնակարգ դպրոցը։
1971 թվականին ավարտել է Ռիգայի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը՝ «ռադիոինժեներ» մասնագիտությամբ։
Կարիերան խորհրդային շրջանում
1988 թվականից Լատվիայի ԽՍՀ կենցաղային ծառայությունների նախարարի տեղակալ։ Ղեկավարել է ժողովրդական պատգամավորների Խորհուրդը և Վալմիերսկի շրջանի գործկոմը։
1990 թվականին ընտրվել է Լատվիայի Գերագույն խորհուրդ, աշխատել է Լատվիայի Ժողովրդական ճակատի խմբակցությունում։ 1990 թվականի մայիսի 4-ին քվեարկել է անկախության վերականգնման օգտին։
Կարիերան անկախ Լատվիայում
1993 թվականին գլխավորել է Լատվիայի բանկին կից սեփականաշնորհման հիմնադրամը։
1993-2004 թվականներին եղել է АО Latvijas Unibanka-ի նախագահը։
2006 թվականի դեկտեմբերից մինչև 2009 թվականի ապրիլ՝ Latvenergo խորհրդի նախագահ։
2006-2010 թվականներին հասարակական հիմունքներով աշխատել է առևտրաարդյունաբերական պալատի նախագահ։
Աշխատել է սկանդինավիսկա էնսկիլդ բանկի նախագահի խորհրդական ։
Թոշակի անցնելուց հետո Բերզինշը վերադարձել է ակտիվ քաղաքականություն։ 2005 թվականին նա դարձել է Ռիգայի դումայի պատգամավորության թեկնածու Կանաչների և գյուղացիների միությունից (ԿԱԳ) ։
Գործունեությունը նախագահական ընտրարշավի ժամանակ
2011 թվականի հունիսի 2-ին մասնակցել է նախագահական ընտրություններին և երկրորդ փուլում հաղթանակ տարել հավաքելով 53 պատգամավորական ձայն Վ. Զատլերսի օգտին տրված 43-ի դիմաց ։ Պաշտոնապես պաշտոնը ստանձնել է 2011 թվականի հուլիսի 8-ին ։ Իր երկրորդ նախագահական մրցարշավին չի մասնակցել։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լատվիայի նախագահներ Կատեգորիա:Լատվիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Լատվիայի համալսարանի շրջանավարտներ