cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Հնդկաստանի տնտեսություն
Զբաղվածություն
Գյուղատնտեսական և հարակից հատվածների աշխատողները 2009-2010 թվականների ընդհանուր աշխատուժի 52,1%-ն էին կազմում։ Ծառայությունների ոլորտը, որը ներառում էր շինարարությունը և ենթակառուցվածքները կայուն կերպով աճում են՝  2012-2013 թվականներին զբաղեցնելով զբաղվածության 20,3%-ը, մինչդեռ գյուղատնտեսական զբաղվածությունը անկում էր ապրում ։ Ընդհանուր աշխատուժի 7%-ը կազմակերպված հատվածինն էր, որի 2/3-ը կառավարության վերահսկողության ներքո գտնվող հանրային հատվածին է բաժին ընկնում ։ Աշխատուժի 51,2%-ը Հնդկաստանում բաժին է ընկնում ինքնազբաղվածներին։ Համաձայն 2005-2066 թվականների հարցման արդյունքների, զբաղվածության և աշխատավարձերի միջև կա սեռային առանձնացվածություն։  2006 թվականին գյուղական տարածքներում  և՛  կանայք,  և՛  տղամարդիկ ինքնազբաղված էին՝  հիմնականում գյուղատնտեսությամբ, իսկ քաղաքային տարածքներում  և՛  կանանց,  և՛  տղամարդկանց համար աշխատավարձային գործը զբաղվածության գլխավոր աղբյուրն էր։
Գործազրկությունը Հնդկաստանում բնութագրվում է քրոնիկ(քողարկված) գործազրկությամբ։ Կառավարության սխեմաները, որոնք ուղված են ինչպես աղքատության, այնպես էլ գործազրկության վերացմանը (ինչը վերջին տասնամյակի ընթացքում միլիոնավոր աղքատ և չաշխատող մարդկանց ուղարկում է քաղաքային վայրեր՝  ապրուստի միջոցներ փնտրելու համար), փորձում են լուծել խնդիրները՝  տրամադրելով ֆինանսական աջակցություն բիզնես սկսելու համար, կառավարության վերաապահովումներով, պետական հատվածի ձեռնարկություններ ստեղծելով և այլն։ Կազմակերպված զբաղվածության անկումը ազատականացումից հետո հասարակական հատվածի դերի նվազման պատճառով, ավելի է ընդգծել ավելի լավ կրթության վրա կենտրոնանալու անհրաժեշտությունը և ստեղծել քաղաքական ճնշում հետագա բարեփոխումների համար ։  Հնդկաստանի աշխատանքային  կանոնակարգերը ծանր են, նույնիս զարգացած երկրների չափանիշների համեմատ, և վերլուծաբանները կոչ են անում կառավարությանը վերացնել կամ փոփոխել դրանք, որպեսզի միջավայրը ավելի նպաստավոր լինի զբաղվածության առաջացման համար   ։ Զարգացման 11-րդ հնգամյա ծրագրում ներկայացվել է նաև  աշխատատեղերի ստեղծման համար բարենպաստ միջավայի  ստեղծման անհրաժեշտության մասին՝  կրճատելով  պահանջվող թույլտվությունների և մի շարք այլ փաստաթղթերի քանակը ։ Կրթական համակարգում առկա անհավասարություններն ու անբավարարությունները խոչընդոտ են հանդիսանում, ինչը կանխում է  աշխատատեղերի շատացման հնարավորության հասանելիությունը տնտեսության  բոլոր ոլորտներում ։
Երեխաների աշխատուժը Հնդկաստանում հսկայական խնդիր է, որը արմատավորված է աղքատության մեջ։ 1990-ական թվականներից սկսած, կառավարությունները իրականացնում են տարբեր ծրագրեր՝  մանկական աշխատանքը վերացնելու համար։ Այդ միջոցառումներից էին դպրոցների կառուցումը, անվճար դպրոցական նախաճաշային ծրագրի գործածումը,  հատուկ քննչական խցերի ստեղծումը և այլն ։ Հեղինակ Սոնալդե Դեսաին ասում  էր, որ  վերջին ուսումնասիրությունները մանկական աշխատանքի մասին, ցույց են տվել, որ որոշ արտադրության ճյուղերում եղել են աշխատող երեխաներ, բայց, ընդհանուր առմամբ, համեմատաբար ավելի քիչ, քան առաջ։ 10 տարեկանից փոքր աշխատող երեխաները այժմ  հազվադեպ են  հանդիպում։ Համաձայն վերջին ուսումնասիրությունների 10-14 տարեկան աշխատող երեխաների միայն 2%-ն է աշխատում աշխատավարձի համար,  մինչդեռ 9%-ը աշխատում են իրենց տանը կամ գյուղական  ֆերմաներում իրենց ծնողներին օգնելու համար՝ ցանելով կամ հավաքելով բերքը ։
Հնդկաստանը ունի աշխարհում ամենամեծ սփյուռքը, որը գնահատվում է 16 միլիոն մարդ, որոնցից շատերը աշխատում են այլ տարածաշրջանում և աշխատած գումարները փոխանցում իրենց ընտանիքներին՝ Հնդկաստան։ Միջին արևելյան տարածաշրջանը համարվում է  ամենամեծ զբաղվածության աղբյուրը արտագաղթող հնդկացիների համար։ Հում նավթի արտադրությունը և կառույցների արդյունաբերությունը Սաուդյան Արաբիայում իրականացվում է 2 միլիոն հնդկացիների շնորհիվ։ ԱՄԷ-ի  քաղաքներ Դուբայում և Աբու Դաբիում շինարարական բումի ժամանակ աշխատում էին ևս 2 միլիոն հնդկացիներ ։ 2009-2010 թվականների ընթացքում հնդկացի միգրանտների փոխանցումները կազմել են 2500 միլիարդ ռուփի (35 միլիարդ դոլար), որը ամենաբարձրն էր աշխարհում, բայց իրենց մասնաբաժինը ՕՈՒՆ-ում 1%-ից էլ ցածր էր ։
Կոռուպցիա
Հիմնական հոդվածները՝ Կորուպցիան Հնդկաստանում և Հնդկական սև փողերը։
Կոռուպցիան Հնդկաստանում տարածված խնդիր է հանդիսանում ։ 2005 թվականին «Թրանսփարենսի ինթերնեշնալ»-ի կատարած ուսումնասիրությունները ցույց տվեցին, որ նախորդ տարվա ընթացքում հանրային ընկերություններում գտած աշխատանքների կեսը կաշառակերության արդյունք են եղել։ Իսկ 2008 թվականին կատարված հաջորդ ուսումնասիրությունները ցույց տվեցին, որ այդ տեմպը նվազել է մոտավորապես 40%-ով ։ 2011 թվականին «Թրանսփարենսի ինթերնեշնալ»-ը պարզեց, որ Հնդկաստանը 183 երկրների շարքում 95-րդն է՝ ըստ հանրային հատվածի կաշառակերության ։ Մինչև 2016 թվականը Հնդկաստանում նկատվում է կոռուպցիայի անկում, և դրա վարկանիշը բարելավվում է մինչև 79-րդ հորիզոնական ։
1996 թվականին «Կարմիր ժապավեն»-ը, բյուրոկրատիան և «Լիցենզիայի Ռաջ»-ը դարձան պատճառ կոռուպցիայի և անարդյունավետության համար ։ Վերջերս կատարված զեկույցները ենթադրում են, որ կոռուպցիայի առաջացման պատճառները ներառում են կառավարության կողմից վերահսկվող հաստատությունների կողմից որոշակի ապրանքներ և ծառայություններ մատուցող կազմակերպությունների մենաշնորհ, հայեցողական լիցենզիաներով բյուրոկրատություն, չափազանց մեծ կանոնակարգերի, հաստատման պահանջնորի, պարտադիր ծախսման ծրագրերի և թափանցիկ օրենքների և գործընթացների բացակայություն։
Ծառայությունների թվայնացումը, կենտրոնական և պետական տարբեր հանձնաժողովները և 2005 թվականի «Տեղեկատվության իրավունքի մասին» օրենքը, որը պետական պաշտոնյաներից պահանջում է տրամադրել քաղաքացիների կողմից պահանջվող տեղեկատվությունը, զգալիորեն կրճատել են կոռուպցիան և ճանապարհներ են բացել բողոքների բավարարման համար ։
2011 թվականին Հնդկաստանի կառավարությունը եկավ այն եզրահանգմանը, որ ծախսերի մեծամասնությունը չի ծառայում իրենց նպատակներին,քանի որ մեծ ու անարդյունավետ բյուրոկրատիան սպառում է բյուջեները ։ Աշխատանքից բացակայության Հնդկաստանի մակարդակը ամենավատն է աշխարհում․ կատարված ուսումնասիրության արդյունքում պարզվել է, որ հանրային հատվածի ուսուցիչների 25%-ը և պետական կառավարման ոլորտի բժիշկների 40%-ը չեն գտնվում աշխատավայրում  ։ Նույն ձևով կան շատ խնդիրներ, որոնց բախվում են հնդիկ գիտնականնները, ինչպիսիք են թափանցիկության պահանջը և բյուրոկրատական գործակալությունների հիմնանորոգումը, որը վերահսկում է գիտությունը և տեխնիկան ։
Հնդկաստանը ունի նաև ստվերային տնտեսություն․ 2006 թվականի զեկույցը պնդում է, որ Հնդկաստանը գլխավորում է «սև փողեր»-ի համաշխարհային աղյուսակը՝ շվեցարական բանկերում հավաքագրելով մոտավորապես 1,456 միլիարդ դոլար, որը մոտավորապես 13 անգամ գորազանցում էր երկրի արտաքին պարտքը  ։ Այս պնդումները, սակայն, մերժվել են  Շվեյցարիայի բանկային ասոցիացիայի կողմից։  Ըստ Ջեյմս Նաոնի՝  Շվեյցարիայի բանկային ասոցիացիայի միջազգային կապերի կառավարչի, «սև փողերը» շատ արագ հավաքագրվել են հնդկական լրատվամիջոցներում  և հնդկական ընդդիմության շրջանակներում, և շրջանառվում էին, որպես «Ավետարանի Ճշմարտություն»։ Այնուամենայնիվ, այս պատմությունը լրիվ հորինված էր։ Շվեյցարիայի Բանկիրների ասցիացիան երբեք նման զեկույց չի հրապարակել։ Ցանկացած անձ, ով հավակնում է ունենալ այդպիսի գումարներ(Հնդկաստանի համար) ստիպված է ներկայացնել իր աղբյուրները և բացատրել դրանց արտադրության համար օգտագործված մեթոդոլոգիան։ Վարչապետ Մոդիի կողմից վերջերս արված քայլը՝  2016 թվականի նոյեմբերի 8-ին, ուղղված էր «սև փողերը» տնտեսություն վերադարձնելուն, այն էր բոլոր 500 և 1000 ռուփի թղթադրամների ապամոնտաժումը և փոխարինումը նոր 500 և 2000 ռուփի թղթադրամներով  ։
Կրթություն
Հիմնական հոդվածները՝  Կրթությունը Հնդկաստանում և Գրագիտությունը Հնդկաստանում։
Հնդկաստանը աճ է գրանցել հիմնական կրթության հաճախումների մակարդակում և գրագիտության ընդլայնման մեջ՝ կազմելով մոտավորապես բնակչության 3/4-ը ։ Հնդկաստանի բնակչության գրագիտության մակարդակը 1991 թվականի 52,2%-ից 2011 թվականին աճել է մինչև 74,04%։ Տարրական մակարդակի կրթություն ստանալու իրավունքը 2002 թվականի 86-րդ փոփոխության մեջ մտնող իրավունքներից մեկն էր, և ընդունվել է օրենսդրություն՝  հետագայում բոլոր երեխաներին անվճար կրթություն տրամադրոլու համար։ Այնուամենայնիվ գրագիտության 74% մակարդակը ցածր է համաշխարհային միջինից, և երկիրը տառապում է արտահոսքի բարձր մակարդակով ։ Գրագիտության մակարդակը և կրթութական հնարավորությունները տարբեր են՝  պայմանավորված տարածաշրջանով,  սեռով,  գյուղական տարածքներով և տարբեր սոցիալական խմբերով  ։
Տնտեսական անհավասարություններ
Հիմնական հոդվածները՝   Տնտեսական անհավասարությունները Հնդկաստանում և Աղքատությունը Հնդկաստանում։
Կրիտիկական խնդիրը, որին բախվում է Հնդկաստանի տնտեսությունը՝ Հնդկաստանի տարբեր նահանգների և տարածքների միջև առկա կտրուկ և աճող տարածաշրջանային տատանումներն են՝  աղքատության,  ենթակառուցվածքների առկայության  և  սոցիա-տնտեսական զարգացման տեսանկյունից ։  6 ցածր եկամուտ ունեցող նահանգներում՝  Ասսամում,  Չատիսգարհում, Նագալանդում,  Մադհյա Պրադեշում, Օդիշայում և ՈՒտար Պրդեշում բնակվում է Հնդկաստանի բնակչության ավելի քան 1/3-ը ։ Խիստ անհավասարություններ գոյություն ունեն նահանգների եկամտի մակարդակի, գրագիտության մակարդակի, կյանքի որակի և ապրելու պայմանների  միջև ։
Հինգամյա ծրագրերը, հատկապես նախա ազատականացման շրջանում, փորձում էին իջեցնել տարածաշրջանային անհավասարությունները՝ խրախուսելով արդյունաբերության զարգացումը ներքին շրջաններում և արդյունաբերությունները բաշխելով նահանգների միջև։ Արդյունքները քաջալերող չէին, քանի որ այդ միջոցները բարձրացրին անարդյունավետության մակարդակը և խոչընդոտեցին արդյունաբերության  արդյունավետ աճին ։ Ավելի առաջադեմ նահանգները ավելի շատ եկամուտ էին ունենում լավ զարգացած ենթակառուցվածքների և կրթված աշխատողների շնորհիվ, որը գրավում էր արտադրության և սպասարկման ոլորտներին։ Ոչ այնքան առաջադեմ նահանգների կառավարությունները փորձում էին անհավասարությունները մեղմել՝  առաջարկելով հարկային արձակուրդներ և էժան հողեր, ինչպես նաև կենտրոնացել էին այնպիսի ոլորտների վրա, ինչպիսին է օրինակ զբոսաշրջությունը, որը կարող է զարգանալ ավելի արագ, քան մյուս ոլորտները  ։ ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի համաձայն, Հնդկաստանի Ջինիի գործակիցը կազմում է 33,9, նշելով որ ընդհանուր եկամուտների բաշխումը ավելի միասնական է, քան Արևելյան Ասիայինը, Լատինական Ամերիկայինը և Աֆրիկայինը։ Համաշխարհային հարստության միգրացիայի վերանայման 2019 թվականի զեկույցը, որը հրապարակվել է «New World Wealth»-ի կոզմից, հաշվարկել է, որ Հնդկաստանի ընդհանուր հարստության 48%-ը բաժին է ընկնում բարձր զուտ արժեք ունեցող անհատներին։
Հնդակստանում առկա է շարունակական բանավեճ, արդյոք Հնդկաստանի տնտեսության ընդլայնումը միտված է եղել աղքատության վերացմանը, թե՞ հակառակը ։ ՈՒսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ տնտեսության աճը միտված է եղել աղքատության վերացմանը և Հնդկաստանում կրճատել է աղքատության մակարդակը ։
Արժեթղթի շուկաներ
Արժեթղթերի հնդկական շուկաների զարգացումը սկսում է  1875 թվականի հուլիսից՝  Մումբայի ֆոնդային բորսայի և 1894 թվականին Ահմեդաբադի ֆոնդային բորսայի գործարկմամբ։ Այդ ժամանակվանից ի վեր Հնդկական քաղաքներում 22 այլ բորսաներ առևտուր են իրականացրել։  2014թվականին Հնդկաստանի Ֆոնդային բորսան  շուկայական կապիտալիզացիայով դարձավ աշխարհում 10-րդը՝ Հարավային Կորեայի և Ավստրալիայի  ցուցանիշներից բարձր լինելով ։ Ըստ բորսանորի ազգային ֆեդերացիայի տվյալների  Հնդկաստանի 2 խոշոր բորսաները՝  Մումբայի ֆոնդային բորսան և Հնդկաստանի ազգային ֆոնդային բորսան, 2015 թվականի փետրվար ամսվա դրությամբ ունեն շուկայական կապիտալիզացիա՝  համապատասխանաբար 1,71 տրիլիոն և 1,68 տրիլիոն դոլար ։
Հնդկաստանի նախնական հանրային առաջարկի (IPO) շուկան փոքր է եղել՝ համեմատած Նյու-Յորքի ֆոնդային բորսայի և ՆԱԶԴԱՔ-ի հետ,  2013 թվականին հավաքելով  300 միլիոն ԱՄՆ դոլար և 2012 թվականին՝  1,4 միլիարդ։  «էրտս ընդ յանգ»-ը  հայտարարել է, որ նախնական հանրային առաջարկի ցածր գործունեությունը արտացոլում է շուկայական պայմանները, կառավարության հաստատման դանդաղ գործընթացները և բարդ կարգավորումները։ Մինչև 2013 թվականը Հնդկական ընկերություններին թույլ չէր տրվել միջազգայնորեն ցուցակագրել իրենց արժեթղթերը առանց Հնդկաստանում նախնական հանրային առաջարկի(IPO): 2013 թվականին արժեթղթերի այս կանոնները վերափոխվեցին  և հնդկական ընկերությւոնները այժմ կարող են ընտրել, թե որտեղ են ուզում առաջինը ցուցակագրվել՝  արտերկրում, երկրի ներսում, թե երկուսն էլ միաժամանակ ։  Բացի այդ արժեթղթերի մասին օրենքները վերանայվել են՝  արդեն իսկ ցուցակված ընկերությունների արտերկրյա ցուցակները թեթևացնելու, մասնավոր կապիտալի, հնդկական ընկերություններում միջազգային ներդրումների և իրացվելիության բարձրացման համար ։
Նշումներ
1․ Աշխատանքի միջազգային կազմակերպության մոդելի գնահատումը
2․ ԱՄԿ մոդելի գնահատումը
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տնտեսություն ըստ մայրցամաքի Կատեգորիա:Տնտեսություն ըստ երկրի և քաղաքի Կատեգորիա:Հնդկաստանի տնտեսություն
Ռաիչու
Ռաիչու (ライチュウ, Raichu), պոկեմոն, Nintendo և Game Freak ընկերություններին պատկանող Պոկեմոն խաղերի, մանգայի և անիմե սերիաների արարած։ Ռաիչուն պոկեմոն 1, որին կարելի է էվոլյուցիայի ենթարկել և դարձնել Պիկաչու։ Ռաիչուին ստեղծել է Քեն Սուգիմորին «Game Freak»-ի ստեղծողների թիմի հետ համատեղ։ Առաջին անգամ հայտնվել է «Pokémon Red and Blue» խաղերում, իսկ այնուհետև նաև՝ տարբեր մերչենդայզերում, սփին-օֆֆներում, ֆրանշիզայի անիմացիոն և տպագիր ադապտացիաներում։ Ռաիչուն պատկանում է պոկեմոնների էլեկտրական տիպին և ի վիճակի է իր մարմնի վրա պահել 100 հազար վոլտ էլեկտրականություն։
Արձագանք և կարծիքներ
Խաղում իր առաջին հայտնվելուց հետո Ռաիչուն քննադատների կողմից ընդհանուր առմամբ դրական է ընդունվել։ Chicago Sun-Times թերթը Ռաիչուին անվանել է՝ իր «սիրելի» ։ Լորեդանա Լիպերինին` «Generazione Pókemon: i bambini e l’invasione planetaria dei nuovi» գրքի հեղինակը, նշել է այն փաստը, որ Ռաիչուն այնքան հայտնի չէ, ինչքան Պիկաչուն ։ Ռայան Օմեգան` «Anime Trivia Quizbook: From Easy to Otaku Obscure, 1-ին էպիզոդ»-ի հեղինակը, գրել է, որ Ռաիչուն այնքան լավը չէ իր կարծիքով այն բանի համար, որ անիմեի մեջ Էշը չէր ցանկանում, որ Պիկաչուն էվոլյուցիայի արդյունքում դառնա Ռաիչու ։ Պիեր Բրունոն` «La culture de l’enfance à l’heure de la mondialisation»-ի հեղինակը, անիմեում Պիկաչուի և Ռաիչուի պայքարը համեմատել է Դավիթի և Գողիաթի բիբլիական պատմության հետ ։ IGN-ը գրել է, որ չնայած Ռաիչուի չափ հաճելի չէ, սակայն նա ունի այլ լավ հատկություններ ։ IGN-ի խմբագիր «Pokémon of the Day Chick»-ը նշել է, որ Ռաիչուին «սիրում են շատերը, իսկ ատում` էլ ավելի շատ»։ Ինչպես նաև նա գրել է, որ Ռաիչուի հանդեպ ատելությունը այնքան ուժեղ չէ, ինչքան Պիկաչուի հանդեպ ատելությունը և որ Ռաիչուն «հիմար տեսք ունի» ։ GamesRadar կայքի խմբագիր Բրեթ Էլսթոնը նկատել է, որ Պիկաչուի հանդեպ մեծ ուշադրության պատճառով «հեշտ է մոռանալ Ռաիչուի գոյության մասին» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Պոկեմոններ այբբենական կարգով
Մեհդի Բենատիա
Մեհդի Բենատիա (مهدي بنعطية, ), մարոկկացի ֆուտբոլիստ, Բավարիա ֆուտբոլային ակումբի և Մարոկկոյի ազգային հավաքականի պաշտպան։
Կարիերա
2013 թվականի հուլիսի 5-ին իտալական Ռոման հայտարարեց մարոկկացի պաշտպանի ձեռք բերման մասին, տրանսֆերի դիմաց Ռոման Ուդինեզեին վճարեց 13.5 միլիոն եվրո ։
2014 թվականի օգոստոսի 28-ին Մյունխենի Բավարիան հայտարարեց, որ 5 տարվա պայմանագիր է կնքել Բենատիայի հետ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մարոկկացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ Կատեգորիա:Ռոմայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բավարիա Մյունխենի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:2018 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության մասնակիցներ Կատեգորիա:Բունդեսլիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ուդինեզեի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Յուվենտուսի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Օլիմպիկ Մարսելի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Մարոկկոյի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լորյանի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Տուրի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Գենգանի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Կրեմոնեզեի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Կառուցողական անվստահության քվե
Կառուցողական անվստահության քվե (konstruktives Misstrauensvotum), անվստահության քվեի հատուկ ձև. երբ կառավարությանը անվստա­հություն արտահայտելիս խորհրդարա­նի (կամ այն պալատի, որին պատասխանատու է կառավարությունը) մեծա­մասնությունը ընտրում է նոր կառավա­րություն։ Այսպիսի ընթացակարգը հնա­րավորություն է ընձեռում խուսափել հա­ճախակի կառավարական ճգնաժամերից։ Նախատեսված է Գերմանիայի, Սլովենիայի և մի շարք այլ պետությունների սահմանադրություններով։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Գերմանական իրավունք Կատեգորիա:Սահմանադրական իրավունք
Ֆուլֆորդի ճակատամարտ
Ֆուլֆորդի ճակատամարտ, ճակատամարտ Նորվեգիայի և Անգլիայի միջև։ Ճակատամարտի պատճառը Նորվեգիայի թագավոր և Վիկինգների առաջնորդ Հարալդ III-ի խռովություններն էր Անգլիայի կառավարության հետ։ Այն հանդիսացավ պատճառ, որ 1066 թվականի սեպտեմբերի 20-ին Անգլիայի Ֆուլֆորդ համայնքում տեղի ունեցավ կարճատև ճակատամարտ, որի արդյունքում նորվեգացի վիկինգները հաստատվեցին Մեծ Բրիտանիա կղզու ափերի մետ։ Անգլիայի այս պարտությունը հիմք հանդիսացավ մյուս վիկինգների արշավանքների համար։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի ճակատամարտեր Կատեգորիա:Անգլիայի ճակատամարտեր
Ֆուտբոլային լիգայի գավաթ 2010-11
«Բիրմինգհեմ Սիթին» նվաճեց երկրորդ տիտղոսը ակումբի պատմության մեջ՝ եզրափակչում հաղթելով «Արսենալին» 2-1 հաշվով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային լիգայի գավաթ Կատեգորիա:2010 ֆուտբոլում Կատեգորիա:2011 ֆուտբոլում
20-րդ հարավային զուգահեռական
20-րդ հարավային զուգահեռականը հասարակածից 20° դեպի հարավ գտնվող լայնությունների շրջանագիծն է։
Անցնում է Աֆրիկայով, Հնդկական օվկիանոսով, Խաղաղ օվկիանոսով, Հարավային Ամերիկայով, Ավստրալիայով և Ատլանտյան օվկիանոսով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հարավային զուգահեռականներ
Ռոջաս Յուլիմար
{{Տեղեկաքարտ Մարզիկ |Անուն         = Ռոջաս Յուլիմար |Չափս       = |Ստորագրություն       = |Ամբողջական անուն    = Յուլիմար Դել Վալլե Ռոջաս Ռոդրիգես |Քաղաքացիություն   = {{VEN}} |Ակումբ         = |Ծննդյան ամսաթիվ   = |Մահվան ամսաթիվ   = |Ծննդավայր  = |Կարիերայի տարիներ  = {}} Յուլիմար Դել Վալլե Ռոջաս Ռոդրիգես, վենեսուելացի թեթև ատլետ, որը մասնագիտացած է եռացատկում, ունի նաև միջազգային մակարդակի ձեռքբերումներ բարձրացատկում և հեռացատկում։ 2016 թվականի Օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալակիր եռացատկորդ` 14,98 մ արդյունքով։ Այս մեդալը Վենեսուելայի համար առաջինն էր կանանց աթլետիկայի օլիմպիական խաղերում ։ Նա 2020 թվականի Տոկիոյի օլիմպիական խաղերում համաշխարհային ռեկորդ է սահմանել։
Կենսագրություն և կարիերա
Ներկայումս ապրում է Մադրիդում, որտեղ մարզվում է նախկին հեռացատկորդ Իվան Պեդրոսոյի ղեկավարությամբ։ Նրա կրտսեր քույրը ՝ Յերիլդա Սապատան, նույնպես թեթև ատլետ է, սկավառակի նետող ։
Յուլիմարը 15,41 մ ցատկի (պատմության մեջ 2-րդ արդյունքը) և հեռացատկի նախկին ռեկորդակիրն է` 6,57 մ ։ 2017 թվականին Յոհանմի Լուկեն Ռոջասից խլել է հեռացատկի երկրի ռեկորդը՝ նախկին նվաճումը գերազանցելով 1 սմ-ով։ 2020 թվականի Տոկիոյի օլիմպիական խաղերում Ռոջասը համաշխարհային ռեկորդ է սահմանել։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2016 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալակիրներ Կատեգորիա:2020 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ
Պրիդորոժնոե (գյուղ, Ջանկոյի շրջան)
Պրիդորոժնոե (Придорожнє, Dürmen), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Ջանկոյի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Դյուրմեն։
2001 թվականի տվյալներով Պրիդորոժնոե գյուղում բնակվում էր 624 մարդ։
Տալի-Սիզա
Տալի-Սիզա (Таллы-Сыза, Таллыһыҙа), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բակալինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 178 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բակալինսկի շրջանի բնակավայրեր
Լյոշա Ռավ
Լյոշա Ռավ, իսկական անունը Ալեքսեյ Վլադիմիրովիչ Ռոգոժին (Лёша Рав, ), խորհրդային չուվաշ բանաստեղծ, ԽՍՀՄ Գրողների միության անդամ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1909 թվականի մարտի 7-ին Բալաբաշ- Նուրուսովո գյուղում (այժմ` Չուվաշիայի հանրապետության Բատիրևսկի շրջան)։ Հայրը եղել է անտառապահ Բալաբաշ-Նուրուսովոյից, մայրը` Դունյա Գորդեևան, ծննդով Մալիե Կարմալի գյուղից էր, (Բալաբաշ- Նուրուսովոյից 5 կիլոմետր հեռու)։ Մանկությունն անցել է Բալաբաշ-Նուրուսովո և Մալիե Կարմալի գյուղերի միջև գտնվող անտառներում։ Սովորել է Մալոկարմալինսկի  յոթամյա դպրոցում, 16 տարեկանում սկսել է բանաստեղծություններ գրել բնության մասին` դրանց տակ ստորագրելով Ռ. Ա. Վ. իր անուն, ազգանունը` հայրանվան սկզբնատառերով։ 1936 թվականին ավարտել է Մորդովիայի մանկավարժական ինստիտուտը, Չամզինկա գյուղի դպրոցում և Սարանսկի մանկավարժական ուսումնարանում դասավանդել է մորդովերեն և ռուսերեն։
Ալեքսեյը տիրապետել է չուվաշերեն, մորդովերեն և ռուսերեն լեզուներին և թարգմանել է չուվաշ բանաստեղծների ստեղծագործությունները մորդովերեն։ Որպես թարգմանիչ` առավելապես հայտնի է դարձել Կ. Վ. Իվանովի «Նարսպի» պոեմի 1940 թվականին կատարած թարգմանության շնորհիվ։ Իր առաջին բանաստեղծությունները նա հրապարակել է «Якстере теште» («Կարմիր աստղ») թերթում, 1930-ական թվականներից հրապարակվել է «Սյատկո» ամսագրում, «Эрзянь коммуна» («Էրզյան կոմունա») և «Ленинэнь киява» («Լենինյան ուղիով») թերթերում, ինչպես նաև կոլեկտիվ ժողովածուներում։ Մորդովիայի բնությունն ու գյուղի կյանքը գովաբանող նրա ստեղծագործությունները ընդգրկվել են «Иетне жойнить» (Տարիներն են ղողանջում, 1933) բանաստեղծական ժողովածուում։
1930-ական թվականներին հանդես է եկել պոեմի ժանրում` գրելով «Գալե» (1935) և «Լիտուվա» (1938) էպիկական պոեմները, որտեղ նկարագրել է մորդովական գյուղի կյանքը երկու հեղափոխությունների նախօրյակին։ Առաջին պոեմի գործողությունները տեղի են ունենում 1905-1907 թվականների առաջին ռուսական հեղափոխության տարիներին և ցուցադրում են հեղափոխական իրադարձությունների ազդեցությունը մորդովական ժողովրդի կյանքի վրա, իսկ երկրորդի գործողությունները տեղի են ունենում Հոկտեմբերյան հեղափոխության օրերին, որտեղ գովերգում է սոցիալական անարդարության և նահապետական կարգերի դեմ պայքարը։ Գրել է նաև «Վերջինը» (1934) հեղափոխական» պոեմը ռուսերենով։
Մահ
1943 թվականի գարնանը զորակոչվել է Կարմիր բանակ։ 1944 թվականի մարտի 24-ին զոհվել է Դրոգոբիչի համար մղվող մարտերում։ Թաղված է եղբայրական գերեզմանոցում։
Հիշատակ
Ալեքսեյ Վլադիմիրովիչ Ռոգոժինի անունն են կրում Մալոկարմալինսկի գրադարանը և թանգարանը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ Կատեգորիա:Մորդովայի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Խորհրդային թարգմանիչներ Կատեգորիա:Խորհրդային մանկավարժներ Կատեգորիա:Ռուս մանկավարժներ Կատեգորիա:Չուվաշ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Էրզիացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմում զոհվածներ Կատեգորիա:Մորդովիայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ռուս թարգմանիչներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Հիլդա Ֆլոդին
Հիլդա Ֆլոդին (Hilda Flodin, ), ֆինն արվեստագետ։ Ստեղծագործել է տարբեր նյութերով, բայց կարիերայի առաջին մասում հիմնականում զբաղվել է քանդակագործությամբ և փորագրությամբ, հետագայում` հիմնականում նկարչությամբ, ստեղծելով դիմանկարներ։
Կենսագրություն
1898 թվականին Հելսինկիում ուսումն ավարտելուց հետո Ֆլոդինը կրթությունը շարունակել է Իտալիայում, 1899 թվականից` Փարիզում, որտեղ ապրել է քրոջ` Ֆաննի հետ, որն ամուսնացած է եղել ֆրանսիացու հետ։ Ֆլոդինը սովորել է Կոլարոսի ակադեմիայում ։ 1903-1906 թվականներին սովորել է և աշակերտել Օգյուստ Ռոդենին ։
Կարիերայի սկզբում Ֆլոդինը հայտնի է եղել հիմնականում իր քանդակներով, այդ թվում Ռոբերտ Կայանուսի մարմարե կիսանդրին, Հելսինկիի Ատենեումում գտնվող բրոնզե «Ծեր մտածողը», ինչպես նաև Պոհյոլա ապահովագրության շենքի 1901 թվականին Gesellius-Lindgren-Saarinen-ի ճարտարապետական ֆիրմայի հետ ստեղծած բանահսյուսությամբ ոգեշնչված փորագրությունները   ։ Ֆլոդինը եղել է ֆինն առաջին փորագրողներից մեկը ։ Ֆինն նկարիչ Ալբերտ Էդելֆելտը նրան համարել է Ֆինլանդիայի լավագույն փորագրիչներից ։ 1902 թվականին Լուի Սպարը գրել է, որ նրա փորագրությունները «խոսում են մեծ տաղանդի մասին և նրա որոշ աշխատանքներ հիշեցնում են անցյալի լավագույն վարպետներին» ։ Հիլդա Ֆլոդինի աշխատանքները ցուցադրվել են Փարիզի աշնանային սալոնում 1903, 1905, 1913 և 1927 թվականներին։
1906 թվականին Ֆլոդինը վերադարձել է Ֆինլանդիա, և Ռոդենի հետ նրա հարաբերությունները սառել են ։ 1907 թվականին նա եղել է միակ կին արվեստագետը, որ մասնակցել է գրաֆիկ նկարիչների համատեղ ցուցահանդեսին, ի թիվս Ակսելի Գալլեն-Կալլելայի, Հուգո Սիմբերգի ։ 1910 թվականին ամուսնու՝ նկարիչ Յուհո Ռիսանենի հետ համատեղ ցուցահանդես են կազմակերպել, որը ներկայացվել է նաև Տուրկուում և Հելսինկիում։ Ռիսանեն ներկայացրել է 60 աշխատանք, Ֆլոդինը՝ 80, ներառյալ քանդակներ, փորագրություններ, պատկերազարդումներ ։ Մինչև 1908 թվականը Ֆլոդինը չի նկարել, 1910-ական թվականներին նա կենտրոնացել է նկարչության, մասնավորապես դիմանկարչության վրա ՝ ստեղծելով երեխաների և ծեր կանանց դիմանկարներ, ինչպես նաև Գիտությունների ֆիննական ակադեմիայի (1929-1930) գործադիր խորհրդի անդամների դիմանկարները ։ 1899-1930 թվականներին ցուցադրվել է տարբեր ֆիննական ցուցահանդեսներում ։
Անձնական կյանք
Ռոդենը սովորաբար իր ուսանողուհիներին և զուգընկերներին օգտագործել է որպես մոդելներ, այդ թվում նաև Ֆլոդինին ։ Ֆլոդինը և Ռոդենի մեկ այլ ուսանողուհի՝ Գվեն Ջոնը էրոտիկ ներգրավվածություն են ունեցել Ռոդենի կյանքում, ըստ Գվեն Ջոնի նամակների  ։
Ֆլոդինը մահացել է Հելսինկիում, 1958 թվականին։
Հավաքածուներ և ցուցահանդեսներ
Ֆլոդինի աշխատանքները գտնվում են Հելսինկիի Ատենեումում և Կեուրուուի թանգարանում, որտեղ գործում է ցուցադրություն Հելսինկիի հնաոճ գրախանութում հայտնաբերված պորտֆոլիոյի վերաբերյալ ։ 2016 թվականին Հելսինկիում ներկայացված Ռոդենի ցուցահանդեսի աշխատանքների հետ ներկայացվել են նաև Ֆլոդինի և 1880-ական թվականներին Ռոդենի մոտ ուսանած Սիգրիդ աֆ Ֆորսելեսի աշխատանքները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆինն նկարչուհիներ Կատեգորիա:Կոլարոսի ակադեմիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ֆինն կին քանդակագործներ Կատեգորիա:Ֆինն արվեստագետներ
Routledge Encyclopedia of Philosophy
Routledge Encyclopedia of Philosophy, Encyclopedia of philosophy հանրագիտարանի հետ միասին խոշորագույն անգլալեզու փիլիսոփայական հանրագիտարաններից մեկը։ Թողարկված է տվյալների բազայի ձևով Մայքրոսոֆթ Վինդոուզ-ի համար։ Այն ունի 1300 նորդրողներ և շուրջ 2000 հազար գիտական հոդվածներ ։
Գոյություն ունի երկու հատ մի հատորանոց հրատարակություն, որոնք պարունակում են հոդվածներ այդ հանրագիտարանից․
Գրականություն
Կատեգորիա:Հանրագիտարաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Անգլերեն հանրագիտարաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի հանրագիտարաններ
Էդուար Ռիսլեռ
Էդուար Ռիսլեռ (Édouard Risler, ), ֆրասիացի դաշնակահար։
Կենսագրություն
Ռիսլեռը ծնվել է 1873 թվականին, հայրը եղել է գերմանացի, մայրը՝ ծնունդով Ֆրանսիայի Էլզաս մարզից ։ Ռիսլեռը սովորել է սովորել է Փարիզի կոնսերվատորիայում՝ Էմիլ Դեկոմբեի, Լուի Դիմերի և Թեոդոր Դուբուայի մոտ, որից հետո ուսումը շարունակել է Գերմանիայում՝ Եվգենի դ'Ալբերտի և Բերնհարդ Շտաֆենհագենի մոտ։ 1896 թվականին աշխատել է որպես Բայրոյթի փառատոնի դասուսույց։ Ռիսլեռի ակտիվ համերգային կարիերան հիմնականում հիմնված էր լայնամասշտաբ համերգային փուլերի վրա («Լավ տեմպերացված կլավիր», Բեթհովենի բոլոր սոնատները, Շոպենի բոլոր ստեղծագործությունները)։ Միևնույն ժամանակ Ռիսլեռը իր ժամանակի շատ հայտնի առաջին կատարողն էր, ներառյալ Պոլ Դաքսի քառասուն տարի առաջվա սոնատները, որոնցից մի քանիսը գրել էր Գաբրիել Ֆորե։
Մեցակաստի
Մեցակաստի (Metsakasti), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Վիիմսի շրջանում։
Էդուար Ռիսլեռ
Կենսագրություն
1897-1898 թվականներին դասավանդել է «Schola Cantorum de Paris» մասնավոր դպրոցում։ 1907 թվականին դարձել է Փարիզի կոնսերվատորիայի պրոֆեսոր։
Մեցակաստի
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 772 մարդ։
Էդուար Ռիսլեռ
Կենսագրություն
Ռիսլեռի ձայնագրությունների միակ շարքը կատարվել է 1917 թվականին և, չնայած տեխնիկայի վատ որակին, այն վերականգնվել է և տպագրվել։
Մեցակաստի
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Վիիմսի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Էդուար Ռիսլեռ
Կենսագրություն
1906 թվականից Ռիսլեռը դասավանդել է Փարիզի կոնսերվատորիայում։
Պետական բյուջե
Պետական բյուջե, պետական մարմինների գործունեությունն ապահովելու և պետության գործառույթներն իրականացնելու համար անհրաժեշտ դրամական միջոցների գոյացման ու ծախսման ձև։ Ժողովրդավարական բոլոր պետություններում պետական բյուջեի ընդունումը խորհրդարանի կարևորագույն լիազորություններից է։ Որպես կանոն, բյուջեն խորհրդարանին ներկայացնում է պետության ղեկավարը կամ կառավարության ղեկավարը։ Հայաստանում պետական բյուջեն հաստատում է Ազգային ժողովը՝ կառավարության ներկայացմամբ, իսկ քննարկման և հաստատման կարգը սահմանվում է օրենքով (ՀՀ Սահմանադրություն, հ. 76)։ Յուրաքանչյուր տարվա պետական բյուջեն, ինչպես նաև դրան նախորդող տարվա բյուջեի կատարման հաշվետվությունը հաստատվում է օրենքով։ Այն ծառայում է որպես դրամական միջոցների համապետական ֆոնդ, որն ստեղծվում է պետական ծախսերի ծածկման համար։ Բյուջեն համապետական դրամական միջոցների ֆոնդի ստեղծման և օգտագործման ծրագիրն է։ Այն նախահաշիվ, պետության եկամուտների և ծախսերի ցանկն է։ Բյուջեի եկամուտներն ու ծախսերը միմյանց հետ համաձայնեցված են, ինչպես ըստ իրենց ծավալի, այնպես էլ ըստ ստացման և օգտագործման ժամկետների։
Էդուար Ռիսլեռ
Կենսագրություն
Մահացել է 1929 թվականին, հուղարկավորված է Պեր Լաշեզ գերեզմանատանը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դաշնակահարներ Կատեգորիա:Շվեդիայի երաժշտության թագավորական ակադեմիայի անդամներ
Պետական բյուջե
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Կառավարություն Կատեգորիա:Բյուջե Կատեգորիա:Ֆինանսներ Կատեգորիա:Քաղաքական տնտեսագիտություն Կատեգորիա:Պետական տնտեսություն Կատեգորիա:Սահմանադրական իրավունք Կատեգորիա:Մակրոտնտեսագիտություն Կատեգորիա:Պետական կառավարում Կատեգորիա:Տնտեսական քաղաքականություն Կատեգորիա:Ֆինանսական իրավունք Կատեգորիա:Տնտեսագիտական գաղափարախոսություններ Կատեգորիա:Վարչական իրավունք Կատեգորիա:Պլանավորում
Շատախ
Շատախ (Çatak, Şax), քաղաք Արևմտյան Հայաստանում, Վանա լճից մոտ 40 կմ հարավ, Արևելյան Տիգրիսի աջ ափին։
Աշխարհագրություն
Շատախի շրջանը համապատասխանում է Մեծ Հայքի Մոկք նահանգի Ջերմաձոր գավառին։ Օսմանյան կայսրության տիրապետության ժամանակ Շատախը եղել է Արևմտյան Հայաստանի նահանգի գավառներից, սահմանակից է եղել Սասունի և Հայոց Ձորի գավառներին։ 1915 թ. հանդիսացել է Վանի նահանգի համանուն գավառի կենտրոնը։ Նոր ժամանակներում գյուղաքաղաքն իր համանուն գավառակով, որի կենտրոնն էր այն, մտնում էր Վանի նահանգի Ջուլամերկի գավառի մեջ։ Ներկայում գտնվում է Թուրքիայում, Վանի նահանգի Շատախ շրջանի կենտրոնն է։
Լամք
Լամք, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Մեծկերտի գավառակում ։ Գտնվում էր Ճապաղջուր գյուղաքաղաքից 7-8 կմ հյուսիս։
Շատախ
Բնակչություն
Շատախի բնակչության թիվը մի քանի հազար մարդուց երբեք ավելին չի եղել։ Այն զուտ հայաբնակ գյուղաքաղաք էր և XIX դարի սկզբներին ուներ 3500 — 4000 բնակիչ, իսկ առաջին համաշխարհային պատերազմի նախորդած տարիներին 1200— 1300 բնակիչ։ 2012 թվականի տվյալներով քաղաքի բնակչությունը կազմում է 6,542 մարդ, հիմնականում՝ քրդեր։
Լամք
Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 160 տուն հայ և 40 տուն քուրդ բնակիչ։
Ռադիոակտիվ միներալներ
Ռադիոակտիվ միներալներ, միներալներ, որոնք պարունակում են բնական ռադիոակտիվ տարրերի (238Ս, 235Ս և 232Th ռադիոակտիվ շարքերի երկարակյաց իզոտոպներ) այնպիսի քանակություններ, որոնք զգալիորեն գերազանցում են երկրակեղևում նրանց միջին պարունակությունները (կլարկը)։ Հայտնի են ուրա և թորիումի մոտ 250 միներալ։ Ռադիումի միներալների քանակը հայտնի չէ։ Ուրանային միներալները բաժանվում են երկուխմբի՝ 1Ս4+ միներալներ-ուրանինիտՍՕշ և կոֆֆինիտ U(Si04)i_x(0H)4x։ Նաստուրանը (ուրանինիտի տարբերակ) և կոֆֆինիտը ուրանի հիդրոթերմալ հանքավայրերի գլխավոր արդյունաբերական միներալներն են։ Ուրանի փոշենման օքսիդները (ուրանային սևուկներ) և հիդրօքսիդները տարբեր ուրանային հանքավայրերի օքսիդացման գոտիներում առաջացնում են զգալի կուտակումներ։ Ս6+ միներալներ-հիդրօքսիդներ (բեկերելիտ-կյուրիտ),իլիկատներ (ուրանոֆան, կազոլիտ), ֆոսֆատներ (օտենիտ, տորբերնիտ), արսենատներ (ցեյներիտ), վանադատներ(կարնոտիտ) ևն։ Երկրորդ խմբի միներալները տարածված են ուրանային հանքավայրերի օքսիդացման գոտիներում։ Թորիումային միներալները (թորիանիտ1հՕշևթորիտ ThSiO*) բնության մեջ ավելի քիչ են հանդիպում և մեծ մասամբ ուղեկից գոյացումներ են։ Երբեմն առաջացնում են զգալի ցրոնային կուտակումներ։ Ռադիոակտիվ միներալներում կայուն իզոտոպների կուտակումը թույլ է տալիս դրանք կիրառելու երկրաբանակն գոյացումների բացարձակ հասակը որոշելու գործում։
Լամք
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը հողագործությունն ու արհեստներն էր։
Շատախ
Պատմություն
Միջին դարերում Շատախը իբրև գավառի կենտրոն ունեցել է իր բերդը, որը կիսավեր վիճակում հասել էր մինչև նոր ժամանակները։ Շատախն ուներ հայկական երկու եկեղեցի՝ ս. Ստեփանոս և ս. Կարապետ անուններով։ Եղել է գրչության կենտրոն։ Մեզ հայտնի են XV-XVII դարերում այստեղ գրված մի քանի ձեռագրեր գլխավորապես ավետարաններ, որոնց վերջում զետեղված են գրիչների հիշատակարանները։ Շատախում գործած գրիչներից են Իսրայել քահանան և Օհանես երեցը։ XIX դարի երկրորդ կեսում և հաջորդ դարի սկզբներին Շատախում կար տղաների ու աղջիկների վարժարան։ Մի խումբ երիտասարդների ջանքերով այստեղ հրատարակվում էր մի փոքրիկ թերթ, որի էջերում տեղեկություններ էին հաղորդվում հիմնականում տեղական կյանքից։
Թովե Մոհր
Թովե Մոհր (Tove Kathrine Mohr, ), նորվեգացի բժիշկ, կանանց իրավունքների պաշտպանության կողմնակից։
Կենսագրություն
Թովե Մոհրը ծնվել է Օսթֆոլում գտնվող Դորսյո ֆերմայում, Նորվեգիա։ Նա Քեթի Անկեր Մյոլլերի և Կաի Մյոլլերի երեք զավակներից ավագն էր։ Նրա հայրը Նորվեգիայի խորհրդարանի անդամ էր, իսկ մայրը կանանց իրավունքների պաշտպանության դատապաշտպան էր։ Նա մեծացել է ընտանեկան Դորսյո Մանոր (Thorsø herregård) կալվածքում, որը գտնվում էր Թորսնեսում։ Հաճախել է Ռագնա Նիելսենի պիկեսկոլը Քրիստիանայում (ներկայումս Օսլոյ)։ 1910 թվականին սկսել է ուսումնասիրել բժշկագիտություն և 1917 թվականին ավարտել է Ռիկշոսպիթալեթի բժշկական ֆակուլտետը ։
1922 թվականին Թովե Մոհրը սկսել է մասնավոր պրակտիկան։ 1928 թվականից մինչև 1931 թվականը աշխատել է Ստաբեկկի պետական դպրոցում որպես ֆիզիոլոգիայի և առողջության ուսուցիչ։ Բացի իր՝ բժշկի պրոֆեսիոնալ աշխատանքից Մոհրը նաև քաղաքականապես էր ակտիվ։ Նա մի շարք հասարակական պաշտոններ է զբաղեցրել։ Մոհրը եղել է օրենքների վերանայման նախապատրաստման համար մի շարք կառավարական հանձնաժողովների անդամ. :
1914 թվականին ամուսնացել է պրոֆեսոր Օթթո Լոուս Մոհրի հետ, ունեցել է երեք երեխա։ Մոհրը նաև գրել է մոր՝ Քեթի Անկեր Մյոլլերի կենսագրականը (Katti Anker Møller: en banebryter):
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նորվեգացի բժիշկներ Կատեգորիա:Նորվեգացի ֆեմինիստներ Կատեգորիա:Սոցիալիստ ֆեմինիստներ Կատեգորիա:Նորվեգացի գրողներ Կատեգորիա:Կանանց իրավունքների իրավապաշտպաններ
Ակռավար
Ակռավար, արոտավայր Մեծ Հայքի Սյունիք աշխարհի Ծղուկ գավառում, պատկանում էր Տաթևի վանքին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արոտավայրեր
Շատախ
Պատմություն
XIX դարի սկզբներին, այդ բերդը, որտեղ տակավին նշմարվում էին զնդանների ու եկեղեցու ավերակները, վերածվել էր զորանոցի։ Այն վերջնականապես ավերվել է 1850-1855 թթ. Օսման փաշայի զորքերի կողմից։
Բնակիչները զբաղվում էին առևտրով, արհեստներով ու տնայնագործությամբ, մեղվաբուծությամբ, այգեգործությամբ։ Շատախն առանձնապես հայտնի էր շալագործությամբ։ Շալի ամենաընտիր տեսակը, որ հայտնի էր Վանի անունով, գործում էին Շատախում անգորական այծի բրդից։ Շալագործության մեջ ներգրավված էին մեծ թվով կանայք, կային շալագործական մանուֆակտուրային և տնայնագործական մի քանի ձեռնարկություններ։
Շատախ գյուղաքաղաքի և համանուն գավառի հայ բնակչությունը եռանդագին մասնակցություն է ունեցել 1915-1916 թթ. Վանի հերոսամարտին և նրա մի մասը, այդ եղանակով փրկվելով ցեղասպանությունից, գաղթել ու վերաբնակություն է հաստատել ներկայիս Հայաստանի տարածքում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի քաղաքներ Կատեգորիա:Վանի Շատախի գավառի բնակավայրեր Կատեգորիա:Թուրքիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Թուրքիայի փոքր քաղաքներ Կատեգորիա:Թուրքիայի քրդաբնակ բնակավայրեր
Լամք
Պատմամշակութային կառույցներ
Լամքն ուներ Ս. Լուսավորիչ (կամ Ս. Գևորգ) անունով եկեղեցի։ Գյուղի մոտ էին գտնվում Ս. Աստվածածին և Ս. Թորոս ավերակ վանքերը ։
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 2010-11
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 2010-11 (2010-11 FA Cup), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 130-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Մանչեսթեր Սիթի» ֆուտբոլային ակումբը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ
Սասուար
Սասուար (Zazuar), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Բուրգոս պրովինցիայում (Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքում)։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Ռիբերա դել Դուերո շրջանում։ Տարածքը կազմում է 22.58 կմ2։ Բնակչությունը՝ 256 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Հեռավորությունը պրովինցիայի վարչական կենտրոնից 11 կմ։ Քաղաքի հոնավորներն են համարվում սուրբ Անդրեսը և Իսաբելը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Աբադե
Աբադեն (պարսկերեն՝ آباده) քաղաք է Իրանի Ֆարս նահանգում, որը գտնվում է ծովի մակարդակից 1,890 մ բարձրության վրա, Սպահանի և Շիրազի միջև գտնվող մի բերրի տարածքում, հեռավորությամբ՝ 230 կմ նախորդից և 270 կմ վերջինից։ Բնակչությունը՝ ։ Քաղաքը Աբադե վարչաշրջանի շրջկենտրոնն է։
Աբադեն Աբադեհ-Էղլիդ շրջանի ամենամեծ քաղաքն է, որը հանրահայտ է փայտի քանդակագործությամբ, որոնք կատարվում են տանձի և տուփի ծառի փայտերով։ Այնտեղ արտադրվում է Քնջութի ձեթ, հնդյուղի ձեթ, հացահատիկներ և տարբեր մրգեր։
Տարածքը հայտնի է իր Աբադե գորգերով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իրանի քաղաքներ Կատեգորիա:1925 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ակտոր (Էլիդայի թագավոր)
Ակտոր (Ἄκτωρ), հին հունական դիցաբանության կերպար ։ Ֆորբանտի (Լապֆայի որդին) և Հիրմինայի որդին, Էլիդայի թագավոր (Պոսեյդոնի բաժան որդին ), ըստ Գեսիոդի՝ Միրմիդոնայի և Պիսիդիկիի որդին, Մոլիոնայի ամուսինը և Մոլիոնիդներ Եվրիտայի ու Կտեատայի հոգեհայրը ։ Հիշատակվում է «Իլիական» պոեմում (II 621),
Ավգիյի եղբայրը։ Ավգիյի բաժան դաշնակիցը։ Հանուն մայրերի հիմնել է Գիրմինան ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հին հունական առասպելների հերոսներ Կատեգորիա:Հին հունական դիցաբանություն
Աստերոիդների ցանկ (214201-214300)
Աստերոիդների ցանկ (214101-214200) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (214301-214400)
Գյորիսրիդ
Գյորիսրիդ (Görisried), կոմունա Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Շվաբիա վարչական շրջանին։ Գտնվում է Արևելյան Ալգոյ շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 1273 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի) ։ Տարածքը կազմում է 23,14 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 09 7 77 131։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Սոլնեչնոե (գյուղ, Միխայլովսկի շրջան)
Սոլնեչնոե (Солнечное), գյուղ Ռուսաստանի Ռյազանի մարզի Միխայլովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 31 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Ռյազանի մարզի Միխայլովսկի շրջանի բնակավայրեր
Կաշիհարա
Կաշիհարա (橿原市), Ճապոնիայի Նառա պրեֆեկտուրայում գտնվող քաղաք։ Քաղաքի մակերեսը կազմում է 39,52 կմ², բնակչությունը՝ 125 205 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1-ի տվյալների համաձայն) , բնակչության խտությունը՝ 3168,14 մարդ/կմ²։
Աշխարհագրական դիրք
Կաշիհարա քաղաքը տեղակայված է Հոնսյու կղզու Կինկի տարածաշրջանի Նառա պրեֆեկտուրայում։ Այս քաղաքի հետ սահմանակցում են Գոսե, Սակուրաի, Յամատոտակադա քաղաքները, Կորյո, Տավարամոտո ավանները և Ասուկա գյուղը։
Այս քաղաքի տարածքում են գտնվում Ճապոնիայի նախկին մայրաքաղաք Ֆուձիվարակյոյի ավերակները։
Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը կազմում է 125 205 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1-ի տվյալների համաձայն), իսկ խտությունը՝ 3168,14 մարդ/կմ²։ Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունը՝ 1980-2005 թվականներին.
Սիմվոլիկա
Կաշիհարա քաղաքը խորհրդանշող ծառ է համարվում մշտադալար կաղնին, ծաղիկ՝ Gardenia jasminoides-ը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ճապոնիայի քաղաքներ
Օտիա Իոսելիանի
Օտիա Իոսելիանի (ოტია იოსელიანი, ), վրացի արձակագիր, դրամատուրգ։
Օտիա Իոսելիանու առաջին պատմվածքը տպագրվել է 1954 թ.-ին, իսկ 1957 թ.-ին՝ նովելների առաջին ժողովածուն։ Նրա գրչին են պատկանում «Աստղերը ընկնում են» վեպը, «Լևան», «Ճեպընթաց գնացքից», «Զինվորը վերադարձավ» և այլ պատմվածքներ։ Վրաստանի թատրոններում բեմադրվել են նրա «Մարդը մի անգամ է ծնվում», «Երբ սերը կգա», «Ոսկով լի երկիրը», «Քանի դեռ սայլը շուռ չի եկել» պիեսները («Քանի դեռ սայլը շուռ չի եկել» կատակերգությունը բեմադրվել է նաև Խորհրդային Հայաստանի, ԽՍՀՄ այլ հանրապետությունների, Գերմանիայի Դեմոկրատական Հանրապետության թատրոններում և արժանացել ջերմ ընդունելության)։
Օտիա Իոսելիանին մահացել է 2011 թվականին՝ 81 տարեկան հասակում։ Իր կտակի համաձայն՝ թաղվել է իր ծննդավայր Գվիշտիբի գյուղում՝ հայրենական տան բակում ։ Իր վաստակի համար գրողը, բազմաթիվ այլ պարգևների հետ, արժանացել էր Վրաստանի Պատվո շքանշանի ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Վրացի արձակագիրներ Կատեգորիա:Վրացի դրամատուրգներ Կատեգորիա:Դիդուբեի պանթեոնում թաղվածներ Կատեգորիա:20-րդ դարի վիպասաններ Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Վրաստան)
Կոտոնու
Կոտոնու, Բենինի խոշորագույն քաղաքը։ 2006 թվականին պաշտոնական բնակչությունը կազմել է 761,137 մարդ, այնուամենայնիվ որոշ հաշվարկներով որոշվել է, որ նրա բնակչությունը 1,2 մլն է։ 1960 թվականին բնակչությունը ընդամենը 70,000 էր։ Քաղաքային տարածքները շարունակվում են աճել՝ հիմնականում դեպի արևմուտք։ Քաղաքը ընկած է երկրի հարավ-արևելքում՝ Ատլանտյան օվկիանոսի և Նուկույե լճի միջև. Բացի Բենինի խոշորագույն քաղաքը լինելուց այն նաև կառավարության նստավայրն է, չնայած Պորտո Նովոն է Բենինի պաշտոնական մայրաքաղաքը։ Այն Բենինի կառավարական և դիվանագիտական կառույցների հիմնական վայրն է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կոտոնու
Պրոբուժդենիե (գյուղ, Ջանկոյի շրջան)
Պրոբուժդենիե (Пробудження, Qurt İçki), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Ջանկոյի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Կուրտ-Իչկի։
2001 թվականի տվյալներով Պրոբուժդենիե գյուղում բնակվում էր 55 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Ջանկոյի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Տալիցա (գյուղ, Ելեցկի շրջան)
Տալիցա (Талица), գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Ելեցկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2008 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1044 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Ելեցկի շրջանի բնակավայրեր
Super Junior
Խմբի անդամներն են՝ Իթհիկ, Հի Չհոլ, Հեսոն, Կանին, Սինգ Դոն, Սոնգ Մին, Ըն Հյոկ, Դոն Հե, Սի Վոն, Ռյոուկ, Կի Բոմ, Կյու Հյոն, ինչպես նաև երկու անդամներ Super Junior-M ենթախմբից Չոն Մին, Հենրի Լայ։
Մասնակիցների ցուցակը
Ժամանակավորապես չեն մասնկացում խմբի գործունեությանը։
2000-2005 թվականներին. Խմբի ձևավորում և առաջնելույթ
90-ական թվականների վերջերին ձայնագրության SM Entertainment գործակալությունը անցակացրել է տաղանդների որոնման ամենամյա լսումներ, նոր խմբում առաջին անդամներն են դարձել Իթհիկը և Ըն Հյոկը, որի լսումները անցկացվել ենլ են 2000 թվականին։
2001 թվականին գործակալությունը անցկացրեց առաջին արտասահմանյան ընտրությունը Պեկինում և 3000 հավակնորդից ընտրվել է մեկը Հան Գյոնը:Նույն տարում փորձել են Հեսոնը, Սոնգ Մինը և Դոն Հենը:Մեկ տարի անց նրանց միացան Հի Չհոլը, Կանինը և Կի Բոմը, ընտրությունը անցկացվել է Լոս-Անջելեսում:Շի Վոնը անցել է 2003 թվականին, 2004 թվականին Ռյոուկին ընդունել են երաժշտական փառատոնին մասնակցելուց հետո Ռյոուկին ընդունել են:2005 թվականին ընտրել են Սինգ Դոնին և Կյու Հյոնին։
2003 թվականին բոյ-բենդ DBSK առաջնաելույթից շատ ժամանակ չէր անցել, երբ սկսեցին համացանցում տարածվել լուրերը, որ Լի Սու Մանը ձևավորում է նոր տղաների խումբ։ 2005 թվականի սկզբին Լի Սու Մանը պաշտոնապես հաստատել է լուրերը և հայտարարել է, որ սա լինելու է 12 մասնակցից բաղկացած խումբ, նրանք առաջնաելույթ կունենան տարվա վերջում, և ներկայացրեց նրանց որպես «Ասիական բեմի դարպասներ»։ Սու Մանը նկատել է, որ ի տարբերություն մյուս քեյ փոփ խմբերի, մասնակիցները չունեն ոչ մի փորձ առաջնաելույթից առաջ, իսկ նոր խմբի մասնակիցները ընտրվել են արդեն տարբեր ոլորտներում հաջողություններ ունեցած:Այդ ժամանակ Հի Չհոլը և Կի Բոմը արդեն առաջնաելույթ են ունեցել դերասանական ոլորտում, Իթհիկը, Հեսոնը, Սինգ Դոնը, Սոնգ Մինը, Ըն Հյոկը և Սի Վոնը երևացին հեռուստատեսությունում, Հան Գյոնը հանդես է եկել որպես մոդել:Սյու Մանը հայտարարեց, որ սա կլինի խումբ ոչ մշտական անդամներով, այլ ամեն տարի կփոխարին են կազմը։
Որոշ ճամանակ անց լուրեր են տարածվել, որ հաջորդ խումբը կանվանեն «O.V.E.R.»(«Over the Voice for Each Rhythm»), երբ նրանք կստանան հստակ անվանումը, ընկերությունը նրանց անվանել է ուղղակի Junior:Դրանից հետո երբ բոլոր մասնակիցները ցուցադրեցին իրենց ընդունակությունները, ընկերությունը վերջնականապես նրանց անվանեց Super Junior 05, «05» նշանակում է «Սու Ջուի առաջին սերունդը»:Super Junior 05 առաջին անգամ երևացել են MNet հեռուստաալիքում 2005 թվականին սեպտեմբերի 11-ին, որտեղ նրանք ցույց են տվել տարբեր պարային ոճ էր, բայց այս շոուն չէր հեռարձակվել մինչև 2006 թվականի մայիսի 26-ին, առանձին վավերագրական ֆիլմի ժամանակ ցույց են տվել Super Junior շոուն։
Super Junior 05 խումբը առաջնաելույթ է ունեցել 2005 թվականին նոյեմբերի 6-ին SBS ալիքում երաժշտական ծրագրում Popular Songs «TWINS (Knock Out)» երգով:Թվային սինգլ, որը կազմած է հինգ երգից:Առաջին ալբոմը Super Junior 05 (TWINS), թողարկվել է մեկ ամիս անց:Նույն ամսում նրանք գրեցին DBSK խմբի հետ «Show Me Your Love» երգը, որը դարձավ դեկտեմբերին ամենաշատ վաճառված երգը 2005 թվականին։
2006-2007 թվականներին։ Ճեղքում
Երբ ավարտվեց պրոմո-ակցիան «TWINS (Knock Out)» և «Show Me Your Love», Սու Ջու 05 խումբը հանդես եկան իրենց երկրորդ նոր սինգլով «Miracle» 2006 թվականի փետրվարին, որը դարձավ խմբի առաջին երգը, գրավելով առաջին տեղը Հարավային Կորեայիօնլայն չարտում և Թաիլանդի միջազգային երաժշտական չարտում:SM Entertainment սկսեց հավաքել խմբի նոր անդամներ հաջորդ Սու Ջու Super Junior 06 սերնդի համար:Գործակալությունը կազմել է ցուցակ մասնակիցների համար, որոնք պիտի լքեն խումբը, բայց ավարտվեց նրանով, որ հին անդամներից ոչ մեկ չլքեց խումբը, 2006 թվականին խմբին միացավ տասներեքերորդ անդամը և խմբում ամենամյա փոփոխություն անելու մտքից հրաժարվեցին և խումբը ուղղակի ստացավ Super Junior անվանումը։
2006 թվականին մայիսի 23-ին խմբին միացավ տասներեքերորդ անդամ, Կյու Հյոն, ում ընտրել են երգեցողության մրցույթում 2005 թվականի:Նրանք տեղադրել են «U» սինգլը, իրենց պաշտոնական կայքում օնլայն ներբեռնելու համար 2006 թվականին մայիսի 25-ին։
«U» սինգլը իր գլխավոր դիրքը պահպանել է հինգ շաբաթ անընդմեջ, միաժամանակ երկու կորեական երաժշտական ծրագրերում:2006 թվականին հուլիսի 20-ին նրանց առաջին «Dancing Out», գլխավոր պրոմո-սինգլը թողարկվել է SM Town-ի ամենամյա ամառային ալբոմի համար, և հասել է հաջողոթյան, ստանալով երկու մրցանակ օգոստոսին:Սու Ջուն ստացել է 7 մրցանակ, 5 տարբեր արարողության ժամանակ հանձնել են Հարավային Կորեայում և տարին ավարտվում է այն թեմայով, որ նրանց ճանաչել են «Լավագույն նոր խումբ»։
2007—2008 թվականներ։ Անհաջողություն
Վնասվածքը, որը Կյու Հյոնը ստացել էր ավտովթարի ժամանակ 2007 թվականի ապրիլի 19-ին, որի պատճառով նա չի մասնակցել«SM Town»-ի համար հաջորդ «Full of Happiness» սինգլի ձայնագրությանը։ 2007 թվականի հուլիսի կեսերին թողարկվել է, ամառային հիթը արագ բարձրացել էր Հարավային Կորեայի և Թայլանդի չարտերում:Վերջապես 2006 թվականին հայտարարվեց խմբի երկրորդ ալբոմի թողարկման մասին, բայց Հի Չոլի ավտովթարի ժամանակ ստացած վնասվածքի պատճառով 2006 թվականի օգոստոսի 10-ից և «Don’t Don» ալբոմի թողարկումը հետաձգվել է մինչև 2007 թվականի սեպտեմբերի 20-ը:Ընդամենը թողարկումից 3 օր անց ալբոմի վաճառքը կազմեց 11 000 կրկնօրինակ, որը թույլ է տալիս նրանց առաջնելույթ անել առաջին տեղում բոլոր երաժշտական չարտերում և ավարտել ամիսը, ինչպես սեպտեմբերի ամենավաճառված ալբոմը:Առաջին շաբաթում վաճառվել է 60 000 կրնօրինակ, որի համար պետք է նոր պարտիա տպել։
2008 թվական-Ներկա ժամանակ:Կորեայի սահմաներից դուրս
2007 թվականի հոկտեմբերի 2-ին SM Entertainment հայտարարել է Սու Ջուի երրորդ ենթախմբի ստեղծման մասին-Super Junior M:Հայտարարությունը առաջացրել է վրդովմունք խմբի երկրպագուների մոտ, նրանք համամիտ չէին այդ մտքի հետ:Չնայած դրան Սու Ջու М-ը հաջողակ է Չինաստանում, երկու համերգի համար վաճառվել են տոմսերը ՀոնԿոնգում, ցուցաբերել են դրական ազդեցություն շոուի-հաղորդման գնահատականի վրա, կնքել են գովազդային պայմանագիր Semir և Pepsi գործակալությունների հետ:Խումբը մասնակիցների կարիք ուներ, որպեսզի չմոռանային նրանց մասին, նույն տարում ստեղծվեց չորրորդ ենթախումբը։ Հինգ մասնակից արդեն հայտնի էր Սու Ջու Т-ում (Սինգ Դոն, Սոնգ Մին, Կանին, Իթ Հիկ, Ըն Հյոկ) և Հեսոնը հավաքվել են Super Junior Happy-ում և թողարկել են առաջին սինգլը «Cooking? Cooking!» 2008 թ. հուլիսի 5-ին:2008 թ.հոկտեմբերին վերադարձել է Սու Ջու Т -ին Super Junior — T x Moeyan անվան տակ։
Ենթախմբեր
Առաջնաելույթից հետո Սու Ջու-ն SM Entertainment-ում ստեղծում է 5 ենթախմբեր:Ամեն խմբի մասնակից, բացառությամբ Կի Բոմից, որը զբաղված էր իր դերասանական կարիերայով, նա եղել էր այս խմբերից մեկի կազմում:Ենթախումբ ստեղծելու նպատակը դարձավ երազանք, չսահմանափակել գործունությունը ինչ-որ մեկ ուղղությամբ և ցույց տալ, որ խումբը կարող է աճել տարբեր երաժշտական ժանրերում։
Super Junior-K.R.Y.
Super Junior-K.R.Y.- Super Junior-ի առաջին պաշտոնական ենթախումբն է, կազմած է երեք գլխավոր վոկալիստներից-Կյու Հյոն, Ռյո Ուկ և Հե Սոն:Նրանք կատարում են բալլադ ժանրի երգեր։
Super Junior-Mandarin
Super Junior-Mandarin-հայտնի է, որպես Super Junior-M, SJ-M:Super Junior-ի երրորդ պաշտոնական խումբն է, ստեղծվել է Չինաստանում:Սկզբում խմբի անդամներն էին Հան Գյոնը, Շի Վոնը, Դոն Հեն, Ռյո Ուկը, Կյու Հյոնը, Հենրին և Ջո Մինը, բայց Հան Գյոնի դուրս գալուց հետո SJ-M-ին միացավ Սոնգ Մինը և Ըն Հյոկը։