cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Trinity Spirit նավի պայթյունը Նիգերիայում
Իրադարձությունների զարգացում
46 տարի առաջ կառուցված «Trinity Spirit» տանկերը Նիգերիայում օգտագործվել է որպես  շրջաբերական բլոկ և լողացող նավթամթերքներ և կարող էր նավարկել օրական մինչև 22 000 բարել նավթ ։ Նավը շահագործվել է Էսկրավոս գետի վրա, որը Նիգեր գետի 56 կիլոմետրանոց ծուղակն է Նիգերիայի հարավում գտնվող նրա դելտայում։ Շահագործումն իրականացվել է նավթավերամշակման կայանում, որը սպասարկում է ստորջրյա նավթային հանքանվայրը և գտնվում է Էսկրավոս գետի գետաբերանից 18 կմ հեռավորության վրա ։
Բնապահպանական վնաս
Ուրբաթ՝ 2022 թվականի փետրվարի 4-ին NOSDRA-ի կողմից նախաձեռնվել է միջադեպի հետաքննություն, որը «Trinity Spirit» նավի վրա տեղի ունեցած պայթյունի և հրդեհի պատճառ է դարձել։ Հետաքննության շրջանակներում ստացված առաջին տվյալների համաձայն՝ նավի օպերատորը զրկվել է լիցենզիայից 2019 թվականին, ինչի արդյունքում պայթյունի պահին նավի վրա գտնվող նավթի քանակի օպերատիվ սահմանումն անհնար է ։
Նավի վարձակալի SEPCOL նավթարդյունահանող ընկերության տվյալներով՝ տվյալ տեսակի նավի ծավալները թույլ են տալիս դրա վրա պահել մինչև 2 մլն բարել նավթ ։ Վերջին երկու տարում նավի շահագործման բացակայության և հրդեհի համեմատաբար արագ վերացման փաստերը (մոտավորապես մեկ օրվա ընթացքում) թույլ են տալիս եզրակացնել նավթի արտահոսքի համեմատաբար փոքր ծավալի մասին։
Փորձագետների նախնական եզրակացությունների համաձայն՝ միջադեպը լուրջ վնաս է հասցրել տեղի մանգլենի թփերին և ծովային Ֆլորային՝ հրդեհի արտահոսքի վայրում ։
Բնապահպանական մասնագետների համայնքը նաև հիշեցրել է, որ այս միջադեպը Նիգերիայի նավթարդյունահանման պլատֆորմներում և հորատանցքերում առաջին պայթյունը չէ:Այս երկրում նավթարդյունահանող աշխատանքների արդյունքում բնապահպանությանը լուրջ վնաս է հասցվել, երկրում դատաքննություններ են ընթանում նավթարդյունահանող կորպորացիաների հետ, իսկ նման կորպորացիաների մի մասը, այդ թվում Shell-ը, հեռանում են Նիգերիայի շուկայից և վաճառում են իրենց ակտիվները տվյալ տարածաշրջանում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2022 աղետներ Կատեգորիա:Նավեր այբբենական կարգով
Վեսյոլոե (գյուղ, Բերեզնեգովատոեի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Վեսյոլոե գյուղում բնակվում էր 325 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,825 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Բերեզնեգովատոեի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1929 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Թիվ 967 չվերթի աղետ
Թիվ 967 չվերթ, 2006 թվականի մայիսի 3-ին Արմավիա ընկերության՝ Երևանից դեպի Սոչի կատարվող չվերթ, որն ավարտվել է աղետալի ավիավթարով։ Airbus A320 ինքնաթիռը Սոչիի օդանավակայանին չհաջողված մոտեցումից հետո փորձել է երկրորդ շրջանը կատարել, սակայն ընկել է ծովը։ Զոհվել են ինքնաթիռում բոլոր գտնվողները՝ 105 ուղևոր և անձնակազմի 8 անդամ ։
Միջպետական ավիացիոն կոմիտեի (ՄԱԿ) եզրակացության համաձայն՝ վթարի պատճառը անձնակազմի անհամաձայնեցվածությունն է եղել և այդ տեսակի ինքնաթիռների թռիչքի շահագործման ձեռնարկին չհամապատասխանող գործողությունները երկրորդ շրջանը կատարելու կարգավարի հրահանգը ստանալուց հետո բարձրությունը ավելացնելիս («բարձրություն հավաքելու» ընթացքում)։
Ինքնաթիռ
Շահագործման ընթացքում այս ինքնաթիռն իրականացրել է ավելի քան 14 376 չվերթ (մեկնում-ժամանում), և օդում է գտնվել ավելի քան 28 234 ժամ։ Այն ուներ CFM Inernational 56-5A1 արտադրության երկու շարժիչ։
Աղետ
Երևան-Սոչի RNV 967 չվերթն իրականացնող ինքնաթիռը լքել է Զվարթնոց միջազգային օդանավակայանը Երևանի ժամանակով ժամը 23:47-ին (Մոսկվայի ժամանակով ժամը 00։47-ին)։ Թռիչքից առաջ, անձնակազմի անդամները ստացել են եղանակի մասին տվյալները։ Անձնակազմի անդամներն ունեցել են տվյալ չվերթն իրականացնելու համար անհրաժեշտ բոլոր փաստաթղթերը։ Առաջին հրամանատարը կապվել է Սոչիի դիսպետչերական անձնակազմի հետ և տեղեկացել, որ եղանակի փոփոխություն չկա։ Ժամը 01։20-ին (Մոսկվայի ժամանակով) անձնակազմի անդամները վատ եղանակի պատճառով որոշել են վերադառնալ Երևան, սակայն ինքնաթիռի հրամանատարը որոշել է շարունակել թռիչքը դեպի Սոչի։ Ժամը 02։00-ին դիսպետչերը կրկին կապվել է թիվ 967 չվերթի հետ։ Այդ պահին ինքնաթիռը գտնվել է 3600 մետր բարձրության վրա։ Այն գտնվել է Սոչիի ռադարների ծածկույթի տակ։ Դիսպետչերը անձնակազմի անդամներին ևս 1800 մետր բարձրանալու թույլտվություն է տվել։
Ժամը 02։10-ին անձնակազմի անդամները հաղորդել են դիսպետչերին, որ պատրաստ են վայրէջք կատարել։ Վերահսկիչ դիսպետչերը անձնակազմի անդամներին հայտնել է, որ ինքնաթիռը Սոչիի օդանավակայանից 10 կմ հեռավորության վրա է գտնվում։ Ժամը 02։13-ին ինքնաթիռը վթարի է ենթարկվել և 4000 մետր բարձրությունից ընկել Սև ծովը, ինչի հետևանքով ամբողջությամբ ոչնչացվել է։ Ինքնաթիռի բեկորները սուզվել են 700 մետր խորությամբ։ Զոհվել են ինքնաթիռի բոլոր ուղևորներն ու անձնակազմի անդամները։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ավիաաղետներ Ռուսաստանում
Հասարակական հավաքների ակումբ (Տագանրոգ)
Հասարակական հավաքների ակումբ (Клуб общественного собрания), Տագանրոգի հասարակական հավաքների ակումբ՝ քաղաքային մտավորականության համար։ Ակումբը բացվել է 1869 թվականին։ Գտնվում է Ռոստովի մարզի Տագանրոգ քաղաքի Հունական փողոցի 95 հասցեում։ 1926 թվականին հասարակական հավաքների նախկին շենում տեղակայվեց № 4 դպրոցը։
Պատմություն
1869 թվականին Տագանրոգում բացվեց հասարակական հավաքների ակումբը ազնվականական դասի քաղաքացիների համար։ Իր գոյության ընթացքում ակումբը մի քանի անգամ փոխել է իր տեղակայման վայրը։ 1879 թվականից ակումբը տեղակայված էր Հայրապետով եղբայրների տանը, 1907 թվականի հունիսին հասարակական հավաքների ընկերությունը նոր շենքի շինարարության համար հողատարածք գնեց Հունական փողոցի և Վարվացիևսկու նրբանցքի անկյունում։ Շինարարությունը գնահատվեց շուրջ հարյուր հազար ռուբլի։ Այդ պահին հասարակական ակումբի տարեկան եկամուտները գոյանում էին  անդամավճարներից՝ 3,3 հազար, թղթախաղից՝ 7,7 հազար, լոտո խաղից՝ 2,5 հազար, տուգանքներից՝ 3,5 հազար, մուտքի վճարից՝ 2 հազար ռուբլի։ Ընդհանուր եկամուտները կազմում էին 20,5 հազար ռուբլի։ Գումարները ծախսվում էին գրադարանը գրքերով և պարբերականներով համալրելու նպատակով՝ 1,5 հազար, գույքի ձեռքբերման նպատակով՝ 1,4 հազար, այլ ծախսեր՝ 4,4 հազար ռուբլի։ Ընդհանուր ծախսերը կազմում էին 18,3 հազար ռուբլի։ Շենքը հիմնականում կառուցվել է թղթախաղից ստացվող եկամուտներից։ Այսպես, միայն 1908 թվականին թղթախաղից ստացվող եկամուտները կազմել են 24 հազար ռուբլի, իսկ 1909 թվականին՝ 15 հազար ռուբլի։
Լեռնամերձի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արմավիրի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Արմավիրի մարզի Լեռնամերձ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 6 հուշարձան (2 միավոր)։
Հասարակական հավաքների ակումբ (Տագանրոգ)
Պատմություն
Շենքը կառուցվել է քաղաքի ճարտարապետ Էմերիկի նախագծով։ Շենքի շինարարության ընթացքում տեղի է ունեցել դժբախտ պատահարներ, փլուզվել էր կառուցվող սենյակներից մեկի երկաթբետոնե առաստաղը, որից տուժել էին երեք բանվորներ։ Հանձնաժողովը որոշել էր, որ փլուզման պատճառը շենքի չմտածված կառուցվածքն էր, պատերի մեջ մետաղական հենասյուների բնիկների խորությունը փոքր է եղել։
Նոր տունը կառուցվեց վեց տարում, որի բացումը տեղի ունեցավ 1913 թվականի դեկտեմբերի 29-ին։ Շենքն օծվեց Հունական եկեղեցու հոգևորականի կողմից, ակումբի ղեկավար նշանակվեց Ա. Ն. Կովալևսկին։ Նոր շենքն ուներ երկար սենեկաշարք և համերգային դահլիճ ութ հարյուր մարդու համար։ Վերին հարկում կար բիլիարդի մեծ սենյակ, դեպի բակի կողմ էր դուրս գալիս երկարավուն պատշգամբ։ Կառուցված շենքի արժեքը կազմում էր շուրջ վաթսունչորս հազար ռուբլի։ 1913 թվականին ակումբի անադամների թիվը կազմում էր չորս հարյուր մարդ։ 1913 թվականից ակումբի շենքում սկսեցին կազմակերպվել  համերգներ, պարային երեկոներ, դիմակահանդեսներ, թղթախաղ, լոտո և այլն։ Ակումբում թղթախաղը չէր հետապնդվում։ Ակումբն ուներ մեծ ընթերցասրահ, որտեղ ստանում էին բոլոր ռուսերեն պարբերականներն ու թերթերը, գնում էին նաև եվրոպական լեզուներով պարբերականներ։
Շենք
1907 թվականին հասարակական հավաքների ակումբը գնեց Վիկտեշմաերի տունը, որի քանդելուց հետո ձեռնամուխ եղավ նոր մեծ շենքի կառուցմանը։ Շենքը կառուցվեց վեց տարում։
Խաչերի կիկլոպյան ամրոց
Խաչերի ամրոց, Հացառատի Բերդի գլուխ ամրոցից մեկ և կես կիլոմետր դեպի հյուսիս, Գավառ քաղաքի արևմտյան ծայրամասում կա մի Հրվանդանաձև ժայրաբլուր, այն դաշտի հյուսիսարևմտյան մասում, որը տեղացիները խաչեր են անվանում։
Հասարակական հավաքների ակումբ (Տագանրոգ)
Շենք
1926 թվականի մայիսին հասարակական հավաքների ակումբի շենք տեղափոխվեց նախկինում Չեխովի փողոցի վրա գտնվող №4 դպրոցը։ Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ, գերմանական օկուպացիայի տարիներին շենքը հրկիզվեց և ամբողջությամբ այրվեց։ 1947 թվականին շենքը հանձնվեց շինարարական տեխնիկումին, իսկ 1950-ական թվականների վերջերին շենքը նորից տրվեց № 4 դպրոցին։
Խաչերի կիկլոպյան ամրոց
Խաչերի այդ բարձունքը հանդիսանում է մի ընդարձակ սարահարթի ժայռապատ վերջավարություն, որի հարավային լանջի ահռելի քարերի տակից բխում են բազմաթիվ աղբյուրներ։
Հասարակական հավաքների ակումբ (Տագանրոգ)
Ճարտարապետություն
Հունական փողոցի 95 շենքը գտնվում է անհարթ տարածքում՝ թեքությամբ Հունական փողոցի կողմը։ Ուղղանկյուն պատուհաններով շենքի առաջին հարկը շարված է կոպտատաշ քարով։ Երկրորդ հարկի պատուհանները կիսաշրջանաձև են, զարդաքիվերով։ Շենքն ունի գոտևորող քիվ, պսակաձև քիվեր և եզրամասերում քառանկյուն հարթ որմնասյուներ։ Շքամուտքը պատրաստված է Լերմոնտովի նրբանցքի կողմից և ունի  մետաղական սյուներով երկար ծածկ։ Շենքն ունի տարբեր բարձրության և ճարտարապետական տեսքի մի քանի կցակառույցներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1903 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Տագանրոգի տեսարժան վայրեր
Խաչերի կիկլոպյան ամրոց
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի հայկական բերդեր և ամրոցներ
Խսնիկ
Խսնիկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Հազրոյի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Պելլաստվեռե
Պելլաստվեռե (Pällastvere), գյուղ Էստոնիայի Յարվամաա նահանգի Իմավեռե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 6 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Յարվամաա նահանգի Իմավեռե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Ստարիե Կալտասի
Ստարիե Կալտասի (Старые Калтасы, Иҫке Ҡалтасы), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կալտասինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 673 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կալտասինսկի շրջանի բնակավայրեր
Խանջյանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արմավիրի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Արմավիրի մարզի Խանջյան գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 1 հուշարձան (1 միավոր)։
Բենդամուստին
Բենդամուստին, վաճառքային անունը Տրեանդա, քիմիոթերապևտիկ միջոց, որն օգտագործվում է քրոնիկական լիմֆոցիտային լեյկեմիայի, բազմակի միելոմայի և Ոչ հոջկինյան լիմֆոմայի դեպքում ։ Այն կիրառվում է ներերակային ներարկման ձևով ։
Հաճախ հանդիպող կողմնակի երևույթներն են՝ ցածր արյան բջիջների քանակ, տենդ, սրտխառնոց, լուծ, ախորժակի կորուստ, հազ և ցան ։ Այլ ծանր կողմնակի երևույթներից են ալերգիկ ռեակցիաները և վարակների ռիսկի բարձրացումը ։ Հղիության ընթացքում օգտագործումը կարող է վնասել երեխային ։ Բենդամուստինը պատկանում է ալկիլացնող միջոցների ընտանիքին ։ Այն իր ազդեցությունը թողնում է խանգարելով ԴՆԹ-ի և ՌՆԹ-ի ֆունկցիան ։
ԱՄՆ-ում բենդամուստինը բժշկական օգտագործման համար հաստատվել է 2008թ-ին ։ Այն ներառված է Առողջապահական համաշխարհային կազմակերպության անփոխարինելի դեղերի ցանկում, որոնք համարվում են առողջապահական համակարգի ամենաարդյունավետ և անվտանգ դեղերը ։ Միացյալ թագավորությունում NHS-ի համար դեղի արժեքն է 275․81 ֆունտ 100մգ-ի համար ։ Այն համարվում է ազոտային իպրիտի ածանցյալ ։
Ախթամար (բալլադ)
Ախթամար, բալլադ, որը մշակել են հայ և այլազգի գրողներ ։ Բալլադի սյուժեն վերցված է ժողովրդական բանահյուսությունից։
Բենդամուստին
Բժշկական ցուցումներ
Բենդամուստինը կիրառվում է և՛ որպես մոնոթերապիա, և՛ համակցված ձևով՝ էտոպոսիդի, ֆլուդարաբինի, միտոքսանտրոնի, մեթոտրեքսատի, պրեդնիզոնի, ռիտուքսիմաբի, վինկրիստինի, 90Y-իբրիտումոմաբի և թիուքսետանի հետ։
Ախթամար (բալլադ)
Պատմություն
Սյուժեն թափառող է և հանդիպում է տարբեր ստեղծագործություններում։ Հայ գրականության մեջ բալլադի ամենահայտնի մշակումը Հովհաննես Թումանյանինն է։ Տ. Փիրումյանը ժողովրդական աղբյուրի մասին երկու հոդված է գրել։ Վերջին հոդվածն պատմում է, թե ինչպես է Հովհաննես Թումանյանը գրել բալլադը. «Երբ ես սրանից մի քանի ամիս առաջ այդ ավանդությունը պատմեցի Հովհաննես Թումանյանին, նա հենց նույն օրը կազմեց դրանից մի սիրուն ոտանավոր, որ տպվեցավ «Մուրճ» ամսաագրի չորրորդում»։ Ինքնագրի տակ Թումանյանը հաստատել է, գրելով` «Այս ավանդությունն ինձ պատմել է Տ. Փիրումյանը, որը մի քանի տարի ապրել է Վան» ։
Բենդամուստին
Լիմֆոմաներ
III/IV աստիճանի կրկնվող կամ դեղորայքակայուն լիմֆոմաներով և թիկնոցաբջջային լիմֆոմայով հիվանդների՝ նախկինում ռիտուքսիմաբ պարունակող քիմիոթերապիայի կիրառումով կամ առանց դրա կիրառման, բուժման համար կարող է կիրառվել բենդամուստին, միտոքսանտրոն և ռիտուքսիմաբ համակցումը ։ 2012թ-ին Գերմանիայում այն համարվեց առաջին գծի բուժման միջոց դանդաղ հարաճող լիմֆոմաների բուժման համար ։ 2012թ-ի հունիսին տպագրված հոդվածում նշվում էր, որ ռիտուքսիմաբի հետ կիրառման դեպքում դիտվում է ավելի քան կրկնապատկված առանց հիվանդության հարաճման ապրելիություն։ Այս համակցման դեպքում նվազում է նաև կողմնակի երևույթների քանակը, ի համեմատ նախկինում կիրառվող R-CHOP սխեմայի ։
Ախթամար (բալլադ)
Պատմություն
Թումանյանը բալլադը գրել է 1891 թվականին։
Բենդամուստին
Կողմնակի երևույթներ
Հաճախ հանդիպող կողմնակի երևույթները բնորոշ են դեղի խմբին՝ ազոտային իպրիտի ածանցյալներին, ներառելով սրտխառնոց, հոգնածություն, փսխումներ, լուծ, տենդ, փորկապություն, ախորժակի կորուստ, հազ, գլխացավ,անհասկանալի քաշի կորուստ, դժվարաշնչություն, ցանավորում և բերանաբորբ, ինչպես նաև իմունաճնշում, սակավարյունություն և թրոմբոցիտների ցածր քանակ։ Հայտնի է, որ այս դեղը հազվադեպ է առաջացնում մազաթափություն (ալոպեցիա), ի տարբերություն մնացած քիմիոթերապևտիկ դեղերի ։
Ախթամար (բալլադ)
Պատմություն
Ե. Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի ֆոնդում պահպանվում է մեկ ինքնագիր, որը գրվել է 1891 թվականի դեկտեմբերի 11-ին, «Ազգային ավանդություն» ենթավերնագրով։
Ե. Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Թումանյանի N 1354 ֆոնդում պահվում է հեղինակի օրինակը, որտեղ Թումանյանը մեկ ուղղում է կատարել ։
Բենդամուստին
Զգուշացում
PhaSealR և SpirosR դեղի փոխանակման փակ համակարգի սարքերը պարունակում են կամ պոլիկարբոնատ կամ ակրիլոնիտրիլ-բուտադիեն-ստիրեն, և դեղի հետ շփման արդյունքում քայքայվում են։
Ախթամար (բալլադ)
Սյուժե
Թումանյանի մշակած բալլադը պատմում է Թամարի ու լողորդ տղայի դժբախտ սիրո պատմության մասին։ Թամարն ամեն գիշեր կրակ էր վառում կղզում ու սպասում իր սիրեցյալին։ Մի օր էլ կղզու վրա վառած կրակը, որը ճանապարհ էր ցույց տալիս լողորդին, մարում է, և տղան, մոլորվելով ծովում, խեղդվում է։
Բենդամուստին
Զգուշացում
Սա կարող է բերել սարքի խափանման, նյութի մնացորդի հնարավոր պահպանման սարքի մեջ, որը կարող է բերել այնպիսի լուրջ հետևանքների, ինչպիսիք են դեղը պատրաստող և ներարկող առողջապահական համակարգի աշխատակիցների մաշկի վնասումները և հիվանդների մոտ մանր արյունատար անոթների խցանումը։
Ախթամար (բալլադ)
Տպագրություն
Առաջին անգամ տպագրվել է «Մուրճ» ամսագրի 1891 թվականի 4-րդ համարի 593-596 էջերում, այնուհետև Մոսկվայում տպագրված բանաստեղծությունների ժողովածուի II հատորի 40-43 էջերում, Թիֆլիսում տպագրված բանաստեղծությունների ժողովածուի 48-51 էջերում։ 1905 թվականին նկարազարդ ալբոմի ձևով տպագրվել է հայերեն և ռուսերեն։ Բալլադը նոր մշակմամբ լույս է տեսել 1912 թվականին, Թիֆլիսում, «Գրական նմուշներ», էջ 338-342, այնուհետև` Բանաստեղծություններ Պոլիս ժողովածուում և Երկերի ժողովածուի առաջին հատորում։
Բաքվի ժողովածուն կազմելիս Թումանյանը վերջին անգամ աշխատել է բնագրի վրա 1908 թվականին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բալլադներ
Բենդամուստին
Դեղաբանություն
Բենդամուստինը սպիտակ, ջրալույծ մանր բյուրեղային փոշի է՝ երկդիմի հատկություններով։ Այն ազդում է որպես ալկիլացնող միջոց՝ առաջացնելով ԴՆԹ-ի հիմքերի ներշղթայական և միջշղթայական խաչաձև փոխազդեցություններ։
Վայքս
Վայքս (Weichs), կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա երկրամասում։
Բենդամուստին
Պատմություն
Առաջին անգամ Բենդամուստինը արտադրվել է 1963թ-ին Օզեգովսկու և Կրեբսի կողմից արևելյան Գերմանիայում (նախկին Գերմանիայի դեմոկարտական հանրապետություն) ։ Մինչև 1990թ․ այն հասանելի էր միայն արևելյալ Գերմանիայում։ Արևելյան Գերմանիայի հետազոտողները հայտնաբերեցին վերջինիս արդյունավետությունը քրոնիկական լիմֆոցիտային լեյկեմիայի, Հոջկինի լիմֆոմայի, ոչ-Հոջկինի լիմֆոմայի, բազմակի միելոմայի և թոքի քաղցկեղի դեպքում։
Վայքս
Գտնվում է Վերին Բավարիա վարչական շրջանի ենթակայության ներքո։ Մտնում է Դախաու շրջանի կազմի մեջ։ Բնակչությունը 3151 մարդ է (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալների) ։ Զբաղեցնում է 18,72 կմ² տարածք։ Պաշտոնական կոդը՝ 09 1 74 151։
Բենդամուստին
Պատմություն
2008թ-ի մարտին Ցեֆալոնը ԱՄՆ-ի սննդի և դեղերի վերահսկման կազմակերպության կողմից իրավունք ստացավ ԱՄՆ-ում բենդամուստին արտադրելու, որտեղ այն վաճառվում էր Տրեանդա անվան տակ քրոնիկական լիմֆոցիտային լեյկեմիայի բուժման համար ։
2008թ-ի հոկտեմբերին սննդի և դեղերի վերահսկման կազմակերպությունը հաստատեց նաև Տրեանդայի օգտագործումը դանդաղ հարաճող B բջջային ոչ-Հոջկինի լիմֆոմայի բուժման համար, որից 6 ամիս հետո այն սկսեցին կիրառել ռիտուքսիմաբի կամ ռիտուքսիմաբ պարունակող սխեմաների հետ ։
Վայքս
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Բենդամուստին
Հետազոտություններ
Այն հետազոտվում է նաև սարկոմաների բուժման համար ։ Այժմ բենդամուստինը գտնվում է հետազոտության երկրորդ փուլում AL ամիլոիդոզի ոչ-քաղցկեղային բուժման համար։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բենզիմիդազոլներ Կատեգորիա:Քլորօրգանական միացություններ Կատեգորիա:Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության հիմնական դեղեր
Ստորին Կալիֆոռնիա
Ստորին Կալիֆոռնիա կամ Բախա Կալիֆոռնիա, Մեքսիկայի 31 նահանգներից մեկը։ Բնակչության թվով (3 155 070 մարդ) 14-րդ և տարածքի չափսերով (70 113 կմ²) 12-րդ նահանգը Մեքսիկայում։ Հյուսիսում սահմանակցում է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներին` Կալիֆոռնիա նահանգով։
Աշխարհագրություն
Արևմուտքում նահանգի ափերը ողողում են Խաղաղ օվկիանոսի ջրերը, արևելքում` Կալիֆոռնիական ծոցը։ Արևելքում սահմանակցում է Սոնորա նահանգը, իսկ Հարավային Ստորին Կալիֆոռնիա նահանգը։ Տարածքը՝ 70 113 կմ² (3,57 % ամբողջ Մեքսիկայում)։
Բնակչություն
Նահանգի բնակչությունը կազմում է 3.155.070 մարդ (2010 թվականի մարդահամարի տվյալներ, ինչը շատ ավելի բարձր է հարևան Հարավային Կալիֆոռնիայի ցուցանիշից։ Բնակչության 75 %-ը ապրում է նահանգի կենտրոնում։ Տիխուանան նահանգի ամենախիտ բնակեցված քաղաքն է և նաև ամենախոշորը։ Բնակչության մեջ բացի մեքսիկացիներից կան նաև իսպանացիներ և հնդկացիներ (ինկեր, ացտեկներ, մայաներ)։ Ազգային փոքրամասնություններ են համարվում Ասիայի, Մերձավոր Արևելքի և Աֆրիկայի գաղթյալները։
(6669) Օբի
(6669) Օբի (Obi), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1994 թվականի մայիսի 5-ին Կին Էնդատեի և Կաձուրո Վատանաբեի կողմից Կիտամիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,201547 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,73 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6731 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1193,14 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,301726 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,22° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1994 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կին Էնդատեի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Կաձուրո Վատանաբեի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Մերկուրի 13
Մերկուրի 13 (Mercury Thirteen), 13 կին օդաչուներից բաղկացած խումբ (20 թեկնածուներից), որոնք ցանկանում էին աստղագնաց դառնալ և «Մերկուրի» ծրագրով թռչել տիեզերք։ 1961 թվականին մասնակիցները կամավոր անցել են ֆիզիկական տոկունության և սթրեսների նկատմամբ կայունության խստացված թեստեր՝ ցանկանալով ապացուցել, որ կանայք նույնպես տեղ ունեն տիեզերքում։ NASA-ն ոչ մի կապ չի ունեցել այդ նախագծի հետ և լուրջ չի ընդունել խմբին՝ պնդելով, որ տիեզերագնացները պետք է լինեն փորձարկող օդաչուներ (տղամարդիկ) ։
Նախապատմություն
Անկախ հետազոտող Ուիլյամ Ռենդոլֆ Լավլեսը օգնել է NASA-ի տղամարդ տիեզերագնացների համար թեստեր կազմել։ Նրան հետաքրքիր էր՝ ինչպես կանայք կանցնեին նույն փորձությունները։ 1960 թվականին Լավլեսը Ջերի Կոբին հրավիրել էր՝ անցնելու նույն խիստ փորձարկումները։ Կոբը, որն արդեն փորձառու օդաչու էր, դարձել է առաջին ամերիկացի կինը (և միակը Մերկուրի 13 խմբից), որն անցել է թեստավորման բոլոր երեք փուլերը։ Լավլեսն ու Կոբը թեստերի անցկացման համար հրավիրել են ևս 19 կին օդաչուների։ Նրանցից 13-ը անցել են նույն թեստերը, ինչ Առաջին յոթնյակի տղամարդիկ։ Ինչ-որ մեկը դուրս է մնացել. չկարողանալով անցել ինտելեկտուալ թեստերը, ինչպես նաև նրա մոտ հայտնաբերվել է սրտի անբավարարություն։ Արդյունքների մասին հայտարարվել է Շվեդիայի մայրաքաղաք Ստոկհոլմում տեղի ունեցած կոնֆերանսում։ Իսկ այս մասնավոր նախագիծը ֆինանսավորել է աշխարհահռչակ օդաչու Ժաքլին Քոքրանը։
Թեկնածուների ընտրություն
Լավլեսն ու Կոբը կին օդաչուներին հրավիրել են միայն ավելի քան 1000 ժամ թռիչքից հետո, դիտարկել են ավելի քան 700 հայտ։ Նրանցից ոմանք հնարավոր է ընդունվել էին «Իննսունինն»-ի (կին օդաչուների կազմակերպություն) միջոցով, որին Կոբը նույնպես անդամակցում էր։ Արդյունքում կանանցից բաղկացած այս խումբը Ջերի Կոբն անվանել է Ֆլեթս (Fellow Lady Astronaut Trainees - FLATs՝ բնակարաններ)։
Թեստեր
Քանի որ բժիշկները չգիտեին, թե տիեզերագնացներն ինչ կզգան տիեզերքում, թեստերը տատանվում էին պարզ ռենտգենյան ճառագայթներից և մարմնի ընդհանուր ստուգումներից մինչև էկզոտիկ թվացող. կանայք կուլ էին տալիս ռետինե խողովակ՝ ստամոքսահյութի նմուշներ վերցնելու համար։ Բժիշկները ստուգել են արմունկի նյարդի ռեակցիան՝ օգտագործելով հարվածի ազդեցությունը կնոջ նախաբազկի վրա։ Գլխապտույտ առաջացնելու համար ականջները սառույցով ջուր էին լցնում, սառեցնում ներքին ականջը, և ժամանակ էին պահում՝ տեսնելու՝ մասնակիցները երբ ուշքի կգան։ Կանայք ստիպված էին ուժասպառ լինել, հսկայական բեռներ օգտագործել մարզական հեծանիվների վրա, ստուգել իրենց շնչառությունը։ Նրանք անցել են շատ ավելի ագրեսիվ և անհասկանալի թեստեր։ Ի վերջո, 1-ին փուլը հաղթահարել են 13 հոգի։
Լրացուցիչ թեստեր
Մի քանի կանանց ընտրել են լրացուցիչ թեստերի համար։ Ջերի Կոբը, Ռեյ Հերլի Ֆանկ Ուոլին տեղափոխվել են Օկլահոմա Սիթի՝ թեստերի 2-րդ փուլն անցնելու համար։ Դրանք բաղկացած էին սուրդոկամերի թեստից և հոգեբանական թեստերից։ Ընտանեկան պարտավորությունների կամ աշխատանքի պատճառով ոչ բոլոր կանայք են կարողացել մասնակցել այդ թեստերին։ Մի քանի օր անց, երբ Կոբը անցել է ռազմական տեխնիկան և ռեակտիվ ինքնաթիռների փորձարկմանը, մնացած կանայք պետք է ժամանեին Փենսակոլում, Ֆլորիդայում գտնվող ավիացիոն բժշկության ռազմածովային դպրոց, որպեսզի հետևեին Կոբիի օրինակին։ Կանանցից երկուսը ազատվել են աշխատանքից, որպեսզի մնան «Մերկուրի 13»-ում։
Առանց NASA-ի պաշտոնական խնդրանքի՝ BBC-ն չէր կարող թույլ տալ իր միջոցներն օգտագործել ոչ պաշտոնական նախագծի համար։
Զանգվածային լրատվական միջոցներ
«Մերկուրի 13» նախագծի նկատմամբ հետաքրքրությունը կտրուկ աճել է զանգվածային լրատվամիջոցների կողմից, երբ 1963 թվականի հունիսի 16-ին խորհրդային կին տիեզերագնաց Վալենտինա Տերեշկովան թռիչք կատարեց դեպի տիեզերք։ Ի պատասխան՝ Քլեր Բուզե Լյուսը հոդված է հրապարակել NASA-ի և որոշումներ կայացնող ամերիկացի պաշտոնատար անձանց քննադատությամբ։ Հոդվածում առաջին անգամ հրապարակվել են «Մերկուրի 13» նախագծի տասներեք մասնակիցների լուսանկարները և նրանց անունները։
Առաջին ամերիկացի կին տիեզերագնացը
Չնայած Կոբը և Կոքրանն առանձին հայտարարություններ են արել երկար տարիներ հետո, որպեսզի վերսկսեն կին տիեզերագնացի տիեզերք արձակելու փորձերը, NASA-ն 1978 թվականին «NASA Group № 8»-ից առաջ կանանց խումբ չի ստեղծել, որում ընդգրկվել են տիեզերագնացների 35 թեկնածուներ շաթլի շահագործման ծրագրի համար։ Տիեզերագնաց Սալի Ռայդը բաց տիեզերքում հայտնված առաջին ամերիկացի կինն է, որը տիեզերքում եղել է 1983 թվականին STS7-ում։ Քոլինզը 1999 թվականին դարձավ STS-93 առաքելության առաջին կին հրամանատարը, 2005 թվականին նա ղեկավարում էր STS-114-ը։
Պարգևներ
2005 թվականին «Մերկուրի 13» խումբը պարգևատրվեց «Տիեզերական հետազոտությունների» մրցանակով։ 2007 թվականի մայիսին խմբի ութ կենդանի անդամներ պարգևատրվեցին Վիսկոնսինի համալսարանի պատվավոր դոկտորական աստիճանով՝ Օշկոշով։
Ստեփան Ակայան
Ստեփան Ակայան, հայ մանրանկարիչ, ճարտարապետ։
Կենսագրություն
Ծնվել է Պոլսում։ Նախնական կրթությունը ստացել է ծննդավայրի հայկական դպրոցում, ապա շարունակել Գեղարվեստների վարժարանում, որն ավարտել է 1891 թվականին։ Միառժամանակ պաշտոնավարել է երկաթուղային վարչությունում, ապա զբաղվել նկարչությամբ։ Նրա «Մեծն Աղեքսանդրի գերեզմանի նմանագրությունը» ուղարկվել է Փարիզի ցուցահանդես և արժանացել մեդալի։ Թուրքական կառավարությունից էլ ստացել է «Արվեստի ոսկե մեդալ»։ Գերազանցապես աչքի է ընկել մանրանկարչությամբ։ Նամականիշի մեծությամբ և գունավոր նկարել է հայ նշանավոր դեմքերի նկարները, որոնք ժամանակին արժանացել են ջերմ ընդունելության։ Նկարազարդել է Թեոդիկի տարեցույցները և այլ գրքեր ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հայ մանրանկարիչներ Կատեգորիա:Հայ ճարտարապետներ Կատեգորիա:1870 ծնունդներ Կատեգորիա:1937 մահեր Կատեգորիա:Ստամբուլ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Նկարիչներ այբբենական կարգով
Խնջիկան
Խնջիկան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Հազրոյի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Տոպորովո (գյուղ, Կարդիմովսկի շրջան)
Տոպորովո (Топорово), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կարդիմովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կարդիմովսկի շրջանի բնակավայրեր
Վետրովո (գյուղ, Բերեզնեգովատոեի շրջան)
Վետրովո (Вітрове), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Բերեզնեգովատոեի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Բերեզնեգովատոեի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Սենտ Կրուա սյուր Մեր
Սենտ Կրուա սյուր Մեր (Sainte-Croix-sur-Mer), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 236 մարդ, բնակչության խտությունը` 113.46 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2.08 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 220 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 18 կմ հյուսիս-արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 167 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 125-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 42։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 74,9 %։ 125 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 119 անձ (61 տղամարդ և 58 կին)։ Գործազուրկ են եղել 6 անձ (3 տղամարդ և 3 կին)։ 42 անաշխատունակներից 21-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 15-ը` թոշակառուներ, իսկ 6-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Արմեն Տիգրանյան (այլ կիրառումներ)
Արմեն Տիգրանյան, հայ անձնանուն, որով հայտնի են հետևյալ անձինք.
Ադրբեջանի գրողների միություն
Ադրբեջանի գրողների միություն (Azərbaycan Yazıçılar Birliyi)-Ադրբեջանի գրողների, բանաստեղծների և թարգմանիչների ամենամեծ հասարակական կազմակերպությունը; Խորհրդային տարիներին միությունը կոչվում էր Ադրբեջանի գրողների դաշինք։ Ներկայումս կան ավելի քան 1600 անդամներ ։
Պատմություն
Ադրբեջանի գրողների դաշինքը ստեղծվել է 1934 թվականի հունիսի 13-ին, Ադրբեջանի գրողների առաջին համագումարում։ Մինչ 1934 թվականը ադրբեջանցի գրողները մտնում էին գրական զանազան միավորումների մեջ։ 1923 թվականին հիմնվել է Սովետական Ադրբեջանի գրական առաջին միավորումը՝ Թուրքական գրական և պոեզիա ասոցիացիան։ Միությունն ուներ իր կարճ անվանումը՝ «Կայծակ»։ Միության նպատակն էր «նպաստել ադրբեջանական ինքնուրույն և թարգմանական գրականության զարգացմանը»։ Գրական այս առաջին միավորումը գոյությունը պահպանեց մինչև 1925 թվականը։ Խորհրդային ժամանակաշրջանի գրական երկրորդ միավորումը «Ոսկե մատիտներ»ն է, որ հիմնադրվել է 1925 թվականի դեկտեմբերի 25-ին, Բաքվում։
1927 թվականի հուլիսի սկզբին ադրբեջանցի գրողների առաջին ընդհանուր ժողովում որոշվեց միավորել բոլոր գրական միությունները մեկ կազմակերպության շուրջ։ Ստեղծվել է Ադրբեջանի գրողների միության ժամանակավոր խորհուրդը։
Ադրբեջանի գրողների միությունը ստեղծվել է 1934 թվականի հունիսի 13-ին Բաքվում, ադրբեջանական գրողների առաջին համագումարում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ստեղծագործական միություններ Կատեգորիա:Գրական խմբավորումներ Կատեգորիա:Ադրբեջանի մշակութային կազմակերպություններ
Ստոկհոլմի համախտանիշ
Ստոկհոլմի ախտանշանի համընթացություն (Stockholm syndrome), հոգեբանական երևույթ, որն արտահայտվում է նրանով, որ զոհն սկսում է համակրանք տածել ագրեսորի նկատմամբ։ Օրինակ՝ պատանդներն սկսում են կարեկցել իրենց զավթիչներին և նույնիսկ ինչ-որ կերպ խոչընդոտել իրենց իսկ ազատագրմանն ուղղված գործողություններին։ Համախտանիշի մեխանիզմն այն է, որ պատանդի և հանցագործի միջև երկար ժամանակ հարաբերությունները ջերմանում են ոչ պարտադրելի շփման ժամանակ, երբ սկսում են միմյանց ավելի լավ ճանաչել։ Կարող են նույնիսկ ագրեսորների և պատանդների միջև առաջանալ ընկերական հարաբերություններ։ «Զոհը» սկսում է ըմբռնումով մոտենալ հանցագործի գործողություններին և կարող է մտածել, որ նրա տեսակետը ճիշտ է։ Ընդ որում որոշ հոգեբաններ պնդում են, որ Ստոկհոլմի համախտանիշը ավելի շատ նկատվում է իգական սեռի ներկայացուցիչների մոտ։
Ստոկհոլմի համախտանիշը նկատվում է ոչ միայն առևանգման դեպքերում, այլ նաև ռազմագերիների, ստրուկների, համակենտրոնացման ճամբարի բանտարկյալների, մարմնավաճառների մոտ։ Ինչպես նաև թրաֆիքինգի, երեխաների կամ ընտանեկան բռնության, արնապղծության դեպքերում։
Ստոկհոլմի համախտանիշի հոգեբանական դրսևորումը
Սոցիալական հոգեբանության մեջ կա այդպիսի տեսակետ, որը կարելի է նկատել նաև առօրյա կյանքում, երբ թույլ մարդիկ փորձում են գտնել լիդերների, ովքեր կառաջնորդեն նրանց, ուղղություն ցույց կտան։ Այսպես թույլ մարդկանց պատասխանատվությունը նվազում է և որոշումներ կայացնելու խնդիրը դառնում է ավելի հեշտ։ Ուժեղների և թույլերի փոխհարաբերությունները, որոնցում թույլերը կախված են ուժեղներից (ղեկավարներից, ընտանիքի գլուխներից և այլն), ինքնին «Ստոկհոլմի համախտանիշի» վառ դրսևորում է։ Թույլերի հոգեբանական պաշտպանության մեխանիզմը հիմնավորված է հույսի վրա, որ ենթարկվելու դեպքում ուժեղը ներողամտություն կդրսևորի։
Ստոկհոլմի համախտանիշը կարող է առաջանալ նաև ինքնապաշտպանական ռեակցիայի պատճառով։ Պատանդի ապրելու ցանկությունը շատ ավելի մեծ է լինում ագրեսորին ատելու իմպուլսից՝ սթրեսի ներքո ստեղծելով ես-ի պաշտպանողական ռեակցիա։
Կան չորս կարևոր գործոններ, որոնք նպաստում են Ստոկհոլմի համախտանիշին.
Ստոկհոլմի համախտանիշի պատմությունը
«Ստոկհոլմի համախտանիշ» եզրույթը առաջարկել է հայտնի շվեդ քրեագետ Նիլս Բեյերուտը։ 1973 թվականին նա օգնել է ոստիկանությանը Ստոկհոլմում պատանդ վերցվածներին ազատելու գործողության ժամանակ։ Նրան կանչել էին պատանդների արձագանքները վերլուծելու համար։ Քանի որ ուղեղի լվացումը նոր հասկացություն չէր, նա հասկացավ, որ նույնը տեղի է ունեցել պատանդների հետ։
Ստոկհոլմի բանկի կողոպուտ
1973 թվականի օգոստոսի 23-ին բանտից փախած դատապարտյալ Յան Էրիկ Ուլսսոնը ներխուժում է Ստոկհոլմի բանկ և պատանդ է վերցնում բանկի 4 աշխատակցի՝ 3 կնոջ և 1 տղամարդու (Բրիջիտ Լանդբլեդ, Քրիստին Էնմարկ, Էլիզաբեթ Օլդգրեն և Սվեն Սաֆստրոմ)։ Կողոպտիչը պահանջում է գումար, զենք, ավտոմեքենա և ազատություն իր բանտակից Կլարկ Ուլաֆսսոնի համար, այլապես սպառնում է սպանել պատանդներին։
Քանի որ Ուլսսոնի բոլոր պահանջները չէ, որ բավարարվել էին (չկար փող, զենք և ավտոմեքենա), նա սկսում է սպառնալ պատանդներին և խոստանում է, որ ոստիկանության ներխուժման դեպքում նրանց բոլորին կախաղան կբարձրացնի։ Իր մտադրությունների լրջությունը նա ցուցադրում է նրանով, որ շենք ներխուժած երկու ոստիկաններից մեկին վիրավորում է, իսկ մյուսին զինաթափում է և, ավտոմատով սպառնալով, ստիպում է երգել։ Իրադրությունը լարված էր։ Սակայն երկու օր անց կողոպտիչների և պատանդների հարաբերությունները փոքր-ինչ փոխվում են, ավելի ճիշտ, բարելավվում են։
Պատանդները հանկարծ սկսում են քննադատել ոստիկանության գործողությունները և հորդորում են դադարեցնել իրենց ազատմանն ուղղված գործողությունները։ Պատանդներից մեկը՝ Քրիստին Էնմարկը, Ուլսսոնի և կառավարության միջև լարված բանակցություններից հետո անձամբ է զանգահարում Շվեդիայի վարչապետ Ուլաֆ Պալմին և հայտարարում, որ ամենևին չի վախենում Ուլսսոնից և Ուլաֆսսոնից, այլ ընդհակառակը, համակրում է նրանց և պահանջում է անհապաղ կատարել նրանց պահանջները և բոլորին բաց թողնել։
Ի վերջո, օգոստոսի 28-ին, այդ դրամայի 6-րդ օրը ոստիկանները գազային հարձակման միջոցով բարեհաջող գրավում են շենքը։ Ուլսսոնը և Ուլաֆսսոնը հանձնվում են, իսկ պատանդներն ազատ են արձակվում։
Ազատված պատանդները հայտարարում են, որ ամենևին չեն վախեցել հանցագործներից, ովքեր իրենց ոչ մի վատ բան չեն արել, և ընդհակառակը՝ վախեցել են ոստիկանության ներխուժումից։ Արդյունքում նախկին պատանդների և զավթիչների միջև ջերմ հարաբերություններ են պահպանվում։ Որոշ տվյալների համաձայն՝ նախկին պատանդները նույնիսկ փաստաբաններ են վարձում Ուլսսոնի և Ուլաֆսսոնի համար։
Դատավարության ընթացքում Ուլաֆսսոնին հաջողվում է ապացուցել, որ Ուլսսոնին չի օգնել և ընդհակառակը՝ փորձել է ազատել պատանդներին։ Նրանից հանում են բոլոր մեղադրանքները և բաց են թողնում։ Ազատության մեջ նա հանդիպում է Քրիստին Էնմարկին, և ընտանիքներով սկսում են ընկերություն անել։
Փաթթի Հյորսթ
1974 թվականի փետրվարի 4-ին Վիլլիամ Հյորսթի թոռնիկին պատանդ էր վերցրել «Սիմբիոնիստական Ազատության Բանակ» հանցախումբը։ Ահաբեկիչները ստացան 4 մլն դոլար Հյորսթի ընտանիքից։ Փաթթին հրապարակայնորեն կարեկցանք արտահայտեց ահաբեկիչների հանդեպ։ Հետագայում նա, աշխատելով տվյալ հանցախմբի հետ Սան Ֆրանցիսկոյի մի քանի բանկեր է կողոպտում։ Ստոկհոլմի համախտանիշի առկայությունը հաշվի չառնվեց դատարանում։ Նրա յոթ տարի ազատազրկումը հետագայում մեղմացվեց և ներվեց նախագահ Բիլ Քլինթոնի կողմից, ով համարեց, որ Փաթթին իր կամքին հակառակ էր գործում ։
Ստոկհոլմի համախտանիշի բուժում
Ստոկհոլմի համախտանիշը ենթադրում է հոգեբուժական կամ հոգեբանական միջամտություն։ Նպատակը հիվանդին այն գիտակցական մակարդակին բերելն է, որ նա որոշումները չկայացնի վախի կամ ինքնապաշտպանական ռեակցիայի հետևանքով։ Բուժումը ներառում է լայնածավալ թերապիաներ։ Բուժման շատ կարևոր մաս է նաև ընտանիքի, մոտ մարդկանց աջակցությունը ։
Հիշատակություններ
«Մյուզ» հայտնի ալտերնատիվ ռոք խմբի հայտնի երգերից մեկը կրում է Ստոկհոլմի համախտանիշ (Stockholm syndrome) անունը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Համախտանիշներ Կատեգորիա:Սոցիալական հոգեբանություն Կատեգորիա:Հոգեախտաբանական համախտանիշներ Կատեգորիա:Ստոկհոլմ
Ակյահի
Ակյահի ( - ՞), հայ աշուղ։ Բուն անունը եղել է Հարություն։
Ծնվել է Կ. Պոլսում։ Կրթությունն ստացել է ծննդավայրի հայկական վարժարանում։ Երիտասարդ հասակից հետևել է աշուղական արվեստին, ունեցել հաջողություն և իր վարպետների կողմից կոչվել Ակյահի, որ նշանակում է հմուտ, տեղյակ։ Հորինել և երգել է մեծ մասամբ սիրային և բարոյախոսական երգեր (թուրքերեն)։ Փնտրված երգիչ է եղել ուրախ հավաքույթներում, հարսանիքներում։ Նրա մասին հորինվել են մի շարք մանրավեպեր, որոնք վկայում են այդ աշուղի սրամտության, կատակախոսության մասին ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Թուրքահայ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Թուրքահայ երաժիշտներ Կատեգորիա:Հայ աշուղներ
Խորոնքի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արմավիրի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Արմավիրի մարզի Խորոնք գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 5 հուշարձան (5 միավոր)։
Սերմնաստուգում
Սերմնաստուգում, գյուղատնտեսական բույսերի սերմերի որակի հսկողության միջոցառումների համակարգ․ իրականացնում է դրանց արտադրության, մթերման, պահպանման և նախացանքային մշակման ընթացքում։ Բաղկացած է պետական (իրականացվում է պետական սերմնաստուգիչ տեսչությունների կողմից) և ներտնտեսային (տնտեսության և մթերման կետերի ուժերով) միջոցառումներից։ Սերմնաստուգմամբ հնարավոր է բարձրացնել սերմերի ցանքային որակը և ապահովել ցանքատարածությունները կոնդիցիոն (ստանդարտին համապատասխանող) սերմացուով։
Աշխարհում առաջին սերմնաստուգիչ կայանը կազմակերպել է գերմանացի գիտնական Ֆ․ Նոբբեն (1869 թ., Սաքսոնիա)։ Հետագայում այդպիսի կայաններ են ստեղծվել Ավստրիայում, Դանիայում, Շվեդիայում և այլ երկրներում։
գյուղատնտեսական բույսեր
Պալլի (գյուղ, Կիռգեսաառե շրջան)
Պալլի (Palli), գյուղ Էստոնիայի Հիյումաա նահանգի Կիռգեսաառե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հիյումա նահանգի Կիռգեսաառե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Ստարիե Կակսի
Ստարիե Կակսի (Старые Какси), գյուղ Ռուսաստանի Ուդմուրթական հանրապետության Մոժգինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2008 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 325 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Ուդմուրթական հանրապետության Մոժգինսկի շրջանի բնակավայրեր
Հայոց գահի վրա հռոմեական դրածոների դրամներ
Հայոց գահի վրա հռոմեական դրածոների դրամներ։ Հռոմի նվաճողական քաղաքականությունը Օգոստոս Օկտավիանոսի իշխանության տարիներին հիմնովին վերացրեց Հայաստանում դրամների ազգային պատկերատիպը։ Հայոց գահի վրա Կայսերական Հռոմի դրածո՝ Արտավազդ Դ թագավորի (4-6) արծաթյա դրամները, ինչպես իրենց կշռային սիստեմի տվյալներով, այնպես էլ պատկերներով, միանգամայն հռոմեական են։ Նրանց մի կողմին պատկերված է Հռոմի կայսեր՝ Օգոստոս Օկտավիանոսի գլուխը, զարդարված դափնեպսակով. համաձայն հին հռոմեական սովորության, հաղթողներին դափնիներով էին պսակում։ Կայսեր այդ դիմաքանդակի շուրջ արձանագրված է. «θΕΟΥ ΚΑΙΣΑΡΟΕ ΕΥΕΡΓΕΤΟΥ», այսինքն՝ «Աստծու կայսեր բարերարի», իսկ դրա հակառակ կողմին ներկայացվում է Արտավազդի դիմանկարը, ըստ որում առանց Արտաշեսյանների հայկական թագի, միայն վարսկալ ժապավենով, որ բնորոշ էր ժամանակի հռոմեական իշխողներին։ Հայոց այդ թագավորի պատկերի շուրջ նշվում է. «ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΜΕΓΑΛΟΥ ΑΡΤΑΥΑΣΔΟΥ», այսինքն՝ «արքայի մեծի Արտավազդի» խոսքերը։ Արծաթյա այս դրամի պատկերատիպը ինքնըստինքյան արտացոլում է այն կախյալ քաղաքական վիճակը, որի մեջ գտնվում էր Հայաստանը Արտավազդ Դ-ի օրոք։
Իրավիճակը թագավորներից հետո
Մեկ տարի անց, երբ Հայաստանում թագավորական իշխանությամբ հանդես եկավ Հրեաստանի Հերովդես Մեծի թոռը՝ Տիգրան Ե անունով (մ.թ.ա.6), թողարկվեցին պղնձյա դրամներ, որոնց վրա այս Տիգրանը պատկերված է գլխին հինավուրց հայկական թագով։ Դրամի հակառակ կողմի պատկերատիպը ներկայացնում է 2 ձիերով լցված մարտակառք, որով թագավորն արշավում է։ Ի նշան հաղթության, նա մի ձեռքին դափնեճյուղ է բռնել։ Այս տեսարանի շուրջ գրված է. «ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΜΕΓΑΛΟΥ ΤΙΓΡΑΝΟΥ», այսինքն «արքայի մեծի Տիգրանի»։
Միքայել Ամատունի
Իշխան Միքայել Ամատունի, հայ գրական-հասարակական գործիչ‚ լրագրող , դիվանագիտական գիտությունների թեկնածու (1859) ։ Հովհաննես Ամատունու երկրորդ որդին, Պետրոս և Նապոլեոն Ամատունիների եղբայրը, Ամատունիների ազնվական տոհմից։
Կենսագրություն
Միքայել Ամատունին ծնվել է 1834 թվականի հոկտեմբերի 16-ին Թիֆլիսում, Ամատունիների ազնվական տոհմի ներկայացուցիչ Հովհաննես Ամատունու ընտանիքում։ Սովորել է Մոսկվայի համալսարանում, ապա տեղափոխվել է Դորպատի համալսարան, որտեղ սովորել է՝ 1856 թվականի հունվարից մինչև 1859 թվականը։ ԸՆդհատումներով սովորել է Իրավագիտության ֆակուլտետի դիվանագիտության բաժնում։ 1859 թվականի մայիսին ավարտելով Դորպատի համալսարանը, ստացել է՝ դիվանագիտական գիտությունների թեկնածուի կոչում։ Թեկնածուական ատենախոսությունը պաշտապնելու համար գրել է՝ «Օրդին Նշչոկին, Ռուսաստանի ամենանշանավոր դիվանագետը 17-րդ դարում» հոդվածը, որը ամփոփվել է 186 էջանոց մի տետրակի մեջ և պահվում էր իր թղթածրարում ։ Մահացել է 1865 թվականին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ դիվանագետներ Կատեգորիա:Ամատունիներ Կատեգորիա:Հայ լրագրողներ
Վիսունսկ
Վիսունսկ (Висунськ), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Բերեզնեգովատոեի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1767 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Վիսունսկ գյուղում բնակվում էր 2 191 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3587 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Բերեզնեգովատոեի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1767 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կամեհամեհա III
Կամեհամեհա III, Հավայան Թագավորության կառավարիչը 1825-1854 թվականներն ընկած ժամանակահատվածում ։
Կառավարում
Նրա օրոք Հավային բացարձակ միապետությունից վերածվել է քրիստոնեական սահմանադրական միապետության (սահմանադրությունն ընդունվել է 1840 և 1852 թվականներին) ։ Թագավորության պատմության մեջ ամենաերկար գահակալած թագավորն էր։ Նա գահակալել է շուրջ 29 տարի 192 օր, չնայած իր գահակալության սկզբում գտնվում էր թագուհի Կաահումանիի, իսկ ավելի ուշ՝ Կաահումանի II-ի խնամակալության տակ։ Նա նպատակ ուներ հավասարակշռություն մտցնել երկրի արդիականացման հարցում՝ որդեգրել արևմտյան ուղին՝ պահպանելով ազգային մշակույթի հիմքերը ։ Նրա օրոք թագավորությունը ճանաչեցին Ֆրանսիան, Բրիտանիան և ԱՄՆ-ն ։
Ժառանգներ
Կամաեմա III-ը ուներ 2 դոսւտր, սակայն նրանք մահացել են փոքր տարիքում։ Մնալով առանց ժառանգ՝ թագավորը որդեգրեց իր զարմիկներին։ Նրանցից երկուսը հետագայում դարձան թագավորներ՝ որպես Կամեհամեհա IV և Կամեհամեհա V։
Մահ
1854 թվականի դեկտեմբերի 15-ին Կամեհամեհա III-ը հանկարծամահ է եղել հիվանդությունից, որի հավանական պատճառը կաթվածն էր։
Նրան հաջորդեց իր եղբորորդին և որդեգրած որդին՝ Ալեքսանդր Լիհոլիհոն, որը հայտնի էր որպես Կամեհամեհա IV թագավոր։
Ֆիլատելիայում
Թագավորը պատկերված է Հավայան թագավորության (1853) փոստային նամականիշի վրա՝ 13 ցենտ անվանական արժեքով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հավայի Կատեգորիա:Թագավորներ ըստ երկրի Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Վիվերոնե
Բնակչությունը կազմում է՝ 1411 մարդ (2008)։ Բնակչության խտությունը՝ 118 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 12 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 13866։ Հեռախոսային կոդ՝ 0161։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում՝ սուրբ Սանտա Մարիա Ասսունտան։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Տոպորովո (գյուղ, Սանդովսկի շրջան)
Տոպորովո (Топорово), գյուղ Ռուսաստանի Տվերի մարզի Սանդովսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Տվերի մարզի Սանդովսկի շրջանի բնակավայրեր
Հայդերիկան
Հայդերիկան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Հազրոյի գավառակում ։
Պատմություն
Գյուղն ավերվել, իսկ բնակչությունը թուրքերի ձեռքով կոտորվել է 1895 թվականի ջարդերի ժամանակ։
Բնակչություն
Եղել է հայաբնակ գյուղ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Պերճ Ակնունի
Պերճ Ակնունի, հայ նկարիչ։
Կենսագրություն
Ծնվել է Կ. Պոլսում։ 1932 թվականին տեղափոխվել է Հայաստան։ 1941 թվականին ավարտել է Երևանի Փանոս Թերլեմեզյանի անվան գեղարվեստի ուսումնարանը, 1957 թվականին՝ Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը։ Նախասիրած ժանրը բնանկարն է։ 1954 թվականից սկսած նրա ստեղծագործությունները ցուցադրվել են տարբեր ցուցահանդեսներում ։
Ստեղծագործություններից պահվում են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում, մի շարք երկրների պատկերասրահների ֆոնդերում և հավաքածուներում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:Երևանի պետական գեղարվեստաթատերական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Հովհաննես XI (Հռոմի պապ)
Միջնադարյան մի շարք պատմիչների և ժամանակակից պատմաբանների համաձայն, Հովհաննես XI-ը Հռոմի հայտնի ազնվականուհի Մարոցիայի և նրա սիրական՝ Հռոմի պապ Սերգիոս III-ի որդին էր։ Հովհաննես XI-ը պապ էր օծվել շատ վաղ՝ 21 տարեկան հասակում, 931 թ.։ Իր կարճատև աթոռակալության ընթացքում նա դարձավ ներքին քաղաքական ընդհարումների զոհ. նրա եղբայրը (մոր կողմից)՝ Սպոլետոյի դուքս Ալբերիգո II-ը ձերբակալեց և բանտարկեց իրենց մորը՝ Մարոցիային Հռոմի Սբ. Հրեշտակ դղյակում, ինչին հետևեց նաև Հովհաննես XI-ի տապալումը։ 932 թ. նա բանտարկության ենթարկվեց Հռոմի բերդերից մեկում, որտեղ էլ շուտով մահացավ 935 թ.-ին։
Սուրբ Հովհաննես եկեղեցի (Ճահուկ)
Սուրբ Հովհաննես եկեղեցի, Հայ առաքելական եկեղեցու տաճար պատմական Մեծ Հայքի Ճահուկ գավառում, ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության Բաբեկի շրջանի Ճահուկ (Ջահրի) գյուղի հյուսիսարևելյան թաղամասում ։
Վիճակը 1980-ականներին կանգուն էր, որմերում ճաքեր կային։ Սակայն ներկա պահին վիճակն անհայտ է ։
Պատմություն
Սուրբ Հովհաննես եկեղեցին կառուցվել է 12-13-րդ դարերում։ Ճարտարապետի և պատվիրատուի անուններն անհայտ են ։
Ճարտարապետություն
Եկեղեցու հորինվածքը՝ քառամույթ գմբեթակիր բազիլիկա։ Տաճարը կառուցվել է սրբատաշ և կիսամշակ քարից, աղյուսից։ 17-րդ և 19-րդ դարերում եկեղեցին վերանորոգվել է։ Մուտքը գտնվում է հարավային ճակատում։ Եկեղեցու աբսիդը կիսաշրջանաձև է, իսկ մույթերը՝ ուղղանկյուն։ Կա ավանդատների մեկ զույգ։ Գմբեթն աղյուսաշեն է և ութանիստ ։
Եկեղեցու հարավային և արևմտյան ճակատում կան արձանագրություններ։ Կան նաև 18-19-րդ դարերի որմնանկարներ։ Շրջակայքում եկեղեցին ունեցել է շինություններ, որոնք այժմ քայքայված են ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բաբեկի շրջանի վանքեր և եկեղեցիներ հ Կատեգորիա:Ադրբեջանի նախկին շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:Ադրբեջանում ոչնչացված հայկական հուշարձաններ
(6670) Վալլաչ
(6670) Վալլաչ (Wallach), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1994 թվականի հունիսի 4-ին Կարոլին Շումեյկերի և Դևիդ Լևիի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,722463 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,925 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,52 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1640,75 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,219412 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 20,21° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1994 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կարոլին Շումեյկերի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Դևիդ Լևիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Նիկոլայ Ստանկևիչ
Նիկոլայ Վլադիմիրովիչ Ստանկևիչ (Николай Владимирович Станкевич, ), ռուս հասարակական գործիչ փիլիսոփա, բանաստեղծ։
Ավարտել է Մոսկվայի համալսարանը (1834)։ 1831 թվականի վերջից Մոսկվայի համալսարանում Ստանկևիչի շուրջը ստեղծվել է գրական փիլիսոփայական խմբակ։1837 թվականին թոքախտով հիվանդ Ստանկևիչը մեկնել է արտասահման՝ բուժվելու։ Ուսումնասիրել է Ֆ․ Շելինգի, Ի․ Կանտի և Յո․ Ֆիխտեի, հետագայում՝ նաև Գ․ Էնգելի և Լ․ Ֆոյերբախի փիլիսոփայությունը։ Ստանկևիչը փիլիսոփայության մեջ տեսնում էր ճշմարտությունը ճանաչելու և կյանքը կատարելագործելու միջոցը։ 1833 թվականից, Մոսկվայի համալսարանի ուսանողների հակակառավարական խմբի հետ կապի համար, Ստանկևիչը եղել է ոստիկանական հսկողության տակ։ Պատմական առաջադիմության գլխավոր ուժը տեսել է լուսավորության մեջ, ռուս մտավորականության հիմնական խնդիրը համարել է լուսավորական գաղափարներ, հումանիզմ պրոպագանդելը։ Ստանկևիչը պաշտպանել է իսկական ժողովըրդականության սկզբունքը, հանդես եկել գրականության և արվեստի մեջ կեղծիքի ու գռեհիկության դեմ, դրանց նշանակությունը տեսել է ժողովրդին ծառայելու մեջ։ Ստանկևիչի բանաստեղծական ժառանգությունը մեծ չէ։ Բանաստեղծություններում արտահայտել է ռուս առաջավոր մտավորականության համար բնորոշ մտքեր ու զգացմունքներ։ Ստանկևիչի նամակները 1930-ական թվականներից հոգևոր կյանքի ուսումնասիրման անգնահատելի աղբյուր են։ Ստանկևիչը մեծ ազդեցություն է գործել Վ․ Բելինսկու, Տ․ Գրանովսկու և Ի․ Տուրգենևի վրա։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Ռուս փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ռուս հրապարակախոսներ Կատեգորիա:Տուբերկուլոզից մահացածներ Կատեգորիա:19-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ռուս գրողներ
Սառցե անձրև
Սառցե անձրև, մթնոլորտային երևույթ, որը տեղի է ունենում Ցելսիուսի սանդղակի բացասական ջերմաստիճանի դեպքում։ Սառցե անձրևը դիտվում է ջերմաստիճանային ինվերսիայի առկայության դեպքում, երբ երկրագնդի մակերևույթի մոտ գտնվում է սառը օդը, և նրա վրա համեմատաբար տաք, դրական ջերմաստիճանի օդի շերտ։
Ծաղկալանջի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արմավիրի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Արմավիրի մարզի Ծաղկալանջ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 9 հուշարձան (6 միավոր)։
Սառցե անձրև
Նկարագիր
Համաձայն առաջին սահմանման (օգտագործվում է՝ օրինակ Ռուսական հիդրոմետեորոլոգիական հանրագիտարանային բառարանում), սառցե անձրևը փոքր թափանցիկ սառցե գնդիկների բազմություն է, որն ընկնում է ամպերից, 1-3մմ տրամագծով ։ Հաճախ այդ երևույթը դիտարկվում է 0-10 °C, երբեմն մինչև 15 °C: Սառցե գնդիկները առաջանում են անձրևի կաթիլների սառեցման դեպքում, երբ վերջիններն ընկնում են ներքևի օդի շերտի միջև 0 °C ից ցածր ջերմաստիճանում ։ Գնդիկների մեջ գտնվում է չսառեցվող ջուր, որի պատճառով ընկնելով առարկաների վրա մասնատվում են կտորների, ջուրը դուրս է մղվում և առաջանում է մերկասառույց ։