cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ժան Շարդեն
Ժան Շարդեն (Jean Chardin, ), ֆրանսիացի ոսկերիչ և ճանապարհորդ, ում 10 հատորից բաղկացած «Ժան Շարդենի ճանապարհորդությունները» գիրքը համարվում է իր ժամանակների արևմտյան ամենաարժեքավոր աշխատություններից մեկը՝ Պարսկաստանի և Մերձավոր Արևելքի երկրների մասին։
Կյանքը և գործունեությունը
Ժան Շարդենը ծնվել է մեծահարուստ վաճառականի ընտանիքում։ Նրա հայրը ոսկերիչ էր Դոֆինի հրապարակում, և ինքը շարունակեց հոր գործը։ Նա 1664 թվականին ձեռնարկում է մի ճանապարհորդություն՝ ընկերակից ունենալով լիոնցի վաճառական Մ. Ռեսինին։ Նրանք ճամփորդում են Կոստանդնուպոլիսով և Սև ծովով՝ հասնելով Պարսկաստան 1666 թվականի սկզբներին։ Նույն թվականին Շահ Աբբաս II-ը Շարդենին նշանակում է իր ոսկե արդուզարդի ձեռքբերման գործակալ։ 1667 թվականի կեսերին Շարդենն այցելում է Հնդկաստան և վերադառնում Պարսկաստան մոտ երկու տարի անց։ 1670-ին վերադառնում է հայրենի Փարիզ։ Այնտեղ նա հրատարակում է «Սուլեյման Գ-ի գահակալությունը» գիրքը, որտեղ պատմում է Պարսկաստանում տեղի ունեցած որոշ իրադարձությունների մասին՝ որպես ականատես։ Սպահանցի Միրզա Սեֆյանը՝ մի ուսյալ ազնվական, որ բանտարկված էր սեփական պալատում, Ժան Շարդենին հրավիրել էր իր մոտ, պատվել, ցուցումներ տվել պարսկերենով և օգնել նրան այդ աշխատանքում։ Պետեր դը լա Քրուան և Թավերնիեն խիստ քննադատում են այդ գիրքը, մինչդեռ Անժ դը լա Բրոսը մեծ դրվատանքով է արտահայտվում դրա մասին։ 1671 թվականի օգոստոսին Ժան Շարդենը դարձյալ ճանապարհ է ընկնում դեպի Արևելք։ Այս անգամ Կոստանդնուպոլսից Սև Ծովով անցել է Վրաստան, Արևելյան Հայաստան և Պարսկաստան (1672-1673 թվականներին)։ Նրան ուղեկցել է նկարիչ Ժոզեֆ Գրելոն, ով ճանապարհորդության ընթացքում կատարել է արժեքավոր նկարներ, որոնք հետագայում արտատպվեցին որպես գրավյուրներ՝ փորագրանկարներ, որոնցից են նաև Էջմիածնի և Երևանի հայտնի փորագրանկարները։ Նրանց ճանապարհորդության մասին պատմող ուշագրավ տեղեկություններով հարուստ, ինչպես նաև Գրելոյի՝ պատմական մեծ արժեք ներկայացնող փորագրանկարներով գիրքը տպագրվեց 1686 թվականին Լոնդոնում, ֆրանսերենով։ Արդեն լրացված և ամբողջական տարբերակը լույս տեսավ 1711 թվականին՝ Ամստերդամում։ Գիրքը ռուսերեն թարգմանվեց և հրատարակվեց 1902 թվականին՝ Թիֆլիսում, Մ. Մարտիրոսյանցի տպարանում։
Հայաստանի մասին ուղեգրությունները
Իր գրքում Ժան Շարդենը Արևելյան Հայաստանը ներկայացնում է բացառապես «Արմենիա» տեղանունով, նշելով, որ Երևանը, որն իր ժամանակ համանուն կուսակալության վարչական կենտրոնն էր, «շատ բարեբեր բնակլիմայական պայմաններով խոշոր քաղաք է»։ Նա հաղորդում է, որ բուն քաղաքում ապրում են հայեր, իսկ բերդում՝ կուսակալի նստավայրն է ու տեղակայված է պարսկական կայազորը։ Դվինից մինչև Նախիջևան ճանապարհը Շարդենը նկարագրում է այսպես. «Մենք անցանք Արփա մեծ գետը, որի ջրերով ոռոգվում են այստեղի հողատարածքները։ Այդ գետը բաժանում է Հայաստանը երկու մասի. Հայաստանի վերին հատվածի մայրաքաղաքն է Երևանը, իսկ ներքին մասինն արդեն՝ Նախիջևանը»։ Մի հետաքրքիր հատված էլ մեջբերենք Շարդենի գրառումներից. «Այդ պետության (նկատի ունի Երևանի կուսակալությունը) մեծահարուստները սիրում են անցկացնել իրենց ամառային հանգիստը քաղաքից դուրս՝ գյուղում, գեղատեսիլ լեռնային շրջաններում։ Այստեղ նրանք հանգստանում են քաղաքային կյանքից, զբաղվում են որսորդությամբ, ձկնորսությամբ, ձիավարությամբ կամ ուղղակի զբոսնում են, մի խոսքով՝ վայելում են բնության զովությունն ու գեղեցկությունը»։ Ի դեպ, Ժան Շարդենի և Ժոզեֆ Գրելոյի այցելությունից հետո 1679 թվականին Երևանում տեղի ունեցավ ավերիչ երկրաշարժ, և բարեբախտաբար նրանք հասցրին Երևանը տեսնել ծաղկուն վիճակում և մեզ ավանդել քաղաքի այդ ժամանակների համայնապատկերը։ Երևանից հետո ֆրանսիացի ճանապարհորդներն այցելել են Էջմիածին, որի մասին Շարդենն իր ուղեգրություններում այսպես է պատմում. «Երևանից երեք մղոն հեռավորության վրա է գտնվում Երեք եկեղեցիների նշանավոր վանքը՝ հայ քրիստոնյաների սրբություն սրբոցը, եթե ես համարձակվեմ այսպես այսպես կոչել այն, որին նրանք վերաբերվում են առանձնակի բարեպաշտությամբ» (խոսքը Սուրբ Հռիփսիմե, Սուրբ Գայանե և Սուրբ Շողակաթ եկեղեցիների մասին է)։ Այնուհետև Շարդենը բերում է եկեղեցու հատակագիծը և ավելացնում գծագիրը, ինչպես նաև գլխավոր եկեղեցու արտաքին տեսքի փոքրիկ ուրվանկարը, վանքի ավելի հստակ նկարագրությունը՝ ավելի պարզ պատկերացում տալու համար։ Ժան Շարդենը նաև պատմում է, թե ինչու ենք մենք՝ հայերս այն անվանում Էջմիածին (քանի որ այդ վայրում Հիսուս Քրիստոս տեսանելիորեն իրեն ցույց տվեց Սուրբ Գրիգորին, որ հայերի առաջին պատրիարքն էր) և թե ինչ է նշանակում այդ բառը։ Հետո Շարդենի գրածից իմանում ենք, որ մուսուլմանները, որոնց տիրապետության տակ էր գտնվում այն ժամանակ Հայաստանը, վանքը կոչում էին Ուչ Քիլիսե, որ նշանակում է Երեք Եկեղեցի։ Այնուհետև Շարդենը բավականին մանրամասն տալիս է Էջմիածին՝ նույն Շողակաթ եկեղեցու ներքին և արտաքին նկարագրությունը։
Էջմիածնի վանականներից լսած այս պատմությունները մեջբերելուց հետո Շարդենը գրում է, որ իրականում, պատմական վկայությունների համաձայն, Հովհաննես Մկրտչի մարմինը այրվել և մոխրի էր վերածվել Հուլիանոս Ուրացող կայսեր հրամանով։ Քիչ ավելի ներքև Ժան Շարդենը մեզ է ավանդում իր ժամանակներում հայերի մոտ պահպանված մի լեգենդ, որ Էջմիածնում է գտնվում այն վայրը, որտեղ ջրհեղեղից հետո Նոյը կառուցեց զոհասեղանը և մատուցեց զոհը, որը հիշատակված է Ծննդոց գրքի 8-րդ գլխում։ Սուրբ Էջմիածին եկեղեցու մասին նկարագրություններից հետո Շարդենը խոսում է Սուրբ Գայանե և Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցիների մասին, պատմում հռոմեացի Հռիփսիմյան կույսերի մասին, ովքերը նահատակվեցին Հայաստանում, հենց այն վայրերում, որտեղ այժմ կանգնած են եկեղեցիները։
Ֆրանսիացի ճանապարհորդը խոսում է նաև Խոր Վիրապի մասին. «Առավել նշանակալի մենաստաններից է Խոր Վիրապը, որը հայերեն տառացիորեն նշանակում է եկեղեցի՝ գբի վրա։ Հետագայում այս անվանումը տրվել է այդ վայրին՝ որպես վիրապի վրա կառուցված, որի մեջ, ինչպես մեզ հայոց պատմությունն է հաղորդում, սուրբ Գրիգորը նետվեց և կենդանի մնաց՝ կերակրվելով նույն ձևով, ինչպես Դանիելը կերակրվեց առյուծի գբում։ Այս վանքը գտնվում է Երևանի սահմանագծին՝ Էջմիածնից հարավ, ուր, ինչպես այդ գյուղի բնակիչներն են ասում, կարելի է տեսնել Արտաքսադի ավերակները։ Քաղաքը, որը նրանք կոչում են Արտաշատ, Պարսից Արտարքսերս թագավորի անունից է ծագում, ում արևելցիները կոչում են Արդեշիր»։ Ինչպես երևում է, Շարդենը տեղեկություններ չի ունեցել հայոց Արտաշես Ա Բարեպաշտ արքայի մասին։ Դրանից հետո նա մանրամասնորեն խոսում է Արտաշատի հնությունների մասին, որոնք, ինչպես ինքն է ասում, ցույց են տալիս տեղացիները։ Ապա Ժան Շարդենը խոսում է այն մասին, որ հայերը միշտ պահել են իրենց հին ժամերգությունները և արարողությունները, և այս հանգամանքը նա ուղղակի ապշեցուցիչ է համարում, վերբնական, հաշվի առնելով, որ հայ ժողովուրդը արդեն 11 դար գտնվում է իսլամադավանների իշխանության տակ, և դրա հետ միասին այնքան աղքատ ու անգետ են, որքան կարող է աղքատ ու անգետ լինել մի ժողովուրդ, որը հասցվել է ստրկացվածության նման աստիճանի։ «Չնայած այդ պայմաններին, - գրում է Շարդենը, - նրանց հավատը մնացել է անսասան, տոկուն ձևով դիմանալով մուսուլմանների ճնշումներին, ինչպես և հռոմեական տարբեր առաքելությունների փորձերին։ Հայերը մանկուց սովորում են «Քրիստոս» ասել, խաչակնքել և պահք պահել և շարունակում են այդպես վարվել արդեն հասուն տարիքում այն ամուր հավատով, որ միայն ծիսականության նման ճիշտ պահպանության մեջ է կայանում քրիստոնեության ողջ էությունը։ Նրանք պահքի ժամանակ ձեռնպահ են մնում մսից, ձվից, յուղից, կաթից և պանրից և օրվա մեջ միայն մեկ անգամ են ուտում՝ արևի մայր մտնելիս»։ Վերջում Ժան Շարդենը խոսում է նաև հայոց նվիրական լեռան՝ Մասիսի մասին, տալիս նրա անվան ստուգաբանությունները, որ լսել է տեղացիներից և պարսիկներից, պատմում Նոյան տապանի մասին հյուսված զրույցները։
Աղբյուրներ
«Սըր Ժան Շարդենի ճանապարհորդությունները Պարսկաստանով և Արևելյան Հնդկաստանով», անգլերենից թարգմանությունը՝ Գ. Պողոսյանի, Երևան, 2008 թ.: http://echmiadzin.asj-oa.am/2760/1/108-115.pdf
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ճանապարհորդներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի պատմաբաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ Կատեգորիա:Ոսկերիչներ
Հնչյունագրություն
Կատեգորիա:Հնչյունաբանություն
Արխելիո Սաբիլյոն
Արխելիո Սաբիլյոնը (Argelio Sabillón, ), 90-ականների հոնդուրասցի ֆուտբոլային մրցավար է։ Հանդիսանում է Հոնդուրասի ֆուտբոլի մրցավարական հանձնաժողովի ղեկավար։
Հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մրցավարներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հոնդուրասցի ֆուտբոլային մրցավարներ
Իմ ուղին (ֆիլմ, 2011)
Իմ ուղին, հարավկորեական վարկանշային մարտաֆիլմ, որի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2011 թվականի դեկտեմբերի 21-ին։ Ֆիլմի հիմքում ընկած է իրական պատմություն՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակից Յան Կենջոնի մասին։ Այդ զինվորը մինչ ամերիկացիների մոտ գերի ընկնելը ծառայել է Ճապոնիայի կայսերական բանակում, իսկ հետո՝ Ֆաշիստական Գերմանիայի Վերմահտում։
2013 թվականին Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների կինոարտադրողները այս ֆիլմը ճանաչել են լավագույն օտարերկրյա ֆիլմ և պարգևատրել «Սատուրն» մրցանակով ։
Արտադրություն
Ֆիլմի ստեղծման համար պահանջվել է 8 ամիս ժամանակ (2010 թվականի հոկտեմբերից մինչև 2011 թվականի սկիզբը)։ Ի սկզբանե որոշված էր, որ ֆիլմի նկարահանումները պետք է կատարվեին Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետության, Մոնղոլիայի և Ռուսաստանի տարածքում, սակայն տարբեր պատճառներով ֆիլմի զգալի մասը նկարվեց Հարավային Կորեայի տարածքում։ Կային տարբեր պատճառներ, որոնցից էին, օրինակ այն հանգամանքը, որ դերասանների մեծ մասը ապրում էր Հարավային Կորեայում։ Մեծ նշանակություն ուներ նաև եղանակային պայմանները։ Կան նաև որոշակի հատվածներ, ոորնք նկարվել են Հարավային Կորեայում, սակայն նկարագրում են իրադարձություններ այլ երկրների մասին։ Օրինակ՝ Ճապոնիայի կապիտուլյացիայի պայմանագրի կնքումը, որը նկարահանվեց Կորեական թերակղզու հարավային մասում։ Ֆիլմի նկարահանումների համար կարևոր նշանակություն է ունեցել Դեղին ծովը, որի ափին էլ նկարահանվել է ամերիկա-ճապոնական պատերազմը։
Բացի Ասիայի նկարահանումներից, ֆիլմը պատմում է նաև Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում Եվրոպայում տիրող իրադարձությունների մասին և թե ինչպես է Ֆաշիստական Գերմանիան Ճապոնիայի օգնությամբ նվաճում Ֆրանսիան։ Ծովամարտերի նկարահանման համար ֆիլմի նկարահանող անձնակազմը ուսումնասիրել է Կասպից ծովը, Միջերկրական ծովը, Սև ծովը։ Եղել է տարբեր երկրներում, ինչպիսիք են՝ Ադրբեջանը, Հունաստանը, Թուրքիան և այլն, սակայն ի վերջո ընտրությունը եղավ Լատվիայի առափնյա Բալթիկ ծովը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հարավկորեական մարտաֆիլմեր Կատեգորիա:2011 ֆիլմեր Կատեգորիա:Կորեերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Հարավկորեական ֆիլմեր Կատեգորիա:Չինարեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասին Կատեգորիա:Ճապոներեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Ֆրանսիայում
Կրծքի կաթ
Բաղադրությունը
Կրծքի կաթը իր բաղադրությամբ ապահովում է ոչ միայն նորածինների սննդային պահանջները, այլ նաև ունի իմուն պաշտպանիչ նշանակություն։ Հղիության վերջին եռամսյակում և ծննդաբերությունից հետո կանանց կրծքագեղձերի կողմից արտադրվում է խեժ (չհասունացած կաթ),որն իր էներգետիկ արժեքով գերազանցում է կաթին, 3-5 անգամ ավելի շատ է պարունակում սպիտակուցներ, ճարպալույծ վիտամիններ (A,E,K), ասկորբինաթթու, հանքային էլեմենտներ՝ նատրիում, ֆոսֆոր, ցինկ նաև A դասի իմունոգլոբուլիններ։ Ճարպերի քանակությունը խեժում այնքան է որքան հասուն կաթում, բայց խեժում պարունակվող ֆոսֆոլիպիդները՝ խոլեստերինը, չհագեցած ճարպաթթուները, լինոլեաթթուն անհրաժեշտ են նորածնի բջջաթաղանթի կազմավորմանը։ Խեժի կազմի մեջ մտնող հիդրոլիտիկ ֆերմենտները՝ տրիպսինը, լիպազաները և ալֆա-ամիլազները ապահովում են երեխայի ստամոքս-աղիքային համակարգի սեկրեցիան՝ նպաստելով խեժի հեշտ յուրացմանը։ Ծննդաբերության առաջին օրերին արտադրվող խեժի կալորիականությունը կազմում է 1500կկալ/լ, հետո հասնելով մինչև 700կկալ/լ վերածվում է հասուն կաթի։ Իր բարձր կալորիականության, նչպես նաև արյան շիճուկի պրոտեիններին նմանվելու պատճառով խեժին անվանում են նաև «սպիտակ արյուն»։ Հասուն կաթը լինում է «առաջնային» և «հետին»։ Առաջնային կաթը ավելի ջրիկ է, բացարձակ յուղոտ չէ և երեխայի կողմից օգտագործվում է որպես ըմպելիք։ Հետին կաթը արտադրվում է կերակրման վերջում և հարուստ է ճարպերով, ածխաջրերով, սպիտակուցներով և ամենակարևորը երեխայի մոտ առաջացնում է հագեցման զգացում։
Ճարպեր
Ճարպերը կրծքի կաթի ամենափոփոխական կոմպոնենտներից է և կախված է մոր սննդի ռացիոնից, հնարավոր է փոփոխվի նույնիսկ մեկ կերակրման ընթացքում։ Կրծքի կաթի կազմի մեջ մտնող ֆոսֆոլիպիդները, չհագեցած ճարպաթթուները, խոլեստերինը հեշտ են յուրացվում երեխայի կողմից, որը պայմանավորված է կրծքագեղձերի կողմից լիպազա ֆերմենտի արտադրությամբ։ Ճարպերը ավելի շատ պարունակում է հետին կաթը։ 100գ. կաթը պարունակում է ճարպեր -4.38գ
Սպիտակուցներ
Սպիտակուցները համարվում են երեխայի աճի կարևոր կոմպոնենտ։ Կրծքի կաթը պարունակում է շիճուկային սպիտակուցներ, տաուրին, լակտոֆերին, լիզոցիմ և կազեին։ Շիճուկային սպիտակուցները հեշտ են յուրացվում նորածինների աղեստամոքսային տրակտում ի տարբերություն կազեինի, որը դժվարամարս է(կովի կաթը և նրանից պատրաստված խառնուրդները պարունակում են կազեին)։ Տաուրինը հեշտ յուրացվելով նպաստում է ուղեղի և ներվային համակարգի ձևավորմանը։ Լակտոֆերինը մասնակցում է երկաթի փոխանակությանը։ Լիզոցիմը համարվում է բնական անտիբիոտիկ, ոչնչացնում է պաթոգեն միկրոօրգանիզմներին։ Մայրական կաթի սպիտակուցները համեմատած կովի կաթի սպիտակուցների հետ ավելի «թեթևֆեն, դա է պատճառը, որ կրծքի կաթը նորածնի ստամոքսում մնում է ավելի քիչ և արագ անցնում է աղիներ, մինչ կաթնային խառնուրդները պատրաստված կովի կաթից ստամոքսում կարող են մնալ մինչև երեք ժամ։ Դա է պատճառը, որ արհեստական կերերը երեխաներին տալիս են երեք ժամից ոչ շուտ, իսկ կրծքի կաթը ավելի հաճախ և անսահմանափակ։
Բարբորա Շպոտակովա
Բարբորա Շպոտակովա (Barbora Špotáková, ), չեխ նիզականետորդ, Օլիմպիական խաղերի կրկնակի չեմպիոն (2008 և 2012 թվականներ), 2007 թվականի աշխարհի չեմպիոն, 2014 թվականի Եվրոպայի չեմպիոն, աշխարհի ռեկորդակիր (72 մ 28 սմ)։
Կրծքի կաթ
Սպիտակուցներ
100գ. կաթը պարունակում է սպիտակուցներ-1.035
Շաքարներ
Մայրական կաթը պարունակում է շատ լակտոզա (կաթնաշաքար), քան կենդանական կաթը (20-30%ավելի)։ Կաթնային խառնուրդներին ավելացվում է  սախարոզա կամ գլյուկոզա համային հատկանիշները մոտեցնելու մայրական կաթին, մինչ այդ կաթնաշաքարը անհրաժեշտ է երեխայի կենտրոնական նյարդային համակարգի զարգացման համար (մասամբ ուղեղանյութի )։ Լակտոզան նպաստում է նաև կալցիումի ներծծմանը ՝աղիներում ինդիգեն միկրոֆլորայի և ոսկրա-հոդային համակարգի ձևավորմանը։ 100գ. կաթը պարունակում է շաքարներ-6.89գ
Բարբորա Շպոտակովա
Կենսագրություն
Բարբորա Շպոտակովան ծնվել է 1981 թվականի հունիսի 30-ին Չեխոսլովակիայի Յաբլոնեց նադ Նիսոու քաղաքում։ Մարզվում է Պրահայի «Դուկլա» ակումբում։ Երկար տարիներ նրա մարզիչն է եղել Ռուդոլֆ Չեռնին, իսկ 2011 թվականից նա մարզվում է Օլիմպիական խաղերի եռակի չեմպիոն Յան Ժելեզնիի գլխավորությամբ ։
Կրծքի կաթ
Երկաթ
Մինչև 50-70% երկաթ է գտնվում մայրական կաթում։ Ինչ վերաբերում է արհեստական սնուցմանը՝ կովի կաթ ըպարունակում է 0.1% երկաթ, իսկ խառնուրդները 10-11% :Երկաթր անհրաժեշտ է արյան կարմիր գնդիկների`էրիթրոցիտների ձևավորման համարար։
Պաշտպանիչ նյութեր
Մայրական կաթը ունի կոմպոնենտներ՝ ֆագոցիտներ ,իմունոգլոբուլիններ, որոնք ունեն  հակամիկրոբային հատկություն, բարձրացնում են երեխայի իմունիտետը և պաշտպանում ինֆեկցիաներից։
Բարբորա Շպոտակովա
Կենսագրություն
Բարբորա Շպոտակովա ամուսնացած է Լուկաշ Նովոտնիի հետ։ 2013 թվականի մայիսի 24-ին ծնվել է նրանց որդին՝ Յանեկը ։
Կրծքի կաթ
Օգտագործում և սպառման մեթոդներ
ԱՀԿ-ն խորհուրդ է տալիս բացառապես կրծքով կերակրել կյանքի առաջին 6 ամիսներին, որին հաջորդում է կրծքով կերակրումը մինչև 2 տարեկան և դրանից հետո համապատասխան լրացուցիչ սննդի հետ միասին ։ Ամեն տարի ծնվող 135 միլիոն երեխաներից միայն 42%-ն է կրծքով սնվում կյանքի առաջին ժամվա ընթացքում, մայրերի միայն 38%-ն է բացառապես կրծքով կերակրում առաջին վեց ամիսների ընթացքում, իսկ մայրերի 58%-ը շարունակում է կրծքով կերակրել մինչև երկու տարեկան և ավելի։ Կերակրումը կարող է տևել մինչև 30-45 րոպե, քանի որ կաթի պաշարը մեծանում է, և երեխան սովորում է ծծել-կուլ տալ-շնչել ։ Մոտ մեկ ամսականում երեխաներին յուրաքանչյուր կերակրման համար անհրաժեշտ է 90-ից 120 մլ ։ Այնուամենայնիվ, քանի որ կաթի քանակությունը մեծանում է, և երեխան ավելի արդյունավետ է դառնում կերակրման մեջ, կերակրման տևողությունը կարող է կրճատվել։ Ավելի մեծ երեխաները կարող են ավելի քիչ ուտել ։ Երբ ուղղակի կրծքով կերակրումը հնարավոր չէ, կուրծքը դատարկելու համար քամումը կամ քամումը կարող է օգնել մայրերին խուսափել կաթի խողովակների խցանումից և կրծքագեղձի վարակից, պահպանել կաթի արտադրությունը, լուծել գերբնակվածությունը և երեխային ուշ կերակրումից ։ Կրծքով կերակրումը խոչընդոտող բժշկական պայմանները հազվադեպ են։ Մայրերը, ովքեր օգտագործում են որոշակի հանգստի համար նախատեսված դեղամիջոցներ, չպետք է կրծքով կերակրեն, սակայն դեղերի մեծ մասը համատեղելի է կրծքով կերակրման հետ։ Ընթացիկ տվյալները ցույց են տալիս, որ COVID-19-ի փոխանցումը կրծքի կաթի միջոցով քիչ հավանական է ։ Ծխախոտի ծխելը և ալկոհոլի և/կամ սուրճի սահմանափակ օգտագործումը կրծքով չկերակրելու պատճառ չեն  ։
Բարբորա Շպոտակովա
Մարզական կարիերա
Բարբորա Շպոտակովան իր մարզական կարիերան սկսել է որպես յոթնամարտիկ։ 2000 թվականին նա աշխարհի պատանեկան առաջնությունում գրավել է չորրորդ տեղը։ Հետագայում նա սկսել է զբաղվել միայն նիզակի նետում մարզաձևով ։
2006 թվականին սահմանել է Չեխիայի ռեկորդ։ Այդ արդյունքը (66 մ 21 սմ), որ նա ցույց է տվել Թեթև ատլետիկայի IAAF առաջնության եզրափակչում, ներկայում գերազանցվել է 6 մ 7 սմ-ով։
Կրծքի կաթ
Գրականության ցանկ
1.Обгольц А.А. Микробиология и иммунология грудного молока. — Омск, 2000. — 107 с.
Բարբորա Շպոտակովա
Մարզական կարիերա
2007 թվականին Բարբորա Շպոտակովան առաջին տեղն է զբաղեցրել աշխարհի առաջնությունում՝ նվաճելով Չեխիայի պատմության մեջ առաջին ոսկե մեդալը, որ ձեռք է բերվել աշխարհի առաջնություններում։ Առաջին փորձի ժամանակ Բարբորա Շպոտակովան ցույց է տվել 66 մ 40 սմ արդյունք, և որոշ ժամանակ եղել է առաջատարը, մինչև գերմանուհի Քրիստինա Օբերգֆյոլը նիզակը նետել է 66 մ 46 սմ։ Սակայն իր երրորդ փորձի ժամանակ Բարբորա Շպոտակովան ցույց է տվել 67 մ 7 սմ արդյունք և նվաճել ոսկե մեդալ։ Շպոտակովան առաջին կինն է, որ նիզակը նետել է 67 մետրից ավելի։
2008 թվականին Բարբորա Շպոտակովան արժանացել է Օլիմպիական խաղերի ոսկե մեդալի։ Երկար ժամանակ նա եղել է երրորդը, սակայն վճռական նետման ժամանակ նա ցույց է տվել 71 մ 42 սմ արդյունք՝ առաջ անցնելով Մարիա Աբակումովայից ու Քրիստինա Օբերգֆյոլից։ Այդ ցուցանիշը եղել է Եվրոպայի ռեկորդ։
Թեթև ատլետիկայի IAAF առաջնության եզրափակչում Բարբորա Շպոտակովան ցույց է տվել 72 մ 28 սմ արդյունք՝ սահմանելով աշխարհի նոր ռեկորդ։
Կրծքի կաթ
Գրականության ցանկ
human milk». Acta Paediatr 81 (2)։ 107-112.
Բարբորա Շպոտակովա
Մարզական կարիերա
Աշխարհի ու Եվրոպայի հաջորդ առաջնություններում Բարբորա Շպոտակովան միշտ եղել է առաջատարների թվում և նվաճել է մեդալներ, սակայն հաղթել չի կարողացել։ 2011 թվականին Հարավային Կորեայում անցկացված աշխարհի առաջնության ժամանակ Շպոտակովան առաջին փորձից հետո եղել թ առաջատարը (68 մ 80 սմ ցուցանիշով), սակայն նրանից առաջ է անցել Ռուսաստանը ներկայացնող Մարիա Աբակումովան, ով նիզակը նետել է 71 մ 25 սմ։ Հինգերորդ փորձի ժամանակ Շպոտակովան կրկին անցել է առաջ է անցել ռուսից, սակայն Աբակումովան նիզակը նետել է 71 մ 99 սմ և գրավել առաջին տեղը։ Վճռական նետման ժամանակ Շպոտակովան չի կարողացել գերազանցել այդ ցուցանիշը։
Կրծքի կաթ
Գրականության ցանկ
4. Gustafsson L, Hallgren O, Mossberg AK, Pettersson J, Fischer W, Aronsson A, Svanborg C (May 2005). «HAMLET kills tumor cells by apoptosis: structure, cellular mechanisms, and therapy.». J Nutr 135 (5)։ 1299-303. ↑ Stevens CR (September 2000). «Antibacterial properties of xanthine oxidase in human milk». The Lancet 356 (9232)։ 829–830.
Բարբորա Շպոտակովա
Մարզական կարիերա
2012 թվականին Բարբորա Շպոտակովան հենց առաջին փորձից հաջողությամբ անցնել է Օլիմպիական խաղերի որակավորման փուլը։ Լոնդոնում անցկացված Օլիմպիական խաղերի ժամանակ նա արժանացել է ոսկե մեդալի։ Այդ ժամանակվա Եվրոպայի գործող չեմպիոն Վերա Ռեբրիկը չէր անցել որակավորման փուլը, իսկ Մարիա Աբակումովան ու մրցաշրջանի առաջատար Սունետա Վիլյունը հասել են մինչև եզրափակիչ, սակայն մնացել են առանց մեդալների։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չեխ նիզականետորդներ Կատեգորիա:Չեխ օլիմպիական չեմպիոններ Կատեգորիա:2008 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ Կատեգորիա:2012 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ Կատեգորիա:2016 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիրներ
Կրծքի կաթ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կաթ Կատեգորիա:Կին Կատեգորիա:Իմունաբանություն
Մարմնի նկարչություն
Մարմնի նկարչություն նկարչության, արվեստի մի ձև է, որը բաղկացած է մարդու մարմնից։ Մարմնի նկարչության ամենատարածված ձևերն են դաջվածքները և մարմնի պիրսինգը։ Այլ տեսակներ ներառում են սպիֆիկացում, բրենդավորում, եթամաշկային և գլխամաշկային իմպլանտավորում, ձևավորում (օրինակ, կորսետների սերտ քողարկմամբ), ամբողջ մարմնի դաջվածք և մարմնի ներկում։
Մարմնի նկարչությունը նաև կատարողական արվեստի ենթակարգ է, որում նկարիչները օգտագործում կամ չարաշահում են իրենց մարմինը՝ իրենց առանձնահատուկ մտահաղացումները իրականություն դարձնելու համար։ Ավելի ծայրահեղ մարմնի արվեստը կարող է ներառել խեղում կամ մարմնին մղել իր ֆիզիկական սահմաններից։
Վերջին ժամանակներում մարդիկ սկսել են ավելի քիչ ուշադրություն դարձնել իրենց մարմնին և այդ իսկ պատճառով ավելացել մարմնական հիվանդություների քանակը, որոնք մարմնի նկարչության հետևանքներն են։ Մարդու մարմինի առողջությունը կասկածի տակ դնող հիմնական հիվանդություններն են `իմպլանտները, մարմինի սիմբիոզի նոր տեխնոլոգիաները, վիրտուալ մարմինները և այլն։
Նախապատմություն
Մի անգամ Վիտո Ակոնցին լուսանկարների և տեքտերի օգնությամբ փաստեց, որ իր ամենօրյա մարզվելը կարող է մի քանի ամիս շարունակ քայլել և նստել աթոռին հնարավորինս երկար ամիսներ շարունակ։ Ակոնցին կատարել է նաև հաջորդ մասը, որում նա հետևել է պատահականորեն ընտրված Նյու Յորքցիներին։
Ֆրանսիայում մարմնական նկարչությունը կոչվում էր արվեստի դիակ և կիրառվում էին այնպիսի արվեստագետների կողմից, ինչպիսիք են Միշել Յուրնյակը և Ջինա Պեյնը։ Ինչպես նաև Իտալիայում 1980–ական թվականների շարժման հայտնի նկարիչներից մեկը՝ Քեթի Լա Ռոկանը ։
Մարինա Աբրամովիչը 1974 թվականին կատարել է Ռիթմ 0 պիեսը։ Վերջի հատվածում հանդիսատեսին հանձնարարվել է օգտագործել Աբրամովիչի մարմնին ցավի և հաճույքի համար նախատեսված 72 գործիքներից բաղկացած շարք, որոնց մեջ կային դանակներ, փետուրներ և լիցքավորված ատրճանակ։ Հանդիսականները կտրել են նրան, սեղմել կծիկները ստամոքսի վրա, շրթներկել նրան և հանել հագուստը։ Պիեսը ավարտվել է վեց ժամ անց, երբ ինչ-որ մեկը բերել է լիցքավորված ատրճանակ, և ծեծկռտուք է սկսվել։
Լուսանկարիչ Սպենսեր Թունիկը հայտնի է այն լուսանկարներով, որոնք ընդգրկում են մեծ թվով մերկ մարդկանց աշխարհի տարբեր անկյուններում ։
Ծայրահեղ մարմնի նկարչություն
Այսպիսի նկարչության վառ օրինակներից է Մարինա Աբրամովիչի գործերից մեկը, որը վերաբերվում էր պարելուն, երբ նա պարում էր մինչև որ սպառվեր։ Միևնույն ժամանակ Դենիս Օպպենհայը` ժամանակի լավագույն և ամենահայտնի գրողներից մեկը նկատել էր, որ մինչդեռ նա ուժասպառ, գիրքը կրծքին ընկած էր գետնին նրա մաշկը այրվում էր արևի ներքո։ Նա նշել էր, որ նրա մաշկը կարող է նույնիսկ բաղկացած լիներ գոյատևող մարմինների գեղարվեստական ձևով կազմակերպելուց և ցրելուց, ինչպես օրինակ ՝ մարմինների շարժական աշխարհների ցուցահանդեսում օգտագործված պլաստիկացված մարմինների դեպքում։
Մարմնի բացակայություն
Այս ոլորտում գիտական հետազոտությունները` օրինակ Ստելարքի կողմից, կարելի է համարել այս գեղարվեստական երեսով։ Մարմնի նկարչության ռազմավարությունների հատուկ դեպքը մարմնի բացակայությունն է : Որոշ նկարիչներ, ովքեր իրենց արվեստի գործերում կատարել են մարմնի «բացակայությունը», եղել են՝ Դավոր Դալալտոն, Անտոնի Գորմլին և Էնդի Ուորհոլը։
Մարմնի նկարչության տոներ և իրադարձություններ
Burning Man փառատոնը անցկացվում է ամեն տարի՝ հյուսիս-արևմտյան Նևադա նահանգի Բլեք ռոք անապատում (ԱՄՆ) սեպտեմբեր ամսին։ Ջեյք Լլոյդ Ոնսը`Սիդնեյում գործող նկարիչ է, ով բեղմնավորել է Սիդնեյի Մարմնի նկարչության ուղին, որը դարձել է ամենամյա իրադարձություն։ Մասնակիցները նկարվում են կենդանի ծիածան ձևավորելու համար, որը շրջում է Խաղաղ օվկիանոսով և ընկղմվում օվկիանոսի ալիքների մեջ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մարմնի ձևափոխում Կատեգորիա:Արվեստի ժանրեր Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստ Կատեգորիա:Կոնցեպտուալ արվեստ Կատեգորիա:Ներկայացուցչական արվեստ
Համլիկ Թումանյան
Համլիկ Թումանյան (, Վրաստան), հայ հասարակական, պետական և կուսակցական գործիչ, փիլիսոփա, թարգմանիչ, Ֆրանսիայի կոմունիստական կուսակցության անդամ, Վրաստանի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի ավագ գիտաշխատող։ Բանաստեղծ Հովհաննես Թումանյանի որդին։
Կենսագրություն
Համլիկ Թումանյանը ծնվել է 1896 թվականին Թիֆլիսում։ Սովորել է Ներսիսյան դպրոցում, որից հետո ընդունվել է Փարիզի Սորբոնի համալսարանի փիլիսոփայության բաժինը և այն ավարտել 1924 թվականին։ Ֆրանսիայում մտել է կոմունիստական կուսակցության շարքերը։ 1924 թվականին վերադառնալով Թիֆլիս` շարունակել է կուսակցական գործունեությունը։ Շուտով անցել է աշխատանքի Վրաստանի գիտությունների ակադեմիայում որպես ավագ գիտաշխատող։ Համլիկ Թումանյանը բազմաթիվ թարգմանություններ է կատարել Ռաբինդրանաթ Թագորից («Մահիկը», «Պարտիզպան»-ը տպագրվել են Վիեննայում 1922 թվականին, Երևանում` 1955 թվականին և 1961 թվականին), նաև Պուշկինի ստեղծագործություններից։ Համլիկ Թումանյանն ուներ մեկ աղջիկ՝ Նեկտար անունով։
Սովետական ռեժիմի կողմից ձերբակալվել է 1935 թվականինին, ապա՝ 6 ամիս անց ազատ արձակվել։ 1937 թվականին անձամբ Լավրենտի Բերիայի հրամանով կրկին ձերբակալվել է և 1938 թվականին գնդակահարվել։ Գնդակահարման վայրը դեռ անհայտ է։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ կուսակցական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ Կատեգորիա:Թումանյաններ Կատեգորիա:Հայ փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Փարիզի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ-ում գնդակահարվածներ
Ալեքսանդր Նեկրասով (նկարիչ)
Նեկրասով Ալեքսանդր Պետրովիչ, բարձրագույն որակավորմամբ ռուս նկարիչ-ռեստավրատոր, Ռուսաստանի նկարիչների միության անդամ, Ռուսաստանի Դաշնության մշակույթի վաստակավոր գործիչ, որն իր աշխատանքային գործունեությունն սկսել է 1945 թվականին։
Կենսագրություն
1966 թվականին ղեկավարել է Վլադիմիրի հատուկ գիտահետազոտական և վերականգնման արտադրական արվեստանոցի՝ «Владимир-реставрация»-ի, մոնումենտալ և թեթև նկարչության վերականգնող խմբերը։ Նա վերականգնել է մեծ թվով որմնանկարներ Վլադիմիրի մարզի թանգարանների հավաքածուներից և գործող եկեղեցիներից, ինչպես նաև XII-XIX դարերի ճարտարապետական հուշարձանների մոնումենտալ նկարներ Վլադիմիրի շրջանի քաղաքներում։ Զբաղվել է Վլադիմիր քաղաքում գտնվող Ուսպենսկյան տաճարի որմնանկարների վերականգնմամբ, այդ թվում՝ Անդրեյ Ռուբլյովի գլուխգործոցները։ Նրա գործերից շատերը ձեռք են բերել Անդրեյ Ռուբլյովի թանգարանը, Մոսկվայի վերականգնման ինստիտուտը և Վլադիմիր-Սուզդալ թանգարան-արգելոցը։ Մասնակցել է ոչ միայն Վլադիմիրի և մարզի, այլ նաև Վասիլի Երանելու տաճարի, Կրեմլի հուշարձանների մոնումենտալ նկարչության հուշարձանների վերականգնմանը  ։
Թաղված է Ուլբիշևում գտնվող Վլադիմիր գերեզմանատան փառքի ծառուղում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի նկարիչների միության անդամներ
Քայան Ջոնսոն
Քայան Ջոնսոն (Keean Johnson, ), ամերիկացի դերասան և պարող։
Ծնվել է Կոլորադոյում ։ «Ալիտա. Մարտական հրեշտակ» ֆիլմում խաղացել է գլխավոր դեր՝ մարմնավորելով Հյուգոյին։ Հեռուստատեսությունում նա Ադամ Ֆրիմենի դերով նկարահանվել է «Spooksville» սերիալում Ադամ և Քոլթ Ուիլերի դերով «Nashville» սերիալում, ինչպես նաև կրկնվող դեր է ունեցել «Ֆոսթերները» և «Ղեկավարություն» սերիալներում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասաններ
Ես ձեզ լսում եմ (մուլտֆիլմ)
«Ես ձեզ լսում եմ», ռուսական մուլտիպլիկացիոն ֆիլմ, որը ստեղծվել է ամերիկացի գրող Դոկտոր Սյուզի հայտնի նույնանուն ստեղծագործության մոտիվների համաձայն։ Ֆիլմի գլխավոր հերոսի նախապատկերը եղել է (Հորտոն փիղը) ակադեմիկոս Անդրեյ Սախարովը ։
Սյուժե
Փիղը պատկերացրեց, որ այնտեղի մարդիկ էլ ունեն մարդկային ամեն ինչ։ Փղի անունը Հորտոն է, այդպիսի անունը հանդիպում է շատ հազվադեպ։ Դոկտոր Սյուզիի պատմվածքի մեջ ամեն ինչը տեղի է ունենում Խորհրդային Միության ուտոպիստական Նուլ ջունգլիում։ Հետևաբար, ամեն ինչը նկարահանված է խորհրդային արտադրության տեխնիկաներով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսական մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր փղերի մասին Կատեգորիա:1992 մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Դոկտոր Սուսի ստեղծագործությունների էկրանավորումներ
Ստելլա Վանդեր
Ստելլա Վանդեր (ծննդյան անունը Ստելլա Զելցեր Stella Zelcer, հայտնի է նաև որպես Ստելլա, ), ֆրանսիացի երգչուհի, երաժիշտ։
Կենսագրություն
Ստելլա Վանդերը ծնվել է Փարիզում 1950 թվականին Լեհաստանից ներգաղթածների ընտանիքում։ Երաժշտություն գրել է 1960-ական թվականների սկզբին հորեղբոր՝ Մորիս Շորենսլափի հետ։ Նրանց երգերը ժամանակին համահունչ Yé-yé ոճի պարոդիաներ էին։ Ստելլայի առաջին մինի ալբոմը, որտեղ ներառված էր "Pourquoi pas moi" երգը, թողարկվել է 1963 թվականի նոյեմբերին, երբ նա տասներկու տարեկան էր։ 1966 թվականին «Un air du folklore Auvergnat» («Օվերնյե բարբառով ժողովրդական երգ», ծաղրելով Շեյլայի «Le Folklore Américain»), մեծացրեց նրա համբավը, որին հաջորդեց «Auvergnat» ասոցիացիայի բողոքի ցույցերը, որոնք երգի բառերը լուրջ էին ընդունել։ Վանդերը երաժշտությամբ տարվեց որպես «հրապուրիչ սարկազմով» ։ Վանդերի վերջին ձայնասկավառակը որպես «Ստելլա» թողարկվել է 1967 թվականին ։
Մագմա
Հետագայում Ստելլա Վանդերն ամուսնացել է Magma-ի ռոք խմբի թմբկահար Քրիստիան Վանդերի հետ և հայտնվել է Մագմայի բազմաթիվ ալբոմներում։ 1990-ականների վերջին Մագմայի բարեփոխումներից հետո նա ավելի մեծ դերակատարություն է ունեցել խմբի ստուդիական և կատարողական աշխատանքներում, և հանդիսանում է Magma-ի ամենաճանաչված վոկալիստը։
Պիտեր Մաուրեր
Պիտեր Մաուրեր (Peter Maurer, ), Կարմիր խաչի միջազգային կոմիտեի նախագահը, ով այդ պաշտոնում նշանակվել է 2012 թվականի հուլիսի 1-ին։ Մաուրերը ծնվել է Շվեյցարիայի Թուն քաղաքում։
Կրթություն
Պիտեր Մաուրերը Բեռնում սովորել է պատմություն և միջազգային հարաբերություններ և ստացել է պատմական գիտությունների թեկնածուի աստիճան։
Կարիերա
1987 թվականին Մաուրերը դիվանագիտական ծառայության է անցել Շվեյցարիայի դիվանագիտական կորպուսում՝ տարբեր պաշտոններ զբաղեցնելով Բեռնում և Պրետորիայում, մինչև որ 1996 թվականին տեղափոխվեց Նյու Յորք և նշանակվեց ՄԱԿ-ում Շվեյցարիայի պատվիրակության փոխղեկավար։ 2000 թվականին Մաուրերը Բեռնում նշանակվել է Շվեյցարիայի արտաքին գործերի նախարարության մարդու անվտանգության բաժնի ղեկավար ։
2004 թվականին, Մաուրերը նշանակվել է ՄԱԿ-ում Շվեյցարիայի արտակարգ ու լիազոր դեսպան և մշտական ներկայացուցիչ։ Այս պաշտոնում, Մաուրերը ահռելի ջանքեր է թափել՝ ապահովելու Շվեյցարիայի ինտեգրմանը ՄԱԿ-ին։ Շվեյցարիան միայն վերջերս է միացել ՄԱԿ-ին և նրա բազմակողմանի գործունեություն իրականացնող մարմիններին։ 2009 թվականի հունիսին, ՄԱԿ-ի Գլխավոր Ասամբլեան Մաուրերին ընտրեց ՄԱԿ-ի հինգերորդ կոմիտեի ղեկավար, որը հիմնականում զբաղվում էր վարչական և բյուջետային հարցերով ։ Ի հավելումն, նա ընտրվել է ՄԱԿ-ի Խաղաղաշինարարական կոմիտեի Բուրունդի կոնֆիգուրացիայի ղեկավար։ 2010 թվականի հունվարին Մաուրերը նշանակվել է Շվեյցարիայի արտաքին գործերի նախարար։ Այդ պաշտոնում նա մնացել է մինչև 2012 թվականը, երբ ընտրվեց Կարմիր խաչի միջազգային կոմիտեի նախագահ։
Սկսած 2012 թվականից, Մաուրերը գլխավորում է Կարմիր խաչի միջազգային կոմիտեն, որի կառավարման շրջանակներում տեղի է ունեցել բյուջեի պատմական աճ՝ 1․1 միլիարդից դառնալով 2.4 միլիարդ շվեյցարական ֆրանկ (2022 թվականի տվյալներով) ։
Անձնական կյանք
Մաուրերը ամուսնացած է և ունի երկու զավակ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Շվեյցարացի պատմաբաններ Կատեգորիա:Կարմիր խաչ
Լատինական տաճար (Լվով)
Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի մայր տաճար (Архикатедральна базиліка Успіння Пресвятої Діви Марії, Bazylika Archikatedralna pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny), կաթոլիկ տաճար Լվովում։ Լվովի թեմի մայր տաճարն է, Ուկրաինայի երկու տաճարներից մեկը, որին շնորհված է փոքր բազիլիկի կարգավիճակ։ Ճարտարապետական հուշարձան է։ Լվովի միակ հուշարձանն է, որ զգալիորեն պահպանել է սկզբնական գոթական ոճի կերպարանքը։ 1656 թվականի ապրիլի 1-ին այստեղ լեհ թագավոր Յոհան II Կազիմիր Վազան լվովյան ուխտն է տվել։ 2001 թվականի հունիսի 25-ին տաճար է այցելել Հովհաննես Պողոս II պապը։
Տաճարը տեղակայված է Մայր տաճարի 1 հասցեում։
Պատմություն
Լատինական տաճարի շինարարությունը սկսել է ճարտարապետ Պ. Շտեհերը 1360 թվականին, աշխատանքները շարունակել են Ի. Գրոմը և Ա. Ռաբիշը, իսկ ավարտին է հասցրել Գ. Շտեհերը 1479 թվականին։
1672 թվականին, երբ թուրքերը պաշարել են Լվովը, տաճարի պատին կախել են թուրքական թնդանոթային արկեր ։
1760-1778 թվականներին կատարվել են վերանորոգման աշխատանքներ լվովցի վարպետ Պյոտր Պոլեյովսկու գլխավորությամբ, որի հետևանքով զգալիորեն փոխվել է տաճարի արտաքին տեսքը. ավելացել են բարոկկոյին բնորոշ ճարտարապետական ձևեր, քանդվել են տաճարի շրջակա բազմաթիվ մատուռներ։
1892-1930 թվականներին ընդմիջումներով վերանորոգման աշխատանքներ են կատարվել, որոնց նպատակն է եղել հուշարձանին վերադարձնել նախնական գոթական կերպարանքը։
1910 թվականին տաճարի պատին հուշատախտակ են ամրացրել՝ ի նշանավորումն Գրյունվալդի ճակատամարտի 500-ամյակի, որտեղ սլավոնական միացյալ զորքերը պարտության են մատնել Տևտոնական օրդենին։ 1941 թվականին հուշատակտակը ոչնչացրել են հիտլերականները .:
Ճարտարապետություն
Տաճարը եռանավ է, սրահային տիպի, ձգված աբսիդով։ Կառուցված է քարից։ Հուշարձանն ունի 67 մ երկարություն և 23 մ լայնություն։ Հիմնական տարածքը ծավալով մոտ է խորանարդին, սակայն տաճարի մոտ կառուցվել են բազմաթիվ մատուռներ, ինչի հետևանքով այն բարդ ձև է ստացել։ Գոթական ուղղահայաց գծերն ընդգծվում են տանիքի երկարաձիգ սրաձողով։ Աշտարակ-զանգակատունը, որը գտնվում է տաճարի գլխավոր ճակատամասում՝ մուտքի ձախ կողմում, ճակատամասի ոչ սիմետրիկության պատրանք է ստեղծում, քանի որ ի սկզբանե նախատեսված է եղել այդպիսի երկու աշտարակների կառուցում։ Սակայն աջ աշտարակը կառուցվել է իր սկզբնական նախագծի կեսի չափով միայն։ Նրա շինարարությունն այդպես էլ ավարտին չի հասցվել։ Ինտերիերում բարձր սյուները պահում են աղեղնաձև կամարները և առաստաղը։ Պատերն ու առաստաղը ծածկված են ֆրեսկոներով։ Ինտերիերի արտաքին ձևավորման մեջ պահպանվել են մեմորիալ քանդակագործության բազմաթիվ տարրեր։
Մատուռներ
Մայր տաճարում միջնադարում եղել է գերեզմանոց։ Միայն 1765 թվականին բոլոր գերեզմանաքարերը՝ բացի Բոիմի մատուռում եղածներից, հրապարակից տեղափոխվել են, իսկ հետագա հուղարկավորությունները տաճարի տարածքում՝ արգելվել։ Մնացել են 14-րդ, 17-րդ, 18-րդ դարերի մի քանի մատուռներ, որոնք կառուցվել էին տաճարին կից։
Լատինական տաճարում թաղված են լեհ զինվորականներ, որոնք ընկել են Ռեչ Պոսպոլիտայի մղած բազում պատերազների ժամանակ։ Այստեղ մոլդովական տերության դեմ մղված պատերազմից բերել են ռեւս վոևոդներ Պյոտր Օդրովոնժի, Նիկոլայ Պորավի, Միխայիլ բուչանսկու և լվովցի կամավորներ Յանուշի, Ադամ Զամխովի մարմինները ։ Այստեղ են թաղվել նաև 1506 թվականին թաթարների դեմ պատերազմում մահացած Շենսնան ու Գրիգորի Ստրուսը, որոնք մահացել են Սոկոլի ճակատամարտում՝ 1519 թվականի օգոստոսի 2-ին ։ Մահացածների մարմիննները բերել են վառ կարմիր թավիշով ծածկված դագաղով, ինչը խորհրդանշել է թափված արյունը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ուկրաինայի տաճարներ Կատեգորիա:Գոթական ճարտարապետություն Կատեգորիա:Լվովի տեսարժան վայրեր
Հնդիրանական լեզուներ
[[Պատկեր:Indo-European branches map.png|thumb|270px|
]] Հնդիրանական լեզուներ, հնդեվրոպական լեզվաընտանիքի հատուկ ճյուղ, որը ներառնում է հնդկական (հնդարիական), իրանական և դարդյան լեզուները։ Լեզուները` Ֆրանսերեն-Ֆրանսիա, Իսպաներեն- Իսպանիա, Պորտուգալերեն -Պորտուգալիա, Իտալերեն-Իտալիա, Ռումիներեն-Ռումինիա և Անդորրա։ Այս լեզվախմբերի միացումը հատուկ ճյուղի մեջ պատճառաբանվում է անառարկելի ընդհանրություններով, որոնք նախորդում են հնդեվրոպական լեզվատրոհմանը և պարունակում են հնդեվրոպական լեզվական միասնությանը վերաբերող կարևոր հնաբանություններ։ Լեզվական և մշակութային ընդհանրությունները հաստատվում են պատմահամեմատական քերականությամբ ու բառապաշարով։ ժամանակակից Հնդիրանական լեզուների հոլովման և խոնարհման համակարգերում նկատելի է թեքականության կորուստ և անցում վերլուծականության։ Նախադասությունն ունի էրգատիվ կառուցվածք։ Խոսում են Հնդկաստանում, Պակիստանում, Նեպալում, Շրի Լանկայում (հնդարիական լեզուներ), Իրանում, Աֆղանստանում, Պակիստանում (արևմտյան մաս), Իրաքում (հյուսիսային շրջաններ), Թուրքիայում (արևելյան մաս), Տաջիկստանում։ Տես նաև Հնդեվրոպական լեզուներ։
Կատեգորիա:Հնդիրանական լեզուներ Կատեգորիա:Հնդեվրոպական լեզուներ
Կարմիր վանք (Արդվի)
Կարմիր վանք, Քալանթարյանց վանք, վանք Հայաստանի Թումանյանի տարածաշրջանում, Արդվի գյուղում։ 10-րդ դարի կառույց է։ Օգտագործված է կարմրավուն շինաքար, որից և Կարմիր վանք անվանումն է ծագել։
Եկեղեցին երկլանջ կտուրով միանավ ոչ մեծ դահլիճ է՝ միակ մուտքը հարավից է։ Մեր օրեր են հասել տեխնիկապես վտանգված վիճակում։ Ծածկը չի պահպանվել, իսկ դեռևս կանգուն մնացած որմնապատերը կիսախարխուլ վիճակում են։ Կիսագլանաձև թաղը միջնամասում ուժեղացված է որմնասյուներից բարձրացող թաղակիր կամարներով։ Գմբեթարդը կիսաշրջանաձև խորանից սահմանազատված է գոտիով, որը շարունակվում է նաև երկայնական պատերի վրա։ Կառուցված է դեղնակարմրավուն ֆելզիտի սրբատաշ խոշոր քարերով, որի համար էլ, ստացել է «Կարմիր վանք» անունը։ Կառույցն աչքի է ընկնում շարվածքի և քարի մշակման բարձր որակով։ Կառուցման ժամանակը որոշակիացնող տվյալներ չկան։ Սակայն, եկեղեցու շրջակայքի հնագույն տապանաքարերը և ոչ հեռու գտնվող քառակող կոթողի առկայությունը հուշում է, որ վանքը կառուցվել է վաղ միջնադարում ։
Ավանդություն
Լեզգիները կոտորում են այս վանքում ապաստան գտած գյուղացիներից շատերին, որոնց արյունը առվի նման դուրս է հոսում վանքի միջից և ներկում շրջապատը։ Դրա համար էլ վանքը ստանում է Կարմիր վանք անունը   ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գուգարաց թեմի վանքեր և եկեղեցիներ Կատեգորիա:10-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ Կատեգորիա:Արդվի Կատեգորիա:10-րդ դարի հիմնադրումներ Հայաստանում
Ալֆրեդո, Ալֆրեդո (ֆիլմ)
«Ալֆրեդո, Ալֆրեդո» (Alfredo, Alfredo), 1972 թվականին նկարահանված իտալական կինոկատակերգություն։ Ֆիլմի ռեժիսորը Պիետրո Ջերմին է։ Գլխավոր դերում խաղում է ամերիկացի դերասան Դասթին Հոֆմանը, որին ձայնագրել է իտալացի դերասան Ֆերուչո Ամենդոլան ։
Սյուժե
Ֆիլմի գլխավոր հերոսը իտալացի Ալֆրեդոն է։ Վերջինս բանկի սովորական ծառայող է։ Ալֆրեդոն ամուսնանում է մի գեղեցիկ կնոջ՝ Մարիա Ռոզայի հետ, սակայն այդ ամուսնությունը այնքան էլ հաջողակ չի լինում։ Կյանքը Ալֆրեդոյի համար դառնում է անտանելի։ Բացի դրանից, Մարիան նաև սարսափելի խանդոտ է։ Որոշ ժամանակ անց Ալֆրեդոն ծանոթանում է Ռոզայի հակապատկերի՝ Կարոլինայի հետ։ Նրանց միջև բուռն սիրավեպ է ծավալվում, սակայն, Ալֆրեդոյի մոտ կրկին սկսվում ե ձախորդ օրերը ...
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1972 ֆիլմեր Կատեգորիա:Իտալական կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Իտալերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Իտալական ֆիլմեր
Անագի քլորիդներ
Անագի քլորիդները, կազմված է անագի և քլորի միացություններից։
Անագի երկքլորիդ(SnCl2)
Անագի երկքլորիդը՝ ՏոCl2, սպիտակ, բյուրեղական նյութ Է (խտությունը՝ 3950 կգ/մ3, հալման ջերմաստիճանը՝ 247 °C, եռմանը՝ 652 °C)։ Լուծվում Է սպիրտում, եթերում, ացետոնում, շատ լավ՝ ջրում։
Անագի քառաքլորիդ(SnCl4)
Անագի քառաքլորիդը՝ ՏոC14, անգույն հեղուկ Է (խտությունը՝ 2230 կգ/մ3, հալման ջերմաստիճանը՝ 33°Շ, եռմանը՝ 113,9°0)։ Օդի խոնավությունից հիդրոլիզվելու պատճառով ծխում Է։ Լուծվում Է ջրում, բենզոլում, ծծմբածխածնում։
Սպիտակ բյուրեղահիդրատ(SnCl4•5H2O)
Ջրային լուծույթներից նստում Է SnCl4•5H2O սպիտակ բյուրեղահիդրատը (կայուն Է 19—56 °C–ում)։
Ստացում
Ստացվում է հալված անագի և չոր քլորի միացումից։ Տեխնիկայում ստանում են անագապատված թիթեղների թափոնները քլորով մշակելով։
Կիրառում
Օգտագործվում Է չթադաջման համար, նաև՝ որպես մետաքսե գործվածքը ծանրացնող ողորկիչ, կատալիզատոր և այլն։
Կատեգորիա:Քլորիդներ
Բանգկոկի ազգային թանգարան
Բանգկոկի ազգային թանգարան (Bangkok National Museum), Թաիլանդի ազգային թանգարանի գլխավոր մասնաճյուղը, ինչպես նաև Հարավարեւելյան Ասիայի խոշորագույն թանգարաններից մեկը ։ Այստեղ ներկայացված են Թաիլանդի արվեստի և պատմության ցուցանմուշներ։ Այն զբաղեցնում է նախկին թագավորական պալատի (կամ ճակատային պալատի) տարածքը, որը գտնվում է Թամասաթ համալսարանի և Սանամ Լուանգի անվան ազգային թատրոնի միջև ։
Թանգարանը հիմնադրվել է 1874-ին Ռամա V թագավորի կողմից՝ որոշ մասունքներ ցուցադրելու համար։ Այսօր պատկերասրահներում ցուցադրվում են ցուցանմուշներ՝ նվիրված Թայլանդի պատմությանը՝ սկսած նեոլիթի դարաշրջանից։ Հավաքածուն պարունակում է նաև Ռամ Համհաենգ թագավորի մակագրությունը, որը գրվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի «Հիշողության համաշխարհային ծրագրի» ժամանակ, այնուհետև գրանցվել է 2003 թվականին՝ ի նշան դրա կարևորության ճանաչման ։
Թանգարանում ցուցադրվում են նաև տարածաշրջանային ասիական բուդդայական արվեստների լայնածավալ հավաքածուներ, ինչպիսիք են «Հնդկական գանդարա»-ն, «Չինական տանգ»-ը, «Վիետնամական չամ»-ը, «Ինդոնեզական Ջավա»-ն և «Կամբոջայի քմերական արվեստ»-ը։
2019 թվականի ապրիլի դրությամբ թանգարանը մոտենում է իր ցուցասրահների տասնամյա վերանորոգման ավարտին։ Արդեն վերանորոգվել է 12 սրահ։ Եվս չորս դահլիճները կվերանորոգվեն առաջիկա երեք տարիների ընթացքում։ Բոլորը կստանան նոր ինտերիեր, ավելի լավ լուսավորություն և ավտոմատացված մուլտիմեդիա ցուցադրում ։
Պատմություն
Բանգկոկի ազգային թանգարանն ի սկզբանե հիմնադրվել է Ռամա V արքայի կողմից՝ իր հոր ՝ Ռամա IV թագավորի (Մոնգկուտ) հնությունների մասնավոր հավաքածուի շուրջ։ Ազգային թանգարանը գտնվում է նախկին Վանգ Նա-յի «Առջևի պալատում», որը կառուցվել էր փոխարքայի համար։ Դրա մասին պահպանվել էր արձանագրություն, որը հետագայում վերացվել է Ռամա IV-ի կողմից, և 1887-ին նախկին պալատում ստեղծվել է ազգային թանգարան ։
1874 թ.-ին Ռամա V թագավորը հրամայեց Գրանդ պալատի ներսում գտնվող Կոնկորդիա տաղավարի տարածքում ստեղծել առաջին հանրային թանգարանը ՝ ցուցադրելու համար Ռամա IV թագավորի թագավորական հավաքածուն և ընդհանուր հետաքրքրություն ներկայացնող այլ առարկաներ։ Կոնկորդիայի թանգարանը բացվել է 1874-ի սեպտեմբերի 19-ին, և Գեղարվեստի բաժինը այդ օրը նշել է որպես Թաիլանդի առաջին ազգային թանգարանի ծնունդ։
1887 թվականին Ռամա V թագավորը հրամայել է Կոնկորդիայից թանգարանը տեղափոխել առջևի պալատ և այն անվանել է «Վան թանգարան» կամ «Առջևի պալատի թանգարան»։
1926-ին այն կոչվել է «Բանգկոկի թանգարան» և հետագայում, երբ 1934-ին այն անցավ գեղարվեստի վարչության ղեկավարության ներքո՝ վերածվեց Բանգկոկի ազգային թանգարանի։
Հավաքածուներ
Բանգկոկի ազգային թանգարանում ներկայումս կան երեք մշտական ցուցահանդեսային պատկերասրահներ.
Շենքերը
Թանգարանն ունի երեք հիմնական ցուցահանդեսային տարածք.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թաիլանդի թանգարաններ Կատեգորիա:Թանգարաններ Կատեգորիա:Թանգարաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Բանգկոկի թանգարաններ Կատեգորիա:1874 հիմնադրված թանգարաններ
Ծիրանենի սովորական
Ծիրանենի սովորական, վարդազգիների ընտանիքի, ծիրանենի ցեղի բույս։
Նկարագրություն
Փոքր կամ խոշոր ծառ է 5-8, երբեմն՝ 17 մ բարձրությամբ։ Սաղարթը կլորավուն է, տափակ կամ ցրված։ Բնի տրամագիծը կարող է հասնել 30-ից 60 սմ-ի։ Բնի և բազմամյա ճյուղերի կեղևը մուգ մոխրագորշավուն է, երկայնական ուղղությամբ ճաքճքված, ճյուղերի վրա գորշադարչնագույն, խոշոր, մոխրագույն ընդլայնական ոսպնյակներով։ Ընձյուղները կարմրադարչնագույն են կամ գորշաձիթագույն, փայլուն, մերկ, ծածկված բազմաթիվ մանր ոսպնյակներով։ Բողբոջները կլորակոնաձև են, հավաքված խմբերով։ Տերևները կլորավուն են, ձվաձև, ձգված գագաթով, ձվաձև կամ թեթևակի ձգված հիմքով, սովորաբար 4-5, երբեմն՝ 6-9, հազվադեպ 12 սմ երկարությամբ, (3) 5-8 (11) սմ լայնությամբ, մերկ կամ մազմզուկապատ միայն ջղերի ուղղությամբ, հաճախ թույլ մազմզուկապատ, մանր, բութ, անհավասար սղոցաեզր կամ աղեղնաեզր։ Տերևակոթունները բարակ են (1,8) 2,5-3 (5,5) սմ երկարությամբ, ակոսավոր։ Ծաղիկները միայնակ են, նստադիր կամ շատ կարճ կոթունավոր, (1,8) 2,5-3 (4) մմ տրամագծով։ Պսակաթերթիկները սպիտակ են կամ վարդագույն, կլորավուն կամ հակառակ ձվաձև, մեծ մասամբ գդալանման գոգավոր, կարճ եղունգով։ Հիպանթիումը գլանաձև է, մուգ կանաչ կարմրավուն, բաժակաթերթիկներն օվալաձև են, մուգ կարմիր, ծաղկման ժամանակ դեպի ցած թեքվող և հիպանթիումին սեղմված։ Առէջների թիվը հասնում է 25-45-ի, սպիտակ թելիկներով և դեղին բծերով։ Պտուղը կլորավուն է, երբեմն՝ հակառակ ձվաձև կամ տափակ կլորավուն, հաճախ անհավասարակող, կողքերից սեղմված, 2-5,5X1,5-5 սմ չափերով սպիտակավուն, դեղին, նարնջագույն, մինչև նարնջակարմրավուն, կարմիր բծերով կամ առանց դրանց («կարմրաթուշ»), մազմզուկապատ կամ մերկ։ Կորիզը հասունանալիս անջատվում է պտղամսից (երբեմն չի անջատվում), կլորավուն, օվալաձև, հակառակ ձվաձև, նշտարաձև, հաճախ անհավասարակող։ Սերմերը տափակ են, հակառակ ձվաձև, դառնահամ կամ անուշահամ։ Ծաղկում է մինչև տերևների բացվելը մարտ-ապրիլ ամիսներին, պտուղները հասունանում են հունիս-օգոստոսին։
Տարածվածություն
Տարածված է Չինաստանում, արևելյան Տիբեթից մինչև Պեկինյան լեռները, Միջին Ասիայում (արևմտյան և արևելյան Տյան Շան։ Մշակվում է հյուսիսային և հարավային կիսագնդի բարեխառն գոտու գրեթե բոլոր շրջաններում։
Արմատային համակարգը առանցքային է, խոր գնացող կողքերի վրա տարածվող, որը հաճախ դուրս է գալիս սաղարթի սահմաններից։ Լավ է աճում սննդանյութերով հարուստ, հզոր, ստրուկտուրային, լավ ջրաթափանց և օդաթափանց հողերում։ Հարուստ բերք է տալիս նաև քարքարոտ, բավականին խոնավ, լանջային, փոքր հզորության հողերում։ Պահանջում է առատ ոռոգում։ Վատ է տանում ջրաողողումները և հողի աղիությունը։ Սալորենու վրա պատվաստելու դեպքում լավ է աճում անգամ ծանր կավային հողերում և հաշտվում է գերխոնավացման հետ։ Նշենու վրա պատվաստելու դեպքում ձեռք է բերում երաշտադիմացկունություն և լավ է աճում չոր, քարքարոտ, կրով հարուստ հողերում։ Բավականին ձմեռնադիմացկուն կուլտուրա է։ Առանց վնասվելու դիմանում է մինչև -25 °C նույնիսկ -27 °C սառնամանիքներին։ 28-30 °C սառնամանիքների դեպքում ցրտահարվում են բողբոջները և վերջին տարվա շիվերը։ Չափազանց զգայուն է ուշ գարնանային ցրտահարությունների Նկատմամբ, որի դեպքում ընթացիկ տարվա բերքը կարող է լրիվ ոչնչանալ։ Բազմացնում են պատվաստով, սորտային հատկանիշները պահպանելու համար։ Ապրում է 40-50 տարի։ Հայտնի են դեպքեր, երբ ծիրանենին ապրել է 100, անգամ 200 տարի։ Աչքի է ընկնում արագ աճով և վաղ պտղաբերմամբ։ Արդեն կյանքի 4-րդ տարում բավարար բերք է տալիս։ Պտուղները աչքի են ընկնում համային հրաշալի հատկանիշներով։ Դրանք պարունակում են շաքարներ՝ 4,6-20°/օ, օրգանական թթուներ՝ 0,3-2,6 °/0, ազոտային Նյութեր՝ 0,05 -2,7 °/0, բջջանյութ՝ 0,4-2,7 0/օ, պեկտինային նյութեր՝ 0,05-1,08 °/0: Սերմերը պարունակում են 29,45-55,47 °C ճարպեր, որոնք օգտագործվում են որպես արժեքավոր սննդանյութեր և 24,90-28,36 °/0 սպիտակուցներ։ Հատկապես A վիտամինի պարունակությամբ ծիրանը համազոր է կովի կարագին և հավի թարմ ձվին։ Ունի նաև բուժիչ հատկություն։ Մեր հանրապետությունում ծիրանենին արդյունաբերական նշանակություն ունի։ Ամեն տարի բարձրորակ թարմ պտուղների արտադրանքը (8-10 հազար տ) C° վերամշակվածը (կոմպոտ, մուրաբա, հյութ և ջեմ) առաքվում է համամիութենական ֆոնդ։
Ըստ բարձրության թույլ աճող են համարվում Սաթենի, Սպիտակ, Կանաչենի, Կարմրենի, Աղջանաբադ սորտերը։ Նախիջևանի, Նախիջևանի սպիտակ սորտերն աչքի են ընկնում բարակ շիվերով, մանր տերևներով ու ծաղիկներով։ Շուտ են ծաղկում Բադամարիկ, Կանաչենի, Նովրաստ կարմիր, Նախիջևանի, Սպիտակ և Նուշի սորտերը։ Ուշ գարնանային ցրտահարությունների դեպքում խոսրովենի, Դեղնանուշ, Աբութալիբի, ճամբան, Երևանի սորտերի ծաղկաբողբոջները թույլ են վնասվում։ Բավականին բարձր դիմացկունություն ունեն Երևանի, խուրմայի, ճամբան սորտերը, միջին դիմացկունութ յուն՝ Բադամարիկ, Կանաչենի, Նախիջևանի կարմիր, Ղայսի և Դառգառ սորտերը, թույլ դիմացկուն են՝ Սաթենին, Կարմրենին և Աղջանաբադը։ Բարձր բերքատու խմբին են պատկանում Բադամարիկ, Երևանի, Երևանի ուշահաս, Դեղնանուշ և Սաթենի սորտերը։ Կայուն բերք ունեն Նուշի, խոսրովենի կարմիր, Օրդուբադի դեղին, Աբութալիբի, Կանաչենի ուշահաս, ճամբան սորտերը։ Վաղահաս են համարվում Նախիջևանի, Նովրաստ, Նախիջևանի դեղին սորտերը։ Միջավաղահաս՝ Նախիջևանի սպիտակ, Նախիջևանի կարմիր, Նուշի, Երևանի, Բադամարիկ, միջահաս՝ Կանաչենի ուշահաս, խոսրովենի վաղահաս, Նուրի, Աղջանաբադ, Սաթենի դեղին, Դեղնանուշ, միջաուշահաս՝ խոսրովենի, խոսրովենի կարմիր, Սաթենի կարմիր, Կարմրենի, Բալյարմի, ուշահաս՝ ճամբան, Աբու-թալիբի, Ղևոնդի սորտերը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վարդազգիներ Կատեգորիա:Ծածկասերմեր
Թոնի Քոլլեթ
Կենսագրություն
Թոնի Քոլլեթը ծնվել է 1972 թվականի նոյեմբերի 1-ին Ավստրալիայում՝ Սիդնեյում, Բոբ և Ջուդի Քոլլեթների ընտանիքում։ Հայրը բեռնատարի վարորդ էր, իսկ մայրը՝ հասարակ ծառայող ։ Նա ուներ երկու եղբայր։ Տասնմեկ տարեկանում ձանձրույթից ձևացրել է, թե կույրաղիքի նոպա է սկսվել․ բժիշկները այնքան են վախեցել, որ հանել են կույրաղիքը, այն դեպքում, երբ հետազոտության արդյունքները ոչ մի վտանգավոր բան ցույց չեն տվել։
Թոնիի կարիերան սկսվել է «Մյուրիելի հարսանիքը» ֆիլմից․ Քոլլեթը այդ ֆիլմում խաղալիս 22 տարեկան էր, և, չնայած նրան, որ դա իր ընդամենը երրորդ դերն էր, քննադատները և հեռուստադիտողը այնքան տպավորված էին նրանով, որ ABBA-ի գեր երկրպագուհու դերի համար նա արժանացավ Ավտրալիայի կինոյի ինստիտուտի մրցանակի (Ավստրալիայի գլխավոր մրցանակ) 1994 թվականին։ Ընդհանուր առմամբ այդ մրցանակը Քոլլեթը ստացել է չորս անգամ։
Դերասանուհու հոլիվուդյան բարձունքը ապահովեց «Վեցերորդ զգայարան» միստիկ թրիլլերում մի մոր դեր, որի տղան մեռյալների էր տեսնում։ Այդ դերի համար Թոնին 1999 թվականին առաջադրվեց «Օսկար» մրցանակի «Երկրորդ պլանի լավագույն դերասանուհի» անվանակարգում։
Այդ ֆիլմից հետո Թոնին հայտնվեց մի շարք հայտնի ֆիլմերում՝ ստանալով դրական կարծիքներ կինոքննադատների կողմից ինչպես կատակերգական, այնպես էլ դրամատիկ դերերի համար։ Ավելի շատ ճանաչված դարձավ կատարյալ տնային տնտեսուհի Քիթթի Բարլոուի իր փոքր դերը (միայն մեկ դրվագ Ջուլիանա Մուրի հետ) 2002 թվականի «Ժամեր» ֆիլմում։