cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Նարցիզովկա (գյուղ, Չեռվոնոարմեյսկի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Նարցիզովկա գյուղում բնակվում էր 90 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,502 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 179,28 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Չեռվոնոարմեյսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1917 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:1867 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ռեգինիտայի ընտանիք
Ռեգինիտայի ընտանիք, ոչ մեծ աստերոիդների ընտանիք, որը տեղաբաշխված է հիմնական աստերոիդների գոտում։ Ընտանիքը անվանվել է այս ընտանիքի առաջին աստերոիդի պատվին՝ (1117) Ռեգինիտա։
Տես նաև
Կատեգորիա:Աստերոիդների ընտանիքներ
(2131) Մեյոլ
(2131) Մեյոլ (Mayall), աստերոիդ աստերոիդների գոտի ներքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1975 թվականի սեպտեմբերի 3-ին Առնոլդ Կլեմոլայի կողմից Մաունթ Համիլտոնում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 1,887185 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,6775 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,0968 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 946,94 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,380174 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 33,99° անկյուն։
Մեյոլ աստերոիդը պատկանում է Հունգարիայի աստերոիդների ընտանիքին։ Այս ընտանիքի աստերոիդները շարժվում են Արեգակի շուրջ 1,78 - 2,00 ա. մ. միջակայքում ընկած մեծ կիսաառանցքներով, ունեն 16-34° ուղեծրի թեքում և ոչ ավելին քան 0,18 էքսցենտրիսիտետ։ Հունգարիայի աստերոիդների ընտանիքը ունի միանգամից երկու մոլորակների հետ ուղեծրային ռեզոնանս՝ Մարսի հետ 3:2 և Յուպիտերի հետ 9:2։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է S դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս S Կատեգորիա:Հունգարիայի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1975 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Առնոլդ Կլեմոլայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների գոտու ներքին մասի աստերոիդներ
Սան Պիերո Պատտի
Սան Պիերո Պատտի (San Piero Patti), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Սիցիլիայի մարզում, Մեսինայի գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 3415 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը կազմում է 83 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 41 կմ² մակերես տարածք։ Փոստային ինդեքսն է՝ 98068։ Հեռախոսային կոդը՝ 0941։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սիցիլիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Վաելա
Վաելա (Vaela), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Կիիլի շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 304 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Կիիլի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Կոմարովկա (գյուղ, Պոչինկովսկի շրջան)
Կոմարովկա (Комаровка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 33 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի բնակավայրեր
Երկարաթև շնաձուկ
Երկարաթև շնաձուկ (Carcharhinus longimanus), շնաձկների տեսակ, որը պատկանում է գորշ շնաձկների ցեղին և համանուն ընտանիքին, կարխարինակերպերի կարգին։ Երկարաթև շնաձկներն ապրում են արևադարձային և մերձարևադարձային օվկիանոսային ջրերում։ Հանդիպում է 230 մետր խորության վրա։ Ունեն իլիկաձև մարմին։ Վերին վերջույթների մակերևույթը շնաձկան մարմնին տալիս է մոխրագույն, բրոնզագույն, շագանակագույն կամ կապտավուն գունավորում, ամբողջ փորը՝ սպիտակ է։ Լողակների ծայրերն ունեն սպիտակ երանգ։ Մարմնի առավելագույն երկարությունը հասնում է 4 մետրի, կշռում են 167.4 կգ։ Սննդակարգը շատ բազմազան է, բաղկացած է ձկներից և գլխոտանիներից: Կենդանածին են, ունենում են առնվազն 15 ձագ:
Վտանգավոր է մարդու համար, ձկնորսության օբյեկտ է։
Անվանակարգում
Շնաձկների այս տեսակին առաջին անգամ նկարագրել է բնագետ Ռնե Պրիմևերը 1822-1825 թվականների շուրջերկրյա նավարկության ժամանակ։ Գիտնականը Ֆրանսիական Պոլինեզիայի Տուամոտու կղզեխմբում հայտնաբերված շնաձկանն անվանեց Carcharhinus maou: Հետագայում այն նկարագրել է Կուբայի գիտնական Ֆիլիպե Պայվին 1861 թվականին որպես Carcharhinus longimanus : Բացի այդ օգտագործվում է նաև Pterolamiops longimanus անվանումը ։
Միջազգային կենդանաբանական անվանակարգման հանձնաժողովի կանոնների՝ այն անվանումը, որը հրապարակվել է առաջինը, գերակա է ուստի անվանումը պետք է լինի նրա առաջին տրված անունը՝ Carcharhinus maou, չնայած որ Carcharhinus longimanus անունը դեռևս լայն կիրառում ունի։ Տեսակի անունը առաջացել է լատիներեն longimanus բառից, որը թարգմանաբար նշանակում է «երկարաթև», և այն կապվում է այս շնաձկան առաջնային երկար լողակների հետ ։
Տարածվածություն (արեալ)
Երկարաթև շնաձկները տարածված են ամբողջ աշխարհով մեկ՝ 45° հյուսիսից մինչև 43° հարավային լայնություն։ 2004 թվականին Շվեդիայի արևմտյան ափին, իր կասկածյալ արեալի հյուսիսային սահմանից այն կողմ, հայտնաբերվել և բռնվել է այս տիպի շնաձուկ։ Իսկ 2013 թվականին լուրեր են տարածվել այն մասին, որ Բրիտանիայի ափերին մարդիկ տեսել են երակաթև շնաձկան, որն ուներ 4 մետր երկարություն, իսկ քաշը մետ 300 կգ ։ Շնաձկների մեծ մասը իրենց ժամանակը անց են կացնում օվկիանոսի շերտին՝ օվկիանոսից 150 մետր խորության վրա և նախընտրում են ջրից մնալ որոշակի հեռավորության վրա։ Ըստ տվյալների, նավերը որքան հեռու են գտնվում ափից, այնքան ավելի շատ են հանդիպում երկարաթև շնաձկներին։ Սակայն նրանք երբեմն գալիս են ափի մոտ՝ ջրի մակերևույթին լողալու համար ։ Որպես կանոն, երկարաթև շնաձկները վարում են միայնակ կյանք, սակայն սնունդ հայթայթելու համար հավաքվում են խմբերով։ Այս տեսակի մոտ բացակայում է օրվա ցիկլը, նա ակտիվ է և՛ ցերեկը, և՛ գիշերը։ Շնաձկները լողում են դանդաղ, լայն բացված կրծքային լողակներով։ Նրանց հաճախ ուղեկցում են տարբեր տեսակի ձկներ՝ լոցմաններ, կպչաններ և կորիֆեններ։ Վերջին փաստը զարմանք է առաջացնում, քանի որ գիշատիչները հաճախ ուտում են այդ ոսկե–կանաչ ձկներին։ 1988 թվականին երկարաթև շնաձկանը նկատել են գրինդների ուղեկցությամբ ։
Արտաքին տեսք
Երկարաթև շնաձկների կրծքավանդակի լողակները զգալիորեն ավելի երկար և լայն է, քան այլ շնաձկներինը և տեսանելիորեն կլորացված է, իսկ աչքերը համադրված են թարթող թաղաթով։ Մաշկը ձգված է։ Մարմնի վերին մասը կարող է լինել բրոնզագույն, շագանակագույն, կապտավուն կամ մոխրագույն, իսկ որովայնը սպիտակ, երբեմն դեղին երանգով։ Լողաթևիկները պատված են սպիտակ պուտերով։
Երկարաթև շնաձկների երկարությունը կարող է հասնել 3,5-4 մետրի, բայց հաճախ հանդիպում են հատուկ երկարություն ունեցողները՝ 1,5-2 մետր, իսկ քաշը 20-60 կգ։ Առավելագույն քաշը 170 կգ։ Էգերը սովորաբար ավելի խոշոր են, քան արուները։ Արուների միջին չափը 1,8 մետր է, իսկ էգերինը 1,9 մետր։ Ներքևի եռանկյունաձև ատամները համեմատաբար փոքր չափսեր ունեն և ունեն բարակ ատամնավոր ծայրակալ։ Ստորին ծնոտին տեղակայված են 13-15 ատամնաշարեր սիմֆիզի երկու կողմերում։ Վերին ատամները նույնպես ունեն եռանկյունային ձև, նրանք խոշոր են և մյուսներից լայն, նրանց ծայրերը ատամնավոր են։ Վերին ծնոտի վրա տեղակայված են 14-15 ատամնաշարեր՝ երկու կողմից սկսած սիմֆիզից։ Մաշկը ծածկված է հարթ պլակոիդանման թեփուկներով։ Յուրաքանչյուր թեփուկին ծածկում է 5-7 կատար։
Սննդակարգ
Երկարաթև շնաձկները սնվում են ձկներով, ինչպիսիք եք բարակուդաները, ստավրիդները, մալինովները, տունցիները ինչպես նաև գլխոտանիներով, ծովային կրիաներով, փորոտանիներով, կատվաձկներով, խեցգետնանմաններով, որոշները նույնիսկ սատկած կաթնասունների լեշերով։ Որսի ժամանակ նրանք ձկների վտառի մոտով անցնում են «բաց երախով»։ Որսի ժամանակ նրանք դառնում են ագրեսիվ։ «Ծնոտ» վեպի հեղինակ Փիթեր Բենչլին հետևում էր երկարաթև շնաձկներին և նկատեց, որ նրանք ուտում է գրինդների արտաթորության արգասինքները ։ Բազմաթիվ դիտարկումներից հետո, պարզվում է, որ երկարաթև շնաձկները մի քանի վայրկյանը մեկ դնչի ծայրը հանում են ջրից դուրս։
Կա տեսություն, որի համաձայն երկարաթև շնաձկների թևերի օգնում են որսալ այնպիսի ձկների, ինչպիսիք են տուրիները և մարլինները։
Բազմացում
Ատլանտյան օվկիանոսի հյուսիս-արևմուտքում և Հնդկական օվկիանոսի հարավ-արևմուտքում բազմացման շրջանը ամռանն է սկսվում։ Խաղաղ օվկիանոսում հղի էգերը որս են անում ամբողջ տարին։ Մոխրագույն շնաձկների ցեղի մյուս տեսակների նման երկարաթև շնաձկները համարվում են կենդանածին։ Կենդանու օրգանիզմում զարգացող սաղմը սնվում է մոր միջոցով՝ ինչպես բոլոր կաթնասունները։ Հղիությունը տևում է մեկ տարի։ 1-15 օրական ձագն ունենում է 0,6 մ երկարություն։ Արուները և էգերը սեռական հասունացման են հասնում համապատասխանաբար 1,7-1,9 մ և 1,8- 2 մ չափերի հասնելիս։
Առևտրական նշանակություն
Երկարաթև շնաձկները հանդիսանում է ձկնորսության համար օբյեկտ։ Օգտագործում են լողաթևիկները, միսը, լյարդի յուղը և մաշկը։ Միսն ուտում են թարմ, ապխտած, չորացրած և աղացած վիճակներում։ Ձկնորսությունը իրականացվում է ամբողջ շրջակայքում։ Շատ հաճախ շնաձկները բռնվում են, քանի որ կուլ են տալիս խայծը, որը նախատեսված էր ուրիշ ձկների համար։ Բացի այդ, երկարաթև շնաձկները մեծ վնաս են պատճառում որսորդությանը։ Նրանք ուտում են այն ձկներին, որոնք արդեն կեռիկի վրա են ։
Համաձայն Մեքսիկական ծոցում անցկացված հետազոտման այդ տեսակի թիվը նվազել է 99.3 տոկոսով, սակայն ձկնորսական մեթոդների փոփոխություններն և տվյալների հավաքագրումը դժվարացնում են տալ ճիշտ գնահատականը։ 2013 թվականին Նոր Զելանդիայում այս շնաձկները պաշտպանության տակ ճանաչվեցին։ Բնության պահպանության միջազգային միությունը նրանց անվանել է «խոցելի» տեսակ ։
Խնամքը ոչ բնական պայմաններում
Ի տարբերություն այլ օվկիանոսաբնակ շնաձկների, ինչպիսին է օրինակ կապույտ կետը, այս կենդանին բավական լավ կարողանում է գոյատևել անազատության մեջ։ Մոնտարե Բեյ օվկիանարիումում 3 տարի պահվող շնաձկներից մեկը հասել է 0,3 մ երկարության, իսկ մյուս 2-ը անորոշ ժամանակում հասել է 0.5 մետրի ։
Անդրեևսկոե (գյուղ, Պետուշինսկի շրջան)
Անդրեևսկոե (Андреевское), գյուղ Ռուսաստանի Վլադիմիրի մարզի Պետուշինսկի շրջանի կազմում։
Մանթար
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Հայերը բռնությամբ տեղահանվել են 1920 թվականի հայ-թուրքական պատերազմի ժամանակ և բնակություն հաստատել Արևելյան Հայաստանում։
Երկարաթև շնաձուկ
Վտանգավորություն
Ֆրանսիացի հետազոտող-օվկիանոսագետ Ժակ Իվ Կուստոn երկարաթև շնաձկներին անվանել է «շնաձկներից ամենավտանգավորը» ։ Բացի այդ, նա այդ շնաձկներին անվանել է «արքայազն երկարաձեռքեր» և պնդել է, որ այն գյուղական միակ ներկայացուցիչն է և նույնիսկ մի քիչ չի վախենում բազմազանությունից։
Անդրեևսկոե (գյուղ, Պետուշինսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Վլադիմիրի մարզի Պետուշինսկի շրջանի բնակավայրեր
Երկարաթև շնաձուկ
Վտանգավորություն
Չնայած այն հանգամանքին, շնաձկների տարբեր տեսակներ և հենց մեծ սպիտակ շնաձուկը վատ համբավ են վայելում, որոնք պահվում են ափին մոտ, երկարաթև շնաձկները զուր չեն կասկածվում մարդկանց վրա հարձակումների մեջ, նավաբեկությոան կամ ինքնաթիռակործանման և բաց ծովում հայտնվելու մեջ .: Նման միջադեպերը չեն ընդգրկվել այդ ցուցակում XX-XXI դարերի ընթացքում դրանք փաստաթղթերով հաստատված չեն ։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ նավ Nova Scotiaն որի վրա մոտ 1000 մարդ էր, ջրասույզ է լինում գերմանական սուզանավով Հարավային Աֆրիկայի ափերի մոտ։ Միայն 192 մարդ է փրկվում, մյուսների մահվան պատճառը համարվում է երկարաթև շնաձուկը ։
Մանթար
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Երկարաթև շնաձուկ
Վտանգավորություն
Լողորդների համար երկարաթև շնաձկները նվազագույն սպառնալիք են ներկայացնում, բայց բաց օվկիանոսում գտնվողների համար նրանք շատ վտանգավոր են։ Սակայն, ափամերձ ջրերում եղել են մի քանի միջադեպեր 2010 թվականի դեկտեմբերին Եգիպտոսում Շարմ էլ-Շեյխ հանգստավայրում տեղի է ունեցել հինգ հարձակում չորս մարդ լուրջ վնասվածքներ է ստացել, և մեկ լողորդ սպանվել է։ Հարձակումները տեղի է ունեցել ափից ոչ հեռու մի վայրում, որտեղ ափը կտրուկ ավարտվում է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Օրվա հոդված Կատեգորիա:Ծովային կենդանիներ Կատեգորիա:Ծովատառեխային շնաձկներ Կատեգորիա:Շնաձկներ
Ֆրանսիական փոստը Կիլիկիայում
Ֆրանսիական փոստը Կիլիկիայում, փոստային ծառայություն՝ ստեղծված Ֆրանսիայի ռազմական վարչակարգի կողմից 1919-1921 (ընդհատումով) թվականներին Առաջին համաշխարհային պատերազմում Կիլիկիայի գրավված տարածքում (Cilicie), որը պատկանում էր Օսմանյան կայսրությանը։ Այդ վարչակարգը թողարկել է հատուկ փոստային նամականիշեր, որոնք օգտագործվել են օկուպացիայի ժամանակ ։
Փոստի կազմակերպում
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ավարտին Կիլիկիայի մարզը, որը գտնվում էր ժամանակակից Թուրքիայի հարավում և այդ ժամանակ հանդիսանում էր Ադանայի օսմանյան վիլայեթը, օկուպացված էր ֆրանսիական զորքերի կողմից։ Օկուպացիան շարունակվել է 1918 թվականից մինչև 1921 թվականի հոկտեմբերի 20-ը՝ ընդմիջվելով 1919 թվականի երկրորդ կեսից մինչև 1920 թվականի սկիզբը ։ Օկուպացված տարածքում ստեղծվել և գործում էր ֆրանսիական փոստը, որն ուներ սեփական փոստային վճարման նշաններ։
Առաջին ֆրանսիական օկուպացիա
1919 թվականին ֆրանսիացիների գրաված Կիլիկիայի համար թողարկվեցին առաջին նամականիշները։ Դրանք նույն թուրքական նամականիշներն էին, որոնց վրա ֆրանսերեն գրված էր «Cilikie» («Կիլիկիա»), իսկ ավելի ուշ՝ «T.E.O. Cilikie» («Թշնամու կողմից օկուպացված տարածք. Կիլիկիա», T. E. O.՝ կրճատ «Terrirtoires ennemis occupés»-ից) բառերը ։
1919 թվականի մայիսի 23-ին այդ նամականիշները դուրս հանվեցին շրջանառությունից։ Շուտով ֆրանսիական զորքերը հեռացան Ադանա և Մերսին քաղաքներից, և դրանք գրավեցին անգլիացիները ։
Բրիտանական շրջան
1919 թվականի սեպտեմբերին Կիլիկիայի տարածքներն իրենց հսկողության տակ վերցրին անգլիական զորքերը։ Բրիտանական զինվորական վարչակարգն օկուպացման ժամանակահատվածում փոստային շրջանառության մեջ դրեց Պաղեստինի անգլո-եգիպտական դաշտային փոստի նամականիշները  ։
Երկրորդ ֆրանսիական օկուպացիա
1920 թվականի փետրվարի սկզբին Կիլիկիայի մարզը կրկին անցավ Ֆրանսիայի զինվորական կառավարմանը։ Այդ ժամանակ փոստային շրջանառության մեջ մտավ Թուրքիայի հարկային նամականիշները, այնուհետև ֆրանսիական նամականիշները՝ վրան ֆրանսերեն գրված «Occupation militaire française. Cilicie» և «О. M. F. Cilicie» (Ֆրանսիական ռազմական օկուպացիա։ Կիլիկիա), որոնք նոր արժեք ունեին տեղական արժույթով ։
1920 թվականին Կիլիկիայի արևելյան հատվածի փոստային կարիքների համար պատրաստվեց նամականիշների հատուկ շարք՝ վրան նույն տպագրությամբ՝ «O. M. F. Cilikie», սակայն ավելացվել էին «Sand. est» («Արևելյան սանջակ») բառերը ։
Փոստային նամականիշների այլ տեսակներ
1920 թվականի հուլիսի 15-ին լույս տեսան երկու ավիափոստային նամականիշներ՝ Ադանա-Հալեպ ավիաուղու համար ։ Դրանք իրենցից ներկայացնում էին նույն թվականին ավելի վաղ տպագրված բռնազավթված նամականիշները, որոնց վրա գրված էր «Poste par avion» («Ավիափոստ») :
Բացի այդ, 1919-1921 թվականներին ներմուծվեցին նաև հավելավճարային նամականիշներ՝ նույն գրություններով, որոնք արվել էին սովորական փոստային նամականիշների վրա Կիլիկիայի առաջին և երկրորդ ֆրանսիական օկուպացիաների ժամանակ ։
Ըստ Լ. Լեպեշինսկու ՝ 1919-1921 թվականներին ընդհանուր առմամբ թողարկվել է 99 փոստային և 16 հավելավճարային նամականիշներ՝ ֆրանսիական և թուրքական նամականիշների վրա ֆրանսերեն գրառումներով (բնօրինակ նամականիշների վրա թուրքերեն գրառումներով)։ Միևնույն ժամանակ «Սքոթ» կատալոգը հաշվում է 127 փոստային, 16 հավելավճարային և 2 ավիափոստային նամականիշ (չհաշված տարատեսակները) ։
Ազատագրում
Այդ իրադարձությունը նշանավորելու համար Աթաթուրքի ազգային կառավարության փոստային բաժինը թողարկեց երկու տեսակի հուշանամականիշ, որոնք ունեին թուրքերեն գրառում և նոր անվանական արժեք։ Առաջին շարքը շրջանառության մեջ մտավ 1921 թվականի դեկտեմբերին և ուներ «Ադանա, դեկտեմբերի 1, 1921» (երկու տիպի) գրառում՝ 1920-1921 թվականների Օսմանյան կայսրության փոստային, թերթային և հավելավճարային նամականիշների վրա։ Դրանցից մի քանիսի վրայի գրառումները շրջված են ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Փոստային նամականիշեր Կատեգորիա:1919 հիմնադրումներ Կատեգորիա:1921 կազմալուծումներ Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության պատմություն Կատեգորիա:Կիլիկիա
Թամուր աղա
Թամուր աղա, հայկական սգո պար։
Անվան ստուգաբանություն
«Թեմուր», «Թամուր» հին իրանական լեզվում նշանակում է երկաթ։ Այս պարը ներկայացնողները չեն կարողացել հաղորդել, թե ով է եղել Թամուրը։ Շատախցիները համարում էին, թե նա ոմն Շաքըր աղայի թոռն էր (Շաքըր աղան շուրջ 150-200 տարի առաջ եղել է Շատախի տանուտերը և թերևս հարստահարել նրանց), այսինքն ապրել է ոչ վաղ անցյալում։ Իսկ ոմանք մեկնաբանում էին, որ Թամուրը Թամեռլանն է՝ Լենկ Թեմուրը։ Պարզ է, որ դժվար թե Շաքըր աղայի թոռը կամ Ժանտ Թամեռլանը դառնային հայերի համաժողովրդական սիրո օբեկտ։ Անհրաժեշտ փաստերի անբավարարությամբ հանդերձ՝ պարերի զուտ հայեցի ձևերը խոսում են այն մասին, որ այստեղ խոսքը հայ ժողովրդի կողմից սիրված զուտ հայկական հերոսի կամ մի քանի ազգային հերոսների մասին է, որոնք հետագայում անվանափոխվել և մոռացության են մատնվել հետագա ժամանակների շերտավորումներով, մասնավորաբար՝ ոմն Թամուրի կերպարով։
Խորհուրդը
Պարի հիմնական բովանդակությունը հերոսի մահվան ողբն ու սուգն է, որն արտահայտվում է գերեզմանի շուրջ թաղման թափոր ներկայացնող պարով (մինչ նրա մասունքները գերեզման իջեցնելը) և հետո նրա հերոսության գովերգումով։ Դժվար է ճշտգրիտ պարզել հայ ժողովրդի համար մահվանից հետո սիրելի և արժեքավոր դարձած այն պատմական անձի կերպարը, որի անունով կոչվել են սգո, հիշատակի պարերը։ Հավանական է, որ պարերն ավելի հին են տվյալ հերոսի ապրած ժամանակաշրջանից։ Հայ ժողովրդի համար շատ սիրելի այդ հերոսի անունն ու կերպարը հետագայում դուրս է մղվել օտարերկրացի Թամուրի անունով։ Պարի մեղեդին հանդիսավոր է, էպիկական, այն կանչ է, որն ավետում է նահատակված հերոսի համաժողովրդական ողբը և ասես նկարագրում նրա հուղարկավորությունը։
Պարային քայլերը
Պարաշարքում կանգնում են կողք կողքի, ուս ուսի, գծային շարքով, որը կարող է նաև կորանալով աղեղնաձև դառնալ։ Ձեռքերը բռնում են ճկույթներով, որոշ տարբերակներում՝ ափերով՝ բարև բռնած։ Սկզբում պարողները դեմքով ուղղված են դեպի շրջանի կենտրոն, ձախ ոտքը հարվածում է, իսկ աջ ոտքը, կորագիծ գծելով և հարվածելով, ընդունում է մարմնի ծանրությունը՝ հնարավորություն տալով նույնը կատարել ձախ ոտքին։ Այս շարժումը կատարվում է երկու անգամ, որից հետո աջ դարձումով աջ ոտքով գնում են աջ, ապա ուղղվում և ձախ ոտքով կատարում քայլ տեղում։ Այս շարժումն էլ կրկնվում է երկու անգամ, որից հետո նորից կատարվում է դարձ դեմքով դեպի շրջանի կենտրոն, և կրկնվում են սկզբնական հարվածներով զուգորդվող շարժումները։ Հաջորդ անգամ կրկնվում են կողք գնացող շարժումները, միայն աջի փոխարեն տեղաշարժը դեպի ձախ է։ Պարի ինչ-որ հատվածում պարողները կողք գնացող շարժումներով ուղղվում են դեպի կենտրոն և վերջում կքանստում՝ ըստ երևույթին հերոսի մասունքները գերեզման իջեցնելու շարժումները նկարագրելով։ Նմանատիպ շարժում պարի ընթացքում կատարվում է հիմնականում մեկ անգամ, ընդ որում, այդ պահին պարը նաև մեկ կարճ դադար է առնում, որից հետո պարողները թիկունքով հետ են գնում՝ վերականգնելով պարի ելման դրությունը ։
Շումլյանսկ-Բոումենի պատիճ
Շումլյանսկ-Բոումենի պատիճ, երիկամի մաս։
Հավաքող, ուղիղ խողովակները բացվում են Մալպինգյան բրգերի անցքերի մեջ որտեղից մեզը թափվում է փոքր բաժակ, մեծ բաժակ և միզածորանով դուրս է գալիս երիկամից։ Յուրաքանչյուր երիկամում կա մոտավորապես 1 միլիոն նեֆրոն։
Կատեգորիա:Երիկամ Կատեգորիա:Երիկամի անատոմիա
Մինտակա
Մինտակա (منطقة‎ mintaqä, հոգնակի՝ مَنَاطِقُ  manātiq), մի շարք արաբական պետությունների վարչատարածքային բաժանման միավոր։ Որպես առաջին աստիճանի վարչական միավոր՝ օգտագործվում է 3 երկրում՝ Սաուդյան Արաբիա, Իսրայել, Չադ։ Որոշ արաբական երկրներում, որտեղ կան ավելի մեծ տարածքային միավորներ՝ նահանգներ կամ մարզեր (օրինակ՝ Սիրիա), մինտական երկրորդական աստիճանի վարչական միավոր է։
Մինտական բառացի արաբերենից թարգմանվում է գոտի, շրջան, զոնա։ Հայերենում՝ որպես վարչատարածքային միավոր, համապատասխանում է գավառին։ Շփոթություն կարող են առաջացնել մինտակաների տարածքային չափերը. նրանք երբեմն համապատասխանում են ՀՀ մարզերին։ Իրականում մարզային բաժանումը միայն Հայաստանում է փոքր միավոր։ Որոշ երկրներում գավառի կարգավիճակը բնորոշելու համար օգտագործվում է նաև مديرية (մուդիրիա) կամ قضاء (կադա) եզրույթները։
Սաուդյան Արաբիայում, պարադոքսալ կերպ, ոչ թե մինտական է մտնում մուհաֆազայի կազմի մեջ (այսինքն՝ գավառը մարզի մեջ), այլ հակառակը. մինտակաները բաժանվում են մուհաֆազաների։
Տես նաև
Կատեգորիա:Գավառներ Կատեգորիա:Արաբական երկրների վարչական միավորներ
Ղափամա
Ղափամա, խափամա, հայկական կերակուր։ Առավել հաճախ պատրաստվում է Ամանորի և Սուրբ Զատիկի կապակցությամբ։
Պատրաստում
Պատրաստում են դդումով․ կեղևը մաքրում են, վերևի մասը կափարիչանման կտրում, կորիզները հանում, մեջը լցնում խաշած բրինձ, չամիչ, յուղ, մեղր և համեմունք։ Եփում են կավե ամանի մեջ՝ թոնրում, փռում։
Ղափաման եփում են նաև մսով․ գառան կամ ուլի փորի մեջ ձավարի, սոխի և ռեհանի հետ խառնած միսը մոտ 5-6 ժ եփում են բերանը խուփով ծածկած և շուրջը խմորով ծեփած (գոլորշին դուրս չգալու համար) կճուճի մեջ՝ թոնրում ։
Մշակույթում
Գոյություն ունի հայկական «Հե՜յ, Ջա՜ն Ղափամա» երգ, այն կատարել է Հարութ Փամբուկչյանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական քաղցրավենիքներ Կատեգորիա:Ուտեստներ այբբենական կարգով
Սիլֆիդա (բալետ)
Սիլֆիդա (La Sylphide), երկու գործողությամբ ռոմանտիկ բալետ։
Պատմություն
Բալետի սյուժեն հիմնված է ֆրանսիացի գրող Շառլ Նոդիեի «Տրիլբի» Ֆանտաստիկ նովելի վրա (1822 թվական)։ Ըստ ֆրանսիացի կոմպոզիտոր Ժան Շնեյցհոֆերի երաժշտության Ֆիլիպ Տալիոնիի բեմադրության պրեմիերան կայացել է 1832 թվականին, Փարիզի Գրանդ օպերայում։ Գլխավոր դերը կատարել է Ֆ. Տալիոնիի աղջիկը` բալետի հայտնի պարուհի Մարիա Տալիոնին, Լիզ Նոբլեն խաղացել է Էֆիի դերը, այլ պարտիաներում խաղացել են Ժոզեֆ Մազիլեն, Ժորժ Էլին, Լուիզա Էլին ։ Այնուհետև բալետը 1823 թվականի հուլիսի 26-ին ցուցադրվել է Լոնդոնի Կովենտ գարդեն արքունական թատրոնում, 1837 թվականի սեպտեմբերի 18-ին Սանկտ Պետերբուրգում, իսկ 1841 թվականի մայիսի 19-ին` Միլանի «Լա Սկալա» թատրոնում։ Երկրորդ մեզ հայտնի տարբերակը հայտնվել է 1836 թվականի 28-ին, Կոպենհագենի թագավորական օպերայում։ Երաժշտությունը գրել է Գերման Լևենսկոլդը` պարտիտուրան հարստացնելով շոտլանդական վաղնջական մեղեդիներով։ Խորեոգրաֆը դանիացի բալետմաստեր Ավգուստ Բուռնոնվիլն էր. խորեոգրաֆիան հիմնված էր Տալիոնիի սկզբնական տարբերակին։ Գլխավոր պարտիան կատարել է 17-ամյա Լյուսիլ Գրանը, Ջեյմսի դերը կատարել է հենց ինքը` Բուռնոնվիլը։ Տվյալ բեմադրությունը մտել է բալետի պատմության մեջ և մինչև այսօր բեմադրվում է աշխարհի բոլոր մեծ բեմերում։ Սակայն դրա հայտնվելը եղել է պատահականության արդյունք։ Ճակատագրի հեգնանքով, սկզբում Ավգուստ Բուռնոնվիլը ծրագրել էր դանիական թագավորական բեմում ցուցադրել բալետի բնօրինակը, սակայն Փարիզի ազգային օպերան այնքան բարձր գին էր առաջարկել Շնեյցհոֆերի պարտիտուրայի համար, որ Բուռնովիլն ստիպված դիմել է ուրիշ կոմպոզիտորի։
1837 թվականին Մոսկվայի բեմում Սիլֆիդայի առաջին դերակատարը եղել է հայտնի բալետի պարուհի Եկատերինա Սանկովսկայան ։
Առաջին գործողություն
Երիտասարդ շոտլանդացի Ջեյմսին, նրա և Էֆիի հարսանիքի նախօրեին հայտնվում է Սիլֆիդան` օդի հմայիչ ոգին։ Նա ճախրում է բուխարու մոտ և համբույրով արթնացնում ննջացող Ջեյմսին։ Ջեյմսը հիացած Սիլֆիդայով, որն սիրահարված էր իրեն փորձում է բռնել նրան, սակայն նա անհետանում է։ Երբ հավաքվում են հյուրերը, Սիլֆիդան նորից հայտնվում է. նա անտեսանելի բոլորի համար, բացի Ջեյմսից։ Կախարդուհի Մէջը Էֆիի համար այլ փեսացու է կանծատեսում, որը Գյուրն էր։ Ջեյմսը քշում է կախարդուհուն, որը, Ջեյմսից վիրավորված, հեռանում է։ Հարսանեկան տոնակատարության ժամանակ նորից հայտնվում է Սիլֆիդան և գողանում է ամուսնական մատանին։ Չկարողանալով դիմադրել նրա հմայքներին` Ջեյմսը գնում է ոգու հետևից` լքելով վշտացած Էֆիին։
Երկրորդ գործողություն
Կախարդուհի Մէջը եռացող կաթսայի վրա խոնարհված կախարդություն էր անում, նրա ձեռքին երկար թափանցիկ շարֆ կար։ Սիլֆիդաների թագավորությունը գտնվում էր կախարդված անտառում։ Ջեյմսը  հետևում էր իրենից խուսափող Սիլֆիդային, բայց ոչ մի կերպ չէր կարողանում բռնել նրան։ Սիլֆիդան հայտնվում է նրա դիմաց, նրան աղբյուրից ջուր և հատապտուղ է տալիս։ Ջեյմսը փորձում է բռնել նրան, բայց նա անհասանելի է։ Այդ ժամանակ կախարդուհին  Ջեյմսին առաջարկում է Կախարդական շարֆը, որի միջոցով նա կարող էր գերի վերցնել անհասանելի Սիլֆիդային։ Երբ Ջեյմսը շարֆը գցում է Սիլֆիդայի ուսերն, նա կորցնում է իր թևերը և չի կարողանում թռչել։ Սակայն ապրել նա նույնպես չէր կարող։ Ընկերուհիները տանում են մահացած Սիլֆիդային դեպի ամպերը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բալետ Կատեգորիա:Դանիական մշակութային կանոն Կատեգորիա:1832 բալետներ
Ժորժ-Լուի Լեկլերկ դը Բյուֆոն
Ժորժ-Լուի Լեկլերկ, կոմս դը Բյուֆոն (Georges-Louis Leclerc, Comte de Buffon.) կամ պարզապես Բյուֆոն, ), 18-րդ դարի ֆրանսիացի բնագետ, կենսաբան, մաթեմատիկոս, փորձարար, գրող։ Անդամակցել է Փարիզի գիտությունների ակադեմիային (1733, adjoint mécanicien), ֆրանսիական ակադեմիային (1753) , Լոնդոնի Թագավորական ընկերությանը (1740) , ընտրվել է նաև Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիայի (1776), արվեստների ու գիտությունների ամերիկյան ակադեմիայի արտասահմանյան պատվավոր անդամ (1782) , ամերիկյան փիլիսոփայական ընկերության անդամ (1768) ։ Պաշտոնավարել է որպես թագավորական պարտեզի (բուսաբանական այգու - Jardin du Roi, ներկայումս անվանվում է Jardin des Plantes) տնօրեն (intendant): Առաջ է քաշել և զարգացրել բուսական ու կենդանական աշխարհների միասնականության գաղափարը։ Ստեղծել է կենսաբանությանը վերաբերող ճշմարտապես գիտական և փիլիսոփայական «Բնութենական պատմություն» («Histoire naturelle, générale et  particulière», 1749—1788, 36 հատորով) աշխատությունը, որն այդ տեսակետից առաջինն էր եվրոպական գիտության պատմության մեջ և ընդգրկում էր այն ժամանակներում հայտնի կաթնասունների ու թռչունների բոլոր տեսակների գիտական նկարագրությունը։ Այդ աշխատության առաջին երեք հատորների լույսընծայումը կարևոր ուղենիշ է դարձել ինչպես XVIII դարի ինտելեկտուալ պատմության, այնպես էլ գրահրատարակության պատմության մեջ ։ Բյուֆոնի կենդանության օրոք հրատարակված 36 հատորներին հետմահու երկու տասնամյակների ընթացքում գումարվել են լրացուցիչ հատորներ, որոնք տպագրության են պատրաստվել նրա թողած նշումների, գրառումների հիման վրա ։ Ուսումնասիրողներից շատերի կարծիքով Բյուֆոնին կարելի է համարել 18-րդ դարի երկրորդ կեսի բնութենական պատմության հայր (Buffon was the father of all thought in natural history in the second half of the 18th century". ): Նա եղել է էկոլոգական հաջորդականության գաղափարը պաշտպանող առաջին բնագետներից մեկը, թեև հետագայում Փարիզի համալսարանի աստվածաբանական կոմիտեի գործադրած ճնշումներին տեղի տալով՝ ետ է կանգնել երկրաբանական պատմության և կենդանիների էվոլյուցիայի իր տեսություններից, քանի որ դրանք հակասում էին արարման աստվածաշնչյան պատումին ։
Բյոֆոնի գիտական ժաանգությունը զգալի ազդեցություն է գործել բնագետների և հատկապես կենսաբանների հետագա սերունդների, այդ թվում՝ ականավոր գիտնականներ Ժան-Բատիստ Լամարկի, Ժորժ Կյուվիեի, Չարլզ Դարվինի վրա։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1707 թվականին Մոնբար ամրոցում, բարձրաստիճան, հարուստ պետական ծառայողի ընտանիքում։ Սովորել է Դիժոնի ճիզվիտական քոլեջում, որն ավարտել է 1726 թվականին՝ ստանալով իրավաբանի դիպլոմ։ Չնայելով ծնողների դժգոհությանը՝ որոշել է պետական ծառայության անցնելու փոխարեն իրեն նվիրել գիտությանը և 1728 թվականին ընդունվել է Անժեի համալսարան, որտեղ մաթեմատիկա ու բուսաբանություն է ուսումնասրել, ծանոթացել է Նյուտոնի գրվածքներին և, բացի այդ, մասնակցել է բժշկական դասընթացների։ Համալսարանում սովորելու առաջին տարիներին ծանոթացել ու մտերմացել է անգլիացի երիտասարդ մի արիստոկրատի՝ Քինգստոնի դուքս Էվելինի հետ։ Մենամարտում մի խորվաթ սպայի սպանելու պատճառով ստիպված է եղել կիսատ թողնել ուսումը, թաքնվել մերթ Դիժոնում, մերթ Նանտում, ապա ուղեկցել է Քինգստոնի դուքսին Ֆրանսիայի հարավում և Իտալիայի հյուսիսում վերջինիս ճամփորդության ընթացքում ։ Այցելել է նաև Անգլիա, որտեղ եղած ժամանակ թարգմանել է Նյոտոնի Method of Fluxions և Հեյլսի «Բույսերի վիճակագրոթյուն» աշխատությունները։ Այդ թարգմանոթյունների և մի քանի սեփական հեղնակության հոդվածների համար 27 տարեկանում ընտրվել է Ֆրանսիական ակադեմիայի անդամ։ 1739 թ. նշանակվել է թագավորական բուսաբանական այգու տնօրեն, այդ պաշտոնը վարել մինչև իր կյանքի վերջը։ Ընդարձակել ու մեծապես հարստացրել է բուսաբանական այգին աշխարհի տարբեր ծայրերից բերված բուսանմուշներով, այգին վերածել թանգարանի ու գիտահետազոտական կենտրոնի։ Բացի այդ, 32 տարի շարունակ զբաղվել է արքայական պալատում պահվող հավաքածուների մեթոդական նկարագրությունը պատրաստելու գործով, ինչն էլ նրան դրդել է իրեն նվիրելու բնութենական պատմության մեջ խոորամուխ լինելուն։
Այս ամենի հետ մեկտեղ Լեկլերկը եղել է իր ժամանակի ճանաչված գրողներից մեկը, ով գրականության ասպարեզում մրցակցել է իր նշանավոր ժամանակակցների՝ հանրահայտ լուսավորիչներ Վոլտերի, Մոնտեսքյոյի, Դիդրոյի, Ժան-Ժակ Ռուսոյի հետ ։ Ի դեպ, նրան է պատկանում «Ոճը հենց ինքը՝ մարդն է» ("Le style c'est l'homme même"). հանրահայտ ասույթը, որ թևավոր խոսք է դարձել։
Գնահատելով Լեկլերկի գիտական վաստակը՝ Լյուդովիկոս 15-րդը նրան կոմսի տիտղոս է շնորհել, իսկ Լյուդովիկոս 16-րդը դեռ գիտնականի կենդանության օրոք նրա կիսանդրին տեղադրել է տվել արքայական պալատի բնագիտական կաբինետի անմիջականորեն մուտքի մոտ՝ հետևյալ մակագրությամբ. «Majestati naturae par ingenium» («Բնության մեծությանը հավասար խելք»)։ Ներկայումս այդ կսանդրին գտնվում է Փարիզի բնության պատմության թանգարանում։
Հիշատակ
Ի պատիվ Բյուֆոնի՝ նրա անունով են կոչվել Լուսնի խառնարաններից մեկը, 7420 համարանիշը կրող աստերոիիդը , ֆրանսիական Դիժոն քաղաքի կենտրոնական փողոցներից մեկը...
Երկեր
Buffon, Œuvres, ed. S. Schmitt and C. Crémière, Paris: Gallimard, 2007.
Երկերի լիակատար ժողովածու
Թոնջ
Թոնջ (Tonj), քաղաք Հարավային Սուդանի Վարաբ մարզում։
Աշխարհագրական դիրք
Քաղաքը գտնվում է մարզի հարավային մասում՝ նույնանուն գետի ձախ կողմում։ Տեղակայված է Կվաջոք քաղաքից մոտ 136 կիլոմետր հարավ-արևելք, համարվում է նահանգի վարչական կենտրոնը և երկրի մայրաքաղաք Ջուբայից գտնվում է 414 կմ հեռավորության վրա։ Ծովի մակարդակից բացարձակ բարձրությունը՝ 427 մետր ։
Բնակչություն
Բնակչության ժողովրդագրությունը ըստ տարիների.
Բնակչության էթնիկ կազմում գերակշռում են դինկաները և բոնգոները։
Տրանսպորտ
Քաղաքի արևմտյան ծայրամասում տեղակայված է նույնանուն օդանավակայանը (ICAO: HSTO) :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հարավային Սուդանի քաղաքներ
Լիբերատրիքսի ընտանիք
Լիբերատրիքսի ընտանիք, ոչ մեծ աստերոիդների ընտանիք, որը տեղաբաշխված է հիմնական աստերոիդների գոտում։ Ընտանիքը անվանվել է այս ընտանիքի առաջին աստերոիդի պատվին՝ (125) Լիբերատրիքս։
Տես նաև
Կատեգորիա:Աստերոիդների ընտանիքներ
Նեբորովկա
Նեբորովկա (Неборівка), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Չեռվոնոարմեյսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նեբորովկա գյուղում բնակվում էր 123 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,86 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 143,02 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Չեռվոնոարմեյսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
(9991) Անեզկա
(9991) Անեզկա (Anezka), աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1997 թվականի հոկտեմբերի 5-ին Զդենեկ Մորավեցի կողմից Կլետում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,203746 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,704 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,7035 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2094,53 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,171877 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,18° անկյուն։
Միլցի (գյուղ, Պոլտավայի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Միլցի գյուղում բնակվում էր 693 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Պոլտավայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Օքոնի վանք
Օքոնի վանք (ოქონის მონასტერი՝ օքենիս մոնաստերի), ավերված եկեղեցի Վրաստանում։ Գտնվում է Գուրիայի մարզի Լանչխութի շրջանում։
Եկեղեցին տեղակայված է Ացանա գյուղում՝ Օքոնա լեռան լանջին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Գուրիայի մարզի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:Վրաստանի եկեղեցիներ Կատեգորիա:Լանչխութի շրջան
Յիհվի (Էստոնիայի շրջան)
Յիհվի շրջան (Jõhvi vald), շրջան Էստոնիայի Իդա-Վիրումաա նահանգում։ Շրջանի կենտրոնն է Յիհվի քաղաքը։
Բնակչություն
2006 թվականի տվյալներով շրջանում բնակվում էին 13174 մարդ։ Բնակչության խտությունը շրջանում կազմում էր 106,24 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի շրջաններ
Անտոնի Էշլի Կուպեր
Գործունեություն
Շաֆտսբերի հայացքները ձևավորվել են անգլիական նեոպլատոնականների («Քեմբրիջի դպրոցի») ազդեցությամբ։ Ըստ Շաֆտսբերի՝ զգայաբար տրվածի արտաքին ձևավորումը խարսխվում է որոշակի ներքին չափականության վրա, քանի որ ձևը չի կարող նյութից ծնվել, այն անստեղծ, մշտնջենական, զուտ իդեալական միասնություն է, որն ամբողջացնում և կերպավորում է բազմազանությունը։ Ոչ թե զգայական իրերի պատահական գոյությունը, այլ այդ ներքին և իդեալական չափականությունն է պատկերում իսկական արվեստագետը՝ դրանով իսկ լինելով կարծես իրականության յուրատեսակ երկրորդ արարիչ։ Արվեստագետը նմանվում է բնությանը․ նրա առջև բացվում է այն ներքին ձևը, որը հատուկ է ոչ միայն բնությանը, այլև գիտակցությանը։ Այդ ներքին ձևի օրենքը Շաֆտսբերը ձևակերպել է հետևյալ կերպ, ամեն մի կեցություն իր ամբողջականությունը մասերից չի ստանում, այն որպես ձևավորված ամբողջականություն առկա է և գործում է մասերից առաջ։ Շաֆտսբերի կարծիքով մարդն ընդունակ է անմիջականորեն ընկալելու ես-ի մեջ ձևի անհատական սկզբունքը (սեփական «հանճարը»), որի անհատական դրսևորումները, իրենց ողջ տարբերություններով հանդերձ, միմյանց նկատմամբ նույնական են՝ ձևաստեղծման իրենց կարողության առումով, որը կարող է անվանվել «տիեզերական հանճար»։ Շաֆտսբերի գեղագիտության ազդեցությունը նկատելի է Դ․ Դիդրոյի, Գ․ Համանի, Յո․ Գ․ Հերդերի, Վ․ Հումբոլդտի, գերմանացի ռոմանտիկների, Է․ Հուսեռլի հայացքներում, գեշտալդ հոգեբանության և Է․ Կասիրերի «Սիմվոլիկ ձևերի փիլիսոփայության» մեջ։ Բարոյականության արմատները, ըստ Շաֆտսբերի, մարդու բնածին «բարոյական զգացման» մեջ են։ Բարոյականության էությունը անհատական և հասարակական հակումների ներդաշնակ զուգակցման մեջ է։ Շաֆտսբերը գտնում է, որ բարոյական կատարելությունը գեղագիտական բնույթ ունի, գեղեցիկն ու բարոյականը անխզելիորեն կապված են իրար։
Անդորրայի պատմություն
Անդորրան, պաշտոնապես Անդորրայի իշխանությունը (Principat d'Andorra), հարավ-արևմտյան Եվրոպայում գտնվող ինքնիշխան ծովափնյա միկրոշրջան է, որը գտնվում է Պիրենեյան լեռների արևելքում և սահմանակից է Իսպանիային և Ֆրանսիային։
9-ից 19-րդ դարեր
Անդորրան պնդում է, որ դա Իսպանական մարկայի բնակիչների վերջին անկախությունն է, Կառլոս Մեծի ստեղծած բուֆերային պետությունները` իսլամական մավրերին քրիստոնեական Ֆրանսիա առաջխաղացնելու համար։ Ավանդույթն ասում է, որ Կառլոս Մեծը կանոնադրություն է շնորհել անդորրացիներին՝ ի պատասխան մավրերի դեմ պայքարի։ 9-րդ դարում Կառլոս Մեծի թոռը՝ Չարլզ Բալդը, Ուրխելի կոմսին անվանեց Անդորրայի տիրակալ։ Հաշվարկի հետնորդներից մեկը հետագայում հողերը տվեց Ուրխելի թեմին ։
11-րդ դարում, վախենալով հարևան տիրակալների կողմից ռազմական գործողություններից, Ուրխել եպիսկոպոսը անցավ կատալոնացի ազնվական Կաբոե լորդի պաշտպանության տակ։ Ավելի ուշ, Ֆուայի կոմսը Քաբոեթի տիրակալի ժառանգը դարձավ 1208-ին ամուսնության միջոցով։ Անդորրայի պատճառով Օկսիտանական կոմսի և կատալոնական եպիսկոպոսի միջև վեճ ծագեց։
Անդորրան կարճ ժամանակով երկու անգամ միացվեց Արագոնյան թագին՝ 1396 և 1512 թվականներին։
1505 թվականին Ջերմենա դե Ֆուան ամուսնացավ Կաստիլիայի Ֆերդինանդ V-ի հետ, դրանով իսկ իսպանական ղեկավարության տակ բերելով Անդորրայի տիրապետությունը։ 1519 թվականին թագավորությունը ստանձնելուց հետո կայսր Չարլզ V-ը, ինչպես հայտնի էր այն ժամանակվա Լես Վալսի տիրակալությանը, հավերժության խոստում տվեց Ջերմենա դե Ֆուային։ Ֆրանսիայի Կալվինիստ թագավոր Հենրի III-ը, որը նույնպես Ֆուայի կազմում էր, 1589-ին ֆրանսիական գահ բարձրացավ որպես Հենրի IV, իսկ 1607-ին մի հրահանգով իր դերը` որպես Անդորայի համահեղինակ, փոխանցեց ֆրանսիական պետության ղեկավարին։
1793 թվականին Ֆրանսիայի հեղափոխական կառավարությունը մերժեց ավանդական Անդորրայի հարգանքի տուրք` այն համարելով որպես ֆեոդալիզմի նման մի բան և հրաժարվեց դրա կայունությունից, չնայած անդորացիների ցանկությանը` Ֆրանսիայի պաշտպանությունը վայելելու և բացառապես իսպանական ազդեցության տակ մնալու։
Անդորրան մնաց չեզոք Նապոլեոնյան պատերազմների ժամանակ։ Նապոլեոնը վերականգնել է իշխանությունը 1806 թվականին այն բանից հետո, երբ անդորացիները միջնորդեցին նրան դա անել։ Ֆրանսիայի իշխանության տիտղոսը հետագայում թագավորներից անցավ Ֆրանսիայի նախագահին։ 1812–1813 թվականների ընթացքում Ֆրանսիայի կայսրությունը միացրեց Կատալոնիան և բաժանեց այն չորս բաժինների։ Անդորրան նույնպես միացվեց և կազմեց Պուիգերդդա շրջանի մի մասը (Սեգրեի դաշնություն)։
20-րդ և 21-րդ դարեր
1933-ին ընտրություններից առաջ սոցիալական անկարգությունների արդյունքում Ֆրանսիան գրավեց Անդորրան։ 1934 թվականի հուլիսի 12-ին, Բորիս Սկոսիրեյֆը իր անունով հռչակագիր է ներկայացրել Ուրխելում՝ իրեն հռչակելով որպես Բորիս Առաջին՝ Անդորրայի ինքնիշխան իշխան, միաժամանակ պատերազմ հայտարարելով Ուրխելի եպիսկոպոսի դեմ։ Նա ձերբակալվել է Իսպանիայի իշխանությունների կողմից հուլիսի 20-ին և, ի վերջո, վտարվել Իսպանիայից։ 1936 թվականից մինչև 1940 թվականը Անդորրայում կազմվեց ֆրանսիական ջոկատ՝ Իսպանիայի քաղաքացիական պատերազմի և Ֆրանկիստական Իսպանիայի ոտնձգությունները կանխելու համար։
19-րդ դարից ի վեր առաջին անգամ 1943 թվականին Անդորրան կատարեց իր մահապատիժը. Անտոնի Արենիսը մահապատժի ենթարկվեց ջախջախիչի կողմից կրկնակի եղբայրասպանության համար, քանի որ պատրաստված դահիճը չէր կարող գործել օրինական եղանակով՝ մետաղալարով։
1958-ին Անդորրան խաղաղություն հայտարարեց Գերմանիայի հետ։ Այն հիշատակվել էր Վերսալի պայմանագրում, որով ավարտվեց Առաջին աշխարհամարտը, և այդ պատճառով հակամարտությունը երկարաձգվեց խաղաղության պայմանագրի բացակայությամբ, և երկուսն էլ օրինականորեն մնացին պատերազմի մեջ։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո Անդորրան, որը Ֆրանսիայից և Իսպանիայից զատ ուներ շատ քիչ կապեր և բավականին աղքատ էր, զգալիորեն բարգավաճում ունեցավ զարգացող զբոսաշրջային արդյունաբերության միջոցով։ Այդ զարգացումը, որը զերծ է եղել տրանսպորտի և կապի բարելավումներից, միտված էր փլուզել Անդորրայի մեկուսացումը և անդորացիներին եվրոպական պատմության հիմնական հոսք բերել։ Ժողովրդավարական բարեփոխումների հանրային պահանջները հանգեցրին 1970-ականների կանանց արտոնության տարածմանը և 1980-ականների սկզբին կառավարման նոր և առավել լիովին ինքնավար մարմինների ստեղծմանը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անդորրայի պատմություն Կատեգորիա:Կատալոնիայի պատմություն Կատեգորիա:Անդորրա Կատեգորիա:Պատմություն ըստ երկրի
Կոմարովո (գյուղ, Բելորեցկի շրջան)
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 18 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելորեցկի շրջանի բնակավայրեր
Անդրեյանովկա
Անդրեյանովկա (Андреяновка), խուտոր Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Ալեկսեևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 150 մարդ։
Աստերոիդների ցանկ (290501-290600)
Աստերոիդների ցանկ (290401-290500) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (290601-290700)
Sleeping at Last
Sleeping at Last, ալտերնատիվ ռոք նախագիծ՝ երգիչ-երգահան Ռայան Օ՛Նիլի կողմից գլխավորվող։ Նախագիծը սկզբնավորվել է Իլինոյս նահանգի Ուիթոն քաղաքում՝ որպես եռանդամ երաժշտախումբ, որտեղ Ռայան Օ՛Նիլը մենակատար էր և կիթառիստ, նրա եղբայր Չադ Օ՛Նիլը՝ թմբկահար, և Դեն Փերդյուն՝ բասիստ։ Դեբյուտային ալբոմը՝ ‹‹Capture››, ինքնուրույն ձայնագրվել է 2000 թվականին։ Առաջին և միակ խոշոր ալբոմը՝ ‹‹Ghosts››, ձայնագրվել է 2003 թ.-ին Interscope Records լեյբլի հետ համագործակցությամբ, ապա խումը կրկին անցել է ինքնուրույն գործունեության՝ ձայնագրելով ‹‹Keep No Score›› ալբոմը 2006 թ.-ին և ‹‹Storyboards››-ը 2009 թ.-ին։
Չորս ալբոմների թողարկումից տարիներ անց Չադ Օ՛Նիլը և Դեն Փերդյուն լքեցին խումբը։ Այդ պահից ի վեր Ռայան Օ՛Նիլը շարունակում է օգտագործել խմբի անվանումն իր սոլո գործունեության համար՝ առավել կենտրոնանալով առանձին սինգլերի և մինի ալբոմների վրա ավանդական ստուդիական ալբոմների փոխարեն։
Խմբի անդամներ
Ներկա
Նախկին
Պատմություն
2008 թվականի նոյեմբերի 29-ին հայտարարվեց, որ թմբկահար Չադ Օ՛Նիլի կհեռանա խմբից։ 2009 թ.-ին ինքնուրույն ձայնագրվեց ‹‹Storyboards›› ալբոմը, իսկ 2010 թ.-ի հուլիսի 15-ին խումբը հայտարարեց, որ նույն թվականի հոկտեմբերի 1-ից մինչև հաջորդ տարվա սեպտեմբերի 1-ը՝ յուրաքանչյուր ամսվա առաջին օրը, կթողարկվի երեք երգ ‹‹Yearbook›› կոչվող նախագծի շրջանակներում ։ Երգերը թողարկվեցին խմբի կայքէջում 12 առանձին ալբոմների տեսքով, որոնցից յուրաքանչյուրը կրում է այն ամսվա անունը, որի ընթացքում թողարկվել է (oր․՝ ‹‹Հունվար››, ‹‹Փետրվար›› և այլն)։
2012 թվականի հունիսի 6-ին թողարկվեց ‹‹8-Bits›› մինի ռեմիքս ալբոմը, որն ընդգրկում է մեկական երգ խմբի վերջին երեք ստուդիական ալբոմներից և ‹‹Yearbook›› նախագծից։
Նոր նախագծի մասին Օ՛Նիլը հայտնեց 2012 թ.-ի վերջին՝ իր բլոգում ներկայացնելով մի նկար՝ ‹‹12.12.12›› ամսաթվով ։ Նույն տարվա դեկտեմբերի 12-ից երկու օր առաջ պարզ դարձավ, որ Atlas կոչվող նախագիծը լինելու է մինի ալբոմների շարունակական շարք ։ Օ՛Նիլի խոսքերով՝ նկարազարդումը նույնպես կարևոր դեր է խաղում նախագծում, և նա դիմել է Ջեֆրի Բենզինգին՝ 28-ից ավելի երգերից յուրաքանչյուրի համար առանձին նկար պատկերելու։ 2014 թվականի հուլիսի 8-ին արդեն է թողարկվում է ‹‹Atlas: Year One›› հավաքածուն՝ նախորդ տարվա վեց մինի ալբոմներից կազմված։ 2015 թվականի փետրվարի 18-ին Օ՛Նիլը հայտարարեց, որ ‹‹Atlas: Year Two››-ն կթողարկվի նույն թվականի գարնանը։ Ապրիլի 2-ին ձայնագրվեցին ‹‹Today Has Been Okay›› և ‹‹Chasing Cars›› երգերի քավրները, որոնք երկուսն էլ օգտագործվեցին ‹‹Grey's Anatomy›› հեռուստասերիալի 11-րդ եթերաշրջանում։
Այլ ոլորտներ
2011 թվականի սեպտեմբերի 26-ին հայտարարվեց, որ «Մթնշաղ. Լուսաբաց՝ Մաս 1» ֆիլմում կհնչի խմբի նոր երգը՝ ‹‹Turning Page››՝ գրված հատուկ ֆիլմի համար։ Երգը և նրա ինստրումենտալ տարբերակը հայտնվեցին ֆիլմի սաունդթրեք ալբոմում, որը թողարկվեց 2011 թ.-ի նոյեմբերի 8-ին ։ ‹‹Yearbook›› նախագծի ‹‹Homesick›› և ‹‹Watermark›› երգերը հնչեցին ABC-ի ‹‹Private Practice›› հեռուստասերիալի 3-րդ, իսկ ‹‹Emphasis›› և ‹‹Wires›› երգերը՝ 4-րդ եթերաշրջաններում։ Սկսած 2012 թվականից՝ ‹‹Yearbook››-ի ‹‹Tethered›› և խմբի մի շարք այլ երգեր օգտագործվում են ABC-ի ‹‹Grey's Anatomy›› հեռուստասերիալում։ ‹‹From the Ground Up›› երգը ‹‹Yearbook››-ից հնչեց ‹‹Bones›› հեռուստասերիալի 7-րդ եթերաշրջանի վերջում։
2013-ի դեկտեմբերին ‹‹In the Embers›› ‹‹Atlas: Light›› ալբոմի երգը օգտագործվեց Turner Classic Movies-ի կողմից ‹‹TCM Remembers›› 2013-ի հոլովակում որպես սաունդթրեք։ 2014 թվականի հունվարի 30-ին ‹‹Sun›› երգը ‹‹Atlas: Space 1›› ալբոմից հնչեց ‹‹Աստղերն են մեղավոր›› ֆիլմի թրեյլերում , իսկ ‹‹Light›› երգը ‹‹Atlas 1›› ալբոմից նույն թվականին դարձավ ‹‹The Little Death›› ֆիլմի սաունդթրեք։ Հունիսի 13-ին ձայնագրվեց սաունդթրեք ‹‹Many Beautiful Things›› ֆիլմի համար, իսկ օգոստոսի 13-ին խմբի ‹‹Countdowns›› երգը հնչեց ‹‹The Astronauts Wives Club›› մինի սերիալի նախավերջին սերիայում։
2015 թվականից ի վեր խմբի ‹‹I'll Keep You Safe›› երգը՝ որպես գովազդային քարոզարշավի մաս, օգտագործվում է Մեծ Բրիտանիայի Nationwide Building Society բանկի կողմից։
2016 թվականին ‹‹Son›› երգը հայտնվեց The CW-ի ‹‹Jane the Virgin›› հեռուստասերիալի 2-րդ եթերաշրջանում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1999 հիմնադրված երաժշտական խմբեր Կատեգորիա:Ինդի ռոք երաժշտական խմբեր Իլինոյսից
Լորկե
Լորկե («Լյուլկէ», «Լորկը»), հայկական ծիսական պար։
Խորհուրդը
«Լյուլկէ» կամ «Լորկէ» Թալինի տարբերակը կատարվում էր հարսանիքներում՝ հարսին հայրական տնից հանելու ժամանակ, և Վարդավառի տոնի ծաղկահավաքի ընթացքում (վերջին դեպքում պարում էին միայն աղջիկները)։ Այն կատարվում էր ուխտագնացությունների ժամանակ։ «Լորկէն» պատկանում է հին հայկական ծիսական պարերին, նաև երգ-պար է, և թեև քրդական տեքստ նույնպես կա, սակայն այն հայկական է։
Պարային քայլերը
Ոտքերի հարվածները «Լորկէ» պարատեսակներում գրեթե միանման են։ Կանգնում են կողք-կողքի, ձեռքերը բռնում ճկույթներով։ Տեղում 4 բարձրացող զսպանակներ անելուց հետո թեքվում են աջ և կատարում մեկ ծնկածալ, ապա դեպի ձախ և ծնկածալ։ Մեկ թռիչք կատարվում է աջ ոտքի վրա՝ ձախը թողնելով հետևում, ապա նույնը կատարվում է ձախ ոտքով։ Ապա կատարվում է քայլ աջ ոտքով դեպի աջ, ձախն անցնում է աջ ոտքի հետևից, կրկնում աջ ոտքի քայլը և ապա ձախը միանում աջ ոտքին։ Արագ մասը կատարվում է նույն կերպ, բայց թռիչքներով, իսկ աջ ու ձախ դարձումները վերածվում են հարվածների։ Աջ և ձախ ոտքերով առաջ ու ետ կատարվող թռիչքների փոխարեն նույնպես կատարվում են հարվածներ, սկզբից աջ ոտքով, ապա՝ ձախ, և թռիչքներով անցում է կատարվում ։
Մելիքքենդ
Մելիքքենդ, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, Կարսի մարզի Կարսի գավառում, Ծովակ լճի (Ծովակ Հյուսիսո) հարավային ծայրամասից 6-7 կմ հարավ-արևելք, Կարսագետի ձախակողմյան մի վտակի ակունքի ափին, գյուղական ճանապարհի վրա ։
Պատմություն
1907 թվականին ուներ 41 տուն՝ 329 բնակչով ։ Հայերը բռնությամբ տեղահանվել են 1920 թվականի հայ-թուրքական պատերազմի ժամանակ և բնակություն հաստատել Արևելյան Հայաստանում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
(2132) Ժուկով
(2132) Ժուկով (Zhukov), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1975 թվականի հոկտեմբերի 3-ին Լյուդմիլա Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում ։
Լյուկ լա Պրիմոբ
Լյուկ լա Պրիմոբ (Luc-la-Primaube), համայնք Ֆրանսիայի Օքսիտանիա երկրամասի Ավերոն գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 5544 մարդ, բնակչության խտությունը` 206.48 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 26.85 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 510 կմ հարավ, Թուլուզ քաղաքից` 120 կմ հյուսիս-արևելք, Ռոդեզ քաղաքից` 6 կմ հարավ-արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 3680 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 2881-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 799։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 78,3 %։ 2881 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 2752 անձ (1389 տղամարդ և 1363 կին)։ Գործազուրկ են եղել 129 անձ (67 տղամարդ և 62 կին)։ 799 անաշխատունակներից 263-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 382-ը` թոշակառուներ, իսկ 154-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մուստաֆա Նադարևիչ
Մուստաֆա Նադարևիչ (Мустафа Надаревић, ), բոսնիացի դերասան։
Կենսագրություն
1991 թվականին էլ Նադարևիչն արժանացել է Մոսկվայի միջազգային կինոփառատոնի «Լավագույն դերասան» մրցանակին «Անաղմուկ վառոդ» ֆիլմի (1990) գլխավոր հերոսի կերպարը տպավորիչ կերպով մարմնավորելու համար ։
Հեռուստատեսությունում նրա ստեղծագործական նվաճումներից է համարվում «Луд, збуњен, нормалан» սիտկոմում Իզետ Ֆազլինովիչի դերի կատարումը։
Անձնական կյանք
Նադարովիչն ամուսնացել է նորաձև հագուստի դիզայներ, սլովենացի Սլավիցա Ռադովիչի հետ (1964 թ. ապրիլի 25 – 2012 հունիսի 7), ով 48 տարեկանում մահացել է կրծքի քաղցկեղից՝ այդ ծանր հիվանդության դեմ մոտավորապես տասը տարի մաքառելուց հետո։ Նրանք միասին ապրել են շուրջ քսան տարի ։
Մահը
2020 թվականի հունվարին բժիշկները Նադարևիչի մոտ թոքերի քաղցկեղ են ախտորոշել ։ Այդ նույն տարվա նոյեմբերի 22-ին նա կնքել է իր մահկանացուն Զագրեբում գտնվող իր տանը  ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորվաթ դերասաններ Կատեգորիա:Հարավսլավացի դերասաններ
Վերա Պավլենկո
Վերա Իվանովնա Պավլենկո (Віра Іванівна Павленко, ), խորհրդային նկարչուհի, պետրիկովյան նկարազարդման վարպետ, ՈւԽՍՀ ժողովրդական ստեղծագործության վաստակավոր վարպետ (1960)։ Հայտնի է որպես ճենապակու վրա պետրիկովյան նկարազարդման հիմնադիրներից մեկը։
Կենսագրություն
Վերա Պավլենկոն ծնվել է Եկատերինոսլավ քաղաքում (այժմ՝ Դնեպր), սակայն մանկությունն անցել է Պետրիկովկայում։ Մայրը` Պրասկովյա Պավլենկոն, եղել է 20-րդ դարի սկզբին պետրիկովյան նկարչության ամենահայտնի վարպետներից մեկը  ։ 1944 թվականից Վերա Պավլենկոն աշխատել է Կիևի փորձնական կերամիկական-գեղարվեստի գործարանում `պետրիկովյան նկարչության մյուս վարպետների` Մարֆա Տիմչենկոյի, Վերա Կլիմենկո-Ժուկովայի, Պելագեյա Գլուշչենկոյի և քրոջ՝ Գալինա Պավլենկո-Չերնիչենկոյի հետ։ Հիմնականում աշխատել է ճենապակու և թղթի վրա։ Արվեստագետի ստեղծագործությունների հարուստ հավաքածուն պահվում է Ուկրաինական դեկորատիվ արվեստի պետական թանգարանում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի նկարչուհիներ Կատեգորիա:Խորհրդային նկարչուհիներ
Օտտո Շյոտենզակ
Օտտո Շյոտենզակ (Otto Schoetensack, ), գերմանացի արդյունաբերող և հետագայում մարդաբանության պրոֆեսոր։ Իր մարդաբանական հետազոտությունների ընթացքում հանդիպել է Դանիել Հարթմանին, ով փոխանցել է նրան իր կողմից հայտնաբերված հոմինիդի ծնոտ, որը այն ժամանակներում ամենահին մարդկային պեղածոն էր։ Շյոտենզակը հետագայում այս պեղածո մարդուն դասակարգել է որպես Հայդելբերգյան մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանացի մարդաբաններ Կատեգորիա:Գերմանացի հնագետներ
Բրազիլական գրականության ակադեմիա
Բրազիլական գրականության ակադեմիա (ԲԳԱ, Academia Brasileira de Letras, ABL), Բրազիլիայի բարձրագույն գիտական ​​հաստատություն, անկախ ոչ առևտրային կազմակերպություն, որի հիմնական կանոնադրական նպատակը Պորտուգալերենի և բրազիլական գրականության մշակույթի տարածումն է։ Հետագայում Ակադեմիայի իրավասության շրջանակներում ներառվեց պորտուգալերենի և բրազիլական մշակույթի բնագավառում գիտական ​​հետազոտությունների խթանումը, պորտուգալերենի բրազիլական և եվրոպական տարբերակների միավորումը և գրականության ոլորտում մրցանակների շնորհումը։
Սնիտկով
Սնիտկով (Снітків), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Մուրովանիե Կուրիլովցիի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1320 թվականին։
Բրազիլական գրականության ակադեմիա
Բրազիլիայի գրականության ակադեմիան իր աշխատանքները սկսել է 1897 թվականի հուլիսի 20-ին։ Գլխավոր գրասենյակը գտնվում է Ռիո դե Ժանեյրոյում։