cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Բորոնեդու
Ժողովրդագրություն
'''Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Դադաիզմ
Ցյուրիխ
Առաջին համաշխարհայինի տարիներին հեռանալով Գերմանիայից և Ռումինիայից՝ արվեստագետները հաստատվեցին Շվեյցարիայում՝ մի երկիր, որ հայտնի է իր քաղաքական չեզոքությամբ։ Այս պայմաններում նրանք որոշեցին կիրառել վերացարկումը՝ իրենց ժամանակների սոցիալական, քաղաքական և մշակութային խնդիրների դեմ պայքարելու համար։ Դադաիստների կարծիքով այդ խնդիրները բուրժուական հասարակության հետևանքն են, այնքան անտարբեր հասարակություն, որ ավելի լավ է կռիվ մղի ինքն իր դեմ, քան վիճարկի ստատուս քվոն ։
Աբրահամ Անդերսոն
Կենսագրություն
Ծնվել է 1846 թվականին Նյու Ջերսիում, սերում էր հոլանդական ռեֆորմատական եկեղեցու հետևորդներից մեկի ընտանիքից, որտեղ տասը երեխա կար։ Հայրը սրբազան Ուիլյամ Անդերսոնն էր (William Anderson, 1814-1887), մայրը` Սառա Լուիզա Ռայերսոնը (Sarah Louise Ryerson, 1818-1907):
Բորոնեդու
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Դադաիզմ
Ցյուրիխ
Յանկոն գրում է. Հուլիսի սկզբներին կաբարեն փակեց իր դռները, իսկ հետո՝ 1916 թվականի հուլիսի 14-ին, «Վաագ» սրահում Բալը ներկայացրեց դադաիզմի առաջին մանիֆեստը։ 1917 թվականին Ցառան գրեց երկրորդ մանիֆեստը, որը համարվում է դադաիստական ամենակարևոր գրվածքներից մեկը. այն հրատարակվեց 1918 թվականին։ Հետագայում այլ մանիֆեստներ ևս գրվեցին։
«Կաբարե Վոլտեր» ամսագրի եզակի թողարկումը շարժման առաջին հրատարկությունն էր։
Աբրահամ Անդերսոն
Կենսագրություն
Սկզբում գործարար էր, սակայն որոշեց սկսել նկարչի կարիերա։ 1870-ականների կեսերին Փարիզում արվեստ է ուսումնասիրել. սկզբում Լեոն Բոննայի, ապա Ալեքսանդր Կաբանելի, Ֆերնան Կորմոնի և Օգյուստ Ռոդենի մոտ։ Վաստակել է դիմանկարիչի հեղինակություն ։ 1890 թվականին Անդերսոնը Փարիզում կազմակերպել է Ամերիկյան նկարիչների ասոցիացիան` Եվրոպայում ամերիկացի նկարիչ ուսանողներին օգնելու համար։ Նա ասոցիացիայի նախագահն էր մինչև 1912 թվականը, որը գոյատևեց մինչև 1932 թվականը։ Եղել է Ամերիկյան ջրանկարիչների ընկերության անդամ ։
Դադաիզմ
Ցյուրիխ
Դադաիզմը Ցյուրիխում Ցառայի գլխավորությամբ թողարկեց դադաիզմի տեսությունը արվեստի և գրականության մասին` սկսելով 1917 թվականի հուլիսից և ունենալով հինգ հրատարակություն` առաջինները Ցյուրիխում, իսկ վերջին երկուսը` Փարիզում։
Այնպիսի արվեստագետներ, ինչպես Անդրե Բրետոնը և Ֆիլիպ Սուպոն, ստեղծեցին գրական խմբակներ, որոնք պիտի նպաստեին դադաիզմի ազդեցության տարածմանը ։
Աբրահամ Անդերսոն
Կենսագրություն
Անդերսոնը հող է գնել Վայոմինգ նահանգի հյուսիս-արևմուտքում և այնտեղ կառուցել Palette Ranch ռանչոն։ Այստեղ նա անձամբ մշակել է Pahaska Tepee որսորդական տան նախագիծը ամերիկյան ռազմական ու բիզոնների որսորդ Բուֆալո Բիլի և Anderson Lodge-ի սեփական տան համար։ Հետագայում Անդերսոնի տունը դարձել է Yellowstone National Forest անտառային արգելոցի կենտրոնակայանը (1902 թվականին), ԱՄՆ-ի նախագահ Թեոդոր Ռուզվելտը Անդերսոնին անվանել է անտառային պաշարների առաջին հատուկ հսկիչ (Special Superintendent of Forest Reserves): Աբրահամ Անդերսոնը նշանակալի դեր է խաղացել Յելոուսթոունի շրջանի բնության պահպանման և զարգացման գործում։ 1933 թվականին Նա հրատարակել է «Experiences and Impressions» խորագրով ինքնակենսագրությունը։
Դադաիզմ
Ցյուրիխ
1918 թվականի նոյեմբերին հաստատված զինադադարով վերջ դրվեց Առաջին աշխարհամարտին, որից հետո Ցյուրիխի դադաիստներից շատերը վերադարձան իրենց ծննդավայրեր, իսկ ոմանք էլ գործունեություն ծավալեցին այլ քաղաքներում։ Մի խումբ դադաիստներ էլ, ինչպես օրինակ, Սոֆի Թոյբերը, մնացին Ցյուրիխում մինչև 1920 թվականը։
Աբրահամ Անդերսոն
Կենսագրություն
Հետաքրքիր է, որ Անդերսոնն ավիացիայի հովանավոր էր հայտնի դառնալու առաջին տարիներին։ Նա օդաչուի արտոնագիր է ստացել Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո, և 1930 թվականին հայտնի էր որպես «Գնդապետ Անդերսոն, օդաչու» ։
Դադաիզմ
Բեռլին
«Բեռլինը սեղմող կապանքների, ցուցամոլության, ահագնացող սովի քաղաք էր, որտեղ ծածուկ զայրույթը վերափոխվեց անսահման նյութապաշտության, իսկ մարդկանց մտքերը ավելի ու ավելի կենտրոնացան ակնբախ իրականության հարցերի վրա… Վախը յուրաքանչյուրի ոսկորներում էր»,- Ռիխարդ Հյուլսենբեկ։
Հակաարվեստի գերմանական խմբերն այնքան հզոր չէին, որքան մյուս խմբերը։ Նրանց գործունեությունը և արվեստը ավելի շատ քաղաքական և սոցիալական բնույթ ունեին՝ կործանարար մանիֆեստներով և պրոպագանդայով, սատիրայով, հանրային ցուցադրություններով և բացահայտ քաղաքական գործողություններով։ Բեռլինի ակտիվ քաղաքական և պատերազմից քայքայված միջավայրը ունեցավ վատ ազդեցություն բեռլինյան դադաիստների գաղափարախոսության վրա։ Ի հակադրություն այս ամենի՝ Նյու Յորքի աշխարհագրական հեռավորությունը պատերազմական գոտիներից նպաստեց այնտեղ դադաիզմի առավել անկախ տեսական, սակավ քաղաքական բնույթի ձևավորմանը ։
Աբրահամ Անդերսոն
Կենսագրություն
1877 թվականի հունիսի 15-ին ամուսնացել է ամերիկացի հասարակական գործիչ Էլիզաբեթ Միլբենքի հետ։ Նրա դուստրը` Էլեոնորան, 1921 թվականին ստեղծել է Judson Health Center բժշկական կենտրոնը, որը Նյու Յորքի հանրային առողջության առաջին կենտրոններից մեկն էր։
Դադաիզմ
Բեռլին
Երբ 1918 թվականի փետրվարին Առաջին աշխարհամարտը հասնում էր իր գագաթնակետին, Հյուլսենբեկը Բեռլինում հանդես եկավ իր առաջին դադաիստական ճառով, իսկ մեկ տարվա ընթացքում էլ գրեց դադաիզմի մանիֆեստ։ Հետևելով Ռուսաստանում ընթացող Հոկտեմբերյան հեղափոխությանը՝ Հաննա Հյոխը և Գեորգ Գրոսը դադաիզմի միջոցով իրենց համակրանքն արտահայտեցին կոմունիստների հանդեպ։ Այս ընթացքում Գրոսը Ջոն Հարթֆիլդի, Հյոխի և Հաուսմանի հետ համատեղ զարգացրին ֆոտոմոնտաժի տեխնիկան։
Աբրահամ Անդերսոն
Կենսագրություն
Մահացել է 1940 թվականին։
Դադաիզմ
Բեռլին
Պատերազմից հետո արվեստագետները թողարկեցին մի շարք քաղաքական ամսագրեր, որոնք կարճ կյանք ունեցան, իսկ 1920 թվականի ամռանը տեղի ունեցավ Դադաիզմի առաջին միջազգային փառատոնը՝ Բեռլինի դադաիստների կողմից երբևէ կազմակերպված ամենամեծ նախագիծը ։ Ցուցահանդեսը ներառում էր ինչպես Բեռլինի դադաիստների (Գրոս, Ռաուլ Հաուսման, Հաննա Հյոխ, Յոհաննես Բաադեր, Հյուլսենբեկ և Հարթֆիլդ) աշխատանքները, այնպես էլ Օտտո Դիքսի, Ֆրանսիս Պիկաբիայի, Ժան Արպի, Մաքս Էռնսթի, Ռուդոլֆ Շլիշտոյի, Յոհաննես Բաառգելդի և այլոց գործերը ։ Ընդհանուր առմամբ ցուցադրվեցին շուրջ 200 աշխատանքներ՝ սադրիչ կոչերով, որոնցից շատերը գրի առնվեցին Ազգային-սոցիալիստական կուսակցության բնորոշմամբ Դեգեներատիվ արվեստի ցուցահանդեսի պատերին 1937 թվականին։ Չնայած տոմսերի բարձր գներին՝ ցուցահանդեսը ֆինանսապես չարդարացրեց. գրանցվեց ընդամենը մեկ վաճառք ։
Աբրահամ Անդերսոն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի նկարիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դիմանկարիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի բարերարներ
Դադաիզմ
Բեռլին
Բեռլինի դադաիստները հրատարակեցին այնպիսի պարբերականներ, ինչպես Club Dada, Der Dada, Everyman His Own Football և Dada Almanach:
Բյորնսքին
Բյորնսքին (Bjørnskinn), նախկին համայնք Անդոյի համայնքում, Նորվեգիայի Նուրլան կոմսությունում։ Համայնքն ընդգրկում է ներկայիս Անդոյի համայնքի հարավային մասը։ Գտնվում է Ռիսոյսունդեթ նեղուցի վրա։ Հիմնական գյուղերնեն Բյորնսքինը և Ռիսոյհամնը։ Համայնքի գլխավոր եկեղեցին Բյորնսքինի եկեղեցին է։
Դադաիզմ
Քյոլն
Քյոլնում 1920 թվականին Էռնսթը, Բաառգելդը և Արպը վիճահարույց ցուցահանդես կազմակերպեցին, որը շեշտը դրեց անհեթեթության և հակաբուրժուական ուղղվածության վրա։ Վաղ գարնանը Քյոլնում բացված ցուցահանդեսը տեղի ունեցավ մի պանդոկում. պահանջվում էր, որ մասնակիցները քայլեին միզարանի կողքով, մինչ հանդիսավոր զգեստավորված մի կին ընթերցում էր իրենց անպարկեշտ պոեզիան։ Ոստիկանությունը փակեց ցուցահանդեսը՝ հիմք ընդունելով նրան բնորոշ անպատկառությունը, սակայն այն վերաբացվեց, երբ մեղադրանքները չեղյալ համարվեցին ։
Նյու Յորք
Նյու Յորքը, ինչպես և Ցյուրիխը, Առաջին աշխարհամարտի տարիներին ապաստան դարձավ գրողների և արվեստի գործիչների համար։ Շուտով` 1915 թ.-ին, ժամանելով Ֆրանսիայից, Մարսել Դյուշանը և Ֆրանսիս Պիկաբիան հանդիպեցին ամերիկացի նկարիչ Ման Ռեյի հետ։ Մինչև 1916 թվականը նրանք երեքով հիմք դրեցին արմատական հակաարվեստին Միացյալ Նահանգներում։ Ամերիկացի Բեատրիս Վուդը, ով սովորել էր Ֆրանսիայում, շուտով միացավ նրանց Էլզա ֆոն Ֆրեյթագ-Լորինգոֆենի հետ։ Արթուր Քրեվանը, փախչելով զինակոչից, մի որոշ ժամանակով եղավ Նյու Յորքում։ Նրանց գործունեության կենտրոններն էին Ալֆրեդ Ստիգլիցի պատկերասրահը՝ «291»-ը, և Ուոլթեր և Լուի Արենսբերգների տունը։
Բյորնսքին
Պատմություն
Բյորնսքին համայնքը ստեղծվել է 1924 թ․ հունվարի 1-ին, երբ նախկին Դվերբերգ համայնքը բաժանվեց երեք մասի․ Անդենես (հյուսիսում), Դվերբերգ (կենտրոնում) և Բյորնսքին (հարավում)։ Ի սկզբանե Բյորնսքինի բնակչությունը կազմել է 1410 մարդ։ 1964 թ․ հունվարի 1-ին երեք համայնքները վերամիավորվեցին նոր՝ Անդոյ համայնքում։ Միաձուլումից առաջ Բյորնսքինն ունեցել է 1835 բնակիչ։
Դադաիզմ
Նյու Յորք
Նյույորքցիները, հանդես գալով ոչ այնքան կազմակերպված, իրենց գործունեությունը բնորոշեցին որպես «դադա», թեպետ մանիֆեստներ չէին թողարկում։ Արվեստի և մշակույթի վերաբերյալ իրենց պահանջները նրանք ներկայացնում էին այնպիսի հրատարակություններում, ինչպես The Blind Man, Rongwrong և New York Dada, որտեղ քննադատում էին թանգարանային արվեստի ավանդական հիմքը։ New York Dada-ն չապրեց եվրոպական դադաիզմի հիասթափությունը, հակառակը, առաջմղիչ գործոններ ընտրեց հեգնանքը և հումորը։ Իր «Adventures in the arts: informal chapters on painters, vaudeville and poets» գրքում Մարսդեն Հարթլին ներառեց մի էսսե՝ «Դադաիստ լինելու կարևորությունը» ("The Importance of Being 'Dada'"):
Այս ընթացքում Դյուշանը սկսեց իր «ռեդի-մեյդ» ցուցադրությունը՝ առօրյայում գտնված կամ գնված առարկաների (օր.` շշերի պահատուփ) հռչակումն իբրև արվեստ, և ակտիվ համագործակցությունը Անկախ նկարիչների միության հետ (Society of Independent Artists): 1917 թվականին նա ներկայացրեց այնքան հայտնի «Շատրվանը» (պիսուար «R. Mutt» մակագրությամբ) Անկախ նկարիչների միությանը, սակայն ցուցադրությունը մերժվեց։ Արվեստի հասարակության շրջանակներում սա առաջին նշավակելի առարկան է, որը ոմանց կողմից բնորոշվեց որպես մոդեռնիստական քանդակագործության ամենահայտնի նմուշ։ 2004 թվականին «Թըրներ» մրցանակաբաշխության ժամանակ արվեստի աշխարհահռչակ տեսաբանները՝ հրավիրված հովանավոր «Gordon’s gin»-ի կողմից, գնահատեցին այն որպես «ժամանակակից արվեստի ամենաազդեցիկ աշխատանքը» ։ Ըստ վերջին ուսումնասիրությունների՝ աշխատանքը շատ ավելի համագործակցակային է, քան այն համարվում էր 20-րդ դարի արվեստի պատմության շրջանակներում։ 1917 թ.-ին քրոջն ուղղված մի նամակում Դյուշանն ընդգծում է, որ իր ընկերներից մեկը՝ իգական սեռի ներկայացուցիչ, մեծապես օգնել է այս աշխատանքի պատրաստման գործում։ Նա գրում է. «Կին ընկերներիցս մեկը՝ Ռիխարդ Մութ (Richard Mutt) կեղծանվամբ, ուղարկեց ինձ ճենապակյա մի պիսուար որպես քանդակ» ։ Այս աշխատանքն առավել համապատասխանում է Դյուշանի համախոհ ընկերոջ՝ բարոնուհի Էլզա ֆոն Ֆրեյթագ-Լորինգոֆենի գռեհիկ գրականության գեղագիտությանը, քան Դյուշանի ։ Պերֆորմանսի նկարիչ Պիեռ Պինոնչելին, «տուրք մատուցելով դադաիզմի ոգուն», 2006 թվականի հունվարին պատրաստում է «Շատրվանի» կրկնօրինակը` մուրճով՝ ի նշան հեգնանքի. նա նաև միզել էր այնտեղ դեռևս 1993 թվականին։
1921 թվականին հիմնական ներկայացուցիչների մեծ մասը տեղափոխվեց Փարիզ, որտեղ էլ տեղի ունեցան դադաիզմի վերջին գլխավոր դրսևորումները։
Փարիզ
Ֆրանսիական ավանգարդը տեղեկացված էր Ցյուրիխում դադաիզմի գործունեությունից շնորհիվ Տրիստան Ցառայի (նրա անունը նշանակում է «երկրի տխուր մարդը»` արտահայտելով հայրենի Ռումինիայում հրեաների հանդեպ վերբերմունքի դեմ իր բողոքը) հետ պարբերական հաղորդակցության` Գիյոմ Ապոլիների, Անդրե Բրետոնի, Մաքս Ջեյքոբի, Քլիմենտ Փանզասի և ֆրանսիացի այլ գրողների, քննադատների և նկարիչների հետ նամակների, բանաստեղծությունների և ամսագրերի փոխանակման միջոցով։
19-րդ դարավերջին` երաժշտական իմպրեսիոնիզմի ձևավորվելուց ի վեր, Փարիզը ինչ-որ առումով եղել է դասական երաժշտության աշխարհի մայրաքաղաքը։ Նրա առաջամարտիկներից մեկը` Էրիկ Սատին, Պիկասոյի և Կոկտոյի հետ ստեղծեց խենթ, աղմկահարույց «Շքահանդես» (Parade) բալետը։ 1917 թվականին, ներկայացվելով առաջին անգամ Ռուսական բալետի կողմից, այն իր աղմկահարույց լինելու շնորհիվ հաջողություն ունեցավ, բայց ոչ այնպիսին, ինչպիսին ունեցավ Ստրավինսկու «Սրբազան գարունը» մոտ հինգ տարի դրանից առաջ։ Սա բալետ էր, որ ծաղրանմանակում էր նույն այդ բալետը, հանգամանք, որ ակնհայտորեն հարուցելու էր ավանդական բալետի կողմնակիցների լուրջ դժգոհությունը։
Փարիզում դադաիզմը մեծ թափ ստացավ 1920 թվականին, երբ հիմնադիրներից շատերն այստեղ էին։ Ոգեշնչվելով Ցառայից` Փարիզի դադաիստները շուտով թողարկեցին մանիֆեստներ, կազմակերպեցին ցուցադրություններ, բեմադրեցին ներկայացումներ և լույս ընծայեցին մի շարք ամսագրեր (Dada-ի, Le Cannibale-ի վերջին երկու հրատարակությունները և դադաիստների մասնակցությամբ Littérature-ի մի շարք հրատարակություններ) ։
Դադաիստական արվեստը առաջին անգամ փարիզյան հասարակությանը ներկայացվեց Անկախների սալոնում 1921 թվականին։ Ժան Կրոտտին ներկայացրեց Դադայի հետ կապված աշխատանքներ` ներառյալ «Explicatif» վերնագրված գործը` «Տաբու» գրությամբ։ Նույն տարում Ցառան բեմադրեց իր դադաիստական պիեսը (The Gas Heart), որը հանդիսատեսի կողմից ծաղրի առարկա դարձավ։ Երբ 1923-ին այն նորից բեմադրվեց առավել պատրաստված ցուցադրությամբ, պիեսը հրահրեց թատերական խժդժություն (Անդրե Բրետոնի կողմից սկսված), որի պատճառը սյուրռեալիզմ ուղղության ներսում պառակտում առաջացնելն էր։ Ցառայի վերջին փորձը դադաիստական դրամատուրգիայում նրա «հեգնական ողբերգությունն» է` «Ամպերի թաշկինակը» (Handkerchief of Clouds)` բեմադրված 1924 թվականին։
Նիդերլանդներ
Նիդերլանդներում դադաիզմի կենտրոնական ներկայացուցիչն էր Թեո վան Դուսբուրգը, որը հայտնի է որպես Դե ստիլ ուղղության և համանուն ամսագրի հիմնադիր։ Թեո վան Դուսբուրգն առավել ուշադրություն էր դարձնում պոեզիային և «Դե ստիլ» ամսագրում ներառում էր բանաստեղծություններ` այնպիսի ճանաչված դադաիստների կողմից գրված, ինչպես Հուգո Բալը, Ժան Արպը և Կուրթ Շվիթերսը։ Վան Դուսբուրգը և Թիջս Ռինսեմը (կոշկակար և նկարիչ Դրեխտենից) ընկերացան Շվիթերսի հետ և միասին 1923-ին հիմք դրեցին այսպես կոչված «դանիական դադային», որի շրջանակներում Դուսբուրգը թողարկում էր թռուցիկներ դադաիզմի մասին՝ «Ի՞նչ է Դադան» անվանումով, Շվիթերսը կարդում էր իր բանաստեղծությունները, Վիլմոշ Հուսարը՝ ներկայացնում իր «մեխանիկորեն պարող տիկնիկը», իսկ Նելլի վան Դուսբուրգը (Թեոյի կինը)՝ դաշնամուրով նվագում երաժշտական ավանգարդ ուղղության ստեղծագործություններ։ Վան Դուսբուրգն ինքն էլ գրում էր դադաիստական բանաստեղծություններ «Դե ստիլ» ամսագրի համար, թեպետ «Ի. Կ. Բոնսեթ» կեղծանվամբ, որը բացահայտվեց նրա մահից հետո միայն՝ 1931 թվականին։ «Ի. Կ. Բոնսեթ» կեղծանվամբ նա նաև հրատարակեց կարճ կյանք ունեցած դանիական դադաիստական մի ամսագիր՝ Mécano (1922–1923 թթ.): Կ. Շխիփերշի կողմից շարժման մասին իր ուսումնասիրության մեջ հիշատակված նիդեռլանդացի մեկ այլ դադաիստ է Հ. Ն. Վերկմանը՝ գրոնինգենցի մի տպագրիչ, ով կապի մեջ էր Վան Դուսբուրգի և Շվիթերսի հետ իր սեփական ամսագրի (The Next Call (1923–26 թթ․)) խմբագրման ընթացքում։ Շխիփերշի կողմից նշվում են ևս երկու արվեստագետ՝ Գերմանիայում ծնված, սակայն հանգամանքների բերումով Նիդերլանդներում հաստատված։ Նրանք էին Օտտո վան Ռիիսը, ով մասնակցել էր Ցյուրիխում՝ Վոլտեր սրճարանում, կազմակերպված նախնական ցուցադրություններին, և Փաուլ Սիթրոենը։
Վրաստան
1917-1921 թվականներին մի խումբ գրողներ, որ իրենց կոչում էին «41-րդ աստիճան» (ակնարկ անելով թե′ Թբիլիսիի, Վրաստանի տարածքին, թե′ բարձր ջերմաստիճանին), կազմեցին դադաիստական միավորում, թեպետ մինչև առնվազն 1920 թվականը դադաիզմի մասին Վրաստանում չգիտեին։ Այս խմբում ամենակարևոր կերպարը Իլիազդն էր, ում տպագրական արմատական ձևավորումները դադաիստական հրատարակությունների արձագանքն էին։ 1921 թ.-ին Փարիզ կատարած ուղևորությունից հետո նա մասնակցում էր դադաիստների հրատարակություններին և կազմակերպած իրադարձություններին։
Հարավսլավիա
Հարավսլավիայում դադաիստական շարժումն առավել նշանակալի էր 1920-1922 թվականների ընթացքում, կարևորագույն ներկայացուցիչն էր Դրագան Ալեքսիչը. դադաիստական երկեր էին գրում Միխայլո Ս. Պետրովը, զենիթիզմի ներկայացուցիչ երկու եղբայրները՝ Լյուբոմիր Միցիչը և Բրանկո Վե Պոլժանսկին ։ Ալեքսիչն օգտագործում էր «Հարավային դադա» արտահայտությունը. հայտնի է, որ նա համագործակցում էր Ռաուլ Հաուսմանի, Կուրթ Շվիթերսի և Տրիստան Ցառայի հետ ։
Իտալիա
Դադաիզմի իտալական կենտրոնը Մանտովան էր, որտեղ սակայն այն մեծ ընդունելություն չգտավ և նշանակալի ազդեցություն չունեցավ իտալական արվեստի ներկայացուցիչների վրա։ Իտալացի դադաիստները կարճ տևողությամբ հրատարակեցին ամսագիր և ցուցադրություն ունեցան Հռոմում, որտեղ ներկայացված էին գեղանկարներ, Տրիստան Ցառայի ասույթներից և յուրօրինակ էպիգրամներ, ինպես՝ «Իրական դադաիզմը դադաիզմի դեմ է»։ Իտալիայում ամենահայտնի դադաիստը Յուլիուս Էվոլան էր, ով հետագայում դարձավ օկուլտիզմի կարևոր ներկայացուցիչ, ինչպես նաև աջակողմյան փիլիսոփա և Բենիտո Մուսոլինիի օգնականը ։
Ճապոնիա
Ճապոնիայում դադաիստական հայտնի խումբը «Մավոն» էր, որ ստեղծվել էր 1923 թվականին Տոմոյոշի Մուրայամայի և Յանասե Մասամուի կողմից։ Այլ նշանավոր դադաիստներ էին Կուն Ցուջին, Էյսուկե Յոսիյուկեն, Շինկիչի Տակահաշին և Կացուո Կիտոսոնոն։
Ցուբուրայա Փրոդաքշընսի կողմից Դադա անունով մի նոր խոսող կերպար (Ultraman) ստեղծվեց, որ ներկայացվեց 1966 թվականին տոկուսացուի (կինոժանր) 28-րդ դրվագում և նախագծված էր Թոռու Նարիտայի կողմից։ Դադայի կերպարը նախ և առաջ միակերպ է և ներկայացնում է բազմաթիվ շեշտակի ու իրար հաջորդող սև և սպիտակ գծեր՝ ակնարկ անելով շարժման բնույթին։ 2016 թվականի մայիսի 19-ին Տոկիոյում դադաիզմի 100-ամյակի առթիվ հրավիրվել էր «ուլտրա հրեշը»՝ դիմավորելու Շվեյցարիայի դեսպան Օս Բուշերին ։
Ռուսաստան
Դադաիզմը համեմատականորեն անհայտ էր Ռուսասատանում, թեպետ ավանգարդը լայն տարածում գտավ բոլշևիկյան հեղափոխության շնորհիվ։ «Նիչեվոկի» խումբը, որը տարածում էր դադաիստական գաղափարները, արհամարհանքի արժանացավ այն բանից հետո, ինչ նրա անդամներից մեկն առաջարկեց, որ լավ կլիներ՝ Վլադիմիր Մայակովսկին գնար Պուշկինի հուշարձանի մոտ՝ Տվերսկոյ զբոսայգի, որպեսզի այնտեղ մաքրեր ցանկացողների կոշիկները. դրանից հետո Մայակովսկին հայտարարեց, որ պատրաստվում է մաքրել ռուս գրականությունը ։
Պոեզիա, երաժշտություն և հնչյուն
Դադաիզմը գլխավորապես դրսևորվեց պոեզիայում, մասնավորապես, այսպես կոչված, հնչյունային պոեզիայում (sound poetry), որը ստեղծվեց Հուգո Բալի կողմից և հաճախ բեմականացվեց։ Դադաիստական բանաստեղծությունը հերքում է պոեզիայի ավանդական ընկալումները` ներառյալ կառույցը, կարգավորվածությունը, ինչպես նաև հնչյունի և իմաստի կամ ինքնին լեզվի իմաստի փոխազդեցությունը։ Նրանց պատկերացումների համաձայն` գոյություն ունեցող համակարգը, որով տեղեկություն է փոխանցվում, զրկում է լեզուն ունեցած արժանիքներից։
Դադաիզմը նաև ջնջեց այն սահմանը, որ կար գրականության և դիտողական արվեստի միջև։ Օրինակ` դադաիստական հնարքներից մեկը ենթադրում է նյութական առարկաների կիրառումը բառերի հետ այնպես, որ նոր գրված պոեմը դառնա գրված գաղափարի և նյութական առարկայի (օրինակ` թերթ) միասնության արդյունքը ։ Մարկ Լոուենթալը, թարգմանելով Պիկաբիայի «Ես գեղեցիկ հրեշ եմ. պոեզիա, արձակ և սադրանք» (I Am a Beautiful Monster: Poetry, Prose and Provocation) գիրքը, գրում է. «Դադան վերացական արվեստի և հնչյունային պոեզիայի հիմքն է, սկզբնակետը` կատարողական արվեստի (պերֆորմանս), նախաբանը` պոստմոդեռնիզմի, ազդեցությունը` փոփ արտի վրա, հռչակումը հակաարվեստի, որ հետո 1960-ականներին պիտի ընդունվեր և կիրառվեր քաղաքական նպատակներով, և շարժում, որն ընկած է սյուրռեալիզմի հիմքում» ։
Դադաիզմը չսահմանափակվեց միայն դիտողական և գրական արվեստներով. նրա ազդեցությունը տարածվեց նաև երգի և երաժշտության վրա։ Կուրթ Շվիթերսը առաջ քաշեց ձայնային պոեզիայի գաղափարը, իսկ Ֆրանսիս Պիկաբիան և Ջորջ Ռիբմոնթ-Դիսեյնը ստեղծեցին դադաիստական երաժշտություն, որը ներկայացրեցին 1920 թվականի մայիսի 26-ին Փարիզում կայացած դադաիստական փառատոնի շրջանակներում։ Այլ կոմպոզիտորներ, ինչպես Էրվին Շուլհոֆը, Հանս Հուսերը և Ալբերտո Սավինիոն, ստեղծեցին դադաիստական երաժշտություն, իսկ Վեցնյակի (Les Six) ներկայացուցիչները համագործակցում էին դադաիստների հետ և ներկայացնում իրենց գործերը հավաքույթների ժամանակ։ Էրիկ Սատին նույնպես ոչ խորապես կրել է դադաիստական գաղափարների ազդեցությունն իր արվեստի վրա, թեպետ նա հիմնականում երաժշտական իմպրեսիոնիզմի ներկայացուցիչ է։ Շարժման գաղափարախոսությունն ուսումնասիրելուց հետո երաժիշտ Ֆրենկ Զապան ինքն իրեն հռչակում է դադաիստ. «Սկզբնապես ես նույնիսկ չգիտեի, թե ինչպես կոչել այն գաղափարները, որի վրա հիմնված էր իմ կյանքը։ Պատկերացրեք իմ հրճվանքը, երբ բացահայտեցի, որ հեռավոր մի երկրում ինչ-որ մեկն էլ ունեցել է այդ նույն մտքերը և տվել դրանց շատ գեղեցիկ, կարճ անվանում» ։
Ժառանգություն
Չնայած լայն տարածմանը, շարժումը անկայուն էր։ Դադան միախառնվեց սյուրռեալիզմի հետ, իսկ նրա հետևորդները սկսեցին հարել այնպիսի շարժումների, ինչպես սյուրռեալիզմը, սոցիալական ռեալիզմը և մոդեռնիստական այլ ուղղություններ ու հոսանքներ։ Որոշ տեսաբաններ պնդում են, որ դադաիզմը պոստմոդեռնիստական արվեստի սկիզբն է կանխորոշում ։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկզբներին եվրոպացի շատ դադաիստներ արտագաղթեցին ԱՄՆ։ Նրանցից ոմանք (Օտտո Ֆրեյնդլիխ, Վալտեր Զերներ) մահացան Ադոլֆ Հիտլերի համակենտրոնացման ճամբարներում, ով ակտիվորեն հալածում էր «այլասերություն տարածող արվեստի» ներկայացուցիչներին, ինչպիսին համարում էր դադաիստներին։ Շարժումը աստիճանաբար պասիվացավ, քանզի հետպատերազմյան լավատեսությունն առաջ բերեց արվեստի և գրականության նոր ուղղություններ։
Դադան ձևավորվեց մշակութային, քաղաքական զանազան ուղղությունների մեծ ազդեցության ներքո` ներառյալ սիտուացիոնիզմի և Կակոֆոնիայի հանրության ներգործությունը։ 2012 թվականի հուլիսին դադարեցնելով իրենց գործունեությունը` անարխիստական Chumbawamba փոփ խումբը հայտարարեց իրենց գործունեության և դադաիզմի առնչության մասին ։
Այն նույն ժամանակ, երբ Ցյուրիխի դադաիստներն աղմուկ էին հանում, ներկայացումներ բեմադրում «Վոլտեր» կաբարեում, Լենինն իր հեղափոխական պլաններն էր կազմում Ռուսաստանի համար։ Թոմ Սթոփարդն օգտագործեց այս համընկնումն իր «Ծաղրանմանություններ» (Travesties (1974)) պիեսում, որի կերպարներից են Ցառան, Լենինը և Ջեյմս Ջոյսը։ Ֆրանսիացի գրող Դոմինիկ Նոգեզը իր հեգնական «Լենինը դադաիստ» գործում (1989) ներկայացնում է Լենինին որպես դադաիզմի անդամ։
«Վոլտեր» կաբարեն քարուքանդ վիճակում հայտնվեց, մինչև 2002 թվականի հունվար-մարտ ամիսներին այն զբաղեցվեց իրենց նեոդադաիստներ հռչակող խմբի կողմից, որ առաջնորդվում էր Մարկ Դիվոյի կողմից ։ Խմբի անդամներն էին Յան Թիելերը, Ինգո Գեզենդանները, Այանա Կալուգարը, Լենի Լին և Դեն Ջոնսը։ Այնտեղից նրանց վտարելուց հետո տարածքը վերածվեց դադաիզմի պատմությանը նվիրված թանգարանի։ Լիի և Ջոնսի աշխատանքները մնացին նոր թանգարանի պատերին։
Մի շարք հետահայաց անդրադարձներ եղան, որ քննում էին դադաիզմի ազդեցությունը արվեստի և հասարակության վրա։ 1967 թվականին Փարիզում դադայի մեծ հետահայաց ցուցադրություն տեղի ունեցավ։ 2006 թվականին Նյու Յորքի Ժամանակակից արվեստի թանգարանը կազմակերպեց դադաիստական ցուցադրություն Վաշինգտոնի Արվեստի ազգային պատկերասրահի և Փարիզի Պոմպիդու կենտրոնի հետ համատեղ։
LTM ստուդիան թողարկեց դադաիզմին առնչվող մեծ թվով ձայնագրություններ` ներառյալ հարցազրույցներ այնպիսի արվեստագետների հետ, ինչպես Ցառան, Պիկաբիան, Շվիթերսը, Արպը և Հյուլսենբեկը, ինչպես նաև Սատիի, Ռիբմոնթ-Դիսսեյնի, Պիկաբիայի և Նելլի վան Դուսբուրգի երգացանկերը ։
Կոլաժ
Դադաիստները արվեստի` կուբիզմի ընթացքում ձևավորված տեխնիկական հնարքները ընդօրինակեցին, սակայն նաև զարգացրին. այսպես` եթե կուբիստները կտրում էին թղթերը և սոսնձում` ստանալով նատյուրմորտ, ապա դադաիստները օգտագործեցին նաև ուղետոմսեր, քարտեզներ, պլաստմասսե փաթաթաններ և զանազան այլ իրեր` պատկերելով կյանքի տարբեր դրվագներ։
Cut-up տեխնիկական հնարք
Cut-up տեխնիկական հնարքը կոլաժի մի տարատեսակ է` արտահայտված բառերով. Տրիստան Ցառան դադաիզմի մանիֆեստում այսպես է այն բնութագրում.
ԴԱԴԱԻՍՏԱԿԱՆ ԲԱՆԱՍՏԵՂԾՈՒԹՅՈՒՆ ԳՐԵԼՈՒ ՀԱՄԱՐ
Ընտրել նույն այդ թերթից մի հոդված այն ծավալով, որով որ կառուցելու եք Ձեր բանաստեղծությունը։
Կտրել հոդվածը։
Հետո զգուշությամբ կտրել հոդվածը կազմող յուրաքանչյուր բառը և դնել բոլորը մեկ պայուսակի մեջ։
Դանդաղ թափահարել։
Բանաստեղծությունը կարտահայտի Ձեզ։
Եվ ահա դու՝ լիարժեքորեն իրական հեղինակը գրավիչ զգայունության՝ թեկուզ չարժանանալով գռեհիկ ամբոխի հավանությանը։
Ֆոտոմոնտաժ
Դադաիստները՝ այսպես կոչված մեխանիկները, ժամանակակից աշխարհի մասին իրենց հայացքներն արտահայտելու համար ավելի շատ օգտագործում էին մկրատներ և սոսինձ՝ կտրելով թերթերից համապատասխան պատկերներ, քան վրձին և ներկեր։ Կոլաժի տեխնիկայի մի դրսևորում է ֆոտոմոնտաժը, որն օգտագործում է մամուլում տպված լուսանկարները՝ լինեն դրանք իրական, թե վերարտադրություն։ Քյոլնում Մաքս Էռնսթը օգտագործում էր Առաջին համաշխարհային պատերազմից պատկերներ՝ արտահայտելու պատերազմի կործանարար հետևանքները ։
Ասամբլյաժ
Ասամբլյաժը կոլաժի եռաչափ տարատեսակն է՝ առօրյա առարկաների հավաքումը մի տեղ՝ ստանալու իմաստալից կամ անիմաստ (պատերազմի հետ կապ ունեցող) աշխատանքներ, որ պարունակում են պատերազմի հետ կապված առարկաներ կամ թափոն։ Առարկաները գամվում, պինդ ամրացվում էին իրար տարբեր ձևերով։ Ասամբլյաժի աշխատանքները կարող են դիտվել ինչպես ընթացքի մեջ, այնպես էլ պատին ամրացված, ստատիկ վիճակում ։
Ռեդի-մեյդ
Մարսել Դյուշանը սկսեց դիտել իր հավաքածուի արդյունաբերական նմուշները որպես արվեստի գործեր, որը նա կոչեց ռեդի-մեյդ։ Նա պիտի ավելացներ ստորագրություն և վերնագիր որոշներին՝ վերածելով դրանք արվեստի գործերի, որոնք նա կոչեց «նպատակային ռեդի-մեյդ» կամ «զտված ռեդի-մեյդ»։ Դյուշանը գրում է․ «Մի կարևոր բնութագիր էր այն կարճ նախադասությունը, որը ես պատահականորեն փորագրեցի ռեդի-մեյդի վրա։ Այդ նախադասությունը, փոխանակ ներկայացնելու առարկան վերնագրի միջոցով, նպատակ ուներ առավել ուղղակիորեն դիտողին հասցնել գաղափարը։ Երբեմն ես կավելացնեմ ցուցադրության գրաֆիկական տարր, որը, բավարարելով ալիտերացիայի իմ տենչը, կկոչվի «նպատակային ռեդի-մեյդ» » ։ Դյուշանի ռեդի-մեյդի նման աշխատանքերից է շրջված պիսուարը՝ «R. Mutt» մակագրությամբ՝ վերնագրված «Շատրվան», որը ներկայացվեց Անկախ արվեստագետների միության այդ տարվա ցուցադրությանը, թեպետ այն այդպես էլ չցուցադրվեց։
Լրացուցիչ ընթերցանության նյութեր
Կատեգորիա:Գեղարվեստական ոճեր Կատեգորիա:Ավանգարդիզմ Կատեգորիա:Աբսուրդիզմ
Մեծ մրցանակ (ֆիլմ)
«Մեծ մրցանակ», հայտնի է նաև որպես «Գրան պրի», գեղարվեստական ֆիլմ սպորտային դրամայի ժանրում, « Օսկարի » եռակի մրցանակակիր՝ լավագույն հատուկ էֆեկտների, լավագույն ձայնի և լավագույն մոնտաժի համար ։
Սյուժե
Ֆիլմը պատմում է չորս մրցարշավորդների ՝ գեղարվեստական « Ֆորմուլա 1 » օդաչուների պայքարի մասին, 1966 թվականի մրցաշրջանում չեմպիոնական տիտղոսի համար.
Արտադրություն
Ֆիլմի նկարահանող խումբը գտնվում էր 1966 թվականի Ֆորմուլա 1-ի սեզոնի ազդեցության տակ ամբողջ Եվրոպայում ։ «Գրան պրիի» ավարտից հետո սկսվեցին նկարահանումները ։ Ֆիլմի համար նկարահանված կադրերը տեղի են ունեցել Ֆորմուլա 3-ի ավտոմեքենաների վրա, որոնք քողարկված են որպես «Ֆորմուլա 1» մակնիշի ավտոմեքենա ։ Բացի այդ, ֆիլմում օգտագործվել են իրական Ֆորմուլա 1-ի մրցավազքի կադրերը ։ Նկարահանումների մի մասը տեղի է ունեցել անմիջապես 1966 թվականի Բելգիայի Գրան պրիի ժամանակ ։ Դա անելու համար մրցաշարի կազմակերպիչների հետ համաձայնեցված,փորձարկվել է տեսախցիկով մրցարշավային մեքենա, որի շարժիչը փոխարինվեց ավելի հզոր` սպորտային նախատիպի մեքենայի շարժիչով ։
Որոշ մրցաշավորդներ խաղում էին իրենք իրենց, իսկ մյուսները ծառայում էին որպես ֆիլմի հերոսների նախատիպեր ։ Հիմնական դերերը կատարող դերասաններից միայն Գարները կարող էր ինքնուրույն վարել մրցարշավ ։ Մնացած երեքը չկարողացան հաղթահարել կառավարումը, իսկ մրցավազքի նկարահանումները ստիպված էին դիմել փոխըմբռնումների օգնությանը, որոնք օդաչուներն էին՝ Ջոն Սյորտիսը, Քրիս Էյմոնը, Ջեքի Ստյուարտը և Լորենցո Բանդինին՝ կերպարներին տալով իրենց անունները փոփոխված տեսքով ։
Տեսանյութի արտադրություն
2006 թվականին ֆիլմը թողարկվեց DVD և HD DVD-ով ։ Կինոքննադատ Դեյվ Քերը վերամեկնարկը համեմատեց շարժակազմի հետ՝ հիանալի նկար և ձայն, բայց որպես կինոնկարը այնքան էլ լավը չէ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆիլմեր ըստ լեզվի Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:1966 ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Ֆրանսիայում Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Անգլիայում Կատեգորիա:MGM ֆիլմեր
Աստերոիդների ցանկ (85401-85500)
Աստերոիդների ցանկ (85301-85400) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (85501-85600)
Գրիշինո (գյուղ, Կրասնոարմեյսկի շրջան)
Գրիշինո (Гришине), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Կրասնոարմեյսկիում։
2001 թվականի տվյալներով Գրիշինո գյուղում բնակվում էր 2 259 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Կրասնոարմեյսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Առկայացման քերականական կարգ
Առկայացման քերականական կարգը առաջացել և զարգացել է բառի ընդհանուր և մասնավոր իմաստների փոխհարաբերության հիմքի վրա։ Գոյականը (ինչպես ամեն մի բառ) ունի և՛ ընդհանուր, և՛ մասնավոր նշանակություն, որը բխում է հենց լեզվի էությունից։ Իսկ որպեսզի պարզ լինի, թե տվյալ դեպքում խոսքն ինչի մասին է՝ տվյալ տեսակի մասին ընդհանրապես, թե որևէ կոնկրետ առարկայի մասին, լեզվի մեջ գործածվում են կոնկրետացման միջոցներ, որոնցից են հոդերը։
Բոլոտնի (Բերյոզովկայի վտակ)
Բոլոտնի (Болотный), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Բերյոզովկա գետի աջ ափին 8 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 12 կմ։
Առկայացման քերականական կարգ
Հայերենի զարգացման գրաբարյան շրջանում արդեն կազմավորված էր առկայացման քերականական կարգը, ըստ որում, եթե բառը որոշյալ է, ստանում է ս, դ, ն հոդերից որևէ մեկը, իսկ եթե անորոշ է, հոդ չի ստանում կամ սռանձին դեպքերում կարող է ստանալ մի հոդը, որը փաստորեն մի թվականի իմաստային առանձնահատուկ զարգացման արդյունք է։
Բոլոտնի (Բերյոզովկայի վտակ)
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը Պեչորա ։
Առկայացման քերականական կարգ
Ժամանակակից հայերենում գոյականն ունի երկու առում՝ որոշյալ ու անորոշ։
Բոլոտնի (Բերյոզովկայի վտակ)
Ջրագրության տվյալներ
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Առկայացման քերականական կարգ
Որոշյալ առումով դրված գոյականները ցույց են տալիս խոսողին ու խոսակցին հայտնի առարկաներ։ Անորոշ առումով դրվում են այն գոյականները, որոնց անվանած առարկաները հայտնի չեն խոսողին։ Որոշյալի կարգը ժամանակակից հայերենում արտահայտվում է Ն կամ Ը հոդերի միջոցով, որոնց հակադրվում են 0 կամ Մի ձևերը, որոնք արտահայտում են անորոշի կարգը։
Բոլոտնի (Բերյոզովկայի վտակ)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մինչև 50 կմ երկարությամբ գետեր Կատեգորիա:Կոմի Հանրապետության գետեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Առկայացման քերականական կարգ
Ժամանակակից հայերենում Ն կամ Ը որոշիչ հոդ են ստանում միայն ուղղական ու տրական հոլովաձևերը։, ընդ որում Ն հոդ ստանում են ձայնավորով վերջացող բառերը, Ը հոդ՝ բաղաձայնով վերջացողները։ Կապակցված խոսքում բաղաձայնով վերջացող բառերի Ը որոշիչ հոդը կարող է փոխարինվել Ն հոդով, եթե բառին հաջորդում է ձայնավորով սկսվող բառ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Ձևաբանություն
Մարտի 21
Մարտի 21, տարվա 80-րդ (նահանջ տարիներին՝ 81-րդ) օրն է։
Տոներ
Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի միջազգային օրեր
Եփրատ
Եփրատ (նաև՝ Եվփրատ, արաբերեն՝ الفرات‎‎ ալ Ֆուրաթ, քրդերեն և թուրքերեն՝ Fırat Ֆըրաթ), Առաջավոր Ասիայի ամենաերկար գետը՝ 2700 կմ երկարությամբ, 673 հազար կմ2 ավազանով։ Հայկական լեռնաշխարհի սահմաններում նրա ավազանը կազմում է 95 հազար կմ2, որից 40 հազարն Արածանիի ջրհավաքն է։
Եփրատը Հին Կտակարանում կոչվել է Մեծ գետ և համարվել է դրախտի չորս գետերից մեկը։ Հայկական աղբյուրներում այն անվանվել է Եփրատական գետ, Եդեմաբուխ գետ, արաբական աղբյուրներում՝ Ֆրատ կամ Շատ- էլ-Ֆուրատ, հին պարսկական աղբյուրներում՝ Իֆրատու։
Գետը որպես Եփրատ կազմվում է Արևմտյան Եփրատ (Կարասու)՝ 450 կմ երկարությամբ և Արածանի (Մուրատ)՝ 670 կմ երկարությամբ ճյուղերի միացումից։
Արևմտյան Եփրատը սկիզբ է առնում Ծաղկավետ լեռներից Ոսկյանց (3914 մ) գագաթից։ Այստեղ բխում է մի աղբյուր՝ (ջերմաստիճանը 3 աստիճան), որը պաշտամունքի աղբյուր է համարվել։ (Ըստ ավանդության 7-րդ դարի բյուզանդական Հերակլ կայսրը Քրիստոսի խաչը վտանգի պահին թաղել է, և երբ խաչը նորից հանել են, տեղն աղբյուր է վիթել։ Սուրբ համարվող աղբյուրի ջրի մեջ մարդիկ լողանում են և ազատվում մեղքերից)։
Եփրատն այնուհետև իջնում է Կարնո դաշտ, որտեղ հարթ ռելիեֆի պայմաններում առաջացնում է ճահիճներ (Շամբ Կարնո)։ Այստեղ գետի ջրին են խառնվում նաև հանքային աղբյուրների ջրերը։ Կարնո դաշտից գետը մտնում է Շողանի կամ Շուղնի ձորը, դուրս է գալիդ Աշկալայի ու Դերջանի (Մամախաթունի) դաշտերը և անցնում է Դերջանի ու Երզնկայի գոգավորություններով։ Ապա մտնում է Կամախի սարահարթ՝ ստեղծելով խորը կիրճ և դուրս գալիս Խարբերդի դաշտ, որի արևմտյան մասում միանում է Արածանի ճյուղին։ Կամախում է գտնվում նախկին Անի բերդը։ Վերջինս հայտնի է նրանով, որ այստեղ էին թաղվում Արշակունի թագավորները և բերդում էին պահվում արքունական գանձերը։ Երզնկան համբավավոր է իբրև Անահիտ դիցուհու սրբավայր։ Այստեղ էր տեղավորված գլխավոր մեհյանը։
Բարձր Հայքի այս հատվածը, որը Եփրատի ավազանի վերնագավառն է, Հայկական լեռնաշխարհի ամենաերկրաշարժային շրջանն է. կան բազմաթիվ տեկտոնական խզվածքներ, որոնցից դուրս են գալիս հանքային աղբյուրներ։
Միջին դարերի հայտնի ճանապարհորդ Մարկո Պոլոն այցելել է Երզնկա։ Նա գրում է, որ այստեղ գոյություն ունեն բազմաթիվ տաք աղբյուրներ, ստեղծվել են ջերմուկային բաղնիքներ։ Այնուհետև տեկտոնական շարժումների հետևանքով աղբյուրների ելքերը փոփոխվել են և Երզնկայում բաղնիքները դադարել են գործելուց։ Եփրատը խոր կիրճից դուրս է գալիս Կապան Մադենի (Քեբանի) մոտ, միանում Արածանի վտակին, ապա Մալաթիայի դաշտում բազմաթիվ վտակներ ընդունելով՝ ուժ է հավաքում պատռելու Տավրոսի լեռնաշղթան։ Գետն այստեղ սղոցել է Կիմիրխանի (Կյումուրխանի) մինչև 1500 մ խորության անտեցեդենտ կիրճը, որտեղ 300 ջրվեժ ու քարվազ է առաջացնում։ Հորձանուտի ահարկու դղրդյունը լսվում է շատ հեռվից։
Եփրատն ընդունում է բազմաթիվ վտակներ՝ Մանանաղի (Թուզլու), Աղյունաձոր (Մադեն), Տևրիկ (Ցելտ), Կավկավա (Թոխմա)։ Գետն ունի ցայտուն արտահայտված աստիճանաձև կողապատկեր (պրոֆիլ)։ Գոգավորությունների հատակի հարթ լճագետային նստվածքներում նա հանդարտ է հոսում, իսկ խոր կիրճերում բազմաթիվ սահանքներ է առաջացնում։
Եփրատը խառը սնման գետ է, հորդանում է գարնանը, այս սեզոնում անցում է գետի հոսքի շուրջ 60%-ը։ գետի վերին հոսանքներում՝ Կամախից վեր՝ Բարձր Հայքում, հովտի լանջերի մեծ թեքության պատճառով հոսքի գործակիցը համեմատաբար մեծ է՝ 0,6։ Մինչև Քեբանի ջրամբար հասնելը տարեկան միջին ծախսը կազմում է 350-400 խոր. մ/վրկ, տարեկան հոսքը՝ 10-12 միլիարդ խոր. մ, Արածանիի հետ միասին Եփրատի միջին ծախսը կազմում է 750-800 խոր. մ/վրկ։ Գարնան ինտենսիվ ձնհալի ժամանակ ծախսը կարող է հասնել մոտ 7000 խոր. մ/վրկ։ Տարեկան հոսքը 26 խոր. կմ է։
Գետի ջրերը վերին հոսանքներում քաղցրահամ են՝ մինչև 100 մգ/լ աղիությամբ, Արածանիի հետ խառնուրդում՝ 250-300 մգ/լ։ Գետի գումարային կոշտ հոսքը տարեկան կազմում է մոտ 20 միլիոն տ։ Եփրատը Կամախի կիրճում ունի ջրաէներգետիկ պաշարներ և կարող է օգտագործվել էլեկտրակայանների կառուցման համար։ Արածանիի հետ միացման հատվածում կառուցվել է Քեբանի ջրամբարը և էլեկտրակայանը։
Դեռ շատ հին ժամանակներից Եփրատն օգտագործվել է նավարկության համար։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի գետեր Կատեգորիա:Իրաքի գետեր Կատեգորիա:Սիրիայի գետեր Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր Կատեգորիա:Շատ ալ-Արաբ գետի վտակներ Կատեգորիա:Միջագետք Կատեգորիա:Վերին Միջագետք Կատեգորիա:Ասիայի միջազգային գետեր Կատեգորիա:Տուր Աբդին
Ավանի Գրեգ
Ավանի Էմիլիա Գրեգ (Avani Emilia Gregg, ), ամերիկացի ինտերնետային աստղ, դերասանուհի և դիմահարդար։ Առաջին անգամ նա հայտնի է դարձել Tik Tok սոցիալական հավելվածում։ 2020 թվականի օգոստոսի դրությամբ Գրեգը Tik Tok-ում ունեցել է ավելի քան 27 միլիոն հետորդ և 14 միլիոն՝ ինստագրամում։
Կենսագրություն
Ավանի Գրեգը ծնվել է Ինդիանայում 2002 թվականի նոյեմբերի 23-ին։ Նրա մայրը հնդկուհի է, իսկ հայրը կիսով չափ աֆրոամերիկացի է, կիսով չափ՝ մոնղոլ։ Գրեգը երկու քույր ունի՝ Շանթի Գրեգը և Պրիա Գրեգը։ Նրա ավագ քույրը՝ Շանթին նույնպես օգտվում է սոցիալական լրատվամիջոցներից։ Մանուկ հասակում Գրեգը եղել է սպորտային մարմնամարզուհի մինչև մեջքի կոտրվածք ստանալը ։
Գրեգը հրապարակում է գեղեցկության և դիմահարդարման հետ կապված տեսահոլովակներ ։ 2019 թվականին Գրեգի առաջին վիրուսային տեսահոլովակը TikTok-ում եղել է Հարլի Քուինի ոճով ծաղրածուի կերպարը, այդ տեսահոլովակից հետո նրան սկսել են անվանել «ծաղրածու աղջիկ»։ Դեկտեմբերին նա Լոս Անջելեսի The Hype House կոլեկտիվին միացել էր Չարլի Դ'Ամելիոյի և Էդիսոն Ռեյի հետ միասին։ 2020 թվականի մարտին նա հաստատել է իր հարաբերությունները Sway House-ի անդամ Էնթոնի Ռիվզի հետ՝ նրանց միջև մի քանի ամիս տևած հարաբերություններից հետո։
Ավանին նկարահանվում է «Chicken Girls» վեբ սերիալում՝ մարմնավորելով Ջեմմայի դերը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի տիկտոկերներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դիմահարդարներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ինտերնետային աստղեր Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստապրոդյուսերներ
Լավեսիեռ
Լավեսիեռ (Laveissière), համայնք Ֆրանսիայի Օվերն մարզի Կանտալ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 574 մարդ, բնակչության խտությունը` 16.43 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 34.93 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 420 կմ հարավ, Կլերմոն Ֆերան քաղաքից` 80 կմ հարավ, Օրիյակ քաղաքից` 36 կմ հյուսիս-արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մեյ Սյան
Մեյ Սյան (美香), ծն․ 1998 թվականի հուլիսի 22-ին, մեծ պանդա, որն ապրում է Սմիթսոնյան Ազգային կենդանաբանական այգում։ Մեյ Սյանը ծնվել է Չինաստանում, պանդաների հետազոտական կենտրոններից մեկում։ Այն կշռում է մոտավորապես 233 ֆունտ։ Նրա ծնողները վայրի պանդաներ են։ Ավելի ուշ տեղափոխվել է ԱՄՆ։ Մեյ Սյան ծնեց 4 պանդաներ, որոնք բոլորն էլ մնացին ԱՄՆ-ում։ Ձագերի հայրը Տյան Տյան էր։ 2012 թվականի ապրիլին արհեստական բեղմնավորում են կատարում պանդային, որի արդյունքում ծնվում են 2 պանդա ։ Օգոստոսի 22-ին և 23-ին Մեյ Սյանը ծնում է 2 նոր պանդաներ։ Այդ մասին պաշտոնական հայտարարվեց կենդանաբանական այգու թվիթերյան էջում ։ Դա կարևոր իրադարձություն էր, քանի որ պանդայի այս ցեղատեսակը հազվադեպ է հանդիպում։ Պանդաների ծնունդը շատ կարևոր էր, քանի որ պանդաները գտնվում են անհետացման եզրին  ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայտնի պանդաներ Կատեգորիա:Պանդաներ
Միցուբիշի
Միցուբիշի Գրուպը համաշխարհային ճանաչում ունեցող ընկերությունների խումբ է, որի շտաբ-գրասենյակը Ճապոնիայի մայրաքաղաք Տոկիոյում է։
Կատեգորիա:Ընկերություններ Կատեգորիա:Ճապոնական ընկերություններ Կատեգորիա:Ճապոնիայի արտադրող ընկերություններ Կատեգորիա:Աշխարհահռչակ ընկերություններ Կատեգորիա:Միցուբիշի
Կոխաթի
Կոխաթի (კოხათი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Գորիի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1120 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Գորիից հեռու է 11 կմ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Գորիի շրջան
Ալեքսանդր Երոխին
Ալեքսանդր Յուրևիչ Երոխին (Александр Юрьевич Ерохин, ),  ռուս ֆուտբոլիստ, Պետերբուրգի «Զենիթի» և Ռուսաստանի հավաքականի կիսապաշտպան։
Ակումբային
Ֆուտբոլով սկսել է զբաղվել Բառնաուլում, որտեղ նրան տեսել է Գենադի Սմերտինը՝ Ալեքսեյ Սմերտինի հայրը։ Շուտով Երոխինը մասնակցել է դիտումների Մոսկվայի «Լոկոմոտիվում»։ Կարմրականաչների կազմում մասնակցելով ցուցադրական խաղի` Երոխինն ակումբի ղեկավարությանն ու մարզիչներին համոզել է իրեն վերցնել երիտասարդական թիմ։ 17 տարեկան հասակում տեղափոխվել է Տիրասպոլ, որտեղ խաղացել է «Շերիֆ» ակումբում։ 18 տարեկանում մշտական տեղ է զբաղեցրել է հիմնական կազմում և դարձել նրա լավագույն ռմբարկու՝ մրցաշրջանում խփելով 16 գնդակ։ Հետո նվաճել է Մոլդավայի առաջնության ոսկե մեդալ, երկրի գավաթը և հաջողության հասել Համգործակցության չեմպիոնների գավաթում, որտեղ Երոխինը Դոնեցկի «Շախտյորի» դեմ խաղում ձևակերպել է հեթ-տրիկ։ 2010 թվականին խփել է գոլերից մեկը Զագրեբի «Դինամոյի» դարպասին՝ աչքի ընկնելով Չեմպիոնների լիգայի երրորդ որակավորման փուլում և օգնել թիմին պատմության մեջ առաջին անգամ դուրս գալ 4-րդ փուլ։ Սեպտեմբերի 30-ին «Շերիֆը» տանը հաղթել է Կիևի «Դինամոյին» 2:0 հաշվով։ Առաջին գնդակը խփել է Երոխինը «Դինամոյի» դարպասապահ Դենիս Բոյկովի սխալի պատճառով։ Այդ հաղթանակից հետո ֆուտբոլստի նկատմամբ սկսել են հետաքրքրություն ցուցաբերել մի քանի եվրոպական, ինչպես նաև ռուսական ակումբներ ։
2010 թվականի դկտեմբերի 27-ին Երոխինը տեղափոխվել է «Կասնոդար»։ Պայմանագրի ժամկետը չի հրապարակվել ։ 2013 թվականի հունվարի 15-ին վարձավճարով տեղափոխվել է «ՍԿԱ-Էներգիա» մինչև մրցաշրջանի ավարտը ։ Հունիսի 26-ին «ՍԿԱ-Էներեգիա» ակումբը աբողջությամբ գնել է խաղացողի պայմանագիրը ։ Սակայն արդեն 2013 թվականին վարձավճարով տեղափոխվել է Պրեմիեր Լիգայի «Ուրալ» ակումբ, որը մեկ տարի անց գնել է ֆուտբոլիստի պայմանագիրը ։ 2014 թվականի հոկտեմբերին և 2015 թվականի հուլիս-օգոստոս ամիսներին Երոխինը ճանաչվել է «Ուրալ» ակումբի ամսվա լավագույն խաղացող՝ երկրպագուների վարկածով  ։
2016 թվականի հունվարի 15-ին հայտնի է դարձել, որ Երոխինը նախնական երեքամյա պայմանագիր է կնքել է «Ռոստով» ակումբի հետ ։ Փետրվարի 4-ին ձեռք է բերվել նախնական պայմանավորվածություն կիսապաշտպանի՝ ժամկետից շուտ տեղափոխման վերաբերյալ ։
Հունիսի 28-ին որպես ազատ գործակալ տեղափոխվել է «Զենիթ», որի կազմում իր նորամուտը կատարել է մրցաշրջանի առաջին՝ «ՍԿԱ-Խաբարովսկ» ակումբի դեմ խաղում։ 2017 թվականի օգոստոսի 6-ին խփել է առաջին գոլը ակումբի կազմում՝ գրավելով «Սպարտակի» դարպասը։ Սեպտեմբերի 24-ին աչքի է ընկել «Կրասնոդարի» դեմ խաղում (2:0)։ 2018 թվականի մայիսի 13-ին «ՍԿԱ-Խաբարովսկի» դեմ խաղում ձևակերպել է պոկեր։
Հավաքականում
2011 թվականի սեպտեմբերի 5-ին կատարել է նորամուտը Ռուսաստանի երկրորդ հավաքականի կազմում՝ մասնակցելու Բելառուսի օլիմպիական հավաքականի դեմ խաղին (0:0)։ 2015 թվականի օգոստոսին հավաքականի նոր մարզիչ Լեոնիդ Սուցկինը նրան հրավիրել է Ռուսաստանի հավաքական։ 2016 թվականի օգոստոսի 31-ին կատարել է նորամուտը հիմնական թիմում՝ մասնակցելով Թուրքիայի դեմ ընկերական խաղին ։
2018 թվականի հուլիսի 1-ին աշխարհի առաջնության 1/8 եզրափակչի Իսպանիայի դեմ խաղում դուրս է եկել 4-րդ փոխարինման իր ակումբակից Դալեր Կուզյաևի փոխարեն՝ դառնալով առաջին խաղացողն այդ մրցաշարի պատմության մեջ, որի նկատմամբ կիրառվել է այդ կանոնը ։
Ակումբային
«Զենիթ»
Ծանոթագրություն
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Լոկոմոտիվ Մոսկվայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Շերիֆի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Կրասնոդարի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Զենիթի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ուրալի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:2018 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության մասնակիցներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Մարտի 22
Մարտի 22, տարվա 81-րդ (նահանջ տարիներին՝ 82-րդ) օրն է։
Dublin Super Cup 2011
Dublin Super Cup 2011, միջազգային ֆուտբոլային մրցաշար, որն անցկացվել է 2011 թվականի հուլիսի 30-ից 31-ը։ Մրցաշարի բոլոր հանդիպումներն անցկացվել են «Ավիվա» մարզադաշտում։ Մրցաշարին մասնակցել են «Սելտիկ»-ը, «Ինտեր»-ը, «Մանչեսթեր Սիթի»-ն և Իռլանդիայի բարձրագույն լիգայի հավաքականը ։ Հաղթանակի համար տրվում էր 3 միավոր, ոչ ոքիի համար՝ 1, իսկ պարտության համար՝ 0։ Ակումբներին լրացուցիչ միավորներ էին տրվում յուրաքանչյուր խփած գոլի համար։
Հղումներ
Կատեգորիա:2011 ֆուտբոլում
(359) Գեորգիա
(359) Գեորգիա (Georgia), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1893 թվականի մարտի 10-ին Օգյուստ Շարլուայի կողմից Նիցայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,729194 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3095 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1488 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Գեորգիա աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 1,3035 ա. մ. հեռավորության վրա ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1646,84 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,218601 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,77° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է C դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս C Կատեգորիա:1893 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Օգյուստ Շառլուայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Հացավանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Կոտայքի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Կոտայքի մարզի Հացավան գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 4 հուշարձան (4 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կոտայքի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Վեներայի թագավորությունը (նկար, Բոտիչելլի)
«Վեներայի թագավորությունը» (Primavera, ), հայտնի է նաև Գարուն անվանումով, Իտալական Վերածննդի նկարիչ Սանդրո Բոտիչելլիի (1478—1482) տեմպերայով հաստոցային գեղանկարը։ Գտնվում է Ուֆֆիցի պատկերասրահում (Ֆլորենցիա), (Իտալիա)։
Նկարագրություն
Բոտիչելլիի համար որպես ստեղծագործության աղբյուր է ծառայել Լուկրեցիուսի «Իրերի բնության մասին» պոեմը, որի մի հատվածից ելնելով կոմոպոզիցիայում տեղ են գտել Վեներան, Ֆլորան, Մերկուրին և Զեփիրոսը։ Մյուս կերպարները Բոտիչելլին վերցրել է Օվիդիուսի «Օրացույց» պոեմից ։
Նկարը պատկերում է նարնջի այգի` ծաղիկներով ու բույսերով լեցուն։ Բուսաբանները այս նկարում հաշվել են ավելի քան 500 բուսատեսակ։ Նկարի կոմպոզիցիային աջից ձախ նայելիս նկատելի է դառնում, որ ֆիգուրները դասավորված են 3-1-3-1 ռիթմով։ Առաջին խմբի երեք պերսոնաժներն են Զեփիրոսը, որը հետևում է Քլորիդային։ Վերջինս պատկերված է այն պահին, երբ փոխակերպվում է Ֆլորայի։ Նրա բերանից ծաղիկներ են աճել, իսկ կողքին հենց Ֆլորան է` ծաղիկների աստվածուհին, ով իր առատ ձեռքով ամենուր վարդեր է սփռում։
Կոմպոզիցիայի կենտրում Վեներայի ֆիգուրն է. սիրո ու այգիների աստվածուհին միայնակ կանգնած է այգու կենտրոնում։ Բոտիչելլին նրան կարևորել է ոչ միայն կոմոպոզիցիայի կենտրոնում պատկերելով այլև նրանով, որ նրա թիկունքում բույսերից առաջացած կամար է պատկերել։ Վեներայի վերևում փոքրիկ Ամուրն է, ով իր նետն ուղղել է կենտրոնում կանգնած Քարիտային։ Վերջինս ևս երկու Քարիտաների հետ կանգնած է Վեներայի ձախ կողմում։ Նրանք ձեռք ձեռքի տված պարում են։ Կենտրոում կանգնած Քարիտան, որը հնարավոր է, որ Եֆրոսինան է, նայում է Մերկուրիին։ Քարիտաների դիրքերը հիշեցնում են Սիքստինյան մատուռում գտնվող Բոտիչելլու նկարած «Տեսարաններ Մովսեսի կյանքից» որմնանկարներում պատկերված ֆիգուրներին։
Ստեղծագործության կոմպոզիցիայի վերջին խմբում Մերկուրին է իր ատրիբուտներով` սաղավարտ, թևավոր կոշիկներ և սուր։ Բոտիչելլին նրան ներկայացնում է որպես այգու պահապան, ով հսկում է իր սրով։
Ֆիգուրներից և ոչ մեկը հատակին կանգնած չէ։ Նրանք ասես սահում են տերևների վրայով։ Բոլոր կերպարներն հավասար հարթության վրա են, նկարի կոմպոզիցիան փակ է, հարթային, ֆիգուրները դիտվում են մեկ ընդհանուր տարածության մեջ։ Ֆիգուրները դասավորված են խմբերով, կոմպոզիցիան բազմակի է։ Նկատելի է Բոտիչելլու նկարի ֆիգուրների, ֆորմաների բացարձակ պարզությունը. հագուստները, ծալքերը, նույնիսկ մազերը նկարված են մանրակրկտորեն։
Պատմություն
1975 թվականին հայտնաբերված մի ձեռագրից հայտնի է, որ նկարը նախկինում գտնվել է Լորենցո դի Պիերֆրանչեսկո Մեդիչիի սենյակներից մեկում։ Վերջինիս մահից հետո նկարը հայտնվել է նրա քեռու` Լորենցո Հրաշալու մոտ, որն ունեցել է նաև Բոտիչելլու «Պալլադան ու կենտովրոսը» (1482-1483) ստեղծագործությունը, ինչպես նաև «Տիրամայրը մանկան հետ» նկարը, որի հեղինակն անհայտ է։ Հաշվի առնելով այն փաստը, որ 1482 թվականի հուլիսի 19-ին քեռին քրոջ որդուն ամուսնացրել է Սեմիրամիդա Ապպիանիի հետ, հետազոտողները ենթադրում են, որ «Վեներայի թագավորությունը» նկարը Բոտիչելլիին պատվիրել է նկարել Լորենցո Հրաշալին` որպես քրոջորդուն հարսանեկան նվեր։ Նման նվերները այդ ժամանակներում սովորական երևույթներ էին ։ Ուստի, Բոտիչելլին իմանալով, թե որտեղ է կախվելու նկարը, որոշում է ֆիգուրներին հարթության վրա տեղադրել այնպես, ասես նրանք ճախրում են։ Եվ այդպես էլ ստացվում է։ Պատվերը տեսնելուն պես Մեդիչիները այն կախում են հատակից 2 մետր բարձրության վրա, և Բոտիչելլիի ցանկությունը ի կատար է ածվում։
1537 թվականին նկարը տեղափոխվել է Կաստելլո։ 1550 թվականին այն Կաստելլոյում է տեսել Վազարին։ Նրա կողքին է եղել նաև «Վեներայի ծնունդը»։ 1815 թվականին նկարը տարվում է Ֆլորենցիայի Ուֆիցցի պատկերասրահ։ Սկզբից այն բարձր գնահատականի չի արժանանում և 1853 թվականին ուղարկվում է Ակադեմիա, որտեղ պետք է ուսումնասիրվեր երիտասարդ նկարիչների կողմից։ Ուֆիցցի «Վեներայի թագավորությունը» վերադառնում է միայն 1919 թվականին և այցելուների առջև բացվում XX դարի սկզբներից ։ 1982 թվականին նկարը վերականգնվել է։ Այժմ այն Ուֆիցցիի պատկերասրահի կարևորագույն նմուշներից մեկն է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1482 նկարներ Կատեգորիա:Ուֆֆիցի պատկերասրահի նկարներ Կատեգորիա:Սանդրո Բոտիչելլիի նկարներ Կատեգորիա:Իտալիայի արվեստ Կատեգորիա:Աֆրոդիտեն կամ Վեներան գեղանկարչության մեջ
Ալեքսեյ Մատեևիչ
Ալեքսեյ Մատեևիչ (ռում.՝ Alexei Mateevici, իրական ազգանունը՝ Մատվեևիչ, ), մոլդովացի բանաստեղծ, թարգմանիչ, Մոլդովայի օրհներգի տեքստը դարձած «Limba noastrǎ» /«Մեր լեզուն»/ բանաստեղծության հեղինակ։
Վարդանանք (այլ կիրառումներ)
Վարդանանք եզրը կարող է վերաբերվել.