cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
2Б18
Ստեծման պատմություն
1990-ականների վերջերին Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարությունը կրկին հետաքրքրություն է ցուցաբերել քարշակավոր ականանետի ստեղծման նկատմամբ։ Գլխավոր հրթիռահրետանային վարչությունը ՏՏԱ ավտոշինության կենտրոնական գիտահետազոտական ինստիտուտին հանձնարարական է տվել մշակել «Нона-М» համարանիշով քարշակային ականանետ, սակայն որոշ ժամանակ անց այդ աշխատանքները ֆինանսավորման բացակայության պատճառով դադարեցվել են։ Հետագայում «Нона-М»-ի բոլոր մշակումները օգտագործվել են 2Б23 կամ «Нона-М1»-քարշակային ականանետի պատրաստման ժամանակ ։
Գրականություն
Կատեգորիա:1990 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Ականանետներ
Տրուխին (Օբլիվսկի շրջան)
Տրուխին (Трухин), գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Օբլիվսկի շրջանում։ Մտնում է Նեստերկինսկոյե գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Սոոսիլլա
Սոոսիլլա (Soosilla), գյուղ Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Յուլենուռմե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 46 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Յուլենուռմե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Երկրի հիմն
Երկրի հիմն, տոնական երգ կամ երաժշտական կոմպոզիցիա, որը գովաբանում, փառաբանում կամ վեհացնում է Երկիր մոլորակը և նրա բնակիչներին, այդ թվում՝ ֆլորային և ֆաունային։
Պատմություն
ՄԱԿ-ի 26-ամյակի կապակցությամբ և նրա Գլխավոր քարտուղարի խնդրանքով 1971 թվականի հոկտեմբերի 24-ին կատարվում է հիմնը, որի երաժշտությունը գրել է Պաբլո Կասալսը, իսկ տեքստը՝ Ուիսթեն Հյու Օդենը ։ ՄԱԿ-ի այն ժամանակվա գլխավոր քարտուղար Ու Տանը հույս հայտնեց, որ ժամանակի ընթացքում այս հիմնը կդառնա ՄԱԿ-ի դե ֆակտո հիմնը, սակայն դա տեղի չունեցավ։
Պաշտոնական հիմնի ստեղծման կոչը արվել է 2014 թվականին հունվարին Փարիզում՝ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Հնդկաստանի մշտական պատվիրակության կողմից ։
Երգեր Երկրի մասին
Երկրի պաշտոնական հիմնը մինչ այսօր չի գրվել։ Մոլորակի մասին մի շարք երգեր կան, որոնք արտացոլում են մարդկության աճող մոլորակային գիտակցությունը, որոնք կարելի է Երկրի հիմն կամ որպես հիմնի թեկնածուներ համարել։ Դրանց թվում են՝
(1738) Օոստերհոֆ
(1738) Օոստերհոֆ (Oosterhoff), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1930 թվականի սեպտեմբերի 16-ին Հենրիկ վան Գենտի կողմից Յոհանեսբուրգում ։
Երկրի հիմն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Օրհներգեր
(1738) Օոստերհոֆ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1930 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Հենրիկ վան Գենտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ացետանիլիդ
Ացետանիլիդ, անտիֆեբրին, քացախաթթվի անիիդ, C6H5NHCOCH3, անգույն բյուրեղական օրգանական նյութ ։ Հալման ջերմաստիճանը՝ 114,2 °C, եռմանը՝ 303,8 °C։ Լուծվում է օրգանական լուծիչներում և տաք ջրում ։ Ացետանիլիդը սինթետիկ եղանակով ստացված առաջին դեղանյութն է (1886), ունի ցավազրկող և ջերմությունն իջեցնող հատկություն։ Ստացվում է անիլինը ացետիլացնելով։ Ռեակցունակ է՝ նիտրվում, հալոգենացվում, ալկիլացվում և ացիվում է։ Ացետանիլիդի մոլեկուլում ազոտային միացած ջրածնի ատոմը կարող է տեղակալվել նատրիումով։ Ացետանիլիդը թթուների և հիմքերի հետ տաքացնելիս քայքայվում է՝ առաջացնելով անիլին և քացախաթթու։
Կիրառում
Ացետանիլիդը օգտագործվում է ներկեր և սուլֆամիդային դեղանյութեր ստանալու համար։ Ացենտանիլիդը ծառայում է որպես այլ օրգանական կիսաարտադրանքների սինթեզման, ներկերի և դեղերի արտադրության սկզբնական միացություն (օրինակ՝ սուլֆանիլամիդային դեղերում)։ Ինչպես նաև այն կիրառվում է ջրածնի պերօքսիդի կայունացման համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ացետանիլիդներ
Հայ մանրանկարիչների ցանկ
Մանրանկարչության հիմնական բնագավառներից է գրքի ծաղկումը։ Մանրանկարիչները գրչագիր մատյաններում ձեռքով կատարել են գծանկարներ, գուաշով, սոսնձաներկերով, ջրաներկերով կամ այլ ներկերով նկարել, ձևավորել են այդ գրքերի անվանաթերթերը, խորանները, լուսանցքազարդերը, ստեղծել են բուսական և կենդանական մոտիվներով տեսարաններ։
Հայկական միջնադարյան մանրանկարչությունը աչքի է ընկնում դպրոցների բազմազանությամբ։ Ձևավորվել են Վասպուրականի, Անիի, Կիլիկիայի, Գլաձորի, Տաթևի, Նոր Ջուղայի, Ղրիմի մանրանկարչական դպրոցները, որոնց միասնությունից ձևավորվեց հայկական մանրանկարչական դպրոցը։
Ավետարանների, Աստվածաշնչերի և ծիսական-կրոնական մյուս ժողովածու-մատյանների վրա աշխատել են բազմաթիվ մանրանկարիչներ, ծաղկողներ և գրիչներ։ Այս ցուցակում ներկայացված են թեկուզ և մեկ աշխատանքով հայտնի հայ մանրանկարիչները։ Առավել հայտնիների մասին կան առանձին հոդվածներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ մանրանկարիչներ Մանրանկարիչներ Կատեգորիա:Անձերի ցանկեր ըստ զբաղմունքի Կատեգորիա:Ցանկեր:Մշակույթ
Կարտլեյ
Կարտլեյ (Картлей, Картляй), գյուղ Ռուսաստանի Մորդովիա հանրապետության Կադոշկինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 50 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մորդովիա հանրապետության Կադոշկինսկի շրջանի բնակավայրեր
Հայաստանը հռոմեա-պարսկական հակամարտության ծիրում
Դ դարի քաղաքական պատմությունը վայրիվերոյումներով լեցուն մի ժամանակաշրջան էր, երբ երկու հզոր տերություններ (Հռոմը և Սասանյան Պարսկաստանը) հակամարտում էին գերազանցության հասնելու մեկը մյուսի նկատմամբ։ Արշակունյաց Հայաստանը թեև այդպիսի մեծ տերություն չէր, սակայն ուներ ռազմական մեծ ներուժ և հակամարտող կողմերից որևէ մեկի կողմն անցնելուն պես կարող էր ուժերի հավասարակշռության մեջ էական տարբերություն մտցնել։
350 թ. Հռոմում բռնկվեցին ներքին գահակալական կռիվները։ Դեռևս 340 թ.հռոմեական կայսր Կոստանդիոսի Բ-ի կրտսեր եղբայր Կոստանդը իրեն կայսր էր հռչակել Գալլիայում։ Սակայն 350 թ. Կոստանդի թիկնապահ զորամասի հրամանատար Մագնենտիոսը սպանելով նրան, գրավել էր գահը։ Այդ լուրը լսելով, Կոստանդիոսը Բ-ը մի զորաբանակով արշավեց Իտալիա։ 353 թ. Կոստանդիոսը պարտության է մատնում Մագնենտիոսին և ընդհանրապես իր բոլոր հակառակորդներին ու դառնում Հռոմի միանձնյա կայսր ։
Պարսից արքա Շապուհը (309-379) քաջատեղյակ լինելով Հռոմում տեղի ունեցող իրադարձություններին և օգտվելով հարմար պահից, 350 թ., երբ Կոստանդիոսը գտնվում էր Եվրոպայում, սկսում է ռազմական գործողություններն ինչպես Միջագետքում, այնպես էլ Հայաստանում։ Պարսկական զորքերը պաշարում են Մծբինը։ Պաշարումը տևեց երեք ամիս և պարսկական զորքերը հազարավոր զոհեր տվեցին։ Նույն ժամանակ պարսկական մի բանակ ներխուժեց Հայաստան։ Պարսիկներին հաջողվեց գերել Հայոց թագավոր Տիրանին (339-350) և տեղափոխել Տիզբոն, որտեղ հետագայում նրան կուրացրին ։ Կոստանդիոսն իր գործերը Հռոմում կարգավորելուց հետո ուղևորվեց Արևելք։ Հռոմեական և պարսկական ուժերը 352 թ. հանդիպեցին Բասենում, որտեղ տեղի ունեցավ մի խոշոր ճակատամարտ, որն ավարտվեց պարսկական ուժերի պարտությամբ։ Բասենի ճակատամարտից հետո կնքվում է զինադադար։ Պարսիկները վերադարձրին Հայաստանից ու հռոմեական արևելյան տիրապետություններից հափշտակած գույքը և կատարեցին գերիների փոխանակություն։ Պարսկաստանից վերադարձող գերիների մեջ է լինում նաև կուրացած թագավոր Տիրանը, բայց քանի որ նա ի վիճակի չէր կառավարելու երկիրը, ուստի թագավորական գահն ստանում է նրա որդի Արշակ Բ-ը ։ Արշակ Բ-ն այս հակամարտության համատեքստում ներկայանում էր որպես պատերազմի գիտակ և միանգամայն շրջահայաց թագավոր, այստեղ մենք գործ ունենք այնպիսի պատմական կերպարի հետ, ըստ որի՝ պետական շահը գերակա էր այս հակամարտության մեջ։ Տարածաշրջանում գերակայության հասնելու համար երկու տերություններն էլ փորձում էին իրենց կողմը գրավել Հայաստանը, և այս պայմաններում երկրի վերնախավը դադարեց միասնական լինելուց և եռատվեց տարբեր քաղաքական ուղղությունների։ Մի մասը կարծում էր, որ պետք է բարեկամական հարաբերություններ պահպանել կայսրության հետ, մյուսը՝ Պարսկաստանի հետ, իսկ երրորդը կամենում էր վարել լրիվ ինքնուրույն քաղաքականություն։ Արտաքին ուժերի հարաբերակցությունն այնպիսին էր, որ Հայոց թագավոր Արշակ Բ-ը մերթ մնում էր չեզոք, մերթ հարում էր մեկին, մերթ՝ մյուսին՝ ի վերջո հայտնվելով կայսրության դաշնակցի դերում ։
Լաբրադոր ծով
Լաբրադոր ծով (mer du Labrador, Labradorhavet), Ատլանդյան օվկիանոսի ծով։ Գտնվում է Լաբրադոր և Գրենլանդիա թերակղզիների միջև։ Ծովն ընդգրկում է մայրցամաքային դարակներ՝ դեպի հարավ-արևմուտք, հյուսիս-արևմուտք և հյուսիս-արևելք։ Այն հյուսիսից միանում է Բաֆինի ծովին՝ Դևիսի նեղուցով ։ Այն համարվում է Ատլանդյան օվկիանոսի եզրային ծով ։
Ծովը ձևավորվել է Գրենլանդիայի և Լաբրադորի տարանջատումից հետո, որը սկսվել է 60 միլիոն տարի առաջ և ավարտվել՝ 40 միլիոն տարի առաջ։ Այն պարունակում է աշխարհի ամենամեծ փոթորկման հոսանքի ալիքային համակարգերից մեկը՝ Ատլանդյան օվկիանոսի հյուսիսարևմտյան ալիքը, որը հազարավոր կիլոմետրերով անցնում է ծովի հատակի երկայնքով դեպի Ատլանդյան օվկիանոս։
Լաբրադոր ծովը հանդիսանում է հյուսիսատլանդյան ջրերի հիմնական աղբյուրը, որը մեծ խորությամբ հոսում է Ատլանդյան օվկիանոսի արևմտյան ծայրամասում՝ կազմելով Համաշխարհային օվկիանոսի ամենամեծ, զգալի ջրային պաշարը։
Պատմություն
Լաբրադոր ծովը ձևավորվել է 60 միլիոն տարի առաջ սկսված՝ Հյուսիսային Ամերիկայի և Գրենլանդիայի տարանջատումից և դադարել է 40 միլիոն տարի առաջ։ Մի նստվածքային ծոց, որն այժմ ընկղմված է մայրցամաքային շերտերի տակ և ձևավորվել է կավճային ժամանակաշրջանում։ Ծովի հատակի տարածման սկիզբը ուղեկցվեց պիկրիտի և բազալտի հրաբխային ժայթքումներով՝ Դևիսի նեղուցում և Բաֆինի ծովում։
Մ.թ.ա. մոտավորապես 500 թվականից մինչև 1300 թվականը, ծովի հարավային ափերում բնակվում էին Դորսեթ, Բեոթուկ և Ինիուտ ցեղերը։ Դորսեթ ցեղերը հետագայում փոխարինվեցին Թուլեի մարդկանց կողմից ։
Տարածություն
Միջազգային հիդրոգրաֆիկ կազմակերպությունը սահմանում է Լաբրադոր ծովի սահմանները հետևյալ կերպ ․
Հյուսիսային մասում՝ Դևիսի նեղուցի հարավային սահմանը [ Հյուսիսային 60°-ի զուգահեռական, հյուսիս՝ Գրենլանդիա և Լաբրադոր]
Արևելքում՝ Կապի Սենթ Ֆրանցիսկից, 47.75°N, -52.45°W (Նյուֆաունդլենդ) դեպի Քեյփ Ֆարելվել (Գրենլանդիա)։
Արևմուտքում՝ Լաբրադոր և Նյուֆաունդլենդ նահանգի արևելյան ափ և Սուրբ Լավրենտիոս ծոցի հյուսիսարևելյան սահման։ Քեյփ Բոուլից ընթացող գիծ (Կիրպոն կղզու հյուսիսային կետ, (51 ° 40 ′ հս ․ լ. 55 ° 25 ′ ամ.), դեպի Բելլա կղզու արևելյան ծայրամասը և հյուսիս-արևելյան սահմանը (52 ° 02 ′ հս ․ լ. 55 ° 15 ′ ամ. ե.):
Աշխարհագրություն, երկրաբանություն և խորաչափություն
Լաբրադոր ծովի խորությունը կազմում է մոտ 3400 մետր(1859 գրկաչափ,11155 ոտնաչափ), լայնությունը՝ 1000 կիլոմետր(621 մղոն, 540 ծովային մղոն), որտեղ այն միանում է Ատլանդյան օվկիանոսին։ Այն դառնում է մակերեսային, 700 մետրից պակաս դեպի Բաֆինի ծովը, և անցնում է 300 կիլոմետր լայնությամբ։ 100-200 մետր խորքային պղտոր հոսանքի ալիքային համակարգը, որը կազմում է մոտ 2-5 կիլոմետր լայնություն և 3800 կիլոմետր երկարություն։ Այն հոսում է ծովի հատակին և իր կենտրոնի մոտակայքում` Հուդզոնի նեղուցից դեպի Ատլանդյան օվկիանոս ։ Այն համարվում է Հյուսիսարևմտյան Ատլանտյան օվկիանոսի միջին օվկիանոսային ալիք (NAMOC) և հանդիսանում է Պլեիստոցենի դարաշրջանի աշխարհի ամենաերկար ջրահեռացման համակարգերից մեկը ։ Այն հանդես է գալիս, որպես ենթածովային գետի հուն, բազմաթիվ վտակներով և պահպանվում է ջրի ներսում հոսող բարձր խտության մթնոլորտային հոսանքներով ։
Ջրի ջերմաստիճանը ձմռանը 1 °C է, իսկ ձմռանը՝ 5-6: Աղիությունը համեմատաբար ցածր է ՝ 31–34.9‰: Ծովի երկու երրորդը ձմռանը ծածկված է սառույցով։ Աղիությունը համեմատաբար ցածր է՝ 31–34.9 մաս հազար։ Ծովի երկու երրորդը ձմռանը ծածկված է սառույցով։ Մակընթացությունները կիսամյակային են (այսինքն ՝ տեղի են ունենում օրը երկու անգամ), հասնելով 4 մ-ի (2,2 ֆաթոմ; 13 ֆտ)։
Ծովում ստեղծվել է նաև արհեստական ջրային շրջանառություն։ Այն սկզբնավորվել է Արևելյան Գրենդլանդ Քարենթիում և շարունակել է Արևմտյան Գրենդլանդ Քարենթիում, որը բերում է ավելի տաք, ավելի աղի ջրեր հյուսիսից, Գրենլանդիայի երկայնքով դեպի Բաֆինի ծով։ Հետո, Բաֆին և Լաբրադոր կղզիների հոսանքները, որոնք տեղափոխում են սառը և ավելի քիչ աղի ջուր հարավ՝ Կանադայի ափի երկայնքով։ Այս հոսանքները կրում են բազմաթիվ սառցաբեկորներ, որոնք խոչընդոտում են նավարկությանը և ծավի հատակում գտնվող գազի հանքավայրերի հետազոտմանը ։ Լաբրադորի հոսանքի արագությունը սովորաբար կազմում է 0,3-0,5մ/վ, բայց որոշ տարածքներում կարող է հասնել 1մ/վ , մինչդեռ Բաֆին հոսանքը ավելի դանդաղ է մոտ 0,2մ/վ արագությամբ ։ Լաբրադորի հոսանքը պահպանում է ջրի ջերմաստիճանը 0 °C -ում, իսկ աղիությունը հասնում է 30-34 պրոմիլի ։
Ծովն ապահովում է Հյուսիսատլանդյան ջրերի զգալի մասը։ Դա սառը ջրային զանգված է, որը հոսում է մեծ խորության վրա Հյուսիսատլանդյանի արևմտյան մասում՝ տարածվելով և կազմելով Համաշխարհային օվկիանոսի ամենամեծ ջրային զանգվածը ։ Հյուսիսանտլանդյան ջրերի զգալի մասը բաղկացած է երեք տարբեր մասերից, իսկ վերին մասը կազմում են Լաբրադոր ծովի ջրերը։ Այս հատվածում աղիությունը համեմատաբար ցածր է, ջերմաստիճանը ցածր է, իսկ թթվածնի պարունակությունը համեմատաբար քիչ է։ Այն ունի 3 հավանական խտություն՝ համեմատած մակերեսային շերտերի հետ ։
Կենդանական աշխարհ
Լաբրադոր ծովի հյուսիսային և արևմտյան շրջանները դեկտեմբերից հունիս ընկած ժամանակահատվածում ծածկված են սառույցով։ Ծովը կերակրատեսակ է Ատլանդյան սալմոնի և մի քանի ծովային կաթնասունների տեսակների համար։ Ծովախեցգետնյա ձկնորսությունը սկսվեց 1978 թվականին և ակտիվացավ 2000 թվականին, ավելի լավ, քան մյուռինեսների որսը։ Այնուամենայնիվ, մյուռինեսների որսը դադարեց 1992 թվականին :Ձկնորսության այլ թիրախներ են ՝ Պիկշան, Ատլանտյան տառեխը, օմարը և մի քանի տեսակներ ՝ ծովախեցգետնյա և պելագիկ ձկներ, ինչպիսիք են ավազի ձագը և կապելինը:Դրանք առավել մեծ թիվ են կազմում ծովի հարավային մասերում ։
Բելուգայի ձնաբուծարանները՝ Բաֆինի ծովում, որտեղ նրանց բնակչությունը հասնում է 20 000-ի, Լաբրադոր ծովում հազվադեպ են լինում, հատկապես 1950-ական թվականներից ի վեր ։ Ծովը պարունակում է Սեյվալների երկու հիմնական տեսակներից մեկը՝ շոտլանդական Սայլակ ։
Լաբրադորյան բադը Կանադայի ափերին սովորական թռչուն էր մինչև 19-րդ դարը, բայց այժմ ոչնչացված է ։ Այլ ափամերձ կենդանիներ ներառում են Լաբրադորյան գայլը կարիբուն, որմզդական եղջերուն, սև արջը, կարմիր աղվեսը, Արկտիկական աղվեսը և այլն ։
Բուսական աշխարհ
Առափնյա բուսականությունը ներառում է Պիսեա Մարիանան, Լարեկը, բարդիների տարբեր տեսակներ և ։ Լաբրադորյան թեյի մշտադալար թփերը, որոնք օգտագործվում են բուսական թեյեր պատրաստելու համար, տարածված են այդ տարածքում, ինչպես Գրենլանդիայի, այնպես էլ Կանադայի ափերին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Օվկիանոսագիտություն Կատեգորիա:Գրենլանդիայի ծովեր Կատեգորիա:Ատլանտյան օվկիանոսի ծովեր Կատեգորիա:Մարդկանց անունով կոչված ծովեր
Է (հրաբուխ)
, ակտիվ ստրատոհրաբուխ է, որը գտնվում է Կամեդա թերակղզու վրա, որը Օշիմա թերակղզու ավելի մեծ մասն է կազմում։ Ըստ վարչատարածքային բաժանման գտնվում է Հակոդատե քաղաքում՝ Հոկայդոյում, Ճապոնիա ։
Երկրաբանություն
Է լեռը բաղկացած է ոչ ալկալային, մաֆիկական, հրաբխային ապարներից ։ Անդեզիտային հրաբուխը ծածկված է լավայի գմբեթով  ։
ժայթքման պատմություն
Է լեռը վերջին անգամ ժայթքել է 1874 թվականի հունիսի 8-ին։ Այd ժայթքումը բաղկացած էր ֆրեատիկ պայթյուններից և գնահատվել էր 1 VEI սանդղակի վրա ։
Գրանցված ամենահին ժայթքումը սկսվել է 1846 թվականի նոյեմբերի 18-ին։ Ժայթքման հետևանքով լահարները վնասել են մի քանի տուն և բնակչության զգալի մասը զոհվել է ։
Ռադիոածխածնային թվագրումը և տեֆրոքրոնոլոգիան ցույց են տալիս հինգ այլ ժայթքումներ, որոնք նախորդում էին պատմական գրառումներին մոտավոր՝ մ.թ.ա. 1350, մ.թ.ա. 550, մ.թ.ա. 1050, մ.թ.ա. 3900 ±100 տարի, մ.թ.ա. 7050 թվականներին։ Մ.թ.ա 7050 թվականին տեղի ունեցած հրաբխային ժայթքումը ամենամեծն էր, քանի որ գնահատվեց VEI 3-ով ։
Արտաքին հղումներ
Japanese Կատեգորիա:Ակտիվ հրաբուխներ Կատեգորիա:Ճապոնական այգի Կատեգորիա:Ազգային պարկեր ըստ երկրի Կատեգորիա:Ազգային պարկեր
Լիզա Ջեքսոն
Լիզա Ջեքսոն (Lisa Perez Jackson, ), ամերիկացի քաղաքական գործիչ, ինժեներ-քիմիկոս, ԱՄՆ-ի շրջակա միջավայրի պահպանության գործակալության ադմինիստրատոր Բարաք Օբամայի վարչակազմին կից (2009-2013), 2013 թվականից Apple-ի՝ շրջակա միջավայրի պահպանության գծով փոխնախագահ ։
Կենսագրություն
Թուլեյն համալսարանում (Լուիզիանայի Թուլեյնի համալսարան) նա ստացել է բակալավրի աստիճան քիմիական ճարտարագիտության ոլորտում։ Ավարտելով Փրինսթոնի համալսարանը, նա ստացել է մագիստրոսի աստիճան քիմիական ճարտարագիտության ոլորտում։
2006 թվականի փետրվարի 28-ից մինչև 2008 թվականի նոյեմբերի 30-ը նա աշխատել է որպես Նյու Ջերսի նահանգի շրջակա միջավայրի պահպանության դեպարտամենտի կոմիսար։
2008 թվականի դեկտեմբերի 1-ից մինչև 2008 թվականի դեկտեմբերի 15-ը նա եղել է Նյու Ջերսիի Ջոն Կորզինայի նահանգապետի վարչակազմի ղեկավար։
2009 թվականի հունվարի 23-ից մինչև 2013 թվականի փետրվարի 19-ը եղել է նախագահ Բարաք Օբամայի վարչակազմին կից ԱՄՆ-ի շրջակա միջավայրի պահպանության գործակալության ադմինիստրատորը։
2013 թվականի մայիսի 28-ին Apple Inc ընկերության գլխավոր տնօրեն Թիմ Քուկը D11 համաժողովում The Wall Street Journal-ի մեկնաբան Ուոլթ Մոսբերգին ասել էր, որ Լիզա Ջեքսոնը կմիանա Apple-ի ղեկավարությանը ։ Apple-ում նա փոխնախագահ է, անմիջապես ենթարկվելով Թիմ Քուկին և վերահսկում է Apple-ի բնապահպանական նախաձեռնությունները ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Փրինսթոնի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի դեմոկրատական կուսակցության անդամներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ճարտարագետներ Կատեգորիա:Ամերիկացի քիմիկոսներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի քաղաքական գործիչներ
Ռուդնյա (գյուղ, Պոլեսիեյի գյուղական խորհուրդ)
Ռուդնյա (Рудня), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Կորոստենի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1875 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Ռուդնյա գյուղում բնակվում էր 103 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,39 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 264,1 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Կորոստենի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1875 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Էլիզա Կոնստանտին-Հանսեն
Էլիզա Կոնստանտին-Հանսեն (Elise Konstantin-Hansen, ), դանիացի նկարչուհի և կերամիստ։ Մշակել է իր սեփական նատուրալիստական ոճը՝ հաճախ պատկերելով ծովային թռչուններին, կենդանիներին, բույսերին և ծովափնյա տեսարաններ ։
Կենսագրություն
Էլիզա Հանսենը ծնվել է Ֆրեդերիկսբերգում, Կոպենհագենի թաղամասում, 1858 թվականի մայիսի 4-ին, դանիացի ոսկեդարի նկարիչ Կոնստանտին Հանսենի և նրա կնոջ՝ Մագդալենա Բարբարա Կյոբկեի ընտանիքում։ 1908 թվականին փոխել է իր ազգանվան ուղղագրությունը՝ Կոնստանտին-Հանսենի ։
Էլիզան մեծացել է գեղարվեստական միջավայրում։ Նրա ութ քույր-եղբայրներից մի քանիսն ունեցել են գեղարվեստական տաղանդներ, հատկապես նրա քույր Քրիստիանան, ով ասեղնագործել է։ Ինքը՝ Կոնստանտին-Հանսենը, նույնպես սկսել է ասեղնագործել երիտասարդ տարիքում՝ հաճախ մշակելով սեփական էսքիզները։ Ավելի ուշ՝ 1880 թվականին հոր մահից հետո նա դարձել է ճարտարապետ և քանդակագործ Թորվալդ Բինդեսբյոլի գլխավոր օգնականը ։ Ի լրումն այն ամենի, ինչ հայրը նրան սովորեցրել է գեղանկարչության մասին, նա հաճախել է Վիլհելմ Կյուխնի գեղանկարչության դպրոց և դասեր է ստացել նկարիչներ Քրիստեն Դալսգորից և Լաուրից Տուկսենից՝ նախքան 1886 թվականին Փարիզ ուսանելու մեկնելը ։
Գեղարվեստական ոճ
1880-ականների սկզբին Էլիզան սկսել է ասեղնագործությամբ զբաղվել՝ ընդօրինակելով պոմպեյան որմնանկարների ոճը, որը սիրել է Թորվալդ Բինդեսբյոլը։ Աշխատել է նաև կերամիկայի վրա Ուտերսլևի արհեստանոցում Բինդեսբյոլի և Սկովգորդ եղբայրների հետ, որտեղ զարգացրել է ավելի ազատ, անհատական ոճ։ Ոգեշնչված ճապոնական արվեստով, նա մշակել է իր սեփական մոտեցումը ծովային թռչունների, կենդանիների, բույսերի և ծովափնյա տեսարանների դեկորատիվ պատկերմանը, որոնք նա հաճախ նկարել է։ Նրա կերամիկական ստեղծագործություններից մի քանիսն իր ամենանշանավոր գործերից են, այդ թվում՝ ծովաստղ պատկերող ափսե, ոստրեի որսորդների ջնարակված բարձրաքանդակ և անգղի պատկերով յուրօրինակ գավաթներ ։ 1930 թվականին Կոնստանտին-Հանսենը ստեղծել է իր ամենահայտնի աշխատանքը, որը հայտնի է որպես Svaneflok i våge, որտեղ պատկերված են  մի խումբ կարապներ Կոլդինգ ծովախորշի ֆոնին ։
Ցուցահանդեսներ
1882 թվականից Կոնստանտին-Հանսենն իր նկարները ցուցադրել է Շառլոտենբորգում, որտեղ 1885 թվականին արժանացել է Նոյհաուզենի մրցանակին իր «Drenge udenfor en Grønthandel» (Տղան կանաչեղենի խանութում) աշխատանքի համար։ 1893 թվականին Շառլոտենբորգի փոխարեն նա սկսել է ցուցադրվել Ազատ ցուցահանդեսում (Den Frie Udstilling), որտեղ շարունակել է ցուցադրել իր աշխատանքները մինչև 1928 թվականը։ Էլիզայի աշխատանքները ցուցադրվել են նաև արտասահմանում՝ Փարիզում (1889) և Բեռլինում (1910-1911)։ Կոնստանտին-Հանսենի աշխատանքները ներկայացվել են Չիկագոյի գեղարվեստի պալատում 1893 թվականի համաշխարհային ցուցահանդեսում ։ 1917 թվականին նա իր աշխատանքներով մասնակցել է նաև Դանիայի արվեստի ցուցահանդեսին (Dansk Kunsthandel) և 1920 թվականի Կանանց հետահայաց ցուցահանդեսին Kvindelige kunstneres retrospektive udstilling) ։ 2013 թվականին նրա աշխատանքները ցուցադրվել են Kolding Kunstforening-ի ցուցահանդեսում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Դանիացի նկարչուհիներ Կատեգորիա:Կին արվեստագետներ Կատեգորիա:Դանիացի արվեստագետներ Կատեգորիա:Կին ինքնակենսագիրներ Կատեգորիա:Դանիացի ինքնակենսագիրներ
Ֆրոլով (Օբլիվսկի շրջան)
Ֆրոլով (Фролов), գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Օբլիվսկի շրջանում։ Մտնում է Նեստերկինսկոյե գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Օբլիվսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի խուտորներ
Աբդուլինո (գյուղ, Կարաիդելսկի շրջան)
Աբդուլինո (Абдуллино, Абдулла), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարաիդելսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 612 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարաիդելսկի շրջանի բնակավայրեր
Արհեստական բանականությունը հոգեբանությունում
Արհեստական բանականությունը հոգեբանությունում արտահայտությունը օգտագործվում է նկարագրելու համար այն տեխնոլոգիաները, որոնք օգտագործվում են հոգեբանության մեջ և որոշ գործընթացներում փոխարինում են հոգեբաններին։
Պատմություն
ELIZA-ն առաջին բանավոր խոսք մշակող համակարգչային ծրագիրն է, ստեղծվել է Մասաչուսեթսի Տեխնոլոգիական ինստիտուտի արհեստական բանականության լաբորատորիայում Ջոզեֆ Վեյցենբաումի կողմից 1964-1966 թվականներին։ Վեյցենբաումի գլխավոր նպատակն էր՝ ցույց տալ, որ հաղորդակցությունը մարդու և համակարգչի միջև մակերեսային է։ Ի հակադրություն Վեյցենբաումի կարծիքի՝ մի շարք գիտնականներ հավատում էին, որ ELIZA-ն կարող է դրականորեն ազդել հոգեբանական հիվանդություններ ունեցող մարդկանց վրա, ինչը և ապացուցվեց առաջին օգտագործողների դրական արձագանքով։ ELIZA-ն նաև առաջին համակարգչային ծրագրերից է, որը կարողացել է հաղթահարել Թյուրինգի թեստը։
Կիրառություն
Ճանաչողական հոգեբանությունը փորձում է հասկանալ ճանաչողության բարդությունը հետազոտության, փորձարկման և մարդկային ուղեղի կողմից գործընթացների ընկալման մոդելների կառուցման միջոցով (Zivony, 2019):
Արհեստական ​​բանականությունը և ճանաչողական հոգեբանությունը ունեն նմանատիպ նպատակներ՝ հասկանալ բանական վարքագծի բնույթը։ Առաջինը փորձում է կառուցել նման գործընթացներ՝ օգտագործելով առաջադեմ տեխնոլոգիաներ։
Չնայած հաշվողական մոդելավորումը և արհեստական բանականությունը ունեն տարբերություններ, դրանք երկուսն էլ արժեքավոր մոտեցումներ են բանական մտածողության բնույթը հասկանալու և ճանաչողական հոգեբանության աճող ոլորտի վերաբերյալ պատկերացումներ տրամադրելու համար։
Այնուամենայնիվ, կա մեկ կոնկրետ մոդել, որը կամրջում է երկու մոտեցումների միջև եղած բացը՝ կոնեկցիոնիզմ։ Կոնեկցիոնիզմը ի սկզբանե ոգեշնչվել է ուղեղի ներսում գոյություն ունեցող նեյրոնների ցանցից։ Կոնեկցիոնիստական ​​մոդելները սովորաբար բաղկացած են պարզ միավորների փոխկապակցված ցանցերից, որոնք ցուցադրում են ուսուցում և մոդելային ճանաչողություն՝ առանց հստակ կանոնների (Eysenck & Keane, 2015):
Թեև ուղեղը կարելի է բնութագրել որպես խիստ բարդ նեյրոնային ցանց, և կապակցական մոդելները հաջողությամբ մոդելավորել են մարդու ուղեղում կատարվող գորխընթացներին նման գործընթացներ (օրինակ՝ դեմքի ճանաչումը), դեռևս պարզ չէ, թե արդյոք նման մոդելները բացատրում են մարդու ճանաչողությունը։
Այնուամենայնիվ, խորը նեյրոնային ցանցերը, ոգեշնչված ճանաչողական հոգեբանության տեսություններից և մեթոդներից, որոշակի հաջողություն են ունեցել բացատրելու, թե ինչպես են երեխաները սովորում առարկաների անվանումները և ծառայում են բազմաթիվ առարկաներից գիտելիքների և փորձի համադրման առավելությունների հիանալի օրինակ ։
Watson Health
Watson Health-ը IBM-ի հասանելի վերլուծական գործիքներից է ստեղծված 2020 թվականին։ Այն հագեցած է բժշկական գրականությամբ, ծառայում է որպես և՛ խորհրդատու, և՛ բժշկական փորձագետ։
Այս համակարգի նպատակն է մի տեղում հավաքել տվյալները, տեխնոլոգիան և փորձառությումը և դրա շնորհիվ փոխարինել կամ օժանդակել ֆիզիկական և հոգևոր առողջությանը, կատարել ախտորոշումներ և առաջարկել բուժումներ։
RP-VITA
RP-VITA (Remote Presence Virtual + Independent Telemedicine Assistant) ռոբոտը ընդունվել է ԱՄՆ-ի սննդի և դեղերի վարչության կողմից։ Այն ապահովում է հեռավար հաղորդակցություն առողջապահության ոլորտի աշխատակիցների և հիվանդների միջև, վերահսկում է հիվանդի բարեկեցությունը և ունի թույլտվություն ուսումնասիրելու նրա վերաբերյալ բժշկական գրառումները։ Համակարգը բազմաոլորտային է․ օգտագործվում է հոգեբանական, նյարդաբանական, սրտանոթային և ինտենսիվ խնամքի զննման և գնահատման մեջ ։
Woebot
Woebot բջջային հավելվածը առաջարկում է օգտատիրոջը մտորել որոշակի իրավիճակների շուրջ՝ օգտագործելով Կոգնիտիվ-վարքային թերապիա յից ոգեշնչված գործիքներ։ Տրամադրությունը վերահսկող գործիքը ցույց է տալիս օրերի և շաբաթների ընթացքում դրական փոփոխությունները։ Woebot-ը հանդիսանում է Google Play-ի 2019 թվականի մրցանակաբաշխության հաղթողը։
Հասանելի է Google Play Store-ում և Apple App Store-ում ։
Replika
Replika-ն արհեստական բանականությամբ սնուցվող chatbot է, որը օգտատիրոջ հետ ստեղծում է էմոցիոնալ կապ և վիրտուալ ընկերություն, օգնում է հաղթահարել դեպրեսիան, անհանգստությունը և դժվար ժամանակները։
Հասանելի է Google Play Store-ում և Apple App Store-ում ։
Biobase
Biobase-ը օգտագործում է արհեստական բանականությունը մի շարք մտավոր գործութունեությանը վերաբերող թեստերի միջոցով սթրեսի մակարդակը գրանցելու և վերահսկելու համար։ Այն գրանցում և տեղեկացնում է, թե երբ է սթրեսը ամենաբարձր մակարդակին եղել և առաջարկում է համապատասխան հանգստացնող վարժություններ։
Happify
Happify-ը կազմակերպում է ինտերակտիվ գործողություններ, որոնցից մի քանիսը խաղեր են, և այլ վարժություններ՝ Աննա անունով թվային մարզչի օգնությամբ։ Այս տարի հավելվածը ներմուծեց "adherence fidelity" գործառույթը, որի համար խրախուսանք ստացավ։ Այս ֆունկցիան օգտագործում է բնական լեզվի մշակումը, որպեսզի հայտնաբերի՝ երբ է օգտատերը կորցնում աշխատելու մոտիվացիան և նրբանկատորեն առաջնորդում է նրան։ Happify-ը օգնել է հասնել առավելագույն առողջական արդյունքների։
Հասանելի է Google Play Store-ում և Apple App Store-ում ։
Ginger
Հասանելի է Google Play Store-ում ։
Եզրահանգում
Ավելի ճշգրիտ ախտորոշումների, նորարարական մոտեցումների և արագ արձագանքման շնորհիվ արհեստական բանականությունը օրեցօր ավելի է ամրապնդում իր դիրքերը առողջապահության և մասնավորապես հոգեբանության ոլորտում։
Միջնադարյան հայ աստվածաբանների անվանացանկ
Ստորև ներկայացված է միջնադարյան հայ աստվածաբանների անվանացանկ՝ դասակարգված ըստ դարերի։
Տես նաև
Կատեգորիա:Միջնադարյան Հայաստան
Չերնովսկի (Օբլիվսկի շրջան)
Չերնովսկի (Черновский), գյուղ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Օբլիվսկի շրջանում։ Մտնում է Նեստերկինսկոյե գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Օբլիվսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի խուտորներ
Իրավունքի ընդհանուր տեսություն
Իրավունքի ընդհանուր տեսություն (Իրավունքի ընդհանուր տեսություն, rule of law), իրավական վարդապետություն, համաձայն որի ոչ ոք չի կարող բարձր լինել օրենքից, բոլորը հավասար են օրենքի առաջ, ոչ ոք չի կարող պատժվել պետության կողմից բացառությամբ օրենքի խախտման և օրենքով սահմանված կարգի։ Օրենքի գերակայություն նշանակում է, որ բոլոր ենթաօրենսդրական ակտերը և այդ ակտերի կիրառումը չպետք է հակասեն օրենքին։ Իրավաբանական տեսություններում օրենքի գերակայությունը ներառում է նաև այն պահանջը, որ բոլոր նորմատիվ իրավական ակտերը (ներառյալ` սահմանադրությունը եւ օրենսդրությունը) և պետական իշխանության բոլոր գործողությունները ենթակա են արժանապատվության, ազատության և մարդու իրավունքների պաշտպանության։
Պետությունը, որտեղ օրենքի գերակայությունն իրականացվում է, կոչվում է օրինական։
Հիմնական դրույթներ
Օրենքի ժամանակակից փիլիսոփայության մեջ օրենքի գերակայությունը հակադրվում է այն գաղափարին, որ անհատական պաշտոնյաները կամ իշխանությունները կարող են օրենքից դուրս լինել կամ չափազանց մեծ լիազորություններ ունենալ և այդպիսով իրականացնել կամայականությունը։ Օրենքի գերակայության վարդապետությունը պահանջում է, որ չափանիշները հրապարակվեն, լինեն կայուն և կանխատեսելի։ Այն պահանջում է արդարադատության համակարգի մատչելիությունը և նրա անկախությունը գործադիր և օրենսդիր իշխանության մարմիններից, որպեսզի դատավորները կարողանան որոշումներ կայացնել միայն փաստերի եւ օրենքների հիման վրա։ Վարդապետության ժամանակակից տարբերակներում նաև պնդվում է, որ հասարակության անդամները պետք է կարողանան մասնակցել իրենց վարքագիծը կարգավորող օրենքների ստեղծմանը և փոփոխություններին։
Կարելի է առանձնացնել իրավունքի գերակայության երկու հիմնական հասկացություններ՝ ֆորմալ և հիմնավոր։ Օրենքի գերակայության ֆորմալ մեկնաբանությունը ոչ մի նորմերի արդարացիության վերաբերյալ դատողություններ չի տալիս, բայց սահմանում է դատավարական այն հատկանիշները, որոնք պետք է ունենա իրավական համակարգը։ Այս մոտեցումը նպատակ է հետապնդում մեկուսացնել համակարգի արդյունավետությունն ու կանխատեսելիությունը։ Օրենքի գերակայության հիմնավոր մեկնաբանությունները բարձրացնում են օրենքների բովանդակության պահանջները և բացահայտորեն ներառում են մարդու հիմնարար իրավունքները, որոնք բխում  են օրինականության, բարոյականության և արդարության ամենաքիչ չգրված սկզբունքներից։ Նման մեկնաբանությունները,  զգալիորեն ամրապնդեցին իրենց ազդեցությունը Մահաթմա Գանդիի և Մարտին Լյութեր Քինգի քարոզչությունից հետո, ինչպես նաև  Նյուրնբերգյան դատավարությունից հետո, որը նացիստական Գերմանիայի ղեկավարությանը հանցագործ ճանաչեց։
Որպեսզի տարբերեն ֆորմալ գերակայությունը հիմնավորից՝ Եվրոպայի Խորհրդի Խորհրդարանական վեհաժողովը խորհուրդ է տալիս առաջինի համար  օգտագործել «օրենքի գերակայություն», իսկ վերջինիս համար` «իրավունքի գերակայություն» հասկացությունները ։
Համաձայն ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարի 2004 թվականի «Օրենքի գերակայություն և անցումային արդարադատության հակամարտությունների և հետխորհրդային հակամարտությունների հասարակություններում» զեկույցի, «Օրենքի գերակայությունը հենց ՄԱԿ-ի առաքելություն հասկացությունն է։ Խոսքն այն կառավարման սկզբունքի մասին է, ըստ որի բոլոր անձինք, հաստատություններն ու կառույցները, պետական և մասնավոր, ներառյալ պետությունը, գործում են հանրային ընդունված օրենքների համաձայն, հավասարապես ուժի մեջ են և ինքնուրույն կիրականացնեն դատական համակարգը և որոնք համատեղելի են մարդու իրավունքների բնագավառում միջազգային նորմերին և ստանդարտներին »։
Պատմություն
Տերմինը կիրառվել է 17-րդ դարի սկզբից (1610 թվականին Համայնքների պալատից Հակոբ առաջինի միջնորդությունը, ավելի վաղ այդ գաղափարը հնչեցվեց ընդհանուր դատավարության դատարանի որոշմամբ՝  Էդուարդ Աքորի նախագահության ներքո, թեև թագավորը ինքը համարում էր իր իշխանության նման տեսակետը որպես «դավաճանություն»)։ Պետք է նշել, որ հայեցակարգը ինքնին շատ ավելի հին է և միշտ հեռու է ժամանակակից իմաստով ժողովրդավարության հասկացության հետ։ Օրինակ․ Արիստոտելը պնդեց, որ «օրենքը պետք է ղեկավարի»։ Նմանատիպ կարծիքներ է ունեցել Ցիցերոնը, ով ասել է․– «Մենք բոլորս օրենքի ստրուկներն ենք» ։  Օրենքը բացարձակապես բացատրվում էր հինավուրց չինացի «լեգենիստների» կողմից, որոնք պետության կողմից հաստատված ժամանակաշրջանում, որպես կանոն, շատ խիստ տուգանքներ են սահմանում բազմաթիվ սխալների համար։ Այնուամենայնիվ, իրավաբանների տեսանկյունից օրենքը չպետք է լինի ժողովրդի ղեկավարներին զսպելու միջոց, այլ իշխանությունների համար ժողովրդին կառավարելու միջոց ։ ։  Ընդհակառակը, տասներեքերորդ դարում Թոմա Աքվինացին պնդում էր, որ դա օրենքի գերակայությունն էր ու դա համարում էր  Աստծո «բնական կարգը»։.
Գաղափարը, որ իշխանության գործողությունների ազատությունը պետք է ունենա իրավական սահմանափակումներ, հիմնականում բնորոշ է անգլո-սաքսոնական իրավական ավանդույթին (18-րդ դարում` Ջոն Լոկ, Սեմուել Ջոնսոն, Թոմաս Փեյն, Ջոն Ադամս)։ Շատ դեպքերում, չնայած շեշտադրումների որոշ տարբերություններին, օրենքի գերակայությունը մոտ է «ռեգիստրական գերմանական փիլիսոփայության» «օրենքի գերակայության» հասկացությանը։(Rechtsstaat, État de droit) Այս կամ այն տերմինաբանության օգտագործումը հիմնականում պայմանավորված է օրինական սովորույթների և դրանց պատմության տարբերություններով։.
Ամենահին աղբյուրը, որը հաստատում է օրենքի իշխանությունը ենթադրելու գաղափարը, Մովսեսի «Սուրբ Գրքի» հատվածն է, ըստ ավանդական տեսանկյունի, որը բնակվել է մ․թ․ա․ 13-րդ դարում.
Միջնադարում Սուրբ Գիրքը դառնում է ոչ պետական հրեական աշխարհի իշխանության ճշմարտության ամենաբարձր աղբյուրը։ Այս աղբյուրի համաձայն, «օրենքը (Աստծո) ճշմարտությունն է» ։ Այս օրենքը միջնադարյան բոլոր քաղաքական և իրավական վարդապետությունների ընդհանուր հիմքն էր ։ Բայց ավելի վաղ, Հռոմեական կայսրության քրիստոնեության ընթացքում (390 թվականին) քրիստոնյա կայսր Թեոդոսիոսն արդեն ստիպված էր հնազանդվել օրենքին և բերել ժողովրդի ապաշխարությունը։
1215 թվականին, Անգլիայի թագավորը, ճանաչելով Քրիստոսի գերակայությունը, ստորագրեցին ազատությունների մեծ խարտիան, որը սահմանեց իշխանության ենթակայության սկզբունքը։.
Նույն դարում դատարանի դատավոր Հենրի Բրեդթոնը համակարգում էր անգլերենի հիմնական օրենքները։ Նրա  «Անգլիայի օրենքների եւ դատական հաստատությունների մասին» աշխատանքը կարևոր դերակատարություն է ունեցել միջնադարյան Անգլիայի ձևավորման գործում։ Հետագայում միջնադարյան Եվրոպայի օրենսդրական ակտերը կարգավորեցին միապետերի իշխանությունը` հիմնված լինելով Քրիստոսի գերակայության եւ Սուրբ Գրքի գերակայության վրա։ Այսպիսով, 1221-1225 թվականներին  Դատավոր Ահրե Ֆոն Ռեպկովը կազմեց սաքսոնյան հայելին` Գերմանիայի հնագույն իրավաբանական հավաքածուն, որը հիմք հանդիսացավ Շվաբյան հայելու և Մագդեբուրգ քաղաքի իրավունքի համար (տես՝ Մագդեբուրգի քաղաքային օրենքը), որից այն տարածվեց Հոլանդիայում, Լիվլանդիայում և Լեհաստանում։
1525 թվականին Շվաբայի գյուղացիները ընդունեցին Ռեֆորմացիայի տասներկու հոդվածների դրվագը։
1571 թվականին Անգլիայում խորհրդարանական ակտը հաստատվել է 39 հոդվածով (տես 37-րդ հոդվածը)։
1689 թվականին Օրենքի նախագիծը հետագայում սահմանափակեց անգլիական միապետների ուժը և հայտարարել է հպատակների իրավունքներն ու ազատությունները ։
Այսպիսով, հենվելով Քրիստոսի անվան և նրա օրենքի բարձրության վրա, օրենքի գերակայության գաղափարը ստացել է միջնադարյան Եվրոպայում պետական իրավունքի ուժը և հռոմեական օրենքից ժառանգված բացարձակ միապետությունը դարձավ օրենքներով սահմանափակված միապետություն ։
Հետագայում ժողովրդավարական պետությունների նորմատիվ-իրավական ակտերը դադարել են ճանաչել Քրիստոսի գերակայությունը և Սուրբ Գրքի գերակայությունը։ Այնուամենայնիվ, այդ պետությունները չեն դադարեցրել իրենց օրենսդրությունը օրենքի գերակայության մասին, բայց շարունակում են զարգացնել այդ սկզբունքը իրենց օրենսդրության մեջ` դրանով դնելով ժամանակակից աշխարհի կարգի հիմքը ։
Օրենքի գերակայության չափում
«Համաշխարհային արդարադատություն» ծրագիրը հրապարակել է աշխարհի երկրների տարեկան ցուցանիշ Դրանք 8-ն են
Մալիե Սոլոնցի (գյուղ, Նովի Սանժարիի շրջան)
Մալիե Սոլոնցի (Малі Солонці), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Նովի Սանժարիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մալիե Սոլոնցի գյուղում բնակվում էր 212 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1775 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 119,44 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Նովի Սանժարիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Լճաշեն-մեծամորյան մշակույթ
Նկարագրություն
Մշակույթի առանձնահատկություններից են ակոսավոր (grooved) խեցեղենի։ Բրոնզե դարի վերջում կիկլոպյան ամրոցների լայն տարածումը ։ Տեղի է ունենում բնակչության աճ, ուրբանիզացիա։ Հայաստանի տարածքում հայտնվում են քաղաքներ։ Աճում է բրոնզե իրերի քանակը։ Ինչպիսին օրինակ բրոնզե գոտիները ։ Լճաշենում կատարված պեղումների արդյունքում գտնվել է լիովին պահպանված քառանիվ կառք։ =Դասակարգում= Հնագետները բաժանել են Լճաշեն-մեծամորյան մշակույթը հինգ հիմնական փուլերի։
Ուշ բրոնզե դար - ԼՄ 1,2,3
Վաղ երկաթե դար - ԼՄ 4,5
Նաև առանձնացվել է վեցերորդ փուլը որը առաջանում է ուրարտական մշակույթի և տեղականի սինթեզի։
Ավարտը
Մշակույթի ավարտը սկսվում է մ․թ․ա 8-րդ դարից երբ Արգիշտին իր բանակով անցնում է Արաքս գետը։ Ուրարտական մշակույթի հայտնվելով առաջանում է սինկրետիկ Լճաշեն-Մեծամոր VI շերտը։
Պալեոգենետիկա
Դամգաարդի (2018) հոդվածում, որը նվիրված էր Եվրասիայի տափաստանների հին բնակիչների գենետիկ ուսումնասիրությանը տպագրվել է Լճաշենի թաղումներից երկու անձնավորության հին ԴՆԹ-ն։ Տվյալները այսպիսին են։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հնագիտական մշակույթներ Կատեգորիա:Բրոնզի դարի Եվրոպա Կատեգորիա:Նախնադարյան Հայաստան Կատեգորիա:Բրոնզի դարի Ասիա
Շապովալովկա (Օբլիվսկի շրջան)
Շապովալովկա (Шаповаловка), ավան Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Օբլիվսկի շրջանում։ Մտնում է Կաշտանովսկոյե գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Օբլիվսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի ավաններ
Միկրոէլեկտրաֆիզիոլոգիա
Միկրոէլեկտրաֆիզիոլոգիա, ֆիզիոլոգիայի բաժին, ուսումնասիրում է կենդանի օրգանիզմի առանձին բջիջներում ու թելիկներում տեղի ունեցող էլեկտրական երևույթները։ Միկրոէլեկտրաֆիզիոլոգիայի առաջընթացի համար կարևորագույն նշանակություն է ունեցել առանձին բջիջների էլեկտրական պոտենցիալների գրանցման, հատկապես միկրոէլեկտրոդների (ապակյա և մետաղյա) պատրաստման մեթոդների կատարելագործումը։ Տարբերում են նեյրոնների էլեկտրական պոտենցիալների գրանցման ներ և արտաբջջային եղանակներ։ Ներբջջային եղանակով բոլոր բջիջներում հայտնաբերված է մշտապես գոյություն ունեցող պոտենցիալների անդրթաղանթային տարբերություն (թաղանթային կամ հանգստի պոտենցիալ), որը հասնում է մի քանի տասնյակ միլիվոլտի։ Բջջում դրդումն առաջանում է հանգստի պոտենցիալը մինչև որոշակի կրիտիկական (շեմքային) մեծության իջնելիս։ Նշված դեպքում խիստ բարձրանում է բջջաթաղանթի իոնային թափանցելիությունը, որը հանգեցնում է թաղանթով այն իոնների հոսքի առաջացմանը, որոնց համար թաղանթը հանգստի վիճակում վրա թափանցելի է։ Մի քանի միլիվայրկյան հետո լրիվ անհետանում է թաղանթի հանգստի պոտենցիալը, ու ի հայտ է գալիս հակառակ ուղղված գործողության պոտենցիալ։ Հետագայում տեղի են ունենում թաղանթի բևեռացման լրացուցիչ, բավական երկարատև, սակայն ոչ մեծ ամպլիտուդով փոփոխություններ կապված բջջի վերականգնողական գործունեության և նրա դրդման փոփոխման հետ։ Միկրոէլեկտրաֆիզիոլոգիայի մեթոդների օգնությամբ բացահայտվել են կենտրոնական նյարդային համակարգի ֆունկցիաների մի շարք օրինաչափություններ, որոնք օգտագործվում են նաև կլինիկական բժշկության մեջ։
Սոոտագա
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 87 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Տառտու շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Յուխբաշարի
Յուխբաշարի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Ամասիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
1 % (ֆիլմ)
«1 %», ռեժիսոր Սթիվ Մաքքալումի ավստրալիական քրեական ֆիլմ։ 2017 թվականի սեպտեմբերի 9-ին տեղի է ունեցել ֆիլմի պրեմիերան Տորոնտոյի միջազգային կինոփառատոնում ։ Գլխավոր դերերում են Էդդի Բարուն և Ռայան Կորրը։
Հայտնի կինոքննադատ Բրայեն Տալլերիկոն ֆիլմը անվանել է ««Անարխիայի որդիներ» ֆիլմի ավստրալիական տարբերակ», թեև նշել է, որ դա հաճոյախոսությունն է ։ Տալլերիկոյի կարծքիով ֆիլմը չափազանց մռայլ է ստացվել՝ առանց թեթևացնող հանգամանքների՝ ստիպելով դիմանալ սևությանը, բայց Էբբի Լիի խաղը փրկել է ֆիլմը լիակատար անհաջողությունից ։ Տորոնտոյի փառատոնում պրեմիերիաներից հետո «A24»ը և «DirecTV Cinema»-ը Հյուսիսային Ամերիկայում ֆիլմի վարձույթի իրավունք են գնել ։
Սյուժե
Ֆիլմի անվանումը գալիս է այսպես կոչված «մեկ տոկոս» բայքերական ակումբներից, որոնք դասական բայքերական ենթամշակույթ են կազմում, այլ ոչ թե պարզապես պատրաստվում են հանգստյան օրերին միասին նորոգել մոտոցիկլետները։ Ֆիլմի սյուժեն պատմում է Մարկ (Ռայան Կորր) անունով տղայի մասին, որը ղեկավարում է մոտոակումբը այն ժամանակ, երբ նրա իսկական ղեկավարը (Մետյու Նեյբլ) ազատազրկված է։ Մարկոսի եղբայրը՝ Սքինջ (Ջոշ Մակկոնվիլլ), դժվարության մեջ է ընկնում մրցակից ակումբի հետ, և բանտից դուրս եկած պարագլուխը փորձում է ուժով լուծել այդ խնդիրը, որը Մարկը փորձում է կանխել ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:2017 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ավստրալիական քրեական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ավստրալիական թրիլեր ֆիլմեր
(9616) 1993 FR3
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,421259 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1305 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,712 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1376,13 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,261603 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,74° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1993 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էլեանոր Հելինի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Thank You
Ստեղծման պատմությունը
2015 թվականի վերջին Մեգհան Թրեյնորը հայտարարել է, որ մտադիր է հաջորդ տարվա փոտրվարին կամ մարտին թողարկել ալբոմ։ Հայտարարել է նաև որ ալբոմը կձայնագրվի բազմաթիվ երաժիշտների, այդ թվում Rock City-ի հետ։ Խոսելով ալբոմի վրա իր ներդրման մասին, Թրեյնորը ասել է․ «Ես կցանկանայի ացելի առաջ գնալ, ալբոմում ցուցադրելով այն, ինչ սովորել եմ, Բրունո Մարսից մինչև Արետա Ֆրանկլին, և նույնսիկ մի քանի բաներ Էլվիսից»։ 2016 թվականի հունվարին Մեգան Թրեյնորը Ֆորբսի հետ զրույցում հաստատեց, որ ալբոմի առաջի սինգլը կթողարկվի նախքան փետրվար ամիսը։ Ալբոմը նախապես պատվիրած մարդկանց համար հասանելի դարձավ 2016 թվականի մարտի 4-ից iTunes Store-ում, ալբոմի դելյուքս տարբերակի հետ։ Նաև նույն օրը թողարկվեց ալբոմի առաջին «NO» անվանումով սինգլը։
Ալբոմի գործադիր պրոդյուսեր «Popdust» ամսագրին տված հարցազրույցում ասել է, որ ալբոմի առաջին սինգլը կանվանվի «NO», իսկ նրա թողարկումը տեղի կունենա ալբոմի նախնական պատվերների հետ միասին, ինչպես նաև ասաց. «Ալբոմում չկան լիակատար սինգլեր և հիթեր, և ալբոմը առևտրային չէ։ Ալբոմը բավականին էլէկտրական է, բայց շեշտադրումներով։ «NO» սինգլից հետո մենք սկսեցինք ստեղծել նոր սինգլեր։ մենք ալբոմը դրեցինք նոր օբյեկտիվի տակ», «Դա շատ բարդ գործընթաց էր», - ասաց պրոդյուսերը։ Ալբոմը ձայնագրվել է «կապույտաչյա սոուլ» (Մեգանը այն որոշեց ավելացնել Էլվիսի ալբոմից) և փոփ-երաժշտություն ժանրերի մեջ։ «NO» սինգլը Մեգանը գրել է պրոդյուսերի հետ ունեած տարաձայնությունների պատճառով։
Սինգլեր
Ալբոմի առաջին սինգլը ստացել է «NO» անվանումը և թողարկվել է 2016 թվականի մարտի 4-ին նախապես պատվիված ալբոմների հետ iTunes Store-ում։ Պար-փոփ ժանրից բացի, երգում կան լիրիկական հատվածներ, որոնք պատմում են կանանց անկախության մասին։ Սիգլը գրվել է Մեգան Թրեյնորի և իր ալբոմի պրոդյուսերի և քննադատների հետ տարաձայնությունների ժամանակ։ Այսպիսի խնդիրները նկարագրելով, ալբոմում ներառվում է «Woman Up» սինգլը, որը ինչ-որ իմաստով «բոլոր կանանց օրհներգն» է։ Թրեյնորը կատարեց «հին դպրոցի» երգը, որը «Dance Like Your Daddy» անվանեց։ Երգը նվիրված էր իր մորը և պլանավորվում էր այն դարձնել ալբոմի փակման երգը։ Երգչուհին մեկնաբանեց․ «Սա ամբողջովին իմ ալբոմն է, ավելի ճիշտ ավելի հասուն, ուժեղ և ինտենսիվ Թրեյնորի»։
Քննադատների կարծիքները
Ըստ Metacritic կայքի, ալբոմը ստացել է վարկանշային 100 միավորից 60-ը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2016 ալբոմներ Կատեգորիա:Անգլալեզու ալբոմներ
Նիկոլայ Կիչմար
Ծնվել է 1952 թվականի հունվարի 27-ին Վիննիցայի մարզի Յամպոլի շրջանի Կաչկովկա գյուղում։ Զինվորական պարտադիր ծառայությունն անցել է Ղրիմում, և ծառայության ավարտից հետո մնացել է ապրելու Սևաստոպոլում։ Աշխատելով «Մուսոն» գործարանում, նա ակտիվորեն զբաղվում է հասարակական գործունեությամբ. եղել է տեղական «Պրոսվիտա» համայնքի հիմնադիրներից մեկը ։ Սովետական Միությունում ազատական գաղափարների զարթոնքի պահին նա սկսում է զբաղվել քաղաքական գործունեությամբ, դուրս է գալիս գործարանի կոմերիտական կազմակերպությունից և ընդունվում է Ուկրաինայի Ազգային Ռուխի տեղական մասնաճյուղ։
1990-ական թվականների սկզբում, երբ Լիտվայի ժողովուրդը հայտարարեց իր պետության անկախության մասին, Նիկոլայ Կիչմարը ուղարկում է հեռագիր (պահպանվել է կրկնօրինակը) լիտվայի ժողովրդին, որով արտահայտում էր իր սատարումը նրանց և հույս էր հայտնում, որ Ուկրաինան շուտով նույնպես կդառնա անկախ։
Պահպանվել է նրա Միխայիլ Գորբաչովին ուղղած նամակի կրկնօրինակը, որում նա մեղադրում է Մոսկվան ԽՍՀՄ հանրապետություններում ժողովրդավարական գործընթացների խեղդման փորձերի մեջ, մասնավորապես, Լիտվայում։ Նամակում նա հիշեցրել է նաև Սովետական Միության նախկինում կատարած նմանօրինակ գործողությունների մասին Հունգարիայում 1956 թ., Չեխոսլովակիայում 1968 թ. և Աֆղանստանում 1979 թ., ինչպես նաև ավելի ուշ տեղի ունեցած ամոթալի գործողությունների մասին՝ Նովոչերկասկում ցուցարարների գնդակահարումը, երևանյան «Զվարթնոց» օդանավակայանում կոտորածը և ավտոմատային կրակահերթերը դեպի կանայք և երեխաները Թբիլիսիում։
Նիկոլայ Կիմչարի գործունեությունը հայտնի դարձավ արտերկրում, և նա ստացել է առաջարկություն դառնալու անկախ դիտորդ Միացյալ Ազգերի Կազմակերպության կողմից Լեռնային Ղարաբաղում։ Կիչմարը աշխատելով Ղարաբաղում կազմակերպել է սնունդի և գրականության օգնություն տեղի հայ որբ երեխաների համար։
Նիկոլայ Կիչմարը եղել է 23 անկախ դիտորդներից մեկը, ովքեր հաստատել են Լեռնային Ղարաբաղի բնակչության ազատ կամքի արտահայտումը 1991 թվականի դեկտեմբերի 10-ին տեղի ունեցած հանրաքվեի ժամանակ, որի արդյունքում և հռչակվել է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունը ։
Նիկոլայ Կիչմարը մահացել է 40 տարեկան հասակում։ Ավտոբուսը, որում գտնվում էին տարբեր երկրներից ժամանած իրավապաշտպաններ, որոնց մեջ էր և Կիչմարը, ընկավ ադրբեջանական գնդակոծման տակ «Գրադ» կայանից Ստեփանակերտին մոտ։ Ծանր վիրավորված նրան տեղափոխեցին Երևան, սակայն վիրահատել չհասցրեցին։ Նիկոլայ Կիչմարը թաղված է իր ցանկության համաձայն 1992 թվականի մայիսի 13-ին Երևանի Եռաբլուր գերեզմանատանը, որտեղ թաղված են Հայաստանի հերոսները և Արցախյան ազատամարտի զոհերը ։ Նրա գերեզմանաքարին գրված է «Ուկրաինացի Նիկոլայ»։
Մեծ Բրիտանիայի լորդերի պալատը հարգեց Նիկոլայ Կիչմարի հիշատակը լռության րոպեով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1952 ծնունդներ Կատեգորիա:1992 մահեր Կատեգորիա:Ուկրաինացիներ
Կարտկիսյակ
Կարտկիսյակ (Карткисяк, Ҡарткиҫәк), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ասկինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 607 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ասկինսկի շրջանի բնակավայրեր
Նովոսելիցա (գյուղ, Լիտինկայի շրջան)
Նովոսելիցա (Новоселиця), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Լիտինկայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1560 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Նովոսելիցա գյուղում բնակվում էր 413 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,204 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2024,51 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Լիտինկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1560 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
(1739) Մայերման
(1739) Մայերման (Meyermann), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1939 թվականի օգոստոսի 15-ին Կառլ Ռեյնմուտի կողմից Հայդելբերգում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,260447 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9785 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,5424 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1241,34 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,29001 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,41° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1939 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կառլ Ռեյնմուտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Իսսա Ահմեդ
Իսսա Գաբրիել Ահմեդ (Issah Gabriel Ahmed, ), գանացի ֆուտբոլիստ, պաշտպան։