cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Այլընտրանքային պատմություն
Ժանրի յուրահատկությունները
Մի դեպքում նկարագրվում են իրադարձություններ, որոնք կապված են հենց «ճյուղավորման» հետ, մյուս դեպքում շարադրանքը սևեռվում է իրավիճակների վրա, որոնք անսովոր են իրականության փոփոխության պատճառով, երրորդ դեպքում հիմանական թեման դառնում է հերոսների փորձերը ժամանակի մեջ ճամփորդության օգնությամբ պատմությունը վերադարձնել դեպի իր նախնական հուն, կրկին փոխելով այն ուրիշ ուղղությամբ կամ, հակառակը, «ամրացնել» փոփոխված իրականությունը։
Վլադիմիր Բրովչենկո
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի խմբագիրներ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ժողովուրդների բարեկամության շքանշանի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ Կատեգորիա:Խորհրդային խմբագիրներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի գրողներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Այլընտրանքային պատմություն
Ժանրի յուրահատկությունները
Որոշ ստեղծագործություններում ժամանակի մեջ ճամփորդության հետ կամ փոխարեն օգտագործվում է զուգահեռ աշխարհների գաղափարը՝ պատմության «այլընտրանքային» տարբերակը իրականացվում է ոչ թե մեր աշխարհում, այլ զուգահեռ աշխարհում, որտեղ պատմությունը գնում է ուրիշ ճանապարհով։ Այս մեկնաբանությունը թույլ է տալիս ոչնչացել ժամանակի մեջ ճամփորդության հայտնի տրամաբանական պարադոքսը, որը երբեմն կոչվում է «մահացած պապիկի պարադոքս»։
Կաֆուե
Կաֆուե (անգլերեն՝ Kafue River)՝ գետ Աֆրիկայում, որը հոսում է Զամբիայի տարածքով։ Կաֆուեն Զամբեզի գետի ձախ վտակն է։ Գետի երկարությունը մոտ 1600 կմ է, ջրահավաք ավազանի մակերեսը՝ 154 829 կմ2 ։ Ջրի միջին հոսքը 314 մ3/վ է ։
Այլընտրանքային պատմություն
Ենթաժանրեր և փոխկապակցված ժանրեր
Դիզելպանկ - ժանր, նկարագրություն նվիրված հասարակությանը, գտնվում է տեխնոլոգիական մակարդակում 20-րդ դարի 20-50-ական թվականներին։
Կաֆուե
Կաֆուե գետի վրա 1974 - 1977 թվականներին կառուցվել է ամբարտակ, որն ունի 62 մ բարձրություն, 1800 մ՝ երկարություն, իսկ ջրամբարի հայելու մակերեսը 390 կմ2 է։
Կաֆուեն, ինչպես նաև Աֆրիկայի հարավ-կենտրոնական մասի մյուս գետերն, ունեն սեզոնային մեծ տատանում։ Անձրևային եղանակին մակարդակը շատ բարձր է, իսկ չորային եղանակին սակավաջուր է։
Կաֆուեն Հարավային Աֆրիկայի խոշարագույն գետերից է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Զամբիայի գետեր Կատեգորիա:Աֆրիկայի գետեր
Ջորջ Աղաջանյան
'''Ջորջ Կ. Աղաջանյան''' (George K. Aghajanian, ), Եյլի համալսարանի բժշկական դպրոցի (Նյու Հեյվեն, Կոնեկտիկուտ նահանգ) հոգեբուժության հետազոտությունների հիմնադրամի պրոֆեսոր, էմերիտուս ։ Նյարդադեղագիտության ոլորտի ռահվիրաներից։ Եղել է նաև NARSAD գիտական խորհրդատվական խորհրդի անդամ ։
Վաղ կյանք և կրթություն
Ջորջ Աղաջանյանը ծնվել է 1932 թվականի ապրիլի 14-ին Լիբանանի մայրաքաղաք Բեյրութում։ Բակալավրի աստիճանը ստացել է Կոռնելի համալսարանում, որին հաջորդել է Եյլի համալսարանում ստացած բժշկության դոկտորի կոչումը։
Հետազոտություններ և կարիերա
Աղաջանյանը հետազոտել է LSD-ի (Lysergsäurediethylamid-ից) ազդեցությունը գլխուղեղի վրա, նրա առաջացրած Զգայապատրանքները, նաև բացահայտել է ատիպիկ հոգեմետ դեղամիջոցների թերապևտիկ մեխանիզմը ։ Նա նաև հայտնաբերել է, որ սերոտոնինի (5-HT) կիրառումը հանգեցնում է մեծ ուղեղի կեղևի և անցումային կեղևի բրգաձև նեյրոնների հաճախության և ամպլիտուդի աճի՝ առնետի ուղեղի կտրվածքում ամբողջական բջիջների ներդրման միջոցով։ Ջորջ Աղաջանյանը հետազոտություններ է կատարել նաև հոգեմետ դեղերի և նեյրոտրանսմիտերների կառուցվածքի և մեխանիզմի վերաբերյալ ։
Կարիերայի սկզբնական շրջանում Աղաջանյանը Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների բանակի բժշկական սպա էր ։ Նա ծառայել է տարբեր պաշտոններում Եյլի բժշկական դպրոցում, այդ թվում լինելով հոգեբուժության ասիստենտ, հոգեբուժության և դեղագիտության պրոֆեսոր, հոգեբուժության հետազոտությունների հիմնադրամի պրոֆեսոր ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ապրող անձինք Կատեգորիա:Լիբանանից ԱՄՆ արտագաղթածներ Կատեգորիա:Ամերիկահայեր Կատեգորիա:Ամերիկահայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Լիբանանցիներ հայկական սերմամբ
Տոլստայա (գյուղ, Գորոդիշչեի շրջան)
Տոլստայա (То́вста), գյուղ Ուկրաինայի Չերկասիի մարզի Գորոդիշչեի շրջանում։
2009 թվականի տվյալներով Տոլստայա գյուղում բնակվում էր 778 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4655 կմ²։
Դիոսկորիդես
Պեդանիոս Դիոսկորիդես (, հունարեն՝ Πεδάνιος Διοσκορίδης) (ծնվել է մոտ մ.թ. 40 թվականին, Անարզաբայում (Կիլիկիա), վախճանվել է 90 թվականին), Հին հռոմեական դեղաբան, բժիշկ և բուսաբան, ծագումով՝ հույն։
Դիոսկորիդեսի հիմնական աշխատությունը՝ «De materia medica»-ն ժամանակակից բուսաբանական տերմինաբանության ամենահայտնի դասական աղբյուրն էր, որը 16 դարերի ընթացքում պահպանվեց որպես առաջատար դեղաբանական ձեռնարկ։ Հռոմի կայսր Ներոնի բանակում ծառայել է որպես բանակային վիրաբույժ, և բազմաթիվ արշավանքներում մասնակցելը առիթ է ընծայել Դիոսկորիդեսին՝ անձամբ և մոտից ծանոթանալ մի շարք երկրների բուսական աշխարհի հետ, ուսումնասիրել զանազան բույսերի առանձնահատկությունները, աշխարհագրական տարածումը, բուժական հատկանիշները։ «De materia medica»-ն պարունակում է մոտ 600 բույսերի բարձրորոկ նկարագրություն, այդ թվում՝ կանեփի, մոլախինդի և անանուխի։ Աշխատությունը գրված էր մոտ 77 թվականին, հինգ գրքերով, և ներառում է մոտավորապես հազար դեղամիջոցների անուններ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հին հույներ Կատեգորիա:Հույն գիտնականներ Կատեգորիա:Հույն բժիշկներ Կատեգորիա:Բուսաբաններ Կատեգորիա:Դեղագործներ Կատեգորիա:Հույն գրողներ
Միխալ Դլոուգի
Միխալ Դլոուգի (Michal Dlouhý,) ,չեխ դերասան, դերասան Վլադիմիր Դլոուգիի եղբայրը։
Դերասանական կարիերա
Մանկության տարիներին նկարահանվել է չեխ ռեժիսոր Կարել Կախինիի ֆիլմերում, մասնավորապես, անձրևի կաթիլներ (1979) ֆիլմում։
1989 թվականին Պրահայի կոնսերվատորիան ավարտելուց հետո նա մինչև 2001 թվականը որևէ թատերախմբի անդամ չէր, 2001 թվականից 8 տարի աշխատել է Պրահայի դրամատիկական թատրոնում, այնուհետև աշխատել է Սմիիչովի անվան Շվանդովի թատրոնում ։ Իր մասնագիտական կարիերայի ընթացքում հանդես է եկել Պրահայի թատրոնի բեմում (Ազգային թատրոն, «Թատրոնը բազրիքների վրա», Պրահայի ազգային թատրոն «Կալիխ»), մի քանի տարի մասնակցել է Պրահայի դղյակում Շեքսպիրյան ամառային հանդիսություններին (1998 « Մակբեթ ») ։
Միխալ Դլոուգին համարվում է կինոյի և հեռուստատեսության հաջողակ և սիրված դերասաններից մեկը, որը հայտնի է որպես կրկնօրինակող, նա կրկնօրինակել է Բրեդ Փիթին, Քիանու Ռիվզին և Բեն Աֆլեկին։
2007 թվականին Միխալ Դլոուգին մասնակցել է պարային մրցույթի երկրորդ մասին «Ստարդանս…երբ աստղերը պարում են», որտեղ նա հանդես է եկել պարուհի Միխայել Գատեկովայի հետ։ Նույն ժամանակահատվածում առաջին անգամ հայր է դարձել․ նրանք կնոջ Զուզանայի հետ, դուստր են ունեցել՝ Անիչկան։ 2010 թվականին եղբոր Վլադիմիր Դլյուիի մահվան օրը ծնվել է նրանց երկրորդ դուստրը Կարոլինկան։
Միչալ Դլուհին նկարահանվել է 50-ից ավելի հեռուստաշոուներում և ավելի քան 20 հեռուստասերիալներում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չեխ դերասաններ
Նովոկլյուչևո
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 175 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Միշկինսկի շրջանի բնակավայրեր
Մոնդիալիզմ
Մոնդիալիզմը քաղաքական, քաղաքական-փիլիսոփայական տեսություն է, որը ի հայտ է եկել 20-րդ դարում։ Այն ստեղծել են անգլո-ամերիկյան քաղաքական դպրոցի ներկայացուցիչները։
Մոնդիալիզմի բուն իմաստը
Մոնդիալիզմը քաղաքական տերմին է՝ ստեղծված անգլո-ամերիկյան քաղաքագիտական դպրոցի կողմից։ Մոնդիալիզմ նշանակում է, որ աշխարհը պետք է լինի միաբևեռ և ԱՄՆ-ին է վիճակված լինելու այն միակ գերտերությունը, ով պետք է ղեկավարի աշխարհը։
Կատեգորիա:Աշխարհառազմավարություն Կատեգորիա:Գլոբալացում Կատեգորիա:Կոսմոպոլիտիզմ Կատեգորիա:Միջազգային հարաբերություններ Կատեգորիա:Փիլիսոփայություն Կատեգորիա:Գաղափարախոսություններ Կատեգորիա:Համաշխարհային կառավարություն
Պանչո Կլաուս
Պանչո Կլաուս (Pancho Claus), Սանտա Կլաուսի մեքսիկական տարբերակը, որը մասամբ տարածված է նաև ԱՄՆ-ում՝ հատկապես Տեխասում ։ Երբեմն Պանչո Կլաուսը կոչվում է Սանտա Կլաուսի տեխ-մեքս տարբերակ ։ 1970-ական թվականների քաղաքացիական իրավունքների համար լատինաամերիկյան շարժման շնորհիվ ի հայտ եկած Պանչո Կլաուսի կերպարը սերտորեն կապված է բարեգործության, նվիրատվության և անապահով երեխաների համար նախատեսված միջոցառումների հետ։
Պատմություն և ավանդույթ
Հյուսթոնի համալսարանի ակադեմիկոս Լորենցո Կանոն կարծում է, որ Պանչո Կլաուսը առաջին անգամ հայտնվել է ԱՄՆ-ի սահմանից հյուսիս մեքսիկացի բնակիչների «իրենց համար տեղ և տարածություն ստեղծելու» ցանկության շնորհիվ ։ 1970-ական թվականներին այն համընկնել է լատինամերիկյան այնպիսի տոների նկատմամբ հետաքրքրության աճի հետ, ինչպիսիք են Սինկո դե Մայոն և Մեքսիակայի անկախության օրը ։
Ավանդույթի համաձայն՝ Պանչո Կլաուսը ժամանում Է հարավային բևեռից և համարվում է Սանտա Կլաուսի հարավային զարմիկը ։ Ի տարբերություն ավելի ավանդական «բարեկամների»՝ Սանտա Կլաուսի կամ Ձմեռ պապի՝ Պանչո Կլաուսը կրում է սև կամ սև ալեխառն մազեր, մորուք, երբեմն բեղեր, գլխին դնում է սոմբրերո, իսկ կարմիր կապայի կամ մուշտակի փոխարեն օգտագործում է պոնչոյի կամ սարափեի թիկնոց ։ Եղջերուների սահնակի փոխարեն Պանչո Կլաուսը ճանապարհորդում է էշերին լծված քառանիվ սայլով։ Սանտա Կլաուսից առավել հստակ տարբերելու համար արևմտյան Տեխասում Պանչո Կլաուսին անվանում են Պանչո Կլոս (Pancho Clos) ։
Պրակտիկա և առավել հայտնի պատկերներ
Ամենահայտնի Պանչո Կլաուսներից մեկը՝ Ռիչարդ Ռեյսը, 1981 թվականից պահպանում է ավանդույթը Հյուսթոնում (Տեխաս)։ Ռեյսը կրում է ֆեդորա (գլխարկ) և ամեն տարի իր գործունեությանն օժանդակելու համար կորպորատիվ հովանավորներից հավաքում է 40 000 դոլար։ Ռեյսը և նրա կամավորների «բանակը» քաղաքի առավել աղքատ ընտանիքների երեխաների համար կազմակերպում են անվճար ուտելիքով և նվերներով սուրբծննդյան տոներ։ Ռեյսը և նրա թիմը տարեկան բաժանում են տասը հազար նվեր ։ Տարվա ընթացքում նա ծրագրեր է իրականացնում ձերբակալված պատանիներին օգնելու համար՝ օգնելով նրանց վերադառնալ դպրոց, աշխատանք գտնել կամ նույնիսկ տուն։ 2018 թվականին Ռեյսը հոսպիտալացվել է առողջական խնդիրների պատճառով, բայց խոստացել է վերականգնվել և կրկին մասնակցել ամենամյա միջոցառմանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մեքսիկայի մշակույթ
Գյոզանա
Գյոզանա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Մալաթիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Բելինսկու փողոց (Դոնի Ռոստով)
Բելինսկու փողոց (Улица Белинского), փողոց Ռուսաստանի Դաշնության Դոնի Ռոստով քաղաքում։ Անվանվել է ռուս գրական քննադատ, հրապարակախոս Վիսարիոն Գրիգորևիչ Բելինսկու (1811-1848) պատվին։ Սկիզբ է առնում Սամոյլովի և Կորովկինի փողոցների հանգույցից և ավարտվում Փետրվարի 12-ի փողոցի հետ հատումով։ Երկարությունը 220 մետր է։
Նկարագրություն
Դոնի Ռոստով քաղաքի Բելինսկու փողոցը սկսվում է Սամոյլովի և Կորովկինի փողոցների հանգույցից, հատում Մարսովի նրբանցքը և ավարտվում Փետրվարի 12-ի փողոցի հետ հատումով։ Կարճ փողոց է երկարությունը 220 մետր է։ Փողոցում կա համարակալված 20 շինություն։
Բելինսկու փողոցի փոստային դասիչն է՝ 344013։
Փողոցն անվանվել է ռուս գրական քննադատ, հրապարակախոս Վիսարիոն Գրիգորևիչ Բելինսկու (1811-1848) պատվին։ Բելինսկին ամենից ավելի զբաղվել է գրականության և գեղագիտության հարցերով՝ միաժամանակ հանդես գալով որպես գրականության պատմաբան, քննադատ և տեսաբան։ Նա տվել է իր ժամանակի ռուս գրականության, մասնավորապես Ալեքսանդր Պուշկինի, Նիկոլայ Գոգոլի, Միխայիլ Լերմոնտովի, Իվան Կռիլովի, Ալեքսեյ Կոլցովի և շատ ուրիշների ստեղծագործության բազմակողմանի, խոր վերլուծությունը։ Նրա գնահատականները դարձել են այդ գրողների հասարակական ըմբռնման հիմքը և իրենց նշանակությունը պահպանել մինչև այսօր։ Հատկապես նշանակալից են Բելինսկու «Ռուսական պատմվածքի և Գոգոլի պատմվածքների մասին», «Լերմոնտովի բանաստեղծությունները», «Պոեզիայի բաժանումը սեռերի և տեսակների», «Ճառ քննադատության մասին», «Ալեքսանդր Պուշկինի ստեղծագործությունները», «Հայացք 1847 թ․ ռուս գրականության վրա» հոդվածները ։
Նարուտո
Նարուտո (ナルト) Մասաշի Քիշիմոտոյի ավարտված մանգան է, որի հիման վրա նկարահանվել է նաև համանուն անիմե։ Այն պատմում է դեռահաս նինջայի՝ Նարուտո Ուզումակիի պատմությունը, որը ձգտում է, որ շրջապատը ճանաչի ու ընդունի իրեն։ Նարուտոյի երազանքը Հոկագե դառնալն է՝ մարդ, որին ամբողջ գյուղն ընդունում է որպես առաջնորդ ու ուժեղագույն նինջա։
Շարքը հիմնված է 1997 թվականի օգոստոսին Akamaru Jump-ում Քիշիմոտոյի հրատարակած մանգայի վրա։
Մանգան առաջին անգամ հրատարակվել է Japan's Weekly Shōnen Jump ամսագրում 1999 թվականին, և ավարտվել է 2014 թվականի նոյեմբերի 6-ին(ըստ պաշտոնական տեղեկությունների՝ նոյեմբերի 10-ին)։ Հետագայում Pierrot ու Aniplex ստուդիաները նկարեցին համանուն անիմեն։ Անիմեն հայտնվեց Ճապոնիայի հեռուստատեսությունում 2002 թվականի հոկետմբերի 3-ին։ Առաջին սերիաները շարունակվում էին մինչև 220-րդ էպիզոդը, հետո կարճ դադար տրվեց, մինչև 2007 թվականի փետրվարի 15-ին էկրաններին հայտնվեց Նարուտո։ Շիպպուուդենը։ Անիմե-սերիաներից բացի Pierrot ստուդիան ստեղծեց նաև 8 ֆիլմեր ու մի քանի օրիգինալ վիդեո անիմացիաներ (ՕՎԱ)։ Ապագայում սպասվում է նաև Նարուտոյի վերջին ֆիլմը, որն ավարտելու է գլխավոր պատմությունը և պատմելու է հերոսների մասին պատերազմից որոշ ժամանակ անց։ Այլ արտադրանքների թվում են տարբեր կազմակերպությունների կողմից արտադրվող նովելները, վիդեո խաղերը ու առևտրային քարտերը։
Միացյալ Նահանգներում ու Կանադայում անիմեն սկսել է ցուցադրվել 2005 թվականին, ավելի ուշ՝ Միացյալ Թագավորությունում ու Ավտրալիայում, համապատասխանաբար 2006 ու 2007 թվականներին։ ՕՎԱ-ների պրեմիերաներն իրականացվեցին կինոթատրոններում։
Նարուտո։ Շիպպուդենն առաջին անգամ հայտնվեց Հյուսիսային Ամերիկայում, 2009 թվականի սեպտեմբերի 29-ին ու նույն թվականի հոկտեմբերին սկսեց հեռարձակվել Դիսնեյ հեռուսատաալիքով։
«Նարուտո»-ն բոլոր ժամանակների ամենալավ վաճառվող մանգաներից մեկն է։ Միայն Ճապոնիայում վաճառվել է մոտ 126.5 միլիոն օրինակ։
Նախապատմություն
Առաջին սերիային նախորդող իրադարձությունները հետևյալն են. Տոբին(Օբիտո) Նարուտոյի ծնվելու օրը հարձակվում է Նարուտոյի մոր՝ Ուզումակի Կուշինայի վրա, նրա մեջ կնքված Կյուբիին՝ Ինը պոչանի Բիջույին դուրս բերելու, ղեկավարելու ու նրանով Նարուտոյի գյուղը՝ Կոնոհան ոչնչացնելու հեռու գնացող նպատակով։
Սակայն մանգայի 646-րդ գլխում, Չորրորդ Համաշխարհային Պատերազմի ընթացքում, Ուչիհա Մադարան ներկայացնում է առհասարակ նինջաների հայտնվելու պատմությունը։
Անհիշելի ժամանակներում, ներկայիս Ճապոնիայի հետ բացարձակ ոչ մի կապ չունեցող տարածքում, մարդիկ էին ապրում։ Ու անընդհատ պատերազմում։
Արքայադուստր Օօցուցուկի Կագույան, ցանկանալով պատերազմներին վերջ դնել, համարձակությունը հավաքեց բռունցքի մեջ ու պոկեց արգելված պտուղը։ Պտուղը հասունանում էր հազար տարին մեկ, սուրբ համարվող ծառի վրա ու նրան ձեռք տալն արգելվում էր։ Այդ ժամանակ մարդիկ համարում էին, որ ծառն իրենց աստվածությունն է ու ձեռք չէին տալիս նրան։ Պտուղն ուտելով արքայադուստրն առաջին մարդը դարձավ, որ չակրային էր տիրապետում ու նրա շնորհիվ կռիվները դադարեցին։ Շուտով ծնվեցին նրա որդիները՝ Հագորոմոն և Համուրան,ովքեր չակրայով ծնված առաջին մարդիկ էին։ Միաժամանակ վերը հիշատակված ծառը՝ Շինջուուն, վերածվել էր Տասպոչանի հրեշի՝ Ջուուբիի, ու տարածաշրջանի մարդկանց էր ահաբեկում։
Հագորոմոն կռվեց հրեշի հետ ու կնքեց նրան իր մարմնում, դառնալով առաջին ջինչուուրիքին։ Նա ստացավ «Շինոբի նո կամի(忍の神)»՝ «Շինոբիների աստված» ու «Րիկուդո Սեննին(六道仙人)»՝ «Վեց ճանապարհների Իմաստուն» տիտղոսները։ Նա երկու որդի ունեցավ, որոնցից յուրաքանչյուրը հետագայում իր տոհմը կհիմնի, որոնք հայտնի կդառանան ամբողջ աշխարհով մեկ որպես ուժեղագույն նինջաական տոհմեր՝ Ուչիհա ու Սենջու։ Կյանքի վերջին տարիներին, երբ Ջուուբիին պահող կնիքը թուլանում էր, Հագորոմոն բաժանեց նրան ինը Բիջուների՝ պոչանի հրեշների, որոնց պոչերի թիվն աճում էր հանրահաշվական պրոգրեսսիայով,իսկ տասներորդին կնքեց Լուսնի վրա՝թողնելով եղբորը՝Համուրային այնտեղ՝որպես պահապան։ Հագորոմոն Բիջուներից յուրաքանչյուրին անուն տվեց ու կանխագուշակեց, որ կգա մեկը, ով կփոխի աշխարհը։ Թե՛ մանգայում, թե՛ անիմեում պարզորոշ ակնարկներ կան, որ այդ մեկը գլխավոր հերոսն է՝ Նարուտո Ուզումակին։
Աշխարհ
«Նարուտո» աշխարհի բոլոր գործողությունները տեղի են ունենում հորինված աշխարհում, որը սոցիալ-քաղաքական կառուցվածքով հիշեցնում է ֆեոդալական Ճապոնիային։ Պետությունները զարգանում են որպես ինքնուրույն միավորներ, ու ղեկավարվում են ֆեոդալ-Դայմյոների կողմից։ Յուրաքանչյուրում կան տարբեր տեղերում թաքնված գյուղեր(隠れ里, Կակուրեզաթո)՝ նինջաների բնակավայրեր, որոնք արդեն ղեկավարում են անկախ Քագեները(影 — ստվեր)։ Անիմեում Կրակի երկրի Դայմյոն ու Քագեն դիտարկվում էին որպես երկու թագավորներ, ովքեր խանգարում են միմյանց։ Սակայն վերջում հերոսները եկան այն եզրակացություն, որ իրական թագավորը դեռ չծնված երեխաներն են ։
Սյուժեում առանցքային դեր ունեն «Շինոբի Գոդայգոքոքու»(忍び五大国)՝ «Շինոբիների Հինգ Մեծ Երկրները»։ Դրանք են. «Հի նո Քունի(火の国)»՝ Կրակի, «Քազե նո Քունի(風の国)»՝ Քամու, «Ցուչի նո Քունի(土の国)»՝ Հողի, «Միզու նո քունի(水の国)»՝ Ջրի ու «Քամինարի նո Քունի(雷の国)»՝ Կայծակի, համապատասխանաբար «Քոնոհագաքուրե(木ノ隠れ)»՝ «Տերևներում թաքնված» գյուղ, «Սունագաքուրե(砂隠れ)»՝ «Ավազներում թաքնված» գյուղ, «Իվագաքուրե(岩隠れ)»՝ «Ժայռերում թաքնված» գյուղ, «Քիրիգաքուրե(霧隠れ)»՝ «Մառախուղում թաքնված» գյուղ ու «Քումոգաքուրե(雲隠れ)»՝ «Ամպերում թաքնված» գյուղ, կենտրոններով։
Տեխնոլոգիայի զարգացման մակարդակը «Նարուտո»-ում շատ հակասական է․ մի կողմից, հերոսների տրամադրության տակ կան ժամանակակից տեսահսկման խցիկներ, մյուս կողմից՝ առաջընթացն ձեռք չի տվել ռազմական ոլորտը՝ իսպառ բացակայում են հրազենն ու ռազմական մեքենաները։ Սա հեղինակը միտումնավոր է արել, քանի որ նման պայմաններում հերոսները ստիպված են հույսները դնել հասանելի զենքի՝ շուրիքենների, քունայների, թրերի, չակրայի՝ (Քի էներգիայի համարժեքին) ու դրա ղեկավարման հատուկ ձեռքի նշանների՝ կնիքների վրա։ Սա Կիշիմոտոն մտցրել է նրա համար, որ հեշտ բացատրի սյուժեի անսպասելի շրջադարձերը։ Նա նաև մտավախություն է հայտնել, որ չինական մշակույթից փոխառված չակրան ու կնիքները մանգան չափից շատ ճապոնական են դարձնում, բայց ինքն անձամբ գոհ է։
Արտադրությունը
Մասաշի Քիշիմոտոն հրատարակել է «Նարուտո»-ի առաջին գլուխը 1997 թվականի օգոստոսին Akamaru Jump-ում։ Չնայած մեծ հաջողությանն ու ընթերցողների դրական արձագանքին, Քիշիմոտոն մտածեց, որ «Նարուտո»-ում «արվեստը հոտած է, իսկ սյուժեն՝ չկարգավորված»։ Քիշիմոտոն այդ ժամանակ աշխատում էր Քարաքուրի մանգայի վրա, որ մասնակցի Hop Step Award-ին, բայց, չբավարարվելով առկա էսքիզներով, նա սկսում է նոր ծրագիր, որը հետագայում դառնում է «Նարուտո»-ն։ Քիշիմոտոն մտավախություն էր հայտնել, որ չակրան ու ձեռքի նշանները մանգան չափազանց ճապոնական են դարձնում, բայց հույս ուներ, որ այն հեշտ ու հաճելի կընթերցվի։
Երբ թողարկվում էր դեռ առաջին մասը, Քիշիմոտոյին հարցրել են, որն է «Նարուտո»-ի գլխավոր ասելքիը՝ հեղինակը պատասխանել է. «այն է, թե ինչպես են մարդիկ իրար ընդունում։ Ու Նարուտոյի զարգացումը սերիաների ընթացքում»։ Քիշիմոտոն ասել է, որ առաջին մասում չէր կարող կենտրոնանալ սյուժեի սիրային կողմի վրա, բայց հույս ուներ անդրադառնալ ռոմանտիկային երկրորդ մասում, չնայած չէր կարծում, որ դա հեշտ է լինելու։
«Նարուտո»-ն ստեղծելուց Քիշիմոտոն շատ շոնեն մանգաներ էր կարդում՝ ոգեշնչման աղբյուր փնտրելով, բայց միաժամանակ աշխատում էր հերոսներին հնարավորինս յուրահատուկ ու անկրկնելի ստեղծել։ Որպես հիմք վերցնելով ճապոնական մշակույթը, Քիշիմոտոն նաև բաժանեց հերոսներին տարբեր խմբերի՝ ուղղակի իմաստով, որ յուրաքանրյուրին հատուկ համ ու հոտ տա։ Քիշիմոտոն ուզում էր, որ ամեն հերոս ունենա իր թույլ ու ուժեղ կողմերը։ Գյուղացիները մանգայում դեր ստացան, որպեսզի նրանց միջոցով կայանան ու բացահայտվեն գլխավոր հերոսների հոգևոր արժեքները։ Քիշիմոտոն ուշադրություն է հրավիրել այն փաստի վրա, որ հերոսների անձնական էվոլյուցիան մանգայի առանցքն է։
Հերոսներին նկարելիս Քիշիմոտոն նրանց անցկացնում է հինգ «փորձության» միջով․ կոնցեպցիա, սևագրում, թանաքավորում, ուրվագրում ու ներկում։ Նա այսպես է վարվում նաև, երբ գունավոր մանգա, ամսագրերի կամ տանքոբոնների շապիկներ կամ որևէ այլ մեդիա է նկարում։ Երկրորդ մասի համար Քիշիմոտոն որոշել է, որ այլևս ավանդական մանգա ոճով չի նկարելու, որպեսզի ընթերցողներին հեշտ լինի հետևել սյուժեին։ Ըստ հեղինակի, նրա նկարելու ոճը «դասական մանգայից աճել է մինչև ավելի ռեալիստիկ գրաֆիկա»։
Քիշիմոտոն հավելել է, որ քանի որ Նարուտոն զարգանում է «ճապոնական ֆենտզի աշխարհում», պետ է ներմուծել որոշակի կանոններ, որպեսզի հեշտությամբ «կառուցի պատմությունը»։ Կենդանակերպի նշանների անվանումներով ձեռքի նշանները սկիզբ են առել Չինական հորոսկոպից, որը երկար ժամանակ է, ինչ շրջանառվում է Ճապոնիայում։
Մեդիա
Երաժշտությունը անիմե Նարուտոյի համար ստեղծվել է ճապոնացի երգահան Տոշիյո Մացուդայի կողմից(Նարուտո։ Շիպուդենինը՝Յասուհարու Տականաշիի կողմից)։ Առաջին սկավառակը «Naruto Original Soundtrack» անունով դուրս է եկել 2003 թ.-ի Ապրիլի 3-ին և ներառում է 27 երաժշտություն՝ անիմեյի առաջին եթերաշրջանից։ Երկրորդը՝«Naruto Original Soundtrack II»,դուրս է եկել 2004 թ.-ի Մարտի 18-ին և բաղկացած է 19 երաժշտությունից։ Երրորդը՝«Naruto Original Soundtrack III»,ներառում է 23 երաժշտություն, դուրս է եկել Ապրիլի 27-ին 2005 թ.-ի։
Մանգա
Նարուտոն առաջին անգամ հրատարակվել Շուէյշաայի յուրաքանչյուր շաբաթ լույս տեսնող Shōnen Jump ամսագրում 1999 թվականին։ Առաջին 238 գլուխները հայտնի են որպես մանգայի առաջին մաս ու իրոք կազմում են պատմության առաջին մասը։ 239-ից 244 գլուխները գայդեն են, ու պատմում են գլխավոր հերոսներից մեկի՝ Կակաշի Հատակեի երիտասարդ տարիների մասին։ Հետագա գլուխները արդեն պատկանում են երկրորդ մասին, ու շարունակում են առաջին մասի սյուժեն՝ երեք տարի ընդմիջումով։ Հիմնական մանգայից անկախ 2010 թվականի դեկտեմբերից նույն Շուէյշայի Super Strong Jump ամսագրում հրատարակվեցին Ռոք Լիին նվիրված գլուխներ։ 2011 թվականի նոյեմբերին Շուէյշան Ճապոնիայում հրատարակեց 65 տանքոբոններ, որոնցից 27-ը վերաբերում էին առաջին մասին, մնացածը՝ երկրորդ մասին։ Առաջին տանքոբոնը հրատարակվել է 2000 թվականի մարտի 3-ին։ Որպես լրացում, նույն հրատարակիչը լույս ընծայեց նաև «Նարուտո»-ի ֆիլմերի մանգաները։ Հրատարակչի կայքում կա նաև մանգայի ճապոներեն տարբերակը՝ հեռախոսների համար։ 2014 թվականին Կիշիմոտոն պաշտոնապես հայտարարեց, որ մանգան մոտենում է ավարտին։ Իսկ 2014 թվականի նոյեմբերի վեցին հայտնվեց Նարուտոյի վերջին՝700-րդ գլուխը, որը կոչվեց այնպես ինչպես և առաջինը՝«Նարուտո Ուզումակի»։
Մանգայի անգլերեն ադապտացիան լույս է տեսել Հյուսիսային Ամերիկայում, 2003 թվականի օգոստոսի 16-ին։
Գրականություն
Կատեգորիա:Մանգաներ Կատեգորիա:Նարուտո
Խոսիր ամուսնուդ պես
Խոսիր ամուսնուդ պես (Kocan Kadar Konuş), 2014 թվականին նկարահանված թուրքական ռոմանտիկ կոմեդիա, որի գլխավոր դերերը մարմնավորում են թուրք հայտնի դերասաններ Մուրատ Յըլդըրըմը և Եզգի Մոլան։ Ֆիլմի ռեժիսորը և սցենարի գլխավոր հեղինակը Քըվանչ Բարույոնյուն է։ Gecce.com-ի տվյալներով` ֆիլմը ստացել է «Տարվա լավագույն ռոմանտիկ կոմեդիա» մրցանակ ։ Ֆիլմի պրեմիերան տեղի է ունեցել Ստամբուլում 2015 թվականի մարտի 20-ին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքական ֆիլմեր Կատեգորիա:Թուրքերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:2015 ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ
Ալեքսեյ Տերենտև
Կենսագրություն
1931 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։
Մահմուդլու (Զանգեզուրի գավառ)
Մահմուդլու, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում ։ Գտնվում է Որոտանի ստորին հոսանքի աջ ափին, լեռնային, անտառապատ վայրում ։
Պատմություն
Հետագայում գյուղն ընդգրկվել է Ադրբեջանական ՍՍՀ-ի Ղուբաթլուի շրջանում։ Արցախյան առաջին պատերազմի ժամանակ տարածքն անցել է Արցախի Քաշաթաղի շրջան։ 2020 թվականի Արցախյան երկրորդ պատերազմի արդյունքում տարածքը Քաշաթաղի ողջ շրջանի հետ անցել է Ադրբեջանի հսկողության տակ ։
Բնակչություն
1886 թվականին գյուղն ունեցել է 219, 1907-ին՝ 281, իսկ 1908-ին՝ 891 կովկասի թաթար բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Ջոն Բայ
Փոխգնդապետ Ջոն Բայ, John By, Մեծ Բրիտանիայի ռազմային ինժեներ, որի գլխավոր նվաճումը եղել է Րիդոյի ջրանցքը։ Այդ ջրանցքի կողքին կառուցվել է Բայտայուն քաղաքը, իսկ հետագայում Օտավա անվան տակ դարձել է Կանադայի մայրաքաղաքը ։ Նա նաև հայտնի է Գնդապետ Բայ մականունով։
Ծնվել է 1779 թվականին Լամբետ քաղաքում (հիմա Լոնդոնի տեղամասերից է)։ Սովորել է Թագավորական ռազմային ակադեմիայում, որը գտնվում է Վուլվիչ քաղաքում։ 1799 թվականի օգոստոսի 1-ին ստացել է սպային կոչում թագավորական հրետանիում, բայց այդ նույն թվականի օգոստոսի 20-ին տեղափոխվել է ինժեներական բանակ։ 1802 թվականին տեղափոխվել է Կանադա, որտեղ մասնակցել է Քվեբեկ քաղաքի շինարարությանը և Սուրբ Լարվենտիա գետի բարելավմանը։ Նապոլեական պատերազմի տարիներին վերադարձել է Եվրոպա, որտեղ 1811-1815-ական թվականներին ծառայել է Վելինգտոնի մոտ։
Պատմերազմների վերջանալուց հետո հեռացել է պաշտոնից, բայց 1826 թվականին, լինելով շատ լավ ինժեներ, ուղարկվել է Կանադա, որպեսզի կառավարի Րիդո ջրանցքի կառուցումը։ Քանի որ ջրանցքի սկիզբը գտնվում էր մարդկանց կողմից չուսումնասիրված տարածքում՝ Օտավա գետի ափի մոտ, նրա առաջին խնդիրն այն էր, որ նա պետք է այդ տարածքը հասանելի դարձներ իր աշխատակիցների համար։ Քաղաքը անվանեցին Բայտայուն նրա անվան օրոք, իսկ հետագայում անվանափոխվեց Օտավա, և դարձավ Կանադայի մայրաքաղաք։
Րիդոյի ջրանցքից բացի, 1828 թվականին Բայը նախագծել է Դաշինքի կամուրջը, որը միացնում էր Բայտաունը լքված Րայտասուն բնակավայրի (հետագայում Հալլ սեկտորի Գատինո քաղաք) հետ, որը նախագծել էր Ֆիլեմոն Րայտը։ Հիմա այդ կամրջի տեղում գտնվում է Շոդյերի կամուրջը։
Ջրանցքի կառուցումը ավարտվել է կառուցումը սկսելուց 6 տարի անց և համարվել է իր ժամանակի ինժեներական ձեռքբերումը։ Սակայն Բային նորից կանչում են Լոնդոն անհիմն մեղադրանքով։ Պառլամենային հետազոտությունը ամբողջությամբ արդարացրեց Բային, սակայն նրա ռեպուտացիան խարխլված էր, և Բայի աշխատանքը ջրանցքի հետ կապված օֆիցյալ չընդունվեց ։ Բայը մահացել է 1836 թվականին և թաղվել է Արևելյան Սուսեկսի Ֆրենտ գյուղում, որը գտնվում էր Անգլիայի հարավ-արևելքում։
Օգոստոսի առաջին երկուշաբթին նշվում է Օտավա քաղաքում որպես Գնդապետ Բայի օր։ Այդ օրը համարվում է ոչ աշխատանքային օր է քաղաքում։
Ժառանգություն
Ջոն Բայի օրոք անվանվել են։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կանադացի ռազմական գործիչներ Կատեգորիա:Քաղաք հիմնադրած անձինք Կատեգորիա:Բրիտանացի ճարտարագետներ
Նյուբա (Վիչենգդայի վտակ)
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Նորիկ Առաքելյան
Նորիկ Ռազմիկի Առաքելյան, հայ ազատամարտիկ Արմավիրի տարածաշրջանից։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1973 թվականի հունվարի 5-ին Արմավիրի մարզի Հոկտեմբեր գյուղում։ Ավարտել է գյուղի միջնակարգ դպրեցը և 1991 թ. զորակաչվել ծառայել նախկին խորհրդային բանակի շարքերում։ Երկու տարի անց զորացրվել է, վերադարձել գյուղ։
Ն. Առաքելյանը արցախյան շարժման առաջին իսկ օրերից անդամագրվել է համընդհանուր պայքարին, մարտական գործողությունները սկսվելուց հետո մեկնել է ճակատ, դարձել մարտերի ակտիվ մասնակից։ 1994 թ. Ն. Առաքելյանը անդամակցել է Հոկտեմբերյանի երկրապահ ջոկատին և նրա կազմում հունվարին մեկնել Արցախ։ Ն. Առաքելյանը մասնկացել է Քելբաջարի, Ֆիզուլիի մարտերին, քաջաբար կռվել մի շարք գյուղերի ազատագրության համար։ Քաջարի մարտիկը զոհվել է Մարտակերտի շրջկենտրոնի պաշտպանության մարտերի ժամանակ, 1994 թ. հունվարի 17-ին։ Նորիկ Առաքելյանն ընդամենը 21 տարեկան էր, ամուսնացած չէր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
Նովոկնյազևո
Նովոկնյազևո (Новокнязево, Яңы Князев), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Շարանսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Շարանսկի շրջանի բնակավայրեր
Ծիթելսոփելի (Քարելի շրջան)
Ծիթելսոփելի (წითელსოფელი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Քարելի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 800 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Քարելից հեռու է 13 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 26 մարդ ։
Յոն (դեպարտամենտ)
Յոն (ֆրանսերեն՝ Yonne), դեպարտամենտ Ֆրանսիայի կենտրոնական մասում։
Պատմական տեղեկություններ
Յոնը 1790 թ. մարտի 4-ին ֆրանսիական հեղափոխության ժամանակ ձևավորված 83 դեպարտամենտներից մեկն է։ Անունն ստացել է Սենի վտակ Յոն գետից։
Աշխարհագրական տվյալներ
Դեպարտամենտի ամենամեծ քաղաքը և պրեֆեկտուրան Օսերն է, բնակչությունը՝ 40 000։
Բնակչություն
Յոնի բնակչությունը խոսում է հիմնականում ֆրանսերեն ։
2012 թվականի տվյալներով դեպարտամենտի բնակչությունը կազմում է 341 902 մարդ ։ Խտությունը՝ 46 մարդ/կմ²։ Օսեր քաղաքը 180 603 բնակչությամբ ամենախիտ բնակեցված բնակավայրն է։
Դեպարտամենտի մյուս գլխավոր քաղաքները, որոնք ունեն ավելի քան 5000 բնակիչ, հետևյալն են ՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի գավառներ
(7704) Դելեն
(7704) Դելեն (Dellen), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1992 թվականի մարտի 1-ին UESAC ծրագրի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,657173 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,4942 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,8201 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1582,08 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,227549 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,71° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1992 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:UESAC ծրագրի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Հռոմի կատակոմբներ
Հռոմի կատակոմբներ (Catacombe di Roma), անտիկ կատակոմբների ցանց, որոնք օգտագործվել են թաղումների համար մեծ մասամբ վաղ քրիստոնեության ժամանակահատվածում։ Հռոմում ընդհանուր առմամբ գոյություն ունի ավելի քան 60 տարբեր կատակոմբներ (150-170 կմ երկարությամբ, մոտ 750 000 հուղարկավորություններ), որոնց մեծ մասը գտնվում է գետնի տակ Ապիյան ճանապարհի երկայնքով։ Այդ կատակոմբներն իրենցից ներկայացնում են տուֆից  ստորգետնյա անցումների համակարգեր, որոնք հաճախ կազմում են բավիղներ։ Դրանց պատերի մեջ թաղումների համար արվում էին տարբեր մեծության ուղղանկյուն խորշեր (loculi) (գլխավորապես մեկ մահացածի, երբեմն՝ երկու, հազվադեպ՝ բազմաթիվ դիակների համար)։ Այսօրվա դրությամբ գրեթե բոլոր խորշերը բաց են և դատարկ, սակայն պահպանվել են մինչ օրս փակերը (օրինակ՝ Պանֆիլիոսի կատակոմբները)։
Եզրույթ
«Կատակոմբ» անվանումը (catacomba) հռոմեացիներին անհայտ էր. նրանք կիրառել են «ցեմետրիում» (coemeterium կամ cimiterium < κοιμητήριον «ննջասենյակ») բառը՝ «դամբարան», «գերեզմանոց»։ Միայն մեկ՝ սուրբ Սեբաստիանի  coemeteria է կոչվել ad catacumbas (հուն. katakymbos խորացում)։ Միջնադարում միայն դրանք էին հայտնի ու հասանելի է բնակչությանը, ուստի այդ ժամանակից ստորգետնյա թաղման սրահներն անվանել կատակոմբներ
Հուղարկավորությունների առաջացում
Հռոմի դարպասների մոտ առաջին կատակոմբներն առաջացել են մինչքրիստոնեական դարաշրջանում. այսպես, օրինակ, Ապիյան ճանապարհին պահպանվել են հրեական կատակոմբներ (Catacombe Ebraiche): Կատակոմբների ծագման վերաբերյալ չկա որոշակի տեսանկյուն։ Գոյություն ունի վարկած, որ դրանք հնագույն քարհանքերի մնացորդներն են կամ ավելի հին ստորերկրյա կապուղիներ ։ Նաև կա Ջովաննի Բատիստա դե Ռոսինիի և նրա հետևորդները վարկածը, որ կատակոմբները բացառապես քրիստոնեական կառույցներ են, քանի որ դրանք նեղ միջանցքներն անարդյունավետ են քարի արդյունահանման համար, իսկ կատակոմբների բնույթը պիտանի չէ որպես շինանյութ օգտագործելու համար
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հռոմի կատակոմբներ
Եթովպական գրականություն
Եթովպական գրականություն, բազմալեզու։ Եթովպիայի ժողովուրդներն ստեղծել են բազմաժանր բանահյուսություն՝ առակ, հեքիաթ, առած, որոնցում արտացոլվել է սոցիալական     անարդարությունը, ծաղրվել ագահությունն ու ժլատությունը, ձաղկվել անազնվությունն ու եսասիրությունը։
Գրականությունը 5-14-րդ դարերում
Եթովպիան հռչակված է եղել իր բանասացներով՝ ազմարներով, որոնք հորինել են լիրիկական, կենցաղային և այլ ևրգեր։ Բանահյուսության հիմքի վրա զարգացել է ժամանակակից   գեղարվեստական գրականությունը։ Եթովպիայում գիրն ու վիմագրությունը երևացել են մեր թվարկությունից առաջ 5-րդ դար։ 5-14-րդ դարերում գրականությունը եղել է     հույնբյուզանդական եկեղեցու ազդեցության տակ։ 14-15-րդ դարերում  ընթացել է պատմական ժամանակագրության ուղիով։
15-17-րդ դարերում
Մինչև 17-րդ դարի սկիզբը առավելապես զարգացել է հին եթովպական գեեզ լեզվով, որը ծաղկում է ապրել 1434-1468 ժամանակ։ Այդ ժամանակաշրջանի նշանավոր   բանաստեղծներից է Գևորգ Հայը՝ «Արգանոնե-Մարիամ» հիմների (նվիրված աստվածամորը) հեղինակը։ 17-րդ դարում պատմական ստեղծագործություններն ու հերոսական երգերը     գրվել են ամհարերենով՝ ժամանակակից Եթովպիայի պետական լեզվով։
19-20-րդ դարերում
19-րդ դարում ստեղծվել է Թեոդորոս 2-ը (1855-1868) և Իոննիս 4-ը (1868-1889) նեգուսների կայսրության ժամանակագրությունը։  20-րդ դար գրողներ Աֆեորկ Գեբրե Իեսուսը, Խիրույ Վոլդե Սելասիեն, Ալեկու Թայեն և ուրիշներ ստեղծել են նոր ամհարական գրականություն։ Իտալա-ֆաշիստական օկուպացիայից ազատագրվելուց հետո Եթովպիայում լույս են տեսել վեպեր, վիպակներ, պիեսներ, պոեմներ, բանաստեղծություններ։ ժամանակակից ամհարական արձակում դեմոկրատական ուղղությունը գլխավորում է Հադեսե Լիբենը։ 1850-ական թվականներին ծնունդ առած դրամատուրգիան ամհարական գրականության կարևոր մասն է կազմում (Գիտմաչեու Տեկլե Խավարյաթ,    Մեկոնին Էնդուլկաչեու, Բիրխանու Դինկե)։ Զարգանում է նաև աիգրայ, գալլա լեզուներով գրականությունը։ 9-րդ դարի ճարտարապետությունը, կերպարվեստը Եթովպիայի    տարածքում հայտնաբերվել են մեր թվարկությունից առաջ 1-ին  հազարամյակի արվեստի հուշարձաններ։ ճարտարապետությունն ու քաղաքաշինությունը ծաղկման են հասել Ակսումում․   ակսումյան ստելլաները համաշխարհային մշակույթի նշանավոր հուշարձաններից են։ Տայտնի են Լալիբելայի ժայռափոր տաճար-եկեղեցիները (12-րդ դար)։      1950-ական թվականներից զարգանում է ժամանակակից ճարտարապետությունը և քաղաքաշինությունը (գլխավորապես Աղիս Աբհբայումյ։ Մինչև 19-րդ   դարը գեղանկաըչությունը հիմնականում պաշտամունքային բնույթի էր (եկեղեցական որմնանկարչություն, սրբանկարչություն, գրքի մանրանկարչություն)։ Ավելի ուշ տեղ է գրավել նաև     աշխարհիկ թեմատիկան (գլխավորապես մարտանկարչությունը)։ Ավանդական գեղանկարչությանը բնորոշ է ոճավորումը։ ժամանակակից գեղանկարչությունը իր արտացոլումն է գտել  հայտնի նկարիչներ Ալե Ֆելլեգե Սելամի, Աֆնորկ տևկլեի, Գեբրե Մարիամ Վագայեի և ուրիշների գործերում։
Կատեգորիա:Եթովպական գրականություն
Եվա Բուդնիցկա
Եվա Բուդնիցկա (Є́ва Матві́ївна Будни́цька, ), ուկրաինացի բանաստեղծուհի, թարգմանչուհի։ Ուկրաինայի գրողների միության անդամ (1968): ԽՄԿԿ անդամ։
Ցվետկովո (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա)
Ցվետկովո (Цвіткове), քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Չերկասիի մարզի Գորոդիշչեի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Սվոբոդա։ Հիմնադրվել է 1876 թվականին։
Եվա Բուդնիցկա
Կենսագրություն
Եվա Բուդնիցկան ծնվել է Կիևում։ Ինժեներ-մեխանիկոսի դիպլոմը պաշտպանել է Կիևի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում Հայրենական մեծ պատերազմի երրորդ օրը։
Ցվետկովո (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա)
2007 թվականի տվյալներով Ցվետկովո քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 1 298 մարդ։
Եվա Բուդնիցկա
Կենսագրություն
Պատերազմի տարիներին դասավանդել է Կազանի մոտ գտնվող Զելենոդոլսկի մեխանիկական տեխնիկումում, աշխատել է պաշտպանական գործարանում որպես ինժեներ։
Ցվետկովո (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:1876 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Եվա Բուդնիցկա
Կենսագրություն
Ետպատերազմյան տարիներին նախագծային ինստիտուտում ղեկավարել է ինժեներների խումբ։ Մասնակցել է Կիևի վերակառուցմանը։
Ստեղծագործությունը
Բանաստեղծություններ սկսել է գրել պատերազմից հետո։ Լույս է ընծայել «Առաջին սիրո փողոցը» (1962), «Գարուն կամ աշուն» (1967), «Քարե վարդ» (1972), «Ցոլքեր» (1975) ժողովածուները ։
Գյուլփունար
Գյուլփունար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Մալաթիայի գավառում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Աշոտ Վահրամյան
Աշոտ Տիգրանի Վահրամյան, հայ խորհրդային քիմիկոս։ ՌԽՖՍՀ գիտության և տեխնիկայի վաստակավոր գործիչ (1969), տեխնիկական գիտությունների դոկտոր (1944), պրոֆեսոր։ Մետաղների էլեկտրանստեցման մասին գիտության հիմնադիրներից։ ԽՄԿԿ անդամ 1944 թվականից։
Կենսագրություն
1931 թվականին ավարտել է Երևանի համալսարանի բնագիտության ֆակուլտետը։ Միաժամանակ (1929-1931) աշխատել է ֆիզիկայի, քիմիայի լաբորատորիայում, այնուհետև (1932 թվականից)՝ Լենինգրադի կոլոիդների և էլեկտրաքիմիայի ինստիտուտում (1934 թվականից ԽՍՀՄ ԳԱ ֆիզիկական քիմիայի ինստիտուտ, Մոսկվա)։ 1949 թվականին Վահրամյանի նախաձեռնությամբ ստեղծվել է նույն ինստիտուտի մետաղների էլեկտրանստեցման լաբորատորիա, որը ղեկավարել է մինչև կյանքի վերջը։ Վահրամյանի գիտական աշխատանքները վերաբերում են մետաղների էլեկտրանստեցման կինետիկայի մեխանիզմի հետազոտմանը, որով էլեկտրանստեցման փորձառական եղանակները դրվեցին գիտական հիմքերի վրա, ստեղծվեցին մետաղների և համաձուլվածքների ստացման գիտականորեն հիմնավորված էլեկտրաքիմիական եղանակներ, պարզաբանվեցին էլեկտրանստեցման երևույթի առանձնահատկությունները։ Հետազոտելով արծաթի էլեկտրաքիմիական բյուրեղացումը Վահրամյանը որոշեց կաթոդի մակերևույթի վիճակի և լուծույթում գտնվող նյութերի (մակերևութային ակտիվ նյութեր, թթվածին և այլն) դերը։ Նա հայտնաբերել է մակերևույթի պասսիվացման և իոնի վերականգնման արագությունների փոխադարձ կապը, որը թույլ է տալիս կատարել մետաղի էլեկտրանստեցման անհրաժեշտ պայմանների ընտրություն։ Կարևոր գործնական նշանակություն ունեն մետաղական ծածկույթների մեխանիկական հատկությունների և կպչունակության վերաբերյալ հետազոտությունները։ Վահրամյանը մշակել է ջրային լուծույթներից մետաղների նստեցման բարձր ջերմաստիճանային եղանակ, որի շնորհիվ լուծելի է դառնում երկաթի ենթախմբի մետաղների էլեկտրանստեցման բարդ պրոբլեմը։ Վահրամյանը տվել է էլեկտրանստեցման ընթացքում մետաղում ջրածնի կուտակման, նստեցվող շերտի շաղկապման ամրության և ներքին լարումների քանակական բնութագրերը, նշել արտադրական օպտիմալացման ուղիները։ ԽՍՀՄ պետական մրցանակ (1950)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ քիմիկոսներ Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ գիտության և տեխնիկայի վաստակավոր գործիչներ
Ձերժինսկ (Նիժնի Նովգորոդի մարզ)
Ձերժինսկ (Дзержи́нск, մինչև 1927 թվականի հունվարը՝ Չյոռնոյե/Чёрное, մինչև 1929 թվականի հունիսի 22-ը՝ Ռաստյապինո/Растя́пино ), քաղաք (մինչև 1930 թվական-ը՝  քաղաքատիպ ավան) Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզում։ Նույնանուն քաղաքային շրջանի վարչական կենտրոնն է ։ Ռուսաստանի Դաշնության նախագահի 2021 թվականի սեպտեմբերի 10-ի հրամանագրով Ձերժինսկին շնորհվել է «Աշխատանքային արիության քաղաք» պատվավոր կոչումը ։
1929 թվականի հունիսի վերջերին բնակավայրը վերանվանվել է ի պատիվ լեհական ծագմամբ ռուսաստանցի քաղաքական գործիչ, համառուսաստանյան արտակարգ հանձնաժողովի (Չեկայի) առաջին ղեկավար Ֆելիքս Ձերժինսկու։ Քաղաքն անդրսիբիրյան մագիստրալի՝ Տրանսսիբի վրա ունի երկաթուղային կայարան, որը Նիժնի Նովգորոդ քաղաքի Մոսկովյան կայարանից գտնվում է 33 կիլոմետր հեռավորության վրա։ Ունի նաև նավամատույց Օկա գետի ձախ ափին։ Բնակչության թվով երկրորդ տեղն է զբաղեցնում Նիժնի Նովգորոդի մարզում՝ զիջելով միայն մարզկենտրոնին։ 2009 թվականի տվյալներով բնակիչների թիվը եղել է 246.000, 2020 թվականի տվյալներով՝ շուրջ 229 000 ։ Զբաղեցնում է 421 քառակուսի կիլոմետր տարածք  ։
Խորհրդային տարիներին Ձերժինսկը հանդիսացել է քիմիական արդյունաբերության խոշորագույն կենտրոն, և դրա հետ կապված՝ բնապահպանական վիճակը եղել է չափազանց վատթար ու խնդրահարույց. Բլեքսմիթի ինստիտուտի վարկածով քաղաքը ներառված է եղել աշխարհի տասը ամենաաղտոտված բնակավայրերի ցանկում։ Թեև նորագույն ժամանակներում քիմիական ձեռնարկությունների մի մասը դադարեցրել է իր գործունեությունը, այնուամենայնիվ՝ Ձերժինսկը շարունակում է համարվել «Ռուսաստանի քիմիական արդյունաբերության մայրաքաղաք», և նրան դեռևս չի հաջողվել դուրս գալ աշխարհի ամենաաղտոտված քաղաքների տասնյակի ցանկից։
Քույր քաղաքներ
Ձերժինսկը բարեկամական ու գործընկերային սերտ կապեր է հաստատել հետևյալ քաղաքների հետ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի բնակավայրեր
Մահսուտլու
Մահսուտլու, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում ։
Բնակչություն
1908 թվականին գյուղն ունեցել է 90 կովկասի թաթար բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Սոլոնիկի
Սոլոնիկի (Солоники), նախկինում հայաբնակ գյուղ, այժմ միկրոշրջան Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Մեծ Սոչիի Լազարևսկի շրջանում։ Գտնվում է շրջկենտրոն հանդիսացող Լազարևսկոյե միկրոշրջանից 8 կմ հարավ-արևելք, իսկ Սոչիի կենտրոնից 64 կմ հյուսիս-արևմուտք, Ցուսկվաջ գետի ափին, ծովի մակարդակից 45 մ բարձրության վրա։
Պատմական ակնարկ
Մինչ Կովկասյան պատերազմի ավարտը (1864 թ.), գյուղի տարածքում ապրել է ադըղեների Ցուս տոհմը, իսկ գյուղը կոչվել է Ցուսկվաջ (ադըղեերեն` Цускъуадж), որը նշանակում է «Ցուս տոհմի գյուղ»։ 1864 թվականին, տեղի ողջ բնակչությունը աքսորվել է Օսմանյան կայսրություն, քանի որ չէին ցանկանում հպատակվել Ռուսական կայսրությանը։ Աստիճանաբար, լքված գյուղի տարածքում սկսել են բնակություն հաստատել ռուսներ և Օսմանյան կայսրությունից գաղթած հույներ և հայեր։
Ըստ ռուսական աղբյուրների, գյուղի տարածքում ապրել է ռուսական բանակի ավագ, կալվածատեր Սելյանիկ-Կրասը, որի անունից էլ գյուղն ստացել է իր անվանումը, սակայն հետագայում, այստեղ տեղափոխված հույների կողմից, այն դարձել է Սոլոնիկի, որը նրանց հիշեցնում էր իրենց հարազատ հունական Սալոնիկ քաղաքի մասին։ Սև ծովի ափին գտնվող «Սոլենիկ-Կրասի կալվածքի» մասին, 1896-1897 թվականներին նշել է ռուս աշխարհագրագետ Ալեքսանդր Վոեյկովը։
1961 թվականին գյուղն ընդգրկվել է Սոչի քաղաքի կազմի մեջ և ստացել ներքաղաքային միկրոշրջանի կարգավիճակ։ Բնակիչներն զբաղվում են բանջարաբուծությամբ և այգեգործությամբ։ Սոլոնիկիում կա միջնակարգ դպրոց, ակումբ, բուժկայան և բազմաթիվ մասնավոր հյուրանոցներ ու հոսթելներ։
Հայերի հիմնական զանգվածը եկել է 1936 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի գյուղական բնակավայրեր Կատեգորիա:Սոչի Կատեգորիա:1867 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կորած օրագիրը (վեպ)
Կորած օրագիրը Վարդգես Քալանթարյանի և Մուշեղ Բաղդասարյանի վեպը հրատարակված 1986 թվականին։ Համանուն վեպի հիման վրա սերիալ է նկարահանվել է Հայաստանի հանրային հեռուստաընկերությունում։
Սյուժե
Արթուրը ապագա բռնցքամարտիկ է, արդարամիտ ու ազնիվ։ Նա բոլորին օգնում է, անգամ նրանց, ովքեր արժանի չեն դրան։ Նա փորձում է սեփական ուժերով արդարության ուղին հարթել` առաջնորդվելով իր պարտիզան պապի խելացի ու մարտական խորհուրդներով։  Շողիկը սիրում է Արթուրին։ Նա փորձում է ինքնուրույն պարզել ստեղծված իրավիճակները և գտնել դրանց պատասխանները։ Նրա լավագույն ընկերուհին և անաչառ քննադատը մայրն է։ Նա հսկայական գործարանի տնօրեն է, հրաշալի խորհրդատու և փայլուն հոգեբան։ Մեկ այլ աշխարհում է ապրում Կարինեն։ Նրա մայրը վարսավիր է, ամեն ինչ  գիտի տղամարդկանց  մասին  և փորձում է սեփական դստերը պաշտպանել դժբախտություններից և սխալներից։ Կարինեն բոլորին  <<թիթիզ>> է համարում, իրեն նույնպես։ Բայց մայրական դաստիարակությունը նրան ճիշտ է ուղղորդում։ Անահիտն այս վեպի գլխավոր հերոսուհին է։ Կորած օրագիրն էլ հենց նրանն է։ Նա իր գրառումներում խոսում է օրվա անցուդարձից, իր ապրումներից, զգացմունքներից, սիրուց` Հակոբից։ Անահիտի օրագրում Չալյանի` հայոց լեզվի և գրականության ուսուցչուհու մասին ևս գրառումներ կան։ Նա Չալյանի հանձնարարած ամենամյա <<Իմ ամենասիրելի  ուսուցիչը>> թեմայով շարադրությունը շատ անկեղծ է գրել` արժանանալով վերջինիս հալածանքին։ Դասընկերներից ոմանք կանգնում են Անահիտի կողքին, պաշտպանում նրան, կիսում նույն կարծիքը։ Անահիտի հոգին նուրբ է, զգայուն, փխրուն և... անկոտրում։ Նա կազմակերպված ու կայացած անհատ  է։ Ժամանակից շուտ զգացել է  կյանքի դառնությունները` հատկապես մոր կորուստը։ Հակոբը Անահիտի պահապանն է, նրան անկեղծ սիրող, նրանով հափշտակված։ Հակոբը և Արթուրը  մտերիմ ընկերներ են։ Անարդարության դեմ նրանք յուրովի են պայքարում` Արթուրը բռունցքներով, Հակոբը` խելքով։ Նրա խորհրդատուն Էյնշտեյնն է, որի հետ նրան ծանոթացրել է իր սիրելի ֆիզիկայի ուսուցիչը` ընկեր Վարդանյանը։ Բոլոր հերոսներից ամենահավակնորդն ու հղփացածը Գեղամն է։ Նա հարուստ գործարանատիրոջ որդի է։ Նրա փոխարեն ուրիշներն են ամեն ինչ անում, որովհետև սովոր է  հեշտ և անհոգ կյանքի։ Քաղքենի ծնողների զավակ է, հոր փողերով փորձում է բոլորին գնել և հաճոյանալ։ Դասընկերներից մեկը` Արամը դարձել է նրա հաճկատարը և հանուն մի քանի գրոշի պատրաստ է ամենազզվելի արարքների. օրինակ գողանալ Անահիտի օրագիրը, կարդալ և տանել-գցել Չալյանի փոստարկղը։ Հասմիկը սիրահրված է Գեղամին, սակայն որոշ հանգամանքներ, ինչպես նաև տատիկի խելացի հորդորների շնորհիվ, վերջապես պարզում է Գեղամի իրական դեմքը և ժամանակին հետ կանգնում ինքնասիրահարված համադասարանցուց։
Սերգեյ Բուռլակով
Սերգեյ Բուռլակով (Сергі́й Рома́нович Бурлако́в, ), ուկրաինացի բանաստեղծ, խմբագիր։
Կենսագրություն
Ծնվել է Վորոշիլովգրադի մարզի Բելոգորովկա գյուղում։ Եղել է խառատ։ Ծառայել է խորհրդային բանակում։ Ավարտել է Դնեպրոպետրովսկի համալսարանը, ուր և դասավանդել է ուկրաինական գրականություն։ Դնեպրոպետրովսկի «Պրոմին» հրատարակչությունում եղել է գեղարվեստական գրականության խմբագրության վարիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ուկրաինացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ուկրաինացի խմբագիրներ
Խորվաթիան Եվրատեսիլ երգի մրցույթում
Խորվաթիան Եվրատեսիլ երգի մրցույթին առաջին անգամ մասնակցել է 1993 թվականին։ Այդ թվականից սկսած՝ լավագույն արդյունքը եղել է 4-րդ հորիզոնականը, որ զբաղեցրել է 1993 և 1999 թվականներին, իսկ վատագույն արդյունքը 2007 թվականին՝ կիսաեզրափակչում 16-րդ տեղը։ 2013 թ. սեպտեմբերի 19-ին պարզ դարձավ, որ Խորվաթիան հրաժարվում է մասնակցել Եվրատեսիլ 2014-ին։
Ռիտա Սարգսյան
Ռիտա Ալեքսանդրի Սարգսյան (օրիորդական ազգանունը՝ Դադայան, ), Հայաստանի 3-րդ նախագահ Սերժ Սարգսյանի կինը։
Պատանեկություն
Ծնվել է 1962 թվականի մարտի 6-ին, Ստեփանակերտ քաղաքում։
Կրթություն
Ավարտել է Ստեփանակերտի Ալեքսանդր Գրիբոյեդովի անվան 3-րդ միջնակարգ դպրոցը՝ ստանալով երաժշտական կրթություն։
Աշխատանքային գործունեություն
Որոշ ժամանակ աշխատել է մանկապարտեզում որպես երաժշտության ուսուցչուհի։ Ստեփանակերտից Երևան տեղափոխվելուց հետո չի աշխատել։
Ընտանիք
Ռիտա Սարգսյանը ամուսնացած էր Սերժ Սարգսյանի հետ և ուներ երկու դուստր և 5 թոռ  ։
Մահ
2020 թվականի նոյեմբերի 16-ին Ռիտա Սարգսյանը ծայրահեղ ծանր վիճակում տեղափոխվել էր «Նաիրի» բժշկական կենտրոն։ Նրա մոտ ախտորոշվել էր COVID-19 ։ Նոյեմբերի 20-ին երրորդ նախագահի գրասենյակը տեղեկացրեց, որ Ռիտա Սարգսյանը մահացել է ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1962 ծնունդներ Կատեգորիա:Ստեփանակերտ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Հայաստանի առաջին տիկնայք Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ երաժիշտներ Կատեգորիա:Հայ ուսուցիչներ Կատեգորիա:COVID-19-ից մահացածներ
Շարլոտենհոֆ
Շարլոտենհոֆ պալատ (Schloss Charlottenhof), պալատ Պոտսդամում, Սան Սուսի պալատից հարավ-արևելք, կրոնպրինց Ֆրիդրիխ Վիլհելմի նախկին ամառային նստավայր, ով 1840 թվականին դառնում է Պրուսիայի արքա Ֆրիդրիխ Վիլհելմ IV։ Այժմ պալատը գտնվում է Բեռլին-Բրանդենբուրգի պրուսական պալատների և այգիների ֆոնդի ենթակայության տակ։
Պատմություն
Շարլոտենհոֆի այգու տարածքը տարատեսակ շինություններով հայտնվել է XVIII դարում։ Մի քանի սեփականատերերի փոփոխություններից հետո Սան Սուսի այգուց հարավ գտնվող այդ հողերը ձեռք է բերում պրուսական արքա Ֆրիդրիխ Վիլհելմ III-ը, որպեսզի այն 1825 թվականի Սուրբ Ծնունդին նվիրի իր որդուն՝ կրոնպրինց Ֆրիդրիխ Վիլհելմին և նրա կնոջը՝ Ելիզավետա Լյուդուվիկա Բավարացուն։
Կրոնպրինցը այնտեղ գտնվող դաստակերտի վերակառուցումը հանձնարարում է ճարտարապետ Կարլ Ֆրիդրիխ Շինկել-ին։ Աշխատանքները անց են կացվում խնայողական ռեժիմով, 1826-1829 թվականներին։ Իր աշակերտ Լյուդվիգ Պերսիուսի օգնությամբ Շինկելը նախկին հիմքի վրա կառուցում է հին հռոմեական վիլլաների ոճով ոչ մեծ կլասիցիստական պալատ։
Շնորհալի կրոնպրինցը մասնակցում էր պալատի ձևավորմանը և կատարում է ինքնուրույն էսքիզներ։ Իր ամառային պաքատը նա անվանում էր «Սիամ», որը, այն ժամանակների պատկերացամամբ, ազատության երկիր էր, իսկ իրեն՝ սիամյան տան ճարտարապետ։
Կրոնցպրինցի պալատի պաշտոնական անվանումը դարձել է Շարլոտենհոֆ ըստ Մարիա Շարլոտա ֆոն Գենցկու անվան՝ սենկապետի կնոջ և 1790-1794 թվականներին դաստակերտի տիրուհու։
Ներքին հարդարանք
Այժմ բնօրինակ տեսքով պահպանվել է պալատի տաս սրահների ներքին հարդարանքը։ Կահույքը պատրաստվել էր ըստ Շինկելի էսքիզների և առանձնանում էր հասարակությամբ, հատուկ բյուրգերականությանը։
Պալատի տարածքների բնորոշ գծերից են հանդիսանում նրանց թեմատիկական անհատականությունը նյութերի և գույների նկատմամբ։ Նույնիսկ դռները ձևավորված են ամեն կողմից տարբեր։ Պալատի ամենայուրահատուկ սրահն է հանդիսանում «արշավային սրահը»՝ հին հռոմեական զորահրամանատարների վրանների նմանությամբ։ Առաստաղը և պատերը սոսնձված են կապույտ-սպիտակ գծերով թղթե պաստառներով։ Այդ նույն գծերը օգտագործվել են վարագույրների, ամպհովանու տեսքով վարագույրի և արշավային մահճակալի ծածկոցի համար։ Այդ սրահը օգտագործվում էր որպես պալատական տիկնանց և հյուրերի ննջասենյակ։
Կապույտի և սպիտակի համադրությունը հանդիպում է նաև պալատի պատուհանների փեղկերին, ակնարկելով կրոնցպրինցուհի Ելիզավետայի բավարական ծագմանը։
Շարլոտենհոֆ այգի
Պալատական այգու հարդարումը հանձնարարաված էր այգիների ճարտարապետ Պետեր Յոզեֆ Լենեին։ Սկզբնապես հարթավայրային և որոշ չափով ճահճային տարածքը նա վեր է ածում անգլիական լանդշաֆտային այգու, որի հիմնական բաղադրիչներն են կազմում ծառերը, մարգագետինները և ջրերը։ Ջուրը մատակարարվում էր Հաֆել գետից, որի համար կառուցվել էր ջրագիծ և էլեկտրակայան։ Լենեին հաջողվեց վարպետորեն միացնել Շարլոտենհոֆի նոր այգին Ֆրիդրիխ II-ի ժամանակների Սան Սուսիի հին այգու հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Պալատներ Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Գերմանիայում