cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Էլ Կարմեն դե Բոլիվար
Բնակչություն
2005 թվականի մարդահամարի տվյալներով՝ տղամարդիկ կազմում էին Էլ Կարմեն դե Բոլիվարի բնակչության 51.8%-ը, կանայք՝ համապատասխանաբար 48.2%-ը։ Ռասայական առումով սպիտակամորթներն ու մեստիզոնները կազմում էին քաղաքի բնակչության 99,7%-ը, սևամորթներն ու մուլատները՝ 0.2%-ը, հնդիկները` 0.1%-ը [4]: Ամբողջ բնակչության գրագիտության մակարդակը կազմել է 75.5%:
Տնտեսություն
Էլ Կարմեն դե Բոլիվարի տնտեսությունը հիմնված է գյուղատնտեսության վրա։
Համայնքն ունի բնակչության մեծ թիվ և այստեղ է կենտրոնացված ենթաշրջանի տնտեսական և առևտրային շարժը։ Այն գտնվում է Մոնտես դե Մարիայի օրոգրաֆիկ համակարգում։ Էլ Կարմեն դե Բոլիվարը դեպարտամենտի՝ բնակչության թվով երրորդ քաղաքն է և հանդիսանում է գյուղատնտեսական կարևորագույն կենտրոն՝ համարվելով «Բոլիվարի դեպարտամենտի գյուղատնտեսական և սննդամթերքի մառանը», քանի որ արտադրանքի ամբողջ բաժնի՝ հատկապես ավոկադոյի, ծխախոտի, կակաոյի, բանանի, յամի և քունջութի մեծ մատակարարն է ։ Հենց այս պատճառով էլ այն հայտնի է որպես Կոլումբիայի քաղցր քաղաք։
Քաղաքային ձեռնարկությունների ընդհանուր թվի 55.1%-ը առևտրային ձեռնարկություններ են, 28.7%-ը` ծառայություններ, 15.1%-ը` արդյունաբերական ձեռնարկություններ, 1.1%-ը` տնտեսության այլ ոլորտների ձեռնարկություններ ։
Տրանսպորտ
Ինչ վերաբերում է տրանսպորտային ենթակառուցվածքներին, ապա համայնքի աշխարհագրական դիրքը նպաստավոր է ցամաքային նավահանգստի կառուցման համար։ Քանի որ վերջինս Ռուտա դել Սոլի միջոցով Կոլումբիայի Կարիբյան ավազանը կապում է Սանտանդերեսի հետ, այն նաև հանդիսանում է արևմտյան Բարանքուիլա և Կարտախենա մեծ նավահանգիստների կապող օղակը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կոլումբիայի քաղաքներ Կատեգորիա:1776 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կամիշևախա (Բոլշելոգսկի գյուղական համայնք)
Կամիշևախա (Камышеваха), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Ակսայի շրջանում։ Մտնում է Բոլշելոգսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Ակսայի շրջանի բնակավայրեր
Սան Սիլվեստրե դե Գուսման
Սան Սիլվեստրե դե Գուսման (San Silvestre de Guzmán) մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Ուելվա պրովինցիայի Անդալուզիա ինքնավար համայնքի կազմում։ Տարածքը կազմում է 97 կմ2, բնակչությունը՝ 755 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 69 հեռավորության վրա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Սուլթանբեյլի
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Սամվել Դանիելյան (այլ կիրառումներ)
Սամվել Դանիելյան անունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.
Աղբուլաղ (Ելիզավետպոլի գավառ)
Աղբուլաղ, աղբյուր նախկին Ելիզավետպոլի նահանգի Ելիզավետպոլի գավառում։ Նշանակված է Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Աղբյուրներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ադրբեջանի աղբյուրներ
Ջորջ Բուլ
Ջորջ Բուլ, անգլիացի մաթեմատիկոս ու տրամաբան, մաթեմատիկական տրամաբանության հիմնադիրը։ Հանրահաշվի և տրամաբանության համանմանության հիման վրա Բուլը տրամաբանությունը դիտում էր որպես հանրահաշիվ, որը պարունակում է միայն 0 ու 1 թվերը և թվաբանության բոլոր չորս գործողությունները։ Բուլը տրամաբանության հիմնական խնդիրը համարում է անհայտ տերմինի նկատմամբ տրամաբանական հավասարումների լուծումը և տրված տրամաբանական հավասարումներից որոշ տերմինների արտաքսումը։ Այս հիմքի վրա զուգահեռ է անցկացվում նաև հանրահաշվի և դասերի տրամաբանության միջև։ Բուլի գաղափարները հետագայում հիմք հանդիսացան նոր տրամաբանական հաշիվների, մաթեմատիկական տրամաբանության տեխնիկական կիրառության, մասնավորապես՝ ռելեկոնտանտային սխեմաների տեսության ստեղծման համար։ Հիմնական աշխատություններն են «Տրամաբանության մաթեմատիկական վերլուծություն»-ը (1847) և «Մտածողության օրենքների հետազոտություն» (1854), երկուսն էլ անգլերեն։
Կենսագրություն
Ջորջ Բուլը ծնվել և մեծացել է արհեստավոր Ջոն Բուլի ընտանիքում, ով հետաքրքրվում էր գիտությամբ։ Հայրը՝ մաթեմատիկայի և տրամաբանության մեծ սիրահար, իր որդուն առաջին դասերն էր տվել, սակայն վերջինս վաղ հասակում չէր ցուցաբերում իր տաղանդը դեպի ճշգրիտ գիտությունները։ Ջորջի առաջին սերն էին դասական հեղինակները։
Միայն տասնյոթ տարեկան հասակում Բուլը հասավ բարձրագույն մաթեմատիկային, դանդաղ առաջ գնալով, քանի որ նա չուներ իրեն օգնող ուսուցիչներ։
Տասնվեց տարեկանից Բուլը՝ որպես ուսուցչի օգնական, սկսեց աշխատել մասնավոր դպրոցում Դոնկաստերում և իր ամբողջ կյանքի ընթացքում շարունակում էր դասավանդել տարբեր պաշտոններում։ 1855 թվականին ամուսնացավ Մերի Էվերեստի հետ, ով հայտնի աշխարհագետ Ջորջ Էվերեստի զարմուհին էր։ Մերին նույնպես զբաղվում էր գիտությամբ և դասավանդում, իսկ ամուսնու մահից հետո իր կյանքը նվիրեց Ջորջ Բուլի՝ տրամաբանության մեջ ներդրումը հայտնի դարձնելուն։ Նրանց չորս դուստրերը նույնպես հայտնի դարձան որպես գիտնականներ կամ գիտնականների ընտանիքի անդամներ։ Ալիսիա Բուլը երկրաչափագիր էր, Լյուսի Բուլը՝ քիմիկոս, Մերին գրող և մաթեմատիկոս Չարլզ Հովարդ Հինտոնի կինն էր, Մարգարետը՝ մաթեմատիկոս Ջեֆրի Ինգրամ Թեյլորի մայրը։ Նրանց հինգերորդ դուստրը՝ Էթել Լիլիան Վոյնիչը, հռչակավոր գրող դարձավ։ Ջորջ Բուլը մահացավ հիսուն տարեկան հասակում թոքաբորբից։
Աշխատանքներ
Բուլի առաջին աշխատանքը «Անալիտիկ տրանսֆորմացիայի տեսության հետազոտություններ» անվանումով տպագրվել է Քեմբրիջի մաթեմատիկական ամսագրում 1840 թվականի փետրվարին (հատոր 2, համար 8, էջեր 64–73) :
1841 թվականին Բուլը տպագրեց մեծ ազդեցություն գտած հոդված՝ «Հաստատունների տեսության մասին» վերնագրով ։ «Վերլուծության ընդհանուր մեթոդ» աշխատության համար 1844 թվականին Բուլը Թագավորական ընկերությունից մեդալ ստացավ։ Այն մեծ դեր ունեցավ գծային դիֆերենցիալ հավասարումների տեսության զարգացման մեջ ։ 1847 թվականին Բուլը տպագրեց իր «Տրամաբանության մաթեմատիկական վերլուծություն», որը նրա առաջին աշխատանքն էր սիմվոլիկ տրամաբանության մեջ ։
1849 թվականին Կորկ քաղաքում բացվեց նոր ուսումնական հաստատություն։ Ընկերների առաջարկով Բուլը սկսեց աշխատել այստեղ։ Նա դասեր էր տալիս։ Այս աշխատանքով Բուլը զբաղվեց մինչև կյանքի վերջ։
Ջորջ Բուլը համարվում է մաթեմատիկական տրամաբանության հայրը։ Նրա անունով է կոչվում մաթեմատիկական տրամաբանության բաժինը։ Բուլը պարզեց, որ որոշ բառեր մեծ նշանակություն ունեն մաթեմատիկայում։ Հենց այս գաղափարի վրա հիմնվելով նա իր ուսումնասիրությունների համար ստեղծեց մի յուրօրինակ այբուբեն։ Այդ այբուբենը ունի հիմնական և առանցքային երեք տարր։ Դրանք են «և»֊ը (համակարգ),«կամ»֊ը (համախումբ),«ոչ»֊ը (ժխտում)։ Այս երեք բառերը մաթեմատիկայի կարևորագույն մասնիկներից են։
Բուլի գլխավոր գաղափարներից մեկը վերաբերվում էր ասույթներին։ Նա ասում էր, որ ասույթները կարող են լինել ճշմարիտ և կեղծ։ Հետագայում նրա այս գաղափարը մեծ լայն կիրառություն ունեցավ մաթեմատիկայում։
Բուլի որոշ նախագծերի և աշխատանքների շնորհիվ ստեղծվեց էլեկտրոնային համակարգիչը։
Դիֆերենցիալ հավասարումներ
Բուլը իր կյանքի ընթացքում մաթեմատիկայի թեմայով գրել է ավարտուն աշխատություն։ Առաջինը՝ «Աշխատություն դիֆերենցիալ հավասարումների մասին», տպագրվել է 1859 թվականին, սրան հաջորդ տարի հաջորդել է «Աշխատություն սահմանափակ դիֆերենցիալների հանրահաշվի մասին»-ը։
Մաթեմատիկական անալիզ
1857 թվականին Բուլը տպագրեց իր «Տրասցենդենտների համեմատությունը՝ սահմանափակ ինտեգրալների տեսության հիմունքներով» աշխատությունը, որտեղ ուսումնասիրեց ռացիոնալ ֆունկցիայի մնացորդների գումարը։ Արդյունքներից մեկն էլ այսպես կոչված Բուլի հավասարումն է՝ ցանկացած բնական թվի համար, որտեղ ak > 0, bk, և t > 0 : Այս հավասարումը մեծ դեր է խաղում Հիլբերտի տրանսֆորմացիայի տեսության մեջ
Սիմվոլիկ տրամաբանություն
1847 թվականին Բուլը տպագրեց իր «Տրամաբանության մաթեմատիկական վերլուծություն» աշխատությունը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլիացի մաթեմատիկոսներ Կատեգորիա:Մաթեմատիկոսներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:19-րդ դարի փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Անգլիացի փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Թոքաբորբից մահացածներ Կատեգորիա:19-րդ դարի անգլիացի գրողներ Կատեգորիա:Անգլիացի գիտնականներ
Կարմրաջուր (գետ, Տավուշի մարզ)
Կարմրաջուր, գետակ Հայաստանի Տավուշի մարզում։ Խնձորուտ գետի ձախ օժանդակը։ Սկիզբ է առնում Տավուշի լեռների հարավարևմտյան լանջերից և մայր գետին է միախառնվում Արծվաբերդ գյուղից 9 կմ հարավ-արևմուտք։ Երկարությունը 5 կմ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տավուշի մարզի գետեր Կատեգորիա:Խնձորուտ գետի վտակներ
Վերբովի Լոգ (Դուբովսկի շրջան)
Վերբովի Լոգ (Вербовый Лог), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Դուբովսկի շրջանում։ Մտնում է Վերբովոլոգովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Դուբովսկի շրջանի բնակավայրեր
2015 թվականի Billboard-ի ալտերնատիվ ռոքի № 1 սինգլների ցանկ
2015 թվականի Billboard -ի ալտերնատիվ ռոքի № 1 սինգլների ցանկ ընդգրկում է ալտերնատիվ ռոքի ոճով ամենատարածված երգերը, որը կազմված է Ալտերնատիվ երգերի հիթ-շքերթների հիթերի վրա։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռոք երաժշտություն
Սահակ Սևադա
Սահակ Սևադա (մոտ․ 895-940), հայ իշխան հայկական Առանշահիկների իշխանատոհմից (արքայատոհմից), Գարդմանքի կառավարիչ, Աշոտ Բ Երկաթի աներ։
Ատրներսեհի որդի Սահլի թոռը, Համամ Գրիգորի որդին։ Ժառանգական տիրույթ Փառիսոսին միացնելով Ուտիք նահանգի Գարդմանք և Ձորոգետ գավառները, ստեղծել է ընդարձակ ու հզոր իշխանապետություն։ Փեսային՝ Հայոց արքա Աշոտ Բ Երկաթին օժանդակել է ամրապնդելու հայկական միացյալ թագավորությունը, վերջինիս հետ ճնշել Մովսես Ուտեացու ապստամբությունը։ Մյուս դստերը՝ Շահանդուխտին, կնության է տվել Սյունիքի գահերեց իշխան Սմբատին (հետագայում՝ Սյունիքի թագավոր Սմբատ Ա)։ Երբ Աշոտ Բ Երկաթի և Սյունիքի իշխանների հարաբերությունները սրվել են, Սահակ Սևադա անցել է վերջիններիս կողմը։ Աշոտ Բ Երկաթը ճակատամարտում պարտության է մատնել Սահակ Սևադաին և գերել նրան։ Սահակ Սևադա և նրա որդի Գրիգորը կուրացվել են, հավանաբար նաև գրկվել Ուտիքի տիրույթներից։ Սահակ Սևադաի որդի Սենեքերիմը (Հովհաննես–Սենեքերիմ) իշխել է Փառիսոսում, հիմնադրելով Փառիսոսի թագավորությունը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խաչենի իշխաններ Կատեգորիա:Գարդմանի իշխաններ Կատեգորիա:Եռանշահիկներ
Ավետիք Գևորգյան
Ավետիք (Ավրորա, Ավետ) Աշոտի Գևորգյան, հայ դերասան։
Կենսագրություն
Ավետիք Գևորգյանը ծնվել է Երևանում։ 1957 թվականին ավարտել է Երևանի Կրուպսկայայի անվան թիվ 19 միջնակարգ դպրոցը, այնուհետև` Երևանի թեթև արդյունաբերության տեխնիկումի կոշիկի տեխնոլոգիայի բաժինը։ 1960 թվականից աշխատել է «Նաիրի» կոշիկի ֆաբրիկայում, եղել է ձևավորող, 1971 թվականից միաժամանակ աշխատել է «Հայֆիլմ» կինոստուդիայում և նկարահանվել է ֆիլմերում։ Եղել է բազմաթիվ հայկական ֆիլմերի տնօրենը  ։
Մահ
1980 թվականին հիվանդացել է ծանր հիվանդությամբ։ Մահացել է Երևանում 1984 թվականին։
Նյու Յորք Թայմս
Նյու Յորք Թայմս (The New York Times), ամերիկյան օրաթերթ, որը երրորդ ամենատարածվածն է ԱՄՆ-ում։ Հիմնադրվել է 1851 թվականին, հիմնադիրներն են Հենրի Ռայմոնդը և Ջորջ Ջոնսը։ Թերթը այժմ ամենահայտնիներից է աշխարհում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի օրաթերթեր Կատեգորիա:Պուլիտցերյան մրցանակակիրներ
Արուս Գուլանյան
Արուսյակ Հրաչիկի Գուլանյան, հայ երգչուհի։ ՀՀ վաստակավոր արտիստ (2011)։ Արցախյան պատերազմի մասնակից է, արժանացել է ՀՀ ՊՆ Գարեգին Նժդեհ, Անդրանիկ Օզանյան, Մարշալ Բաղրամյան, Վազգեն Սարգսյան շքանշանների։
Կենսագրություն
Արուս Գուլանյանը ծնվել է 1957 թվականին Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզի Ծովագյուղ գյուղում։ 1976 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական ուսումնարանը, 1978 թվականին՝ Արամ Մերանգուլյանի անվան ժողգործիքների անսամբլին կից երգի ստուդիան։ 1992-2004 թվականներին եղել է Հայաստանի ռադիոյի և հեռուստատեսության Սայաթ-Նովա աշուղական երգի անսամբլի մեներգչուհի, 1997 թվականից՝ Ջիվանու անվան աշուղական դպրոցի ուսուցչուհի, 2004 թվականից՝ «Նազանի» ժողգործիքների անսամբլի հիմնադիր-գեղարվեստական ղեկավար ։
Մասնակցել է Արցախյան ազատամարտին, երգով ոգևորել ազատամարտիկներին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ երգչուհիներ Կատեգորիա:ՀՀ վաստակավոր արտիստներ Կատեգորիա:Արցախյան պատերազմի մասնակիցներ հայկական կողմից
Զելյոնոե (գյուղ, Բառի շրջան)
Զելյոնոե (Зелене), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Բառի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1929 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Զելյոնոե գյուղում բնակվում էր 176 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,434 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 405,53 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Բառի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1929 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Չեխրակ (Դմիտրիևսկիի գյուղական համայնք)
Չեխրակ (Чехрак, Щэхъурадж ), ավան Ռուսաստանի Դաշնության Ադըղեայի Հանրապետության Կոշեխաբլի շրջանի կազմում։
Բնակչություն
Բնակչությունը թվականի տվյալներով կազմում է  մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ադըղեայի Կոշեխաբլի շրջանի բնակավայրեր
Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարան
Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարան (ՀՊՏՀ), Հայաստանի բարձրագույն ուսումնական հաստատություն:
Պատմություն
Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարանի հիմնադրման ակունքները բխում են 1930 թվականից, կոոպերատիվ-տնտեսագիտական ինստիտուտից։ Այդ տարիներից սկսած` հայ տնտեսագիտական մտքի, ինչպես նաև Հայաստանում տնտեսագիտական կրթության ձևավորման ու զարգացման երախտավորներ են եղել անվանի գիտնական մանկավարժներ, պրոֆեսորներ Ղևոնդ Շաքարյանը, Հովհաննես Թումանյանը, Կարպիս Կարագյանը, Վռամ Կոստանյանը, Սուրեն Միքայելյանը, այլք։
Հետագայում բուհն անցել է կազմավորման փուլեր։ Հաջորդը ԵՊՀ-ի կազմում ավելի քան չորս տասնամյակ տևողությամբ գոյությունն էր` որպես տնտեսագիտական ֆակուլտետ, որի ընթացքում շնորհիվ Երևանի պետական համալսարանում ստեղծված բարենպաստ պայմանների և ֆակուլտետի անձնակազմի քրտնաջան աշխատանքի, հսկայական առաջընթաց էր ապրել գիտամանկավարժական գործունեության բոլոր ոլորտներում։
Հայաստանում տնտեսագիտական ինքնուրույն բուհի երկրորդ ծնունդը կամ նորագույն պատմությունն սկիզբ է առել 1975 թվականի օգոստոսի 6-ից, երբ ՀԿԿ Կենտկոմի և ՀԽՍՀ նախարարների խորհրդի որոշմամբ ԵՊՀ տնտեսագիտական, ապրանքագիտության և առևտրի էկոնոմիկայի, ղեկավար աշխատողների և մասնագետների որակավորման բարձրացման ֆակուլտետների բազայի վրա կազմավորվեց Երևանի ժողովրդական տնտեսության ինստիտուտը։
Բավական է ասել, որ ԵրԺՏԻ կազմավորման նախօրյակին (1974 թվական) տնտեսագետ ուսանողների թվաքանակը 1934 թվականի համեմատությամբ տասնապատկվել էր` 305-ից հասնելով շուրջ 3 հազարի, իսկ մասնագիտությունների թիվը` 4-ից 11-ի։ Սակայն բարձրագույն կրթությամբ տնտեսագետների նկատմամբ պահանջարկն աճում էր առաջանցիկ տեմպերով, ինչով էլ պայմանավորված էր տնտեսագիտական ինքնուրույն բուհի կազմավորման անհրաժեշտությունը 70-ական թվականներին։ ԵՊՀ-ի տնտեսագիտական ֆակուլտետում էին աշխատում, ապա ժողովրդական տնտեսության ինստիտուտ տեղափոխվեցին անվանի տնտեսագետներ Անուշավան Կիրակոսյանը, Ավագ Ավանեսյանը, Ռայա Քալանթարյանը, Վարազդատ Խլղաթյանը, Լիպարիտ Թամազյանը, Սերգեյ Մելիքյանը, Հովհաննես Ֆահրադյանը, Շավարշ Մանուկյանը և այլք։
Հայաստանի Կառավարության 1999 թվականի նոյեմբերի 30-ի որոշմամբ բուհը վերանվանվեց Երևանի պետական տնտեսագիտական ինստիտուտ, իսկ 2006 թվականի հունիսի 6-ին ստացավ համալսարանի կարգավիճակ և կոչվեց Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարան պետական ոչ առևտրային կազմակերպություն։
Իր նորագույն պատմության ընթացքում ՀՊՏՀ պրոֆեսորդասախոսական կազմն ու աշխատակիցներն ակնառու հաջողությունների են հասել ինչպես ուսումնամեթոդական, այնպես էլ գիտահետազոտական աշխատանքների բնագավառում։
Բուհն իր գոյության ընթացքում տվել է ավելի քան 40.000 շրջանավարտ։
Այսօր համալսարանի 6 ֆակուլտետներում ընդգրկված մասնագիտական և ոչ մասնագիտական ամբիոններում դասախոսում են  տասնյակ  գիտության դոկտորներ,  պրոֆեսորներ, գիտության թեկնածու, դոցենտներ, ասիստենտներ։ Բուհում դասավանդում են նաև համատեղությամբ աշխատող վեց տասնյակից ավելի բարձրակարգ մասնագետներ։
ՀՊՏՀ-ն կրթական և գիտական կապեր ունի աշխարհի բազմաթիվ համալսարանների հետ և օրեցօր ընդլայնում է այդ կապերի աշխարհագրությունը` կնքելով ու վավերացնելով համագործակցության նորանոր պայմանագրեր։ Հայաստանի Հանրապետության Կառավարության 2015 թվականի դեկտեմբերի 29-ի որոշմամբ «Երևանի պետական ֆինանսատնտեսագիտական քոլեջ» պետական ոչ առևտրային կազմակերպությունը միացման ձևով վերակազմակերպվել է՝ միանալով «Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարան» պետական ոչ առևտրային կազմակերպությանը։
Այսօր տնտեսագիտական մայր համալսարանում բարեփոխումների շրջան է. կրթական նոր ծրագրեր, բուհ-գործատու կապի ամրապնդում, նոր ժամանակների պահանջով բացված բակալավրական ու մագիստրոսական մասնագիտություններ, ուսումնական գործընթացում տեսական գիտելիքի ամրապնդում փորձով և փորձառության արդյունավետ կազմակերպմանը միտված գործընթացներ, դասավանդման ժամանակակից մեթոդների կիրառում, նյութատեխնիկական բազայի վերազինում, վերակառուցում։
ՀՊՏՀ-ն Դիլիջանի գեղատեսիլ վայրերից մեկում՝ Բլդան գետի ափին, ունի մարզաառողջարան, որտեղ հուլիս-օգոստոս ամիսներին վճարովի տարբերակով հանգստանում են ուսանողները։
Կառավարման ֆակուլտետ
Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարանի կառավարման ֆակուլտետը ձևավորվել է 1979 թվականին՝ ճյուղային տնտեսագիտության ֆակուլտետի հենքի վրա։ Այն սկզբնապես անվանվել է աշխատանքի տնտեսագիտության և կազմակերպման ֆակուլտետ, իսկ Կառավարում անվանումը ստացել է, երբ Միջազգային տնտեսական հարաբերություններ մասնագիտությունը տեղափոխվել է Տնտեսության կարգավորման և միջազգային տնտեսական հարաբերությունների ֆակուլտետի կազմ։ Ֆակուլտետի դեկանն է Մանուկ Մովսիսյանը։
Կառավարման ֆակուլտետի կազմում ընդգրկված ամբիոններն են.
Տնտեսության կարգավորման և միջազգային տնտեսական հարաբերությունների ֆակուլտետ
Տնտեսության կարգավորման և միջազգային տնտեսական հարաբերությունների ֆակուլտետը գործում է համալսարանի հիմնադրման տարվանից՝ 1975 թվականից։ Ֆակուլտետի դեկանն է Գրիգոր Նազարյանը։
Ֆակուլտետում ուսուցումը կազմակերպվում է առկա և հեռակա կրթաձևերով։ Ուսման տևողությունը առկա բակալավրիատում 4 տարի է, հեռակա բակալավրիատում` 5 տարի, առկա մագիստրատուրայում՝ 2 տարի, հեռակա մագիստրատուրայում՝ 2.5 տարի։
Տնտեսության կարգավորման և միջազգային տնտեսական հարաբերությունների ֆակուլտետի կազմում ընդգրկված ամբիոններն են․
Ֆինանսական ֆակուլտետ
Համալսարանի ստեղծման առաջին իսկ օրվանից հիմնադրվել է ֆինանսահաշվային ֆակուլտետը, որն այսօր վերակազմավորվել է ֆինանսական ֆակուլտետի։ Ֆակուլտետի դեկանն է Վահե Միքայելյանը։ Ֆակուլտետում պատրաստվում են ֆինանսիստներ, բանկային գործի մասնագետներ։
Ֆակուլտետը գիտաուսումնական սերտ կապերի մեջ է Ֆրանսիայի Լիոն քաղաքի առևտրաարդյունաբերական պալատի, Փարիզ-12 և Իսպանիայի Սարագոսայի համալսարանների հետ։
Ֆինանսական ֆակուլտետի կազմում ընդգրկված ամբիոններն են.
Մարքեթինգի և բիզնեսի կազմակերպման ֆակուլտետ
Մարքեթինգի և բիզնեսի կազմակերպման ֆակուլտետը ՀՊՏՀ ամենահին կառուցվածքային ստորաբաժանումներից է, որը ձևավորվել է 1975 թվականին Երևանի պետական համալսարանում դեռևս 1964 թվականին գործող ապրանքագիտության և առևտրի էկոնոմիկայի ֆակուլտետի բազայի վրա։ Ֆակուլտետի դեկանն է Նարեկ Կեսոյանը։
Ֆակուլտետում պատրաստվում են կադրեր մարքեթինգի և բիզնեսի կազմակերպման մասնագիտություններով, որոնք ունեն նաև առանձին նեղ մասնագիտացումներ։ Ուսուցումը կազմակերպվում է առկա և հեռակա ուսուցման համակարգերում՝ պետական կրթական չափորոշիչներին համապատասխան։ Ուսման տևողությունը առկա բակալավրիատում 4 տարի է, առկա մագիստրատուրայում՝ 2, հեռակա բակալավրիատում՝ 5, հեռակա մագիստրատուրայում՝ 2,5 տարի։
Մարքեթինգի և բիզնեսի կազմակերպման ‎‎‎‎‎‎‎‎‎‎ֆակուլտետի կազմում ընդգրկված ամբիոններն են.
Ինֆորմատիկայի և վիճակագրության ֆակուլտետ
Ինֆորմատիկայի և վիճակագրության ֆակուլտետի կազմում ընդգրկված ամբիոններն են.
Հաշվապահական հաշվառման և աուդիտի ֆակուլտետ
Հաշվապահական հաշվառման և աուդիտի ֆակուլտետը հիմնադրվել է 2011 թվականին՝ Ֆինանսական ֆակուլտետի վերակազմավորման արդյունքում։ Առաջիկա տարիներին նախատեսվում է մասնագիտացման նոր ուղղություն՝ տնտեսական վերլուծություն։ Ֆակուլտետի դեկանն է Մերի Բադալյանը։
Հաշվապահական հաշվառում և աուդիտ ֆակուլտետում ուսուցումը կազմակերպվում է առկա և հեռակա կրթաձևերով։ Ուսման տևողությունը առկա բակալավրիատում 4 տարի է, առկա մագիստրատուրայում՝ 2, հեռակա բակալավրիատում՝ 5, հեռակա մագիստրատուրայում՝ 2,5 տարի։
Ֆակուլտետը սերտ կապեր ունի Հայաստանի հաշվապահների և աուդիտորների ասոցիացիայի, «Հայկական ծրագրեր» ընկերության և մի շարք աուդիտորական կազմակերպությունների հետ։
Հաշվապահական հաշվառման և աուդիտի ֆակուլտետի կազմում ընդգրկված ամբիոններն են.
Ուսանողական խորհուրդ
ՀՊՏՀ ուսանողական խորհուրդը ստեղծվել է 1994 թվականին։ Կառույցի նպատակն ու գերխնդիրն է ներկայացնել ու պաշտպանել ուսանողների շահերը ։
Եղեգնաձորի մասնաճյուղ
Մասնաճյուղը հիմնադրվել է 2007 թվականին Հայաստանի Կառավարության որոշմամբ։ Առաջին ընդունելությունը կազմակերպվել է 2008 թվականին երեք մասնագիտությունների գծով՝ ֆինանսներ, միջազգային տնտեսական հարաբերություններ և կառավարում։ 2011-2012 ուս. տարվա դրությամբ մասնաճյուղում սովորում է շուրջ 100 ուսանող։ Մասնաճյուղն ունի ինչպես անվճար՝ տարկետման իրավունքով, այնպես էլ վճարովի համակարգի ուսուցման տեղեր։ Պրոֆեսորադասախոսական անձնակազմի հիմնական մասը ժամանում է մայրաքաղաքից։ Գիտաուսումնական ամբողջ գործընթացը մասնաճյուղում իրականացվում է մայր ԲՈՒՀ-ի համապատասխան ամբիոնների կողմից կազմված ծրագրերով, մեթոդաբանությամբ և ուսումնական նյութերով։ Մասնաճյուղն ունի գրադարան, կազմավորման փուլում է գտնվում համակարգչային լսարանը։ Մասնաճյուղում բավական ակտիվ գործում է ուսանողական խորհուրդ, որի անդամները, ինչպես նաև մյուս ուսանողները պարբերաբար ներգրավվում են տարբեր կազմակերպությունների կողմից իրականացվող կամավորական ու վճարովի աշխատանքների մեջ։ Ուսանողների ու անձնակազմի շնորհիվ և տեղական ու միջազգային կազմակերպությունների աջակցությամբ մասնաճյուղում ստեղծվել և գործում է «Երիտասարդական նախաձեռնությունների կենտրոնը», որի ակտիվիստներ են ոչ միայն ուսանողները, այլև Եղեգնաձոր քաղաքի և հարակից համայնքների երիտասարդները։ Մասնաճյուղի համագործակցությունը բավականին մեծ է նաև տեղական ու միջազգային մի շարք կառույցների հետ։ «Կայուն զարգացման հիմնադրամի», գերմանական GIZ-ի և ԱՄՆ դեսպանատան հետ իրականացված մի շարք ծրագրերի արդյունքում տեխնիկական վերազինման մակարդակը բարձրացել է, գործում են տեխնիկական ժամանակակից սարքավորումներով հագեցած լսարաններ։ Մասնաճյուղում ուսման առաջադիմությունը բավական բարձր է, ինչի շնորհիվ վճարովի համակարգում սովորող ուսանողների մոտ 35-40%-ին յուրաքանչյուր տարի մրցութային կարգով շնորհվում են տարբեր տիպի կրթաթոշակներ։
Գյումրու մասնաճյուղ
ՀՊՏՀ Գյումրու մասնաճյուղը հիմնադրվել է 1997 թ. մայիսի 30-ին։ Երկաստիճան կրթական համակարգը մասնաճյուղում ներդրվել է 2004-2005 ուստարվանից։ Ուսումնական գործընթացը կազմակերպվում է մայր բուհի չափորոշիչներին համապատասխան՝ երկաստիճան կրթական համակարգի գիտելիքների գնահատման կրեդիտային եղանակով։ Բուհական կրթության արդիականացման նպատակով բացվել են ժամանակակից տեխնիկական միջոցներով համալրված լսարաններ։ 2016 թվականից պայմանագրեր են կնքվել եվրոպական մի շարք համալսարանների հետ «Էրազմուս+» ծրագրի շրջանակներում ՀՊՏՀ Գյումրու մասնաճյուղից ուսանողների կրթական ծրագիրը այդ համալսարաններում շարունակելու և դասախոսների փորձի փոխանակման համար։ Երկու տարում ծրագրի շրջանակներում փոխանակման ծրագրին մասնակցել են շուրջ մեկ տասնյակից ավելի ուսանողներ։ Մասնաճյուղի պրոֆեսորադասախոսական կազմը հրատարակել է մի շարք ուսումնական ձեռնարկներ, գիտական հոդվածներ, մասնակցել միջազգային գիտաժողովների աշխարհի տարբեր գիտակրթական կենտրոններում։ Բուհում իրականացվում են զարգացման տարբեր ծրագրեր։ Բուհի երեք խոշոր ծրագրերն են՝ գրադարանի համալրումն ու ընթերցասրահի ստեղծումը, շարունակական ու ոչ ֆորմալ կրթության կենտրոնի բացումն ու բուհը գիտահետազոտական կենտրոն դարձնելուն ուղղված աշխատանքները։
ՀՊՏՀ Գյումրու մասնաճյուղի ուսանողական խորհուրդ
ՀՊՏՀ Գյումրու մասնաճյուղի ուսանողական խորհուրդը ձևավորվել է 1999 թ.-ի ապրիլի 17-ին և մինչ օրս գործում է համաձայն ընդունված բոլոր սկզբունքների։ 2002 թ. ՀՊՏՀ ԳՄ-ի նախաձեռնությամբ ստեղծվել է քաղաքային ուսանողական խորհուրդ։
ՀՊՏՀ-ն սոցիալական մեդիայում
Կատեգորիա:1975 հիմնադրված կրթական հաստատություններ Կատեգորիա:Հայաստանի բարձրագույն ուսումնական հաստատություններ
Վերխնի Ժիրով (Դուբովսկի շրջան)
Վերխնի Ժիրով (Верхний Жиров), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Դուբովսկի շրջանում։ Մտնում է Բարաբանշչիկովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Պուսկառու
Պուսկառու (Puskaru), գյուղ Էստոնիայի Պիլվամաա նահանգի Պիլվա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 61 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Պիլվամաա նահանգի Պիլվա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Սան Խուան դել Պուերտո
Սան Խուան դել Պուերտո (San Juan del Puerto) մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Ուելվա պրովինցիայի Անդալուզիա ինքնավար համայնքի կազմում։ Տարածքը կազմում է 45 կմ2, բնակչությունը՝ 8190 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 14 հեռավորության վրա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
(9168) Սարով
(9168) Սարով (Sarov), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1987 թվականի սեպտեմբերի 18-ին Լյուդմիլա Չեռնիխի կողմից Նաուչնիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,430619 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0553 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,8059 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1384,12 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,260093 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 8,79° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1987 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Լյուդմիլա Չեռնիխի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
(1296) Անդրե
(1296) Անդրե (Andree), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1933 թվականի նոյեմբերի 25-ին Լուի Բոյերի կողմից Ալժիրում ։
Մուրալյա դե Բուրգոս
Մուրալյա դե Բուրգոս (Muralla de Burgos), ռազմական ամրոց է, որը շրջապատում է Իսպանիայի Բուրգոս քաղաքը ։ Այն իրենից ներկայացնում է միջնադարյան կառույց։ 18-րդ դարից անտարբերության մատնված ամրոցը սկսում է քայքայվել։ Ներկայումս պահպանվել է ամրոցի մի քանի հատվածը՝ մի քանի դարպասներ, աշտարակներ ու որոշ կտավներ։
(1296) Անդրե
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,418221 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,072 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7644 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1373,54 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,262096 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,11° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1933 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Լուի Բոյերի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Մուրալյա դե Բուրգոս
Պատմություն
Բուրգոս քաղաքի զարգացման հետ մեկտեղ ակտիվացել է ամրոցի շինարարությունը։ Առաջին պատնեշը կառուցվել է 10-րդ և 13-րդ դարերի ընթացքում։ 13-14-րդ դարերում կառուցվել է հիմնական կառույցը, իսկ հետագա դարերում իրականացվել է ամրացման և այլ շինարարական աշխատանքներ։
Առաջին պատնեշը
884 թվականին հիմնադրվում է Բուրգոս քաղաքը։ Բնակիչներին պաշտպանելու համար 10-րդ դարում սկսվում է առաջին պատնեշի շինարարությունը։ Այն սկսվում էր Միգել (san Miguel) ժայռից և ավարտվում էր քաղաքի բարձրադիր վայրում։ 11-րդ դարում սկսում է ծաղկել Բուրգոս քաղաքը, որը հանգեցնում է շրջակա վայրերում ապրող մարդկանց գաղթը դեպի քաղաք։ Քաղաքի բնակչությունը կտրուկ ավելանում է, որը հանգեցնում է քաղաքի մեծացմանը։ Քանի որ բնակչության մեծ մասն արդեն կենտրոնանում է հովտում, որը հանգեցնում է պատնեշի մոտ բնակվողների կողմից տների լքմանը և հովտում տների կառուցմանը։ 11-12 դարերին սկսում է պատնեշի երկարացումը, որը սկսում էր Սան Մարտին (San Martín) դարպասից մինչև Սանտա Մարիա (Santa María) դարպասը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի ամրոցներ
Կամիշևախա (Գրուշևսկի գյուղական համայնք)
Կամիշևախա (Камышеваха), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Ակսայի շրջանում։ Ակսայ քաղաքից գտնվում է 15 կմ հեռավորության վրա։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Ակսայի շրջանի բնակավայրեր
Սուլթանլի
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Շամբ (Սյունիքի մարզ)
Շամբ, գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Սյունիքի մարզի Սիսիանի տարածաշրջանում, Սիսիան քաղաքից մոտ 11 կմ հարավ-արևելք, Որոտանի վրա կառուցված Շամբի ջրամբարի հյուսիսային ափին, ծովի մակերևույթից 1340-1400 մ բարձրության վրա։ Հեռավորությունը Կապան մարզկենտրոնից ճանապարհով կազմում է մոտ 107 կմ։ Բնակչությունը` 416 մարդ (2011), հայեր։
Հիմնադրվել է 1962-1963 թթ. որպես Շամբի ՀԷԿ-ի բանավան` ստանալով հին Շամբ գյուղի անունը ։ Մասն է կազմել Հայկական ԽՍՀ Սիսիանի շրջանի։ 1995 թվականից մտնում է ՀՀ Սյունիքի մարզի մեջ` Դարբաս գյուղի հետ կազմելով Դարբաս համայնքը։
Բնակչություն
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Շամբի մշտական բնակչությունը կազմել է 416, առկա բնակչությունը` 402 մարդ ։ Բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.
Պատմություն
Շամբ անունով հին գյուղը հիշատակվում է Բագրատունի Աշոտ Գ թագավորի 966 թ. Մաղարդավանքի, իսկ հետագայում Որոտնավանքի 1315 թ.-ի արձանագրությունների մեջ։ Այն գտնվել է Վաղատին գյուղի մոտակայքում և նույն անվան տակ ընդգրկված եղել Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում ։ Գյուղը լքվել է 1930-ական թվականներին։
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ և գյուղատնտեսությամբ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Գյուղն ունի X-XV դարերի ավերված գերեզմանոց։
Զորյանոե (գյուղ, Բառի շրջան)
Զորյանոե (Зоряне), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Բառի շրջանում։
Շամբ (Սյունիքի մարզ)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի գյուղեր
Զորյանոե (գյուղ, Բառի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Զորյանոե գյուղում բնակվում էր 57 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,337 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 169,14 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Բառի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Արծվաբերդի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Տավուշի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Տավուշի մարզի Արծվաբերդ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 39 հուշարձան (17 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տավուշի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Օսկար լավագույն տիտրերի համար
«Օսկար» լավագույն տիտրերի համար տրվել է մեկ անգամ 1929 թվականի առաջին մրցանակաբաշխության ժամանակ Ջոզեֆ Ֆարնեմին։ Այս նույն անվանակարգում առաջադրված էր Ալեքսանդր Կորդին «Հեղինե Տրոյացու անձնական կյանքը» ֆիլմի համար և Ջորջ Մերիոնը՝ առանց որևէ առանձին ֆիլմ նշելու։
Էլիսոն Հենիգան
Էլիսոն Լի Հենիգան (անգլերեն՝ Alyson Lee Hannigan, ), ամերիկացի դերասանուհի։ Հանդիսատեսին առավել հայտնի է «Ամերիկյան կարկանդակ» ֆիլմաշարերից, ինչպես նաև «Բաֆֆի՝ վամպիրների բնաջնջողը» (1997–2003) և «Ինչպես հանդիպեցի ձեր մայրիկին» (2005–2014) հեռուստասերիալներից։
Ծնվել է մայրաքաղաք Վաշինգտոնում։ Դերասանական կարիերան սկսել է Ատլանայում՝ ընդամենը 4 տարեկանում՝ նկարահանվելով զանազան գովազդային հոլովակներում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1974 ծնունդներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Վաշինգտոն քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իռլանդական ծագմամբ Կատեգորիա:Ամերիկացի երեխա դերասանուհիներ
Դավիթ Թրյան
Կենսագրություն
Ծնվել է Կ. Պոլսում։ Նախնական կրթությունն ստացել է տեղի Մխիթարյանների վարժարանում։ 1858 թվականին մեկնել է Վենետիկ, ուսումը շարունակել Մխիթարյանների Մուրադ-Ռափայելյան վարժարանում, սակայն հիվանդանալով, առանց ուսման շրջանն ավարտելու, վերադարձել է ծննդավայր։
Կարճ ժամանակ հետևել է նկարչության։
Բեմական գործունեությունն սկսել է Կ. Պոլսի «Արևելյան թատրոնում», 1861 թվականին (առաջին դերը՝ Գուստավ, Ռոթայի «Երկու հիսնապետներ» մելոդրամայում)։ 1862-1864 թվականների թատերաշրջաններում ճանաչվել է որպես էպիզոդային «փոքր դերերի» վարպետ։ 1868-1878 թվականներին խաղացել է Հակոբ Վարդովյանի «Օսմանյան թատրոն»-ում, 1872-1873 թվականներին թատերաշրջանում՝ Պետրոս Մաղաքյանի թատերախմբում, 1878-1883 թվականներին՝ Սերովբե Պենկլյան ի օպերետային և Թովմաս Ֆասուլաճյանի՝ հյուրախաղերով շրջող խմբերում, 1883 թվականին՝ Թիֆլիսի, 1898 թվականին՝ Բաքվի հայկական թատերախմբերում։ Թրյանցը եղել է խարակտերային և կատակերգական նուրբ կերպարանագծումների դերասան, համարվել դասական կատակերգության, հատկապես Մոլիերի ամենաինքնատիպ մեկնաբանը XIX դարի հայ թատրոնում ։
1868 թվականին որպես նկարիչ աշխատել է ճարտարապետ Սարգիս Բալյանի մոտ, նկարազարդել նրա նախագծերով կառուցվող արքայական պալատների ձեղունները։ 1869-1870 թատերաշրջանում մասնակցել է Նոր Նախիջևանում Ֆասուլաճյանի կազմակերպած ներկայացումներին՝ Պետրոս Ադամյանի, Մարի Նվարդի, Խ. Փափազյանի և ուրիշների հետ, 1872 թվականին խաղացել է Պետրոս Մաղաքյանի թատերախմբում, իսկ 1873-1878 թվականներին՝ Վարդովյանի խմբում։ Մեծ հաջողությամբ է հանդես եկել Մոլիերի պիեսներում, ինչպես Արգան («Երևակայական հիվանդ»), Սգանարել («Բռնի ամուսնություն»), Ժորժ Դանտեն, Պարոն Բորսունյակ և այլն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ դերասաններ
Քառակուսի արմատի օր
Տոնի պատմությունը և արդիականությունը
Տոնական սեղանի գլխավոր ուտեստը եփած արմատապտուղներն են և մաթեմատիկական քառակուսի արմատի նշանի տեսքով թխվածքը ։
Ժամանակագրություն
Մաթեմատիկական օբյեկտիվության պատճառով այս տոնը նշվում է մեկ հարյուրամյակի ընթացքում ընդամենը 9 անգամ (յոթ անգամ՝ հարյուրամյակի առաջին կեսին և երկու անգամ՝ երկրորդ կեսին), և մշտապես միևնույն օրերին։
Այս դեպքում հետաքրքիր է նկատել, որ տոների միջև ընկած ժամանակահատվածը ըստ տարեթվերի կազմում է կենտ թվերի շարունակական հաջորդականություն՝ 3, 5, 7 և այլն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տոներ
Ֆորսաժ։ Հոբս և Շոու
«Ֆորսաժ։ Հոբս և Շոու», ամերիկյան մարտաֆիլմ գիտաֆանտաստիկ և կատակերգության տարրերով: Այն սփին-օֆֆ է և թվով իններորդը «Ֆորսաժ» ֆիլմաշարում։ Ֆիլմի իրադարձությունները տեղի են ունենում «Ֆորսաժ 8»-ի դեպքերից երկու տարի անց և կենտրոնացված է Լյուկ Հոբսի և Դեկարդ Շոուի հերոսների վրա Դուեյն Ջոնսոնի և Ջեյսոն Սթեթհեմի դերակատարմամբ։ Ֆիլմում նաև նկարահանվել են Իդրիս Էլբան, Վաննեսա Կիրբին, Հելեն Միրենը, Ռոման Ռեյնսը, էյսա Գոնսալեսը, Կիանու Ռիվզը և այլ դերասաններ  ։
Ֆիլմի ռեժիսորը Դևիդ Լիտչն է, իսկ սցենարի հեղինակը՝ Քրիս Մորգանը, որը նաև նախկին վեց ֆիլմերի սցենարի հեղինակն է։ Արտադրության գործընթացը վերահսկող հիմնական պրոդյուսերներն են գլխավոր պրոդյուսեր Նիլ Մորիցը, ինչպես նաև Դուեյն Ջոնսոնը, Դենի Գարիսան, Հիրամ Գարսիան, Ջեյսոն Սթեթհեմը և Քրիս Մորգանը։ Ֆիլմի արտադրությամբ զբաղվում են «Originals Film», «Seven Bucks Production» և «Chris Morgan Productions» ընկերությունները ։
Ֆիլմը կթողարկվի «Universal Pictures»-ի կողմից և կցուցադրվի 2019 թվականի օգոստոսի 2-ին ԱՄՆ-ում, իսկ 2019 թվականի օգոստոսի 1-ին՝ Ռուսաստանում ։
Սյուժե
Ֆիլմի պաշտոնական սինոփսիսը «Universal Pictures Russia»-ի կողմից.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2019 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆորսաժ Կատեգորիա:Բադի մուվի Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Universal Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոնդոնում Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոս Անջելեսում Կատեգորիա:Լոնդոնում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլիայում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան սիքվել ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների էքշն թրիլեր ֆիլմեր
Սան Կոնո
Սան Կոնո (San Cono) կոմունա Իտալիայում, Սիցիլիա մարզում՝ Կատանիայի գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 2959 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 451 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 6,56 կմ² մակերես տարածք։ Փոստային ինդեքսն է՝ 95040։ Հեռախոսային կոդը՝ 0933։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Goodman պատկերասրահ
«Goodman» պատկերասրահ (Goodman Gallery), մասնավոր գեղարվեստական պատկերասրահ Հարավաֆրիկյան Հանրապետության Յոհաննեսբուրգ քաղաքում՝ բացված 1966 թվականին Լինդա Գիվոնի կողմից ։ Մասնագիտացված է աֆրիկյան ժամանակակից արվեստի մեջ, անցկացնում է ժամանակավոր խմբակային և անհատական ցուցահանդեսներ ինչպես հայտնի, այնպես էլ մայրցամաքի սկսնակ նկարիչների համար։ Հոգաբարձու Լիզա Էսերսը այն ձեռք է բերել 2008 թվականին։ 2016 թվականին պատկերասրահը մտել է աշխարհի 500 լավագույն պատկերասրահների ցանկի մեջ՝ ըստ «Modern Painters» ամսագրի։
Պատմություն և նկարագրություն
«Goodman» գեղարվեստի պատկերասրահը հիմնադրվել է 1966 թվականին Յոհաննեսբուրգ քաղաքում՝ հոգաբարձու Լիզա Գիվոնի (Linda Givon) նախաձեռնությամբ, որը մինչ այդ աշխատում էր Լոնդոնի «Grosvenor» պատկերասրահում։ Հետագայում «Goodman»-ը մասնաճյուղ է բացել նաև Քեյփթաունում։ Հարավաֆրիկյան Հանրապետությունումապարտհեյդը ստեղծելու ընթացքում պատկերասրահը ձգտել է դառնալ «բացարձակապես ոչ խտրական տարածք»՝ փորձելով պաշտպանել ինչպես նկարիչների, այնպես էլ Խոսքի ազատությունը քաղաքական կոնֆլիկտների ժամանակ և ընդհանրապես։ Անկախ հոգաբարձու Լիզա Էսերսը 2008 թվականին հիմնադրից ձեռք է բերել պատկերասրահը։
«Goodman» պատկերասրահը Աֆրիկա մայրցամաքի ամենահին պատկերասրահներից մեկն է, որը մասնագիտանում է ժամանակակից արվեստի մեջ. հատուկ ուշադրություն է դարձնում ինչպես հայտնի, այնպես էլ սկսնակ հեղինակներին Հարավային Աֆրիկայից, բացահայտում է նաև միջազգային արվեստագետներին, որոնց աշխատանքները կապված են «աֆրիկյան համատեքստի» հետ։ Պատկերասրահի հետ համագործակցող հեղինակների թվում են եղել այնպիսի նկարիչներ և քանդակագործներ, ինչպիսիք են Գադա Ամերը, Քենդիս Բրայթցը, Քուդզանայ Չիուրայը, Մունիր Ֆաթմին, Ալֆրեդո Ջաարը, Լիզա Լոուն, ինչպես նաև՝ Ադամ Բրումբերգի և Օլիվեր Չանարի (Adam Broomberg, Oliver Chanarin) դուետը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստի թանգարաններ Կատեգորիա:Յոհաննեսբուրգի թանգարաններ Կատեգորիա:1966 հիմնադրված թանգարաններ
Սկանդինավիայի պատմություն
Սկանդինավիայի պատմություն, հասարակական գիտությունների մի համալիր, որն ուսումնասիրում է Սկանդինավիայում մարդկային հասարակության անցյալը։
Նեղ իմաստով Սկանդինավիայի պատմությունը հասկացվում է որպես Հյուսիսային Եվրոպայի տարածաշրջանի պատմություն, որն ընդգրկում է Դանիան, Նորվեգիան և Շվեդիան։ Երբեմն այդ երկրներին ավելացվում են Ֆինլանդիան և Իսլանդիան, ինչը բացատրվում է ոչ միայն երկրների աշխարհագրական դիրքով, այլ նաև այն փաստով, որ Ֆինլանդիայի պատմությունը մեծապես կապված է Շվեդիայի պատմության հետ, իսկ Իսլանդիայի պատմությունը՝ Նորվեգիայի և Դանիայի։ Լայն իմաստով այն տարածաշրջանները, որոնց պատմությունը դիտարկվում է Սկանդինավիայի պատմության շրջանակներում, ներառում են նաև Գրենլանդիան, Շոտլանդիան և Բալթյան երկրները:
«Սկանդինավիայի պատմություն» անվանմանը զուգահեռ նույն իմաստով երբեմն օգտագործվում է նաև «Հյուսիսային Եվրոպայի պատմություն» անվանումը։
Նախապատմական ժամանակաշրջան
1996-ին Կարիոխոկիի քաղաքապետարանի տարածքում գտնվող Պոհյանմա նահանգում գտնվող Գայլի քարանձավում հայտնաբերված գտածոները շատ հետազոտողների կողմից մեկնաբանվել են որպես այստեղ նեանդերթալյանների առկայության իրեղեն ապացույց։ Գտածոների նվազագույն տարիքը գնահատվում էր 40 հազար տարի։ Գայլի քարանձավի նմուշները եզակի են. մինչ դրանց հայտնագործումը Հյուսիսային Եվրոպայում մարդկային ներկայության ամենավաղ ապացույցները թվագրվում են մ.թ.ա. մոտ 8500 թվականով։ Դանիայում, Նորվեգիայում, Բալթյան երկրներում, Ֆինլանդիայում և Շվեդիայում բնակավայրերի ամենահին հայտնաբերված մնացորդները թվագրվում են այս ժամանակաշրջանից ։
Սկանդինավիայում բավականին մեծ թվով հնագիտական ​​գտածոներ կան, որոնք թվագրվում են նեոլիթյան ժամանակաշրջանից (մ.թ.ա. 25-րդ դար) ։
Հուղարկավորության իրերը ցույց են տալիս, որ Սկանդինավիայում բնակվող ցեղերը ակտիվ առևտրային կապերի մեջ են եղել կելտական ​​և հռոմեական քաղաքակրթությունների հետ ։
Վիկինգների դարաշրջան
Հիմնական հոդված՝ Վիկինգների դարաշրջան Վիկինգները՝ սկանդինավյան ռազմիկները և առևտրականները, ութերորդ դարից սկսած  նշանակալից ուժ են դարձել։ Իրենց բավականին արագ նավերով նրանք նավարկեցին Եվրոպայով դեպի Միջին Արևելք և Հյուսիսային Աֆրիկա, ինչպես նաև Իսլանդիա, Գրենլանդիա և Հյուսիսային Ամերիկա (Նյուֆաունդլենդ կղզի)։ Նրանք զբաղվում էին առևտրով, բայց ավելի հաճախ՝ տեղի բնակչության թալանով։ Նրանք նաև գաղութներ հիմնեցին նոր երկրներում։
Վիկինգների դարաշրջանի ավարտը
Վիկինգների դարաշրջանը պայմանականորեն ավարտվում է 1066 թվականին՝ նորմանների կողմից Անգլիայի նվաճմամբ։
Վիկինգների դարաշրջանի ավարտը սկանդինավյան ժողովուրդների քաղաքական միավորման սկիզբն է։
Վիկինգների դարաշրջանի ավարտին սկիզբ դրվեց նաև սկանդինավյան ժողովուրդների համատարած քրիստոնեացմանը։
Սկանդինավիայի քրիստոնեացումը
Սկանդինավյան ժողովուրդների քրիստոնեացման առաջին փորձը կատարվել է 830-ականներին` «Հյուսիսային Առաքյալ» Համբուրգի և Բրեմենի եպիսկոպոս Անսգարի կողմից։ 965 թվականին Դանիան սկանդինավյան երկրներից առաջինն էր, ով պաշտոնապես ընդունեց քրիստոնեությունը։ Քրիստոնեությունը վերջնականապես հաղթեց Դանիայում 1080-ականների սկզբին Կնուդ IV Սրբի օրոք։ Նորվեգիայում քրիստոնեությունը հաստատվեց Սիգուրդ I Խաչակրի կողմից, որը հիմնեց եպիսկոպոսություն և սահմանեց եկեղեցու տասանորդը։ Շվեդների քրիստոնեացումը մեծ դժվարությամբ ընթացավ։ Վերջնականապես Շվեդիայում քրիստոնեությունը հաղթեց միայն XIII դարի կեսերին։ Շվեդիան քրիստոնեությունն ընդունած վերջին երկիրն է ոչ միայն Սկանդինավիայում, այլև Արևմտյան Եվրոպայի բոլոր կաթոլիկ երկրների շարքում։
Սկանդինավիզմ
19-րդ դարում Սկանդինավյան երկրներում ստեղծվեցին քաղաքական և հասարակական ուժեր, որոնք կողմնորոշված էին սկանդինավյան բոլոր երկրների քաղաքական, տնտեսական և մշակութային մերձեցման վրա։ Այս ինտեգրացիոն գաղափարները ստացել են «սկանդինավիզմ» ընդհանրացված անվանումը։
Սկանդինավիզմի գաղափարներն ակտիվորեն իրականացվել են 1950-ականներին՝ 1952-ին Դանիան, Իսլանդիան, Նորվեգիան, Ֆինլանդիան և Շվեդիան ստեղծեցին Հյուսիսային խորհուրդը, իսկ 1954-ին՝ Հյուսիսային անձնագրային միությունը։
Բերեզովայա Ռոշչա (Կագալնիցկի շրջան)
Բերեզովայա Ռոշչա (Берёзовая Роща), ավան Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Կագալնիցկի շրջանում։ Մտնում է Կիրովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կագալնիցկի շրջանի բնակավայրեր
Սուլթանխան
Սուլթանխան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Սամվել Դանիելյան (ըմբիշ)
Սամվել Վլադիմիրի Դանիելյան (1971, նոյեմբերի 2, Բաքու), հունահռոմեական ոճի հայազգի ըմբիշ, մարզիչ, Ռուսաստանի եռակի չեմպիոն (1992, 1993, 1999), Եվրոպայի չեմպիոն (1999), 1991 թվականի աշխարհի գավաթակիր, հունահռոմեական ըմբշամարտի աշխարհի չեմպիոն (1995), ԽՍՀՄ սպորտի վաստակավոր վարպետ (1995)։
Կենսագրություն
Սամվել Դանիելյանը ծնվել է 1971 թվականին Բաքվում։ 1978 թվականից զբաղվել հունահռոմեական ըմբշամարտով Ֆելիքս Ավակովի և ԽՍՀՄ վաստակավոր մարզիչ Էդուարդ Կասպարովի ղեկավարությամբ։ 1987 թվականից եղել է ԽՍՀՄ պատանեկան հավաքականի անդամ։ 1989 թվականին Արցախյան ազատամարտի տարիներին տեղափոխվել է Կրասնոդար, հետագայում՝ Դոնի Ռոստով, որտեղ շարունակել է զբաղվել ըմբշամարտով Պյոտր Չինիբալայանցի ղեկավարությամբ։ 1991-2001 թվականներին եղել է Ռուսաստանի հավաքականի անդամ՝ դառնալով հունահռոմեական ըմբշամարտի աշխարհի գավաթակիր (1991)։ 1996 թվականից՝ Ատլանտայի օլիմպիական խաղերի մասնակից ։
2001 թվականին ավարտել է կարիերան։ 2008 թվականից Մոսկվայի Իվան Յարիգինի անվան թիվ 64 Ըմբշամարտի պալատի մարզիչն է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1971 ծնունդներ Կատեգորիա:Հայ ըմբշամարտիկներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ սպորտի վաստակավոր վարպետներ Կատեգորիա:Ըմբշամարտի աշխարհի առաջնության մեդալակիրներ
Բնական գազը Ռուսաստանում
Ըստ «The World Factbook» ալմանախի գնահատականի՝ Ռուսաստանն ունի նաև ամենամեծ գազի ապացուցված պաշարները (48 տրիլիոն խորանարդ մետր (tcm)) : Ըստ Նավթ արտահանող երկրների կազմակերպության (ՕՊԵԿ) տվյալների առաջին հորիզոնականն զբաղեցնում է Ռուսաստանը, որի պաշարները գնահատվում է մոտ 49 տրիլիոն խորհանարդ մետրի, որը կազմում է աշխարհի ապացուցված պաշարների 24%-ը։ Այնուամենայնիվ, BP-ի գնահատականներով Ռուսաստանը երկրորդն է Իրանից հետո՝ 33 տրիլիոն խորանարդ մետրով ։   Բացի այդ, Ռուսաստանն, ըստ ԱՄՆ Երկրաբանական ծառայության գնահատականների, հավանաբար կունենա բնական գազի չբացահայտված հանքավայրերի ամենամեծ ծավալը՝ հավելյալ 6,7 տրիլիոն խորանարդ մետր ։ Ռուսաստանը տարեկան սպառում է մոտավորապես 457 մլրդ խորանարդ մետր՝ զիջելով միայն Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներին ։
Վեճեր Ուկրաինայի հետ
2005 թվականից սկսած ռուսական գազ մատակարարող «Գազպրոմը» և ուկրաինական նավթագազային «Նավթոգազ» ընկերությունը մի շարք վեճերի մեջ են։ Այս վեճերը ձևավորվել են պարզ բիզնես վեճերից և վերածվել են անդրազգային քաղաքական հարցերի, որոնք սպառնում են բնական գազի մատակարարմանը բազմաթիվ եվրոպական երկրներում, որոնց բնակչությունը և տնտեսական կայունությունը կախված են ռուսական բնական գազի ներկրումից, որը փոխադրվում է Ուկրաինայի տարածքով։
2005 թվականի ընթացքում Ռուսաստանը պնդում էր, որ Ուկրաինան չի վճարում գազի համար, այլ շեղում է գազատարներից այն, որը նախատեսված էր արտահանել ԵՄ։ Ուկրաինացի պաշտոնյաները սկզբում հերքում էին մեղադրանքը, սակայն ավելի ուշ «Նավթոգազ»-ը խոստովանեց, որ եվրոպական այլ երկրների համար նախատեսված բնական գազը պահվում և օգտագործվում է ներքին կարիքների համար ։ Վեճը իր գագաթնակետին հասավ 2006 թվականի հունվարի 1-ին, երբ Ռուսաստանը դադարեցրեց ուկրաինական տարածքով անցնող գազի բոլոր մատակարարումները ։ 2006 թվականի հունվարի 4-ին Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միջև ձեռք է բերվել նախնական պայմանավորվածություն, և մատակարարումը վերականգնվել է։ Իրավիճակը հանդարտվեց մինչև 2007 թվականի հոկտեմբերը, երբ նոր վեճեր սկսվեցին ուկրաինայի կողմից ներկրած գազի պարտքերի շուրջ։ Դա հանգեցրեց 2008 թվականի մարտին գազի մատակարարման կրճատմանը։ 2008 թվականի վերջին ամիսներին հարաբերությունները կրկին լարվեցին, երբ Ուկրաինան և Ռուսաստանը չկարողացան պայմանավորվել Ուկրաինայի պարտքերի շուրջ։
2009 թվականի հունվարին այս անհամաձայնությունը հանգեցրեց մատակարարման ընդհատումների եվրոպական շատ երկրներում, և տասնութ եվրոպական երկրներ հայտնեցին, որ Ռուսաստանից Ուկրաինայով տեղափոխվող իրենց գազի մատակարարումների զգալի անկման կամ ամբողջական դադարեցման մասին ։ 2009 թվականի սեպտեմբերին երկու երկրների պաշտոնյաները հայտարարեցին, որ զգում են, որ իրավիճակը վերահսկելի է, և որ այս թեմայի շուրջ այլևս կոնֆլիկտներ տեղի չեն ունենա, առնվազն մինչև 2010 թվականի Ուկրաինայի նախագահական ընտրությունները ։ Սակայն 2009 թվականի հոկտեմբերին մեկ այլ տարաձայնություն առաջացավ 2010 թվականին Ուկրաինան Ռուսաստանից ներկրվող գազի քանակի վերաբերյալ։ Ուկրաինան մտադիր էր ավելի քիչ գազ ներկրել 2010 թվականին՝ տնտեսական անկման պատճառով արդյունաբերության կարիքների կրճատման պատճառով։ Այնուամենայնիվ, «Գազպրոմը» պնդել է, որ Ուկրաինան պիտի կատարի իր պայմանագրային պարտավորությունները և գնի գազի նախապես համաձայնեցված քանակությունները ։
2010 թվականի հունիսի 8-ին Ստոկհոլմի արբիտրաժային դատարանը վճռեց Ուկրաինայի «Նավթոգազը» վերադարձնել 12,1 միլիարդ խորհանարդ մետր գազ «RosUkrEnergo» ընկերությանը, որն տեղակայված է Շվեյցարիայում, և որի բաժնետոմսերի 50% պատկանում է Գազպրոմին։ Ռուսաստանը մեղադրել է ուկրաինական կողմին 2009 թվականին Ուկրաինայի տարածքով անցնող խողովակաշարերից գազի սիֆոնիզացման մեջ ։ Ուկրաինացի մի քանի բարձրաստիճան պաշտոնյաներ հայտարարել են, որ վերադարձը «արագ չի լինի» ։