cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Աշխարհազոր
Աշխարհազոր, կամավորական հիմունքներով խաղաղ բնակչությունից կազմավորված ռազմական ստորաբաժանում ։ Պատերազմի ժամանակ ստեղծվող ժողովրդական կամավոր զորամիավորում, հին և միջին դարերում՝ նաև բանակի օժանդակ մաս։ Սովորաբար ձևավորվում է արդարացի–ազատագրական պատերազմներում։ Հայկական Ա. երբեմն վճռական դեր է խաղացել (օրինակ, 450–451-ին՝ Վարդանանց պատերազմում, 1918-ին՝ Սարդարապատի ճակատամարտում ևն)։ Ա. կարևոր նշանակություն ունեցավ Հայրենական մեծ պատերազմում (1941–45)՝ սովետական երկիրը ֆաշիստական զորքերից պաշտպանելու և ազատագրելու գործում։ ՀամԿ(բ)Կ Կենտրոնական կոմիտեն Ա. կազմակերպելու մասին որոշումն ընդունեց 1941-ի հուլիսի 2-ին։ Մինչև 1943-ը Ա–ի միավորումներ ստեղծվեցին Մոսկվայում (12 դիվիզիա), Լենինգրադում (10 դիվիզիա), Կիևում, Խարկովում, Դոնբասում, Ատալինգրադում և այլ քաղաքներում։ 1941-ին Ա–ի վաշտեր ստեղծվեցին Երևանում։ Մարտական պատրաստականություն ստացած տասնյակ հազարավոր աշխարհազորայիններ համալրեցին գործող բանակի շարքերը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռազմական պատմություն Կատեգորիա:Զինվորական կոչումներ
Ծաղկող
Ծաղկող, նկարող, հին ձեռագրեր պատկերազարդող վարպետ։ Հայ միջնադարյան ձեռագրերի հիշատակարաններում, ի տարբերություն գրչի, ծրողի, գծողի, մանրանկարիչներն իրենց անվանել են ծաղկող կամ նկարող։ Ծաղկել բառը միջնադարում նշանակել է նաև զարդարել։ Ծաղկողը հոմանիշ է մանրանկարիչ բառին, որը նշանակում է ձեռագիր գրքեր, ավելի նեղ իմաստով՝ կրոնական ձեռագրեր (հիմնականում՝ ավետարաններ, աստվածաշնչեր) պատկերազարդող, նկարում էր ոչ միայն սյուժետային պատկերներ, այլև զարդագրեր, խորաններ, անվանաթերթեր, լուսանցազարդեր ու լուսանցանկարներ։
Կատեգորիա:Մանրանկարիչներ
Մեծ Վոսիմ
Մեծ Վոսիմ (Большой Восим), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Օչեյա գետի ձախ ափին՝ 31 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 37 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Լի Լի Հուա
Ի տարբերություն չինական կինեմատոգրաֆի վաղ շրջանի շատ այլ դերասանուհիների՝ Լի Լի Հուան, նախքան կինոյում նկարահանվելը, պեկինյան օպերայի դերասանական վարպետություն է սովորել։ 1930-ական թվականների վերջին նա դարձավ շանհայական կինեմատոգրաֆի «ոսկե դարի» վերջին նոր դերասանուհիներից մեկը։ Ճապոնական շրջափակման տարիներին Լի Հուան ակտիվորեն համագործակցում էր ճապոնացիների հետ, որի համար պատերազմի ավարտից հետո մեղադրվեց «մշակութային լրտեսության» մեջ։ 1940-ական թվականների վերջին Լին տեղափոխվում է Բրիտանական Հոնգկոնգ, որտեղ դառնում է ժամանակի ամենապահանջված դերասանուհին։ Այդ ժամանակ նա ակտիվորեն համագործակցում է մի քանի առաջատար կինոստուդիաների հետ, նկարահանվում է ոչ միայն Հոնգկոնգում, այլև Թայվանում, Ճապոնիայում և ԱՄՆ-ում։ Լի Լի Հուան դարձավ առաջին հայտնի չինացի դերասանուհին, որը հրավեր ստացավ նկարահանվելու Հոլիվուդում։ 1950-ական թվականների կեսերին, երբ Հոնգկոնգի կինեմատոգրաֆ եկավ դերասանուհիների նոր սերունդ, Լի Լի Հուայի դիրքերը զգալիորեն թուլացան։ Այդուհանդերձ, դերասանուհուն հաջողվեց պահպանել իր հանրահայտությունը մինչև իր կարիերայի ավարտը՝ 1982 թվականը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Չինացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:1924 ծնունդներ Կատեգորիա:Հուլիսի 17 ծնունդներ Կատեգորիա:Չինացի երգչուհիներ
Դուդերգոֆի բարձունքներ
Դուդերգոֆի բարձունքներ (Дудергофские высоты, Tuutarin mäet), բնության հուշարձան Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզում, Սանկտ Պետերբուրգ քաղաքի մոտ։ Սառցե դարաշրջանի ծագման բլուրների շղթա է, որի մի մասը՝ Կիրխգոֆը և Ընկույզի լեռը, գտնվում են Լոմոնոսովի շրջանում, իսկ Ագռավի լեռը՝ Սանկտ Պետերբուրգի հարավ–արևմուտքում։
18-րդ դարում Ագռավի և Ընկույզի լեռները չէին տարբերակվում և համարվում էին մեկ՝ Դուդորովի լեռ ։
Երկու ամենաբարձր կետերն են՝ Ընկույզի լեռը (ծովի մակերևույթից 176 մ բարձրություն), նրանից հյուսիս Ագռավի լեռը (147 մ), և արևելքում՝ Կիրխգոֆը (170 մ).
Դուդերգոֆի բարձունքներում կառուցվել է Մոժայսկի բնակավայրը, իսկ Ագռավի և Ընկույզի լեռները իրարից անջատվում են Սովետական փողոցով։ Սակայն լեռների բլուրների գագաթները համարվում են վերահսկվող գոտի։ Երբեմն այդ անունները փոխում են իրենց տեղերով ։ Դուդերգոֆի բարձունքներից արևմուտք՝ Մոժայսկի բնակավայրից հարավ, Կավելախտա գյուղն է, իսկ հյուսիսում՝ Պիկկոլովոն։
Բարձունքները պատված են Քեմբրի դարաշրջանի կավով, որի մակերևույթին Օրդովիկի և Չորրորդային դարաշրջանի մնացորդներ են։ Արևմուտքում Տայսկի դարաշրջանի մորենային շերտեր են։ Մորենը Իժորա գետի հովտում հասնում է մեծ բարձրությունների։
Դուդերգոֆի բարձունքները անտառապատ են, հանդիպում են թխկի, հացենի, կաղնի, կնձենի, լորենի, սոճի, վայրի ընկուզենի, արոսի, շամբուկ և եղևնի ։
ArmSCII
ArmSCII — Armenian Standard Code for Information Interchange, ՏՓԿՀՀ, Տեղեկատվության Փոխանակման Կոդի Հայկական Հիմնօրինակ, ստեղծվել է Հայաստանի մասնագետների համանուն նախաձեռնող խմբի կողմից 1987 թ․ :
Կոդավորման համար օգտագործվում է 6, 7 կամ 8 բիթ։ Հայաստանի տեղեկատվական ոլորտում մեծ տարածում է ստացել 8 բիթանոց տարբերակը, ArmSCII-8 անվանումով։ Ժողովրդի շրջանում այն ունի բազմաթիվ անուններ․ Արմսքի, ԱՆՍԻ և Արիալ Արմենիան։ Վերջինս թյուրիմացության հետևանք է, երբ կոդավորումը շփոթվում է տառատեսակի (ֆոնտ) հետ։
Արտաքին հղումներ
* Կատեգորիա:Համացանցի ստանդարտներ Կատեգորիա:ISO ստանդարտներ Կատեգորիա:Տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ
Հավուց Թառի գրչության կենտրոն
Հավուց Թառի գրչության կենտրոն, միջնադարյան հայկական հոգևոր և մշակութային կենտրոն Հավուց Թառի վանքային համալիրին կից։ Հայտնի առաջին ձեռագիրը (Ավետարան) ընդօրինակել է Իգնատիոս գրիչը 1214թ.-ին՝ Թադևոս և Հայրապետ կրոնավորների պատվերով (Վենետիկ, Մխիթարյան մատենադարան, ձեռ. № 137)։ Պետրոս քահանան վանքի գրչատանը ընդօրինակել է Ավետարան (1236), Գրիգոր գրիչը՝ Ավետարան (1297) ու Սաղմոսարան (1298) (Մատենադարան, ձեռագիր՝ №№ 2838, 4160, 6473), գրիչ և ծաղկող Ստեփանոսը՝ Շարակնոց (1458), երկու Ավետարան (1471) (Մատենադարան, ձեռագիր՝ №№ 215, 3759, 10154, որոնցից մեկի պատվիրատուն իր մայրն է եղել)։
Ձեռագրեր են ընդօրինակվել նաև XVI-XVII դարերում։
Հավուց թառի վանքին են նվիրվել մի շարք ձեռագրեր՝ Ավետարաններ (1321, 1657), Մաշտոց (1423), Շարակնոց (1482)։ Մինչև 1294-ը այս գրչության կենտրոնում է պահվել հայ ձեռագրական մշակույթի հնագույն հուշարձաններից մեկը՝ VII դարին վերագրվող «Վեհամոր Ավետարանը», որն այնուհետև տեղափոխվել է Արցախ (այժմ Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարանում է, ձեռագիր՝ № 10668)։ Վանքը գործել է մինչև XVIII դարի 2-րդ կեսը։
Տես նաև
Կատեգորիա:Զարգացած միջնադարի հայկական դպրոցներ Կատեգորիա:Ուշ միջնադարի հայկական դպրոցներ
Ղեշդերի
Ղեշդերի (ღეშდერი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Մեստիայի շրջանում ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 17 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Մեստիայի շրջան‎‎‎
Դացենկովկա (գյուղ, Սումիի շրջան)
Դացենկովկա (Доценківка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դացենկովկա գյուղում բնակվում էր 11 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Յամ Յին
Յամ Յին (Yin Yam, Չինաստան) չինացի դերասանուհի։
Կատեգորիա:Չինացի դերասանուհիներ
Խավիեր Խատին
Խավիեր Խատին (Javier Jattin, ), կոլումբիացի դերասան և մոդել։ Առավել հայտնի է «Հարուստ երեխաներ, աղքատ ծնողներ», «Առաջին տիկինը» և «Վենդավալ կալվածքի աղջիկը» հեռուստասերիալներում կատարած դերերով ։
Զարեչե (քաղաքատիպ ավան, Օդինցովսկի շրջան)
Զարեչե (Заречье), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Օդինցովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4817 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Օդինցովսկի շրջանի բնակավայրեր
Պեուշալովո
Պեուշալովո (Пеушалово), գյուղ Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Գատչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2011 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 6 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լենինգրադի մարզի Գատչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Չամաշ
Չամաշ, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Օրդուի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության հայաբնակ գյուղեր
Ես Լեգենդ եմ (ֆիլմ)
«Ես Լեգենդ եմ»  (I Am Legend), ամերիկյան Ֆանտաստիկ ֆիլմ է, որը հանդիսանում է ամերիկացի հանրաճանաչ ֆանտաստ գրող՝ Ռիչարդ Մեթսոնի համանուն ստեղծագործության էկրանավորումը։ Ռեժիսորն է Ֆրենսիս Լոուրենսը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հետապոկալիպտիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:2007 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրենսիս Լոուրենսի ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր զոմբիների մասին Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆանտաստիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ Կատեգորիա:Warner Bros. ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր վամպիրների մասին Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Նյու Յորքում Կատեգորիա:IMAX ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում ապագայում Կատեգորիա:Նյու Յորքում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Նյու Ջերսիում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:2007 թվականի ԱՄՆ ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ էքշն ֆիլմեր
Դավիթ Ա Արամոնեցի
Դավիթ Ա Արամոնեցի (ծ. թ. անհայտ, գ. Արամոնք (այժմ՝ գ. Արամուս, Հայաստանի Կոտայքի մարզում) – 741, Արամոնք, թաղվել է Արամոնքի հայրապետանոցում), Ամենայն հայոց կաթողիկոս 728 թ-ից առ 741 թ։ Կաթողիկոսական գահին Դավիթ Ա Արամոնեցուն նախորդել է Հովհաննես Գ Օձնեցին, հաջորդել՝ Տրդատ Ա Ոթմսեցին։ Դառնալով կաթողիկոս՝ տեղափոխել է իր նստավայրը Դվինից հայրենի գյուղ՝ Արամուս, որտեղ կառուցել է եկեղեցի և հայրապետանոց։ Նրա հայրապետության շրջանն աչքի չի ընկել նշանավոր գործերով, ուստի և չի արժանացել պատմիչների առանձնակի ուշադրությանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսներ
Գույն
Գույն, մարմնի՝ տեսողական որոշակի զգացողություն առաջացնող հատկություն, որ պայմանավորված է առաքվող կամ անդրադարձվող ճառագայթների սպեկտրային կազմությամբ։ Սպեկտրային տարբեր բաղադրության ճառագայթումների՝ միևնույն տեսողական ընկալումն առաջացնելու հատկությունը պայմանավորված է աչքի յուրահատուկ կառուցվածքով։ Աչքն օժտված է լույսի երեք տեսակի ընդունիչներով, որոնցից յուրաքանչյուրն արձագանքում է ալիքի երկարության որոշ տիրույթի։ Ընդունիչներից մեկը զգայուն է տեսանելի տիրույթի միջին մասի նկատմամբ (դեղնականաչավուն ճառագայթում), մյուս երկուսը՝ այդ տիրույթի տարբեր եզրամասերի նկատմամբ, ընդ որում զգայնության տիրույթներն իրար ծածկում են, այսինքն՝ ընդունիչներից յուրաքանչյուրն առավել զգայուն լինելով նշված երեք տիրույթներից մեկի նկատմամբ, զգայուն է նաև մյուս տիրույթների նկատմամբ, բայց ավելի քիչ։ Գունային ընկալումն այդ երեք տեսակի ընդունիչների համաժամանակյա գործողության արդյունքն է։ Գույնը նկարագրող հատկություններն են՝ լուսեղությունը, գունային տոնը, գույնի հագեցածությունը։ Ամենապարզ գույնը սպիտակն է թվում։ Սպիտակ գույնի լուսեղությունը նվազեցնելով, կարելի է ստանալ այս կամ այն չափով մութ, երանգազուրկ բոլոր գորշ գույները։ Երանգավոր գույները երանգազուրկներից տարբերվում են այս կամ այն գունային տոնով, որքան հստակ է արտահայտված գունային տոնը, այնքան գույնը հագեցած է համարվում։ Օրինակ, ճամփեզրի փոշոտ կանաչ խոտի գույնը ավելի քիչ է հագեցած, քան գետափի մաքուր և, մանավանդ, փոքր-ինչ խոնավինը։ Գույնի մասին ստացվող տպավորությունը կազմվում է շրջապատի հետ համեմատելու միջոցով։ Մարմնի գույնը բացատրվում է ընտրողական կլանումով (կլանման գործակցի կախումն ալիքի երկարությունից)։ Ընտրողական կլանման շնորհիվ մարմնից անդրադարձած լույսը չի ունենում նրա վրա ընկած լույսի սպեկտրային բաղադրությունը, ուստի, օրինակ, սպիտակ լույսով լուսավորված մարմինների գույնը ունենում է այս կամ այն գունային տոնը։ Մարմնին ցանկացած գույնը տալու համար այն ծածկում են ընտրողական կլանմամբ օժտված ներկանյութերի շերտով։ Գույնի առաջացման պատճառ կարող է լինել նաև ընտրողական ցրումը (ցրման կախումն ալիքի երկարությունից), որով բացատրվում է, օրինակ, երկնքի կապույտ գույնը։ Մետաղների գունավորման համար էական է ընտրողական անդրադարձումը՝ անդրադարձման գործակցի կախումն ալիքի երկարությունից, իսկ մետաղների բնորոշ փայլը պայմանավորված է ցրման ուղղությամբ։
Արվեստում
Գույնը արվեստում, պատկերման միջոցներից մեկը կերպարվեստում։ Գեղանկարչության ու գրաֆիկայի մեջ Գույնի օգնությամբ վերարտադրվում է պատկերվող օբյեկտի նյութեղենությունն ու ձեր, տարածական հարաբերությունը, լուսավորությունը, օդային միջավայրը ևն։ Գույնը օժանդակում է արձանների ու հարթաքանդակների արտահայտչականությանն ու նրանց ընկալմանը։ Գույնը հաճախ կատարում է զարդարանքի Էական դեր, հատկապես՝ դեկորատիվ֊կիրառական արվեստում։ ճարտարապետության բնագավառում Գույնով գործնական, տեխնիկական և գեղարվեստական խնդիրներ են լուծվում։ Գույնը գեղանկարչական երկի գաղափարական բովանդակության բացահայտման, հուզական արտահայտչականության հասնելու կարևոր միջոց է (տես Կոչորիտ)։ Կերպարվեստում տարբեր Գույներերը ստացվում են ներկերի կամ զանազան գունավոր նյութերի (օրինակ՝ խճանկարում) օգնությամբ, միագույն քանդակագործության մեջ՝ նյութի Գույնով, ճարտարապետության ասպարեզում՝ ներկերով և նյութերի Գույներով։ Գույնի մեկնաբանման բնույթը (Գույների ինտենսիվությունն ու քանակը, նրանց հակադրամիասնությունը ևն) պայմանավորված է պատկերվող օբյեկտի գունային հատկանիշներով և արվեստագետի գեղարվեստական կոնկրետ մտահղացումով, նրա ստեղծագործական մեթոդով և այլ գործոններով։ Գույնի զարգացումը կերպարվեստում եղել է աստիճանական՝ 2—3 լոկալ Գույների (հին քարի դար) կիրառումը հետզհետե հասցվել է բնության Գույների ու նրանց երանգների ողջ բազմազանության օգտագործման։ Տես նաև Գունաթափանցում։
Տես նաև
Կատեգորիա:Տեսողություն
Չինական սփյուռք
Հուացյաո (華僑), այլ երկրներում բնակվող չինացիներ։ Չինական սփյուռքը ամենախոշորն է աշխարհում, կազմում է շուրջ 35 միլիոն մարդ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Չինացիներ Կատեգորիա:Սփյուռքներ
Պիեռետ Ալարի
Պիեռետ Ալարի, կանադացի օպերային երգչուհի և 20-րդ դարի երաժշտության ուսուցիչ, կոլորատուրային սոպրանո։
Լեոպոլդ Սիմոնոյի կինը։
Կենսագրություն
Պիեռետ Ալարին ծնվել է Մոնրեալի խմբավար և Կանադական օպերային ընկերության երկրորդ դիրիժոր Սիլվա Ալարիի, և դերասանուհի Ամանդա Ալարիի ընտանիքում։ Նրա երգի և դերասանական վարպետության ուսուցիչներն էին Ժաննա Մոբորը և Ալբերտ Ռոբերվալը։ 14 տարեկանում նա իր դեբյուտը կատարեց որպես դերասանուհի, ապա որպես փոփ երաժշտության կատարող։ Օպերային բեմում իր դեբյուտը կատարել է 1938 թվականին «Monument-National»-ում՝ էպիզոդիկ դերով։ Հաջորդ տասնամյակում նա հանդես է եկել է Բարբարինայի (Ֆիգարոյի ամուսնությունը (օպերա), 1943), Մարիի (Գնդի դուստրը (օպերա), 1945), Միրեյին Գունոյի (համանուն օպերա) (1947), Ռոզինայի (Սևիլյան սափրիչ (օպերա), 1951) և Վիոլետտայի (Տրավիատա, 1951) դերերով։
1940 թվականին, Սալվատոր Իզորելի մոտ սովորելիս, Ալարին ծանոթացավ տենոր Լեոպոլդ Սիմոնոյի հետ, ում հետ էլ ամուսնացավ 1946 թվականին։ 1943-1946 թվականներին նա նաև սովորել է Էլիզաբեթ Շումանի մոտ Ֆիլադելֆիայի Կուրտիսի ինստիտուտում։
Մետրոպոլիտեն օպերայի ռադիոմրցույթում հաղթելուց հետո Ալարին առաջին անգամ հայտնվեց այս թատրոնի բեմում 1945 թվականին՝ ներկայացնելով Ջուզեպպե Վերդիի Պարահանդես-դիմակահանդեսը (օպերան) (դիրիժոր՝ Բրունո Վալտեր) և շարունակեց ելույթ ունենալ այնտեղ երեք սեզոն։ 1949 թվականին ամուսնու հետ տեղափոխվել է Փարիզ, որտեղ Օպերա-Կոմիկում երգել է կենտրոնական հատվածներ։ Նրանք միասին հանդես են գալիս Էքս ան Պրովանսի, Էդինբուրգի, Վիեննայի, Մյունխենի, Բադեն-Բադենի և Վյուրցբուրգի փառատոներին։ Ալարին ելույթ է ունեցել Հյուսիսային Ամերիկայի Ֆիլադելֆիա, Սան Ֆրանցիսկո, Նոր Օռլեան, Նյու Յորք քաղաքներում և Կանադայի Վանկուվեր  և Տորոնտո քաղաքներում, ինչպես նաև Մոնրեալի փառատոնում։ 1950-ական թվականների կեսերից մինչև 1960-ականների կեսերը նրա ձայնը հնչել է Société Radio-Canada-ի մի շարք ռադիո և հեռուստատեսային շոուներում։ Մոնրեալի օպերայում նա հանդես է եկել  Բլոնդայի (« Առևանգում հարեմից»), Ջուլիետ և Զերլինա (Դոն Ժուան (օպերա)) դերերով։ Օպերային բեմում նրա վերջին ելույթները եղել են 1966 թվականին․ նա երգում էր «Ուրախ այրին» օպերան Մոնրեալում և Քվեբեկում, իսկ վերջին համերգային ելույթը եղել է 1970 թվականին, երբ Մոնրեալի սիմֆոնիկ նվագախմբի հետ երգեց Գեորգ Ֆրիդրիխ Հենդելի «Մեսիան»։
1972 թվականին Ալարին ամուսնու և երկու դուստրերի հետ տեղափոխվել է Սան Ֆրանցիսկո, որտեղ դասավանդել և ղեկավարել է օպերային ներկայացումներ մինչև 1982 թվականը (1972-1977 թվականներին Ալարին դասավանդել է նաև Բանֆի բարձրագույն կրթական կենտրոնում։ 1982 թվականից նրանք ապրել են Վիկտորիա քաղաքում (Բրիտանական Կոլումբիա), որտեղ հիմնադրվել է «Canada Opera Piccola» ակադեմիան։ Ալարիի ամուսինը մահացել է 2006 թվականին, Պիեռետը նրանից հինգ տարի ավել է ապրել։
Մրցանակներ և կոչումներ
Նրա երգարվեստի ողջ կարիերայի ընթացքում քննադատները բարձր են գնահատել նրա դերասանական հմտությունները և կատարյալ կենտրոնացված և ճկուն «բյուրեղյա» ձայնը։ Սկսած քնարական մասերից՝ ժամանակի ընթացքում նա յուրացրել է ավելի դրամատիկ երգացանկ։ Լեոպոլդ Սիմոնոյի հետ նա 1959 թվականին դարձավ «Calix Lavallee» մրցանակի առաջին դափնեկիրը, որը շնորհվում է Քվեբեկի լավագույն երաժիշտներին։ 1969 թվականին ստացել է Կանադայի շքանշան՝ արժանանալով սպայի կոչում, իսկ 1995 թվականին՝ ուղեկից, որը Կանադայի շքանշանի բարձրագույն աստիճանն է։ 1990 թվականին պարգևատրվել է Ֆրանսիայի Արվեստի և գրականության շքանշանով ։ Նրա մրցանակների թվում են նաև Կանադայի արվեստի համաժողովի դիպլոմը և Քվեբեկի շքանշանը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի երաժիշտներ Կատեգորիա:Կանադացի օպերային երգչուհիներ Կատեգորիա:Կանադացի երաժիշտներ
Եռանկյան միջնագիծ
Միջնագիծ է կոչվում  եռանկյան գագաթը նրա հանդիպակաց կողմի միջնակետին միացնող գիծը։ Հաճախ միջնագիծ են անվանում նաև այդ հատվածը պարունակող ուղղին։ Միջնագծի եռանկյանը հատվող կետը կոչվում է միջնագծի հիմք։
Հիմնական հատկություններ
Բոլոր երեք միջնագծերը հատվում են նույն կետում, որը կոչվում է եռանկյան ծանրության կենտրոն, և այդ կետով կիսվում են երկու մասի 2:1 հարաբերությամբ (հաշված գագաթից)։
Հավասարասրուն եռանկյան միջնագծի հատկություններ
Հավասարասրուն եռանկյան երկու միջնագծերը տարված երկու հավասար կողմերին հավասար են, իսկ երրորդը՝ միաժամանակ հանդիսանում է նաև բարձրություն և կիսորդ։ Այստեղից հետևում է նաև, որ եթե եռանկյան երկու միջնագծերը հավասար են, ապա եռանկյունին հավասարասրուն է։
Հավասարակողմ եռանկյան երեք միջնագծերը հավասար են։
Ինը կետերի Էյլերի թեորեմ
Կամայական եռանկյան երեք բարձրության կետերը, երեք կողմերի միջնակետերը (միջնագծերի հիմքերը), երեք հատվածների միջնակետերը՝ որոնք միացնում են գագաթը եռանկյան ծանրության կենտրոնի հետ, միասին գտնվում են մի շրջանի վրա, որը կոչվում է ինը կետերի շրջանագիծ։
Միջին գիծ
Եռանկյան երկու միջնագծերի հիմքերը միացնող հատվածը հանդիսանում է նրա միջին գիծ։ Եռանկյան միջին գիծը միշտ զուգահեռ է այն կողմին, որի հետ չունի ընդհանուր կետ։
Թալեսի թեորեմ (հետևություն)
Եռանկյան միջին գիծը հավասար է նրան զուգահեռ կողմի երկարության կեսին։
Հիմնական հարաբերակցություն
Մասնավորապես կամայական եռանկյան միջնագծերի քառակուսիների գումարը կազմում է եռանկյան կողմերի քառակուսիների գումարի 3/4֊ին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Երկրաչափություն Կատեգորիա:Հարթաչափություն Կատեգորիա:Եռանկյուններ
Չադի պատմություն
Չադի տարածքը բնակեցված է հնագույն ժամանակներից։ 9-11-րդ դարերում Չադի տարածքում գոյություն են ունեցել Կանեմ Բոռնու, Վադայի և այլն պետություններ։ 19-րդ դարի վերջից Ֆրանսիան սկսել է զավթել Չադի տարածքը։ 1904 ին Չադը մտցվել է ֆրանսիա Ուբանգի ՇարիՉադ գաղութի մեջ, որը 1910 թվականին ընդգրկվել է Ֆրանսիա Հասարակածային Աֆրիկա (ՖՀԱ) գաղութային ֆեդերացիայի մեջ։ 1914 թվականից Չադը ինքնուրույն գաղութ էր ՖՀԱ ֊իր կազմում, իսկ 1946 թվականից՝ Ֆրանսիայի «անդրծովյան տարածք»՝ նույնի կազմում։ 1947 թվականին ստեղծվել է Չադի առաջադիմական կուսակցությունը (ՉԱԿ), որը գըլխավորել է Չադի անկախության համար պայքարը։ 1958 թվականին Չադը հռչակվել է հանրապետություն Ֆրանսիայում, համագործակցության կազմում, 1960 թվականի օգոստոսից՝ անկախ պետություն։ 1960 թվականի սեպտեմբերից Չադը ՄԱԿ-ի անդամ է։ 1960 ական թվականներին Չադի զարգացումն ընթացել է ներքին քաղաքական սուր պայքարի պայմաններում։ 1975 թվականի ապրիլին տեղի ունեցավ ռազմական, հեղաշրջում․ իշխանությունն անցավ Բարձրագույն ռազմական, խորհրդին (ԲՌԽ), արգելվեց սահմանադրության և քաղաքական կուսակցությունների գործունեությունը։
1979 թվականին Չադի ազգային ազատագրության ճակատ կազմակերպության ջոկատները տապալեցին ԲՌԽ» և իշխանությունն անցավ ռագմաքաղաք տարբեր խմբավորումների, որոնցից գլխավորները հանդես եկան հօգուտ հասարակական և քաղաքական ռեֆորմների, երկրի բոլոր շրջանների բնակչության համար հավասար իրավունքների ապահովման և Չադի անկախության ամրապնդման։ Խմբավորումների միջև մի շարք բանակցություններից հետո համաձայնագիր կնքվեց Ազգային միասնության ժամանակավոր կառավարություն (ԱՄԺԿ) ստեղծելու (որի մեջ հավասար քանակով ներկայացվելու էին տարբեր խմբավորումները), զինված ջոկատները լուծարքի ենթարկելու և համազգային բանակ ստեղծելու, ֆրանսիական զորքերի (որոնք 1960 թվականին մտցվել էին Չադի կառավարության խնդրանքով) դուրս բերման և այլնի վերաբերյալ։
Իդրիս Դեբին մահացավ 2021 թվականի ապրիլի 20-ին ճակատում հյուսիսային Չադից ապստամբների խմբի դեմ։
Կատեգորիա:Չադի պատմություն
Աշտարակ (կառույց)
Աշտարակ - վերձիգ համաչափություններով կառույց, որի բարձրությունը անհամեմատ գերազանցում է հորիզոնական չափերին։ Լինում են փայտե, քարե, երկաթ–բետոնե և պողպատակերտ աշտարակներ։ Սկզբնական շրջանում կառուցվել են և՛ պաշտպանական (պահակադիտարաններ, բերդապարիսպների աշտարակներ են), և՛ ազդանշան տալու (փարոսներ) նպատակով,ավելի ուշ՝ իբրև պաշտամունքային (զանգակատներ, մինարեթներ), քաղաքացիական (ռատուշաների աշտարակները՝ հաճախ քաղաքային ժամացույցներով) և ինժեներական (ջրմուղ աշտարակ, ռադիո և հեռուստատեսային, սիլոսի և այլ աշտարակներ) շինություններ։ Շրջակա կառույցներից բարձր, հորինվածքով արտահայտիչ ու դինամիկ աշտարակները հաճախ լինում են անսամբլի բարձրակետը և դառնում քաղաքի յուրատեսակ խորհրդանշանը։ Հին աշխարհից հայտնի են՝ Բաբելոնի աշտարակ, Ալեքսանդրիայի փարոսը։ Նշանավոր են՝ Պիզայի «Թեք աշտարակը» (1174–1372, բարձր. 56 մ), Ստրասբուրգի տաճարի հյուսիսային աշտարակը (1399–1439, բարձր. 42 մ), Մոսկվայի կրեմլի աշտարակները (XV–XVII դդ.), համաշխարհային ցուցահանդեսի համար կառուցված, XIX դ. տեխնիկայի նվաճումները խորհրդանշող Էյֆելյան աշտարակը Փարիզում (1889, բարձր․ մոտ 300 մ, ինժեներ Ա. Էյֆել), ինժեներ Վ. Շուխովի պողպատյա ռադիո–աշտարակը Մոսկվայում (1921, բարձր․ մոտ 148 մ), 51 մետրանոց պողպատե վերջավորությամբ երկաթբետոնե աշտարակ Շտուտգարտում (1954–56, բարձր․ մոտ 160 մ, ճարտ. Ֆ. Լեոնհարդ)։ Աշխարհում ամենաբարձրը Մոսկվայի Համամիութենական հեռուստակենտրոնի աշտարակ է (1961–68), ունի 533 մ բարձրություն, երկու մասից է՝ երկաթբետոնե (մինչև 385 մ) և մետաղական (ճարտարապետներ Դ. Բուրդին, Մ. Շկուդ, Լ. Շչիպակին, ինժեևերներ Ն. Նիկիտին, Բ. Զլոբին, Լենինյան մրցանակ, 1970)։
Հայաստանում հայտնի են III–II հազարամյակների կիկլոպյան շինությունների աշտարակները։ Ուրարտական քաղաքների՝ Տուշպայի (Վանի), Էրեբունիի, Թեյշեբաինիի, Արգիշտիխինիլիի բերդապարիսպները նույնպես աշտարակներ են ունեցել։ Քսենոֆոնը (մ. թ. ա. V–IV դդ.) վկայում է, որ Հայաստանի արմ. ծայրամասային գյուղում, ուր նստում էր սատրապ Տիրիբազը, տների մեծ մասի վրա աշտարակներ էին կառուցված։ աշտարակներ են ունեցել հին ու միջնադարյան Հայաստանի և Կիլիկիայի հայկական պետության քաղաքների ու ամրոցների (Արտաշատ, Տիգրանակերտ, Դվին, Կարս, Սիս, Տարսոն) պարիսպները։ Հոյակապ օրինակներ են՝ Անիի բերդապարսպի (X–XIII դդ.) աշտարակները, հայկ. միջնադարյան եկեղեցիների զանգակատները։ Աշտարակի փոխարեն միջին դարերում օգտագործվել են նաև բուրգ և բուրջ տերմինները։
Կատեգորիա:Ամրաշինական կառույցներ *
Գելետինա
Գելետինա (Гелетина), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Կամենեց-Պոդոլսկիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գելետինա գյուղում բնակվում էր 23 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,408 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 56,37 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Կամենեց-Պոդոլսկիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1718 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Բյուզանդա-արաբական պատերազմներ
Չնայած դրան արաբները մնում էին հզոր հակառակորդ։ Բյուզանդացիները նաև նվաճելով Պաղեստինը անկարող գտնվեցին ազատագրել Երուսաղեմը։ Սակայն Մանազկերտի ճակատամարտումկրած ջախջախիչ պարտության հետևանքով բյուզանդացիները կորցրեցին բոլոր նվաճումները։ Արդեն 1084 թ-ին Անտիոքը նվաճվեց սելջուկ-թուրքերի կողմից։ Չնայած խաչակիրները 1097 թ-ին դարձյալ ազատագրեցին Անտիոքը, այն այլևս երբեք չընդգրկվեց Բյուզանդիայի կազմի մեջ։ Մանուել Ա Կոմնենոսի մահհով 1180 թ-ին, բյուզանդացիները հարձակումից անցան պաշտպանության։ Փոքր ընդհարումները բյուզանդացիների և արաբների միջև շարունակվեցին մինչև երկուսի նվաճումը օսմանյան թուրքերի կողմից 15 և 16-րդ դարերում համապատասխանաբար։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բյուզանդիայի պատերազմներ Կատեգորիա:Բյուզանդա-արաբական պատերազմներ Կատեգորիա:7-րդ դարի պատերազմներ
Վերին քաղաք (Տալլին)
Վերին քաղաք (Toompea, Domberg, Domberget), Տալլինի Հին քաղաքի մի մասը։ Տեղակայված է բարձունքի վրա, այստեղից էլ նրա անվանումը՝ Վերին քաղաք։
Վերդերիո Սուպերիորե
Վերդերիո Սուպերիորե (Verderio Superiore), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Լեքո գավառում ։
Վերին քաղաք (Տալլին)
Միջնադարում Վերին քաղաքը բաժանված էր Մեծ քաղաքի, Փոքր քաղաքի ու շրջակա տարածքների։ XII-XIV դարերում Վերին քաղաքում կառուցվում է Տոոմպեա ամրոցը, որի վրա բարձրանում է Pikk Hermann («Հասակով Գերման») 48 մետրանոց աշտարակը, որ կառուցվել է 1360-1370 թվականներին։ Աշտարակի վրա տեղադրված է Էստոնիայի դրոշը, որ համարվում է երկրի խորհրդանիշներից մեկը։
Վերդերիո Սուպերիորե
Բնակչությունը կազմում է 2590 մարդ, խտությունը կազմում է 1290 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 2կմ²։ Փոստային ինդեքս 23878։ Հեռախոսային կոդ՝ 039: Քաղաքի հովանավոր պաշտպանն է San Floriano : Ամեն տարի տոնը նշվում է մայիսի 4-ին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Վերին քաղաք (Տալլին)
Տոոմպեա ամրոցը վերակառուցվել է, և ներկայումս այնտեղ է գտնվում Էստոնիայի խորհրդարանը՝ Ռիյգիկոգուն։
Վերին քաղաքում է գտնվում 1900 թվականին կառուցված Ալեքսանդր Նևսկու ուղղափառ տաճարը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տալլին
Բոլիվիայի զինված ուժեր
Բոլիվիայի զինված ուժեր (Fuerzas Armadas de Bolivia), Բոլիվիայի Բազմազգ պետության զորքերի ամբողջություն, որը նախատեսված է պետության ազատության, անկախության և տարածքային ամբողջականության պաշտպանության համար։
Բոլիվիայի զինված ուժերը բաղկացած են ռազմական կառավարման մարմիններից, ցամաքային զորքերից, ռազմածովային և ռազմաօդային ուժերից։
Ընդհանուր տեղեկություններ
2011 թվականի ապրիլի 6-ից Բոլիվիայի պաշտպանության նախարարն է Մարիա Սեսիլիա Չակոնը, որն այդ պաշտոնում առաջին կինն է պետության և երկրի պատմության մեջ ։
2019 թվականի համար Զինված ուժերի հիմնական խնդիրներն են թմրամիջոցների դեմ պայքարը, ներքին և սահմանային անվտանգությունը։ Համեստ գնումներն ուղղված են զինված ուժերի մարտունակության բարձրացմանը։ 2017-ի հունիսին Բոլիվիան ներկայացրեց նոր ռազմական կամավորական նախաձեռնություն, որը մասամբ ուղղված էր Զինված ուժերում գենդերային հավասարակշռության բարելավմանը։ 2017-ի օգոստոսին Բոլիվիան և Ռուսաստանը պայմանավորվել են ընդլայնել 2016-ի պաշտպանական տեխնոլոգիաների համագործակցության համաձայնագիրը՝ պաշտպանական պատվիրակության Մոսկվա կատարած Բոլիվիական այցից հետո, Բայց չնայած դրան, Չինաստանը շարունակում է մնալ ռազմական տեխնիկայի զգալի մատակարար։ Օդային տարածքի կառավարումը նոր ռազմավարական առաջնահերթություն է, և 13 քաղաքացիական և ռազմական ռադարներից առաջինի շինարարությունը սկսվել է 2017 թվականի սեպտեմբերին, որը Բոլիվիան ձեռք է բերում ՝ նպատակ ունենալով լուծել այս խնդիրը։ Ընդլայնվում է նաև Պերուի հետ համագործակցությունը սահմանային անվտանգության ոլորտում և թմրանյութերի ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարում։ Զորավարժությունների ժամանակ այդ շրջանում բախումներ են տեղի ունեցել Արգենտինայի ռազմաօդային ուժերի հետ։ 2016 թվականի վերջին մատակարարված ինքնաթիռները սպասարկելու համար տեղական վերանորոգման որոշակի ներուժ կա։ Բոլիվիայի անձնակազմը տեղակայվում Է ՄԱԿ-ի խաղաղապահ առաքելություններում
2017 թվականի պաշտպանական բյուջեն կազմել է 3,73 մլրդ բոլիվիանո (543 մլն դոլար)՝ 259 մլրդ բոլիվիանո (37,8 մլրդ դոլար) կամ ՀՆԱ-ի 1,4 տոկոսը։
2019 թվականի նոյեմբերին Բոլիվիայի զինված ուժերն առանցքային դեր խաղացին Բոլիվիայի նախագահ Էվո Մորալեսին իշխանությունից հեռացնելու գործում։
Ռազմածովային ուժեր
1879-1883 թվականների Խաղաղօվկիանոսյան պատերազմում կրած պարտության արդյունքում Բոլիվիան կորցրեց իր ելքը դեպի ծով, բայց, այնուամենայնիվ, ռազմածովային բաղադրիչը մնաց Բոլիվիայի զինված ուժերի կազմում:Ներկայումս Բոլիվիայի ռազմածովային ուժերն օգտագործվում են գետերում և Տիտիկակա լճում գործողությունների համար։ Բոլիվիայի ռազմածովային ուժերի կազմում կա նաև ծովային հետևակի փոքր ստորաբաժանում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բոլիվիայի զինված ուժեր Կատեգորիա:1825 հիմնադրումներ
Զարեչե (գյուղ, Գագարինսկի շրջան)
Զարեչե (Заречье), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 7 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի բնակավայրեր
Լամբա (Յարանի ստորին վտակ)
Լամբա (Ламба), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Յարանսկի շրջանում Կիրովի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Յարան գետի ձախ ափին՝ 81 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 14 կմ է։
Գետի ակունքը գտնվում է արևմտյան Մեծ Շալաի գյուղում, Յարանսկա գյուղից 13 կմ հարավ-արևմուտք։ Գետը հոսում է հյուսիս-արևելք։
Վանալին
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տալլին
Լամբա (Յարանի ստորին վտակ)
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Կամսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Վյատկա, գետի ենթաավազանը՝ Վյատկա։ Գետի ավազանը՝ Կամա։
Շամիրամի սարավանդ
Շամիրամի սարավանդ, Շամիրամ, սարավանդ Հայաստանի Արագածոտնի մարզումում, Արագածի հարավային լանջին, Արարատյան գոգավորությունում ։ Բարձրությունը 1500—1600 մ, տարածքը 222 կմ²։ Կազմված է հրաբխային ապարներից (անդեզիտաբազալտներ, տուֆեր և այլն)։ Ունի բլրաալիքավոր, մասամբ՝ տափարակ ռելիեֆ։ Մասնատված է արկղաձև հովիտներով և ձորակներով։ Զարգացած են սելավային երևույթները, ջերմային և քիմիական (կարբոնատային կեղևի գոյացում) հողմահարումը։ Կլիման չոր ցամաքային է, չափավոր ցուրտ ձմեռներով և տաք ամառներով։ Տարեկան տեղումները 300—350 մմ են։ Գերակշռում են կարբոնատային գորշ, բարձրադիր մասերում՝ լեռնային շագանակագույն հողերը։ Հարավում տարածված է կիսաանապատային, հյուսիսում՝ չոր տափաստանային բուսածածկույթը։ Արհեստական ոռոգման պայմաններում զբաղվում են այգեգործությամբ և պտղաբուծությամբ։ Առանձին տեղամասեր օգտագործվում են որպես արոտավայրեր։ Հյուսիսային մասը լեռնոտ է, հարավային՝ համեմատաբար հարթ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի սարավանդեր Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի լեռնագրություն
Լամբա (Յարանի ստորին վտակ)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
(4453) Բորնհոլմ
(4453) Բորնհոլմ (Bornholm), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1988 թվականի նոյեմբերի 3-ին Պոլ Յենսենի կողմից Բրորֆելդեում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,989716 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6755 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,3039 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1888,18 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,19066 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,36° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1988 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Պոլ Ենսենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Օբեդնիկ Յու
Օբեդնիկ Յու (Обедник-Ю), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով, Նենեցյան ինքնավար օկրուգով։ Գետաբերանը գտնվում է Կույա գետի աջ ափին՝ 114 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 19 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազան՝ ը Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Պլատեա (օպերա)
Պլատեա (Platée), ֆրանսիացի երգահան Ժան Ֆիլիպ Ռամոյի կոմիկական օպերա նախանվագով և երեք գործողությամբ։ Ֆրանսերեն լիբրետտոն Ադրիեն Ժոզեֆ լե Վալուա դ՛Օրվիլի ըստ Ժակ Ատրոյի «Պլատեա կամ Խանդոտ Յունոնա» (Platée ou Junon Jalouse) ստեղծագործության, որն իր հերթին հիմնվում է Պավսանիոսի կողմից ավանդվող հին հունական առասպելի վրա։
Օպերայում պատմվում է տգեղ հավերժահարս Պալտեայի մասին, որը հավատում է որ աստվածների արքա Յուպիտերը սիրահարվել է իր վրա։ Առաջին անգամ բեմադրվել է 1745 թ. մարտի 31-ին Վերսալում՝ որպես Լյուդովիկոս XV-ի որդի՝ դոֆին Լուիի ամուսնությունը հաջորդող հանդիսությունների մաս։ Օպերան ընդունվել է մեծ խանդավառությամբ. Ռամոն օպերայի բեմադրությունից մի քանի ամիս անց նշանակվել է արքունի կամերային երաժշտության կոմպոզիտորի պաշտոնում՝ շոշափելի վարձատրությամբ։
Օպերան համարվում է Ռամոյի գլուխգործոցը և բարոկկո ժանրում երաժշտական լավագույն ստեղծագործություններից մեկը։
Կատեգորիա:Ռամոյի օպերաներ Կատեգորիա:1745 բեմադրվածներ Կատեգորիա:Ֆրանսերեն օպերաներ
Ականանետային դիվիզիոն 82 մմ-անոց
Ականանետային դիվիզիոն 82 մմ-անոց, ՊԲ ստորաբաժանում։ Կազմավորվել է ԼՂՀ ԻՊԿ նախագահի 1993 թվականի ապրիլի 3-ի համար 650 հրամանով՝ 3 մարտկոցի հիմքի վրա. համալրվել ականանետային դիվիզիոնի տեխնիկայով. սպառազինությամբ և անձնակազմով։ 1993 թվականի սեպտեմբերի 1-ին դիվիզիոնը ներառվել է նոր կազմավորված հրետանային զորամասի կազմի մեջ։ Մասնակցել է Մարտակերտի (հեռուստաաշտարակի բարձունք. Մարտակերտ. Հակոբ Կամարի. Մատաղիս. Թալիշ), Ֆիզուլիի (Կարախանբեյլի, Ալխանլու) շրջանների ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Օմարի լեռնանցքի գրավման ժամանակ վճռական դեր են խաղացել դիվիզիոնի ականանետային երկու մարտկոցները (120 (մմ-անոց) և մեկ դասակ՝ ՀՀ Վարդենիսի կողմից։ 1993 թվականի մայիսի 24-ին հանդիսավոր պայմաններում դիվիզիոնին հանձնվել է մարտական դրոշ, իսկ մայիսի 28-ին դիվիզիոնում տեղի է ունեցել ՊԲ երդման առաջին արարողությունը։ Հրամանատարներ Մ. Վ. Անտոնյանը (հետմահու) և Ա. Մամուճցը պարգևատրվել են ԼՂՀ «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշանով։ Տես նաև կետանային զոասհսս։
Կատեգորիա:Արցախ
Տրդատ Ա Ոթմսեցի
Տրդատ Ա Ոթմսեցի (ծննդյան թիվն անհայտ, գ. Ոթմուս, Վանանդ գավառ – 764), Ամենայն հայոց կաթողիկոս 741 թ-ից առ 764 թ.։ Կաթողիկոսական գահին Տրդատ Ա Ոթմսեցուն նախորդել է Դավիթ Ա Արամոնեցին, հաջորդել՝ Տրդատ Բ Դասնավորեցին։ Սերում է Վանանդացիների նախարարական տոհմից։ Նախքան կաթողիկոս կարգվելը եղել է Վանանդի եպիսկոպոսը։ Հովհաննես Դրասխանակերտցին նրան բնութագրում է որպես սուրբ և պարկեշտ, առաքինությամբ փայլող անձնավորություն («այր սուրբ և պարկեշտ, և փայլեալ առաքինութեամբ»), որի աղոթքներն անգամ վերացրին երկրում տեղ գտած ասպատակությունները ։ Այլ տեղեկություններ Տրդատ Ա Ոթմսեցու մասին չեն պահպանվել։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վանանդացիներ
Չամուրլու (Օրդուի գավառ)
Չամուրլու, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Օրդուի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության հայաբնակ գյուղեր
Հարկ-Սուն Լաու
Հարկ-Սուն Լաու (Hark-Sun Lau, ), չինացի դերասան։ Հանդիսատեսին հայտնի է «Նախագիծ Ա» ֆիլմից։
Կատեգորիա:Չինացի դերասաններ
Ղվեբալդի
Ղվեբալդի (ღვებალდი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Սամեգրելո-Զեմո Սվանեթ մարզի Մեստիայի շրջանում ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 26 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Մեստիայի շրջան‎‎‎
Ծղրիդ (ֆիլմ)
Սյուժե
Գավառի երիտասարդ բնակչուհի Լենա Կուզնեցովան, որն իր անհոգության համար ստացել է «Ծղրիդ» մականունը, մեկնում է Մոսկվա։ Նա ընդունվում է պատմաբանասիրական ֆակուլտետ, հաջողությամբ զբաղվում է գիտական աշխատանքով, ամուսնանում է բնակարան և մեքենա ունեցող տաղանդավոր գիտնականի հետ, հարաբերություններ է սկսում հարուստ պատկառելի պրոֆեսորի հետ։ Շուտով Ելենան կորցնում է հետաքրքրությունը և՛ գիտական աշխատանքի, և՛ ամուսնու նկատմամբ։ Ամուսնալուծությունից հետո նա դառնում է ազատ և ամուսնու կողմից ապահովված ունեցվածքով։ Այդ պահին նրա մոտ է գալիս կրտսեր քույրը, որը մտադիր է ընդօրինակել նրան ամեն ինչում։ Դա հերոսուհուն ստիպում է մտածել, թե արդյոք իրենք իսկապես նման կյանքի կարիք ունեն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Կատեգորիա:1979 ֆիլմեր Կատեգորիա:Մաքսիմ Գորկու անվան կինոստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Արսլան Մուբարյակով
Արսլան Մուբարյակով Կոտլիահմետովիչ (Арслан Котлыахметович Мубаря́ков ), բաշկիր խորհրդային դերասան և ռեժիսոր, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1955)։
1931 թ.-ին ավարտել է Ուֆայի արվեստի տեխնիկումի թատերական բաժինը։ 1928 թ.-ից (ընդհատումով) Մ․ Գաֆուրիի անվան դրամայի բաշկիրական թատրոնի (Ուֆա) դերասան, 1937-1939 թթ.-ին, 1951-1954 թթ.-ին՝ գլխավոր ռեժիսոր։ Լավագույն դերերից են՝ Սալավաթ Յուլաև (Բիկբայի «Սալավաթ»), Օթելլո (Շեքսպիրի «Օթելլո), Պրոտասով (Լ․ Տոլստոյի «Կենդանի դիակ»)։ Ստեղծել Լենինի կերպարը (Պոգոդինի «Հրացանավոր մարդը», «Երրորդը՝ պաթետիկականը»)։ Բեմադրություններից են՝ Բիկբայի «Կարլուգաս» (1938), Մինկոյի «Չնշելով ազգանունները» (1953)։ Նկարահանվել է կինոյում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1908 ծնունդներ Կատեգորիա:1977 մահեր Կատեգորիա:Խորհրդային դերասաններ Կատեգորիա:Խորհրդային կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասաններ Կատեգորիա:Թատերական ռեժիսորներ Կատեգորիա:Խորհրդային դրամատուրգներ
Պեչատնիկի (գյուղ, Խոլմ-Ժիրովսկի շրջան)
Պեչատնիկի (Печатники), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խոլմ-Ժիրովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 183 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խոլմ-Ժիրովսկի շրջանի բնակավայրեր
Ստավոկ (գյուղ, Տուրիի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Ստավոկ գյուղում բնակվում էր 126 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,759 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 166,01 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Տուրիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1503 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ջո Բերի Քերոլ
Ջո Բերի Քերոլ (Joe Barry Carroll, ), ամերիկացի պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ։
Խաղացողի կարիերա
Խաղացել է կենտրոնականի դիրքում։ Սովորել է Պերդյուի համալսարանում։ 1980 թվականի NBA դրաֆթի ժամանակ ընտրվել է «Գոլդեն Սթեյթ Ուորիորս» ակումբի կողմից՝ առաջին համարի ներքո։ Հետագայում հանդես է եկել «Օլիմպիա Միլան», «Հյուստոն Ռոքեթս», «Նյու Ջերսի Նեթս», «Դենվեր Նագեթս» և «Ֆինիքս Սանս» ակումբների կազմում։ NBA-ում, ընդհանուր առմամբ, անցկացրել է 10 մրցաշրջան։ Ընդգրկվել է NBA սկսնակների առաջին հավաքականի մեջ (1981)։ Մեկ անգամ մասնակցել է NBA բոլոր աստղերի խաղին (1987)։ 1980 թվականին ընդգրկվել է NCAA առաջին համաամերիկյան հավաքականի մեջ։ NBA կարիերայի ընթացքում, ընդհանուր առմամբ, խաղացել է 705 խաղ, որոնց ժամանակ հավաքել է 12 455 միավոր (17,7 մ/խ), կատարել 5404 անդրադարձ, 1264 փոխանցում, 687 խլում և 1121 բլոկշոտ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի բասկետբոլիստներ Կատեգորիա:ԲԱԱ-ի բասկետբոլիստներ Կատեգորիա:Գոլդեն Սթեյթ Ուորիորսի բասկետբոլիստներ Կատեգորիա:Հյուստոն Ռոքեթսի բասկետբոլիստներ Կատեգորիա:Բրուքլին Նեթսի բասկետբոլիստներ Կատեգորիա:Դենվեր Նագեթսի բասկետբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆինիքս Սանսի բասկետբոլիստներ
Բլանզե սյուր Բուտոն
Բլանզե սյուր Բուտոն (Blanzay-sur-Boutonne), համայնք Ֆրանսիայում՝ Պուատու-Շարանտ երկրամասի Ծովափնյա Շարանտ գավառի Սեն Ժան դ՛Անժելի շրջանում։ Մտնում է Օլնե կանտոնի կազմի մեջ։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2010 թվականին կազմում էր 94 մարդ։
Տնտեսություն
2010 թվականի տվյալներով 51 աշխատունակ տարիքի մարդկանցից (15-64 տարեկան) 30-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 21-ը անգործունակ (ակտիվության ցուցանիշը 58.8 %, 1999 թվականին եղել է՝ 64.2 %)։ 30 աշխատունակ բնակիչներից 30-ը աշխատում էին (16 տղամարդ և 14 կին)։ 21 անգործունակ մարդկանցից 3-ը աշակերտներ կամ ուսանողներ են, 13-ը թոշակառու, 5-ը անաշխատունակ էին այլ պատճառներով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Աշտե
Աշտե, երկար կոթով նիզակ՝ ձեռքով հարվածելու կամ նետելու համար։ Աշտեի կոթունը պատրաստված է փայտից, ծայրը՝ հնում բրոնզից, միջնադարում՝ երկաթից։ Հայկական բանակում եղել է աշտեմավորների հատուկ զորամաս։ Աշտեն առաջին անգամ հիշատակում է Մովսես Խորենացին, որն այն նույնացնում է մկունդի հետ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նետողական զենք Կատեգորիա:Նիզակներ
Տրդատ Բ Դասնավորեցի
Տրդատ Բ Դասնավորեցի (ծննդյան թիվն անհայտ, Տուրուբերան նահանգի Դասնավորք գավառ – 767 թ.), Ամենայն հայոց կաթողիկոս 764 թ-ից առ 767 թ։ Տրդատ Բ Դասնավորեցուն նախորդել է Տրդատ Ա Ոթմսեցին, հաջորդել՝ Սիոն Ա Բավոնեցին։ Կաթողիկոսական գահին նրա գործունեության մասին պատմիչները որևէ բան չեն հաղորդում։
Քերրիի օրագրերը (վեպ)
Քերրիի օրագրերը (վեպ) (The Carrie Diaries), երիտասարդական ռոմանտիկ վեպ՝ տպագրված 2010 թվականին։ Գիրքը պատմում է գլխավոր հերոս Քերրի Բրեդշոուի դեռահասական կյանքի, դպրոցական տարիների և Նյու Յորքում լրագրող աշխատելու տարիների մասին։
Առաջին մասը հրապարակվել է 2010 թվականի ապրիլի 27-ին, իսկ երկրորդ մասը՝ « Ամառը մեծ քաղաքում »՝ 2011 թվականի ապրիլին։ 2012 թվականին The CW հեռուստաալիքը սկսել է աշխատել «Քերրիի օրագրերը» նախագծի վրա, որը նկարահանվել է համանուն վեպի մոտիվներով ։ Պատանի Քերիի դերը բաժին է հասել դերասանուհի Անեսոֆիա Ռոբին, սերիալի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2013 թվականի հունվարի 14-ին։
Սյուժե
1980-ականների սկիզբն էր։ Մեծ քաղաքում սեռական պաշտամունքային սերիալի իրադարձություննեից շատ առաջ հայտնի գրող Քերրի Բրեդշոուն հանգիստ արվարձանից հասարակ աղջիկ էր։ նա ավարտում է դպրոցը և պատրաստ է սկսել հասուն կյանք՝ համարձակորեն նայելով ապագային։ Քերրին և իր ընկերները անբաժան էին, մինչև այն պահը, երբ նրանց կյանքում հայտնվեց Սեբաստիան Քիդը։ Քերրիի հարաբերությունները մարդկանց հետ փոխվում են և նա կիմանա, թե ովքեր են իր իրական ընկերները։
Ի վերջո, նա հրավեր է ստանում «գրողների դպրոց»-ից և շարժվում է Նյու Յորքը նվաճելու, որտեղ նրան սպասում են հուզիչ ռոմանտիկ արկածները։
Արձագանքներ
Los Angeles Times-ը վեպն անվանել է «հնարամիտ է, որից չի կարելի կտրվել» (an addictive, ingenious origin story) :
Ռուսական հրատարակություն
Ռուսաստանում վեպը լույս է տեսել Մայա Բալաբանովայի թարգմանությամբ՝ «Աստրյոլ» հրատարակչատան կողմից։ Գիրքը պինդ և փափուկ շապիկներով հրատարակվել է համապատասխանաբար 2010 և 2011 թվականներին ։ Ծավալը կազմում է 448 էջ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գրքեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր Կատեգորիա:Անգլերեն գրականություն
Գոլոսկով (գյուղ, Կամենեց-Պոդոլսկիի շրջան)
Գոլոսկով (Голосків), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Կամենեց-Պոդոլսկիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գոլոսկով գյուղում բնակվում էր 1 661 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4211 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 394,44 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Կամենեց-Պոդոլսկիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ոսկե ծիրան 2013
Ոսկե ծիրան 2013-ը չորս մրցութային համակարգ ունի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ոսկե ծիրան
Կոլիկո
Կոլիկո  (Colico), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Լեքո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 6741 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը կազմում է՝ 179 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 35 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 23823: Հեռախոսային կոդ՝ 0341։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Ապատեղեկատվություն
Ապատեղեկատվություն, հակառակորդին մոլորացնելու նպատակով սեփական զորքերի, նրանց խմբավորման, կազմի, սպառազինության, մարտունակության, ռազմական գործողությունների մասին կանխամտածված լուրեր տարածելու քողարկման հնարք ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տեղեկատվական պատերազմ Կատեգորիա:Հետախուզություն Կատեգորիա:Ամբոխավարության եղանակներ Կատեգորիա:Ապատեղեկատվություն
Չայիրաղզը
Չայիրաղզը, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Օրդուի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության հայաբնակ գյուղեր
Զարեչե (գյուղ, Եպեշևսկոե գյուղական բնակավայր)
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։
Խոսե դե լա Տորե
Խոսե դե լա Տորե (Josè de la Torre, ), իսպանացի դերասան, որն առավել հայտնի է Նեթֆլիքսի «Խաղալիք տղա» հեռուստասերիալում կատարած Իվանի դերով ։
Լիպյանկա (Յարանի վտակ)
Լիպյանկա (Липянка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Յարանսկի շրջանում Կիրովի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Յարան գետի ձախ ափին՝ 107 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 19 կմ է։
Խոսե դե լա Տորե
Կենսագրություն
Սովորել է Մալագայում Անտոնիո Բանդերասի հիմնած մասնավոր Escuela Superior de Arte Dramático համալսարանում։ Հետո թատերական կրթություն է ստացել Մադրիդում։ Ուսումն ավարտելուց հետո սկզբում աշխատել է միայն թատրոնում՝ իսպանական տարբեր բեմադրություններում, օրինակ՝ Ելենա Սանտոսի «Lunas Viejas»-ը և Քրիստինա Գարսիա Պինտոյի և Պաբլո Գարսիայի ռեժիսորավորած «Cuento de Navidad»-ը։ Դերասանի մեկ այլ կարևոր ներկայացումներից է եղել Սելիա Դոլչիի «Չիկագոն», որի հետ նաև աշխատել է նաև «Paisaje Con Argonautas»ի վրա ։
2017 թվականին «Ծառայել և պաշտպանել» հեռուստասերիալում կատարել է իր առաջնաելույթը որպես հեռուստատեսային դերասան։ 2019 թվականին նկարահանվել է «Խաղալիք տղա» հեռուստասերիալում, որտեղ կատարել է Իվանի դերը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանացի կինոդերասաններ Կատեգորիա:Իսպանացի հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Թատերական գործիչներ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասաններ
Լիպյանկա (Յարանի վտակ)
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Կամսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Վյատկա, գետի ենթաավազանը՝ Վյատկա։ Գետի ավազանը՝ Կամա։
Հավաքչություն
Հավաքչություն, մարդու տնտեսական գործունեության նախնական ձևերից՝ սննդի ու դեղամիջոցների (վայրի բույսեր, արմատներ, պտուղներ, թռչունների ձվեր, մեղր, երբեմն՝ միջատներ, զեռուններ ևն) հավաքելը։ Նախնադարյան հասարակարգում (հատկապես՝ քարի դարում) որսորդության ու ձկնորսության հետ եղել է բնության պատրաստի արդյունքների յուրացման տնտեսաձև և, նախորդելով անասնապահական, երկրագործական տնտեսությանը, հիմք է ծառայել մարդու արտադրական գործունեության առաջացմանը։ Նախամարդիկ ապրել են խմբերով, որոնք գիտնականների կողմից ստացել են «Մարդկային հոտ» անվանումը։ Հավաքչությամբ զբաղվել են կանայք, մասամբ՝ երեխաները։ Օգտագործել են սկզբում քարե, փայտե, ապա՝ մետաղե պարզունակ գործիքներ (բհիրներ, բրիչներ, դանակներ, շեղբեր ևն), որոնք հետագայում դարձել են բրիչային երկրագործության հիմնական արտադրամիջոցները։ Բուսական սննդի հավաքումը երբեմն ընդունել է բարդ ձևեր, որոշ ցեղեր անձրևային սեզոնից առաջ այրել են խոտը, ոռոգել հողը՝ վայրի բույսերն առավել փարթամ աճեցնելու համար։ Շատ ժողովուրդների համար, նույնիսկ զարգացած երկրագործության և անասնապահության պայմաններում, հավաքումը ունի կարևոր տնտեսական նշանակություն։ Հարավային Ամերիկայի արևադարձային շրջանների որոշ ցեղերի, Ավստրալիայի բնիկների մի մասի մեջ հավաքչությունը այժմ էլ կազմում է տնտեսության հիմքը։
Լիպյանկա (Յարանի վտակ)
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Հավաքչություն
Հայաստանում վայրի բանջարեղենի (շուշան, սիբեխ, ավելուկ, ժախ, սունկ ևն) և պտուղների հավաքումն այժմ էլ կիրառվում է իբրև տնտեսության օժանդակ ճյուղ։
Լիպյանկա (Յարանի վտակ)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Հավաքչություն
Կատեգորիա:Հնագույն տնտեսություն
Ելիսեենկովո (գյուղ, Սումիի շրջան)
Ելիսեենկովո (Єлисеєнкове), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ելիսեենկովո գյուղում բնակվում էր 81 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Սումիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Հայերի ծագման հունական վարկած
Տես նաև
Կատեգորիա:Հնդեվրոպական լեզուներ Կատեգորիա:Հունարեն
Ակնախոտ
Ակնախոտ, աչախոտ, խլածաղկավորների ընտանիքի միամյա, հազվադեպ՝ բազմամյա կիսամակաբույծ խոտաբույսերի ցեղ։
Տարածվածությունը Հայաստանում
Հայտնի է 200, ՀՀ-ում՝ 4 տեսակ՝, , , ։ Տարածված է Արագածոտնի, Լոռու, Տավուշի, Գեղարքունիքի, Վայոց ձորի, Սյունիքի և այլ մարզերում։ Աճում է մարգագետիններում, թփուտների մացառուտներում, քարերի մեջ, խոտածածկ լանջերին, առվակների երկայնքով և այլն։