cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Բելի Կամեն (գյուղ, Չեչելնիկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Չեչելնիկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1750 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Անդրեևկա (գյուղ, Օլևսկի շրջան)
Անդրեևկա (Андріївка), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Օլևսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1445 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Անդրեևկա գյուղում բնակվում էր 219 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,87 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 251,72 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Օլևսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1445 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Վասցելիինա
Վասցելիինա (Vastseliina), գյուղական ավան Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Վասցելիինա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղական ավանում բնակվում էր 620 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Վասցելիինա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղական ավաններ
Բակլան (հեքիաթ)
Բակլան, ֆրանսիական ժողովրդական հեքիաթ։
Սյուժե
Հեքիաթը պատմում է մի աղքատ ծերուկի մասին, որը ոչինչ չուներ, բացի մեկ բակլայից ։ Նա ցանում է բակլան և ցանկանում էր, որ այն շուտ աճի և իրեն հասցնի դրախտ` հաց ուզելու։ Ծերուկը հաջորդ օրը տեսնում է, որ բակլան մեծացել է։ Բակլանը գնալով մեծանում է, իսկ ծերուկը` ավելի ուրախանում։ Նա շատ էր լսել սուրբ Պետրոսի մասին և ցանկանում է տեսնել նրան։ Բակլան արդեն բավականաչափ մեծ էր, և ծերուկը  պետք է ճանապարհ ընկներ դեպի երկինք։ Մագլցելով հասնում է դրախտի դռներին և տեսնում մի մարդ։ Իսկ այդ մարդը սուրբ Պետրոսն է լինում. նա տեսնելով ծերուկի անօգնական վիճակը, նրան մի ձի է տալիս, որը կարող էր կատարել նրա ցանկությունները։ Ծերուկը բակլայով ցած է իջնում, տեսնում գետնին թափված  մի կույտ էքյու (ֆրանսիական փող)։ Մարդիկ, իմանալով այս պատմությունը, փոխում են իշուկին, և ծերուկը կրկին աղքատանում է։ Հաջորդ անգամ Սուրբ Պետրոսը նրան մի սփռոց է տալիս, որը նրան ուտելիք կտար։ Սփռոցը կրկին գողանում են։ Երրորդ անգամ Սուրբ Պետրոսը նրան մի դագանակ է տալիս, որը հարվածում է իր տիրոջը։ Դագանակի միջոցով ծերուկը հետ է ստանում իր սփռոցը և էշը ։
Այլ հեքիաթներում
Նմանատիպ սյուժեով և նման վերնագրով («Բակլան մինչև երկինք») գոյություն ունի լատիշական ժողովրդական հեքիաթ։ Այստեղ ևս բակլան օգնում է հերոսներին հասնել երկինք և ցանկություններ հայտնել ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հեքիաթներ
Իլ դը Ֆրանս (երկրամաս)
Աշխարհագրություն
Իլ-դը-Ֆրանս շրջանը ընդգրկում է Փարիզ քաղաքը և նրա անմիջական արվարձանները։
Փարիզը շրջապատված է Ֆոնտենբլոյի, Ալատեի (ֆր.), Շանթիլի (ֆր.), Էրմենոնվիլով (ֆր.) Եվ Ռամբույեով (ֆր.), Անտառներով, Վերսալյան պուրակներով և այգիներով, Շանթիլիով, Վոք-լե-Վիկոմտե անտառներով։ Մարզը զբաղեցնում է ազգային տարածքի 2% -ը։
Պատմություն
Պատմական վայրեր (շրջապատ) Իլ-դե-Ֆրանս - Յուրպուա, Valois, ֆրանսիական Gatine, ֆրանսիական Vexin, Mantua, Beauvais, ֆրանսիական Brie, Lanois, Neyonne (Cart-de -Noyon), Soissonois և հարակից Փարիզի Փարիզ (Pe-de-France):
Տնտեսություն
Ֆրանսիական խոշորագույն կորպորացիաների կենտրոնակայանը գտնվում է Փարիզում. BNP Paribas, Engie SA, Société Générale, AXA, France Télécom, Sanofi, EDF Group, Vivendi, Christian Dior, Danone, CNP Assuranceces, Bouygues, Air Liquide, Veolia Environnement, Peugeot, Lafarge, PPR, Crédit Industriel et Commercial, Pernod Ricard, Natixis, Unibail-Rodamco, Safran, Publicis Groupe, Alcatel-Lucent, Technip, Capgemini, Gecina, Rexel, Finatis, Valeo:
Երկրի խոշորագույն կորպորացիաներից շատերը հիմնված են մայրաքաղաքի արվարձաններում. Total, Saint-Gobain and Areva (Courbevoie), Crédit Agricole (Montrouge), Vinci and Schneider Electric (Rueil-Malmaison), Renault and Vallourec (Boulogne-Billancourt), L'Oréal ( Կլիշի-լա-Գարեն), Քարֆուր (Էվրի), Ալստոմ (Լեւալուա-Պերետ), Սոդեքսո (Իսի-լե-Մուլինո), SCOR (Պուտո), Eiffage (Ասնիեր-սյուր-Սեն), Թալես (Նոյլի-սյուր-Սեն) , Air France-KLM (Tremblay-en-France), Essilor (Charenton-le-Pont), Dassault Aviation (Saint-Cloud):
Տեսարժան վայրեր
Skyscraper Tour First. 231 մետր բարձրությամբ այն զբաղեցնում է 26-րդ տեղը Եվրոպայի ամենաբարձր շենքերի ցուցակում (ներառյալ Ռուսաստանը), 8-րդը ՝ ԵՄ ամենաբարձր շենքերի ցուցակում, և ամենաբարձր շենքն է ոչ միայն տարածաշրջանում, բայց ամբողջ Ֆրանսիան։
Անվանում
Ըստ մեկ այլ կարծիքի՝ անվանման մեջ իր արտացոլումն է գտել այդ տարածքի պատմական այն մեծ դերը, որ նա խաղացել է որպես ֆրանսիական պետության միջուկ ։
Ծանոթագրություններ
*
Կամեննի Բրոդ (Ռոդիոնովո-Նեսվետայսկի շրջան)
Կամեննի Բրոդ (Каменный Брод), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Ռոդիոնովո-Նեսվետայսկի շրջանում։ Մտնում է Կուտեյնիկովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Ռոդիոնովո-Նեսվետայսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:1742 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Իսնալյոսի ամրոց
Իսնալյոսի ամրոց (Castillo de Iznalloz), ամրաշինություն Իսպանիայի Անդալուզիա ինքնավար մարզի Գրանադա պրովինցիայի Իսնալյոս բնակավայրում։ Պահպանվել են միայն մի քանի ճարտարապետական մնացորդներ, որոնց կից կան 20-րդ դարի երկրորդ կեսին կառուցված մի շարք տներ ։
Նկարագրություն
Ամրաշինության պահպանված մնացորդներից է աշտարակը, որը հավանաբար կառուցվել է մասամբ ցեխից, մանրախճից և որմնադրության այլ բնական միջոցներից։ Ունի 4.20 մետր երկարություն, զբաղեցնում է 3.36 մետր տարածք։ Կա նաև բաստիոն, որն ունի տարբեր մակարդակների երկու աշտարակ՝ կառուցված ցեխից և այլ բնական միջոցներից։ Ըստ երևույթին, ամրոցն անվերահսկելի է 1994 թվականից ։
Պատմություն
Բլրի ստորին հատվածում հայտնաբերվել են արտաշիրման մնացորդներ, որոնք վկայում են տարածքի վաղ գրավման փաստը։ Գրանադայի ամիրայության ժամանակաշրջանում Իսնալյոս կոմարկան Խաենի դաշնագրի շնորհիվ՝ որպես պաշտպանողական սահման, ձեռք է բերել մեծ կարևորություն, ինչը նպաստել է ուժեղ շինարարությանը, այդ թվում պահակադիտանոցների ուժեղ համակարգի ստեղծմանը։ Կիրառվել է նասրիդներին բնորոշ շինարարական տեխնիկա ։ Հավանաբար, ի սկզբանե ամրաշինությունն ունեցել է կրկնակի պաշտպանական պարիսպ ողջ բնակավայրի երկայնքով, որից պահպանվել են որոշ մնացորդներ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Անդալուսիայի ամրոցներ
Հոդ
Հոդ, երկու կամ ավելի ոսկորների շփման վայրը ։ Նրանց կառուցվածքը շարժունակություն (բացառությամբ գանգոսկրի) և մեխանիկական աջակցություն է ապահովում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Օրգան համակարգեր Կատեգորիա:Ոսկրային համակարգ
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն (République démocratique du Congo)՝ պետություն է Կենտրոնական Աֆրիկայում։ Սահմանակից է Կոնգոյի ժողովրդական Հանրապետությանը, Կենտրոնական Աֆրիկյան Հանրապետությանը, Սուդանին, Ուգանդային, Ռուանդային, Բուրունդիին, Տանզանիային, Զամբիային, Անգոլային։ Տարածությունը 2345,4 հզ․ կմ² է, բնակչությունը՝ 79,375,136 (2015 )։ Մայրաքաղաքը՝ Կինշասա։ Բաժանվում է 9 նահանգի։ Կինշասա քաղաքը (արվարձաններով) առանձին վարչական միավոր է՝ նահանգի իրավունքներով։
Պատմություն
Եվրոպացիների մուտք գործելուց դեռ շատ առաջ Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության բնակչության հիմնական մասը կազմող բանտու լեզվաընտանիքի ժողովուրդների մոտ ստեղծվել էր գույքային անհավասարություն, սկսել էին զարգանալ դասակարգային հարաբերություններ, առաջացել էին պետական կազմավորումներ (Կոնգո, Կակոնգո, Մատամբա և այլն)։ 15-րդ դարի վերջին Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում երևացին պորտուգալացիները, որոնք չնայած տեղաբնիկների համառ դիմադրությանը, հաստատվեցին Կոնգոյի գետաբերանում և սկսեցին զբաղվել ստրկավաճառությամբ։ 19-րդ դարի վերջերին Բելգիայի թագավոր Լեոպոլդ II-ին հաջողվեց իր հսկողության տակ առնել Աֆրիկայի կենտրոնական մասը։ Բեռլինի կոնֆերանսը (1884—1885) ճանաչեց նրա գերիշխանությունը, այսպես կոչված, «Կոնգոյի ագատ պետության» նկատմամբ։ 1908-ին երկիրը պաշտոնապես դարձավ Բելգիայի գաղութ՝ Բելգիական Կոնգո անունով։ Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Զաիրում տեղի ունեցան հակաիմպերիալիստական ժողովրդական ելույթներ, որոնք դաժանորեն ճնշվեցին գաղութարարների կողմից։ Ազատագրական շարժումը նոր վերելք ապրեց երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո։ 1945 թվականին Մատաղի նավահանգստում սկսված գործադուլը վերածվեց զինված ապստամբության։ 1950-ական թվականների սկզբներին երևաև եկան կուլտուր-լուսավորական խոշոր կազմակերպություններ, որոնք կարնոր դեր խաղացին ազգային ինքնա–գիտակցության ձևավորմաև գործում և աստիճաևաբար վերածվեցիև քաղաքական կուսակցությունների։ Ամենախոշորը Կոնգոյի ազգային շարժում (հիմնվել է 1958 թվականին) կուսակցությունն էր։ Ազգային-ազատագրական շարժման ճնշման տակ Բելգիան ստիպված էր անկախություն տալ Բելգիական Կոնգոյին, որը 1960 թվականի հունիսի 30-ին հռչակվեց անկախ հանրապետություն։ Կառավարությունը գլխավորեց Պ․ Լումումբան։ Գերտերությունները, օգտագործելով տարբեր ցեղախմբեր ու սոցիալական խավեր ներկայացնող պարագլուխների տարաձայնությունները, խափանում էիև կառավարության տնտեսական և քաղաքական միջոցառումները, հրահրում խռովություններ։ Եվրոպացիների կյանքն ու ունեցվածքը պաշտպանելու պատրվակով 1960 թվականի հուլիսին բելգիական զորքեր մտցվեցին Կոնգո։ Սեպտեմբերին ՄԱԿ-ի թողտվությամբ իշխանությունից հեռացվեց ազգային կառավարությունը։ Պ․ Լումումբան ձերբակալվեց և գազանորեն սպանվեց (1961 թվականի հունվար)։ Երկրում ծավալվեց ապստամբական շարժում, որը գլխավորում էր 1963 թվականին ստեղծված Ազատագրության ազգային խորհուրդը։ 1964 թվականին հայրենասերները հռչակեցին Կոնգոյի ժողովրդական Հանրապետություն՝ մայրաքաղաքով։ Բայց ՆԱՏՕ-ի ուղղակի զինված միջամտությունն ու կառավարության ներսում եղած տարաձայնությունները խանգարեցին ամրապնդելու ձեռք բերվածը։ 1964 թվականին իշխանության գլուխ կանգնեց Չոմբեի պրոիմպերիալիստական կառավարությունը։ 1965 թվականին բանակն իր ձեռքն առավ իշխանությունը և նախագահ հռչակվեց գեներալ լեյտենանտ Մոբուտոլին։ 1970 թվականի վերջին Մոբուտուն ընտրվեց նախագահ, իսկ 1971 թվականի հոկտեմբերի 27-ին պետությունը վերանվանվեց Զաիրի Հանրապետություն։ 1973—1974 թվականներին ազգայնացվեցին օտարերկրյա նավթային առևտրական, արդյունաբերական և այլ ընկերություններ։ Աֆրիկայի լիակատար ազատության հարցերում Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունը վարում է համաձայնողական քաղաքականություն։ Սերտ կապեր են պահպանվում ԱՄՆ-ի Բելգիայի և արևմտյան այլ պետությունների հետ։
Պետական կարգ
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունը է։ Գործող սահմանադրությունն ուժի մեջ է մտել 1967 թվականին։ Պետության և կառավարության գլուխը նախագահն է, որը նաև զինված ուժերի և ոստիկանության գերագույն գլխավոր հրամանատարն է։ Օրենսդրական իշխանության բարձրագույն մարմինը միապալատ Ազգային ժողովն է ։ Ընտրական իրավունքից օգտվում են 18 տարին լրացրած քաղաքացիները։ Դատական համակարգը բաղկացած է գերագույն դատարանից, ապելյացիոն դատարանից, օկրուգային, ոստիկանական ն հաշտարար դատարաններից։
Աշխարհագրություն
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունը գտնվում է Կոնգոյի իջվածքում և նրան կից բարձրությունների վրա, հասարակածային և մերձհասարակածային գոտիներում։ Կենտրոնական և արևմտյան մասերը զբաղեցնում է ճահճապատ, ալյուվիալ հարթավայրը՝ Կոնգոյի իջվածքի առավել ցածր մասը, որտեղից տեղանքը ամֆիթատրոնի ձևով բարձրաևում է դեպի ծայրամասերը։ հարավ-արևմուտքում Հարավ-Գվինեական բարձրավանդակի մի մասն է։ Հարավում սեղանաձև սարավաևդներ են, Կոնգո ն Զամբեզի գետերի ջրբաժանում՝ բարձր հարթավայրեր (1200—1500 մ և ավելի)։ Առավել բարձր ու մասնատված է Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության արևելյան մասը, որտեղ սահմանի երկայնքով ձգվում է բեկորային լեռներով (2000—3000 մ) եզրավորված Արևելա-աֆրիկական բեկվածքների գոտին։ Ամենաբարձրը Ռուվենզորի լեռնազանգվածն է (5109 մ)։ Գործող հրաբուխներից նշանավոր են Նյամլագիրան և Նյիրագոնգոն։ Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունը հարուստ է պղնձի, կոբալտի, ցինկի, ուրանի, ալմաստի պաշարներով, երկաթի, բոքսիտների, բիտումային թերթաքարերի, մանգանի, ոսկու, ածխի նաև քաշերտերով, հայտնաբերված են նավթաերնակումներ։
Կլիմա
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության տարածքի 3° հյուսիս և 3° հարավ լայնությունների միջև գտնվող մասն ունի խոնավ հասարակածային կլիմա (1700—2500 մմ տարեկան տեղումներով)։ Հասարակածից հյուսիս և հարավ կլիման մերձհասարակածայիև է։ Ամենատաք ամսվա (մարտ կամ ապրիլ) միջին ջերմաստիճանը 24 °C-ից 28 °C Է, ամենացուրտ ամսվանը (հուլիս կամ օգոստոս)՝ 22 °C-ից 25 °C։ Ներքին ջրերը։ Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունն ունի ջրառատ գետերի խիտ ցանց։ Խոշոր գետը Կոնգոն է (Զաիր), Արուվիմի, Ուբանգի, Լոմամի, Լուլոնգա, Կասաի և այլ վտակևերով։ Գետերը սահանքավոր են, հարուստ հիդրոէներգիայի պաշարներով, ունեն ջրվեժներ, նավարկելի են Կոնգոյի իջվածքում։ Նշանավոր են Մոբուտու Սեսե Սեկո, Իդի Ամին Դադա, Կիվու, Տանգանիկա, Մվերու լճերը, Կոնգոյի իջվածքում՝ Մաի Նդոմբե և Տումբա ծանծաղ լճերը։ Հողաբուսական ծածկույթը։ Հասարակածային գոտում հզոր, կարմրադեղնավուն, ֆերալիտային հողերի վրա աճում են խիտ, խոնավ մշտադալար անտառներ (կարմիր ծառ, դեղին ծառ, էբենոս, յուղատու արմավենի, տարբեր կաուչուկատուներ և այլն), Կոնգոյի իջվածքի առավել ցածրադիր վայրերում՝ ճահճացած անտառներ, հարավում և ծայր հյուսիսում՝ սեզոնային խոնավ անտառներ և բարձրախոտային երկրորդական սավաննաներ։ Գետահովիտներում կան սրահային անտառներ։ Ծայր հարավում և հարավ-արևելքում, դարչնակարմրագույն հողերի վրա աճում են արևադարձային նոսր անտառներ։ Լեռնալանջերին բուսածածկույթն ունի ուղղաձիգ գոտիականություն։ Կոնգոյի գետաբերանում կան մաևգրովային բույսեր։ Կենդանական աշխարհը հարուստ է և բազմազան։ Կաև այծքաղների, փղերի, ռնգեղջյուրների, զեբրերի տարբեր տեսակներ, առյուծներ, ընձառյուծներ, վագրակատուներ, բորենիներ, սողուններ, միջատներ, թռչուններ, գետերում ն լճերում՝ գետաձի, ձկներ։
Ռելիեֆ
Կոնգոյի Դեմոկրատական ​​Հանրապետությունը հսկայական կենտրոնական սարահարթ է (Կոնգոյի ավազան), որը ծածկված է արևադարձային անտառներով, արևելքում շրջապատված լեռներով, հարավում և հարավ-արևմուտքում հարթավայրերով և սավաննաներով, իսկ հյուսիսում՝ դաշտերով։ Ռվենզորի լեռնաշղթան գտնվում է երկրի արևելյան սահմաններում։
Հանքանյութեր
ցԵրկրի աղիքները պարունակում են պղնձի, կոբալտի, կադմիումի, բոքսիտի, երկաթի հանքաքարի, ածուխի, ադամանդի, ոսկու, արծաթի, նավթի, ցինկի, մանգանի, անագի, ուրանի պաշարներ։ Աշխարհի հետախուզված ուրանի պաշարների կեսից ավելին գտնվում է հանրապետության տարածքում։ Մալաքիտի և կոլումբիտ-տանտալիտի խոշոր հանքավայրեր։ Երկրի տարածքում գտնվում է Աֆրիկայի պղնձե գոտու մի մասը։
Վենչուրային կապիտալ
Վենչուրային կապիտալ (Venture Capital, venture - ռիսկ, ռիսկային կապիտալ), մասնավոր կապիտալի ներդրման ձև է ։ Վենչուրային կապիտալը ներդնողի կապիտալն է՝ նախատեսված շուկայում տեղի համար պայքարող սկսնակ ընկերությունների կամ ստարտափների ֆինանսավորման համար։
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն
Բնակչություն
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության բնակչության մոտ 85%-ը պատկանում է բանտու լեզվախմբին, մոտ 52%-ը պահպանում են տեղական հավատը, մոտ 45%-ը քրիստոնյաներ են, կան մուսուլմաններ։ Պաշտոնական լեզուն ֆրանսերենն է։ Խիտ են բնակեցված արևելյան լեռնային շրջանները, հարավ-արևելքում, Կոնգո գետի ստորին հոսանքի և Կասաի գետի ավազանը։ Խոշոր քաղաքը Կինշասան է։ Կարնոր են Լուբումբաշի, Մբուժի Մայի, Կիսանգանի, Կանանգա ն այլ քաղաքները։
Կրթություն
1967 թվականի տվյալներով, անգրագետ էր մեծահասակ բնակչության մոտ 90%-ը։ Տարրական և միջնակարգ դպրոցները հիմնականում պատկանում են քարոզիչներին և ֆինանսավորվում պետության կողմից։ 1968 թվականից մտցվել է անվճար տարրական և միջնակարգ կրթություն։ Ուսուցումը տարվում է ֆրանսերենով։ Տարրական 6-ամյա դպրոց ընդունվում են 6 տարեկանից։ Միջնակարգ ուսումնական հաստատությունն ունի 2 աստիճան (2—4 տարի)։ Առաջինն ընդհանուր է և կրում է «կողմնորոշման շարք» անունը։ Երկրորդի՝ բնական գիտությունների, մանկավարժության, տեխնիկայի բաժիններում տարվում է դիֆերենցված ուսուցում։ Բարձրագույն կրթության վերակազմակերպումից հետո (1971), Կինշասայի, Լուբումբաշիի և Կիսանգանիի համալսարանները միավորվել են՝ դառնալով Ազգային համալսարան Կինշասայում։ Գործում են նաև մանկավարժական, ճարտարապետական, շինարարական, կերպարվեստի, երաժշտական ուսումնական հաստատություններ, դրամատիկ արվեստի ազգային ակադեմիա։
Վենչուրային կապիտալ
Քանի որ այդ կազմակերպության մեջ ներդրված գումարները մի քանի անգամ գերազանցում են նրանց աշխատած գումարներին, ապա դա կապված է ռիսկի հետ, որտեղից էլ ծագել է անունը։ Հաջողության դեպքում վենչուրային հիմնադրամը 20-30% եկամուտ է ստանում, որը ծածկում է ստարտափների 70-80%-ի ձախողումները։
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն
Մամուլ, ռադիո, հեռուստատեսություն
1970-ական թթ․ լույս են տեսնում շուրջ 70 թերթ և ամսագիր։ Կինշասայում՝ «Միոտո» («Mioto»), «Սալոնգո» («Salongo»), «Էլոմբե» («Elombe»), «էլիմա» («Elima») օրաթերթերը, «Նկումու» («Nkumy») շաբաթաթերթը, «Զաիր» («Zaire») շաբաթական ևանդեսը, «Տրիբյուն դյու Տրավայեոր» («Tribune du Travailleur») թերթը, Լուբումբաշիում՝ «Տաիֆա» («Taifa»), «Մվանգա» («Mwanga») օրաթերթերը և «Ուկվելի» («Ykweli») շաբաթաթերթը։ Զաիրպրես («L’Agence Za’fre-presse», AZP) ինֆորմացիոն գործակալությունը հիմնադրվել է 1957 թվականին։ Ռադիոյի և հեռուստատեսության հաղորդումների կառավարական ծառայությունը (հիմնված՝ 1949 թվականին) ունի 7 ռադիոկայան։ Հաղորդումները տրվում են ֆրանսերենով, լինգալա, կիկոնգո և աֆրիկյան մի քանի այլ լեզուներով։ 1967 թվականից Կինշասայում և Լուբումբաշիում գործում են հեռուստատեսության կայաններ։
Վենչուրային կապիտալ
Պատմություն
Չնայած նախկինում կապիտալի ներդրման նման ձևեր կային, բայց ժամանակակից վենչուրային կապիտալի ինդուստրիայի «հայր» է համարվում գեներալ Ջորջիզ Դորիոթը։
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն
ճարտարապետություն և կերպարվեստ
Ժողովրդական բնակարանները մեծ մասամբ առանց պատուհանի, գլանաձև կամ հատակագծում քառանկյունի, կոնաձև, խոտածածկ կտուրներով, հյուսածո կամ կավածեփ խրճիթներ ե այլն։ XIX դ․ և XX դ․ սկզբին զարգացած քաղաքները (Կինշասա և այլն) խստորոշ բաժաևված են 2 մասի՝ հարմարավետ բազմահարկ շենքերով կառուցապատված շրջաններ ն բնիկների անբարեկարգ թաղամասեր։ Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում փայտի քանդակագործությունը առանձնանում է ոճական բազմազանությամբ․ բնօրինակին մոտ պատկերների կողքին հանդիպում են չափազանց սխեմատիկ, պայմանական նմուշներ։ Նշանավոր են բակուբա ժողովրդի թագավորների ստատիկ և հանդիսավոր արձանիկները (ամենավաղը թվագրված է XVI դ․ վերջ)։ Ներքին արտահայտչականությամբ և դինամիզմով են առանձնանում բալուբա, խիստ ոճավորվածությամբ՝ բենա-լուլուա, ընդհանրացվածությամբ՝ բայակա, գրոտեսկայնությամբ՝ բասոնգո ժողովուրդների արձանիկները։ Բազմաբնույթ են և արտահայտչականության հասնելու տարբեր մոտեցումներով են կատարված փայտե դիմակները։ 1940-ական թթ․ վերջերին հանդես են եկել գեղանկարիչ — «պրիմիտիվիստներ» (բնանկարիչ Ա․ Մոնժիտա, դիմանկարիչ Ա․ Կիաբելուա), նաև դեկորատիվ կոմպոզիցիաներ ստեղծող մի խումբ նկարիչներ (Պիլի-Պիլի Մուլոնգոյա, Մվենզե)։ Գեղանկարիչ Կաբեյայի նկարները Մոնրեալի համաշխարհային ցուցահանդեսում արժանացել են արծաթե մեդալի (1967)։
Երաժշտություն
Բակոնգո, մոնգո, բալենգոլա, լոկելե, բանգալա, բատեկե, բալուբա և մյուս ժողովուրդների երաժշտական մշակույթի ձևավորումն ու կազմակերպումը սկսվել է դեռևս Բուշոնգո, Կոնգո, Լունդա և այլ պետությունների ժամանակաշրջանում։ Երգիչ-ասացողները մասնակցում էին ժողովրդական տոնախմբություններին։ Տարածված են հարվածային (նգոմա, իկոնկո և այլ թմբուկներ), լարավոր (քնար, տավիղ, ցիտրա և այլն), փողայիև (փոզ, սրինգ, եղջերափող և այլն) գործիքները։ 1968 թվականին Կինշասայում ստեղծվել է Երաժշտության ն դրամա–տիկական արվեստի ազգային ակադեմիա։
Վենչուրային կապիտալ
Պատմություն
1946 Դորիոթը հիմնեց թվականին Ամերիկյան գիտա-հետազոտական կորպորացիան, որի ամենամեծ հաջողությունը դարձավ Դիջիթալ Էքուիփմենթ Քորփորեյշնը (Digital Equipment Corporation)։ 1968 թվականին Դիջիթալ Էքուիփմենթը դրեց իր ակցիաները բորսայում և Ամերիկյան գիտա-հետազոտական կորպորացիային ապահովեց տարեկան 101% շահույթ։ 70000 դոլարը, որը 1959 թվականին Ամերիկյան գիտա-հետազոտական կորպորացիան ներդրել էր Դիջիթալ Էքուիփմենթում, 1968 թվականին վերածվեց 37000000 դոլարի։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կապիտալ Կատեգորիա:Ներդրումներ Կատեգորիա:Տնտեսագիտական տերմիններ
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն
Թատրոն
Թատերականացված հանդեսները Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության ժողովուրդնևրի կենցաղում մեծ տեղ են գրավել շատ հին ժամանակներից։ 1940-ական թվականներին կազմակերպվել են սիրողական խմբեր, գրվել են պիեսներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն‎ Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի անդամ երկրներ Կատեգորիա:Աֆրիկյան միության անդամ երկրներ Կատեգորիա:Ֆրանսախոս երկրներ Կատեգորիա:Ֆրանկոֆոնիայի միջազգային կազմակերպության անդամ երկրներ Կատեգորիա:Հանրապետություններ
Սպիտակամորուք (գետ)
Սպիտակամորուք, գետակ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Արամազդ գետի աջ օժանդակը։ Սկիզբ է առնում Արամազդ լեռան հարավարևմտյան լանջերից և Վերին Գեղավանք գյուղից 5 կմ հյուսիս-արևմուտքում միախառնվում մայր գետին։ Երկարությունը՝ 4 կմ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի գետեր Կատեգորիա:Արամազդ գետի վտակներ
Ալեքսանդր Իկոննիկով
Ալեքսանդր Իկոննիկով (Александр Иконников, ), ռուս գրող։
Նրա գրքերն հրատարակվում են հիմնականում գերմաներեն լեզվով։ Իկոննիկովը ապրում է Ռուսաստանի Կիրով քաղաքում։ Նրա առաջին վեպը՝ «Լիսկան և նրա ամուսինները», լույս է տեսել 2003 թ-ին։
Գերմանիայի միավորում
Գերմանական իշխանությունների համախմբված համադաշություն գործել հազար տարի, սկսած 843 թվականի Վերդենի պայմանագրից։ Այնուամենայնիվ գերմանական միասնական ինքնուրույնությունը սկսեց զարգանալ 1800 ական թվականների վերջից, հիմնականում իշխանությունների ինքնորոշման բնույթից։ Սրբազան Հռոմեական կայսրության տարածքների մեծ մասում ուղղակիորեն կառավարում էր կայսրը, սակայն բնակչությունը հիմնականում ընդունում էր իրենց իշխաններին և ոչ կայսրին։ Լեռնային շրջաններում մեկուսացված բնակչությունը զարգանում էր մշակութային, կրթական, լեզվական և կրոնական տարբերությամբ։
Իրավիճակը փոխվեց, երբ Սրբազան Հռոմեական կայսրությունը պարտություն կրեց և կազմալուծվեց 1806 թվականին Ֆրանսիայի կողմից, և չնայած 1815 թվականին վերակազմավորվեց Գերմանական համադաշնությունը՝ պարտության մատնլով Ֆրանսիային, Գերմանական ազգայնականության ալիքը ողողվեց Գերմանիայում 19-րդ դարի առաջին կեսին։ Դարի կեսերին Գերմանիայում արդեն գործում էին շարժումներ, որոնք սատարում էին կենտրոնամետությունը, որի ղեկավար չէին տեսնում Ավստրիայի Հաբսբուրգներին։
Հզոր գերմանախոս տերություն Պրուսիան, որը նախկինում ենթարկվում էր Հաբսբուրգներին, փորձեց թուլացնել Գերմանական համադաշնությունը ներսից (Պրուսիան ուներ ներկայացուցչություն Գերմանական ժողովում Սրբազան Հռոմեական կայսրության ժամանակներից եկած ավանդույթի համաձայն և կարող էր ուղղակիորեն ազդել Ավստրիայի խորհրդարանի վրա) և դրսից (Պրուսիան դաշնակցեց Գերմանական կոնֆեդերացիայի հետ Երկրորդ Շլեզվիգյան պատերազմում՝ նպատակ ունենալով պառակտում մտցնել երկու ուժերի միջև, որը հետագայում բերեց 1867 թվականի Ավստրո-պրուսական պատերազմին)։
Չնայած Սրբազան Հռոմեական կայսրության փլուզման ժամանակ չնայած տեղական վարչական և քաղաքական տարբերությունների, գերմանախոս տարածքների բնակչությունը ուներ ընդհանուր լեզվաբանական, մշակութային և իրավական ավանդույթներ, որը հետագայում զարգացավ Ֆրանսիական հեղափոխական պատերազմների և Նապոլեոնյան պատերազմների արդյունքում։ Եվրոպական լիբերալիզմը համարվում էր ինելեկտուալ հիմք միավորման համար՝ փորձության ենթարկելով ժառանգական և Բացարձականության մոդելներով հասարակական և քաղաքական կազմակերպություններին։ Դրա գերմանականացումը ապացուցեց ավանդների, կրթության և լեզվաբանական միասնության կարևորդությունը նույն աշխարհագրական տարածաշրջանում տարբեր ժողովուրդների համար։ Միավորումը բերեց լարվածության կրոնաական, հասարակական և մշակությային տարբերությունների պատճառով և համարվում է, որ 1871 թվականը միայն մի պահ է, որը արդյունք է ավելի լայն մշակութային միավորման գործընթացի։
Դիվանագիտական ազդեցությունների գոտին արդյունք էր 1814-15 թվականների Վիեննայի կոնգրեսի Նապոլեոնյան պատերազմներից հետո, որից հետո Ավստրիական կայսրությունը դարձավ Կենտրոնական Եվրոպայի գլխավոր ուժը Համբսբուրգների գլխավորությամբ և Գերմանական կոնֆեդերացիայի ստեղծման նպատակն էր փոխարինել Սրբազան Հռոմեական կայսրությանը։ Պրուսիայի ջանքերը Վիեննայի քննարկումներում ձախողվեցին, քանի որ այն ցանկանում էր ստեղծել գերմանախոս ժողովուրդների երկրորդ դաշնությունը Պրուսիայի վերահսկողության ներքո և ձախողվեց այն պատճառով, քանի որ Պրուսիան մարտնչում էր Ավստրիայի դեմ բոլոր գերմանախոս երկրների նկատմամբ վերահսկողության համար։ Այս Գերմանական դուալիզմը բերեց միավորման հարցի երկու հնարավոր լուծմամբ՝ Kleindeutsche Lösung, փոքր գերմանական լուծում (Գերմանիան առանց Ավստրիայի) կամ Großdeutsche Lösung, մեծ գերմանական լուծում (Գերմանիան Ավստրիայի հետ)։
Վերամիավորման գործընթացը
Պառակտված վիճակում 1848-1849 թվականներին տեղի է ունենում հեղափոխություն, որի արդյունքում ընդունվում է համագերմանական սահմանադրությունը Ռայխստագի հովանավորությամբ։ Սակայն հեղափոխությունը ևս չմիավորեց Գերմանիային։ Գերմանիան օր օրի տնտեսապես զարգանում էր և 1860-ականներին ավարտվեց Գերմանիայի արդիականացման գործընթացը։ Արդիականացման գործընթացի ավարտին Գերմանիան արդեն տնտեսապես միավորված էր։ Աննախընթաց վերելք էր ապրում Գերմանիայի մշակույթը և թռիչքային զարգանում էր գիտությունը։ Գերմանիայի տարածքային միավորումը պետք է կատարվեր համագերմանական ամենահզոր պետության՝ Պրուսիայի շուրջը։ Պրուսիան դարձել էր գերմանական հողերի սիրտը։ Գերմանիայի վերամիավորման մեջ մեծ դերդրում ուներ Պրուսիայի վարչապետ Օտտո ֆոն Բիսմարկը։ Բիսմարկը վստահ էր, որ գերմանական հողերի միավորումը պետք է իրականարար զենքի միջոցով, տապալելով բոլոր հակառակորդներին։ Գերմանիայի վերամիավորմանը խոչընդոտում էին Ավստրիան և Ֆրանսիան։ 1866 թվականին պրուսիական բանակը ջախջախիչ հաղթանակ տարավ Ավստրիայի նկատմամբ և ստացավ գործելու ազատություն։
Այս իրադարձություններ օգնեցին Օտտո Բիսմարկին լուրջ քայլեր ձեռնարկել։ Հաղթանակից հետո Բիսմարկը ստեղծեց 22 փոքր պետություններից կազմված հյուսիսգերմանական միությունը։ 1871 թվականին պրուսիական բանակը կարևոր հաղթանակ տարավ Ֆրանսիայի նկատմամբ։ 1871 թվականին Փարիզի մոտակայքում գտնվող Վերսալի դղյակում Ֆրանսիայի թագավորը հռչակեց Գերմանիայի միավորումը։ Սա Գերմանիայի համար իրական միավորում էր։ Գերմանիան ըստ պետական կարգի հռչակվեց Դաշնային միություն։ Երկիրը իր ներսում ուներ 22 ինքնավար պետություններ։ Երկիրը կառավարում էր կանցլերը, սակայն կանցլերի իշխանությունը սահմանափակված էր Սահմանադրությամբ։ Երկրի մասին կարևոր որոշումներ ընդունողը Ռայխստագն էր։ 1871 թվականի մարտի 21-ին հանդիսավոր կերպով, Բեռլինում Օտտո ֆոն Բիսմարկը հռչակվեց Գերմանիայի առաջին կանցլեր, և իր երկաթյա կամքի համար ստացավ «Երկաթյան կանցլեր» անվանումը։ միավորումից անմիջապես հետո Գերմանիան տնտեսապես մեծ վերելք ունեցավ։ 20-րդ դարի առաջին տասնամյակին արդեն Գերմանիան իր տնտեսական ներուժող աշխարհում գրավում էր երկրորդ տեղը ԱՄՆ-ից հետո։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի ժամանակակից պատմություն Կատեգորիա:1860-ականները Գերմանիայում Կատեգորիա:19-րդ դարը Գերմանիայում Կատեգորիա:1870-ականները Գերմանիայում
Փենինգտոն շրջան (Մինեսոտա)
Փենինգտոն շրջան (Pennington County), ԱՄՆ Մինեսոտա նահանգի 87 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1,597 կմ² է, բնակչությունը՝ 13,584 մարդ (2000 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Թիֆ Ռիվեր Ֆոլս բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1910 թ.։
Կատեգորիա:Մինեսոտա նահանգի շրջաններ
Թորգոմ Ջուհարյան
Թորգոմ Գևորգի Ջուհարյան (1905 դեկտեմբերի 27, գյուղ Կըզըլ-Չախչախ (Կարսի նահանգ)- 1988 թվականի ապրիլի 17, Երևան), հայ մանկավարժ, մեթոդիստ, բանասեր, մանկավարժական գիտությունների դոկտոր (1968 թ.), պրոֆեսոր (1969 թ.)։
Կենսագրություն
1930 թվականին ավարտել է Երևանի համալսարանի մանկավարժական ֆակուլտետը, երկար տարիներ դասախոսել է մանկավարժություն և մանկավարժության պատմություն համալսարանում (1930-1936 թթ.), մանկավարժական ինստիտուտներում։ Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից է։ 1967 թվականից դասախոսական աշխատանքի է անցել Երևանի համալսարանի մանկավարժության և հոգեբանության ամբիոնում։ 1972-1979 թվականներին ղեկավարել է համալսարանի մանկավարժության ամբիոնը ։
1945-1967 թվականներին աշխատել, գիտամանկավարժական աշխատանք է կատարել Լուսավորության նախարարությունում, Մանկավարժական գիտությունների գիտահետազոտական, Ուսուցիչների կատարելագործման ինստիտուտներում։
Զգաղվել է հայ գրականության, նաև հայոց լեզվի դասավանդման մեթոդիկաների հարցերով։ Հեղինակ է բազմաթիվ գիտական աշխատությունների և դպրոցական դասագրքերի։ Աշխատությունները նվիրված են հայոց լեզվի, գրականության, պատմության ուսուցմանը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ Կատեգորիա:1905 ծնունդներ Կատեգորիա:1993 մահեր Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ բանասերներ Կատեգորիա:Մանկավարժական գիտությունների դոկտորներ
(2422) Պերովսկայա
(2422) Պերովսկայա (Perovskaya), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1968 թվականի ապրիլի 28-ին Տամարա Սմիռնովայի կողմից Նաուչնիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,329322 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8683 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7903 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1298,5 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,277242 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,41° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է S դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս S Կատեգորիա:1968 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Տամարա Սմիռնովայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Աբել Մութաի
Աբել Կիպրոպ Մութաի (Abel Kiprop Mutai, ) քենիացի երկար հեռավորությունների վազորդ, որը մասնագիտացած է 3000 մետր արգելավազքում ։
Մութաին ծնվել է Քենիայի Նանդի շրջանում։ Նա նվաճել է ոսկե մեդալ 2005 թվականի աշխարհի երիտասարդական առաջնությունում, բրոնզե մեդալ 2012 թվականի ամառային օլիմպիական խաղերում, յոթերորդ տեղը 2013 թվականի աշխարհի առաջնությունում, իսկ 2009 թվականի աշխարհի աթլետիկայի եզրափակիչում զբաղեցրել է իններորդ հորիզոնականը ։
Մութաին հաղթել է 2000 մ արգելավազքի 2007 թվականի Աֆրիկայի պատանեկան առաջնությունում ։ Նա աքիլեսյան ջլի վնասվածք է ստացել, որի պատճառով դուրս է մնացել մրցակցությունից ողջ 2010 թվականին ։
Նրա անձնական լավագույն ցուցանիշներն են 8:05.16 րոպե 3000 մետր վազքում, որը գրանցել է 2006 թվականի հունիսին Լիսաբոնում, և 8:01.67 րոպե 3000 մետր վազքում, որը գրանցվել է 2012 թվականի մայիսին Հռոմում ։
2013 թվականի հունվարին Burlada Cross Country մրցավազքի ժամանակ Աբել Մութաին մրցուղու վերջնագծից ընդամենը մի քանի մետր առաջ շփոթելով նշանները  կանգ է առել՝ մտածելով, որ ավարտել է վազքը։ Մութաիի հետևից վազող իսպանացի վազորդ Իվան Ֆեռնանդեսը հասկանալով, թե ինչ է կատարվում, սկսել է բղավել քենիացու վրա, որ շարունակի վազել։ Մութաին իսպաներեն չի իմացել ու չի հասկացել, և Ֆեռնանդեսը սկսել է Մութաիին հրելով առաջ մղել դեպի եզրագիծ    ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2012 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի մեդալակիրներ Կատեգորիա:2012 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիրներ Կատեգորիա:Թեթևատլետներ Կատեգորիա:Քենիացիներ
Պոլ Սեզան
Կենսագրություն և ստեղծագործական կյանք
Պոլ Սեզանը ծնվել է 1839 թվականի հունվարի 19-ին Ֆրանսիայի Էքս ան Պրովանս քաղաքում ։
1858-1862 թվականներին հաճախել է Էքսի նկարչական դպրոցը, իսկ 1861-1865 թվականներին՝ Փարիզի Սյուիս ակադեմիան։ Մանկության ընկեր Էմիլ Զոլայի և դասընկեր Կամիլ Պիսսառոյի միջոցով մտերմացել է Էդուարդ Մանեի, Կլոդ Մոնեի, Օգյուստ Ռենուարի և մյուս ապագա իմպրեսիոնիստների հետ։ 1874 թվականից մասնակցել է նրանց մի քանի ցուցահանդեսներին․ շարունակ (բացի 1882 թվականից) Սալոնի ժյուրին մերժել է նրան։
Սեզանի վաղ շրջանի գործերում նկատելի է Պաոլո Վերոնեզեի, Յակոբո Տինտորետտոյի, Էժեն Դելակրուայի, Օնորե Դոմիեի ազդեցությունը, սակայն նրանց ստեղծագործական ավանդույթների ընկալումը Սեզանի մոտ հաճախ չափազանցված, անզուսպ, ֆանտասմագորիկ պատկերների են վերափոխվում («Գինարբուք», 1864-1868, մասնավոր հավաքածու, Փարիզ, «Սպանություն», 1867֊1870, Վիլդենշտեյն պատկերասրահ, Նյու Յորք)։ Սեզանի 1860-ական թվականների ծանրավուն «նյութականությամբ», մուգ, խուլ գուներանգներով բնորոշվող գործերում նկատելի է նաև Գյուստավ Կուրբեի նկարելակերպի ազդեցությունը («Վառարան արվեստանոցում», 1865-1868, մասնավոր հավաքածու, Լոնդոն)։ 1870-ական թվականներին ձևավորվել է Սեզանի սեփական նկարչական համակարգը, որն իր սկզբունքային ավարտին է հասել 1880-ական թվականների վերջերին։ Սեզանը սկսել է աշխատել պլենէրում, և, թեպետ ներկապնակը պայծառացել է, հենց այդ ժամանակից էլ նկատելի է նրա սկզբունքային տարբերությունն իմպրեսիոնիզմից։
Նկարներ
Համառորեն ուսումնասիրելով կյանքն ու բնությունը, տևականորեն մշակելով միևնույն մոտիվը՝ Սեզանը ձգտել է ստեղծել «դասական» արվեստ (նրա պատկերացմամբ ամեն անցողիկ ու «աննշան երևույթից անջրպետված), բացահայտել ժամանակի ու տարածության մեջ անփոփոխ բնության վեհությունը, կատարելությունը, ձևերի օրգանական միասնությունը։ Թե՝ դիմանկարներում (օրինակ՝ Լուի Գիյոմի, 1879-1882, Ազգային պատկերասրահ, Վաշինգտոն), ֆիգուրատիվ կոմպոզիցիաներում («Պիեռոն և Առլեկինը», 1888, Ա․ Պուշկինի անվան կերպարվեստի թանգարան, Մոսկվա), թե՝ բնանկարներում («Սենտ Վիկտուար լեռը», 1900, Էրմիտաժ, Սանկտ Պետերբուրգ) կամ նատյուրմորտներում («Նարինջներով և խնձորներով նատյուրմորտ», 1895֊1900, Իմպրեսիոնիզմի թանգարան) Սեզանի պատկերած օբյեկտները կարծես խորհրդանշում են բնական ուժերի հավասարակշռությունը՝ մոնումենտալորեն ստատիկ, ավարտուն, ներամփոփ։ Գերազանցապես օգտագործելով երեք հիմնական գույների (կանաչի, երկնագույնի և դեղինի) զուգորդումները, դրանց օգնությամբ որոշարկելով տարածական պլանները, ներդաշնակորեն զուգակցելով գծանկարի ցայտունության, կոմպոզիցիայի հստակության հետ՝ Սեզանը հասնում է բնանկարի համապատկերային, էպիկական հնչողության («Սենտ Վիկտուար լեռը աղջամուղջին», մոտ 1905, Ա․ Պուշկինի անվան կերպարվեստի թանգարան)։ Շեշտելով առարկայի կառուցիկությունը, ձևը «ծանրացնելով» մաքուր գույնով, օգտվելով հակադիր հեռանկարից (այսինքն՝ առարկան շրջելով դեպի դիտողը)՝ Սեզանը նատյուրմորտներում շեշտել է նյութականությունը, առարկայական աշխարհի պլաստիկականությունը («Դեղձեր և տանձեր», 1880-ական թվականների վերջ, Ա․ Պուշկինի անվան կերպարվեստի թանգարան)։
Կյանքի վերջին տարիներին Սեզանը հաճախ է անդրադարձել «Լողացող կանանց» և «Լողացող տղամարդկանց» թեմաներին, բազմաֆիգուր կոմպոզիցիաներում ձգտել համադրել կերպարների՝ պլաստիկությունն ու մոնումենտալությունը։ Միաժամանակ Սեզանի ուշ շրջանի ստեղծագործությանը բնորոշ է հակասականությունը։ Միտումնավոր կերպով պարզեցնելով իրական ծավալները (դրանք նմանեցնելով երկրաչափական պարզագույն ձևերի) և դրանց տարածական հարաբերությունները՝ նկարիչը ոչ միայն ընդգծել է աշխարհի կառուցվածքային ներդաշնակությունը, այլև ձգտել գեղանկարչական կերպարի զգալի վերացականության։
Սեզանի արվեստի սկզբունքները մեծ ազդեցություն են ունեցել 20-րդ դարի նկարչության և ամենատարբեր նկարիչների ստեղծագործության վրա, հաճախ մեկնաբանվել նաև միակողմանիորեն։ Ավանգարդիստական ուղղությունների ներկայացուցիչները կամ աղավաղել են ձևերի ծավալայնությունը (այսպես կոչված՝ սեզանիզմ) կամ ծայրահեղորեն ուժեղացրել կոլորիտի ինտենսիվությունը (ֆովիզմ), կամ էլ զարգացրել բնական մարմինների երկրաչափականացման Սեզանի դրույթը և ի վերջո հանգել վերացական սխեմաների (կուբիզմ)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի նկարիչներ Կատեգորիա:Թոքաբորբից մահացածներ
Վելիկի Տաբոր
Վելիկի Տաբոր (Veliki Tabor), հին ամրոց Խորվաթիայի հյուսիս-արևմուտքում։ Կառուցվել է 12-րդ դարի սկզբին ծովից 219 մ բարձրության բլրի գագաթին` Դեսինիչ ավանի հարևանությամբ։ Զբաղեցնում է 3.340 մ² մակերես։
Ամրոցը շրջապատված է ամրոցային պատերով, որոնք ունեն տարբեր ժամանակ կառուցված աշտարակներ։ Հիմնական հնգանկյուն աշտարակը կառուցվել է 12-րդ դարի կեսերին, իսկ հնգանկյուն մնացած աշտարակները` 15-րդ դարի կեսերին։
Միջնադարում ամրոցը պատկանել է Ցելեի կոմս Հերման II-ին։ Ամրոցի ժամատանը, որը գտնվում է առաջին հարկում, պահպանվում է լեգենդար Վերոնիկա Դեսինիչի գանգը, ով գլխատվել էր 15-րդ դարի կեսերին երիտասարդ ազնվականի հետ ապօրինի սիրային կապեր ունենալու պատճառով։ Այդ երիտասարդը եղել է կոմսի որդին` Ֆրիդրիկը ։
Պատմություն
1927-1935 թվականներին ամրոցը պատկանել է խորվաթ գեղանկարիչ Օտոն Իվեկովիչին։
Ներկայումս ամրոցը թանգարան է, որի հավաքածուն ներառում է հին զենքեր, գեղարվեստի տարբեր նմուշներ, միջնադարյան կավագործության ու դարբնոցային իրեր։
2002 թվականից Վելիկի Տաբոր ամրոցը դարձել է կարճամետրաժ ֆիլմերի միջազգային փառատոնի անցկացման վայր։
2008 թվականից ամրոցը փակվել է վերանորոգման նպատակով ։ Վերանորոգման աշխատանքներն ավարտվել են 2011 թվականին ։
Օդնադատա
Օդնադատա (Oodnadatta), քաղաքի Ավստրալիայում։ Գտնվում է Հարավային Ավստրալիայում, չոր կիսաանապատային տարածքներում՝ Սինփոոն անապատի մոտ և Պեդիրկա փոքր անապատից 100 կմ հեռավորության վրա։ Ծովի մակարդակից բարձրությունը կազմում է 112 մ (երկաթուղային կայարանը՝ 121 մ )։ Տեղակայված է Ադելաիդայից 1011 կմ դեպի հյուսիս։
1976 թվականին քաղաքն ունեցել է 229 բնակիչ, 1986 թվականին՝ 160 բնակիչ։ 2006 թվականի մարդահամարի համաձայն՝ քաղաքն ունեցել է 277 բնակիչ, որոնցից 103-ը եղել են ավստրալիական աբորիգեններ ։
Պատմություն
Առաջին անգամ տարածաշրջանը ուսումնսիրել է Ջոն Ստյուարտ Մաքդուալը 1859 թվականին։ 1890 թվականին Օդնադատան եղել է Հյուսիսային մեծ երկաթուղու ամենավերջին բնակավայրը։ 1890 թվականի հոկտեմբերին այն հռչակվել է կառավարական ավան և վերանվանվել Օդնադատա ։ Այնուհետև, 1929 թվականին ճանապարհը երկարացվել է մինչև Ալիս Սփրինգս, և երկաթուղու այդ հատվածը ստացել է Գհան անվանումը (The Ghan)։ 1940-ական թվականներին բնակավայրում շինարարություն է ծավալվել դեպի հյուսիս՝ դեպի Դարվին նավահանգիստ ընթացող տրանսպորտային էշելոնների սպասարկման համար։
Այնուամենայնիվ, ծառայությունների ոլորտը և օպալի, ոսկու ու պղնձի հանքարդյունաբերությունը նպաստում է բնակավայրի պահպանմանը։
Գյուղի տեղական կենտրոնն է Canoe hire the Pink Roadhouse։ Քաղաքում կա սուպերմարկետ, փոստ, բենզալցակայան, տեղական օդանավակայան, ավտոկայան։ Գործում է թանգարան հին կայարանի շենքում և Medical Centre։
Կլիմա
Ըստ Կյոպպենի դասակարգման՝ քաղաքի կլիման անապատային է (BWh) ։ 1960 թվականի հունվարի 2-ին այստեղ գրանցվել է Ավստրալիայի համար բացարձակ առավելագույն ջերմաստիճանը՝ 50,7 °C։ Ավելի բարձր ջերմաստիճան է գրանցվել Կլոնկարրիում 1889 թվականին, սակայն համարվում է, որ ստանդարտներին համապատասխանում և ավելի հավաստի է 1960 թվականին հաստատված ջերմաստիճանային ռեկորդը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ավստրալիայի քաղաքներ
Փոքր Գրյազնայա
Փոքր Գրյազնայա (Малая Грязная), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կեմերովոյի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Գրյազնայա գետի ձախ ափին՝ 12 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 16 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոմ գետ, գետի ենթաավազանը՝ Տոմ։ Գետի ավազանը՝ Վերին Օբից մինչև Իրտիշ թափվելը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Խարիկ (Մշո գավառ)
Խարիկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Մշո գավառում ։ Գտնվում էր գավառակի հյուսիսարևմտյան սահմանի մոտ՝ Արածանիի աջ կողմի վտակներից մեկի ափին ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Բակայ (Չերտկովսկի շրջան)
Բակայ (Бакай), գյուղ Ռուսաստանի Ռոստովի մարզի Չերտկովսկի շրջանում։ Մտնում է Շչեդրովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Չերտկովսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի խուտորներ
Վասցե-Ռոոսա
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 39 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Մինիստե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Բալոբանովո (գյուղ, Նոգինսկի շրջան)
Բալոբանովո (Балобаново), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Նոգինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2008 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 554 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1574 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Նոգինսկի շրջանի բնակավայրեր
Կուդինովսկի (խուտոր, Ֆրոլովսկի շրջան)
Կուդինովսկիյ (Кудиновский), խուտոր Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Ֆրոլովսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի խուտորներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Ֆրոլովսկի շրջանի բնակավայրեր
Սև վիշապ կազմակերպություն
Սև վիշապ կազմակերպություն (Kyūjitai; 黑龍會; Shinjitai: 黒竜会), կամ Ամուր գետ կազմակերպություն, Ճապոնիայում հայտնի ռազմականացված, ծայրահեղ ազգայնական խմբավորում։
Պատմություն
Kokuryūkai-ը 1901 թվականին հիմնադրել է մարտական արվեստների գործիչ Ուչիդա Ռիոհեն՝ որպես իր մենթոր Mitsuru Tōyama's Gen'yōsha-ի իրավահաջորդ ։ Անունը ծագել է Ամուրի թարգմանությունից, որը չինարենով կոչվում է Heilongjiang կամ «Սև վիշապ գետ» (黑龍江?), ճապոներեն կարդացվում է Kokuryū-kō: Դրա հասարակական նպատակն էր աջակցել Ռուսական կայսրությանը Ամուր գետից հյուսիս և Արևելյան Ասիայից դուրս պահելու ջանքերին։
Kokuryūkai-ն ի սկզբանե մեծ ջանքեր է գործադրել իր նախորդի` Gen'yōsha-ի քրեական տարրերից հեռու մնալու համար։ Արդյունքում նրա անդամների մեջ են եղել կառավարության նախարարներ և բարձրաստիճան զինվորականներ, ինչպես նաև պրոֆեսիոնալ գաղտնի գործակալներ։ Այնուամենայնիվ, որոշ ժամանակ անց գտել են, որ հանցավոր գործողությունների օգտագործումը հարմար միջոց է իրենց գործունեության շատ նպատակների իրականացման համար։
Ընկերությունը հրատարակել է ամսագիր, գործել է լրտեսության ուսուցման դպրոց, որտեղից գործակալներ են ուղարկվել Ռուսաստանի, Մանջուրիայի, Կորեայի և Չինաստանի տարածքներ` Ռուսաստանի գործակալական հետախուզության հետ կապված տեղեկություններ հավաքելու համար։ Իկկի Կիտային` որպես կազմակերպության հատուկ անդամ, ուղարկել են Չինաստան։ Այն նաև ճնշել է ճապոնացի քաղաքական գործիչներին՝ ուժեղ արտաքին քաղաքականություն որդեգրելու համար։ Kokuryūkai-ը նաև սատարել է համաասիականությանը և ֆինանսական աջակցություն է ցուցաբերել հեղափոխականներին, ինչպիսիք են Սուն Յաթ-Սենը և Էմիլիո Ագուինալդոն։
Ռուս-ճապոնական պատերազմի, Կորեայի միացման և սիբիրյան միջամտության ընթացքում ճապոնական կայսերական բանակը օգտագործել է Kokuryūkai ցանցը՝ լրտեսության, սաբոտաժի և սպանության համար։ Նրանք տարածաշրջանում ռուսների դեմ կազմակերպել են Չինաստանի զորապետերի և ավազակապետերի կողմից մանջուրիական գերիլիաներ, որոնցից ամենակարևորը մարշալ Չանգ Ցո-լինն է եղել։ Սև վիշապները ճապոնացի զինվորականների հետ մեկտեղ շատ հաջող հոգեբանական պատերազմ են մղել՝ ողջ տարածաշրջանում տարածելով ապատեղեկատվություն և քարոզչություն։ Նրանք նաև հանդես են եկել որպես ճապոնական բանակի մեկնաբաններ։
Kokuryūkai-ն աջակցել է ճապոնացի լրտես, գնդապետ Մոտոջիրո Ակաշիին։ Ակաշին, որն անմիջականորեն «Սև վիշապների» անդամ չէր, հաջող գործողություններ է վարել Չինաստանում, Մանջուրիայում, Սիբիրում և կապեր հաստատել ամբողջ մահմեդական աշխարհում։ Այս շփումները Կենտրոնական Ասիայում պահպանվել են Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում։ «Սև վիշապները» սերտ կապեր և նույնիսկ դաշինքներ են կազմել ամբողջ Ասիայի բուդդայական աղանդների հետ։
1920-1930-ական թվականների ընթացքում Kokuryūkai-ը զարգացրել է առավել հիմնական քաղաքական կազմակերպությունը և հրապարակավ հարձակվել լիբերալ ու ձախական կուսակցության անդամների վրա։ Չնայած այս ժամանակահատվածում մի քանի տասնյակից ավելի անդամներ այն չի ունեցել, սերտ կապերը կառավարության առաջատար անդամների, ռազմական և հզոր բիզնեսի առաջնորդների հետ տվել են ավելի մեծ ուժ և ազդեցություն, քան մյուս ուլտրաազգայնական խմբերի մեծամասնությունը։ 1924 թվականին նավատորմի թոշակառու կապիտան Յուտարո Յանոն և «Սև վիշապ» կազմակերպության նրա գործընկերները Օոմոտոյի առաջնորդ Օնիսաբուրո Դեգուչիին հրավիրել են դեպի Մոնղոլիա ճանապարհորդության։ Օնիսաբուրոն ղեկավարել է Օոմոտոյի մի խումբ հետևորդների, այդ թվում՝ այկիդոյի հիմնադիր Մորիհեյ Ուեսիբային։
Սկզբնապես ուղղված լինելով միայն Ռուսաստանի դեմ՝ 1930-ական թվականներին Kokuryūkai-ն ընդլայնել է իր գործունեությունը ամբողջ աշխարհում և գործակալներ տեղակայել այնպիսի տարբեր վայրերում, ինչպիսիք են Եթովպիան, Թուրքիան, Մարոկկոն, ողջ Հարավարևելյան Ասիան և Հարավային Ամերիկան, ինչպես նաև Եվրոպայում և Միացյալ Նահանգներում։
Գործունեություն Միացյալ Նահանգներում
Կազմակերպությունը ազդեցություն է ունեցել ապստամբ, սևամորթ ազգայնականների վրա՝ նպատակ ունենալով խթանել ռասայական անկարգություններին ։ Աֆրոամերիկացիներին դուր է եկել Սև վիշապի սիմվոլիզմը, որը պայքարել է Սպիտակագլուխ ծովարծվի և Բրիտանական առյուծի դեմ ։
Այդ ջանքերի շրջանակներում Սև վիշապ կազմակերպությունն ուղարկել է իր գործակալ Սատոկատա Տակահաշիին՝ խթանելու համաասիականությունը և պնդելու, որ Ճապոնիան իրենց որպես հավասար կվերաբերվի ։ Նա կդառնար Էլայջա Մուհամեդի և Իսլամի ազգի, ինչպես նաև Արևելյան աշխարհի Խաղաղօվկիանոսյան շարժման հովանավորը ։ Հնարավոր է, որ Սանկիչի Տակահաշին նույնպես եղել է անդամ։
Միթի Մուդ Լենա Գորդոնի Եթովպիայի Խաղաղության շարժումը պնդում էր, որ միացել է Kokuryūkai-ին ։
1942 թվալանի մարտի 27-ին ՀԴԲ գործակալները Կալիֆորնիայի Սան Ջոաքուինի հովտում ձերբակալել են Սև վիշապ կազմակերպության անդամներին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ազգայնական կազմակերպություններ Կատեգորիա:Ճապոնիայի պատմություն
Պատրիկ Մակլոհլին
Պատրիկ Մակլոհլին (Patrick McLoughlin, ), բրիտանացի քաղաքական գործիչ, Դևիդ Քեմերոնի առաջին և երկրորդ կաբինետներում տրանսպորտի նախարար (2012-2016)։ Լանկաստերսկու դքսության կանցլեր և Թերեզա Մեյի առաջին և երկրորդ կաբինետներում՝ Պահպանողական կուսակցության նախագահ (2016-2018)։
Կենսագրություն
Ավարտել է Քենոկում գտնվող կարդինալ Գրիֆինի անվան կաթոլիկ դպրոցը (Դերբիշիր կոմսություն), համալսարանական կրթություն չի ստացել ։
16 տարեկանում ավարտել է դպրոցը, այնուհետև սովորել է Հարավային Սթաֆորդշիրի քոլեջին կից Սթաֆորդշիրի գյուղատնտեսական քոլեջում։ 1980 թվականին ընտրվել է ԿենոԿ Չեյզի շրջանային խորհրդում և աշխատել այնտեղ մինչև 1987 թվականը, միաժամանակ 1981-1987 թվականներին եղել է Սթաֆորդշիր կոմսության խորհրդի անդամ ։
1982-1984 թվականներին Մակլոհլինը եղել է Երիտասարդ պահպանողականների ազգային կազմակերպության փոխնախագահ։ 1983 թվականին Համայնքների պալատում անհաջող էր առաջադրվել՝ Անգլիայի Ուեսթ Միդլենդս կոմսությունում գտնվող հարավարևմտյան Վուլվերհեմփթոնի ընտրատարածքում։ 1986 թվականի մայիսի 8-ին առաջին անգամ ընտրվել է Դերբիշիր կոմսության Արևմտյան Դերբիշիր շրջանի լրացուցիչ ընտրություններում (նրա նախորդը՝ Մեթյու Փերիսը, ժամանակից շուտ է մանդատը վայր դրել, քանի որ գործունեություն է սկսել հեռուստատեսությունում )։ 1987-1988 թվականներին եղել է կրթության կրտսեր նախարար Անգելա Ռամբոլդի խորհրդարանական անձնական քարտուղարը, իսկ 1988-1989 թվականներին առևտրի և արդյունաբերության նախարար Դևվիդ Յանգեի օրոք զբաղեցրել է նույն պաշտոնը։ 1989-1992 թվականներին եղել է ավիացիայի և նավագնացության ոլորտում պատասխանատվության ոլորտով տրանսպորտի նախարարի խորհրդարանական օգնական, 1992-1993 թվականներին՝ զբաղվածության նախարարի միավորված խորհրդարանական օգնական (Joint Parliamentary Under-Secretary of State), 1993-1994 թվականներին՝ առևտրի և արդյունաբերության նախարարի խորհրդարանական օգնական, 1995-1996 թվականներին՝ խորհրդարանական կազմակերպչի օգնական, 1996-1997՝ թվականներին խորհրդարանական կազմակերպիչ։ 1997-1998 թվականներին խորհրդարանական փոքրամասնության համակազմակերպիչ, 1998-2005 թվականներին՝ ընդդիմադիր խորհրդարանական կազմակերպչի տեղակալ, 2005-2010 թվականներին՝ փոքրամասնության խորհրդարանական կազմակերպիչ, 2010-2012 թվականներին՝ Գանձապետարանի խորհրդարանական քարտուղար և ավագ խորհրդարանական կազմակերպիչ ։
2012 թվականի սեպտեմբերի 4-ին Մակլոհլինը Քեմերոնի առաջին կաբինետում նշանակվել է տրանսպորտի նախարար ։
2015 թվականի մայիսի 7-ին հերթական խորհրդարանական ընտրություններում Մակլոհլինն իր Դերբիշիր Դեյլսում ստացել է ձայների 52,4 %-ը, նրա հիմնական մրցակից լեյբորիստ Էնդի Բոթամը ստացել է ընտրողների 22,7 %-ի աջակցությունը ։
2015 թվականի մայիսի 11-ին Դևիդ Քեմերոնը ընտրությունների արդյունքում ձևավորել է նոր կաբինետ, որում Պատրիկ Մակլոհլին պահպանել է տրանսպորտի նախարարի պաշտոնը ։
2016 թվականի հուլիսի 13-ին Դևիդ Քեմերոնը պաշտոնաթող Է եղել վարչապետի պաշտոնից՝ Եվրամիությանը Մեծ Բրիտանիայի անդամակցության շուրջ հանրաքվեի արդյունքների կապակցությամբ, որտեղ բրիտանացիները քվեարկել են ԵՄ-ից Մեծ Բրիտանիայի դուրս գալու օգտին։ Քեմերոնի իրավահաջորդը դարձավ Մեծ Բրիտանիայի ներքին գործերի նախարար Թերեզա Մեյը, նրա աշխատասենյակում ստացել է Լանկաստերսկու դքսության կանցլերի պորտֆելը և Պահպանողական կուսակցության նախագահի պաշտոնը ։
2018 թվականի հունվարի 8-ին երկրորդ կաբինետում զանգվածային վերադասավորումների ընթացքում Մեյն ազատվել է իր երկու պաշտոններից ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մեծ Բրիտանիայի քաղաքական գործիչներ
Դեյվիդ Դանինգ
Դեյվիդ Դանինգ (David Dunning, ), ամերիկացի սոցիալական հոգեբան, Միչիգանի համալսարանի հոգեբանության պրոֆեսոր ։ Հայտնի է Դանինգ-Կրյուգերի էֆեկտի ուսումնասիրությամբ։
Կենսագրություն
1982 թվականին Դանինգը Միչիգանի համալսարանում ստացել է բակալավրի աստիճան, իսկ 1986 թվականին՝ հոգեբանության փիլիսոփայության դոկտորի աստիճան՝ Սթենֆորդի համալսարանում, որտեղ հետագայում ուսուցանել է։