cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ամբողջական տեղեկատվությամբ խաղ
Հատկություններ
Եթե խաղի ոչ մի ասպեկտում՝ կանոնների, քայլերի հերթականության և հնարավորության մեջ, խաղի արդյունքի կամ ավարտի պահի որոշում, պատահականության տարր չկա, ապա այդպիսի խաղը կլինի նաև որոշիչ։
Ցանկացած ամբողջական տեղեկատվությամբ որոշիչ խաղի համար տեսականորեն կարելի է կազմել  խաղացողների հնարավոր քայլերի ամբողջ ծառը և որոշել քայլերի հաջորդականությունը, ինչը և  կբերի նրանցից գոնե մեկի հաղթանակին կամ երաշխավորված ոչ-ոքիի, այսինքն՝ միշտ կարող է կազմվել կողմերից գոնե մեկի համար  հաղթանակի կամ ոչ-ոքիի ալգորիթմը։
Ամբողջական տեղեկատվությամբ խաղերի շարքին են պատկանում սեղանի խաղերի մեծամասնությունը (շախմատ, շաշկի, ռենդզյու, սյանցի և այլն)։ Սակայն դրանցից մեծամասնության համար հաղթանակի կամ երաշխավորված ոչ-ոքիի ալգորիթմը անհայտ է։ Չնայած տեսականորեն այն գոյություն ունի և կարող է գտնվել, բայց գործնականորեն տարբերակների ծառը շատ մեծ է, որպեսզի այն կարելի լինի կազմել և վերլուծել ընդունելի ժամանակի ընթացքում։
Ամբողջական տեղեկատվությամբ ոչ որոշիչ խաղերի թվին է դասվում օրինակ նարդին։ Ամբողջական տեղեկատվությամբ խաղեր չեն համարվում այնպիսի խաղերը, ինչպիսիք են մանջոնգը, կրիգշպիլը, թղթախաղային խաղերի մեշամասնությունը։
Վոզնեսենսկի (գյուղ, Նուրիմանովսկի շրջան)
Վոզնեսենսկի (Вознесенский, Вознесенский), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Նուրիմանովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 37 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Նուրիմանովսկի շրջանի բնակավայրեր
Էլվինը և բուրունդուկները (ֆիլմաշար)
Ռոս Բաղդասարյանի ստեղծած Էլվին և Բուրունդուկներ գեղարվեստական անիմացիոն երգեցող խումբը դեբյուտից ի վեր նկարահանվել է ութ գեղարվեստական ֆիլմում։
Էլվինը և բուրունդուկները (2007)
Farmառերի ագարակում երեք երաժշտական հակում ունեցող սկյուռիկները ՝ Ալվինը (Justասթին Լոնգ), չարաճճի խառնաշփոթը, Սիմոնը (Մեթյու Գրեյ Գուբլերը), տրիոյի խելացին և Թեոդորը (essեսի Մաքքարթնին) ՝ թմբլիկ սիրված սկյուռիկը, գտնում են, որ իրենց ծառը կտրված է և տեղափոխվում են Լոս Անջելես։ Տեղ հասնելուն պես նրանք հանդիպում են հիասթափված երգահան Դեյվիդ Սեվիլին (asonեյսոն Լի), և չնայած վատ կենցաղային առաջին տպավորությանը, նրանք տպավորում են նրան իրենց երգելու տաղանդով։ Տեսնելով հաջողության հասնելու հնարավորությունը ՝ ինչպես մարդիկ, այնպես էլ սկյուռիկները ուխտ են կապում նրանց համար ՝ երգելու նրա երգերը։ Չնայած այդ փառասիրությունը ապացուցում է հիասթափեցնող պայքարը բարդ եռյակի հետ, բայց ի վերջո երազանքը իրականություն դարձավ։ Այնուամենայնիվ, այդ հաջողությունը ներկայացնում է իր սեփական փորձերը, քանի որ նրանց անբարեխիղճ գործադիր տնօրեն Յան Հոքը (Դեյվիդ Քրոս) նախատեսում է քանդել այս ընտանիքը ՝ տղաներին շահագործելու համար։ Կարո՞ղ են Դեյվն ու սկյուռիկները հայտնաբերել, թե իրականում ինչն են գնահատում ՝ շրջապատող մակերեսային հմայքի ֆոնին։
Էլվինը և բուրունդուկները 3D (2011)
Դեյվը (asonեյսոն Լի), Chipmunks- ը և Chipettes- ը հաճույք են ստանում զվարճանքից և չարիքներից շքեղ նավարկության ժամանակ, մինչ նրանց ծովագնացության արձակուրդը անսպասելի շրջանցում է կատարում դեպի անհայտ կղզի։ Հիմա, որքան դժվար է Ալվինը (Justասթին Լոնգը) և ընկերները որոնել ճանապարհ դեպի քաղաքակրթություն, այնքան ավելի ակնհայտ է դառնում, որ նրանք միայնակ չեն այս մեկուսացված կղզու դրախտում։
Էլվինը և բուրունդուկները 4 (2015)
Մի շարք թյուրիմացությունների միջոցով Ալվինը (Justասթին Լոնգ), Սայմոնը (Մեթյու Գրեյ Գուբլեր) և Թեոդորը (essեսի Մաքքարթնին) հավատում են, որ Դեյվը (asonեյսոն Լին) պատրաստվում է ամուսնության առաջարկ անել իր նոր ընկերուհուն Մայամիում ... և թափել դրանք։ Նրանք երեք օր ունեն նրան հասնելու և առաջարկը դադարեցնելու համար ՝ իրենց փրկելով ոչ միայն Դեյվին կորցնելուց, այլև հնարավոր է ՝ սարսափելի խորթ եղբայր ձեռք բերելուց։
Աստերոիդների ցանկ (210301-210400)
Աստերոիդների ցանկ (210201-210300) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (210401-210500)
Կրասնոարմեյսկոե (գյուղ, Կրասնոպերեկոպսկի շրջան)
Կրասնոարմեյսկոե (Красноармійське, Mırza Qоyaş), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոպերեկոպսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կրասնոարմեյսկոե գյուղում բնակվում էր 1 248 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոպերեկոպսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Դեն Մարինո
Դենիել Կոնստանտին Մարինո կրտսեր (Daniel Constantine "Dan" Marino, Jr., ծնվ.` սեպտեմբերի 15, 1961 թ.` Պիցբուրգ, Փենսիլվանիա), ամերիկացի նախկին ամերիկյան ֆուտբոլիստ։ Ողջ մասնագիտական կարիերայի ընթացքում հանդես է եկել Ֆուտբոլի ազգային լիգայի (NFL) «Մայամի Դոլֆինս» ակումբում՝ որպես քվորտերբեք (հարձակվողական դիրք)։
Մարինոն իր հաշվին գրանցած ունի գրեթե բոլոր հնարավոր ռեկորդները փոխանցումներ կատարելու ասպարեզում։ «Դոլֆինսին» 10 անգամ առաջնորդել է դեպի փլեյ-օֆֆ։
2005 թ. դարձել է փառքի սրահի անդամ։
Նկարահանվել է մի շարք գեղարվեստական ֆիլմերում, որոնցից առավել նշանավորներն են «Էյս Վենտուրան» և «Վատ տղաները»։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի ամերիկյան ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Փիթսբուրգի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ամերիկացիներ լեհական սերմամբ
Եղանակի կանխատեսում
Եղանակի կանխատեսում, մթնոլորտային պրոցեսների զարգացման օրինաչափությունների մասին եղած գիտելիքների հիման վրա եղանակի կանխագուշակում։ Եղանակի կանխատեսումը կատարվում է օդերևութաբանական և աերոլոգիական կայանների, օդերևութաբանական արբանյակների դիտումների տվյալներով կազմվող տարբեր ժամկետների և բարձրությունների համար մեծ տարածություններ ընդգրկող քարտեզների (սինօպտիկական քարտեզների), աերոլոգիական դիագրամների, ռադիոլոկացիոն դիտումների միջոցով՝ մթնոլորտային պրոցեսների ընթացիկ և առաջիկա հնարավոր փոփոխությունների, այդ փոփոխությունների ընդհանուր բնույթի և գերակշռող ուղղությունների վերլուծության հիման վրա։ Առանձնապես ուշադրություն է դարձվում ցիկլոնների և անտիցիկլոնների, մթնոլորտային ճակատների առաջացման և զարգացման, դրանց շարժման արագությունների և ուղղությունների, տարբեր ֆիզիկական հատկություններով օդային զանգվածների տեղաշարժերի, օդի ուղղաձիգ շարժումների, միջին և վերին տրոպոսֆերայի օդային հոսանքների վերլուծմանը։ Երկարաժամկետ (3 օրից ավելի) կանխատեսություններում կիրառվում են մթնոլորտային պրոցեսների ըստ բարիկական համակարգությունների և տրոպոսֆերային օդային հոսանքների գերակշռող ուղղությունների կատարված տիպավորումները, մթնոլորտի ռիթմիկ գործունեության հետ կապված օրինաչափությունները, համանման պրոցեսների ընտրության մեթոդը, ինչպես նաև վիճակագրական որոշ տվյալներ։ Տիդրո- և թերմո–դինամիկայի դրույթների հիման վրա բավական լայն հետազոտություններ են կատարվում մթնոլորտի վիճակի առաջիկա փոփոխությունների հաշվարկման ֆիզիկամաթեմատիկական մեթոդների մշակման ասպարեզում։
Կատեգորիա:Օդերևութաբանություն Կատեգորիա:Երկինք
Լիուպիլլու
Լիուպիլլու (Lõupõllu), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Տոռգու շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 2 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Տոռգու շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Հիտեն Թեջվանի
Հիտեն Թեջվանի, հնդիկ հեռուստատեսային դերասան , որը հայտնի է մի քանի գեղարվեստական շոուներում իր աշխատանքով ։
Կենսագրություն
Հիտեն Թեջվանին ծնվել է Սինդի ընտանիքում։ Հիտեն Թեջվանին ամուսնացել է իր Կուտումբի և Կյունկի Սաաս Բհի Կաբհի Բահու Թիի գործընկեր Գաուրի Պրադհանի հետ 2004 թվականի ապրիլի 29-ին ։ 2009 թվականի նոյեմբերի 11-ին զույգը դարձավ երկվորյակների ծնողներ՝ որդի Նևանի և դուստր Կատյայի։ Հարցազրույցներից մեկում նա բացահայտեց, որ նախկինում մեկ անգամ ամուսնացած է եղել, բայց 2001 թվականին ցավալի ամուսնալուծության միջով է անցել ։
Կարիերա
Թեջվանին դեր է խաղացել Էքտա Կապուրի Գհար Էկ Մանդիր սերիալում, որը հեռարձակվել է Սոնի ԹՎ-ով։ Դրան հաջորդեցին Կապուրի սերիալներում Գաուրի Պրադհանի հետ կերտած դերերը ։ Նա կրկին հայտնվեց Պրադհանի հետ Կուտումբի երկրորդ սեզոնում, և Կապուրը վերցրեց նույն զույգին իր մյուս շոուում։ 2009 թվականին նա և իր կինը նաև կարճ տեսանկարահանում կատարեցին Սթար Պլյուս շոուում :Նա խաղացել է Անուրագ Բասու՝ Կասոտի Զինդգի Կյայում՝ փոխարինելով Սեզան Խանին այդ դերում։ 2009 և 2010 թվականներին նա նաև խաղացել է փոքր կամ երկրորդական դերեր այլ սերիալներում ։ Թեջվանին առաջադրվել է «Լավագույն դերասան» անվանակարգում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հնդիկ կինոդերասաններ
Տորևեքիա Պիա
Տորևեքիա Պիա (Torrevecchia Pia), կոմունա Իտալիայի Լոմբարդիա մարզի Պավիա գավառում ։ Բնակչության թիվը կազմում է 2532 մարդ 2008, բնակչության խտությունը կազմում է 158 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է՝ 16 կմ² տարածք։ Հեռախոսի կոդ՝ 0382։ Փոստային ինդեքս՝ 27010։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Արտեմ (լեռ)
Արտեմ, լեռ Ադրբեջանի Նախիջևանի ինքնավար հանրապետության Օրդուբադի շրջանի արևելյան մասում, Փառակա գյուղից 2 կմ արևելք։ Սակավ բուսականությամբ լեռ է և ծովի մակարդակից ունի 2734 մետր բարձրություն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նախիջևանի լեռներ Կատեգորիա:Օրդուբադի շրջան
Ջրթնիկ
Ջրթնիկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սասունի Փսանք գավառակում։ Գտնվում էր Մարութակ լեռան արևմտյան փեշերին։
Բնակչություն
1914 թ.-ին ուներ 30 տուն՝ 390 հայ բնակչով։
Պատմություն
Գյուղն ավերվել իսկ բնակիչները կոտորվել են 1915-1916 թվականներին։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը երկրագործությունն ու անասնապահությունն էր։
Պատմամշակութային կառույցներ
Ջրթնիկն ուներ '''Վիշապասպան Ս. Գևորգ''' անունով եկեղեցի ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Սասունի շրջանի համայնքներ Կատեգորիա:Թուրքիայի գյուղեր
Տատյանա Բոչտարյովա
Տատյանա Ալեքսեևնա Բոչտարյովա (Татьяна Алексеевна Бочтарёва, ), երգչախմբի խորհրդային և ռուս երգչուհի, Ռուսաստանի Դաշնության ժողովրդական արտիստ (1993), Ուկրաինայի վաստակավոր արտիստ (1999)։
Կենսագրություն
Տատյանա Ալեքսեևնա Բոչտարյովան ծնվել է 1953 թվականի մայիսի 29-ին Կրիմսկում։ Շուտով ընտանիքը տեղափոխվել է Տիխորեցկի շրջան, որտեղ Տատյանա Բոչտարյովան ապրել է մինչև 17 տարեկանը։ Մայրը եղել է ուսուցչուհի, հայրը՝ ագրոնոմ։ Տատյանա Բոչտարյովան մանկուց մասնակցել է ինքնագործունեության, նախ՝ ժողովրդական ստեղծագործության դպրոցական խմբակներում, ապա՝ շրջանային Մշակույթի տանը ։
1971-1997 թվականներին եղել է Կրասնոդարի Կուբանի կազակական երգչախմբի մենակատարը։ Նրա կատարմամբ «Ой, мий милый варэнычкив хочэ» երգը դարձել է երգչախմբի այցեքարտը։
1998 թվականին դարձել է երգչախմբին կից ստեղծված «Կազակական հոգի» (ռուս․՝ «Казачья душа») համույթի գեղարվեստական ղեկավարը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս երգիչներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ և երգչուհիներ Կատեգորիա:Ուկրաինայի վաստակավոր արտիստներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Դաշնության ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստներ
Բյուտ շրջան (Հարավային Դակոտա)
Բյուտ շրջան (Butte County), ԱՄՆ Հարավային Դակոտա նահանգի 66 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 5.825 կմ² է, բնակչությունը՝ 10.110 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Բել Ֆուրչ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1883 թ.։
Կատեգորիա:Հարավային Դակոտայի շրջաններ
Վորոնովի ձնծաղիկ
Վորոնովի ձնծաղիկ  (Galánthus wóronowii), ձնծաղիկների ցեղին պատկանող բույս։
Տեսակը անվանվել է ռուս բուսաբան, Կովկասի բուսական աշխարհի գիտակ Յ. Ն. Վորոնովի պատվին (1874–1931 թվականներ) ։
Բուսաբանական նկարագիր
Փոքր բազմամյա սոխուկավոր բույս։
Սուխուկը օվալաձև է, 2-3 սմ երկարությամբ և 2-2,5 սմ տրամագծով, արտաքին դեղնավուն ծաղկաթեփով, իսկ տերևապատյանի երկարությունը՝ 2-5 սմ է։
Ստորին տերևը թաղանթային է, երկու միջին տերևները վառ կանաչ, փայլուն, դեղնավուն երանգով, յուղոտ փայլով, լայն նշտարով, ստորին մակերևույթի վրա եղջյուրով և 1,5 սմ լայնությամբ, իսկ ծաղկելուց առաջ հարթ են, 12-16 սմ երկարությամբ և 1-2 սմ լայնությամբ, ծաղկելուց հետո՝ 18-22 սմ երկարությամբ և 1,5-2,2 սմ լայնությամբ, ծալքավոր, ծալքերը թեքված են դեպի տերևի վերին կողմ (ծալքերը միշտ չէ, որ առկա են)։ Տերևները հայտնվում են ծաղիկների հետ միաժամանակ։ Աճի հետ տերևները խիստ շեղվում են աղեղիկից, նույնիսկ փոքր-ինչ ոլորվում են, որը այս տեսակի բնորոշ առանձնահատկությունն է։
Ծաղկակիրը ունի 10-15 սմ բարձրություն, որը թեթևակի գերազանցում է տերևների բարձրությանը, թույլ շերտավոր է, կրում է մեկ սպիտակ խոնարհված ծաղիկ, ծաղկակոթի երկարությունը 2-3 սմ է։ Արտաքին ծաղկապատյանի մասերն ունեն 1,5-2,4 սմ երկարություն և 0,8-1 սմ լայնություն, հակադիր-ձվաձև և թույլ–գոգավոր են, իսկ ներքինը՝ 0,8-1 սմ երկարություն և 0,4-0,5 սմ լայնություն, սեպաձև նեղացած, հարթ, վերևում՝ խունացած և կանաչ բծով, որը շրջապատում է այդ փոսիկը։ Առէջի երկարությունը 0,6-0,7 սմ է, փոշանոթը սրածայր է, իսկ սերմնարանը՝ 0,3-0,4 սմ տրամագծով։ Ծաղիկները ունեն հաճելի հոտ։ Ծաղկում է հունվար-փետրվար ամիսներին (փետրվարի վերջ–մարտին) ։
Պտուղը եռաբույն կանաչ տուփիկ է։
Քրոմոսոմների թիվը 2n = 24 է ։
Բուսաբանական դասակարգում
Կովկասի արևմտյան կողմում մշակվող ձնծաղիկի տեսակը կոչվում է Galanthus latifolius, որը Ստերնի մենագրության մեջ նկարագրված է որպես ''Galanthus ikariae subsp. latifolius, ըստ էության՝ Galanthus woronowii'' ։
Galanthus woronowii տեսակը Զ. Տ․ Արտյուշենկոյի կողմից նկարագրվել է որպես Galanthus ikariae, քանի որ ձևաբանորեն նրանք չունեն տարբերություններ և Galanthus ikariae տեսակը նկարագրել են ավելի վաղ։ Բնական պայմաններում Galanthus ikariae տեսակը հանդիպում է Էգեյան ծովի Իկարիա կղզում, և այն բազմացնելը բավականին դժվար է։ Galanthus ikariae–ի կենդանի նմուշները, որոնք երկար ժամանակ աճեցվել են Քյուի այգիներում, կարող են տարբեր լինել բնական պայմաններում աճող նմուշներից ։
Գործնական կիրառություն
Սոխուկները պարունակում են ալկալոիդներ, այդ թվում նաև 0,1 % լիկորին և  0,07—0,15 % գալանտամիններ, և ի սկզբանե առաջարկվել են որպես դեղամիջոցների հումք։ Սակայն բույսը չունի ապահովված հումքային բազա և չի մթերվում ։
Աճեցվում են որպես դեկորատիվ բույսեր։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ծաղիկ Կատեգորիա:Դեղաբույսեր
Ալեքսանդր Պոլյակով
Ալեքսանդր Պոլյակով (Алекса́ндр Дми́триевич Поляко́в, ), ռուսական դիվանագետ։
Կենսագրություն
Ավարտել է ԽՍՀՄ ԱԳՆ Մոսկվայի միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտը (1981)։ Դիվանագիտական գործունեությամբ սկսել է զբաղվել 1981 թվականից։ Տիրապետում է անգլերեն և հունգարերեն լեզուներին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Բոտելիուս
Բոտելիուս (Botelhos), համայնք Բրազիլիայում՝ Մինաս Ժերայս նահանգի կազմում։ Գտնվում է Զոնա դա Մատայի հարավարևմտյան մասում։ Բնակչությունը կազմում է 15 732 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 333,666 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում է՝ 47,1 մարդ/կմ2։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Մինաս Ժերաիս նահանգի բնակավայրեր
Ֆաթիմա Զահրա
Ֆաթիմա Մուհամմադի դուստր, առավել հայտնի է Ֆաթիմա ազ-Զահրա անունով։ Իսլամի մարգարե Մուհամմադի և Խադիջայի դուստրն է ։ Սուննի մուսուլմանները կարծում են, որ Ֆաթիման նրանց ամենաերիտասարդ դուստրն է, իսկ շիաները պնդում են, որ նա վերոնշյալ զույգի միակ կենսաբանական դուստրն է ։ Ֆաթիմայի ամուսինն Ալին էր՝ չորրորդ արդարակյաց խալիֆը, և շիա իսլամի առաջին իմամը։ Ֆաթիմայի երեխաներն են Հասանն ու Հուսեյինը՝ համապատասխանաբար երկրորդ և երրորդ շիա իմամները ։
Ֆաթիման իսլամում ունի մի քանի գործառույթներ, ինչպես Մարիամ Աստվածածինը քրիստոնեության մեջ ։ Ֆաթիման Մուհամմադի կողմից հորջորջվել է որպես բոլոր ժամանակների նշանավոր կին և իր համար ամենահարազատ մարդ ։ Նա հաճախ դիտվում է որպես մուսուլման կանանց համար հիմնական արխետիպ, կարեկցանքի, առատաձեռնության և շարունակական տառապանքի օրինակ ։ Նրա անունը մեծ ժողովրդականություն է վայելում մուսուլմանական աշխարհում ։ Ֆաթիմայի շնորհիվ է, որ Մուհամմադի տոհմը շարունակում է գոյություն ունենալ մինչ օրս ։
Վարկածների համաձայն՝ մահացել է Մուհամմադից վեց ամիս անց ։ Սուննի իսլամում նշվում է, թե Ֆաթիման մահացել է վշտից ։ Շիա իսլամում Ֆաթիմայի մահվան պատճառ է համարվում առաջին խալիֆ Աբու Բաքրի հրամանով նրա տան վրա իրականացրած արշավանքը, որի արդյունքում նա վիրավորվել է ։ Ֆաթիման և նրան ամուսին Ալին հրաժարվել էին ճանաչել Աբու Բաքրի իշխանությունը։ Զույգն ու նրանց աջակիցները կարծում էին, որ Ալին Մուհամմադի ճշմարիտ իրավահաջորդն է, ով նշանակվել է Մուհամմադի կողմից Ղադիր Խումի արարողության ժամանակ ։
Ասում են, որ Ֆաթիմայի ցանկությունը մահից առաջ եղել է այն, որ Աբու Բաքրը ներկա չլինի իր թաղմանը ։ Նա թաղվել է մթության քողի տակ, և նրա գերեզմանը մինչ օրս անհայտ է ։
Կոչումներ
Ֆաթիման ունի մի քանի կոչումներ և կունյաներ (անուններ), որոնք հաճախ նշանավորում են նրա բարոյականությունը. դրանք հիմնականում հավաքվել են շիական աղբյուրներից։ Նրա ամենատարածված անունը ազ-Զահրա է, որը նշանակում է «մեկն, ով փայլում է»՝ նկատի ունենալով, թե ինչպես էր նա փայլում երկնքի բնակիչների համար, երբ աղոթում էր ։ Ալ-Շիդդիքան մեկ այլ անվանում է, որը նշանակում է «մեկն, ով երբեք չի ստում» ։ Ալ-Թահիրան, ըստ մուսուլմանների սուրբ գրքի՝ Ղուրանի, վերաբերում է Մուհամմադի ընտանիքի աստվածային մաքրագործմանը ։ Մեկ այլ անվանումը ալ-Մուհադիթա է՝ հաշվի առնելով շիաների հաղորդումները, որ հրեշտակները բազմաթիվ առիթներով խոսել են Ֆաթիմայի հետ, ինչպես Մարիամի ։ Ֆաթիմա անունը կարող է նշանակել նաև, որ նա հետագայում կփրկի նրանց, ովքեր կյանքում կհետևեն իր օրինակին Ֆաթիմային տրված մի քանի անվանումներից են՝
Ծնունդ
Սուննի մուսուլմանների հավաստմամբ՝ Ֆաթիման ուներ 3 քույր՝ Զեյնաբը, Ումմ Քուլթումը, Ռուկայյան ։ Այնուամենայնիվ, որոշ շիա գիտնականներ պնդում են, որ նշված երեքը Հալայի՝ Խադիջայի քրոջ դուստրերն են, որոնց Մուհամմադը որդեգրել էր իր մահից առաջ։ Ֆաթիման ուներ նաև երեք եղբայր՝ Քասիմը, Աբդալլահը և Իբրահիմը. նրանք բոլորն էլ մահացել են մանուկ հասակում ։
Մանկություն
Ֆաթիման ծնվել է Մեքքայում, երբ դեռ Մուհամմադը և իր հետևորդները դաժան վերաբերմունքի էին արժանանում անհավատների կողմից ։ Մի անգամ նա օգնել է հորը, երբ անհավատները շրջապատել էին Մուհամմադին, վերջինիս հորեղբայր և հաստատակամ հեթանոս Աբու Լահաբի դրդմամբ ։ Ֆաթիման մանուկ հասակում կորցրել է մորը՝ Խադիջային ։ Երբ Խադիջան մահացավ, Գաբրիել հրեշտակը երևաց Մուհամմադին՝ Ֆաթիմային մխիթարելու ուղերձով ։
Ամուսնություն
Մուհամմադի ուղեկիցներից շատերն են խնդրել Ֆաթիմայիի ձեռքը, ինչպես օրինակ Աբու Բաքրը և Օմար իբն ալ-Խատտաբը Մուհամմադը մերժել է նրանց՝ ասելով, որ սպասում է աստվածային նշանի իր դստեր ճակատագրի համար ։ Երբ Մուհամմադի զարմիկը՝ Ալին այցելեց Մուհամմադին, համեստությունը թույլ չտվեց նրան հայտնել Ֆաթիմայի հետ ամուսնանալու իր մտադրության մասին ։ Այն բանից հետո, երբ Ալին վերջապես բացահայտեց իր մտադրությունը երրորդ այցի ժամանակ, Մուհամմադն այն հայտնեց Ֆաթիմային, որը պատասխանեց լռությամբ ։ Մուհամմադը դա ընդունեց որպես համաձայնություն ։ Նա նույնիսկ Ալիին առաջարկեց վաճառել իր վահանը իսլամական մահրի կամ հարսանեկան նվերի համար ։ Բողոքներին Մուհամմադն արձագանքում էր հետևյալ կերպ. «Աստված է ինձ հրամայել Ֆաթիմային ամուսնացնել Ալիի հետ» ։ Իսկ Ֆաթիմային հավաստիացնում էր, որ կնության է տվել իր ընտանիքից իր համար ամենաթանկ մարդուն ։
Նրանց համեստ հարսանիքը տեղի է ունեցել իսլամական օրացույցի առաջին կամ երկրորդ տարում ։ Ֆաթիման այդ ժամանակ 9 կամ 19 տարեկան էր, համաձայն համապատասխանաբար շիական և սուննի աղբյուրների ։ Ալին 22 տարեկան էր ։ Հարկ է նշել, որ վաղ ամուսնությունները գնահատվել են և լայնորեն տարածված էին այդ դարաշրջանի Արաբիայում՝ որպես մաքրությունն և բարոյականությունը խրախուսելու միջոց ։ Մուհամմադը կազմակերպեց հարսանեկան արարողությունը, և նրանք արմավով, թուզով, գառով և այլ նվիրատվություններ կատարեցին մադինայացիներին ։ Զույգը տեղափոխվեց ապրելու Մադինայում Մուհամմադի կալվածծքներին մոտ գտնվող տանը ։ Շիական աղբյուրները հայտնում են, որ Ֆաթիման նվիրաբերել է իր հարսանեկան զգեստը հենց ամուսնության առաջին գիշերը ։
Համաձայն Հուսեյն Նասրի՝ նրանց ամուսնությունը մուսուլմանների համար հոգևոր յուրահատուկ նշանակություն ունի, քանի որ դա Մուհամմադին շրջապատող երկու սուրբ անձանց ամուսնությունն է ։ Նրանք միասին ապրել են տասը տարի՝ մինչև Ֆաթիմայի մահը։ Չնայած պոլիգամիան թույլատրված էր իսլամում՝ Ալին Ֆաթիմայի կենդանության օրոք այլ կնոջ հետ չի ամուսնացել ։
Ամուսնական կյանք
Ալին և Ֆաթիման ապրել են համեստ կյանքով ։ Ինչպես մուսուլմանների մեծամասնությունը՝ իսլամի առաջին տարիներին զույգը նույնպես կրել է ֆինանսական դժվարություններ ։ Ալին տարբեր աշխատանքներ էր կատարում, իսկ Ֆաթիման զբաղվում էր տնային գործերով ։ Նրանց պարզ կյանքի հիշատակումը կապված է Ֆաթիմայի Թասբիհի հետ, որտեղ հանդիպում ենք «Աստված ամենազոր է», «Փառք Աստծուն» արտահայտությունները ։ Հաղորդվում է, որ երբ Ֆաթիման գերծանրաբեռնված էր իր չորս փոքր երեխաների խնամքով և տնային գործերով, Մուհամմադը նրան սովորեցնում է այդ թասբիհը, քանի որ նրանք չէին կարող սպասուհի վարձել ։ Նրանց ֆինանսական վիճակը բարելավվեց միայն Խայբարի ճակատամարտից հետո, երբ ավարը բաժանվեց աղքատների միջև ։ Ավելի ուշ Ֆաթիման ունեցավ սպասուհի Ֆիդդա անունով, որի հետ կիսում էին տնային գործերը ։
Աղբյուրները հավաստիացնում են, որ Ֆաթիման ունեցել է երջանիկ ամուսնական կյանք, որը շարունակվել է մինչև իր մահը՝ իսլամական օրացույցի 11-րդ տարում ։ Անդրադառնալով Ֆաթիմայի հետ ամուսնական կյանքին՝ Ալին ասել է. «Երբ ես նայում եմ նրան իմ ողջ տխրությունն ու անհանգստությունը վերանում է» ։
Մարտի դաշտում
Ուհուդի ճակատամարտից հետո Ֆաթիման խնամում էր իր հոր և ամուսնու վերքերը և պարբերաբար այցելում էր ճակատամարտում զոհվածների շիրիմներին՝ աղոթելու նրանց համար ։ Հետագայում՝ Հուդայբիյայի պայմանագրի ժամանակ, Ֆաթիման հանդես է եկել որպես միջնորդ Աբու Սուֆյան իբն Հարբի և Մուհամմադի միջև ։ Ֆաթիման նաև ուղեկցում էր Մուհամմադին Մեքքայի նվաճման ժամանակ ։
Մուհամմադիի մահից հետո
Մուհամմադը մահացավ կարճատև հիվանդությունից իսլամական օրացույցի տասնմեկերորդ տարում։ Այդ ժամանակ Ֆաթիման գտնվում էր հոգեկան ծանր վիճակում ։ Պահպանվել են մի քանի էլեգիաներ նվիրված Մուհամմադին, որոնք վերագրվում են Ֆաթիմային ։ Միևնույն ժամանակ, Ֆաթիման նաև շարունակում էր վիճարկել Աբու Բաքրի իրավահաջորդությունը և պնդում էր, որ Ալին է Մուհամմադի իրավահաջորդը և նշանակվել է Ղադիր Խումմի ժամանակ ։ Ֆաթիման մահացել է հորից վեց ամիս անց ։ Նրա մահը երիտասարդ տարիքում բուռն վեճերի առարկա է դարձել, և դրանում մեղադրվում են Աբու Բաքրն ու նրա զինակից Օմար իբն ալ-Խատտաբը ։ Ֆաթիմայի կոնֆլիկտը Աբու Բաքրի հետ և նրա մահը ներկայացված են ստորև։
Ժառանգություն
Ֆադակը երկօրյա ճանապարհի հեռավորության վրա, Մադինայից հյուսիս ընկած գյուղ էր ։ Հրեական ցեղի հետ կնքած խաղաղության պայմանագրի շրջանակներում Ֆադակի գյուղատնտեսական նշանակության հողերի կեսը համարվում էր «ֆեյ», այսինքն՝ խաղաղ ճանապարհով ձեռք բերված սեփականություն ։ Ղուրանի ուսմունքի համաձայն Ֆադակը պատկանում էր Մուհամմադին ։ Ավելի ուշ Մուհամմադը Ֆադակի իր բաժինը նվիրեց իր դստերը՝ Ֆաթիմային ։Ֆադակը Ֆաթիմայի խնամակալության տակ էր Մուհամմադի կենդանության օրոք, և նրանից ստացված եկամուտը նպաստում էր բարեգործություններին Մուհամմադի Բանու Հաշիմ ցեղի ներսում, քանի որ նրանց արգելված էր ընդհանուր ողորմություն ստանալ ։
Մուհամմադի մահից և իշխանության գալուց հետո Աբու Բաքրը Ֆադակը վերցնում է Ֆաթիմայից ։ Աբու Բաքրը դա արեց հիմնվելով այն պնդման վրա, որ Մուհամմադն անձամբ էր իրեն ասել, թե մարգարեները ժառանգություն չեն թողնում, իսկ այն, ինչ նրանք թողնում են, հանրային սեփականություն է, որը պետք է կառավարվի խալիֆայության կողմից ։ Մուհամմադն այսպիսով իբր զրկել էր իր ընտանիքին արտոնություններից ։ Աբու Բաքրը եղել է այս հայտարարության միակ վկան, որի մասին նշվում է Մուհամմադի ժառանգության մասին հադիսում ։
Մուհամմեդի այրիները հաստատեցին Աբու Բաքրի հայտարարությունը՝ հուսալով Ֆաթիմայից բարձր գնահատվել ։ Անգլոամերիկացի գրող Լեսլի Հազլիտոնը վկայում է. «Նույնիսկ Ֆաթիմային ունեզրկելուց հետո, Աբու Բաքրը նպատակադրված էր առատաձեռնորեն ապահովել Մուհամմադի այրիներին և հատկապես դստերը՝ Աիշային։ Վերջինս արժեքավոր ունեցվածք ստացավ Մադինայում, ինչպես նաև Արաբական թերակղզու մյուս շրջանում՝ Բահրեյնում» ։
Ֆաթիման, ով Աբու Բաքրի պնդումը կեղծ էր համարում, նույնպես ի նշան բողոքի ելույթ ունեցավ Մարգարեի մզկիթում, որը հայտնի է դարձել որպես Ֆադակի քարոզ ։ Իր խոսքում Ֆաթիման կշտամբեց Աբու Բաքրին իր ժառանգության իրավունքը մերժելու համար և մեջբերեց Ղուրանից, որ Սողոմոնը ժառանգել էր իր հորից՝ Դավթից, և որ Զաքարիան աղոթել էր որդու համար, ով ժառանգություն կստանա նրանից և Հակոբի տնից Ֆաթիման այստեղ ընդգծեց յուրաքանչյուր մուսուլմանի՝ իր ծնողներից ժառանգություն ստանալու իրավունքը   ։
Հակասություն
Աբու Բաքրի գործողությունները հաճախ դիտվում են որպես քաղաքական քայլ՝ Մուհամմադի ցեղին՝ Բանու Հաշիմին, ֆինանսական ռեսուրսներից, իսկ Ալիին և Ֆաթիմայի Մուհամմադի ազգականների արտոնյալ կարգավիճակից զրկելու համար ։ Ըստ Ռ.Ասլանի՝ իր կարճատև կառավարման ընթացքում «Աբու Բաքրը կարծես ամեն ինչ արեց, որպեսզի Ալիին թույլ չտա ումմայում (այսինքն՝ մուսուլմանական համայնքում) երբևէ հեղինակավոր դիրքի հասնել» ։Սա մասամբ բացատրվում է Աբու Բաքրի այն համոզմամբ, որ խալիֆայությունը պետք է տարածվի նաև Մուհամմադի տոհմից դուրս, և մասամբ բացատրվում է նաև Աբու Բաքրի և Ալիի միջև անձնական թշնամությամբ ։ Միևնույն ժամանակ, Աբու Բաքրը, պահպանելով իրենց կարգավիճակը, կարծես մուսուլմանական համայնքում ազդարարեց, որ իր դուստրը՝ Աիշան, և Մուհամմադի մնացած կանայք վերջինիս իրական ժառանգորդներն են ։
Ենթադրվում է, որ Աբու Բաքրի կառավարումն ի սկզբանե հակասում էր Մուհամմադի ընտանիքի արտոնյալ կարգավիճակի պահպանմանը ։ Մարգարեի հաջորդների ընտրությունը մի հարց է, որը լուծվում է Ղուրանում աստվածային ընտրությամբ, այլ ոչ թե շուրայով (խորհրդակցությամբ) ։ Մասնավորապես, Աստված ընտրում է անցյալի մարգարեների իրավահաջորդներին իրենց ընտանիքից՝ անկախ նրանից, թե այդ իրավահաջորդներն իրենք մարգարեներ կդառնան, թե ոչ ։ Եթե Աբու Բաքրը պետք է կիրառեր Ղուրանի ժառանգության կանոնները Բանու Հաշիմի նկատմամբ, ապա ինչո՞ւ նրանք ընդհանրապես չպետք է ժառանգեին Մուհամմադի իշխանությունը ։
Ֆադակի բռնագրավումից հետո Ֆաթիմայի և Աբու Բաքրի հարաբերությունները լարված մնացին մինչև իր մահը՝ Ֆադակի քարոզից շատ չանցած ։ Կան տեղեկություններ, որ Աբու Բաքրը և նրա օգնական Օմարը այցելել են Ֆաթիմային մահվան մահճում ներողություն խնդրելու համար, ինչը, ըստ գերմանացի իսլամագետ Մադելունգի, կարող է պատճառ համարվել Աբու Բաքրին «քաղաքական մեքենայությունների և դավաճանության մեջ» մեղադրելու համար ։ Ինչպես հաղորդում է «ալ-Իմամա վա ալ-Սիյասա» աշխատությունը, այդ այցի ժամանակ Ֆաթիման երկուսին հիշեցրեց Մուհամմադի խոսքերը, որ «Ֆաթիման իմ մի մասն է, և ով զայրացրել է նրան, բարկացրել է ինձ» ։ Մահամերձ Ֆաթիման նաև ասաց, որ նրանք իսկապես զայրացրել են իրեն և որ նա շուտով իր բողոքը կտանի Աստծուն և Նրա մարգարեին՝ Մուհամմադին ։ Ենթադրվում է, որ Ֆաթիմայի զայրույթը և կշտամբանքները հիմք են հանդիսացել տարբեր պատմությունների հորինման համար Աբու Բաքրի և Օմարի հետ Ֆաթիմայի հաշտեցման մասին ։
Նրա խոսքի պերճախոսությունը, երիտասարդ Ֆաթիմայի ակտիվ մասնակցությունը հասարակական կյանքում և արդարության ձգտումն իր ժամանակի նահապետական հասարակության մեջ բարձր են գնահատվել ։
Մահ
Ֆաթիման մահացավ հիջայի տասնմեկերորդ թվականին՝ Մուհամմադի մահից վեց ամիս հետո ։ Համաձայն շիա և սուննի աղբյուրների, նա այդ ժամանակ համապատասխանաբար 18 կամ 27 տարեկան էր ։ Նրա մահվան ճշգրիտ ամսաթիվը անորոշ է սուննի աղբյուրներում, սակայն շիաների մոտ գերակշռող տեսակետն այն է, որ Ֆաթիման մահացել է Ջումադա (հունիս) ամսի երրորդ օրը ։
Սուննիների տեսակետն այն է, որ Ֆաթիման մահացել է վշտից՝ Մուհամմադի մահից հետո ։ Շիա իսլամը, սակայն, գտնում է, որ Ֆաթիմայի վնասվածքները Օմարի արշավանքի ժամանակ ուղղակիորեն նպաստել են և պատճառ են հանդիսացել նրա մահվան ։
Հինգերորդ շիա իմամ՝ Մուհամմադ ալ-Բաքիրի մի հադիսում ասվում է, որ «այն ամենն, ինչ նրան արել են մարդիկ», պատճառ է դարձել, որ Ֆաթիման գամված էր անկողնուն. նա այնքան էր նվաղել, մինչև դարձավ ուրվականի պես ։ Հատկանշական է, որ այս հադիսը պարունակում է թաքնված հղում այն վնասվածքներին, որոնք Ֆաթիման ստացել է Օմարի կողմից իր տան վրա ենթադրյալ արշավանքի ժամանակ   ։
Լավ նկարագրված է մահամերձ Ֆաթիմայի ցանկությունը, որ Աբու Բաքրն ու Օմարը չմասնակցեն նրա թաղմանը։ Նա խնդրել է Ալիին իրեն թաղել գիշերը, որտեղ ներկա են եղել միայն ընտանիքի անդամներն ու մտերիմները ։ Ֆաթիմայի վերջին ցանկությունը հակասում է մուսուլմանների՝ թաղման արարողություններին մասնակցելու սովորությանը ։ Շիա աղբյուրներում Ֆաթիմայի՝ գաղտնի թաղման ցանկությունը դիտվում է որպես մուսուլմանական համայնքից Մուհամմադի դստեր անջատման նշան, որն ընդհանուր առմամբ չի կարողացել որևէ դեր խաղալ Աբու Բաքրի և Օմարի դեմ ։
Ալին թաղեց Ֆաթիմային գաղտնի և խավարի քողի տակ, որպեսզի կատարի նրա վերջին ցանկությունը ։ Նրա հետ էին նրա ընտանիքը և մտերիմ ընկերներից մի քանիսը ։ Շիա աղբյուրներում ակնարկներ կան Ալիի և նրանց փոքր երեխաների, այդ թվում՝ Հուսեյնի անսահման ցավի մասին ։ Ըստ Հուսեյնին վերագրվող մի հաղորդագրության՝ Ալին լաց է եղել, երբ ավարտում էր իր կնոջ գերեզմանի կառուցումը ։ Նա շրջվել է դեպի Մուհամմադի գերեզմանը և ասել.
Ֆաթիմայի թաղման ճշգրիտ վայրը մնում է անհայտ՝ ի տարբերություն վաղ իսլամական այլ գործիչների ։ Այնուամենայնիվ, հավանական է, որ Ֆաթիման թաղված է եղել կամ իր տանը՝ հոր գերեզմանից մի քանի ոտնաչափ հեռավորության վրա, կամ էլ Մադինայի ալ-Բաքի գերեզմանատանը ։
Վաղ իսլամական կառավարիչների թշնամանքը Մուհամմադի ընտանիքի նկատմամբ, հավանաբար, ստիպել է նրանց հաջորդներին թաքցնել Ֆաթիմայի թաղման իրական վայրը։ Հայտնի է, որ Ալ-Մութավաքքիլը ավերել է Ֆաթիմայի որդու՝ Հուսեյնի սրբավայրը հիջրայի երրորդ դարում ։ Վերջերս՝ 1802 թվականին, վահաբականները ջարդեցին Ալիի և Հուսեյնի սրբավայրերը և կոտորեցին հազարավոր ուխտավորների ։ Շիա աղբյուրները հայտնում են, որ երբ Օմարն իմանում է Ֆաթիմայի գաղտնի թաղման մասին, սպառնում է գտնել և դուրս հանել նրա թաղված մարմինը ։ Ըստ շիա աղբյուրների, Օմարին այս քայլից հետ է պահում Ալիի նախազգուշացումը. «Աստծված վկա, քանի դեռ ես ողջ եմ և Զուլֆիկար ը (Ալիի վահանը) իմ ձեռքերում է, Դուք չեք հասնի նրան, և Դուք ամենից լավ գիտեք,որ պետք է չանեք դա» ։ Ենթադրվում է, որ Ֆաթիմայի կորուստն այնքան ծանր էր, որ Ալին առաջին անգամ սպառնաց Օմարին բռնությամբ և զենքով՝ չնայած նրա նախկինում ցուցաբերած զսպվածության ։
Ժառանգներ
Ֆաթիման ունեցել է երկու որդի՝ Հասանը և Հուսեյնը և երկու դուստր՝ Զեյնաբը և Ումմ Կուլսումը ։ Կասկածներ կան նրա երրորդ որդու՝ Մուհսին իբն Ալիի շուրջ։ Շիաները կարծում են, որ Մուհսինը մահացել է վիժումից հետո, երբ Օմարը ներխուժել է Ֆաթիմայի տուն, մինչդեռ սուննիները պնդում են, որ Մուհսինը մահացել է մանկության տարիներին այլ պատճառներից ։ Ֆաթիմայի միջոցով և շնորհիվ է, որ Մուհամմադի սերունդները տարածվել են ողջ իսլամական աշխարհում։ Ֆաթիմայի հետնորդներին տրվում են սայիդ (նշանակում է տեր կամ սըր) կամ շերիֆ (նշանակում է ազնիվ) պատվավոր տիտղոսներ։ Նրանք հարգված են և՛ սուննիների և՛ շիաների կողմից ։
Հադիսում
Քանի որ Մուհամմադի անսխալականության գաղափարը տարածված է տարբեր մուսուլմանական աղանդների մեջ, նրա խոսքերն ու գործերը կարող են պատուհան դառնալ Ֆաթիմայի կերպարի բացահայտման համար ։
Մուհամմադի խոստովանությամբ Ֆաթիման իր համար ամենաթանկ մարդն էր և «իր մի մասնիկը» ։ Մուհամմադը Ֆաթիմային համարում էր բոլոր ժամանակների նշանավոր կինը և ուղղակիորեն կապում էր Ֆաթիմայի զայրույթն ու համակրանքը Աստծո զայրույթի և հավանության հետ ։ Ամեն անգամ, երբ Ֆաթիման գալիս էր, Մուհամմադը կանգնում էր, ողջունում նրան և խնդրում, որ նստի իր կողքին ։ Մադինայից հեռանալիս Ֆաթիման վերջին մարդն էր, ում Մուհամմադը հրաժեշտ տվեց. նա առաջինն էր նաև, որ այցելեց նրան վերադառնալու ժամանակ ։
Ժամանակակից մշակույթում
Թեև Ֆաթիման հաճախ հարգվում է որպես մուսուլման կանանց գերագույն արխետիպ, նա նաև ժամանակակից մշակույթում և աշխարհում ճանաչում է ձեռք բերել որպես ազատասեր կնոջ և ճնշվածների պաշտպանի խորհրդանիշ ։ Փիլիսոփա Ալի Շարիաթին իր գրքում ներկայացնում է Ֆաթիմային որպես «պատասխանատու, մարտնչող կնոջ խորհրդանիշ, երբ առերեսվում էր իր ժամանակի բարքերին և հասարակության ճակատագրին» ։ Ֆաթիման նաև բոլոր մուսուլմանների, մասնավորապես, շիաների կողմից հարգվում է իր կարեկցանքի, առատաձեռնության և տառապանքների համար ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսլամական կրոնական առաջնորդներ Կատեգորիա:Միջնադարյան կանայք Կատեգորիա:Կին կրոնական առաջնորդներ
Մարտուն Գրիգորյան (այլ կիրառումներ)
Մարտուն Գրիգորյան անունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.
Անկշռություն
Անկշռություն, նյութական մարմնի այնպիսի վիճակ, երբ նրա վրա ազդող արտաքին ուժերը հավասարակշռում են իրար կամ բացակայում են, և կամ այդ մարմինը շարժվում է ազատ անկման արագացմամբ. այդ դեպքերում մարմինը կորցնում է կշիռը։
Տիեզերքում յուրաքանչյուր առարկա անկանոն լողում է տարածության մեջ, քանի որ այնտեղ ձգողության ուժը շատ չնչին է, այսինքն՝ գրեթե բացակայում է։ Բոլոր առարկաները դառնում են անկշիռ։ Անկշռության պայմաններում տիեզերագնացներից ոմանց ինքնազգացողությունը լավ է՝ արտակարգ ուրախ և թեթև, մյուսներինը՝ վատ, ասես անընդհատ անկման մեջ լինեն։
Սիրտն աշխատում է ավելի փոքր ծանրաբեռնվածությամբ՝ մղելով անկշիռ արյուն։ Այն հորդում է դեպի գլուխը, և մարդուն թվում է, թե իրեն գլխիվայր են շրջել։ Առանց ծանրաբեռնվածության, մկանները թուլանում են, փոքրանում են ոսկրերի չափերն ու ամրությունը։ Գիտնականները պայքարում են անկշռության վնասակար ազդեցության դեմ։ Տիեզերանավերում և ուղեծրային կայաններում ստեղծում են շարժվող վազքուղիներ, որպեսզի տիեզերագնացները կարողանան մարզել իրենց մկանները։ Փորձ է արվում ստեղծել հատուկ սարքեր, որոնցով այդ պայմաններում հնարավոր լինի ձգողականության (գրավիտացիոն) դաշտ ստեղծել։ Տիեզերագնացներին հագցնում են նաև ծանրացված կամ մկանների վրա հատուկ ճնշում գործադրող համազգեստներ։
Սիրենևկա (գյուղ, Նադեժդինսկի շրջան)
Սիրենևկա (Сиреневка), գյուղ Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասի Նադեժդինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2006 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 103 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրիմորիեի երկրամասի Նադեժդինսկի շրջանի բնակավայրեր
Կծոխուր սովորական
Կծոխուր սովորական, կծոխուրազգիների ընտանիք, ծորենի ցեղի բույս։
Նկարագրություն
Կծոխուր սովորականը տերևաթափ թուփ է՝ մինչև 1,5 մ բարձրությամբ, անկյունավոր, ուղղաձիգ, դեղնավուն կամ դեղնածիրանագույն, ավելի ուշ՝ գորշամոխրավուն ճյուղերով։ 1—2 սմ երկարություն ունեցող փշերը 3 կամ 5 ճյուղանի են։ Ծաղկաբույլը հուրան է, կազմված 8—25 դեղին ծաղիկներից, որոնք խիստ տհաճ հոտ են արձակում։ Հատապտուղը ալ-կարմիր է, երկարավուն-էլիպսաձև։ Ծաղկում է ապրիլ-մայիսին, պտուղները հասունանում են սեպտեմբեր-հոկտեմբերին։
Տարածվածություն
Տարածված է Կովկասում, Ռուսաստանում, Հարավային և Միջին Եվրոպայում, Բալկաններում, Փոքր Ասիայում։ Հայկական պայմաններում հանդիպում է հյուսիսարևելյան շրջաններում, Լոռիում, Սևանի ավազանում և Վայքում, աճում է անտառների եզրերին, թփուտների մեջ, ծովի մակերևույթից մինչև 2200—2500 մ բարձրության վրա։ Սովորական կծոխուրը չի կարելի տնկել հացահատիկային կուլտուրաների դաշտերի եզրերին, քանի որ միջանկյալ տեր է հանդիսանում ժանգասնկի համար։ Վերջինս այստեղ է անցկացնում իր կյանքի սկզբնական փուլը և հետո վարակում է ցորենին։ Սովորական կծոխուրը աչքի է ընկնում երաշտադիմացկունությամբ, պահանջկոտ չէ հողի նկատմամբ, ցրտադիմացկուն և ստվերադիմացկուն է։ Պարունակում է զգալի քանակությամբ վիտամին և խնձորաթթու։
Փիթ Օվերենդ Ուոթս
Փիթ Օվերենդ Ուոթս (Pete Overend Watts, ), անգլիացի բաս կիթառահար։ 1970-ական թվականներին հիմնել է «Mott the Hoople» ռոք խումբը։ Իր երաժշտական գործունեության ընթացքում արժանացել է մի շարք պարգևների և մրցանակների։
Վաղ կյանք
Ուոթսը ծնվել է 1947 թվականի մայիսի 13-ին Յարդլիում, Բիրմինգհեմ ։ Վաղ տարիքում տեղափոխվել է Սասսեքս կոմսության Ուերթհինգ քաղաքում, այնուհետև՝ Ռոզ Վայի վրա, որտեղ սկսել է սովորել Ross Grammar School-ում։ Նրա միջին անունը Օուերենդը, որը նար չի օգտագործել, փոխանցվել է իր նախնիներից։ Ուոթսը սկսել է կիթառ նվագել 13 տարեկանում, իսկ 1965 թվականից սկսել է զբաղվել բաս կիթառով։ Գայ Սթիվենսի հետ միասին հիմնել է «Mott the Hoople» խումբը ։ Երկար տարիներ եղել է խմբի բաս կիթառահարը ։
2009 թվականի հունվարին հայտարարվեց, որ «Mott the Hoople» խումբը շրջագայություններով հանդես կգա աշխարհում ։
2013 թվականին հրատարակել է իր հեղինակային «Մարդը, ով ատում էր քայլել» գիրքը ։
Մահացել է 2017 թվականի հունվարի 22-ին 69 տարեկան հասակում՝ կոկորդի քաղցկեղից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլիացի կիթառահարներ Կատեգորիա:Անգլիացի երաժիշտներ Կատեգորիա:Անգլիացի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Երաժշտական պրոդյուսերներ Կատեգորիա:Ռոք երաժիշտներ Կատեգորիա:Բաս կիթառահարներ
Լիվե
Լիվե (Lõve), գյուղ Էստոնիայի Վալգամաա նահանգի Պիդռալա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 55 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վալգամաա նահանգի Պիդռալա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Սիսռոնք
Սիսռոնք, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սասունի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
(6130) Հատտոն
(6130) Հատտոն (Hutton), աստերոիդ Մարսի ուղեծիրը հատող աստերոիդների խմբում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի սեպտեմբերի 24-ին Ռոբերտ ՄաքՆոտի կողմից Սայդինգ Սփրինգում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,972531 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,3614 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 4,5837 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1871,92 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,192316 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 23,75° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Ռոբերտ ՄաքՆոտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Մարսի ուղեծիրը հատող աստերոիդներ
Չարգաֆի կանոն
Չարգաֆի կանոնը, հայտնաբերված կանոնների համակարգ, որը նակարգրում է քանակական հարաբերությունը ազոտական հիմքերի միջև ԴՆԹ-ում։ Ձևավորվել են կենսաքիմիկոս Էրվին Չարգաֆի աշխատանքների արդյունքում 1949-1951 թվականներին։
Մինչ աշխատանքները Չարգաֆի խմբերը գերակշռում էր այսպես կոչված «տետրանուկլեոտիդա»-ի թեորեմ, որի համաձայն ԴՆԹ-ն կազմված է կրկնվող բլոկերից, որոնք կազմված են 4 տարբեր ազոտական հիմքերից (ադենին, գուանին, թիմին և ցիտոզին)։ Չարգաֆին և իր գործընկերներին հաջողվեց բաժանել ԴՆԹ-ն թղթե քրոմատագրաֆիայի միջոցով և որոշել կոնկրետ քանակական հարաբերությունները նուլեոտիդների տարբեր տիպերով։ Նրանք էապես տարբերվում են էկվամոլյարներով։ Հարաբերությունները՝ որոնք հայտնաբերվել են Չարգաֆի կողմից՝ ադենին (Ա), թիմին (Թ), գուանին (Գ) և ցիտոզին (Ց), հետևյալն են՝
Սակայն հարաբերությունը (Ա+Թ)։(Գ+Ց) տարբեր ԴՆԹ-ների մոտ կարող է տարբեր լինել։ Մեկի մոտ ԱԹ զույգն է, մյուսը՝ ԳՑ։
1968 թվականին Չարգաֆը հայտնաբերել է, որ ԴՆԹ-ի ամեն շղթայում ադենինի քանակաը մոտավոր հավասար է թիմինի քանակին, իսկ գուանինը՝ ցիտոզինինին՝ Ա~Թ, Գ~Ց։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԴՆԹ
Վանիցթաղ
Վանիցթաղ, գյուղակ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սասունի Փսանք գավառակում։
1914 թվականին ուներ 5 տուն՝ 20 հայի բնակչով ։
Յուրի Նիկուլին
Յուրի Վլադիմիրովիչ Նիկուլին, խորհրդային և ռուսական ականավոր դերասան, կրկեսի ծաղրածու, հաղորդավար, Հայրենական մեծ պատերազմի վետերան, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ, Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս (1990)։
Կենսագրություն
Յուրի Նիկուլինը ծնվել է 1921 թվականի դեկտեմբերի 18-ին Դեմիդով քաղաքում։ Հայրը՝ Վլադիմիր Անդրեևիչ Նիկուլինը (1898-1964) զորացրվելով Կարմիր բանակից և ավարտելով քաղաքական կրթության կուրսերը, աշխատանքի է անցնում Դեմիդրովի դրամատիկական թատրոնում։ Այնտեղի դերասանուհի էր նաև նրա մայրը՝ Լիդիա Իվանովնա Նիկուլինան (1902-1979)։
Հյարենական պատերազմ
1939 թվականի նոյեմբերի 8-ին զորակոչվում է Կարմիր բանակ։ Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ կռվել է Լենինգրադում, մինչև 1943 թվականը։ Ապրել է բլոկադայի ահավոր օրերը, անցել ողջ պատերազմի միջով որպես հրետանավոր և հետախույզ ։ 1943 թվականի գարնանը հիվանդանում է թոքերի բորբոքումով և տեղափոխվում Լենինգրադի հիվանդանոց, բայց դուրսգրումից անմիջապես հետո, Լենինգրադի օդային հարձակման ժամանակ, վիրավորվում է ։
Կրթություն և գործունեություն
Պատերազմի ավարտից հետո փորձում է ընդունվել Կինեմատոգրաֆիայի ռուսաստանյան պետական համալսարան և Թատերական համալսարան, որտեղ նրան չեն ընդունում, այն պատճառով, որ հանձնաժողովը նրա մեջ չի գտնոմ ոչ մի դերասանական տաղանդ։ Ի վերջո նա ընդունվում է Մոսկվայի կրկեսի ծաղրածուական ստուդիա (Московски цирке на Цветном бульваре)։
Ուսումն ավարտելուց հետո, սկսում է աշխատել այն ժամանակվա համար անսովոր, բայց հայտնի Կարանդաշ ծաղրածուի հետ։ Նրա մոտ աշխատելու ընթացքում նա ծանոթանում է Միխայիլ Շույդինի հետ։ Կառանդաշի և Շույդինի հետ միասին մեկնում է շրջագայությունների և կրկեսային աշխատանքի փորձ ձեռք բերում։ Նիկուլինը և Կառանդաշը միասին աշխատեցին երկուսուկես տարի, որից հետո 1950 թվականին Նիկուլինը Շույդինի հետ լքում են Կառանդաշին, աշխատանքային կոնֆլիկտի պատճառով։ Սկսելով աշխատել ինքնուրույն, նրանք կազմում են հանրահայտ Նիկուլին և Շույդին ծաղրածուական դուետը, չնայած, որ բնավորություններով շատ տարբեր էին ։
Կրեպկոե (գյուղ, Կրասնոպերեկոպսկի շրջան)
Կրեպկոե (Кріпке, Krepkoye), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոպերեկոպսկի շրջանում։
Յուրի Նիկուլին
Կրթություն և գործունեություն
Յուրի Վլադիմիրովիչ կրկեսում աշխատել է շուրջ 50 տարի։ Նա նաև «Կայծ» թերթի խմբագրական խորհրդի անդամ էր ։
Կրեպկոե (գյուղ, Կրասնոպերեկոպսկի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Կրեպկոե գյուղում բնակվում էր 384 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոպերեկոպսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Վոզնեսենսկի (խուտոր, Զիլաիրսկի շրջան)
Վոզնեսենսկի (Вознесенский, Вознесенка), խուտոր Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Զիլաիրսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 10 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի խուտորներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Զիլաիրսկի շրջանի բնակավայրեր
Սիրի (աուլ, Ասկիզսկի շրջան)
Սիրի (Сыры, Сыр аалы), աուլ Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Ասկիզսկի շրջանի կազմում։
Հարրի Բեգյան
Վաղ կյանք
Բեգյանը ծնվել է Միչիգանում՝ հայ Ներգաղթյալների ընտանիքում։ Նրա հայկական ծագումը կարևոր գործոն էր, երբ նա Ալֆրեդ Ռիդին հանձնարարեց նվագախմբի համար գրել ստեղծագործություններ, որոնք ստացան «Հայկական պարեր» և «Գովասանք Երուսաղեմին» անվանումները ։ Բեգյանը հաճախակի հեղինակ է եղել երաժշտական  ուսուցիչների, կատարող արվեստագետների և կոմպոզիտորների համար հրատարակություններում, ինչպիսին է The Instrumentalist-ը։
Կարիերա
Հարրի Բեգյանն իր կարիերան սկսել է որպես նվագախմբի ղեկավար Դեթրոյթի Կասս տեխնիկական ավագ դպրոցում (1947-1964), անմիջապես Թանգլվուդում Բոստոնի սիմֆոնիկ նվագախմբի ամառային երաժշտական ​​ուսուցման ծրագիրը ավարտելուց հետո ։ Բեգյանի օրոք նվագախումբը գերազանց համբավ ձեռք բերեց, և 1954 թվականին նրանց հրավիրվեցին ելույթ ունենալու գործիքային երաժշտական ​​կրթության հեղինակավոր կոնֆերանսին՝ The Midwest Clinic-ին։
Քամփբել շրջան (Հարավային Դակոտա)
Քամփբել շրջան (Campbell County), ԱՄՆ Հարավային Դակոտա նահանգի 66 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.906 կմ² է, բնակչությունը՝ 1.466 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Մաունդ Սիթի բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1873 թ.։
Հարրի Բեգյան
Կարիերա
1964 թվականին Բեգյանը Միչիգանի համալսարանում ստացել է EdD (կրթության դոկտորի) կոչում և երեք տարի աշխատեց որպես նվագախմբերի ​​ղեկավար Ուեյնի պետական համալսարանում ։ 1967 թվականին նա աշխատանքի է ընդունվել Լեոնարդ Ֆալկոնին փոխարինելու Միչիգանի պետական համալսարանում նվագախմբերի ​​ղեկավարի պաշտոնում։ Բեգյանը 1967-1969 թվականներին ղեկավարել է Սպարտայի երթային նվագախումբը ​​տնօրենի օգնական Բիլ Մոֆիթի հետ միասին։ 1969 թվականին Բեգյանը լքեց Միչիգանի համալսարանը և սկսեց իր տասնչորսամյա պաշտոնավարումը որպես երրորդ մարդ, ով զբաղեցնում էր Իլինոյսի համալսարանի նվագախմբերի ​​ղեկավարի պաշտոնը, որը նա ընդունվեց 1970 թվականին։
Սիրի (աուլ, Ասկիզսկի շրջան)
Բնակչությունը 2004 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 91 մարդ։
Հարրի Բեգյան
Կարիերա
Հարրի Բեգյանը թոշակի անցավ Իլինոյսի համալսարանից 1984 թվականին ։ Բայց 1985 թվականին նա թոշակից դուրս եկավ և մինչև 1987 թվականին լինել  է Փրդյու համալսարանի սիմֆոնիկ նվագախմբի ​​ղեկավարը։
Քամփբել շրջան (Հարավային Դակոտա)
Կատեգորիա:Հարավային Դակոտայի շրջաններ
Հարրի Բեգյան
Կարիերա
Պաշտոնապես թոշակի անցնելուց հետո դոկտոր Բեգյանը վերադարձավ աշխարհահռչակ Ինտերլակեն արվեստի կենտրոն, որտեղ նա նախկինում աշխատել է որպես պրոֆեսորադասախոսական կազմի անդամ, 1961–1964 թթ. և 1973 թ.։
Սիրի (աուլ, Ասկիզսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի աուլներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Ասկիզսկի շրջանի բնակավայրեր
Հարրի Բեգյան
Մրցանակներ և ճանաչում
Իլինոյսի համալսարանից թոշակի անցնելուց հետո Բեգյանի ղեկավարությամբ սիմֆոնիկ նվագախմբի ձայնագրություններից շատերը վերաբաշխվեցին որպես 20 ձայնասկավառակ։ Նրանք և Դեթրոյթի Կասս տեխնիկական ավագ դպրոցի նվագախմբի 26 ձայնագրություններ այժմ ներառված են Կոնգրեսի գրադարանի դոկտոր Հարրի Բեգյանի հավաքածուում ։
Բեգյանը բազմաթիվ մրցանակների դափնեկիր է, այդ թվում՝ Ազգային նվագախմբային ասոցիացիայի անվանի նվագախմբերի դիրիժորների փառքի սրահում ներառելը, Էդվին Ֆրանկո Գոլդմանի մրցանակը, Սուրբ Սեսելիայի Նոտր Դամ մրցանակը ։ Բեգյանը Ամերիկյան դպրոցական նվագախմբի ղեկավարների ասոցիացիայի կանոնադրական անդամ էր։ Նա անսովոր պատիվ է ունեցել՝ 1987 թվականին նրան խնդրեցին Նվագախմբի դահլիճում ղեկավարել Դետրոյթի սիմֆոնիկ նվագախմբի կատարումը։ Իսկ 1989 թվականին նա արժանացել է The Midwest Clinic-ի Պատվո մեդալին։ 2003 թվականին Բեգյանը պարգևատրվել է ԱՄՆ Սենատի կողմից իր մասնագիտական ձեռքբերումների համար, այդ թվում՝ 50 տարի որպես ազգային և միջազգային ճանաչված երաժշտության ուսուցիչ, ավելի քան 65 ներկայացում, որոնք ներառված են Կոնգրեսի գրադարանում, և երաժշտական կրթության զարգացման գործում ունեցած ավանդի համար։
Արտաքին հղումներ
Մահախոսական հոդված Հարրի Բեգյանի մասին The Midwest Clinic-ի կայքում
Հարրի Բեգյանի կենսագրությունը Կոնգրեսի գրադարանի կայքում
Michigan Musical Legends – Dr. Harry Begian
Կատեգորիա:Հայեր Կատեգորիա:Ամերիկահայեր Կատեգորիա:Ամերիկահայ կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Ամերիկահայ դիրիժորներ Կատեգորիա:Ամերիկահայ մանկավարժներ Կատեգորիա:Ամերիկահայ երաժիշտներ
Մարտուն Գրիգորյան (ճարտարապետ)
Մարտուն Արմենակի Գրիգորյան, հայ ճարտարապետ, ՀԽՍՀ վաստակավոր ճարտարապետ (1983)։
Կենսագրություն
1950 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը։ 1958-1979 թվականներին եղել է Հայպետնախագիծ ինստիտուտի գլխավոր ճարտարապետ։ 1968 թվականից դասավանդել է ԵՊԻ-ում, դոցենտ։
Մարտուն Գրիգորյանի ԳՀ աշխատանքները վերաբերում են շենքի տարբեր տարրերի խնայողական և երկարակեցություն ապահոված լուծումներին, հավաքովի տնաշինությանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ճարտարապետներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր ճարտարապետներ Կատեգորիա:ՀՊՃՀ շրջանավարտներ
Չառլզ Միքս շրջան (Հարավային Դակոտա)
Չառլզ Միքս շրջան (Charles Mix County), ԱՄՆ Հարավային Դակոտա նահանգի 66 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 2.844 կմ² է, բնակչությունը՝ 9.129 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Լեյք Անդես բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1862 թ.։
Կատեգորիա:Հարավային Դակոտայի շրջաններ
Վոզնեսենսկոե (գյուղ, Ամուրսկի շրջան)
Վոզնեսենսկոե (Вознесенское), գյուղ Ռուսաստանի Խաբարովսկի երկրամասի Ամուրսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2011 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2026 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1860 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Խաբարովսկի երկրամասի Ամուրսկի շրջանի բնակավայրեր
Տիգրան Դադերյան
Տիգրան Դադերյան, հայ գեղանկարիչ։
Կենսագրություն
Ավարտել է Կիպրոսի Մելքոնյան վարժարանը, 1953 թվականին սովորել է Փարիզի գեղարվեստի ուսումնարանի փայտագրության արվեստանոցում, ապա Ռանսոնի ակադեմիայում ։ Անհատական ցուցահանդեսներ է ունեցել Փարիզում և Բեյրութում։ Աշխատանքներից ներկայացված են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում ։
Ստեղծագործությունները
Տիգրան Դադերյանի կտավներում (վերացարկումային կոմպոզիցիաներ) զգալի են հին հայկական կարպետների գունագեղ հարթությունների վերաիմաստավորված կիրառումները, մանր ու հնչեղ գունաբծերի (թաշերի) ռիթմիկ տեղաբաշխումները, որով ստեղծել է ակնահաճո տրամադրություն և խորհրդավոր տարածականության պատրանք։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:Բեյրութ քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:1929 ծնունդներ Կատեգորիա:Հայ գեղանկարիչներ
Լուբյա
Լուբյա (Lubja), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Վիիմսի շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 472 մարդ։
Ավգուստ Ալսինա
Ավգուստ Էնթոնի Ալսինա, կրտսեր (August Anthony Alsina, Jr., ), ամերիկացի երգիչ-երգահան։ Հայտնի է իր «I Luv This Shit» երգի շնորհիվ։ Իր դեբյուտային ստուդիական ալբոմը, որը կրում է «Testimony» անվանումը, թողարկվել է 2014 թվականի ապրիլին։
Վաղ կյանք
Ավգուստ Ալսինան ծնվել է 1992 թվականի սեպտեմբերի 3-ին Լուիզիանա նահանգի Նոր Օռլեան քաղաքում ։ Իր կրթությունը ստացել է այնտեղի միջնակարգ դպրոցներից մեկում ։ Չնայած նրա ընտանիքի անդամներից ոչ ոք երաժշտության հետ հակում չի ունեցել, սակայն վաղ տարիքում նա սկսել է հետաքրքրվել ամերիկացի երգչուհի-երգահան Հիլ Լորինի երաժշտությամբ։ 2007 թվականին նա ՅուԹուբ վիդեոհոսթինգում տեղադրում է հայտնի երգերի իր առաջին քավեր տարբերակները ։