cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ագնեշկա Ռադվանսկա
2015 թվական. WTA Ամփոփիչ մրցաշարի եզրափակիչ, վերադարձ Թոփ 5 և 500-րդ հաղթանակ
Մադրիդի Mutua Madrid Open մրցաշարում Ռադվանսկան հաղթել է Լարա Արուաբարենային և Կեյսի Դելակուային, սակայն երրորդ շրջանում պարտվել է Կարոլին Վոզնյացկիին։ Այդ պարտության արդյունքում Ռադվանսկան 2011 թվականի հոկտեմբերից ի վեր առաջին անգամ դուրս է մնացել Թոփ 10-յակի սահմաններից։ Ֆրանսիայի բաց առաջնությունում Ռադվանսկան առաջին շրջանում պարտություն է կրել Անիկա Բեկից։ Այդ պարտությունը կարիերայում նրա ընդամենը երրորդն էր Մեծ Սաղավարտի մրացաշերի առաջին շրջանում՝ 2009 թվականի Ավստրալիայի բաց առաջնությունից հետո ։ Հունիսին Ռադվանսկան մրցակցել է մրցաշրջանի առաջին խոտածածկի մրցաշարում՝ Նոթինգհեմում։ Նա հասել է մրցաշարի կիսաեզրափակիչ, պարտություն կրելով Մոնիկա Նիկուլեսկուից։ Խոտածածկի հաջորդ մրցաշարում՝ Իսթբորնի Aegon International-ում, նա հաղթել է Իրինա Ֆալկոնիին, Կարոլինա Պլիշկովային և Ցվետանա Պիրոնկովային և հասել կիսաեզրափակիչ՝ երեք շաբաթվա ընթացքում երկրորդ անգամ խոտածածկի մրցաշարում։ Կիսաեզրափակիչում Սլոան Սթիվենսի նկատմամբ հաղթանակից հետո Ռադվանսկան դուրս է եկել մրցաշրջանի ընթացքում իր առաջին եզրափակիչ, որտեղ երեք սեթում պարտվել է Բելինդա Բենչիչին (այդ հաղթանակը Բենչիչին առաջին WTA տիտղոսն է բերել կարիերայում) ։ Իսթբորնի մրցաշարի եզրափակիչից երեք օր անց Ռադվանսկան մեկնարկել է Ուիմբլդոնի մրցաշարում։ Առաջին շաբաթվա ընթացքում նա հաղթել է Լյուսիա Հրադեցկային, Այլա Տոմլյանովիչին և Կեյսի Դելակուային, բոլորն էլ երկու սեթում։ Այնուհետև նա հաղթանակներ է տարել Ելենա Յանկովիչի և Մեդիսոն Կիսի նկատմամբ և դուրս եկել կիսաեզրափակիչ, որտեղ բախվել է Գարբինե Մուգուրուսայի հետ ։ Վերջին չորս տարիների ընթացքում երրորդ Ուիմբլդոնի կիսաեզրափակիչում Ռադվանսկան պարտություն է կրել երեք սեթում։ Ուիմբլդոնի մրցաշարում հաջող ելույթներից հետո Ռադվանսկան վերադարձել է Թոփ 10-յակ։
Աշնանային հարդի շրջանը Ռադվաենսկան սկսել է Սթենֆորդի Bank of the West Classic մրցաշարում, որտեղ նա քառորդ եզրափակիչ խաղում, համառ երեք սեթում, պարտվել է Անժելիկա Քերբերին։ Որպես գործող չեմպիոն Տորոնտոյի Rogers Cup մրցաշարում, Ռադվանսկան հաղթել է Յուլիա Գյորգեսին և Ալիզե Կորնեին, սակայն քառորդ եզրափակիչում պարտվել է Սիմոնա Հալեպին։ Ցինցինատիի մրցաշարում նա դուրս է մնացել պայքարից առաջին շրջանում։ Այնուհետև նա մասնակցել է Նյու Հեյվենի մրցաշարին, որտեղ Կոկո Վանդևենգեի և Ալիզե Կորնեի նկատմամբ հաղթանակներից հետո, քառորդ եզրափակիչում պարտվել է Պետրա Կվիտովային։ ԱՄՆ բաց առաջնության առաջին երկու շրջաններում նա երկու սեթերում հաղթել է Կատերինա Սինյակովային և Մագդա Լինետին, սակայն երրորդ շրջանում, նույնպես երկու սեթում, պարտվել է Մեդիսոն Կիսին։
Հաղթանակից ընդամենը 36 ժամ անց Ռոդվանսկան մրցակցում էր Ուհանի մրցաշարում, որտեղ նա առաջին շրջանում մրցաշրջանի ընթացքում երրորդ անգամ պարտվել է Վենուս Ուիլյամսին։ Ուհանի մրցաշարից հետո Ռադվանսկան 9-րդ հորիլոնականում է հայտնվում Սինգապուրի WTA Ամփոփիչ մրցաշարի ճանապարհին՝ 5 միավոր զիջելով Կարլա Սուարես Նավարոյին և 15 միավոր Անժելիկա Քերբերին ։ Հաջորդ մրցաշարում՝ Պեկինում, նա հաղթանակներ է տարել Կոկո Վանդևենգեի, Մոնա Բարտելի, Մեդիսոն Կիսին, Անժելիկա Քերբերին և կիսաեզրափակիչում պարտվել է Գարբինե Մուգուրուսային։ Tianjin Open մրցաշարում Ռադվանսկան հաջորդաբար հաղթանակներ է տարել Օլգա Սավչուկի, Ցյան Վանի, Ելիզավետա Կուլիչկովայի, Կարոլինա Պրիշկովայի և Դանկա Կովինչիչի նկատմամբ և շահել մրցաշարջնի ընթացքում երկրորդ տիտղոսը, 16-րդը կարիերայի ընթացքում ։ Այդ հաղթանակի շնորհին նա իր համար նաև տեղ է ապահովել Սինգապուրի WTA Ամփոփիչ մրցաշարում, ինչը հինգերորդ անընդմեջ տարեվերջյան ամփոփիչ մրցաշարն էր ։
WTA Ամփոփիչ մրցաշարում Ռադվանսկան ընդգրկված էր Կարմիր խմբում՝ Սիմոնա Հալեպի, Մարիա Շարապովայի և Ֆլավիա Պենետայի հետ միասին։ Խմբային փուլի առաջին խաղում նա երկու սեթում հաղթել է Սիմոնա Հալեպին, սակայն հաջորդ երկուսում պարտություն է կրել՝ Մարիա Շարապովային զիջելով երեք սեթում և Ֆլավիա Պենետային զիջելով երկու սեթում։ Այնուամենայնիվ, Ռադվանսկան դուրս է եկել կիսաեզրափակիչ, որտեղ երեք սեթում առավելության է հասել Գարբինե Մուգուրուսայի նկատմամբ և կարիերայում առաջին անգամ դուրս եկել եզրափակիչ։ Եզրափակիչում նա երեք սեթում, 6-2 4-6 6-3 հաշվով, հաղթանակ է տարել Պետրա Կվիտովայի նկատմամբ և իր առաջին տիտղոսը նվաճել WTA Ամփոփիչ մրցաշարում։ Նա դարձել է չորրորդ թենիսիտուհին, ով խմբային փուլի ներմուծումից հետո եզրափակիչ է հասել խմբային փուլում երկու պարտությունից հետո։ Միաժամանակ, նա դարձել է առաջին թենիսիտուհին ով դրանից հետո հաղթանակի է հասել եզրափակիչում ։ Այդ տիտղոսը նրա առայժմ ամենամեծ հաղթանակն է կարիերայում։ Հաղթանակի արդյունքում Ռադվանսկան տարին եզրափակել է որպես աշխարհի թիվ 5 ռակետ։
2015 թվականի ընթացքում Ռադվանսկան արժանացել է մի շարք WTA մրցանակների՝ WTA տարվա խաղ (WTA Ամփոփիչ մրցաշարի կիսաեզրափակիչ խաղը Մուգուրուսայի դեմ), Լավագույն մարզահագուստ (կորտում, Rogers Cup), Shot of the Month on four occasions, WTA Shot Of The Year (երրորդ անգամ անընդմեջ) և հինգերորդ մրցաշրջանն անընդմեջ ճանաչվել է WTA սիրելի թենիսիստուհի ։
2016 թվական. Վերադարձ աշխարհի թիվ 2 ռակետ վարկանիշին
Ռադվանսկան 2016 թվականի մրցաշրջանը սկսել է Շենչժենի մրցաշարում մասնակցությամբ, որտեղ նա հաղթել է Ալեքսանդրա Կրունիչին, Չժան Շուային, Վան Ցյանին, Աննա-Լենա Ֆրիդզամին և Էլիսոն Ռիսկեին (բոլորն էլ երկու սեթում), որպեսզի շահի կարիերայում իր 18-րդ WTA տիտղոսը։ Այդ մրցելույթի արդյունքում նա վարկանիշային աղյուսակում տեղափոխվել է 4-րդ հորիզոնական ։ Ավստրալիայի բաց առաջնությունում Ռադվանսկան դուրս է եկել կիսաեզրափակիչ, որտեղ պարտվել է Սերենա Ուիլյամսին։ Այնուհետև նա խաղացել է Դոհայի մրցաշարում, Եկատերինա Բոնդարենկոյին, Մոնիկա Նիկուլեսկուին և Ռոբերտա Վինչիին հաղթելուց հետո դուրս է եկել մրցաշարի կիսաեզրափակիչ։ Կիսաեզրափակիչում նա երկու սեթում պարտվել է Կարլա Սուարես Նավարոյին, սակայն ելույթի արդյունքում բարելավել է իր վարկանիշը և բարձրացել վարկանիշային աղյուսակի 3-րդ հորիզոնական։ BNP Paribas Open մրցաշարում նա հաղթել է Դոմինիկա Ցիբուլկովային, Մոնիկա Նիկուլեսկուին, Ելենա Յանկովիչին և Պետրա Կվիտովային։ Կիսաեզրափակիչում նա համառ պայքարում, երկու սեթում, զիջել է Սերենա Ուիլյամսին։ Ընդ որում, մրցաշարի արդյունքում նա վերականգնել է աշխարհի թիվ 2 ռակետի իր կարգավիճակը։ Մայամիի մրցաշարում նա հաղթել է Ալիզե Կորնեին և Մեդիսոն Բրենգլին, սակայն չորրորդ շրջանում պարտվել է Թիմեա Բաչինսկիին։ Գրունտային շրջանի Շտուտգարտի Porsche Tennis Grand Prix առաջին մրցաշարում Ռադվանսկան դասակարգված էր 1-ին համարի տակ և հաղթանակներ է տարել Անդրեա Պետկովիչի և Կարոլինա Պլիշկովայի նկատմամբ։ Կիսաեզրափակիչում նա պարտություն է կրել որակավորված Լաուրա Զիգեմունդից, ով կիսաեզրափակիչի ճանապարհին հաղթել էր Սիմոնա Հալեպին և Ռոբերտա Վինչիին։ Մադրիդի մրցաշարում Սերենա Ուիլյամսի մասնակցությունից հրաժարվելը Ռադվանսկային հնարավորություն է տվել դասակարգվել 1-ին համարի տակ, սակայն մեկնարկային խաղում նա պարտվել է Դոմինիկա Ցիբուլկովային։ Ֆրանսիայի բաց առաջնությունում 2-րդ դասակարգված Ռադվանսկան հաղթել է Բոյանա Յովանովսկիին, Կարոլին Գարսիային և Բարբորա Ստրիցովային, սակայն չորրորդ շրջանում պարտվել է Ցվետանա Պիրոնկովային։ Պիրոնկովայի հետ մրցախաղը անձրևի պատճառով երկարաձգվել է երեք օր։ Մինչ խաղի դադարեցումը Ռադվանսկան շահում էր, սակայն վերսկսումից հետո նա զիջել է 10 գեյմ անընդմեջ, բժշկական օգնություն է ստացել ձեռքի վնասվածքի պատճառով և երեք սեթում զիջել է ։
Ռադվանսկան wild card է ստացել Բիրմինգհեմի մրցաշարին, որը խոտածածկի շրջանի առաջին մրցաշարն էր։ Առաջին շրջանում նա պարտվել է Կոկո Վանդևենգեին։ Մինչ Ուիմբլդոնը Ռադվանսկան մրցակցել է Իսթբորնի մրցաշարին։ Միրյանա Լուչիչ-Բարոնիին և Էժենի Բուշարին հաղթելուց հետո նա դուրս է եկել քառորդ եզրափակիչ, որտեղ երեք սեթում պարտվել է Դոմինիկա Ցիբուլկովային։ Ուիմբլդոնի մրցաշարում Ռադվանսկան 3-րդ դասակարգվածն էր։ Առաջին շրջանում նա հաղթել է Եկատերինա Կոզլովային, երկրորդ շրջանում երեք սեթում հաղթել է Անա Կոնյուխին, իսկ երրորդ շրջանում երկու սեթում հեշտ հաղթանակ է տարել Կատերինա Սինյակովի նկատմամբ։ 3-րդ դասակարգված Ռադվանսկան հավանական մրցակցուհին էր համարվում Սերենա Ուիլյամսի հետ պայքարում, քանի որ 2-րդ դասակարգված Գարբինե Մուգուրուսան պայքարից դուրս էր մնացել երկրորդ շրջանում։ Սակայն նա չորրորդ շրջանում, համարյա երեք ժամ տևած մրցախաղում, երրորդ սեթի թայ-բրեյքի արդյունքում (7-9), պարտվել է Դոմինիկա Ցիբուլկովային։
Ամառային հարդի շրջանում Ռադվանսկան բաց է թողել Սթենֆորդի Bank of the West Classic մրցաշարից, աջ ձեռքի վնասվածքի պատճառով, որը ստացել էր Ուիմբլդոնի չորրորդ շրջանի Ցիբուլկովայի դեմ «մարաթոնային» խաղի ընթացքում։ «Ցավոք սրտի, Ումիբլդոնի մրցաշարում ստացած ձեռքի վնասվածքը 100%-ով չէր բուժվել և իմ բժշկական թիմը խորհուրդ տվեց դադար վերցնել», ասել է Ռադվանսկան։ Նա, սակայն, կարողացել է վերականգնել մարզավիճակը մինչ Մոնրեալի Rogers Cup մրցաշարը ։ Rogers Cup-ում նա երկու սեթում հաղթել է Մոնիկա Նիկուլեսկուին, սակայն երրորդ շրջանում երկու սեթում պարտվել է Անաստասիա Պավլյուչենկովային։
Օգոստոսին Ռադվանսկան մասնակցություն է ունեցել իր երրորդ օլիմպիադային՝ Ռիո դե Ժանեյրոյի Օլիմպիական խաղերին։ Մոնրեալից Ռիո դե Ժանեյրո հասնելու համար 55 ժամ ճանապարհ կտրելուց հետո նա առաջին շրջանում պարտվել է Չժեն Սայսային ։ Խառը զուգախաղի մրցաշարում նա 2014 թվականի Ավստրալիայի բաց առաջնության տղամարդկանց զուգախաղի հաղթող Լուկաշ Կուբոտի հետ միասին նա պարտվել է նույնպես առաջին շրջանում՝ զիջելով ռումինական Իրինա Կամելիա Բեգու-Հորիա Տեկաու զույգին։
Այնուհետև Ռադվանսկան մասնակցել է Ցինցինատիի Western & Southern Open մրցաշարին, որտեղ նա Անդրեա Պետկովիչին և Յոհաննա Կոտային հաղթելուց հետո, քառորդ եզրափակիչում երկու սեթում պարտվել է նախորդ տարվա մրցաշարի եզրափակիչի մասնակից, մրցաշարի 4-րդ ռակետ Սիմոնա Հալեպին։ Ցինցինատիից հետո Ռադվանսկան մասնակցել է Նյու Հեյվենի մրցաշարին։ Դա հինգ շաբաթվա ընթացքում Ռադվանսկաի չորրորդ մրցաշարն էր։ Թոփ դասակարգված Ռադվանսկան երկրորդ շրջանում հաղթել է Ելենա Օստապենկոյին։ Քառորդ եզրափակիչում հաղթելով Կիրստեն Ֆլիպկենսին, նա կիսաեզրափակիչում առավելության է հասել մրցաշարի կրկնակի հաղթող Պետրա Կվիտովայի նկատմամբ և դուրս եկել եզրափակիչ։ Եզրափակիչում նա երկու սեթում հաղթել է Էլինա Սվիտոլինային և առաջին անգամ շահել մրցաշարի հաղթողի տիտղոսը և իր 19-րդը կարիերայի ընթացքում ։
ԱՄՆ բաց առաջնությունում Ռադվասկան դասակարգված էր 4-րդ համարի տակ և առաջին շրջանում մրցակցել է որակավորված Ջեսիկա Պեգուլի հետ և հաղթանակ տարել երկու սեթում։ Երկրորդ շրջանում նա երկու սեթում հաղթել է Նաոմի Բրոդիին, իսկ երրորդ շրջանում առավելության է հասել 25-րդ դասակարգված Կարոլին Գարսիայի նկատմամբ։ Չորրորդ շրջանում նա երկու սեթում անսպասելի պարտություն է կրել խորվաթ Անա Կոնյուխից՝ 4-6, 4-6։
Տոկիոյի մրցաշարում նա դասակարգված էր 2-րդ համարի տակ և երկրորդ շրջանում հաղթել է Բարբորա Ստրիցովային։ Քառորդ եզրափակիչում նա առավելության է հասել Մոնիկա Պուիգի նկատմամբ, սակայն կիսաեզրափակիչում երեք սեթում պարտվել է Կարոլին Վոզնյացկիին։ Ուհանի մրցաշարում նա 3-րդ դասակարգվածն էր և երկրորդ շրջանում հաղթել է Եկատերինա Մակարովային։ Երրորդ շրջանում նա ռևանշ է վերցրել Կարոլին Վոզնյացկիից և դուրս եկել քառորդ եզրափակիչ, որտեղ երեք սեթում պարտվել է Սվետլանա Կուզնեցովային։ Հոկտեմբերի սկզբին նա մասնակցել է Պեկինի մրցաշարին, որտեղ 3-րդ դասակարգվածն էր։ Առաջին շրջանում նա հաղթել է Վան Ցյանին, երկրորդ շրջանում՝ Եկատերինա Մակարովային։ Երրորդ շրջանում նա պայքարից դուրս է թողել Կարոլին Վոզնյացկիին, իսկ քառորդ եզրափակիչում դուրս է թողել նաև Յարոսլավա Շվեդովային։ Կիսաեզրափակիչում նա առավելության է հասել մրցաշարի 16-րդ դասակարգված Էլինա Սվիտոլինայի նկատմամբ և դուրս եկել մրցաշրջանի ընթացքում երրորդ եզրափակիչ և երրորդ անգամ հաղթանակ տարել, տիրելով մրցաշրջանի ընթացքում երրորդ տիտղոսին։ Այս անգամ նա առավելության է հասել մրցաշարի 11-րդ դասակարգված Յոհաննա Կոնտայի նկատմամբ։ Մրցաշարի ընթացքում նա մրցակցուհիներ չի զիջել ոչ մի սեթ, բոլորի նկատմամբ հաղթանակներ տհանելով երկու սեթում։ Տյանչժինի մրցաշարում Ռադվանսկան դուրս է մնացել քառորդ եզրափակիչում, պարտվելով Պեն Շուային։
Հոկտեմբերի վերջին Ռադվանսկան մասնակցություն է ունեցել Սինգապուրում կայացած WTA Ամփոփիչ մրցաշարում, որտեղ ընդգրկված էր Սպիտակ խմբում՝ Կարոլինա Պլիշկովայի, Գարբինե Մուգուրուսայի և Սվետլանա Կուզնեցովայի հետ։ Խմբային փուլում նա երկու սեթում հաղթել է Պլիշկովային և Մուգուրուսային և երեք սեթում պարտվել Կուզնեցովային, սակայն նվաճել է կիսաեզրափակիչի ուղեգիր։ Կիսաեզրափակիչում նա հանդիպել է աշխարհի 1-ին ռակետ Անժելիկա Քերբերի հետ և պարտություն կրել երկու սեթում։
Ռադվանսկան ընդդեմ Զվոնարյովայի
Ռադվանսկան ռուս թենիսիստուհի Վերա Զվոնարյովայի հետ մրցակցությունում, որը սկսվել է 2007 թվականին, առավելություն ունի 4-2 հաշվով ։
Ռադվանսկան ընդդեմ Նա Լիի
Ռադվանսկան և Նա Լին առաջին անգամ հանդիպել են 2009 թվականին և Լին առավելություն ունի 6-5 հաշվով։ Ռադվանսկան հաղթանակ է տարել խոտածածկի վրա հանդիպումներից մեծամասնությունում և գրուտի վրա կայացած նրանց միակ մրցախաղում։ Լին առավելություն ունի հարդի ծածկույթի վրա կայացած հանդիպումներում ։ 2009 և 2010 թվականների մրցաշրջանների նրանց հանդիպումների արդյունքները հավասար էին՝ 2-2։ Դրա մեծ ներառված էին յուրաքանչյուրի հաղթանակը Ուիմբլդոնի մրցաշարում՝ Ռադվանսկան հաղթել էր 2009 թվականին, իսկ Լին՝ 2010 թվականին։ 2012 թվականի ընթացքում նրանք միմյանց հետ հանդիպել էին չորս անգամ և Լին երեք հաղթանակ էր տարել։ Ռադվանսկան երել սեթում հաղթել էր Շտուտգարտի մրցաշարի քառորդ եզրափակիչի հանդիպումում, սակայն պարտություն էր կրել Մոնրեալի, Ցինցինատիի և Պեկինի մրցաշարերի քառորդ եզրափակիչներում։ Լին Ռադվանսկաին խանգարել է Վիկտորիա Ազարենկայից աշխարհի թիվ 1 ռակետի կոչումը նվաճելուն։ 2013 թվականին նրանք հաղթանակ էին տարել իրենց առաջին մրցաշարերում և անհաթելի էին մինչև միմյանց հետ հանդիպումը Սիդնեյի մրցաշարի կիսաեզրափակիչում։ Ռադվանսկան հաղթենեկ է տարել և վերջնական արդյունքում շահել մրցաշարի հաղթողի տիտղոսը։ 2013 թվականի Ավստրալիայի բաց առաջնությունում Լին դարձել է առաջին թենիսիստուհին, ով մրցաշրջանի ընթացքում հաղթանակ է տարել Ռադվանսկաի նկատմամբ՝ նրան հաղթելով քառորդ եզրափակիչում։ Նույն տարում նրանք կրկին հանդիպել են Ուիմբլդոնի մրցաշարի քառորդ եզրափակիչում և Ռադվանսկան հաղթանակ է տարել երեք սեթում ։
Ռադվանսկան ընդդեմ Իվանովիչի
Ռադվանսկաի և Անա Իվանովիչի միջև առաջին պրոֆեսիոնալ հանդիպումը կայացել է 2006 թվականին ։ Ռադվանսկան առայժմ առավելություն ունի 7-3 հաշվով։ Նրանց միջև հանդիպումների մեծամասնությունկ կայացել է հարդի վրա, որտեղ առաջին երեք հանդիպումներում պարտվելուց հետո, Ռադվանսկան հաղթել է հաջորդ չորսում։ Ռադվանսկան հաղթանակ է տարել գրունտի վրա նրանց միջև կայացած բոլոր չորս հանդիպումներում ։ Ընդհանուր առմամբ, Ռադվանսկան հաղթել է վերջին յոթ հանդիպումներում անընդմեջ։
Ռադվանսկան ընդդեմ Քերբերի
Ռադվանսկաի և Անժելիկա Քերբերի մրցակցությունը նկարագրվել է որպես կանանց թենիսի մերձավոր մրցակցություն ։ Մրցակցությունն իր արմատներով գնում է մինչև 2008 թվականի Qatar Telecom German Open մրցաշարը։ Այժմ Ռադվանսկան առավելություն ունի 6-5 հաշվով ։ Մրցակցուհիները մեկական հանդիպում են անց կացրել գրունտի և խոտածածկի վրա, որոնցում հաղթանակ է տարել Ռադվանսկան։ Քերբերը առավելություն ունի հարդի վրա հանդիպումներում՝ 5-4։
Ռադվանսկան ընդդեմ Կուզնեցովայի
Ռադվանսկան և Սվետլանա Կուզնեցովան միմյանց հետ հանդիպել են տասնվեց անգամ՝ սկսած 2007 թվականից և Կուզնեցովան զգալի առավելություն ունի՝ 13-4 ։ Նրանց առաջին հանդիպումը կայացել է 2007 թվականի Ուիմբլդոնի մրցաշարում և Ռադվանսկան պարտվել է երկու սեթում։ Նա պարտություն է կրել առաջին երեք հանդիպումներում, սակայն 2008 թվականին տեղի ունեցած չորս հանդիպումներում առավելության է հասել երեքում, այդ թվում Ավստրալիայի բաց առաջնության երրորդ շրջանում և Ուիմբլդոնի մրցաշարի չորրորդ շրջանում ։ Բացի այդ, Ռադվանսկան հաղթանակ է տարել նաև տարեվերջյան WTA Ամփոփիչ մրցաշարում՝ վնասավախ ստացած Անա Իվանովիչին խմբային փուլում փոխարինելուց հետո։ Այնուհետև Ռադվանսկան պարտություն է կրել հաջորդ վեց հանդիպումներում անընդմեջ, այդ թվում 2012 թվականի Ֆրանսիայի բաց առաջնության 2-րդ շրջանում ։ Պարտությունների շարքն ավատվել է 2014 թվականի Մադրիդի Mutua Madrid Open մրցաշարում, որտեղ Ռադվանսկան հաղթել է երեք սեթում ։ Ռադվանսկան Կուզնեցովային պարտվել է նաև նրանց միջև կայացած երկու եզրափակիչներում՝ 2009 թվականին Պեկինում և 2010 թվականին Սան Դիեգոյում ։ Ռադվանսկան պարտվել է նաև 2015 թվականի Ֆեդերացիայի գավաթի Ռուսաստանի և Լեհաստանի հավաքականների մեկնարկային խաղում ։ Եվս արկու անգամ նա պարտվել է 2016 թվականին՝ Ուհանի մրցաշարում և WTA Ամփոփի մրցաշարի խմբային փուլում։
Ռադվանսկան ընդդեմ Սերենա Ուիլյամսի
Ռադվանսկան և Սերենա Ուիլյամսը միմյանց հետ հանդիպել են 10 անգամ և բոլոր հանդիպումներում հաղթանակ է տարել Սերենա Ուիլյամսը։ Նրանց միջև առաջին հանդիպումը կայացել է 2008 թվականին, Բեռլինում։ Նրանք հանդիպել են երեք ծածկույթների վրա՝ գրունտ, հարդ և խոտածածկ։ Ռադվանսկան Ուիլյամսին պարտվել է Մեծ Սաղավարտի իր միակ եզրափակիչում՝ 2012 թվականի Ուիմբլդոնի մրցաշարում։ Եվս երկու անգամ նրանք հանդիպել են WTA Ամփոփիչ մրցաշարում՝ 2012 թվականին կիսաեզրափակիչում և 2013 թվականին խմբային փուլում։ Նրանք վեց անգամ հանդիպել են կիսաեզրափակիչ փուլում։ Բացի 2012 թվականի Ուիմբլդոնի եզրափակիչ հանդիպումից, մյուս բոլոր հանդիպումներում Ռադվանսկան պարտվել է երկու սեթում և առայժմ Ուիլյամսից կարողացել է շահել ընդամենը մեկ սեթ։
Հանդերձանք և մարզիչներ
Ռադվանսկան օգտագործում է Babolat Pure Drive Lite ռակետ և Lotto մարզահագուստ ։
Ռադվանսկան թենիսում իր կարիերան սկսել է իր հոր՝ Ռոբերտ Ռադվանսկիի հետ, որպես մարզիչ։ Նա հայտարարել է. «Իմ հայրը ինձ հետ ֆանապարհորդել է իմ ամբողջ կյանքի ընթացքում և մենք միասին մարզվել ենք 17 տարի շարունակ, նույնիսկ համարյա 18 տարի։ Այնպես որ, դա բավականին երկար ժամանակ է» ։
2011 թվականի Ռադվանսկան սկսել է աշխատել Ֆեդերացիայի գավաթի Լեհաստանի հավաքականի մարզիչ Տոմաշ Վիկտորովսկիի հետ, ով փոխարինել է նրա հորը։ 2012 թվականին նրա մարզչական թիմին է միացել նաև Բոռն Վիկիսը՝ WTA մրցաշարերի վետերան-մարզիչ ։
Ռադվանսկան Մատինա Նավրատիլովային իր մարզչական թիմի մեջ ընդգրկել է 2014 թվականի մրցաշարջանի վերջում։ 2015 թվականի ապրիլին նրանք բաժանվել են Նավրատիլովայի հայտարարությունից հետո, որ նա բավականին զբաղված է, որպեսզի որպես Ռադվանսկաի մարզիչ աշխատի ոչ լիարժեք աշխատանքային օր ։
Հովանավորներ
Մի քանի տարի շարունակ ամերիկյան «Cheesecake Factory» ռեստորանային ցանցին համակրանք տածելուց հետո, 2014 թվականին Ռադվանսկան դարձել է ռեստորանի առաջին հովանավորյալ մարզիկը։ Ռադվանսկան սկսել է Cheesecake Factory լոգոն կրել գլխարկի վրա 2014 թվականի BNP Paribas Open մրցաշարի ընթացքում։ Բացի այդ, նա շարունակում է կրել ընկերության լոգոն ԱՄՆ-ում կայացող բոլոր խաղերի ընթացքում ։
2014 թվականի հունվարի 1-ից Ռադվանսկան դարձել է «Rado» ժամացույցների համաշխարհային դեսպանը։ Նա ժամացույցային ընկերության հետ ստորագրել է երեք տարվա պայմանագիր, դառնալով երրորդ թենիսիստը, ով միացել է Rado-ին՝ Յուլիա Գյորգեսից և Էնդի Մարրեյից հետո։ Պայմանագրի համաձայն նա պետք է կրի Rado HyperChrome Automatic Chronograph ժամացույցը՝ պատրաստված բարձրակարգ կերամիկայից ։
Ռադվանսկան նաև համաձայնություն ունի «Lexus»-ի հետ։ Այդ հովանավորչության արդյունքում «Lexus»-ի լոգոն Ռադվանսկաի մարզահագուստին է հայտնվում Մեծ Սաղավարտի բոլոր մրցաշարերում, Masters մրցաշարերում և Premier և Premier Mandatory որոշ մրցաշարերում։ Բացի այդ, Ռադվանսկան ունի Lexus-ի վերջին մոդելը՝ «LS limousine» ։
Ռադվանսկան հովանավորական պայմանագրեր ունի նաև Babolat-ի, Lotto Sport Italia-ի, Vanquis բանկի, Amica, Dayli և Play ընկերությունների հետ ։
Նիսուազ
Նիսուազ (salade niçoise), Նիցցա ֆրանսիական քաղաքի հայտնի խոհարարական բաղադրատոմսից ուտեստ, պատրաստված թարմ բանջարեղեններից, խաշած ձվից, անչոուսից և ձիթապտուղի յուղից։
Ի տարբերություն նրան, ինչպես ռեստորաններում է հաճախ մատուցվում, նիսուազ աղցանը երբեք չի պարունակում ո’չ բրինձ, ո’չ կանաչ լոբու հատիկներ և ո’չ էլ եփած բանջարեղեն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիական խոհանոց Կատեգորիա:Աղցաններ
Պալադիում
Պալադիում քիմիական տարր է որի նշանն է Pd, պարբերական համակարգի 5-րդ պարբերության 8-րդ խմբի քիմիական տարր։ Ազնիվ մետաղ է, պատկանում է պլատինային մետաղների շարքին։ Կարգահամարը՝ 46, ատոմական զանգվածը՝ 106,4։
d տարր է։ Ատոմի էլեկտրոնային թաղանթների կառուցվածքն է 4s24p64d105s°։ К, L, М թաղանթները լրացված են։ Պլատինային մետաղներից ամենաթեթեն ու դյուրահալն է։
Պատմություն
Պալադիումը հայտնաբերել է անգլիացի գիտնական Ու․ Վոլաստոնը (William Hyde Wollaston) 1803 թվականին, բնածին պլատինում։ Անվանվել է ի պատիվ Պալաս մոլորակի (հայտնաբերվել է 1802 թվականին)։
Ու․ Վոլաստոնը (1766-1828) - պալադիումի առաջին հայտնաբերողը։
Ստացում
Պալադիումի ստացման հիմնական հումքը պլատինային մետաղների կոնցենտրատն է, որն ստացվում է նիկելի էլեկտրոլիզային ստացման անոդային շլամներից, երբեմն նաև հանքանյութից։ Կոնցենտրատը մշակում են արքայաջրով։
Պլատինը և իրիդիումը լուծույթից անջատվելուց հետո պալադիումը նստեցնում են [Pd(NH3)2Cl2] կոմպլեքսային աղի ձևով։ Այն մաքրում են ամոնիակի լուծույթի ավելցուկում լուծելով և աղաթթվով վերանսաեցնելով։ Այնուհետե շիկացնում են (800-900 °C) և ստացված սպունգաձե պալադիումը մանրելուց հետո վերականգնում ջրածնի հոսանքում։ Ստացվում է 99,8-99,9 % մաքրության պալադիումի փոշի։ Հալում են վակուումում կամ իներտ միջավայրում (Ar, Ne)։
Հանքավայրեր
Հանդիպում է նիկելի և պղնձի սուլֆիդային հանքերում։ Հանդիպում է Ուրալում, Սիբիրում, Հարավային Ամերիկայում, Կանադայում, ԱՄՆ-ում, Հարավային Աֆրիկայում։
Ֆիզիկական հատկություններ
Գեղեցիկ արծաթասպիտակ, պլաստիկ՝ հեշտ գլանվող և կռելի մետաղ է։ Մեխանիկական հատկությունները կախված են մաքրության աստիճանից։ Պլատինային մետաղներից ամենաթեթեն ու դյուրահալն է։ Հալման ջերմաստիճանը՝ 1552 °C, եռմանը՝ 2937±30°С, խտությունը՝ 12020 կգ/մ3։
Ջերմության և էլեկտրականության լավ հաղորդիչ է։ Քիմիական միացություններում երկարժեք է կամ քառարժեք, հազվադեպ՝ եռարժեք։ Ամենից կայուն է երկարժեք պալադիումը։
Քիմիական հատկություններ
Քիմիապես ավելի ակտիվ է, քան մյուս պլատինային մետաղները։ Լուծվում է արքայաջրում, ազոտական և տաք ծծմբական խիտ թթուներում, HCl+Cl2 խառնուրդում։
Ջրում, ալկալիներում, ֆտորաջրածնական թթվում չի լուծվում։ Ունի կատալիտիկ մեծ ակտիվություն։ Պալադիումին բնորոշ է ջրածին (և այլ գազեր) կլանելը՝ 1 ծավալ պալադիումը կլանում է մինչև 900 ծավալ H2 (80 °C-ի և 1 մթն ճնշման տակ), մետաղը դառնում է փխրուն, ծավալն աճում է։ Տաքացնելիս Н2 հեռանում է մասամբ (վակուումում՝ լրիվ)։ Պալադիումի տաք թիթեղը թափանցիկ է ջրածնի համար։ 600-700 °С տաքացնելիս պատվում է օքսիդի շերտով։ Պալադիումի փոշին թթվածնի հոսանքում տաքացնելիս փոխարկվում է պալադիումի (II) օքսիդի՝ PdO, որը ջրում անլուծելի սե փոշի է, 875 °C-ից բարձր քայքայվում է։
Պալադիումի (II) հիդրօքսիդը՝ Pd(OH)2, թույլ հիմք է։ Պալադիումի (III) օքսիդը՝ Pd2O3, սև շագանակագույն փոշի է, անկայուն է և օքսիդիչ, օքսիդացնող թթուներում չի լուծվում, լուծվում է աղաթթվում անջատելով քլոր։ Պալադիումի (IV) օքսիդը՝ PdO2, մուգ կարմիր փոշի է, ուժեղ օքսիդիչ, դանդաղ քայքայվում է։
Պալադիումի (II) քլորիդի՝ PdCl2 կարմիր բյուրեղները խոնավածուծ են, լավ են լուծվում ջրում։ Այն կամրջային տիպի միացություն է։
PdCl2 միանում է CO-h և NO-ի հետ՝ առաջացնելով կարբոնիլ և նիտրոզիլ։ Տաքացնելիս պալադիումը միանում է ծծմբի, սելենի, տելուրի, ֆոսֆորի, արսենի և սիլիցիումի հետ։ Մետաղների հետ առաջացնում է համաձուլվածքներ։ Պալադիումի (II) նիտրատը՝ Pd(NO3)2, դեղնաշագանակագույն, ջրում լուծելի բյուրեղական նյութ է, լուծույթը եռացնելիս լրիվ հիդրոլիզվում է։ Պալադիումի (II) սուլֆատի՝ PdSՕ4•2H2Օ) կարմրաշագանակագույն բյուրեղները նույնպես լուծելի են ջրում։ Հայտնի են նաև ցիանիդները՝ Pd(CN)2 և Pd(CN)4։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անցումային մետաղներ Կատեգորիա:Պլատինի խմբի մետաղներ Կատեգորիա:Պալադիում
Ջեք Նասեր
Ջեք Նասեր  գերմանացի բանաստեղծ, բազմաթիվ ստեղծագործությունների հեղինակ, Մյունխենի բիզնես դպրոցի ուսուցիչ ։
Կրթություն և վաղ տարիներ
Ջեք Նասերը սիրիական, հայկական և աֆղանական արմատներ ունի ։ Նրա հայրը վիրաբույժ էր, մայրը` ներքին բժշկության դոկտոր և գրող ։ Նասերը հաճախել է տարբեր կրթական հաստատություններ Գերմանիայում, Ֆրանսիայում և ԱՄՆ-ում։ Նասերը ստացել է մագիստրոսի կոչում փիլիսոփայության և հոգեբանության գծով Թրիերի համալսարանից ։ Ավարտել է Ֆրանկֆուրտի համալսարանի իրավաբանական կուրսը, ստացել կառավարման մագիստրոսի աստիճան Օքսֆորդի համալսարանից, ինչպես նաև գիտաշխատող է եղել Օքսֆորդի համալսարանի Բալլիոլ քոլեջում ։ Ասպիրանտուրան ստացել է Վիեննայի համալսարանից ։ Ավելի ուշ, Նասերը շարունակեց իր իրավաբանական պատրաստությունը Եվրոպական արդարադատության դատարանում, Եվրախորհրդարանում և Skadden, Arps, Slate, Meagher & Flom իրավաբանական ընկերություններում, նա նաև Նյու Յորքում ՄԱԿ-ի գերմանական առաքելության անդամ էր ։
Ուսուցում
Նասերը դասավանդման կարիերան սկսել է Օքսֆորդի համալսարանում, որտեղ նաև հեռանկարային հարցազրույց է ունեցել ուսանողների հետ՝ նախքան 2010-ին Մյունխենի բիզնես դպրոցում ղեկավարության և կազմակերպության պրոֆեսոր նշանակվելը ։ Նշանակման պահին նա Բավարիայի ամենաերիտասարդ պրոֆեսորն էր ։
Հրապարակումներ
Նասերի գրքերը տպագրվել են Գերմանիայում, Ավստրիայում, Շվեյցարիայում, Լեհաստանում, Չեխիայում, Կորեայում, Ռուսաստանում , Թայվանում և Չինաստանում ու բազմիցս դարձել են Գերմանիայի բեսթսելլեր ։ Նասերի աշխատանքը պարբերաբար ցուցադրվում է այնպիսի հրատարակչություններում, ինչպիսիք են ZEIT-ը, Handelsblatt-ը, Süddeutsche Zeitung-ը և Focus-ը, որտեղ Նասերը ղեկավարում է սյունակը ։ Նասերի առաջին բեսթսելլերը՝ Durchschaut-ը կենտրոնանում է խարդախության հայտնաբերման գործիքների վրա, մինչդեռ Entlarvt-ը նկարագրում է հարցաքննության տեխնիկայի կիրառումը կորպորատիվ ենթատեքստում ։ Գործարքում Նասերը կենտրոնացավ բանակցությունների վրա։ Նրա գիրքը դարձել է Գերմանիայի տարվա ամենավաճառվող բիզնես գրքերից մեկը ։
Հրատարակումները ռուսերենով
Համաձայնեց։ Win-win բանակցային մարտավարությունը Սանկտ Պետերբուրգ. Պիտեր 2014 ։
Մրցանակներ և անդամակցություն
Նասերը վարձավճար է նվիրել ոչ առևտրային հասարակական կազմակերպություն Human Rights Watch-ի տնօրեն Կառլ Փոփերի (Die Staatstheorie Karl Poppers) գրքի հրատարակությանը, որը նպատակ ունի խթանել մարդու իրավունքները՝ ուսումնասիրելով չարաշահման և կառավարության ճնշումները ։ Նասերը պարբերաբար ելույթ է ունենում Կալիֆոռնիայի Հոլիվուդ քաղաքի The Magic Castle-ում, իսկ 2009-ին ելույթ է ունեցել Նյու Յորքի Թայմս Սքվերում գտնվող Manhattan Magic-ում ։ Եղել է գերմանական հեռուստատեսային շոուի՝ Next Uri Geller-ի անդամ ։ Նասերը հանդես էր գալիս որպես բրիտանական գանգստերական Smoke ֆիլմի գործադիր պրոդյուսեր, որը ներկայացվեց Մարբելլայի միջազգային կինոփառատոնում։ Նա աֆղանացի երգիչ Ֆարհադ Դարիայի զարմիկն է ։
Ալեքսանդրուպոլիս
Ալեքսանդրուպոլիս (Αλεξανδρούπολη), Դեդեագաչ (Dedeağaç), քաղաք Հունաստանի հյուսիս-արևելքում, Ֆրակիայում, Մարիցա գետի գետաբերանից 15 կմ հեռավորության վրա։ Ալեքսանդրուպոլիսը Էվրոս նոմի մայրաքաղաքն է։ Գտնվում է Թուրքիայի եվրոպական մասի և Բուլղարիայի սահմանից ոչ հեռու։ Ալեքսանդրուպոլիսը Հունաստանի ամենաերիտասարդ քաղաքներից մեկն է, սակայն այն կառուցված է Սալե (Սալի) (Σάλη) քաղաքի ավերակների վրա, որը հիմնադրվել է Սամոթրակիի բնակիչների կողմից (ինչի մասին իր աշխատություններում հիշատակում է Հերոդոտոսը) ։ Ալեքսանդրուպոլսից 7 կմ հեռավորության վրա գտնվում է Դիմոկրիտոս միջազգային օդանավակայանը (Δημόκριτος):
20-րդ դարի սկզբին Դեդեագաչը հայտնվել է Բալկանյան պատերազմների կենտրոնում։ Սկզբում այն պատկանում էր Թուրքիային, այնուհետև անցել է Բուլղարիային, և, վերջապես, 1920 թվականից անցել է Հունաստանին։ Այդ ժամանակ քաղաքը վերանվանվել է Ալեքսանդրուպոլիս հունական արքա Ալեքսանդր I-ի պատվին։
Անվան ծագումնաբանություն
1847 թվականին ժամանակակից քաղաքի տեղում գոյություն է ունեցել մաքսանենգության դեմ պահակակետ ։ Մոտ 1850 թվականին հարևան գյուղերից (Մարոնիա, Մակրի և այլն) ձկնորսներն այստեղ հիմնել են ոչ մեծ գյուղ, որն անվանեցին Դեդեագաչ (Δεδεαγάτς): Այդ բառը թուրքական արմատներ ունի և թարգմանվում է որպես «ծերունու ծառը» կամ «պանդուխտի ծառը»։ Ըստ լեգենդի, անվանումը ծագել է կաղնու ծառի շնորհիվ, որի ստվերում ծեր և իմաստուն դերվիշը (հնարավոր է նրա անունը Դեդե էր) խրատում էր իր աշակերտներին։ Արդյունքում նա այստեղ էլ թաղվել է։
Ռուս-թուրքական պատերազմ
1870 թվականին այստեղ սկսվել է երկաթուղային գծի կառուցումը, որը միացնում էր Ստամբուլը Ադրիանապոլսի, Հարավային Մակեդոնիայի և Սալոնիկի հետ։ Այդ երկաթուղային ճյուղի կառույցը պետք է արդիականացներ Օսմանյան կայսրությունը, այդ պատճառով Ավստրո-Հունգարիայից վարձվել են շինարարության այդ ոլորտի առաջատար մասնագետներ։
Դեդեագաչը գրավվել է ռուսական բանակի կողմից 1877 թվականին, ռուս-թուրքական պատերազմի ժամանակ։ Ռուսական զորքերը մնացել են քաղաքում ընդհուպ մինչև Բեռլինյան կոնգրեսը։ Ռուս ինժեներ-քաղաքաշենների կողմից մշակվել է քաղաքի բարեկարգման ծրագիր։ Մեծ ուշադրություն է դարձվել լայն փողոցների նախագծման վրա, որը զորքերին ազատ տեղաշարժվելու հնարավորություն էր տալիս։ Փողոցները գնում են իրար զուգահեռ, ինչը նման չէ նեղ խճուղիների, սալարկված փողոցների և փակուղիների, որոնք բնորոշ էին այդ ժամանակների օսմանյան քաղաքներին։ Ռուսազգի ինժեներների մասնակցությամբ կառուցվել է Դեդեագաչի փարոսը ։
Բալկանյան պատերազմներ
1912 թվականի նոյեմբերի 8-ին Դեդեագաչը և նրա երկաթուղային կայարանը հունական նավատորմի աջակցությամբ ազատագրվել են բուլղարական զորքերի կողմից։ Բուլղարիան և Հունաստանը Առաջին բալկանյան պատերազմի ժամանակ դաշնակիցներ էին, սակայն հակառակորդ էին Երկրորդ բալկանյան պատերազմի ժամանակ։ Դեդեագաչը գրավվել է հունական բանակի կողմից 1913 թվականի հուլիսի 11-ին։ 1913 թվականի օգոստոսի 10-ի Բուխարեստի պայմանագրի համաձայն, Դեդեագաչը միացել է Բուլղարիային Արևմտյան Ֆրակիայի մնացյալ հատվածի հետ միասին։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ
Բուլղարիայի պարտությունը Առաջին համաշխարհային պատերազմի (1914-1918) ժամանակ դարձել է տարածքային զգալի փոփոխությունների պատճառ։ Բուլղարիան համաձայն խաղաղության պայմանագրի Հունաստանին զիջում էր Արևմտյան Ֆրակիայի մի մասը, սակայն, պահպանել է բեռնափոխադրումների տրանզիտի իրավունքը Դեդեագաչի միջով, որպեսզի տեղափոխի իր ապրանքները Եգեյան ծովով։ Հետագայում քաղաքն այցելել է Հունաստանի թագավոր Ալեքսանդր I-ը։ Հետագայում քաղաքը վերանվանվել է նրա պատվին՝ Ալեքսանդրուպոլիս։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ նացիստական Գերմանիան իր դաշնակից Բուլղարիային հնարավորություն է ընձեռնել անեքսիայի ենթարկել քաղաքը։ Բուլղարիայի պետական հեղաշրջումից հետո Ալեքսանդրուպոլիսը 1944 թվականի հոկտեմբերին գրավվել է Հունաստանի ազգային ազատագրական բանակի կողմից։
Աշխարհագրություն
Ալեքսանդրուպոլիսը գտնվում է Մարիցա գետի գետաբերանից 15 կմ դեպի արևմուտք, Թուրքիայի հետ սահմանից 40 կմ, Սալոնիկից 346 կմ, Աթենքից 750 կմ հեռավորության վրա։
Տնտեսություն
Քաղաքում գտնվում է Հունաստանի խոշորագույն նավահանգիստներից մեկը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ալեքսանդրուպոլիս Կատեգորիա:Հունաստանի նոմերի մայրաքաղաքներ Կատեգորիա:Հունաստանի քաղաքներ Կատեգորիա:Հունաստանի Միջերկրական ծովի նավահանգստային քաղաքներ Կատեգորիա:1875 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Չեռնոբիլ (ֆիլմ, 2021)
«Չեռնոբիլ» («Чернобыль», ֆիլմի աշխատանքային անվանումները՝ «Վտանգավոր ջուր» (ռուս.՝ «Опасная вода» ) և «Երբ ցած էին ընկնում արագիլները» (ռուս.՝ «Когда падали аисты» ), 2021 թվականի ռուսական լիամետրաժ պատմադրամատիկական գեղարվեստական ֆիլմը, որը նկարահանել է ռեժիսոր Դանիլա Կոզլովսկին ։
Հիմնված է իրական ողբերգության վրա, բայց հեռու է պատմական իրադարձություններից։ Ֆիլմը գեղարվեստական է և չի պատմում Չեռնոբիլի ատոմակայանում տեխնածին աղետի հետևանքները վերացնողների կյանքի և հերոսական աշխատանքի մասին, որը տեղի է ունեցել 1986 թվականի ապրիլի 26-ին Ուկրաինական ԽՍՀ Կիևի մարզի Պրիպյատ քաղաքի մոտակայքում։ Ֆիլմը չի վերստեղծում այդ ողբերգական իրադարձությունների ժամանակագրությունը, այն միայն ոգեշնչված է դրանցից, իսկ նրա բոլոր կերպարները և նրանց ճակատագրերը հորինված են ։
Գլխավոր դերերում նկարահանվել են Դանիլա Կոզլովսկին, Օքսանա Ակինշինան, Ֆիլիպ Ավդեևը և Նիկոլայ Կոզակը։
Ֆիլմի պրեմիերան Ռուսաստանում նախատեսված է եղել 2020 թվականի հոկտեմբերի 8-ին, բայց ավելի ուշ հետաձգվել է COVID-19 համավարակի պատճառով ։ Ֆիլմի թողարկումը տեղի է ունեցել 2021 թվականի ապրիլի 15-ին ՝ Չեռնոբիլի ողբերգության 35-ամյա տարելիցի նախօրեին։ 2020 թվականի հուլիսին Հյուսիսային Ամերիկայում ֆիլմի տարածման իրավունքը ձեռք է բերել Capelight Pictures ընկերությունը ։ 2021 թվականի հունիսի 3-ին ֆիլմը հեռարձակվել է ամերիկյան Netflix սթրիմինգային ծառայությունում ։
Սյուժե
1986 թվականի ապրիլ, Ուկրաինական ԽՍՀ Կիևի մարզի Պրիպյատ քաղաք։ Պահեստազորի երեսնամյա կապիտան Ալեքսեյ Կարպուշինը, որն աշխատում է որպես հրշեջ, քաղաքում հանդիպում է իր սիրած աղջկան՝ Օլգա Սավոստինային, որին լքել է տասը տարի առաջ, և իմանում է, որ նա ունի տասնամյա որդի՝ Ալյոշան։ Կարպուշինը կասկածում է, որ դա իր որդին է։ Նա կարողանում է Պրիպյատից Կիևում աշխատելու տեղափոխելու թույլտվություն ստանալ և պատրաստվում է այնտեղ մեկնել Օլգայի ու որդու հետ։
Ապրիլի 25-ին՝ ուրբաթ օրը, Կարպուշինը հեռանում է հրշեջ ծառայությունից։ Աշխատակիցների ու ընկերների հետ միասին նրանք կազմակերպում են երեկոյան խնջույք, որի ժամանակ Կարպուշինը հարբում է։ Նույն գիշեր Օլգայի որդին՝ Ալյոշան, ընկերների հետ հեծանիվով գնում է Չեռնոբիլի ատոմակայան, որտեղ նրանք ականատես են լինում միջուկային ռեակտորի պայթյունին։ Ալյոշան կատարվածը նկարահանում է կինոխցիկով և ճառագայթահարվում։
Առավոտյան դեռևս լիովին չսթափված Կարպուշինը գնում է Օլգայի մոտ, բայց, վախենալով երկնքից ընկնող թռչուններից, թողնում է մեքենան։ Ճանապարհին նա հանդիպում է հրշեջ մեքենաների շարասյունի, որոնք շարժվում են դեպի ատոմակայան, և կանխագուշակելով իրավիճակը՝ միանում է անձնակազմերից մեկին։ Հրդեհաշիջման աշխատանքների ժամանակ նա գտնում է իր նախկին ջոկատին, որն առաջինն է ժամանել է այնտեղ. նրանց ուղարկել են տանիք, որտեղ այրվում է բիտում։ Ընկերները գտնվում են ծանր վիճակում, փսխում են, նրանց մաշկն այրվում է ռադիոակտիվ ճառագայթումից։ Կարպուշինը երկու ընկերներին տանում է շտապօգնության մեքենաների մոտ։ Նրան նույնպես տեղափոխում են հիվանդանոց, բայց նա միայն ճառագայթման փոքր չափաբաժին էր ստացել։
Կարպուշինը ներգրավվում է հանձնաժողովի աշխատանքներում, որի եզրակացություններն հուսադրող չեն. վթարային բլոկի տակ ջրով լցված ջրամբար է, եթե տաք վառելիքը այնտեղ ընկնի, տեղի կունենա նոր ջերմային պայթյուն, որի հետևանքով ռադիոակտիվ արտանետումները կարող են ծածկել ոչ միայն Կիևը, այլև Մոսկվան (այսինքն՝ Խորհրդային Միությունը, և Եվրամիության մի մասը)։ Որոշում է կայացվում ինժեներների խումբ ուղարկել այնտեղ՝ ավտոմատացումը գործարկելու և ջուրը դուրս մղելու կամ, ծայրահեղ դեպքում, ձեռքով բացելու փականը։ Բարձրաստիճան պաշտոնյան պատմում է, որ գործողության մասնակիցների համար տեղեր են ամրագրվելու Շվեյցարիա թռչող ինքնաթիռում, որտեղ հերոսներին սպասում է ճառագայթման հետևանքների բուժում մասնագիտացված կլինիկայում։ Կարպուշինը, որն աշխատում էր հրդեհային հսկողությունում, հիանալի գիտի կայանը իր կառուցման պահից և հուշում է գաղտնի անցման մասին, բայց ինքը հրաժարվում է գնալ։ Գալով Օլգայի մոտ՝ նա իմանում է, որ Ալյոշան ծանր հիվանդացել է։ Բոլոր բնակիչները տարհանվում են ավտոբուսներով, Ալյոշայի վիճակը ճանապարհին ավելի ու ավելի է վատանում։ Կարպուշինը իջնում է ավտոբուսից և վերադառնում։ Նա պայմանավորվում է պաշտոնյայի հետ, որպեսզի իր փոխարեն Շվեյցարիա ուղարկեն Ալյոշային։
Երկուշաբթի օրը՝ ապրիլի 28-ի առավոտյան, չորս մարդ՝ հրշեջ Կարպուշինը, նրա օգնական Նիկիտան, ինժեներ Վալերան և ջրասուզակ Բորիսը, իջնում են էներգաբլոկի հեղեղված նկուղ։ Ճանապարհին հանդիպում է բարոխցիկ, որտեղ զոհվում է Նիկիտան։ Մնացածներին հաջողվում է գտնել կառավարման վահանակը, քաշել մետաղալարը և լարման գործարկումից առաջ վերջին րոպեին միացնել այն։ Այնուամենայնիվ, ավտոմատ ջրահեռացումը չի գործում, և նրանք ստիպված են լինում ձեռքով գործել։ Փնտրելով կափույրը՝ Բորիսը գտնում է տաք վառելիքով սենյակ։ Ստացված ճառագայթումից նրա մոտ հալյուցինացիաներ են սկսվում, և նա շուտով մահանում։ Կարպուշինը և Վալերան երկրորդ անգամ իջնում են էներգաբլոկի նկուղ և բացում են կափույրը, ջուրը հոսում է ջրամբարից. առաջադրանքը կատարված է։ Խուճապի մատնված Վալերան կտրում է ճոպանը, Կարպուշինը շտապում է նրա հետևից։
Ալյոշային ուղարկում են Շվեյցարիա։ Օլգան գնում է հիվանդանոց, որտեղ ռադիոլոգը ասում է, որ Կարպուշինին փրկարարները դուրս են բերել ջրի հատնելուց հետո։ Նրա վիճակն այնքան ծանր է, որ բժիշկները չեն համարձակվում նրան տեղափոխել, քանի որ նա ինքն է ճառագայթման աղբյուր։ Օլգան շտապում է հիվանդասենյակ, որտեղ գտնում է այլանդակված, այրված Կարպուշինին։ Երեք ամիս անց Ալյոշան Շվեյցարիայում բուժվելուց հետո վերադառնում է Կիև, նրան դիմավորում է միայն Օլգան։
Ստեղծման պատմություն
Ռեժիսոր Դանիլա Կոզլովսկու «Չեռնոբիլ» ներառվել է ռուսական այն 17 կինոնախագծերի ցանկում, որոնք ստացել են «Կինոյի ֆոնդի» ֆինանսական աջակցությունը 2019 թվականին ։
2021 թվականի ապրիլի 17-ին՝ ռուսական վարձույթում ֆիլմի հայտնվելուց երկու օր անց, «ՌԻԱ Նովոստի»-ին տված հարցազրույցում Դանիլա Կոզլովսկին, պատասխանելով ֆիլմի ստեղծման հիմնական նպատակի մասին հարցին, ասել է. «Ինձ անընդհատ զարմացնում էր տխրահռչակ մարդկային գործոնի դերը թե՛ տեղի ունեցածի, թե՛ վթարի հետևանքների վերացման գործում։ Դա իսկապես հուզում էր ինձ։ Ուստի ես ուզում էի պատմել իմ ֆիլմը մարդկային ճակատագրի պրիզմայով, ցույց տալ հասարակ մարդկանց պատմությունը, ովքեր ապրում էին իրենց սովորական կյանքով, երբեմն՝ բարդ ու տարօրինակ, բայց իրենց։ Եվ հանկարծ ինչ-որ բան ներխուժում է նրանց սովորական կենցաղ։ Եվ ամեն ինչ փոխվում է։ Մարդիկ չէին կարող պարզապես վերցնել ու անցնել փողոցը մյուս կողմը։ Նրանք ստիպված էին գործ ունենալ դրա հետ։ Եվ ինչ-որ մեկը ակամա հերոս դարձավ, ինչ-որ մեկը փախավ, ինչ-որ մեկն ընկել էր ընդարմացման մեջ և դիտում էր։ Ինձ համար, պայմանականորեն ասած, գլոբալ աղետի ֆոնին մարդը շատ ավելի հետաքրքիր է, քան պատճառների մասին խոսելը և մեղավորներ փնտրելը։ Ամեն ինչի հետևում մարդ է կանգնած։ Եվ նրա մարդկային դրաման՝ 1986 թվականի իր կյանք ներխուժած իրադարձության պատճառով, ինձ համար շատ ավելի կինեմոտոգրաֆիկ և հետաքրքիր է»։
Նկարահանումներ
«Չեռնոբիլ» ֆիլմի նկարահանումներն անցկացվել են 2019 թվականի հունիսի սկզբից մինչև օգոստոսի 13-ը Կուրչատով քաղաքում՝ Կուրսկի ատոմակայանի փակ օբյեկտներում, ստուդիական տաղավարներում Մոսկվայում, Բուդապեշտում (Հունգարական Origo Studios կինոստուդիայի տարածքում) և Խորվաթիայում ։
Սաունդթրեք
«Չեռնոբիլ» ֆիլմի սաունդթրեքը ձայնագրել է ռուս երգիչ և կոմպոզիտոր Ալլա Պուգաչովան, որը 1986 թվականի ապրիլի 26-ին Չեռնոբիլի ատոմակայանում միջուկային ռեակտորի պայթյունից անմիջապես հետո՝ 1986 թվականի սեպտեմբերի 8-ին, վթարի հետևանքները լիկվիդացնող ինը հազար անձանց համար բացօթյա համերգ է տվել Պրիպյատ քաղաքից ոչ հեռու տեղակայված հանքագործների Զելյոնի Միս գյուղում՝ սարկոֆագով դեռևս չփակված ռեակտորից ընդամենը մի քանի կիլոմետր հեռավորության վրա։ Բարձր ճառագայթման գոտում այդ ելույթը բացասաբար է անդրադարձել երգչուհու առողջության վրա, այդ թվում՝ նրա ձայնի վրա։ Հետագայում նրան շնորհվել է «Չեռնոբիլի ԱԷԿ-ի վթարի լիկվիդատոր» պատվավոր կոչում։ Ֆիլմում Ալլա Պուգաչովան կատարել է նաև «Мы в этой жизни только гости» («Մենք այս կյանքում միայն հյուրեր ենք» երգը, որը գրել է բանաստեղծուհի և կոմպոզիտոր Տատյանա Սնեժինան, որը մահացել է 1995 թվականին ավտովթարի հետևանքով ։ «Չեռնոբիլ» ֆիլմի պրեմիերան կայացել է Ալլա Պուգաչովայի ծննդյան օրը՝ 2021 թվականի ապրիլի 15-ին։
Արձագանքներ
Ռեժիսոր Դանիլա Կոզլովսկու «Չեռնոբիլ» ֆիլմն արժանացել է ռուս կինոքննադատների խառը արձագանքներին. ֆիլմի մասին կարծիքները խիստ տարբերբել են ։ Շատ քննադատներ ֆիլմը դիտարկել են որպես ռուսների պատասխանը HBO ալիքի համանուն ամերիկյան մինի սերիալին և համեմատել են դրանք (որպես կանոն՝ սերիալի օգտին)։
«Афиша» հրատարակության համար գրախոսությունում Եգոր Բելիկովը նշել է, որ «Չեռնոբիլը»՝ որպես հանդիսատեսի հետ հաղորդակցման միջոց, ավելի շուտ տապալվում է. Բայց միևնույն ժամանակ այն մանրամասն մշակված ֆիլմ է, որը կարող է և՛ գրավել, և՛ նշանառու հարվածով արցունք քամել» ։
Կինոքննադատ Անտոն Դոլինը լատվիական «Մեդուզա» ինտերնետ-պարբերականում գրել է. «...«Չեռնոբիլի» ամենաուժեղ կինը, պարզվում է, ֆիլմը նկարահանած 26-ամյա Քսենյա Սերեդան է ։ Նրա հետ համաձայն է Նիկոլայ Կորնացկին, որը «Искусство кино» ամսագրում բարձր է գնահատել օպերատոր Քսենյա Սերեդայի և ռեժիսոր Դանիլա Կոզլովսկու աշխատանքը. «Չեռնոբիլի» շնորհիվ ծնվել է մեկ այլ ռեժիսոր, և բավական հազվագյուտ որակների ռեժիսոր, որը կարողանում է ստեղծել դերասանական կինո» ։
Թիմուր Ալիևը «2x2» հեռուստաալիքի կայքում ֆիլմն անվանել է «առանց մարդկային դեմքի անպետք մելոդրամա», «չկայացած կինոյի բոլոր ճակատներում» ։
«Intermedia.ru»-ից Վադիմ Բոգդանովը նշել է, որ «...ֆիլմը միանշանակ որակյալ է։ Ուժեղ վիզուալ ոճ, Կոզլովսկու և Ակինշինայի համոզիչ դերասանական աշխատանքներ, հիշվող սաունդթրեք, ռեկվիզիտների, դեկորացիաների և էֆեկտների վրա կատարված մեծ աշխատանք» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսական ֆիլմեր Կատեգորիա:2021 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական պատմական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Իրական դեպքերի հիման վրա նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Իրական դեպքերի վրա հիմնված դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Չեռնոբիլի ատոմակայանի վթար
Ռոք խումբ
Ռոք խումբ, երաժշտական կոլեկտիվ (անսամբլ), որն աշխատում է ռոք երաժշտության ժանրում։ Առաջին ռոք խմբերը հայտնվել են ԱՄՆ-ում և Մեծ Բրիտանիայում 1950-ականների երկրորդ կեսին՝ ռոքնռոլի ժողովրդականացումից հետ մեկտեղ ։
Ձևաչափի զարգացում
Ռոք խմբերի ձևաչափի զարգացումը կապված է այս կամ այն երաժշտական կատարողի երգացանկում սեփական ստեղծագործության աճի հետ։ Որպես կանոն, մինչև 1960-ականների կեսերն երաժշտական կոլեկտիվները կատարում էին ուրիշի երգեր, կամ ծառայում էին որպես առաջնորդ-երգչին կից սովորական նվագակցող անսամբլեր։ Երգերի ինքնուրույն շարադրության և գործիքավորումների մշակման միտումն առաջ է բերել կոմպակտ կոլեկտիվների նոր տեսակի կազմակերպման անհրաժեշտություն ։ Մեծ Բրիտանիայում սկիֆլի ալիքի և 1950-ական թվականներին երիտասարդների շրջանում ռոքնռոլի ընդհանուր զանգվածային հետաքրքրության պատճառով ի հայտ են եկել հարյուրավոր սիրողական սկիֆլ խմբեր, որոնց շատ մասնակիցներ դարձել են հայտնի երաժիշտներ։ Ամենավաղ հայտնի ռոք խմբերի շարքում կարելի է անվանել The Crickets, The Coasters, The Shadows խմբերը ։
Երաժշտական ինդուստրիան, սակայն, շարունակում էր շեշտը դնել երգիչների մարքեթինգի վրա, կամ խմբերի դեպքում՝ առաջնորդների վրա։ Միայն The Beatles-ի և The Beach Boys-ի նման խմբերի մեծ հաջողությունն ու հստակ ստեղծված իմիջը օգնել են իսկապես կոտրել այդ միտումը։ The Beatles-ի օրինակը զգալի ազդեցություն է ունեցել 1960-ականների ռոք խմբերի ձևաչափի և ընդհանրապես ռոք խմբի նախատիպերի վրա ։
Պարադոքսալ կերպով, նրանք նաև ազդել են պրոդյուսերների կողմից հավաքված արհեստական կոլեկտիվների ստեղծման վրա, որոնց համար ընտրվում էին վառ կերպարներ, գրվում էին երգեր և այլն։ Տիպիկ օրինակներ կարող են ծառայել The Monkees, Herman's Hermits խմբերը, որոնք երբեք երաժշտական գործիքներ չեն նվագել ստուդիայում ձայնագրության ժամանակ, սակայն, այնուամենայնիվ, ունեցել են բազմաթիվ հիթեր և մեծ ժողովրդականություն։ Նրանց մեջ մեծ դեր են կատարել համապատասխանաբար պրոդյուսերները և մենեջերները։ Որպես կանոն, նման կոլեկտիվների երաժշտական գործունեությունը բացակայում էր, երբ փոխվում էին իշխող երաժշտական ոճերը։
Գործիքներ
Ռոք խմբերի ամենատարածված կազմի մեջ են մտնում վոկալիստը, կիթառահարը, բաս կիթառահարը, թմբկահարը և ստեղնահար (երբեմն երկրորդ կիթառահարը)։ Երբեմն ժամանակակից խմբերի կազմի մեջ է մտնում նաև դիջեյը (Slipknot, Mushroomhead, Limp Bizkit, Linkin Park)։ Հազվադեպ հանդիպվում են նաև խմբեր, որոնց կազմում չկա այս բաղադրիչներից մեկը, օրինակ չկա վոկալ (Ozric Tentacles), բաս (The Doors, The White Stripes, The Black Keys, Рубль, Yeah Yeah Yeahs), կիթառներ (The Dresden Dolls, И Друг Мой Грузовик), հարվածայիններ (Summoning) կամ ընդհանրապես առանց ավանդական գործիքների (Suicide, Van Canto, Apocalyptica-ը մինչև 2003)։ Այս դեպքում երաժիշտները փորձում են լավ հնչում ստանան այլ գործիքների օգնությամբ՝ էլեկտրոնային գործիքների, ձայնային ձայնանմանողականությամբ, թավջութակների։
Երբեմն որպես առաջնային օգտագործվում են սիմֆոնիկ կամ էթնիկ (ժողովրդական) գործիքներ՝ ֆլեյտա (Jethro Tull, Focus, Camel), սաքսոֆոն (Colosseum, Weather Report, Supertramp), ջութակ (Kansas, Mahavishnu Orchestra, Curved Air), շրթնահարմոն (John Mayall Bluesbreakers, Neil Young & Crazy Horse) և այլն։ Շատ հաճախ դա ֆոլկ, արտ, պրոգրեսիվ և ջազ ռոք ժանրի խմբեր են։
Բնակչություն
Տիպիկ ռոք խմբի կազմում 4-5 մարդ է, հազվադեպ՝ 3 կամ 6։ Գոյություն ունեն նաև այլ քանակով ռոք խմբեր։ Trans-Siberian Orchestra-ի համերգային կազմում լինում են մինչև քսան անդամներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռոք խմբեր Կատեգորիա:Ռոք երաժշտություն
Բադաքյանդ
Բադաքյանդ, լեռնագագաթ Փոքր Կովկաս լեռնահամակարգում, Բադաքենդ գյուղի մոտ, բարձրությունը մոտ 1500 մետր ։
Թելլա
Թելլա, Կղզյակ Ուրմիա լճում։ Հիշատակում է Շոպենը ։
Փռշնի կովկասյան
Փռշնի, թեղազգիներ ընտանիքին պատկանող փռշնի ցեղի բույս։
Նկարագրություն
Ծառ է՝ մինչև 4-8 մ, երբեմն 12 մ բարձրությամբ և 40-50 սմ բնի տրամագծով։ Սաղարթը գմբեթաձև է, նոսր։ Կեղևը հարթ է, մոխրավուն, պատված մակերեսային ճաքերով։ Ընձյուղները կարմրագորշավուն են կամ գորշավուն, սկզբում աղվամազածածկ, հետագայում՝ մերկ։ Տերևները վերևի կողմից մոխրականաչավուն են, ներքևից՝ կապտականաչավուն, ձվաձև-ռոմբաձև, ձվաձև կամ էլիպսանշտարաձև, կաշվեկերպ, 3-8 (13) սմ երկարությամբ և 1,5-9,0 սմ լայնությամբ, անհավասարակողմ, սրածայր, եզրերը՝ ատամնավոր։ Ծաղկում է տերևները բացվելու հետ միաժամանակ։ Պտուղները կլորավուն են, կարմրադեղնավուն կամ մուգ գորշավուն, ծածկված կապտավուն խավով։
Տարածվածություն
Տարածված է Կովկասում, Արևմտյան Հայաստանում, Իրանում, Միջին Ասիայում։ Հայաստանի տարածքում հանդիպում է Իջևանի, Շամշադինի, Նոյեմբերյանի, Թումանյանի շրջաններում, Սևանի ավազանում, Զանգեզուրում, Մեղրիի շրջանում։ Աճում է չոր, քարքարոտ թեքությունների վրա, ծովի մակերևույթից մինչև 1000 մ բարձրություններում։ Արտակարգ չորադիմացկուն բույս է, պահանջկոտ չէ հողի նկատմամբ, ջերմասեր և լուսասեր է։ Երբեմն աճում է ուղղակի ժայռերի մեջ, քարերի ճեղքերում՝ բնով ու արմատներով ձուլվելով դրանց։ Դանդաղ է աճում։ Ապրում է մինչև 500 տարի ։
Նշանակություն
Բուժական նպատակով օգտագործում են տերևներն ու բնի կեղևը, հասուն պտուղները, սերմերը։ Կեղևը պարունակում է մոտ 4% դաբաղանյութեր։ Քաղցր պտուղները թարմ ու չորացած վիճակում օգտագործում են սննդի մեջ։ Մանրացրած պտուղներից պատրաստում են շիլա և բլիթներ։ Օգտագործում են այգիների և պուրակների կանաչապատման համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Դեղաբույսեր Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:Թեղազգիներ Կատեգորիա:Մեղրատու բույսեր Կատեգորիա:Բույսեր այբբենական կարգով
Թարփանմազ
Թարփանմազ, լեռ Փոքր Կովկաս լեռնահամակարգում, Զանգեզուրի լեռնաշղթայում ։
Աստրախանի թեմ
Պատմություն
Աստրախանի թեմ կազմավորվել է 1717 թվականին և դարձել Ռուսաստանի հայոց առաջին թեմը։ Միավորել է Ռուսաստանի հայկական բոլոր համայնքները։ Թեմի առաջին առաջնորդն է եղել Ս. Էջմիածնի կողմից 1717-ին նշանակված Ստեփանոս արք. Գաղաթացին։ Հետագա տարիներին Աստրախանի թեմի առաջնորդների թեկնածությունները համաձայնեցվել են Ռուսաստանի իշխանությունների հետ, ինչը փաստել է Աստրախանի թեմի կարևոր դերը ռուս-հայկական հարաբերություններում։ Աստրախանի թեմы սերտ կապեր է ունեցել Ս. Էջմիածնի և Գանձասարի կաթողիկոսությունների հետ, նպաստել Ռուսաստանի հետ հայ ժողովրդի քաղաքական և մշակութային առնչություններին։ Աստրախանի թեմи առաջնորդ Հովսեփ արք. Արղությանի օրոք (1773–1800) Աստրախանում ստեղծվել է հոգևոր խորհուրդ (1786), հիմնվել հայկական տպագրության պատմության մեջ զգալի դեր խաղացած առաջնորդարանի տպարանը (1789), եկեղեցու միջոցներով բացվել են Ռուսաստանում առաջին հայկական դպրոցները, կառուցվել հայկական նոր եկեղեցիներ Սանկտ Պետերբուրգում, Մոսկվայում, Աստրախանում, Նոր Նախիջևանում, Ղզլարում, Մոզդոկում։ 1800-ին Ամենայն հայոց կաթողիկոս ընտրված Հովսեփ Արղությանին Աստրախանի թեմի առաջնորդի պաշտոնում փոխարինել է Եփրեմ արք. Ձորագեղցին (1801–09-ին, 1809–30-ին՝ Եփրեմ Ա Ձորագեղցի Ամենայն հայոց կաթողիկոս)։