cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Նատալյա Կոչանովա
Կենսագրություն
1982-1995 թվականներին ծառայել է որպես կառավարման վահանակի օպերատոր, անվտանգության տեխնիկայի ինժեներ, Պոլոցկի «ջրմուղկոյուղի» ձեռնարկության արտադրատեխնիկական բաժնի ինժեներ։ 1995-2002 թվականներին ինժեներ էր, պետի պաշտոնակատար, «Պոլոցկի բնակարանակոմունալայն տնտեսություն» միացյալ ձեռնարկության արտադրատեխնիկական բաժնի առաջատար ինժեներ։
2007-2014 թվականներին Նովոպոլոցկի քաղաքային գործադիր կոմիտեի նախագահն էր։ Նրա նախագահության տարիներին սկսվել է Նովոպոլոցկի նավթավերամշակման գործարանի վերակառուցումը և տեխնիկական վերազինումը, տեղի է ունեցել «Պոլիմիր» գործարանի միացումը «Նաֆտան» բաց բաժնետիրական ընկերությանը։ Ավարտվել է քաղաքի 2 նոր միկրոշրջանների և դրանց ենթակառուցվածքների շինարարությունը։ Նովոպոլոցկը հանրապետությունում առաջին քաղաքն է, որը ստացել է «երեխաների բարեկամ քաղաք» կոչումը և հանրապետությունում առաջիններից մեկն էր, որտեղ սկսել է գործել պատգամավորների Նովոպոլոցկի քաղաքային խորհրդին կից երիտասարդական խորհրդարանը։ 2014 թվականի դեկտեմբերի 27-ին քաղգործկոմի նախագահի պաշտոնում նրան փոխարինել Է Դմիտրի Վլադիմիրի Դեմիդովը։
2014-2016 թվականներին զբաղեցրել Է Բելառուսի Հանրապետության փոխվարչապետի պաշտոնը, նախարարների խորհրդում պատասխանատու էր սոցիալական ոլորտի համար։ 2016 թվականի դեկտեմբերի 5-ին նախագահի հրամանագրով նշանակվել է Բելառուսի Հանրապետության նախագահական աշխատակազմի ղեկավար, որի պաշտոնում մնացել է մինչև 2019 թվականի դեկտեմբերը։
2019 թվականի դեկտեմբերի 5-ին Բելառուսի Հանրապետության նախագահի կողմից նշանակվել է Բելառուսի Հանրապետության Ազգային ժողովի յոթերորդ գումարման խորհրդի անդամ ։ Դեկտեմբերի 6-ին ընտրվել է Բելառուսի յոթերորդ գումարման Ազգային ժողովի Հանրապետության խորհրդի նախագահ։ Նրա թեկնածության օգտին քվեարկել են Բելառուսի խորհրդարանի վերին պալատի 60 ընտրված և նշանակված անդամներից 59-ը։ Նաև դարձել է առաջին կինն այդ պաշտոնում ։
2020 թվականի նոյեմբերի 18-ին Կոչանովան հանդիպել է Պոլոցկի շրջանի և Նովոպոլոցկի «ակտիվիստների» հետ, և նրա ելույթի ձայնագրությունը հայտնվել է լրատվամիջոցներում ։ Նա հայտարարել է, որ իշխանությունները ոչ մի սխալ թույլ չեն տվել, իսկ 2020 թվականին սկսված բողոքի ցույցերը հրահրվել են արտասահմանից։ Կոչանովան նաև կեղծ է անվանել ուժեղների կողմից ծեծի ենթարկված և բռնաբարված մարդկանց վկայությունները, հայտարարել է, որ բողոքի տրամադրություններն առավել ուժեղ են այնտեղ, «որտեղ ամենաէլիտային բնակավայրն է, որտեղ շատ մեծ են առևտրային արժեքները», և պաշտպանել է ուսանողների քաղաքական դրդապատճառներով հատկացումները։ Անհայտ հանգամանքներում սպանված Ռոման Բոնդարենկոյին նա հարբած է անվանել և պաշտպանել Լուկաշենկոյի՝ նրա հիշատակին նվիրված հուշարձանը մաքրելու հրամանը։ «Քաղաքացիական պատերազմը կարող է անխուսափելի լինել։ Դրանում դուք կարող եք չկասկածել» ։
2020 թվականի դեկտեմբերի 4-ին Կոչանովան հանդիպել է Բելառուսի պետական համալսարանի ժուռնալիստիկայի ֆակուլտետի նախապես ընտրված մի խումբ ուսանողների հետ ։ Հանդիպման ընթացքում Կոչանովան ուսանողներին ցույց է տվել «Դալեսի պլանի» մասին կոնսպիրոլոգիական տեսանյութ, ինչը գրավել է մեծ ուշադրույթուն դավադրության այդ տեսության հորինված բնույթի պատճառով   ։ Հանդիպման ժամանակ Կոչանովան մեկնաբանել է Ալեքսանդր Լուկաշենկոյի խոսքերը, թե կինը չի կարող նախագահ դառնալ («Կնոջ համար հեշտ չէ լինել այդքան ծանրաբեռնված։ Լուկաշինկոն կանանց, ինչպես ցանկացած մարդ, շատ լավ է վերաբերվում։ Նա ենթադրել է, որ դա շատ ծանր աշխատանք է»), ժխտել է բողոքի ակցիաների մասսայականությունը և պաշտպանել այդ ակցիաների ժամանակ լրագրողներին ձերբակալելու պրակտիկան ։ Կոչանովան նաև հայտարարել է, որ «լավ հարաբերությունների մեջ է» «Նաշա Նիվա» թերթի գլխավոր խմբագրի հետ, որը հերքել է իրենց ծանոթության փաստը ։
2021 թվականի հունվարին նա հավանություն է տվել քաղաքացիներին վարչական պատասխանատվության ենթարկելու գաղափարին՝ պետական խորհրդանիշներից տարբերվող ցանկացած խորհրդանիշի օգտագործման համար և հաստատել է համապատասխան փոփոխությունների մշակման մասին լուրերը ։
Կարծիքներ
2020 թվականի ապրիլին քաղաքագետ Դմիտրի Բոլկունեցը պնդել է, որ Նատալյա Կոչանովան «շատ դրական կենսագրություն ունի, նրա հետ կապված ոչ մի սկանդալ չկա... Կոչանովան շատ գործադիր մարդ է, «նավթամուղի» հետ աշխատելու մեծ փորձ ունի, քանի որ աշխատել է մի քաղաքում, որտեղ զարգացած է նավթային արդյունաբերությունը» ։
2020 թվականի մայիսի վերջին Ալեքսանդր Լուկաշենկոն Կոչանովայի մասին խոսել է որպես «պատրաստի նախագահ», սակայն ընդգծել է, որ «մենք ունենք Սահմանադրություն, որը կնոջ համար չէ, և հասարակությունը այնքան էլ չի հասունացել կնոջ օգտին քվեարկելու համար» ։
2020 թվականի օգոստոսին Պավել Յակուբովիչը, որը «Սովետսկայա Բելառուսիա» թերթի նախկին գլխավոր խմբագիրն էր, նշել է, որ «ես անձամբ ամենամեծ սխալ եմ համարել հիմնական պետական պաշտոնում Նատալյա Կոչանովային նշանակելը։ Ես կարծում եմ, որ այդ սխալը կարող է կատարվել։ Նրա դարաշրջանը անկման դարաշրջանն է։ Գլխավոր պետական խորհրդականն ունի տասը արտահայտությունների հավաքածու՝ «պետք է ավելի մոտ լինել մարդկանց», «մարդիկ կարևոր են»։ Նրա օրոք փլուզվել է կադրային աշխատանքը, լավագույն կադրերը փոխարինվել է վատագույններով։ Եվ դա գրեթե բոլոր հարթակներում՝ մարզային գործկոմի նախագահների, էլ չեմ խոսում շրջգործկոմների մասին» ։
2020 թվականի նոյեմբերին Մինսկի քաղաքագետ Վոլֆ Ռուբինչիկը ուշադրություն է հրավիրել այն հանգամանքին, որ Նատալյա Քոչանովան վաղուց Բելառուսի Հանրապետության ամենաազդեցիկ պաշտոնյաների մեջ է մտնում, ինչպես նաև այն փաստին, որ 2017 թվականի օգոստոսին Մինսկի ղեկավարության առջև դրված խնդիրը («դեկտեմբերին հասնել 1385 ռուբլու միջին աշխատավարձին... ոչ միայն հասնել, այլև պահպանել») չի կատարվել։ Քննադատաբար է գնահատվել նաև նրա արձագանքը Ռոման Բոնդարենկոյի մահվան մասին ։
2020 թվականի դեկտեմբերին քաղաքագետ Վալերի Կարբալևիչը, վերլուծելով Կոչանովայի հայտարարությունները լրատվամիջոցների աշխատանքի վերաբերյալ, հանգել է այն եզրակացության, որ նա հավատարիմ է ԽՍՀՄ-ում ձևավորված այն կարծրատիպին, թե անհրաժեշտ է պետության ներսում իրադարձությունները լուսաբանել բացառապես դրական կողմից և անթույլատրելի է հակառակ տեսակետ արտահայտել ։
Ընտանիք
Հայրը՝ Իվան Տոլկաչովը, դարբին էր ձուլական-մեխանիկական արտադրամասում, իսկ մայրը՝ Նինան, աշխատել է կարի ֆաբրիկայում։ Ընտանիքում մեծացել են երեք երեխա։ Ավագ եղբայրը՝ Լեոնիդ Չիչերինը, մոր առաջին ամուսնուց էր, այժմ ապրում է Կրասնոդարում։ Ժամանակին սովորել է Մոսկվայի ռազմաինժեներական ակադեմիայում և դարձել կադրային զինվորական։ Ազգությամբ ռուս է ։
Նատալյա Կոչանովան ունի երկու դուստր և թոռնիկներ։
Օլգան ընդունվել Է Բելառուսի պետական բժշկական համալսարան՝ «մանկաբուժություն» մասնագիտությամբ ։
Ելենան ավարտել է Պոլոցկի պետական համալսարանի պատմաբանասիրական ֆակուլտետի օտար լեզուներ բաժինը։ Ունեցել է մեկ դուստր Միրոսլավա անունով ։
Լոպարե
Լոպարե (Lopare, Лопаре / Lopare, Lopare), քաղաք Բոսնիա և Հերցեգովինայի Սերբական Հանրապետություն վարչական կազմավորման հյուսիսարևելյան հատվածում։ Լոպարեն համանուն համայնքի կենտրոնն է։
Բնակչություն
Ըստ 2013 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ քաղաքի բնակչությունը կազմում է 2401 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի քաղաքներ
Ուրոշ Նենադովիչ
Կարիերա
2019 թվականի սեպտեմբերին Նենադովիչը հեռացել է «Հորսենսից»՝ ակումբում աշխատելով մեկ ամսից պակաս ։
2020 թվականի հունվարի 23-ին Նենադովիչը պայմանագիր է կնքել «Շիրակի »հետ ։
2021 թվականի հունիսի 24-ին Երևանի «Արարատը» հայտարարել է Նենադովիչի հեռանալու մասին ։
2021 թվականի հունիսի 26-ին «Տարազը» հայտարարել է Նենադովիչի հետ պայմանագրի ստորագրման մասին ։
2022 թվականի հունվարի 22-ին Նենադովիչը պայմանագիր է կնքել «Փյունիկ» ակումբի հետ ։ 2022 թվականի դեկտեմբերի 27-ին «Փյունիկը» հայտարարել է, որ Նենադովիչը կլքի ակումբը ։
2023 թվականի հունվարի 21-ին «Ալաշկերտը» հայտարարել է Նենադովիչի վերադարձի մասին ։
(6077) Մեսներ
(6077) Մեսներ (Messner), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1980 թվականի հոկտեմբերի 3-ին Զդենկա Վավրովայի կողմից Կլետում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,790922 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,4885 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0934 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1703,02 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,211389 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,3° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1980 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Զդենկա Վավրովայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ալաքիլիսա (այլ կիրառումներ)
Ալաքիլիսա անվանումը կարող է վերաբերվել Արևմտյան Հայաստանի հետևյալ գյուղերին
Ժուամի Ժապուրա էկոլոգիական կայան
Ժուամի Ժապուրա էկոլոգիական կայան (Estação Ecológica Juami-Japurá), էկոլոգիական կայան Բրազիլիայի Ամազոնաս նահանգի Ժապուրա մունիցիպալիտետում։
Տեղագրություն
831.524 հա տարածք ունեցող էկոլոգիական կայանը ստեղծվել է 1985 թվականի հունիսի 3-ի հրամանագրով, որը փոփոխվել է 2011 թվականի հոկտեմբերի 11-ին։ Կառավարվում է Չիկո Մենդեսի Կենսաբազմազանության պահպանության ինստիտուտի կողմից ։ Այն դարձել է Կենտրոնական Ամազոնյան էկոլոգիական միջանցքի մի մասը, որը ստեղծվել է 2002 թվականին ։ Պահպանման միավորումը տեղակայված է Ժապուրա գետի աջ ափին՝ Ամազոնաս նահանգի համանուն մունիցիպալիտետում։ Տեղանքը հասանելի է միայն նավով ։
Շրջակա միջավայր
Ժուամի Ժապուրա էկոլոգիական կայանը գտնվում է Ամազոնի դաշտավայրում՝ ծովի մակարդակից 45-450 մետր բարձրության վրա։ Ընդգրկում է Ժուամի գետի սև ջրի ամբողջ ավազանը, որը հոսում է դեպի նույնանուն գետի սպիտակ ջրերը։ Ամենաբարձր հողատարածքը միավորման եզրերին է և սահմանազատում է գետի ավազանը ։ Պահպանման միավորումն ունի հասարակածային կլիմա ։ Տարեկան տեղումների միջին քանակը 2850 մմ է։ Ջերմաստիճանը տատանվում է 19-43 °C, իսկ միջինը` 25 °C է ։ Բուսականությունը խոնավ անտառի հարթավայրում է ։
Պահպանություն
Էկոլոգիական կայանը «խիստ բնական արգելոց է», որը գտնվում է Բնության պահպանության միջազգային միության I կատեգորիայի ներքո։ Նպատակն է պահպանել բնությունը և կենսաբազմազանությունը ու աջակցել գիտական հետազոտություններին, ինչպես նաև բնապահպանական կրթությանը ։ Պահպանությունն իրականացվում է «Ամազոնի շրջանի պահպանվող տարածքներ» ծրագրի աջակցությամբ ։ Այն պահպանում է Սոլիմոյնս գետի Պուտումայո և Ժապուրա վտակների միջև ընկղմված շրջանի ներկայացուցչական նմուշը ։ Վայրի ուակարին (Cacajao calvus rubicundus) պաշտպանված է արգելոցում ։ Տեղեկություններ են եղել շրջակայքում լեռնահանքային գործունեության մասին։ Հսկողությունը դժվար է ենթակառուցվածքների բացակայության պատճառով ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի էկոլոգիական կայաններ Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Վյազովսկի
Վյազովսկի (Вязовский, Вязовка), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բիրսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 148 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բիրսկի շրջանի բնակավայրեր
Էբե դե Բոնաֆինի
Էբե դե Բոնաֆինի (Hebe de Bonafini, ), Պլազա դե Մայոյի մայրեր ընկերակցության համահիմնադիրներից. կազմակերպությունը համախմբում է այն մայրերին, ում երեխաներն անհետացել են Կեղտոտ պատերազմի ընթացքում  ։
Կյանք և ժամանակաշրջան
1979 թվականից լինելով Մայրերի ընկերակցության նախագահ` Բոնաֆինին բազմիցս բարձրաձայնել է Արգենտինայում և դրա սահմաններից դուրս մարդու իրավունքների պաշտպանության իր գաղափարի մասին` միջազգային ճանաչում ձեռք բերելով։ 1999 թվականին ստացել է ՅՈՒՆԵՍԿՈ-յի խաղաղության կրթության մրցանակ։ Ընդունելով «Թող որ նրանք ողջ հայտնվեն» համախմբող կոչը` Բոնաֆինին 1980 թվականին անհապաղ հաշվառում է պահանջել բոլոր անհետ կորածների, այդ թվում և` իր որդիների համար։ Ճնշումների աստիճանաբար թուլացման հետ նա 1982 թվականի դեկտեմբերի 10-ին դիմադրության երթ է կազմակերպել Ավենիդա դե Մայոյի երկայնքով։ Այս իրադարձությունն առաջինն էր, որի ժամանակ խումբը քայլերթ է արել Պլազա դե Մայոյից դուրս, և առաջին անգամն էր, որ խմբին միացել են այդքան մեծ թվով աջակիցներ ։
Կանոնագիրք Հայոց
«Կանոնագիրք Հայոց» («Կանոնգիրք Հայոց», «Կանոնգիրք», «Կանոնագիրք»), միջնադարյան հայ եկեղեցական իրավունքի ժողովածու։ Բաղկացած է հոգևոր-եկեղեց., ծիսադավան., բարոյախրատ., գաղափարաքաղ. և տնտ-քաղաքացիական խնդիրներ ընդգրկող կանոն հոդվածներից, որոնք ամփոփված են առանձին կանոնախմբերում։ Այդ կանոնախմբերի մի մասը հավաքել, միավորել, դասավորել և «Կանոնագիրք Հայոց»–ը է կազմել Հովհաննես Գ Օձնեցին VIII դ. 10-ական թթ.` ելնելով քաղկեդոնականության դեմ պայքարի անհրաժեշտությունից և նպատակ ունենալով դավանանքի ու պաշտամունքի ծիսական հարցերի մշակմամբ, ազգ. ավանդ. կարգուկանոնով, սովորություններով պահպանել Հայ եկեղեցու ազգ. դիմագիծը, դրանով իսկ պետականության չգոյության պայմաններում դիմակայել հայ ժողովրդի նկատմամբ համաձուլարար քաղաքականություն վարող օտար ուժերին։
Էբե դե Բոնաֆինի
Կյանք և ժամանակաշրջան
2001 թվականի սեպտեմբերի 11-ի ահաբեկչական հարձակումների ժամանակ Բոնաֆինին միջազգային տարաձայնությունների պատճառ է դարձել, երբ պաշտպանել է ահաբեկիչների գործողություններն` ասելով. «Ես զգում էի, որ շատ մարդիկ այդ ժամանակ երջանիկ էին և զգում էի, որ այդ ժամանակ շատերի արյան վրեժն էր լուծվում...քանի որ այդ մարդիկ հարձակվել էին ՆԱՏՕ-ի ռմբակոծությունների, շրջափակումների և սովամահ լինող միլիոնավոր երեխաների պատճառով։ Եվ բոլորն էլ գիտեին դա»։ Բոնաֆինին աջակցել է ահաբեկչության համար մեղադրվող այնպիսի կազմակերպությունների, ինչպիսին է FARC-ը ։ ԷՏԱ կազմակերպության ղեկավարներից Ուոլթեր Վենդելինը որպես հրավիրյալ ուսուցիչ կանչվել է Պլազա դե Մայոյի մայրեր համալսարան ։
Լրագրող Հորացիո Վերբիտսկին քննադատել է ահաբեկչական հարձակմանը նրա աջակցությունը, և Բոնաֆինին պատասխանել է, թե «Վերբիտսկին Միացյալ Նահանգների սպասավորն է։ Նա աշխատավարձ է ստանում Ֆորդ հիմնադրամից, և բացի հրեա լինելուց, նա լիովին ամերիկամետ է» ։ Այս հայտարարությունից հետո նա մեղադրվել է հակասեմականության համար, սակայն ժխտել է դա` ասելով, որ նա ցանկացել է Վերբիտսկուն բնութագրել որպես ամերիկյան լրտես ։ Վերբիտսկին հարցազրույցը տպագրած ամսագրից պահանջել է հարցազրույցի ձայնագրությունը և ապացուցել է, որ ամսագիրը տպագրել է այն, ինչ Բոնաֆինին իսկապես ասել է ։ Նա ավելի մեծ տարաձայնությունների պատճառ է դարձել 2005 թվականին` հայտարարելով, թե «Հովհաննես Պողոս II-ը շատ մեղքեր է գործել ու նա դժոխք է գնալու»։ Նա ավելացրել է, թե ինքը «չի ասել ոչինչ ավելի, քան Կաթոլիկ եկեղեցին սովորեցրել է իրեն» ։
Կանոնագիրք Հայոց
«Կանոնագիրք Հայոց»–ը հրատարակվել է (լատ., հայերեն) մի քանի անգամ, 1941-ին մասնակիորեն թարգմանվել գերմ.։ Առավել ամբողջական հրատարակվել է 1964–71-ին և ընդգրկում է VIII, X և XI դդ. խմբագրումները՝ ԾԷ (57) կանոնախմբով և ՌՅԼԲ (1332) կանոնով։ «Կանոնագիրք Հայոց»-ում տեղ են գտել եկեղեց. պաշտամունքի, ծիսական, հոգևորականների վարքագծի, հայ ավատատիր. հասարակության համակեցության ձևերի, հասարակության անդամների փոխհարաբերությունների, ամուսնության և ընտանիքի, ժառանգության և այլ հարաբերությունների կարգավորման նորմեր։ «Կանոնագիրք Հայոց»–ը նաև Հայ եկեղեցու վարդապետ. աստվածաբանության կարևոր աղբյուրներից է. կանոններից շատերն ունեն ոչ միայն ծիսական, եկեղեցաբան., կենցաղ. և բարոյական արժեք, այլև՝ աստվածաբան. և դավան. հեղինակություն։ Կանոնագիրքը, բացառությամբ Շահապիվանի ժողովի կանոնների, մարմն. պատիժներ չի նախատեսել։ Հանցանքների դեմ պայքարի հիմն. միջոցը համարվել է ապաշխարությունը, բարոյական ներգործությունը։ Պատիժները վերաբերել են անձն. ինչքային իրավունքին, պաշտոնյաների գործունեությանը, ծիսակարգի խախտումներին։ Կանոնագիրքն արժեքավոր տվյալներ է պարունակում հայ ժողովրդի (նաև այլ ժողովուրդների) կենցաղում և հավատալիքներում հեթանոսությունից մնացած ապրելակերպի, պատկերացումների, ընտանեկան հարաբերությունների մասին։ Կանոնագրքում տեղ գտած և մեզ հասած հուն. աղբյուրները հնագույնն են։ «Կանոնագիրք Հայոց»-ի վկայությունները, որպես պաշտոն. վավերագրերի հեղինակություն, օգտագործվել են և՛ Հայ եկեղեցու իր ավասության տակ գտնվող հարցերի վերջնական լուծման կարգադրություններում, և՛ հայ մատենագրության տարբեր բնույթի երկերում, իսկ որպես սկզբնաղբյուր՝ նաև Մխիթար Գոշի ու Սմբատ Սպարապետի (1265) դատաստանագրքերում։ «Կանոնագիրք Հայոց»–ը մինչև XX դ. 20-ական թթ. գործածվել է Հայաստանում և հայկ. գաղթավայրերում։
Աղբյուր
Կատեգորիա:Հայ եկեղեցական իրավունք
Էբե դե Բոնաֆինի
Կյանք և ժամանակաշրջան
Նախագահներ Նեստորի ու Քրիստինա Ֆերնանդես դե Կիրչների վարչակազմերը սերտ հարաբերություններ ունեին Բոնաֆինիի հետ։ Նախագահ Նեստոր Կիրչներն ընդունել է Բոնաֆինիին Վարդագույն տանը 2003 թվականի մայիսի 25-ին իր երդմնակալության օրերին և պարբերաբար խորհրդակցում էր նրա հետ իր նախագահության ընթացքում ։
Բոնաֆինին աջակցություն է հայտնել այնպիսի կերպարների, ինչպիսիք են Չե Գևարան, Ֆիդել Կաստրոն, Աուգուստո Սանդինոն, Յասեր Արաֆաթը, Ուգո Չավեսը, Էվո Մորալեսը և ԷՏԱ բանկարկյալների մայրերը։ Նա իրեն դեմ է հռչակել սոցիալ-դեմոկրատիային, կապիտալիզմին, նեոլիբերալիզմին, գլոբալիզացիային և Արժույթի միջազգային հիմնադրամին։ Նա նաև հարձակվել է բոլիվացի ցուցարարների վրա` Պլազա դե Մայոն շրջափակելու համար և առաջարկել է ուժով վերցնել Գերագույն դատարանը` տեսաձայնային մեդիայի օրենքի դիմումները հետաձգելու ժամանակ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Արգենտինացի կին ակտիվիստներ
Շեխվալի
Շեխվալի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Բուլանըխի գավառակում։ Գտնվում էր Կոփ ավանից 26 կմ հարավ-արևմուտք, Մուշ քաղաքից Մանազկերտ տանող ճանապարհի վրա՝ Արածանի գետի ձախ վտակ Լիզի ափին։
Բնակչություն
XX դարի սկզբին Շեխվալին ուներ 77 տուն հայ և քուրդ բնակիչ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Շեյխվալին ուներ հայկական եկեղեցի ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ազնավիր
Ազնավիր, լեռ Ադրբեջանի Նախիջևանի ԻՀ Որդուարի շրջանում), Գանձակ գյուղից 4 կմ արևելք։ Սակավ բուսականությամբ լեռ է և ծովի մակարդակից ունի 2878 մետր բարձրություն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նախիջևանի լեռներ Կատեգորիա:Օրդուբադի շրջան
Like I Can
Like I Can բրիտանացի երգիչ Սեմ Սմիթի երգն է։ In the Lonely Hour ալբոմի երգերից է։ Սեմ Սմիթի Like I Can երգը թողարկվել է 2014 թվականի դեկտեմբերի 5-ին։
Երգի մասին տեղեկություններ
Երգի հեղինակները Սեմ Սմիթը և Մետ Պրայմն են։ Սթիվ Ֆիտսմորիսը և Ջիմի Նեյպսը երգի պրոդյուսերներն են։ Like I Can երգը UK Singles Chart չարթում զբաղեցրել է 9-րդ հորիզոնականը։ 2014 թվականի նոյեմբերի 9-ին Սեմ Սմիթը Like I Can երգով հանդես է եկել X Factor նախագծում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սեմ Սմիթի երգեր Կատեգորիա:2014 երգեր
Ալանյա (Իտալիա)
Ալանյա (Alagna), կոմունա Իտալիայի Լոմբարդիա մարզի Պավիա գավառում ։ Բնակչության թիվը կազմում է 755 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 94 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է՝ 8 կմ² տարածք։ Հեռախոսի կոդ՝ 00382։ Փոստային ինդեքս՝ 27020։
Կոմունայի հովանավորն է Օսերի սուրբ Հերմանը։ Տոնը նշվում է օգոստոսի առաջին կիրակի օրը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ֆիլադելֆիա շրջան (Փենսիլվանիա)
Ֆիլադելֆիա շրջան (Philadelphia County), ԱՄՆ Փենսիլվանիա նահանգի 67 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 370 կմ² է, բնակչությունը՝ 1.526.006 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Ֆիլադելֆիա բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1682 թ.։
Էդսոն Բարբոզա
Էդսոն Մենդիս Բարբոզա կրտսեր (Edson Mendes Barboza Jr., ), խառը ոճի բրազիլացի մարտիկ, հանդես է գալիս UFC-ի հովանու ներքո՝ թեթև և կիսաթեթև քաշային կարգերում։ Պրոֆեսիոնալ մակարդակով հանդես է գալիս 2009 թվականից, հայտնի է UFC կազմակերպության մրցաշարերին մասնակցությամբ, տիրապետում է այնպիսի կազմակերպությունների չեմպիոնի տիտղոսներին, ինչպիսիք են Renaissance MMA-ն և Ring of Combat-ը։
Կենսագրություն
Էդսոն Բարբոզան ծնվել է 1986 թվականի հունվարի 21-ին, Ռիո դե Ժանեյրո նահանգի Նովա Ֆրիբուրգու մունիցիպալիտետում։ Ծնվել է վաղաժամ՝ հղիության 28-րդ շաբաթում, բժիշկները նրա գոյատևման հնարավորությունները գնահատել են 50/50 ։ Ութ տարեկանում սկսել է լրջորեն զբաղվել թաիլանդական բռնցքամարտով, հանդես է եկել մուայ թայի և քիքբոքսինգի բազմաթիվ մրցումներում, այդ թվում՝ անցկացրել է 25 պրոֆեսիոնալ մենամարտ, որոնցից 17-ը նոկաուտով է ավարտել առաջին իսկ ռաունդում։ Ավելի ուշ նաև յուրացրել է բրազիլական ջիու-ջիթսուն՝ մարզվելով հայտնի վարպետ Ռիկարդո Ալմեյդայի ղեկավարությամբ։ Հարվածային տեխնիկաներից կիրառել է դասական բռնցքամարտը և թաեքվոնդոն։
Պրոֆեսիոնալ գործունեության սկիզբ
2009 թվականին Բարբոզան մշտական բնակություն է հաստատել ԱՄՆ-ում և սկսել է մարզումները The Armory մարտարվեստների դահլիճում։ Այդ ժամանակ նա ММА-ում նորամուտը նշել է պրոֆեսիոնալ մակարդակով, տեխնիկական նոկաուտով հաղթանակ տանելով առաջին ռաունդում։ Մենամարտել է ամերիկյան ոչ մեծ փրոմոուշեններում, մասնավորապես նվաճել և երկու անգամ պաշտպանել է թեթև քաշային կարգում Renaissance MMA կազմակերպության չեմպիոնի տիտղոսը։ 2010 թվականին դարձել Է Ring of Combat կազմակերպության չեմպիոն։ Ծրագրվում էր այդ տիտղոսի պաշտպանությունը ռուս մարտիկ Միխայիլ Մալյուտինի հետ մենամարտում, սակայն Բարբոզան որոշում է կայացրել տեղափոխվել Ultimate Fighting Championship ավելի մեծ պրոմոուշեն և հրաժարվել է չեմպիոնական գոտուց, իսկ Մալյուտինին որպես մրցակից կազմակերպիչները ներկայացրել են Բարբոզայի հայրենակից Լուիս Ազերեդին ։
Ultimate Fighting Championship
Բարբոզան UFC-ում նորամուտը նշել է 2010 թվականի նոյեմբերին, ի սկզբանե նրա մրցակիցը Դերեն Էլկինսն էր, սակայն նա վնասվածք էր ստացել, և նրան փոխարինել է կազմակերպության նորեկ Մայք Լուլոն, որին Բարբոզան 3-րդ ռաունդի սկզբում ոտքերի հարվածներով հասցրել էր տեխնիկական նոկաուտի։ Հետագայում հաղթանակ է տարել Էնթոնի Նժոկուանիի, Ռոս Փիրսոնի և Թերի Էտիմի նկատմամբ, ընդ որում այդ մարտերից յուրաքանչյուրը ճանաչվել է երեկոյի լավագույն մարտը։ Էտիմի դեպքում եղել է նաև երեկոյի լավագույն նոկաուտը, ոտքով տպավորիչ հարված, որը բազմաթիվ պարբերականների կողմից ճանաչվել է որպես տարվա լավագույն նոկաուտ ։
Իր պրոֆեսիոնալ գործունեության առաջին պարտությունը Բարբոզան կրել է 2012 թվականի մայիսին, երբ տեխնիկական նոկաուտով զիջել է կազմակերպություն վերադարձած վետերան Ջեյմի Վարներին։ Չնայած պարտությանը՝ բրազիլացին շարունակել է ակտիվորեն դուրս գալ օկտագոն և 2013 թվականինին իր հաղթանակների ցուցակում ավելացրել է ևս երեք հաղթանակ՝ առավելության հասնելով Լուկաս Մարտինսի, Ռաֆայել Օլիվեյրայի և Դենի Կաստիլյոյի նկատմամբ։ Կաստիլյոյի հետ դիմակայությունը հատկապես լարված է անցել, նա ակնհայտորեն գերիշխում էր առաջին ռաունդում, կարող էր մենամարտն ավարտել հարվածներով և հնարքով, սակայն երկրորդ և երրորդ ռաունդներում Բարբոզան գրավել է նախաձեռնությունը՝ հաղթելով մրցավարների մեծամասնության որոշմամբ։ Երկու մարտիկներն էլ արդյունքում մրցանակ են ստացել երեկոյի լավագույն մենամարտի համար ։
2014 թվականի ապրիլին Էդսոն Բարբոզան դուրս է եկել օկտագոն Դոնալդ Սերոնեի դեմ։ Առաջին ռաունդի սկզբում մոտ էր նոկաուտով վաղաժամ մենամարտն ավարտելուն, սակայն շուտով բաց թողնելով ճշգրիտ ջեբը` հայտնվել էր պարտերում, ստիպված էր հանձնվել հետևից հաջողությամբ անցկացված խեղդող հնարքի արդյունքում։ Ավելի ուշ հաղթել է Էվան Դանեմին և Բոբի Գրինին, սակայն պարտվել է Մայքլ Ջոնսոնին։ 2015 թվականի հուլիսին մրցավարական միաձայն որոշմամբ առավելության է հասաել անպարտելի ամերիկացի Փոլ Ֆելդերի նկատմամբ՝ իր գործունեւոթյան ընթացքում ստանալով երեկոյի լավագույն մենամարտի 5-րդ բոնուսը և արժանանալով կազմակերպության նախագահ Դեյն Ուայթի գովասանքին, որը նրանց մենամարտը «անհավանական» էր անվանել։ Նույն թվականին փոխարինել է վնասվածք ստացած Խաբիբ Նուրմագոմեդովին Էնտոնի Ֆերգյուսոնի հետ մենամարտում, երկրորդ ռաունդում զիջելով պարտվել է Ֆերգյուսոնին՝ ընկնելով դ'Արսեի խեղդող հնարքի մեջ։ Նրանց դիմակայությունը նույնպես ճանաչվել է երեկոյի լավագույն մենամարտ ։
2016-ը Բարբոզայի համար շատ հաջող էր անցել, նա միավորներով հաղթել է այնպիսի հայտնի մարտիկների, ինչպիսիք են Էնթոնի Պետտիսը և Գիլբերտ Մելենդեսը։ 2017 թվականի մարտին հաղթել Է Իրանի ներկայացուցիչ Բենեիլ Դարիյուշին՝ բոնուս վաստակելով երեկոյի լավագույն ելույթի համար ։
2017 թվականի դեկտեմբերի 31-ին Լաս Վեգասում UFC 219 մրցաշարի շրջանակներում Էդսոն Բարբոզան պարտվել է Խաբիբ Նուրմագոմեդովին։ 31-ամյա Բարբոզայի համար այս պարտությունը կարիերայում 5-րդն էր՝ 19 հաղթանակների դեպքում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրազիլացի ընդհանուր մենամարտիկներ
Աղադեդե
Աղադեդե, լեռնաբլուրներ Կարսի սարահարթում։ Կարսի մոտակայքում՝ Ջուրմելի (Զարմալու) և Բեռնս գետերի միջև ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռներ Կատեգորիա:Կարսի մարզ
Կանթեղախոտ մեծ
Կանթեղախոտ մեծ, ծիծեռնախոտ, դեղին կոճ, ծիծեռնադեղ, ծիծղան ծաղիկ, ծիծռան խոտ, ծիծռան ծաղիկ, հողմափայտ, մամերան, մամիրան, կակաչազգիների ընտանիքին պատկանող բազմամյա խոտաբույս։
Տարածումը Հայաստանում
Հանդիպում է մեր հանրապետության ոչ բարձր լեռնային գոտիներում, ծովի մակերևույթից մինչև 1500 մ բարձրության վրա, հիմնականում բանջարանոցներում, աղբուտներում, ստվերոտ տեղերում, այգիներում, անտառի հատված տեղերում և այլուր, գերադասելով խոնավ ու պարարտ հողերը։
Նկարագրություն
Ծաղկի բանաձևը՝
Կակաչազգիների ընտանիքին պատկանող, 30-70 սմ, մազիկներով ծածկված, ճյուղավոր ցողունով, բազմամյա խոտաբույս է։ Արմատը կարճ է ու բարակ։ Տերևները փետրաձև են ու կտրտված, 7-20 սմ երկարության։ Ծաղկաբույլը հովանոցաձև է, գագաթնային, պսակաթերթերը՝ ոսկեդեղին։ Պտուղը պատիճանման տուփիկ է, սերմերը՝ սև կամ սև-ձիթապտղագույն։ Բույսի բոլոր մասերը փափուկ են ու նուրբ և վնասվելուց արտադրում են հիմնային ռեակցիայի նարնջագույն կաթնահյութ։ Ծաղկում է մայիս-հուլիս ամիսներին, իսկ պտուղները հասունանում են հուլիս-սեպտեմբերին։ Բազմանում է սերմերով։ Ունի սուր, անդուր հոտ, դառը համ։ Ձմեռում է լավ, պտղակալում՝ կանոնավոր։ Անձրևից առաջ բույսի ծաղիկները փակվում են, որն ունի ծաղկափոշին անձրևից պաշտպանելու նշանակություն։
Քիմիական բաղադրություն
Բույսի բոլոր մասերը պարունակում են խոլիդոին, հոմոխելիդոնին, խելերիտրին, մեթօքսիխելիդոնին, օքսիխելիդոնին, սանգվինարին, պրոտոպին, L և B ալլոկրիպտոպին, սպարտեին, բերբերին, խելիդամին, ստիլոպին և ալկալոիդներ, որոնց քանակը բույսի մեջ հասնում է մինչև 1,87%-ի, այնուհետև 0,01% եթերայուղ, մինչև 1000 մգ% C վիտամին, կարոտին, խելիդոնաթթու, խնձորաթթու, լիմոնաթթու և սաթաթթու, ֆլավոնոիդներ, սապոնիններ, ֆիտոնցիդներ։ Կաթնահյութի 40%-ը, իսկ սերմերի 40-68%-ը ճարպայուղ է։ Սերմերում պարունակվում է նաև լիպազա ֆերմենտ։
Այլ օգտակար հատկանիշներ
Դեղաբույսը հարուստ է ծաղկափոշով, որով էլ հրապուրում է մեղուներին և այլ միջատների։ Պտուղներից ստացվող ճարպայուղը կիրառվում է մետաղները կորոզիայից պաշտպանելու համար։ Բույսը՝ շիբի հետ խառնված, բուրդը ներկում է կարմրադեղին, իսկ արմատը՝ դեղին։ Թարմ բույսից պատրաստված թուրմով սրսկում են սենյակային բուսերը՝ լվիճներին ոչնչոցնելու համար։
Հետաքրքիր փաստեր
Ցեղի խելիդոնին անունը հունարեն է, որը նշանակում է ծիծեռնակ, կապված այն բանի հետ, որ իբր ծիծեռնակները բույսի կաթնահյութը քսում են իրենց ձագերի աչքերին` աչքերը բացելու բնազդով։ Սակայն այս մեկնաբանությունը այնքան հավանական չէ, որքան այն, որ այս անունը ծիծեռնակի հետ կապվում է նրանով, որ բույսի ծաղկումը և թառամումը համընկնում է ծիծեռնակների գալու և չվելու հետ։
Ավիցեննան դեղաբույսը խառնել է դառը նշի յուղի հետ և քսելու ձևով օգտագործել գլխացավի ժամանակ։ Խառնելով խնկեղեգի հետ, կանթեղախոտը օգտագործել է նաև աչքի հատի և վատ տեսողության դեպքերում։ Ամիրդովլաթ Ամասիացին, ծիծեռնակին խոտը անվան տակ, նշում է. «եթե աչքին դնեն` աչքը սրացնե և սպիտակն տանի», այն օգտակար է ատամնացավին, ականջացավին, դեղնուկին, ոսկրացավին, բացում է լեղուղիների խցանումը, կանոնավորում միզարձակումը, իսկ արտաքին կիրառմամբ օգնում է ճեղքված եղունգին, պեպեններին։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Կակաչազգիներ Կատեգորիա:Թունավոր բույսեր Կատեգորիա:Եվրոպայի բուսական աշխարհ Կատեգորիա:Աֆրիկայի բուսականություն
Նևսկոե (գյուղ, Կրասնոգվարդեյսկի շրջան)
Նևսկոե (Невське, Kül Oba), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոգվարդեյսկի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Կուլոբա։
2001 թվականի տվյալներով Նևսկոե գյուղում բնակվում էր 291 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոգվարդեյսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Լոգինա
Լոգինա (Logina), գյուղ Էստոնիայի Պիլվամաա նահանգի Վասցե-Կուուստե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 46 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Պիլվամաա նահանգի Վասցե-Կուուստե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Աստերոիդների ցանկ (209201-209300)
Աստերոիդների ցանկ (209101-209200) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (209301-209400)
Սաֆիր Թայդեր
Սաֆիր Սլիթի Թայդեր, Ալժիրցի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։
Կարիերա
Սաֆիր Թայդերը թուտբոլային կարրիերան սկսել է հարազատ քաղաքում։ 2008 թվականին դարձել է «Գրենոբլ» ակումբի խաղացող. իսկ 2010 թվականի մայիսի 15-ին իր դեբյուտն է նշել «Մարսել»-ի դեմ խաղում։ Նա անցացրել է 26 հանդիպում և դարձել 1 գոլի հեղինակ։ 2011 թվականին «Գրենոբլ»-ը սնանկացավ և Թայդերը տեղափոխվեց «Բոլոնիա»։ «Բոլոնիա»-ի կազմում անցկացրել է 43 հանդիպում և դարձել է 3 գոլի հեղինակ։ 2013 թվականի օգոստոսին 5.5 միլիոն եվրոի դիմաց տեղափոխվում է «Ինտեր»։ Իր նոր թիմի կազմում առաջին համդիպումը անցկացրել է 2013 թվական օգոստոսի 26-ին «Ջենովա»-ի դեմ խաղում։ 2014 թվականի օգոստոսին վարձավճարով տեղափոխվել է «Սաութհեմտոն»։
Կարիերան հավաքականի կազմում
Ազգային հավաքականի կազմում դեբյուտը նշել է 2013 թվականի մարտի 26-ին։2014 թվականի աշխարհի առաջնությունում մաանակցել է 2 հանդիպման։ Ազգային հավաքականի կազմում մասնակցել է 13 հանդիպման և դարձել 3 գոլի հեղինակ։
Անձնական կյանք
Հայրը Սաֆիրը Թունիսից էր, իսկ մայրը Ալժիրից։ Ավագ եղբայրը Նաբիլ Թայդերը նույնպես ֆուտբոլիստ էր սակայն նա նախընտրեց խաղալ Թունիսում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Ալժիրցի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ալժիրի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ինտեր Միլանի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Սաութհեմփթոնի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բոլոնյայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Գրենոբլի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Սասուոլոյի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իտալիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Անգլիայի լեգեոներ ֆուտբոլիստներ
Մելիքսեթ եպիսկոպոսի խաչքար (Վանեվանք)
Մելիքսեթ եպիսկոպոսի խաչքար, որը գտնվում է Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզի Արծվանիստ գյուղի հարավային մասում գտնվող Վանեվանքի վանական համալիրի գավիթում։ Հաշվառված է Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների պետական ցանկում (5.16/16.5.3) ։
Տեղադրություն
Խաչքարը հենած է վանական համալիրի գավթի արևելյան պատին։
Վիմական արձանագրություն
Խաչքարի ստորին հատվածում առկա է վիմական արձանագրություն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի խաչքարեր Կատեգորիա:Խաչքարերի վիմական արձանագրություններ
Սինգրյանովո
Սինգրյանովո (Сынгряново, Һеңрән), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իլիշևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 390 մարդ։
Դմիտրի Կուրակով
Դմիտրի Կուրակով (Дмитрий Викторович Кураков, ), ռուս դիվանագետ։
Կենսագրություն
1984 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը։ Տիրապետում է ֆրանսերենին և անգլերենին։
1984 թվականից զբաղվում է դիվանագիտական գործունեությամբ։ Աշխատել է ԽՍՀՄ և Ռուսաստանի դիվանագիտական ներկայացուցչությունների՝ Զիմբաբվեի, ԿԱՀ-ի, Թունիսի, Սենեգալի տարբեր դիվանագիտական պաշտոններում, զբաղեցրել է պատասխանատու պաշտոններ նախարարության կենտրոնական համակարգում ։
Անձնական կյանք
Ամուսնացած է, ունի երեք երեխա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Պետրոս Մալայան
Պետրոս Հովհաննեսի Մալայան, հայ նկարիչ, ՀԽՍՀ վաստակավոր նկարիչ (1983)։
Կենսագրություն
Ծնվել է Բաքվում, Արևմտյան Հայաստանի Կարս նահանգից գաղթած հայկական ընտանիքում։ 1945 թվականին ավարտել է Բաքվի գեղարվեստի ուսումնարանը, 1951 թվականին՝ Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը (գերազանցությամբ), 1945-1947 թթ. սովորել Լենինգրադի գեղարվեստի ակադեմիայում (Ֆոգելի, Օստրովի, Օցսիանիկովի դասարաններում), ուսման 3-րդ տարում տեղափոխվել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտ, որն էլ ավարտել է 1951 թվականին (սովորել է Բաբկեն Քոլոզյանի, Գաբրիել Գյուրջյանի, Արա Բեքարյանի, Վռամշապուհ Շաքարյանի դասարաններում)։ 1960-1992 թթ. դասավանդել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտում։ 1970 թվականին դարձել է խորհրդային արվեստագետների «Խուդսովետ» միության անդամ, որտեղ ներկայացրել է Հայաստանը։
Գործունեություն
Ստեղծագործել է երփնագրի, հաստոցային և գրքի գրաֆիկայի բնագավառում։ Ջրաներկ և գծանկար՝ Կոմպոզիցիոն-դիմանկարչական
Ցուցահանդեսներ
Անհատական ցուցահանդեսներ՝ Երևանում (1967, 1973), Վարշավայում (1974), Կիևում (1981), Սոֆիայում (1983) և այլուր ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր նկարիչներ Կատեգորիա:Երևանի պետական գեղարվեստաթատերական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Տրտոպ
Տրտոպ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Բուլանըխի գավառակում։
Բնակչություն
1909 թ.-ին գյուղն ուներ 34 տուն բնակիչ։
Օգտակար հանածոներ
Տրտոպն հայտնի էր իր քարհանքով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ավանիկի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արարատի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Արարատի մարզում՝ Խոսրովի արգելոցում գտնվող Ավանիկ (Փոքր շեն, Քյորփիքենդ) գյուղատեղիի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 12 հուշարձան (1 միավոր)։
|}
Ալանգյոզ (լեռ)
Ալանգյոզ, Ալանգյազ, Շրխյուրդ, լեռնագագաթ Ադրբեջանի Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Օրդուբադի շրջանում, Ալանգյազի լեռներում, Մեսրոպավան գյուղից 2 կմ արևմուտք, Մեսրոպավան գետի ձախ կողմում։ Լերկ քարաժայռերով և սակավ բուսականությամբ լեռ է, ծովի մակարդաակից ունի 2369 մետր բարձրություն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նախիջևանի լեռներ Կատեգորիա:Օրդուբադի շրջան Կատեգորիա:Լեռնագագաթներ այբբենական կարգով
Համացանցում հայատառ գրելու օր
Համացանցում հայատառ գրելու օր, նշվում է յուրաքանչյուր տարի՝ փետրվարի 7-ին ։ Նախաձեռնությունը սկիզբ է առել 2012 թվականի փետրվարին՝ ֆեյսբուքյան օգտատեր Զոհրաբ Եգանյանի գրառմամբ ։ Նախաձեռնության նպատակն է համացանցի բոլոր հարթակներում հայերեն գրելը դարձնել հայատառ ։
Պատմություն
2012 թվականի փետրվարի 5-ին իր ֆեյսբուքյան գրառման մեջ Զոհրաբ Եգանյանը կոչ է արել փետրվարի 7-ը հռչակել որպես համացանցում հայատառ գրելու օր՝ ի պաշտպանություն վիրտուալ հարթակներում մեսրոպատառ հայերենի ։ Հեղինակը դա հիմնավորում էր նրանով, որ 2012 թվականին մեսրոպատառ հայերենը համացանցում բավականին վատ վիճակում էր գտնվում, և նույնիսկ հայտնի պետական գործիչներն իրենց գրառումները սոցիալական ցանցերում կատարում էին լատինատառ հայերենով ։ Դրան նպաստում էր նաև հայատառ գրելու տեխնիկական հնարավորությունների բացակայությունը ։
Ժամանակի ընթացքում նախաձեռնությունը մեծ ժողովրդականություն է ստացել, և դրան միացել են անհատներ, կազմակերպություններ, հասարակական-քաղաքական գործիչներ։ 2016 թվականին «ՎիվաՍել-ՄՏՍ» բջջային օպերատորը ևս միացել է նախաձեռնությանը՝ իր բաժանորդներին կարճ հաղորդագրությունները հայատառ ուղարկելով ։ Աստիճանաբար հաղթահարվել են նաև տեխնիկական խոչընդոտները, և ստեղծվել են համացանցին միացող բոլոր սարքերից հայատառ գրելու հնարավորություն տվող անվճար ծրագրեր ։ Տեղեկատվական անվտանգության փորձագետ Սամվել Մարտիրոսյանը նշում է ․ Մարտիրոսյանն ընդգծում է նաև, որ այդ հարցում կարևոր դեր ունի դպրոցը։ Քանի որ հայերեն տառերը շատ են լատինատառից, ուստի դպրոցներում «Ինֆորմատիկա» առարկան պետք է դարձնել ավելի գործնական՝ երեխաներին սովորեցնելով ստեղնաշարով հայատառ գրել ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայերեն
Կարապետ Բագրատունի
Կարապետ արքեպիսպոս Բագրատունի, (ավազանի անունը՝ Հովհաննես, ), եկեղեցական-հասարակական գործիչ, Կարինի և Վիրահայոց թեմերի առաջնորդ։
Կենսագրություն
Նախնական կրթությունն ստացել է (1791 թվականից) Ակնի հոգևոր առաջնորդ Միքայել արքեպիսկոպոսի մոտ, այնուհետև Կ. Պոլսում ուսանել աստվածաբանություն, ճարտասանություն, քերականություն և լեզուներ։ 1801 թվականին Ակնում ձեռնադրվել է վարդապետ, ապա նշանակվել Կարնո և Ակնի վիճակների վանքապատկան կալվածքների հոգաբարձու։ 1808 թվականից՝ Կարնո հայոց հոգևոր թեմի առաջնորդ։ 1811 թվականին Եփրեմ Ա Ձորագեղցին նրան շնորհել է արքության պատիվ և տիտղոս։ Կարնո թեմում ծավալել է տնտեսական և հոգևոր-մշակութային արդյունավետ գործունեություն։ Հիմնել է իր անունը կրող Կարապետյան վարժարանը։ Աջակցել է ռուսական զորքին ու արքունիքին 1829 թվականին՝ Էրզրումի գրավման ժամանակ։ Երբ Ադրիանապոլսի պայմանագրրով (2.9.1829) Էրզրումի, Բայազետի և Կարսի փաշայությունները վերադարձվել են Թուրքիային, Կարապետ Բագրատունին, վախենալով թուրքերի վրեժխնդրությունից, Էրզրումի և շրջակայքի հայության անունից, 29 պատվավոր քաղաքացիների հետ, ռուսական բանակի հրամանատար Ի. Ֆ. Պասկևիչին է ներկայացրել (15.12.1829) աղերսագիր՝ խնդրելով թույլատրել տեղի հայերին գաղթել Ռուսական կայսրության սահմանները։ Կարապետ Բագրատունու հորդորանքով և առաջնորդությամբ 1830 թվականին Էրզրումից և շրջակա հարյուրավոր գյուղերից մոտ 50 հզ. (7298 ընտանիք) հայ գաղթել և բնակություն է հաստատել Ախալցխայում, Ախալքալաքում, Ծալկայում, Լոռի-Փամբակում և Շորագյալում։ Կարապետ Բագրատունու ջանքերով Էրզրում քաղաքի և շրջակա գյուղերի վանքերից ու եկեղեցիներից հավաքվել և Ախալցխա են տեղափոխվել հոգևոր-մշակութային արժեքներ (որոնց թվում՝ «Ծուղրութի Ավետարան»-ը)։ Դրանք հիմնականում զետեղվել են Ախալցխայի նորակառույց (1835–1837) Ս. Փրկիչ եկեղեցում։ Կարապետ Բագրատունու օժանդակությամբ ու մասնակցությամբ են ստեղծվել Ախալցխայի նոր, աջափնյա մասը՝ Պլանը, 100-ից ավելի գյուղեր՝ Ախալցխայի, Ախալքալաքի, Ծալկայի գավառներում, մոտ 60 եկեղեցի, Նոր Կարապետյան դպրոցը (1842–1844, այժմ՝ քանդված), Ախալքալաքի Ս. Մեսրոպյան արական դպրոցը ևն։ 1837 թվականի հունվարի 20-ին Կարապետ Բագրատունին նշանակվել է Վրաստանի և Իմերեթի հայոց թեմի առաջնորդ ու այդ պաշտոնում մնացել մինչև մահը։ 1837 թվականի սեպտեմբերին Ախալցխայում դիմավորել և ընդունել է Անդրկովկասի նորանվաճ երկրամասերն այցելած Նիկոլայ I ցարին։ Կարապետ Բագրատունու խնդրանքով կայսրը մեկ տարով ևս երկարաձգել է Ախալցխայի հայ գաղթականների՝ հարկեր չվճարելու արտոնությունը։ Ռուսական կառավարությանը մատուցած ծառայությունների համար Կարապետ Բագրատունին պարգևատրվել է (20.10.1830) Ս. Աննայի առաջին աստիճանի շքանշանով։ Թաղված էր Ախալցխայի Ս. Փրկիչ եկեղեցու գավթում, որտեղից 1953 թվականին աճյունը տեղափոխվել է քաղաքային գերեզմանատուն։ Ախալքալաքի Ս. Խաչ եկեղեցու բակում կանգնեցվել է Կարապետ Բագրատունու հուշարձանը (2000, քանդ.` Լ. Գրիգորյան)։
Աղբյուր
Կատեգորիա:Հայ եկեղեցական գործիչներ Կատեգորիա:Բագրատունի ազգանունով անձինք Կատեգորիա:Վրաստանի հայոց թեմի առաջնորդներ Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ
Հրաչուհի Տատուրյան
Հրաչուհի Շահեի Տատուրյան, հայ արվեստաբան, կինոսցենարիստ և հեռուստատեսային լրագրող։
Կենսագրություն
Ծնվել է Երևանում։ 1978 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը՝ ուսանելով անվանի շեքսպիրագետ, արվեստաբան Ռուբեն Զարյանին։ Հոդվածներ է գրել աշխարհահռչակ կինոռեժիսոր Սերգեյ Փարաջանովի, Անրի Վերնոյի, Մհեր Մկրտչյանի, ռուս անվանի դերասանուհի Ելենա Սոլովեյի և այլ արվեստագետների մասին։ Խմբագրել է կինոբեմադրիչ Հենրիկ Մալյանի «Երկխոսություն Երրորդի Համար» հուշերի գիրքը։ Սցենարներ է գրել տարբեր վավերագրական ֆիլմերի և հաղորդումների, ինչպես նաև երգահան դիրիժոր Լորիս Ճգնավորյանի մասին պատմող բազմաթիվ տեսաֆիլմերի և հեռուստատեսային հաղորդումների համար։ Աշխատել է նախ «Ֆիլմ» թերթում՝ որպես գլխավոր խմբագրի տեղակալ, ապա և Ազգային Հեռուստատեսության (1991-1997 թթ.) «Լրաբեր» ծրագրում, որպես մեկնաբան։ 2001 թվականից բնակվում է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում և 2007 թվականին Լոս Անջելեսում ստեղծել է «Երկխոսություն Երրորդի Համար» և այնուհետև «INSIGHT TV Show» հոգեբանական հաղորդաշարը, Հայաստանի գլխավոր հոգեթերապևտ Ցոլակ Հակոբյանի հետ միասին։ Այժմ աշխատում է ԱՄՆ-ում՝ USArmenia հեռուստատեսությունում, որպես «Բարի Գիշեր Հայեր» հաղորդաշարի ﬔկնաբան։
(6078) Բարտ
(6078) Բարտ (Burt), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1980 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Կարոլին Շումեյկերի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,806703 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3287 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2847 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1717,49 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,209609 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 8,35° անկյուն։
Բարտ աստերոիդը պատկանում է Գեֆյոնի աստերոիդների ընտանիքին, որի մեջ ներառված են այս պահին հայտնի 766 անդամներ։ Ընտանիքի ներքին սահմանը անցնում է 2,74 ա. մ. հեռավորության վրա Արեգակից, իսկ արտաքին սահմանը՝ 2,82 ա. մ.-ի վրա։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է S դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս S Կատեգորիա:Գեֆյոնի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1980 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կարոլին Շումեյկերի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Սուսաննա Կլատեն
Սուսաննա (Սյուզաննա) Կլատեն (Susanne Klatten, ), գերմանացի ձեռնարկատեր, «BMW»-ի՝ ընտանեկան բիզնեսի ժառանգորդն ու համասեփականատերը։ 2019 թվականի տվյալներով նրա կարողությունը հասել է 19,2 միլիարդ դոլարի, որը Սուսաննա Կլատենին դարձրել է Գերմանիայի ամենահարուստ կինը, իսկ աշխարհի ամենահարուստ կանանց ցանկում զբաղեցնում է 46-րդ հորիզոնականը ։
Ծագում
Սուսաննա Կլատենը ծնվել է 1962 թվականին Գերմանիայի Բադ Հոմբուրգ քաղաքում՝ արդյունաբերողներ Հերբերթ և Յոհան Քվինդտների (Quandt) ընտանիքում։ Նրա նախապապ Էմիլ Կվանդտն ունեցել է տեքստիլ գործարան։ Սուսաննա Կլատենի պապը՝ Գյունտեր Կվանդտը, առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին գերմանական բանակին ապահովել է համազգեստով։ 1933 թվականին միացել է «Նացիոնալ-սոցիալիստական ​​գերմանական բանվորական կուսակցությանը»։ Գյունթերի ձեռնարկությունների թիվն ավելացել է։ Նա ստացել է զգալի պաշտպանական պատվերներ։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մեկնարկից առաջ և ընթացքում Քվանդտի գործարանները մատակարարել են զինամթերք, հրաձգային զենք, հրետանի, մարտկոցներ և այլն։ Նրա որոշ գործարաններում օգտագործվել է համակենտրոնացման ճամբարների բանտարկյալների աշխատանքը։ Ամուսնացած էր երկրորդ անգամ՝ Մագդա Գեբելսի հետ (այն ժամանակ նա կրում էր Ֆրիդլենդեր ազգանունը)։ Նրանք որդի են ունեցել՝ Հարալդ Քվանդտին  ։
Ուսում
Բիզնես ֆինանսավորման ոլորտում աստիճան ստանալուց հետո՝ 1981-1983 թվականներին, աշխատել է Մայնի Ֆրանկֆուրտի «Young & Rubicam» գովազդային գործակալությունում ։ Այս աշխատանքից հետո Սյուզաննա Կլատենը Բուքինգհեմյան համալսարանում մարքեթինգի և կառավարման դասընթաց է անցել և ստացել բիզնեսի կառավարման մագիստրոսի աստիճան Լոզանի կառավարման զարգացման միջազգային ինստիտուտի բիզնես-դպրոցում, որտեղ մասնագիտացել է գովազդի ոլորտում։ Շարունակել է աշխատել Լոնդոնի Դրեզդներ բանկում, «ՄակՔինզիի» և «Bankhaus Reuschel & Co.» բանկերում։ Իրականացրել է գաղտնի աշխատանք Սյուզաննա Կանտի անվան տակ՝ բիզնես գործընթացների ավելի հստակ և խորը ըմբռնման համար ։
«BMW»
Հոր՝ Հերբերտ Քվանդի մահից հետո Սյուզաննա Կլատենը ժառանգել է համաշխարհային ավտոարդյունաբերության առաջատար «BMW» գերմանական արտադրողի բաժնետոմսերի մի մասը, դարձել հաջողակ արդյունաբերող և գործարար (մի մասն անցել է եղբորը՝ Շտեֆան Կվանդտին)։ Սյուզաննա Կլատենը ստացել է BMW-ի բաժնետոմսերի 12,5%-ը ։ Նա 1997 թվականին հայտնվել է «BMW»-ի դիտորդական խորհրդում Շտեֆանի հետ միասին։
Altana AG
Հոր ակտիվներում նաև այլ բիզնեսներ են եղել։ Սյուզաննա Կլատենը ստացել է դեղագործական և քիմիական արդյունաբերության ոլորտի «Altana AG» ընկերության բաժնետոմսերի 50,1%-ը ։ Այն ներառված է «Altana AG» դիտորդական խորհրդում և օգնել է այն վերածել համաշխարհային դասի ընկերության, որը գերմանական «DAX» ցանկում հայտնվել է առաջատար ընկերությունների թոփ-30-ում։ 2006 թվականին «Altana AG»-ն իր դեղագործական ակտիվները վաճառել է «Nycomed» ընկերությանը 4,5 միլիարդ եվրոյով՝ կենտրոնանալով մասնագիտացված քիմիական բիզնեսի վրա։ 4,5 միլիարդ եվրոն բաշխվել է բաժնետերերին որպես դիվիդենտ։ «Altana AG»-ն պահպանել է իր ցուցակը ֆոնդային բորսայում, Կլատենը մնացել է նրա մեծամասնական բաժնետերը։ 2009 թվականին նա գնել է «Altana AG»-ի գրեթե բոլոր բաժնետոմսերը։
Այլ ակտիվներ
Գերմանական քիմիական ընկերությունը, որը մասնագիտացած է ածխաջրածինների վերամշակման վրա (Գրաֆիտի արտադրություն), 2009 թվականի մարտի 16-ին «SGL Carbonruen»-ը հայտարարել է, որ Սյուզաննա Կլատենը «SGL»-ում բաժնետոմսերի իր մասնաբաժինն ավելացրել է 8%-ից մինչև գրեթե 25% ։
Քննադատություն
Հանս Յոահիմ Ֆրիդրիխսի «Քվանդտների լռությունը» (The Silence of the Quandts) վավերագրական ֆիլմը, որը թողարկվել է 2007 թվականի հոկտեմբերին գերմանական «ARD» ընկերության կողմից, ուսումնասիրել է Քվանդտների ընտանեկան ձեռնարկության դերը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին ։ Ընտանիքի նացիստական անցյալն այդքան էլ հայտնի չէր, բայց վավերագրական ֆիլմը լայն լսարանին ցույց է տվել, որ Քվանդտների արդյունաբերական արտադրություններում լայնորեն օգտագործվել է ռազմագերիների և օստարբայտերների ստրկական աշխատանքը։ Ցուցադրությունից հինգ օր անց ընտանիքի չորս անդամները Քվանդտ ընտանիքի անունից հայտարարեցին հետազոտական նախագիծը ֆինանսավորելու մտադրության մասին, որի շրջանակներում պատմաբանները պետք է մանրամասն ուսումնասիրեին Ադոլֆ Հիտլերի օրոք ընտանիքի գործունեությունը ։ 2011 թվականին հրատարակված 1200 էջանոց անկախ հետազոտությունը, որը կազմել է բոննցի պատմաբան Յոահիմ Շոլտիսեկը, եկել է հետևյալ եզրակացության. ։ Լրագրողական հետաքննությունից հետո Քվանդտների արտադրությունների վայրերում որևէ փոխհատուցում, ներողություն կամ հուշ չի եղել ։ «BMW»-ն, ըստ հետաքննության, որևէ առնչություն չի ունեցել Քվանդտների հետ ։
Արտաքին հղոմներ
Կատեգորիա:Գերմանացի գործարարներ Կատեգորիա:Կին Կատեգորիա:Միլիարդատերեր
Փայկ շրջան (Փենսիլվանիա)
Փայկ շրջան (Pike County), ԱՄՆ Փենսիլվանիա նահանգի 67 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.469 կմ² է, բնակչությունը՝ 57.369 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Միլֆորդ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1814 թ.։
Կատեգորիա:Փենսիլվանիայի շրջաններ
Գո Սինչժուն
Գո Սինչժուն (黄子韬|郭婞淳|郭婞淳|Guō Xìngzhǔn, ), չինացի ծանրամարտիկ։ Տոկիոյի ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոն ։ Աշխարհի եռակի չեմպիոն։ Իր կարիերայի ընթացքում դարձել է 11 համաշխարհային ռեկորդի հեղինակ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1993 թվականի նոյեմբերի 26-ին։ Ծանրամարտիկի կարիերան սկսել է դեռահասության շրջանում։ Սովորել է Սպորտի ազգային ակադեմիայում։
Կարիերա
2011 թվականի հունիսին մինչև 20 տարեկանների երիտասարդական առաջնությունում հաղթող է ճանաչվել։
2012 թվականին Պիոնթեքում կայացած Ասիայի առաջնության ժամանակ նվաճել է արծաթե մեդալ։ 2013, 2016, 2017 թվականներին առաջնության բոլոր մրցաշարերում նվաճել է ոսկե մեդալներ։
2013 թվականին Կազանում և 2017 թվականին Թայբեյում կայացած Ունիվերսիադաներում նվաճել է ոսկե մեդալներ։ Ընդ որում երկրորդ հաղթանակի ժամանակ հրում վարժությունում դարձել է աշխարհի ռեկորդակիր ՝ 28 միավորով շրջանցելով Սուկանիյա Սրիսուրատին։
Համաշխարհային ռեկորդ սահմանելու համար նախագահ Ցայ Ին Վենը նրան պարգևատրել է Բրիլյանտե աստղ շքանշանով ։
Ռիո դե Ժանեյրոյի ամառային օլիմպիական խաղերի ժամանակ նվաճել է բրոնզե մեդալ՝ զիջելով Սուկանիյա Սրիսուրատին և Պիսմիրի Սիրիկաևին (երկու մարզիկներն էլ Թաիլանդից են) ։
2018 թվականի նոյեմբերին Աշխաբադում կայացած աշխարհի առաջնության ժամանակ երկամարտում նվաճել է ոսկե մեդալ՝ բարձրացնելով 237 կգ։ Ձգում վարժությունում նվաճել է փոքր ոսկի, իսկ հրում վարժությունում՝ արծաթ։
2019 թվականին Թայլանդում կայացած ծանրամարտի աշխարհի առաջնության ժամանակ մինչև 59 կգ քաշային կարգում երկամարտում նվաճել է ոսկե մեդալ՝ բարձրացնելով 246 կգ։ Նա սահմանել է աշխարհի նոր ռեկորդ։ Ձգում վարժությունում եղել է երկրորդը և նվաճել փոքր արծաթ (106 կգ), իսկ հրում վարժությունում նվաճել է փոքր ոսկի և դարձել համաշխարհային ռեկորդակիր՝ բարձրացնելով 140 կգ։
2021 թվականին մասնակցել է Տոկիոյի ամառային օլիմպիական խաղերին և դարձել օլիմպիական չեմպիոն ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2016 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիրներ Կատեգորիա:Ծանրամարտի աշխարհի չեմպիոններ Կատեգորիա:Ամառային օլիմպիական խաղերի մեդալակիրներ Կատեգորիա:2020 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիրներ Կատեգորիա:2020 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ
Ռաֆիղա Ախունդովա
Ռաֆիղա Հաջի ղիզի Ախունդովա (Axundova Rəfiqə Hacı qızı, ), բալետի ադրբեջանցի արտիստուհի, բալետմայստեր, պարուհի, Ադրբեջանական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստուհի (1970) ։
Կենսագրություն
Ռաֆիղա Ախունդովան ծնվել է 1933 թվականի օգոստոսի 7-ին։ 1951 թվականին ավարտել է Բաքվի Խորեոգրաֆիա դպրոցը ՛Գամեր Ալմասզադեի դասարանը։ 1951-1952 թվականներին նա Մոսկվայի Մեծ թատրոնում դասընթացն է անցել։ 1951-1971 թվականներին եղել է Ադրբեջանի օպերայի և բալետի պետական ակադեմիական թատրոնի մենակատար։ 1971 թվականից նա գործել է որպես այդ թատրոնի բալետմայստեր։ 1990 թվականից հանդիսանում է Ադրբեջանի օպերայի և բալետի թատրոնի գլխավոր բալետմայստեր։ Լավագույն դերակատարումներից են՝ Գյուլյանաղ (Բադալբեյլու «Կույսի աշտարակը»), Այշա (Կարա Կարաևի «Յոթ գեղեցկուհիներ»), Շիրին (Արիֆ Մելիքով, «Սիրո լեգենդ»), Գյուլշան (Ս. Հաջիբեկովի «Գյուլշան»), Ժիզել (Ադոլֆ Ադանի «Ժիզել»), Մուլլա (Պյոտր Չայկովսկիի «Շչելկունչիկ») ։
Նա աշխատել է Ալժիրում, Շվեդիայում, Եգիպտոսում և Բելգիայում որպես մանկավարժ-բալետմայստեր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ադրբեջանցի բալետի արտիստներ‎ Կատեգորիա:Ադրբեջանական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Խորհրդային բալետի արտիստներ
Վյաժիշչի (գյուղ, Նովոգորոդսկի շրջան)
Վյաժիշչի (Вяжищи), գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Նովոգորոդսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2012 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 103 մարդ։