cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Հովարդ Ղազանջյան
Հետագա տարիները
Ղազանջյանը եղել է «Act One» - ի հրահանգիչ, մի խումբ, որը նախատեսված է քրիստոնյաներին կինո և հեռուստատեսություն մտնելուն համար թուլյտվություն տալու համար և Բելլիֆնետի կողմից անվանվել է որպես Հոլիվուդի տասներկու ամենահզոր քրիստոնյաներից մեկը Հայկական ծագում ունենալով՝ Ղազանջյանը հայկական բարեգործական և մշակութային համայնքի ակտիվ անդամ է ԱՄՆ-ում։
1998 թվականից ի վեր Ղազանջյանը հանդիսանում է 50 տոկոսի սեփականատեր Tricor Entertainment, Inc անկախ արտադրական ընկերությունում, որին պատկանում է 19,000+ տեղանոց թատրոնի ցանց, որն գործում է Հարավարևելյան Ասիայում և կինոարտադրող ընկերությունում ։
Ղազանջյանը ապրում և գործում է Կալիֆոռնիայի Սան Մարինո համայնքում իր կնոջ ՝ Քերոլի և երեք երեխաների ՝ Փիթերի, Նոյի և Էնդրյուի հետ։ Գործընկեր կինոռեժիսոր BWL Norton- ը, որի հետ նա աշխատել է «More American Graffiti» - ում, 1980 թվականին տված հարցազրույցում Ղազանջյանին կատակով բնորոշել է որպես «Մարսից եկած»։
2016 թվականի դրությամբ Ղազանջյանը և Ջորջ Լուկասը շարունակում են մնալ մտերիմ ընկերներ։
Մ.թ.ա. 386
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 386
Դանիիլ Գրիդնև
Դանիիլ Անատոլևիչ Գրիդնև (Даниил Анатольевич Гриднев, ), ռուս ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան։ Ռուսաստանի սպորտի վարպետ։
Ակումբային
Վորոնեժի «Էներգիա» մանկապատանեկան սպորտային դպրոցի սան է։ Կարիերան սկսել է Գերմանական «Շտուտգարտի» երիտասարդական թիմում, որի կազմում դարձել է երկրի չեմպիոն ։ 2006 թվականին Դանիիլը վերադարձել է Ռուսաստան՝ պայմանագիր կնքելով Վորոնեժի «Ֆակել» ակումբի հետ, որտեղ մայիսի 25-ին հեղինակել է 2006 թվականի առաջին դիվիզիոնի առաջնության ամենաուշ խփված գոլը։ Դա տեղի է ունեցել Տոլյատիի «Լադա» ակումբի դեմ խաղի հիմնական ժամանակին ավելացված հինգերորդ րոպեին ։
2007 թվականի փետրվարին տեղափոխվել է «Անժի» ։ Մախաչկալայի թիմի հիմնական կազմում Դանիիլն արժանացել է փոքր ոսկե մեդալի՝ հաղթելով 2009 թվականի առաջին դիվիզիոնի առաջնությունում։ Միջմրցաշրջանում հեռացել է «Անժիից»՝ դառնալով Սամարայի «Կռիլյա Սովետով» ակումբի խաղացող, բայց շուտով փոխվել է ակումբի մարզիչը, և Դանիիլը դադարել է ընդգրկվել թիմի կազմում, ինչը նպաստել է ֆուտբոլիստի հետ պայմանագիրը ժամանակից շուտ խզելուն ։
Մրցաշրջանի ավարտին տեղափոխվել է Նալչիկ՝ տեղի ակումբի հետ կնքելով մեկ տարվա պայմանագիր ։ 2011 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Դանիիլը խփել է իր առաջին գոլը «Սպարտակի» կազմում ։ Այդ գնդակը մնում է միակը Գրիդնևի կարիերայում, որը նա խփել է Ռուսաստանի ֆուտբոլի բարձրագույն դիվիզիոնում։ Նալչիկի թիմի կազմում Դանիիլն ընդհանուր առմամբ անցկացրել է 22 հանդիպում:.
2014 թվականի հունվարի 27-ին պայմանագիր է կնքել Նիժնեկամսկի «Նեֆտեխիմիկ» ակումբի հետ ։ Դանիիլի նորամուտը նոր ակումբում կայացել է 2014 թվականի մարտի 10-ին ՖԱԼ առաջնության 26-րդ տուրի՝ «Տորպեդո» ակումբի դեմ խաղում ։ Նիժնեկամսկի թիմի՝ երկրորդ փուլ անցնելուց հետո Դանիիլը վերադարձել է Յարոսլավլ՝ դառնալով «Շիննիկ» ակումբի ֆուտբոլիստ։
Մասնակցել է ՊՖԼ «Հույս» գավաթի խաղարկությանը 2006, 2008 և 2009 թվականներին։
Հավաքականում
Հանդես է եկել Ռուսաստանի պատանեկան և երիտասարդական հավաքականներում։ Երիտասարդական հավաքականում անցկացրել է 8 խաղ, որտեղ խփել է մեկ գոլ։
Անձնական կյանք
Կինը՝ Տատյանա ։
Ելույթների վիճակագրություն
(2014 թվականի ապրիլի 15-ի տվյալներով)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պրեմիեր Լիգայի խաղացողներ
Մեղվահովիտ
Մեղվահովիտ, գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Լոռու մարզի Տաշիր համայնքում ։
Գտնվում է Տաշիր քաղաքից մոտ 10 կմ արևմուտք` Լոռիգետի հովտում։ Վերանվանվել է Մեղվահովիտ 1991 թ. ապրիլի 3-ին ։ 2017 թվականից մտնում է Տաշիր համայնքի կազմի մեջ։
Պատմություն
Գյուղում և շրջակայքում պահպանվել են ամրոց (միջնադար), գյուղատեղիներ, մատուռ, դամբարաններ (մ.թ.ա. 2-րդ-1-ին հազարամյակ), քարայր, կամուրջ, ջրաղացներ, գերեզմանոցներ։
Բնակչություն
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Մեղվահովիտի մշտական բնակչությունը կազմել է 105, առկա բնակչությունը` 103 մարդ ։ Նախկինում եղել է ադրբեջանաբնակ գյուղ ։
Մեղվահովիտի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լոռու մարզի բնակավայրեր Կատեգորիա:Լոռու մարզի գյուղեր
Փոքրիկ քաոս
Փոքրիկ քաոս (Das kleine Chaos), 1967 թվականի գերմանական գեղարվեստական սև և սպիտակ ֆիլմ, Ռայներ Վեռներ Ֆասբինդերի առաջին ֆիլմերից մեկը։ «Փոքրիկ քաոսը» մտնում է «Երեկոյան» (չի պահպանվել) և «Քաղաքային թափառաշրջիկ» ֆիլմերի հետ միասին` Քրիստոֆ Ռոզերի կողմից արտադրված և Ֆասբինդերի կողմից նկարահանված երեք կարճամետրաժ ֆիլմերի շարքում` մինչև նրա «Սերը մահից սառն է» լիամետրաժ դեբյուտը։ Ֆիլմում առաջին անգամ էկրան է բարձրացել Ֆասբինդերի մայրը` Լիլո Պեմպայթը (Լիզելոտե Էդեր), որը հետագայում էպիզոդիկ դերեր է խաղացել նրա բազմաթիվ ֆիլմերում։
Սյուժե
Ֆրանցը, Թեոն և Մարիտեն երեք երիտասարդներ են, ովքեր փորձում են գումար վաստակել, գովազդելով ամսագրերի բաժանորդագրությունը։ Նրանք գնում են բնակարաններով, սակայն ոչ ոք չի համաձայնում բաժանորդագրվել ամսագրերի։ Քննարկելով հետագա ծրագրերը` Ֆրանցը հանում է Անրի դե Մոնտերլանի «Աղջիկները» գիրքը և ընթերցում հատվածն այնտեղից։
Այնուհետև Ֆրանցի նախաձեռնությամբ ընկերությունը հարձակվում է բնակարանի դուռը բացած կնոջ վրա և նրանից գումար են խլում։ Ընդ որում Ֆրանցը կնոջը սպառնում է ատրճանակով։ Այն հարցին, թե ով ինչ կանի գողացված փողերի հետ, Ֆրանցը պատասխանել է. «Ե՞ս, ես կգնամ կինոթատրոն»։ «The Troggs» խմբի «I Can't Control Myself» երգի հնչյունների ներքո, երեքով վազում են մուտքի մոտից ու քշում մեքենան։
Կարծիքներ
Քրիստիան Թոմսենը նշում է, որ Անրի դե Մոնթերլանտի վեպի ընթերցանության շրջանակը, որում գիրքը ծածկում է Ֆասբինդերի բերանը, մեջբերվում է Ժան Լյուկ Գոդարի «Ապրել իր կյանքով» ֆիլմից։ Նույն վեպը որպես ոգեշնչում ծառայեց հետագա Ֆասբինդեր «Սատանայական խմիչք» ֆիլմի ոգեշնչմանը ։
Պոլիիզոբուտիլեններ
Պոլիիզոբուտիլեններ, [-C(CH3)2-CH2-]n, իզոբուտիլենի պոլիմերները։ Մածուցիկ հեղուկներ են (մոլային զանգվածը՝ 10000—50000 հազար) կամ կաուչուկակերպ ամորֆ նյութեր (մոլային զանգվածը՝ 70000-225000 հզ․)։ Մինչև 350 °C տաքացնելիս չեն քայքայվում, 185-200 °C-ում փափկում են։ Առաձգական են (մինչև-50 °C), գազաանթափանց։ Լավ դիէլեկտրիկներ են։ Կայուն են թթուների, ալկալիների, աղերի լուծույթների նկատմամբ։ Արևի և ուլտրամանուշակագույն ճառագայթներ ի ազդեցությամբ քայքայվում են։ 100 °C-ից բարձր ջերմաստիճաններում Պոլիիզոբուտիլենների մեխանիկական հատկությունները վատանում են։ Լուծելի են ածխաջրածիններում, նրանց հալոգենածանցյալներում, եթերներում։ Պոլիիզոբուտիլենները ստանում են մոնոմերի իոնական պոլիմերմամբ (-80 °C-ից մինչև-100 °C)։ Հեշտությամբ համատեղվում են կաուչուկների, պոլիէթիլենի, պոլիվինիլքլորիդի և ֆենոլմրջնալդեհիդային խեժերի հետ։ Օգտագործվում են քիմիական սարքավորումները երեսպատելու, էլեկտրամեկուսիչներ, սոսինձներ, ջրանթափանց գործվածքներ հերմետիկացնող բաղադրություններ են պատրաստելու համար։
Իվանովկա (գյուղ, Բելոգորսկի շրջան)
Իվանովկա (Іванівка), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Բելոգորսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Իվանովկա գյուղում բնակվում էր 106 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,053 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2000 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Բելոգորսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Սուրբ Թորոս եկեղեցի
Սուրբ Թորոս եկեղեցի, հայկական եկեղեցի է Իսրայելի Երուսաղեմ քաղաքի Հայկական թաղամասում։ Այն գտնվում է Սուրբ Հակոբյանց եկեղեցու հարևանությամբ։ Եկեղեցում պահվում են ավելի քան 4.000 ձեռագիր մատյաններ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական առաքելական վանքեր և եկեղեցիներ (Երուսաղեմի Հայոց պատրիարքություն)
Քանաքարա Ղարայան
Քանաքարա Միքայելի Ղարայան (օգոստոսի 6, 1948, Դահրավ-հուլիսի 13, 1992, Քարագլուխ), հայ ազատամարտիկ, բուժքույր։
Ավարտել է Ստեփանակերտի բժշկական ուսումնարանը (1968)։ Խնձրիստան գյուղի կամավորական ջոկատի կազմում մասնակցել է Ասկերանի (Քարագլուխ, Իվանյան (Խոջալու), Քյաթուկ և այլն) շրջանի ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Թաղված է Դահրավում։
Կատեգորիա:Օգոստոսի 6 ծնունդներ Կատեգորիա:1948 ծնունդներ Կատեգորիա:Հուլիսի 13 մահեր Կատեգորիա:1992 մահեր Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ Կատեգորիա:Հայ բուժքույրեր Կատեգորիա:Դահրավ գյուղում ծնվածներ
Բեկուր
Բեկուր, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում ։
(4084) Հոլիս
(4084) Հոլիս (Hollis), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1985 թվականի ապրիլի 14-ին Էդվարդ Բոուելի կողմից Անդերսոն Մեսայում ։
Բեկուր
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
(4084) Հոլիս
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,911992 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,884 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9399 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1815,03 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,198344 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,21° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1985 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էդվարդ Բոուելի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ալիմե Աբդենանովա
Ալիմե Աբդենանովա (Alime Abdenanova, ), Ղրիմի թաթարական ծագում ունեցող խորհրդային զինծառայող, Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից, Պրիմորսկի բանակի շտաբի հետախուզության բաժնի ռեզիդենտ։ Կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետ (1944)։ Ռուսաստանի Դաշնության հերոս (2014, հետմահու)։
Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ՝ 1943 թվականի աշնանը, Կարմիր բանակի զինծառայող Աբդենանովային ուղարկել են Ղրիմ, որը գտնվում էր Երրորդ Ռեյխի օկուպացիայի տակ, որտեղ, հետախուզական խմբի կազմում, կատարել է խորհրդային հրամանատարության առաջադրանքները և տեղեկություններ է հայթայթել Կերչի թերակղզում տեղակայված գերմանական և ռումինական զորքերի մասին։ 1944 թվականի փետրվարին խումբը բացահայտվել է, և նրա բոլոր անդամները ձերբակալվել են։ Դաժան խոշտանգումներից և երկարատև հարցաքննություններից հետո նրան գնդակահարել են 1944 թվականի ապրիլի 5-ին Սիմֆերոպոլում՝ Կարմիր բանակի Ղրիմի ազատագրման գործողության մեկնարկից երեք օր առաջ։
Երիտասարդ տարիներ
Ալիմեի մանկությունն ու պատանեկությունն անցել է Ջերմայ-Կաշիկ գյուղում ։ Նա գերազանցությամբ ավարտել է Մաքսիմ Գորկու անվան Կամիշ-Բուրունի յոթնամյա միջնակարգ դպրոցը, որտեղ նրան անվանել են Անյա ։ Սկսել է աշխատել Ղրիմի Լենինյան շրջանի Ուզուն-Այակի գյուղական խորհրդում որպես քարտուղար ։ Հետագայում նշանակվել է Լենինյան շրջանի գործկոմի ընդհանուր բաժնի վարիչ ։ 1940 թվականից եղել է ՀամԼԿԵՄ անդամ ։
Հայրենական մեծ պատերազմի սկսվելուց հետո Ալիմեն մի քանի անգամ դիմել է իրեն ռազմաճակատ ուղարկելու խնդրանքով, սակայն մերժում է ստացել՝ նկատի ունենալով գործկոմի աշխատակից լինելու հանգամանքը ։ Միևնույն ժամանակ, նրա հորեղբայրները՝ Իսմայիլը (հետագայում մահացել է), Աեդինը (անհետացել է Ստալինգրադի մոտ) և Մուեդինը (ծառայել է որպես սահմանապահ զորքերի քաղղեկ, իսկ վիրավորվելուց հետո աշխատել է Կրասնոդարի շրջանային կուսակցական կոմիտեի գյուղատնտեսության բաժնի վարիչի տեղակալ) մոբիլիզացվել են ռազմաճակատ։ 1941 թվականի նոյեմբերի 16-ին Ալիմեն գործկոմի անձնակազմի հետ տեղափոխվել է նախ Կերչ, ապա՝ Տեմրյուկ, իսկ հետո տարհանվել Կրասնոդարի երկրամաս ։
Ալիմեն ավարտել է բժշկական հրահանգիչների եռամսյա դասընթացը, ապա զորակոչվել բանակ Կրասնոդարի շրջանի զինկոմիսարիատի կողմից ՝ աշխատանքի անցնելով Կրասնոդարի հոսպիտալում ։
Հետախուզությունում
1941 թվականի օգոստոսի 20-ին Ադոլֆ Հիտլերի հրամանագրով Երրորդ Ռեյխի կազմում ստեղծվել է Ուկրաինայի Ռեյխսկոմիսարիատը, որտեղ նախատեսվել է ներառել Ուկրաինայի և Ղրիմի օկուպացված տարածքները։ Սեպտեմբերի 1-ին, օկուպացված արևելյան տարածքների ռեյխսնախարար Ալֆրեդ Ռոզենբերգի պլանի համաձայն, ստեղծվել է Ղրիմի գլխավոր օկրուգը, որը ղեկավարել է օկրուգի գլխավոր կոմիսար Ալֆրեդ Ֆրաուենֆելդը, որի վերահսկողության տակ պետք է անցներ թերակղզին, որի զգալի մասը օկուպացվել է 1941 թվականի նոյեմբերին։ 1942 թվականի մայիսին և հուլիսին Կերչի և Սևաստոպոլի անկումից հետո Ղրիմն ամբողջությամբ գտնվել է Վերմախտի ստորաբաժանումների վերահսկողության ներքո, հետևաբար՝ երկակի կառավարման տակ՝ քաղաքացիական (անվանապես) և ռազմական (փաստացի)  ։ Այդ ժամանակ թերակղզու տարածքում տեղակայվել է Երրորդ Ռեյխի ամենահզոր ռազմական հետախուզական խումբը ավելի քան 30 խմբերից, որոնց գործունեությունը ղեկավարել է անձամբ Աբվերի ղեկավար Վիլհելմ Ֆրանց Կանարիսը ։ Այդ օպերացիայի շրջանակներում Հին Ղրիմում հաստատվել է «Աբվերկոմանդո 302»-ի ստորաբաժանումներից մեկը՝ «Հերկուլես»-ը ։
Կուրսկի ճակատամարտում գերմանական զորքերի պարտությունից, ինչպես նաև 1943 թվականի սեպտեմբերի 16-ին Նովոռոսիյսկի և Թամանի ազատագրումից հետո խորհրդային հրամանատարության մոտ ի հայտ են եկել Ղրիմի ազատագրման պլաններ և Պրիմորսկի բանակի հետախուզության գծով շտաբի պետի տեղակալ գեներալ-մայոր Նիկոլայ Տրուսովը որոշել է փորձառու հետախույզներ ուղարկել նահանջող թշնամու բանակների թիկունք ։ Հին Ղրիմ քաղաքի տարածք է ուղարկվել «Բաստ» հետախուզական խումբը՝ բաղկացած Աբրամ Իվանովիչ Պոլեժաևից, երկու հետախույզ սպաներ՝ «Ստորոժուկ»-ը և «Պետրով»-ը, ինչպես նաև վեց հետախույզ դիվերսանտներ, որոնց օգնությամբ մոտ 300 ռադիոգրամ արժեքավոր տեղեկություններ է ստացվել շտաբում։ Սակայն, գործակալների ցանցը չի ընդգրկել թերակղզու ամբողջ տարածքը և նրանց ողջ մնալու հավանակությունը քիչ է եղել, նացիստների կողմից ուժեղացված անվտանգության միջոցների կիրառման պատճառով, որոնք ներառել են գրեթե ամբողջ տարածքի աշխատունակ բնակչության Ռեյխ արտաքսումը և Ղրիմի մնացած բնակիչների եռակի գրանցումը ազատ տեղաշարժի արգելքով ։ Տրուսովը եկել է այն եզրակացության, որ Ղրիմում հատուկ առաջադրանքներ կատարելու համար անհրաժեշտ է ուղարկել տեղացի Ղրիմի թաթարներից կասկած չհարուցող անձնավորության և որպես թեկնածու առաջարկել են Ալիմե Աբդենանովային, ով անմիջապես համաձայնել է համագործակցել ռազմական հետախուզության հետ   ։ Դրանից հետո նա ընդունվել է Կրասնոդարի հետախուզական դպրոց, որտեղ մինչև սեպտեմբերի վերջ սովորել է հետախուզական աշխատանքի հիմունքներ և անցել պարաշյուտա-դեսանտային նախապատրաստություն ։
Մ.թ.ա. 384
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 384
Ալիմե Աբդենանովա
Հետախուզությունում
Հակառակորդի զորքերի և տեխնիկայի տեղակայման մասին տեղեկություններ հավաքելու համար Ալիմեն կազմակերպել է ընդհատակյա խումբ, որը կոչվել է «Դայա» և բաղկացած էր 14 ստուգված գյուղացիներից, որոնց թվում են եղել նրա հորեղբայրը՝ Աբդուրակի Բոլատովը, Խաիրլա Մամբեջանովը, Բաթալ Բատտալովը, ուսուցչուհի Նեչիպե Բատալովան և Սեֆիդին եղբայրները և Ջևաթ Մենանովը, Վասպիե Աջիբաևան, «Յոթ ջրհորներ» կայարանի ղեկավարի օգնական Իվանովը, վագոնակցիչ Աչկալովը, սլաքավար Պետլյակը և Աբդենանովայի այլ համախոհներ ։
Բաժանվելով խմբերի՝ նրանք բոլորը շուրջօրյա հսկողություն են իրականացրել շրջակա գյուղերի, երկաթուղու և մայրուղու տարածքում՝ հավաստանշելով հակառակորդի զորքերի տեղաշարժը, հավաքագրելով տվյալներ պաշտպանական կառույցների համակարգի, ինչպես նաև տարածքում թշնամու ստորաբաժանումների և շտաբների տեղակայման վերաբերյալ ։ Խմբի հավաքն իրականացվել է Բատալի պապի տանը գաղտնի, իսկ հետախուզությունը ռադիոյով փոխանցվել է Հյուսիսային Կովկասի ռազմաճակատի հետախուզության վարչությանը ։ Ջերմայ-Կաշիկի ընդհատակյա կազմակերպության աշխատանքի առաջին օրերից և մինչև հոկտեմբերի 19-ը, շաբաթական սահմանված երկուսի փոխարեն ուղարկվել է 16 հաղորդագրություն, իսկ 1943 թվականի հոկտեմբերից մինչև 1944 թվականի փետրվար չորս ամսվա ընթացքում՝ ավելի քան 80 ռադիոգրամ, որի շնորհիվ գերմանական զորքերը կենդանի ուժի և տեխնիկայի կորուստներ էին ունեցել   ։
1943 թվականի դեկտեմբերի 13-ին Հյուսիսային Կովկասի ռազմաճակատի շտաբի հետախուզության բաժնի 2-րդ ջոկի հրամանատար, մայոր Ացեխովսկին Ա. Աբդենանովային ներկայացրել է Կարմիր դրոշի շքանշանով պարգևատրման համար այն հիմնավորմամբ, որ նա «աշխատելով դժվարին պայմաններում, Կերչի թերակղզուց քաղաքացիական բնակչության տարհանման ընթացքում, մեկ անգամ չէ, որ վտանգելով իր կյանքը, ամեն օր հետախուզել է զորքերի և ռազմական բեռների փոխադրումը Կերչ-Վլադիսլավովկա-Ֆեոդոսիա-Ջանկոյ երկաթուղով, ինչպես նաև զորքերի փոխադրումները ավտոմոբիլային տրանսպորտով Կերչ-Ֆեոդոսիա, Կերչ-Ջանկոյ ուղղություններով։ Գեներալ-մայոր Նիկոլայ Տրուսովը պաշտպանել է այդ առաջարկությունը և 1944 թվականի հունվարի 5-ին Պրիմորսկի բանակի ռազմական խորհուրդն իր հրամանով Աբդենանովային շնորհել է այդ պարգևը ։ Այդ նույն հրամանով Կարմիր դրոշի շքանշանով պարգևատրվեց նրա գործընկեր, ռադիստ Լ. Ն. Գուլյաչենկոն, ում դավաճանությունը շուտով դարձավ Ալիմեի մահվան պատճառ ։ Սակայն նա չի կարողացել անձամբ ստանալ շքանշանը և ներկայումս այն պահվում է Մոսկվայի արխիվում, իսկ շքանշանի գրքույկը, որը 1992 թվականի մայիսի 9-ին հանձնվել է իր քրոջը՝ Ֆերուզային, գտնվում է Լենինո գյուղի երկրագիտական ​​թանգարանում ։
Գերություն և մահ
1943 թվականի հունվար-փետրվարին Աբդենանովան 42 ռադիոգրամ ուղարկեց շտաբ, սակայն փետրվարի 11-ին ռադիոկայանի մարտկոցները լիցքաթափվեցին և Ալիմեն օգնություն խնդրեց իրեն հայտնի պարտիզան Ալեքսանդր Պավլենկոյից։ Նրան հաջողվել էր նոր մարտկոցներ հասցնել Աբդենանովային, սակայն վերադարձի ճանապարհին ձերբակալվել էր։ Նա այդ մասին զեկուցել էր կենտրոնին և Տրուսովից ցուցում էր ստացել «տեղափոխվել մեկ այլ գյուղ հարազատների մոտ» ։ Հենց այդ  ժամանակ էլ Աբվերից սկսեցին հասկանալ, որ Կերչի շրջանում գործում է ընդհատակ, և պելենգատորով հատուկ մեքենայի օգնությամբ հայտնաբերվեց մի տուն, որտեղ գործում էր ռադիոկայանը  ։ Միևնույն ժամանակ, Հին Ղրիմում գտնվող բանտախցում պրովոկատոր  էր տեղավորվել, որտեղ արդեն բանտարկված էին Իվանովի հետ կապված մի քանի պարտիզաններ, որի տվյալների շնորհիվ հայտնի էին դարձել ընդհատակյա աշխատողների կապերը և Յոթ ջրհորերի կայանի ղեկավարի օգնականը ձերբակալվել էր 1944 թվականի փետրվարի 25-ի լույս 26-ի գիշերը նացիստական ​​գաղտնի դաշտային ոստիկանության «ГФП-312»-ի անդամները, ներխուժելով Մեննանով եղբայրների տուն, բռնեցին հետախույզների մեծ մասին, այդ թվում՝ Ալիմեին և նրանց տեղափոխեցին Հին Ղրիմի բանտ ։ Այսպիսով, ավարտվեց Աբդենանովայի հետախուզական խմբի յոթ ամիս տևած աշխատանքը Ղրիմի օկուպացված տարածքում ։
Չնայած ահաբեկումներին, ոչ ոք ոչ մի խոսք չասաց, բայց Գուլյաչենկոն, տեսնելով պարտիզանների խոշտանգումները, համաձայնեց համագործակցել նացիստների հետ և բացահայտեց ռադիոկայանի գտնվելու վայրը, որը թաքցված էր գոմում  ։ Մարտի 9-ին Ագարմիշ լեռան ստորոտին գնդակահարվել են Աբդուրակիպ Բոլատովը, Խաիրլա Մամբեջանովը, Սեֆիդին և Ջևաթ Մենանովը, Վասպիե Աջիբաևան մահացել էր խցում կտտանքներից, Նեչիպե Բատալովան գնդակահարվել էր հակահետախուզության բակում ։ 19-ամյա Ալիմե Աբդենանովան ենթարկվել էր  անմարդկային խոշտանգումների՝ դավաճաններ Միխելսոնի, Զուբի, Վասիլենկոյի, Կրուգլովի և Դյուբոգրեի օգնությամբ  ։ Նրա եղունգներն ու մազերը քաշել են, ոտքերը ջարդել, ձեռքը կոտրել են, վրան սառը ջուր էին լցրել, ծեծի էին ենթարկել և  անդադար հարցաքննությունների ենթարկել  ։ Ալիմեի դեմքը այլանդակվել էր ։ Չնայած այդ ամենին, ցանկացած գնով տեղեկություններ  կորզելու փորձերն անհաջող էին ավարտվել ։ Մարտի 27-ին պարտիզանները ներխուժել էին պարետատուն՝ ազատել բազմաթիվ բանտարկյալների, բայց Ալիմեին չէին գտել (հրամանատարության զեկույցում նշված  էր, որ նա մահացել է 1944 թվականի մարտին Հին Ղրիմի շրջանում) ։ Իրականում նրան ուղարկել էին Սիմֆերոպոլ, որտեղ նրան ապրիլի 3-ին, նստեցրել էին մենախցում ։ Կարմիր բանակի կողմից քաղաքի ազատագրումից մեկ շաբաթ առաջ, 1944 թվականի ապրիլի 5-ին , 20 տարեկան հասակում Ալիմեն գնդակահարվել էր , մոտավորապես Սիմֆերոպոլի մատույցներում, «Կրասնի» սովխոզի տարածքում գտնվող նախկին ՆԿՎԴ-ի  ճամբարում, որն անցել էր  նացիստների ձեռքը   ։
Աբդենանովայի թաղման վայրը անհայտ է, սակայն կան ենթադրություններ, որ մահապատժի վայրում խրամատը դարձել էր նրա գերեզմանը ։ Ղրիմի ազատագրումից հետո խորհրդային սպաները գտել էին Աբդենանովների տունը և Պրիմորսկի բանակի հետախուզության բաժնի ղեկավարը հարազատներին ասել էր, որ «Ալիմայի սխրանքը երբեք չի մոռացվի», որից հետո գործը փակվել էր և «գաղտնի աշխատակցուհի Սոֆիայի ընտանիքին ու բոլոր տուժողներին տրվել է դրամական փոխհատուցում» ։ Մեկ ամիս անց՝ մայիսի 18-ին, սկսվեց Ղրիմի թաթարների համատարած արտաքսումը ԽՍՀՄ տարբեր շրջաններ, որից տուժեցին նաև Ալիմեի հարազատները , մասնավորապես՝ Ռեվիդե տատիկը և քույրը Ասիֆեն, որը նույնպես հետախույզ էր եղել և հետագայում հուշեր էր գրել «Դայա» հետախուզական խմբի գործունեության մասին ։ Հետագա տարիներին Ղրիմի թաթար ժողովրդի ներկայացուցիչների արժանիքները մոռացության մատնվեցին, չնայած այն հանգամանքին, որ ավելի քան 60 հազար Ղրիմի թաթարներ կռվել են նացիստների դեմ Հայրենական մեծ պատերազմի ռազմաճակատներում, այդ թվում՝ 7 հազար ընդհատակյա աշխատակիցներ և 17 հազար պարտիզաններ, որոնցից մահացել էին ավելի քան 21 հազարը ։ Այսպիսով, Ալիմեի սխրանքը ըստ արժանվույն չէր գնահատվել , իսկ «Աբդենանովա» ազգանունը երկար ժամանակ ոչ ոքի հայտնի չէր , չնայած այն հանգամանքին, որ նրա հետախուզական խմբի գործունեության մասին տեղեկատվության մեծ մասը դեռ չի հանվել գաղտնիության մակագրից ։
1958 թվականին Կրասնոդարի Հյուսիսային Կովկասի ռազմական օկրուգի տրիբունալը մեղադրյալներ Միխելսոնին, Դյուբոգրեյին, Օլենչենկոյին, Զուբին, Կրուգլովին և Վասիլենկոյին մեղավոր էր ճանաչել պետական ​​դավաճանության մեջ, «ГФП-312» գերմանական գաղտնի դաշտային ոստիկանության հետ համագործակցության և խորհրդային քաղաքացիների զանգվածային մահապատիժների համար և նրանց դատապարտեց մահապատժի ։ Գործընթացում բացահայտվեցին «ГФП-312»-ի կողմից ձերբակալված հետախույզների ևս մի քանի անուններ՝ Անդրեյ Նագոլով և Ալեքսանդր Կասյանով (մահացել է խոշտանգումներից), Աննա Բելոնենկո և Լիդիա Վլաչուգա (1943 թվականի դեկտեմբերին կրակել են Յոթ Ուելսի կայարանում), Վասիլի Սավչենկո (ողջ-ողջ այրվել է փաթաթվելով ընդհատակի կարմիր դրոշի մեջ) ։ Գուլյաչենկոն, ով 1945 թվականին ձերբակալվել էր СМЕРШ-ի սպաների կողմից Չեխոսլովակիայի տարածքում, դատապարտվել է 10 տարվա ազատազրկման։ 1991 թվականին Օդեսայի ռազմական օկրուգի զինվորական տրիբունալի կողմից վճիռը բեկանվել էր «հանցակազմի բացակայության պատճառով» ։
Հիշատակի հավերժացում
Ալիմա Աբդենանովային համեմատում էին Վերա Վոլոշինայի հետ, ժողովուրդը նրան Զոյա էր կոչում , ինչպես Զոյա Կոսմոդեմյանսկայային ։ Նրա սխրանքին է նվիրված 1959 թվականին «Труд» թերթում հրապարակված հոդվածը, «Կրակոտ օրեր» պոեմը , Էշրեֆ Շեմի-Զադեի «Ալիմե» պոեմը, Ա. Ումերովի «Իր ժողովրդի խիզախ դուստրը» վավերագրական վիպակը, Ս. Էմինի «Երկիրը կրակի մեջ» պոեմը ։ Նրա անունով են կոչվել Լենինո ավանում գտնվող պուրակը, փողոցներ Սիմֆերոպոլում, Թեոդոսիայում, Կերչում և Ղրիմի այլ քաղաքներում ։ 1988 թվականին ողջ աշխարհի Ղրիմի թաթարների հանգանակած միջոցներով Լենինոյի մոտակայքում տեղադրվել է գրանիտե սալաքար Ալիմեի լուսանկարով ։ 2012 թվականին Ղրիմի թաթարական համայնքը սկսեց դրամահավաքը , որից հետո սկսվեց հուշարձանի վերակառուցումը ։ 2014 թվականին նախաձեռնությանը միացավ «Единая Россия» կուսակցությունը ։ 2014 թվականի սեպտեմբերին Ղրիմում Ռուսաստանի Դաշնության Նախագահի լիազոր ներկայացուցիչ Օլեգ Բելավենցևը հայտնել է, որ Ղրիմի խորհրդանշական վայրերից մեկում կտեղադրվի նոր հուշարձան, «Ռուսաստանի փառքի ծառուղի» նախագծի շրջանակներում՝ Հայրենական մեծ պատերազմում տարած հաղթանակի70-ամյակի կապակցությամբ ։ Դրա հետ կապված, գավառագետ Վլադիմիր Շիրշովը հրապարակել է «Արևելյան Ղրիմի հիշատակի գիրքը „Խնդրվում է հիշել“» սկանդալային հրատարակությունը , որտեղ հայտարարել է, որ հետախույզը «համագործակցել է Աբվերի հետ» և «անհնար է թույլատրել Աբդենանովայի հուշարձանի տեղադրումը` Ղրիմում» ։ Հուշահամալիրը բացվել է նույն թվականի դեկտեմբերին, դրա տարածքը քառապատկվել էր, իսկ Աբդենանովային նվիրված քարակոթողի կողքին տեղադրվել են ևս երկու հուշաքար՝ պարտիզանների անուններով ։ Հուշահամալիրը դարձել է Ռուսաստանի հերոսի առաջին հուշարձանը Ղրիմում ։ Միևնույն ժամանակ, Լենինոյի շրջանային պետական ​​վարչակազմի նախագահի տեղակալ Դ. Ա. Մելգազիևի նախաձեռնությամբ գլխավոր վարչական շենքի նախասրահում բացվել է հուշատախտակ, որտեղ նշված է, որ Աբդենանովան պատերազմ է մեկնել Լենինսկի շրջանային խորհրդում աշխատելուց հետո ։ Միաժամանակ երկաթուղային կայարանի շենքի պատին տեղադրվել է մեկ այլ հուշատախտակ, իսկ կայարանամերձ հրապարակը կոչվել է Աբդենանովայի անունով ։
2014 թվականի ամռանը «Կուչկովո պոլե» հրատարակչությունը լույս ընծայեց պատմական գիտությունների դոկտոր, գրող Վլադիմիր Լոտի «Ալիմեն։ Ղրիմյան լեգենդը» կենսագրական գիրքը, որի հիման վրա «Ռոդինա» կինոընկերությունը սկսել է վավերագրական ֆիլմ նկարահանել ։ Ալիմեի դերում նկարահանվել էր նրա զարմուհու թոռը ։ Ֆիլմը նկարահանվել էր պետական ​​միջոցներով, իսկ դրա արտադրության համար պատասխանատու էր  Ռուսաստանի Դաշնության Դաշնային խորհրդի նախագահին առընթեր պետական ​​մշակութային քաղաքականության խորհրդի անդամ և «Ռոդինա» կինոընկերության պրոդյուսեր Իրինա Միսանովան ։ «Ղրիմյան լեգենդ» խորագրով ֆիլմի պրեմիերան կայացել է 2015 թվականի փետրվարի 13-ին Սիմֆերոպոլում, Տ․ Գ․ Շևչենկոյի անվան կինոթատրոնում, Ղրիմի մուֆտի Էմիրալի Աբլաևի և Ռուսաստանի Դաշնության Նախագահի ներկայացուցիչ Օլեգ Բելավենցևի մասնակցությամբ  ։ Միաժամանակ, Սևծովյան նավատորմը հանդես էր եկել նախաձեռնությամբ՝ Ղրիմի գրադարաններին, կրթական հաստատություններին և հասարակական կազմակերպություններին նվիրաբերելով «Ալիմեն։ Ղրիմյան  լեգենդը» գրքի 2500 օրինակ, իսկ  Ղրիմի ազգամիջյան հարաբերությունների պետական ​​կոմիտեի նախագահ Զաուր Սմիրնովը զեկուցել է Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ հերոսություն դրսևորած Ղրիմի թաթարների բացահայտման ուղղությամբ տարվող աշխատանքների մասին՝ նշելով, որ «մինչև մայիսի 9-ը մենք դեռ կիմանանք մյուս հերոսների անունները, ովքեր կստանան իրենց պարգևները, ցավոք, հետմահու» ։ Փետրվարի 23-ին ֆիլմը ցուցադրվել է «Россия 1» հեռուստաալիքով , իսկ փետրվարի 28-ին՝ Մոսկվայի «Կոսմոս» կինոթատրոնում՝ հետախույզի կյանքի և սխրագործությունների մասին ցուցահանդեսի հետ միասին ։ Ղրիմյան տեսաբան Սերգեյ Կոնոնենկոն Ազատություն ռադիոկայանի կայքի համար իր հոդվածում քննադատել էր ֆիլմը, մասնավորապես «Ալիմե» անվանումը «Ալիմէ» խեղաթյուրելու, Ղրիմի թաթար ժողովրդի ներկայացուցիչների սխրանքների սյուժեի անբավարար ներկայացման համար, ինչպես  նաև «Ղրիմի բռնակցումից» հետո ֆիլմի ստեղծման բուն փաստի գաղափարական նախապատմության համար ։
2015 թվականի ապրիլի 3-ին Սիմֆերոպոլի Ղրիմի ճարտարագիտա-մանկավարժական համալսարանում Ղրիմի Հանրապետության Պետական ​​խորհրդի հովանավորությամբ տեղի է ունեցել «Ղրիմի թաթարների մասնակցությունը 1941-1945 թվականների Հայրենական մեծ պատերազմին» գիտաժողովը, որտեղ ընթերցվել է «Ալիմե Աբդենանովայի սխրանքը՝ մասնավոր փաստի փոխակերպումը պատմական իրադարձության» զեկույցը» ։ Ապրիլի 17-ին Նիժնեգորսկի շրջանի մշակույթի տանը տեղի է ունեցել Աբդենանովայի մասին ֆիլմի և գրքի շնորհանդեսը ։ Մայիսի 8-ին Յարկովոյի գյուղական գրադարանում դպրոցականների համար անցկացվել է Աբդենանովային նվիրված պատմության ժամ, ինչպես նաև բացվել է «Ղրիմի լեգենդը Ալիմե Աբդենովային» ստենդը ։ Մայիսի 12-ին Օստանինո գյուղում բացվել է Աբդենանովայի հուշարձանը, տեղի դպրոցը անվանակոչվել է նրա անունով, ինչպես նաև տեղադրվել է հուշատախտակ ։ Հունիսի 16-ին Ղրիմի թաթարական ակադեմիական երաժշտա-դրամատիկական թատրոնում տեղի է ունեցել ռեժիսոր Զեմինե Ալիևայի «Ալիմե» ներկայացման պրեմիերան՝ ըստ Էշրեֆ Շեմի-զադեի համանուն պոեմի  ։ Հոկտեմբերի 15-ին Սիմֆերոպոլի Ղրիմի Ի. Յա Ֆրանկոյի անվան հանրապետական ​​ունիվերսալ գիտական ​​գրադարանում, Ղրիմի թաթարների մշակութային և պատմական ժառանգության թանգարանի աջակցությամբ, անցկացվել է Աբդենանովային նվիրված «Հոգու չմարված աստղը» պատմա-գավառագիտական ժամը ։
Հոկտեմբերի 20-ին Սիմֆերոպոլում՝ Ղրիմի դաշնային օկրուգում ՌԴ նախագահի լիազոր ներկայացուցչի նստավայրում տեղի ունեցած հանդիսավոր արարողության ժամանակ, որտեղ հավաքվել էին Աբդենանովայի բոլոր հարազատները՝ եղբորորդին Ալիմ Ախտեմովը և զարմուհիները՝ Ջևար Ասանովան, Դելորա Ախտեմովան, Էլվիրա Ախտեմովան, Նազմիյա Բեկտեմիրովան, ինչպես նաև Ղրիմի փոխվարչապետ Ռուսլան Բալբեկը Ղրիմի մահմեդականների մուֆթի Էմիրալի Աբլաևը, «Ալիմե» գրքի հեղինակ Վլադիմիր Լոտան և Ղրիմի թաթարների մշակութային և ազգագրական «Ալեմտաբ» ընկերության ղեկավար Իլմի Իլյասովը, Ղրիմում Ռուսաստանի Դաշնության նախագահի լիազոր ներկայացուցիչ Օլեգ Բելավենցևը «Ոսկե աստղ» մեդալը և Ռուսաստանի հերոսի կոչում շնորհելու վկայականը հանձնել է Ղրիմի Հանրապետության ղեկավար Սերգեյ Ակսյոնովին և Պետական ​​խորհրդի նախագահ Վլադիմիր Կոնստանտինովին, ով իր հերթին դրանք հանձնել է Տավրիդայի կենտրոնական թանգարանի տնօրեն Անդրեյ Մալգինին՝ Ղրիմի գլխավոր թանգարանի ցուցադրությունում պահելու համար    ։ Դրանից հետո Մալգինն ասել է, որ մեդալի և պատվոգրի պատճենները կհանձնվեն համակենտրոնացման ճամբարի հուշահամալիրի թանգարան և նախկին Կրասնի սովխոզին, որի զոհերի հիշատակի պատին կփորագրվի Աբդենանովայի անունը։ Գասպրինսկու մեդիա կենտրոնի ղեկավար Այդեր Էմիրովը նշել է, որ Սիմֆերոպոլում նրա անունով կարող են կոչվել հրապարակ կամ պուրակ, իսկ Ղրիմի թաթարների՝ պատերազմի վետերանների, հաշմանդամների և պատերազմի վետերանների հանրապետական ​​հասարակական կազմակերպության նախագահ Նարիման Կազենբաշը հայտարարել է․ «Ղրիմի թաթարներից մենք գիտենք 10 հոգու անուն, որոնց խորհրդային տարիներին ներկայացրել էին Խորհրդային Միության հերոսի կոչման, բայց հայտնի պատճառներով դա նրանց չէր շնորհվել» ։ Այնուհետև Ռուսաստանի Դաշնության նախագահ Պուտինը Արիության շքանշանով է պարգևատրել «Դայա» հետախուզական խմբի վեց անդամների՝ Վասպիյա Աջիբաևային, Նեչիպա Բատալովային, Աբդրագա Բուլատովին, Խայրլա Մամբեջանովին, Ջևաթ Մենանովին և Սեֆիդին Մենանովին ։
2019 թվականին Սիմֆերոպոլի Ֆոնտանա շրջանի թիվ 44 միջնակարգ դպրոցը կոչվել է Աբդենանովայի անունով ։ Նույն թվականին դպրոցի շենքի վրա տեղադրվել է հուշատախտակ , իսկ 2021 թվականին դպրոցի տարածքում տեղադրվել էր  Աբդենանովայի կիսանդրին  ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի Դաշնության հերոսներ Կատեգորիա:Կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Ղրիմի թաթարներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Կին հետախույզներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի պարտիզաններ Կատեգորիա:Կանայք Երկրորդ համաշխարհային պատերազմում
Հայաստանի երկաթուղու թանգարան
Հայաստանի երկաթուղու թանգարան, բացվել է 2009 թվականի օգոստոսի 2-ին՝ Երկաթուղայինի միջազգային օրը։
Պատմություն
«Հարավկովկասյան երկաթուղի» (ՀԿԵՈՒ) ընկերությունը 2009 թվականի հուլիսի 31-ին Երևանի երկաթգծի կենտրոնական կայարանում բացել է Հայաստանի երկաթուղային թանգարան։
Ցուցադրություն
Թանգարանում ներկայացված է հայկական երկաթուղու պատմությունը՝ սկսած 1896 թվականից մինչև մեր օրերը։ Թանգարանում տեղադրված են 10 վահանակներ, որոնցից յուրաքանչյուրը ներկայացնում է երկաթուղու պատմության որոշակի ժամանակահատված։ Ցուցանմուշների կեսը թանգարանին է նվիրել Ռուսաստանի երկաթուղին ։
Հասցե
Թանգարանը գտնվում է Երևանի երկաթգծի կենտրոնական կայարանում՝ Տիգրան Մեծի 86 հասցեում։
Դուդաչենսկի
Դուդաչենսկի (Дудаченский), գյուղ Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Ֆրոլովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչություն
Բնակչությունը 2010 թվականին կազմել է 576 մարդ։
Աշխարհագրություն
Գյուղը գտնվում է Ֆրոլովոյից 55 կմ հյուսիս-արևելք։
Ենթակառուցվածք
Գյուղն ունի դպրոց և խանութներ։ Գյուղը գազաֆիկացված է։ Մեծ լճակի ամբարտակը (Ժերեբցով) 1870 թվականին կառուցել է Ալեքսանդր Միխայլովիչ Ժերեբցովը։ Լճակը ոռոգման համակարգի հիմնական պահեստային ավազանն է։ Ոռոգվել է մոտ 1000 հա վարելահող։
Նեկոուզ
Նեկոուզ (Некоуз), գյուղ Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Նեկոուզսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 282 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Յարոսլավլի մարզի Նեկոուզսկի շրջանի բնակավայրեր
Բոռնել
Բոռնել (Bornel), համայնք Ֆրանսիայի հյուսիսային մասում՝ Ուազ դեպարտամենտում, երկրի մայրաքաղաք Փարիզից մոտավորապես 40 կիլոմետր դեպի հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 80 կիլոմետր դեպի արևելք ։ Ֆրանսիայում իրականացված վարչական բարեփոխումների արդյունքում 2016 թվականի հունվարի 1-ին նրա հետ միավորվել են մերձակա Անսերվիլ և Ֆոսյոզ բնակավայրերը ։ Զբաղեցնում է 12,48 քառակուսի կիլոմետր տարածք։ Բնակչության թվաքանակը 2011 թվականի տվյալներով եղել է 3.568, 2018 թվականի տվյալներով՝ 4 799:
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները
Վելիկոսոլոնցովսկի գյուղական խորհուրդ (Նովոսանժարսկի շրջան)
Վելիկոսոլոնցովսկի գյուղական խորհուրդ  (Великосолонцівська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Նովոսանժարսկի շրջանում ։
2001 թվականի տվյալներով Վելիկոսոլոնցովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 792 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 53,26 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 14,87 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 2 բնակավայր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր
Ֆլորիս դի Գոյաս
Ֆլորիս դի Գոյաս (Flores de Goiás), համայնք Բրազիլիայում՝ Գոյաս նահանգի կազմում։ Մունիցիպալիտետ, Գոյաս նահանգի արևելյան մասում։ Մտնում է Վան դու Պարանան գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 9045 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 3 709 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 2,5 մարդ/կմ²։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Գոյաս նահանգի բնակավայրեր
Ջոն Բելինգհեմ
Ջոն Բելինգհեմ (John Bellingham ), անգլիացի վաճառական, մարդասպան, որը սպանեց Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Սպենսեր Պերսեվալին։
Վաղ կյանք
Բելինգհեմի վաղ կյանքի վերաբերյալ հստակ տեղեկություններ չկան, նրա մահից հետո վաղ կյանքի մասին ունեցած տեղեկությունները կարելի է ասել այնքան էլ ճշգրիտ չեն։ Ընտանիքի, ընկերների հիշողությունները հիմք կարող են հանդիսանալ և կարելի է ասել, որ նա ծնվել է Հանթինգդոնշիր նահանգի Սեթ Նեոտս քաղաքում, սակայն մեծացել է Լոնդոնում, իսկ տասնչորս տարեկան հասակում սովորել է ոսկերչություն Ջեյմս Լովի մոտ։ Երկու տարի անց Գրավսենդից գնաց Չինաստան Հարթվելի առաջին նավակությանը՝ որպես ծովային ենթասպա։ 1787 թվականին մայիսի 22-ին տեղի ունեցավ խռովություն, որն էլ հանգեցրեց նավի խորտակմանը։
1794 թվականի սկզբին Բելինգհեմ անունով անձը Լոնդոնի Օքսֆորդ փողոցում գործարան բացեց, սակայն այն հաջողության չհասավ և մարտ ամսին սեփականատերը սնանկ ճանաչվեց։ Հստակ տեղեկություն չէ, որ դա նա է եղել, բայց այնուհանդերձ, նա հաստատ աշխատել է որպես քարտուղար 1790-ականների վերջին հաշվիչ տանը։ 1800-ականներին նա տեղափոխվել է Արխանգելսկ՝ Ռուսաստան, որպես արտահանողների և ներկրողների գործակալ։1802թվականին նա վերադարձավ Անգլիա, երբ Լիվերպուլում առևտրի ոլորտում միջնորդ էր հանդիսանում։ 1803 թվականին նա ամուսնացավ Մերի Նեվիլի հետ։ 1804 թվականին նա վերադարձավ Արխանգելսկ՝ որպես արտահանման ներկայացուցիչ։
Վարչապետի սպանություն
Երբ արդեն իր տանն էր Բելինգհեմը խնդրեց Միացյալ Թագավորությանը՝ իր ազատազրկման համար փոխատուցում ստանալու։ Նրա խնդրանքը մերժման արժանացավ, քանի որ Միացյալ Թագավորությունը 1808 թվականի նոյեմբերին խզել էր իր դիվանագիտական հարաբերությունները Ռուսաստանի հետ։ Բելինգհեմի կինը խնդրեց նրան, որ նա հրաժարվի այդ մտքից, մեծ դժվարությամբ, բայց դա նրան հաջողվեց։
1812թվականին նա նորից սկսեց փոխատուցում պահանջել։1812 թվականին Բելինգհեմը նորից վերականգնեց փոխատուցում շահելու իր փորձերը։ Ապրիլի 18-ին նա գնաց Արտաքին գործերի նախարարություն, որտեղ քաղաքացիական ծառայողն ասաց նրան, որ կարող է ցանկացած միջոց ձեռնարկի, որը նպատակահարմար կգտնի։
Ապրիլի 20-ին Բելինգհեմը Սկիներ 58 փողոցից զենք վաճառողից ձեռք բերեց երկու 50 տրամաչափի (12,7մմ) ատրճանակ։ Նա իր վերարկուի ներսում ուներ փոքրիկ գրպան։Այդ ժամանակներում նրան հաճախ էին տեսնում Համայնքների պալատի նախասրահի մոտ։ 1812 թվականի մայիսի 11-ին իր ընկերոջ ընտանիքին նկարների ցուցահանդես ուղեկցելուց հետո հանկարծ հիշեց, որ չավարտած գործ ունի։ Նա ուղևորվեց  դեպի Խորհրդարան և սպասեց նախասրահում։ Երբ հայտնվեց Վարչապետ Սպենսեր Պերսեվալը, Բելինգհեմը առաջ գնաց և կրակեց ուղիղ սրտին։ Հետո հանգիստ նստեց նստարանին։ Նրան անմիջապես ճանաչեց «Լիվերպուլի» պատգամավոր Իսահակ Գասկոյնը։
Դատավարություն, մահապատիժ, ժառանգություն
1812 թվականի մայիսի 15-ին ուրբաթ օրը Օլդ Բեյլիում Ջոն Բելինգհեմը դատապարտվեց։ Նա պնդում էր ,որ մեծ ցանկություն ուներ գնդակահարել Ռուսաստանում Մեծ Բրիտանիայի դեսպանին, պնդում էր նաև, որ նա զոհ կարգավիճակում լինելով է սպանել նրան։ Նա դատարանում հանդես եկավ պաշտոնական հայտարարությամբ ասելով ՝
Հիշեք պարոնայք թե ինչպիսի իրավիճակում էի հայտնվել ես, հիշեք այն, որ նրա պատճառով է իմ ընտանիքը քանդվել ու նա եղել իմ կործանման պատճառը։Նա միշտ ցանկացել է, որ արդարությունը երբեք չվերականգնվի նա պատսպարվել էր իր պատկերացրած անվտանգության հետևում, ոտնահարում էր օրենքը՝ պատկերացնելով թե ինքը երբեք հատուցման առջև չի կանգնի։ Ես պահանջում եմ, որ յուրաքանչյուր անգլիացի ունենա իր իրավունքը և արտոնությունը։ Պարոնայք, երբ նախարարը իրեն օրենքից վեր է դասում ինչպես օրինակ պարոն Պերցեվալը, նա դա անում էր իր անձնական վտանգների համար։Եթե այս ամենը տեղի չունենար, ապա նախարարը բացահայտ կերպով օրենքը կդարձներ իրենը, իսկ այդ ժամանակ ի՞նչ կլիներ Ձեզ հետ։Հավատում եմ, որ սա մեծ դաս կլինի գալիք նախարարների համար և նրանք սրանից հետո ամեն բան արդար կանեն, որոհետև, եթե հասարակության վերին շերտերին թույլ տրվի անպատժելիորեն սխալ գործել, ապա ստորադասները շուտով կդառնան ամբողջովին կոռումպացված։ Պարոնայք իմ կյանքը Ձեր ձեռքերում է և ես ամբողջովին ապավինում եմ արդարությանը։ Ապացույցներ ներկայացվեցին, որ Բելինգհեմը հոգեկան հիվանդ է, բայց դատավորը՝ Սըր Ջեմս Մենսֆիլդը, չհավատաց այդ ամենին։Բելինգհեմը մեղավոր ճանաչվեց և դատապարտվեց մահապատժի ։ Երեք օր անց նրան հասարակության աչքի առաջ կախաղան հանեցին։ Ֆրանսիացի Ռենե Մարտին Պիլեն, որը տաս տարի Անգլիայում էր եղել և նյութ էր պատրաստել ՝ ինչպիսի տրամադրվածություն ուներ  ամբոխը մահապատժի ժամանակ ։
Հաջողություն խեղճ մարդ դուք պատասխան տվեցիք Ձեր երկրի օրենքների պատճառով, Աստված օրհնի Ձեզ։ Դուք կարևոր ծառայություն եք մատուցել ձեր երկրին, նախարարներին սովորեցրել եք, որ նրանք պետք է արդարություն պահեն և լսեն, երբ նրանց հարց ուղղվի։ Բելինհեմի այրու և երեխաների միջև նվիրատվությունը բաժանվեց նրանց կարողությունը տասն անգամ ավելի շատ էր քան նրանք սպասում էին։ Հաջորդ տարի նրա այրին կրկին ամուսնացավ։ Բելինգհեմի գանգը պահվում է Բարտսի պաթոլոգիայի թանգարանում 2009թվականի սեպտեմբերին Տեղական Պատկերության Ընկերությունը հուշատախտակ էր փակցրել Բելլինգհեմ Հաուսի վրա։ Ասում են՝ Բելինգհեմի ծննդավյրը )|Հանթինգդոն փողոցի և Քեմբրիջ փողոցի անկյունում գտնվող տունն է ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Անգլիացի մարդասպաններ
Headlights (երգ, Ռոբին Շուլց)
Headlights, գերմանացի DJ և պրոդյուսեր Ռոբին Շուլցի երգը։ Երգը ձայնագրվել է Գերմանիայում։ Երգում լսվում է նաև ամերիկացի երգիչ և երգերի հեղինակ Ilsey Juber-ի վոկալը։ Թողարկվել է 2015 թվականի ապրիլի 3-ին։ Գերմանիայի երաժշտական հիթ-շքերթում երգը զբաղեցրել է 6-րդ տեղը։ Հեղինակներ՝ Ռոբին Շուլց, Իլսի Ջաբեր, Ջոն Ռայան, Անդրեաս Շուլլերը, Էրիկ Ֆրեդերիկը, Թոմ Փեյթոնը և Ջո Լոնդոնը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2015 սինգլներ Կատեգորիա:2015 երգեր
Մասաուրա
Մասաուրա (მასაურა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Աջարիայի Ինքնավար Հանրապետության Խելվաչաուրի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 230 մետր բարձրության վրա։ Բաթումից 5 կմ հեռավորության վրա։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 588 մարդ ։
Պուտիվլ
Պուտիվլ (Путивль), քաղաք Ուկրաինայի Սումիի մարզի Պուտիվիլի շրջանում։ Հիմնադրվել է 989 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Պուտիվլ քաղաքում բնակվում էր 17 274 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 10,51 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Պուտիվիլի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքներ Կատեգորիա:989 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Պերիստերոնա
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կիպրոսի գյուղեր
Մ.թ.ա. 383
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 383
Երազ (էթնիկ խումբ)
Երազ, հաճախ կոչվում են Եր-ազ կամ Երազի, ադրբեջանական էթնիկ ենթախումբ։ Տերմինը հերաբերվում է նաև կլանի, որոնք գաղթել են ժամանակակից Հայաստանից։ Տերմինն առաջացել է «Երևանի ադրբեջանցիներ» բառակապակցությունից և օգտագործվում է, նույնիսկ եթե մարդը ծնունդով Երևանից չէ ։
Երբ Արցախյան առաջին պատերազմի ժամանակ հարևան Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև վաղեմի պատմական լարվածության պատճառով գրեթե բոլոր երազները լքել են Հայաստանը և մեկնել Ադրբեջան և այլ երկրներ։ Քանի որ նրանց սովորույթները ու խոհանոցը տարբերվում են Ադրբեջանի ադրբեջանցիների սովորույթներից, երազները հետագայում պահպանել են իրենց ենթամշակույթը։ Ադրբեջանից ադրբեջանցիների և Հայաստանից ադրբեջանցիների միջև լարվածության և մշակութային տարբերությունների պատճառով «երազ» տերմինը կարող է մեկնաբանվել որպես նսեմացուցիչ ։
Պատմություն
Հայաստանում ադրբեջանական համայնքը ներկայացված է եղել մեծ թվով, սակայն գործնականում այլևս գոյություն չունի 1988-1991 թվականներից ի վեր, երբ ադրբեջանցիների ճնշող մեծամասնությունը լքել է երկիրը Արցախյան առաջին պատերազմի և Հայաստանի ու Ադրբեջանի միջև շարունակվող հակամարտության արդյունքում։ ՄԱՓԳՀ-ի հանձնակատարի գնահատականներով՝ ներկայումս Հայաստանում ադրբեջանցիների թիվը կազմում է 30-ից մինչև մի քանի հարյուր մարդ, որոնց մեծ մասը բնակվում է գյուղական վայրերում։ Նրանք հիմնականում ադրբեջանցի կանայք են, որոնք ամուսնացել են հայ տղամարդկանց հետ, ինչպես նաև տարեցներ և հիվանդներ, որոնք չեն կարողացել լքել երկիրը։ Հաղորդվում է նաև, որ նրանց մեծ մասը փոխել են իրենց անունները և փորձում են ստվերում մնալ, որպեսզի խուսափեն խտրականությունից ։
Քաղաքական իշխանություն
Ադրբեջանում երազները ձևավորում են համախմբված քաղաքական կլան, որը Նախիջևանի կլանի հետ մեկտեղ գերիշխում է ադրբեջանական քաղաքականության մեջ խորհրդային ժամանակներից ի վեր ։ Չնայած նրան, որ նա ծնվել է Նախիջևանում, Հեյդար Ալիևի ընտանիքը, որը Ադրբեջանի նախկին նախագահն է և ներկայիս նախագահի հայրը, ծագում է Հայաստանից ։ Քանի որ ադրբեջանական քաղաքականության մեջ իշխանության բաշխումը հիմնված է կլանային և ընտանեկան կապերի վրա, այդ երկու արևմտյան ադրբեջանական կլանները հետ են մղել իշխանության մյուս կլանները  և ձևավորել նախիջևանցիների և երազի կլանային խմբերի շուրջ կառուցված հովանավորության բրգաձև ցանց ։
Երազ կլանի առաջնորդը Ջալալ Ալիևն է՝ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի հորեղբայրը ։ Եվս մեկ նշանավոր անդամ է Ռամիզ Մեհտիևը՝ նախագահի գործադիր մարմնի ղեկավարը ։ Ջալալ Ալիևից առաջ երազի ոչ պաշտոնական առաջնորդն էր Ալի Ինսանովը, «Նոր Ադրբեջան» իշխող կուսակցության համահիմնադիր և Ադրբեջանի առողջապահության նախկին նախարարը 12 տարվա ընթացքում։ Ինսանովը և ազդեցիկ պաշտոնյա Ակիֆ Մուրադվերդիևը համարվում էին երազի կլանի ամենաազդեցիկ անդամներից մեկը, քանի դեռ նախագահ Իլհամ Ալիևը նրանց չէր ազատել 2005 թվականի նոյեմբերին կայացած խորհրդարանական ընտրություններից առաջ կոռուպցիայի համար ։
Երազը երկու ոչ քաղաքական շարժում ունի՝ Ագրիդագը (Արարատի ադրբեջանական անվանումը) և Իրևան Բիրլիյին (Երևանյան միասնություն) ։ Ինսանովի հիմնադրած Ագրիդագը ազգային մակարդակում գործել է որպես կլանի ազդեցության տարածման միջոց, հատկապես երկրի առողջապահության համակարգի վրա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ադրբեջանի քաղաքականություն Կատեգորիա:Ադրբեջանական ցեղեր Կատեգորիա:Ադրբեջանական հասարակություն
Ալբերտ Բազեյան
Ալբերտ Մուշեղի Բազեյան (մայիսի 28, 1956, Լանջաղբյուր, Նոր Բայազետի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ քաղաքական գործիչ, Երևանի քաղաքապետ (1999-2001 )։
(4085) Վեյր
(4085) Վեյր (Weir), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1985 թվականի մայիսի 13-ին Կարոլին Շումեյկերի կողմից Պալոմարում ։
Ալբերտ Բազեյան
Ծնվել է 1956 թ., Կամոյի շրջանի (այժմ՝ Գավառ) Լանջաղբյուր գյուղում։
(4085) Վեյր
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,607115 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3267 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,8875 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1537,58 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,234134 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,23° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1985 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կարոլին Շումեյկերի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ալբերտ Բազեյան
Քաղաքական գործունեությունը
Ամուսնացած է, ունի երեք երեխա։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1956 ծնունդներ Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:ՀՀ ԱԺ 1-ին գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:ՀՀ ԱԺ 2-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:ՀՀ ԱԺ 3-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:«Հանրապետություն» կուսակցության անդամներ Կատեգորիա:«Ազգային վերածնունդ» կուսակցության անդամներ Կատեգորիա:Ֆիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ ուսուցիչներ Կատեգորիա:Մանկավարժական գիտությունների թեկնածուներ
Գորտնուկ երկարատերև
Գորտնուկ երկարատերև, գորտնուկազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Նկարագրություն
50-150 սմ բարձրությամբ բազմամյա խոտաբույս է։ Սրացած, երկարավուն նշտարաձև ցողունային տերևները ունեն մինչև 20 սմ երկարություն։ Ծաղիկները դեղին են, իսկ պսակաթերթերը` 15-18 մմ երկարությամբ ։
Տարածվածություն
Հայաստանում հայտնի է միայն Լոռու ֆլորիստիկական շրջանում (Տաշիր քաղաքի, Սարատովկա, Նովոսելցովո, Կիզ-Կալա գյուղերի շրջակայք)։ Աճում է նաև Կովկասում (ցրված), Եվրոպայում, Սիբիրում, Հյուսիսային Անատոլիայում, Հյուսիսային Իրանում, Միջին և Կենտրոնական Ասիայում ։
Էկոլոգիա
Աճում է միջին լեռնային գոտում՝ ծովի մակարդակից 1400-1500 մ բարձրությունների վրա, ճահիճներում, լճերի ափերին։ Ծաղկում է հունիս ամսին, պտղաբերում` հուլիսին ։
Պահպանություն
Պահպանության գործողություններ չեն իրականացվում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վտանգված տեսակներ Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:Խոտաբույսեր Կատեգորիա:Գորտնուկազգիներ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր
Զօկի ճրօյգը
Զօկի ճրօյգը, Գողթն գավառի ապահովության կոմիտեի հասարակական, քաղաքական, գրական պատկերազարդ ամսագիր։ Լույս է տեսել 1919-1920 թվականներին, ապա 1932 թվականին։ Ագուլիսի բարբառով առաջին համարը լույս է տեսել 1919 թվականին` ապրիլի 3-ին, Թիֆլիսում։ Ամսագիրը կազմված էր ութ էջից, որը խմբագրել են Ռստամ Զարգարյանցը և Հարություն Թումանյանը։ Ամսագրի 2-րդ օրինակը լույս է տեսել 1932 թվականի մարտի 20-ին «Աշխատավոր զոկի ճրոյգը» վերնագրով։ Ամսագրի նպատակն էր լուսաբանել Գողթնի կյանքն ու անցյալ պատմությունը, վառ պահել զոկական բարբառը և գողթնեցու ավանդությունները. այդ մասին հռչակվել է «Զօկի ճրոյգի»` 1919 թվականի ապրիլի 3-ի խմբագրականում։ Ամսագիրը մինչ օրս մնացել է չուսումնասիրված և գրադարաններում հայտնի է 1-2 օրինակով։
Դուդենևո (գյուղ, Բոգորոդսկի շրջան)
Դուդենևո (Дуденево), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Բոգորոդսկի շրջանի կազմում։
Հարթատերև ձնծաղիկ
Հարթատերև ձնծաղիկ (Galanthus platyphyllus), շքանարգիզազգիների (Amaryllidaceae) ընտանիքին, ձնծաղիկների (Galanthus) ցեղին պատկանող բազմամյա սոխուկավոր բույս։
Տարածում և էկոլոգիա
Հանդիպում է Վրաստանում և Հյուսիսային Օսիայում։ Էնդեմիկ է։
Աճում է ենթալպյան և ալպյան մարգագետիններում։ Երբեմն լանջերից իջնում է կիրճեր։
Բուսաբանական նկարագիր
Սոխուկը ունի 4-5 սմ երկարություն, 2,5-3,5 սմ տրամագիծ, արտաքին ծաղկաթեփուկները սպիտակ են։ Տերևապատյանը ունի 3-5 սմ երկարություն։
Ցողունը հավասար է տերևներին կամ մի փոքր գերազանցում է դրանց։
Տերևները մուգ կանաչ են, փայլուն, լայն երկարավուն-նշտարաձև, հարթ, վերին մասում՝ մինչև 20 սմ երկարությամբ, իսկ ներքևում՝ նեղացած կոթունով։ Ծաղկման ժամանակ ունեն 15-16 սմ երկարություն և 1-1,5 սմ լայնություն, իսկ ծաղկումից հետո՝ 20-25 սմ երկարություն և 3-3,5 սմ լայնություն։
Ծաղկակրի երկարությունը 10-15 սմ է, ծաղկումից հետո՝ 20-22 սմ։ Թևի երկարությունը 3-5 սմ է, իսկ ծաղկակոթինը՝ 1,5-2 սմ։
Արտաքին ծայրամասային բլթերը նեղ էլիպսաձև կամ երկարավուն ձվաձև են, 1,8-2,7 սմ երկարությամբ և 0,8-1,5 սմ լայնությամբ, սրածայր գագաթով ներքին՝ 0,8-1 սմ երկարությամբ և 0,5 սմ լայնությամբ, հակադարձ, փոքր կտրվածքով կամ համարյա բութ, անհամապատասխան ձևի կանաչ բծով կամ ընդհանրապես առանց բծի։ Առէջը ունի 0,4-0,5 սմ երկարություն, փոշանոթը բութ է՝ վերևում փոքր-ինչ նեղացած։ Սերմնարանի տրամագիծը 0,3-0,4 սմ է։ Ծաղկում է ապրիլ-մայիս ամիսներին։
Քրոմոսոմների թիվը 2n=24 է ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Բույսեր այբբենական կարգով
Մարկ Ալեգրե
Մարկ Ալեգրե (Marc Allégret, ), ֆրանսիացի կինոռեժիսոր։
Կենսագրություն
Ծնվել է բողոքական հոգևորական միսիոներ Էլի Ալեգրեի (1865-1940 թվականներ)՝ ֆրանսիացի հայտնի գրող և Գրականության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր Անդրե Ժիդի դաստիարակի և ուսուցչի ընտանիքում։ Ժիդը եղել է Ալեգրեի ընտանիքի մշտական հյուրերից մեկը։ Նա հոմոսեքսուալ կապի մեջ է մտել Մարկի հետ, երբ վերջինս եղել է 15 տարեկան։ Դրանից հետո Անդրեն տարիներ շարունակ մտերիմ հարաբերություններ է ունեցել Մարկի հետ և շատ ցավագին է արձագանքել Մարկի և ռեժիսոր Ժան Կոկտոյի մերձեցմանը ։ Անդրե Ժիդի մտերիմ հարաբերությունները Մարկ Ալեգրեի հետ ավարտվել են 1926 թվականին՝ Աֆրիկայով մեկ նրանց կատարած համատեղ ուղևորությունից հետո, երբ Ալեգրեն պարզել է, որ կանայք նրան ավելի շատ են գրավում։ Այնուամենայնիվ, նրանք լավ ընկերներ են մնացել մինչև Ջիդի մահը՝ 1951 թվականը։
Ալեգրեն ավարտել է Փարիզի քաղաքական գիտությունների դպրոցը՝ ստանալով իրավագիտության դիպլոմ, սակայն մասնագիտությամբ չի աշխատել։ 1926 թվականին Անդրե Ժիդի հետ Աֆրիկա կատարած ուղևորության ժամանակ Մարկը նկարահանել է իրենց ճանապարհորդությունը․ այդ ժապավենին, որը կարճամետրաժ վավերագրական ֆիլմ էր (1927 թվական), նա տվել է «Ճանապարհորդություն դեպի Կոնգո» (Voyage au Congo) անվանումը։ Նույն թվականին լույս է տեսել Անդրե Ժիդի համանուն օրագիրը, որը նա գրել է աֆրիկյան ճանապարհորդության ժամանակ։ Դրանից հետո Մարկ Ալեգրեն ամբողջությամբ նվիրվել է կինեմատոգրաֆիային։ Մի քանի տարի նա աշխատել է Ռոբերտ Ֆլորեյի և Օգյուստ Ժենինայի մոտ որպես օգնական։ Կարճ ժամանակ որպես օգնական աշխատելուց հետո Ալեգրեն սկսել է նկարահանել խաղարկային ​​ֆիլմեր։ Նրա հետքերով կինեմատոգրաֆ է դարձել նաև նրա կրտսեր եղբայրը՝ Իվ Ալեգրեն, որը նույնպես հայտնի ռեժիսոր է։