cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Էնն Մեգիլ
Էնն Մեգիլ (Anne Magill, ), նկարչուհի, որն այժմ ապրում է և աշխատում է Անգլիայի Բրայթոն քաղաքում ։
Կենսագրություն
Ծնվել է Հյուսիսային Իռլանդիայում։ Մեգիլը հիմնական դասընթացների է մասնակցել Լիվերպուլի Պոլիտեխնիկական համալսարանում նախքան Լոնդոն տեղափոխվելը, որտեղ նա 1981-1984 թվականներին սովորել է Սուրբ Մարտինսի Արվեստի դպրոցում ։ Հետագայում նա դարձել է պատկերազարդող` աշխատելով ամսագրերի, հրատարակչությունների և դիզայնի ու գովազդի գործակալությունների համար։ Պարբերականներից նրա հաճախորդներից էին The Sunday Times, The Observer և Today թերթերը ։ Մեգիլը աշխատել է որպես դատարանի նկարիչ BBC-ի և ITN-ի համար ։ Նրա կոմերցիալ հաճախորդներից էին British Airways, Marks և Spencer, Nike, Levi Strauss, Heineken, Canary Wharf, Saatchi և Saatchi և The Body Shop ընկերությունները։ Նա Բենսոնի և Հեդջեսի պատկերազարդման մրցանակի նախկին հաղթողն է։
Նրա առաջին անհատական ցուցադրությունը տեղի է ունեցել 1992 թվականին, ինչից հետո նա պարբերաբար ցուցադրվել է Լոնդոնի պատկերասրահներում, ինչպես նաև` Եվրոպայում, ԱՄՆ-ում և Իռլանդիայում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլիացի նկարչուհիներ
Լանգոբարդներ
Լանգոբարդներ ( «երկարամորուսներ» ), հին գերմանական ցեղ։
Լանգոբարդների ծագումը և պատմությունը
Լանգոբարդների ծագման մասին պատմող աղբյուրներից մեկը անհեղինակ «Լանգոբարդների ցեղի ծագումը» շարադրանքն է, որն օգտագործել է Պավել Դիակոն իր «Լանգոբարդների պատմությունը» գործը գրելու ժամանակ։ Համաձայն լեգենդի, որը նկարագրվում է աշխատությունում, ցեղի անունը տվել է Օդինը, իսկ նրա կինը՝ Ֆրեյան, ասում էր, թե կռվից առաջ լանգոբարդների կանայք իրենց մազերը այնպես էին փաթաթում դեմքին, որ հեռվից թվա՝ նրանք մորուքներով տղամարդիկ են։ Նշվում է նաև, որ լանգոբարդները կրում էին «վինիլներ» անվանումը և ապրում էին «Սկադան» կղզում։
Հնէաբանների կարծիքով լանգոբարդները սկզբից ապրել են Բարդենգայում՝ Ստորին Էլբայի ձախ ափում։ 5-րդ դարի նախաշեմին, արտագաղթելով հարավ, մուտք են գործում Նորիկ, որտեղ ընդունում են արիականություն, ինչով պաշտոնապես համարվում են Հռոմեական կայսրության մաս և դաշնակից ։
508 թվականին, հերուլների դեմ երկրորդ պատերազմի ժամանակ ոչնչացրեցին իրենց պետությունը՝ Մարավիան, իսկ 526 թվականին հեպիդների ցեղը, զբաղեցնելով Պանոնիան (Հունգարիայի արևմտյան մասը)։ 568 թվականին, Ալբոինի գլխավորությամբ, լանգոբարդները ներխուժեցին Իտալիա, նվաճեցին երկրի հյուսիսային մասը (ներկայիս Լոմբարդիա), որտեղ և հիմնեցին Լանգոբարդյան թագավորությունը՝ Պավիա մայրաքաղաքով։
Լանգոբարդան օրենսգիրքը («Էդիկտ») թարգմանվում է լատիներեն (առաջին անգամ ընդունվում է 644 թվականին, հետագայում վերանայվել է)։ Արքա Աուտարի (584-590 թվականներ) արքայատոհմի վերացումից հետո բավարական կայսր Լիուտպրանդայի (713-744 թվականներ) դստեր՝ Թեոդելինդայի ժամանակ հզորացավ լանգոբարդների իշխանությունը։ Սակայն, Հռոմի պապը կարողացավ Իտալիայում կանգնեցնել լանգոբարդներին և հաջողությամբ խանգարեց նրանց՝ ֆրանկների օգնությամբ, որոնք ցանկանում էին միանալ պետությանը։
Այստուլֆը (740-756 թվականներ) չկարողացավ գրավել Հռոմը, քանի որ խառնվեց ֆրանկական արքա Պիպին Կարճահասակը (754-755 թվականներ)։ Նրա որդեգիրը Դեզիդերին (756-774 թվականներ) 774 թվականին հանձնվեց Կառլոս Մեծին՝ Պավիայի յոթամսյա պաշարումից հետո։ Լանգոբարդների պետությունը միավորվեց ֆրանկականին։ Լանգոբարդների մասին հիշատակվում են Պավել Դիակոնի պատմություններում, ինչպես նաև հիշատակվում են «Ոսկե լեգենդը» գրքում (Legenda Aurea)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանական ցեղեր Կատեգորիա:Հին Իտալիայի ազգեր Կատեգորիա:Հին Հռոմի թշնամիներ
Ռամմուկա (գյուղ, Միսսո շրջան)
Ռամմուկա (Rammuka), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Միսսո շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 9 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Միսսո շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Բողոքի ցույցեր Լեհաստանում (2020)
Լեհաստանում բողոքի ակցիաները սկսվել են 2020 թվականի հոկտեմբերին՝ Լեհաստանում աբորտների մասին օրենքը խստացրած Սահմանադրական դատարանի որոշումների պատճառով ։
Ժամանակագրություն
Որոշման ընդունումից անմիջապես հետո լեհական բազմաթիվ քաղաքներում փողոց են դուրս եկել դժգոհ մարդիկ։ Հաջորդ օրը բողոքի ցույցերը շարունակվել են, մարդիկ անցել են քաղաքների կենտրոններով։
Հոկտեմբերի 25-ին ցուցարարները որոշել են դասադուլներ կազմակերպել եկեղեցիներում, որոշ եկեղեցիներ վանդալիզմի են ենթարկվել։
Հոկտեմբերի 27-ին և 28-ին ցուցարարները փակել են խոշոր քաղաքների ճանապարհները ։ Ոստիկանության ներկայացուցիչների համաձայն՝ հոկտեմբերի 28-ին շուրջ 430 000 մարդ մասնակցել է ամբողջ երկրում տեղի ունեցող 410 բողոքի ցույցերին ։
Հոկտեմբերի 28-ին Լեհաստանի Սեյմի «Lewica» կուսակցության ընդդիմադիր պատգամավորները հանդես են եկել ի պաշտպանություն աբորտների մասին օրենսդրության ազատականացման, ինչին ի պատասխան խորհրդարանի խոսնակներից մեկը դրանք համեմատել է Հիտլերյուգենդի հետ ։
Հոկտեմբերի 30-ին Վարշավայում առնվազն 100 հազար մարդ է մասնակցել զանգվածային բողոքի ցույցերին ։ Ցուցարարները պահանջել են ոչ միայն չեղյալ հայտարարել Սահմանադրական դատարանի որոշումը, այլև փոխել երկրի քաղաքական կուրսը ։ Նույն օրը նախագահ Անջեյ Դուդան երկրի խորհրդարան է մտցրել օրինագիծ, որը թույլ է տալիս աբորտներ անել այն դեպքում, եթե երեխայի մահն անխուսափելի է ։
Տարկետում
Հոկտեմբերի 3-ին կառավարությունը հայտարարել է, որ պատրաստվում է հետաձգել հրապարակումը ։ Սահմանադրական փորձագետները դա վատագույն տարբերակն են համարում, քանի որ լեհական օրենքները պահանջում են հրապարակումներ «օրենքների մատյանում»՝ առանց ուշացման ։
Անվտանգության ուժեր
Հոկտեմբերի 23-ին վարչապետ Մատեուշ Մորավեցկին հրամայել է ռազմական ժանդարմերիային օգնել քաղաքացիական ոստիկանությանը «պաշտպանել անվտանգությունն ու հասարակական կարգը» սկսած 2020 թվականի հոկտեմբերի 28-ից (այդ օրը պլանավորված էր կանանց ազգային գործադուլը)։ Նման հրամանի համար արդարացում է նշվել կորոնավիրուսային հիվանդության համաճարակը։
Հոկտեմբերի 29-ին Amnesty International-ը հայտարարել է, որ ցուցարարները «բախվել են ոստիկանության սպաների կողմից ուժի չափից ավելի օգտագործմանը, իսկ ձերբակալությունների համար թիրախներն ընտրվել են պատահականորեն և առանց փաստաբանների մատչելիության» ։
Լեհական ուլտրաաջ կազմակերպությունը կոստելների պաշտպանության նպատակով սկսել է ձևավորել ազգային բրիգադներ ։
Վիտալի Բայկով
Վիտալի Անվարովիչ Բայկով (Байков Виталий Әнүәр улы; ), մաթեմատիկոս, ավագ դպրոցի ուսուցիչ։ Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր (1991), պրոֆեսոր (1992), Բաշկորտոստան հանրապետության գիտության վաստակավոր գործիչ (1997), Բաշկորտոստանի Հանրապետության կոմսոմոլյան մրցանակի դափնեկիր ։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1955 թվականի փետրվարի 24-ին Բաշկիրի Ինքնավար Խորհրդային Սոցիալիստական ​​Հանրապետության (այժմ՝ Բաշկորտոստան Հանրապետություն) Տույմազինսկի շրջանի Սերաֆիմովկա գյուղում) ։
1977 թվականին ավարտել է Բաշկորտոստանի պետական համալսարան ։ Նա աշխատել է Ուֆայի ավիացիոն ինստիտուտում (այժմ՝ Ուֆայի պետական ​​ավիացիոն տեխնիկական համալսարան)։ 1982 թվականից զբաղեցրել է տարբեր պաշտոններ՝ ինժեներ, ասպիրանտ, ասիստենտ, ավագ գիտաշխատող, պրոֆեսոր, 1998 թվականից՝ մաթեմատիկայի ամբիոնի վարիչ ։ 2005 թվականից միաժամանակ աշխատել է «РН—Ուֆանիպինեֆտ»-ի (այժմ ՝« РН-Բաշնիպինեֆտ») գլխավոր տնօրենի տեղակալ։
Գիտական ​​աշխատություններ
Հեղինակ է ավելի քան 150 գիտական աշխատությունների և «Վեստնիկ ՈՒԳԱՏՈՒ» ամսագրի խմբագրության անդամ
Գիտական հետազոտությունները կապված են դաշտի տեսության, ոչ գծային մեխանիկայի ալիքային գործընթացների և դիֆերենցիալ հավասարումների խմբային վերլուծության հետ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային մաթեմատիկոսներ Կատեգորիա:Խորհրդային գիտնականներ Կատեգորիա:Խորհրդային մանկավարժներ Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Խորհրդային պրոֆեսորներ
Կյուսնախտ (Ցյուրիխ)
Պատմություն
Կյուսնախտն առաջին անգամ հիշատակվում է 1188 թվականին որպես de Cussenacho : Բնակավայրերի ամենավաղ գտածոները վերաբերում են քարի դարին։ Գտածոներ կան նաև բրոնզի դարից։ Հռոմեական ժամանակներում այս տարածքում եղել է մի առանձնատուն, որը կոչվել է fundus Cossiniacus (Կոսինյան ֆերմա), որից հավանաբար ծագել է Կյուսնախտ անունը։ 7-րդ դարում անունը գրանցվել է որպես Չուսենախո։ Բնակավայրի զինանշանին պատկերված է ոսկե բարձ կարմիր ֆոնի վրա։ Հավանաբար դա Կյուսնախտ ամ Ռիգիի արիստոկրատների զինանշանի ածանցյալն է։
Միջնադարում բնակավայրը կառավարվել է Ռեգենսբերգների ընտանիքի կողմից, որոնք ապրել են Կյուսնախտի Վուլպ ամրոցում։ 1531 թվականից հետո Կյուսնախտն անցել է Ցյուրիխի կառավարման ներքո։
Ինչպես Ցյուրիխ լճի երկայնքով գտնվող այլ մունիցիպալիտետներ, Կյուսնախտը սկսել է դառնալ Ցյուրիխ քաղաքի արվարձանը՝ 1896 թվականին երկաթուղային տրանսպորտի ստեղծմամբ։
Հոգեբույժ Կարլ Գուստավ Յունգը Կյուսնախտում ունեցել է իր կլինիկան, ուր այցելել են հիվանդներ ամբողջ աշխարհից։ Թոմաս Մանը Կյուսնախտում ապրել է 1933-1939 թվականներին, այն բանից հետո, երբ նացիստները ստիպված են եղել լքել Գերմանիան։ Քաղաքի ամենահայտնի բնակիչը Թինա Թըրներն է։
Աշխարհագրություն
Կյուսնախտն ունի 12,3 կմ քառակուսի (4,7 քառակուսի մղոն) տարածք։ Այս տարածքի 34,5%-ն օգտագործվում է գյուղատնտեսական նպատակներով, իսկ 32,1%-ը՝ անտառապատ է։ Հողատարածքի մնացած մասի 32.8%-ը բնակեցված է (շենքեր կամ ճանապարհներ), իսկ մնացածը (0.5%) ոչ արտադրողական է (գետեր, սառցադաշտեր կամ լեռներ) ։ 1996 թվականին բնակարաններն ու շենքերը կազմել են ընդհանուր տարածքի 25,6%-ը, մինչդեռ տրանսպորտային ենթակառուցվածքները կազմել են մնացածը (7%) ։ Ընդհանուր անարդյունավետ տարածքի ջրերը (առուները և լճերը) կազմում են տարածքի 0,4%-ը։ 2007 թվականի դրությամբ ընդհանուր մունիցիպալ տարածքի 33%-ը ենթարկվել է որոշակի շինարարության ։
Գտնվում է Ցյուրիխի լճի հյուսիս-արևելյան ափին (նաև հայտնի է որպես Ոսկեափ) Պֆանենշտիլի շրջանում ։ Տեղական բարբառը կոչվում է Züridütsch (Ցյուրիխի գերմաներեն)։
Ժողովրդագրություն
Կյուսնախտն ունի 14,811 բնակչություն (2020 թվականի դեկտեմբերի 31-ի դրությամբ) ։ 2007 թվականի դրությամբ բնակչության 19,7%-ը կազմել են օտարերկրյա քաղաքացիները։ 2008 թվականի դրությամբ բնակչության սեռային բաշխվածությունը կազմել է 47.4% տղամարդ և 52.6% իգական սեռի ներկայացուցիչ։ Վերջին 10 տարիների ընթացքում բնակչությունն աճել է 6,6 տոկոսով։ Բնակչության մեծ մասը (2000 թվականի դրությամբ) խոսում է գերմաներեն (86,1%), ընդ որում անգլերենը երկրորդ ամենատարածվածն է (3,6%), իտալերենը՝ երրորդը (2,5%)։
2007 թվականի ընտրություններում ամենահայտնի կուսակցությունը եղել է Շվեյցարական ժողովրդական կուսակցությունը (SVP), որը հավաքել է ձայների 32,8%-ը։ Հաջորդ երեք ամենահայտնի կուսակցություններն են եղել Շվեյցարիայի ազատ դեմոկրատական կուսակցությունը (FDP) (30,5%), Շվեյցարիայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցությունը (SPS) (12,4%) և Շվեյցարիայի քրիստոնեա-սոցիալական կուսակցությունը (CSP) (8,9%):
Բնակչության տարիքային բաշխվածությունը (2000 թվականի դրությամբ) երեխաներն ու դեռահասները (0-19 տարեկան) կազմում են բնակչության 17,7%-ը, իսկ մեծահասակները (20-64 տարեկան) կազմում են 59,1%-ը և տարեցները (64 տարեկանից բարձր) կազմում են 23,2%։ Կյուսնախտում բնակչության մոտ 84,6%-ը (25-64 տարեկան) ունի միջնակարգ կրթություն կամ լրացուցիչ բարձրագույն կրթություն (համալսարան կամ Fachhochschule): Կյուսնախտն ունի 5843 տնտեսություն ։
Կյուսնախտում գործազրկության մակարդակը կազմում է 1,51%։ 2005 թվականի դրությամբ տնտեսական առաջնային հատվածում աշխատել է 167 մարդ և այս ոլորտում ներգրավված է եղել շուրջ 43 ձեռնարկություն։ Երկրորդային հատվածում զբաղված է 849 մարդ, այս ոլորտում կա 91 տնտեսվարող սուբյեկտ։ ծառայությունների ոլորտում զբաղված է 3794 մարդ, 664 ձեռնարկատեր ։ 2007 թվականի տվյալներով աշխատունակ բնակչության 40%-ը աշխատում է լրիվ դրույքով, 60%-ը՝ կես դրույքով ։
2008 թվականի տվյալներով Կյուսնախտում եղել է 3578 կաթոլիկ և 5417 բողոքական։ 2000 թվականի մարդահամարի ժամանակ կրոնը բաժանվել է մի քանի փոքր կատեգորիաների։ Մարդահամարի տվյալներով՝ 49,5%-ը եղել է բողոքականների ինչ-որ տեսակ, ընդ որում 48%-ը պատկանում է Շվեյցարիայի բարեփոխված եկեղեցուն, իսկ 1,5%-ը՝ այլ բողոքական եկեղեցիներին։ Բնակչության 26,6%-ը կաթոլիկ է։ Մնացած բնակչության 2%-ը եղել է մահմեդական, 4,4%-ը պատկանել է այլ կրոնի (նշված չէ), 3,7%-ը կրոն չի նշել, իսկ 15,2%-ը աթեիստ կամ ագնոստիկ է ։
Պատմական բնակչությունը ներկայացված է հետևյալ աղյուսակում.
Եղանակ
Կյուսնախտում տարեկան միջինը 136 օր անձրև է գալիս և մթնոլորտային տեղումները միջինում 1171 մմ (46,1 դյույմ) են։ Ամենախոնավ ամիսը օգոստոսն է, որի ընթացքում Կյուսնախտում 139 մմ (5,5 դյույմ) տեղումներ են։ Այդ ամսվա ընթացքում տեղումներ են լինում միջինը 12,3 օր։ Ամենաշատ տեղումներ ունեցող ամիսը հունիսն է՝ միջինը 13,3 օր և 138 մմ (5,4 դյույմ) տեղումներ ։
Տրանսպորտ
Կյուսնախտի մունիցիպալիտետում կա չորս երկաթուղային կայան։ Küsnacht ZH և Küsnacht Goldbach կայանները երկուսն էլ գտնվում են Ցյուրիխի լճի աջ ափին և սպասարկվում են S-Bahn Ցյուրիխի S6 և S16 ծառայություններով։ Neue Forch և Forch կայանները գտնվում են ներքին Forchbahn գծի վրա և սպասարկվում են S18 ծառայության կողմից։
Ամռանը գործում են կանոնավոր նավեր դեպի Ցյուրիխ, ինչպես նաև լճի երկայնքով դեպի Rapperswil, որը կառավարում է Zürichsee-Schifffahrtsgesellschaft (ZSG):
Սպորտ
ZSC Lions-ի GCK Lions-ը խաղում է Շվեյցարիայի լիգայում (SL): Նրանց տնային ասպարեզը 2200 նստատեղ ունեցող Eishalle Küsnacht-ն է։
Հետաքրքիր վայրեր
Ցյուրիխի լճից բացի, այցելության հայտնի վայրերը ներառում են՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Շվեյցարիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Բնակավայրեր Ցյուրիխ լճի վրա Կատեգորիա:Ցյուրիխի կանտոնի համայնքներ Կատեգորիա:Շվեյցարիայի բնակավայրեր
Աստերոիդների ցանկ (99801-99900)
Աստերոիդների ցանկ (99701-99800) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (99901-100000)
Ազատամուտ
Ազատամուտ, գյուղ Հայաստանի Տավուշի մարզի Իջևանի տարածաշրջանում, մարզկենտրոն Իջևան քաղաքից մոտ 11 կմ հյուսիս-արևելք, Երևանից 149 կմ հեռավորության վրա։ Գյուղի տարածքը կազմում 0,5 կմ քառակուսի է։ Ծովի մակերևույթից բարձրությունը 580 մ է։ Գտնվում է բարեխառն գոտում, անտառազուրկ է, ամռանը միջին ջերմաստիճանը +32 C է, ձմռանը՝ +3 C ։
Ազատամուտը հիմնադրվել է 1970 թվականին։ Մինչև 1978-ի հունվարի 25-ը կոչվել է Բենտոնիտային կավերի գործարանին կից ավան ։ Ազատամուտ անունը ստացել է 1920-ի նոյեմբերին 11-րդ Կարմիր բանակի այստեղով մուտքը Հայաստան խորհրդանշելու համար ։
Բնակչություն
Ըստ Հայաստանի 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների՝ Ազատամուտի մշտական բնակչությունը կազմել է 2513, առկա բնակչությունը՝ 2058 մարդ, բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում՝ ստորև.
Տնտեսություն
Բնակչությունը հիմնականում աշխատում է բենտոնիտի գործարանում։ Զբաղվում են նաև առևտրով և ծխախոտի վերամշակումով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տավուշի մարզի բնակավայրեր Կատեգորիա:Տավուշի մարզի գյուղեր Կատեգորիա:Հայ-ադրբեջանական շփման գծի բնակավայրեր հայկական կողմից
Ստամբուլի եվրոպական ափ
Ստամբուլի եվրոպական ափ (հայտնի է նաև Ռումելիի ափ անվամբ), Ստամբուլի եվրոպական հատվածում գտնվող շրջանների և թաղամասերի հավաքական անվանումը։
Հայտնի չէ, թե եվրոպական անվանումը որ դարաշրջանից է կիրառվում, սակայն Ռումելիի ափ անվանումը կիրառվում է Օսմանյան կայսրության ժամանակներից։
Ստամբուլի եվրոպական հատվածի հյուսիսային մասում գտնվում են Էյուփ, Գազիօսմանփաշա և Չաթալջա շրջանները, իսկ հարավային հատվածում՝ Ֆաթիհ, Զեյթինբուրնու, Բաքըրքյոյ, Քյուչյուքչեքմեջե, Ավջըլար, Բյույուքչեքմեջե և Սիլիվրի շրջանները։ Բոսֆորի նեղուցի ափին են գտնվում Էմինյոնյու, Բեյօղլու, Բեշիքթաշ, Սարըյեր շրջանները։ Ներքին շրջաններ են համարվում Բեհչելիևլերը, Բաղջըլարը, Գյունգյորենը, Էսենլերը, Բայրամփաշան, Քյաղըթհանեն և Շիշլին ։
Սուլթանգազին, Բեյլիքդյուզյուն, Էսենյուրթը, Արնավութքյոյը և Բաշաքշեհիրը նորակառույց թաղամասեր են, որոնք հիմնադրվել են 20-րդ դարի երկրորդ կեսին։ Հետագայում Էսենյուրթը ներառվել է Ֆաթիհ թաղամասի կազմում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ստամբուլի թաղամասեր
Մակբայ
Մակբայն՝ իբրև խոսքի մաս, բնութագրվում է նրանով, որ ցույց է տալիս գործողության հատկանիշ և հատկանիշի հատկանիշ։
Շատ լեզուներում մակբայը համարվում է չթեքվող խոսքի մաս։ Միայն 2 լեզվում է թեքվում, որտեղ մակբայները կարող են հանդես գալ որպես համաձայնեցնող վերջավորություն։
Հայերենում չթեքվող խոսքի մաս է (մասնակի բացառություններով) և նախադասության մեջ հիմնականում հանդես է գալիս պարագայի շարահյուսական պաշտոնով. երբեմն էլ կարող է լինել նաև որոշիչ և հանդես գալ փոխանվանական կիրառություններով։ Ածականներից կազմված մակբայը անվանվում է ածականակազմ մակբայ ։
Պատասխանում են «ե՞րբ», «որտե՞ղ», «ինչու՞», «ինչպե՞ս» հարցերին։
Նախադասության մեջ կատարում են պարագաների (տեղի, ժամանակի, չափ ու քանակի, ձևի), որոշչի և ստորոգյալի գործառույթներ։
Տեսակներ
Անհատական մակբայը մակբայի տեսակ է, որն արտահայտում է քանակի, չափի, ժամանակի ընդհանուր իմաստ՝ հանապազ, միշտ, ցանկ, հավերժ, բազում անգամ, շատ անգամ, քանիցս անգամ, որչափ, որքան, այսքան, այսչափ, շատ, փոքր-ինչ, սակաւ մի բառերը ։
ՏԵՂԻ ՄԱԿԲԱՅ - ցույց է տալիս գործողության կատարման տեղը։ Պատասխանում է ու՞ր, որտե՞ղ, որտեղի՞ց հարցերին։
ԺԱՄԱՆԱԿԻ ՄԱԿԲԱՅ - ցույց է տալիս գործողության կատարման ժամանակը։ Պատասխանում է ե՞րբ, երբվանի՞ց հարցերին։ Օր.՝ Նրանք գիշեր-ցերեկ աշխատում էին առաջադրանքը լիովին կատարելու համար։ Կան նաև հարաբերական դերանուններ, որոնք ցույց են տալիս գործողության կատարման ժամանակը՝ առանց դրանք անվանելու։ Դրանք են երբ, երբևէ, երբևիցե հարաբերական դերանունները։
ՉԱՓ ՈՒ ՔԱՆԱԿԻ ՄԱԿԲԱՅ - ցույց է տալիս գործողության կատարման չափն ու քանակը։ Պատասխանում է ինչքա՞ն, որքա՞ն, ի՞նչ չափ, ո՞ր չափ հարցերին։ Կան հարաբերական դերանուններ՝ այսքան, այնքան, այդքան, նույնքան, այսչափ, այնչափ, այդչափ, նույնչափ, ինչքան, որքան, որչափ։ Օր.՝ Նրանց ձայնը քիչ-քիչ մարեց։
ԸՆԴՀԱՆՐԱԿԱՆ ՄԱԿԲԱՅ - կան մակբայներ, որոնք հանդես են գալիս բայի մեկից ավելի մակբայի տեսակներով, նաև այլ խոսքի մասերով։ Օր.՝ անընդհատ, անմիջապես, արտաքուստ, իսկույն, հաճախ, հաճախակի և այլն։
Ծանոթագրություններ
emin
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Խոսքի մասեր
Պարտիզանսկոե (ավան, Բերշադի շրջան)
Պարտիզանսկոե (Партизанське), ավան Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Բերշադի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Պարտիզանսկոե ավանում բնակվում էր 62 մարդ։
Չոռնի Կլյուչ (գյուղ, Իգլինսկի շրջան)
Չոռնի Կլյուչ (Черный Ключ, Чёрный Ключ), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իգլինսկի շրջանի կազմում։
Պարտիզանսկոե (ավան, Բերշադի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Բերշադի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի ավաններ
Չոռնի Կլյուչ (գյուղ, Իգլինսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Իգլինսկի շրջանի բնակավայրեր
Թանգրամ
Թանգրամ (չին.七巧板, փինյին՝ qī qiǎo bǎn, բառացի՝ «վարպետության յոթ տախտակիկ»), գլուխկոտրուկ՝ կազմված յոթ հարթ ֆիգուրներից, որոնք դասավորվում են որոշակի ձևով մեկ այլ՝ ավելի բարդ պատկեր ստանալու համար (մարդու, կենդանու, կենցաղային առարկայի պատկեր, տառ, թիվ և այլն)։ Ստացվելիք պատկերը սովորաբար սահմանվում է ուրվապատկերի կամ արտաքին ուրվագծի տեսքով։ Գլուխկոտրուկը լուծելու համար պետք է պահպանվի երկու պայման. առաջինը՝ անհրաժեշտ է օգտագործել թանգրամի բոլոր յոթ ֆիգուրները, և երկրորդ՝ ֆիգուրները չպետք է դրվեն իրար վրա։
Պատմություն
Թանգրամը, հնարավոր է, ծագել է յանցզիտուից (燕几圖). կահույքի տեսակ, որ ի հայտ է եկել Սուն կայսրության շրջանում։ Որպես կահույք՝ յանցզիտուն որոշ փոփոխություններ է կրել Մին դինաստիայի կառավարման տարիներին, իսկ հետագայում վերածվել է խաղի համար նախատեսված փայտե ֆիգուրների հավաքածուի։
Չնայած թանգրամը հաճախ շատ վաղ ժամանակների գյուտ է համարվում, նրա մասին առաջին տպագիր հիշատակությունը հանդիպում է 1813 թվականին հրատարակված չինական գրքում, որն ակնհայտորեն գրվել է Ցզյացին կայսեր օրոք ։
Արևմուտքում թանգրամը ի հայտ է եկել 19-րդ դարի սկզբից ոչ շուտ, երբ այդ գլուխկոտրուկը հայտնվել է Ամերիկայի չինական և ամերիկյան նավերում։ Հնագույն այդպիսի օրինակը, որ 1802 նվիրել են ամերիկացի նավատիրոջ որդուն, պատրաստված է փղոսկրից և պահվում է մետաքսե տուփի մեջ։
«Թանգրամ» բառը 1848 թվականին առաջին անգամ օգտագործել է Հարվարդի համալսարանի ապագա նախագահ Թոմաս Հիլլն իր «Գլուխկոտրուկներ երկրաչափության ուսուցման համար» գրքույկում։
Գրող և մաթեմատիկոս Լուիս Քերոլը համարվում է թանգրամի էնտուզիաստ։ Նրա մոտ պահպանվել է 323 հանձնարարություններով չինական գիրք։
Սուրբ Հեղինեի կղզում աքսորի ժամանակ Նապոլեոնի մոտ եղել են թանգրամի հավաքածու և խնդիրների ու լուծումների գիրք։ Այդ հավաքածուի լուսանկարները ներառված են Ջերրի Սլոկումի «The Tangram Book» գրքում ։
Սեմ Լոյդի «Տանի ութերորդ գիրքը» աշխատությունը, որ տպագրվել է 1903 թվականին, ներկայացնում է թանգրամի մտացածին պատմությունը, համաձայն որի՝ այս գլուխկոտրուկը հորինվել է 4 հազար տարի առաջ Տան անունով աստվածության կողմից։ Գիրքը ներառում է 700 առաջադրանք, որոնցից մի քանիսը լուծված չեն ։
Ֆիգուրներ
Չափերը ներկայացված են մեծ քառակուսու համեմատությամբ, որի կողմերն ու մակերեսն ընդունվում է հավասար -ի.
Այս յոթ մասերից զուգահեռագիծն առանձնանում է նրանով, որ չունի հայելային համաչափություն (այն օժտված է միայն պտտական համաչափությամբ), այդ պատճառով է նրա հայելային արտացոլումը կարելի է ստանալ միայն այն շրջելով։ Այն թանգրամի միակ մասն է, որը պետք է շրջենք որոշ ֆիգուրները դասավորելու համար։ Միակողմանի հավաքածուի (որոնցում արգելվում է ֆիգուրները շրջել) օգտագործման ժամանակ կան ֆիգուրներ, որոնք կարելի է դասավորել, իսկ նրանց հայելային պատկերները՝ ոչ։
Պարադոքսներ
Մեկ այլ պարադոքս ներկայացնում է Լոյդն իր «Տանի ութերորդ գիրքը» աշխատության մեջ.
Յոթերորդ և ութերորդ ֆիգուրները ներկայացնում են յոթ մասից կազմված խորհրդավոր քառակուսի։ Այնուհետև քառակուսու անկյունը կտրել են, բայց, այնուամենայնիվ, նորից օգտագործվում են նույն յոթ մասերը ։
Այս պարադոսքի լուծումը Լոյդի գրքում տրված չէ։ Այդ գրքի մյուս չլուծված առաջադրանքները քննարկվում են համացանցում ;
Ուրվանկարների հաշվարկ
Վան Ֆուտրայնն ու Սյուն Ցյուանչժին (熊全治) 1942 թվականին ապացուցել են, որ գոյություն ունի թանգրամի միայն 13 ուռուցիկ ուրվանկար (այնպիսին, որ արտաքին ուրվագծի ցանկացած երկու կետերով անցնող հատվածն անցնում է միայն այդ ուրվագծի մեջ ներառված կետերով) :
Ի պատասխան առաջարկվել է մոտավորապես 6,13 միլիոն հնարավոր ուրվանկար, ընդ որում՝ դրանցից յուրաքանչյուրում ցանկացած մասի առնվազն մեկ գագաթը և առնվազն մեկ կողմը համընկնում են մեկ այլ մասի գագաթի և կողմի հետ։
Թանգրամի մանկավարժական դերը
Նպաստում է կանոններով խաղալու և հրահանգներին հետևելու կարողության, ակնառու-պատկերային մտածողության, երևակայության, ուշադրության, գույները, չափերն ու ձևերն ըմբռնելու, համադրելու ունակությունների զարգացմանը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մաթեմատիկական գլուխկոտրուկներ Կատեգորիա:Չինական հայտնագործություններ
(1368) Նումիդիա
(1368) Նումիդիա (Numidia), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1935 թվականի ապրիլի 30-ին Սիրիլ Ջեքսոնի կողմից Յոհանեսբուրգում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,523549 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3671 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,68 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1464,25 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,245859 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,83° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1935 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սիրիլ Ջեքսոնի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Կրասնոարմեյսկի (Կագալնիցկի շրջան)
Կրասնոարմեյսկի (Красноармейский), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Կագալնիցկի շրջանում։ Մտնում է Խոմուտովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կագալնիցկի շրջանի բնակավայրեր
Բոշխ կիլիկիական
Բոշխ կիլիկիական, բոշխազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Նկարագրություն
45-75 սմ բարձրությամբ սողացող, բազմամյա, կոճղարմատավոր խոտաբույս է։ 3-4 մմ լայնությամբ տերևները նուրբ են, զգալիորեն ցողունից կարճ։ Ծաղկաբույլերը կազմված են առէջավոր և վարսանդավոր հասկիկներից։ Ծածկող թեփերը նշտարաձև են, սրագագաթ, կանաչավուն կենտրոնական ջղով և եզրից մուգ դարչնագույն շերտով։ 4-5 մմ երկարությամբ պարկիկը դեղնավուն է, իսկ 2 մմ երկարությամբ կտուցը դարչնագույն և գագաթում թեթևակի ճեղքված ունի ։
Տարածվածություն
Հանդիպում է Դարեղեգիսի ֆլորիստիկական շրջանում, Խաչիկ և Գնիշիկ գյուղերի շրջակայքում։ Ընդհանուր արեալը ընդգրկում է Հարավային Անդրկովկասը, Հայկական լեռնաշխարհը և Հյուսիսային Իրանը։ Հանդիպում է հազվադեպ ։
Էկոլոգիա
Աճում է ծովի մակարդակից 2400-2600 մ բարձրությունների վրա, ճահճացած լեռնային մարգագետիններում։ Ծաղկում է հուլիսին, պտղաբերում է օգոստոս ամսին ։
Պահպանություն
Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ է։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված է որպես ոչնչացման անմիջական սպառնալիքի ենթակա տեսակ։ CITES-ի և Բեռնի կոնվենիցիաների հավելվածներում բացակայում է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակներ Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:Բոշխազգիներ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր
Պոլիկորո
Պոլիկորո  (Policoro), կոմունա Իտալիայում՝ Բազիլիկատա մարզի Մատերա գավառում։ Բնակչությունը կազմում է 15567 մարդ (2008 թվական), բնակչության խտությունը կազմում է 232 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 67 կմ² տարածք։ Սահմանակից է Ռոտոնդելլա, Սկանցանո Յոնիկո, Տուրսի համայնքներին ։ Փոստային ինդեքսն է՝ 75025։ Հեռախոսային կոդը՝ 0835։
Կոմունայի հովանավորն է Սուրբ Կույս Մարիամ Աստվածածինը։
Բնակչություն
Պոլիկորոյի բնակչությունը.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Փյուջեթ (ծոց)
Փյուջեթ, Փյուջեթ սաունդ (Puget Sound ), ծոցերի համակարգ Վաշինգտոն նահանգում (ԱՄՆ)։ Համարվում է Սելիշ ծովի մի մասը։ Մակերեսը կազմում է 2642 կմ²։
Նկարագրություն
Այն էստուարիաների բարդ համալիր է, որն իրար է կապում ծովային՝ դեպի Խուան դե Ֆուկա նեղուց 2 ելք ունեցող ուղիներ և ավազաններ։ Այս ելքերից ամենամեծը՝ Ադմիրալթի նեղուցը, շրջանցում է Ուիդբի կղզին արևմուտքից, իսկ մյուս ելքը՝ Դեսեփշենի անցումը, շրջանցում է նույն կղզին արևելքից։ Ի դեպ, Դեսեփշենի անցումն իրականացնում է Խուան դե Ֆուկա նեղուցի հետ ընդհանուր ջրափոխանակման միայն 2 %-ը ։ Փյուջեթ համակարգը տարածվում է գրեթե 160 կմ հյուսիսից հարավ։ Ծոցերի միջին խորությունը կազմում է 62 մ, իսկ առավելագույն խորությունը (Ինդիանոլա և Քինգստոն բնակավայրերի միջև) հասնում է 280 մ-ի։
Պատմություն
Ճանապարհորդ Ջորջ Վանկուվերը բացահայտել է Փյուջեթ ծոցը 1792 թվականին։ 1792 թվականի հունիսի 4-ին նա այդ հողերը հայտարարել էր որպես բրիտանական տարածք՝ ծոցն անվանելով իր արշավախմբի մասնակիցներից մեկի՝ լեյտենանտ Պիտեր Փյուջեթի պատվին ։ Ամերիկացի մորթեղենի առևտրականներն առաջին անգամ ծոցի ափերին են հայտնվել 19-րդ դարի սկզբին ։ Փյուջեթ Սաունդ շրջանի առաջին Եվրոպական բնակավայրը դարձել Է Ֆորտ Նիսկալլին՝ առևտրային պահք, որը հիմնադրվել է Հուդզոնի ծոցի ընկերության կողմից 1833 թվականին ։ Ֆորտ Նիսկալին Կոլումբիա բաժնի մի մասն էր, որի շտաբ-բնակարանը գտնվում էր Ֆորտ Վանկուվերում։ Այս տարածաշրջանում առաջին ամերիկյան բնակավայրն է դարձել Թումուոթերն, որը հիմնադրվել է 1845 թվականին Օրեգոնյան արահետով այստեղ եկած ամերիկացի բնակիչների կողմից։ 1853 թվականին Վաշինգտոնի տարածքը անջատվել է Օրեգոնի տարածքի մի մասից։ 1888 թվականին երկաթուղային ճյուղը հասել է Փյուջեթ Սաունդին՝ այդ տարածաշրջանը միացնելով երկրի արևելյան նահանգների հետ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խաղաղ օվկիանոսի ծոցեր Կատեգորիա:Ծոցեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ծոցեր
(9233) Իտագիջուն
(9233) Իտագիջուն (Itagijun), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1997 թվականի փետրվարի 1-ին Տակաո Կոբայաշիի կողմից Օիզումիյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,553247 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8996 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2069 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1490,18 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,241582 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 7,58° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1997 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Տակաո Կոբայաշիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Բրայանտ Դանստոն
Բրայանտ Քևին Դանստոն կրտսեր (Bryant Kevin Dunston Jr., ), ամերիկացի պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ, կենտրոնական։ Ներկա պահին հանդես է գալիս թուրքական «Անադոլու Էֆես» բասկետբոլային ակումբում։
Հունական «Օլիմպիակոս» ակումբում ելույթներ ունենալու տարիներին երկու անգամ ճանաչվել է որպես «Եվրալիգայի լավագույն պաշտպան (2014, 2015) », ինչպես նաև խաղացել առաջնության եզրափակչում։
Վաղ կյանքը
Դանստոնը ծնվել է հարավային Կենտուկիում և մեծացել Նյու Յորքի Քուինս թաղամասում։ Ավարտել է «Սենթ Ջոնս» նախապատրաստական դպրոցը։
Համալսարանային կարիերա
Համալսարանային ողջ կարիերայի ընթացքում Դանստոնն անցկացված ոչ մի հանդիպում բաց չի թողել՝ մասնակցություն ունենալով 120 խաղում և մեկնարկելով 118-ում։ Համալսարանային կարիերան Դանստոնն ավարտում է 1832 անձնական միավորով՝ դառնալով համալսարանի բոլոր ժամանակների փոխառաջատարը տվյալ ասպարեզում, ինչպես նաև 294 բլոկշոտով և 993 անդրադարձով համապատասխանաբար գրավում 1-ին և 3-րդ տեղերը։ Անձնական նվաճումներից զատ ընդգրկվել է նաև մի շարք համալսարանային խորհրդանշական հավաքականներում («All-Metropolitan», «All-Atlantic 10 Conference», «Atlantic 10 Conference All-Defensive») ։
Պրոֆեսիոնալ կարիերա
2008 թվականին  սկսվել է Բրայանտ Դանթսոնի վերելքը բասկետբոլում հարավկորեական "Մոբիս Ֆոեբուս" ակումբում։
2010 թվականին դարձել է հունական "Արիս" ակումբի խաղացող։
2011 թվականի փետրվարից հանդես է եկել իսրաելական "Բնեյ Գերցլիա" և "Խապոել" (Խոլոն) ակումբներում։
2012 թվականի ամռանը հրավիրվել է "Վարեզե"։
2013 թվականին հունական "Օլիմպիակոս" ակումբի հետ երկու տարվա պայմանագիր է ստորագրել։
2015 թվականի հուլիսի 23-ին տեղափոխվել է թուրքական "Անադոլու Էֆես" ակումբ, 2022 թվականի հունիսի 16-ին այդ պայմանագիրը հերթական անգամ երկարացվել է ։
2016-ի հունիսին հայտնի է դարձել, որ Բրայանտ Դանթսոնը հայկական անձնագիր է ստացել և փոքր երկրների Եվրոպայի առաջնությանը  խաղալու է Հայաստանի հավաքականի կազմում ։ Հայաստանի հավաքականը հաղթանակ է տարել այդ առաջնությանը .։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1986 ծնունդներ Կատեգորիա:Մայիսի 28 ծնունդներ Կատեգորիա:Ամերիկացի բասկետբոլիստներ
Պերսի Ֆոսետ
Պերսիվալ Հարիսոն Ֆոսետ (Percival Harrison Fawcett, ), բրիտանացի փոխգնդապետ տեղագրագետ և ճանապարհորդ։
Ֆոսետը որդու հետ անհետացել է անհայտ հանգամանքներում 1925 թվականին` գիտարշավի ժամանակ, որի նպատակն էր ինչ-որ կորուսյալ քաղաք գտնելը Բրազիլիայի խոնավ անտառներում։
Կյանքի սկզբնական տարիները և կարիերան
Ֆոսետը ծնվել է 1867 թվականին Տորկիում (Դևոնի կոմսությունում)։ Մայրը` Միրա Ֆոսետ։ Հայրը` Էդվարդ Բ, Ֆոսետը ծնվել է Հնդկաստանում և հանդիսանում էր Արքայական աշխարհագրական հասարակության անդամ։ Հավանաբար հենց նրանից էլ Պերսի Ֆոսետը ժառանգել է ճանապարհորդելու հանդեպ սերը։
1886 թվականին նա սկսեց ծառայել Տրինկոմալիում (Ցեյլոն) հրետանավոր զորքերում, որտեղ հանդիպել է իր ապագա կնոջը։ Ավելի ուշ աշխատել է բրիտանական հետախուզությունում՝ հյուսիսային Աֆրիկայում, որտեղ սովորել է տաղագրությունը։ Ֆոսետը եղել է գրողներ Հենրի Ռայդեր Հագարդի և Արթուր Կոնան Դոյլի ընկերը։ Վերջինս «Կորուսյալ աշխարհը» վեպը գրելիս ոգեշնչվում էր Ֆոսետի պատմություններով։
Գիտարշավներ
Ֆոսետը Հարավային Ամերիկա իր առաջին արշավը իրականացրել է 1906 թվականին, որպեսզի Արքայական աշխարհագրական հասարակության անունից քարտեզի վրա անցկացնի Բրազիլիայի և Բոլիվիայի հատվածները։ Նա ժամանեց Լա Պաս (Բոլիվիա) հունիսին։ Ընդհանուր առմամբ 1906-ից 1924 թվականների արանքում նա կատարեց յոթ գիտարշավ։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ նա վերադարձել է Բրիտանիա, որպեսզի ծառայի բանակում, և մասնակցել է Սոմաին (1916), բայց պատերազմից հետո վերադարձավ Բրազիլիա և շարունակեց տեղանքում փնտրտուքերը և վայրի բնության ուսումնասիրությունը։
Ատլանտիդայի կորուսյալ քաղաքների փնտրումը
Ամբողջ կյանքում Ֆոսետը վստահ էր, որ հարավամերիկյան խոնավ անտառներում գոյություն ունեն լքված անհայտ քաղաքներ։ Նրա հավաքած տվյալները (որոնց մեծ մասը մեզ ծանոթ չի) նրան թույլ էին տալիս դատողություն անել այն մասին, որ այդ վայրերում ժամանակին գոյություն է ունեցել բարձր զարգացած քաղաքակրթություն, որը Ֆոսետը համարում էր Ատլանտիդայինը։ Բրազիլիայի չհետազոտված շրջաններում Ատլանդիտայի (կամ նրա գաղութների) մնացորդների գոյության գլխավոր ապացույցը նրա համար հանդիսանում էր 18-րդ դարի Ձեռագրի 512   փաստաթուղթը, որում ներկայացվում էր Բահիա նահանգի խորքում անհայտ մահացած քաղաքի ավերակնորում 1753 թվականին պորտուգալացի հետազոտողների կողմից (բանդերայտներ) գտնված գանձերը։
Իր փնտրտուքների «գլխավոր նպատակը» Ֆոսետը անվանել է «Z»` ինչ որ խորհրդավոր, հավանաբար բնակելի քաղաք Մատու Գրոսու շրջանում, ենթադրաբար նույնականացնելով 1753 թվականին Բանդերայտների կողմից նշված քաղաքին։ «Z»-ի մասին տեղեկությունների աղբյուր մնացել է անհայտ` Էզոթերիզմակական ավանդույթները Ֆոսսետի ժամանակներից մեր օրերը այդ առասպելական քաղաքը կապում են Երկրի խոռոչի տեսության հետ։
Բրազիլիայում անհայտ նախապատմական քաղաքակրթության գոյության նյութական ապացույց Ֆոսետը համարում էր սև բազալտից 25 սմ բարձրությամբ արձանիկը, որը նրան նվիրել էր նրա ընկերը պարոն Հենրի Ռայդեր Հագարդը, նա այն ձեռք էր բերել այդ հարավամերիկյան երկրում։ Ֆոսետի խոսքով, Բրիտանական թանգարանի փորձագետները չկարողացան նրան բացատրեն արձանակի ծագումը, և դրա նպատակով նա դիմել է օգնության հոգոմետի, որը դիպչելով այդ հնագիտական առարկային նկարագրում էր այն «մեծ, սխալ ֆորմաների մայրցամաք, որը ձգվում է Աֆրկայի հյուսիսային ափից մինչև Հարավային Ամերիկա, որտեղ հետագայում տեղի է ունեցել բնական ողբերգություն։ Մայրցամաքի անվանումը եղել է Ատլադտա» ։
1921 թվականին Ֆոսետը նախաձեռնեց արշավ բրազիլիական Բահիա նահանգի խորքերը, հետևելով ինչպես Ձեռագիր 512 նշումներին, այնպես ել ուրիշ բրիտանացի ճանապարհորդ և հետազոտող փողգնդապետ Օ'Սալլիվան Բերաի գրառումներին, որը ենթադրաբար այցելել է կորուսյալ հինավուրց քաղաք Սալվադորից մի քանի օր ճանապարհի վրա։ Ֆոսետի խոսքերով, 1921 թվականի արշավի ժամանակ նա կարողացավ հավաքել նոր ապացույցներ հինավուրց քաղաքի մնացորդների գոյության վերաբերյալ` այցելելով Գոնգոժի գետի շրջան։
Վերջին արշավանք
1925 թվականին Ֆոսետը իր ավագ որդու՝ Ջեկի և նրա ընկերոջ՝ Ռելի Ռայմելի հետ միասին մեկնեցին գլխավոր նպատակի «Z»-ի որոնումներին, պլանավորելով հետ գալու ճանապարհին ուսումնասիևելով 1753 թվականին Բահիայում լքված «Ռապոզո» քաղաքը։ (Ֆրանսիսկո Ռապոզոի հորինված անունով, որով Ֆոսետը անվանել է 512 ձեռագրի հեղինակին)։ Արշավանքը ֆինանսավորում էր The Glove («Ձեռնոց») անվանումով լոնդոնյան ֆինանսիստների խումբը։ Ֆոսետը գրություն էր թողել, որում խոսվում էր այն մասին, որ եթե նրանք չվերադառնան պետք չէ նրանց գտնելու համար ուղղարկել որոնողական արշավախումբ, հակառակ դեպում նրանք այն նույն բախտին կարժանանան ինչպիսն ինքը։
1925 թվականի մայիսի 29-ի Ֆոսետը իր կնոջը նամակ է ուղղարկում, որտեղ ասում է որ պատրաստվում է Ջեկի և Ռելի Ռայմելի հետ մեկնել չուսումնասիրված հատվածներ։ Նամակում ասվում էր, որ նրանք անցել են Շինգու գետը, Ամազոնի հարավ արևելյան ներհոսքը։ Նրանց մասին դրանից հետո ոչոք այլևս չի լսել։
Ենթադրություն, փնտրում և բացատրություն
1927 թվականին Ֆոսետի անունով ցուցանակը գտնվել է հնդկացիների կողմից։ 1933 թվականին կողմնացույցը, որը պատկանում էր Ֆոսետին գտնվել է հնդկացիների բակարի ցեղի տիրապետության տարածքների մոտակայքում ։
Հետագա տասնամյակներում ձեռնարկվել է որոնողական արշավներ, որոնք չեն ունեցել որևէ արդյունք, բացառությամբ խոսակցությունների, որոնց հավաստիությունը հնարավոր չէր ստուգել։ Ի հավելում ենթադրությունների, որ Ֆոսետը սպանվել է հնդկացիների կամ վայրի ցեղերի կողմից հայտնվեց պատմություն այն մասին, որ նա կորցրել է հիշողությունը և դարձել է մարդակերների ցեղի առաջնորդը։ Երբեմն հանդիպում են հավաստումներ, որ Ֆոսետի անհետացման գաղտնիքը բացահայտելուն ուղղված ավելի քան 13 արշավանքների ժամանակ մահացել է 100 մարդ, սակայն Հարավային Ամերիկան հետազոտող հայտնի կանադաբրիտանացի Ջոն Հեմինգը, որը Ֆոսետի շուրջ առասպելների քննադատող էր՝ նշում էր, որ իրականում արշավանքներ եղել են ընդամենը 3 հատ (ի միջայլոց առաջինը բերեց եզրահանգման, որ կոմպետենտությամբ և տակտով չառանձնացող ճանապարհորդները սպանվել են տեղաբնիկների կողմից) և նրանց ժամանակ ոչ ոք չի մահացել, բացառությամբ դերաասան Ալբերտ դե Ուինտոնի, որը վիճել էր իր զենքը խլել ցանկացող հնդկացու հետ ։ 1951 թվականի արշավախոիմբը գտավ մարդկային ոսկորներ, սակայն հետագայում հայտարարեցին, որ դրանք չեն պատկանում Ֆոսետին կամ նրա ուղեկիցներից ինչոր մեկին։ 1996 թվականի արշավախումբ գերևարվել է տեղի կալապալո ցեղի կողմից, բայց որոշ ժամանակ անց երբ արշավականները նրանց են տվել իրենց ամբողջ սարքավորումները ազատ են արձակվել։
Վիլաշ Բոաշի վարկածը
1958 թվականին բրիտանացի ճանապարհորդ և փաստավավերագիր ռեժիսոր Ադրիան Կաուելլը, որը մասնակցում էր Քեմբրիջյան և Օքսֆորդյան համալսարաններ Հարավամերիկյան արշավանքներին, որոնց նպատակն էր տեղադրել Բրազիլիայի աշխարհագրական կենտրոնը ծանոթացավ Օրլանդո Վիլաշ Բոաշի հետ՝ տեղաբնիկների գիտակ, բրազիլական «Հնդկացիների պահպանության ծառայության» (Serviço de Proteção ao Índio) հայտնի ակտիվիստներ Վիլաս Բոաշ եղբայրներից մեկի։ Օրլանդոն իմացաել է Ֆոսետի մահվան մասին նրան սպանող հնդկացիներից մեկից։ Նրա վարկածով, Ֆոսետը և նրա ուղեկիցները դժբախտ պատահարի հետևանքով գետում կորցրել են իրենց մոտ եղած նվերների մեծ մասը, որոնք նախատեսված են եղել հնդկացիների ցեղերի համար։ Դրա պատճառով և այն բանի պատճառով, որ արշավախմբի անդամները այդ ժամանակ տառապում էին հիվանդություններից, կալապալո ցեղի անդամները, որոնց նրանք հանդիպել են որոշել է նրանց սպանել։ Ջեկ Ֆոսետի և Ռելի Ռայմելի մարմինները նետվել են գետը, գնդապետ Ֆոսետը հուղարկավորվել է ավանդույթների համաձայն, որպես տարեց մարդ։ Ֆոսետի մահվան հետևանքների հետազոտման արդյունքների մասին Ա․ Կաուելը շարադրել է 1960 թվականին Լոնդոնում հրապարակված «Անտառի սրտում» գրքի մեջ ։
Դանիացի հետազոտող Արնե Ֆալկ Ռյոննեն 1960-ական թվականներին նույնպես ճանապարհորդել է Մատու Գրոսու։ 1991 թվականին նա հրապարակում է իր սեփական գիրքը, որում հայտնում է, որ իմացել է Ֆոսետի ճակատագրի մասին հնդկացիների կալապալո ցեղից, և հայտարարեց որ ցեղի անդամներից մեկը հաստատել է Վիլաշ Բոաշի պատմությունը։
Այլընտրանքային վարկած
Ամերիկացի գրող Բիլլ Բրայսոն իր «Անհանգիստ ամառ 1927» (օրիգինալ անվանումը «One Summer: America, 1927») գրքում առաջ քաշեց վարկած, որի համաձայն Պերսի Ֆոսետի հետազոտական խումբը ենթարկվել է բնիկների հարձակմանը ուրիշ հետազոտական խմբի գործունեության հետևանքով՝ Ալեքսանդր Համիլտոն Ռայսաի ղեկավարությամբ, որի անդամները օգտագործում էին արշավական ինքնաթիռներ տեղի ցեղերի ռմբակոծման համար։
Ֆոսետի ենթադրյալ մնացորդներ
1951 թվականին Օրլանդո Վիլաշ Բոաշը գտավ ոսկորներ, որոնք կարող էին պատկանել Ֆոսետին։ Անալիզները ենթադրաբար ապացուցեցին դրանց պատկանելիությունը Ֆոսետին, բայց Բրայան Ֆոսետը (1906—1984)՝ ճանապարհորդի որդին, հրաժարվեց ընդունել, որ դրանք պատկանում են իր հորը։ Վիլաշ Բոաշը հայտարարեց, որ Բրայանը շատ է հետաքրքրված հոր անհետացման մասին պատմող գրքից եկամուտ ստանալուց։ 1965 թվականի տեղեկություններով ոսկորները գտնվում էին Վիլաշ Բոաշ եղբայրներից մեկի տանը՝ տուփի մեջ։
Ջունգլիում համայնք
2004 թվականի մարտի 21-ին բրիտանական The Observer թերթը հայտնեց, որ հեռուստառեժիսոր Միշա Ուիլյամսը, որը ուսումնասիրում էր Ֆոսետի անձնական ձեռագրերը հայտնաբերեց, որ նա չէր պատրաստվում վերադառնալ Մեծ Բրիտանիա և մտադրվել էր ջունգլիում համայնք ստեղծել հիմնված թեոսոֆիան սկզբունքներով ու իր որդու Ջեկին կրոնական երկրպագությամբ ։
The New Yorker ամսագրում հոդվածը, որտեղ դիտվում էր այդ վարկածը նույնպես հայտարարեց նրա մասին, որ ենթադրաբար «Z կորուսյալ քաղաքը» գտնվել է հնագետ Մայքլ Հեկենբերգերոմի կողմից և իրենից ներկայացնում էր մի քանի բնակավայրերի խումբ (ընդհանուր առմամբ 20), որոնցից յուրաքանչյուրում կարող էր բնակվել 5000 մարդ ։ Հեկենբերգերոմի խոսքերով բոլոր բնակավայրերը կառուցվել է շատ դժվար նախագծով, այդպիսի ինժեներական գործի և մաթեմատիկայի գիտելիքներով, որը կարող էր մրցակցել բոլորի հետ և այդ ժամանակներում եղել էր Եվրոպայի մեծ մասում ։
Փաստավավերագրական ֆիլմ
2003 թվականին դուրս եկավ ռուսական փաստավավերագրական ֆիլմ «Ինկերի անիծված ոսկին/ Պերսի Ֆոսետի արշավանքը Ամազոն»՝ «Դարի գաղտնիքիները» հեռուստասերյալի մասը։ Բացի այլ բաների ֆիլմում ուշադրություն է դարձվում Օլեգ Ալիևի արշավանքին, որը հետազոտել է վայրեր, որտեղ ենթադրաբար եղել է Ֆոսետը իր անհետացումից ոչ շատ ուշ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրազիլացի ճանապարհորդներ Կատեգորիա:Անգլիացի հնագետներ Կատեգորիա:Անգլիացի ճանապարհորդներ Կատեգորիա:Անգլիացի մարդաբաններ Կատեգորիա:Անգլիացի ճարտարագետներ Կատեգորիա:Քարտեզագիրներ
Մորոզովկա (գյուղ, Բրուսիլովի շրջան)
Մորոզովկա (Морозівка), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բրուսիլովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մորոզովկա գյուղում բնակվում էր 1 146 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 10,05 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 114,03 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բրուսիլովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ֆլա
Ֆլա (Vla), հոլանդական ուտելիք, եփած կրեմի տեսակ է։ Առաջին անգամ հայտնվել է 50-ականներին։ Պատրաստվում է թարմ կաթից։ Ավանդական ֆլան պատրաստվում է եփած կաթով կամ ձվի, եգիպտացորենի օսլայի, վանիլինի և շաքարի համակցությամբ։ Ֆլան յոգուրտի մածուցիկություն ունի, մատուցվում է սառը, ավելի շուտ քաղցր է, քան թթու և հարթ մակերես ունի։
100 գրամի սննդային արժեքն է մոտ 370 կՋ/88 կկալ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հոլանդական խոհանոց Կատեգորիա:Աղանդեր Կատեգորիա:Կաթնամթերք
Ժապուրա
Ժապուրա (Japurá, Yapurá), գետ Կոլումբիայում և Բրազիլիայում, Ամազոնի ձախ վտակը։ Ակունքները գտնվում են Կոլումբիայի Կենտրոնական Կորդիլերներում․ հիմնականում հոսում է Ամազոնի դաշտավայրով։ Երկարությունը 1930 կմ է։ Բրազիլիայի սահմաններում նավարկելի է, Կոլումբիայում՝ առանձին հաստվածներում։
Անվանում
Անվանման պորտուգալական գրությունն է Japurá։ Բրազիլիայում գործածական է նաև անվանման Յապուրա (Yapurá) ձևը։ Կոլումբիայում կոչվում է Կաքետա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կոլումբիայի գետեր Կատեգորիա:Բրազիլիայի գետեր Կատեգորիա:Ամազոն գետի վտակներ
Ռամպե
Ռամպե (Rampe), գյուղ Էստոնիայի Վալգամաա նահանգի Տիլլիստե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 46 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վալգամաա նահանգի Տիլլիստե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Կապույտ աչքեր (տեխնոլոգիա)
Պատմություն
Կապույտ աչքերի տեխնոլոգիան ստեղծվել է IBM–ի հետազոտական թիմի կողմից Ալմադեն Հետազոտական Կենտրոնում Կալիֆոռնիայի Սան Խոսե քաղաքում 1997 թվականին։ Այն ծրագրային և ապարատային տեխնոլոգիաների միաձուլում է, ինչի շնորհիվ մենք կարող ենք կառուցել մեքենաներ, որոնք ունեն զգայական և ընկալողական ունակություններ։ Կապույտ աչքերի տեխնոլոգիայում, Blue-ն Bluetooth բառից է, որը պատկերում է անլար և հուսալի հաղորդակցության եղանակ և օգնում է ստեղծել PAN (Personal Area Network), Blue eyes սարքերի տարբեր բաղադրիչների միացման համար, և Eyes, քանի որ դրանք օգնում են մեզ ընկալել աշխարհը և ստանալ հետաքրքիր տեղեկություններ։
Blue Eyes տեխնոլոգիայի գաղափարը նման է Affective Computing- ին, որը կարելի է բնութագրել, որպես համակարգչային գիտության ժամանակակից ճյուղ ՝ հոգեբանության և ճանաչողական գիտության համադրությամբ։
Կառուցվածք
«Կապույտ աչքեր» տեխնոլոգիան ունի երկու հիմնական բաղադրիչ ՝ Տվյալների ձեռքբերման միավոր( անգլ.՝Data Acquisition Unit (DAU )) և Կենտրոնական համակարգի միավոր ( անգլ.՝ Central System Unit (CSU)):
Blue Eyes տեխնոլոգիայի տվյալների ձեռքբերման միավոր (DAU)
Տվյալների ձեռքբերման միավորը համակարգի շարժական բաղադրիչն է, որի  հիմնական նպատակն է ֆիզիոլոգիական տվյալների հավաքումը բազմաթիվ սենսորների միջոցով, ինչպիսիք են բիպեր, LCD էկրաններ, LED ցուցիչներ և այլն, և այդ բոլոր տվյալները փոխանցել CSU- ին `Bluetooth- ի միջոցով։ Այն օգտագործում է միկրոկոնտրոլեր Atmel 89C52, որը տվյալների հավաքման միավորի սիրտն է՝ տեխնոլոգիայի հիմնական բաղադրիչը ։
Blue Eyes տեխնոլոգիայի կենտրոնական համակարգի միավոր (CSU)
CSU- ն «Կապույտ աչքեր» տեխնոլոգիայի անլար ցանցի միացման հաջորդ ակնարկն է։ CSU- ն հիմնականում պարունակում է կոդեկ (PCM Codec, որը սովորաբար օգտագործվում է ձայնային տեղեկատվության փոխանցման համար) և անլար կապույտ ատամի մոդուլ։ Այս CSU բաժինը ինտեգրված է անհատական համակարգչին `օգտագործելով USB, զուգահեռ և սերիական մալուխ։ Մինի-վարդակից վարդակն օգտագործվում է աուդիո տվյալների հասանելիության համար։ Օպերատորների անձնական ID պարունակող ծրագիրը սերիական և հոսանքի պորտերի միջոցով միանում է անհատական համակարգչին։ Միկրոկոնտրոլերը (Atmel- 89C2051) միավորի ներսում կարգավորում է I2C EEPROM- ծրագրավորումը և UART փոխանցումը։
Կենտրոնական համակարգի ստորաբաժանման խնդիրն է վերլուծել և մշակել DAU- ի կողմից ուղարկված տվյալները։ Այն նաև իրականացնում է մուտքի ստուգում և համակարգի սպասարկում ։
Աշխատանքը
Կապույտ աչքերի տեխնոլոգիան աշխատում է Արհեստական ​​բանականության հիման վրա։ Այն նպատակ ունի համակարգչին տալ մարդկային ունակություններ։
Կապույտ աչքեր տեխնոլոգիան օգտագործում է ժամանակակից տեսախցիկներ, խոսափողեր և զգայունության առաջադեմ տեխնիկա ՝ մարդկանց հետ շփվելու և մարդկանց էմոցիաները հասկանալու համար։ Մեքենան ունակ է ընկալելու օգտագործողի աչքի շարժումը, նրա կարիքները և կարող է հասկանալ նրա հուզական և ֆիզիկական վիճակները։ Զգայական և հուզական ունակություններ ունեցող համակարգիչ ստեղծելու գործընթացը հայտնի է որպես «Աֆեկտիվ հաշվողականություն»։
Խոսքի ճանաչման և դեմքի ճանաչման համակարգերի միջոցով համակարգիչները տեղեկատվություն են հավաքում օգտվողներից և սկսում շփվել նրանց հետ ՝ ըստ նրանց տրամադրության փոփոխությունների։ Համակարգիչը ճանաչում է օգտվողի հուզական մակարդակը մկնիկի պարզ հպումով։ Մեքենան զգում է նրա ներկայությունը. հաստատում է այդ օպերատորի ինքնությունը և սկսում շփվել նրա հետ, և նույնիսկ այն կարող է հրավիրել  և զանգել նրա տուն ցանկացած անհետաձգելի իրավիճակում։ Այս ամենը տեղի է ունենում  հենց «Կապույտ աչքեր» տեխնոլոգիայի շնորհիվ։
Bluetooth մոդուլը, որն ինտեգրված է շարժական սարքին (DAU), ապահովում է անլար միջերես Կենտրոնական համակարգի միավորի (CSU) և սենսորներ ունեցող օգտվողի կամ օպերատորի միջև։ Օգտվողից «ձայնային» տեղեկատվությունը փոխանցվում է ականջակալի օգնությամբ, որը միացված է Տվյալների ձեռքբերման միավորին ՝ օգտագործելով մինի վարդակից միակցիչ։ DAU- ն ներառում է տարբեր ապարատային մոդուլներ, ինչպիսիք են համակարգի հիմնական Bluetooth հատվածը, Atmel 89C52 միկրոկառավարիչը, EEPROM- ը, Beeper- ը, LCD էկրանը (HD44780), LED ցուցիչը, լարման մակարդակի մոնիտորները և 6 AA մարտկոցներ։
Օգտագործողի հետաքրքրությունների պարզ հետագիծ (SUITOR)
Simple User Interest Tracker- ը հեղափոխական մոտեցումներ է մեքենայի նախագծման նկատմամբ, որն ունակ է պահպանել սերտ հարաբերություններ մարդկանց և համակարգիչների միջև։ SUITOR- ը անընդհատ հետևում է օգտագործողին և ֆիքսում, թե որտեղ է նրա աչքը կենտրոնացած անհատական ​​համակարգչի էկրանին։ SUITOR- ը հնարավորություն ունի որոշելու օգտվողի հետաքրքրության թեման, ինչպես նաև ըստ դրա կարող է համապատասխան տվյալներ փոխանցել ձեռքի սարքին։
Օգտագործվող ծրագրակազմ
Օպերատորի ֆիզիոլոգիական վիճակը մշտապես վերահսկվում է Blue Eyes–ի ծրագրաշարի միջոցով։ Այս ծրագրաշարը օգնում է տվյալները կամ տեղեկությունները կառավարիչներից փոխանցել տվյալների վերլուծիչներին։ Այնուհետև տվյալների այս վերլուծիչների կողմից մշակված տեղեկատվությունը փոխանցվում է GUI վերահսկիչներին և տվյալների անալիզատորներին։ Վերջապես, տվյալների արտացոլման մոդուլն աջակցում է օգտագործողի վերահսկիչի ինտերֆեյսի բաժինը։ Վիզուալիզացման մոդուլը գտնվում է անցանց ռեժիմում և այն անընդհատ տեղեկատվություն է բերում տվյալների բազայից, ինչպես նաև  տեսագրում է և ձայնագրում։ Այսպիսով, «Կապույտ աչքեր» ծրագիրը հնարավորություն է տալիս ղեկավարին իմանալ օպերատորների ֆիզիոլոգիական վիճակի մասին։
Blue-Eyes սարքում առկա ծրագրակազմը մշտապես վերահսկում է նաև շրջակա միջավայրի պայմանները։ Երբ պայմանները փոխվում են, ծրագրակազմը կատարում է մուտքային նոր տվյալների վերլուծություն և ստացված տվյալների հիման վրա որոշ գործողություններ է իրականացնում։
Կապի կառավարիչը ապահովում է անլար հաղորդակցությունը Տվյալների ձեռքբերման միավորի և Կենտրոնական համակարգի միավորի միջև։
Նախնկան քայլերը
Ստորև բերված են նման տիպի համակարգիչների նախագծման քայլերը։