cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Հիբրիդային բառ
Ծագումնաբանություն
Քերոլը իր՝ «Սնարքին որսալիս» գրքի ներածության մեջ կիրառում է հիբրիդային բառեր, երբ քննում է բառապաշարի ընտրությունը։ Սնարք բառը (Snark) ինքնին հորինված է. այն Քերոլի երևակայական հերոսն է, որը ծագում է անգլերեն օձ (snake) և շնաձուկ (shark) բառերի միացումից։
Ժամանակակից անգլերենում հիբրիդային բառը (portmanteau) նմանվում է բառ-ճամպրուկի, որը բացելիս բաժանվում է երկու հավասար մասերի, այդպես էլ հիբրիդային բառերն են։ Ստուգաբանորեն բառը ծագում է ֆրանսերենի (porte-manteau) բառից, որ նշանակում է հագուստի կախիչ։
Սվետլանա Ամանովա
Սվետլանա Գենադիի Ամանովա, ռուսական ֆիլմի և թատրոնի դերասանուհի նաև ռուս ժողովրդական դերասանուհի (2006) :
Կենսագրություն
Սվետլանա Ամանովան ավարտել է Մ. Ս. Շեպկինի անվան բարձրագույն թատերական ուսումնարանը ։ 1982 թվականից սկսած անդամ է Փոքր թատրոնի։ Նա մանկական թատրոնի ուսուցիչ էր ։
Անձնական կյանք
Նախկին ամուսինը՝ Պավել Գուսևն էր՝ խմբագիր և լրագրող։ Դուստրը՝ Եկատերինա։
Ուռի (Թիմարի գավառ)
Ուռի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Թիմարի գավառում ։
Բնակչություն
1901 թվականին ուներ 21 տուն քուրդ բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Տարեհաց
Տարեհաց (հայերեն բառացի նշանակում է տարի-հաց), հայկական ազգային հաց է, ավանդաբար թխվում է Հայաստանում և հայկական սփյուռքում նոր տարվա կամ սուրբ ծննդի նախօրյակին ։ Այն ցորենի ալյուրով, կաթով և տնական յուղով հունցված մեծ հաց էր։ Ավանդության համաձայն այն թխում էին տան տարեց կանայք։ Տարեհացի թխումը մեծ արարողություն էր։ Նրա մեջ դնում էին ոսկի կամ մետաղադրամ։ Գաթան կտրում են սուրբ ծննդի գիշերը, երբ սեղանի կողքին հավաքված են լինում ընտանիքի բոլոր անդամները։
Պատրաստի հացն իրենից ներկայացնում է օղագոտու վրա փոսիկներ ունեցող կլոր հաց, այն խորհրդանշում է պտղաբերությունն ու հարստությունը։ Տարեհացի երեսը սերմերով ու մրգերով զարդարելը խորհրդանշում է տարվա հացի և մրգերի առատության գաղափարը։ Երջանկության համար տարեհացի մեջ է դրվել մետաղադրամ կամ լոբու հատիկ և թխվել, իսկ հացը բաժանվել է տոնակատարության ժամանակ ։ Համարվել է, որ նրան, ում տոնակատարության ժամանակ բաժին է հասնում լոբին, ապագա տարին կբերի երջանկություն և հարստություն։ Տարեհացի մեծություն կախված է ըստ ընտանիքի անդամների թվի։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հայկական խմորեղեն Կատեգորիա:ՀՀ ոչ նյութական մշակութային ժառանգություն
Շասիեք
Շասիեք (Chassiecq), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 168 մարդ, բնակչության խտությունը` 12.86 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 13.06 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 360 կմ հարավ-արևմուտք, Պուատիե քաղաքից` 70 կմ հարավ, Անգուլեմ քաղաքից` 38 կմ հյուսիս-արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 91 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 58-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 33։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 63,7 %։ 58 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 48 անձ (29 տղամարդ և 19 կին)։ Գործազուրկ են եղել 10 անձ (3 տղամարդ և 7 կին)։ 33 անաշխատունակներից 6-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 20-ը` թոշակառուներ, իսկ 7-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Խունև
Խունև (ხუნევი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Խարագաուլի շրջանում։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 436 մարդ, մեծամասնությունը՝ վրացիներ։
Տրանսպորտ
Գյուղը շրջկենտրոն Խարագաուլի հետ կապված է ավտոխճուղով։ Տարածքով է անցնում Թբիլիսի-Բաթում երկաթուղին։
Ամենամոտ օդանավակայանը գտնվում է Քութայիս քաղաքում։
Մարիամ Պետրոսյան (նկարչուհի)
Մարիամ (Մանիկ) Ենոքի Պետրոսյան, հայ նկարչուհի։ ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամ ։
Կենսագրություն
1942-1945 թվականներին սովորել է Թբիլիսիի գեղարվեստի ակադեմիայում, 1954 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը։ 1939-1942 թվականներին եղել է Բաքվի հայկական թատրոնի բեմանկարիչ։ 1950-1970 թվականներին զգեստների էսքիզներ է ստեղծել Հայաստանի պետական երգչախմբի, երգի-պարի և այլ անսամբլների համար, բեմադրություններ ձևավորել Դաղստանի դարգինյան, Երևանի ռուսական թատրոններում, ԵԳԹԻ-ում ։
Հեղինակ է գրքերի պատկերազարդումների, դիմանկարների` Նատյուրմորտների` Կոմպոզիցիաների՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1912 ծնունդներ Կատեգորիա:Մայիսի 1 ծնունդներ Կատեգորիա:Կարս քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:1993 մահեր Կատեգորիա:Հունվարի 5 մահեր Կատեգորիա:Երևան քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:Երևանի պետական գեղարվեստաթատերական ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամներ Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ
Նուռլատի շրջան
Նուռլատի շրջան (Нурлатский район, Норлат районы), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Թաթարստան հանրապետությունում։
Ստեղծվել է 1930 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Նուրլատ ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 2309 կմ²։
Բնակչություն
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 28331 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 12,27 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թաթարստան Կատեգորիա:Ռուսաստանի շրջաններ ըստ դաշնային սուբյեկտների
Ուզանա
42.76583°N, 25.23861°W Ուզանա, Բուլղարիայի աշխարհագրական կենտրոնն է, գտնվում է Գաբրովոյի մարզում, Իսպոլին լեռան ստորոտին (1524 մետր)։ Գաբրովո քաղաքից գտնվում է 22 կմ հեռավորության վրա, որտեղից Ուզանա կարելի է հասնել ասֆալտապատած ճանապարհի միջոցով։
2009 թվականից հանդիսանում է Բուլղարիայի առողջարանային համալիրներից մեկը։
1991 թվականից դարձել է Բուլղարիայի աշխարհագրական կենտրոն։ Ժամանակին Ուզանայում Բուլղարիայի դրոշի գույներով բրգաձև ցուցանակ է տեղադրված եղել՝ սպիտակ կանաչ և կարմիր։
2008 թվականին Ուզանան ընդգրկվել է «Բուլղարիայի 100 զբոսաշրջային օբյեկտների» ցանկում՝ լինելով 19-րդը։ Ցանկում ընդգրկվել են Գաբրովոյի այլ տեսարժան վայրերը, որոնցից են Հումորի և երգիծանքի տունը, Կրթության և ճարտարապետության ազգային թանգարանը («Էտիր» (Етър):
Տեղանքն ավանդաբար զուգակցվում է բնության գրկում հանգստի հնարավարությունների հետ։ Ուզանան ընդարձակ բացատ է Բալկանյան լեռներում՝ բոլոր կողմերից շրջապատված հաճարենու դարավոր անտառներով։ Բարձրությունը ծովի մակարդակից 1220-ից 1350 մետր է, ամենաբարձր կետը Մարկով ստոլն է (1352 մ)։ Տեղանքը հարմար է հետիոտն և հեծանվային արշավների համար։ Ձմեռային հայտնի առողջավայր է. այստեղ ութ լեռնադահուկային թեքություներ (լանջեր) կան, բոլորն էլ՝ վերելակներով։ Ձյունածածկ բացատը բավականին հարմարավետ դաշտ է քայթսեֆինգի համար։ Զբոսաշրջիկները տեղավորվում են մի քանի հյուրանոցներում, «Էդելվեյս» հյուրատանը և լեռնային «Ուզանա» ու «Անտառային տուն» կացարաններում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բուլղարիայի առողջարաններ
Կարագուչև ձորակի գետ
Կարագուչև ձորակ (Река в овраге Карагучев), գետ Ռուսաստանում, հոսում Վոլգոգրադի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է կորչում է Տերսա գետի ձախափնյա շրջանում։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դոնի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տերսա գետն է։ Գետավազանը՝ Դոն։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Ջրառատի դեպքեր (մարտ, 2017)
Ջրառատի դեպքեր, զինված ընդհարումներ 2017 թվականի Հայաստանի ազգային ժողովի ընտրությունների նախընտրական քարոզարշավի ընթացքում Հայաստանի Հանրապետական կուսակցության և Օհանյան-Րաֆֆի-Օսկանյան դաշինքի անդամների ու համակիրների միջև    ։
Նախապատմություն
2017 թվականի ապրիլի 2-ին նշանակված ՀՀ ազգային ժողովի ընտրությունների շրջանակներում նախընտրական քարոզչության միջոցառումների համատեքստում ընտրություններին մասնակցող Օհանյան-Րաֆֆի-Օսկանյան դաշինքի ներկայացուցիչները դաշինքի առաջնորդների ղեկավարությամբ մեկնել էին Արմավիրի մարզի Ջրառատ գյուղ բնակիչների հետ նախընտրական հանդիպում անցկացնելու համար ։
Ըստ մամուլի հրապարակումների՝ Ջրառատ գյուղը համարվում է ՀՀ Ոստիկանության զորքերի հրամանատար գեներալ Լևոն Երանոսյանի ծննդավայրն ու նրա ազդեցության գոտին։ ՀՀԿ ներկայացուցիչ հանդիսացող Ջրառատի գյուղապետ Սամվել Գալստյանը նույնպես Լևոն Երանոսյանի ազգականն է ։
Մարտի 12-ի դեպքեր
Ըստ լրատվամիջոցների հրապարակումների՝ 2017 թվականի մարտի 12-ին Հայաստանի Արմավիրի մարզի Ջրառատ գյուղում Օհանյան-Րաֆֆի-Օսկանյան դաշինքի նախընտրական հանրահավաքից հետո Ջրառատի գյուղապետ, ՀՀԿ ներկայացուցիչ Սամվել Գալստյանը սպառնալիքներ է հնչեցրել ՕՐՕ դաշինքի համակիր համագյուղացու հանդեպ։ Լևոն Երանոսյանի եղբայրը՝ ոստիկանության գնդապետ Լեռնիկ Երանոսյանը իրեն պատկանող «Մակարով» ատրճանակով կրակել է ՕՐՕ դաշինքի անդամների ուղղությամբ։ Վերջիններս ատրճանակ կիրառող անձից զենքը ուժի գործադրման միջոցով վերցրել են։ Դեպքից հետո ոստիկանությունը ՀՀ ոստիկանության Էջմիածնի բաժին են բերման ենթարկել ՕՐՕ դաշինքի համակիրներին, իսկ Լեռնիկ Երանոսյանը գլխուղեղի սալջարդ ախտորոշմամբ տեղափոխվել է հիվանդանոց ։
Ըստ որոշ տեղեկությունների՝ հնչել են նաև ինքնաձիգի կրակոցներ։
Դեպքից հետո Ջրառատ գյուղ են մեկնել ՕՐՕ դաշինքի առաջնորդներ Սեյրան Օհանյանն ու Արմեն Մարտիրոսյանը ։
Մարտի 14-ի դեպքեր
2017 թվականի մարտի 14-ին Հայաստանի Արմավիրի մարզի Ջրառատ գյուղում ժամը 13։30-14:00-ի սահմաններում գյուղապետարանի մոտ տեղի է ունեցել ծեծկռտուք հրազենի, դանակի ու երկաթյա ձողերի կիրառմամբ, որի հետևանքով գյուղի բնակիչ հանդիսացող ՕՐՕ դաշինքի երեք համակիր տեղափոխվել են Երևանի Էրեբունի բժշկական կենտրոն, մեկ հոգի՝ Վաղարշապտի հիվանդանոց     ։
Ըստ մամուլի հրապարակումների՝ վիճաբանությունը սկսվել է գյուղի դպրոցի մոտ, որտեղ հարձակվել են դպրոցի աշակերտ հանդիսացող 16 տարեկան Արայիկ Մելքոնյանի վրա և երկաթյա ձողերով ծեծի ենթարկել վերջինիս։ Որից հետո Արայիկ Մելքոնյանը զանգահարել է տուն և դեպքի մասին հայտնել իր հարազատներին։ Երեխայի ազգականներ Հակոբ Մելքոնյանը, Մելիք Մելքոնյանը և այլք եկել են դեպքի վայր և գյուղապետարանի մոտ դանակներով, երկաթյա ձողերով և ինքնաձիներով զինված մեծ թվով անձանց կողմից հարձակման ենթարկվել։ Հարձակման ժամանակ դեպքի վայրում են եղել ոստիկանության աշխատակիցներ, ինչպես նաև, ըստ մամուլում շրջանառվող տեսանյութի, նաև ՀՀ ոստիկանության զորքերի հրամանատար գեներալ Լևոն Երանոսյանը         ։
Ըստ լրատվամիջոցների հրապարակումների՝ ինքնաձիգով կրակող անձինք Ջրառատում երկու օր առաջ՝ մարտի 12-ին տեղի ունեցած միջադեպի ժամանակ կրակահերթեր արձակած անձինք են ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՀՀ ընտրություններ
Ինչիզա ին Վալ դ'Առնո
Ինչիզա ին Վալ դ'Առնո (Incisa in Val d'Arno), կոմունա Իտալիայի Տոսկանա մարզի Ֆլորենցիա գավառում։
Ժողովրդագրություն
Բնակչություն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Եվստիֆեևկա
Եվստիֆեևկա, գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի Հանրապետությունում, Ալթայի երկրամասում։ Գետաբերանը գտնվում է Լոկտևկա գետի ձախ ափից 95 կիլոմետր հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 17 կիլոմետր է։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցման պետական տվյալների համաձայն՝ գետը պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, Օբ գետի ջրօգտագործման մասն է Բիա և Կատուն գետերի միավորմամբ մինչև Բարնաուլ քաղաքը՝ առանց Ալեյ գետի։ Վերին Օբի գետային ենթաավազանն է մինչև Տոմի թափվելը։ (Վերին) Օբի գետային ավազանն է մինչև Իրտիշ թափվելը։
Աշխարհատեղեկատվական համակարգի ՌԴ տարածքի ջրատնտեսական շրջանացման տվյալներով ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Խև (Խարագաուլի շրջան)
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 520 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խարագաուլից հեռու է 47 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 243 մարդ, մեծամասնությունը՝ վրացիներ։
Տրանսպորտ
Գյուղը շրջկենտրոն Խարագաուլի հետ կապված է ավտոխճուղով։ Տարածքով է անցնում Թբիլիսի-Բաթում երկաթուղին։
Ամենամոտ օդանավակայանը գտնվում է Քութայիս քաղաքում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խարագաուլի շրջան
Մարսա (Իսպանիա)
Մարսա (Marsá, բասկ.՝ Marça, կատ.՝ Marçà), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում՝ Տարագոնայի ենթարկման տակ՝ Կատալոնիա համայնքի տարածքում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Պրիորատ շրջանում։ Տարածքը կազմում է 16.1 կմ2։ Բնակչությունը 2010 թվականի տվյալներով կազմել է 653 մարդ։
Խաղաղ վանք
«Խաղաղ վանք» (Тихая обитель), ռուս նկարիչ Իսահակ Լևիտանի բնանկարը (1860-1900)՝ նկարված 1890 թվականին։ Նկարը Տրետյակովյան պատկերասրահի հավաքածուի մասն է կազմում ( Ժ-584)։ Չափերը՝ ։
Լևիտանը կտավը, որի սյուժեում միահյուսված են նկարչի՝ մի քանի վանքերի հետ կապված տպավորությունները, ավարտել է 1890 թվականին՝ Վոլգա այցելելուց հետո։ 1891 թվականին նկարը ցուցադրվել է Գեղարվեստական շրջիկ ցուցահանդեսների ընկերության («պերեդվիժնիկների») 19-րդ ցուցահանդեսի ժամանակ, որը տեղի է ունեցել Պետերբուրգում, իսկ այնուհետև՝ Մոսկվայում։ «Խաղաղ վանք» նկարը մեծ հաջողություններ է ունեցել ցուցահանդեսի այցելուների շրջանում և բարձր է գնահատվել արվեստի քննադատների կողմից, ինչը վերջնականապես հաստատել է Լևիտանի՝ որպես ռուս առաջատար բնանկարիչներից մեկի ճանաչումը։
Նույն` 1891 թվականին կտավը ձեռք է բերվել մասնավոր հավաքածուներից մեկի համար։ Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո կտավի հետքերը կորել են, և նրա գտնվելու վայրն անհայտ է մնացել մինչև 1960 թվականը, երբ այն «գտնվել է» մեկ այլ մասնավոր հավաքածուում։ 1970 թվականին «Խաղաղ վանք» նկարը հանձնվել է Տրետյակովյան պատկերասրահին։
Պատմություն
1890 թվականի մարտին Լևիտանն առաջին անգամ մեկնեց արտասահման։ 2 ամսում նա եղավ Գերմանիայում, Ֆրանսիայում և Իտալիայում։ Նկարչուհի Սոֆյա Կուվշիննիկովայի հետ Ռուսաստան վերադառնալուց հետո նա գնաց Վոլգա, որտեղ անցկացրեց ամառն ու աշունը՝ այցելելով Պլյոս, Յուրևեց և Կինեշմա ։
Լևիտանի կենսագրության հեղինակ Սոֆյա Պրորոկովան գրել է․ «Յուրևեցը գրավել է նկարչի համակրանքը» և, մասնավորապես, «նրան հիացրել է մի վանք», որը գտնվում է Կրիվե մեծ լճի հարևանությամբ գտնվող անտառում»։ Նրան ուղեկցող Սոֆյա Կուվշիննիկովան պատմել է՝ համեմատելով Զվենիգորոդի Սաավինո-Ստորոժևսկի վանքից ավելի վաղ ստացած տպավորությունների հետ ։
Լևիտանը «Խաղաղ վանք» նկարն ավարտել է Վոլգա կատարած ուղևորությունից վերադառնալուց անմիջապես հետո։ Կտավը մեծ հաջողություններ է ունեցել Գեղարվեստական շրջիկ ցուցահանդեսների ընկերության («պերեդվիժնիկների») 19-րդ ցուցահանդեսում, որը բացվել է Սանկտ Պետերբուրգում 1891 թվականի մարտին։ 1891 թվականի մարտի 16-ին Անտոն Չեխովն իր քրոջը՝ Մարիա Չեխովին, ուղղված նամակում այսպես է գրել ․ «Ես եղա պերեդվիժնիկների ցուցահանդեսում։ Լևիտանը նշում էր իր գերազանց մուսայի տոնախմբությունը։ Նրա նկարը ֆուրոր է առաջացնում։ <…> Ամեն դեպքում, Լևիտանի հաջողությունն սովորական չէ։» Հետագայում Չեխովը այդ կտավի պատկերն օգտագործել է իր «Երեք տարի» (1894) պատմվածքում, որի հերոսուհին՝ Յուլյան, մտածում է՝ ցուցահանդեսում դիտելով բնանկարը ․
Պերեդվիժնիկների ցուցահանդեսում «Խաղաղ վանք» նկարի ունեցած հաջողության արդյունքում Լևիտանը վերջնականապես ճանաչվեց որպես ռուս ամենահայտնի բնանկարիչներից մեկը։ Նրա նկարները հոժարակամությամբ ցուցադրվում էին ցուցահանդեսներում, դրանք գնում էին լավ գներով, ինչի արդյունքում նկարչի ֆինանսական վիճակը զգալիորեն բարելավվեց։ Ավելի վաղ Գեղարվեստական շրջիկ ցուցահանդեսների ընկերության նախկին ցուցադրողը 1891 թվականի մարտից դարձավ նրա լիիրավ անդամը։
1891 թվականին՝ հենց պերեդվիժնիկների ցուցահանդեսի ժամանակ, «Խաղաղ վանք» նկարը հեղինակից գնեց ոմն Ալֆերովը․ Տրետյակովյան պատկերասրահի քարտագրացուցակում նրա ազգանունը նշված է առանց անվան և հայրանվան սկզբնատառերի։ Ամեն ինչից դատելով՝ Լևիտանն ինքը չգիտեր գնորդի անունն ու ազգանունը, քանի որ 1891 թվականի մայիսին նկարիչ Գեորգի Խռուսլովին ուղղված նամակում նա գրել է․ «Պարոն Ալֆերովի անունն ու ազգանունն ինձ համար նույնքան անհայտ է, որքան և Ձեզ համար, այդ պատճառով էլ նկարը նրան ուղարկեք առանց անունը նշելու։ Նկարը վաճառվել է 600 ռուբլով, ինչի մասին արդեն ասել է Կիրիլ Լեմոխը։ Հավանաբար հիշյալ Ալֆերովի հասցեն է՝ Նիկոլաևսկայա, տ. 8, բն. 4»։ Համաձայն Պետերբուրգի հասցեների գրքի՝ 1890-ական թվականներին Նիկոլաևսկայա փողոցի (այժմ՝ Մարատի փողոց) 8-րդ տունը պատկանել է առևտրականների 1-ին գիլդիաների և բանկային գրասենյակի հիմնադիր Ֆյոդոր Ալեքսանդրովիչ Ալֆերովին (1839- 1917 թվականից ոչ շուտ), որն էլ, ըստ երևույթին, եղել է նկարի գնորդը ։
Հետագայում միացել է դիրիժոր և կոմպոզիտոր Նիկոլայ Գոլովանովի հավաքածուին (1891-1953)։ Գոլովանովը 1940-ական թվականների վերջերից մինչև 1950-ական թվականների սկզբները եղել է Մեծ թատրոնի գլխավոր դիրիժոր։ Գոլովանովի մահից հետո՝ 1953 թվականից հետո, նրա հավաքածուն մնացել է քրոջը՝ Օլգա Սեմյոնովնային ։ Ըստ երևույթին արվեստագետները չեն իմացել, թե Ալֆերովի մահից հետո նկարն ում մոտ է եղել, քանի որ 1956 թվականի հրապարակումը ցույց է տալիս, որ նրա «գտնվելու վայրն անհայտ է»։ Այն նորից «գտնվել է» 1960 թվականի ցուցադրության համար նախապատրաստելիս, որն անցկացվում էր Տրետյակովյան պատկերասրահում և նվիրված էր Լևիտանի 100-ամյակին ։ Գոլովանովի քույրը մահացել է 1969 թվականին։ Դրանից հետո ստեղծվել է Գոլոբանովի տուն-թանգարանը (այժմ՝ Մ․ Ի․ Գլինկիի անվան երաժշտական արվեստի համառուսաստանյան թանգարանային միության մասը), որտեղ մնացել է նրա հավաքածուի մի մասը, իսկ որոշ կտավներ տրվել են արվեստի թանգարաններին։ Մասնավորապես, Լևիտանի «Խաղաղ վանք» նկարը և Նիկոլայ Գեի «Վ․ Ա․ Կոչուբեի դիմանկարը» 1970 թվականին հանձնվել են Տրետյակովյան պատկերասրահին ։
Սյուժե և նկարագրություն
Նկարի առաջին պլանում պատկերված է գետ, որի վրա գցված է փայտե խարխուլ կամրջակ։ Գետի մյուս ափին կամրջակը փոխվում է անտառ գնացող արահետի, իսկ անտառի խորքում գտնվում է վանքը։ Կոմպոզիցիան նախագծված է այնպես, որ «կամրջակը դիտողի հայացքը քաշում է դեպի խորքերը, կարծես նրան հրավիրում է դրանով գնալ այնտեղ՝ գետով դեպի վանքը»։ Երկնքում երեկոյան ոսկե ամպեր են, որոնց երանգների մեջ հանդիպում են և՛ դեղին, և՛ մանուշակագույն գույներ։ Եկեղեցու և զանգակատան շինությունները ծառերի համեմատ բարձր են, և նրանց արտացոլանքը երևում է գետի խաղաղ մակերեսի վրա․ «հանգիստ ջրի մեծ տարածությունն ու նրանում հազիվ տարուբերվող հեռավոր ափի արտացոլանքները և նրա կառուցվածքը հնարավորություն են տալիս ուժեղացնել երեկոյան լռության և խաղաղության զգացողությունը»։
Նկարի սյուժեում միահյուսված են նկարչի՝ մի քանի վանքերից ստացած տպավորությունները։ Նկարի գաղափարն առաջին անգամ, ըստ երևույթին, ծագել է 1887 թվականին, երբ Լևտանը դիտել է Սավինո-Ստորոժևի վանքի մայրամուտը ։ Բացի դա, նկարելիս նա օգտագործել է նաև Յուրևեցի մոտակայքում գտնվող Կրիվոոզերի վանքի պատկերը, որտեղ նա գնացել էր Պլյոսից ։ Այդ վանքը, որն անվանում են նաև Կրիվոեզերի կամ Կրիվոզերի վանք, 1917 թվականից հետո փակվել է, իսկ 1950-ական թվականների կեսերին հայտնվել է Գորկովի ջրամբարի հեղեղումների գոտում ։
Նկարում պատկերված է նաև վրանաձև տիպի զանգակատուն (կոնաձև տանիքով)։ Գրող Սոֆյա Պրորոկովան հաստատում է, որ նկարիչը այդպիսի զանգակատան նախատիպը գտել է Պլյոսի Սոբորնյան լեռան վրա, որտեղ գտնվում է Վերափոխման տաճարը։ Արվեստաբան Ալեքսեյ Ֆյոդորով-Դավիդովը, մեկնաբանելով նրա պնդումը, քննարկել է նաև այլընտրանքային տարբերակը՝ ենթադրելով, որ, որպես նրա նախատիպ, նկարիչը կարող էր օգտագործել Ռեշմա գյուղի (գտնվում է Վոլգայում՝ Կինեշմայի և Յուրևեցի միջև) Հարության եկեղեցու զանգակատունը, քանի որ Լևիտանի ալբոմում նկարված կա այդ եկեղեցին։ Գավառագետ Լեոնիդ Սմիրնովը, հանգամանալից ուսումնասիրելով Ֆյոդորով-Դավիդովի փաստարկները, համաձայնվում է Պրորոկովայի հետ և գտնում է, որ Լևիտանն օգտագործել է Պլյոսի Սոբորնյան լեռան զանգակատան պատկերը։ Դա հաստատող փաստարկներից է այն, որ նկարում այդ շինության հարևանությամբ նկարված կառույցը նույնպես ունի Պլյոսի եկեղեցու ճարտարապետությունը ։
«Խաղաղ վանք» նկարը նկարելուց 2 տարի անց Լևիտանը շատ նման վանք է պատկերել «Երեկոյան զանգահարություն» կտավում, այդ նկարը նույնպես գտնվում է Տրետյակովյան պատկերասրահում ։
Արձագանքներ
Նկարիչ և քննադատ Ալեքսանդր Բենուան «XIX դարի ռուսական գեղանկարչության պատմություն» գրքում գրել է․
Մյուս հեղինակները համաձայն էին Բենուայի բարձր գնահատականի հետ, սակայն նրա կարծիքից տարբերվում էին նրանով, որ այդ նկարը շրջադարձային է եղել նկարչի ստեղծագործության մեջ։ Արվեստաբան Ալեքսեյ Ֆյոդորով-Դավիդովը, «Խաղաղ վանքը» դիտելով որպես Լևիտանի «տրամադրությունների բնանկարների» շարք, նշել է, որ այդ նկարը «եղել է Վոլգայի երկարատև աշխատանքի մի տեսակ եզրափակիչ փուլ», և այն «ոչ միայն չի հակադրվում Լևիտանի նախկին աշխատանքներին, այլև միանգամայն բխում է նրանից»։
Արվեստաբան Գլեբ Պոսպելովը «Խաղաղ վանք» նկարը համարում է մեկն այն ամենակարևոր նկարներից, որ ներկայացնում են «ապաստանի» գաղափարը 19-րդ դարավերջի ռուս նկարիչների բնանկարային ստեղծագործության մեջ, այդ «ապաստան» ասելով նա հասկանում էր «փոթորիկներից պաշտպանված խաղաղ շրջան, որտեղ մարդկային հոգին ոչ միայն հալվում է, այլ նաև ծլարձակում»։ «Խաղաղ վանք» նկարից բացի Պոսպելովն այդ թեման քննարկել է Լևիտանի ավելի ուշ նկարված «Երեկոյան զանգահարություն» (1892, Տրետյակովյան պատկերասրահ) կտավում, իսկ «որպես դրանց բնական նախակարապետ» համարում է «Երեկո։ Ոսկե Պլյոս» (1889, Տրետյակովյան պատկերասրահ) նկարը։ «Ապաստանի» այդ մոտիվն ներառում է նաև «ճանապարհի զգացողություն, որը պետք է հաղթահարել, որպեսզի հասնեն խորքում նշմարվող ապաստարանը»․ մասնավորապես, «Խաղաղ վանքը» նկարում, «նախքան անտառում թաքնված վանքը հասնելը», դիտողի հայացքը պետք է անցնի գետի փայտե կամրջակի վրայով»։
Գրականություն
Կատեգորիա:1890 նկարներ Կատեգորիա:Իսահակ Լևիտանի նկարներ Կատեգորիա:Տրետյակովյան պատկերասրահի նկարներ
Չերեմշանի շրջան
Չերեմշանի շրջան (Черемшанский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Թաթարստան հանրապետությունում։
Ստեղծվել է 1930 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Չերեմշան ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 1364 կմ²։
Բնակչություն
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 20922 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 15,34 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թաթարստան Կատեգորիա:Ռուսաստանի շրջաններ ըստ դաշնային սուբյեկտների
Չիստոպոլի շրջան (Թաթարստան)
Չիստոպոլի շրջան (Чистопольский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Թաթարստան հանրապետությունում։
Ստեղծվել է 1930 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Չիստոպոլ ։
Բնակչություն
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 20274 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 11,12 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թաթարստան Կատեգորիա:Ռուսաստանի շրջաններ ըստ դաշնային սուբյեկտների
Շասոր
Շասոր (Chassors), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 1111 մարդ, բնակչության խտությունը` 84.10 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 13.21 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 400 կմ հարավ-արևմուտք, Պուատիե քաղաքից` 110 կմ հարավ-արևմուտք, Անգուլեմ քաղաքից` 29 կմ արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 748 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 533-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 215։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 71,3 %։ 533 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 496 անձ (268 տղամարդ և 228 կին)։ Գործազուրկ են եղել 37 անձ (16 տղամարդ և 21 կին)։ 215 անաշխատունակներից 56-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 98-ը` թոշակառուներ, իսկ 61-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Քերրի Վաշինգտոն
Վաղ տարիներ
Քերի Վաշինգտոնը ծնվել է Նյու Յորքի Բրոնքս բնակավայրում՝ պրոֆեսորի, կրթության խորհրդատուի և բրոքերի ընտանիքում ։ Ելույթ է ունեցել երիտասարդական թատրոնում, իսկ 1994 թվականին Մանհեթենում ավարտել է «Spence School»-ը։ Վաշինգտոնը 1998 թվականին ավարտել է Ջորջ Վաշինգտոն համալսարանը և ստացել մարդաբանի և հասարակագետի որակավորում։ Սովորել է նաև Նյու Յորքի Մայքլ Հովարդի ստուդիայում։ 1994 թվականին եղել է երիտասարդ դերասանների տաղանդը բացահայտող «YoungArts» ազգային ծրագրի հաղթող։
Գործունեություն
Քերի Վաշինգտոնն առաջին անգամ ելույթ է ունեցել «ABC» հեռուստաալիքի «Magical Make-Over» հեռուստաֆիլմում։ Նախքան 2000 թվականին «Մեր երգը» ֆիլմում ունեցած առաջին հաջողությունը, որի համար նա քննադատների կողմից լավ արձագանքներ է ստացել, հանդես է եկել ևս մի քանի նախագծերում։
Գործունեությունում բեկումնային է դարձել 2001 թվականի «Ինձ համար վերջին պարը» ֆիլմում խաղացած դերը, որից հետո «Վերելակ» ֆիլմում կնոջ լավագույն դերի համար առաջադրվել է «Անկախ ոգի» մրցանակի։ Հաջորդ մի քանի տարիներին նա առաջին հերթին աշխատել է անկախ կինոյում՝ հանդես գալով «Վարկաբեկված հեղինակություն» և «Նա ատում է ինձ» ֆիլմերում, բայց առավել նշանավոր դեր է ունեցել 2004 թվականի մրցանակակիր «Ռեյ» կենսագրական ֆիլմում ։
Վաշինգտոնը հեռուստատեսությամբ հայտնվել է 2005-2006 թվականներին «Բոստոնի իրավաբանները» սերիալում, իսկ գործունեության սկզբում հյուր է եղել «Նյու Յորքի ոստիկանություն» և «Կարգ ու կանոն» սերիալներում։ Նա նաև Սկառլեթ Յոհանսոնի, Եվա Լոնգորիայի, Դաութզեն Կրուսի հետ հավասար եղել է «L'Oreal» դիմահարդարական ընկերության դեմքը։ 2009 թվականին նկարահանել է վավերագրական ֆիլմ, իսկ 2010 թվականին առաջին անգամ ելույթ է ունեցել Բրոդվեյում` Դեյվիդ Մեմեթի «Մրցավազք» ներկայացման մեջ։
2011 թվականի գարնանը Շոնդա Ռայմսը Վաշինգտոնին հրավիրել է իր «Սկանդալ» հեռուստասերիալ` Օլիվիա Փոուփի կերպարը մարմնավորելու համար։ Խաղալով այդ դերը՝ Վաշինգտոնը մտել է պատմության մեջ` վերջին 38 տարվա ընթացքում դառնալով առաջին սևամորթ դերասանուհին (Թերեզա Գրեյվզից հետո), որը ամերիկյան հեռուստատեսության դրամատիկ հեռուստասերիալում խաղացել է գլխավոր դեր ։ 2013 և 2014 թվականներին այդ դերի համար առաջադրվել է « Էմմի » մրցանակի։
Վաշինգտոնը Քվենտին Տարանտինոյի «Ջանգոն ազատված» ֆիլմում խաղացել է կնոջ գլխավոր դերը, որն էկրան է բարձրացել 2012 թվականին ։
Անձնական կյանք
2013 թվականի հունիսի 24-ից ամուսնացած է ֆուտբոլիստ Ննամդի Էսոմուգայի հետ, որի հետ հարաբերություններ է ունեցել մինչև հարսանիքը ։ Նրանք ունեն երկու երեխա` դուստրը` Իսաբել Ամառաչի Էսոմուղան (ծնված 2014 թվականի ապրիլի 21-ին) և որդին` Քեյլեբ Կելեչի Էսոմուղան (ծնված 2016 թվականի հոկտեմբերի 5-ին) ։
Քաղաքականություն
Վաշինգտոնը քաղաքական ակտիվիստուհի է։ 2008 թվականին եղել է ԱՄՆ նախագահի թեկնածու Բարաք Օբամայի ակտիվ կողմնակիցը ։ Նա նաև «Green America» արշավի ակտիվիստ է ։ Վաշինգտոնը 2012 թվականին ելույթ է ունեցել Դեմոկրատական կուսակցության ազգային համագումարում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ջորջ Վաշինգտոն համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Դերասանուհիներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ամերիկացի կանայք Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստապրոդյուսերներ
Ավիավթար Իբերլինգենի երկնքում
Ավիավթար Իբերլինգենի երկնքում, խոշոր ավիավթար, որը տեղի է ունեցել 2002 թվականի հուլիսի 1-ին, Գերմանիայի Իբերլինգեն քաղաքի և Բոդենի լճի երկնքում։ Միմյանց են բախվել «Բաշկիրական ավիաուղիներ» ավիաընկերության Տու-154Մ ուղևորատար ինքնաթիռը (չվերթ BTC 2937 Մոսկվա - Բարսելոնա) և DHL ավիաընկերության Բոինգ 757-200PF բեռնատար ինքնաթիռը (չվերթ DHX 611 Բահրեյն - Բերգամո - Բրյուսել)։ Աղետի պատճառով զոհվել է 71 մարդ, ովքեր գտնվել են երկու ինքնաթիռներում` երկու մարդ Բոինգում (օդաչուները) և 69 մարդ Տու-154-ում (9 անձնակազմի անդամ և 60 ուղևոր, որոնցից 52-ը երեխաներ) ։
Ինքնաթիռները
Տու-154Մ
Բոինգ 757-200PF
Իրադարձությունների ժամանակագրությունը
Տու-154Մ ինքնաթիռը ուղևորվում էր Մոսկվայից Բարսելոնա։ Այն ուներ անձնակազմի 9 անդամ և 60 ուղևոր, որոնց թվում 52 երեխա, ովքեր մեկնում էին Իսպանիա` հանգստանալու։ Երեխաների մեծ մասի համար այդ ուղևորությունը կազմակերպվել էր Բաշկորտոստանի Միավորված ազգերի Կրթության, գիտության և մշակույթի կազմակերպության (UNESCO) հանրապետական բյուջեի հաշվին, որպես զանազան օլիմպիադաներում հաղթանակ տարած երեխաներին խրախուսելու միջոց  ։ Երեխաներից շատերը պետական ծառայողների և խոշորագույն ուսումնական հաստատությունների ղեկավարների երեխաներ էին։
Բոինգ 757-200PF ինքնաթիռը իրականացնում էր բեռնափոխադրումներ Բահրեյնից Բրյուսել` կարճատև վայրէջք կատարելով Բերգամոյում (Իտալիա)։
Տու-154Մ ինքնաթիռը Մոսկվայից թռիչք էր իրականացրել ժամը 18:48-ին, իսկ Բոինգը, Բերգամոյից իր թռիչքն սկսել էր ժամը 21:06-ին:
Բախումը
Չնայած, որ երկու ինքնաթիռներն էլ գտնվում էին Գերմանիայի տարածքում, այդ մասում սակայն օդային չվերթների կառավարումը իրականացնում էր շվեյցարական «Skyguide» մասնավոր կազմակերպությունը։ Ցյուրիխում գտնվող կարգավարական (դիսպետչերական) կենտրոնի գիշերային հերթափոխում աշխատում էին երկու ավիակարգավարներ։ Մինչ բախումը, կարգավարներից մեկը դուրս էր եկել ընդմիջման։ Հերթապահությունում մնացել էին միայն 34-ամյա կարգավար Պետեր Նիլսենը, ով ստիպված էր աշխատել միաժամանակ երկու մարդու փոխարեն և ընթերական։
Կարգավարական կենտրոնում սարքավորումների մի մասն անջատված էր և Նիլսենը բավականին ուշ է նկատել, որ երկու ինքնաթիռները, գտնվելով միևնույն FL360 (11 000 մետր) երկայնաշարանում (էշելոն), վտանգավոր կերպով մոտենում են միմյանց։ Ինքնաթիռների ուղղությունները միմյանց հատվելու պահից մեկ րոպեից էլ քիչ էր մնացել, երբ Նիլսենը փորձել է շտկել դրությունը և 2937 չվերթին հրաման է տվել ցածրանալու։ Այդ պահին Տու-154-ի օդաչուները դեռևս չէին նկատել Բոինգին, որը նրանց էր մոտենում ձախ կողմից, սակայն պատրաստ էին խուսանավել նրանից։ Հրամանն ստանալուն պես, անմիջապես սկսել են ցածրանալ, սակայն ինքնաթիռի խցիկում հնչել է վտանգավոր մոտեցումն ազդարարող համակարգի նախազգուշացման ավտոմատ ազդանշանը (TCAS), որը տեղեկացնում էր, որ պետք է բարձրություն հավաքել։ Միաժամանակ 611 չվերթի օդաչուները նմանատիպ համակարգից ստացել են ցածրանալու հրահանգ։
Տու-154-ի օդաչուներից մեկը ուշադրություն է դարձրել TCAS-ի հրահանգին, սակայն նրան պատասխանել են, որ կարգավարը ցածրանալու հրաման է տվել։ Մի քանի վայրկյան անց Նիլսենը կրկնել է հրամանը։ Դրա հետ միասին, նա սխալմամբ ոչ ճիշտ տեղեկություն է հաղորդել մեկ այլ ինքնաթիռի մասին, հայտնելով, որ այն գտնվում է Տու-154-ի աջ կողմում։ Այդ հաղորդումը մոլորության մեջ է գցել օդաչուներին։ Տու-154-ը շարունակել է ցածրանալ` հետևելով կարգավարի հրահանգներին և ոչ թե TCAS-ի ազդանշաններին։ Օդաչուներից ոչ մեկը կարգավարին չի տեղեկացրել ստացված հրահանգների հակասությունների մասին։
Այդ ժամանակ Բոինգը ցածրանում էր TCAS-ի ազդանշանների համաձայն։ Այդ մասին Բոինգի օդաչուները հայտնել են կարգավարին, սակայն վերջինս չի լսել դա, քանի որ այլ հաճախականությամբ այդ պահին նրա հետ կապի է դուրս եկել մեկ այլ ինքնաթիռ։ Վերջին վայրկյաններին երկու ինքնաթիռների օդաչուները տեսել են միմյանց և փորձել են կանխել բախումը, սակայն դա այլևս չի օգնել։ Ժամը 21:35:32-ին BTC 2937 և DHX 611 չվերթների ինքնաթիռները, 10634 մետր բարձրության վրա բախվել են միմյանց։ Բոինգի ուղղահայաց պոչային կայունացուցիչը հարվածել է Տու-154-ի իրանին (ֆյուզելյաժին) և այն երկու մասի բաժանել։ Ցած ընկնելով, Տու-154-ը դեռևս օդում բաժանվել է չորս մասի, որոնք ընկել էին Իբերլինգենի մերձակայքում։ Բոինգը, զրկվելով կայունացուցիչից, կորցրել է կառավարումը և ցած ընկնելու ժամանակ կորցրել է նաև երկու շարժիչները։ Ինքնաթիռը ցած էր ընկել Տու-154-ից 7 կմ հեռավորության վրա և ամբողջովին կործանվել էր։ Երկու ինքնաթիռներում գտնվող բոլոր մարդիկ զոհվել էին (69 մարդ Տու-154-ում և 2 մարդ` Բոինգում)։ Չնայած երկու ինքնաթիռների որոշ բեկորներ ցած էին ընկել բնակելի տների բակերում, այնուամենայնիվ ներքևում մարդկային զոհեր չէին եղել։
Հետաքննությունը
Աղետի պատճառների քննությամբ զբաղվել է ավիավթարների հետաքննությունների գերմանական դաշնային բյուրոյի (BFU, գերմ.` Bundesstelle Für Flugunfalluntersuchung) հանձնախումբը։ Հետաքննության վերջնական հաշվետվությունը հրապարակվել է 2004 թվականի մայիսի 1-ին։ Համաձայն հաշվետվության, բախման անմիջական պատճառ են հանդիսացել.
Բացի այդ, հանձնաժողովը նշել էր, որ կարգավարական կենտրոնի ղեկավարությունը չի ապահովել աշխատակիցների բավարար քանակություն` գիշերային հերթափոխի ժամանակ և համակերպվել է այն հանգամանքի հետ, որ տարիների ընթացքում, գիշերային հերթափոխի ժամանակ միայն մեկ կարգավար է կառավարել օդային չվերթները, այն դեպքում, երբ նրա գործընկերը հանգստանում էր։
Ավիավթարի գիշերը, ինքնաթիռների վտանգավոր մոտեցման մասին կարգավարին տեղեկություններ հաղորդող սարքավորումների մի մասը անջատվել էին` տեխնիկական սպասարկման նպատակով։ Անջատվել էր նաև հեռախոսային կապը։ Այդ իսկ պատճառով, տագնապալից պահին Նիլսենը չի կարողացել պայմանավորվել Ֆրիդրիխսհաֆենի օդանավակայանի հետ, որպեսզի նրանք զբաղվեն ժամանող Airbus A320 ինքնաթիռով։ Բացի այդ, հեռախոսակապն անջատվելու պատճառով, Կարլսրուե քաղաքի կարգավարական կենտրոնի ավիակարգավարը, տեսնելով ինքնաթիռների վտանգավոր մոտեցումը միմյանց, չի կարողացել զգուշացնել Նիլսենին, չնայած, որ շուրջ 11 անգամ փորձել է կապվել նրա հետ։
Կարգավարի սպանությունը
2004 թվականի փետրվարի 24-ին, ավիակարգավար Պետեր Նիլսենը սպանվել է իր տան շեմին։ Այդ սպանությունը կատարելու կասկածանքով ձերբակալվել է 46-ամյա Վիտալի Կալոևը, ով ավիավթարի պատճառով կորցրել էր կնոջը` Սվետլանային (44 տարեկան) և երկու երեխաներին, դստերը (4 տարեկան) և որդուն (10 տարեկան)։ Կալոևը հայտարարել էր, որ Նիլսենին ցույց է տվել իր երեխաների լուսանկարը և ցանկացել, որպեսզի նա ներողություն խնդրի կատարվածի համար։ Նիլսենը հարվածել է իր ձեռքին և վայր գցել լուսանկարը։ Ըստ Կալոևի, նա չէր կարողանում հիշել, թե ինչ էր պատահել դրանից հետո ։ Վիտալի Կալոևը իր մեղքը չէր ընդունում, բայց և չէր ժխտում այն ։ Նա գերմաներեն չգիտեր։
2005 թվականի հոկտեմբերի 26-ին Կալոևը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել ութ տարվա ազատազրկման ։ 2006 թվականին շվեյցարական վճռափոխ դատարանը որոշում է կայացրել վերանայել Կալոևի գործը։ Դատարանը հրաժարվել է փոփոխել Ռուսաստանի քաղաքացու նկատմամբ որոշումը, սակայն համաձայնվել է վճռափոխ գանգատի այն կետի հետ, ըստ որի ութ տարվա ազատազրկումը հանդիսանում է բավականին մեծ պատժաչափ։
2007 թվականին, Ցյուրիխի բարձրագույն ատյանի դատարանը, կապված Կալոևի կնոջ և երեխաների` ավիավթարին զոհ գնալու հանգամանքի հետ, որոշում է կայացրել նրան ազատազրկել հինգ տարով ։ Այդ որոշումը Կալոևին իրավունք տվեց ժամկետից շուտ ազատվելու, որը սակայն բողոքարկվեց դատախազի կողմից։ Այնուամենայնիվ, 2007 թվականի նոյեմբերի 12-ին Կալոևը ազատվել է կալանքից և վերադարձել Ռուսաստան։ Երբ նա ժամանել է Հյուսիսային Օսիա, համերկրացիները նրան դիմավորել են ցնծությամբ և 2008 թվականին նա նշանակվել է Հյուսիսային Օսիայի շինարարության և ճարտարապետության նախարարի տեղակալ ։
Քաղաքացիական դատական գործընթացներ
2005 թվականին «Բաշկիրական ավիաուղիներ» ավիաընկերությունը հայց է ներկայացրել ընդդեմ «Skyguide» կազմակերպության և Գերմանիայի Դաշնային Հանրապետության` մեղադրելով նրանց օդային հաղորդակցության անվտանգության պահանջվող չափանիշների պահպանման և համապատասխան ու անհրաժեշտ միջոցների բացակայության համար։ Կործանված ինքնաթիռի փոխհատուցման պահանջված գումարի չափը կազմել է 2,6 միլիոն եվրո։ 2006 թվականին Կոնստանց քաղաքի դատարանը որոշում է կայացրել, որ Գերմանիան պատասխանատվություն է կրում կատարվածի համար, քանի որ պետության կողմից իր օդային հաղորդակցության կառավարման տրամադրումը արտասահմանյան մասնավոր կազմակերպությանը` կրում է անօրինական բնույթ և «Skyguide» կազմակերպության հետ բոլոր պայմանագրերը անվավեր են։ Համաձայն դատարանի, Գերմանիան պարտավոր է փոխհատուցել «Բաշկիրական ավիաուղիներ»-ի կրած վնասը։ Դատարանի այդ որոշումը բողոքարկվել է Գերմանիայի կառավարության կողմից ։ 2013 թվականին, Գերմանիայի և «Բաշկիրական ավիաուղիներ»-ի միջև ծագած այդ վեճը հարթվել է դատարանի դահլիճից դուրս և դատական գործընթացները դադարեցվել են։
2004 թվականի ընթացքում, շվեյցարական «Winterthur» ապահովագրական ընկերությունը, ապահովագրական գումար է վճարել «Skyguide» կազմակերպությանը, որի գումարային չափը չի հրապարակվել։ Միագումար փոխհատուցում` 150 000 դոլարի չափով, վճարվել է BTC 2937 չվերթի 41 ուղևորների հարազատներին, ովքեր համաձայնվել էին ընկերության առաջարկին` ընդունել նյութական օգնությունը առանց իրավաբանական պատասխանատվության։ Մնացած 30 զոհերի հարազատները չեն համաձայնվել այդ առաջարկի հետ և որոշում են կայացրել պաշտպանել իրենց շահերը դատական կարգով ։
2009 թվականին Բարսելոնայի վճռափոխ դատարանը (որպես Իսպանիան` օդանավի ժամանման վայր) վճիռ է կայացրել, ըստ որի «Բաշկիրական ավիաուղիներ»-ը պարտավոր է զոհվածների ընտանիքներին վճարել փոխհատուցում 20 400 ԱՄՆ դոլարի չափով` յուրաքանչյուր մարդու համար ։ 2011 թվականին, Շվեյցարիայի դաշնային դատարանը վերջնականապես բեկանել է վճռի փոփոխումը, որով պահանջվում էր զոհվածների հարազատներին տրվող փոխհատուցման գումարային չափը ավելացնել` ընդունելով, որ փոխհատուցման առավելագույն չափը պետք է լինի 33 000 շվեյցարական ֆրանկ` յուրաքանչյուր զոհվածի համար ։
2005 թվականին «Winterthur» ապահովագրական ընկերությունը հայց է ներկայացրել «Բաշկիրական ավիաուղիներ»-ի դեմ, պահանջելով փոխհատուցել 60% ապահովագրական գումարները, որոնք վճարվել էին DHX 611 չվերթի անձնակազմի հարազատներին, որը կազմում էր 2,5 միլիոն եվրո, հիմք ընդունելով այն, որ ավիավթարը մասամբ տեղի էր ունեցել ռուս օդաչուների մասնակցությամբ։ 2008 թվականին, Կոնստանց քաղաքի շրջանային դատարանը բեկանել է այդ հայցը ։
2006 թվականին դատական գործընթաց է սկսվել «Skyguide» կազմակերպության ութ աշխատակիցների մեղադրանքով ։ Վերջնական որոշումը կայացվել է 2007 թվականի սեպտեմբերին։ «Skyguide»-ի չորս աշխատակիցներ ճանաչվել են մեղավոր` անզգուշությամբ մահ պատճառելու համար։ Նրանցից երեքը դատապարտվել են պայմանական բանտարկության, իսկ մեկը` տուգանքի։ Մյուս չորս աշխատակիցները արդարացվել են ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ավիավթարներ Կատեգորիա:ՅՈՒՆԵՍԿՕ
Վիկտորյա Բոնյա
Վիկտորյա Բոնյա (Виктория Боня, ), ռուսական հեռուստատեսության և ռադիոյի հաղորդավարուհի, դերասանուհի, մոդել։ Նախկինում եղել է ՏՆՏ հեռուստաընկերության «Տուն 2» շոուի մասնակից (այնտեղ եղել է 11 ամիս)։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1979 թվականի նոյեմբերի 27-ին Կրասնակամենսկում։ Վիկտորիան ծագմամբ մոլդովացի է ։
16 տարեկանում նա տեղափոխվել է Մոսկվա, որտեղ իր կարիերան սկսել է «Լոտո Բինգո»-ում, նա աշխատել է նաև որպես մատուցողուհի ։ 2001 թվականին նա Միսս Երկիր մրցույթում ներկայացրել է Ռուսաստան ը, բայց չի անցել եզրափակիչ ։
2006 թվականի մայիսի 9-ից նա սկսեց մասնակցել «Տուն 2» հեռուսաշոուին, որից հեռացավ 2007 թվականի ապրիլի 12-ին։ 2007 թվականի մայիսին նա ընդգրկված էր «Մոսկվայի 50 ամենագեղեցիկ մարդիկ» ցանկում, որ կազմել է «TimeOut Մոսկվա» ամսագիրը ։
2007 թվականի սեպտեմբերի 29-ին նա ներկայացրեց «Cosmopolitan. տեսանյութ» ծրագիրը (ՏՆՏ) ։ 2007 թվականի սեպտեմբերին նկարահանվել է «Penthouse» ամսագրի համար, դեկտեմբերին նրա լուսանկարը հայտնվել է «Maxim» ամսագրի շապիկին ։
2008 թվականի մարտին նա դարձավ «Ռուսական մատրյոշկաները եկան» դեֆիլեի դեմքը (ռուս մոդելավորող Անտոնինա Շապովալովայի «Նորաձևության շաբաթ» Մոսկվայում) ։ Հունիսին նա դարձավ «Goodyear» ավտոմեքենաների ընկերության գլխավոր մոդելը ։
2007 թվականին նա նկարահանվել է ռեժիսոր Մաքսիմ Վորոնկովի «Սիրո հմայքը» ֆիլմում Ելենա Պռոկոլովայի, Էլյա Չավեսի և Միխայիլ Վլադիմիրովիչի հետ։
2008 թվականին նկարահանվել է Տիմատիի «Не сходи с ума» երգի տեսահոլովակում։ 2009 թվականին Վիկտորիան նկարահանվեց Դիմա Բիլանի «Lady» ռոմանտիկ երգի տեսահոլովակում։
Բոնյան առաջին անգամ նկարահանվել է ֆիլմում 2010 թվականի սեպտեմբերին, ֆիլմի անունը՝ «Իսկ մայրիկը լավագույնն է!»: 2010 թվականին նա նկարահանվել է ռուս ռոք երգիչ GeKap-ի «Ты такая» երգի տեսահոլովակում։ Նույն տարում նա նկարահանվել է «Ունիվեր» հեռուստասերիալում (Պոլինայի դերում)։
2010 թվականի վերջին սկսեց «Cosmopolitan.տեսանյութ» ծրագիրը և Վիկտորիայի «Love-մեքենա» ծրագիրը դարձավ ՄՏՎ հեռուստաալիքի առաջատար ծրագիրը։
2011 թվականի նա նկարահանվեց ՄաքՍիմի «Как летать» երգի տեսահոլովակում, իսկ 2013 թվականին՝ Միտյա Ֆոմինի «Ես վերադառնում եմ տուն» երգի տեսահոլովակում։
2013 թվականին նա «Հանգիստ Մեքսիկայում 2» հաղորդման հաղորդավարուհին էր։
2014 թվականին Բոնյան նկարահանվել է Եգոր Կրիդի «Надо ли» երգի տեսահոլովակում։
2015 թվականի գարնանը նա մասնակցել է Իսպանիա յում տեղի ունեցող Season Fitness նախագծին ։
Անձնական կյանք
Վիկտորիան ամուսնացած է իռլանդացի միլիարդատեր Մայքլ Սմերֆիտի հետ, բայց նրանց ամուսնությունը գրանցված չէ։ Աղջիկը՝ Անգելինա Լետիցիա Սմերֆիտը (2012 թվականի մարտի 17)։ Բնակվում է Մոնակոյում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս դերասաններ Կատեգորիա:Ռուս մոդելներ Կատեգորիա:Ռուս հաղորդավարուհիներ
Ուիլյամ Էդվարդս Դեմինգ
Ուիլյամ Էդվարդս Դեմինգ (William Edwards Deming, ), նաև հայտնի է որպես Էդվարդ Դեմինգ, ամերիկացի գիտնական, վիճակագիր և կառավարման խորհրդատու։ Առավել հայտնի է դարձել շնորհիվ Շուհարթի պարբերաշրջանի, որը այսօր ողջ աշխարհն անվանում է Շուհարթ-Դեմինգի պարբերաշրջան [PDSA կամ PDCA], ինչպես նաև մենեջմենթի տեսության շնորհիվ, որը հիմնված էր իր կողմից առաջարկած խորը գիտելիքների տեսության վրա։ 1955 թվականին Դեմինգն արժանացել է Որակի ամերիկյան միության (American Society for Quality = ASQ) Շուհարթի անվան շքանշանին։ 1970 թվականին նա նաև դարձել է ASQ պատվավոր անդամ։
Վաղ տարիներ
Ուիլյամ Էդվարդս Դեմինգը ծնվել է Սու Սիթիում, Այովա նահանգ, մեծացել է Փոլք Սիթիում, Այովա, իր պապի՝ Հենրի Քոֆին Էդվարդսի ագարակում, ապա՝ Պովելի (Վայոմինգ) ագարակում, որը գնել էր իր հայրը։ Հայրը՝ Ուիլյամ Ալբերտ Դեմինգ (William Albert Deming)։ Մայրը՝ Պլամա Իռեն Էդվարդս (Pluma Irene Edwards) :
1921 թվականին Ուիլյամ Էդվարդս Դեմինգը ստացել է Վայոմինգի համալսարանի էլեկտրոնիկայի ֆակուլտետի բակալավրի աստիճան։ 1923-1925 թվականներին Դեմինգը ֆիզիկա է դասավանդել Կոլորադոյի լեռնային դպրոցում և Կոլորադոյի համալսարանում մաթեմատիկայի և ֆիզիկայի գծով մագիստրոսի աստիճան է ստացել։ 1925-1928 թվականներին սովորել է Յելի համալսարանում, որտեղ ստացել է դոկտորի աստիճան մաթեմատիկական ֆիզիկայի բնագավառում։ 1927 թվականին ընդունվել է աշխատանքի ԱՄՆ Գյուղատնտեսության նախարարությունում, որտեղ աշխատել է մինչև 1939 թվականը։
Աշխատանքը Ճապոնիայում
Առաջին անգամ Դեմինգը Ճապոնիա է այցելել 1946 թվականին։ Որակի վիճակագրական վերահսկողության մեթոդների վերաբերյալ նրա դասախոսություններն ընդունվեցին ճապոնական ընկերությունների բարձրագույն ղեկավարների կողմից։ Վիճակագրական վերահսկողության մեթոդների ներդրման և ուսումնասիրության անհրաժեշտությունը էական խնդիրներից մեկը դարձավ և Ճապոնիայում կազմակերպվեց կառավարիչների համընդհանուր ուսուցման գործընթաց։
1951 թվականը ճանաչումն է Է. Դեմինգի վաստակի՝ Ճապոնիայում սահմանվեց նրա անվան մրցանակ, որն այդ օրվանից շնորհվում է այն ընկերություններին, որոնք հաջողություններ են ունենում որակի բարձրացման գործում, և այն անձանց, որոնք ներդրում են ունենում որակի կառավարման տեսության և գործնական կիրառման մեջ։ Մրցանակը շնորհվում է դիպլոմի և դոկտոր Է. Դեմինգի դեմքը պատկերող արծաթե մեդալի տեսքով։
Ընտանիք
Դեմինգն ամուսնացած է եղել երկու անգամ. 1922 թվականին Ագնես Բելի հետ(Agnes Bell) (մահացել է 1930 թվականին), 1932 թվականին Լոլա Շուփի հետ(Lola Shupe) (մահացել է 1986 թվականին)։ Դուստրեր՝ Դորոտի, խորթ դուստր (մահացել է 1984 թվականին), Դիանա և Լինդա։ Յոթ թոռ, երեք ծոռ ։
Մրցանակներ և կոչումներ
Դոկտոր դեմինգին շնորհվել է ԱՄՆ ազգային մեդալ տեխնոլոգիայի բնագավառում։ Նրա անունը նշված է գիտության և տեխնիկայի բնագավառում ավանդ ունեցած գիտնականների «Փառքի սրահում»։ 1960 թվականին Էդվարդ Դեմինգը արժանացել է Սրբոց գանձի երկրորդ աստիճանի շքանշանի։ Վերջինս Ճապոնիայի բարձրագույն շքանշաններից մեկն է, որ շնորհվում է կայսեր անունից։
Շատ երկրներում գործում են իր անվան ասոցիացիաներ։
Դեմինգի փիլիսոփայություն
Ուիլյամ Էդվարդս Դեմինգի փիլիսոփայությունը ներկայացվում է հետևյալ կերպ.
անգլ.՝ (Որակ=Աշխատանքային ջանքերի արդյունքներ/ընդհանուր ծախսեր)
Դեմինգի Խորը Գիտելիքների համակարգը (System of Profound Knowledge)
"Կառավարման ոճը պետք է վերափոխվի։ Համակարգը չի կարող ինքն իրեն հասկանալ։ Վերափոխումը պահանջում է հայացք ներսից։ Այս գլխի նպատակը հայացքն է դրսից՝ արտաքինից, ինչը ես անվանում են խորը գիտելիքների համակարգ։ Այն մեզ ներկայացնում է տեսության քարտեզն այն բանի համար, որպեսզի հասկանանք այն կազմակերպությունը, որի համար աշխատում ենք:"
"Առաջին քայլը անհատի վերափոխումն է։ Վերջինս ժամկետ չունի։ Այն տեղի է ունենում խորը գիտելիքների համակարգի գիտակցմամբ։ Անհատը, վերափոխված լինելով, կսկսի ընունել իր կյանքի, իրադարձությունների, թվերի, մարդկանց միջև փոխհարաբերությունների նոր իմաստը:"
"Երբ մարդը հասնի խորը գիտելիքների համակարգի գիտակցմանը, նա կօգտագործի այդ սկզբունքները մարդկանց ցանկացած տեսակի հարաբերություններում։ Նա հիմք կունենա իր սեփական որոշումները քննադատելու համար և կազմակերպությունների վերափոխման համար, որոնց մասն է կազմում ինքը։ Վերափոխված մարդը.
Դեմինգը կարծում էր, որ բոլոր կառավարիչները պետք է տիրապետեն նրան, ինչը նա անվանում էր Խորը Գիտելիքների Համակարգ, որը բաղկացած է չորս մասից.
Դեմինգը բացատրում էր. «Հարկավոր չէ հրաշալի լինել խորը գիտելիքների ոչ մի բնագավառում, որպեսզի հասկանալ դրանք և գործածել։ Արդյունաբերության, կրթության և երկրի կառավարման վերաբերյալ մենեջմենթի 14 կետերը բնական կերպով հետևում են խորը գիտելիքների համակարգին որպես նրա գործածություն՝ արևմտյան մենեջմենթի ժամանակակից ոճի՝ նոր լավատեսական ոճի վերափոխման նպատակով» (Բնօրինակ, էջ 96)։
"Խորը գիտելիքների համակարգի տարբեր բաղադրիչները չեն կարող առանձնացվել։ Նրանք փոխներգործում են միմյան հետ։ Այդկերպ, հոգեբանության իմացությունը ամբողջական չէ՝ առանց փոփոականության տեսության իմացության։ Մարդկանց հետ աշխատող կառավարիչը պետք է հասկանա, որ բոլոր մարդիկ տարբեր են։ Նա պետք է հասկանա, որ յուրաքանչյուրի արտադրողականությունը որոշվում է հիմնականում այն համակարգում, որտեղ նա աշխատում է, իսկ համակարգը գտնվում է մենեջերի պատասխանատվության ներքո:" ։
Համակարգի գիտակցությունը ներառում է հասկացություն այն մասին, որ փոխներգործությունը (օրինակ՝ հետադարձ կապ) համակարգի տարրերի միջև կարող է բերել ներքին սահմանափակումների, որոնք կհակադրեն համակարգին իրենց ահել որպես մեկ ընդհանուր օրգանիզմ, որը ինքնաբերաբար փնտրում է կայուն վիճակ։ Հենց այդ կայուն վիճակն է որոշում համակարգի վերջնական արդյունքը, ոչ թե նրա առանձին տարրերը։ Այդպիսով, հենց կազմակերպության կառուցվածքը, ոչ թթե առանձին աշխատողներին է պատկանում որակի բարելավման, համակարգի վերջնական արդյունքի բանալին։
Փոփոխականության տեսության իմացությունը իր մեջ ընդգրկում է հասկացություն այն մասին, որ ամեն ինչը, որ չափվում է, բաղկացած է "համակարգային" շեղումներից, որոնք էլ ստացվում են համակարգի առկայության պայմաններում (ընդհանուր պատճառներ), և "ոչ համակարգային շեղումներից" (հատուկ պատճառներ), որոնք բերում են գործընթացի անկանխատեսելիությանը։ Որակի բարձրացման համար հարկավոր է կարողանալ ճանաչել նրանց միջև տարբերությունը "հատուկ պատճառների" վերացման համար, այսինքն՝ վերադարձնելով գործընթացը կառավարելի կամ կայուն վիճակ։ Դեմինգը սովորեցնում էր, որ խառնվելը կայուն գործընթացի մեջ (այսինքն՝ փոփոխություններ կատարելը՝ ի պատասխան "ընդհանուր պատճառների") միայն վատացնում է համակարգի աշխատանքը։
Խորը գիտելիքների համակարգը Դեմինգի կառավարման 14 սկզբունքների գործածման հիմքն է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գիտնականներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ճարտարագետներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Ամերիկացի տնտեսագետներ Կատեգորիա:Կոլումբիայի համալսարանի դասախոսներ Կատեգորիա:Եյլի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Կոլորադոյի համալսարանի շրջանավարտներ
Ադիլ Իսգենդերով
Ադիլ Ռզա բեկ օղլի Իսգենդերով (Adil Rza bəy oğlu İsgəndərov, ), ազգությամբ ադրբեջանցի խորհրդային դերասան և ռեժիսոր, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1959). ; Ադրբեջանական ԽՍՀ 4-րդ (1955-1959) և 5-րդ գումարման (1959-1962) Գերագույն խորհրդի պատգամավոր, Ստալինյան մրցանակի դափնեկիր (1948), պրոֆեսոր (1956)։