cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Մայսուր
Պատմություն
Քաղաքի առաջին գրավոր հիշատակումը թվագրվում է 1499 թվականին։ Այն Վիջայանագար կայսրության մաս էր կազմում մինչև իր փլուզումը. ավելի ուշ՝ նույն անունով սուլթանության ամենակարևոր քաղաքներից մեկը։ 1799-1831 և 1881-1947 թվականներին Մայսուրական Սուլթանության մայրաքաղաք (կախված էր Մեծ Բրիտանիայից)։ Այս ժամանակաշրջանի երկրորդ ծաղկումը կապված էր Գլխավոր պալատի (1897 թվական) և բազմաթիվ հինդուական տաճարների և մզկիթների կառուցման հետ։ Հնդկաստանի անկախություն ձեռք բերելուց հետո 1973 թվականին ընդգրկվեց Կառնակաթա նահանգի կազմում։
Մայսուրական իշխանություն
Վոդեյարովների ընտանիքը եկել է Կատյավառի Դվորկա քաղաքից։ Վիջայարաջա և Կրիշնարաջա եղբայրները 14-րդ դարում բնակություն հաստատեցին Աշտագրամի Մայուր շրջանում։ Նրանցից մեկը ամուսնացավ Հադանարու շրջանի դաշտային աշխատողի՝ կալվածատիրոջ դստեր հետ և դրա շնորհիվ նա իր իշխանությունը հաստատեց այս երկրներում։ Սկզբում Վոջեյարները Վիջայագարայի կայսրության վասալներ էին։ Վիջայա և Կրիշնա եղբայրները բնակություն հաստատեցին Հադանի շրջանի երկու ամրոցներում։ 16-րդ դարում Հիրյա Բետտադա Չամարաջա III-ը Պուրագարայի ամրոցը փոխանցեց իր երեք որդիներից մեկին՝ Ափանա Թիմմարաջա Երկրորդին, որը այն անվանեց Մանիիշասուրա։ Այս անունն այնուհետև վերածվեց Մայսուրայի։
1564 թվականին իշխանությունը անկախացավ Վիջայանագարից։ Հաջորդ երկու դարերի ընթացքում Վոդեյարներն աստիճանաբար ավելացրեցին իրենց տիրապետությունը։ Սակայն 1755 թվականին անչափահաս Մահարաջան ենթարկվեց գլխավոր նախարար և ոչ պաշտոնական ռեգենտ Հայդար Ալիին։ Հայդար Ալիը յուրացրեց իշխանությունը։ Մեկ առ մեկ, երկու Մահարաջաները սպանվեցին կասկածելի հանգամանքներում, երբ նրանք հասնում էին ամբողջ իշխանությունը ստանալու տարիքին։ Իշխանի ընտանիքն իրականում գտնվում էր կալանքի տակ և հանրության մեջ երևում էր միայն Դեսարի ամենամյա փառատոնում։ Հայդար Ալիի որդին և իրավահաջորդը՝ Տիպու Սուլթանը, շուտով ստանձնեց ինքնիշխանությունը։ Նա ընդունեց Սուլթանի և Պադիշայի տիտղոսները և նույնիսկ ուրբաթօրյա աղոթքում Մուղալի կայսրի անունը փոխարինեց իրով։ Ֆրանսիացիների հետ սերտ կապերը աղետալի դարձան Տիպու Սուլթանի համար. նա ջախջախիչ պարտություն կրեց բրիտանացիներից 1799 թվականին Սերինգապատամայում։ Վերմեյարի սերնդի վերջին Մահարաջայի 5-ամյա որդին՝ Մումմադի Կրիշնառաջա Վոդեյար III- ը վերականգնվեց ավանդական գերդաստանի ուժը, և նստեց գահին։ Մինչև իր հասուն տարիքը Դավանը եղավ իշխան, իսկ 1810 թվականին Մումմադին ստանձնեց ամբողջ իշխանությունը։ 1831 թվականին նա փաստացի կորցրեց երկրի վարչական վերահսկողությունը և բրիտանացիները սկսեցին իշխել նրա անունից։ 1881 թվականին վարչական վերահսկողությունը վերադարձվեց Վոդեյարներին և այդպիսով Մայսուրը բրիտանական Հնդկաստանում դարձավ առաջին հինդուական իշխանությունը։
Տնտեսություն
Մայսուրը Կառնատակի ամենակարևոր արդյունաբերական կենտրոններից մեկն է։ Տեքստիլային, քիմիական և էլեկտրական արդյունաբերությունները լավ զարգացած են, և կան ՏՏ ընկերությունների ներկայացուցչություններ։ Ավանդական արդյունաբերություններից զարգացած է մետաքսի արտադրությունգը։ Կան րդյունաբերության բազմաթիվ հետազոտական ինստիտուտներ (սննդի տեխնոլոգիա, պլաստմասսա և այլն)։ Զարգացած են զբոսաշրջությունը և ավանդական արհեստները (փորագրություն սանդալու փղոսկրյա և փղոսկրից)։
Կրթություն
Մայսուրի համալսարանը հիմնադրվել է 1916 թվականին (6-րդը Հնդկաստանում և 1-ինը՝ Կառնատակում)։ Ներկայումս այնտեղ սովորում է 58,000 ուսանող։ Մեկ այլ առաջատար համալսարան է Կառնատակայի բաց պետական համալսարանը։
Ավիաընկերություններ
Մանդակալիի քաղաքային օդանավակայանը տրամադրում է առևտրային օդային ուղևորություններ։ Օդանավակայանը, որը երկար տարիներ չէր օգտագործվում, վերագործարկվել է 2010 թվականի հոկտեմբերին, երբ Kingfisher Airlines-ը սկսեց ամենօրյա սպասարկում Բանգալորում ։ Այնուամենայնիվ, այս չվերթը չեղյալ է հայտարարվել 2011 թվականի նոյեմբերին՝ ցածր եկամտաբերության պատճառով ։ SpiceJet-ը ներկայումս իրականացնում է թռիչքներ Մայսուրից դեպի Չեննայ և Բանգալոր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հնդկաստանի քաղաքներ
Բորշչուկովո
Բորշչուկովո (Борщуково), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի բնակավայրեր
Թբիլիսիի շիական մզկիթ
Թբիլիսիի շիական մզկիթ (თბილისის შიიტური მეჩეთი, Tiflis şiə məscidi), խոշորագույն մզկիթ Թբիլիսիում։ Կառուցել է շահ Իսմայիլ I-ը 1522-1524 թվականներին ։
Մզկիթը պատկերել են Թիֆլիսի բնապատկերներում այնպիսի գեղանկարիչներ, ինչպիսիք են Լուիջի Պրեմացցին, Կառլ Վիտտկեն, Նիկանոր Չերնոցովը ։
Կովկասի խոշորագույն մզկիթն էր ։ 1951 թվականին քանդվել է Մետեխի կամրջի կառուցման ժամանակ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թբիլիսիի պաշտամունքային կառույցներ Կատեգորիա:Վրաստանի մզկիթներ Կատեգորիա:Հին Թբիլիսի
Սիմո Հյայուհյա
Սիմո Հյայուհյա (Simo Häyhä, ), դիպուկահար։ Համաշխարհային պատմության ամենաարդյունավետ դիպուկահարներից է։ Ըստ տարբեր աղբյուրների խորհրդա-ֆիննական 1939-1940 թվականների պատերազմի ժամանակ նա գնդակահարել է 542-ից 742 կարմիրնաբանակային (փաստացի հաստատված է 219 սպանված) ։ Տվյալնների տարբերությունը գալիս է նրա ավտոմատ զենքի օգտագործելը չհաշվելով, որից նա մոտ 200 խորհրդային զինվոր է սպանել։
Մանկություն
Սիմո Հյայուհյան ծնվել է Վիբորգի նահանգի Ռաուտյարվի գյուղում, Իմատրայից ոչ հեռու (այժմ Ռուսաստանի սահմանի մոտ) գյուղացու ընտանիքում։ Ութ երեխաներից յոթերորդն էր։
Հաճախել է Միետիլի ազգային դպրոց և ավագ եղբայրների հետ աշխատել է դաշտում։ Ընտանիքում սիրել և զբաղվել են որսով ու ձկնորսությամբ։
17 տարեկանը լրանալուց հետո մտել է Ֆինլանդիայի պահնորդական կորպուս, որտեղ հմտացել է դիպուկահարական հրաձգությանը, հաջող ելույթ է ունեցել այդ կազմակերպության Վիբորգի մասնաճյուղի դիպուկահարների մրցույթներում։
Ինչ էլ բաշխեն…
«Ինչ էլ բաշխեն…», Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից է, գրվել է 1920 թվականի մարտի 15-ին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններ Կատեգորիա:Բանաստեղծություններ
Հետսանկ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի գետեր
Լենա Ստամբոլցյան
Լենա (Ելենա) Պարույրի Ստամբոլցյան, հայ ֆթիզիատոր։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1973), պրոֆեսոր (1979)։
Կենսագրություն
Լենա Ստամբոլցյանը ծնվել է Երևանում։ 1950 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական ինստիտուտը։ 1964-1978 թվականներին աշխատել է Երևանի բժշկական ինստիտուտում, 1966-1969 թվականներին՝ Ալժիրում, 1978-1992 թվականներին՝ Երևանի բժիշկների կատարելագործման ինստիտուտի տուբերկուլոզի ամբիոնում, 1992 թվականից եղել է Հայկական բժշկական ինստիտուտի ֆթիզիատրիայի դասընթացների վարիչ։ 1972-1980 թվականներին եղել է ՀԽՍՀ առողջապահության նախարարության գլխավոր ֆթիզիատոր, 1985-2000 թվականներին՝ գլխավոր մասնագետ՝ մանկական տուբերկուլոզի գծով ։ 1997-2011 թվականներին ղեկավարել է Հայկական բժշկական ինստիտուտի ֆտիզիատրիայի ամբիոնը ։
Աշխատանքները վերաբերում են տուբերկուլոզի հակահամաճարակաբանության, կլինիկայի, բուժման հարցերին ։ Ունի 108 տպագրված աշխատություն, 2 դասագիրք, որից մեկը` հայերենով, տուբերկուլյոզի բուժման համար ռացիոնալիզատորական առաջարկություն և 4 մեթոդական մշակումներ։ Եղել է 3 թեկնածուական թեզերի ղեկավար։ Կյանքի վերջին տարիներին զբաղվել է տուբերկուլյոզի համաճարակաբանությամբ, կլինիկայի և բուժման հարցերով ։
Մահ
Մահացել է 2011 թվականին։ Թաղված է Նուբարաշենի գերեզմանատանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ բժշկուհիներ Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Երևանի պետական բժշկական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ ֆթիզիատորներ
Գիրմենի համայնք
Գիրմեն (Община Гърмен), համայնք Բուլղարիայում։ Մտնում է Բլագոևգրադի մարզի մեջ, գտնվում է Բալկանյան թերակղզու պատմաաշխարհագրական մարզի Չեչի տարածաշրջանում։ Բնակչությունը՝ 14 439 մարդ (մայիսի 15 2008) :
Վարչական կենտրոնը ` Գիրմեն գյուղն է։
Տարածքը` 388.479 կմ² ։ Համայնքապետն է Ահմեդ Ահմեդոբ Բաշևը (անկուսակցական)։
Համայնքի կազմը
Համայնքի կազմի մեջ մտնում են հետևյալ բնակավայրերը՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բլագոևգրադի մարզի համայնքներ
Դմիտրովկա (գյուղ, Լեբեդինի շրջան)
Դմիտրովկա (Дмитрівка), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Լեբեդինի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դմիտրովկա գյուղում բնակվում էր 198 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Լեբեդինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Տրյոբից
Տրյոբից (Tröbitz), կոմունա Գերմանիայի Բրանդենբուրգ երկրամասում։
Մտնում է Էլբա Էլստեր շրջանի կազմում։ Բնակչությունը կազմում է 771 մարդ (ըստ 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի) Տարածքը կազմում է 10,56 կմ²։ Պաշտոնական կոդ՝ 12 0 62 492։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Թեքքե
Թեքքե, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում ։ Գտնվում էր Էրզրում քաղաքից 13 կմ հարավ-արևմուտք ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Շարոց
Շարոց կամ քաղցր շուջուխ, ընկույզի միջուկով, ալրով, դոնդողանման թանձր զանգվածով պատած, թելին շարած չորացրած ընկույզի շարով, համեմունքներով, փափուկ և քաղցր հայկական աղանդեր ։ Ավանդական «շարոց» անվանումն ավելի ու ավելի քիչ է հանդիպում ։ Հայաստանում ավելի ու ավելի հաճախ այն անվանում են շուջուխ ։ Շարոցը հայկական ամանորյա սեղանի պարտադիր մասն է։
Պատրաստում
Շարոցը պատրաստում են խաղողի դոշաբից, ալյուրից, ջրից, շաքարավազից, ընկույզից և համեմունքներից։ Ընկույզները մաքրում, կիսում, և շարում են թելի վրա։ Խառնուրդը եփում են թույլ կրակի վրա՝  անընդհատ խառնելով։ Դոնդողանման զանգվածի առաջացումից հետո մեջը մի քանի անգամ թաթախում են ընկույզների կապոցները, կրկնում են մի քանի անգամ և կախելով չորացնում են 10-12 օրվա ընթացքում ։
Շարոցի համի վրա ազդողը պատրաստման առանձնահատկությունն է՝ խաղողի քաղցուի մշակումը բենտոնիտով, հնեցումն ու քամումը ։ Ավանդական բաղադրատոմսում թարմ խաղողի քաղցուն քամում են շորով և բենտոնիտի փոխարեն մշակում հողով, որպեսզի չեզոքացնեն թթուները ։ Շարոցարոցն ավելի փափուկ է, քան չուրխելա։ Բացի այդ, շարոցում օգտագործումն է դարչին, մեխակ, հիլ համեմունքների խառնուրդը ։
Քեզ, գոված մուսա, ես չեմ ճանաչում…
«Քեզ, գոված մուսա, ես չեմ ճանաչում…», Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններից, գրության թվականը հայտնի չէ։
Պատմություն
Ինքնագիրը պահվում է Թումանյանի ընտանիքի արխիվի № 10 ծոցատետրում, որտեղ եղած նյութերը վերաբերում են 1891-1892 թվականներին։ Այստեղից ենթադրվում է, որ բանաստեղծությունը ևս գրված է նույն ժամանակ։
Առաջին անգամ տպագրվել է 1972 թվականին լույս տեսած Բանբեր Երևանի համալսարանի ամսագրի առաջին համարի 154-րդ էջում, որտեղ հրատարակող Ա․ Ինճիկյանը գրության հավանական թվականը համարում է 1895-ը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Երիչ (Վիմի վտակ)
Երիչ (Ерыч), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Ուֆտյուգ գետի ձախ ափով՝ 7 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 25 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Կոմի Հանրապետության գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Մամոնովո (գյուղ, Օդինցովսկի շրջան)
Մամոնովո (Мамоново), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Օդինցովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2006 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 703 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Օդինցովսկի շրջանի բնակավայրեր
Մեռյալ տարածքը (վեպ)
«Մեռյալ տարածքը» (The Dead Zone), ամերիկացի գրող Սթիվեն Քինգի վեպ՝ գրված քաղաքական թրիլեր ժանրով, որն իր մեջ պարունակում է դետեկտիվ և սարսափ, առաջին անգամ հրատարակվել է 1979 թվականին Viking Press հրատարակչության կողմից։ Սա Քինգի գրած 5-րդ վեպն է, որը գլխավորում էր Նյու Յորք Թայմսի տարվա բեստսելերների շարքը։ Հիմնական սյուժետային գծերին համաձայն գլխավոր հերոս Ջոննի Սմիտը ավտովթարի հետևանքով գրեթե հնգամյա կոմայից արթնանալուց հետո իր մեջ հայտնաբերում է ապագան կանխագուշակելու ընդունակություն։ Պատմության ընթացքում նա ծանոթանում է քաղաքական գործիչ Գրեգ Ստիլսոնի հետ, ով, համաձայն կանխագուշակման, կսկսի Երրորդ համաշխարհային պատերազմը։
«Մեռյալ տարածքի» գաղափարը առաջացել է այն մտքից, որ քաղաքական մարդասպանը կարող է ճիշտ գտնվել։ Գրողը ցանկացել է Ջոն Քեննդիի սպանությունից հետո փոխել հասարակության վերաբերմունքը «հրացանով մարդու» նկատմամբ։ Ստեղծագործության ուղերձը ինչ-որ տեղ մարդասպանության արդարացումն է։ Հեղինակը շատ հպարտացել է իր այս աշխատությամբ, չնայած սյուժետի փոքր-ինչ «կանխատեսելիությանը»՝ այն համարելով իր ամենաառաջին իրական վեպը։ Քինգի դիտավորությամբ գլխավոր հերոսի կերպարը հանգում է «ժողովրդից ելած հասարակ մարդու», մինչդեռ այդ ժամանակ գլխավոր վատ կերպարը պետք է լիներ զզվելի և վախենալու։ Վերջինիս քաղաքական կերպարը սերել է Ռիչարդ Նիքսոնից։ Ստեղծագործությունը առաջադրվել է «Լոկուս» մրցանակաբաշխությանը՝ որպես լավագույն ֆենտեզի վեպ։
Գրական քննադատները «Մեռյալ տարածքը» համարում էին գրողի լավագույն ստեղծագործություններից մեկը։ Վեպի արժանապատվություններին նրանք վերագրում էին բացասական կերպարի նախօրինակը, վստահ պատումը՝ առանց կեղծ նոտաների և սյուժետի թեքումների, ոչ մեծ ծավալը և կինեմատոգրաֆիականությունը։ Ստեղծագործության գլխավոր առանցքներից մեկը իրական քաղաքական ճգնաժամն է։ Գրքի հաջողությունը ամրագրեց գրողի հեղինակությունը։ Գիրքը երկու անգամ էկրանարկվել է՝ առաջին անգամ 1983 թվականին ռեժիսոր Դևիդ Կրոնենբերգի կողմից որպես ֆիլմ, իսկ հետագայում՝ որպես նույնանուն սերիալ, որը ցուցադրվել է 2002-2007 թվականների ընթացքում USA Network հեռուստաալիքի կողմից։
Սյուժետ
Նախաբանը ներկայացնում է երկու հերոսների՝ Ջոննի Սմիտ տղային, ով գլխի վնաս է ստանում չմուկներ քշելիս, և Աստվածաշունչ վաճառող Գրեգ Ստիլսոնի՝ էմոցիոնալ պրոբլեմներով տառապող և փառքի մասին երազող։ 1970 թվականին Ջոննին ապրում էր Արևելյան Մենում և դասավանդում դպրոցում։ Սմիտը իր ընկերուհի Սառային հրավիրում է ատրակցիոնների այգի, որտեղ հանկարծակի ֆենոմենալ հաջողություն է ցուցադրում պտտախաղում և հաղթում է մեծ գումար։ Նույն երեկոյան, տուն մեկնելիս, Ջոննին ավտովթարի է ենթարկվում և գրեթե հինգ տարով ընկնում կոմայի մեջ։ Եվ հայրը, և ընկերուհին, ով արդեն ամուսնացել էր, արդեն վաղուց կորցրել էին իրենց հույսը։ Տղայի վերադարձին անհամբեր սպասում էր միայն չափից դուրս կրոնապաշտ մայրը։ Ուշքի գալով՝ Սմիտը իր մեջ հայտնաբերում է տարօրինակ հատկություններ՝ վեցերորդ զգայարանի առկայությունը։ Ջոննին կարողանում է կարճատև «պայծառացումների» միջոցով տեսնել սովորական մարդկանց անհասանելի շատ երևույթներ։ Բայց միևնույն ժամանակ ուղեղի մի մասը՝ «մեռյալ տարածքը», իր համար փակ է։ Նա չի հիշում աշխարհագրական տեղանուններ, ամսաթվեր և թվեր։ Սմիտը բուժքույրերից մեկի որդուն կանխագուշակում է բարեհաջող օպերացիա, հայտնում է իրեն բուժող բժշկին, որ պատերազմի ժամանակ իր կորած մայրը դեռ ողջ է։
Իր ընդունակությունների մասին տպում են թերթերում։ Ջոննին վերսկսում է դասավանդումը։ Միևնույն ժամանակ հերոսը ձեռք է բերում ահավոր գլխացավեր։ Տեղի Inside View ամսագրի լրագրող Ռիչարդ Դիզը հրապարակում է բացահայտիչ հոդված այն մասին, որ Սմիտի ընդունակությունները խաբեություն են։ Հերոսի մայրը մահանում է, բայց մահվանից առաջ հասցնում է նրան ասել, որ Աստված նրան յուրահատուկ շնորհ է տվել, քանի որ նա որոշակի առաքելություն ունի։ Ջոննին փորձում է ապրել սովորական կյանքով, սակայն գործերի սովորական ընթացքը խախտում է շերիֆ Բաններանը, ով խնդրում է նրան օգնել սերիական մարդասպանին գտնելու գործում։ Օգտագործելով իր շնորհը՝ հերոսը հայտնաբերում է, որ մարդասպանը ոստիկան Ֆրենկ Դոդդն է, ով հասցնում է ինքնասպանությունից առաջ խոստովանել հանցանքը։ Ստիլսոնը դառնում է հաջողակ բիզնեսմեն և Ռիդժուեյ քաղաքի քաղաքապետ։ Բիզնեսմեններից մեկին շանտաժի ենթարկելով և գումար խլելով՝ Գրեգը հայտնվում է ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատում։
Ջոննիի հեղինակությունը դառնում է «շատ կասկածելի», և նա ստիպված հեռանում է դպրոցից։ Սմիտը տեղափոխվում է Նյու Հեմպշիր և աշխատանքի է ընդունվում որպես հարուստի որդի Չակի խրատատու։ Հերոսը սկսում է հետաքրքրվել քաղաքականությամբ, և նրան պատում է անհանգստությունը, երբ տեսնում է Ստիլսոնի մասնակցությամբ ցույցը։ Ջոննին հանդիպում է Ջիմմի Կարտերին և ձեռքսեղմումից հետո կանխագուշակում, որ վերջինս կդառնա ԱՄՆ նախագահ։ Դրանից հետո Սմիտը դիպչում է Ստիլսոնին և տեսնում, որ նա կսկսի Միջուկային զենքի օգտագործմամբ Երրորդ համաշխարհային պատերազմ։ Ջոննիի առողջությունը վատանում է։ Նա միջոցներ է որոնում Ստիլսոնի նախագահությունը չեղարկելու համար և մտածում 1932 թվականին Հիտլերի մահվան մասին, եթե ժամանակով ճանապարհորդությունները հնարավոր լինեին : Նա սկսում է խորշալ մարդասպանության մտքից, բայց հերոսը զգում է, որ նա դեռ պահեստային ժամանակ ունի։ Սմիտը, նոր կանխագուշակում տեսնելով, Չակին նախազգուշացնում է տեղի ռեստորանում դպրոցական երեկույթի մասին, որի ժամանակ կայծակի հարվածից պետք է վառվեր ռեստորանը։ Չակի հայրը, անհավատությամբ վերաբերվելով Ջոննիի խոսքերին, դժվարությամբ է համաձայնում և թույլ է տալիս Չակին երեկույթը կազմակերպել իրենց տանը։ Երեկույթը հանկարծակի կանգնեցվում է արտառոց լուրերի թողարկումով, որը հայտնում էր բազում զոհված դպրոցականների մասին, ովքեր, այնուամենայնիվ, որոշեցին երեկույթը անցկացնել ռեստորանում ։
Հերոսներ
Վեպը առաջացել է երկու հարցի պատասխանից՝ կարո՞ղ է արդյոք քաղաքական մարդասպանը ճիշտ գտնվել, և կարելի՞ է արդյոք նրան դարձնել գլխավոր դրական հերոս։
Ջոննի Սմիտ
Ջոննի Սմիտը Քինգի կողմից բնութագրվել է որպես մարդ առանց ձևականությունների, միջին ամերիկացի, ով կարողանում է տեսնել ապագան։ Ստիլսոնի ձեռքին դիպչելով նա կանխագուշակում է Երրորդ աշխարհամարտի սկիզբը և որոշում ցանկացած գնով կանխել աղետը՝ սպանել քաղաքական գործչին։ Գրողի կողմից դրված ֆաբուլան իրեն թվում էր շատ չափազանցեցված, օրենքից դուրս հայտարարված։ Իր կարծիքով վեպը կարող էր ստացվել միայն այն դեպքում, եթե գլխավոր հերոսը չդառնա «գիպսից սուրբ». Հեղինակը նշում է Սմիտի և Ջոն Կոֆֆիի միջև զուգահեռները ։
Գրեգ Ստիլսոն
Ի հակակշիռ պրոտագոնիստին՝ Ստիլսոնը պետք է երևար զզվելի և վախենալու, ինչպես բռնության հանդեպ ձգտման, այնպես էլ սեփական հաստատակամության շնորհիվ։ Ընթերցողը պետք է մտածեր, թե Գրեգի հոգեկանի հետ ինչ-որ բան կարգին չէ, և որ միայն Ջոննին է տեսնում իրական ճշմարտությունը։ Գրքի առաջին տեսարաններում Սմիտը նորմալ է և գեղեցիկ, նա իր ընկերուհուն կառուսել է նստեցնում և ամեն կերպ ուրախանում գյուղական խնջույքին։ Սառային մինչ ամուսնությունը մտերմությունը մերժելը պետք է հասկացներ ընթերցողին, որ նա իսկապես անկեղծ սիրահարված և ուղղահայաց է։ Իր մանկական հումորի զգացումը երկակի է, հելոուինյան դիմակը ևս փաստում է այն, որ Ստիլսոնի հանդեպ մահափորձ կատարելուց հետո նրան հրեշ են համարելու։ Այսպիսով հեղինակը ցանկանում էր Քեննեդիի մահից հետո փոխել «հրացանով մարդու» նկատմամբ հասարակության վերաբերմունքը ։ «Լիտերատուրնայա գազետա» պարբերականին տրված հարցազրույցում Քինգը նշում է, որ Գրեգի կերպարը նա կերտել է Մեն նահանգի նահանգապետից և նահանգապետից նախագահ դառնալու գաղափարից ։ Իր քաղաքական գործչի նկարագրությունը հանգում է Ռիչարդ Նիքսոնին :
Գրքի առաջին դրվագները պետք է ցույց տային Ստիլսոնի վտանգավոր բնավորությունը, որը նա կարողանում է լավ քողարկել։ Այսպես Գրեգը վկաների բացակայության միջոցին իր վրա հաչացող շան դեմ օգտագործում է արցունքաբեր գազ, որից հետո ծեծելով սատկացնում նրան։ Պատկերը այնքան իրական էր, որ Քինգին ուղարկում են մի շարք նամակներ, որոնցում ընթերցողները բողոքում էին կենդանիների նկատմամբ գրականության մեջ բռնություն օգտագործելու համար։ Իբրև այս նամակների պատասխան հեղինակը գրում է, որ և շունը, և հերոսը իրական չեն, իսկ ինքը՝ հեղինակը, երբեք շների նկատմամբ ուժ չի կիրառել։ Ստիլսոնի և Սմիտի տեսարանները միմյանց հաջորդում են մինչև գրքի ավարտ, որտեղ ամեն ինչ լուծվում է «ինքն իրենով»։ Բնավորությունները պարզ դարձան սյուժետի ընթացքի հետ, և հեղինակի անհանգստությունը կայանում էր նրանում, որ հորինված հերոսներն էլ թվան իրական ըստ իրենց մասին հայտնի տվյալների ։
Ռոդնոյ Կրայ
2001 թվականի տվյալներով Ռոդնոյ Կրայ գյուղում բնակվում էր 33 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,38 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 86,84 մարդ/կմ²։
Մեռյալ տարածքը (վեպ)
Կապն այլ ստեղծագործությունների հետ
Ռիչերդ Դիզ լրագրողը հանդիպում է նաև «Գիշերային թռչողը» («The Night Flier») պատմվածքում, իսկ Դևիդ Բրայտը՝ «Տոմինոքերիներ» պատմվածքում ։ Ստեղծագործության մեջ հիշատակվում է «Վիճակը» վեպի Սալեմս-Լոտ քաղաքը և Քերրին նույնանուն վեպից : «Մուգ աշտարակը» շարքի յոթերորդ գրքում ռոբոտ Նայդժելը կարդում է ստեղծագործությունը և կոչում այն «բավականին հաճելի» ։ Մինչ Ջոննին գտնվում է կոմայում, Սառան ապրում է Ֆլեգգ Ստրիտում (անդրադառնում է  «Մուգ աշտարակի» հերոս Ռենդալլ Ֆլեգգին) ։ Մեկ այլ տարածքում աչքի է ընկնում Հերրիսոն Բիչը, որի անունը համադրվում է Սթիվն Քինգի «Հերրիսոն Ստեյտ Պարկ '68'»-ին ։ Վեպում օգտագործված որոշ մտքեր իրենց հանգուցալուծումներն են ստանում Քինգի «11/22/63»-ում և Օուեն Քինգի «Կրկնակի սեանս»-ում(Double Feature) : Կա կարծիք, որ Ֆրենկ Դոդդը «Իծամորու գարուն» ստեղծագործությունից է : Դոդդը Բաններմանի հետ հանդես է գալիս նաև «Օգտակար իրերում»  և «Կուջոյում», իսկ առանձին՝ «Դայում»  և «Մարմնում» համապատասխանաբար :
Հրատարակում
Այն բանից հետո, ինչ հեղինակը վեպը հանձնեց Doubleday հրատարակչությանը, հրատարակիչը պահանջեց կրճատել վեպը, և Քինգը, չհամաձայնվելով, վեպը ետ վերցրեց : Գիրքը վաճառքում հայտնվեց 1979 թվականի օգոստոսին և հրատարակվել է Viking-ի կողմից, որի հետ հեղինակը կնքեց ավելի ձեռնատու պայմանագիր ։ NAL-ը պահպանեց գրքի փափուկ կազմով հրատարակման իրավունքը ։ Ենթադրվում է, որ «Մեռյալ տարածքի» առաջին հրատարակչությունը կազմում էր հիսուն հազար տպաքանակ : Գրքի գովազդային ճանապարհորդության ժամանակ Քինգը այցելել ԱՄՆ քսան քաղաք։ Առաջին ընդունումը կազմակերպվել է Նյու Յորքում «Թավերնայի» («Tavern on the Green») հրատարակչի կողմից մի հսկայական հաստատությունում՝ Կենտրոնական պարկում։ Հարցազրույցները հերթափոխվում էին ալկոհոլային խմիչքներ խմելու և զարթխումի հետ ։ Ուղևորության ավարտին Քինգը ասել է. «Դա նույնն է, թե մասնակցել բարձերով կռվին, որտեղ բոլոր բարձերը հագեցած են թունավոր գազերով» : Որոշ դեպքերի ժամանակագրությունը ուսումնասիրելով՝ քննադատները «Կուժոն» համրել են «Մեռյալ տարածքի» շարունակություն կամ կիսաշարունակություն ։ 2016 թվականից վեպը տպելու իրավունքը պատկանում է Scribner հրատարակչությանը, որի հետ Քինգը սկսել է համագործակցել «Ոսկորներով պարկի» հրատարակումից հետո ։
Ռոդնոյ Կրայ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Զոլոչևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1919 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մեռյալ տարածքը (վեպ)
Հրատարակում
Դեռևս մինչև «Մեռյալ տարածքի» հրատարակման օրվա որոշումը գիրքը տարածվում է 110 հազար կրկնօրինակով, իսկ երկու ամիս անց նրա ցուցանիշը հասնում է 200 հազար տպաքանակի ։ Գիրքը դարձավ հեղինակի հինգերորդ տպագրված վեպը ։ 1991 թվականին վեպը Քինգի չորս այլ վեպերի հետ միասին կրկին հրատարակվել է փափուկ կազմով, Էնն Ռիվերս Սիդդոնսի (Anne Rivers Siddons) նախաբանով և փոփոխված գունային համադրությամբ։ Սկզբնականորեն որոշված էր վերահրատարակել հեղինակի բոլոր գրքերը փետրվարին, բայց հետագայում նախագիծը չեղյալ համարվեց։ «Մեռյալ տարածքը» առաջին անգամ ռուսերեն է թարգմանվել 1984 թվականին Օլեգ Վասիլյևի և Սերգեյ Տասկոմի կողմից։ Վեպը տպագրվել է «Արտասահմանյան գրականություն» ամսագրի երեք համարներում : Գրաքննադատները նշել են փայլուն թարգմանությունը, օրիգինալից ոչ մի տողի տարբերությունը :
Քննադատություն
Մի շարք գրականագետներ «Մեռյալ տարածքը» համարում էին Սթիվեն Քինգի լավագույն վեպերից մեկը։ Ստեղծագործությունը առաջադրվել է «Լոկուս» մրցանակաբաշխությանը՝ որպես լավագույն ֆենտեզի վեպ и Balrog Awards : Rolling Stone ամսագրի կազմակերպած քվեարկության արդյունքներով վեպը հեղինակի լավագույն տասը գրքերի մեջ գրավել է ութերորդ տեղը՝ տեղակայվելով «Ռիտա Հեյուորթը և փրկությունը Շոուշենկից» և «Կանաչ մղոնի» միջև ։ Այն նաև առաջին տեղն է գրավում Նյու Յորք Թայմսի տարվա բեստսելերների շարքը : Մինչ այդ պահը հեղինակի ոչ մի գիրք չէր արժանացել այդ աստիճանին. Այդ դիրքում վեպը մնացել է 32 շաբաթ. Գրքի հաջողությունը ամրագրում է հեղինակի վաստակը, նրա անունը սկսեց ավելի շատ ասոցացվել բռենդային աշխարհի հետ : Ամերկայի կոնֆլիկտոլոգիան 1970-ական թվականներից ցույց տվեց, որ Քինգը ոչ միայն  «"գոթական" սենսացիաներ ստեղծող» է, այլ նաև վիպասան՝ այս բառի դրական իմաստով ։ 1981 թվականի օգոստոսին Publishers Weekly-ի ռեյտինգում առաջին անգամ ներկայացվել են Քինգի երեք գիրք միաժամանակ՝ «Հայացքով բոցավառողը» պինդ կազմով, «Մեռյալ տարածքը» և «Փայլատակումը»՝ փափուկ կազմով : Գիրքը դարձավ բեստելլեր ։ Time-ը այն դրեց հեղինակի գրքերի վեցերորդ տեղում, որը շարունակության կարիք ունի ։ ԽՍՀՄ-ում «Մեռյալ տարածքը» շատ դրական արձագանք գտավ «ամերիկյան իրականությունը արտացոլելու համար», չնայած մերկացնող ճոխություն վեպում չկար :
«Մեռյալ տարածքը» կազմված է գիտակցման չորս աստիճաններից՝ սիմվոլիկ, պատմական, անձնական-հոգեբանական և քաղաքական : Հեշտացված-նախօրինակային աշխատության ընթերցանությունը ունի ժամանակակից կյանքում Բարու և Չարի պայքարի խրատական առակի տեսք ։ Առաջին հայացքից վեպի այլաբանական հիմքը գրեթե չի ընկալվում սյուժետի նախորդ շերտի խտության պատճառով։ Ընթերցողի առաջ բացվում է հասարակական հիվանդություններով լի Ամերիկայի ժամանակագրությունը՝ հարստահարված գյուղացիություն, ծախվող աստիճանավորներ, կաշառակեր ոստիկաններ, վտանգավոր հանցագործներ և հասարակ քաղաքացիների մեջ հասունացող ազգային պատմության նկատմամբ հիասթափություն ։ Վեպի կազմությունը որոշ չափով թվում է տարօրինակ, բայց միևնույն ժամանակ ապահովում է սյուժետային կանխատեսելիությունը և չարաբաստիկությունը ։ Այլ ստեղծագործությունների հետ խաչվելը դարձավ սարսափի ոճից դուրս գալու առաջին փորձը ։ Ամսագրերի տեսքստերի և ոստիկակական զեկուցումների գաղափարների օգտագործումը աշխատությունը մտերմացնում է «Քերրիի»  հետ։ Վեպի հանգուցալուծումը համարվում է «գրեթե իրատեսական» ։ Գիրքը կինեմատոգրաֆիական է, զվարճացնող և վատատեսական : Պատումի կենտրոնում է կոնկրետ մարդու անձնական փորձությունները :
Գլխավոր հերսոսը բնութագրվում է որպես սովորական, աններդաշնակ, նիհար և բարձրահասակ ինտիլիգենտի մարմնացու՝ ամենասովորական անուն-ազգանունով։ Հենց այսպիսի հերոսը կարող է հեռավորության վրա ճանաչել չարը և կանխագուշակել աղետի մասշտաբը։ Քննադատները նկատել են հերոսի և հեղինակի հետ կապված որոշ դեպքերի նմանություն, նույնիսկ ծննդյան տարեթիվը՝ 1947 թվական ։ Սմիտի «Երկրորդ տեսողությունը» մոտիվացված էր ֆիզիոլոգիայի և կենսաէներգիայի վերջին հայտնագործություններով, ինչը դրական արձագանք ստացավ այդ ժամանակների այլ հեղինակների «կվազիգիտական շարադրանքների» համեմատ ։ Հոգեկան ուժերի առկայությունը հերոսին մոտցնում է Քերրիի,Դեննի Տորրանսի և Չառլի Մակգի շարքերը։ Գործողությունների հաջորդականությունը, որոնց հետ առերեսվում է հերոսը, ունեին մեկ գլխավոր նպատակ՝ հայտաբերել Ջոննի Սմիտի իրական դեմքը որպես մարդասեր՝ զինված «գերզգայուն կախարդանքով»։ Ջոննիին համեմատել են Դոն Կիխոտի և Հիսուս Քրիստոսի  հետ : Նրա կանխագուշակման շնորհը վերածվում է անեծքի  : Հերոսը հանդիսանում է Քինգի սեփական սերնդի մասին անհանգստությունների արտացոլանք՝ պայքարող Վիետնամի պատերազմի դեմ։ Վեպում սպանությունը հանդիսանում է ինքնազոհության ծես, այլ ոչ թե տեռոր ։ Սմիտին համարում էին հեղինակի արվեստում ամենադրական հերոսներից մեկը, խաղաղապահ, այլոց երջանկություն ցանկացող ։
Վեպի անտագոնիստը՝ Գրեգ Ստիլսոնը, ողջ ընթացքում գործողությունների ընթացքին մասնակցում էր տարատեսակ դիմակներով՝ Աստծո խոսքը վաճառողի, քաղաքի «հոր», շրջանի կոնգրեսմենի։ Միայն երկրորդ գլխում է նա դուրս գալիս առջևի պլան որպես «ծիծաղող վագր»՝ հասարակությանը գերած քաղաքական դեմագոգիայով։ Էմոցիոնալ ներշնչմամաբ օժտված հերոսի կերպարը համարվել է ավելի հաջող, քան պրոտագոնիստինը ։ Նրա վարքագիծը վեպի ամբողջ ընթացքում դաժան է, իռացիոնալ և անհեթեթ : Ստիլսոնը պոպուլիստական համազգեստով ֆաշիստ է։ Գրեգի երիտասարդությունը Քինգը նկարում է մեծ վրձնահարվածներով՝ մեծամիտ է և սեփական գերազանցության մեջ վստահ, վախկոտ, խուլիգան և ի ծնե ամբոխավար։ Նրա ատելությունը սերում է ընտանիքի նկատմամաբ զզվանքից, ինչը նրան տարանջատում է ծնողներին սիրող Ջոննիից : Նրան վագրի հետ համեմատելը Ստիլսոնի գիշատիչ լինելու սիմվոլն է ։ Քննադատները ընդհանուր գծեր են գտնում նրա, Չիպոլլոյի՝ Թոմաս Մանի «Մարիոն և կախարդը» պատմվածքի հերոս-հիպնոտիզյորի և «Մութ աշտարակը» շարքի հերոս ապտամբ Ջոն Ֆարսոնի միջև ։
Մարդասպան Ֆրենկ Դոդդի նկարագրության մեջ նկատվում է Էդգար Ալլան Պոյի  և Ջիմ Տոմսոնի «Մարդասպանը իմ մեջ»  աշխատության ազդեցությունը։ Չնայած մանկությունը վեպում չի հանդիսանում կենտրոնական թեմա՝ երեխաների և ծնողների միջև փոխհարաբերությունները հիմավոր կերպով բացատրում են հերոսների քայլերը և հյուսում են վախերի ու թերարժեքություն ցանց։ Այսպես, Ֆրենկի մայրը նրան սովորեցնում է ատել և վախենալ սեփական հեշտասիրությունից, ինչը հետագայում հանգեցնում է կանանց նկատմամբ ատելության և սերիական սպանության : Ֆրենկը պատմության գլխավոր հերոսը չէ, վեպի ողջ ընթացքում նա Սմիտի հետ փոխանակում է միայն մի քանի արտահայտություն ։ Մնացած մայր-հերոսուհիները զբաղեցնում են նեյտրալ (Շելլի Չատսվորտ), թույլ (տիկին Ստիլսոն) կամ դեֆորմացված դիրք (Վերա Սմիտ, Գենրիետտա Դոդդ)։ Վերան շարժվում է մշակութային հիմնային համոզումների ուղղությամբ, նրա պահվածքը երբեմն իռացիոնալ է և կենտրոնացած է որդու աստվածընտրության վրա։ Նա հրաժարվում է բժշկական անալիզներից՝ ամբողջովին տրվելով «Աստծո կամքին» : Վերան լրացրեց Քինգի խփնված հավատացյալների շարքը, որոնց թվին են պատկանում «Մշուշ» պատմվածքի հերոսուհի տիկին Կարմոդին և Մարգարետ Ուայթը ։ Ջոննիի մոր կերպարը, հավանական է, լցված է հենց Քինգի քրիստոնեական հուշերով :
Էկրանարկումը
Վեպը էկրանարկել է Դևիդ Կրոնոնբերգը 1983 թվականին : Կինոն ժանրային առումով մոտ է գիտական ֆանտաստիկայի : Ադապտացումը հեղինակի կողմից դրական արձագանքի արժանացավ։ Սկզբնական շրջանում պլանավորվում էր Ջոննիի դերի համար վերցնել Բիլ Մյուրեյին, բայց նա չհաստատվեց այլ նախագծերում զբաղված լինելու պատճառով։ Պրոդյուսեր Դինո դե Լաուրենտիսը առաջարկեց Ուոքենին, և նա համաձայնվեց։ «Իմ կարծիքով Քրիստոֆեր Ուոքենը համապատասխանում է Ջոննիի դերին, չնայած, ինչպես և ցանկացած հայտնի հոլիվուդյան դերասան, ով գալիս է իմ մտքին»,- ասում էր Քինգը : Հեղինակի սցենարը՝ բնութագրված որպես սարսափ, մերժվել է ռեժիսորի կողմից ։ Կրոնենբերգը ասում էր, որ գրքին հավատարիմ մնալու համար, պետք «դավաճանել» նրան ։ Ֆիլմը մելանխոլիկ ստացվեց, իսկ ժամանակագրությունը խախտվեց։ Այսպես, Ստիլսոնը հայտնվեց միայն ֆիլմի վերջին մեկ երրորդ՝ հանգուցալուծման մասում, ինչի հետևանքով վերացավ հերոսի ենթատեքստը : Ֆիլմը ստացվեց ֆինանսապես հաջող, և քննադատների կողմից լավ արձագանքի արժանացավ : Որոշ հեղինակներ այն համարում են ամենալավ էկրանացումներից մեկը, ուրիշները համարում ամենալիրիկականը , ամենադիպուկը և տպավորիչը ։
2002-2007 թվականներին USA Network հեռուստաալիքը ցուցադրել է նույնանուն սերիալը Էնտոնի Մայկլ Հոլլի գլխավոր դերակատարությամբ, ութսունվեց սերիա տևողությամբ ։ Օդաչուն բացահայտում է Ֆրենկ Դոդդի պատմությունը։ Ստիլսոնի ապոկալիպսական ծրագրերը հանդիսացան սերիալի հիմքը։ Պատումի որոշ մանրուքներ փոխվեցին՝ այնտեղ Սառան հղիացավ Ջոննիից մինչև վթարը և ամուսնացավ շերիֆ Բաններմանի հետ, մինչդեռ Սմիտը կոմայում էր։ Իր որդին նույնպես օժտված էր կանխագուշակման ուժով։ Բրյուս Լյուիսը՝ Ջոննիի բժիշկը և խորհրդատուն, հորինվել է հատուկ սերիալի համար և գրքում չի հիշատակվում ։ Շոուն մնաց առանց հանգուցալուծման, սյուժետային գծերը այդպես էլ չվերջացան։ Ալիքը փորձում էր նվազենցնել ծախսերը, բայց հետագայում որոշեց ընդհանրապես հրաժարվել նախագծից ։ Իրենց ազդեցությունը ունեցավ նաև ռեյտինգը։ Առաջին սերիալը հեռուստաէկրանի մոտ հավաքեց 4.7 միլիոն հեռուստադիտող, մինչդեռ վեցերորդ սեզոնը՝ ընդամենը 2.2 միլիոն ։ Շոն Պիլլերը և Լլոյդ Սիգանը՝ գրքի ադապտացման համար պատասխանատուները, վերջիվերջո անցան «Հեյվեն» սերիալի նախագծմանը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սթիվեն Քինգի ստեղծագործություններ Կատեգորիա:Սթիվեն Քինգի վեպեր Կատեգորիա:Սարսափ Կատեգորիա:1979 աշխատություններ Կատեգորիա:Էկրանավորված ամերիկյան վեպեր Կատեգորիա:Հեռուստաշոուների հիմք ծառայած վեպեր Կատեգորիա:Անգլերեն գրքեր Կատեգորիա:Անգլերեն գրականություն
Քիմեռներ (կենսաբանություն)
Քիմեռներ, օրգանիզմ կամ օրգանիզմի մաս, որը բաղկացած է գենետիկորեն տարբեր հյուսվածքներից կամ բջիջներից։ Տերմինն առաջինն օգտագործել է (1907) գերմանացի բուսաբան Գ․ Վինկլերը՝ տոմատի և մորմի սերտաճումից ստացված բուսական ձևերի համար։ Քիմեռների բնույթը հետագայում պարզել է Է․ Բաուրը (1909)։ Քիմեռները առաջանում են մուտացիաների, ռեկոմբինացիաների, բջջի բաժանման խանգարումների հետևանքով։ Քիմեռների սերունդը համապատասխանում է այն հյուսվածքին, որից առաջացել է։ Այգեգործության մեջ օգտագործվում են պատվաստի հետևանքով պատահականորեն առաջացած բազմաթիվ Քիմեռները։ Կենդանիներց Քիմեռների օրինակ են նույն սերնդի հորթերը, որոնք ունեն արյան տարբեր խմբերի էրիթրոցիտներ։
Կատեգորիա:Գենետիկա Կատեգորիա:Բազմացում
Փառակա
Փառակա (Parağa), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Որդուարի շրջանում։
Փառակայի Սուրբ Հակոբ Հայրապետ վանք
Ժամանակը՝ XII-XIII դդ։ - Տեղը՝ գյուղից 1 կմ հյուսիս-արևմուտք, լեռնալանջին կպած բլուրի հարթ վայրում։ - Ճարտարապետը՝ անհայտ։ - Պատվիրատուն, մեկենասը՝ եկեղեցու 1691-1701 թթ վերանորոգման մեկենաս Փառակայի ժողովուրդ և հոգևոր դաս։ - Հորինվածքը՝ քառամույթ գմբեթակիր բազիլիկա։ - Շինանյութը՝ սրբատաշ բազալտ, վարդագույն և սպիտակ քար։ - Վերանորոգումներ՝ 1691-1701 թթ։ - Մուտքը՝ արևմտյան ճակատում։ - Աբսիդը՝ կիսաշրջանաձև։ - Մույթերը՝ խաչաձև։ - Ավանդատները՝ մեկ զույգ, երկհարկանի, թաքստոցներով։ - Գմբեթը՝ քարաշեն (աղյուսե ծածկով), 12 նիստերով։ - Արձանագրություններ՝ արևմտյան հարավային և հյուսիսային ճակատներում։ - Որմնանկարներ՝ չունի։ - Պատկերաքանդակներ՝ գմբեթի առագաստային անցումներում, հարավային ճակատում։ - Զարդաքանդակներ՝ մուտքի և լուսամուտների շուրջը։ - Շրջակայքում՝ եկեղեցու արևմտյան ճակատի առջև եղել է գավիթ-սրահը, հարավային կողմում սեղանատունը և այլ շինությունները, որոնք այժմ ավերակ են։ - Վիճակը՝ կանգուն։
Փառակայի Սուրբ Ստեփանոս վանք
Ժամանակը՝ XIV-XV դդ։ - Տեղը՝ Փառակայից 1,5 կմ արևմուտք, Փառակա գետակի ձախ ափին։ - Ճարտարապետը՝ անհայտ։ - Պատվիրատուն, մեկենասը՝ անհայտ։ - Հորինվածքը՝ միանավ դահլիճ։ - Շինանյութը՝ սրբատաշ և կիսամշակ քար։ - Վերանորոգումներ՝ XVII դ, XIX դ։ - Մուտքը՝ արևմտյան ճակատում։ - Աբսիդը՝ կիսաշրջանաձև։ - Ավանդատներ՝ չունի։ - Արձանագրություններ՝ չունի։ - Պատկերաքանդակներ՝ չունի։ - Զարդաքանդակներ՝ չունի։ - Շրջակայքում՝ եկեղեցին ունեցել է մի քանի շինություններ, պարիսպ, որոնք այժմ ավերվել են։ Ավերակներում կան նաև XVI-XVII դդ մի քանի առանց արձանագրությունների խաչքարեր։ - Վիճակը՝ ավերակ։
Փառակայի Սուրբ Եղիա Մարգարա մատուռ
Ժամանակը՝ XIV-XV դդ։ - Տեղը՝ Փառակայի հարավարևմտյան կողմի բարձրագագաթ լեռան կատարին։ - Հորինվածքը՝ միանավ դահլիճ։ - Շինանյութը՝ կիսամշակ որձաքար։ - Վերանորոգումներ՝ XVII դ, XIX դ։ - Մուտքը՝ արևմուտքից։ - Աբսիդը՝ կիսաշրջանաձև։ - Ավանդատներ՝ չունի։ - Արձանագրություններ՝ չունի։ - Զարդաքանդակներ՝ չունի։ - Շրջակայքում կան XVII դ մի քանի խաչքարերի բեկորներ։ - Վիճակը՝ կիսավեր։
Էնդրյու Լլոյդ Ուեբեր
Էնդրյու Լլոյդ Ուեբեր, Բարոն Լլոյդ Ուեբեր  (Andrew Lloyd Webber, ), անգլիացի կոմպոզիտոր և երաժշտական թատրոնի իմպրեսարիո ։ Նրա «Իսկապես օգտակար խումբ» (Really Useful Group) կազմակերպությունը Լոնդոնի թատերական ամենամեծ օպերատորն է ։
Փառակա
Փառակայի Սուրբ Հուռումսիմա խաչ սրբատեղ
Ժամանակը՝ անհայտ։ - Տեղը՝ գյուղի հյուսիսարևելյան կողմում։ - Հորինվածքը՝ ունեցել է միանավ դահլիճի կազմություն։ - Շինանյութը՝ կիսամշակ որձաքար։ - Վերանորոգումներ՝ XVII դ, XIX դ։ - Մուտքը՝ արևմուտքից։ - Աբսիդը՝ կիսաշրջանաձև։ - Ավանդատներ՝ չունի։ - Արձանագրություններ՝ անհայտ։ - Շրջակայքում՝ կա մի մեծ քար, որի վրա քանդակված են խաչապատկերներ։ - Վիճակը՝ ավերակ։
Փառակայի գերեզմանատուն
Ժամանակը՝ X-XX դդ։ - Տեղը՝ գյուղի հյուսիսային կողմի բարձրադիր և հարթ վայրում։ - Տապանաքարերի թիվը՝ 800-820։ - Տապանաքարերի տեսակը՝ հարթ, խաչքարեր, քառանկյուն, խոյաձև։ - Արձանագիր տապանաքարերի թիվը՝ 67-70։ - Վիճակը՝ XIV-XVII դդ արձանագրությունների մի մասը քայքայված են։
Էնդրյու Լլոյդ Ուեբեր
Գործունեություն
Իր կարիերայի ընթացքում նա ներկայացրել է 15 երաժշտական ներկայացում (մի քանիսը ցուցադրվել են Ուեսթ Էնդ թատրոնում (West End theatre) և Բրոդվեյում 10 տարիներրի ընթացքում)։ Նրա երաժշտությունը հիմնված է եղել հետևյալ հեղինակների ստեղծագործությունների վրա` Թիմ Ռայս, Դոն Բլանք, Քրիստափոր Հեմփթոն, Ռիչարդ Սթիլգոյ, և Բեն Էլթոն։ Նա գրել է երաժշտություն երկու` Կրկնակոշիկ և Օդեսայի թղթապանակ ֆիլմերի համար։ Նա գրել է լատիներեն պատարագ։ Իր աշխատանքների համար նա ստացել է մի շարք մրցանակներ, որոնցից յոթ ամենակարևորներն են Թոնի մրցանակը, երեք Գրեմի մրցանակները, մի Օսկար, մեկ միջազգային Էմմի, վեց Օլիվեր մրցանակները և մեկ Ոսկե Գլոբուս մրցանակը 1997 թվականին դարձել է Միացյալ Թագավորության լորդերի պալատի անդամ ։
Փառակա
Փառակայի կամուրջ
Ժամանակը՝ XVII դ։ - Տեղը՝ գյուղի արևելյան կողմում, Փառակա գետակի վրա։ - Կառուցող վարպետը՝ անհայտ։ - Պատվիրատուն, մեկենասը՝ անհայտ։ - Հորինվածքը՝ միաթռիչք։ - Շինանյութը՝ սրբատաշ և կիսամշակ քար։ - Վերանորոգումներ՝ անհայտ։ - Արձանագրություններ՝ անհայտ։ - Վիճակը՝ քանդված է ամբողջ կամարը։
Էնդրյու Լլոյդ Ուեբեր
Ընտանիք
Լլոյդ Ուեբերի երկրորդ ամուսնությունը դերասանուհի և երգչուհի Սառա Բրայդմենի հետ էր։ Նրանք բաժանվել են 1990 թվականին։ Լլոյդ Ուեբերի երրորդ և ներկայիս կինը Մադլին Գորդոնն է, ով նախկինում եղել է ձիարշավորդուհի։ Նրա փոքր եղբայրը` Ջուլիա Լյոյդ Ուեբերը թավջութակահար է։ 2009 թվականի հոկտեմբերի 25-ին հաղորդվել է, որ Ուեբերի մոտ ախտորոշվել է վաղ փուլում գտնվող քաղցկեղ ։ Նա վիրահատություն է տարել և բուժվել։
Օտար մարմին
Օտար մարմին, բժշկական տեսանկյունից՝ օրգանիզմում հայտնված ցանկացած օտարածին մարմին, այդ թվում՝ շնչած օդը և ապրող օտարածին մարմինները: Նեղ իմաստով՝ աչքում, ականջում, քթում, ըմպանում, կերակրափողում կամ շնչափողում հայտնված տարբեր չափսերի կողմնակի առարկաները: Օտար մարմինը, անգամ չվնասելով իրեն շրջապատող հյուսվածքները, կարող է մահվան պատճառ դառնալ: Օրինակ՝ լարինգոսպազմի ռեֆլեկտորներով պայմանավորված շնչարգելության արդյունքում կամ օտար մարմինը հեռացնելու ոչ մասնագիտական փորձերի պատճառով, որոնք կարող են հանգեցնել հիվանդի մահվան , ինչպես նաև լորձանյութի հետ կապված խնդրի դեպքում (օրինակ՝ մարտկոցը կարող է այրվածք առաջացնել):
Երեխաները կարող են մանր առարկաները, օրինակ՝ ուլունքները, մտցնել քթի կամ ականջի մեջ:
Փառակա
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Որդուարի շրջանի բնակավայրեր
Էնդրյու Լլոյդ Ուեբեր
Երաժշտական ներկայացումներ
Նա ունեցել է շատ երաժշտական ներկայացումներ, դրանք են`
Օտար մարմին
Հետազոտություններից մեկի արդյունքներում արախիսը (գետնընկույզը) համարվում է շնչական ուղիներում ամենահաճախ հանդիպող օտար մարմինը:
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մանկաբուժություն
Բորոգոնցի
Բորոգոնցի (Борогонцы, Бороҕон), գյուղ Ռուսաստանի Սախա-Յակուտիայի հանրապետության Ուստ-Ալդանսկի ուլուսի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 7350 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սախա-Յակուտիայի հանրապետության Ուստ-Ալդանսկի ուլուսի բնակավայրեր Կատեգորիա:1805 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ալոյիաղբյուր
Ալոյիաղբյուր, աղբյուր Գեղարքունիքի մարզում, Ճարտար լեռան հարավային լանջին, Ծովասար գյուղից 4 կմ հարավ-արևմուտք ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Աղբյուրներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայաստանի աղբյուրներ Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի ջրագրություն
Պորեկատուի գավառ
Պորեկատուի գավառ (Microrregião de Porecatu), գավառ Բրազիլիայի Պարանա նահանգում։ Մտնում է Պարանա նահանգի հյուսիսկենտրոնական մաս (մարզ)ի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 81 816 մարդ 2006 թվականի տվյալով։ Զբաղեցված տարածքը 2368,593 կմ²։ Բնակչության խտությունը 34,5 մարդ/կմ²։
Աբասգյոլ (լեռնանցք)
Աբասգյոլ, լեռնանցք Թուրքիայի Աղրըի և Իգդիրի մարզերի սահմանում, Գայլատու լճի արևելյան կողմում ։
Պորեկատուի գավառ
Գավառի կազմ
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.
Կատեգորիա:Բրազիլիայի գավառներ Կատեգորիա:Պարանա նահանգի գավառներ
Աբասգյոլ (լեռնանցք)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնանցքներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Թուրքիայի լեռնանցքներ Կատեգորիա:Աղրըի մարզ Կատեգորիա:Իգդիրի մարզ
Թոնոլախ
Թոնոլախ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Գիրմեն
Գիրմեն (Гърмен), գյուղ Բուլղարիայում։ Գտնվում է Բլագոևգրադի մարզում, Բալկանյան պատմաաշխարհագրական մարզի Չեչի տարածաշրջանում։ Գիրմենի համայնքի վարչական կենտրոնն է։ Բնակչությունը՝ 1810 մարդ։
Քաղաքական իրավիճակը
Գիրմենը ենթարկվում է համայնքին և չունի սեփական քմեթ։ Գիրմենի համայնքի քմեթն է Ահմեդ Ահմեդով Բաշևը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բլագոևգրադի մարզ
Մամոնովո (գյուղ, Գագարինսկի շրջան)
Մամոնովո (Мамоново), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 312 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի բնակավայրեր
(3169) Օստրո
Օստրո աստերոիդը պատկանում է Հունգարիայի աստերոիդների ընտանիքին։ Այս ընտանիքի աստերոիդները շարժվում են Արեգակի շուրջ 1,78 - 2,00 ա. մ. միջակայքում ընկած մեծ կիսաառանցքներով, ունեն 16-34° ուղեծրի թեքում և ոչ ավելին քան 0,18 էքսցենտրիսիտետ։ Հունգարիայի աստերոիդների ընտանիքը ունի միանգամից երկու մոլորակների հետ ուղեծրային ռեզոնանս՝ Մարսի հետ 3:2 և Յուպիտերի հետ 9:2։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է T դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս T Կատեգորիա:Հունգարիայի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1981 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էդվարդ Բոուելի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների գոտու ներքին մասի աստերոիդներ
Բորոդա (գյուղ, Դեմիդովսկի շրջան)
Բորոդա (Борода), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 221 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Դեմիդովսկի շրջանի բնակավայրեր
Ստոյան Վենև
Ստոյան Վենև (Стоян Венев, ), բուլղարացի գրաֆիկ, ժանրային գեղանկարիչ, որն անդրադարձել է գյուղացիական թեմաների։ Վենևի կոպիտ, կենսախինդ հումորով լի գյուղական տեսարաններով գեղանկարներում ու գրաֆիկայում հանդիսատեսին ներկայացվում են ազգային մշակույթի ավանդույթները։ Ազգային մոտիվների վրա հենվող նրա գրաֆիկան մեծ դեր է խաղացել բուլղարական արվեստում այս ժանրի զարգացման համար։
Կենսագրություն
1920-1930-ական թվականներին զարգացնելով հակամիապետական ու հակաֆաշիստական թեմաներ այնպիսի նկարիչների հետ, ինչպիսիք են Իլյա Պետրովը, Ալեքսանդր Ժենդովը, Իլյա Բեշկովը, Ստոյան Վենևը ձևավորվել է որպես սատիրական գրաֆիկայի վարպետ։
1930-ական թվականների երկրորդ կեսից Վենևը նկարել է գլխավորապես գյուղական կյանք պատկերող հումորով լի կտավներ` տոնական վառ գույներով։ Վենևի ուշ շրջանի մի շարք աշխատանքներ առանձնանում են դրամատիզմով ։
Նկարիչը մահացել է 1989 թվականին, Սոֆիայում։
Ճանաչում
Նկարիչը երկու անգամ (1950 և 1953 թվականներին) արժանացել է Դիմիտրվյան մրցանակի ։
1954 թվականին Ստոյան Վենևին տրվել է Բուլղարիայի ժողովրդական նկարչի կոչում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բուլղարացի նկարիչներ
Սկիրչե
Սկիրչե (Скірче), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Գորոխովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1609 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Սկիրչե գյուղում բնակվում էր 503 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 15,86 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 31,72 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Գորոխովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1609 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Համեմունքներ
Համեմունքներ (припра́вы, Condiment), համեմունքները սուր հոտ և համ ունեցող թարմ ու չորացրած բույսերի ծաղիկներն են, տերևները, սերմերը, պտուղները և դրանցից պատրաստված հեղուկները, մածուկներն ու փոշիները։ Համեմունքային բույսերի սուր հոտն ու զանազան բուրմունքները պայմանավորված են այդ բույսերի տարբեր օրգաններում պարունակվող եթերայուղերով։
Հաճախ օգտագործվող համեմունքներ
Խոտեր ու համեմունքներ. Սա անծանոթ համեմունք չէ։ Այն կարմիր պղպեղն է։
Համեմունքների շուկան ներկայումս
Համեմունքների գլոբալ արտադրողներից առաջատար երկիր է համարվում Հնդկաստանը (spices):
Գրականություն
Հոդվածներ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բույսեր
Արզական (լեռ)
Արզական, Մամադալի, լեռնագագաթ Հայաստանի Կոտայքի մարզում, Թեղենյաց լեռների հարագվային մասում, Արզական գյուղից 4 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Բարծրություն 2502 մ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնագագաթներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնագագաթներ Կատեգորիա:Կոտայքի մարզի լեռներ
Տևի
Տևի (հայտնի է նաև Թիվի, Դև, Դևի, Դևու, Դիվա, Դիվի, Տիվա, Տև և Տևու անուններով )(այժմ կոչվում՝ Tivi - Տիվի), գյուղ ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության կազմում գտնվող Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Որդուարի շրջանում, Արաքս գետի ձախ վտակ Գիլան գետի ձախ կողմում, Օրդուբադ քաղաքից 27 կմ հյուսիս-արևմուտք, այգեվետ ձորահովիտում ։
Բնակչություն
1829-32 թվականներին ուներ 121, 1873 թվականին՝ 459 բնակիչ, իսկ 1971 թվականին 180 տնտեսություն։
Կրթություն
Ունի միջնակարգ դպրոց։
Այլ տեղեկատվություն
Գյուղի մերձակայքում կան ծծմբային հանքային ջրեր։ Գյուղը ունի ակումբ-գրադարան, բուժկետ։
Հուշարձաններ
Հիշատակվում է, որ գյուղ եղել է հայկական եկեղեցի և գերեզմանոց, որոնց ճակատագիրը անհայտ է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Որդուարի շրջանի բնակավայրեր
Եթե իմ վերջին հայացքը մնա...
Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1890 թվականի ապրիլի 1-ին, ինչպես թվագրված է առաջին հրատարակությունում։
Ինքնագիրը չի պահպանվել։
Առաջին անգամ տպագրվել է Մոսկվայում՝ 1890 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների առաջին հատորում (էջ 83)։ Այնուհետև՝ Երևանում 1940-1934 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության առաջին հատորում (էջ 32)։
Արտատպվում է Մոսկվայում՝ 1890 թվականին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծությունների առաջին հատորից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ Կատեգորիա:1890 աշխատություններ
Աստերոիդների ցանկ (142801-142900)
Աստերոիդների ցանկ (142701-142800) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (142901-143000)
|}
Լապտևների ծով
Լապտևների ծով (море Лаптевых), Հյուսիսային սառուցյալ օվկիանոսի ծայրամասային ծով Ռուսաստանի ափերի մոտ՝ Թայմիր թերակղզու և Հյուսիսային երկիր կղզիների (արևմուտքում) և Նորսիբիրական կղզիների (արևելքում) միջև։ Արևմուտքում Վիլկիցկու նեղուցով և Հյուսիսային երկիր կղզիների միջև եղած նեղուցներով հաղորդակցվում է Կարայի ծովի, արևելքում՝ Դմիրտրի Լապևի, Էստերիկան և Սաննիկովի նեղուցներով՝ Արևելասիբիրական ծովի հետ։
Աշխարհագրություն
Մակերեսը 662 հազար կմ2 է, առավելագույն խորությունը՝ 3385 մ։ Խոշոր ծոցերն՝ Խատանգայի, Օնելյոկի, Բուոր Խայի։
Լապտևների ծովն են թափվում Խատանգա, Լենա, Յանա, Օլենյոկ, Անաբար գետերը։ Գլխավոր նավահանգիստն է Տիքսին։
Անվանում
Անվանված է ի պատիվ Հյուսիսային ծովի մեծ արշավախմբի մասնակից ռուս ծովագնացների, հորեղբոր որդիներ Դմիտրի Յակովլևիչ և Խարիտոն Պրոկոֆևիչ Լապտևների։ Գրականության մեջ հայտնի է նաև Սիբիրական և Նոգենշելդի ծով անուններով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի ծովեր Կատեգորիա:Լապտևների ծով Կատեգորիա:Մարդկանց անունով կոչված ծովեր
Պոնտա Գրոսայի գավառ
Պոնտա Գրոսայի գավառ (Microrregião de Ponta Grossa), գավառ Բրազիլիայում՝ Պարանա նահանգի կազմում։ Մտնում է Պարանա նահանգի արևելակենտրոնական մաս (մարզ)ի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 424 159 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Զբաղեցնում է 6 705,988 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 63,3 մարդ/կմ²։
Գավառի կազմ
Գավառի կազմի մեջ են մտնում հետևյալ համայնքները.
Քլեր Հոլթ
Քլեր Ռհիանոն Հոլթ (Claire Rhiannon Holt, ), ավստրալիացի դերասանուհի, ով հայտնի է «H2O։ Պարզապես ավելացրու ջուր» սերիալում Էմմայի և աշխարհահռչակ գերբնական Վամպիրի օրագրերը երիտասարդական դրամայում Ռեբեկա Մայքլսոնի դերերը կատարելու շնորհիվ։
Պոնտա Գրոսայի գավառ
Գավառի կազմ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի գավառներ Կատեգորիա:Պարանա նահանգի գավառներ
Քլեր Հոլթ
Կենսագրություն
Քլերը ծնվել է Ավստրալիայի Բրիսբեյն քաղաքում։ Նա ծնվել է որպես Քլեր Ռհիանոն Հոլթ։ 2005 թվականին Քլերը ավարտել է Ստարտհոլմի դպրոցը։ Քլերը բազմաթիվ սպորտերի մասնագետ է, այդ թվում լողի, վոլեյբոլի, Թաեքվոնդոյի ու այլ սպորտերի։ Թաեքվոնդոյի ասպարեզում Քլերը սև գոտի ունի։
Թուզչի (Էրզրումի գավառ)
Թուզչի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում ։ Գտնվում էր Էրզրում քաղաքից 6 կմ հարավ-արևմուտք։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Արևաբեր
Արևաբեր, լեռնագագաթ Հայաստանի Վայոց ձորի մարզում, Վայքի լեռների կատարային մասում, Փոռ գյուղից 3,5 կմ հարավ-արևմուտք։ Բարձրություն 2191 մ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնագագաթներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնագագաթներ Կատեգորիա:Վայոց ձորի մարզի լեռներ
Պիմպրի-Չինչվադ
Պիմպրի-չինչվադ(पिंपरी-चिंचवड)՝ քաղաք Մահարաշտրա նահանգի Պունա շրջանում, Պեվանա գետի ափին։ Քաղաքը կազմված է իրար միացած երկու քաղաքներից՝ Պիմպրիից և Չինչվադայից։
Ժողովրդագրություն
Ըստ Հնդկաստանի 2001 թվականի մարդահամարի քաղաքում ապրում է մոտ 1 012 472 մարդ։ Տղամարդիկ կազմում են քաղաքի բնակչության 54 տոկոսը, իսկ կանայք ՝ 46 տոկոսը։ Քաղաքի գրագիտության մակարդակը կազմում է 74%, այս ցուցանիշը ավելի բարձր է, քան պետության միջինը։ Գրագիտության աստիճանը տղամարդկանց մոտ կազմում է 79%, կանանց մոտ՝ 68%: Մինչև 6 տարեկան երեխաների թվաքանակը կազմում է Պիմպրի-չինչվադայի բնակչության 14%- ը։ Այստեղ հիմնական լեզուն մարաթհին է, բնակչության մեծ մասը հինդուներ են, ովքեր ներգաղթել են այստեղ Բրիտանիաի գաղութը լինելուց հետո՝ 1947 թվականին։