cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ռոբերտ Լենգլենդս
Հետազոտություններ
1980-ական թվականների կեսերից սկսել է ավելի շատ հետաքրքրվել ֆիզիկայի խնդիրներով, հատկապես պերկոլացիայի և կոնֆորմային ինվարիանտության հարցերով։ Վերջին տարիներին նրա ուշադրությունը կրկին վերադարձել է ավտոմորֆային ձևերի տեսությանը, մասնավորապես, այն թեմային, որը կոչվում է «էնդոսկոպիա»։
1995 թվականին որոշում է կայացրել հրապարակել համացանցում իր գրեթե բոլոր աշխատանքները։ Մասնավորապես, հրապարակել է Վեյլի հետ իր նամակի պատճենը։
Պարգևներ և համագործակցություններ
1996 թվականին արժանացել է Վոլֆի մրցանակի (Էնդրյու Ուայլսի հետ համատեղ), 2005 թվականին՝ Սթիլի մրցանակի, 2006 թվականին՝ Նեմմերս մրցանակի, 2007 թվականին՝ Շաո մրցանակի (Ռիչարդ Թեյլորի հետ համատեղ), 2018 թվականին՝ Աբելի մրցանակի դափնեկիր է։
1981 թվականին դարձել է Լոնդոնի թագավորական ընկերության անդամ, 2011 թվականին՝ Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի արտասահմանյան անդամ ։ 2012 թվականից ամերիկյան մաթեմատիկական ընկերության իրական անդամ է (ֆելլո) ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կանադացի մաթեմատիկոսներ Կատեգորիա:20-րդ դարի մաթեմատիկոսներ Կատեգորիա:Ամերիկացի մաթեմատիկոսներ Կատեգորիա:Կանադացի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Անավարտ հոդվածներ անձի մասին Կատեգորիա:Ամերիկացի գիտնականներ Կատեգորիա:Կանադացի գիտնականներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի արտասահմանյան անդամներ Կատեգորիա:Ամերիկյան փիլիսոփայական ընկերության անդամներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Ամերիկայի արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Կանադացի ակադեմիկոսներ
System of a Down
System of a Down (SOAD), հայ-ամերիկյան ռոք խումբ՝ ձևավորված 1992 թվականին Լոս Անջելեսում Սերժ Թանկյանի և Դարոն Մալաքյանի կողմից Soil անունով։ Ժամանակակից անվանումը ձեռք է բերել 1995 թվականին։ Խմբի բոլոր անդամները հայկական ծագում ունեն։ 1998 թվականից մինչև 2005 թվականն ընկած ժամանակահատվածում խումբը հինգ ստուդիական ձայնասկավառակ է թողարկել, որոնցից յուրաքանչյուրը դարձել է պլատինե (առավել հաջողակը դարձել է Toxicity-ին՝ մուլտիպլատինե), ընդհանուր 12 միլիոն օրինակ թողարկման ծավալով ։ 2006 թվականին System of a Down խմբի անդամները ժամանակավորապես որոշեցին դադարեցնել համատեղ գործունեությունը և զբաղվել անհատական նախագծերով։ 2010 թվականի նոյեմբերի 29-ին խումբը հայտարարեց միավորվելու և 2011 թվականին եվրոպական շրջագայություն անցկացնելու մասին։ Սկզբնապես խումբը պետք է կոչվեր «Victims of the Down»՝ ըստ Դարոն Մալաքյանի գրած բանաստեղծության։ Խմբի անդամների ընդհանուր քննարկման ժամանակ որոշվեց «victims» բառը փոխարինել առավել ընդհանուր «system» բառով։ Փոփոխության պատճառ դարձավ նաև Շավո Օդաջյանի՝ երաժշտական խանութներում Slayer-ին ավելի մոտեցնելու ցանկությունը ։
Արվեստի սկիզբ, առաջին ալբոմ
1992 թվականին մենակատար Թանկյանը (վոկալ, ստեղնաշարային գործիքներ) և մենակատար-կիթառահար Մալաքյանը (վոկալ, կիթառ) հիմնադրեցին Soil խումբը, ուր հրավիրեցին Դոմինգո Լարենյոյին (հարվածային գործիքներ) և Դեյվ Հակոբյանին (բաս կիթառ)։ Խումբը, իր ակտիվում ունենալով միայն մեկ համերգ և մեկ ջեմ-սեյշն, կազմալուծվեց նոր հրավիրված մասնակիցների պատճառով, որոնք որոշեցին հեռանալ նրանից։ 1995 թվականին Թանկյանը և Մալաքյանը ձևավորեցին System of a Down խումբը, ուր հրավիրեցին Շավո Օդաջյանին և Էնդի Խաչատրյանին, որոնք հաճախում էին Հոլիվուդի նույն հայկական մասնավոր դպրոցը և որոնց երկու երաժիշտներին էլ լավ ծանոթ էին։ Սկզբում Օդաջյանը պետք է դառնար խմբի ղեկավարը, սակայն արդյունքում սկսեց բաս կիթառ նվագել ։ 1994-1997 թվականներին SOAD-ը թողարկեց իր երգերի ձայնագրությունների չորս դեմո-ժապավենները։ 1997 թվականի կեսերին խումբը լքեց Խաչատրյանը, ինչից հետո նա դարձավ The Apex Theory խմբի հիմնադիրներից մեկը։ Խումբը լքելու պատճառ հանդիսացավ ձեռքի վնասվածքը, որը թույլ չտվեց շարունակել հարվածային գործիքներ նվագողի կարիերան (այլ աղբյուրների համաձայն՝ Անդրանիկը հեռացել է առաջացած տարաձայնությունների պատճառով)։ Խաչատրյանին փոխարինեց Ջոն Դոլմայանը ։
1997 թվականին ձայնասկավառակ թողարկելու նպատակով երաժիշտները պայմանագիր կնքեցին հանրահայտ երաժշտական պրոդյուսեր Ռիք Ռուբինի հետ, ինչից հետո սկսեցին ձայնագրել իրենց առաջին System of a Down ձայնասկավառակը։ Վերջինս թողարկվեց 1998 թվականի հունիսի 30-ին և հինգ տարվա ընթացքում վաճառվեց գրեթե միլիոն օրինակով։ Այս սկավառակին բնորոշ է նյու-մետալ ոճը։ «Spiders» և «Sugar» սինգլները դարձան ամենահաջողվածները սկավառակից և համապատասխանաբար 25-րդ և 28-րդ հորիզոնականները զբաղեցրին Hot Mainstream Rock Tracks հիթ շքերթում։ System of a Down ձայնասկավառակը ներկայացվում է Slayer և Metallica համերգների ժամանակ, որտեղ System of a Down-ը հանդես էր գալիս որպես համերգի սկզբում նվագող խումբ, ինչպես նաև Ozzfest փառատոնի ժամանակ ։ Փառատոնի ավարտից հետո խումբը մասնակցել է մի շարք միջոցառումների Fear Factory-ի, Incubus-ի հետ և 2000 թվականին եղել է SnoCore Tour-ի հեդլայներ Puya-ի, Mr. Bungle-ի և The Cat-ի հետ միասին։ Մեկ տարի առաջ նրանք պետք է հանդես գային Family Values Tour-ի շրջանակներում, սակայն Ֆրեդ Դյորսթը նրանց հանեց ցանկից, ինչի համար ավելի ուշ զղջաց ։ 1998 թվականին խումբը Ma$e-ի, Դիդիի և Lil' Kim-ի հետ միասին ձայնագրեց «Will They Die 4 You» երգը, որը մտավ Chef Aid: The South Park Album սկավառակի կազմի մեջ։ 2000 թվականին SOAD-ը ստեղծեց Snowblind երգի քավեր տարբերակը՝ Black Sabbath խմբի «Nativity in Black II» տրիբյուտ-ալբոմի համար, և Wu-Tang Clan հիթ հոփ խմբի հետ միասին՝ Shame On A Nigga երգը, որը մտավ Loud Rocks սկավառակի կազմի մեջ, որի ձայնագրությանը մասնակցում էին և այլ ռոք ու հիփ-հոփ խմբեր։
Toxicity և Steal This Album!
2001 թվականի սեպտեմբերի 3-ին պլանավորված էր անվճար համերգ Հոլիվուդում Toxicity նոր ձայնասկավառակի թողարկման կապակցությամբ։ Խմբի ելույթը պետք է տեղի ունենար 3500 մարդու համար նախատեսված ավտոկայանատեղիում, սակայն, ըստ որոշ գնահատականների, համերգին ներկա էր 7-10 հազար հանդիսական։ Անվտանգությունը պահպանելու նպատակով System of a Down-ի համերգը չեղյալ հայտարարվեց երաժիշտների՝ բեմ դուրս գալուց առաջ։ Հանդիսատեսը սպասում էր համերգի սկզբին մեկ ժամից ավել, որից հետո դեբոշ սկսվեց. նրանք սկսեցին վերացնել համերգային սարքավորումները, քարեր նետել ոստիկանների վրա, կոտրել պատուհանները։ Անկարգությունները շարունակվում էին գրեթե վեց ժամ, որոնց ընթացքում խմբի վեց երկրպագուներ ձերբակալվեցին ։
Հաջորդ օրը կայացավ ձայնասկավառակի պաշտոնական թողարկումը ։ Իր ոճով Toxicity-ն շատ քիչ էր տարբերվում առաջին ձայնասկավառակից։ Այս սկավառակը մուլտիպլատինե կարգավիճակ ստացավ և շատ առումներով հենց նրա շնորհիվ System of a Down-ը հայտնի դարձավ ողջ աշխարհով ։ Ձայնասկավառակը առաջինն էր ԱՄՆ-ի և Կանադայի չարթերում, իսկ ողջ աշխարհում այն վաճառվեց գրեթե 6 միլիոն օրինակով ։
«Spin» ամսագիրը գրում էր, որ «Toxicity-ն ամենապատվաբեր սկավառակն է նյու մետալ ձայնասկավառակների մեջ, այն արդիականության հնչողությունն է» ։
Ձայնասկավառակի ստեղծման ընթացքում ձայնագրված, սակայն ձայնասկավառակում չհայտնված երգերը վատ որակով գողացվել էին և տեղադրվել Համացանցում, ինչի հետ կապված խումբը ստիպված եղավ կարճ ժամանակաընթացքում ձայնագրել և թողարկել նոր ձայնասկավառակ, որը անվանեցին Steal This Album! (Գողացի՛ր այս սկավառակը): Սկավառակը բաղկացած էր գողացված երգերի և մի քանի նոր ստեղծագործությունների որակյալ տարբերակներից։ Այդ սկավառակը թողարկվեց 2002 թվականի նոյեմբերի 26-ին ։ Մայքլ Մուրի հետ համագործակցության արդյունքում թողարկվեց Boom! տեսահոլովակը, որը ձևավորվեց հակապատերազմական քարոզչության ոճով։ Մասնավորապես, տեսահոլովակը ուղղվեց ընդդեմ Իրաքի պատերազմի և դրվագներ էր պարունակում բազում հանրահավաքներից, որոնք տեղի էին ունեցել 2003 թվականի փետրվարի 15-ին աշխարհի ավելի քան 600 քաղաքներում։ Ընդհանուր առմամբ մասնակցում էին գրեթե տասը միլիոն մարդիկ, իսկ System of a Down-ը միացավ Լոս Անջելեսում կայացած 60 հազար հոգուց բաղկացած երթին ։
Mezmerize և Hypnotize
2004 թվականից մինչև 2005 թվականը ընկած ժամանակահատվածում System of a Down-ը գրեթե համերգներ չէր ունենում՝ զբաղվելով նոր ստեղծագործություններ գրելով։ Այդ ընթացքում խումբը թողարկեց 23 նոր երգեր՝ հրապարակված երկու նոր ձայնասկավառակներում, որ մի ամբողջություն էին ձևավորում թե՛ երաժշտական, թե՛ բովանդակային առումով։ Ձայնասկավառակները թողարկվեցին կես տարվա տարբերությամբ։ Առաջին սկավառակը՝ Mezmerize-ը, թողարկվեց մայիսի 17-ին, իսկ երկրորդը՝ Hypnotize-ը, 2005 թվականի նոյեմբերի 22-ին։ Երաժիշտների խոսքերով՝ նրանք առանձնացրել էին այդ սկավառակները, որպեսզի ունկնդիրներին հնարավորություն տային ծանոթանալ իրենց երգերի առաջին մասին երկրորդ կեսի թողարկումից առաջ ։
Mezmerize-ը ԱՄՆ-ի, Կանադայի և Ավստրալիայի չարթերի առաջին հորիզոնականը զբաղեցրեց։ Ողջ աշխարհում վաճառվեց ավելի քան 800 000 օրինակ ։ Երկու ձայնասկավառակներն էլ դարձան պլատինե և բարձրացան Բիլբորդ չարթի առաջին հորիզոնական մեկ օրացուցային տարվա ընթացքում։ System of a Down-ը դարձավ առաջինը, ում հաջողվեց անել դա The Beatles-ից հետո ։ Նույն թվականին խումբը ստացավ MTV Europe Music Awards-ի մրցանակը «Լավագույն այլընտրանքային նախագիծ» անվանակարգում, իսկ 2006 թվականին System of a Down-ը արժանացավ «Գրեմի» մրցանակին լավագույն հարդ-ռոք կատարման համար («B.Y.O.B.» երգի համար) ։
Արձակուրդ և վերամիավորում
2006 թվականի մայիսին խումբը հայտարարեց իր արվեստում դադարի մասին։ Շավո Օդաջյանը «Guitar» ամսագրին տված հարցազրույցում ասաց, որ արձակուրդը կտևի ամենաքիչը երեք տարի ։ Քրիս Հարիսի հետ հարցազրույցում (MTV News) Դարոն Մալաքյանը ասում էր, որ խումբը չի կազմալուծվում, որովհետև եթե իսկապես այդպես լիներ, ապա 2006 թվականին Ozzfest-ում կայացած համերգը չէր լինի։ «Մենք չենք պատրաստվում երկարատև արձակուրդի մեկնել և անհատական նախագծեր իրականացնել, - շարունակում Դարոնը, - մենք System-ում ենք ավելի քան 10 տարի, և, ինձ թվում է, հիանալի է լքել խումբը որոշ ժամանակով և ավելի ուշ վերադառնալ» ։ 2006 թվականին երաժիշտները մասնակցեցին Կառլ Կարապետյանի «Ճչացողները» («Screamers») ֆիլմում, որը պատմում է հայերի ցեղասպանության մասին ։ Հաջորդ տարի Սերժ Թանկյանը թողարկեց իր առաջին անհատական ձայնասկավառակը՝ Elect The Dead-ը, որը զբաղեցրեց չորրորդ հորիզոնականը Billboard 200-ում, Դարոն Մալաքյանը և Ջոն Դոլմայանը ստեղծեցին սեփական Scars on Broadway խումբը (նաև հայտնի են որպես «Scars» կամ, կրճատված՝ «SOB»), իսկ Շավո Օդաջյանը Wu-Tang Clan-ի հետ միասին հիմնեցին Achozen հիփ հոփ նախագիծը ։ SOB-ի առաջին ելույթը կայացավ ապրիլի 11-ին Լոս Անջելեսի «Whisky a Go Go» բեմում , իսկ 2008 թվականի հուլիսի 29-ին նրանք թողարկեցին իրենց առաջին համանուն սկավառակը, որը 17-րդ հորիզոնականը զբաղեցրեց Billboard 200-ում ։ Achozen խումբը, իր հերթին, ձայնագրեց The Album ձայնասկավառակը, որի թողարկումը չկայացավ ։ 2009 թվականի հոկտեմբերի 31-ին՝ Հելոուինի ժամանակ, Օդաջյանը The Roxy ակումբում կազմակերպեց «Shavo’s Halloween party» անվճար համերգը, որտեղ միևնույն բեմի վրա հանդես եկան SOAD-ի երկու այլ անդամներ ևս՝ Դարոնը և Ջոնը։ Նրանք նվագեցին երեք երգ, այդ թվում՝ «Suite-Pee»-ը (SOAD) և «They Say»-ը (SOB) : 2010 թվականի մարտի 30-ին Սերժ Թանկյանը հայտարարեց իր երկրորդ անհատական ձայնասկավառակի՝ Imperfect Harmonies-ի մասին, իսկ սեպտեմբերի 21-ին կայացավ սկավառակի թողարկումը։ Գրեթե երեք շաբաթ անց ձայնասկավառակը երրորդ տեղը զբաղեցրեց Billboard-ի հարդ ռոք ձայնասկավառակների չարթում    ։ Ավելի վաղ՝ 2010 թվականի հունվարի սկզբին, Շավո Օդաջյանը իր միկրոբլոգում գրեց. «Տղաներ, դուք պատրա՞ստ եք System-ին»։ Դա կարող էր նշանակել վերադարձ, սակայն ավելի ուշ, երբ բլոգերի աղմուկը հասավ ԶԼՄ-ներ, երաժիշտը նոր հաղորդագրությամբ հանդես եկավ Թվիթերում՝ հայտարարելով, որ դեռևս չի մտնում խմբի ծրագրերի մեջ։ Սերժ Թանկյանը ևս հերքեց այդ շշուկները ։ Սակայն այդ տարվա նոյեմբերի 29-ին՝ հինգ տարվա ընդմիջումից հետո, խումբը հայտարարեց իր վերամիավորման մասին։ Խմբի պաշտոնական կայքում հաղորդագրություն հրապարակվեց ։
Մենք ցանկանում ենք ձեզ շնորհակալություն հայտնել ոչ միայն System of a Down-ին, այլ նաև մեր բոլոր անհատական աշխատանքների աջակցություն ցուցաբերելու համար։ Մենք չունենք հեռու գնացող ծրագրեր։ Մենք պարզապես կնվագենք այս շոուն, քանի որ կրկին ցանկանում ենք միասին բեմ դուրս գալ,և քանի որ այդ եք ցանկանում դուք։
Շուտով հայտնի դարձավ, որ խումբը պատրաստվում է 2011 թվականին մեկնել եվրոպական շրջագայության, որի ընթացքում հանդես եկավ խոշոր ռոք փառատոնների ժամանակ, ինչպիսիք էին «Rock am Ring»-ը, «Greenfield»-ը, «Download»-ը, «Novarock»-ը և «Metaltown»-ը։ Բացի այդ՝ System of a Down-ը ծրագրում էր համերգներ ունենալ Իտալիայում, Գերմանիայում, Շվեյցարիայում, Ֆրանսիայում, Մեծ Բրիտանիայում, Ավստրիայում, Շվեդիայում և Ֆինլանդիայում ։
2015 թվականի ապրիլի 23-ին խումբը «Wake up the souls» շրջագայության շրջանակներում (նվիրված Հայոց ցեղասպանության 100 ամյակին) այցելեց Երևան և անվճար համերգ տվեց Հանրապետության հրապարակում ։
Ոճ, ազդեցություն, քննադատություն
System of a Down խմբի անդամները սկզբնապես կատարել են նյու մետալ ոճի երաժշտություն, չնայած այժմ նրանց երաժշտությունը որոշակի ոճ չունի։ Նրանց ոճը կոչում են այլընտրանքային մետալ, ալտերնատիվ ռոք , արտ ռոք , էքսպերիմենտալ ռոք  , հարդ ռոք , հևի մետալ , նու մետալ  , պրոգրեսիվ մետալ և պրոգրեսիվ ռոք ։ Ֆիլիպ Միրոնովի՝ «Black Square» ամսագրի լրագրողի կարծիքով «System of a Down»-ը բնորոշվում է ծանր և պինդ հնչեղությամբ, որը հեռու չէ նաև սիմֆոնիկ դրամատիզմից ։ SOAD-ին բնորոշ է նաև կոնտրաստային վոկալը։ Սերժ Թանկյանի հզոր ձայնը սովորաբար ուղեկցվում է բարձր, արագ և ագրեսիվ կիթառային թրեշ մետալ ոճի ռիֆերով։ «Երբեմն ես երգում եմ իբրև օպերային երգիչ, երբեմն կոկորդային ձայնով, երբեմն՝ ինչպես միշտ, - ասում է Սերժ Թանկյանը, - դա բնական է ստացվում, ինձ ոգեշնչում է երաժշտությունը, իսկ ես պարզապես պատասխանում եմ» ։ Նրանց երաժշտության մեջ նաև հանդիպում են հայկական մոտիվներ ։
Խմբի մեկ այլ առանձնահատկությունը քննադատական տեքստերն են, որ քաղաքականության հարցեր են վեր հանում։ Նրանց քննադատությունը առաջին հերթին ուղղված է ԱՄՆ-ի քաղաքականությանը։ Դրա հետևանքով Սերժ Թանկյանը կարծում է, որ խմբին հետևում է ԿՀՎ-ն ։ Ինչպես նաև մի շարք երգերում SOAD-ը ունկնդիրների ուշադրությունն է գրավում դեպի հայերի ցեղասպանություն («P.L.U.C.K.» («Քաղաքականորեն ստող անարժան վախկոտ մարդասպաններ»), «X» և «Holy Mountains»)։ Խմբի համար ավանդույթ է դարձել բարեգործական համերգներ կազմակերպելը՝ նվիրված ցեղասպանության հարցին, որոնց ժամանակ հանդիսատեսին ցուցադրում են նյութեր՝ պատմող այդ թվականների մասին ։
System of a Down: Right Here in Hollywood
2006 թվականի ապրիլի 30-ին «Independent Music Press» խոշոր բրիտանական հրատակչությունը հրապարակեց «System of a Down: Right Here in Hollywood» (System of a Down: Հենց այստեղ, Հոլիվուդում) առաջին գիրքը՝ նվիրված խմբի արվեստին։ Գրքի հեղինակը հանրահայտ անգլիացի լրագրող Բեն Մայերսն է։ Իր խոսքերով՝ նա SOAD-ի մեծ երկրպագու է դեռ այն ժամանակներից, երբ առաջին անգամ հարցազրույց է վարել խմբի անդամների հետ 1999 թվականի եվրոպական շրջագայության ժամանակ։ Գիրքը ոչ միայն խմբի կենսագրական տվյալներն է պարունակում, այլև խմբի անդամների հետ անցկացված բացառիկ հարցազրույցներ են ընդգրկված ։
«Որպես գիրք գրել, հարկավոր է ծախսել ամիս հարցազրույցներ, հարցումներ, դիտարկումներ անցկացնելու համար, - պատմում է Բեն Մայերսը։ - Ինձ հետաքրքիր են այն խմբերը, որոնք ինչ-որ նշանակալի բան են անում, և, իհարկե, վատ չէ, երբ դրա օգնությամբ նաև հայտնի են… Ես գիրք եմ գրել System of a Down-ի մասին, որոնց համարում եմ մեր օրերի քաղաքականապես տրամադրված ամենակարևոր խումբը։ Իրենց երաժշտությունը Ջորջ Բուշի նախագահության ժամանակների ամերիկյան կյանքի հետաքրքրագույն սաունդթրեք է» ։
Ինտրիգ
Ինտրիգ (լատիներեն intricare խճճել), գեղարվեստական երկում նկարագրվող դեպքերի բարդ շղթա, անձնական շահերի և նպատակների համար մղվող պայքար։ Հերոսների միջև ծագող հակադրության՝ կոնֆլիկտի տեսակ։ Գերազանցապես բնորոշ է արկածային վեպերին, նովելներին, վոդևիլներին. արտահայտում է հասարակական տարբեր խավերի բախումը։
System of a Down
Սկավառակագրություն և տեսահոլովակներ
Ստուդիական սկավառակներ
1998: System of a Down
Ինտրիգ
Կատեգորիա:Գրականագիտություն
System of a Down
Սկավառակագրություն և տեսահոլովակներ
2001: Toxicity
2005: Mezmerize
2005: Hypnotize
Դեմո ձայնագրություններ
1995: Demo Tape 1
1997: Demo Tape 3
1998: Demo Tape 4
2002: Toxicity II
Սինգլներ
1999: Sugar
2000: Spiders
2001: Johnny
2001: Chop Suey!
2002: Aerials
2005: B.Y.O.B.
2005: Question!
2006: Lonely Day
Հավաքածուներում
1998: Chef Aid: The South Park Album
Սոլո նախագծեր
2003: Serart
2007: Elect the Dead
2010: Imperfect Harmonies
2012: Harakiri
2013: Orca
2013: Jazz-Iz-Christ
Սերժ Թանկյանի սոլո ձայնասկավառակներ
2008: Scars on Broadway
Դարոն Մալաքյանի և Ջոն Դոլմայանի
նույնանուն նախագծի ձայնասկավառակ
1998: War?
1998: Sugar
2002: Toxicity
2003: Boom!
Ռոզի Արմեն
Ռոզի Արմեն (Rosy Armen, իսկական անունը՝ Ռոզի Խուրշուդի Հովհաննիսյան, ), ֆրանսահայ երգչուհի։ Երգում է հայերեն, ֆրանսերեն, իսպաներեն, իտալերեն և գերմաներեն։ Պարգևատրվել է Հայաստանի սփյուռքի նախարարության «Կոմիտաս» մեդալով ։
Կենսագրություն
Նախիջևանի Ճահուկ գյուղում ծնված Խուրշուդ Հովհաննիսյանը և Անկարայի Սթանոզ գյուղում ծնված Նվարդ Ալոզյանը, Մեծ եղեռնից հետո՝ 1920-ական թվականներին գաղթում են Փարիզ ու ընտանիք կազմում։ Ռոզիի ծնողների ցանկությունն էր, որ դուստրն ընտրեր բժշկի մասնագիտությունը, սակայն 4-ամյա Ռոզին սկսեց երգել, ու Ռոզի Հովհաննիսյանը (այնուհետև Պետրոսյան) ընտրեց երգի ուղին, վերցնելով Ռոզի Արմեն բեմական անունը։
2015 թվականին Հանրապետության տոնի առթիվ Ռոզի Արմենին շնորհվել է «Պատվո շքանշան» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսահայ երգչուհիներ Կատեգորիա:Պատվո շքանշանի ասպետներ (Հայաստան) Կատեգորիա:Ֆրանսիացիներ հայկական սերմամբ Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Բացբիներ
Բացբիներ կամ ծովաթուշեր (ბაცბები, წოვათუშები), չեչեններին և ինգուշներին բարեկամ փոքր ժողովուրդ։ Թիվը կազմում է 2.5 հազար մարդ (2009)։
Պատմականորեն բնակվում էին Վրաստանի հյուսիսարևելյան լեռնային շրջաններում՝ Թուշեթում։ Այժմ բացբիների մեծամասնությունը ապրում է Ախմետա քաղաքի շրջակայքում գտնվող Զեմո Ալվան գյուղում։
Ենթադրաբար, բացբիները 16-րդ դարում Արմխի գետի ավազանում Ջեյրախյան կիրճում գտնվող Էրզի աուլից տեղափոխված ինգուշների սերունդն են։ Ժողովրդական պատմվածքներով, բացբիները եկել են Վաբուա տարածաշրջանից (Լեռնային Ինգուշիա)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վրաստանի ազգեր Կատեգորիա:Վայնախներ Կատեգորիա:Կովկասի ազգեր
Պնևմագործիքներ
Պնևմագործիքներ, պնեմատիկ շարժիչով ձեռքի մեքենաներ։ Նախատեսված են շինարարության, մեքենաշինության, մետաղամշակման մեջ, լեռնային արդյունաբերությունում և տրանսպորտում ձեռքի աշխատանքի մեքենայացման համար։ Առավել լայն տարածում են ստացել մուրճերը, ծակատիչները, բետոնաջարդիչները, մանեկադարձիչները, սղոցները, մկրատները, հղկիչ և գայլիկոնիչ մեքենաները։ Սովորաբար ունեն 2-10 կգ զանգված, համեմատաբար ցածր օ․գ․գ․ (10-15%)։ Պնևմագործիքներ մեծ տարածում են ստացել՝ անվտանգության, գործողության անխափանության և հուսալիության, գերբեռնվածքների նկատմամբ ոչ զգայուն լինելու, բարձր խոնավության, փոշու, պայթյունավտանգ պայմաններում աշխատելու շնորհիվ։
Եսթեր (գիրք)
Եսթեր (אֶסְתֵּר, Էսթեր), Աստվածաշունչ մատյանի Հին Կտակարանի կանոնի գիրք։ Կազմվել է մինչև մ.թ.ա. 160-ը։ Բաբելոնյան իշխանության անկումից հետո շատ հրեաներ, որոնք չէին վերադարձել «Ավետյաց երկիր», ընկել էին պարսից տիրապետության տակ։ Արտաշես արքայի կինը գեղեցկուհի Եսթերը, իր խնամակալի և ազգականի հրեա պաշտոնյա Մուրթքեի խորհրդով փրկում է հրեական համայնքը ոչնչացման սպառնալիքից, որը ձգտում էր իրականացնել Արտաշես արքայի առաջին նախարար Համանը։ Նախարարին կախում են, իսկ Եսթերն ու Մուրթքեն՝ առավել մեծարվում։ Այս իրադարձությունը ոգեկոչելու համար սահմանվում է Փուրիմ տոնը, որը հրեաներն առանձնահատուկ հանդիսավորությամբ նշում են ցայսօր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հին Կտակարանի գրքեր
Էրտիսի
Էրտիսի (ერტისი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Քվեմո Քարթլիի մարզի Թեթրի Ծղարոյի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 820 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Թեթրի Ծղարոյից հեռու է 35 կմ։
Սաղմնային զարգացում
Սաղմնային զարգացում, էմբրիոգենեզ, բազմաբջիջ կենդանիների զարգացումը ձվային կամ սաղմնային թաղանթներում։ Ընթանում է մայրական օրգանիզմում կամ օրգանիզմից դուրս։ Սաղմնային զարգացմանը նախորդում է նախասաղմնային զարգացման շրջանը, երբ աճում, ձևավորվում և հասունանում է ձուն։ Սաղմնային զարգացման ընթացքում համեմատաբար մեկ պարզ ձվաբջջից առաջանում է բազմաբջիջ, տարբեր օրգաններից և հյուսվածքներից կազմված, ինքնուրույն գոյության ընդունակ օրգանիզմ։ Սաղմնային զարգացման հիմնական փուլերն են՝ բեղմնավորումը (կուսածնության ժամանակ՝ ձվի ակտիվացումը), տրոհման բաժանումները, գաստրուլյացիան, օրգանոգենեզը, թաղանթներից դուրս գալը կամ ծնունդը։ Տարբեր կենդանիների սաղմնային զարգացումը զգալիորեն տարբերվում է իրարից։ Որոշ կենդանիների սաղմնային զարգացոման ընթացշում զարգացման առանձին փուլեր բացակայում են։ Սաղմնային զարգացման պրոցեսն ինչ-որ չափով հիշեցնում է էվոլյուցիայի ընթացքը։ Սակայն սաղմնային նմանությունը հարաբերական է, քանի որ զարգացման ամեն մի փուլում սաղմերը հարմարվում են գոյության համապատասխան միջավայրին։ Սաղմնային զարգացումը կյանքի կարևորագույն շրջան է և պայմանավորում է օրգանիզմի հետսաղմնային զարգացումը։
Բեղմնավորում
Բեղմնավորումը տեղի է ունենում մայրական օրգանիզմում կամ ջրում, այնուհետև, տրոհման ընթացքում ձուն հաջորդաբար բաժանվում է սկզբում մեծ, հետո ավելի ու ավելի մանր բջիջների (բլաստոմերներ) առաջանում է բազմաբջիջ (սովորաբար խոռոչավոր) սաղմը՝ բլաստուլան։ Տրոհման 7-րդ բաժանումից առաջանում են 128 բջիջներ և սաղմն անվանվում է բլաստուլա ։ Կաթնասունների սաղմն այս փուլում անվանվում է բաստոցիստ ։
Գաստրուլյացիա
Գաստրուլյացիայի ժամանակ առանձնանում են սաղմնային թերթիկները և սաղմի մարմնի պատերը ձեռք են բերում երկշերտ, իսկ կենդանիների մեծամասնությունը՝ նաև եռաշերտ կառուցվածք (էկտոդերմ, էնտոդերմ և մեզոդերմ)։ Սաղմնային զարգացման ընթացքը տարբեր կենդանիների համար տարբեր է, բայց արդյունքում ստեղծվում է օրգանիզմի կառուցվածքի ընդհանուր պլան, որը նման է նույնիսկ հեռավոր կարգաբանական խմբերում։ Շատ կաթնասունների մոտ հենց սաղմնային թերթիկների զարգացման ժամանակ է, որ սաղմն անվանում է մոր արգանդի պատին ։
Օրգանոգենեզ
Օրգանոգենեզի ժամանակ սաղմնային թերթիկները բաժանվում են օրգանների և համակարգերի սաղմերի (նախասկիզբների)։ Օրգանոգենեզն իրականանում է գլխավորապես բջիջների տեղաշարերի և տարբերակման շնորհիվ։ Ողնաշարավորների օրգանոգենեզի առաջին փուլն անվանվում է նևրուլյացում, երբ ձևավորվում են նյարդային թիթեղը և նյարդային խողովակը։
Ծնունդ
Թաղանթներից դուրս գալու կամ ծննդի ժամանակ սինթեզվում է թաղանթները լուծող ֆերմենտ, ի հայտ են գալիս կեղևը կոտրելու հարմարանքներ և այլն։
Գենետիկական հիմք
Սաղմնային զարգացում և հյուսվածքների ու օրգանների տարբերակումը պայմանավորվում է բջջի գենետիկական ապարատով։ Օրգանիզմի բոլոր բջիջները ստանում են գեների լրիվ հավաքակազմեր, բայց սաղմնային զարգացման ընթացքում, տարբեր հյուսվածքներում և օրգաններում, զարգացման տարբեր փուլերում գործում են տարբեր գեներ, որոնք պայմանավորում են տվյալ տարբերակման համար անհրաժեշտ սպիտակուցների սինթեզը։ Այսպիսով, սաղմնային զարգացման պրոցեսում տարբերակման գործոնները պայմանավորում են այն գեների գործունեությունը, որոնք իրականացնում են համապատասխան սպիտակուցների սինթեզը, իսկ սպիտակուցներն ապահովում են բջիջների տարբերակումը։
(5741) Ականեմուրատա
(5741) Ականեմուրատա (Akanemaruta), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի դեկտեմբերի 2-ին Վատարի Կակեիի, Մինորու Կիձավայի և Տակեշի Ուրատայի կողմից Օոհիրայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,863802 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5678 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,1598 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1770,16 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,203371 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,23° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Վատարի Կակեիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Մինորու Կիձավայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Տակեշի Ուրատայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Հենրիետա Ռոններ-Կնիպ
Հենրիետա Ռոններ Կնիպ (Henriëtte Ronner-Knip, ), հոլանդական ծագմամբ բելգիացի նկարչուհի, անիմալիստ, առավել հայտնի է կատուներ պատկերող իր աշխատանքներով։
Կենսագրություն
Հենրիետա Ռոններ Կնիպը ծնվել է նկարիչների ընտանիքում։ Հայրը՝ Ջոզեֆ Ավգուստ Կնիպը, նրան ու նրա կրտսեր քրոջը՝ Հենրիետա Գետրուդա Կնիպին, տվել է գեղանկարչության դասեր։ Մայրը եղել է ֆրանսիացի նկարչուհի Պոլին Ռիֆեր դե Կուրսելը, որը նկարել է հիմնականում թռչուններ (որոշ աղբյուրներ պնդում են, թե Հենրիետա Ռոններ Կնիպի մայրը եղել է Կոռնելիա վան Լեուվենը, որի հետ նրա հայրն ապրել է այդ ժամանակ՝ հեռանալով կնոջից) ։ Հորական պապը՝ Նիկոլաս Կնիպը (1741-1808), նույնպես եղել է նկարիչ։
Ընտանիքը հաճախ է տեղափոխվել հոր աշխատանքի պատճառով։ 1823 թվականին Ջոզեֆ ավգուստ Կնիպի մի աչքը կուրացել է, իսկ մեկ տարի անց նա և Պոլին Ռիֆեր դե Կուրսելը բաժանվել են, և նա ամուսնացել է Կոռնելիա վան Լեուվենի հետ։ 1832 թվականին նկարիչը բոլորովին կուրացել է, սակայն ընտանիքը շարունակել է տեղից տեղ մեկնել մինչև 1840 թվականը, երբ նրանք բնակություն են հաստատել Բերլիկումում ։ Մինչ այդ Հենրիետան իր վրա է վերցրել ընտանիքին ֆինանսապես ապահովելու պարտականությունը և սկսել է լրջորեն զբաղվել գեղանկարչությամբ ։
Կոռնելիայի մահից հետո Հենրիետան տեղափոխվել է Ամստերդամ, որտեղ սկսել է նկարել ֆերմերական բնանկարներ, անտառներ և կենդանիներ ջրաներկով, ապա նաև յուղաներկով։ Նա եղել է առաջին կինը, որ դարձել է նկարիչների Arti et Amicitiae միության ակտիվ անդամ ։ 1850 թվականին ամուսնացել է Ֆեյկո Ռոնների հետ, և նրանք տեղափոխվել են Բրյուսել։ Նկարչուհու ամուսինը հաճախ է հիվանդացել և չի կարողացել մշտական աշխատանք կատարել, այդ պատճառով էլ դարձել է Հենրիետայի գործակալը ։ Մինչ այդ Հենրիետա Ռոններ Կնիպը նեղացրել էր իր հետաքրքրությունների շրջանակը գեղանկարչության բնագավառում և սկսել էր նկարել գրեթե միայն շներ և կատուներ։ Նրա բնորդների շարքում եղել են Մարիա Հենրիետա Հաբսբուրգ-Լոթարինգիացու և արքայադուստր Մարիա Հոհենցոլերն-Զիգմարինգենի շները ։ Կյանքի վերջին տարիներին նա ապրել է մեծ այգի ունեցող տան մեջ, որտեղ պահել է շներ, կատուներ և թութակ, որոնք դարձել են ոչ միայն նրա նկարների, այլև քանդակների հերոսներ։ 1887 թվականին նա արժանացելէ Լեոպոլդ I-ի շքանշան, իսկ 1901 թվականին դարձել է Օրանժ-Նասաուի շքանշանի ասպետ ։ Նրա որդին՝ Ալֆրեդը, և երկու դուստրերը՝ Ալիսան և Էմման, նույնպես եղել են նկարիչներ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բելգիացի նկարիչներ Կատեգորիա:19-րդ դարի կին արվեստագետներ
Քաջքեր
Քաջքեր, առասպելական ոգիներ, երբեմն բարի, երբեմն չար հատկություններով։ Քաջքերը ընդհանրապես ապրելիս են եղել քարանձավներում, լեռներում. նրանք համարվել են պատժող ուժեր։ Հավատացել են, որ քաջքերը երբեմն էլ մտնում էին մարդկանց մեջ, նրանց չարչարում։ Ըստ ավանդության քաջքերը բռնել են Արտավազդ թագավորին և Մասիսի խորքերում շղթայակապ բանտարկել։
Կատեգորիա:Ոգիներ Կատեգորիա:Հայկական ժողովրդական հավատալիքներ
Կալինո (քաղաքատիպ ավան, Չուսովսկոյ շրջան)
Կալինո (Калино), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի, Պերմի երկրամասի Չուսովսկոյ շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2425 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պերմի երկրամասի Չուսովսկոյ շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:1878 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Նովոուկրաինկա (քաղաք, Ուկրաինա)
Նովոուկրաինկա (Новоукраїнка), քաղաք Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Նովոուկրաինկայի շրջանում, շրջկենտրոն։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Պավլովո, Պավլովսկ։ Հիմնադրվել է 1769 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Նովոուկրաինկա քաղաքում բնակվում էր 19 123 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 20,6 կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Նովոուկրաինկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքներ Կատեգորիա:1769 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:1770 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Սապուն (գյուղ, Վաչսկի շրջան)
Սապուն (Сапун), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վաչսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վաչսկի շրջանի բնակավայրեր
Տոնի
Տոնի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հայոց ձորի գավառում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Մակերիո
Մակերիո (Macherio), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լոմբարդիա մարզի Մոնցա և Բրիանցա գավառում։
Բնակչությունը 6751 մարդ է (ըստ 2004 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության միջին խտությունը՝ 2154 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 3 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 20050։ Հեռախոսային կոդը՝ 039։
Արտաքին հղումներ
http://www.comune.macherio.mi.it/
Ով է դավել Ռոջեր ճագարին
Ով է դավել Ռոջեր ճագարին (Who Framed Roger Rabbit), ռեժիսոր Ռոբերտ Զեմեկիսի նկարահանած ֆիլմ, որտեղ հետաքրքիր ձևով համադրվել են գեղարվեստական ֆիլմի և մուլտֆիլմի պատկերները։ Ֆիլմի սյուժեն հիմնված է Գրեյ Վոլֆի «Who Censored Roger Rabbit?» վեպի հիման վրա։
Ֆիմը մեծ ազդեցություն է ունեցել համաշխարհային և հատկապես ամերիկյան կինեմատոգրաֆի վրա, ստացել է 3 Օսկար։ Ֆիլմի բյուջեն 70,000,000 դոլար է, ամբողջ աշխարհում ունեցել է 349,200,000 դոլարի շահույթ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1988 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռոբերտ Զեմեկիսի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Օսկարակիր ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ Կատեգորիա:Դիսնեյյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Բադի մուվի Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր նապաստակների մասին Կատեգորիա:Լոս Անջելեսում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան վեպերի էկրանավորումներ Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոս Անջելեսում Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիր ֆիլմեր Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ֆիլմերի ազգային գրանցամատյանի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Կալիֆոռնիայում Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Touchstone Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Amblin Entertainment ֆիլմեր Կատեգորիա:Նուար ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր կենդանիների մասին Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1940-ականներին Կատեգորիա:Ամերիկյան դետեկտիվ ֆիլմեր Կատեգորիա:Կալիֆոռնիայում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր նապաստակների մասին Կատեգորիա:Ամերիկյան քրեական ֆիլմեր Կատեգորիա:Walt Disney Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան երաժշտական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր խոսող կենդանիների մասին Կատեգորիա:Ֆիլմեր խուզարկուների մասին Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ընտանեկան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆանտաստիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Ամերիկյան քրեական կինոկատակերգություններ
Կոռելա (գյուղ, Վեռսկա շրջան)
Կոռելա (Korela), գյուղ Էստոնիայի Պիլվամաա նահանգի Վեռսկա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 9 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Պիլվամաա նահանգի Վեռսկա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Լեռնարոտ
Լեռնարոտ, գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Արագածոտնի մարզի Աշտարակ համայնքում ՝ Արագած լեռան հարավային փեշերին ։ Հեռավորությունը մարզկենտրոնից՝ 27 կմ հյուսիս-արևմուտք, բարձրությունը ծովի մակերևույթից՝ 1725 մ։
Անվանում
Լեռնարոտը ճանաչված է եղել որպես Մագդա (մինչ 1949 թ.) և Մաղդա։
Բնակչություն
Լեռնարոտի բնակչության նախնիները գաղթել են Մուշից և Սասունի Գելեգուզան, Հեթինք, Սպղանք և այլ գյուղերից։ Ըստ Հայաստանի Հանրապետության 2001 թվականի մարդահամարի, Լեռնարոտի մշտական բնակչությունը 343, իսկ առկա բնակչությունը 329 հոգի է ։ Լեռնարոտի ազգաբնակչության փոփոխությունը.
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ, բանջարաբուծությամբ և երկրագործությամբ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Գյուղից հարավ գտնվում է «Խուչեր» գյուղատեղին (մջնդ.) համանուն ամրոցով (մ.թ.ա. 2-րդ-1-ին հզմ.), 3 կմ հյուսիս՝ «Դիտվան» գյուղատեղին (վաղ մջնդ.), իսկ 1 կմ հյուսիս՝ «Աղրիկ» գյուղատեղին (XIV-XVII-րդ դդ.)։ Կան նաև քարայր-կացարաններ՝ «Բադոյի քարանձավ» (XVI-XVIII-րդ դդ.) և «Սյունով քարափ» (XVI-XVIII դդ.)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի գյուղեր
Համադասարանցիները 2 (ֆիլմ, 2013)
«Համադասարանցիները 2» (Grown Ups 2), ամերիկյան կատակերգական ֆիլմ ռեժիսոր Դենիս Դուգանի կողմից (գլխավոր դերում Ադամ Սենդլեր), 2010 թվականի Համադասարանցիներ ֆիլմի շարունակությունը։
Սյուժե
Լենի Ֆյոդորը իր ընտանիքի հետ գնում է փոքրիկ քաղաքը, որտեղ նա և իր ընկերները մեծացել են։ Դեպքը տեղի է ունենում ամառային արձակուրդների ժամանակ։ Լենի պատրաստվում է երեկոյան խնջյույք կազմակերպել, իսկ Մարկուսի մոտ ժամանում է նրա հասուն որդին, կարճ ասած Մարկուսը վախենում է։ Ֆիլմի ընթացքում Լենին իմանում է, որ իր կինը հղի է։ Լենի ավագ տղան սիրահարված է դպրոցի ամենագեղեցիկ աղջկա վրա, բայց ոչ մի կերպ չի կարողանում խոստովանել նրան։ Վերադառնում է Լենիի հին սերը և նա կարծում է, թե նրանց միջև դեռևս հարաբերություններ մնացել են։ Իր և հին ընկերների տեղի է ունենում թյուրիմացություն. նրանք բախվում են երիտասարդ ուսանողների հետ։ Ֆիլմի վերջում Լենին հակահարված է հասցնում իր հին թշնամուն՝ Թոմի Կավանին, որը նրանից վախենում էր դեռևս դպրոցական հասակում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2013 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Դենիս Դուգանի ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Բադի մուվի Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Columbia Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան սիքվել ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների սիքվել ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան բադի մուվի կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Ֆիլմեր վրեժի մասին Կատեգորիա:Ֆիլմեր ընտանիքի մասին
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1900-01
Եզրափակիչ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ Կատեգորիա:1900 ֆուտբոլում Կատեգորիա:1901 ֆուտբոլում
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1901-02
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1901-02 (1901-02 FA Cup), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 31-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Շեֆիլդ Յունայթեդ» ֆուտբոլային ակումբը։
Եզրափակիչ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ
Պարանա նահանգի արևմտյան մարզ
Պարանա նահանգի արևմուտք (Mesorregião do Oeste Paranaense)՝ վարչական մեզոշրջան Բրազիլիայում, մտնում է Պարանա նահանգի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 1 228 հազար մարդ (2006 թվականի տվյալներով)։ Զբաղեցված տարածքը 22 851,003 կմ²։ Բնակչության խտությունը 53,8 մարդ/կմ²։
Վիճակագրություն
Կատեգորիա:Բրազիլիայի մեզոշրջաններ
Մարքսիզմ-լենինիզմի ինստիտուտ
Մարքսիզմ-լենինիզմի ինստիտուտ (Институт марксизма-ленинизма, ՄԼԻ), Խորհրդային Միության Կոմունիստական Կուսակցության Կենտրոնական Կոմիտեին կից կուսակցական գիտահետազոտական հաստատություն։ Գոյություն է ունեցել 1921-1991 թվականներին։
Կ. Մարքսի և Ֆ. Էնգելսի ինստիտուտ
1918 թվականի ապրիլ-մայիս ամիսներին մշակվեց Սոցիալիստական ակադեմիայի կազմակերպման պլան, որի շրջանակներում Դավիդ Ռյազանովը ստեղծեց մարքսիզմի կաբինետ, որի բազայի վրա էլ ՌԿ(բ)Կ Կենտկոմի պլենումի 1920 թվականի դեկտեմբերի 8-ի որոշմամբ ստեղծվեց Մարքսիզմի թանգարան, որը հաջորդ տարվա սկզբին Ռյազանովի առաջարկությամբ վերափոխվեց (1921 թվականի հունվարի 11-ին ՀԱՄԿ(բ)Կ ԿԿ կազմակերպական բյուրոն որոշում ընդունեց Կառլ Մարքսի և Ֆրիդրիխ Էնգելսի ինստիտուտի ստեղծման մասին) Կ. Մարքսի և Ֆ. Էնգելսի գիտահետազոտական ինստիտուտի, որը սկզբում գոյություն ուներ որպես Սոցիալիստական ակադեմիային կից ինքնուրույն հաստատություն, իսկ 1922 թվականի հունիսի 1-ից դարձավ ՌՍՖՍՀ ՀԿԳԿ-ին կից ինքնուրույն հաստատություն և գտնվում էր Մալո Զնամենսկի նրբանցքի թիվ 5 հասցեում։
ՄԷԻ-ի տնօրենը 1921-1931 թվականներին եղել է Դավիդ Ռյազանովը։ Սկզբի տարիներին ինստիտուտի անձնակազմը բաղկացած էր 14 հոգուց և միայն 1925 թվականին այն ավելացավ մինչև 17 աշխատակցի։ Ռյազանովի օրոք 1927 թվականին Կենտկոմի Հանձնաժողովի որոշմամբ Ինստիտուտին կտրականապես արգելված էր ոչ միայն զբաղվել մարքսիզմի մշակմամբ, այլև ընդհանրապես առնչվել տեսությանը ։
Լենինի ինստիտուտ
1923 թվականի մարտի 31-ին ՌԿ(բ)Կ ՄԿ պլենումը որոշեց  ստեղծել Լենինի ինստիտուտ։ Հուլիսի  8-ին ՌԿ(բ)Կ ԿԿ–ն հանդես եկավ Մոսկվայում Լենինի ինստիտուտ ստեղծելու մասին հայտարարությամբ։ 1923 թվականի սեպտեմբերի 28-ին Ինստիտուտը փոխադրվեց ՌԿ(բ)Կ ԿԿ–ի ենթակայության ներքո բաժնի իրավունքներով։ 1924 թվականի մայիսի 31-ին ՌԿ(բ)Կ XIII համագումարը հայտարարեց ինստիտուտի բացվելու մասին։ ՌԿ(բ)Կ ԿԿ–ի 1928 թվականի օգոստոսի 20–ի որոշմամբ Լենինի ինստիտուտը միացվեց Իստպարտին։ (1927 թվականից Իստպարտի վարիչն էր Մաքսիմիլիան Սավելևը, որը Իստպարտի և Լենինի ինստիտուտի միացումից հետո 1928-1930 թվականներին ղեկավարում էր վերջինս)։
Մարքսիզմ-լենինիզմի ինստիտուտ
ԽՍՀՄ ԿԳԿ-ի նախագահության 1931 թվականի նոյեմբերի 3-ի որոշմամբ Լենինի ինստիտուտը միացվեց Կ. Մարքսի և Ֆ. Էնգելսի ինստիտուտին և ստեղծվեց ՀԿ(բ)Կ ԿԿ-ին կից Մարքսի, Էնգելսի, Լենինի ինստիտուտ (ՄԷԼԻ)։ Նույն թվականին իրականացվեց ապարատի մաքրում և 200 աշխատակիցներից մնացին միայն 109-ը։ 1930-1940-ական թվականներին ինստիտուտին կից գործում էր «Հին բոլշևիկների պատմագրական միավորումը»։ Հայրենական Մեծ պատերազմի տարիներին ինստիտուտը էվակուացվեց Ուֆա։
1960 թվականին ինստիտուտին տրամադրվեց շենքային համալիր Վիլհելմ Պիկի փողոցի վրա (տուն 4), որտեղ էլ գտնվում էր մինչև 1991 թվականը, որից հետո այն հանձնվեց ՌՊՍՀ-ին։
Ինստիտուտը բազմիցս ենթարկվել է անվանափոխության, ստանալով հետևյալ անվանումները` 1991 թվականի նոյեմբերից Ինստիտուտը դադարեց գոյություն ունենալ ։ Նրա հիմքի վրա ստեղծվեց Ռուսաստանի սոցիալական և ազգային հարցերի անկախ ինստիտուտը [5], որը 2001 թվականին վերակազմավորվեց ՌԳԱ Համալիր սոցիալական հետազոտությունների ինստիտուտի, իսկ 2005 թվականին միացավ Սոցիոլոգիայի ինստիտուտին` որպես Համալիր սոցիալական հետազոտությունների կենտրոն։
Ինստիտուտի գրադարանը Ռուսաստանի Դաշնության կառավարության 1992 թվականի հուլիսի 15-ի կարգադրությամբ սկսեց գործել ինքնուրույն «Պետական հասարակական-քաղաքական գրադարան» (ՊՀՔԳ) անվանումով։ Այն փոխանցվեց ՌԴ մշակույթի նախարարության իրավասությանը, ստանալով դաշնային գրադարանի կարգավիճակ։ ՌԴ մշակույթի նախարարության հրամանով 2014 թվականի ապրիլի 1-ից ՊՀՔԳ-ն վերակազմավորվեց որպես Ռուսաստանի պետական հանրային պատմության գրադարանի մասնաճյուղ և կոչվեց Սոցիալ–քաղաքական պատմության կենտրոն։
ԽՄԿԿ ԿԿ-ին կից Մարքսիզմ–լենինիզմի ինստիտուտի Կենտրոնական կուսակցական արխիվի գործունեության դադարեցումից հետո ստեղծվեց Նորագույն պատմության փաստաթղթերի պահպանման և ուսումնասիրության ռուսական կենտրոն (ՆՊՓՊՈՒՌԿ)։ 1999 թվականին ՆՊՓՊՈՒՌԿ-ն վերակազմավորվեցՌուսաստանի սոցիալ-քաղաքական պատմության պետական արխիվի` Երիտասարդական կազմակերպությունների փաստաթղթերի պահպանման կենտրոնի հետ միաորվելու միջոցով։
Գործունեության հիմնական ուղղվածություն
Ինստիտուտի նպատակներն էին`
1957 թվականից ինստիտուտը պատասխանատու է եղել «ԽՄԿԿ պատմության հարցեր» (Вопросы истории КПСС) ամսագրի հրապարակման համար։
Կառուցվածք
Տարբեր ժամանակներում ինստիտուտն ունեցել է բաժիններ`
1933-1941 թվականներին ինստիտուտի օրգանն է եղել «Պրոլետարական հեղափոխություն» (Пролетарская революция) ամսագիրը։
Տնօրեններ
Ինստիտուտի տնօրինության կազմում են եղել`
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գիտահետազոտական ինստիտուտներ Կատեգորիա:1921 հիմնադրաված կազմակերպություններ Կատեգորիա:1931 հիմնադրումներ Ռուսաստանում Կատեգորիա:1991 կազմալուծումներ Ռուսաստանում Կատեգորիա:1991 կազմալուծված կազմակերպություններ
Վակե (Թեթրի Ծղարոյի շրջան)
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 1020 մետր բարձրության վրա։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 3 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Թեթրի Ծղարոյի շրջան
Գիտությունը Մեքսիկայում
Գիտությունը Մեքսիկայում, գիտության և տեխնիկայի պատմությունը ձգվում է տարիներ ի վեր։ Բնիկ Մեզոամերիկյան քաղաքակրթությունները զարգացրել են մաթեմատիկան, աստղագիտությունը, օրացույցը և լուծել են ջրի կառավարման տեխնոլոգիական խնդիրները գյուղատնտեսության և հեղեղումների դեմ Կենտրոնական Մեքսիկայում։
1521 թվականին իսպանական նվաճումից հետո Նոր Իսպանիան (գաղութային Մեքսիկա) մտել է գիտության և տեխնիկայի եվրոպական ոլորտ։ Մեքսիկայի թագավորական և պապական համալսարանը, որը հիմնադրվել է 1551 թվականին, ավելի քան մեկ դար եղել է գաղութային Մեքսիկայի մտավոր և կրոնական զարգացման կենտրոն։ Մեքսիկայում իսպանական-ամերիկյան լուսավորության ժամանակ գաղութը զգալի առաջընթաց է գրանցել գիտության մեջ, սակայն տասնիններորդ դարասկզբի անկախության պատերազմից և քաղաքական անկայունությունից հետո առաջընթացը կանգ է առել։
19-րդ դարի վերջին Պորֆիրիո Դիասի վարչակարգի ժամանակ Մեքսիկայում սկսվել է արդյունաբերականացման գործընթացը։ Մեքսիկական հեղափոխությունից հետո, տասնամյա քաղաքացիական պատերազմի շրջանում, Մեքսիկան զգալի առաջընթաց է գրանցել գիտության և տեխնիկայի բնագավառում։ 20-րդ դարի ընթացքում Մեքսիկայում ստեղծվել են նոր համալսարաններ, ինչպիսիք են Ազգային պոլիտեխնիկական ինստիտուտը, Մեքսիկայի տեխնոլոգիական ինստիտուտը և գիտահետազոտական ինստիտուտները, ինչպիսիք են Մեքսիկայի ազգային ինքնավար համալսարանը։
Ուսասաի
Ուսասաի (իտալ.՝ Ussassai), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Սարդինիա մարզի Օլիաստրա գավառում։
Գիտությունը Մեքսիկայում
Համաշխարհային բանկի տվյալներով՝ Մեքսիկան Լատինական Ամերիկայի բարձր տեխնոլոգիական ապրանքների խոշորագույն արտահանողն է (Բարձր տեխնոլոգիաների արտահանումը արտադրված ապրանքներ են, որոնք ներառում են գիտահետազոտության բարձր ինտենսիվություն, օրինակ՝ օդատիեզերական ոլորտում, համակարգիչներ, դեղագործություն, գիտական գործիքներ և էլեկտրական մեքենաներ)՝ 40,7 միլիարդ դոլոր արժողությամբ բարձր տեխնոլոգիական ապրանքներ 2012 թվականի ընթացքում ։ Համաշխարհային բանկի տվյալներով՝ 2012 թվականին Մեքսիկայի բարձր տեխնոլոգիաների արտահանումը կազմել է երկրում արտադրված բոլոր ապրանքների 17%-ը ։
Բնական և տեխնիկական գիտությունները
Հին շրջանում (մինչև իսպանական գաղութացումը (16-րդ դար)) Մեքսիկայի տարածքում բնիկ ժողովուրդների (հնդկացիներ) մեջ իրենց բնագիտական գիտելիքներով աչքի են ընկել մայաները։ Նրանք օգտվել են հաշվարկման համակարգից, գաղափար են ունեցել զրոյի մասին։ Մայաներն ստեղծել են արեգակնային օրացույց և թվականության համակարգ, մեծ ճշգրտությամբ հաշվել են արեգակնային տարվա ու լուսնային ամսվա տևողությունը, կանխորոշել Արեգակի և Լուսնի խավարումները։ Նրանց հայտնի են եղել մոլորակները։ Բավական բարձր մակարդակի է հասել բժշկությունը, հատկապես ախտորոշման, վիրաբուժության, դեղաբանության բնագավառում։ Բուժական պրակտիկայում օգտագործվել են թմրամիջոցներ, ավելի քան 400 բույս։ Գաղութատիրության շրջանում (16-րդ դար- 19-րդ դարի սկիզբ) բնական գիտությունները զարգացել են հիմնականում եվրոպացի (գլխավորապես իսպանացի) գիտնականների շնորհիվ, որոնցից շատերը երկար ժամանակ ապրել են Մեքսիկայում, զգալի ավանդ ներդրել երկրի բնության հետազոտման գործում և իրավամբ համարվում են մեքսիկական բնագիտության ներկայացուցիչներ։
Ուսասաի
Բնակչությունը 763 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը 16 կմ²։ Զբաղեցնում է 47 կմ² տարածք։
Գիտությունը Մեքսիկայում
Բնական և տեխնիկական գիտությունները
16-րդ դարի 1-ին կեսին հիմնվել են առաջին ուսումնական հաստատությունները՝ Մանտա Կրուս դպրոցը (1536), Մեխիկոյի համալսարանը (1551)։ 17-րդ դարում մեքսիկական գիտության առավել խոշոր դեմքերից է աստղագիտությանը, աշխարհագրությանը, գեոդեզիային, քարտեզագրությանը, մայաների ու ացտեկների պատմությանը վերաբերող մի շարք աշխատությունների հեղինակ, Կեպլերի, Գալիլեյի, Դեկարտի գաղափարների պրոպագանդիստ, արքունական տիեզերագետ Կ․ դե'Սիգուենսաի Գոնգորան։ Գիտական կյանքը, որ 17-րդ դարի սկզբից որոշ անկում էր ապրել, նորից աշխուժացել է միայն 18-րդ դարի 2-րդ կեսին՝ կապված Իսպանիայում էկոնոմիկայի և գիտության վերելքի և Մեքսիկայում կապիտալիստական հարաբերությունների ձևավորման հետ։ Այդ շրջանում են հիմնադրվել Վիրաբուժության թագավորական դպրոցը (1768), Բուսաբանական այգին (1788), Լեռնագործության թագավորական դպրոցը (1792) և այլն։ 1801 թվականին Ա․ Մ․ դել Ռիոն հայտնագործել է վանադիումը, որն անվանել է էրիտրոնիում։ Շարունակվել են աշխարհագրական, աստղագիտա-գեոդեզիական, բուսաբանական և բժշկական հետազոտությունները։
Ուսասաի
Փոստային ինդեքս՝ 8040։ Հեռախոսային կոդ՝ 0782։
Գիտությունը Մեքսիկայում
Բնական և տեխնիկական գիտությունները
18-րդ-19-րդ դարերի սահմանագծին Մեքսիկայում աշխատել է Ա․ Հումբոլդտը, որը նպաստել է երիտասարդ մեքսիկական գիտության ներգրավմանը համաշխարհային բնագիտության համակարգի մեջ։ Անկախության համար մղված պայքարը, ազգային արդյունաբերության ստեղծումը նպաստել են գիտության զարգացմանը 19-րդ դարում։ Հիմնադրվել է Մեքսիկայի բուսական և կենդանական աշխարհների թանգարան (1822), կազմվել է բույսերի անվանացանկ («Բուսաբանական աղյուսակներ, 1825 թվական), ուսումնասիրվել են մշակովի բույսերի հիվանդությունները։ 1889 թվականին կազմվել է Մեքսիկայի օգտակար հանածոների քարտեզը։ 1878 թվականին հիմնադրվել է Ազգային աստղադիտարանը (Ֆ․ Դ․ Կովառուբիասի ղեկավարությամբ), 1891 թվականին՝ Երկրաբանության ինստիտուտը։ 20-րդ դարի սկզբին, հատկապես 1910-1917 թվականների բուրժուա-դեմոկրատական հեղափոխությունից հետո, գիտության զարգացումը նոր թափ է ստացել, ընդլայնվել են ֆիզմաթ և տեխնիկական գիտությունների բնագավառի հետազոտությունները, կազմակերպվել են նոր, մասնագիտացված գիտական կենտրոններ․ այսուհանդերձ, առաջատար դերը պահպանել են կենսաբանությունը, բժշկությունը և երկրաբանությունը։ Կենսաբանական հետազոտություններն ընդգրկում են մանրէաբանությունը, ճիճվաբանությունը, հիդրոկենսաբանությունը, միջատաբանությունը, ֆիզիոլոգիան, կենսաքիմիան, գենետիկան և այլն (Ի․ Օչոտերենա, Ռ․ Լյամաս, Մ․ Մարտինես և ուրիշներ)։ Արժեքավոր հետազոտություններ են կատարվել բժշկության մի շարք ճյուղերում՝ սրտաբանություն (Ի․ Չավես, Ա․ Ռոզենբլյուտ), մաշկաբանություն (Ռ․ Սիսերո, Գ․ էռիխոն), ակնաբուժություն (Ի․ Օչետերեն), նյարդավիրաբուժություն (Կ․ Ռոբլես) և այլն։ Մեքսիկայում ստացվել են ցորենի բարձր բերքատու սորտեր, որոնց տարածումը զարգացող երկրներում սկիզբ է դրել, այսպես կոչված, կանաչ հեղափոխությանը (Ն․ է․ Բոռլոուգ, Խաղաղության նոբելյան մրցանակ, 1970 թվական)։ Երկրի վերաբերյալ գիտությունների շարքում առավել նշանակալի են նավթի և գազի երկրաբանության, ուրանի հանքավայրերի հետախուզման բնագավառի աշխատանքները։ Մեքսիկացի և ամերիկյան գիտնականների ջանքերով Մեքսիկայում ստեղծվել է մաթեմատիկայի ազգային դպրոց, բացվել է Մաթեմատիկայի ինստիտուտ (1942)։ Տեսական և փորձարարական ֆիզիկայի բնագավառի հետազոտությունները կենտրոնացված են Ֆիզիկայի ինստիտուտում (1938) և Պոլիտեխնիկական ինստիտուտի հետազոտական կենտրոնում, աստղաֆիզիկական աշխատանքները՝ Տոնանասինտլայի ատղաֆիզիկայի ինստիտուտում (1942)։ 1970 թվականից գործում է Մեքսիկայի Ատոմային կենտրոնը՝ իր ռեակտորով, արագացուցիչով, հաշվողական կենտրոնով։
Քիմիական հետազոտությունները տարվում են Քիմիայի ինստիտուտում (1941) և արդյունաբերական լաբորատորիաներում։ Կարևոր աշխատանքներ են կատարվում նաև արդյունաբերական էլեկտրոնիկայի և կիսահաղորդիչների, տեխնիկական կիբեռնետիկայի և կապի տեսության, կիրառական քիմիայի, նավթաքիմիայի, մետալուրգիայի, հիդրոէներգետիկայի և այլ բնագավառներում։
Ուսասաի
Բնակչության հովանավոր սուրբ է համարվում Հովհաննես Մկրտիչը: