cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Շենոն շրջան (Հարավային Դակոտա)
Շենոն շրջան (Shannon County), ԱՄՆ Հարավային Դակոտա նահանգի 66 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 5.423 կմ² է, բնակչությունը՝ 13.586 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Հոթ Սպրինգս բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1875 թ.։
Կրասնոպերեկոպսկ
2012 թվականի տվյալներով Կրասնոպերեկոպսկ քաղաքում բնակվում էր 29 842 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 224188 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 1395,45 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոպերեկոպսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքներ Կատեգորիա:1932 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Շենոն շրջան (Հարավային Դակոտա)
Կատեգորիա:Հարավային Դակոտայի շրջաններ
Դարինա Ալեքսեևնա Կրասնովեցկայա
Դարինա Ալեքսեևնա Կրասնովեցկայա (Даріна Олексіївна Красновецька; ), պատանի ուկրաինացի երգչուհի, «Say Love» («Ասա «սեր»» կամ «Ասում եմ «սեր»») երգով Մինսկում ներկայացրել է իր երկիրը «Մանկական Եվրատեսիլ 2018»-ում։
Կենսագրություն
Ծնվել է 2007 թվականի մայիսի 7-ին Վիննիցայում։
Լուցու (գյուղ, Պիլվա շրջան)
Լուցու (Lutsu), գյուղ Էստոնիայի Պիլվամաա նահանգի Պիլվա շրջանում։
Դարինա Ալեքսեևնա Կրասնովեցկայա
Կենսագրություն
6 տարեկանից (2013 թվականից) սկսել է վոկալով զբաղվել Վիննիցկի Զարյա արվեստի քաղաքային պալատի «Աստղային երազանք» էստրադային վոկալի արհեստանոցում։ Նրա առաջին ուսուցիչը եղել է Վիոլետա Ռոմանովնա Նագորնան։
Լուցու (գյուղ, Պիլվա շրջան)
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 55 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Պիլվամաա նահանգի Պիլվա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Դարինա Ալեքսեևնա Կրասնովեցկայա
Կենսագրություն
2014 թվականին ընդունվել է Վիննիցայի թիվ 2 երաժշտական դպրոց, որտեղ և այժմ շարունակում է սովորել դաշնամուրի դասարանում։ Նաև սիրում է հարվածային գործիքներ նվագել։
2017 թվականին արդեն երրորդ անգամ մասնակցել է ուկրաինական Մանուկների ձայնին։ Կույր լսումներին կատարել է Ջամալայի «1944» երգը։ Ընկել է Մոնատիկի թիմ, որը շրջվել է դեպի նա երգի վեջին վարկյաններին ։ Դուրս է մնացել «Մենամարտերից»։
2017 և 2018 թվականներին մասնակցել է «Սևծովյան խաղեր» մանկական փառատոնին և իր տարիքային խմբում (2017-ում կրտսեր տարիքի աղջիկների շրջանում, 2018-ում՝ միջին) երկու անգամ զբաղեցրել առաջին տեղը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մայիսի 7 ծնունդներ Կատեգորիա:2007 ծնունդներ Կատեգորիա:Երաժիշտներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ուկրաինացի երգիչներ Կատեգորիա:Մանկական Եվրատեսիլի մասնակիցներ
Զըռնախեթ
Զըռնախեթ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Հազզո-Խաբլջոզի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Զբոսաշրջությունը Ֆրանսիայում
Զբոսաշրջությունը Ֆրանսիայում (Tourisme en France), Ֆրանսիայի Հանրապետության տնտեսության գլխավոր ճյուղերից մեկը։ Ամեն տարի Ֆրանսիա է այցելում ավելի քան 84,7 միլիոն օտարերկրյա զբոսաշրջիկ։ 2013 թվականին Ֆրանսիան ճանաչվել է աշխարհի առավել սիրված զբոսաշրջային պետությունը ։ Ֆրանսիան ներկայումս աշխարհի ամենազբոսաշրջային պետությունն է աշխարհում։
Այս ցուցանիշով Ֆրանսիային հաջորդում են Ամերիկայի Միացյալ Նահանգները, Իսպանիան, Չինաստանը և Իտալիան։
Ֆրանսիայի տարածքում գտնվում են ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության ցանկի 37 օբյեկտ։ Այդ թվում նաև համաշխարհային զբոսաշրջային նշանակության քաղաքներ (Փարիզ, Թուլուզ, Ստրասբուրգ, Բորդո, Լիոն և այլն)։ Ֆրանսիան նաև հայտնի է իր ծովափնյա հանգստավայրերով, լեռնադահուկային հանգստավայրերով և հիասքանչ գյուղական բնակավայրերով։
1982 թվականին ստեղծվում է Ֆրանսիայի ամենագեղեցիկ գյուղերը ֆրանսիական միավորումը, որի նպատակը հարուստ մշակութային ժառանգություն ունեցող ֆրանսիական փոքրիկ և գեղատելիս գյուղերում զբոսաշրջության խթանումն է։
2015 թվականի մարտի 1-ի դրությամբ «Ֆրանսիայի ամենագեղեցիկ գյուղերը» ցանկում ներառված է 156 ֆրանսիական գյուղ։
2012 թվականի տվյալներով Ֆրանսիան ճանապարհորդության և զբոսաշրջության հաշվին հարստացել է 77.7 միլիարդ եվրոյով, և երկրի ՀՆԱ-ի բաժինը ավելացել է 30 %-ով ։
Վիճակագրություն
Ամենից շատ Ֆրանսիա երկող զբոսաշրջիկները ըստ երկրի
Ֆրանսիացի զբոսաշրջիկների հիմնական ուղղությունները
Ընդհանուր զբոսաշրջային տվյալներ
Փարիզը՝ Ֆրանսիայի մայրաքաղաքը, խոշորագույն քաղաքը և զբոսաշրջային ամենամեծ կենտրոնն է ։ Համարվում է աշխարհի երրորդ ամենազբոսաշրջային քաղաքը ՝ Լոնդոնից (Մեծ Բրիտանիա) և Նյու Յորքից (Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ) հետո։
Փարիզից հետո, մյուս խոշոր զբոսաշրջային քաղաքներն են Սեուլը, Սինգապուրը, Բարսելոնան, Դուբայը, Ստամբուլը և այլն։
2013 թվականի տվյալներով՝ Փարիզ է այցելել մոտ 15,6 միլիոն միջազգային այցելու։ Այցելուների հիմնական մասը ժամանում է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներից։ Նույն թվականի տվյալներով, Փարիզ քաղաքը և շրջակա գյուղական և քաղաքային բնակավայրերը, որոնք միավորված են Իլ դը Ֆրանս երկրամասի մեջ ընդունել են ֆանտաստիկ թվով՝ 32.3 միլիոն այցելու։
Փարիզը համարվում է նաև տարածաշրջանի երկրորդ ամենախոշոր զբոսաշրջային կենտրոնը (Լոնդոնից հետո)։ Փարիզի այցելուների հիմնական մասը Մեծ Բրիտանիայից, Միացյալ Նահանգներից, Գերմանիայից, Իտալիայից և Չինաստանից են։
Տեսարժան վայրեր
Փարիզը աշխարհին հայտնի է իր տարբեր տեսակի զբոսաշրջային և պատմաքաղաքական բնույթի հուշարձաններով, նշանավոր կառույցներով և տեսարժան տարածություններով՝ 1800 պատմական վայրեր և 130 թանգարան։
Էյֆելյան աշտարակ
Փարիզի ամենանշանավոր կառույցը Էյֆելյան աշտարակն է, որն էլ իր հերթին համարվում է աշխարհի ամենաշատ այցելուներ ունեցող կառույցը ։ Այս աշտարակը դարձել է Փարիզ քաղաքի խորհրդանիշը, և զբոսաշրջիկների մեծ մասը այս քաղաք են ժամանում կառույցը տեսնելու նպատակով։
Այն անվանվել է ի պատիվ աշտարակի գլխավոր ճարտարապետ Գուստավ Էյֆելի։ Էյֆելի կազմակերպությունն էլ հենց ծրագրել և կառուցել է աշտարակը ։
Այն վեր է խոյացել 1889 թվականին, մինչդեռ հենց նույն թվականին էլ դրվել է նրա հիմքը Համաշխարհային տոնավաճառի ժամանակ։ Հենց սկզբից էլ այն քննադատվել է ֆրանսիացի մի շարք առաջատար արվեստագետների և մտավորականների կողմից իր դիզայնի համար, սակայն ժամանակի ընթացքում այն դարձել է և Ֆրանսիայի համաշխարհային տարբերանշանը և աշխարհի ամենաշատ ճանաչված կառույցներից մեկը ։
2010 թվականին աշտարակն ընդունել է ռեկորդային թվով՝ 250 միլիոն այցելուներ և դարձել աշխարհի ամենաշատ այցելուներ ունեցող կառույցն ամբողջ աշխարհում և տարածաշրջանում։
Էյֆելյան աշտարակի երկրորդ դիտակետը, որն ունի 276 մետր բարձրություն, համարվում է Եվրոպական Միության ամենաբարձր դիտակետը, որը ստեղծվել է արհեստական ճանապարհով ։
Էյֆելյան աշտարակի շերտավորված մետաղային կառուցվածքը կշռում է մոտ 7300 տոննա։ Սական ամբողջ շինությունը (մետաղական կառուցվածքները ներառյալ) կշռում է մոտավորապես 10000 տոննա։
Եթե այդ ամբողջ 7300 տոննա մետաղը հալեցվեր, ապա դրանով կլցվեր մի ամբողջ ծավալ՝ 125 քմ մակերեսով և 6,25 սմ (2,5 դյույմ) խորությամբ, հասցնելով նրա խտությունը մինչև 7,8 տ/մ³: Շրջակա միջավայրի ջերմաստիճանից կախված՝ աշտարակի՝ դեպի արևն ընկնող գագաթը կարող է բարձրանալ մինչև 18 սմ-ով (7,1 դյույմ)՝ ջերմային ընդարձակմամբ բացատրված։
Աշտարակն ունի երկու ռեստորան՝ «Le 58 tour Eiffel»-ը, որը գտնվում է առաջին հարկում և «Le Jules Verne-ն»՝ տեղակայված երկրորդ հարկում, որն իրենից ներկայացնում է հատուկ գուրմանների ռեստորան և ունի առանձին վերելակ։
Էյֆելյան աշտարակի շինարարությունը
Հաղթանակի կամար
Ճարտարապետության կոթողների պատմական առանցքը հատում է քաղաքը կենտրոնից դեպի արևմուտք։ Սկսելով համաշխարհային ճանաչում ունեցող Լուվր թանգարանից՝ շարունակվում է Թյուրիլյի այգիով, Ելիսեյան դաշտերով մինչև Հաղթանակի կամարը, որը կառուցվել է 19-րդ դարում Աստղի հրապարակի կենտրոնում։ 1960-ական թվականներին այս գծի շարունակությամբ կառուցվեց Դեֆանս թաղամասը, որի կենտրոնը դարձավ Դեֆանսի մեծ կամարը։
Ֆրանսիայի ամենազբոսաշրջային կամարը Հաղթանակի կամարն է, որը կառուցված է բացառապես հռոմեական ճարտարապետության ոճով։ Ամեն տարի կամար այցելում է 10 միլիոն այցելու։
Կամարը գտնվում է Շառլ դը Գոլիի հրապարակի կենտրոնական հատվածում։ Հաճախ զբոսաշրջիկները կամարը շփոթում են Լուվրի արևմտյան հատվածում գտնվող նույնանուն, սակայն ավելի փոքր կամարի հետ։
Հաղթանակի կամարը նվիրված է Ֆրանսիական Մեծ հեղափոխության և Նապոլեոնյան պատերազմների ընթացքում զոհված ֆրանսիացի զինվորներին, իսկ ներքևի մասում գտնվում է հանրահայտ անհայտ զինվորի գերեզմանը։
Հաղթանակի կամարը ունի բացարձակ 50 մետր բարձրություն, իսկ կամարի լայնությունը կազմում է 22 մ։ Կամարի պատերին փորագրված է հանրահայտ ֆրանսիացի զորավարների և գեներալների անուններ։
Փարիզի Աստվածամոր տաճար
Փարիզի Աստվածամոր տաճարը հանրաճանաչ կաթոլիկ եկեղեցի է, որը համարվում է Արևմտյան Եվրոպայի ամենաշատ այցելուներ ունեցող կրոնական տաճարը և Փարիզ քաղաքի կենտրոնական եկեղեցին։
Տեղակայված է Սիտե փոքրիկ կղզու արևելյան հատվածում։ Փարիզի Աստվածամոր տաճարը սկսել են կառուցել 1163 թվականին Սուրբ Ստեփանոսի բազիլիկ եկեղեցու տեղում, որն իր հերթին հիմվել էր հեթանոսական Յուպիտերին նվիրված տաճարի վրա։
Փարիզի Աստվածամոր տաճարի կառուցումը տևել է մոտ 200 տարի։ Ընդհանուր մակերեսը 5500 քառակուսի մետր է։
Տաճարի արտաքին պատերը և սյուները պատկերազարդ են և ունեն տարբեր ճարտարապետական զարդարանքներ։ Զբոսաշրջիկների համար ավանդույթ է դարձել բարձրանալ տաճարի վերևի հատված։
Վերև բարձրանալու համար հարկավոր է բարձրանալ 387 աստիճաններով։ Տաճարը իր ներսում ունի 10 զանգեր։ Ամենամեծը՝ Էմանուելը, ստեղծվել է 1681 թվականին և կշռում է մոտ 13 տոննա։
Լուվրի թանգարան
Փարիզը աշխարհի խոշորագույն և ճանաչված թանգարանների կենտրոնն է։ Փարիզում է գտնվում աշխարհի ամենաշատ այցելուներ ունեցող արվեստի թանգարանը՝ Լուվրը։
Ամեն տարի Լուվր է այցելում ավելի քան 8,5 միլիոն մարդ տարբեր երկրներից, այդ թվում Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներից, Մեծ Բրիտանիայից, Ռուսաստանից, Գերմանիայից, Ավստրիայից, Հունաստանից, Իրանից և այլ երկրներից։
Պալատը գտնվում է Փարիզի կենտրոնում՝ ձախից Սեն գետի, աջից՝ Ռիվոլի փողոցի միջև։ Զբոսաշրջիկներին գրավում է այն հանգամանքը, որ Լուվրը իր հավաքածուով աշխարհի հռչակավոր թանգարաններից է, իսկ մակերեսով համարվում է Փարիզ քաղաքի ամենամեծ թանգարանը։
Սիլեզիա (մարզ)
Սիլեզիա (Slask,, Schlesien), պատմական սլավոնական երկրամաս Օդեր գետի վերին և միջին հոսանքում։
Սերգեյ Մարտիրոսյան
Սերգեյ Սահակի Մարտիրոսյան (1928, Երևան - օգոստոսի 22, 2012, Երևան), ԽՍՀՄ և ՀՀ ռազմական գործիչ, գեներալ-մայոր։
Պարգևներ
Ամուսնացած էր, ուներ 3 երեխա։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1928 ծնունդներ Կատեգորիա:2012 մահեր Կատեգորիա:Հայ գեներալներ Կատեգորիա:ՀՀ գեներալ-մայորներ Կատեգորիա:ԵՊՀ իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 1-ին աստիճանի մեդալակիրներ Կատեգորիա:Հայ ռազմական գործիչներ
Սիլեզիա (մարզ)
10-րդ դարից ընդգրկվել է Լեհաստանի կազմում։ 12-13-րդ դարերում բաժանվել է բազմաթիվ իշխանությունների։ 14-րդ դարի սկզբին Սիլեզիայի իշխանություններն ընկել են Լյուքսեմբուրգների գերիշխանության տակ։ 1526 թվականին Սիլեզիան, բացի երեք իշխանություններից, որոնք 15-րդ դարում վերջին վերամիավորվել էին Լեհաստանին, անցել է Հաբսբուրգների գերիշխանության տակ։ Ավստրիայի ժառանգության համար պատերազմի (1740-1748) ընթացքում Սիլեզիայի մեծ մասը (բացի հարավային իշխանություններից) գրավել է Պրուսիան։ Դրանից հետո ուժեղացել է դեռևս միջնադարում սկսված Սիլեզիայի գերմանացումը, սակայն 19-րդ դարում ևս Սիլեզիայի բնակչության զգալի մասը դեռևս պահպանում էր լեհական ազգային պատկերը։
1938-1939 թվականին ողջ երկրամասն ընկնում է Նացիստական Գերմանիայի իշխանության տակ։ 1945 թվականին երկրամասն անցնում է Խորհրդային Միության տիրապետության տակ։
Պոտսդամի կոնֆերանսով (1945) որոշվում է Լեհաստանի արևմտյան սահմանը՝ Օդեր և Նայսե գետերով և համապատասխանաբար Սիլեզիայի մեծ մասով փոխանցել Լեհաստանին։
Կատեգորիա:Լեհաստանի աշխարհագրություն Կատեգորիա:Պատմական մարզեր Կատեգորիա:Բաժանված տարածաշրջաններ
Հյուսիսային Կարելիա
Հյուսիսային Կարելիա կամ Պոհյոիս-Կարյալա (Pohjois-Karjala, Norra Karelen), մարզ (մաակունտա) Ֆինլանդիայում, տեղակայված է երկրի արևելյան հատվածում։ Հյուսիսային Կարելիան 296 կիլոմետրանոց ընդհանուր սահման ունի Ռուսաստանի հետ։ Մարզկենտրոնը Յոնեսուու քաղաքն է։ Այլ նշանակալի քաղաքներից են Կիտեեն, Լիեկսան, Օուտոկումպուն։ Մարզում կա ավելի քան 2200 լիճ։ Ամենամեծը Պիելինեն լիճն է (868 կմ²)։ Ամենաբարձր կետը Լիեկսա քաղաքում գտնվող Կոլի սոպկան է՝ ծովի մակարդակից 347 մ բարձրությամբ։
Աշխարհագրություն
Հյուսիսային Կարելիան հյուսիսում սահմանակցում է Կաինուու, արևմուտքում՝ Հյուսիսային Սավո և Հարավային Սավո, հարավում՝ Հարավային Կարելիա մարզերի, իսկ արևելքում՝ Ռուսաստանի Դաշնության Կարելիայի Հանրապետության հետ։ Հյուսիսային Կարելիայում է գտնվում Եվրոպական Միության ամենաարևելյան կետը։
Զբոսաշրջությունը Ֆրանսիայում
Լուվրի թանգարան
Թանգարանը ներկայացնում է բազմազան հավաքածուներ՝ սկսած անտիկ ժամանակներից մինչև 1848 թվականը, Արևմտյան Եվրոպայից մինչև Պարսկաստան, Հունաստան, Եգիպտոս, Մերձավոր Արևելք և Միջագետք։ Լուվրում ներկայացված ստեղծագործությունները բազմազան են՝ նկարներ, քանդակներ, կերամիկական ստեղծագործություններ, հնէաբնական գտածոներ, արվեստի ստեղծագործություններ, դեկորատիվ կիրառական արվեստ և այլն։
Այլ թանգարաններ
Փարիզում տեղակայված են ավելի քան 120 խոշոր թանգարաններ։ Բացի Լուվրի թանգարանից արվեստի թանգարաններից հայտնի է նաև Պիկասոյի թանգարանը։
Այս թանգարանը գտնվում է Փարիզի կենտրոնական արվարձաններում՝ Սալե դղյակում։ 1962 թվականին դղյակն անցել է քաղաքապետարանի ենթակայության տակ։ Վերակառուցման աշխատանքները շարունակվեցին 3 տարի։ Պիկասոյի թանգարանը բացվեց 1985 թվականին։ Արվեստի նմուշները նվիրված են Միջնադարյան Ֆրանսիային։
Խոշոր թանգարաններ են նաև Ժամանակակից արվեստի և Ժամանակակից արվեստի պետական թանգարանները։
Երկու թանգարաններն էլ նվիրված են արվեստին։ Նշված թանգարաններից առաջինը բացվել է 1961 թվականին, սակայն այն վերաբացվել է 2006 թվականի փետրվարի 2-ին։
Պոմպիդու կենտրոնում տեղակայված է նաև պետական հովանավորության տակ գտնվող Ժամանակակից արվեստի պետական թանգարանը։
Փարիզի 16-րդ թաղամասի Վոդ փողոցում գտնվում է Արևմտյան Եվրոպայի գինեգործության պատմության թանգարանը։ Թանգարանն ստեղծվել է գինեգործական ավանդույթների և գինու որակի ստանդարտի պահպանման նկատառումով։ Փարիզում կա նաև կոնյակի թանգարան։
19-րդ դարի եվրոպական արվեստը ներկայացված է Օրսե թանգարանում։
Բացի ֆրանսիական, եվրոպական և պատմական թեմատիկ թանգարաններից, հայկական համայնքի հովանավորության ներքո գտնվում է նաև Ֆրանսիայի հայկական թանգարանը, որը իր բնույթով մասնավոր թանգարան է։
Թանգարանը հիմնվել է 1949 թվականին Նուրհան Ֆրինգյանի կողմից՝ պահպանելու հայ ժողովրդի մշակութային հասրտությունը և հիշողությունը սփյուռքում։
Ֆրանսիական ուշագրավ քաղաքներ
Ֆրանսիայի նշանավոր զբոսաշրջային քաղաքներն են.
Ֆրանսիայի ամենագեղեցիկ գյուղեր
Ֆրանսիայում զբոսաշրջության և ճանապարհորդական տնտեսությունների զարգացման համար 1982 թվականին ստեղծվում է «Ֆրանսիայի ամենագեղեցիկ գյուղերը» միավորումը։
Միավորման մեջ հարուստ մշակութային ժառանգություն ունեցող ֆրանսիական փոքրիկ գյուղերի միավորումն էր ։ 2015 թվականի մարտի 1-ի դրությամբ «Ֆրանսիայի ամենագեղեցիկ գյուղերը» ցանկում ներառված է 156 գեղատեսիլ գյուղական բնակավայրեր ։
Միավորման անդամակից գյուղերի բնակչությունը չպետք է գերազանցի 2000 մարդ բնակչությունը, գյուղը պետք է ունենա նվազագույնը երկու պահպանվող տարածք կամ օբյեկտ (գեղատեսիլ կամ լեգենդար վայրեր կամ գիտական տարածքներ, որոնք ունեն գեղարվեստական կամ պատմական հետաքրքրություն) և նրա անդամակցության հայտը պետք է հաստատված լինի համայնքային խորհրդի կողմից։
Ցանկում ներառված ամենանշանավոր գյուղերն են Էգիսհայմը, Յունավիրը, Արս ան Ռեն , Պերուժը և այլն։
Ձմեռային զբոսաշրջություն
Ձմռանը տարբեր զբոսաշրջիկներ գալիս են Ֆրանսիա հիմնականում Ամանորը և սուրբծննդյան տոները դիմավորելու նպատակով, և Ֆրանսիան հարմար պայմաններ է ստեղծում այդ ամենի համար։
Ամանորի գիշերը Ֆրանսիայի հյուրանոցների մեծ մասը բաց են զբոսաշրջիկների և այլ հանգստացողների համար։
Զբոսաշրջիկները ձմռան ամիսներից նախընտրում են հունվար ամիսը։
ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության օբյեկտները Ֆրանսիայում
ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության ցանկում ներառված են Ֆրանսիայի տարածքում գտնվող 39 ճարտարապետական գլուխգործոցներ և բնակավայրեր։
Դրանք կազմում են ամբողջ աշխարհի համաշխարհային առանգության օբյեկտների 3.6 %-ը։ 35 օբյեկտներ ընդգրկված են մշակութային չափանիշների ցանկում, իսկ 19-ը՝ մարդկային հանճարի գլուխգործոցների ցանկում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Զբոսաշրջությունը Ֆրանսիայում
Հյուսիսային Կարելիա
Մունիցիպալիտետներ
Հյուսիսային Կարելիան բաղկացած է 14 համայնքից (մունիցիպալիտետից), որից 5-ը քաղաքային են, մնացածը՝ գյուղական․
(6155) Յոկոսուգանո
(6155) Յոկոսուգանո (Yokosugano), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1990 թվականի նոյեմբերի 11-ին Տոշիրո Նոմուրայի և Կոյո Կավանիշիի կողմից Մինամի-Օդայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,527985 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0751 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9809 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1468,12 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,245212 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,09° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1990 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Տոշիրո Նոմուրայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Կոյո Կավանիշիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Հերքելիություն
Հերքելիություն կամ ֆալսիֆիկացման սկզբունք ( - խաբել, falsification - այստեղ՝ կեղծության հաստատում), հերքման սկզբունք, գիտության մեթոդաբանության մեջ՝ գիտական տեսությունների արժեքը որոշելու համար Կարլ Փոփերի առաջադրած չափանիշը, ըստ որի՝ տեսությունը (տեսական դրույթը) իրական, փաստական բովանդակություն ունի, եթե հնարավոր է գտնել այն հերքող փորձնական փաստեր։ Այլ կերպ՝ իսկապես գիտական, այսինքն՝ փորձնական տեսությունը հերքելի (ֆալսիֆիկացնելի) է։
Յուրաքանչյուր հերքում ստիպում է վերաձևակերպել տվյալ տեսությունը (տեսական դրույթը), նորանոր սահմանափակումներ դնել, աոաջադրել նոր հիպոթեզեր։ Ֆալսիֆիկացման սկզբունքի տեսակետից՝ գիտական հայտնագործության ընթացքը և առհասարակ գիտության զարգացումը ներկայանում են ոչ թե որպես փորձնական տվյալների ընդհանրացում (ինդուկտիվ ընթացք), այլ տեսական մտածողության կողմից առաջադրվող և «Փորձի քննադատությանը» ներկայացվող համարձակ հիպոթեզերի հաջորդափոխություն։ Տեսության փորձնական հիմնավորման հարցում ֆալսիֆիկացման սկզբունքը հակադրվում է վերիֆիկացման սկզբունքին։ Ըստ ֆալսիֆիկացման սկզբունքի՝ հաստատող օրինակները պետք է հաշվի առնվեն միայն այն դեպքում, եթե դրանց հակառակ փաստերը միանշանակ կերպով կհերքեին տվյալ տեսությունը։ Ուստի ֆալսիֆիկացման սկզբունքը մերժում է «միշտ ճշմարիտ» տեսությունները, որոնք չեն կարող անել եզակի դեպքերի միանշանակ կանխատեսություններ, բայց post factum հաստատվում են որևէ փաստի թե՝ առկայությամբ և թե՝ բացակայությամբ (օրինակ, Ֆրոյդի տեսությունը չի կարող կանխատեսել մարդու որևէ կոնկրետ արարք, բայց պատրաստ է հետին թվով բացատրելու տվյալ արարքը կատարելը կամ չկատարելը)։
Վերիֆիկացման սկզբունքի նման, ֆալսիֆիկացման սկզբունքը քննությունից հանում է փիլիսոփայության («մետաֆիզիկայի») և նույնիսկ տեսական բնագիտության ընդհանրական դրույթները։ Ֆալսիֆիկացումը կարող է լինել փորձնական բնագիտության միայն մի մասնավոր եղանակ, բայց ոչ ընդհանուր մեթոդաբանական սկզբունք։
Գրականություն
Կատեգորիա:Գիտական թերահավատություն Կատեգորիա:Իմացաբանություն Կատեգորիա:Իմացաբանական տեսություններ Կատեգորիա:Վերլուծական փիլիսոփայություն
Գիշեր Չիլիի վրա
«Գիշեր Չիլիի վրա» («Ночь над Чили»), չիլիացի կինոռեժիսոր Սեբաստյան Ալարկոնի և խորհրդային կինոռեժիսոր Ալեքսանդր Կոսարևի ֆիլմը, որը նկարահանվել է «Մոսֆիլմ» կինոստուդիայի բազայում (ԽՍՀՄ) 1977 թվականին։ Պատմական դրաման իրատեսական ճշգրտությամբ պատմում է 1973 թվականին Չիլիում տեղի ունեցած ռազմական հեղաշրջման և հաջորդած հալածանքների մասին՝ դրանք ուսումնասիրելով այդ իրադարձությունների կենտրոնում գտնվող երիտասարդ ճարտարապետ Մանուելի հայացքով։ Մոսկովյան կինոփառատոնում բեմադրիչների աշխատանքն արժանացել է ռեժիսորական դեբյուտի համար հատուկ մրցանակի։
Սյուժե
Երիտասարդ ճարտարապետ Մանուելի (Գրիգոր Գրիգորիու) կյանքի նպատակն է կառուցել նոր գեղեցիկ տներ։ Նա չի հետաքրքրվում քաղաքականությամբ՝ ցուցադրելով լրիվ չեզոքություն։ 1973 թվականի սեպտեմբերի 11-ի իրադարձությունները խորտակում են նրա ստեղծած աշխարհը։ Օրինական նախագահ Ալյենդեի սպանությունը, առանց մեղադրանքների ու դատարանի որոշման ձերբակալությունները կտրուկ փոխում են Մանուելի հայացքը տեղի ունեցածի նկատմամբ։ Այն բանի համար, որ իր բնակարանի միջոցով հետապնդումից փախուստի է դիմել ձախ ակտիվիստ, ճարտարապետը բանտ է նետվում, նա ենթարկվում է խոշտանգումների և ահաբեկումների, ականատես է լինում զանգվածային գնդակահարություններին տխրահռչակ Ազգային մարզադաշտում։ Մանուելը հասկանում է, որ ազնիվ մարդու համար միակ հնարավոր ճանապարհը քաղաքական պայքարի, ժողովրդական դիմադրության ճանապարհն է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Կատեգորիա:1977 ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Իրական դեպքերի հիման վրա նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Իսպաներեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական դրամա ֆիլմեր
Էնդի Քոուլ
Էնդրյու Ալեքսանդեր Քոուլ (Andrew Alexander Cole,, առավել հայտնի է որպես Էնդի Քոուլ (Andy Cole), անգլիացի նախկին ֆուտբոլիստ, հարձակվող։ Առավել հայտնի է « Նյուքասլ Յունայթեդի » և « Մանչեսթեր Յունայթեդի » կազմում ունեցած իր մրցելույթներով։ 1999 թվականին « Մանչեսթեր Յունայթեդի » կազմում նվաճել է այսպես կոչված « թրեբլ »։
Էնդի Քոուլը համարվում է Պրեմիեր Լիգայի պատմության չորրորդ լավագույն ռմբարկուն։ Իր հաշվին գրանցված է 187 գոլ, իրենից շատ աչքի են ընկել միայն Ալան Շիրերը, Ուեյն Ռունին և Հարի Քեյնը։
Ակումբային կարիերա
Ֆուտբոլով սկսել է զբաղվել Նոթինգհեմում և 15 տարեկան հասակում հայտնվել է Լոնդոնի « Արսենալի » սքաութների դիտակետում։ 1986 թվականին տեղափոխվել է «Արսենալի» երիտասարդական թիմ։ 1989 թվականի հոկտեմբերին ընդգրկվեց թիմի հիմնական կազմում։ «Զինագործների» կազմում իր նորամուտը նշեց 1990 թվականի դեկտեմբերին «Շեֆֆիլդ Ուենսդեյի» դեմ կայացած հանդիպման ժամանակ, որում թիմը հաղթեց 4։ 1 հաշվով ։ 1991 թվականին Անգլիայի սուպերգավաթի շրջանակում « Տոտտենհեմի » դեմ հանդիպման ժամանակ դուրս է եկել փոխարինման և մասնակցել գոլային գրոհին։ « Տոտտենհեմի » դեմ հանդիպումը վերջինն էր Էնդիի համար։
Սկզբում ֆուտբոլիստը վարձակալության հիմունքներով տեղափոխվել է երրորդ դիվիզիոնում հանդես եկող « Ֆուլհեմ », որի կազմում ացնկացրած 13 հանդիպումներում խփել է 3 գոլ, դրանից հետո տեղափոխվել է « Բրիստոլ Սիթի », որը քիչ ժամանակ անց գնեց նրա տրանսֆերը։ Էնդին 1992 թվականի երկրորդ կեսին անգլիական երկրորդ դիվիզիոնի առաջին շրջանում խփել է 13 գոլ, որի շնորհիվ գրավեց կարգով ավելի բարձր ակումբների ուշադրությունը։
Քոուլի տեղափոխությունը «կարմիր սատանաների» ճամբար ռեկորդային էր իր ժամանակի համար․ «կաչաղակները» դրա դիմաց ստացել են 6 մլն․ ֆունտ ստերլինգ և կիսապաշտպան Կիտ Գիլլեսպիին։ Հարձակվողի նորամուտը «մանկունյացիների» կազմում կարելի է համարել հաջողված․ մինչ մրցաշրջանի ավարտը նա գրավել է մրցակցի դարպասը 12 անգամ, այդ թվում նաև աչքի է ընկել «Իպսիչ Թաունի» դեմ ձևակերպած պենտա-տրիկով։ Հաջորդ երկու մրցաշրջանները Էնդիի համար ոչ այդքան արդյունավետ է ստացվել (բոլոր մրցաշարերում նրան հաջողվել է խփել 20 գոլ), սակայն նրան և իր թիմին պարգևել է երկու չեմպիոնական տիտղոսներ և հաղթանակ Անգլիայի գավաթում։ 1997-1998 մրցաշրջանը Էնդիի մանչեսթերյան կարիերայում դարձել է ամենաարդյունավետը (բոլոր մրցաշարերում Քոուլին հաջողվել է խփել ընդամենը 25 գոլ)։ 1998 թվականին «Մանչեսթեր Յունայթեդի» կազմը համալրեց Տրինիդադ և Տոբագոյցի հարձակվող Դուայթ Յորքը։ Ի սկզբանե Քուլը և Դուայթը միմյանց հետ խաղում էին հերթափոխով, սակայն թիմի գլխավոր մարզիչ Ալեքս Ֆերգյուսոնը սկսեց նրանց դաշտ դուրս բերել միասին, իսկ արդյունքը իրեն երկար սպասեցնել չտվեց։ Հարձակվողական զույգը մրցաշրջանի ընթացքում խփել է 53 գոլ, և օգնել է թիմին տիրանալ թրեբլին։ Հաջորդ մրցաշրջանում հարձակվողական զույգը բոլոր մրցաշարերում աչքի է ընկել խփաց 46 գոլով (որից 22-ը գրանցված է Քուլի հաշվի տակ) և օգնել է թիմին պաշտպանել չեմպիոնական տիտղոսը։ Սակայն հաջորդ մրզաշրջանից սկսած Քոուլին սկսեցին հետապնդել հաճախակի վնասվածքները, իսկ Յորքի մոտ սկսվեց խաղային անկում։ 2001 թվականի ամռանը մանկունյացիները ձեռք բերեցին հոլանդացի հարձակվող Ռուդ վան Նիստելռոյին, ինչը կանխորոշեց Քոուլի, իսկ որոշ ժամանակ անց նաև Յորքի հեռանալը։
Հարձակվողի կարիերայի հաջորդ ակումբը « Բլաքբըրն Ռովերսը » դարձավ, որտեղ նա տեղափոխվել է 2002 թվականի սկզբին։ Էնդին այստեղ ևս աչքի ընկավ արդյունավետ խաղով, քիչ հետո վերամիավորվել է Յորքի հետ, որը նույնպես կարիերան շարունակում էր Բլաքբըրն Ռովերսի» կազմում։ 2002 թվականի փետրվարի 24-ին Քոուլի՝ Տոտտենհեմի դարպասը խփաց գոլը իր թիմին պարգևեց Ֆուտբոլային լիգայի գավաթը։ Հաջորդ երկու մրցաշրջանները անցկացրել է «Ֆուլհեմում» և «Մանչեսթեր Սիթիում», աչքի ընկնելով բավականին լավ խաղով։ 2006 թվականից սկսած Քոուլի խաղում անկում նկատվեց։ Հարձակվողին էլ ավելի հաճախ սկսեցին հետապնդել վնասվածքները, բացի դրանից հաճախակի վիճաբանում էր մարզիչների և թիմակիցների հետ, այդ ամենով հանդերձ չընդգրկվելով մեկնարկային կազմում։ 2008 թվականի նոյեմբերի 11-ին անգլիացին հայտարարեց կարիերան ավարտելու մասին։
Կարիերան հավաքականում
Հավաքականի կազմում Էնդի Քոուլը իր նորամուտը նշեց 1995 թվականի մարտի 29-ին Ուրուգվայի հավաքականի դեմ կայացած հանդիպման ժամանակ ։ Հաջորդ 7 տարիների ընթացքում պարբերաբար հրավիրվում էր ազգային հավաքական, սակայն այդ ժամանակահատվածում մասնակցել է 15 հանդիպման՝ խփելով 1 գոլ ։ Եղել է 1998 թվականի աշխարհի առաջնությանը և Եվրո 2000-ին մասնակցելու հավակնորդներից, սակայն առաջին դեպքում դուրս է մնացել մրցակցությունից իսկ երկրորդ դեպքում նրան խանգարել է վնասվածքը։ Հավաքականի կազմում վերջին հանդիպումը ացնկացրել է 2001 թվականի հոկտեմբերի 6-ին Հունաստանի հավաքականի դեմ կայացած հանդիպման ժամանակ, այդպես էլ չխաղալով որևե խոշոր մրցաշարում ։
Ակումբային նվաճումներ
Նյուքասլ Յունայթեդ
Մանչեսթեր Յունայթեդ Ընդհանուր 11 գավաթ
Բլաքբըրն Ռովերս
Լճային երկրամաս (Մեծ Բրիտանիա)
Լեյկ-Դիստրիկտ ազգային պարկ կամ Լճային երկրամաս (Lake District), ազգային արգելոց Անգլիայում։ Այս տարածքը հայտարարվել է արգելոց 1951 թվականին, որպեսզի հնարավոր լինի պահպանել բնության այս անկյան գեղեցկությունը սերունդների համար։
Լճային երկրամասը հանրահայտ է իր լեռնային և լճային լանդշաֆտներով։ Այստեղ են սկսվում Չևիոտյան բլուրները, որոնք ծառայում են որպես բնական աշխարհագրական սահման Շոտլանդիայի հետ։ Զառիթափ սարերը, ցածրադիր կանաչ ձորերը, խորհրդավոր լճերը դարձել են բազմաթիվ բանաստեղծների և արվեստագետների ոգեշնչման աղբյուր։ Այստեղ են ապրել Ուիլյամ Վորդսվորտը և Բեատրիս Փոտտերը (տես լճային դպրոց)։
Լեյկ-Դիստրիկտը Մեծ Բրիտանիայի բոլոր 14 ազգային արգելոցներից ամենաշատ հաճախվողն է։ Արգելոցի ամբողջ տարածքը գտնվում է Կամբրիա լեռնային շրջանում, ավելին քան 3000 ֆուտ (~900 մետր) բարձրության վրա ծովի մակերևույթից, այս տեղանքը հանդիսանում է Անգլիայի ամենաբարձրադիր մասը։ Արգելոցի տարածքում է գտնվում Անգլիայի ամենաբարձր կետ Սքոֆել-Պայկ կեռը։
Լեհ զինվորների և գերմանացի հակաֆաշիստների հուշարձան
Լեհ զինվորների և գերմանացի հակաֆաշիստների հուշարձան (Denkmal des polnischen Soldaten und deutschen Antifaschisten), (Pomnik Żołnierza Polskiego i Niemieckiego Antyfaszysty), Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ զոհված լեհ զինվորներին նվիրված գլխավոր գերմանական հուշարձանը, ինչպես նաև գերմանական Դիմադրության շարժման կարևոր հուշարձան։
Պատմություն
Գերմանիայի Դեմոկրատական Հանրապետության ու Լեհաստանի Ժողովրդական Հանրապետության հարաբերությունների զգալի լավացման ժամանակ առաջացել է Լեհաստանի զորքերի ու նացիզմի դեմ պայքարած գերմանացիների համագործակցության հիշատակին նվիրված հուշարձան կանգնեցնելու գաղափար։
Հուշարձանը բացվել է Բեռլինում 1972 թվականին Գերմանիայի Դեմոկրատական Հանրապետության նախաձեռնությամբ։ Այն գտնվում է Բեռլինի Ֆրիդրիխսխայն շրջանի ժողովրդական այգում։ Տեղակայված է բլրի ստորոտին, որի վրա պատին գրված է Տադեուշ Կոստյուշկոյի նշանաբանը․ «Հանուն ձեր և մեր ազատության» լեհերեն ու գերմաներեն (Za naszą i waszą wolność), (Für eure und unsere Freiheit)։
Հուշարձանը կառուցվել է սիլեզիական մոխրագույն գրանիտից։ Քանդակագործներն են Զոֆյա Վոլսկան (ԼԺՀ), Տադեուշ Լոձյանը (ԼԺՀ), Անդ Վիտտիգը (ԳԴՀ), Գյունտեր Մերկելը (ԳԴՀ)։ Նրա հիմնական մասը կազմում են երկու միանման 15 մետրանոց սյուներ, որ միավորվում են բրոնզե դրոշով։ Հուշարձանը ներառում է գրանիտե հարթաքանդակ, որը պատկերում է լեհ ու խորհրդային զինվորի ու գերմանացի ընդհատակայինի։
Ժամանակակից վիճակ
1995 թվականին՝ Գերմանիայի միավորումից հետո, հուշարձանը վերակառուցվել է, ավելացվել են երեք լեզուներով գրություններով (լեհերեն, գերմաներեն և ռուսերեն) սալեր՝ ի հիշատակ լեհ և գերմանացի ընդհատակայինների, ֆաշիզմի դեմ պայքարած բոլոր մարտիկների ու նացիզմի զոհերի։
Ուղղահայաց ստելայի երկու կողմերում վերակառուցման ժամանակ պահպանվել են ԼԺՀ-ի ու ԳԴՀ-ի գերբերը։
Տարելիցների ժամանակ կատարվող հանդիսավոր արարողությունների ժամանակ հուշարձանի մոտ դրվում են ծաղկեպսակներ ։
Հուշարձանի շուրջը գտնվող հրապարակը դարձել է սքեյթբորդիստների սիրելի վայր ։ Հուշարձանը հաճախ ենթարկվում է վանդալությունների, ինչի պաատճառով գերմանական մի ընկերություն առաջարկել է ֆինանսավորել նրա պահպանման աշխատանքները ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լեհաստանի հուշարձաններ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի հուշարձաններ Կատեգորիա:1972 հիմնադրումներ
Հալիձորի ճակատամարտ
Հալիձորի ճակատամարտ, զինաբախում Սյունիքի հայ ազատագրական շարժման զինված ուժերի և օսմանյան բանակի ու նրան միացած մի քանի ֆեոդալների միացյալ զորքերի միջև։ Տեղի է ունեցել 1727 թվականի մարտին, Հալիձորի բերդի մոտ ։
Նախապատմություն
1726 թվականին օսմանյան 40 հազարանոց բանակը, որոնց թվում էին նաև լեզգիները, հարձակվում է Մեծ սղնախի վրա։ Սղնախի ղեկավարները կարճ ժամանակում կարողանում են համալրել իրենց ջոկատները, որից հետո տեղի է ունենում զորքերի բախումը։ Ճակատամարտը տևել է ութ օր, որում հայերը հաղթանակ են տարել։ Թուրքերը պարտությունից հետո նահանջել են դեպի Գանձակ։ Սղնախների ղեկավարները 1727 թվականի սկզբին պատվիրակություն են ուղարկում Սալյան ռուսական զորքերի հրամանատար գեներալ Դոլգորուկովին։ Պատվիրակությունը տանում էր Եկատերինա կայսրուհու նամակը, որում գրված էր, որ գեներալ Դոլգորուկովն օժանդակ զորք պետք է ուղարկի հայերին։ Սակայն հայերը մերժում են ստանում գեներալից։ Չալաբի Քյոխվայի ռուսական մայրաքաղաք երրորդ ուղևորությունն հայերի համար կրկին ապարդյուն է լինում։
Ճակատամարտ
1726 թվականին Արևելյան Հայաստան մտած օսմանյան բանակը Երևանից սկսում է շարժվել դեպի Խոյ և Թավրիզ քաղաքները։ Այն բանից հետո, երբ օսմանցիները հաղթում են Դավիթ Բեկի առանձին ջոկատներին, նա ամրանում է իր նոր կառուցած Հալիձորի բերդում։ 1726 թվականի աշնանը օսմանցիները շարժվում են դեպի Հալիձոր և 1727 թվականին պաշարում այն։
Օսմանցիների կողմից բերդի նվաճման բազմաթիվ անհաջող փորձերից հետո՝ պաշարման վերջին օրը, նրանք ուժերը բաժանում են երեք խմբերի և տարբեր կողմերից շարժվում դեպի բերդ։ Օսմանյան զորքերի առջևից շարժվում էին վերելակ տանողները, որոնք հետևում էին դրոշակակիրներն ու թմբկահարները, իսկ նրանց հետևում շարժվում էր զորքը։ Երբ օսմանցիները հաջող կարողանում են սանդուղքները մոտեցնել պարսպին, նրանք հարձակվում են բերդի վրա։ Այս պահի մասին Ստեփանոս Շահումյանը գրել է.
Օրվա երկրորդ կեսին գրոհներն ավելի են սաստկանում, և կողմերից յուրաքանչյուրը չէր ցանկանում պարտվել։ Ստեղծված իրավիճակում բերդի հրամանատարությունը որոշում է ընդունում հակահարված տալ օսմանցիներին։ Հայերը, մարտիկներից մի քանի ջոկատ կազմելով, դուրս են գալիս բերդից և հակահարված տալիս։ Անսպասելի հարձակումից հետո օսմանցիները նահանջում են, իսկ բերդում մնացած հայ մարտիկները սկսում են հարձակվել և հետապնդել օսմանցիներին։
Հալիձորում տարած հայերի հաղթանակն ամենախոշորն էր օսմանյան բանակի դեմ տարված հերոսամարտերում։ Հայերի այս հաղթանակը փոխել է ռազմական գործողությունների ընթացքը ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ճակատամարտեր Հայաստանում Կատեգորիա:Հայ ազատագրական շարժում Կատեգորիա:Սյունիքի ազատագրական պայքար (1722-1730)
Համզատ Չիմաև
Համզատ Չիմաև, չեչենական ծագումով շվեդ խառը ոճի մենամարտիկ, հանդես է գալիս UFC-ի հովանու ներքո՝ միջին և կիսամիջին քաշային կարգերում։
Կենսագրություն
Համզատ Չիմաևը ծնվել է 1994 թվականին Չեչնիայում։
Մանկությունը և պատանեկությունն անցկացրել է Չեչնիայի Նադտերեչնի շրջանի Գվարդեյսկի գյուղում։ Ուսման ընթացքում սկսել է զբաղվել ըմբշամարտով, մասնակցել է հանրապետական մրցումներին։ 19 տարեկան հասակում ընտանիքի հետ փախստականի կարգավիճակով տեղափոխվել է Շվեդիա՝ հոր և եղբոր մոտ։ Այնտեղ էլ զբաղվել է ազատ ըմբշամարտով և մասնակցել մրցումներին՝ դառնալով երկրի չեմպիոն ։ Որոշ հանգամանքների բերումով հայտնվել է ընդհանուր մենամարտերի պարապունքին, և դրա հանդեպ առաջացել է հետաքրքրություն։ Ավելի ուշ սկսել է պարապել Allstars Gym Sweden դահլիճում ։ Ծանոթացել է խառը ոճի մենամարտիկ Ալեքսանդր Գուստաֆսոնի հետ։ Նախընտրում է պարապունքի ընթացքում մենամարտել ծանր քաշայինների հետ։
Պրոֆեսիոնալ գործունեության սկիզբ
Համզատ Չիմաևը սկսել է ելույթները սիրողական մրցաշարերում։ 2017 թվականին հաղթել է 3 մենամարտում, և 2018 թվականին դեբյուտել է որպես պրոֆեսիոնալ։ Առաջին երկու հաղթանակները տարել է FCR և IRFA պրոմոուշեններում, այնուհետև պայմանագիր է կնքել Brave CF-ի հետ ։ 6 անընդմեջ հաղթանակ տանելուց հետո հրավիրվել է UFC ։
Ultimate Fighting Championship
Համզատը ամենամեծ պրոմոոուշենում դեբյուտել է 2020 թվականի հուլիսի 15-ին՝ UFC on ESPN 13 մրցաշարի շրջանակներում Ջոն Ֆիլիպսի դեմ ՝ հաղթելով ցավեցնող հնարքով։ Հաջորդ մենամարտը անցկացրել է պրոմոուշենի համար ռեկորդային 10 օր անց՝ UFC on ESPN 14 Ռիս ՄաքՔիի դեմ, որին հաղթել է նոկաուտով ։
2020 թվականի սեպտեմբերի 19-ին Համզատը անցկացրել է իր 3-րդ մենամարտը UFC-հովանու ներքո՝ UFC Fight Night: Covington vs. Woodley մրցաշարի շրջանակներում, որտեղ Ջերալդ Մերշարտին հաղթել է նոկաուտով ։
Ատաքին հղումներ
Կատեգորիա:Շվեդ ընդհանուր մենամարտիկներ Կատեգորիա:Ռուս ընդհանուր մենամարտիկներ Կատեգորիա:Չեչեններ Կատեգորիա:Շվեդ մարզիկներ Կատեգորիա:1996 ծնունդներ Կատեգորիա:Ռուս ըմբշամարտիկներ
Ֆալցետ
Ֆալցետ (falsetto, < falso - Կեղծ), տղամարդու երգչական ձայնի ամենաբարձր ռեգիստրը, որը դուրս է գալիս նրա սովորական ձայնածավալի սահմաններից և բնորոշվում է հնչյունների ուժգնության պակասեցմամբ, առանձնահատուկ փափկությամբ և օբերտոնների թվի նվազեցումից բխող՝ տեմբրի յուրատեսակ «կեղծությամբ»։
Ֆալցետի հնչյուններ արտաբերելիս կիրառվում է գլխավորապես գլխային ռեզոնատորը, ձայնալարերը տատանվում են ոչ թե ողջ լայնքով, այլ միայն ծայրերով։ Մինչև 19-րդ դարը գործածել են տենոր-երգիչները գլխավորապես բարձր հնչյուններ ստանալու նպատակով։ Ժամանակակից օպերային և համերգային երգեցողության մեջ ֆալցետը կիրառվում է նաև հնչողությանը յուրահատուկ տեմբրային գունավորում հաղորդելու նպատակով։
Կատեգորիա:Երգչական ձայներ Կատեգորիա:Իտալերեն օպերային տերմիններ
Անհատական դիմում
Անհատական դիմումը հիմնական իրավունքների պաշտպանության արտակարգ (ոչ սովորական) միջոց է։ Այն Հայաստանում երաշխավորվել է 2005 թվականի սահմանադրական բարեփոխումների արդյունքում Հայաստանի Սահմանադրության 101-րդ հոդվածի 6-րդ կետով։ Սա նորույթ է հայկական սահմանադրության պատմության մեջ։ Անհատական դիմումը միակ ճանապարհն է, որով անհատը կարող է Սահմանադրական դատարանում (ՍԴ) վարույթ հարուցել և պաշտպանել իր հիմնական իրավունքները։ Այն լրացնում է իրավունքների՝ ՀՀ Սահմանադրության 18-րդ հոդվածի առաջին մասով երաշխավորված անհատական պաշտպանության հնարավորությունը ։
Անհատական դիմումի թույլատրելիության նախապայմանները
Սահմ. 101-րդ հոդվածի 6-րդ կետը սահմանում է ՍԴ-ի իրավասությունը և ամրագրում անհատական դիմումի թույլատրելիության էական նախապայմանները։ Վարույթի և թույլատրելիության մանրամասները կարգավորում է «Սահմանադրական դատարանի մասին» ՀՀ օրենքի (ՍԴՕ) 69-րդ հոդվածը։ Ստորև շարադրվող նախապայմաններն իրավական առումով բոլորն էլ կարևոր են, և դրանցից յուրաքանչյուրի բացակայությունն անթույլատրելի է դարձնում անհատական դիմումը։
Դիմում ներկայացնելու իրավունքը
Դիմում ներկայացնելու իրավունքն անհատական դիմում տալու ունակությունն է։ Դիմում ներկայացնելու իրավունքի հասկացությունը ներառում է անհատական դիմումի թույլատրելիության այն նախապայմանները, որոնք կապված են դիմումատուի անձի հետ։ Դրանք են իրավասու դիմումատու լինելը, դատավարական գործունակությունը և հիմնական իրավունքի խախտման պնդումը
Իրավասու դիմումատուները
Ըստ Սահմ. 101-րդ հոդ. 6-րդ կետի՝ ՍԴ կարող է դիմել «յուրաքանչյուր ոք»։ Քանի որ անհատական դիմումը ծառայում է հիմնական (սահմանադրական) իրավունքների պաշտպանությանը (17.03.2009թ. ՍԴԱՈ-21, ՍԴՈ-839), ուստի իրավասու դիմումատու լինելը ենթադրում է ընդհանրապես դիմումատուի հիմնական իրավունքների խախտման հնարավորություն։ Հետևաբար, իրավասու դիմումատու է միայն նա, ով կարող է լինել հիմնական իրավունքի կրող։ Այստեղից հետևում է, որ անհատական դիմումից օգտվել կարող է հիմնական իրավունքի ցանկացած սուբյեկտ։ իրավասու դիմումատու լինելու տեսանկյունից ոչ մի դեր չի խաղում այն հարցը, թե դիմումատուն կարող է արդյոք կոնկրետ դեպքում Սահմանադրությամբ ամրագրված կոնկրետ հիմնական իրավունքի կրող լինել (այս հարցը կքննարկվի ստորև՝ «Հիմնական իրավունքի խախտման պնդումը» բաժնում)։ Իրավասու դիմումատու լինելու համար բավարար է, որ դիմումատուն ընդհանրապես (վերացական առումով) իրավունակ , այսինքն՝ ինչ-որ մի դեպքում ինչ-որ մի հիմնական իրավունքի կրող լինի։ Ուստի իրավասու դիմումատու են ֆիզիկական և իրավաբանական անձինք (ՍԴՕ 25-րդ հոդ. և [http://www.concourt.am/armenian/law_cc/index.htm#10 69-րդ հոդ. առաջին մաս])։
Ֆիզիկական անձինք։ Կենդանի (ապրող) ֆիզիկական անձինք սկզբունքորեն իրավասու դիմումատու են։ Մարդու մահով ավարտվում է հիմնական իրավունքներ կրելու նրա ունակությունը, սակայն բացառության կարգով թույլատրելի է անհատական դիմումի միջոցով մահացածի՝ [http://www.concourt.am/armenian/constitutions/index.htm#2 Սահմ. 14-րդ հոդվածով] երաշխավորված հիմնական իրավունքի պաշտպանությունը ։ Օտարերկրացիները կամ ապաքաղաքացիները իրավասու դիմումատու են այնքանով, որքանով նրանք կարող են հենվել որևէ հիմնական իրավունքի վրա, որը ՀՀ քաղաքացիության հետ չի կապվում ։ Անչափահասները նույնպես իրավասու դիմումատու են այնքանով, որքանով նրանք կարող են լինել վկայակոչվող հիմնական իրավունքի կրող ։ Սրանից պետք է տարբերել անչափահասների դատավարական գործունակության հարցը։ Արդի իրավաբանական գրականության մեջ դեռ չծնված երեխան (nasciturus) ևս համարվում է իրավասու դիմումատու (nasciturus pro jam nato habetur), եթե վիճարկում է մարդու արժանապատվության, կյանքի, անձնական անձեռնմխելիության և ժառանգման իր հիմնական իրավունքների խախտումը (Սահմ. 14-րդ, 15-րդ, 16-րդ հոդվածներ և 31-րդ հոդվածի առաջին մաս)։
Իրավաբանական անձինք։ ՀՀ Սահմ. 42.1-րդ հոդվածը հիմնական իրավունքներ կրելու ունակությունը տարածում «իրավաբանական անձանց» վրա։ Ըստ հոդվածի բառացի տեքստի՝ նրա գործողության տակ են ընկնում բոլոր իրավաբանական անձինք՝ անկախ հանրային կամ մասնավոր իրավունքին իրենց պատկանելությունից։ 42.1-րդ հոդվածի գործողության ոլորտի ճշգրտումը կարևոր է երկու տեսանկյունից։ Նյութական տեսանկյունից հիմնական իրավունքներ կրելու ունակությունը թույլ է տալիս հենվել հիմնական իրավունքների վրա։ Դատավարական տեսանկյունից 42.1-րդ հոդվածը ճանապարհ է բացում անհատական դիմում ներկայացնելու համար։
42.1-րդ հոդվածն առանց որևէ խնդրի նախ և առաջ տարածվում է մասնավոր իրավունքի իրավաբանական անձանց վրա (ՀՀ քաղ. օր. 5-րդ գլուխ), որոնք գտնվում են մասնավոր անձանց ձեռքում։ Սա համապատասխանում է 42.1-րդ հոդվածում ամրագրված իրավանորմի նպատակին. իրավաբանական անձը, որն իր հետևում կանգնած անհատների անձի զարգացման արտահայտությունն է («անհատական սուբստրատ»), պետք է օգտվի հիմնական իրավունքների ինքնուրույն պաշտպանության հնարավորությունից ։ Իրավաբանական անձանց իրավունակության և դրանով իսկ իրավասու դիմումատու լինելու միակ նախապայմանն այն է, որ հիմնական իրավունքն իր էությամբ կիրառելի լինի նրանց նկատմամբ։ Դա այդպես է, եթե հիմնական իրավունքով պաշտպանվող գործունեությունը կարող է իրականացվել նաև իրավաբանական անձանց կողմից (այն է՝ կոլեկտիվ ձևով), այսինքն՝ չի կապվում մարդու բնական հատկանիշների (որակների) հետ։ Օրինակ՝ իրավաբանական անձը կարող է ֆիզիկական անձանց նման ունենալ սեփականություն (Սահմ. 31-րդ հոդ. առաջին մաս), նա կարող է խտրականության ենթարկվել (Սահմ. 14.1-րդ հոդ.) և կարծիք հայտնել (Սահմ. [http://www.concourt.am/armenian/constitutions/index.htm#2 27-րդ հոդ. առաջին մաս]), սակայն նա ո´չ արժանապատվություն ունի (Սահմ. 14-րդ հոդ.), ո´չ կյանք կամ առողջություն (Սահմ. 15-րդ և 33.2-րդ հոդ.հոդ.), ո´չ ամուսնանում է (Սահմ. 35-րդ հոդ.), ո´չ էլ երեխաներ է ունենում (Սահմ. 36-րդ հոդ.)։
Քաղաքական կուսակցություններն իրավունակ են, ուստի կարող են անհատական դիմում ներկայացնել, եթե պաշտպանում են ոչ թե իրենց սահմանադրաիրավական կարգավիճակը (Սահմ. 7-րդ հոդ.)՝ կապված ընտրությունների հետ, այլ որևէ հիմնական իրավունք :
Հանրային իրավունքի իրավաբանական անձինք իրավունակ չեն և սկզբունքորեն չեն կարող անհատական դիմում ներկայացնել, որովհետև անհատական դիմումը հանրային իշխանության դեմ ուղղված իրավունքի պաշտպանության միջոց է, իսկ հանրային իրավունքի իրավաբանական անձինք հենց այդ նույն հանրային իշխանության մի մասն են (այսպես կոչված կոնֆուզիոն փաստարկ) ։ Հանրային իրավունքի իրավաբանական անձանց հետևում կանգնած են ոչ թե ֆիզիկական անձինք, այլ միշտ պետությունը, որը չի կարող լինել միաժամանակ հիմնական իրավունքի ե´ւ սուբյեկտ, ե´ւ հասցեատեր։ Նրանք գործում են օրենքով սահմանված իրենց իրավասությունների հիման վրա, այլ ոչ թե իրացնում են հիմնական իրավունքներ։ Եթե այլ պետական մարմինների կողմից խախտվում են նրանց իրավասությունները, ապա առկա է ոչ թե ոտնձգություն սուբյեկտիվ հիմնական իրավունքների դեմ, այլ սոսկ իրավասությունների բախում ։ Նույնիսկ համայնքները չունեն անհատական դիմում ներկայացնելու իրավունք սեփականության հիմնական իրավունքի (Սահմ. 31-րդ հոդ.) խախտման հիմնավորմամբ, որովհետև նրանք այդ հիմնական իրավունքի սուբյեկտ չեն, քանի որ սեփականությունը համայնքի ձեռքում մասնավոր նախաձեռնողության հիմք չէ և չի կատարում սեփականատիրոջն օգուտ բերելու գործառույթ (մասնավոր շահի իմաստով) ։ Կարճ ասած՝ Սահմ. 31-րդ հոդվածը, եթե հետևենք սեփականության հիմնական իրավունքի նման ըմբռնմանը, պաշտպանում է ոչ թե մասնավոր սեփականությունը, այլ 'մասնավոր անձանց սեփականությունը։ Այդ պատճառով համայնքին չի օգնի նաև այն պնդումը, թե ինքը կոնկրետ դեպքում գործել է օրենքով սահմանված իր հանրային խնդիրների բնագավառից դուրս։
Անընդունելի է ՍԴ հիշյալ դիրքորոշման այնպիսի ըմբռնումը, ըստ որի՝ ՀՀ-ում անհատական դիմում ներկայացնելու իրավունք ունեն բացառապես մասնավոր իրավունքի իրավաբանական անձինք (սահմանադրական նորմը (42.1-րդ հոդվածը) չի կարելի մեկնաբանել հասարակ օրենքի (տվյալ դեպքում՝ ՀՀ քաղ. օր.-ի) միջոցով), որովհետև նման մեկնաբանության դեպքում կստացվի, որ մասնավոր իրավունքի իրավաբանական անձն անհատական դիմում ներկայացնելու իրավունք կունենա նաև այսպես կոչված վարչական մասնավոր իրավունքի դեպքում, երբ պետությունն իր հանրային-իրավական խնդիրներն իրականացնում է մասնավոր իրավունքի իրավաբանական անձանց միջոցով (օրինակ, երբ բաժնետիրական ընկերության բաժնետոմսերի 100%-ը գտնվում է պետության ձեռքում)։ Նման դեպքերում, չնայած մասնավոր իրավունքին հատուկ կազմակերպաիրավական ձևին, բաժնետիրական ընկերությունը հիմնական իրավունքների հասցեատեր է և անհատական դիմում ներկայացնելու իրավունք չունի (դատավարական հիմնական իրավունքների վերաբերյալ բացառությունը գործում է համապատասխանաբար) ։
Այն դեպքում ևս, երբ հանրային իրավունքի իրավաբանական անձը հիմնական իրավունքներ է պաշտպանում այնպիսի բնագավառում, որտեղ նա պետությունից անկախ է, պետք է ելնել հիմնական իրավունքներ կրելու նրա ունակությունից ։ Այս իմաստով անհատական դիմում ներկայացնելու իրավունք ունեն նաև հանրային հեռուստատեսությունը և հանրային ռադիոն, եթե վկայակոչում են Սահմ. 27-րդ հոդվածի չորրորդ մասի խախտումը և համալսարանները՝ Սահմ. 40-րդ հոդվածի խախտման դեպքում։
Դատավարական գործունակությունը
ՍԴՕ-ն չի բովանդակում դատավարական գործունակության վերաբերյալ որևէ կարգավորում, այլ 46-րդ հոդվածում ընդամենը խոսվում է ներկայացուցչության մասին։ Այլ դատավարություններում դատավարական գործունակությունը դիմումատուի կողմից անձամբ կամ անձամբ իր կողմից լիազորված անձանց միջոցով դատավարական գործողություններ կատարելու ունակությունն է։ Քաղաքացիական և վարչական դատավարության օրենսգրքերը (քաղ. դատ. օր. 2-րդ հոդ., վարչ. դատ. օր. 4-րդ հոդ.) դատավարական գործունակությունը կապում են նյութաիրավական գործունակության հետ (քաղ. օր. 24-րդ հոդ.)։
Իրավաբանական անձինք, ընդհակառակը, անհատական դիմումի քննության վարույթում ի սկզբանե դատավարական գործունակություն չունեն։ Նրանք ստիպված են իրենց հիմնական իրավունքները պաշտպանել իրենց ներկայացուցիչների միջոցով։
Հիմնական իրավունքի խախտման պնդումը
Եթե իրավասու դիմումատու լինելը ցույց է տալիս, թե արդյոք անձը կարող է դիմումատու լինել անհատական դիմումի քննության վարույթում, իսկ դատավարական գործունակությունը՝ արդյոք նա իրավունք ունի ինքնուրույն մասնակցելու վարույթին, ապա հիմնական իրավունքի խախտման պնդումն առկա է, եթե դիմումատուն կարող է պնդել, որ ներկա պահին, անմիջականորեն խախտվել են անձամբ իր հիմնական իրավունքները։ Այստեղից բխում են անհատական դիմումի թույլատրելիության հետևյալ նախապայմանները։
Հիմնական իրավունքի խախտման հնարավորությունը։ ՍԴ դիրքորոշման համաձայն՝ դիմողը պետք է հիմնավորի, թե իր որ հիմնական իրավունքն է խախտվել (17.03.2009 թ. ՍԴԱՈ-21 որոշման 8-րդ կետի առաջին պարբերություն, ՍԴՈ-839 որոշման 5-րդ կետի առաջին պարբերություն։)։ Հիմնական իրավունքի խախտումը պնդելու համար բավարար չէ դիմումատուի սուբյեկտիվ ընկալումը։ Դրա համար բողոքարկման լիազորության դեպքում հիմնական իրավունքի խախտման վերաբերյալ դիմումատուի պնդումը պիտի ՍԴ-ին գոնե հնարավոր թվա (այսպես կոչված հնարավորության տեսություն)։ Խախտումը միշտ հնարավոր է, եթե այն ի սկզբանե բացառված չէ։ Հիմնական իրավունքի խախտման հնարավորությունը բացառվում է, եթե, օրինակ, վկայակոչվող հիմնական իրավունքի պաշտպանության ոլորտն ի սկզբանե վտանգված չէ, միջամտությունը տվյալ իրավունքի նկատմամբ բացառված է, կամ իրավունքի սահմանափակման սահմանադրաիրավական արդարացումն ակնհայտ է։ Բողոքարկման լիազորություն չունի, օրինակ, այն օտարերկրացին, որը պնդում է միայն ՀՀ քաղաքացուն պատկանող հիմնական իրավունքի խախտումը, կամ այն դիմումատուն, որը պնդում է Սահմ. 29-րդ հոդ. առաջին մասով ամրագրված իր հիմնական իրավունքի խախտումը, որովհետև ինքն իրավունք չունի անցկացնելու զինված հավաքներ։
Սեփական իրավունքի խախտումը։ Պետք է խախտված լինեն անձամբ դիմումատուի հիմնական իրավունքները։ Դրանով իսկ բացառվում է ուրիշների շահերը դատական կարգով պաշտպանելու հնարավորությունը։ Օրինակ, կազմակերպությունն իրավունք չունի անհատական դիմումի միջոցով պաշտպանելու իր անդամների հիմնական իրավունքները։ Անձամբ դիմումատուի հիմնական իրավունքների խախտումը ենթադրելու համար պարտադիր չէ, որ նա իր նկատմամբ կիրառված օրենքի հասցեատերը լինի։ Եթե օրենքն ուղղված է երրորդ անձանց, ապա դիմումատուի հիմնական իրավունքները կարող են խախտվել, եթե նրա հիմնական իրավունքների և օրենքի միջև առկա են բավականաչափ նեղ հարաբերություններ։ Օրինակ՝ անչափահասին քրեորեն դատապարտելը միաժամանակ շոշափում է նրա ծնողների՝ Սահմ. 36-րդ հոդ. առաջին մասով երաշխավորված հիմնական իրավունքը։