cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Եվրոպական գետնասկյուռ
Եվրոպական գետնասկյուռ (Spermophilus citellus), գետնասկյուռների ցեղի կենդանի ։
Նկարագիր
Փոքրամարմին գետնասկյուռ է։ Մարմնի երկարությունը 186-235 մմ է, իսկ պոչը՝ 40-67 մմ։ Կողային հատվածներն ու որովայնը բաց գույն է, դեղնավուն, թաթերն ավելի մուգ են, քան կողքերը։ Աչքերի շուրջ բաց դեղնավուն երանգի շրջանակ կա ։
Կենսակերպ
Սննդացանկը ներառում է հացահատիկներ, այդ թվում նաև գյուղատնտեսական մշակաբույսեր, ինչպես նաև՝ խոտաբույսեր, որոշ թրթուրներ։ Հարավային Կովկասի բնակիչները ձմեռային պահուստ են հավաքում։ Բնակվում են գաղութներով։ Հղիությունը տևում է 25-28 օր, յուրաքանչյուր անգամ ունենալով 3-9, առավել հաճախ՝ 5-8 ձագ։ Ձմեռային քուն են մտնում։ Գարնանային արթնացումն սկսում է մարտի վերջից մինչև ապրիլ։ Ձմեռային քնի նորմալ ժամանակը օգոստոսից սեպտեմբերն է ։ Վարում է ցերեկային կենսակերպ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գետնասկյուռներ
Աթանասյան
Աթանասյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ Կատեգորիա:Հունարեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Չյոլգան
Չյոլգան  (Чёльган), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Կոսյու գետի աջ ափին՝ 2 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 11 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Պոլյուդ (մարզադաշտ)
«Պոլյուդ» (խորվ.՝ Poljud), ֆուտբոլային մարզադաշտ։
Պատմությունը
Մարզադաշտի բացումը տեղի է ունեցել 1979 թվականին։ Մարզադաշտը գտնվում է Սպլիտ քաղաքում։ «Հայդուկ» ֆուտբոլային ակումբի տնային մարզադաշտն է։ Կարող է ընդունել 35000 հանդիսականի։
1990 թվականին այստեղ անկացվել է աթլետիկայի եվրոպայի առաջնության մրցաշարը։ 1982 թվականին մարզադաշտում ռեկորդ է սահմանվել՝ «Հայդուկի» և «Դինամո Զագրեբի» միջև հանդիպմանը ներկա է գտնվել 62000 հանդիսական։
2005 թվականին մարզադաշտը վերանորոգման է ենթարկվել, որի համար ծախսվել է 90 միլիոն եվրո։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզադաշտեր
Կեբրադա դե Ումաուակա
Ումաուակա կիրճ կամ Կեբրադա դե Ումաուակա հովիտ (La Quebrada de Humahuaca), գեղատեսիլ հովիտ Արգենտինայի հյուսիս-արևմուտքում, ՅՈԻՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ։
Նկարագրություն
Ումաուակայի հովիտը հյուսիսից հարավ ձգվում է 155 կմ և տեղաբաշխված է ծովի մակարդակից 2 կմ-ից ավել բարձրության վրա, որը դեպի հյուսիս ավելանում է։ Գտնվում է Ժուժույ գավառի տարածքում, Բուենոս Այրես քաղաքից մոտավորապես 1649 կմ հեռավորության վրա։ Իր անվանումը ստացել է Ումաուակա ոչ մեծ քաղաքից (Humahuaca): Հովտի միջով հոսում է Ռիո Գրանդե գետը, որն ամռանը ավելի ջրառատ է, քան ձմռանը, ինչը կապված է տեղական կլիմայի առանձնահատկությունների հետ։ Հովիտը համարվում է տարածաշրջանի տնտեսական և մշակութային կապերի խաչմերուկ, այն բնակեցված է եղել հնագույն ժամանակներից, ավելի քան 10 000 տարի առաջ, բնիկ ամերիկյան ժողովուրդներով։ Միջնադարում հովտով են անցել Ինկերի կայսրության քարավանային ուղիները, հետագայում Ռիո-դե-Լա-Պլատայի փոխարքայության ուղիները։ Հովտի տարածքում են տեղի ունեցել արգենտինական ազատագրական պատերազմի կարևորագույն մարտերը։ 2003 թվականի հուլիսի 2-ից ընդգրկված է մշակութային ժառանգության օբյեկտների ցանկում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Արգենտինայում
Տանդինսկի կոժուն
Տանդինսկի կոժուն (Тандинский кожуун, Таңды кожуун), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Տիվա հանրապետությունում։
Ստեղծվել է 1975 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Բայ-Խաակ ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 5100 կմ²։
Բնակչություն
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 13994 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 2,74 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տիվա Կատեգորիա:Ռուսաստանի շրջաններ ըստ դաշնային սուբյեկտների
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի (Չարդախլու)
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի Ադրբեջանի Հանրապետության Շամքորի շրջանի Խաչիսար (Չարդախլու) գյուղում ։
Պատմություն
Ի (11-րդ) դարի սկզբին Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին գտնվում էր քայքայված վիճակում և կարոտ էր վերանորոգելու։ Գյուղի հասարակությունը 1903 թվականի հուլիսի 20-ի համախոսական վճռով դիմել է Գանձակի հոգևոր իշխանություններին՝ վերանորոգելու առաջարկով։ Սակայն, ինչպես երևում է 1913 թվականին կազմված մի վավերագրից, եկեղեցու վերանորոգման աշխատանքները ձգձգվել են, որի հետևանքով եկեղեցին ավելի էր խարխլվել։
Ի վերջո, 1914 թվականին Էջմիածնի Սինոդը բավարարել է չարդախլվեցիների խնդրանքը՝ պատվիրելով «...Գանձակի հոգևոր կառավարութեանը թոյլ տալ Չարդախլու գիւղի ծխականներին նորոգել եկեղեցին, ծախսելով եկեղեցական գումարներից հազար հինգ հարիւր յիսուն րուբլի...»:
1988 թվականի դրությամբ եկեղեցին միանգամայն կանգուն և անվնաս վիճակում էր։
Ճարտարապետություն
Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին ուղղանկյուն հատակագծով եռանավ բազիլիկ շինություն է։ Երկթեք ծածկի տակ առնված թաղակապ տանիքը ներքուստ պահում են երեք զույգ սյուների և որմնասյուների վրա հենված քաղակիր կամարները։ Երեք նավերն արևելքում ավարտվում են՝ կենտրոնականը՝ կիսաշրջան խորանով, եզրայինները՝ ուղղանկյուն ավանդատներով։ Միակ մուտքը բացված է հարավային ճակատից։ Լուսավորությունն իրականացված է արևելյան, արևմտյան ու հարավային ճակատների երեքական և արևմտյան մեկ, դեպի ներս լայնացող նեղ լուսամուտներով։ Իր ավանդական տեղում է մկրտարանի ավազանը։ Եկեղեցին կառուցված է անմշակ քարով, կրաշաղախով։ Սյուներն ու որմնասյուները, որմնակամարները, մուտքի բարավորն ու անկյունաքարերը սրբատաշ են։ Ծածկը կղմինդրապատ է։ Արտաքին չափերն են՝ 23,65×12,75 մետր։
Գրականություն
Կատեգորիա:Եկեղեցիներ ըստ դարի Կատեգորիա:Եկեղեցիներ այբբենական կարգով
Ցիցքար (լեռ, Լոռու մարզ)
Ցիցքար, լեռնագագաթ Հայաստանի Լոռու և Տավուշի մարզերի սահմանագլխին, Գուգարաց լեռներում, Ահնիձոր գյուղից 6 կմ հարավ–արևելք։ Բարձրությունը 2297 մ է ։
Սեն Պիեռ ա Արն
Սեն Պիեռ ա Արն (Saint-Pierre-à-Arnes), համայնք Ֆրանսիայի Շամպայն-Արդեն մարզի Արդեններ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 66 մարդ, բնակչության խտությունը` 7.85 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 8.41 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 165 կմ արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից 39 կմ հյուսիս, Շառլվիլ Մեզիեր քաղաքից 60 կմ հարավ։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 43 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 33-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 10։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 76,7 %։ 33 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 29 անձ (15 տղամարդ և 14 կին)։ Գործազուրկ են եղել 4 անձ (2 տղամարդ և 2 կին)։ 10 անաշխատունակներից 0-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 6-ը` թոշակառուներ, իսկ 4-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Իսարովկա
Իսարովկա (Исаровка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլոգդայի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Միշինա Պենոմա գետի աջ ափում՝ 1,5 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 13 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Վետլուգա գետն է։։ Գետի գետային ավազանը՝ Վերին Վոլգայից մինչև Կույբիշևի։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Վոլգայի ավազանային շրջանի գետեր
Թանսու Չիլլեր
Կարիերայի սկիզբը
Ավարտել է Ստամբուլի համալսարանի կանանց համար նախատեսված տնտեսագիտության Ռոբերի քոլեջը։ Գիտական ուսումնասիրություններ է կատարել Կոնեկտիկուտի համալսարանում և Եյլի համալսարանում։ 1978 թվականից դասավանում է Ստամբուլի Բոսֆորի համալսարանում։ 1983 թվականից ունի պրոֆեսորի կոչում։ Զուգահեռ աշխատել է նաև Ստամբուլի բանկի գործադիր տնօրեն։
Քաղաքական կարիերա
Ակտիվ քաղաքական գործունեությամբ զբաղվում է 1990 թվականի նոյեմբերից՝ համալրելով պահպանողական «Ճիշտ ճանապարհի կուսակցության» շարքերը։ 1991 թվականին դարձել է թուրքական մեջլիսի անդամ՝ Ստամբուլից։ Սուլեյման Դեմիրելի կոալիցիոն կառավարության օրոք զբաղեցրել է էկոնոմիկայի նախարարի պաշտոնը։ 1993 թվականի հունիսին դարձել է միևնույն կուսակցության առաջնորդը։
1996—1997 թվականներին զբաղեցրել է Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարարի պաշտոն։ Ակտիվ պայքար է ծավալել անջատողական քրդերի և ԱՍԱԼԱյի դեմ։ 1993 թվականի հունիսի 25-ից մինչև 1996 թվականի մարտի 6-ը զբաղեցրել է Թուրքիայի վարչապետի պաշտոնը։ Նրա կառավարման օրոք կնքվել է մաքսային համաձայնագիրը՝ ԵՄ-ի և Թուրքիայի միջև։ 2002 թվականին վերջնականապես հեռացել է մեծ քաղաքականությունից։ Ներկայումս զբաղեցնում է Ստամբուլի քաղաքապետի քաղաքական հարցերով խորհրդականի պաշտոնը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Թուրքիայի վարչապետներ Կատեգորիա:Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարարներ Կատեգորիա:Արտաքին գործերի կին նախարարներ Կատեգորիա:21-րդ դարի կին քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի թուրք քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Ստամբուլում ծնված անձինք Կատեգորիա:Ստամբուլի պատգամավորներ Կատեգորիա:Թուրքիայի քաղաքական կուսակցությունների առաջնորդներ Կատեգորիա:Ռոբերտ քոլեջի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Թուրքիայի փոխվարչապետներ Կատեգորիա:Ոչ գեղարվեստական ժանրի թուրք գրողներ Կատեգորիա:Թուրք կին ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:Վրացական ծագմամբ թուրքեր Կատեգորիա:Թուրքիայի ընդդիմության առաջնորդներ Կատեգորիա:Թուրք գրողներ Կատեգորիա:Թուրք ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:Թուրքիայի կառավարության կին նախարարներ Կատեգորիա:Թուրքիայի 21-րդ գումարման մեջլիսի պատգամավորներ Կատեգորիա:Թուրքիայի 20-րդ գումարման մեջլիսի պատգամավորներ Կատեգորիա:Բոսֆորի համալսարանի դասախոսներ Կատեգորիա:Թուրքիայի պետնախարարներ Կատեգորիա:Պետության կին ղեկավարներ Կատեգորիա:Եյլի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Թուրք տնտեսագետներ Կատեգորիա:Կին վարչապետներ
Խառնարանային լիճ
Խառնարանային կամ հրաբխային լիճ, որը գոյացել է հրաբխային խառնարանի, կալդերայի, մաարների կամ հարվածային խառնարանի ջրով լցվելու ժամանակ։ Քանի որ խառնարանն, որպես կանոն, ունի կլոր ձև և բարձր պատեր, խառնարանային լիճը ունենում է շատ քիչ թափվող գետեր և գրեթե չի ունենում հոսք։ Սովորաբար խառնարանը լցվում է անձրևաջրերով (մաարները՝ գրունտային ջրերով) և հավասարակշռության է հասնում ջրի դուրս հոսելու և գոլորշանալու շնորհիվ։ Ժամանակի ընթացքում էրոզիայի պատճառով կարող է առաջանալ վերգետնյա հոսք կամ նույնիսկ վտակ, ինչպես օրինակ Նոր Զելանդիայի Տաուպո լիճը, որի միջով հոսում է Ուաիկատո գետը։
Խառնարանային լճում ջուրը երբեմն ունենում է քիմիական կազմ, ինչի պատճառով կյանքը լճում անհնար է դառնում։ Այդպիսի շատ դեպքերում գունավոր թթվային լճերի օրինակ են հանդիսանում Կոստա Ռիկայում գտնվող Ռինկոն դե լա Վյեխա և Իրասու լճերը։ Ածխաթթու գազի պարունակությունը նույնպես կարող է չափազանց բարձր լինել և դառնալ լիմնոլոգիական աղետ, ինչպիսին է Կամերունի Նիոս լճի աղետը։
Ծանոթագրություններ
*
Աթանեսյան
Աթանեսյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Հունարեն հիմքով ազգանուններ
Վահե Թիլբյան
Վահե Թիլբյան արևմսահայերեն՝ Վահէ Թիլպեան (ծնված Փետրվար 17, 1980) Եթովպիա, Ադիս Աբեբա - հայկական արմատներով եթովպիացի երգիչ, երաժիշտ, պարող։ Վահեն ծնվել և մեծացել է Եթովպիայում, նրա ծնողները (Գարո Թիլբյանն ու Անի Ասլանյանը) ծագումով հայ են։ Վահեն լրջորեն սկսել է զբաղվել երաժշտությամբ 2008 թ.-ից։ 2010 թվականին ձայնագրել է իր առաջին սինգլը՝ “Life or Something Like it”: 2012 թվականին թողարկել է իր առաջին ձայներիզը "Mixology"
Կենսագրություն
2015 թվականի մայիսին որպես Genealogy սուպերխմբի անդամ, ներկայացրել է Հայաստանը Եվրատեսիլ 2015 երգի մրցույթում, որը անցկացվել է Ավստրիայի մայրաքաղաք Վիեննայում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Եթովպահայ երգիչներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ
Ձվի միջազգային օր
Ձվի միջազգային օր, ոչ պաշտոնական տոն խոհարարության մեջ այն ուտեստների սիրահարների համար, որոնց հիմնական բաղադրիչը հանդիսանում է ձուն` օմլետներ, թխվածքաճաշեր, ակնիկ կամ մխլու, պանրիկ և այլն։ Նշվում է հոկտեմբերի երկրորդ հինգշաբթի օրը։
Պատմություն և տոնակատարություն
1996 թվականին Ավստրիայի մայրաքաղաք Վիեննայում տեղի ունեցավ «Միջազգային ձվային հանձնաժողովի» (International Egg Commission) հերթական կոնֆերանսը։ Կոնֆերանսի պատվիրակները անհրաժեշտություն համարեցին ձվի և նրա խոհարարական արտադրանքների համար ստեղծել սեփական տոն։ Այդ ժամանակ էլ ընտրվեց տոնակատարության օրը` հոկտեմբերի 12-ը ։
«Միջազգային ձվային հանձնաժողովը» հավաստում էր, որ տասնյակ պատճառներ կան «Ձվի օրվա» տոնակատարության համար։ Այդ ժամանակվանից էլ նոր տոնը դարձավ «միջազգային»։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ոչ պաշտոնական տոներ Կատեգորիա:Միջազգային օրեր
Տարտարուգալզինիու
Տարտարուգալզինիու (Tartarugalzinho), համայնք Բրազիլիայում՝ Ամապա նահանգի կազմում։ Գտնվում է Ամապա նահանգի հյուսիսային մարզում։ Մտնում է Ամապա գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 13 160 մարդ (2008 թվականի տվյալներով) ։ Գրավում է 67142 կմ2 տարածք։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ամապա նահանգի բնակավայրեր Կատեգորիա:1987 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Չեմկոս Ջինյա
Չեմկոս Ջինյա (Чемкос-Джынья), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Իժմա գետի աջ ափին՝ 207 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 13 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Կոմի Հանրապետության գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Ռոքավիոնե
Ռոքավիոնե (իտալ․՝ Roccavione) կոմունա Իտալիայում, Պիեմոնտ մարզի Կունեո գավառում։
Աթանյան
Աթանյան, հայկական ազգանուն ։
Ռոքավիոնե
Բնակչությունը կազմում է 2860 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը 151 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 19 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 12018։ Հեռախոսային կոդ՝ 0171։
Աթանյան
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Ռոքավիոնե
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում Մագնուս Կունեոցին։
Ժողովրդագրություն
'''Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Աթանիսյան
Աթանիսյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Տես-Խեմսկի կոժուն
Տես-Խեմսկի կոժուն (Тес-Хемский кожуун, Тес-Хем кожуун), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Տիվա հանրապետությունում։
Ստեղծվել է 1923 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Սամագալտայ ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 6680 կմ²։
Բնակչություն
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 9596 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 1,44 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տիվա Կատեգորիա:Ռուսաստանի շրջաններ ըստ դաշնային սուբյեկտների
Աթանոսյան
Աթանոսյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Ժան-Մարի Պֆաֆ
Ժան-Մարի Պֆաֆ (Jean-Marie Pfaff, ), բելգիացի ֆուտբոլիստ, դարպասապահ։ Իր կարիերայի մեծ մասը անցկացրել է բելգիական «Բևերեն» և գերմանական «Բավարիա» ակումբներում։ Մասնակցել է երկու Աշխարհի առաջնություններին (1982, 1986) և երկու Եվրոպայի առաջնություններին (1980, 1984), Եվրոպայի առաջնության արծաթե մեդալակիր և աշխարհի 4-րդ գավաթի հաղթող։ Աշխարհի պատմության լավագույն դարպասապահներից մեկը։ Առաջինն արժանացել է աշխարհի լավագույն դարպասապահի կոչմանը (1987 թվական)։ 2004 թվականին ներառվել է ՖԻՖԱ 100-ի ցանկում։ 2003 թվականին բելգիական հեռուստատեսությունում դուրս է գալիս «Pfaffa» ծրագիրը, իրատեսական շոու Ժան-Մարիի, կնոջ և երեք դուստրերի մասնակցությամբ։
Կարիերա
16 տարեկանում Պֆաֆը միանում է Բևեռեն ակումբին, որի հետ նա նվաճել է Ֆուտբոլի Բելգիայի առաջնությունը (1979) և Ֆուտբոլի Բելգիայի գավաթը (1978): Նույն տարում նա ստացավ Բելգիայի ոսկե խաղակոշիկ մրցանակը։ 1982 թվականին նա գնացել է Բավարիա ակումբ՝ հաղթելով երեք Բունդեսլիգայի առաջնությունները (1985-1987 թվականներ) և Ֆուտբոլի Գերմանիայի գավաթը (1984 և 1986)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 4 ծնունդներ Կատեգորիա:1953 ծնունդներ Կատեգորիա:Անձինք այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ֆուտբոլիստներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ֆուտբոլի դարպասապահներ Կատեգորիա:Բելգիացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բելգիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բավարիա Մյունխենի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:ՖԻՖԱ 100 Կատեգորիա:Թուրքական Սուպեր լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Բունդեսլիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Տրաբզոնսպորի ֆուտբոլիստներ
Աթաշյան
Աթաշյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Գեյրանգեր-ֆյորդ
2005 թվականին ընդգրկվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության ցանկում ։
Աշխարհագրություն
Գեյրանգեր-ֆյորդում է գտնվում նրան տված գյուղը՝ Գեյրանգերը։ Այնտեղ է տեղակայված Ֆյորդերի թանգարանը, որը պատմում է Նորվեգիայի այս շրջանի բնագիտության պատմության մասին։
Ֆյորդի տեսարժան վայրերից են ջրվեժները, որոնցից ամենահայտնիները են Յոթ քույրերը, Հարսի քողը և Փեսան։ Ափերում են տեղակայված ուղղաձիգ ժայռերը՝ մինչև 1400 մետր և սառցադաշտեր։
Գեյրանգեր-ֆյորդի երկայնքով հանդիպում են նաև լքված ֆերմաներ, որոնքից մի քանիսը գտնվում են լեռնային լանջերում, այդ իսկ պատճառով այնտեղ հասնել հնարավոր է միայն հատուկ կողադիր կամ թոկի աստիճաններով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի ֆյորդեր Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Եվրոպայում
Ինֆլատոն
Ինֆլատոն, հիպոթետիկ տարրական մասնիկ։ Սկալյար ինֆլատոնային դաշտի քվանտն է։ Ինֆլատոնային դաշտն ըստ ինֆլյացիոն տեսության, պատասխանատու է տիեզերքի արագ ընդարձակման համար Մեծ պայթյունից հետո 10−35-10−34 վայրկյան ժամանակահատվածում՝ շատ վաղ տիեզերքում ։ Ակալյար դաշտ է, առաջին անգամ տեսականորեն ձևակերպել է Ալան Գութը ։
Ինֆլատոնի զանգվածը կարող է հասնել 1016 ԳէՎ-ի ։
Ինֆլատոնը սկալյար մասնիկ է։ Ըստ հիպոթեզներից մեկի, ինֆլատոններ կարող են հանդիսանալ Հիգսի բոզոնները ։
Ինֆլատոնների տրոհումից հետո մնացել են հազիվ նկատելի անհամասեռություններ, սակայն տիեզերքում գերակշռող ճառագայթումը խանգարել է անկայունության զարգացմանը ։
«Ինֆլատոն» բառը կազմվել է մյուս տարրական մասնիկներին տրվող անվանումների նման (ինչպես ֆոտոն, գլյուոն, բոզոն կամ ֆերմիոն), ինֆլյացիա բառից։ Առաջին անգամ այս տերմինը կիրառվել է ‘After Primordial Inflation’ վերնագրված հոդվածում, որի հեղինակներն են Դ. Վ Նանոպոլոսը, Կ. Ա Օլիվեն և Մ. Սրեդնիկին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հիպոթետիկ տարրական մասնիկներ Կատեգորիա:Բոզոններ Կատեգորիա:Տիեզերական ինֆլյացիա
Աթաջյան
Աթաջյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Աթաջանյան
Աթաջանյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ
Զալուսկիների գրադարան
Զալուսկիների գրադարան (Biblioteka Załuskich, Bibliotheca Zalusciana), հիմնադրել են կաթոլիկ եպիսկոպոսներ Հովսեփ Անջեյ Զալուսկին և նրա եղբայր Անջեյ Ստանիսլավ Զալուսկին՝ 1747 թ. Վարշավայում ։ Այն Լեհաստանի ամենամեծ և առաջին հանրային գրադարանն էր, ինչպես նաև հանդիսանում է Եվրոպայի ամենահին հանրային գրադարաններից մեկը։
Պատմություն
Գրադարանը սկզբում ուներ մոտավորապես 200 հազար նմուշ, որը 1780-ական թթ. վերջում աճեց՝ դառնալով մոտ 400 հազար տպագիր նյութեր, քարտեզներ և ձեռագրեր։ Գրադարանում նաև տեղ են գտել արվեստի հավաքածուներ, գիտական գործիքներ, բույսերի և կենդանիների նմուշներ։
1774 թ. եղբայրների մահից հետո, երբ ձևավորվեց Ազգային կրթության հանձնաժողովը, Զալուսկիների գրադարանն անվանափոխվեց և դարձավ Հանրապետական։
Լեհաստանի երկրորդ բաժանումից և Կոստյուշկոյի ապստամբությունից հետո (1794 թ.) Ռուսաստանի կայսրուհի Եկատերինա 2-րդի զորքերը բռնագրավեցին Զալուսկիների հավաքածուն և ուղարկեցին այն Սանկտ Պետերբուրգ, որտեղ 1795 թ. Կայսերական հանրային գրադարանի հիմնադրման ժամանակ դարձան նրա մասը։ Ռուսաստան տեղափոխման և անխնա օգտագործման պատճառով հավաքածուի մի մասը կորավ, գողացվեց կամ ոչնչացավ ։
Այսօրվա Լեհաստանի ազգային գրադարանը, որը հիմնադրվել է 1928 թ., համարվում է Զալուսկիների գրադարանի ժառանգորդը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեհաստանի գրադարաններ
Վիլժուբեր
Վիլժուբեր (Villejoubert), համայնք Ֆրանսիայի Նոր Ակվիտանիա մարզի Շարանտ գավառում ։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 380 կմ հարավ-արևմուտք, Պուատիե քաղաքից` 90 կմ հարավ, Անգուլեմ քաղաքից` 18 կմ հյուսիս։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 212 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 158-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 54։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 74,5 %։ 158 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 142 անձ (73 տղամարդ և 69 կին)։ Գործազուրկ են եղել 16 անձ (7 տղամարդ և 9 կին)։ 54 անաշխատունակներից 13-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 24-ը` թոշակառուներ, իսկ 17-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Աթասյան
Աթամյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Կոստրյաժ
Կոստրյաժ (Костряж), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Վոլոգդայի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կեմա գետի աջ ափում՝ 9,5 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 11 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կոստրոմա գետն է։։ Գետի գետային ավազանը՝ Վերին Վոլգայից մինչև Կույբիշևի։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Վոլգայի ավազանային շրջանի գետեր
Գորշ նյութ
Կառուցվածք
Կազմված է նեյրոններից և կենտրոնական նյարդային համակարգի այլ բջիջներից։ Այն առկա է գլխուղեղում, ուղեղի ցողունում, ուղեղիկում և ողնուղեղում։
Գորշ նյութը պատում է ուղեղի կիսագնդերի և ուղեղիկի մակերեսը, առաջացնելով կեղևը։ Գորշ նյութը առկա է նաև սպիտակ նյութի խորքում առանձին կուտակումների (կորիզների) տեսքով։ Այդ կուտակումներից են՝ տեսաթումբը, ենթատեսաթումբը, հիմնային կորիզները, ուղեղիկի կորիզները, սև նյութը, կարմիր կորիզը, օլիվան, գանգուղեղային նյարդերի կորիզները։
Գորշ նյութը ողնուղեղի կտրվածքի վրա ունի թիթեռի տեսք։ Այն կազմված է առաջային, հետին և կողմնային եղջյուրներից, իսկ նրանց կուտակումները ողնուղեղի ամբողջ երկարությամբ առաջացնում են առաջային, հետին և կողմնային պարանիկներ։ Աջ և ձախ կեսի գորշ նյութերի իրար հետ կապվում են գորշ կպուկի միջոցով։
Ֆունկցիա
Գորշ նյութը պարունակում է ուղեղի նեյրոնների մեծ մասը։ Գորշ նյութով են կազմավորված ուղեղի տարբեր հատվածներ, որոնք պատասխանատու են շարժական և զգայական ֆունկցիաների համար ։
Ողնուղեղի գորշ նյութը բաժանվում է երեք եղջյուրների։
Կլինիկական նշանակություն
Ալկոհոլի մեծ քանակների օգտագործումը իջեցնում է գորշ նյությի քանակը ։ Մարիխուանայի կարճ ժամանակով (30 օր) օգտագործումը կապված չէ սպիտակ կամ գորշ նյութում կատարվող փոփոխությունների հետ ։ Այնուամենայնիվ հետազոտություննեը ցույց են տվել, որ մարիխուանայի երկարատև օգտագործումը կապ ունի հիպոկամպում, նշահամալիրում, քունքային բլթի կեղևում գորշ նյութի ցածր քանակների հետ և գորշ նյութի բարձր քանակի հետ ուղեղիկում   ։ Մարիխուանայի երկարատև օգտագործումը կարող է նաև վնասել սպիտակ նյութը տարիքային փոփոխությունների տիպով ։ Մեդիտացիան փոփոխում է գորշ նյութի կառուցվածքը  ։ Համակարգչային խաղերով երկարատև խաղալը կարող է իջեցնել գոր՛ նյութի քանակը հիպոկամպում   ։
Նմանատիպ ինտելեկտի գործակից ունեցող կանայք և տղամարդիկ ունեն գորշ և սպիտակ նյութերի տարբեր հարաբերակցություն ։
Հղիության ժամանակ կատարվում են որոշակի փոփոխություններ ուղեղի կառուցվածքում։ Սոցիալական ճանաչաղության համար պատասխանատու գոտիների գորշ նյութի քանակը պակասում է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նեյրոֆիզիոլոգիա Կատեգորիա:Նյարդաբանություն Կատեգորիա:Նյարդային համակարգ Կատեգորիա:Նեյրոգիտություն Կատեգորիա:Անատոմիա Կատեգորիա:Հյուսվածաբանություն
Կյուրսյա Դոնգալոն
INSEE կոդը՝ 01139։
Աշխարհագրություն
Համայնքը գտնվում է 380 կիլոմետր հարավ-արևելք Փարիզից, 85 կիլոմետր հյուսիս Լիոնից, 31 կիլոմետր հյուսիս Բուրկ ան Բրեսից ։
Կլիմա
Կլիման փոփոխական է, ձմռանը ցուրտ է, իսկ ամռանը տաք։ Անձրևներ հազվադեպ են լինում, հիմնականում ամռանը ։
Բնակչություն
Ըստ 2010 թվականի մարդահամարի, համայնքում ապրում է 456 մարդ։
Տնտեսություն
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով 249 մարդ ի վիճակ էր աշխատելու (15-64 տարեկան), 197 ցմարդ տնտեսապես ակտիվ էին, 52 մարդ աշխատունակ էին։ 197 աշխատունակ մարդկանցից աշխատում էին միայն 182-ը (103 տղամարդ, 79 կին), գործազուրկ էին 15 մարդ (8 տղամարդ, 7 կին)։ 52 չաշխատող մարդկանցից 9-ը աշակերտներ և ուսանողներ էին, 23-ը ոչ աշխատունակ այլ պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Տերե-Խոլսկի կոժուն
Տերե-Խոլսկի կոժուն (Тере-Хольский кожуун, Тере-Хөл кожуун), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Տիվա հանրապետությունում։
Ստեղծվել է 2003 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Կունգուրտուգ ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 10050,02 կմ²։
Բնակչություն
2013 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 1830 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 0,18 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տիվա Կատեգորիա:Ռուսաստանի շրջաններ ըստ դաշնային սուբյեկտների
Հայաստանի Առաջին խումբ 2018-19 (ֆուտբոլ)
«Հայաստանի Առաջին խումբ 2018-19ը» Հայաստանի ֆուտբոլի առաջնության Առաջին խմբի 27-րդ առաջնությունն է։ Այն սկսվել է 2018 թվականի օգոստոսի 6-ին և ավարտվել 2019 թվականի հունիսի 13-ին ։
27-րդ առաջնությունը ընթացել է 33 փուլերով։ Թիմերը միմյանց հետ մրցել են 3 անգամ։ Չեմպիոն է հռչակվել «Յունիոր Սևանը»։
Մասնակիցներ
2018-19 մրցաշրջանի Առաջին խմբի առաջնությանը մասնակցել են 12 ակումբ։ Դրանք են «Ալաշկերտ-2», «Բանանց-2», «Բանանց-3», «Գանձասար-Կապան-2», «Փյունիկ-2», «Արարատ Երևան-2», «Արարատ-Արմենիա-2», «Շիրակ-2», «Լոկոմոտիվ Երևան», «Յունիոր Սևան», «Էրեբունի» և «Երևան» ակումբները ։ Սևանի «Յունիորը» նոր ակումբ է, իսկ «Երևանը» և «Լոկոմոտիվը» վերադառնում են երկար ջամանակ բացակայելուց հետո։
Աղյուսակ
<FONT color="red">1</FONT> Մնացած հանդիպումներում գրանցվել են 0-3 պարտություն։
Ծանոթագրություններ
Առաջին խումբ 2018-19
Ալեքսանդրպլաց
Ալեքսանդրպլաց (Alexanderplatz, բառացի` Ալեքսանդրի հրապարակ), Բեռլինի կենտրոնական հրապարակը։ Տրանսպորտային կարևոր հանգույց է, Գերմանիայի մայրաքաղաքի տեսարժան վայրերից մեկը։ Հետիոտնային հրապարակն ունի ուղղանկյան ձև, գտնվում է Միտտե թաղամասում` պատմական Քյոնիգսշտադտ շրջանում։ Բեռլինցիները հրապարակը հաճախ կրճատ անվանում են «Ալեքս»։ Հրապարակն օրական ընդունում է ավելի քան 360.000 մարդ։ Ալեքսանդրպլաց կայարանը սպասարկում է շրջանային ու քաղաքային գնացքները։ Հրապարակի տակ գտնվում է մետրոյի համանուն կայարանը։
1701 թվականից հրապարակը պաշտոնապես կոչվել է «Արքայական դարպասների հրապարակ» (Königs Thor Platz): Ի պատիվ ռուս կայսր Ալեքսանդր I-ի, ով 1805 թվականի աշնանը պրուսական արքա Ֆրիդրիխ Վիլհելմ III-ի հրավերով այցելել է Բեռլին, հրապարակը ստացել է ներկայիս անվանումը։ Ինդուստրացման արդյունքում բնակչության արագ աճի շնորհիվ` հրապարակը մեծ հեղինակություն է ձեռք բերել աղքատ բնակիչների շրջանում։ Հրապարակում պահպանվել են մինչպատերազմյան կառույցներ` Ալեքսանդր Հաուսը և Բերոլինա Հաուսը։
Հետպատերազմյան շրջանում` Գերմանիայի Դեմոկրատական Հանրապետության ժամանակներում, ընդարձակվել է հրապարակը Արևելյան Բեռլինի ուղղությամբ` համալրվելով նոր շինություններով։ Այստեղ կառուցվում են Park Inn by Radisson Berlin Alexanderplatz հյուրանոցը (125 մ), հսկայական խանութ, Ուսուցչի տունը, իսկ ավելի ուշ` Բեռլինի հեռուստաաշտարակը։ Նախկին ԳԴՀ-ի ճարտարապետության մասին են հիշեցնում պտտվող ժամացույցը, որի շնորհիվ կարելի է որոշել շատ երկրների ժամանակը, և շատրվանը, որ նախկինում կոչվում էր «Ժողովուրդների բարեկամություն»։ 1993 թվականին ճարտարապետ Հանս Կոլհոֆը նախագծում է մի քանի երկնաքերներ ։
Ներկայումս հրապարակն ամբողջովին վերակառուցվել է։ 2019 թվականին այստեղ կհայտնվեն մի քանի բարձրահարկ շինություններ, որոնք կամբողջացնեն հրապարակի ամբողջական տեսքը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բեռլինի տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:Բեռլինի հրապարակներ
Աթասունց
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Նացիստական Գերմանիա
Նացիստական Գերմանիա անվանել են Գերմանիան 1933 թվականից մինչև 1945 թվականը, երբ Ադոլֆ Հիտլերը և նրա գլխավորած Նացիստական կուսակցությունը վերահսկում էին երկիրը դիկտատուրայի միջոցով։ Հիտլերի օրոք Գերմանիան վերածքվեց ամբողջատիրական պետության, որը վերահսկում էր կյանքի բոլոր ասպեկտները; Պետության պաշտոնական անվանումն էր Deutsches Reich (Գերմանական Ռայխ) մինչև 1943 թվականը և Großdeutsches Reich (Մեծ գերմանական Ռայխ) 1943-ից 1945 թվականները։ Նացիստական Գերմանիային նաև անվանում էին Երրորդ ռայխ (Drittes Reich), նշանակում էր «Երրորդ թագավորություն» կամ «Երրորդ կայսրություն», առաջին երկուսն էին Սրբազան Հռոմեական կայսրությունը (800–1806) և Գերմանական կայսրությունը (1871–1918): Նացիստական ռեժիմը ավարտվեց, երբ 1945 թվականի մայիսին Դաշնակիցները հաղթանակ տարան` ավարտելով Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը Եվրոպայում։
Հիտլերը նշանակվեց Գերմանիայի կանցլեր Վայմարյան հանրապետության նախագահ Պաուլ ֆոն Հինդենբուրգի կողմից 1933 թվականի հունվարին։ Նացիստները դրանից հետո սկսեցին վերացնել բոլոր քաղաքական հակառակորդներին և վերցնել իշխանությունը։ Հինդենբուրգը մահացավ 1934 թվականի օգոստոսի 2-ին և Հիտելրը դարձավ Գերմանիայի դիկտատորը` իր ձեռքը առնելով ամբողջ իշխանությունը։ Տեղի ունեցավ պետական հանրաքվե 1934 թվականի օգոստոսի 19-ին և Հիտլերը հաստատվեց Գերմանիայի միանձնյա Ֆյուրեր (առաջնորդ)։ Ամբողջ իշանությունը կենտրոնացավ Հիտլերի անձի շուրջ և նրա խոսքը բարձրագույն օրենք էր։ Կառավարությունը կորդինացված չէր, սակայն ընդհանուր գործառույթները միտված էին Հիտլերի շուրջ։ Մեծ ճգնաժամի կեսերից նացիստները վերադարձրեցին տնտեսական կայսւոյթունը և վերջ դրեցին զանգվածային գործազրկությանը` զարգացնելով ծանր ռազմական արդյունաբերությունը և խառը տնտեսությունը։ Տնտեսական վերելքը բերեց ռեժիմի ժողովրդականության բարձրացմանը։
Ռասիզմը, հատկապես հակասեմականություն ռեժիմի հիմնական շրժիչն էր։ Գերմանական ժողովուրդները նացիստների կողմից բնորոշվում էին որպես տիրակալների ռասա, որը Արիական ռասայի ամենամաքուր ճյուղն էր։ Հրեաների և գնչուների դեմ ճնշումները սկսվեցին իշխանության գալու վաղ տարիներից։ Առաջին համակենտրոնացման ճամբարները հիմնադրվեցին 1933 թվականի մարից։ Հրեաները և այլ հակառակորները բանտարկվեցին, իսկ լիբերալիստները, սոցիալիստները և կոմունիստները սպանվեցին, բանտարկվեցին կամ արտաքսվեցին։ Քրիստոնեական եկեղեցիները և քաղաքացիները, որոնք ընդդիմանում էին Նացիզմին ճնշվեցին, շատերը բանտարկվեցին։ Կրթությունը կենտրոնացավ ռասայական կենսաբանության, բնակչության քաղաքականության և ռազմական ծառայության վրա։ Կանանց կարիերայի և կրթական իրավունքները կրճատվեցին։
Նացիստական ռեժիմը սկսեց առավելություն ձեռք բերել հարևաններին նկատմամբ ռազմական պայմանագրերի միջոցով պատերազմից մի քանի տարի առաջ։ Նացիստական Գերմանիան առաջ քաշեց ագրեսիվ տարածքային պահանջներ` սպառնալով պատերազմով։ Այն բռնակցեց Ավստրիան և Չեխոսլովակիան 1938 և 1939 թվականներին։ Գերմանիան ստորագրեց չհարձակման պայմանագիր ԽՍՀՄի հետ և 1939 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ներխուժեց Լեհաստան` սկիզբ դնելով Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին։ 1941 թվականի սկզբի դրությամբ Գերմանիան վերահսկում էր Եվրոպայի մեծ մասին։ Գրավյալ տարածքներում Գերմանիան նշանակում էր գերմանական կառավարություն։ Գերմանիան օգտագործում էր գրավյալ տարածքների բնական և մնարդկային ռեսուրսները։ Հոլոքոստի ժամանա ոչնչացվեցին միլիոնավոր հրեաներ և այլ ազգերի ներկայացուցիչներ, որոնք բանտարկվեցին, սպանվեցին Նացիստական համակենտրոնացման ճամբարներում կամ գնդակահարվեցին։
Չնայած 1941 թվականին Գերմանական ռազմագործողությունը ընդդեմ ԽՍՀՄ-ի սկզբնական ձուլում հաջող էր, ԽՍՀՄ-ի հակագրոհի և ԱՄՆ-ի կողմից մուտքի շնորհիվ Արևլյան ճակատում նախաձեռնությունն անցավ ԽՍՀՄ-ի ձեռքը և 1944 թվականի վերջում ԽՍՀՄ-ը արդեն հետ էր գրավել բոլոր իր տարածքները։
Անվան ստուգաբանություն
1933-1943 թվականներին պետությունը պաշտոնապես կոչվում էր գերմանական Ռայխ (Deutsches Reich), իսկ 1943-1945 թվականներին այն կոչվեց Փառահեղ Գերմանական Ռայխ (Großdeutsches Reich) կամ Գերմանական Տերություն։
Deutsches Reich անվան տարբերակը գերմաներենից հայերեն թարգմանվում էր որպես Գերմանական Տերություն։ Ի դեպ Ֆրանսիան գերմաներենում, անկախ նրանից այն միապետական կարգեր է ունեցել, թե՝ հանրապետական, միշտ կոչվել և կոչվում է Ֆրանկրայխ՝ Ֆրանսիական տերություն։ Ռայխը (Das Reich) երբեմն ունեցել է ոչ միայն տերություն, այլև՝ պետություն կամ երկիր իմաստը։ Օրինակ գերմանական քարտեզագրքերում և պատմական գրականության մեջ կարելի է հանդիպել Շիրակ ռայխ, այսինքն՝ հայկական Անի-Շիրակի պետություն կամ Շիրակի թագավորություն, պարզապես՝ Շիրակ երկիր, ինչպես նաև՝ Վասպուրական ռայխ, նույն կերպ՝ Վասպուրական երկիր կամ Վասպուրական պետություն իմաստով։ Հայտնի է որ Ավստրիան գերմաներեն կոչվում է Օստերռայխ, անկախ նրանից նա նախկինում կայսրություն էր, թե այժմ՝ հանրապետություն։
Գերմանիայի այսպիսի անվանումը՝ Das Dritte Reich, առաջին անգամ հիշատակվել է գերմանացի հեղինակ Արթուր Մյոլեր վան դեն Բրուքի «Երրորդ Ռայխը» (Das Dritte Reich) աշխատությունում։ Գիրքը նվիրված է նացիստական քարոզչությանը և Երկրորդ աշխարհամարտում Գերմանիայի մասնակցությանը։
Բացի այդ, այն պատմում է Գերմանիայի ֆյուրեր Ադոլֆ Հիտլերի կյանքը, և նրա կառավարման շրջանում Գերմանիայում տիրող իրավիճակի մասին։
Ըստ այս գրքի, Գերմանիայի պատմությունը բաժանվում է մի քանի շրջանների, որոնք ներկայացված են Ռայխերի տեսքով։ Պատմությունը սկսում է Սրբազան Հռոմեական Կայսրությունից (962-1806)` Առաջին Ռայխ կամ Առաջին տերություն, շարունակվում 1871–1918 Գերմանական կայսրությամբ` Երկրորդ Ռայխ կամ Երկրորդ Տերություն, իսկ Ֆաշիստական Գերմանիան ներկայացվում է որպես Երրորդ Ռայխ կամ Երրորդ Տերություն։
Նախապատմություն
Վայմարյան հանրապետության պատմության երեք հիմնական փուլերն էին.
Նոր կազմավորված Գերմանիայի հանրապետությունը Առաջին համաշխարհային պատերազմի ավարտից հայտնվել է ծանր տնտեսական կացության մեջ։ Առաջին համաշխարհային պատերազմում Գերմանիայի կրած նյութական և մարդկային կորուստներից բացի, 1919 թվականին Վերսալում տեղի ունեցած վեհաժողովից հետո Գերմանիան պարտավորվեց խոշոր ռազմատուգանքներ վճարել հաղթած պետություններին (Մեծ Բրիտանիա, Ֆրանսիա)։ Այս ամենը երկրում հանգեցրեց ուռճացված գների, սննդի պակասի, զանգվածային անկարգությունների, մեկ խոսքով՝տնտեսական և քաղաքական քաոսի։ Այն բանից հետո, երբ գերմանական կառավարությունը դժվարացավ վճարել ռազմատուգանքները, զայրացած ֆրանսիական զորքերը ձեռնամուխ եղան Գերմանիայի հումքի հիմնական աղբյուրի՝ Ռուրի ածխի և գազի ավազանի գրավմանը։ 1923 թվականին Ռուրի ավազանը արդեն Ֆրանսիայի կազմում էր։ Երկրում տիրում էին լայնատարած քաղաքացիական անկարգությունները։
Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո գերմանական շուկան կախվածության մեջ ընկավ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներից։ 1930-ականներին արդեն Գերմանիայի հումքի միակ ներկրողը Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներն էր։ 1929 թվականի հոկտեմբերի 24-ին Միացյալ Նահանգների ֆոնդային շուկան ենթարկվեց վթարի, որը ծանր անդրադարձավ նաև Գերմանիայի վրա։
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգները դադարեց ներդրումներ կատարել Գերմանիայում։
1919 թվականին հիմնադրված Գերմանիայի բանվորական կուսակցությունը վերանվանվեց և դարձավ Նացիոնալ-սոցիալիստների գերմանական աշխատավորական կուսակցություն։
Այն համարվում էր Գերմանիայի կարևորագույն քաղաքական կուսակցություններից մեկը։ Կուսակցությունը, անցնելով իշխանության գլուխ, կարճ ժամանակամիջոցում կարողացավ ոտքի կանգնեցնել Գերմանիան։ 1932 թվականին դաշնային ընտրություններում նացիստները բացարձակ հաջողություն գրանցեցին և դարձան գերմանական Ռայխսթագի միանձնյա ղեկավարները։
Նացիստական կառավարությունը մերժեց Վերսալյան պայմանագրի դրույթները, սկսեց վերազինելն ցամաքային ուժերը, ավիացիան և ռազմական նավատորմը, բացի այդ ժողովրդի մեջ սերմանվեց հակահրեականության և հակաբոլշևիզմ։
Նացիստական վարչակարգի հաստատում
Արդեն 1932-ի ամռանը գործազուրկների թիվը հասավ 6 միլիոնի։
Քաղաքական իրավիճակը երկրում արմատականանում էր։
Աճում էր Գերմանիայի կոմունիստական կուսակցության կողմնակիցների թիվը։ 1932-ի ընտրություններում կոմկուսը ստացավ իր պատմության մեջ ամենաբարձր արդյունքը (1919-1933 թվականներ)՝ 16,9 % քվեներ։ Միևնույն ժամանակ կոմկուսի դերի ուժեղացումը հակադրության մեջ էր մտնում խոշոր կապիտալի շահերի հետ։
Սակայն աճում էր նաև Գերմանիայի նացիոնալ-սոցիալիստական բանվորական կուսակցության՝ Deutsce Nazionalsozialistische arbeiter Partei (NSDAP) դերը։
Բայդ դա էլ բավարար չէր կառավարություն կազմելու համար։
Ուստի կրկնական ընտրություններ նշանակվեցին 1932-ի նոյեմբերին, որտեղ, սակայն ՆՍԴԱՊ-ը ստացավ ավելի քիչ ձայներ՝ 34 %: Այսպիսով՝ 1932 թվականի երկու ընտրություններում նացիստները տարել էին հաղթանակ, սակայն նրանք չէին կազմում ճնշող մեծամասնություն։
1932-ի ընթացքում Վայմարյան հանրապետության նախագահը՝ Գերմանական նախկին բանակի ֆելդմարշալ Պաուլ Հինդենբուրգը բազմիցս առաջարկեց Հիտկերին՝ մտնել կառավարության կազմի մեջ, այդ թվում՝ գրավել փոխ-կանցլերի՝ փոխվարչապետի պաշտոնը։
Սակայն նացիստների առաջնորդը համաձայն էր միայն ռայխսկանցլերի պաշտոնին, ինչպես նաև պահանջում էր ներքին գործերի ռայխսմինիստրի պաշտոնը ՆՍԴԱՊ-ի անդամներից մեկի համար, իսկ իր համար, որպես կառավարության ղեկավարի՝ արտակարգ լիազորություններ։
Միայն 1933-ի հունվարի վերջին ռայխսպրեզիդենտ Հինդենբուրգը համաձայնվեց այդ պայմաններին։ Նախագահ Պաուլ ֆոն Հինդենբուրգը 1933 թվականի հունվարի 30-ին հանդիսավոր արարողությամբ Ադոլֆ Հիտլերին նշանակեց Գերմանիայի կանցլեր։ Այս իրադարձությունը պատմության մեջ հայտնի է Մախտերգրեյֆունգ (Machtergreifung) անունով, որը թարգմանաբար նշանակում է իշխանության բռնազավթում։
Ադոլֆ Հիտլերի գլխավորած կոալիցիան անցավ պետության գլուխ։ Երկրի իշխանությունը փաստացի անցավ Գերմանիայի Ազգային Ընկերավարական Աշխատավորական կամ այսպես կոչված՝ Գերմանիայի Նացիոնալ Սոցիալիստական Բանվորական կուսակցությանը։
Հիտլերը իշխանության գալով սկսեց փոփոխություններ կատարել իշխանական մարմինների մեջ։ Բոլոր քաղաքացիական կազմակերպությունների, այդ թվում, գյուղատնտեսական խմբերի, կամավորական կազմակերպությունների և մարզական ակումբների ղեկավարությունը փոխարինվեց նացիստական համակիրներով և կուսակցական անդամներով։
1933 թվականի փետրվարի 27-ին Ռայխստագի շենքը հրկիզվեց։ Մեղավոր ճանաչվեց Մարիուս վան դեր Լուբբեն, ով եղել է հոլանդացի կոմունիստ։
Գերմանիայի կանցլերի հրամանագրով Մարիուս վան դեր Լուբբենին ինկվիզիցիայի ենթարկեցին։ Հիտլերը այս ամենը ներկայացրեց որպես կոմունիստական դավադրություն Գերմանիայում։
Ամբողջ երկրում սկսվեց հակակոմունիստական շարժում։ Այս ընթացքում Գերմանիայում ձերբակալվեցին մոտ չորս հազար կոմունիստներ։
Լրացուցիչ գրականություն
Կատեգորիա:Գերմանիայի պատմություն Կատեգորիա:Եվրոպայի պատմական երկրներ Կատեգորիա:Նացիստական Գերմանիա Կատեգորիա:Նացիզմ Կատեգորիա:1930-ականներ Գերմանիայում Կատեգորիա:1940-ականներ Գերմանիայում Կատեգորիա:1933 հիմնադրումներ Գերմանիայում Կատեգորիա:Տոտալիտար երկրներ
Տասնչորսամյա փոքրիկ պարուհին
Տասնչորսամյա փոքրիկ պարուհին (La Petite Danseuse de quatorze ans), Էդգար Դեգայի 1881 թվականին ստեղծած քանդակն է։ Դեգան քանդակել է Փարիզի օպերայի և բալետի երիտասարդ պարուհի բեգիացի Մարի վան Գոեթեմին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կանանց դիմապատկերներ Կատեգորիա:Վաշինգտոնի Արվեստի ազգային պատկերասրահի նկարներ
Լուրեր (այլ կիրառումներ)
Լուր կամ լուրեր տերմինը կարող է վերաբերել՝
Աթարբեկյան
Աթարբեկյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Աթարյան
Աթարյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով
Ինտրոյեկցիա (հոգեբանություն)
Ինտրոյեկցիա ( - ներս և  - նետում եմ), անգիտակցական հոգեբանական գործընթաց, դասվում է հոգեբանական պաշտպանական մեխանիզմների շարքին։ Անձը իր ներաշխարհ է տեղափոխում ուրիշների կողմից ընկալած տեսակետները, դրդապատճառները, դիրքորոշումները (ինտրոյեկտներ)։ Հասկացությունն առաջ է քաշվել 1909 թվականին հունգարացի հոգեվերլուծող Շանդոր Ֆերենցու կողմից։
Նկարագրություն
Այս գործընթացի արդյունքում այն, ինչը կատարվում է անձից դուրս, նրա կողմից ընկալվում է որպես իրենից եկող։ Ինտրոյեկցիան հանդիսանում է իդենտիֆիկացիայի պարզագույն ձև, սակայն, ի տարբերություն իդենտիֆիկացիայի, այն չի գիտակցվում։ Ինտրոյեկցիան սերտորեն կապված է նաև պրոյեկցիա և պրոյեկտիվ նույնականացում հոգեբանական մեխանիզմների հետ ։
Հարմարվողական նշանակություն
Ինտրոյեկցիան մեծ դեր է խաղում «Գեր-ես»-ի, խղճի, կապվածության ձևավորման գործընթացում հատկապես մանկության տարիներին։ Երեխաները յուրացնում են իրենց համար կարևոր մարդկանց տեսակետները, դրդապատճառները և վարքագծի ու հուզական արձագանքների առանձնահատկությունները շատ ավելի վաղ, քան որոշում են «դառնալ (կամ չդառնալ) նրանց նման» ։
Պաշտպանական գործառույթ
Ինտրոյեկցիան երեխային թույլ է տալիս իրեն գիտակցել որպես ամենակարող (չնայած իր փաստացի անօգնականությանը)՝ ի հաշիվ նշանակալի անձանց հնարավորությունների և որակների յուրացման։ Մեծանալուն զուգընթաց այս մեխանիզմը կարող է պահպանվել՝ անձին պաշտպանելով ինքնահարգանքի կորստից, թեև սովորաբար մեծահասակները սկսում են գիտակցել ինտրոյեկցիան, և այն վերածվում է նույնականացման ։
Քայքայիչ ազդեցություն
Ինչպես և ցանկացած պաշտպանական մեխանիզմ, ինտրոյեկցիան ևս աղճատում է անձի կողմից իրականության ընկալումը, նրան դրդում ինչ-որ արտաքին բան ընկալել որպես ներքին։ Արդյունքում արտաքինի կորուստը կարող է ընկալվել որպես ներքինի կորուստ և հանգեցնել դեպրեսիայի։ Փորձելով պահպանել ներքին ամբողջականությունը՝ անձը կարող է անգիտակցաբար երևակայել, որ կորստի պատճառն ինքն է և կարող է իր մեղքը քավել՝ վերադարձնելով այն, ինչն իրեն պակասում է ։
Նույնականացում ագրեսորի հետ
Զիգմունդ Ֆրոյդն առաջինն էր, ով ուշադրություն դարձրեց գործընթացի պաշտպանական գործառույթներին՝ առանձնացնելով «ագրեսորի հետ նույնականացումը» որպես ինքնուրույն գործընթաց։ Դա անգիտակցական նույնականացումն է այն մարդու հետ, ով վնասում է անձի անվտանգությանը։ Եթե անձին դուր չի գալիս ագրեսիայի ենթարկվելը, նա կարող է փորձել գրավել ագրեսորի դիրք՝ ինտրոյեկցնելով նրան բնորոշ գծերը։
Ֆրոյդը տարբերություններ առաջ չէր քաշում իդենտիֆիկացիայի և ինտրոյեկցիայի միջև (այդ տարանջատումը հոգեվերլուծության մեջ ի հայտ եկավ ավելի ուշ) և դիտարկում էր դրանք ՝ որպես Էդիպյան բարդույթի հիմք ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հոգեբանական երևույթներ Կատեգորիա:Պաշտպանական մեխանիզմեր
Չեպլյանա
Չեպլյանա  (Чепляна), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Սուլա գետի աջ ափին՝ 30 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 20 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Ջոն Քենեդու հուղարկավորություն
ԱՄՆ 35-րդ նախագահ Ջոն Քենեդու հուղարկավորություն, տեղի է ունեցել 1963 թվականի նոյեմբերի 25-ին Վաշինգտոնում։ Սուրբ Մատթեոս մայր տաճարում մատուցվել է սգո պատարագ, որից հետո Քենեդուն հուղարկավորել են Արլինգտոնի ազգային գերեզմանատանը, որտեղ նրա պատվին վառվել է նրա անմար կրակ։
ԱՄՆ նախագահ Ջոն Քենեդին սպանվել է 1963 թվականի նոյեմբերի 22-ին Դալլասում, իսկ հաջորդ օրը դագաղի մեջ նրա մարմինը նախագահական ինքնաթիռով տեղափոխվել է Վաշինգտոն։ Սգո միջոցառումներին ներկա է եղել 92 երկրից ընդհանուր առմամբ 220 պատվավոր հյուր (ներառյալ 19 պետությունների ղեկավարները)։ ԽՍՀՄ-ը ներկայացրել է Անաստաս Միկոյանը։ «NBC»-ն Էխո-1 արբանյակով 23 երկրում հեռարձակել է հուղարկավորությունը։
Հուղարկավորություն
Նահանգների օրենսդիր ժողովների, վարչական շենքերի, բորսաների, դպրոցների, բանտերի, հանրային խանութների և մասնավոր տների շենքերում իջեցվել են պետական դրոշները։ Ենթադրվում է, որ երկրում առաջինն իջեցվել է Փենսիլվանիայի պողոտայի դրոշը ։
Հուղարկավորության երթն սկսվել է նոյեմբերի 25-ին՝ ժամը 11:30-ին: Այդ օրն ԱՄՆ Գերագույն դատարանը չեղյալ է հայտարարել Վաշինգտոնում կայանալիք իր նիստը, մայրաքաղաքում ողջ գործարար ակտիվությունը դադարել է։ Թաղման արարողությունն սկսել է Վաշինգտոնի ռազմական շրջանի հրամանատար, գեներալ-մայոր Ֆիլիպ Ուիլը։ Նրան հաջորդել են թմբկահարները, ռազմական սվինը հագած 89 մարդուց բաղկացած ծովային հետևակայինների վաշտը, շտաբների պետերը և Քենեդու երեք ռազմական համհարզները։ Այնուհետև ընթացել է դագաղով կենդանաքաշ հրետասայլը, նախագահական դրոշը, առանց հեծյալի ձին, որի ասպանդակների մեջ, ավանդույթի համաձայն, ետևառաջ տեղադրված էին հեծելազորայինի երկարաճիտ կոշիկներ, դագաղի տեղափոխման համար լեյտենանտ Բերդի թիմը, այրու լիմուզինը և Քենեդու այլ բարեկամների ինը մեքենաներ։ Վերջին մեքենային հետևել են Սպիտակ տան մամուլի ներկայացուցիչները։ Թափորն ավարտել է ոտավոր ոստիկանությունը։ Դագաղի երկու կողմում գտնվել են հիսուն նահանգների դրոշները։ Հրետասայլը կանգ է առել Կապիտոլիումի արևելյան մուտքի մոտ, որտեղից պետք է հյուրեր գային։ Այցելուները բարձրացել են վերելակով և հարավային կողմից մտել Ռոտոնդա։ Դագաղի պսակի վրա գրված է եղել. «Նախագահ Ջոնսոնից և ժողովրդից» ։ Դեպի հյուսիս գտնվող «Յունիոն Նեյշն» զբոսայգում հրետանային գումարտակը քսանմեկ հրանոթից համազարկ է արձակել, ինչին հետևել է «Փառք առաջնորդին» օրհներգը, որը յուրաքանչյուր 5 վայրկյանը մեկ ընդհատվել է հրետանային մարտկոցների համազարկով։
Սկզբում նախատեսված էր, որ Կապիտոլիումի դռներն այցելուների համար բաց կլինեն մինչև երեկոյան ժամը 9-ը, սակայն շուտով Քենեդուն հրաժեշտ տալու ցանկություն ունեցողների թիվը հասել է 200 000-ի և հետզհետե աճել ։ Կեսգիշերին Կապիտոլիում է մտել 100 000 մարդ ։ Առավոտյան ժամը 6:15-ին ոստիկանությունը հայտնել է, որ ժամը 8:30 դռները կփակեն, և 85 000 հոգուց ավելի չի կարող գալ ։ Իռլանդիայի Հանրապետության զառամյալ և կույր նախագահ Իմոն դե Վալերային Ռոտոնդա են ներս թողել առանց հերթի, իսկ Քենեդու ծառայած «PT-109» ռազմանավակի թիմի անդամները հրաժարվել են առաջարկված արտոնությունից ։ Թափորը պետք է կանգ առներ երկու վայրում՝ Սուրբ Մատթեոս մայր տաճարում և Արլինգտոնի գերեզմանատանը։ Հուղարկավորության արարողությանը, ըստ էության, մասնակցել է երեք երթ. նախ զորամասերն ու Քենեդու ընտանիքն ուղեկցել են հրետասայլի դագաղը Կապիտոլիումից մինչև Սպիտակ տուն, ապա այրին քայլել է մինչև Սուրբ Մատթեոս տաճար, և սգո պատարագից հետո թափորը հրետասայլի հետ Սահմանադրության պողոտայով, Լինքոլնի հուշարձանի կողքով, Հիշատակի կամրջով և զոհված հերոսների պողոտայով ուղևորվել է Արլինգտոնի գերեզմանատուն։ Թափորի ամբողջ երթուղու վրա՝ երկու կողմում, մարդկանց բազմություն է եղել կանգնած։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ջոն Քենեդի Կատեգորիա:Արլինգտոնի ազգային գերեզմանատանը թաղվածներ