cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Չիմիտիլե
Բնակչության թվաքանակը 2004 թվականի տվյալներով եղել է 6.877, 2014 թվականի տվյալներով՝ 7.256 : Բնակչության խտությունը կազմում է 3421 մարդ/կմ²։ Համայնքն զբաղեցնում է 2 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 80030, հեռախոսային կոդ՝ 081:
Ժողովրդագրություն
'''Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Պատկերասրահ
Վաղ քրիստոնեական ժամանակների բազիլիկ Սան Ֆելիչեն Վաղ քրիստոնեական ժամանակների որմնանկար
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Պանդորա
Պանդորա (, բառացի՝ համաշնորհ), հին հունական դիցաբանության մեջ առաջին կինը, որը ստեղծվել է Զևսի կամքով մարդկանց՝ Պրոմեթևսի կողմից նրանց համար կրակ գողանալու համար։
Դիցաբանություն
Կատեգորիա:Կերպարներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հին հունական դիցաբանություն
Ռավա (կղզի)
Ռավա (Rava), կղզի Ադրիատիկ ծովի խորվաթական մասում։ Կղզու մակերեսը կազմում է 3,63 կմ², ջրափնյա գծի երկարությունը 15,995 կմ ։
Կլիմա
Կղզում գերակշռում է միջերկրական կլիման, տաք ամառներով և մեղմ անձրևոտ ձմեռներով։ Միջին տարեկան ջերմաստիճանը 15 °C:
Ամենացուրտ ամիսը հունվարն է (միջին ջերմաստիճանը 7 °C), ամենատաքը՝ հուլիսը (միջին ջերմաստիճանը 23,5 °C): Միջին տարեկան տեղումների քանակը մոտ 900 մմ է։ Տեղումները թափվում են հիմնականում անձրևի տեսքով։ Տեղումների մեծ մասը տեղում է ձմռանը։
Բուսականություն
Միջերկրական կլիման նպաստում է միջերկրածովյան բույսերի աճին. կան ձիթապտուղի, խաղողի այգիներ։ Գերակշռում են ցածրահասակ ծառերը։ Անտառներում գերակշռում են՝ կաղնի, սղոցի, մոշենի և ծնեբեկ։ Վերջին տարիներին հալեպյան եղևնիի աճը եղել է։ Վերջին տարիներին դիտվել է հալեպյան սոճիի շատացում։ Մշակվող բույսերի մեջ են՝ ձիթապտուղ, խաղող, աճում են՝ թուզ, նուշ, նուռ, նարինջ, կիտրոն, մանդարին և սովորական ընկուզենի։
Ջրամատակարարում
Չնայած համեմատաբար մեծ քանակությամբ տեղումների քանակին, հողի ծակոտկենության պատճառով, Ռավայի վրա չկան ջրամբարներ, ուստի բնակիչները օգտագործում են նախնական կուտակված անձրևաջրերը կամ երաշտի ընթացքում ներմուծվող ջուրը։
Բնակչություն
Կղզում կան երկու բնակավայրեր` Ռավան և Մալա Ռավան։
XX դարի կեսերից կղզու բնակչությունը կայունորեն նվազում էր, և 2001 թվականի մարդահամարի տվյալներով 98 մարդ է։ Բնակչության մեծ մասը խորվաթներն են։ Աղյուսակում ներկայացվում է Ռավա կղզիի բնակչությունը 1857 թվականից մինչև 2001 թվականը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորվաթիայի կղզիներ Կատեգորիա:Ադրիատիկ ծովի կղզիներ
Give in to Me
Give in to Me, ամերիկացի հեղինակ-կատարող Մայքլ Ջեքսոնի երգը։ Երաժշտի Dangerous ութերորդ ստուդիական ալբոմի յոթերորդ սինգլը։ Epic Records ձայնագրման լեյբլը թողարկվել է 1993 թվականի փետրվարին։ ԱՄՆ-ում և Կանադայում թրեքը չի թողարկվել որպես սինգլ։
Քննադատները «Give in to Me» երգը վերագրել են հարդ ռոք և հևի մետալ ժանրերին։ Կոմպոզիցիան գլխավորել է Նոր Զելանդիայի հիթ-շքերթը և Մեծ Բրիտանիայում ու Իռլանդիայում զբաղեցրել է հիթ-շքերթների երկրորդ հորիզոնականը։ Երգի տեսահոլովակը նկարահանել է ռեժիսոր Էնդի Մորահան։ Հոլովակի պրեմիերան կայացել է 1993 թվականի փետրվարի 10-ին՝ Մայքլ Ջեքսոնի և Օփրա Ուինֆրիի հարցազրույցի հաղորդման ժամանակ։
Ստեղծման պատմություն և կոմպոզիցիայի յուրահատկություններ
Երգը գրել են Մայքլ Ջեքսոնն ու Բիլլ Բոթրելը Dangerous ալբոմի պատրաստման ընթացքում։ Կիթառային ռիֆն ու մեներգը կատարել է «Guns N’ Roses» խմբի կիթառահար Սլեշը։ Ջեքսոնը նրան է ուղարկել փորձնական տարբերակը, երաժիշտները հեռախոսազանգով կապվել են և պայմանավորվել ձայնագրության մասին։ Արտիստների ժամանակացույցերը չեն համընկել, քանի որ կիթառահարը հյուրախաղեր է ունեցել և պարտիան ձայնագրվել է միայն նրա վերադարձից հետո՝ 2013 թվականին։ Սլեշը հիշում էր․ «Մայքլն ուզում էր, որ ես պարզապես մի բան նվագեմ իմ ոճով, ոչ մի ճնշում։ Ես ներս մտա ստուդիա և սկսեցի նվագել՝ ահա և վերջ։ Մենք մի ալիքի վրա էինք գտնվում»։
«Give in to Me» երգը չափավոր դանդաղ տեմպ ունեցող երգ է, որը գրված է սոլ մաժորում ։ Երգի տներում երգիչը պատմում է իր նախկին սիրեցյալի դավաճանության մասին, այն ցավի, որը դրա հետ կապված նա զգում է։ Կրկներգում պատմության հերոսը պահանջում է․ «Սերը զգացմունք է, նվիրիր այն ինձ, երբ կցանկանամ։ Հագեցրու իմ ցանկությունները, որովհետև ես կրակի մեջ եմ» («Love is a feeling/Give it when I want it/'Cause I’m on fire/Quench my desire»): Քննադատները «Give in to Me» երգը վերագրում են հարդ ռոք և հևի մետալ ժանրերին ։
Սինգլի թողարկում և քննադատների արձագանք
«Give in to Me» երգը 1993 թվականի փետրվարին թողարկվել է որպես Մայքլ Ջեքսոնի Dangerous ալբոմի յոթերորդ սինգլ։ Երգը վաճառքի է դրվել վինիլային սկավառակներով և CD-ով ։ ԱՄՆ-ում և Կանադայում սինգլը չի թողարկվել։ Երգը գլխավորել է Նոր Զելանդիայի հիթ-շքերթը և զբաղեցրել է Մեծ Բրիտանիայի ու Իռլանդիայի հիթ-շքերթների երկրորդ հորիզոնականը  ։
Rolling Stone-ի լրագրողը «Give in to Me» երգն անվանել է Ջեքսոնի ամենամռայլ երգերից մեկը․ «Այս չարագուշակ ստեղծագործությունը կարծես ստեղծված է սառույցից և ստվերներից։ Երաժշտի ձայնը կրկներգում խելահեղ է հնչում, Սլեշի արպեջոն խճճում է երգն այնպես, ինչպես սարդոստայնը» ։ «Փշաքաղեցնող» ստեղծագործությունը Entertainment Weekly պարբերականի կարծիքով Ջեքոսոնի կարիերայում հարդ ռոքի լավագույն կատարումն է ։
Երաժշտական տեսանյութ
Տեսահոլովակը նկարահանել է ռեժիսոր Էնդի Մորահանը։ Երկժամյա նկարահանումներն անցկացվել են գերմանական գիշերային ակումբներից մեկում։ Տեսանյութը ներկայացնում է Ջեքսոնի համերգային ելույթը հանդիսատեսի առաջ։ Հոլովակի պրեմիերան կայացել է 1993 թվականի փետրվարի 10-ին Մայքլ Ջեքսոնի և Օփրա Ուինֆրիի հարցազրույցի հաղորդման ժամանակ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սինգլներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Երգեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:1993 սինգլներ Կատեգորիա:Մայքլ Ջեքսոնի երգեր Կատեգորիա:Մայքլ Ջեքսոնի տեսաերիզներ Կատեգորիա:Irish Singles Chart գլխավորած սինգլներ
Հիդրատներ
Հիդրատներ, ջրի հետ նյութերի կազմած միացություններ։
«Հիդրատ» տերմինը հիմնականում գործածվում է այն նյութերի նկատմամբ, որոնք պարունակում են բյուրեղաջուր (բյուրեղահիդրատներ)։ Դա պահպանվել է նաև ավանդական որոշ անվանումներում, օրինակ, CCl3CH (OH)2 կոչվում է քլորալհիդրատ։ Նախկինում լայնորեն կիրառվել է «մետաղների օքսիդների հիդրատներ» անվանումը, օրինակ, NaOH-նատրիումի օքսիդի հիդրատ և այլն։ Այժմ դրանց անվանում են մետաղների հիդրօքսիդներ, քանի որ ի տարբերություն բյուրեղահիդրատների, չեն պարունակում ջրի առանձին մոլեկուլներ։
Կատեգորիա:Հիդրատներ
Սևերն Կուլիս-Սուզուկի
Սևերն Կուլիս-Սուզուկի (կամ Կուլիս-Սուզուկի, ), կանադացի ակտիվիստ, խոսնակ, հեռուստահաղորդավար և հեղինակ։ Ամբողջ աշխարհում ելույթ է ունեցել Էկոլոգիական խնդիրների մասին դասախոսություններով՝ կոչ անելով ունկնդիրներին հստակեցնել իրենց արժեքները, գործել՝ հաշվի առնելով ապագան և կրելով անձնական պատասխանատվություն։ Կանադացի բնապահպան Դեյվիդ Սուզուկիի դուստրն է։
Կենսագրություն
Սևերն Կուլիս-Սուզուկին ծնվել և մեծացել է Բրիտանական Կոլումբիայի Վանկուվեր քաղաքում ։ Հայրը՝ գենետիկ և շրջակա միջավայրի պահպանության բնագավառում ակտիվիստ Դեյվիդ Սուզուկին, երրորդ սերնդի կանադացի ճապոնացի է ։ Մայրը՝ Տարա Էլիզաբեթ Կուլիսը, գրող է։
Դեռևս Լորդ Թենիսոնի տարրական դպրոցում սովորելիս՝ 9 տարեկան հասակում, հիմնադրել է «Երեխաների պաշտպանության կազմակերպությունը» (ECO), որը բնապահպանական խնդիրների ուսումնասիրությանն ու այլ երեխաներին իրենց հիմունքները սովորեցնելուն նվիրված մանկական ընկերություն էր ։ 1992 թվականին՝ 12 տարեկան հասակում, Կուլիս-Սուզուկին ԵՊԿ-ի անդամների օգնությամբ գումար է հավաքել՝ Ռիո դե Ժանեյրոյում անցկացվող ՄԱԿ-ի շրջակա միջավայրի և զարգացման կոնֆերանսին մասնակցելու համար։ Խմբի անդամներ Միշել Քուիգի, Վանեսա Սաթիի և Մորգան Գեյսլերի հետ Կուլիս-Սուզուկին գագաթնաժողովի ընթացքում ներկայացրել է բնապահպանական խնդիրները երիտասարդության տեսանկյունից ։ Այդ ժամանակից ի վեր՝ տեսանյութը հիթ է դարձել և հայտնի է որպես «Աղջիկ, որն աշխարհին լռեցրեց 5 րոպեով» ։
1993 թվականին արժանացել է «Global 500 Roll of Honor» համաժողովի մրցանակին ։ 1993 թվականին Doubleday հրատարակչությունը հրատարակել է «Պատմիր աշխարհին» գիրքը։ 32 էջանոց գիրքը էկոլոգիական քայլերի մասին է, նախատեսված է ընտանիքների համար։
2002 թվականի սկզբին օգնել է գործարկել «The Skyfish Project» առցանց հետազոտական ​​կենտրոնը ։ Որպես Քոֆի Անանի հատուկ խորհրդատվական խմբի անդամ՝ 2002 թվականի օգոստոսին Յոհանեսբուրգում կայացած կայուն զարգացման գագաթնաժողովում Կուլիս-Սուզուկին և «Skyfish» նախագծի մասնակիցները ներկայացրել են իրենց առաջին նախագիծը՝ «Պատասխանատվության ճանաչում» կոչվող խոստումը ։ «Skyfish» նախագիծը լուծարվել է 2004 թվականին, երբ Կուլիս-Սուզուկին կրկին կենտրոնացել է ուսման վրա։ Ընդունվել է Վիկտորիայի համալսարանի ասպիրանտուրա՝ Նենսի Թյորների ղեկավարած էթնոբոտանիկան ուսումնասիրելու համար, որն ավարտել է 2007 թվականին ։
Սևերնն ամուսնացած է, բնակվում է ամուսնու և երկու որդիների հետ Հայդա-Գուայ քաղաքում (Բրիտանական Կոլումբիա, նախկինում՝ Շառլոտա թագուհու կղզիներ)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Եյլի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Կանադացի գրողներ Կատեգորիա:Կանադացի հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Կանադացի բնապահպաններ Կատեգորիա:Կենսաբաններ Կատեգորիա:Կլիմայական ակտիվիստներ
Չարլզ Այվզ
Չարլզ Էդվարդ Այվզ (Charles Edward Ives, ), ամերիկացի կոմպոզիտոր, 20-րդ դարի ամերիկյան նոր կոմպոզիտորական դպրոցի հիմնադիր։
Կենսագրություն
Ռազմական գործիչ Ջորջ Այվզի որդին (1845–1894), ով եղել է նրա երաժշտության առաջին ուսուցիչը։ 1887 թվականից սկսած եկեղեցում աշխատել է որպես երգեհոնահար։ Ավարտել է Եյլի համալսարանը (1894–1898), որտեղ սովորել է կոմպոզիցիա (Հ. Փարքերի դասարան) և երգեհոն է նվագել (Դ. Բակայի դասարան)։ Երաժշտություն սկսել է գրել 19-րդ դարի 90-ական թվականներից։ 1899 թվականներից սկսած Նյու Յորքում և այլ քաղաքներում եղել է եկեղեցական երգեհոնահար։ Աշխատել է տարբեր ապահովագրական ընկերություններում, հիմնել սեփական բիզնեսը, անշարժ գույքի ապահովագրության մեջ ներկայացրել մի շարք նորարարություններ։ Ապահովագրության ոլորտում բազմաթիվ հաջողություններ է ունեցել, ինչը թույլ է տվել ապահովել ընտանիքին, իսկ երաժշտությամբ զբաղվելը դարձել է հոբբի։ 1907 թվականի սկզբներին սրտի խնդիրներ է ունեցել, դրան հետագայում ավելանում է շաքարային դիաբետ և այլ հիվանդություններ։ 1927 թվականի սկզբներին դադարել է ստեղծագործել և շուտով հեռացել բիզնեսից ։
1940-ական թվականներին նրա աշխատանքները հազվադեպ էին կատարվում և գործնականում հայտնի չէին։ Այվզին իսկապես ընդունվել է միայն նրա մահից հետո, երբ նա ճանաչվել է որպես ամերիկյան լավագույն կոմպոզիտորներից մեկը։ Առաջին ճանաչումը 1940-ական թվականներին էր, երբ Այվզի արվեստը բարձր է գնահատվել Առնոլդ Շյոնբերգի կողմից։ Այվզը երրորդ սիմֆոնիայի (1911) համար պարգևատրվել է Պուլիցերյան մրցանակով (1947)։ 1951 թվականին Այվզի երկրորդ սիմֆոնիայի պրեմիերայի դիրիժորն է Լեոնարդ Բերնստայնը։
Ոճ
Այվզի արվեստի վրա մեծ ազդեցություն է ունեցել ազգային երաժշտությունը, որը նա լսել է իր մանկության տարիներին, որն անցել է գյուղում՝ ազգային երգեր, հոգևոր և կրոնական օրհներգեր։ Այվզի երաժշտական յուրահատուկ ճաշակը միավորում է ֆոլկլորի տարրեր, ավանդական կենցաղային երաժշտությունը բարդ, սուր, ոչ ներդաշնակ և ձայնային մեթոդների հետ։ Ուոլինգֆորդ Ռիգերի, Հենրի Քոուելի, Կարլ Ռագլսի և Ջոն Բեքերի հետ միասին եղել է «Ամերիկյան հնգյակ» ավանգարդիստ կոմպոզիտորներից մեկը։
Հիշատակ
Սկսած 1970 թվականից Արվեստի և գրականության ամերիկյան ակադեմիան երիտասարդ կոմպոզիտորներին հանձնում է Չարլզ Այվզի ամենամյա մրցանակ։ Այվզի պատվին Մերկուրիում անվանվել է խառնարան։
Մատենագիտություն
Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Եյլի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Պուլիտցերյան մրցանակակիրներ Կատեգորիա:20-րդ դարի դասական կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Ամերիկացի երաժիշտներ
Դարյա Ֆիկելմոն
Դարիա Դոլի դե Ֆիկելմոն (Да́рья Фёдоровна Фикельмо́н, ), ի ծնե` կոմսուհի Դորոթեա ֆոն Տիեզենհաուզեն, ռուս գրող և գրական սալոնի տիրուհի։
Ռուսաստանի պատերազմի հերոս Միխայիլ Կուտուզովի թոռնուհին է (նշանավորվել է Նապոլեոնյան պատերազմներում), Ե. Մ. Խիտրովի դուստրը, ավստրիացի դիվանագետ և քաղաքական գործիչ Կառլ Լյուդվիգ Ֆիկելմոնի կինը։
Հայտնի է որպես պետերբուրգյան սալոնի տիրուհի և «Աշխարհիկ օրագրի» հեղինակ, որի նշումներում պուշկինագետները հատուկ ուշադրություն են դարձնում Պուշկինին և նրա կնոջը վերաբերող դրվագներին և Պուշկինի մենամարտի և մահվան մանրամասներին։ 1920-ական թվականներից ենթադրվում է, որ Ֆիկելմոնը կապված էր Պուշկինի հետ։ Վարկածը ունի ինչպես համախոհներ, այնպես էլ հակառակորդներ։
Կենսագրություն
Դոլի ֆոն Տիեզենհաուզենը Ալեքսանդր 1-ինի ֆլիգել-ադյուտանտ Ֆերդինանտ ֆոն Տիեզենհաուզենի և Միխայիլ Կուտուզովի դստեր` Ելիզավետա Միխայլովնայի դուստրն է։ 1811 թվականին նրա մայրն ամուսնացել է Տոսկանայի Մեծ դքսության Ռուսաստանի հատուկ ներկայացուցչի` գեներալ-մայոր Նիկոլայ Ֆյոդորովիչ Խիտրովի հետ։ 1815 թվականից Դոլին մոր և քրոջ` Եկատերինայի հետ անցկացրել է տատիկի` Ե. Ի. Տիեզենհաուզենի կողքին։
1821 թվականի հունիսի 3-ին նա ամուսնացել է Ավստրիայի կայսրության դեսպան Կառլ Լյուդվիգ Ֆիկելմոնի հետ։ Ամուսնների տարիքային տարբերությունը 27 տարի էր։
Ամուսնության առաջին տարիները Դոլին անցկացրել է Նեապոլում, որտեղ Ֆիկելմոնը 1821 թվականի մարտից Ավստրիայի դիվանագիտական ներկայացուցիչն էր Երկու Սիցիլիաների թագավոր Ֆերդինանտ 1-ինի արքունիքում։ Ելիզավետա Միխայլովան և Եկատերինան Ֆիկելմոնների հետ տեղափոխվել են Նեապոլ։ Չնայած դժվարություններին` 1820-1821-ական թվականների Նեապոլյան հեղափոխությունից հետո (Ֆիկելմոնը մասնակցում էր ռազմական գործողություններին) ավստրիացիների և իտալացիների հարաբերությունները լարված էին, Դարիա Ֆյոդորովնան և մայրը շուտով ինտեգրվեցին նեապոլյան բարձր հասարակության մեջ։
1823 թվականին Ֆիկելմոնները ուղևորվել են Սանկտ Պետերբուրգ։ Ալեքսանդր կայսրը մոր` արքայադուստր Խիտրովայի կայսերական կենսաթոշակ է նշանակել, և ընտանիքը հաճախ այցելում էր միապետի պալատ։
Վերադառնալով Նեապոլ, 1825 թվականին Դոլին ծննդաբերել է իր միակ դստերը` Էլիզաբեթ-Ալեքսանդրինժ-Մարի-Թերեզա դե Ֆիկելմոնտին։
1829 թվականին Դոլիի ամուսինը Ռուսաստանում նշանակվել է Ավստրիայի դեսպան։
Հետնորդներ
Դուստրը` Ելիզավետա Մարիյա Թերեզա (ծնվել է 1825 թվականի նոյեմբերի 10-ին կամ դեկտեմբերի 12-ին Նեապոլում, մահացել 1878 թվականի փետրվարի 14-ին Վենետիկում)` Ելիզավետա Ալեքսեևնա կայսրուհու և կայսր Ալեքսանդր 1-ինի սանուհին։ Նրան Մարիա Թերեզ են անվանել ի պատիվ Ավստրիայի կայսրուհու։ 1841 թվականի դեկտեմբերի 15-ին ամուսնացել է իշխան Էդմունդ Կլյարի-ի-Ալդրինգենի հետ (1813-1894)։ Այդ ամուսնությունից ծնվել են երեք որդի և մեկ դուստր։ Որդին` Մանֆրեդը Ավստրո-Հունգարիայի նշանավոր քաղաքական գործիչ էր ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ Կատեգորիա:Ռուսական կայսրության կին գրողներ
Կապիկները
«Կապիկները» («Обезьянки»), նկարված մուլտսերիալ՝ ստեղծված «Սոյուզմուլտֆիլմ» խորհրդային ստուդիայի կողմից ։ Ռեժիսորը Լեոնիդ Շվարցմանն է, սցենարի հեղինակը՝ հայտնի մանկագիր Գրիգորի Օստերը։ Մուլտֆիլմում հնչող «В каждом маленьком ребёнке…» երգը կատարում է «Մաշինա վրեմենի») խումբը մենակատար Օքսանա Շաբինայի հետ։ Մուլտսերիալի երաժշտության հեղինակը խմբի ստեղնաշարահար Ալեքսանդր Զայցևն է։
Կապիկները։ Շղթա երեխաներից
Ստեղծվել է 1983 թվականին, տևողությունը՝ 9 րոպե 12 վայրկյան։
1-ին ֆիլմն է։ Կենդանաբանական այգի է այցելում մանկապարտեզի սաների խումբը։ Նրանք բռնել էին պարանից։ Կապիկները խառնվում են երեխաներին ու սկսում չարաճճիություններ անել։ Այս ֆիլմում նրանց մասնակցությունը երկրորդական է։ Բոլոր կապիկները միանման են (մնացած մուլտֆիլմերում նրանցից մեկը մնացածից ավելի փոքր տեսք ունի)։
Կապիկները։ Զգո՛ւյշ, կապիկներն են
Ստեղծվել է 1984 թվականին, տևողությունը՝ 9 րոպե 26 վայրկյան։
2-րդ ֆիլմն է։ Սկզբում կապիկները խաղում են իրենց անմիջական բնակության վայրում, այսինքն՝ կենդանաբանական այգու վանդակում։ Բայց հետո գաղտնի փախչում են քաղաք, որպեսզի օգնեն մարդկանց։
Կապիկներն ու կողոպտիչները
Ստեղծվել է 1985 թվականին, տևողությունը՝ 8 րոպե 48 վայրկյան։
3-րդ ֆիլմն է։ Կապիկները նորից չարաճճիություններ են անում Կենդանաբանական այգում, բայց հանկարծ տեսնում են, որ 2 կողոպտիչ ներխուժում են հրուշակեղենի խանութ։ Ատրճանակով սպառնալով վաճառողին՝ նրանք պարկն են լցնում տարբեր քաղցրավենիքներ։ Կապիկները չեն կարողանում անտարբեր նայել և գաղտնի մտնում են նրանց ավտոմեքենան։ Խուճապահար Մայր կապիկը վերցնում է ոստիկանների մոտոցիկլետն ու ընկնում նրանց հետևից։
Ինչպես կապիկները ճաշեցին
Ստեղծվել է 1987 թվականին, տևողությունը՝ 9 րոպե 5 վայրկյան։
Կապիկնե՛ր, առա՛ջ
Ստեղծվել է 1993 թվականին, տևողությունը՝ 8 րոպե 7 վայրկյան։
5-րդ ֆիլմն է։ Պատմում է կապիկների զանազան արկածների մասին։ Նրանք մարում են հրդեհը, օգնում ֆուտբոլիստներին, և այդ ամենն անում են ավերելով ու միամիտ սխալներով։
Կապիկներն օպերայում
Ստեղծվել է 1995 թվականին, տևողությունը՝ 9 րոպե 43 վայրկյան։
6-րդ ֆիլմն է։ Վագրը Մայր կապիկին հրավիրում է թատրոն՝ դիտելու Շեքսպիրի «Օթելլոն»։ Կապիկների չարաճճիությունների պատճառով Դեզդեմոնայի դերակատարը փախչում է։ Ռեժիսորը Մայր կապիկին խնդրում է խաղալ նրա փոխարեն։ Բայց երբ կապիկները տեսնում են մավրին, որը խեղդում էր իրենց մորը, հարձակվում են անմեղ դերասանի վրա։
Կապիկները։ Շտապ օգնություն
Ստեղծվել է 1997 թվականին, տևողությունը՝ 9 րոպե 12 վայրկյան։
7-րդ ֆիլմն է։ Ամենափոքր կապիկը ձևացնում է, թե հիվանդ է։ Երբ գալիս է շտապ օգնությունը, կապիկները քշում տանում են նրան մեքենան և դրա շնորհիվ կանխում բանկի թալանումը, ինչպես նաև ճանապարհին իրականացնում այլ օգտակար գործեր։
Քննադատների արձագանքներ
1980-ական թվականներին հանրաճանաչություն էին ձեռք բերել Ռ. Ա. Կաչանովի «Երրորդ մոլորակի գաղտնիքը» լիամետրաժ ֆանտաստիկ մուլտֆիլմը (1981), Վ. Ա. Կարավաևի ձեռնարկած «Անառակ թութակի վերադարձը» շարքը (1984-88), Ե. Ա. Գամբուրգի «Շփումներ... Կոնֆլիկտներ» սատիրիկ շարքը (1984-87), Է. Վ. Նազարովի «Սիդորով Վովայի մասին» (1985) և «Մարտինկո» (1987) կատակերգական ժապավենները, Մ. Պ. Միրոշկինի և Լ. Ա. Շվարցմանի սկսած «Շղթա երեխաներից» (1983) և «Զգո՛ւյշ, կապիկներն են» (1984) ֆիլմերը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Կապիկները Կատեգորիա:1983 մուլտսերիալներ Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր կապիկների մասին
Գետափ (այլ կիրառումներ)
Գետափ եզրը կարող է վերաբերել՝
Նաև՝
Զոլտան Բալոգ
Զոլտան Բալոգ (Zoltán Balog, ), հունգարացի քաղաքական գործիչ և կալվինիստ, 2012 թվականից Հունգարիայի մարդկային ռեսուրսների նախարար  ։
Պալեո
Պալեո, բարդ բառերի սկզբնամաս, ցույց է տալիս այդ բառերով արտահայտված հասկացությունների կապը հնության հետ (օրինակ, պալեոգեն, պալեոլիթ)։
Զոլտան Բալոգ
Կենսագրություն
Զոլտան Բալոգը, սոցիալիստական Հունգարիայում առաջիններից մեկը, կրթություն է ստացել բողոքական աստվածաբանության ոլորտում։ 1980 թվականի և 1983 թվականի միջև ընկած ժամանակահատվածում նա սովորել է Արևելյան Բեռլինում և Հալլե-Վիտենբերգի Մարտին Լյութերի անվան համալսարանում։ 1983 թվականից մինչև 1987 թվականը նա աշխատել է որպես ծխական քահանա հունգարական Մագլոդայում, այնուհետև շարունակել է աստվածաբանական կրթությունը գերմանական Տյուբինգենում։ 1989 թվականին Եկեղեցիների համաշխարհային խորհուրդը նրան անվանել է Արևելյան Գերմանիայից Հունգարիայից փախստականների հովիվների թվում. նա աշխատել է Բուդապեշտի ճամբարներից մեկում։
Պալեո
Կատեգորիա:Հնէաբանություն
Զոլտան Բալոգ
Կենսագրություն
1989-1991 թվականներին Բալոգը Նոր Կտակարանի դասախոս էր Բուդապեշտի Կարոլի Գասպարի անվան համալսարանում, իսկ այնուհետև 1996 թվականին դարձել է կրոնի ուսուցիչ։ Բացի այդ, 1991-1994 թվականներին նա պաշտոնապես եղել է «Ֆիդես՝ Հունգարական քաղաքացիական միություն» կուսակցության խորհրդատուն եկեղեցական գործերում։ 1998-2002 թվականներին նա եղել է նաև Հունգարիայի վարչապետ Վիկտոր Օրբանի խորհրդականը, իսկ 2002-2003 թվականներին եղել է Հունգարիայի նախագահի գործի կառավարման սոցիալական քաղաքականության պատասխանատուն։
Հունգարիայի խորհրդարանական ընտրություններում, որը տեղի է ունեցել 2006 թվականին, անկուսակցական Բալոգը մանդատ է ստացել երկրի խորհրդարանում։ Այդ մանդատը նա կրկին ստացել է նաև 2010 թվականի խորհրդարանական ընտրություններում։ Ընտրություններից հետո նա դարձել է Օրբանի երկրորդ կառավարությունում պետական կառավարման և արդարադատության նախարարության սոցիալական ինտեգրման հարցերով պետական քարտուղար։ 2012 թվականի մայիսին, երբ ազգային ռեսուրսների նախարար Միկլոշ Ռեթհեին հրաժարական տվեց, նրան փոխարինեց Զոլտան Բալոգինը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Թյուբինհեմի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:20-րդ դարի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Հունգարիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Բոննի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հունգարացի աստվածաբաններ
Կառլա դել Պոնտե
Կառլա դել Պոնտե (Carla Del Ponte, ), շվեյցարացի նախկին գլխավոր դատախազ, ՄԱԿ-ում նախկին Հարավսլավիայի և Ռուանդայի միջազգային տրիբունալների նախկին դատախազ։ 2008-2011 թվականներին Արգենտինայում եղել է Շվեյցարիայի դեսպան։
Կենսագրություն
Կառլա դել Պոնտեն ծնվել է 1947 թվականին Շվեյցարիայի իտալախոս մասում՝ Լուգանո քաղաքում։ Իրավունք սովորել է Բեռնի, Ժնևի և Լոնդոնի համալսարաններում։ 1972 թվականին ստացել է իրավունքի մագիստրոսի աստիճան և աշխատանքի տեղավորվել իրավաբանական ընկերություններից մեկում։ 1975 թվականին բացել է իր սեփական իրավաբանական ընկերությունը ։
1981 թվականին դել Պոնտեն սկսել է աշխատել Լուգանոյի մարզային դատախազության ապարատում։ Փողերի լվացման, մաքսանենգ զենքերի, թմրադեղերի միջազգային վաճառքի բնագավառներում կատարած հետաքննության, ինչպես նաև կազմակերպված հանցավորությունների դեմ անզիջում պայքարի համար ստացել է «Կառլիտա-Ժանտախտ» (Carlita La Pesta) մականունը ։ Նա իր աշխատանքը կատարելիս սերտ շփում է ունեցել իտալացի դատավոր Ջովաննի Ֆալկոնեի հետ, որը մահացել է 1992 թվականին՝ սիցիլիական մաֆիայի կազմակերպած պայթյունից ։
1994 թվականին դել Պոնտեն նշանակվել է Շվեյցարիայի գլխավոր դատախազ։ Ռուսաստանում մեծ ճանաչում է ստացել ՌԴ առաջին նախագահ Բորիս Ելցինի շրջապատին կոռուպցիայի մեջ մեղադրելու գործով (հայտնի է որպես «Mabetex գործ») ։ Դա նրա՝ որպես գլխավոր դատախազի մեծ հնչեղություն ստացած միակ գործը չէ. նա նաև իր ժամանակին սառեցրել է Պակիստանի նախկին վարչապետ Բենազիր Բհուտտոի հաշիվները և հասել նրան, որ կալանք է դրվել Մեքսիկայի նախկին նախագահ Ռաուլ Սալինասի եղբոր հաշվին եղած 118 միլիոն դոլարի վրա ։
2003 թվականին, լուրջ հաջողությունների չհասնելով Ռուանդայի միջազգային տրիբունալում, դել Պոնտեն ամբողջովին նվիրվել է նախկին Հարավսլավիայի գործին։ Մեղադրող կողմի լսումները շարունակվել են 2002 թվականից մինչև 2004 թվականը, իսկ օգոստոսից սկսվել են պաշտպանական կողմի լսումները։ ՆՀՄՏ լսումները բազմիցս ընդհատվել են ամբաստանյալի առողջության կտրուկ վատացման պատճառով, իսկ 2006 թվականի մարտին Միլոշևիչը բանտում մահացել է սրտի կանգից ։ Նրա մեղքն ապացուցել այդպես էլ չի հաջողվել։ Դրանից հետո դել Պոնտեն զբաղվել է Բոսնիայի և Հերցեգովինայի առաջնորդներ Ռատկո Մլադիչի և Ռադովան Կարաջիչի գործով, որոնք մեղադրվում էին Սրեբրենիցայի զանգվածային ջարդերի մեջ :2011 թվականին Ռատկո Մլադիչը ձերբակավել է սերբական անվտանգության ուժերի կողմից և հանձնվել Հաագայի տրիբունալ։
2007 թվականի հունվարի 30-ին դել Պոնտեն թողել է ՆՀՄՏ-ի դատախազի պաշտոնը։ 2008-2011 թվականներին եղել է Արգենտինայում Շվեյցարիայի դեսպան ։
2008 թվականին դել Պոնտեն հրատարակել է «Որսորդություն։ Ես և ռազմական հանցագործները» գիրքը, որտեղ պատմել է Կոսովոյի ալբանացիների կողմից սերբ կենդանի բանտարկյալների օրգանները հեռացնելու և վաճառելու մասին ։ Բացի այդ, նա իր գրքում տրիբունալին դիմադրություն ցույց տալու մեջ մեղադրել է ոչ միայն Մոսկվային և Բելգրադին, այլև Կենտրոնական հետախուզական վարչությանը, ՄԱԿ-ին, Վաշինգտոնին և ՆԱՏՕ-ին ։
2012 թվականի սեպտեմբերից մինչև 2017 թվականի օգոստոսը դել Պոնտեն եղել է միջազգային հանձնաժողովի անդամ, որը ՄԱԿ-ի Մարդու իրավունքների գերագույն հանձնակատարի հովանավորությամբ հետաքննում էր Սիրիայի իրադարձությունները ։ 2013 թվականի մայիսին նա հայտարարել է, որ հենց հակակառավարական ուժերն են քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ քիմիական զենք օգտագործում։ Այդ կարծիքը տրամագծորեն հակառակ էր եվրոպական քաղաքական բազմաթիվ գործիչների տեսակետին, վերջիններս քիմիական զենքի օգտագործման մեջ մեղադրում էին կառավարական ուժերին ։ 2017 թվականի օգոստոսի 6-ին դել Պոնտեի՝ հանձնաժողովի անդամի լիազորությունները վայր դնելու պատճառն այն էր, որ ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհուրդը հանձնաժողովի նյութերին ընթացք չէր տալիս ։
Անձնական կյանք
դել Պոնտեն եղել է ամուսնացած, ներկայումս ամունալուծված է։ Ունի մեկ որդի, որի մասին գործնականում ոչինչ հայտնի չէ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Շվեյցարացի դատախազներ Կատեգորիա:Շվեյցարացի իրավաբաններ Կատեգորիա:Ժնևի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի պաշտոնյաներ Կատեգորիա:Շվեյցարիայի քաղաքական գործիչներ
Պայթուցիչներ
Պայթուցիչներ, մեխանիզմներ, որոնք նախատեսված են թիրախին հանդիպելիս, թիրախի շրջակայքում կամ թռիչքի հետագծի պահանջվող կետում ռազմամթերքի (արկ, ական, ռումբ ևն) լիցքին սկզբնական պայթյունային իմպուլս հաղորդելու համար։ Պատիճբոցավառիչի բոցավառման դեպքում պատիճդետոնաաորը պայթում է, որն իր հերթին առաջ է բերում դետոնատորի և պայթուցիկ լիցքի պայթյուն։
Տեսակներ
Հարվածային պայթուցիչները կարող են լինել՝
Կատեգորիա:Զինամթերք Կատեգորիա:Չինական հայտնագործություններ
Ռետեզատի ազգային պարկ
Ռետեզատի ազգային պարկ (Parcul Naţional Retezat), հատուկ պահպանվող տարածք (ԲՊՄՄ դասակարգմամբ՝ երկրորդ կարգի ազգային պարկ) Ռետեզատի լեռներում` Ռումինիայի Հունեդոարայի կոմսությունում ։
Նկարագրություն
Ունենալով 2300 մետրից ավելի բարձրության 60-ից ավելի գագաթներ և շուրջ 100 բյուրեղյա մաքրության խորը սառցալեռնային լճեր՝ Ռետեզատի լեռները Կարպատների ամենագեղեցկ վայրերից մեկն է։ 1935 թվականին Ռումինիայի կառավարությունը Ռետեզատի լեռնատարածքի հիման վրա ստեղծեց պետության առաջին ազգային պարկը։
Ներկայումս պարկի տարածությունը 380,47 քառակուսի կիլոմետր է ։ Այդ տարածքում է գտնվում Եվրոպաում մնացած վերջին կուսական նախնադարյան անտառը և մայրացամաքի ամենամեծ եզակի անխառն անտառային տարածքը։ Ռետեզատի լեռների ամենաբարձր գագաթը՝ Պելեագան (2509 մ) նույնպես պարկի տարածքում է։ Պարկի տարածքում են նաև մոտ 80 սառցալճեր։
1979 թ․ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի «Մարդը և բիոսֆերան» ծրագիրը պարկը ներառեց բիոսֆերային տարածքների միջազգային ցանցում։
Ֆլորա և ֆաունա
Ֆլորան ընդգրկում է մոտ 1190 բուսատեսակներ, որոնցից 130-ը "անհետացման վտանգի" կամ "խոցելի" կարգավիճակում են։ Գայլեր, սպիտակ արջեր, վարազներ, սովորական լուսաններ, եվրոպական վայրի կատուներ, քարայծներ, այծյամներ և ազնիվ եղջերու, ինչպես նաև փոքր գիշատչ տեսակներ, ինչպես օրինակ գորշուկներ և ջրասամույրներով է բնակեցված պարկը։
Gemenele (ռումիներեն՝ "Երկվորյակներ") գիտական արգելոցը պարկի խստորեն պահպանվող տարածքներից է, որի մեջ է նաև նախնադարյան անտառը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռումինիայի ազգային պարկեր Կատեգորիա:Կատեգորիա ԲՊՀՄ II
Վլադիմիր Դվոյչենկո
Կենսագրություն
Ուղղափառ, տոհմական պատվավոր քաղաքացու որդի, ծնունդով Տավրիկյան նահանգից։ Ընդհանուր կրթությունը ստացել է Մոսկվայի համալսարանում։ Կամավոր մասնակցել է ռուս-ճապոնական պատերազմին։ 1909 թվականին ավարտել է Ելիզավետգրադյան հեծելազորային ուսումնարանն առաջին կարգով, ստանալով կորնետի աստիճան գործուղվել է Ղրիմի հեծյալ գունդ, 1912 թվականին դարձել է պորուչիկ։ 1914 թվականին Ղրիմի հեծյալ գնդի 6-րդ հեծելավաշտում ծառայելով որպես կրտսեր սպա մասնակցում է Առաջին համաշխարհային պատերազմին և պարգևատրվում Գեորգիևյան զենքով։ 1916 թվականի մարտի 16-ին ստացել է շտաբս-ռոտմիստրի կոչում, 1915 թվականի հոկտեմբերի 19-ից մինչև 1917 թվականի հունվարի 1-ը փոխադրվել է Օդեսայի ռազմական օկրուգի շտաբի պահուստային անձնակազմ, հաշվառվելով բանակային հեծելազորում։ Քաղաքացիական պատերազմի սկզբում` 1918 թվականի փետրվարին, ընդգրկվում է Ռումինական ռազմաճակատում ձևավորված գնդապետ Դրոզդովսկու ջոկատում։ Որպես Հեծելազորային դիվիզիոնի 2-րդ էսկադրոնի հրամանատար մասնակցում է Յասսի-Դոնի արշավանքին։ 1919 թվականի աշնանը գնդապետի կոչումով նշանակվում է Ռուսաստանի հարավի Զինված ուժերի Տավրիկյան հեծելազորային դիվիզիոնի հրամանատար։ 1920 թվականի նոյեմբերին Ղրիմից էվակուացվում է Վրանգելի Ռուսական բանակի կազմ։ Մասնակցել է Գալիպոլիի ճակատամարտին։
1937 թվականից որպես կամավորական Իսպանիայում մասնակցում է Քաղաքացիական պատերազմին Ֆրանցիսկո Ֆրանկոյի կողմից։ Ծառայել է Նավարայում (Բադախոսի ռազմաճակատ), մարտական վաստակի համար պարգևատրվել է Մարտական մեդալով։ Մահացել է քաղցկեղից 1939 թվականին Սանտանդեր քաղաքում։
Ընտանիք
Կինը՝ Եֆրոսինյա Միխայլովնա Դվոյչենկո-Մարկովան (1901-1980), գրականագետ էր։ Նրանց որդին Դմիտրին (1921—2005), ամերիկյան պատմաբան, Նյուրնբերգյան դատավարության թարգմանիչ։
Գրում Լեյք
Գրում Լեյք՝ ցամաքած աղի լիճ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում, Նևադա նահանգից դեպի հարավ։ Լճի վրայով անցնում է թռիչքի և վայրէջքի ուղի, իսկ տարածքում տեղակայված է Նելիս ավիաբազային պատկանող ռմբակոծության համար նախատեսված հրաձգարանը, (Nellis Bombing Range Test Site airport), հայտնի է նաև որպես Գոտի 51։ Լիճը գտնվում է ծովի մակարդակից 1344 մ բարձրության վրա, հյուսիսից հարավ երկարությունը հասնում է 6 կիլոմետրի, իսկ արևմուտքից արևելք`  4.8 կիլոմետրի ։ Գտնվում է համանուն Գրում Լեյք Վելլի (Groom Lake Valley) հովտում։ Ռեյչլ քաղաքից 40 կիլոմետր դեպի հարավ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լճեր այբբենական կարգով
Ամերիկյան թանգարանների դաշինք
Ամերիկյան թանգարանների դաշինք (American Alliance of Museums, ավելի վաղ կոչվել է American Association of Museums, կրճ. ԱԹԴ), ԱՄՆ-ի ոչ առևտրային կազմակերպություն, որը միավորում է երկրի թանգարանները և օգնում է մշակել միասնական ստանդարտներ, նպաստում է գիտելիքների փոխանակմանը, ինչպես նաև որոշումներ է կայացնում թանգարանային համայնքի համար հետաքրքրություն ներկայացնող հարցերի շուրջ։ Դաշինքը ձգտում է ապահովել, որ թանգարանները մնան ամերիկյան համայնքի կենսական մասը, մարդկանց միացնելով մարդկային փորձի, անցյալի, ներկայի և ապագայի մեծագույն ձեռքբերումներով։
2014 թվականի Թանգարանների ամերիկյան դաշինքի կոնֆերանսում թանգարանային և գրադարանային սպասարկման ինստիտուտը հայտնել է, որ ԱՄՆ-ում առնվազն 5000 թանգարան է եղել ։
Պատմություն և գործունեություն
1905 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Վաշինգտոնի Ազգային թանգարանում տեղի ունեցավ ոչ պաշտոնական հանդիպում Ամերիկայի թանգարանների ասոցիացիայի ստեղծման նպատակահարմարության քննարկման նպատակով» ։ 1906 թվականին ասոցիացիան ստեղծվել է։
Ասոցիացիայի կենտրոնակայանը հիմնադրվել է Վաշինգտոնում 1923 թվականին և գտնվում էր Սմիթսոնյան ինստիտուտի շենքում։
1961 թվականին ասոցիացիան հրատարակել է Թանգարանների տեղեկատու, որտեղ ներառվել է 4600 հաստատություն։ 1964 թվականին թանգարանները ներառվել են National Arts and Cultural Development Act օրենքում, իսկ 1966 թվականին ընդունվել է National Museum Act օրենքը։
2012 թվականին կազմակերպության անվանումը փոխվել է դառնալով՝ «Թանգարանների ամերիկյան դաշինք»։
Ներկայումս դաշինքի տնօրենը (նախագահը) Լաուրա Լ. Լոթն է (Laura L. Lot), տնօրենների խորհրդի նախագահը՝ Կիպեն դե Ալբա Չուն (Kippen de Alba Chu) :
Թանգարանների դաշինքն անցկացնում է ամենամյա կոնֆերանսներ, որոնցից վերջինը տեղի է ունեցել 2019 թվականին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան ընկերություններ
Պիմեն Պանչենկո
Պիմեն Պանչենկո Եմելյանովիչ (Пімен Емяльянавіч Панчанка, ), բելառուս սովետական բանաստեղծ։ ԲԽՍՀ-ի ժողովրդական բանաստեղծ (1973)։ ԽՄԿԿ անդամ 1943 թվականից։ Հայրենական Մեծ պատերազմի (1941-1945) մասնակից։
Պանչենոյի առաջին գրքերը «Վստահություն» (1938) և «Սեպտեմբերյան դրոշներ» (1940) ժողովածուներն են։ Պատերազմի տարիների բանաստեղծությունները ամփոփված են «Պատերազմի ճանապարհ» (1942) և «Հեռավոր կայաններ» (1945) գրքերում։ Սրանց հաջորդել են «Երդում» (1949), «Ընդարձակ աշխարհ» (1955), «Ճանապարհորդությունների ու սիրո գիրք» (1959), «Նյու Յորքյան պատկերներ» (1960), «Հազար երկնակամար» (1962), «Կայծակի լույսի տակ» (1966, ԲԽՍՀ-ի Յա. Կուպալայի անվան պետական մրցանակ, 1967), «Դեկտեմբեր» (1972) գրքերը։ Պանչենկոյի պոեզիային բնորոշ է քնարականության և հրապարակախոսության, պաթոսի և հեգնանքի, հրատապության և բարոյականության խնդիրների միասնությունը։ Թարգմանվել է ԽՍՀՄ և այլ ժողովուրդների լեզուներով։ ԽՍՀՄ ԳԽ վարչության անդամ։ Պարգևատրվել է 4 շքանշանով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բելառուս բանաստեղծներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:Բելառուսական ԽՍՀ ԳԽ 5-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:Բելառուսական ԽՍՀ ԳԽ 6-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:Բելառուսական ԽՍՀ ԳԽ 8-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Հրապարակախոսներ ըստ երկրների Կատեգորիա:Բելառուս թարգմանիչներ Կատեգորիա:Խորհրդային բանաստեղծներ Կատեգորիա:Խորհրդային թարգմանիչներ Կատեգորիա:Խորհրդային խմբագիրներ Կատեգորիա:20-րդ դարի խմբագիրներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Վոյցեխ Ժուկրովսկի
Վոյցեխ Ժուկրովսկի (Wojciech Żukrowski, ), լեհ արձակագիր, սցենարիստ, լրագրող։
Կենսագրություն
Վոյցեխ Ժուկրովսկին ծնվել է Կրակով քաղաքում։ Առաջին անգամ տպագրվել է 1934 թվականին Վարշավայում տպագրվող երիտասարդական «Kuźnia Młodych» («Երիտասարդների դարբնոց») շաբաթաթերթում։ 1937 թվականին ընդունվում է Յագելոնյան համալսարան, սակայն շուտով բռնկվում է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը, և նա զորակոչվում է բանակ։ Պատերազմից հետո ավարտում է Վրոցլավի համալսարանի լեհագիտության ֆակուլտետը։ 1945-1947 թվականներին Լեհական բանակի զորամասերից մեկի հրամանատարն էր։ Եղել է թղթակից Վիետնամում, Լաոսում, Չինաստանում, աշխատել է Հնդկաստանում Լեհաստանի դեսպանատանը։ Եղել է Լեհական խաղաղության պաշտպանության կոմիտեի և ՊԵՆ ակումբի լեհական բաժանմունքի գործիչներից։ 1982-1988 թվականներին ղեկավարել է Մանկապատանեկան գրականության միջազգային խորհրդի լեհական բաժանմունքը, 1983-1989 թվականներին՝ Լեհ-խորհրդային բարեկամություն կազմակերպությունը, 1986-1989 թվականներին՝ Լեհաստանի գրողների միությունը։ Եղել է ԼԺՀ սեյմի 6-9-րդ նստաշրջանների պատգամավոր (1972-1989)։
Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունների հիման վրա նկարահանվել են ֆիլմեր՝ «Lotna», «Skąpani w ogniu», Zapach psiej sierści, Kamienne tablice, Porwanie w Tiutiurlistanie.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեհ արձակագիրներ Կատեգորիա:Լեհ սցենարիստներ Կատեգորիա:Լեհ լրագրողներ Կատեգորիա:Լեհաստանի գրողների միության նախագահներ Կատեգորիա:Լեհաստանի գրողների միության անդամներ Կատեգորիա:20-րդ դարի լրագրողներ Կատեգորիա:Վրոցլավի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Լեհ գրողներ Կատեգորիա:Լեհ դիվանագետներ Կատեգորիա:Լեհ մանկագիրներ
Ալեքսանդր Դվորնիկով
Ալեքսանդր Վլադիմիրովիչ Դվորնիկով (Дворников Александр Владимирович), ), ռուս ռազմական հրամանատար, 2016 թվականի սեպտեմբերի 20-ից Հարավային ռազմական օկրուգի հրամանատար, գեներալ-գնդապետ (2014 թ.), Ռուսաստանի Դաշնության հերոս (2016 թ․)։
Կենսագրություն
Ալեքսանդր Վլադմիրի Դվորնիկովը ծնվել է 1961 թվականի օգոստոսի 22-ին Պրիմորիեի երկրամասի Ուսսուրինսկ քաղաքում։ 1978 թվականին ավարտել է Ուսսուրիյսկի սուվորովյան ռազմական ուսումնարանը և ընդունվել Մոսկվայի բարձրագույն ռազմական հրամանատարական ուսումնարան։ Ավարտելով այն 1982 թվականին ծառայության է անցել Արևելյան ռազմական շրջանում դասակի հրամանատարի, այնուհետև վաշտի հրամանատարի, իսկ հետո գումարտակի շտաբի պետի պաշտոններում ։
1991 թվականին ավարտել է Մ. Վ. Ֆրունզեի անվան ռազմական ակադեմիան, ինչից հետո ծառայության է անցել Գերմանիայում խորհրդային զորախմբի (ԳԽԶԽ, ГСВГ - ru:Группа советских войск в Германии) զորամասերից մեկում որպես գումարտակի հրամանատարի տեղակալ։
1995 թ.-ից մինչև 2000 թվականները եղել է գնդի շտաբի պետ, այնուհետև Մոսկվայի ռազմական շրջանի (ՄՌՇ) մոտոհրաձգային գնդի հրամանատար։
2000 թ.-ից մինչև 2003 թվականները ծառայել է Հյուսիսկովկասյան ռազմական շրջանում շտաբի պետի, իսկ հետո մոտոհրաձգային դվիզիայի հրամանատարի պաշտոններում։
2005 թվականին ավարտել է ՌԴ ԶՈւ Գլխավոր շտաբի ռազմական ակադեմիան և նշանակվել Սիբիրյան ռազմական շրջանում 36-րդ բանակի շտաբի պետ։
2011 թվականի հունվարից մինչև 2012 թվականի ապրիլը եղել է Արևելյան ռազմական շրջանի (ԱՌՇ) զորքերի հրամանատարի տեղակալ։
2012 թվականի ապրիլից Կենտրոնական ռազմական օկրուգի (ԿՌՇ) զորքերի հրամանատարի տեղակալ, շտաբի պետ։ 2012 թվականի նոյեմբերի 9-ից մինչև 2012 թվականի դեկտեմբերի 24-ը ժամանակավոր կատարել է Կենտրոնական ռազմական օկրուգի հրամանատարի պարտավորությունները։ 2012 թվականի դեկտեմբերի 24-ից Կենտրոնական ռազմական օկրուգի հրամանատարիի առաջին տեղակալ, շտաբի պետ։
Սկսած 2015 թվականի աշնանը դարձել է Սիրիայում Ռուսաստանի ռազմական գործողությունների հրամանատարը ։
2016 թվականի մայիսի 17-ին Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը գեներալ-գնդապետ Ալեքսանդր Դվորնիկովին շնորհել է Ռուսաստանի Դաշնության հերոսի շքանշան։
2016 թվականի հունիսից կատարում է Հարավային ռազմական շրջանի հրամանատարի պարտականությունները։ 2016 թվականի սեպտեմբերի 20-ին նշանակվել է Հարավային ռազմական շրջանի հրամանատար ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանի 2-րդ աստիճանի մեդալով պարգևատրվածներ Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 4-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Դաշնության հերոսներ Կատեգորիա:Մոսկվայի 850-ամյակի հուշամեդալով պարգևատրվածներ Կատեգորիա:Գեներալ-գնդապետներ Կատեգորիա:Ռուս ռազմական գործիչներ
Ուրմիայի գործողություն
Ուրմիայի ռազմագործողություն (1915 թվականի հունվար-հունիս), Ռուսական կայսրության մահմեդական զորամասերի գործողությունները Ուրմիա լճի շրջանում Առաջին համաշխարհային պատերազմի Պարսից պատերազմաշրջանի ընթացքում։
Ադրբեջանական ուղղություն
Ադրբեջանական ռազմագործողությունների երկրորդական ուղղությունը գտնվում էր Կովկասյան բանակի ամենաձախ թևում և ձգվում էր Թավրիզից և Ուրմիայից մինչև Ռավանդուզ և Մոսուլ։ Վանա լճի հարավարևելյան լեռներն այդ ուղղությունը անջատում էին հիմնական ռազմաճակատից։ Տարածքում քիչ էին հարմարավետ ճանապարհները, նրանց մեծ մասը շրջանցիկ էին ։
1909-1912 թվականների ինտերվենցիայի ժամանակներից ռուսները Թավրիզում և Ուրմիայում մեծ ջոկատ էին պահում, որը պատերազմի ժամանակ օգտագործվեց Ջուլֆայից Էրիվան և Ելիզավետպոլ գնացող ճանապարհների պաշտպանության համար։ Որպեսզի կանխվի թուրք լրտեսների կողմից ռազմատենչ քրդերի և շահսևենների՝ Ռուսաստանի դեմ ապստամբելու հավանականությունը, Իրանական Ադրբեջանի հյուսիս-արևմուտքում 2-րդ Կովկասյան հրաձգային հրետանային դիվիզիայի և 2-րդ Կովկասյան հրաձգային գումարտակի, 4-րդ Կովկասյան կազակական դիվիզիայի և 27-րդ սահմանապահ բրիգադի ¾ գումարտակի կազմում ջոկատ կենտրոնացվեց։ Ընդհանուր՝ հետևակային 8 ¾ գումարտակ, 24 հարյուրյակ և 24 հրանոթ ։
Ադրբեջանական բանակի ղեկավար նշանակվեց գեներալ Ֆ. Գ. Չերնոզուբովը։ Նրա առջև խնդիր դրվեց հետևել և ապահովել Մոսուլ-Ռավանդուզ-Թավրիզ և Վան-Ուրմիա ուղղությունը։ Այդ նպատակով զորքերը գրավեցին շրջանի կարևորագույն վայրերը՝ Թավրիզը, Խոյը, Դիլմանը և Ուրմիան, և դեպի Մարաղա, Սոուչ-Բուլագ և Մակու առաջ քաշեցին ոչ մեծ առաջապահ ջոկատները ։
Ի սկզբանե ջոկատը ենթակա էր 4-րդ Կովկասյան բանակային կորպուսի գեներալ Պ. Ի. Օգանովսկուն, բայց կապված զորամասերի՝ 400 կմ երկարաձգվող ճակատային գծի կառավարման դժվարությունների և կորպուսի ու ջոկատի առջև դրված խնդիրների տարբերությունների հետ, հետագայում առանձնացվեց որպես ինքնուրույն ռազմական միավոր, որն անցավ բանակի հրամանատարության անմիջականորեն ենթակայության տակ ։
Աստիճանաբար, ջոկատը ոչ մեծ մարտերով տեղափոխվեց արևմուտք՝ սեղմելով թուրքերի և քրդերի սահմանապահ և ժանդարմերական զորամասերը և դեկտեմբերին գրավելով Կոտուրը, Բաշկալեն և Սարայը ։
Մինչև 1914 թվականի դեկտեմբերն այս ուղղությամբ տեղի ունեցած բախումները ոչ նշանակալի էին, բայց արդեն նոյեմբերին թուրքերը սկսեցին ակտիվանալ Ռավանդուզի շրջանում, իսկ Վանի շրջանում հայտնվեցին 37-րդ հետևակային դիվիզիայի զորամասերը ։
Դեկտեմբերյան նահանջ
Դեկտեմբերի 15-ին (28) Կովկասյան բանակի հրամանատար Ա. Զ. Միշլաևսկին, Սարիղամիշում թուրքերի շրջապատումից զորքը լքելով և դեպի Թիֆլիս փախուստով փրկվելով, 4-րդ Կովկասյան կորպուսին ռուսական տարածք նահանջելու խուճապային հրաման տվեց, իսկ Չեռնոզուբովի ջոկատին հրամայեց նահանջել Ջուլֆա։ Գեներալ Օգանովսկին, որի զորքերը որևէ ճնշման չէին ենթարկվել հակառակորդի կողմից, հրամանն անտեսեց, քանի որ նահանջը հարվածի տակ կդներ Սարիղամիշյան խմբի թևը, բայց Չեռնոզուբովը հեռացավ գրավված շրջանից և ջոկատը տեղակայեց Ջույֆայի և Խոյի մոտակայքում ։ Քանի որ հապճեպ փախուստի պայմաններում չհաջողվեց պահեստները լիովին տարհանել, մեծ քանակությամբ պահեստավորված ապրանքներ ու մթերքներ դուրս նետվեցին կամ ոչնչացվեցին ։
Այս նահանջը զգալի վնաս պատճառեց, քանի որ քրդերի մի մասը, տեսնելով ռուսների թուլությունը, անցան թուրքերի կողմը, և դրա հետևանքով մեծ ջանքեր պետք եղան նրանց վերստին հպատակեցնելու համար ։
Ուրմիայի և Դիլմանի շրջանների հայկական և ասորական բնակչությունը, վախենալով մուսուլմանական վրեժխնդրությունից, խուճապահար լքեցին քաղաքը, փախստականների ամբոխները լցվեցին դեպի հյուսիս գնացող ճանապարհը, ինչը ևս խանգարեց զորքերի նահանջին ։
Միայն դեկտեմբերի 29-ին (հունվարի 11-ին) Չեռնոզուբովը 2-րդ կովկասյան հրաձգային բրիգադի գեներալ Ֆ. Ի. Նազարբեկովին հրաման տվեց կրկին նվաճել Խոյը։ Հաջորդ օրը ռուսներն առանց կռվի գրավեցին քաղաքը և առաջապահ զորքերին դուրս մղեցին դեպի Կոտուր և Դիլման։ Զորքի մնացյալ հատվածները հեռացան դեպի Ջուլֆա ։
Թուրքերը ոչ մեծ ջոկատներով նվաճեցին ռուսների կողմից լքված քաղաքները։ Հունվարի 1-ին (14) կամավորական ջոկատները, սահմանապահները և քրդական հեծելազորը մտան Թավրիզ և շուտով հասան Խոյ։
Ռուսների հարձակում
Վերադառնալով Սարիղամիշից՝ գեներալ Ն. Ն. Յուդենիչը Չեռնոզուբովին հրամայեց վերականգնել իրավիճակը։ Թուրքերի և քրդերի հետ եռօրյա համառ մարտերից հետո հունվարի 15-ին (28-ին) գրավվեց Սուֆիանը, հաջորդ օրը, դարձյալ կռիվ մղելով, Զաբարլին, և ամսի 17-ին (30-ին) ռուսները մտան հակառակորդի կողմից լքված Թավրիզ ։
Փետրվարի 16-ին (29-ին) Նազարբեկովի՝ 1-ին Պոլտավյան կազակական գնդով և 8-րդ Կովկասյան հրաձգային գնդով ամրացված զորամասերը Սուֆիանից առաջ քաշվելով թուրքերի կողմից՝ անցան հարձակման և առանց կռվի զավթեցին Դիլմանը ։
Այս դիրքերում ջոկատը մնաց մինչև ապրիլի 10-ը (23-ը) ։
Թուրքական հարձակում
Ապրիլի սկզբին Վանա լճի շրջանում կենտրոնացվեցին թուրքական զորքեր և ամսվա կեսերին 3-րդ Միացյալ և 37-րդ դիվիզիաները, որոնք ներառված էին Խալիլ բեյի հրամանատարության ներքո գտնվող կորպուսի մեջ, քրդական հեծելազորի հետ ներխուժեցին պարսկական տարածք և գրավեցին Ուրմիան՝ պլանավորելով շարժվել դեպի Ելիզավետպոլ և Բաքու։ Այդ ժամանակ թուրքերի թիկունքում սկսվեց Վանի ապստամբությունը, և նույն կորպուսի կազմի մեջ մտնող 5-րդ դիվիզիան ստիպված եղավ այդ ուղղությամբ ճնշում գործադրել ։
37-րդ դիվիզիան դիրքավորվեց Բաշկալեի շրջանում, իսկ Խալիլ բեյը 3-րդ Միացյալ, ժանդարմերական և սահմանապահ զորամասերի հետ (10-12 գումարտակ, 12 թնդանոթ, մի քանի հազար քրդեր) ապրիլի 16-ին (29-ին) Դիլմանից դուրս մղեցին ռուսներին և սկսեցին հետապնդել նրանց։ Նազարբեկովին անհապաղ համալրում ուղարկվեց, և ապրիլի 17-ին (30-ին) վերջինս զբաղեցրեց Դիլմանից 6 կմ հյուսիս գտնվող Մոհանջիկի դիրքերը՝ ունենալով 8,5 գումարտակ, 12 թնդանոթ և 12 հարյուրյակ ։
Ապրիլի 18-ի (մայիսի 1-ի) լուսադեմին թուրքերը սկսեցին հարձակումը՝ նպատակադրված լինելով նվաճել ջոկատի թևերը, 4 կամ 5 համառ գրոհներ ձեռնարկեցին, բայց պարտվեցին՝ ավելի քան հազար սպանված տալով։ Հաջորդ օրը Նազարբեկովը մտադրվել էր հարձակում սկսել, բայց թուրքերը գիշերը հապշտապ նահանջեցին ։
Մայիսի կեսերին Ադրբեջանական ջոկատի ուժեղացման համար բանակի պահեստազորից արձակվեց 4-րդ Կուբանյան պլաստունյան բրիգադը՝ գեներալ Մ. Մ. Մուդրիյի հրամանատարությամբ ։
Շարպանտյեի ռեյդ
Ադրբեջանական ջոկատների դիրքերի ապահովման և Մանազկերտից հարձակվող 4-րդ Կովկասյան բանակային կորպուսի զորամասերին օգնելու համար որոշվեց զանգվածային հեծելազորային ռեյդ իրականացնել Ուրմիա լճի և ավելի հեռու՝ Վանա լճի շրջակայքում։ Մայիսի 9-ից (22-ից) մինչև հունիսի 13-ը (26-ը) գեներալ Ն. Ռ. Շարպանտյեի ձիավորների խմբավորումը դուրս գալով Թավրիզից՝ շրջանցեց լիճը, ճանապարհին գրավելով Միանդոաբը, Նեգեդեն և Ումիան, այնուհետև ուղևորվեցին արևմուտք, հասան Վան քաղաք, որից հետո Վանա լճի հյուսիսային ափով մոտեցան Ադիլջևազին։
Խալիլ փաշա դարձած Խալիլ բեյի զորքերը մաքրեցին Ուրմիա լճի շրջակայքը և հապշտապ քաշվեցին դեպի արևմուտք, ուր և կանգ առան Բաշկալեի մոտ։ Մայիսի 15-ին (28-ին) Նազարբեկովը այդտեղ կենտրոնացրեց 10 գումարտակ, 12 թնդանոթ և 12 հարյուրյակ և պատրաստվեց հաջորդ օրը գրոհել թշնամու վրա, բայց թուրքերը գիշերը գաղտնի ճամփա ընկան և լեռնանցքով հեռացան դեպի արևմուտք։ Նազարբեկովը շարժվեց հարավ, ավելի քան մեկ շաբաթ թափառեց ասորիներով բնակեցված լեռներում և հունիսի 2-ին (15-ին) վերադարձավ Բաշկալե, ուր, ինչպես Ադրբեջանական հետևակային բոլոր ջոկատները, Մանազկերտի մոտ 4-րդ Կովկասյան կորպուսին միանալու հրաման ստացավ ։
Հիդրավլիկա
Հիդրավլիկա (υδραυλική - ջրային, νερό — ջուր և σωλήνας — խողովակ), գիտություն հեղուկների շարժման ու հավասարակշռության օրենքների և դրանք ինժեներական խնդիրների լուծումներում կիրառելու եղանակների մասին։
Ի տարբերություն հիդրոմեխանիկայի, հիդրավլիկայում հեղուկների հոսքի երևույթների հետազոտման նկատմամբ ունի առանձնահատուկ մոտեցում, այն շատ դեպքերում սահմանափակվում է միաչափ շարժման քննարկմամբ և լայնորեն օգտագործելով ինչպես լաբորատոր, այնպես էլ բնական պայմանների փորձը, տալիս մոտավոր կախվածություններ։ Հիդրավլիկան ուսումնասիրում է կաթիլային հեղուկները՝ դրանք, սովորաբար ընդունելով անսեղմելի։ Հիդրավլիկայի օրենքները կիրառելի են նաև գազերի համար, երբ դրանցում ճնշումը և խտությունը գրեթե հաստատուն են։ Գազերի մեծ արագություններով հոսքերը հետազոտում է նաև գազային դինամիկան։ Դիտարկելով գլխավորապես, հեղուկների շարժումը հաստատուն (կոշտ) սահմաններում՝ հիդրավլիկան համարյա չի շոշափում շրջահոսվող մարմինների մակերևույթների վրա ուժային ներգործության բաշխման հարցը, որին մեծ ուշադրություն է դարձվում աէրոդինամիկայում։ Հիդրավլիկան սովորաբար ստորաբաժանվում է երկու մասի.
Գործնական հիդրավլիկայի հիմնական բաժիններն են.
Թվարկված բոլոր բաժիններում հեղուկի շարժումը դիտարկվում է ինչպես կայունացած, այնպես էլ անկայուն (ոչ ստացիոնար)։ Ուսումնասիրելով հեղուկների հավասարակշռությունը՝ հիդրավլիկան հետազոտում է հիդրոստատիկայի ընդհանուր օրենքները, ինչպես նաև մասնակի հարցեր. հեղուկի ճնշումը տարբեր անոթների, խողովակների պատերի, ամբարտակների, կամրջասյուների ու կամրջակալների, հեղուկում ընկղմված մարմինների վրա, լողացող մարմինների հավասարակշռության պայմանները։