cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Արձանագրությունը
Հրատարակման պատմություն
1988 թվականից մինչև 2004 թվականը 4 լեզուներով հրատարակվել է յոթ հրատարակչություններում և պահվում է աշխարհի 766 գրադարաններում ։
Հայերեն տպագրվել է 2020 թվականին «Զանգակ» հրատարակչությունում, ֆրանսերենից թարգմանիչ՝ Թագուհի Բլբուլյան ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1963 վեպեր Կատեգորիա:Ֆրանսերեն վեպեր Կատեգորիա:Ժան-Մարի Գյուստավ Լեկլեզիոյի ստեղծագործություններ Կատեգորիա:Զանգակ հրատարակչության գրքեր
Խանովեյյու
Խանովեյյու (Хановейю), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով, Նենեցյան ինքնավար օկրուգով։ Գետաբերանը գտնվում է Լեկեյյու գետի աջ ափին՝ 4 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 28 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազանը՝ Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Լիպարիտ Սիմոնյանց
Լիպարիտ Ենոսի Սիմոնյանց, խորհրդային գիտնական, տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, Գրոզնիի նավթի ինստիտուտի կիրառական մեխանիկայի ամբիոնի վարիչ, ԽՍՀՄ գազի արդյունաբերության պատվավոր աշխատող, ՌԽՖՍՀ և Չեչենո-Ինգուշական ԻԽՍՀ գիտության և տեխնիկայի վաստակավոր գործիչ, Հայրենական մեծ պատերազմի վետերան։
Կենսագրություն
1937 թվականին ավարտել է Գրոզնիի նավթային տեխնիկումը, իսկ հինգ տարի անց՝ Գրոզնիի նավթային ինստիտուտը։ Ավարտելուց հետո մեկնել է ռազմաճակատ։ 1944 թվականին աշխատել է Գրոզնիի նավթի գիտահետազոտական ինստիտուտում՝ որպես լաբորատորիայի վարիչ։ Այդ պաշտոնը զբաղեցրել է մինչև 1949 թվականը։ 1947 թվականին Ադրբեջանի նավթի և արդյունաբերության ինստիտուտում պաշտպանել է թեկնածուական թեզը։ 1949 թվականին նշանակվել է Գրոզնիի նավթի ինստիտուտի կիրառական մեխանիկայի ամբիոնի վարիչ։ 1965 թվականին Գուբկինի ինստիտուտում պաշտպանել է դոկտորական դիսերտացիան։
1952-1989 թվականներին Սիմոնյանցը ղեկավարել է նավթագազային հանքավայրերի մեքենաների և սարքավորումների ամբիոնը։ Այդ տարիների ընթացքում ամբիոնը վերապատրաստել է 3900 մասնագետի, իսկ Սիմոնյանցի ղեկավարությամբ 20 հոգի պաշտպանել են թեկնածուական թեզեր։ 1952-1963 թվականներին աշխատել է Գրոզնիի նավթի ինստիտուտի պրոռեկտոր ուսումնական աշխատանքների գծով։ Սիմոնյանցը 10 գյուտի և 250 գիտական հոդվածների հեղինակ է ։
Ընտանիք
Որդին՝ Սերգեյը, տեխնիկական գիտությունների դոկտոր պրոֆեսոր է, հորատման սարքավորումների ոլորտի մասնագետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային գյուտարարներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ Կատեգորիա:Խորհրդային գիտնականներ
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1886-87
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1886-87 (FA Cup 1886-87), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 16-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Աստոն Վիլլա» ֆուտբոլային ակումբը։
Եզրափակիչ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ
Պագանիկո Սաբինո
Պագանիկո Սաբինո (Paganico Sabino), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լացիո շրջանում՝ Ռիետի պրովինցիայում։ Բնակությունը կազմում է 189 մարդ (2008 թվականին), խտություննը կազմում է 21 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 9 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 2020։ Հեռախոսսյին կոդ՝ 0746։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Սևիլյայի մետրոպոլիտեն
Սևիլյայի մետրոպոլիտեն (իսպաներեն Metro de Sevilla)՝ թեթև մետրոպոլիտենային ցանց է, որը կառուցման մեջ է գտնվում իսպանական Սևիլյա քաղաքում և նրա մերձակա շրջաններում։
Պատմություն
Սևիլյայում մետրոյի կառուցումը սկսվել էր 1974 թ.-ին։ Սակայն 1983 թվականին կառուցումը դադարեցվել էր, քանի որ կար պատմական արժեք ներկայացնող շինություններին վնասելու վտանգ, և բացի դրանից, քաղաքի բնակչությունը կանխատեսվածից ավելի դանդաղ էր աճում։
Գծերը
Ըստ նոր նախագծի ընդգրկում է Սևիլյան և նրա մերձակայքը (1,500,000 բնակիչ) և ունի չորս գիծ.
Գիծ 4
Ի տարբերություն հին նախագծի, այս մետրոն կլինի խառը՝ վերգետնյա և ստորգետնյա մակարդակների։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սևիլյայի մետրոպոլիտեն
Յասին Բենզիա
Յասին Բենզիա (Yassine Benzia ), ալժիրցի ֆուտբոլիստ, հանդես է գալիս «Լիլ» ակումբում և Ալժիրի ազգային հավաքականում որպես հարձակվող։
Ակումբային
Յասին Բենզիան Լիոնի «Օլիմպիկ» ակումբի սան է եղել։ Ֆուտբոլիստի դեբյուտը ակումբում կայացել է 2012 թվականի մայիսի 20-ին ֆրանսիական «Նինց» ակումբի դեմ խաղում, որտեղ Յասին փոխարինման է դուրս եկել 87-րդ րոպեին Ջիմի Բրիանինի փոխարեն ։ 2012 թվականի հոկտեմբերի 4-ին Բենզիան առաջին անգամ խաղացել է Եվրոպայի լիգայում («Հապոլել Իրոնի» ակումբի դեմ խաղում)։ Բենզիան փոխարինման է դուրս եկել երկրորդ խաղակեսում, Ռիշիդ Գեզալի փոխարեն ։ 2012 թվականի Նոյեմբերի 22-ին կայացած խաղում Յասինը կարողացավ տոնել իր առաջին գոլը՝ գրավելով «Սպարտա» ակումբի դարպասը ։
2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ֆրանսիական «Լիլ» ակումբը 20 ամյա հարձակվողի հետ կնքեց 4 տարվա պայմանագիր։ Մամուլը հաղորդեց, որ ակումբը ֆուտբոլիստի համար խոստացել է 1 միլիոն Եվրո։
Ազգային հավաքականում
Բենզիան փոքր տարիքում հանդես է եկել Ֆրանսիայի պատանեկան հավաքականում։ 2012 թվականից մինչև 2013 թվականը Յասինը խաղացել է Ֆրանսիայի երիտասարդական հավաքականում, որի կազմում մասնակցել է 2013 թվականին կայացած Եվրոպայի առաջնությանը և դարձել առաջնության փոխչեմպիոն։
2013 թվականի օգոստոսի 13-ին Գերմանիայի դեմ կայացած խաղը հարձակվողի համար դեբյուտային էր. այդ խաղում նա նշեց իր նորամուտը Ֆրանսիայի երիտասարդական հավաքական ։ Եվրոպայի առաջնությունում՝ Ղազախստանի դեմ խաղում, Յասինը երիտասարդական հավաքականում կարողացավ տոնել իր առաջին գոլը ։
2016 թվականի սկզբին Յասինը որոշեց հանդես գալ հարազատ երկրի՝ Ալժիրի ազգային հավաքական ում։ 2016 թվականի մարտի 26-ին կայացավ Բենզիայի դեբյուտը ազգային հավաքականում։ Դեբյուտային խաղը տեղի է ունեցել 2017 թվականի Աֆրիկայի գավաթի խաղերում Եթովպիայի ազգային հավաքականի դեմ խաղում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ալժիրցի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի հարձակվողներ Կատեգորիա:Օլիմպիկ Լիոնի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ալժիրի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Թուրքական Սուպեր լիգայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Օլիմպիակոս Պիրեյոսի ֆուտբոլիստներ
Տարասովկա (գյուղ, Նովոարխանգելսկի շրջան)
Տարասովկա (Тарасівка), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Նովոարխանգելսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Տարասովկա գյուղում բնակվում էր 123 մարդ։
Բրահմապուտրա
Բրահմապուտրա, գետ Չինաստանում, Հնդկաստանում, Բանգլադեշում։ Կազմավորվում է Հիմալայների հյուսիսային լանջերից և Կայլաս լեռնաշղթայի հարավային լանջերից սկիզբ առնող մի քանի օժանդակների միախառնումից (մոտ 4800 մ բարձրության վրա)։ Ստորին հոսանքում հոսում է Բենգալյան հարթավայրով։ Թափվում է Բենգալյան ծոցը՝ Գանգեսի հետ առաջացնելով ընդհանուր դելտա (տարածքը ավելի քան 80 հազար կմ քառակուսի)։ Երկարությունը 2900 կմ. նավարկելի է 1290 կմ (Տիբեթում՝ առանձին հատվածներում)։
Անվանում
Անվանումը սանսկրիտից թարգմանաբար նշանակում է «Բրահմա աստծու որդի» (Բրահման հնդկական աստվածային երորդության մեջ դիտվում է որպես գլխավոր և արարչագործ աստված)։ Առանձին հատվածներում անվանվում է Մացանգ, Յանգպո (Տիբեթում), Դիհանգ (Հիմալայները կտրելու տեղում), Ջամունա (Բանգլադեշում) ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Չինաստանի գետեր Կատեգորիա:Հնդկաստանի գետեր Կատեգորիա:Բանգլադեշի գետեր Կատեգորիա:Բենգալյան ծոցի ավազանի գետեր Կատեգորիա:Ասիայի միջազգային գետեր Կատեգորիա:Տիբեթի գետեր
Քյոչանի
Քյոչանի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Թիմարի գավառում, այժմ՝ Գյուվենչլի (թուրքերեն՝ Güvençli) ։ Գտնվում էր Վան քաղաքից 26-27 կմ հյուսիս, Վանա լճի արևելյան ափից 1-2 կմ հեռու, հարթավայրում։
Անվան ստուգաբանություն
Ըստ ավանդության բնակիչները ասյտեղ են եկել Անիից և սկզբում ապրել են դաշտում՝ վրանների մեջ, որից էլ առաջացել է «Քեոչ Անի» անվանումը, որ ժողովրդական ստուգաբանությամբ նշանակում է «Անիից քոչածներ»։
Բնակչություն
1850-ական թվականներին ուներ 41 տուն՝ 278 հայ, իսկ 1909 թվականին՝ 110 տուն հայ բնակիչ։ Այժմ գյուղի հիմնական բնակչությունը քրդեր են։
Պատմամշակութային կառույցներ
Քյոչանին ուներ Ս. Աստվածածին անունով եկեղեցի։
Կրթություն
Գյուղում գործում էր հայկական դպրոց ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Տուշպայի շրջանի համայնքներ
Կենսաբանական տարեգրություն
Կենսաբանական տարեգրություն, կենդանի օրգանիզմում բնակլիմայական փոփոխությունների (հատկապես Արեգակի երկարատև պարբերաշրջանային տատանումների) ազդեցության արձանագրում։
Արեգակի ակտիվությունը ենթարկվում է բազմամյա պարբերաշրջանային բարդ տատանումների՝ 11-ամյա, 35-ամյա, մեկդարյա և այլն, որոնք ակնառու են հատկապես բազմամյա ծառերի վրա։ Դրանց տարեկան աճի փոփոխությունների միջոցով կարելի է որոշել արտաքին պայմանների պարբերական տատանումները։
Ռուս անտառագետ Ֆ.Ն. Շվեդովը նկատել է (1892), որ սպիտակ ակացիայի բնի կտրվածքի վրա տարեկան օղակները բաշխված են անհավասարաչափ՝ որոշակի խտացումներով և նոսրացումներով, որոնք նա բացատրում էր խոնավ և երաշտ տարիների հաջորդումներով։
Հետագայում զարգացել է կենսաբանական տարեգրության հատուկ ճյուղ՝ դենդրոժամանակագրություն, որը զբաղվում է ծառերի տարեկան օղակների փոփոխություններով արտաքին միջավայրի փոփոխությունների և բնական երևույթների տարեգրության ուսումնասիրությամբ։ Ձևավորվել է նաև դենդրոկլիմայագիտությունը, որը զբաղվում է ծառերի տարեկան օղակների փոփոխություններով անցյալի կլիմայական պայմանների վերականգնման և կանխագուշակման հարցերով։
Արևելյան կայարան (Փարիզ)
Արևելյան կայարան (Gare de L'Est), Փարիզի յոթ գլխավոր երկաթուղային կայարաններից մեկը։ Կայարանը գտնվում է Փարիզի 10-րդ շրջանում՝ 1918 թվականի նոյեմբերի 11-ի հրապարակում։ Սպասարկում է Ֆրանսիայի արևելյան ուղղության ուղևորափոխադրումները (Նանսի, Ստրասբուրգ, Ռեյմս), ինչպես նաև հեռահար ուղղությունները՝ Շվեյցարիա, Լյուքսեմբուրգ, Գերմանիա, Ավստրիա։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Փարիզի կայարաններ Կատեգորիա:Փարիզ
Կոիմուլա
Կոիմուլա (Koimula), գյուղ Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Տոռմա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 38 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Տոռմա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Լուսին (այլ կիրառումներ)
Լուսին, կարող է վերաբերել՝
Ակորդների դասակարգում
Օգտագործվում է ակորդների երեք տեսակ՝ եռահնչյուններ, սեպտակորդներ և նոնակորդներ։
Եռահնչյուն
Եռահնչյունը տերցիաներով դասավորված երեք հնչյունից բաղկացած ակորդն է (օրինակ՝ դո-մի-սոլ)։ Գերակշռող ակորդ է շատ դարաշրջանների երաժշտական ոճերի մեջ։
Վլադիմիր Աբրամյան
Վլադիմիր Արամայիսի Աբրամյան, խորհրդային ինժեներ-կոնստրուկտոր, գյուտարար։ Իժևսկի մեքենաշինական գործարանի գլխավոր կոնստրուկտոր (1970-1977)։ Մարդատար ավտոմեքենաշինության ոլորտի մասնագետ։
Կենսագրություն
1957 թվականին ավարտել է Մոսկվայի ավտոմոբիլային ինստիտուտը։ Ավարտելուց հետո Աբրամյանին գործուղել են «Իժմաշ» գործարան։ Աշխատել է որպես դիզայներական ինժեներ-կոնստրուկտոր, ավագ ինժեներ- կոնստրուկտոր, խմբի ղեկավար, լաբորատորիայի վարիչ, հուսալիության և դիմացկունության կոնստրուկտորական բյուրոյի պետ, ավտոմոբիլային արդյունաբերության գլխավոր կոնստրուկտորի տեղակալ, վարչության պետ, գլխավոր կոնստրուկտոր (1970 թվականից) ։
Աբրամյանը ղեկավարել է մոտոցիկլետի և դրա հանգույցների արտադրության և շահագործման որակի բարելավմանն ուղղված մի շարք միջոցառումներ, որի արդյունքում նվազել է վնասապահանջների քանակը, աղմուկը, վիբրացիան  և մեծացել մոտոցիկլետների շարժիչի հզորությունը։ Նա անմիջական մասնակցություն է ունեցել ճանապարհային և սպորտային մոտոցիկլետների նոր նմուշների մշակման և փորձարկման աշխատանքներին, Իժ մոտոցիկլետների շարժիչի վերջնամշակմանը (Իժ Պլանետա, Իժ Յուպիտեր, Իժ Պլանետա Սպորտ և այլն)։ Նրա ղեկավարությամբ մշակվել և արտադրության մեջ ներդրվել է «Մոսկվիչ -412», «Իժ -2715» (ֆուրգոն) բեռնատար մեքենաների և «Իժ-Ռալլի» սպորտային մեքենաների մոդիֆիկացիաներ։ Մշակվել են Իժ 21251 (կոմբի), Իժ-2715-01 և Իժ-2126 փորձնակա նմուշների նոր մոդելներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային գյուտարարներ Կատեգորիա:Խորհրդային ճարտարագետներ Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Կազանգուլովո
Կազանգուլովո (Казангулово, Ҡаҙанғол), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Դաոլեկանովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 419 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Դաոլեկանովսկի շրջանի բնակավայրեր
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1887-88
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1884-85 (1887-88 FA Cup), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 17-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Վեստ Բրոմվիչ Ալբիոն» ֆուտբոլային ակումբը։
Եզրափակիչ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ
(5678) ԴուԲրիջ
(5678) ԴուԲրիջ (DuBridge), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի հոկտեմբերի 1-ին Էլեանոր Հելինի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,731653 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,984 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,4793 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1649,06 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,218306 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 34,11° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էլեանոր Հելինի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ավիոն
Բնակչություն, ըստ 2009 թվականի մարդահամարի կազմել է` 17 947 մարդ։
Տնտեսություն
Համայնքը նախկինում եղել է ածխի խոշոր հանքի կենտրոն։ Ավիոնի տարածքում Լանսա և Լիևենա ածխի ընկերությունները բացել են մի քանի հանքեր։ Ածխի հանքերը փակվել են 1988 թվականին։
Միջին տարեկան եկամուտը 1 մարդուն, եվրո (2011) - 15 616 (Ամբողջ Ֆրանսիայում - 25 140, Պա դը Կալե գավառում - 20 511)"
Վարչակազմ
Ավիոնի քաղաքապետի պաշտոնը սկսած 2009 թվականից զբաղեցնում է կոմմունիստ Ժան Մարկ Տելլեն (Jean-Marc Tellier), ով նաև Պա դը Կալե գավառի գլխավոր միության անդամն է։ 2014 թվականի քաղաքապետարանի ընտրությունների ժամանակ նա քաղաքապետի պաշտոնի համար եղել է միակ թեկնածուն։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվի դինամիկան, մարդ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքներ
Քյոփրիքյոյ
Քյոփրիքյոյ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Թիմարի գավառում ։ Գտնվում էր Վան քաղաքից 20 կմ հյուսիս, Վանա լճից արևելք, լճի ափից 9-10 կմ հեռու, Արճիշակ գետի աջափնյա հարթավայրում։
Բնակչություն
1850-ական թվականներին ուներ 4 տուն՝ 21 հայ բնակչով, իսկ 1909 թվականին՝ 22 տուն հայ և մուսուլման բնակչով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ժողովածու (462)
Ժողովածու (462), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 462 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 18-րդ դարում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 19.5X14.5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 273 թերթից։ Գրված է միասյուն նոտրգրով։ Պահպանակը ունի 273 էջ, գրված է՝ թղթի վրա։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կարմիր կտավ։ Հիշատակարաններ՝ 1ա ։
Կիինաստու
Կիինաստու (Kõinastu), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Օռիսաառե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 4 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Օռիսաառե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Ալիսա Մարիչ
Ալիսա Մարիչ (Алиса Марић, ), սերբ շախմատիստուհի, միջազգային վարպետ, կանանց գրոսմայստեր
Կենսագրությունման
Ծնվել է Նյու Յորքում, 1970 թվականին։ Իր երկվորյակ քրոջ՝ Միրյանայի հետ 4 տարեկանից զբաղվել է շախմատով։ Շախմատի պատմության մեջ կանանց գրոսմայստերի կոչում ունեցող միակ երկվորյակները Ալիսան և Միրյանան են ։ Ալիսան նաև երկվորյակների, աղջկա և տղայի մայր է՝ Միլիցա և Դուշան ։
12 տարեկան հասակում Ալիսան դարձել է շախմատի վարպետ և Բելգրադի մեծահասակների չեմպիոն։ 15 տարեկանում ՖՒԴԵ-ի կողմից արժանացել է կանանց միջազգային վարպետի կոչման։ Նույն տարիքում դարձել է մինչև 20 տարեկանների աշխարհի պատանեկան փոխչեմպիոն՝ եզրափակչում զիջելով Կետևան Արախիմիյա-Գրանտին։ 1986 թվականին դարձել է Հարավսլավիայի չեմպիոն։ 18 տարեկանում Ալիսան լրացրել է ՖԻԴԵ-ի կանանց գրոսմայստերի նորմը։
Մասնակցել է 10 շախմատի օլիմպիադայի՝ Դուբայ 1986, Սալոնիկ 1988 (բրոնզե մեդալ), Նովի Սադ 1990, Մոսկվա 1994, Երևան 1996, Էլիստա 1998, Ստամբուլ 2000, Կալվիա 2004, Տորինո 2006 և Դրեզդեն 2008, 5 թիմային առաջնության և Եվրոպայի ակումբային գավաթների բազմաթիվ մրցաշարերի։ «Agrouniverzal Zemun» ակումբի կազմում նվաճել է 3 ոսկե մեդալ (1996, 2000, 2001), «Internet-CG Podgorica» ակումբի կազմում՝ 2 բրոնզե մեդալ (թիմում և անհատական հաշվարկում, 2005)։
Լավագույն խաղ
Այս պարտիան Ալիսան հաղթել է շախմատի աշխարհի ապագա չեմպիոն հնդիկ Վիշվանաթան Անանդին։ Այն խաղացվել է 1988 թվականին Շվեյցարիայի Լուգանո քաղաքում՝ «Լուգանո Օփեն» մրցաշարում ։
Անադ (վարկանիշ՝ 2520)-Մարիչ (վարկանիշ՝ 2345) (Սիցիլիական պաշտպանություն) 1.e4 c5 2.Ձf3 Ձc6 3.d4 cxd4 4.Ձxd4 Թc7 5.Ձc3 e6 6.f4 a6 7.Ձxc6 bxc6 8.Փd3 d5 9.0-0 Ձf6 10.e5 Ձd7 11.b3 Ձc5 12.Աh1 Փe7 13.Թh5 g6 14.Թh6 Փf8 15.Թh3 a5 16.Փe3 Փa6 17.Նfd1 Փe7 18.Թh6 Փf8 19Թh4 Փe7 20.Թf2 Ձd7 21.Թe2 Թc8 22.Ձa4 c5 23.Փd2 Փxd3 24.cxd3 0-0 25.Նac1 Թa6 26.Փe3 Նac8 27.Նd2 Թb5 28.Նdc2 Նc6 29.Փf2 Նfc8 30.Թe3 c4 31.Ձc3 Թa6 32.bxc4 dxc4 33.d4 Ձb6 34.Թf3 Ն6c7 35.Թh3 Նd7 36.Փh4 Փxh4 37.Թxh4 Նxd4 38.Նe2 Ձd5 39.Ձe4 c3 40.Նee1 Թd3 41.Rxc3 Նxc3 42.Թd8+ Աg7 43.Ձf6 Ձxf6 44.exf6+ Աh6 45.Թf8+ Աh5 46.Թxf7 Նxf4 47.Նe5+ Նf5 48.Թxh7+ Աg5 49.h4+ Աxf6 0-1։
Այլ գործողություններ
Ալիսան տնտեսագիտության գիտությունների թեկնածու է, աշխատում է Բելգրադի Ջոն Նայսբիթի անվան համալսարանում, մշակույթի և լրատվության ֆակուլտետի մարկետինգի պրոֆեսոր է, մեդիայի շուկայավարման մասին գրքերի համահեղինակ է։ Հանդիսանում է Սերբիայի օլիմպիական կոմիտեի նախագահական խորհրդի անդամ։ Վարում է  շախմատային հեռուստաշոուներ, այդ թվում` «Ալիսան Շախմատի հրաշքների աշխարհում»։
2012 թվականի հուլիսի 27-ից մինչև 2013 թվականի սեպտեմբերի 2-ը Ալիսա Մարիչը եղել է Սերբիայի Սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարարը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Շախմատիստներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Նախարարներ ըստ երկրի
Բուրատինոյի վերադարձը (մուլտֆիլմ)
«Բուրատինոյի վերադարձը», ռեժիսոր Եկատերինա Միխայլովայի ռուսական լիամետրաժ անիմացիոն ֆիլմը։ Մուլտֆիլմերի ստեղծվել է «Անիմոս» կինովիդեո ստուդիան եւ United Multimedia Projects կինոընկերությունը։ Մուլտֆիլմի պրեմիերան Ռուսաստանում կայացել է 2013 թվականի ապրիլի 25-ին : «Բուրատինոյի վերադարձը» Ալեքսեյ Տոլստոյի «Բուրատինո» դասական հեքիաթի շարունակությունն ու վերափոխումն է։ Մուլտֆիլմի գործողությունները տեղի են ունենում Մոսկվայում։ 1959 թվականին նկարահանված «Բուրատինոյի արկածները» մուլտֆիլմի շարունակությունն է։
Սյուժե
Բուրատինոյի և Կարաբաս-Բարաբասի հակամարտության պատմությունները շարունակվում են ժամանակակից Մոսկվայում։ Տիկինիկային թատրոնի նախկին տերը, փոխելով անունը հարգալից «պարոն Բասկարայի», խաղալիքների նոր գործարան է բացում։ Պարոն Բասկարի գործարանն արտադրում էր միայն երկու տեսակի խաղալիք. տղաների համար դա ռոբոտ Ատամիկն է, իսկ աղջիկների համար` Թիթիզիկ տիկնիկը։ Նորույթների արտադրության հիմքը բոլոր տեսակի և ձևերի հին խաղալիքներն են։ Բասկարան Մարեդուրի (նախկին Դուրեմարի) օգնությամբ խաղալիքների իսկական որս է սկսում։ Թիրախավորված աքսորյալները թաքնվում են Մենդուրի ցանցից ընդհատակում։ Նրանցից միայն մի քանիսն են համարձակվում դրսում հայտնվել։ Այդ քչերից մեկը Պիեռո պոետն է, ով Մալվինային որոնելու համար թափառում էր Մոսկվայում։ Վարիա Վոզակովա անունով մի աղջիկ փրկում է Պիեռոյին Մեյդուրից ու նրա տանը Պիեռոն գտնում է, բայց անուշադրության պատճառով կրկին կորցնում է Մալվինային։ Վարիան եւ Պիեռոն որոշում են որոնել Մալվինային, ունենալով փախած խաղալիքների ընդհատակյա ղեկավար Բուրատինոյի օգնությունը։
Միևնույն ժամանակ Մարեդուրն արշավանք է կազմակերպում դեպի ընդհատակ, և Բուրատինոյի բոլոր ընկերները, նապաստակը, որին իր տիրուհին լքել էր, առանց թաթերի Արջուկն ու անմազ տիկնիկ Սվետան գերի են ընկնում։ Պարոն Բասկարայի գործարանում նրանց է սպասում ձուլարանը։ Բուրատինոն թիրախավորված խաղալիքների ընկերակցությամբ գրոհ է կազմակերպում դեպի Բասկարայի գրասենյակ-գործարան։ Այդ ժամանակ Պարոն Բասկարան ցանկանում էր խաղալիք պատրաստել Վարյա Վոժակովայից։ Սակայն նապաստակը դուրս է գալիս գերությունից և ազատում է Վարիային, իսկ Բասկարան ընկնում է իր ձուլարանի մեջ։ Բազիլիոնի կատուն և Ալիսա աղվեսը որպես Բուրատինոյի վրեժ Բասկարային մասնատում են, և նրանից առաջանում է նանո-սարդ։ Վարյան դառնում է նապաստակի տիրուհին, իսկ Մարեդուրային և Բասկարայի փաստաբանին ոստիկանությունը բանտարկում է։ Մալվինան նորից ամուսնանում է Պիեռոյի հետ, իսկ Բուրատինոն իր կատու Բազիլիոյի հետ և աղվես Ալիսայի հետ երկար ճանապարհորդության է մեկնում։
Կերպարներ
Նապաստակ-փափուկ նապաստակ, որին թողել է տիրուհին։ Տեսնելով Պերոյին և Վարյային` նա ցանկանում է, որ Վարյան դառնա իր տիրուհին։
Արտադրություն
Մուլտֆիլմի աշխատանքային անվանումն է «Պարոն Բասկարի գործարանը» ։ Մուլտֆիլմի 2D տարբերակը նկարահանվել է «Անիմոս» կինոստուդիայում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2013 մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական մուլտֆիլմեր
Թայքա Վայթիթի
Թայքա Դևիդ Վայթիթի, նաև հայտնի է որպես Թայքա Քոհեն, նորզելանդացի ռեժիսոր, սցենարիստ, դերասան և կոմիկ։ 2004 թվականին նա առաջադրվել է «Օսկար» մրցանակին իր «Երկու մեքենաներ, Մեկ գիշեր» կարճամետրաժ ֆիլմի համար։ Թայքան ամուսնացած է Չելսի Ուինսթենլիի հետ, ով նրա ֆիլմերից մի քանիսի պրոդյուսերն է։
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1888-89
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1888-89 (1888-89 FA Cup), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 18-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Պրեստոն Նորթ Էնդ» ֆուտբոլային ակումբը։
Թայքա Վայթիթի
Նրա Տղա (2010) և Որս վայրի մարդկանց վրա (2016) ֆիլմերը դարձել են Նոր Զելանդիայի պատմության մեջ ֆինանսապես ամենահաջող ֆիլմերը։ Վերջինս մինչև հիմա կրում է այդ տիտղոսը՝ 2020 թվականի փետրվարի դրությամբ։ Ջեմեյն Քլեմենտի հետ միասին դարձել է «Ինչով ենք մենք զբաղված ստվերներում» (2014) սարսափ կատակերգության ռեժիսորը, որտեղ և կատարել է գլխավոր դերերից մեկը ։ Վայթիթիի վերջին ռեժիսորական աշխատանքների ցանկում են նաև Marvel-ի կինեմատոգրաֆիական տիեզերքի «Թոր։ Ռագնարյոկ» (2017) սուպերհերոսական ֆիլմը և «Ջոջո Ճագար» (2019) սև կատագերգությունը։ Վերջինումս նա գրել է սցենարը և կատարել գլխավոր դերերից մեկը։ Նրա աշխատանքը «Ջոջո Ճագար» ֆիլմում բարձր է գնահատվել քննադատների կողմից, առաջադրվելով «Օսկար» մրցանակին «Լավագույն ֆիլմ» և «Լավագույն ադապտացված սցենար» անվանակարգերում։
Վաղ տարիներ
Վայթիթիի ծնողներն ամուսնալուծվել են, երբ նա մոտ հինգ տարեկան էր, և հիմնականում նրան դաստիարակել է մայրը ։ Թայքան սովորել է Օնսլոու քոլեջում ։ Նա թատրոն է ուսումնասիրել Վելինգտոնի Վիկորիա համալսարանում և 1997 թվականին ավարտել այն Արվեստների բակալավրի աստիճանով ։
Անձնական կյանք
2012 թվականի մայիսին Վայթիթին դուստր է ունեցել  ։ Երկրորդ դուստրը ծնվել է 2015 թվականի օգոստոսին  ։
Նոր Զելանդիայում 2017 թվականի առաջիկա ընտրությունների ժամանակ Ուայթիթին հայտարարել է, որ աջակցելու է Ջասինդա Արդերնին և լեյբորիստների կուսակցությանը ։
Գովազդային տեսահոլովակներ
Վայթիթին նաև հաջող կոմերցիոն ռեժիսոր էր։ Նա նկարահանել է Air New Zealand-ի համար «The Most Epic Safety Video Ever Made» հոլովակը՝ Փիթեր Ջեքսոնի և Էլայջա Վուդի մասնակցությամբ, երբ նրանք գտնվում էին այնտեղ «Մատանիների տիրակալը» ֆիլմի նկարահանումների համար ։ Գովազդը մոտ 19 միլիոն դիտում է հավաքել ՅուԹյուբում ։ Վայթիթին նկարահանել է Tesco-ի «Borg» հոլովակը Թորի ծիծաղելի կերպարով, որտեղ նա գնումներ է կատարում սուպերմարկետում ։ Հետաքրքիր է, որ մի քանի տարից անց Թայքան նկարահանել է Marvel Studios-ի «Թոր․ Ռագնարյոկ» ֆիլմը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1975 ծնունդներ Կատեգորիա:Ապրող անձինք Կատեգորիա:Նորզելանդացի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Նորզելանդացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Հրեա գրողներ Կատեգորիա:Հրեա արվեստագետներ Կատեգորիա:Օգոստոսի 16 ծնունդներ Կատեգորիա:Դերասաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հրեա ռեժիսորներ Կատեգորիա:Հրեա պրոդյուսերներ Կատեգորիա:Նորզելանդացի դերասաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Կինոռեժիսորներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:21-րդ դարի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Հնչյունավորողներ Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Հովհաննես Նազարյան
Հովհաննես Նազարյան, հայ պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ, որը խաղում է Հայաստանի ֆուտբոլի առաջնության Արարատ Երևան ակումբում և Հայաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականում որպես կենտրոնական պաշտպան։
Պեսկորոկիանո
Պեսկորոկիանո (Pescorocchiano), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Լացիո շրջանում՝ Ռիետի պրովինցիայում։ Բնակությունը կազմում է 2546 մարդ (2008 թվականին), խտություննը կազմում է 27 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 94 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 02024։ Հեռախոսսյին կոդ՝0746 ։
Հովհաննես Նազարյան
Ակումբային կարիերա
Նազարյանը Փյունիկ երիտասարդական համակարգի անդամ է ։ Առաջին թիմի կազմում մի քանի ելույթներ ունենալուց հետո, ինչպես Հայաստանի ֆուտբոլի առաջնությունում, այնպես էլ ՈւԵՖԱ Եվրոպա Լիգայի ընտրական խաղերում , և պահեստային խմբում խաղալուց հետո՝ 2018 թվականին, նա հեռանում է խմբից, որպեսզի միանա նորաստեղծ Արցախ ՖԱ-ին (հետագայում՝ Նոա ՖԱ) ։
Պեսկորոկիանո
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Հովհաննես Նազարյան
Ակումբային կարիերա
2019-20 մրցաշրջանի ավարտին Նոայի հետ Հայաստանի գավաթը հաղթելուց հետո Նազարյանը հեռացել է ակումբից ։
2020 թվականի ամռանը Նազարյանը կնքել է մեկ տարվա պայմանագիր թոփ-ակումբ Շիրակի հետ ։
Շիրակի՝ Հայաստանի ֆուտբոլի առաջնությունից դուրս գալուց հետո ՝ 20-21 մրցաշրջանի ավարտին, Նազարյանն անվճար տեղափոխվեց Արարատ Երևան, որից նա դուրս եկավ 2023 թվականի հունիսին ։
Տերնովկա (գյուղ, Նովոարխանգելսկի շրջան)
Տերնովկա (Тернівка), գյուղ Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Նովոարխանգելսկի շրջանում։
Հովհաննես Նազարյան
Միջազգային կարիերա
2021 թվականի նոյեմբերին նա ստացավ իր առաջին առաջարկը՝ միանալու Հայաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականին 2022 թվականի Ֆուտբոլի Աշխարհի Առաջնության ընտրական փուլի՝ համապատասխանաբար Հյուսիսային Մակեդոնիայի և Գերմանիայի դեմ խաղալու համար ։ Նա, հանդիսանալով փոխարինող նախորդ խաղում, դուրս չեկավ դաշտ խաղալու ։
Տերնովկա (գյուղ, Նովոարխանգելսկի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Տերնովկա գյուղում բնակվում էր 984 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Կիրովոգրադի մարզի Նովոարխանգելսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Հովհաննես Նազարյան
Միջազգային կարիերա
2022 թվականի մարտին կրկին առաջարկ ստանալով Նորվեգիայի դեմ ընկերական խաղի համար, որպես վնասվածք ստացած պաշտպան Անդրե Կալիսիրին փոխարինող՝ Նազարյանը հավաքականի կազմում իր առաջին միջազգային ելույթն ունեցել է մարտի 29-ին ՝ փոխարինման դուրս գալով այն ժամանակ, երբ Հայաստանի հավաքականն ի վերջո պարտություն կրեց 9:0 հաշվով   ։
Անձնական կյանք
Նազարյանի հայրը՝ Ռաֆայել Նազարյանը, նախկին ֆուտբոլիստ է և ԲԿՄԱ Երևանի ու Հայաստանի Մ-21 տարեկանների հավաքականի գլխավոր մարզիչ  ։
Նրա ավագ եղբայրը՝ Էրիկ Նազարյանը ևս նախկին պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ է և ներկայումս ղեկավարում է Հայաստանի մինչև 15 տարեկանների ազգային հավաքականը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Փյունիկի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Արարատի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հայաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Հայ ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Նոայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Շիրակի ֆուտբոլիստներ
Կենսահամակեցություն
Կենսահամակեցություն, ցամաքի և ջրային ավազանի տարածքներում կենդանիների, բույսերի և միկրոօրգանիզմների ամբողջությունը։
Կենսահամակեցությունը կենսաերկրահամակեցության բաղկացուցիչ մասն է։ Կենսահամակեցության օրինակ է անտառների, արհեստական լճակների, առվակների որոշակի տեղամասերի կենդանի օրգանիզմների ամբողջությունը։ Կենսահամակեցության մեջ մտնող բույսերի ամբողջությունը կոչվում է բուսական համակեցություն (ֆիտոցենոզ), իսկ կենդանիների ամբողջությունը՝ կենդանական համակեցություն (զոոցենոզ)։ Կենսահամակեցությունը բնութագրվում է որոշակի կենսազանգվածով, արտադրանքով, կառուցվածքով։
Կենսահամակեցության կառուցվածքները
Տարբերում են կենսահամակեցության տարածական, տեսակային և սննդային կառուցվածքներ։
Տարածական կառուցվածքն արտահայտվում է տարածության մեջ տարբեր տեսակների միմյանց նկատմամբ օրինաչափ դասավորությամբ (օրինակ՝ անտառի շարահարկայնությունը), տեսակայինը որոշվում է կենսահամակեցության մեջ մտնող պոպուլացիաների տեսակային կազմով, թվաքանակով (կամ կենսազանգվածով), իսկ սննդայինը՝ սննդառության շղթաներով։ Կենսահամակեցության կառուցվածքի տարբեր տեսակները փոխկապակցված են. անտառային կենսահամակեցությունները, ունենալով տարածական բարդ կառուցվածք, տարբերվում են նաև տեսակային բազմազանությամբ։
Կենսահամակեցության կառուցվածքի կայունությունը ժամանակի ընթացքում պահպանվում է նրա բաղադրամասերի փոխազդեցությամբ։ Կենսահամակեցության մեջ որոշ օրգանիզմներ մյուսների համար դառնում են սննդատու, ստեղծում բարենպաստ միկրոկլիմա, ապահովում նրանց բնական բազմացումը։ Կենսահամակեցության մեջ տեսակային բազմազանությունը նվազում է ներքին ազդակներից (օրինակ՝ ջրային կենսահամակեցության բազմազանությունը կտրուկ նվազում է արդյունաբերական թափոններով ջրի աղտոտման դեպքում)։
Կենսահամակեցության կառուցվածքի պահպանման գործում մեծ նշանակություն ունեն ներտեսակային և միջտեսակային մրցակցություններ։ Կենսահամակեցության զարգացման ընթացքում աճում են նրա կենսազանգվածը և տեսակային բազմազանությունը, բարդանում են սննդային և տարածական կառուցվածքները։ Տարբերում են առաջնային կենսահամակեցություն, որտեղ բացակայում է մարդու միջամտությունը (տափաստան, կուսական անտառ), և երկրորդային կենսահամակեցություն, որտեղ առկա է մարդու գործունեությունը։ Հատուկ նշանակություն ունեն մարդու կողմից ստեղծվող և կարգավորվող ագրոկենսահամակեցությունները։
Կատեգորիա:Բնապահպանություն
Նյութի քանակ
Նյութի քանակ, Ֆիզիկական մեծություն է, որը ցույց է տալիս նյութում պարունակվող միանման կառուցվածքյին մասնիկների քանակը։ Կառուցվածքային մասնիկ ասելով հասկանում ենք ցանկացած տիպի մասնիկներ, որոնցից կազմված է տվյալ նյութը՝ ատոմներ, մոլեկուլներ, իոններ, էլեկտրոններ կամ ցանկացած այլ ։ Նյութի քանակի չափման միավորը Միջազգային համակարգում մոլն է ։ Քննարկման օբյեկտը չնշելու դեպքում նյութի քանակ տերմինը չի օգտագործվում։
Կիրառություն
Քիմիական ռեակցիաների նկարագրելիս նյութի քանակը հանդիսանում է ավելի հարմար մեծություն, քան զանգվածը, քանի, որ մոլեկուլները փոխազդում են անկախ իրենց զանգվածից որոշակի  քանակներով, որոնք ամբողջ թվերի բազմապատիկներ են։
Օրինակ ջրածնի այրման ռեակցիայի համար (2H2 + O2 → 2H2O) պահանջվում է երկու անգամ շատ ջրածին, քան թթվածին։ Ընդ որում, ռեակցիային մասնակցող ջրածնի զանգվածը 8 անգամ փոքր է թթվածնի զանգվածից (քանի որ ջրածնի ատոմային զանգվածը 16 անգամ փոքր է թթվածնի ատոմային զանգվածից)։ Այսպիսով, նյութի քանակի օգտագործումը հեշտացնում է քիմիական ռեակցիաների գրառումը` փոխազդող նյութերի քանակությունների հարաբերությունը արտահայտվում է գործակիցների միջոցով։
Մոլեկուլների թվով հաշվարկներ կատարելը հարմար չէ, քանի որ իրական փորձերում դրանց քանակը շատ մեծ է, դրա փոխարեն հաշվարկները կատարում նյութի քանակով` մոլերով։ Յուրաքանչյուր նյութի մեկ մոլում պարունակվում է Ավոգադրոյի թվով կառուցվածքային մասնիկներ ( N A = 6.022 "միավոր"/մոլ ):
Նյութի քանակը նշանակում են լատինական n (էն) կամ հռոմեական \nu (նյու) տառերով։ \nu  տառով նշանակելը այնքան էլ հարմար չէ, որովհետև քիմիական թերմոդինամիկյում այն ցույց է տալիս նյութի քանակաչափական գործակիցը, որի արժեքը դրական է ռեակցիայի արգասիքների և բացասական ելանյութերի համար ։ Սակայն դպրոցական դասընթացում օգտագործվում է հունական \nu (նյու) տառը։
Նյութի քանակը զանգվածի հիման վրա հաշվելու համար օգտվում են մոլային զանգված հասկացությունից` n = m / M, որտեղ m  — նյութի զանգվածն է, իսկ M  —ը` մոլային զանգվածը։ Մոլային զանգվածը մեկ մոլ նյութի զանգվածն է։ Մեկ մոլ նյութի մոլային զանգվածը կարելի է որոշել նրա զանգվածի և Ավոգադրոյի թվի արտադրյալի միջոցով։ Մոլային զանգվածի (չափման միավորը գ/մոլ-ն է) թվային արժեքը համընկնում է հարաբերական մոլեկուլային զանգվածի արժեքի հետ։
Ավոգադրոյի օրենքից ելնելով գազային նյութերի նյութաքանակը կարելի է որոշել նրա ծավալի հիման վրա` n = V / V m, որտեղ V  —ը գազի ծավալն է նորմալ պայմաններում, իսկ V m —ը գազի մոլային ծավալը նույն պայմաններում, որի արժեքը հավասար է 22,4 լ/մոլի։
Այսպիսով, նյութի քանակի հիման վրա ստացվում է հետևյալ բանաձևը`
Ալեքսանդր Բրունկո
Ալեքսանդր Վիլենովիչ Բրունկո (Александр Виленович Брунько, ), ռուս գրող, «Զաոզյոռնայա շկոլա» բանաստեղծական խմբի հիմնադիրներից մեկը։
Կենսագրություն
Ալեքսանդր Բրունկոն ծնվել է 1947 թվականի օգոստոսի 7-ին Կիևում՝ զինվորականի ընտանիքում։ Հայրը՝ Վիլեն Ալեքսանդրովիչ Բրուբկոն, եղել է նախկին օդաչու, ավարտել է Կուսակցական բարձրագույն դպրոցը, աշխատել որպես լրագրող, եղել Հյուսիսային Կովկասի «Տնտեսական թերթի» հատուկ թղթակիցը ։ Հոր աշխատանքի բերումով շրջագայել են ամբողջ երկրով, ապրել Անդրկարպատում, Ուժգորոդում, Սանկտ Պետերբուրգում, Սախալինում, Վլադիվոստոկում։
Դոնի Ռոստով տեղափոխվել են, երբ Բրունկոն սովորում էր 9-րդ դասարանում։ Ընդուվել է Ռոստովի պետական համալսարանի լրագրությա բաժին և առաջին կուրսից անցել զինվորական ծառայության, որն անցել է Բելառուսում։ Բանակից հետո վերականգնվել է համալսարանում, սակայն չի ավարտել այն։ 1975-1976 թվականներին Ալեքսանդր Բրունկոն ապրել է Նախոդկայում, այնուհետև՝ Մագադանում։
1980-ականների սկզբին Բրունկոյի «Սկսկիր նորից», «Համերգ փայտակոչերի վրա» ձեռագիր հավաքածուները ձեռքից ձեռք են անցել Ռոստովում։
Եղել է «Զաօզեռնայա շկոլա» բանաստեղծական խմբի հիմնադիրներից (Գենադի Ժուկով, Վիտալի Կալաշնիկով, Իգոր Բոնդարևսկի, Վլադիմիր Երշով, Ալեքսանդր Բրունկո) ։
Բնակվելով Դոնի Ռոստովում՝ կորցրած անձնագրի փոխարեն ներկայացրել է «Դոն» գրական ամսագրի մաշված համարը, որտեղ նրա բանաստեղծությունների ընտրանին ուղեկցվում էր հեղինակի լուսանկարով:Արդյունքում դատապարտվել է «անձնագրային ռեժիմի խախտման համար» և տարվել Բոգատյանովյան բանտ ։ Ազատությունից հետո հրատարակել է «Ծերացած սեր» բանաստեղծությունների գիրքը ։ 1980-ական թվականների վերջում Ռոստովի հայտնի «Դերասանի տանը» սենյակ է զբաղեցրել։
1989 թվականին ռեժիսոր Ալեքսանդր Ռաստորգուևը Дон-ТР հեռուստաընկերությամբվրա Ալեքսանդր Բրունկոյի մասին նկարահանել է «Սևագրություն» փաստագրական ֆիլմը ։ Ֆիլմը խիստ քննադատության է արժանացել հեռուստատեսային ստուդիայի ղեկավարության կողմից ։
1997 թվականին Ալեքսանդր Բրունկոյի մասին նկարահանվել է «Ծանծաղուտներ-բանաստեղծ» վավերագրական ֆիլմը (ռեժիսոր՝ Սվետլանա Ստասենկո)։
Ալեքսանդր Բրունկոն ապրել և աշխատել է Դոնի Ռոստովում։ Վերջին անգամ նրան Դոնի Ռոստովում տեսել են 2006 թվականին։
Մահացել է 2006 թվականին Նովոշախտինսկում ։ Թաղված է Բուգուլտաևյան գերեզմանատանը ։
Ալեքսանդր Վիլենովիչի Բրունկոյի արխիվը պահպանել է բանաստեղծուհի Տատյանա Կրեշչենսկայան ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Կազանլիտամակ
Կազանլիտամակ (Казанлытамак, Ҡаҙанлытамаҡ), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Բելեբեևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 140 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելեբեևսկի շրջանի բնակավայրեր
Ացանո դ’Աստի
Ացանո դ’Աստի (Azzano d'Asti), կոմունա Իտալիայի Պիեմոնտ մարզի Աստի գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 402 մարդ (2008)։ Բնակչության խտությունը՝ 63 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 6 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 14030։ Հեռախոսային կոդ՝ 0141։ Բնակչության հովանավորն է Սուրբ Գիակոմո իլ Մագիորեն։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները
Անդովկ Բ Սյունի
Անդովկ (Անդոկ) Սյունի, հայ նախարար նախարար Մեծ Հայքում, հայոց սպարապետ (338-)Սյունյաց աշխարհի տանուտերը (338-385), Վաղինակի, Բաբիկի, Սամի, Հայոց թագուհի և Փառանձեմի հայրը, Սյունիների նախարարական տոհմից ։
Կենսագրություն
Ծնվել և գործել է Սյունիքի մայրաքաղաք Շաղատում։ Անդովկը IV դարի խոշոր պետական-քաղաքական գործիչ էր, ռազմավար և դիվանագետ։ 338 թ. վարել է Հայոց սպարապետության գործերը, կազմավորել Սյունյաց այրուձին, որը ըստ հանրահայտ «Զորանամակի», Հայաստանի բոլոր նահանգների մեջ ամենաստվարն էր։ Անդովկը Սիսական Գնդից առանձնացրեց 1700 ընտիր հեծելազորային և մտավ Պարսկաստան։ Հասնելով Տիզբոնի մատույցներին, գունդը թողնում է ծածուկ մի տեղ, փոքրիկ ջոկատով մոտենում պարիսպներին։ Իմանալով, որ Սիսական Անդովկն է, որը գնում է Շապուհին օգնության, պահակազորն ուրախությամբ ներս է թողնում Սյունյաց ջոկատին։ Գիշերը սպանվում են գլխավոր դարբասները հսկող պահակները, բացվում են քաղաքի դռները, և հռչակավոր Սիսական գունդը մտնում է արքայանիստ քաղաք։ Տիզբոնը հայերի ձեռքում էր։ Անդովկի հրամանով ավերվում են Շապուհի պալատն ու ազնվական թաղամասը, իշխանների տներն ու միջնաբերդը։ Պալատից դուրս են հանում արքայական գանձարանը։ Այն ամենը, ինչ հիշեցրել է Սասանյանների փառքն ու հզորությունը՝ բարձում են քաղաքից հավաքված գրաստների վրա։ Հսկայական քարավանը, Սիսական գնդի ուղեկցությամբ, շարժվում է դեպի Հայք։ Տիզբոնն ավերված էր ու անարգված։ Շապուհը նման անպատվություն դեռ չէր ստացել։ Այն, ինչ չկարողացան անել հռոմեական լեգեոնները, արեց Անդովկը՝ մի բուռ քաջերով։ Պարսից բանակի անհաջող գրոհներից հետո Անդովկն անցնում է Բյուզանդիա։ Նա գիտեր, որ քանի ողջ է Շապուհը, իր տոհմն այլևս չի կարող հանգիստ ապրել Հայքում, որ քանի Հայքում է Շապուհը միշտ էլ փնտրելու է իր գանձերն ու ամեն հարմար առիթով ասպատակելու է Սյունիքը։ Անդովկը պետք է մեկներ։ Նրա և Պապ արքայորդու Հայքից դուրս գալու դրդապատճառների ու ժամանակի մեջ մեծ կապ կա։ Ժամանակագրորեն դրանք համընկնում են։ Թողնելով պարսից արքունիքից բերված ողջ հարստությունը Շաղատի վանքի գաղտնարաններում՝ Անդովկը վերցնելով որդուն անցնում է դստեր՝ Փառանձեմ թագուհու մոտ։ Իշխանը չէր կարող հենց այնպես հեռանալ, երբ հայոց թագուհին իր օգնության կարիքն էր զգում։ Ողջ կյանքը հայոց պետականությանը նվիրաբերած հպարտ իշխանը չէր կարող հիմա լքել ծանր դրության մեջ գտնվող դստերը։ Բայց թագուհու կամքն այլ էր. Պապ արքայորդին պետք է անվտանգ մեկներ Բյուզանդիա՝ Շապուհի ձեռքը չընկնելու համար։ Հայոց թագուհին Անդովկից բացի ուրիշ ոչ ոքի չէր կարող վստահել որդու ճակատագիրը։ Եվ Անդովկը մեկնեց։ Հետն առնելով Պապին ու Բաբիկին՝ որդուն, Սյունյաց վեհաշուք նահապետն ընդմիշտ հեռացավ Հայոց աշխարհից։
Անդովկ Սյունու գործունեությանը, համարյա առանց բացառության, անդրադարձել են V և հետագա դարերի հայ պատմիչները։
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1889-90
Եզրափակիչ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ
Գևորգ Եղիազարյան (այլ կիրառումներ)
Գևորգ Եղիազարյան անունը կարող է վերաբերել հետևյալ անձանց.
Պարույր Սևակի անվան պուրակ (Երևան)
Պարույր Սևակի անվան պուրակ, գտնվում է Երևանի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանում՝ Պարույր Սևակի անունը կրող փողոցի սկզբնամասում։ Պարույր Սևակի պուրակ անվանակոչվել է 2003 թվականին ։
Պարույր Սևակի անվան պուրակում են գտնվում տուֆակերտ «Խորհրդավոր ընթրիք» (քանդակագործ՝ Ալեքսան Բաբայան, 2003), «Տրդատի մկրտությունը Գրիգոր Լուսավորչի կողմից» (քանդակագործ՝ Յուրի Սամվելյան, 2003) և այլ արձաններ։
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1890-91
Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ 1890-91 (1890-91 FA Cup), Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթի 20-րդ խաղարկությունն է, որում հաղթեց «Բլեքբեռն Ռովերս» ֆուտբոլային ակումբը։
Եզրափակիչ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի Անգլիայի գավաթ
«Ադեմա» - «Լ’Էմիռն» ֆուտբոլային խաղ
«Ադեմա» - «Ստադ Օլիմպիկ լ'Էմիռն» ֆուտբոլային հանդիպումը ռեկորդային է մեկ խաղում խփած գոլերի քանակով, որը գրանցված է Գինեսի ռեկորդների գրքում։ Այն խաղացվել է 2002 թվականի հոկտեմբերի 31-ին Մադագասկարի «Ադեմա» - «Ստադ Օլիմպիկ լ'Էմիռն» (ՍՕԷ) թիմերի միջև։ 149 գոլերով խաղը գերազանցել է նախորդ ռեկորդը՝ 36-0, որը գրանցվել էր 1885 թվականին կայացած խաղում։
Խաղի տեսություն
2002 թվականին Մադագասկարի առաջնության եզրափակիչ փուլի մրցակարգը շրջանաձև էր՝ չորս լավագույն թիմերի մասնակցությամբ։ Ավարտից մեկ տուր առաջ մրցավար Ռազաֆինտսալաման, վերջին րոպեին նշանակելով 11-մետրանոց հարված, մայրաքաղաքի «Ստադ Օլիմպիկ լ'Էմիռնին» (ՍՕԷ) զրկել էր ոսկե մեդալ նվաճելու հնարավորությունից։ Վերջին խաղում, որտեղ նեղացած թիմին արդեն չեմպիոնի կարգավիճակով դիմակայում էր տեղի «Ադեման», ՍՕԷ-ի մարզիչ Ռատսարազական խաղացողներին հրահանգ է տվել առավելագույն քանակությամբ գոլեր խփել սեփական դարպասը։ Արդյունքում «Ադեման», որի խաղացողները տեղում կանգնած հետևում էին տեղի ունեցող իրադարձություններին, դարձավ վարպետների թիմերի խաղում գրանցված ամենամեծ հաղթանակի հեղինակը համաշխարհային ֆուտբոլի պատմության մեջ։ Աննախադեպ էր նաև «արագագործությունը»՝ միջինը յուրաքանչյուր 36 վայրկյանը մեկ գնդակը հայտնվում էր ՍՕԷ-ի դարպասում ։
Արդյունքում ՍՕԷ-ի մարզիչ Զակա Բեն, ինչպես նաև թիմի չորս խաղացողներ, այդ թվում՝ Մադագասկարի ազգային հավաքականի ավագ Մամիսոա Ռազաֆինդրակոտոն որակազրկվեցին երեք տարով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2002 սպորտում Կատեգորիա:2002 ֆուտբոլում Կատեգորիա:Ֆուտբոլային հանդիպումներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի ռեկորդներ և վիճակագրություն Կատեգորիա:Ֆուտբոլն Աֆրիկայում
Լիոնյան կայարան
Լիոնյան կայարան (gare de Lyon, Գյաղ դե Լիոն), Փարիզի յոթ գլխավոր երկաթուղային կայարաններից մեկը։ Անվանվել է Լիոն քաղաքի պատվին։ Այս կայարան են ժամանում բազմաթիվ հեռահար գնացքներ, հիմնականում ուղղված դեպի Ֆրանսիայի հարավ։ Կառուցվել է 1900 թվականի համաշխարհային ցուցահանդեսին ընդառաջ։ Կազմված է մի քանի մակարդակներից։ Ներկայացնում է իր ժամանակի ճարտարապետության դասական օրինակ։
Կայարանի տարածքում գտնվող «Կապույտ գնացք» (Le Train Bleu) ռեստորանը, որի հարդարանքը կատարված է արևելյան ոճով, սպասարկում է ուղևորներին 1901 թվականից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Փարիզի կայարաններ Կատեգորիա:Փարիզ
Բերսի կայարան
Տես նաև
Կատեգորիա:Փարիզի կայարաններ
Ֆելիքս Դանիելյան
Ֆելիքս Դանիելի Դանիելյան, հայ կենդանաբան։ Կենսաբանական գիտությունների դոկտոր (1989), պրոֆեսոր (2002)։
Կենսագրություն
Աշխատանքները վերաբերում են սողունների կուսածնության, կարգաբանության, բնապահպանական կենսաքիմիայի, իմունաբանության, կենդանիների պաշտպանության, պոպուլյացիոն գենետիկայի հարցերին։
Կոիպսի
Կոիպսի (Koipsi), գյուղ Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Յիելեհտմե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հարյումաա նահանգի Յիելեհտմե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Տիգրանակերտ (Արցախ)
Տիգրանակերտ, պատմական հայկական քաղաք Արցախի Հանրապետության Ասկերանի շրջանի հարավ-արևելքում, Վանքասար լեռան արևելյան թեք լանջին, Խաչեն գետի աջ ափին։ Կառուցվել է մ.թ.ա. 1-ին դարում հայոց արքա Տիգրան Մեծի կողմից, ով նորաստեղծ հայկական կայսրության մեջ հիմնել էր իր անունը կրող չորս քաղաք։
Խորհրդային շրջանում Տիգրանակերտը գտնվում էր Աղդամի շրջանի տարածքում, որը ազատագրվել է Արցախյան պատերազմի ժամանակ հայկական զինված ուժերի կողմից։ 2020 թ․ Արցախում հրադադարի մասին եռակողմ հայտարարության պայմաններով անցել է ադրբեջանական վերահսկողության տակ։
Տիգրանակերտի ճշգրիտ տեղանքը հայտնաբերվել է 2005 թվականին։ Այն գտնվում է Վանքասար անունով սարի և «Արքաների աղբյուր» կոչված աղբյուրի մոտակայքում։ Տիգրանակերտի հանդիման՝ Խաչենագետի ձախ ափին նկատվել են մեկ այլ հնավայրի հետքեր։
2006 թվականին սկսվել են Արցախի Տիգրանակերտի պեղումները։ Արդյունքում գտնվել և ուսումնասիրվել են քաղաքի միջնաբերդը, պարիսպները, քաղաքի կենտրոնական մասը և վաղ միջնադարյան բազիլիկ եկեղեցի։ Քաղաքը հիմնականում կառուցված է սպիտակ կրաքարով։ Յուրահատուկ է պարիսպների որմնաքարերի հանգույցների «ծիծեռնակապոչ» ձևը։
Պեղումների ամենակարևոր գտածոներից մեկն է 2008 թվականի հուլիսի 15-ին հայտնաբերված հայերեն արձանագրությունը։
Քաղաքի պեղումները կատարվում են ՀԳԱԱ Արցախի արշավախմբի կողմից, ֆինանսավորվում են Արցախի Հանրապետության կառավարության և «Երկիր» միության կողմից։ 2010 թ մայիսին Տիգրանակերտի տարածքում գտնվող ուշ շրջանի կանգուն ամրոցում բացվել է պեղումների թանգարանը, որը այցելուներին ներկայացնում է 5-ամյա աշխատանքների ընթացքում հայտնաբերված ցուցանմուշները։
2010 թվականին Տիգրանակերտի պեղումներն ընթանում են 3 հիմնական հատվածում.
2011 թվականի պեղումները
2011 թվականի պեղումներն իրականացվել են 60 օր՝ հունիսից-օգոստոս ընկած ժամանակահատվածում։ Բազիլիկ եկեղեցու կենտրոնական հատվածում հայտնաբերվել են միջնադարյան տարբեր արհեստանոցների հետքեր։ Գտնվել են արորի խոփի երկաթե առաջամաս։ Հնագետները հայտնաբերել են նաև գունավոր ապակու արհեստանոցի հետքեր, պեղվել է ապակու մեծ հավաքածու, հայտնաբերվել են 30-40 ապարանջանների բեկորներ։ Ապարանջանների մեծ մասը 12-13-րդ դարերին է վերաբերում. այդ ժամանակաշրջանում ապարանջանները բավականին տարածված էին։
Պեղումների արդյունքում հայտնաբերել են մոզաիկ ապակու բեկորներ։ Տիգրանակերտի տարածքում հնագետները գտել են նաև ջնարակապատ խեցեղենի մեծ հավաքածու՝ տարբեր բույսերի ու թռչունների պատկերներ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Արցախ նահանգի բնակավայրեր Կատեգորիա:Հայկական բերդեր և ամրոցներ (Արցախ) Կատեգորիա:Անհետացած քաղաքներ Կատեգորիա:Առանռոտ գավառի բնակավայրեր Կատեգորիա:Առանռոտ գավառի շենքեր և կառույցներ
Կազանկա (գյուղ, Ալշեևսկի շրջան)
Կազանկա (Казанка, Казанка), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 384 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի բնակավայրեր
(5679) Ակկադո
(5679) Ակկադո (Akkado), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի նոյեմբերի 2-ին Կին Էնդատեի և Կաձուրո Վատանաբեի կողմից Կիտամիում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,895697 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7703 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0211 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1799,82 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,20002 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,04° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կին Էնդատեի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Կաձուրո Վատանաբեի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Հումանիտար հարցերի համակարգման վարչություն
Հումանիտար հարցերի համակարգման վարչություն (United Nations Office for the Coordination of Humanitarian Affairs), Միավորված ազգերի կազմակերպության մարմին, որը կազմավորվել է 1991 թվականի դեկտեմբերին՝ գլխավոր ասամբլեայի 46/182 բանաձևի հիման վրա ։ Բանաձևն ուղղված է եղել ՄԱԿ-ի պատասխան միջոցների ամրապնդմանը բարդ արտակարգ իրավիճակների և բնական աղետների դեմ, ինչով զբաղվում է հումանիտար հարցերի դեպարտամենտը (Department of Humanitarian Affairs (DHA))։ 1998 թվականին վերակազմավորման հետ կապված՝ հումանիտար հարցերով դեպարտամենտը միավորվել է Հումանիտար հարցերի համակարգման վարչության հետ, դրանով իսկ ՄԱԿ-ը դարձել է խոշոր աղետների կենտրոն։ Նրա մանդատն ընդլայնվել է, և ներառում է նաև մարդասիրական օգնության համակարգումը, մարդասիրական քարոզչության քաղաքականության մշակումը ։
2007 թվականի սեպտեմբերին օրգանում աշխատում է 1900 մարդ ամբողջ աշխարհում, գլխավոր գրասենյակները գտնվում են բոլոր մայրցամաքներում, այնպիսի երկրներում, ինչպիսիք են Աֆղանստանը , Բուրունդին , Կենտրոնական Աֆրիկյան Հանրապետությունը , Չադը , Կոլումբիան , Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունը , Եթովպիան , Էրիթրեան , Կոտ դ'Իվուարը , պաղեստինյան տարածքները , Շրի Լանկան , Սուդանը , Ուգանդան , Սիրիան և Զիմբաբվեն ։
Հումանիտար հարցերի համակարգման վարչությանը շնորհվել է սեփական միջազգային հեռախոսային կոդ + 888։ + 888 կոդով հեռախոսահամարներն ունեն մարդասիրական օգնություն տրամադրող գործակալություններ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1991 հիմնադրված կազմակերպություններ Կատեգորիա:ՄԱԿ-ի օրգաններ
Մովսես Քերթող
Մովսես Քերթող՝ 8-րդ դարի եկեղեցական գործիչ, խոշոր քերական, հոգևոր երգերի հեղինակ։ Ըստ Ստեփանոս Օրբելյան պատմիչի, Մովսես եպիսկոպոս Քերթողը Սյունիքի մետրոպոլիտ է եղել 722-729 թթ.։ Լինելով Շաղատի վարդապետարանի շրջանավարտ և նրա սյուներից մեկը, նա ուսուցիչը դարձավ Ստեփանոս Մեծ Սյունեցու, որի կրթության ու դաստիարակության խնդրին առանձնահատուկ նշանակություն է տվել։ Մովսես Քերթողը հայտնի է որպես խոշոր քերական, ինչպես նաև հոգևոր երգերի հեղինակ և թարգմանիչ։ Ն. Ադոնցը Մովսես Քերթողին դնում է հույն քերական Դիոնիսիոս Թրակացու (մ.թ.ա. 2-1-ին դար) «Քերականական արվեստ» աշխատության հայ նշանավոր մեկնիչների շարքում։ Իսկ այդ երկը հայերեն էր թարգմանվել 5-րդ դարում և հիմք հանդիսացել հայերենի ուսումնասիրության տեսության մշակման և հայ քերականական ուսմունքի ստեղծման ու զարգացման համար։ Մովսես Քերթողը իր մեկնության մեջ անդրադարձել է հայերենի հնչունաբանությանը, դասակարգել խոսքի մասերը, ըստ այդմ՝ առաջնայինը համարելով գոյականը (անունը)՝ որպես էության արտահայտություն, ուստի և բայը ստրոդասել է նրան։ Վերլուծել է նաև հոլովների, հոլովումների, բառաբարդման, ձևի քերականական հասկացության հետ կապված և մի շարք այլ հարցեր ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Հայ գրողներ Կատեգորիա:Հայ մատենագիրներ Կատեգորիա:Հայ աստվածաբաններ Կատեգորիա:Հայ եկեղեցական գործիչներ