cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Վահանանց պատերազմ
Հետևանքներ
Ապստամբության հետևանքով պարսիկները պաշտոնապես հրաժարվեցին հայերին բռնի կրոնափոխելու իրենց նպատակից։ Հայ իշխանները ստացան իրենց տոհմերի նահապետությունը, և վերականգնվեց նախարարական հին կարգը։
Վահանանց ապստամբությունը կարևոր դեր խաղաց հայերի ներքին ինքնավարություն հաստատման և պահպանման գործում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վահանանց պատերազմ Կատեգորիա:Սասանյան Պարսկաստանի պատերազմներ
Օրիորդ Մերիան
Օրիորդ Մարիան (Maid Marian), անգլիական բանահյուսության կերպար, Ռոբին Հուդի սիրեցյալը (որոշ պատմություններում՝ կինը) ։
Գրառում
Գեղեցիկ (իր գեղեցկությամբ գերազանցել է Հեղինե Չքնաղին, Ռոզամունդա Քլիֆորդին և Ջեյն Շորին), ինքնավստահ աղջիկ, որ անկեղծորեն սիրում է ազնիվ ավազակ Ռոբին Հուդին, «ուժեղ կին»։ Վաղ պատմություններում ներկայացվել է որպես ոչխարների հովիվ կամ պարզապես գյուղի բնակիչ, ավելի ուշ պատմություններում նկարագրվում է որպես պալատական ։ Սիրային հետաքրքրության առարկա է ոչ միայն Ռոբին Հուդի, այլև նրա գլխավոր թշնամու՝ Գայ Գիսբորնի, իսկ երբեմն նույնիսկ արքայազն Ջոնի համար ։
Որոշ պատմություններում հիշատակվում է Մերիանի հոր անունը՝ Ռոբերտ Ֆիցուոտեր, բայց ոչ նրա մոր, ոչ էլ այլ ազգականների մասին հիշատակումներ չկան։ Կրոնական պատկանելությամբ Մերիանը քրիստոնյա է, ազգությամբ՝ անգլուհի, չնայած որոշ պատմություններում ներկայացված է որպես ֆրանսուհի։
Որոշ ուսումնասիրողներ կարծում են, որ Մերիանը Մարիամ Աստվածածնի անձնավորումն է (հմմտ. Maid Marian → Virgin Mary)։ Մյուսները խիստ տարբեր տեսակետ են հայտնում, թե Օրիորդ Մերիանն սկզբում եղել է անառակ կին, Եղբայր Տուկի սիրուհին ։
Պատմություն
Օրիորդ Մարիանը՝ որպես կերպար, չի հանդիպել որևէ տեքստում նախքան Ռոբին Հուդի մասին բալլադները։ Տարբեր ստեղծագործություններում հիշատակվում է նաև Քլորինդա, Մաթիլդա (Ֆիցուոտեր) և այլ անուններով, ընդ որում՝ նրա անունը կարող է փոխվել մեկ տեքստի շրջանակներում։ Հայտնի չէ, թե արդյոք դա պայմանավորված էր հեղինակների անուշադրությամբ, թե նրանք դրանով արտահայտել են այն իմաստը, որ նա փոխել է իր անունը Ռոբին Հուդի հետ հանդիպումից (ամուսնությունից) հետո։
19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկզբի գրողները հաճախ ավելի թույլ են ներկայացրել Մերիանին, քան բալլադներում, օրինակ՝ նա ուշաթափվում է արյուն տեսնելիս ։ Միջնադարի մինչև մեր ժամանակները Օրիորդ Մարիանի կերպարը գրեթե չի փոխվել, բացառությամբ նրա, որ շատ հեղինակներ սկսել են նրան ներկայացնել ազնվական ծագմամբ, այլ ոչ թե որպես գյուղացի հովիվ, ինչպես նաև նրա բնավորության մեջ ավելի շատ տղամարդկային հատկություններ են ավելացնում (օրինակ՝ մի շարք հեռուստասերիալների մի քանի դրվագներում Մերիանը կրում է տղամարդու հագուստ և հաջողությամբ գործում է որպես այդպիսին) ։ Վերջին փաստի շնորհիվ Մերիանի դասվում է այն կերպարների շարքում, որոնց մասին սիրում են գրել ֆեմինիստ գրողները։
Օրիորդ Մերիանը Մայիսի օր և Ուիտսան (Սուրբ երրորդության տոնը Մեծ Բրիտանիայում և Իռլանդիայում) տոների կարևոր կերպարներից է։
Գրքերում և պիեսներում
Օրիորդ Մարիանը խաղում է գլխավոր (կամ բավական նշանակալի) դեր հետևյալ գրքերում և պիեսներում.
Կինոյում
Օրիորդ Մերիանի դերն էկրանին կատարել են՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռոբին Հուդ
(7513) 1985 RU2
(7513) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1985 թվականի սեպտեմբերի 5-ին Անրի Դեբեոնի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,239396 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8838 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,595 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1224,04 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,294109 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,66° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1985 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Անրի Դեբեոնի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Միխայիլ Սմիրտյուկով
Միխայիլ Սերգեևիչ Սմիրտյուկով, (Михаил Сергеевич Смиртюков, ), խորհրդային պետական գործիչ, Խորհրդային աշխատանքի հերոս (1979 թ.), ԽՄԿԿ անդամ (1940)։
1930 թվականին ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանի խորհրդային իրավունքի ֆակուլտետը և աշխատանքի անցել ժողկոմխորհի (1946 թվականից՝ ԽՍՀՄ Մինիստրների խորհրդի) ապարատում (խորհրդատու, սեկտորի վարիչ, տնտեսական խորհրդի քարտուղարի օգնական, 1941 թվականից՝ քարտուղարության վարիչի տեղակալ, միաժամանակ մինչև 1945 թվականը՝ Պաշտպանության պետական կոմիտեի լիազորի օգնական՝ Կարմիր բանակի մատակարարման գծով, 1953 թվականից՝ կառավարիչի տեղակալ), 1964 թվականին՝ ԽՍՀՄ Մինիստրների խորհրդի գործերի կառավարիչ։ Եղել է ԽՄԿԿ ԿՎՀ անդամ (1971-1976 թթ.)։ 1976 թվականից ԽՄԿԿ ԿԿ անդամության թեկնածու է, VII-XI գումարումների (ԽՍՀՄ X-XI գումարումների Գերագույն խորհրդի նախագահ է ընտրվել Հայկական ԽՍՀ-ից) Գերագույն խորհրդի նախագահ։
Պարգևատրվել է Լենինի 2, Հոկտեմբերյան հեղափոխության, 4 այլ շքանշաններով։
Կատեգորիա:Խորհրդային պետական գործիչներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 7-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 8-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 9-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 10-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԽ 11-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Նովոդևիչյան գերեզմանատանը թաղվածներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի իրավաբաններ Կատեգորիա:ԽՄԿԿ 27-րդ համագումարի պատվիրակներ
Ֆլորիդայի համալսարան
Ֆլորիդայի համալսարան (University of Florida), բարձրագույն ուսումնական հաստատություն Միացյալ Նահանգների Ֆլորիդա նահանգի Գեյնսվիլ քաղաքում: Հիմնադրվել է 1853 թվականին :
Պատմություն
Համալսարանի հիմնադրման տարեթիվ է համարվում 1853 թվականի հունվարի 6-ը, երբ Ֆլորիդայի նահանգապետ Թոմաս Բրաունը ստորագրել է Ֆլորիդա նահանգում բարձրագույն կրթության պետական աջակցության համապատասխան օրինագիծ:
Մինչև 1866 թվականը հաստատությունը կրել է Արևելյան Ֆլորիդայի Սեմինարիա անունը, այնուհետև՝ Քաղաքացիական պատերազմից հետո, որի ընթացքում սեմինարիան չէր գործում, անվանափոխվել է Ֆլորիդայի համալսարան: Միևնույն ժամանակ փոխվել է նաև համալսարանի տեղադրությունը. ուսանողներն ու դասախոսները տեղափոխվել են Գեյնսվիլ քաղաք: 1903 թվականին համալսարանում սկսել է գործել գյուղատնտեսական քոլեջ, և ուսումնական հաստատությունը ձեռք է բերել ներկայիս տեսքը։
1905 թվականին ընդունվել է Բակմենի օրենքը, որն օգնել է միավորել նահանգի քոլեջները համալսարանի հովանու ներքո: Դրա հետ մեկտեղ օրենքը հաստատել է սեռային և ռասայական խտրականություն: 1906 թվականին Գեյնսվիլում բացվել է համալսարանական կամպուս :
Վալկիրիա
Ստեղծման պատմություն
Օպերայի լիբրետոն, ինչպես և ամբողջ «Նիբելունգի մատանին» շարքը, գրվել է հենց Վագների կողմից 1849-1852 թվականներին Ցյուրիխում։ Երաժշտությունն ստեղծվել է 1852-1856 թվականներին նույն վայրում։ Օպերայի սյուժեն հիմնված է սկանդինավյան դիցաբանության վրա՝ գրի առնված Վելսունգյան ասքում և Երաժշտական Էդդայում ։
Ֆլորիդայի համալսարան
Պատմություն
Սկսած 1946 թվականից՝ շրջանավարտների շրջանում աճել է հետաքրքրությունը համալսարանի հանդեպ։ Դիմողների մեջ մեծ թիվ էին կազմում Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի վետերանները, որոնք բուհ ընդունվում էին հատուկ օրենքով: 1958 թվականից համալսարանում թույլատրվել է սովորել նաև աֆրոամերիկացիներին:
1985 թվականին Ֆլորիդայի համալսարանը դարձել է Ամերիկյան համալսարանի ասոցացիայի անդամ, որը բաղկացած էր ԱՄՆ-ի և Կանադայի 62 ակադեմիական և մասնավոր գիտահետազոտական համալսարաններից :
Ռիբինո (այլ կիրառումներ)
Ռիբինո, կարող է վերաբերել՝
Վալկիրիա
Ստեղծման պատմություն
Չնայած օպերան 2-րդն է «Նիբելունգի մատանին» շարքում սյուժետային գծով, սակայն մտահղացման հաջորդականության մեջ եղել է 3-րդը։ Վագներն աշխատել է հակառակ հերթականությամբ՝ Զիգֆրիդի մահվան մասին օպերայի պլանավորումից հետո, նա մտածել է, որ անհրաժեշտ է մեկ այլ օպերա Զիգֆրիդի մանկության մասին, այնուհետև որոշում է օպերայի վերածել Զիգֆրիդի ծնվելու պատմությունը, որում Բրունհիլդան փորձում է փրկել նրա ծնողներին։ Ի վերջո, Վագները առավել կարևորում է գրել օպերա-նախերգանք Հռենոսի ոսկու գողության և մատանու ստեղծման մասին։
Ֆլորիդայի համալսարան
Ֆակուլտետներ
Համալսարանն ունի հետևյալ ֆակուլտետները՝ կենսաբանական, երկրաբանական, երկրաֆիզիկական, պատմաբանական, փիլիսոփայության պատմության, կենսաֆիզիկական, անգլերենի, աստղագիտական, համակարգչային համակարգերի, ինժեներական, երկրաքիմիական, քիմիական, բնապահպանական, կառավարման, սոցիոլոգիական, ֆիզիկական, մաթեմատիկական, կենսաքիմիական, օդանավորդության, մեխանիկայի, էլեկտրիկայի և այլն:
Վալկիրիա
Ստեղծման պատմություն
Վագները փոխկապակցում է այս վերջին 2 մտածված օպերաների գաղափարները, որոնք են «Վալկիրիա» (սկզբնական վերնագրումը՝ «Զիգմունդ և Զիգլինդե. Վալկիրիաների պատիժը», Siegmund und Sieglinde: der Walküre Bestrafung) և այն, որը հետագայում դարձավ «Հռենոսի ոսկին»։
Ֆլորիդայի համալսարան
Ուսանողներ
Համալսարանում ուսանում է մոտավորապես 49,5 հազար ուսանող ավելի քան 130 երկրից: 2007 թվականին Ֆլորիդայի համալսարանի Միջազգային կրթության ինստիտուտի կողմից ուսումնասիրություններ են անցկացվել, որոնց համաձայն՝ բուհը երկրում օտարերկրյա ուսանողների քանակով զբաղեցրել է 17-րդ տեղը :
Վալկիրիա
Ստեղծման պատմություն
Վագները մտադիր էր թղթին հանձնել իր գաղափարները մինչև 1851 թվականի օգոստոս՝ ներկայացնելու «Eine Mittheilung an meine Freunde» (Շփում իմ ընկերների հետ) նախագծին, բայց չի անում «Զիգմունդ և Զիգլինդեի» սյուժեի և ոչ մի նախապատկեր մինչև նոյեմբեր։ Տեքստի վերջնական տարբերակը պատրաստ է լինում 1852 թվականի դեկտեմբերի 15-ին։
Ֆլորիդայի համալսարան
Ուսանողներ
Ֆլորիդայի համալսարանն աֆրոամերիկացիներին առաջարկվող բակալավրի աստճանների թվաքանակով Միացյալ Նահանգներում զբաղեցնում է երկրորդ տեղը, և երրորդ տեղը՝ իսպանալեզու ուսանողների թվով: Բուհը գտնվում է հինգերորդ տեղում աֆրոամերիկացիներին տրվող դոկտորական աստիճանների թվաքանակով, և երկրորդ տեղը՝ լատինամերիկացիների համար:
Վալկիրիա
Բեմադրում
Օպերան առաջին անգամ բեմադրվել է 1870 թվականի հունիսի 26-ին Մյունխենում Ֆրանց Վյուլների ղեկավարությամբ. Վագները դժգոհ էր դրանից, քանի որ համոզված էր, որ քառերգությունը պետք է բեմադրվի ամբողջական, չմասնատված, սակայն ստօպված էր տեղի տալ Բավարիայի Լյուդովիկոս 2-րդ թագավորի պահանջին։ Կոմպոզիտորի գաղափարն իրականացվեց միայն 1876 թվականին առաջին Բայրոյթյան փառատոնի ժամանակ. «Վալկիրիան» ներկայացվեց օգոստոսի 14-ին, դիրիժորում էր Հանս Ռիխտերը։ Օպերայի ամերիկյան առաջնախաղը տեղի է ունեցել Նյու Յորքի Երաժշտական ակադեմիայում 1877 թվականի ապրիլի 2-ին ։
Ֆլորիդայի համալսարան
Թանգարաններ
Համալսարանի մոտակայքում է գտնվում 1891 թվականին հիմնադրված բնական պատմության թանգարանը: Այնտեղ պահպանվում են տարածաշրջանի բնական պատմությանը, մշակույթին և կենսաբանությանը նվիրված բազմաթիվ ցուցանմուշներ: Թանգարանում է գտնվում թիթեռների՝ աշխարհի ամենամեծ հավաքածուն՝ ավելի քան 6 միլիոն նմուշ :
Համալսարանի տարածքում է գտնվում նաև 1990 թվականին հիմնված գեղարվեստի թանգարանը: Այստեղ ներկայացված են ասիական և աֆրիկական գեղանկարչության հավաքածուներ, ժամանակակից արվեստի առարկաներ, ինչպես նաև լուսանկարներ :
Հայտնի շրջանավարտներ և դասախոսներ
Համալսարանում տարբեր ժամանակներում աշխատել են. Բուհի ուսանողների թվում եղել են.
Վալկիրիա
Ընդհանուր տեղեկություն
Սկանդինավյան դիցաբանության մեջ վալկիրիաները առասպելական կին-էակներ են, խումբ, ովքեր որոշում են, թե որ ռազմիկները զոհվեն կռվում և ովքեր ապրեն։ «Վալկիրիա» օպերայի ամենահայտնի հատվածը «Վալկիրիաների թռիչքն» է։
Առաջին գործողություն
Հունդինգի խրճիթում. Անտառային տնակը, որտեղ ապրում են ամուսիններ Հուդինգն ու Զիգլինդեն, փոթորկից ու հետապնդողներից փրկվելով՝ ներս է վազում մի պատանի։ Նա զարմանքով դիտում է տնակի կենտրոնում աճած վիթխարի հացենուն, որը հուսալի ամրություն է հաղորդում ամբողջ շինությանը։ Պատանուն՝ Զիգմունդին, ով թեպետ չի ասում իր անունը, հյուրընկալորեն դիմավորում է տանտիրուհին՝ Զիգլինդեն։ Երիտասարդներն առաջին հայացքից սիրահարվում են իրար։ Կինը պատանուն ըմպելիք է առաջարկում ու համոզում նրան, որ փոթորկալից, զարհուրելի այդ գիշերին ապաստանի իրենց տնակում։
Հայտնվում է տանտերը՝ ահարկու և վայրագ ռազմիկ Հունդինգը։ Տանտիրոջ պարտականությունն ստիպում է նրան՝ հյուրընկալել անծանոթին։ Սակայն Հունդինգն անմիջապես նկատում է իր կնոջ և հյուրի արտաքին նմանությունն ու ցանկանում պարզել, թե ով է իր հյուրը։ Զիգմունդը, չասելով իր անունը, շարադրում է Հունդինգին իր պատմությունը. ժամանակին, երբ ինքը հոր հետ որսորդության էր գնացել, նրանց տունը հարձակման էր ենթարկվել ու հրկիզվել, մայրն սպանվել էր, իսկ երկվորյակ քույրը՝ անհայտ կորել։ Այդ դժբախտությունից հետո հայր ու որդի թափառում էին անտառներում, և հորը գայլ էին անվանում, իսկ իրեն՝ վոլֆինգ՝ գայլի ձագ։ Ապա՝ հայրն էլ կորավ... Իսկ հիմա իրեն անողոք հետապնդում են։ Պատճառն այն է, որ ինքը հանդիպել է մի աղջկա, ում որոշել էին բռնի ամուսնացնել։ Պատանին փորձել է զենքի ուժով պաշտպանել աղջկան, բայց սուրը կոտրվել է, ինչն ստիպել է իրեն փախուստի դիմել։ Իսկ ազգականներն սպանել են աղջկան ու ձեռնամուխ եղել պատանու հետապնդմանը («Friedmund darf ich nicht heißen», «Չես կարող ինձ անվանել խաղաղ»)։ Եվ Հունդինգը համոզվում է, որ եկվորն իր թշնամին է, քանի որ ինքն էլ է սպանված աղջկա ազգականը, և որ նա ծնվել է Վոթանի և Վելզեի տոհմից մահկանացու կնոջ ամուսնությունից։ Զիգլինդեն՝ նրա երկվորյակ-քույրը, առևանգվելով հարձակման ժամանակ, ստիպված էր դառնալ Հունդինգի կինը։ Հաջորդ օրը, որոշում է Հունդինգը, Զիգմունդը պետք է կռվեր իր դեմ։
Վրա է հասնում գիշերը, և ամուսինները ննջարան են գնում։ Սակայն Զիգլինդեն հասցնում է թաքուն հայացքով մատնանշել պատանուն հացենու բունը։ Շուտով կինը, իր ամուսնուն քնաբեր դեղի միջոցով անզգայացնելով, վերադառնում է հյուրի մոտ ու նրան հորդորում է փախուստի դիմել, այլապես լուսաբացին Հունդինգը նրան մենամարտի կհրավիրի և, անշուշտ, կսպանի։ Պատանին հիշում է, որ ժամանակին հայրն իրեն ասել է, թե մի սուր կընծայի, որն իր տիրոջն անպարտելի է դարձնում։ Այդ պահին դրսում փայլատակում է կայծակը, և Զիգմունդը պարզ տեսնում է հացենու բնի մեջ մինչև կոթը խրված մի սուր։ Զիգլինդեն պատմում է, որ երբ իր կամքին հակառակ՝ ստիպված էր չսիրած մարդու հետ ամուսնանալ, իրեն ծպտված այցելել էր միաչքանի անծանոթ (որ Վոթանն էր), ով իր սուրը մինչև կոթը հացենու բունն էր խրել ու հայտարարել, որ սուրը բաժին կհասնի միայն նրան, ով կկարողանա բնի միջից այն դուրս քաշել։ Եվ մինչև այժմ ոչ մեկին, այդ թվում և իր ամուսնուն, դա չի հաջողվել։ Զիգմունդը հասկանում է, որ խորհրդավոր այցելուն իր հայրն էր, այսինքն՝ ինքն ու Զիգլինդեն քույր ու եղբայր են։ Հուժկու ձգումով պատանին հացենու բնից դուրս է քաշում հրաշալի սուրը, որն անվանում է Նոտունգ, ու Զիգլինդեի հետ փախչում իր թշնամու տնից՝ հայտարարելով, որ քրոջը կնության է վերցնում (զուգերգ «Schläfst du, Gast?», «Քնա՞ծ ես դու, հյուր», «Winterstürme wichen dem Wonnemond», «Չար քամիները խաղաղվեցին գարնան ճառագայթներից»)։
Երկրորդ գործողություն
Վայրի և ամայի տեղանք լեռներում. Մինչդեռ իրականում Զիգմունդի և Զիգլինդեի հայրը գերագույն աստված Վոթանն է, իսկ մայրը՝ իմաստուն դիցուհի Էրդան, ով նաև ռազմաշունչ վալկիրիաների մայրն է։ Գերագույն աստվածը բարձրությունից տեսնում է սիրահարներին և որոշում փրկել որդուն. դրա համար կանչում է իր սիրելի դստերը՝ խիզախ վալկիրիա Բրունհիլդային՝ հրամայելով ամեն գնով պաշտպանել ազնվազարմ պատանուն։ Դրան խիստ առարկում է դիցուհի Ֆրիգգը՝ Վոթանի կինը, ով պնդում է, որ եղբոր և քրոջ միջև սիրային կապը արատավորում է ընտանեկան օջախ հասկացությունը, ուստիև Բրունհիլդան ոչ միայն չպետք է հոր հրամանը կատարի, այլ ընդհակառակը՝ պետք է հենց Հունդինգին օգնի։ Վոթանը պաշտպանում էր որդուն՝ որպես նիբելունգների հավանական հաղթողի՝ անկախ աստվածների սահմանված օրենքներից։ Բայց Ֆրիգգը նկատել է տալիս, որ Զիգմունդը իշխանության տակ է այդ իսկ օրենքներով։ Նշանակում է՝ նա պետք է մահանա, իսկ նրա սուրը՝ կոտրվի։ Վոթանը հասկանում է, որ չի կարող խախտել օրենքները (ամուսնության սրբություն, անթույլատրելի արյունապղծություն) և զիջում է ու փոխում իր հրամանը՝ դուստրը պետք է պաշտպան կանգնի Զիգլինդեի իսկական ամուսնուն։ Դստերն իր զիջման իրական դրդապատճառները բացատրելով՝ գերագույն աստվածը պատմում է նիբելունգի մատանու, վերջինիս նզովքի ու աստվածներին խաբեությամբ բաժին հասած Վալհալլա պալատի մասին։ Դեռ չի ծնվել հերոսը, ով ազատ կլինի Ֆաֆների հետ կնքած պայմանագրից և ունակ է գրավել նրանից մատանին։ Այժմ Վոթանն ստիպված է մահվան դատապարտել իր որդուն՝ այն միակ դյուցազնին, ով կարող էր աստվածներին անխուսափելի կործանումից փրկել։ Սակայն Զիգմունդը չի կարող խուսափել պատժից և վայ Բրունհիլդային, եթե նա չհարվածի պատանուն իր սրով (զուգերգ «Laß ich’s verlauten», «Մտքերում բացվող»)։
Կիրճի խորքում երևում են Զիգմունդը և Զիգլինդեն։ Հայտնվում է Բրունհիլդան ու հայտնում Զիգմունդին, որ իրենց հոր՝ գերագույն աստված Վոթանի կամքով պատանին զոհվելու է Հունդինգի հետ գալիք մենամարտում, բայց հետո հարություն է առնելու և ապրելու աստվածների հետ, Վալհալլա պալատում։ Սակայն Զիգմունդը հրաժարվում է հավիտենական կյանքից, քանի որ դրա գինն իր սիրելի կնոջից բաժանվելը պիտի լինի։ Նրա կիրքն ու հուսահատությունը՝ պատրաստ անգամ սպանելու իրեն և Զիգլինդեին, շարժում են վալկիրիայի խիղճը, ով վճռում է հոր կամքին հակառակվել և, այնուամենայնիվ, պաշտպանել Զիգմունդին («Siegmund! Sieh auf mich!»; «Զիգմո՛ւնդ, մոտ է ժա՛մը»)։ Վրա է հասնում Հունդինգն ու մենամարտի բռնվում Զիգմունդի հետ։ Այս ընթացքում Բրունհիլդան ծածկում է Զիգմունդին իր վահանով. վալկիրիայի օգնությամբ պատանին սրախողխող է անում իր ահեղ թշնամուն։ Սակայն հանկարծ հայտնվում է ինքը՝ Վոթանը, ով տեսել էր դստեր անհնազանդությունը։ Հոր ցասումից ահաբեկված՝ Բրունհիլդան ստիպված նահանջում է։ Վոթանը հարվածով երկու կես է անում Զիգմունդի սուրը, և մահամերձ Հունդինգն իր վերջին հարվածով խոցում է անզեն պատանուն։ Բրունհիլդան, ձիով փախցնելով Զիգլինդեին, վերցնում է նաև սրի մասերը։
Երրորդ գործողություն
Վալկիրիաները փոթորկի միջով առաջ են գնում՝ Վոթանի զայրույթին հլու-հնազանդ։ Լսվում է նրանց ռազմաշունչ մարտակոչը, սակայն նրանք չեն համարձակվում պաշտպանել իրենց մեղավոր քրոջը։ Իսկ Զիգլինդեն հղի է իր սիրեցյալ տղամարդուց։ Հոր կամքն անտեսելով՝ Բրունհիլդան կնոջն է հանձնում Զիգմունդի սրի երկու կեսն ու հայտնում, որ մինչև նրա որդու՝ Զիգֆրիդի ծնունդը պետք է թաքնվի, ապա մեծացնի ու դաստիարակի նրան ու վստահ լինի, որ հենց նա է հետագայում իր հերոս հոր հրաշալի սրին տիրանալու։ Զիգֆրիդը կդառնա հզորագույն հերոս և կկարողանա վերականգնել կախարդական սուրը։ Վալկիրիաներն օգնում են Զիգլինդեին թաքնվել. նա պատսպարվում է թավախիտ անտառում, որտեղ Ֆաֆներ հսկան՝ վերածված վիթխարի վիշապ-օձի, պահպանում է ժամանակին իրեն բաժին հասած Հռենոսի ոսկին։
Հայտնվում է ահեղ, մռայլ Վոթանն ու հայտարարում իր վճիռը. հանդուգն Բրունհիլդան այլևս չի լինի վալկիրիա, այլ երկար ու խորը կախարդական քուն է մտնելու՝ մինչև իրեն արթնացնի պատանի այն դյուցազունը, ում վիճակված է չքնաղ վալկիրիայի ամուսինը դառնալ։ Իր դստեր վերջին խնդրանքին անսալով՝ Վոթանը, կրակի աստված Լոգեի օգնությամբ, Բրունհիլդային շրջապատում է հրե օղակ-պատնեշով, որը կկարողանար հաղթահարել միայն այն հերոսը, որ կլինի վալկիրիայի ազատարարն ու արժանի ամուսինը։
Ժայթքում է կրակն ու մոլեգին բոցավառվում՝ անհաղթահարելի հրեղեն լեզուներով շրջապատելով բարձրաբերձ ժայռը, որի գագաթին ննջում է Բրունհիլդան՝ կախարդված քնով։ Վոթանը տխուր հեռանում է («Leb wohl, du kühnes, herzliches Kind!»; «Մնաս բարով, իմ փարոս, իմ հպարտություն»)։
Երաժշտություն
Երկրորդ արարը լի է դրամատիկական իրադարձություններով։ Նրա առաջին կեսը նվիրված է Վոթանի դրամայի պատկերմանը, իսկ երկրորդն առնչվում է Զիգմունդի խճճված ճակատագրին։ Վալկիրիա Բրունհիլդայի ռազմաշունչ երգին փոխարինում է Ֆրիգգի քնարական արիոզոն, որով նա հանդիմանում է Վոթանին՝ դավաճանության համար («Քեզ համար ինչ են ամուսնության սրբությունն ու երդումը»)։ Իսկ արարի կենտրոնական մասն է Վոթանի հսկայական մենախոսությունը՝ նրա փիլիսոփայական խոհերը աշխարհի և աստվածների ճակատագրերի մասին, կառուցված միմյանց հաջորդող հակասական դրվագներով։ Զիգլինդեի կերպարն այստեղ հայտնվում է փախուստի տեսարանում՝ տագնապով լեցուն, շփոթված, ջղային, հուսահատ կանչերով։ Օպերայի լավագույն դրվագներից մեկն է Զիգմունդի և մահվան գուժկան Բրունհիլդայի երկխոսությունը, որը կառուցված է հոգեցունց և թախծոտ մեղեդիներով։ Արարը փակվում է մենամարտի կարճ տեսարանով։
Երրորդ արարի կենտրոնում Վոթանի և Բրունհիլդայի կերպարներն են։ Այն սկսվում է «Վալկիրիաների թռիչքը» գունեղ սիմֆոնիկ տեսարանով։ Բրունհիլդայի և վալկիրիաների մեծ տեսարանը քնարական դրվագ է, որտեղ հնչում է Զիգֆրիդի ծննդյան մասին մարգարեությունը։ Նրանում հնչում են երաժշտական թեմաներ, որոնք քառագրության հաջորդ մասերում դառնում են դրանց երաժշտության համար բնութագրական։ Դրանք են «Հերոսական փառք ու պատիվ ես կրում քո արգանդում, ով կին» հերոսական ու հպարտ թեման և «Դու հրաշք ես գործել» կրքոտ, լավատեսությամբ տոգորված և հրճվալից մեղեդին։ Դրամատիկական է Բրունհիլդայի պատժի տեսարանը՝ համեմված վալկիրիաների հուզիչ օկտետով։ Նրանում զարգացման երեք ալիք է բարձրանում՝ առանձնանալով Վոթանի երեք արիոզոյով, որոնցից առավել սրտառուչը վերջինն է («Քեզ չեմ ուղարկի ռազմիկների մոտ ճակատամարտի»)։ Տպավորիչ է Բրունհիլդայի արդարանալու տեսարանը («Արդյոք այնքան ամոթալի՞ էր իմ արարքը, որ ինձ համար այդքան խայտառակ պատիժ սահմանեցիր»)՝ խորունկ դրամատիզմով հագեցած մեղեդիով։ Վոթանի լավագույն մարդկային գծերն ի հայտ են գալիս օպերայի ավարտին («Հրաժեշտը Բրունհիլդային և կրակի թովչանքը»), որը հարուստ է առատորեն հորդող և բացառիկ գեղեցկությամբ աչքի ընկնող մեղեդիներով։ Խիստ հուզումնալից է հնչում դրանցից առաջինում («Եթե ես պետք է քեզ հավետ հրաժեշտ տամ, սիրելիս»)։ Զսպված վշտով լի է կենտրոնական դրվագը («Ներեցեք, աչքեր իմ»)։ Իսկ հրի թովչանքը ներկայացնող ավարտի տեսարանում կարևոր դեր ունի պարային բոցաշունչ, ճկուն և արտասովոր երաժշտական թեման՝ միահյուսված օրորոցային երգի մեղմ ու թախծալից թեմայի հետ։
Աստղագիտության մեջ
Ռիխարդ Վագների օպերայի հերոսուհու՝ Զիգլինդեի անունն է կրում Զիգելինդե (552) աստերոիդը՝ հայտնաբերված 1904 թվականին։ Ի պատիվ հենց օպերայի է անվանակոչված Վալկիրե (877) աստերոիդը՝ հայտնաբերված 1917 թվականին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1870 բեմադրվածներ Կատեգորիա:Գերմաներեն օպերաներ Կատեգորիա:Սկանդինավյան դիցաբանություն
Նովի Ռոգաչիկ
Նովի Ռոգաչիկ (Новый Рогачик), գյուղ Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Գորոդիշչենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 7983 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1909 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Վոլգոգրադի մարզի Գորոդիշչենսկի շրջանի բնակավայրեր
Ֆարաջբեյլի
Գյուղը հետագայում լքվել է ։
Բնակչություն
1907-1908 թվականներին գյուղն ունեցել է 19 քուրդ բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Պողոսի գյուղ
Պողոսի գյուղ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Չմշկածագի գավառակում ։ Գտնվում էր գավառակի հյուսիս-արևելյան սահմանում։
Անվան ստուգաբանություն
Գյուղի անվանումը կապված է հայերեն Պողոս անձանվան հետ։
Պատմություն
Ժամանակին եղել է հայաշատ շեն գյուղ։ Ունեցել է մոտ 100 բարեկարգ տուն, որոնց մեծամասնությունը՝ երկհարկանի։ Գյուղը մի քանի անգամ ավերվել և վերաշինվել է XVIII-XIX դարերում։
Բնակչություն
1915 թվականին ուներ 5 տուն քուրդ բնակիչ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Բլրի լանջին կար հայկական ամրաշեն եկեղեցի, որը կանգուն էր մինչև XX դարասկիզբ։ Եկեղեցու մոտ գտնվում էր հայկական հին գերեզմանոցը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Խրյացկա
Խրյացկա (Хряцька), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Հերցայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Խրյացկա գյուղում բնակվում էր 1 992 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Հերցայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ազգային միացյալ կուսակցություն
Ազգային միացյալ կուսակցություն (կրճատ՝ ԱՄԿ), ընդհատակյա քաղաքական կազմակերպություն, հիմնադրվել է 1966 թ. ապրիլի 24-ին։ ԱՄԿ-ի հիմնադիրներն էին՝ Հայկազն Խաչատրյանը, Ստեփան Զատիկյանը և Շահեն Հարությունյանը։ ԱՄԿ-ն ձևավորման հարցում մեծ նշանակություն ունեին 1960-ականներին տարածված հայրենասիրական զրույցներն ու քննարկումները Եղեռնի և այլ հարցերի շուրջ։
Նիկոլա Դյուվոշել
Նիկոլա Դյուվոշել (Nicolas Duvauchelle,, Փարիզ), ֆրանսիացի դերասան։ Նա սկսել է իր կարիերան 1999 թվականին «Փոքրիկ գող» (Le Petit Voleur) ֆիլմում գլխավոր դերով։ 2004 թվականին «Կրքոտ մարմիններ» ֆիլմում իր դերի համար Դյուվոշելը առաջադրվել է «Սեզար» ֆրանսիական ազգային մրցանակաբաշխությունում «Լավագույն սկսնակ դերասան» կատեգորիայում ։
Ազգային միացյալ կուսակցություն
1964 թ. «Յոթի գործ»-ով տեղի ունեցած դատավարության ընթացքում դատարանը քամահրանքով էր վերաբերվել Վիգեն Բաբայանի հայտարարությանը, ասելով՝ «Ամբաստանյալ Բաբայանը հավաքույթներում և առանձին զրույցների ժամանակ առաջ է քաշել ավանտյուրիստական բնույթի մի շարք մտքեր, ինչպես օրինակ՝ ազգայնական ոգով տոգորված 50.000-անոց ցույց կազմակերպել»։ Սակայն ընթացիկ տարում էլ՝ 1965-ին, այդ ծրագիրը կյանքի կոչվեց։ 1965 թ. Երևանում տեղի ունեցավ հայտնի բազմահազարանոց ցույցը, որը մեծ լիցք հաղորդեց պայքարի հետագա ընթացքին։ 1965-1966 թթ. համատարած ոգևորության այդ ֆոնին ոչ միայն ալախոհական շրջանակներում էր ընթանում զրույցներն ու քննարկումները, այլ նաև դրսևորվում էին գաղտնի տպագրված ու տարածվող բազմաքանակ թռուցիկների տեսքով, ինչը, բնականաբար, պետանվտանգության ծառայությունների անբարեհաճ վերաբերմունքին է արժանանում։ 1966 թ. արգելում են նշել Մեծ Եղեռնի զոհերի հիշատակի օրը և ցույցի մասնակիցներից մի քանիսին 10-15 օր կալանքի են ենթարկում։ Հենց այս իրադարձություններով պայմանավորված երևան է գալիս Ազգային միացյալ կուսակցությունը՝ պահանջելով անկախություն և հակախորհրդային գաղափարներ տարածելով ։
Նիկոլա Դյուվոշել
Նիկոլա Դյուվոշելը երկարատև հարաբերություններ է ունեցել դերասանուհի Լյուդիվին Սանյեի հետ։ 2005 թվականին նրանք դուստր են ունեցել են Բոննին, բայց ավելի ուշ զույգը բաժանվել է ։
Ազգային միացյալ կուսակցություն
1966 թվականից սկսած՝ Հայաստանը ԽՍՀՄ միակ պետությունն էր, որտեղ գործում էր կազմակերպված ընդդիմադիր կուսակցություն, որն ուներ պաշտոնաթերթ։ Կուսակցության անդամները այդ թերթի և թռուցիկների միջոցով գործող խորհրդային կարգերի դեմ մղում էին գաղափարական պայքար։ ԱՄԿ-ն գործեց ընդհուպ մինչև 1988 թ., երբ արդեն ընդհատակյան կուսակցության գոյության անհրաժեշտություն չկար։ Լյուդմիլա Ալեքսեևան Հայաստանում ծավալված այլախոհական շարժումների վերաբերյալ իր «Այլախոհության պատմությունը ԽՍՀՄ-ում» գրքում նշում է, որ Հայաստանը ԽՍՀՄ տարածքում միակ հանրապետությունն է, որտեղ գործում է ԽՍՀՄ կազմից դուրս գալու նպատակներ հետապնդող կուսակցություն, որի գաղափարը ընդունելի և հասկանալի է ժողովրդի համար ։
Նիկոլա Դյուվոշել
2006 թվականին Դյուվոշելը կատարել է գլխավոր դերերից մեկը «Դժոքխ» ֆիլմում, որը ժամանակակից ֆրանսուհի գրող Լոլիտա Պիի ստեղծագործության էկրանավորումն էր և պատմում էր փարիզյան «Ոսկե երիտասարդության» երկու ներկայացուցիչների ողբերգական սիրո պատմության մասին։
Ազգային միացյալ կուսակցություն
1968 թ. կուսակցության հիմնադիրների ձերբակալումից և բանտարկությունից հետո Պարույր Հայրիկյանը դառնում է Ազգային Միացյալ Կուսակցության ղեկավար։ ԱՄԿ-ի հիմնական նպատակներն էին Խորհրդային Հայաստանի անկախությունը Խորհրդային Միությունից և 1915-1923 թթ. Հայոց ցեղասպանության հետևանքների վերացումը։ 1973 թ. ԱՄԿ-ի վերընտրված նախագահ Պարույր Հայրիկյանը հիմնել է «անկախություն հանրաքվեի ճանապարհով» ռազմավարությունը։
1977 թվականին կազմակերպության համահիմնադիր Ստեփան Զատիկյանը Մոսկվայի մետրոյի պայթյունի գործով դատապարտվում է մահապատժի և 1979 թվականի հունվարի 30-ին գնդակահարվում է։ Դատարանում Զատիկյանի վերջին խոսքը եղավ՝ «վրե՛ժ, վրե՛ժ, նորեն վրե՛ժ»։
Նիկոլա Դյուվոշել
2009 թվականին էկրան բարձրացավ «Սպիտակ նյութ» ֆիլմը, որում Դյուվոշելը խաղաց Մանուել Վիալյայի դերը։ Նրա գործընկերները նկարահանման հրապարակում Քրիստոֆեր Լամբերը և Իզաբել Յուպտերն էին։ Ֆիլմը առաջադրվել է «Ոսկե առյուծ» մրցանակի՝ Վենետիկի կինոփառատոնի գլխավոր մրցանակի։
Ազգային միացյալ կուսակցություն
1987 թվականին Հայրիկյանը դուրս է գալիս ընդհատակից, իր համախոհների հետ ստեղծելով Ազգային ինքնորոշում միավորումը։
Նիկոլա Դյուվոշել
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դերասաններ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի մոդելներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կինոդերասաններ Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասաններ
Ռադիոկենսաբանություն
Ռադիոկենսաբանություն, գիտությունը ուսումնասիրում է բոլոր տեսակի իոնացնող ճառագայթների ազդեցությունը կենդանի օրգանիզմների, նրանց համակեցությունների և ամբողջությամբ կենսոլորտի վրա։ Ռադիոկենսաբանությունը սահմանակցվում է էլեկտրամագնիսական ալիքների կենսաբանական ազդեցություններն ուսումնասիրող գիտությունների հետ, սակայն նրանցից տարբերվում է իր առանձնահատկություններով, որոնք պայմանավորված են իոնացնող ճառագայթների՝ մասնիկներ, էլեկտրոններ, պոզիտրոններ, ավելի մեծ էներգիայով, ճառագայթահարվող օբյեկտի խորքը մասնիկների թափանցելու և նրա բոլոր կառուցվածքների վրա ազդելու կարողությամբ։ Իոնացնող ճառագայթների կենսաբանական ազդեցության ուսումնասիրություններն սկսվել են ռենտգենյան Ճառագայթների (1895), ռադիոակտիվության (1896) ռադիումի (1898) հայտնագործումներից անմիջապես հետո։
Կատեգորիա:Ռադիոկենսաբանություն
Գաբրիել Նորատունկյան
Գաբրիել Գրիգորի Նորատունկյան, Օսմանյան կայսրության ազգությամբ հայ խոշոր քաղաքական գործիչներից մեկը։ Դիվանագետ։
Կենսագրություն
Գաբրիել Նորատունկյանը ծնվել է 1852 թվականին և մահացել 1936 թվականին։ Նախնական կրթությունը նա ստացել է Կ. Պոլսի Սկյուտարի ճեմարանում։ Փարիզի Իրավագիտական համալսարանը ավարտելուց հետո, 1875 թվականին վերադառնում է Կ.Պոլիս և արտաքին գործերի նախարար Ռեշիդ փաշայի հանձնարարությամբ՝ քարտուղարի պաշտոնում զբաղվում Արտաքին գործերի նախարարության իրավագիտական գործերի կարգավորման աշխատանքներով։ Կարճ ժամանակահատվածում Գաբրիել Նորատունկյանը ցուցադրում է օրենսգետի և դիվանագետի իր կարողությունները։ Տարբեր ժամանակներում պատասխանատու պաշտոններ է վարել այս գերատեսչությունում և հաջողությամբ լուծել զանազան դժվարին և կնճռոտ խնդիրներ։ 1877-1878 թվականների ռուս-թուրքական պատերազմից հետո, որպես առաջին քարտուղար մասնակցել է ռուս-թուրքական սահմանագիծը որոշող միջազգային հանձնաժողովի աշխատանքներին։ 1883 թ.-ին ստանձնում է Բարձրագույն դռան իրավագետ-խորհրդականի պաշտոնը։ 1908 թ Օսմանյան սահմանադրության վերահռչակումից հետո դարձել է Հանրային կառույցների նախարար և իր պաշտոնավարության ընթացքում իրականացրել օգտաշատ գործունեություն։ Որպես օսմանյան պատվիրակ՝ մասնակցել է Լահեի (Հաագա) միջազգային ժողովին։ Բալկանյան պատերազմի նախօրեին՝ 1912 թ., Գաբրիել Նորատունկյանը ստանձնում է արտաքին գործոց նախարարի պաշտոնը։ Այդ թվականներին օսմանյան պետությունը շատ ծանր իրավիճակում էր։ Նորատունկյանը ցուցաբերել է դիվանագիտական նրբություն և ամեն ջանք գործադրել երկիրը սպառնացող վտանգներից փրկելու համար։ Որպես օրենսգետ՝ միջազգային համբավ է ունեցել։ Ֆրանսերեն լեզվով հրատարակել է օսմանյան տերության սկզբնավորման շրջանից կայսրության՝ օտար պետությունների հետ կնքած միջազգային դաշնագրերի քառահատոր "Recueil d'actes internationaux de l'Empire Ottoman" հավաքածուն։ Կոթողային այս աշխատությունը Գաբրիել Նորատունկյանին ճանաչում է բերել Եվրոպայի գիտական շրջանակներում՝ նրան դարձնելով ֆրանսիական և գերմանական մի շարք գիտական ընկերությունների անդամ։ Պետական բարձր պաշտոնյա, նախարար, ծերակուտական լինելով հանդերձ՝ ունեցել է բեղուն ազգային գործունեություն։ Որպես անդամ կամ ատենապետ՝ աշխատել է ազգային տարբեր մարմիններում։ Վարել է նաև Ազգային ժողովի ատենապետի պաշտոնը։ Լոզանի կոնֆերանսում (1922-1923 թթ.) Պողոս Նուբարի հետ գլխավորել է Ազգային պատվիրակությունը։
Լևոն Հովհաննիսյան (երկրաբան)
Լևոն Վահանի Հովհաննիսյան, հայ երկրաբան։ Երկրաբանա-հանքաբանական գիտությունների դոկտոր (1991), պրոֆեսոր (1997)։ ՌԴ վաստակավոր երկրաբան (1998)
ՀՀ գիտության վաստակավոր գործիչ Հենրիկ Հովհաննիսյանի եղբայրն է։
Կենսագրություն
1959 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1970-1986 թվականներին Յակուտիայում ղեկավարել է երկրաբանական հետախուզական աշխատանքներ, 1986-2000 թվականներին` ՌԴ բնական պաշարների նախարարության բաժնի, ապա` վարչության պետ, 2001 թվականից՝ Մոսկվայի հանքային հումքի և ընդերքի օգտագործման տնտեսագիտական ինստիտուտի բաժնի վարիչ, միաժամանակ՝ Դուբնայի «Բնություն, հասարակություն, մարդ» համալսարանի պրոֆեսոր ։ Աշխատանքները վերաբերում են հանքագոյացման, հանքավայրերի կանխատեսման և օգտագործման հանածոների որոնման հարցերին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ երկրաբաններ Կատեգորիա:1937 ծնունդներ Կատեգորիա:Օգոստոսի 29 ծնունդներ Կատեգորիա:Թալին քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Երկրաբանա-հանքաբանական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:ՌԴ վաստակավոր երկրաբաններ
Ռիժկովո (այլ կիրառումներ)
Ռիժկովո, կարող է վերաբերել՝
Ալիկ Սարգսյան
Ալիկ Սարգսի Սարգսյան, Հայաստանի Հանրապետության Ոստիկանության պետ (2008-2011), ՀՀ նախագահի խորհրդական (2011-2017)։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1957 թվականի հունիսի 1-ին, Արտաշատի շրջանի Կանաչուտ գյուղում։ Ավարտել է Խ. Աբովյանի անվան պետական մանկավարժական ինստիտուտը և ՀՀ ներքին գործերի նախարարության միլիցիայի բարձրագույն դպրոցը՝ իրավաբանի որակավորմամբ։ Մի շարք գիտական հոդվածների և մենագրության հեղինակ է։ Ամուսնացած է, ունի երկու դուստր, չորս թոռնիկ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ գեներալներ Կատեգորիա:Հունիսի 1 ծնունդներ Կատեգորիա:Արարատի մարզպետներ Կատեգորիա:Ոստիկանության գեներալ-լեյտենանտներ
Կրետիեն դը Տրուա
Կրետիեն դը Տրուա, Կրետիենը Տրուայից (Chrétien de Troyes, ), ֆրանսիացի միջնադարյան բանաստեղծ, կուրտուական վեպի հիմնադիրը։
Կենսագրություն
Կրետիեն դը Տրուայի մասին հավաստի փաստագրական տվյալները շատ քիչ են պահպանվել, ինչը բնորոշ է միջնադարի շատ գործիչների։ Խնդիրներ առաջանում են ինչպես նրա կենսագրական իրադարձությունների, այնպես էլ ստեղծագործությունների ստեղծման ճշգրիտ ժամանակի հետ կապված։ Հետազոտողները դժվարանում են նույնիսկ անվան մեկնաբանության տարբերակ ընտրելիս․ արդյոք Կրետիենը Տրուայից (գտնվում է Շամպայնում) է, որը հեղինակը պատահաբար հիշատակում է «Էրիկ և Էնիդա» պոեմի 9-րդ հատվածում, թե դա հեգնական օքսյումորոն է «Քրիստոնյա (Christian) հունական հեթանոսական Տրոյայից», որտեղ ֆրանսիացիները գտնում են իրենց դիցաբանական նախնիներին։ «Դե» նախդիրը տվյալ դեպքում մատնանշում է ոչ թե ազնվական ծագումը, այլ սոցիալական կարգավիճակը՝ Տրուա քաղաքի բնիկ։
Բանաստեղծի անունը չի հիշատակվում միջնադարի ոչ մի վավերագրական աղբյուրներում։ Հեղինակի կյանքի և ստեղծագործության մասին տեղեկությունների մեծ մասը վերցված է նրա իսկ ստեղծագործություններից։ Հայտնի է, որ Կրետիեն դը Տրուան ծնվել է Շամպայնում 1130-ական թվականների սկզբին։ Վեպերի տեքստերը հիմք են տալիս ենթադրելու, որ բանաստեղծը յուրացրել է տրիվիումը և կվադրիվիումը, ունեցել է լավ կրթություն, որը բնորոշ է այն ժամանակվա հոգևորականներին։ Ըստ Միխայլովի՝ բանաստեղծը կրթված գիտնական հոգևորական էր՝ Շամպայնի կոմս Հենրի Մեծահոգու ծառայության մեջ և վայելում էր ինչպես իր հովանավորությունը, այնպես էլ նրա կնոջ՝ Մարիա Շամպայնսկիի ։ Հետագայում նա վայելել է Ֆիլիպ Էլզյասկիի (Ֆլանդրսկի Ֆիլիպ) հովանավորությունը, ինչը հետևում է բանաստեղծի տողերից՝ «Պրեսևալ»-ի նախաբանում (հատվածներ 11-68)։
Բանաստեղծի մահվան ենթադրությունը շուրջ 1190 տարի հիմնվել է «Պերսևալ» վեպի ժամանակագրության վրա։ Շարադրանքը նվիրված է եղել Ֆիլիպ Ֆլանդրսկուն, որը մեկնել է իր վերջին խաչակրաց արշավանքին և մահացել ժանտախտից 1191 թվականին՝ Ակրայի պաշարման ժամանակ։ Ուստի կոմսի հրամանով աշխատանքը կարող էր սկսվել ոչ ուշ, քան 1190 թվականին։ 1190-ական թվականներից ի վեր Գրաալի մասին վեպի անանուն և այլ շարունակություններ տարածվեցին, բայց Կրետիենի գրվածքների մասին տեղեկություններ չկան։ Քանի որ 1191 թվականից հետո «պոետի հետքերը կորչում են», այդ ամսաթիվը կարող է համարվել Կրետիեն դե Տրուի մահվան ենթադրական տարեթիվը։
Ստեղծագործություն
Ֆրանսիական գրականության պատմության մեջ նա է առաջին գրողը, որի հինգ հայտնի գործերի համար կիրառելի է «վեպ» եզրույթը։ Նա Արթուր արքայի (բրետոնական շարք կամ Արթուրյան շարք) մասին աշխատությունների շարքի հիմնադիրն է, որի պալատում հիմնադրվել է Կլոր սեղանի ասպետների եղբայրությունը։ Առաջին անգամ նա մշակել է լեգենդ (առասպել) կրոնական նշանակություն ունեցող թաքնված, բայց ցանկալի և անհասանելի օբյեկտի՝ Գրաալի մասին։
Սովորական ծագմամբ մինիստերիալ, հյուսիս-ֆրանսիական գրականության մեջ պալատական ոճի հիմնադիր Կրետիեն դը Տրուան առարկաների ընտրության և սիրային կապերը նկարագրելիս գտնվում էր երկու դարաշրջանների խաչմերուկում։ Հետևելով Վասին՝ նա ներմուծել է բրետոնական մոտիվներ պալատական գրականության մեջ. Արթուր արքայի արքունիքում խաղարկվում են «Էրեկ», «Իվեյն», «Լանսելոտ», «Պերսիվալ» վեպերը։ «Արթուրյան շարք» հասկացությանը հակադրվում են տարբեր բովանդակության մի շարք աշխատանքներ, օրինակ՝ կարոլինգյան շարքերը։ Միևնույն ժամանակ, անտիկ և բյուզանդական ազդեցությունը կարելի է գտնել «Էրեկում», բայց Տրիստանի և Իզոլդայի մասին «մեղավոր և ամոթալի» սիրո պատմությունը՝ փառաբանելով սիրո ուժը, բողոքի ալիք է առաջացնում Կրետիեն դը Տրուայի մոտ։ Կրետիեն դը Տրուայի տեսակետների երկիմաստությունը կարելի է որոնել կանանց նկատմամբ նրա վերաբերմունքի մեջ։ Վեպերի սկզբում դը Տրուան իր հերոսուհիներին ենթարկում է ծանր փորձությունների, օրինակ՝ «Էրեկ» վեպում Էրեկի կնոջը՝ Էնիդին, կնոջը պատշաճ խոնարհության բացակայության համար։ Իսկ մյուս երգերում Կրետիեն դը Տրուան զարգացնում է սիրո նոր հասկացողության հիմնական դրույթներից մեկը՝ որպես ամուսնացած տիկնոջ քաղաքավարի ծառայություն` այն համարելով կրքի ամենակատարյալ և արժանի ձևը։
Հեղինակը տատանվել է հին ֆեոդալական-եկեղեցական և նոր աշխարհիկ-պալատական աշխարհայացքի միջև։ Նրա աշխատանքում հստակորեն բացահայտվում են առանձնահատկություններ, որոնք հնարավոր են դարձնում քաղաքավարությունը մոտեցնել Վերածննդի ռացիոնալիզմին և ուշադիր վերաբերմունք մարդկային փորձերին։ Կրետիեն դը Տրուան իր ստեղծագործության մեջ փորձում է համապատասխանել պարզ և խելամիտ ներդաշնակության իդեալին, որը բնորոշ է կուրտուական պոեզիային։
Կրետիենը ուներ աշակերտներ և նրանցից մեկին՝ Գոդֆրուա դե Լանիին, թույլ է տվել ավարտել Լանսելոտ լճի սիրային խելագարության մասին պատմող մետրը։ Սա «դպրոց» ստեղծելու առաջին քայլն է, որի ուրվագծերը, սակայն, դեռ հազիվ են նախանշվում։
Կրետիեն դը Տրուայի պահպանված ստեղծագործություններից հայտնի է 2 երգ, 5 ասպետական վեպ և 2 պոեմ՝ «Ֆիլոմենա» և «Վիլհելմ Անգլիացին»։ Գրողի՝ մեզ հասած բոլոր 5 վեպերը գրված են հին ֆրանսերենով՝ ութական տողերով՝ զուգակցված հանգերով ։ Ձեռագրերի տարբեր տարբերակներում բանաստեղծությունների քանակը տարբեր է։ Կուրտուական ոճի պահանջներին համապատասխան մշակված Թրիստանի և Իզոլդայի պատմությունը, որը նա հիշատակել է «Կլիժես»-ի նախաբանում՝ «Մարկոս արքայի և շիկահեր Իզոլդայի մասին» վերնագրով, չի պահպանվել։
Երգեր
Հետազոտողները նշում են, որ երիտասարդ տարիքում Կրետիեն դը Տրուան գրել է կուրտուական երգեր՝ հյուսիսֆրանսիական տրուվերների ոգով ։ Չնայած նրան, որ տարբեր երգերի ժողովածուներում բանաստեղծին վերագրվում է 6 երգ, Փոլ Զյումտորը կարծում էր, որ դրանցից միայն երկուսը (Amors tençon et bataille (R.-S. 121) «Ամուրը նեղացնում է անողոք, / Սպառնում է արյունահեղ հայհոյանքով», և d'Amors qui m'a tolu a moi (R.-S. 1664) «Ինձանից հափշտակելով՝ Ամուրը վնաս է հասցնում ինձ») կարելի է արժանահավատ համարել․ «Այս երգերը աշուղական կանոնների բացարձակ ճշգրիտ ֆրանսիական համարժեքն են՝ իրենց առավել դասական տեսքով»։ Միխայլովը գրել է երեք երգերի արժանահավատ վերագրման տարբեր աստիճանների մասին և կիսել հետազոտողների կասկածները չորրորդ՝ ռոնդոյի հեղինակության վերաբերյալ՝ ռուսերեն թարգմանությամբ տպագրված Գրական հուշարձանների շարքից։ Զյումտորը ենթադրում էր, որ Կրետիենի ստեղծած երգերի քանակը շատ ավելի մեծ է եղել, բայց դրանց զգալի մասը չի պահպանվել։ Ներկայումս քննադատները չեն կասկածում Կրետիենի երկու երգերի հեղինակությանը, ինչի հիման վրա բանաստեղծը ճանաչվում է առաջին տրուվերներից մեկը։
«Ֆիլոմենա»
«Ֆիլոմենա» պոեմի (շուրջ 1168 թվական) վերաբերյալ Կրետիենի հեղինակության հարցը լուծված չէ և շարունակում է մնալ գիտական քննարկումների առարկա։ Խնդրահարույց է հեղինակի անվան մեկնաբանությունը, որը նշված է 734-րդ հատվածում՝ Crestiens li Gois հատվածում։ Այնուամենայնիվ, «Ֆիլոմենան» հրապարակվել է Կրետիեն դը Տրուայի ստեղծագործությունների վերջին ամբողջական ժողովածուում։ Ընդունելով բանաստեղծի հեղինակությունը՝ սա առաջին ծավալուն և առավել վաղ իր հայտնի պահպանված ստեղծագործություններից է։ Օվիդիուսի «Մետամորֆոզ»-ի վրա (Գիրք VI. Պրոկնան և Ֆիլոմելան, 412-674) հիմնված պոեմը պարունակում է 1468 ութական հատված։
Օվիդիուսի խանդավառության հետքերը նկատելի են պահպանված «Ֆիլոմենա» ստեղծագործության մեջ և նրա մշակած մի շարք այլ սյուժեներում, որոնք մեզ չեն հասել։ Դրանք տեսանելի էին նաև ոչ միայն հին հռոմեական պոետների նախասիրությունների, այլ նաև Օվիդիուսի՝ գիտանականների կողմից հայտնաբերված մի շարք վեպերի ռեմինիսցենցիաներում։
«Էրեկ և Էնիդա»
Այս աշխատանքը համարվում է Արթուրյան շարքի առաջին վեպը։ Իրադարձությունները տեղի են ունենում մոտավորապես 1170 թվականին։ Այս պալատական վեպը պատմում է ասպետական խիզախության նկատմամբ սիրո հաղթանակի մասին։
«Կլիժես»
Ստեղծագործությունը նախատեսված է որպես Բրիտանացի Թոմասի «Տրիստանի մասին վեպը» բանաստեղծության պատասխան։ Վեպն ավարտվել է մոտավորապես 1176 թվականին։
«Լանսելոտ կամ սայլի ասպետ»
Ենթադրվում է, որ ստեղծվել է 1176-1181 թվականներին։ Վեպի նախաբանում հիշատակվում է Կրետիեն դը Տրուայի կապը Մարիա Շամպայնսկու հետ, որի ցուցումով ստեղծվել է Ջինևրա թագուհու նկատմամբ Լանսելոտի սիրո մասին շարադրությունը։ Վեպի ավարտի վրա աշխատել է Կրետիեն դը Տրուայի հետևորդ Գոդֆրուա դե Լանյայը ։
«Իվեյն կամ առյուծով ասպետ»
Իվեյնի սիրո և ասպետական խիզախության հակամարտության մասին վեպի վրա աշխատանքն անցկացվել է հետազոտողների գնահատականներով՝ Լանսելոտի մասին նախորդ ստեղծագործության հետ միաժամանակ՝ 1176-1181 թվականներին։
«Պերսևալ կամ պատմություն Գրաալի մասին»
Գրաալի մասին վերջին և անավարտ վեպն ունի որոշ առանձնահատկություններ։ Ենթադրվում է, որ այս ստեղծագործությունը, որը միավորել է սովորական մարդու և Պերսևալի «այրի որդու» պատմությունը քրիստոնեական ապոկրիֆների առեղծվածային մոտիվներով, ստեղծվել է 1181-1191 թվականներին։ Լեգենդի մշակման պատվերը բանաստեղծը ստացել է Ֆիլիպ Էլզասսկու բակում, ինչի մասին Կրետիենը հայտնել է վեպի նախաբանում (62-64 բանաստեղծություններում, Կոմս Ֆիլիպ Ֆլանդրսկու պատվերը)։ Այնտեղ հեղինակը նշում է իր անունը՝ Կրետիեն (61-րդ հատված)։ Զաբաբուրովան մեջբերում է Պուարյոնի ենթադրությունը, որը Ժերբեր Մոնտրեյի խոսքերը մեջբերել է «Պերսևալի» շարունակությունից (մոտ 1230 թվական) առ այն, որ վեպի ավարտին խոչընդոտել է Կրետիենի մահը։
«Վիլհելմ Անգլիացի»
Կրետիեն դը Տրուայի՝ կենդանի գրականության հուշարձան, ագիոգրաֆիական պոեմի (որը երբեմն անխտիր կոչվում է «վեպ») հեղինակության հարցը, շարունակում է հետազոտողների համար մնալ վիճելի առարկա։ Չնայած դրան, բանաստեղծությունը հրատարակվել է Կրետիեն դը Տրուայի ստեղծագործությունների վերջին ամբողջական ժողովածուում։
Հրատարակչական աշխատանքներ
Կրետիեն դը Տրուայի ստեղծագործությունների վերջին ամբողջական հավաքածուն հրատարակելիս տեքստի հիմքը վերցվել է, այսպես կոչված, «Գույոյի ցուցակը» (Guiot B. N. fr. 794), որպես ստուգման տեքստ օգտագործվել է B. N. fr 1450 ձեռագիրը։ Այս երկու ձեռագրերից յուրաքանչյուրը պարունակում է Կրեստյենի 5 վեպերի գրեթե ամբողջական հավաքածու։ Բացի այդ, ժողովածուի հրատարակիչները նաև այլ ձեռագրերի հետ էին աշխատում։ Հրապարակումը պարունակում է 5 բանաստեղծական վեպ՝ «Էրեկ», «Կլիժես», «Իվեյն», «Լանսելոտ» և «Պերսևալ», որոնց հեղինակությունը կասկած չի հարուցում։ Չնայած վիճահարույց հեղինակությանը, ժողովածուում տեղ են գտել «Ֆիլոմենա» և «Վիլհելմ Անգլիացի» պոեմները, ինչպես նաև Կրետիեն դե Տրուի երգերը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի վիպասաններ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Չար թագուհի
Չար Թագուհին հայտնի է նաև որպես Անբարո Թագուհի կամ պարզապես Թագուհի անուններով։ Հորինված կերպար է, Գրիմ եղբայրների Սպիտակաձյունիկ հեքիաթում հիմնական հակառակորդ ու բացասական կերպար է հանդիսանում։ Հայտնի է, որ նմանատիպ հեքիաթներ այլ երնրներում նույնպես եղել են։ Չար թագուհու կերպարի այլ տարբերակներ հայտնվում են հեքիաթի մի շարք ալտերնատիվ տարբերակներում, էկրանավորումներում։ Գեղարվեստական գրականությունում նրա կերպարը արխետիպ է։
Թագուհին Սպիտակաձյունիկի չար ու վրեժխնդիր խորթ մայրն է, ով անպայման ուզում է լինել «երկրի վրայի ամենասիրունը»։ Նա սկսում է խանդել երիտասարդ արքայադուստր Սպիտակաձյունիկին և մոգության օգնությամբ նրան սպանելու մի քանի տարբերակներ է մշակում ու իրագործում։ Պատմության առաջ մղող ուժը Չար Թագուհու Կախարդական հայելի է։ Հեքիաթի ավանդական հանգուցալուծման ժամանակ Թագուհին զավեշտական մահապատժի է ենթարկվում իր հանցանքների համար։ Երեխաների համար հեքիաթի այս կերպարը նարցիսիզմի և անմիտ հպարտության դեմ դաս է։ Նա հաճախ համարվում է Սպիտակաձյունիկ հեքիաթի ամենահետաքրքիր կերպարը և բազմիցս վերլուծվել ու գնահատվել է գրականագետների և հոգեբանների կողմից։
Թագուհու այլ տարբերակներ հանդիպում են հեքիաթի հետագա ադապտացիաներում և շարունակություններում՝ ներառյալ նովելներ, ֆիլմեր։ Այստեղ Թագուհին հաճախ վերակերպարավորված է և երբեմն ավելի համակրելի է ներկայացվում, օրինակ՝ ուղղակի չար լինելու փոխարեն բարոյական կոնֆլիկտի մեջ է կամ էլ խելագարությունից է տառապում։ Ռևիզիոնիստ (ժխտողական) պատմություններում նա երբեմն դառնում է անտիհերոս կամ ողբերգական հերոս։ Առանձին դեպքերում նա պատմության գլխավոր հերոս կամ պատմող է ներկայացվում։ Թագուհին դարձել է նախատիպ, որը ներշնչել է տարբեր կերպարների ստեղծմանը այնպիսի գործերում, որոնք ուղղակի հիմնված չեն օրիգինալ հեքիաթի հետ։
Գրիմ եղբայրների հեքիաթում
Չար Թագուհին շատ գեղեցիկ, բայց գոռոզ կին է, ով մտել է սև արվեստ։ Երբ Թագավորի առաջին կինը՝ Լավ Թագուհին, մահանում է, Սպիտակաձյունիկի հայրը կրկին ամուսնանում է։ Թագավորի նոր երկրորդ կինը շատ գեղեցիկ է, բայց նաև չար ու փառամոլ։ Նա դառնում է նոր երկրորդ Թագուհին, և Սպիտակաձյունիկի խորթ մայրը։ Նա ունի կախարդական հայելի, որը մի օր իրեն տեղեկացնում է, որ իր երիտասարդ խորթ դուստրը՝ արքայադուստր Սպիտակաձյունիկը, գեղեցկության տեսանկյունից իրեն գերազանցել է։ Թագուհին որոշում է վերացնել աղջկան, նա իր որսորդին հրամայում է արքայադստերը տանել անտառ ու սպանել։ Թագուհին պահանջում է նրանից աղջկա թոքերն ու լյարդը որպես արքայադստեր մահվան ապացույց։ Այնուամենայնիվ, որսորդը խղճում է Սպիտակաձյունիկին, և Թագուհուն վարազի թոքեր ու լյարդ է մատուցում։ Այդ ժամանակ թագուհին ուտում է այն, ինչ մտածում է, որ Սպիտակաձյունիկի օրգաններն են։
Երբ Թագուհին հարցնում է իր հայելուն, թե ով է աշխարհի ամենագեղեցիկ գինը, նա պարզում է, որ Սպիտակաձյունիկը ողջ է։ Նա որոշում է, որ ինքնուրույն պետք է սպանի նրան, այդ պատճառով դիմում է սև մոգությանը, պատրաստում թույն ու կերպարանափոխվում չարչի ծեր կնոջ։ Նա այցելում է թզուկների տուն ու Սպիտակաձյունիկին կորսետի քուղեր վաճառում, դրանք ձգելով նա փորձում է շնչահեղձ անել աղջկան։ Երբ դա ձախողվում է, Թագուհին վերադառնում է այլ ծեր կնոջ կերպարանքով ու խորամանկությամբ համոզում է Սպիտակաձյունիկին օգտագործել թունավոր սանր։ Թունավոր սանրով փորձը նույնպես ձախողվում է։ Այս անգամ թագուհին վերադառնում է ֆերմերի կնոջ կերպարանքով և աղջկան թունավոր խնձոր է տալիս։ Վերջում Սպիտակաձյունիկն ու այլ թագավորությունից արքայազնը բացահայտում են Թագուհու իսկական դեմքն ու հրավիրում են նրան իրենց հարսանիքին, որտեղ նրան ստիպողաբար հագցնում են շիկացրած կոշիկներ, ու ստիպում «պարել» այնքան, մինչ մահացած ընկնելը ։
Այլ ճակատագրեր
«Սպիտակաձյունիկի» դասական տարբերակում Չար Թագուհին գալիս է Սպիտակաձյունիկի հարսանիքին և տանջամահ լինում։ Այսպիսի վերջաբանը հաճախ դիտարկվում է որպես շատ դաժան ու սարսափելի մանավանդ ժամանակակից մանուկ հասարակության համար։ Սառա Մեյթլենդը գրում է․ «Մենք պատմության այս մասն այլևս չենք պատմում, մենք կարծում ենք, որ այն չափազանց դաժան է և կարող է կոտրել երեխաների փխրուն սրտերը» ։ Հետևաբար հեքիաթի շատ մշակումներում (մանավանդ ժամանակակիցներում) հաճախ փոփոխվում է դասական սարսափելի վերջաբանը, որ այն դարձնեն ոչ այդքան դաժան։ Որոշ տարբերակներում, մահվան փոխարեն Թագուհու հետագա նենգությունները պարզապես կանխում են։ Այնուամենայնիվ, 2014 թ․ Մեծ Բրիտանիայում կայացած համաժողովրդական քվեարկության արդյունքում «Սպիտակաձյունիկ» հեքիաթի Չար Թագուհին համարվեց բոլոր ժամանակների ամենասարսափելի հեքիաթային հերոսը (չափահաս հարցվածների 32.21%), հարցվածների մոտավորապես երկու երրորդը նշել է, որ ժամանակակից պատմությունները չափազանց «թորված» են երեխաների համար ։
Հեքիաթի անգլերեն առաջին թարգմանության մեջ (գրված Էդգար Թեյլորի կողմից 1823 թվականին) Թագուհին նախանձից խեղդվում է, երբ տեսնում է, որ Սպիտակաձյունիկը ողջ է։ Սուսաննա Մերի Փաուլի կողմից կատարված այլ անգլերեն թարգմանության մեջ (1871) Թագուհու մահը փոխարինվում է դաժան ֆիզիկական պատժի․ սեփական կոշիկները բարկությունից շիկնում են և բերում ինքնավնասման ու ինքնակործանման միջոցով մահվան ։ Այլ տարբերակներում Թագուհին «բարկությունից» միանգամից մահանում է հարսանիքի ժամանակ կամ երբ այդ մասին իմանում է հայելուց ։ Մյուս տարբերակներում նա սպանվում է իր իսկ անհաջող փորձերի ժամանակ (օրինակ՝ դիպչելով իր թունավոր վարդին ), բնության կողմից (օրինակ՝ Սպիտակաձյունիկին թունավորելուց հետո տուն վերադառնալիս ընկնում է հորձանուտը ), նրան սպանում են թզուկները, կործանվում է իր հայելու կողմից , վազում է դեպի անտառն ու նրան այլևս ոչ ոք չի տեսնում , կամ էլ պարզապես ընդմիշտ աքսորվում է թագավորությունից ։
Ծագումն ու զարգացումը
Ռոզմարի Էլլեն Գայլին կարծում է, որ Թագուհին օգտագործում է խնձոր, որովհետև այն ասոցացվում է Եվայի գայթակղության հետ։ Աստվածաշնչյան այս պատմության պատճառով քրիստոնեական եկեղեցին խնձորը համարում է մեղքի խորհրդանիշ։ Շատերը կարծում էին, որ խնձորները իրենց մեջ չար ոգիներ են պարունակում և վհուկները այն օգտագործում էին թունավորելու նպատակով ։ Ռոբերտ Գ․ Բրաունը նույնպես այս կերպարը կապում է Ադամի և Եվայի պատմության հետ, նա կարծում է, որ Թագուհին Լիլիթի արքետիպի վերաներկայացումն է ։ Խնձորի սիմվոլիկան խոր ավանդույթների հետ է ասոցացվում։ Որոշ եվրոպական մշակույթներում այն կապված է կախարդանքի ու մոգության հետ (Օրինակ՝ Մորգան լե Ֆեյի Ավալոնը («Խնձորների կղզի»)) ։
Որոշ շոտլանդական տարբերակներում սպիտակաձյունիկային ոճի հեքիաթներում Թագուհին արքայադստեր կենսաբանական մայրն է, որսորդը՝ իսկական հայրը, իսկ Թագուհու ճակատագիրը մնում է չպարզված ։ Տարբեր տեղանքում Թագուհին տարատեսակ հնարներ է կիրառում աղջկա դեմ։ Օրինակ՝ իտալական տարբերակում օգտագործվում է թունավոր սանր, աղտոտված տորթ կամ էլ խեղդող ծամ։ Թագուհին որսորդից ապացույց է պահանջում․ իսպանական տարբերակում՝ արյունով լի շիշ, իսկ իտալականում՝ աղջկա աղիքներն ու արյունոտված շապիկը ։ Ֆրանսիական տարբերակում կիրառվում է թունավոր լոլիկ ։ Հեքիաթի վաղ տարբերակներից մեկն է Ջիամբատիստա Բազիլի «Երիտասարդ ստրուկը»։