cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Հովհաննես Հովհաննիսյան (բժիշկ)
Կենսագրություն
Ավարտել է Երևանի պետական բժշկական ինստիտուտը (1963 թվական)։ 1963-1989 թվականներին աշխատել է Դիլիջանի քաղաքային, էջմիածնի բուժմիավորման հիվանդանոցներում, Երևանի վնասվածքաբանության, օրթոպեդիայի և վերականգնողական գիտական կենտրոնում, Արտաշատի, Էջմիածնի հիվանդանոցներում, 1989 թվականից՝ Էջմիածնի քաղաքային պոլիկլինիկայում։ 1989-1990 թվականներին և 1992 թվականին կամավոր մեկնել է Մեղրի, Ստեփանակերտ, ԼՂՀ Շահումյանի, Ասկերանի և Մարտունու շրջաններ, մասնակցել հիվանդ և վիրավոր ազատամարտիկների ու խաղաղ բնակիչների բուժօգնության աշխատանքներին. վիրահատել է հարյուրավոր ազատամարտիկների։
Աշխատությունները վերաբերում են վնասվածքաբանության և անեսթեզիոլոգիայի խնդիրներին։
Կատեգորիա:1931 ծնունդներ Կատեգորիա:Արցախյան ազատամարտին մասնակցած բժիշկներ Կատեգորիա:Նոյեմբերի 15 ծնունդներ Կատեգորիա:Երևանի պետական բժշկական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Բժշկական գիտությունների թեկնածուներ
(4230) վան դեն Բերգ
(4230) վան դեն Բերգ (van den Bergh), աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1973 թվականի սեպտեմբերի 19-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,945549 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 3,4222 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 4,4689 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2862,59 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,12576 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,1° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1973 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների գոտու արտաքին մասի աստերոիդներ
Ժողովածու (1938)
Ժողովածու (1938), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1938 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1816 թվականին, Զմիվոնիաում։ Ստացողը եղել է Ստեփաննոս Տփխիսետցին։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 19.3X13.8 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 56 թերթից։ Գրված է միասյուն նոտրգրով։ Պահպանակը ունի 56 էջ, գրված է՝ թղթի վրա։ Կազմը` ստվարաթուղթ։ Հիշատակարաններ՝ 2ա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Նիժնի Տյուկուն
Նիժնի Տյուկուն (Нижний Тюкунь, Түбәнге Төкөн), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարմասկալինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 306 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարմասկալինսկի շրջանի բնակավայրեր
Մալիե Բուբնի
Մալիե Բուբնի (Малі Бубни), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ռոմնիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մալիե Բուբնի գյուղում բնակվում էր 447 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ռոմնիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Հաքան Ֆիդան
Կենսագրությունը
Հաքան Ֆիդանը ծնվել է 1968 թ.-ին Թուրքիայի մայրաքաղաք Անկարայում։
ԱՄՆ Մերիլենդ նահանգի համալսարանի (անգլ. The University of Maryland University College, UMUC) կառավարման և քաղաքագիտության ֆակուլտետի մագիստրատուրան ավարտելուց հետո դոկտորի կոչում է ստացել Բիլքենտի համալսարանում։ 1986-2001 թթ.-ին թուրքական բանակի ենթասպա է եղել։ 2003-2007 թթ.-ին գլխավորել է Գործակցության և համակարգման թուրքական գործակալությունը։
2010 թ. մայիսի 27-ից մինչև 2015 թ. փետրվարի 10-ը եղել է Թուրքիայի ազգային հետախուզական կազմակերպության ղեկավարը։ Պաշտոնը լքել է խորհրդարանական ընտրություններին մասնակցելու համար։ 2015 թ. մարտի 9-ին հրաժարվել է թեկնածությունից և վերադարձել նախկին պաշտոնին։
2009 թ.-ին Օսլոյում Հաքան Ֆիդանը մասնակցել է Քրդական բանվորական կուսակցության հետ գաղտնի խաղաղ բանակցություններին։
2023 թ. հունիսի 3-ին նշանակվել է Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարար ։
Էրդողանը՝ Ֆիդանի մասին
Թուրքագետ Ռուբեն Սաֆրաստյանի խոսքով՝ Թուրքիայի արտգործնախարար Մևլյութ Չավուշօղլուի փոխարինման մասին խոսակցություններ դեռ 2022-ին կային և Ֆիդանի նշանակումն այդ ժամանակ արդեն քննարկվում էր․ "․․․ նա շատ կարևոր մարդ է Էրդողանի համար․ մի անգամ ասել է, որ Ֆիդանը իր և պետության գաղտնիքների պահպանն է․ նա մեծ դեր խաղաց, որ Թուրքիան խուսափի ռազմական հեղաշրջումից ։"Ֆիդանը նաև ուղեկցել է Էրդողանին և նախկին ԱԳ նախարար Մևլութ Չավուշօղլուին բարձրաստիճան արտասահմանյան ուղևորությունների ժամանակ, հատկապես՝ Վաշինգտոն և Մոսկվա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի քաղաքական գործիչներ
Լատինական Գրեմմի
Պատմություն
Լատինաամերիկյան ակադեմիայի երաժշտական մրցանակաբաշխությունը հիմնադրվել է 1997 թվականին ԱՄՆ-ի ձայնագրման գիտության և արվեստի ազգային ակադեմիայի կողմից։ 2000 թվականի սեպտեմբերի 13-ին կայացել է «Լատինական Գրեմմիի» առաջին մրցանակաբաշխությունը։ Դրա եթերը ցուցադրվել է CBS ալիքով և դարձել է իսպանական լեզվով առաջին հաղորդումը, որը ցուցադրվել է անգլալեզու հեռուստաալիքով լավագույն եթերային ժամին։ 2001 թվականին մրցանակաբշխությունը պլանավորվել է սեպտեմբերի 11-ի վրա, սակայն այն չի կայացել ահաբեկչական հարձակումների պատճառով և տեղափոխվել է հոկտեմբերի վերջ։ 2002 թվականին առաջին անգամ անցկացվել են տնօրենների անկախ խորհրդի ընտրությունները։ 2005 թվականին մրցանակաբշխությունը ցուցադրվել է ոչ թե CBS-ով, այլ իսպանալեզու Univision ալիքով։
Կատեգորիաներ
Ինչպես և «Գրեմմին», Լատինական Գրեմմին տրվում է չորս հիմնական կատեգորիաներում՝
Մնացած կատեգորիաներում մրցանակները տրվում են ըստ ժանրերի։ 2010 թվականի մրցանակաբաշխության ժամանակ 46 մրցանակ է բաժանվել։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի երաժշտական մրցանակներ Կատեգորիա:Պարգևներ այբբենական կարգով
Ակոբ Աղի խաչքար (Հայրավանք)
Ակոբ Աղի խաչքար, գտնվում է Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզի Հայրավանք գյուղի հյուսիս-արևելյան հատվածում՝ Հայրավանք վանական համալիրի արևմտյան պատի դիմաց՝ պատվանդանին, վերին ձախ անկյունը կոտրված։ Հաշվառված է Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների պետական ցանկում (5.59/1.1.3.5) ։ Խաչքարը կերտել է 16-րդ դարի քանդակազարդող հայ վարպետ, խաչքարեր և տապանաքարեր կազմող Ակոբը։
Տեղադրություն
Խաչքարն կանգնեցված է Հայրավանք գյուղի հյուսիս-արևելյան հատվածում՝ Հայրավանք վանական համալիրի արևմտյան պատի դիմաց՝ պատվանդանին, վերին ձախ անկյունը կոտրված։
Քանդակներ
Խաչքարը հարուստ է քանդակներով, հնարավոր է որ ստորին գնդի կենտրոնական մասում եղել է Ադամի գլխի քանդակը, որը բնորոշ է եկել Գեղարքունիքի խաչքարագործ վարպետների ոճին.
Վիմական արձանագրություն
ճակատին և խորանի կողքին պահպանվել է 2 տող վիմական արձանագրություն.
Համաձայան արձանագրության՝ խաչքարը կանգնեցվել Ակոբ Աղի ձեռամբ՝ 1541 թվականին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի խաչքարեր Կատեգորիա:Խաչքարերի վիմական արձանագրություններ
Պատրիս Թալոն
Պատրիս Գիյոմ Աթանազ Թալոն (Patrice Guillaume Athanase Talon, ), բենինցի գործարար, 2016 թվականի ապրիլի 6-ից ի վեր հանդիսանում է Բենինի նախագահը։
Կենսագրություն
Թալոնը սերում է Ֆոն ժողովրդից և ծնվել է Վիդա քաղաքում (Բենին)։ Նա իր բակալավրի աստիճանը ստացել է Սենեգալի Դակար քաղաքում ։
Սակայն 2011 թվականի ընտրություններից հետո նա մեղադրվել է Եյ Բոնիի սպանության դավադրությանը մասնակցելու մեջ և 2012 թվականին փախել է Ֆրանսիա։ Այնուհետև 2014 թվականին նրան ներում է շնորհվել։
Նա ամուսնացած է Պորտո Նովոյից մի կնոջ հետ, ունի երկու երեխա։
Բենինի նախագահ
2016 թվականի մարտին Բենինի նախագահական ընտրություններում Թալոնը հանդես եկավ որպես անկախ թեկնածու։ Մինչ այդ նա եղել է իշխող կուսակցության համակիրներից ու նույնիսկ ֆինանսավորել նախագահ Եյ Բոնիի նախընտրական արշավը։ Այնուամենայնիվ, նախագահական քվեարկության առաջին փուլում նա զբաղեցրեց 2-րդ տեղը ՝ զիջելով գործող վարչապետ Լիոնել Զինսուին, սակայն երկրորդ փուլում հաղթեց՝ հավաքելով ձայների 65%-ը։
Ապրիլի 6-ին Թալոնը ստանձնեց երկրի նախագահի պաշտոնը ։
Նա ստուգել է նախկին կառավարության կնքած պայմանագրերը, չեղյալ է համարել վերջինիս կողմից կնքած որոշ պայմանագրեր և մի շարք հրամանագրեր։
2016 թվականի դեկտեմբերին նախագահը հայտարարեց մի փաստաթղթի մասին՝ Կառավարության գործողությունների ծրագիրը (PAG), որի իրականացմամբ, փաստորեն, զբաղվել է ողջ նախարարությունը։ Ծրագիրը ենթադրում է հսկայական (գրեթե 14 միլիարդ եվրո) ներդրումներ տնտեսության մասնավոր հատվածում (45 տարբեր նախագծեր) հինգ տարվա ընթացքում և շուրջ 500 հազար աշխատատեղերի ստեղծում ։
Թալոնի իշխանության գալուց հետո դիտորդները նշում են, որ Թալոնի բիզնեսը, որն այժմ պաշտոնապես պատկանում է նրա կնոջը, երեխաներին և նեղ շրջապատին, արագ աճ է ապրում։ Նախագահի մոտ գործարար Օլիվյե Բոկոյին թիկունքում անվանում են «փոխնախագահ», քանի որ նա ներկա է բազմաթիվ պաշտոնական միջոցառումների և մասնակցում է պետական ​​պայմանագրերի կնքմանը, թեև չունի որևէ պաշտոնական կարգավիճակ։
2017 թվականի ապրիլի 4-ին Ազգային ժողովը չընդունեց Թալոնի կողմից առաջարկված մի օրինագիծ, որը կհանգեցներ հանրաքվեի՝ նախագահներին մեկ վեց տարի ժամկետով ընտրվելու սահմանափակմանը։ Ընդունման համար 83 անդամից բաղկացած Ազգային ժողովում պահանջվում էր 63 ձայն, իսկ օրինագիծը պաշտպանվեց ընդամենը 60 ձայնով ։ Թալոնը մի քանի օր անց ասաց, որ այլևս չի զբաղվի այդ հարցով ։ Նա ասաց, որ տխուր է քվեարկության արդյունքների համար, սակայն ինքը հարգում է դրանք՝ ժողովրդավարական արժեքներին հավատարիմ մնալով։ Նա հրաժարվեց ասել, թե արդյոք կառաջադրվի վերընտրվելու համար 2021 թվականին՝ հաշվի առնելով իր հայտի ձախողումը ։
Ընդդիմությանը թույլ չեն տվել մասնակցել ո՛չ 2019 թվականի խորհրդարանական ընտրություններին, ո՛չ էլ 2021 թվականի նախագահական ընտրություններին։
2021 թվականին նա վերընտրվել է երկրորդ ժամկետով։ 2021 թվականի սեպտեմբերին Պատրիս Թալոնը և Թոմաս Բոնի Յայը՝ երբեմնի քաղաքական դաշնակիցները, իսկ այժմ ամենամոտ թշնամիները, հանդիպեցին Կոտոնուի Մարինա պալատում։ Տետ-ա-տետ զրույցի ընթացքում Թոմաս Բոնի Յայը մի շարք առաջարկներ և խնդրանքներ է ներկայացրել Պատրիս Թալոնին՝ մասնավորապես «քաղբանտարկյալների» ազատ արձակման վերաբերյալ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բենին Կատեգորիա:Նախագահներ ըստ երկրի Կատեգորիա:Բենինցիներ ըստ մասնագիտություն
Խռնդատ բամբակային
Խռնդատ բամբակային, խլածաղկազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Նկարագրություն
20-50 սմ բարձրությամբ, գորշ սպիտակ թաղիքային թավոտությամբ մոնոկարպիկ բույս է։ Միջին և վերին ցողունային տերևները ձվաձև նշտարաձև են, ներքև սահող, արմատամերձները` նշտարաձև կամ հակաձվաձև, երկարավուն համարյա նստադիր կամ կարճ կոթերով։ Ծաղկաբույլը հասկանման ողկույզ է։ 15-25 մմ տրամագծով ծաղկապսակը դեղին է ։
Տարածվածություն
Հայաստանում հայտնի է միայն Մեղրու ֆլորիստիկական շրջանում, Վարդանաձոր գյուղի շրջակայքում։ Աճում է նաև Կովկասի բոլոր շրջաններում, Արևելյան Անատոլիայում և Իրանում ։
Էկոլոգիա
Աճում է միջին լեռնային գոտում` ծովի մակարդակից 1300-1500 մ բարձրությունների վրա, քարքարոտ լանջերին, ժայռոտ տեղերում, անտառների եզրերին։ Ծաղկում է մայիս-հունիս ամիսներին, պտղաբերում՝ հունիս-հուլիսին ։
Պահպանություն
Վտանգված տեսակ է։ Հայտնի է մեկ պոպուլյացիա, որի տարածման և բնակության շրջանի մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է։ Տեսակին աճելավայրերի պայմանների փոփոխության պատճառով սպառնում է տարածման և բնակության շրջանների կրճատում։ Տեսակի հիմնական տարածման շրջանը գտնվում է Հայաստանի սահմաններից դուրս, հետևաբար սպառնալիքի կատեգորիան իջեցվել է։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ, CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում ընդգրկված չէ ։
Պահպանություն չի իրականացվում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վտանգված տեսակներ Կատեգորիա:Խլածաղկազգիներ Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր
Եմելևո (գյուղ, Գորնոմարիյսկի շրջան)
Եմելևո (Емелево, Пистерлӓ), գյուղ Ռուսաստանի Մարի Էլ հանրապետության Գորնոմարիյսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2001 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 237 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1795 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մարի Էլ հանրապետության Գորնոմարիյսկի շրջանի բնակավայրեր
Լիսոգորկա (գյուղ, Դունաևցիի շրջան)
Լիսոգորկա (Лисогірка), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Դունաևցիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Լիսոգորկա գյուղում բնակվում էր 519 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,279 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 1860,22 մարդ/կմ²։
Գազային կարոտաժ
Գազային կարոտաժ (ԳԿ)
Քարային նյութի ուսումնասիրությունը Որպես «քարային նյութ» հաշվում է հորատման ընթացքում երկրի մակերես դուս եկող շլամը և այն նմուշները, որոնք վերցվում են կտրվածքի հեռանկարային հատվածներից։
Շլամի էքսպրես վերլուծություն (շլամի կարոտաժ) Շլամը հանդիսանում է հորատման ընթացքում քայքայված ապարների արդյունք, որը դուրս է բերվում երկրի մակերես և իր մեջ պարունակում է տեղեկատվություն նրանց լիթոլոգիայի , բյուրեղային (միներալոգիական) կազմի, օգտակար հանածոների պարունակության , հագեցվածության , ֆիլտրացիոն-ունակության, ամրության և այլ հատկությունների վերաբերյալ։Հետևաբար շլամի ուսումնասիրությունը հորատման ընթացքում թույլ է տալիս ստանալ տեղեկատվություն կտրվածքի երկրաբանական բնույթի մասին, բարձրացնում է ՀԵՈՒ-ի մյուս մեթոդների պետրոֆիզիկական տվյալների ապահովվածության արդյունավետությունը։ Շլամի նմուշարկման քանակը՝ նախատեսվում է երեք նմուշ, հաշվի առնելով շերտի մինիմալ հաստությունը։ Շլամի ուսումնասիրությունը կատարվում է միաժամանակ գազային կարոտաժի հետ։ Բացի հանրահայտ մեթոդների կիրառությունից (լյումինեսցետնաբիտումիոլոգիական (ԼԲՎ ) և գազաչափական վերլուծություն, ինֆրակարմիր սպեկտրասկոպիա ) ներկայումս մշակվում են միջուկային-ֆիզիկական մեթոդներ, որոնք ուսումնասիրության համար չեն պահանջում շլամի նախնական պատրաստություն։ Նրանք հնարավորություն են տալիս գնահատելու նմուշների ինտեգրալ (գումարային) ռադիոակտիվությունը, նրանցում առկա բնական ռադիոակտիվ (K,U,Th) և այլն (Si,Al,Ca,Fe) էլեմենտների պարունակությունը, շլամի նմուշի ծակոտկենությունը, նրանցում առկա ջրի և նավթի հագեցվածությունը։ Շլամի վերլուծության հետևանքով լուծվում են մի շարք գործնական խնդիրներ։ Իրականացվում է ԱԲՇՃ գոտիների կանխատեսում, հորատանցքերի լիթոլոգիա-ստրատիգրաֆիկ կտրվածքի կառուցում, օգտակար հանածոների առկայություն և նրանց պարունակության գնահատում, նավթա-գազաբեր կոլեկտրների հայտնաբերում և նրանց հատկությունների գնահատում, հորատման պրոցեսի օպտիմիզացիա։
Նմուշի էքսպրես վերլուծություն
Նմուշը՝ շատ կարևոր երկրաբանա-երկրաֆիզիկական տեղեկատվության աղբյուր է։ Ստացիոնար լաբորատոր պայմաններում ուսումնասիրվում է նմուշի լիթոլոգիական, կառուցվածքատեքստուրային, ֆիլտրացիոն ունակության, ամրության և մյուս բնութագրերը( որոնք վերաբերվում են հորատված ապարին), գնահատվում է նրանց արդյունավետությունը, ստացվում են պետրոֆիզիկական կապեր։ Որպես կանոն, բազմակողմ ուսումնասիրությունների են ենթարկվում նմուշների միայն որոշակի մասը։ Այդ իսկ պատճառով հորատման ընթացքում իրականացվում է նմուշների մասսայական էքսպրես-ուսումնասիրություն։ Հիմնական լուծվող խնդիրները կայանում են հետևյալում. •	Ներկայացուցչական նմուշների ընտրման օպտիմիզացիա. նրանց լաբորատոր ուսումնասիրությունների նպատակով։ •	Հաշվարկված պարամետրերի միջին արժեքների որոշման սխալի մեծության փոքրացում։ •	Ըստ խորության նմուշի կապի իրականացում ՀԵՈՒ-ի տվյալների հետ։ Այն անհրաժեշտ է «նմուշ ՀԵՈՒ-ի համալիրում» կոռելիացիոն պետրոֆիզիկական կապերի որոնման համար։ Հաշվարկված պարամետրերը որոշվում են նմուշից, իսկ համապատասխան ֆիզիկականները (օրինակ ինտերվալային ժամանակը, խտությունը ) ՀԵՈՒ-ի դիագրամից նմուշի վերցված կետերում, այսինքն in situ։ Նմուշի էքսպրես-վերլուծությունը անհրաժեշտ է նաև շերտերի փորձարկման նպատակով օպերատիվ տեղեկատվություն ստանալու համար և նմուշների հետագա ընտրման համար, ինչպես հորատման ընթացքում, այնպես և հորատանցքի պատերից։
Կատեգորիա:Երկրաֆիզիկա
Ճառընտիր (994)
Ճառընտիր (994), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 994 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1409 թվականին Դանիել գրիչի կողմից, Աղթամարում։ Ստացողը եղել է Հովհաննես տանուտերը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 31․5X22 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 484 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգիր։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Պահպանակը ունի մագաղաթ 1 էջ, գրված է՝ մագաղաթի վրա՝ բոլորագիծ երկաթագիրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կապույտ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ գրչի՝ 19բ, 200բ, 483ա, հետագայի՝ 1բ (1631 թ․), 196բ․ 380բ (17-րդ դար) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Սերարու
Սերարու, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում ։ Գտնվում էր գավառակի հարավ-արևելյան կողմում, գյուղամիջյան ճանապարհի վրա։ Մտնում էր Զերզանի գյուղախմբի մեջ ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Միջնամատ
Միջնամատ (digitus medius), ձեռքի երրորդ, մեջտեղի մատը, սովորաբար համարվում է ամենաերկար մատը։ Կարևոր դեր է կատարում բռնելու ժամանակ, քանի որ ամենամեծ ուժը գործադրում է հենց միջնամատը։ Համեմատաբար ազատ շարժունակության շնորհիվ, (մասամբ) կարող է փոխարինել ցուցամատին։
Միջնամատ ցույց տալը աշխարհի գրեթե բոլոր երկրներում համարում է անպարկեշտ և վիրավորական։ Նախկինում ավելի տարածված էր ցուցամատի և միջնամատի միջև բութ մատը՝ որպես հայհոյանքի նշան։ Անգլիայում նույն նշանակությունն ունի ցուցամատի և միջնամատի միասին պարզումը։
Տարբեր երկրներում միջնամատ ցույց տալը պատժելի է օրենքով։ Օրինակ, Նիդերլանդների քրեական օրենսգրքում ոստիկանին միջնամատ ցույց տալու համար սահմանվում է առավելագույնը 3 ամիս կալանք։
Կատեգորիա:Մատներ
Ստորին Սոչ
Ստորին Սոչ (Нижняя Сочь), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կոմի Հանրապետությունով։ Գետաբերանը գտնվում է Կոգել գետի ձախ ափին՝ 118 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 33 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տեղեկությունների համաձայն՝ գետը պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Պեչորա, գետի ենթաավազան՝ ը Պեչորա գետի ավազաների վտակները մինչև թափվելը Ուսա, գետի գետային ավազանը՝ Պեչորա ։
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Ակադիա շրջան (Լուիզիանա)
Ակադիա շրջան (Acadia Parish), ԱՄՆ Լուիզիանա նահանգի 64 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.704 կմ² է, բնակչությունը՝ 61.773 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Քրաուլի բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1886 թ.։
Կատեգորիա:Լուիզիանայի շրջաններ
Բնության պահպանության միջազգային միություն
Բնության պահպանության միջազգային միությունը (ԲՊՄՄ) (անգլ.` International Union for Conservation of Nature, IUCN) միջազգային ոչ առևտրային բնապահպանական կազմակերպություն է, որը զբաղվում է Երկիր մոլորակի կենսաբազմազանության պահպանման խնդիրների լուսաբանմամբ։ Հիմնադրվել է 1948 թվականին։ Նպատակն է աշխարհի բոլոր կազմակերպություններին տրամադրել աջակցություն և օգնություն՝ պահպանելու բնության ամբողջականությունն ու բազմազանությունը, բնական պաշարների բանական և էկոլոգիապես կայուն օգտագործման ապահովումը։ Հիմնական գործունեության ոլորտներն են բնապահպանական մոնիթորինգի իրականացումը, բնության պահպանության պահանջների, գործողությունների ծրագրերի մշակման, բնապահպանական ոչ կառավարական կազմակերպություններին աջակցությունը, տեղեկատվության տարածումը, խորհրդատվության տրամադրումը և այլն։ Գլխավորում է Միջազգային Կարմիր և Կանաչ գրքերի կազմման ու հրատարակման աշխատանքները։ Անց է կացնում կոնգրեսներ, որոնք տեղի են ունենում տարբեր երկրներում, կազմում է բնատեսակների ցանկեր, որոնք պահպանման կարիք ունեն։ Կազմակերպությունն ունի ՄԱԿ-ի գլխավոր ասամբլեայի դիտողի կարգավիճակ։
Միության շտաբը գտնվում է շվեյցարական Գլանդե քաղաքում։ Միության մեջ մտնում են 82 պետություն, 111 հիմնարկ և այլն։
Կատեգորիա:Միջազգային կազմակերպություններ Կատեգորիա:Բնապահպանական կազմակերպություններ Կատեգորիա:1948 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Բնապահպանություն Կատեգորիա:Միջկառավարական կազմակերպություններ
Ժողովածու (2154)
Ժողովածու (2154), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2154 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 15-րդ դարում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 18×13.5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 441 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Պահպանակը ունի 3 էջ, գրված է՝ մագաղաթ-ի վրա՝ ուղղագիծ երկաթագրով։ Կազմը`կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կապույտ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ 250բ250բ, 261ա, 307բ, 393բ և ալյուր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Նիժնի Ցասուչեյ
Նիժնի Ցասուչեյ (Нижний Цасучей), գյուղ Ռուսաստանի Անդրբայկալյան երկրամասի Օնոնսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 3427 մարդ։
Եմելյանովկա (գյուղ, Պոչինկովսկի շրջան)
Եմելյանովկա (Емельяновка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 32 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Պոչինկովսկի շրջանի բնակավայրեր
Ռուսա Բ
Ռուսա Բ (մ.թ.ա. 8-րդ դա) - մ. թ. ա. 639), Վանի թագավորության արքա մ.թ.ա. մոտ 685-645 թվականներին։ Արգիշտի Բ-ի որդին և հաջորդը։ Հզոր նախորդների նման կրել է «մեծ արքա», «տիեզերաց արքա», «արքայից արքա», «Բիայնիլիի արքա» և այլ տիտղոսներ։
Ռուսա Բ–ը Վանի թագավորության վերջին շրջանի պատմության առավել աչքի ընկնող դեմքն էր։ Ռուսա Բ–ի օրոք զգալի աշխուժանում է Վանի թագավորության թե՛ արտաքին քաղաքակաությունը և թե երկրի՛ ներքին կյանքը։
Ռուսա Բ-ի ռազմական գործունեություն
Արևմուտքում Ռուսա Բ–ը նվաճում է Տապլանի երկիրը ։ Շարունակելով առաջընթացը Արածանիի հարավային ափերի երկայնքով, Ռուսան գրավում է Մուշկի(նի) երկիրը ։ Այնուհետև, նա անցնում է Եփրատը և իր տիրապետությունը հաստատում Խաթե ու Խալիտու երկրներում ։ Եփրատի ավազանում Ռուսան իր տիրապետությանն է ենթարկում նաև Լուբարախի երկիրը ։ Այս նվաճումները ցույց են տալիս, որ Ասորեստանի հզորությունը խոչընդոտում էր Վանի թագավորության  առաջխաղացումը դեպի հարավ և հարավ-արևմուտք։ Սակայն Ասորեստանը ի վիճակի չի լինում կասեցնելու Վանի թագավորության ձգտումները դեպի արևմուտք՝ փոքր ասիական հողերը, որոնց նկատմամբ հավակնություններ ուներ ասորեստանյան թագավոր Ասարխադդոնը ։ Ռուսա Բ-ը հաջողություններ ունեցավ հյուսիսում։ Եվ այդ հաջողությունները որոշ առումով պայմանավորված էին Վանի թագավորության հարավային հարևանի՝ Ասորեստանի հետ նրա հաստատած փոխհարաբերություններով ։ Ռուսան բարիդրացիական կապերի մեջ է մտել Ասարխադդոնի (մ․թ․ա․ 680-669) հետ ։ Դրանք արտահայտվում էին ոչ միայն երկուստեք պահպանվող չեզոքությամբ, այլև հարկ եղած դեպքում նույնիսկ փոխադարձ աջակցությամբ։ Այսպես, մ․թ․ա․ 673 թվականին Շուպրիային հաղթելուց հետո, Ասարխադդոնը բարեխղճորեն որոնում, հայտնաբերում և վերադարձնում է Ռուսային Շուպրիայում ապաստանած Վանի թագավորության փախստականներին՝ մեծ մասամբ ստրուկներին ։ Այդ տեղեկությունը հաղորդող արձանագրությունից երևում է, որ Շուպրիայի թագավոր Կալի-Թեշուբը բազմիցս կտրուկ կերպով մերժել և արհամարհել էր փախստականներին վերադարձնելու Ռուսայի պահանջները ։
Արմե-Շուպիրան հանդես էր գալիս որպես համեմատաբար ազատ երկիր՝ սոցիալ-տնտեսական կեղեքման առումով, համենայն դեպս շատ ավելի ազատ, քան Ասորեստանը և Վանի թագավորությունը։ Այս երկու պետությունները, ինչպես տեսանք մոռանում են իրենց թշնամությունը՝ Շուպրիայի դեմ դաշնակցելու համար ։ Ուստի այն դեպի իրեն է քաշում երկու պետությունների դժգոհ տարրերին։ Հետաքրքրական է նշել, որ նույն դերը խեթական պետության նկատմամբ խաղում էր իր ժամանակ նախահայկական ցեղերի մի այլ բնօրրան՝ Հայասա երկիրը ։
Գահակալման սկզբնական տարիներին, կիմերներ ի և սակեր ի սպառնալից արշավանքների պայմաններում, Ռուսա Բ-ն համախմբել է ուժերը, հիմնել նոր ռազմական ամրություններ ու բերդաքաղաքներ, հիմնականում անխախտ պահել պետության սահմանները։ Մ.թ.ա. 670-ականներին նա դաշնակցել է կիմերներ ի հետ և արշավել անդրեփրատյան երկրներ։ Ռուսա Բ-ն ռազմաքաղաքական սերտ դաշինք է հաստատել նաև սակեր ի հետ, որոնք այդ ժամանակ հզոր թագավորություն էին հիմնել Կուր գետի արևելյան ավազանում։
Ասորեստանի և Վանի թագավորության հարաբերությանները որոշ չափով շտկվում են։ Սակայն հետագայում մասամբ, փոխվում է Ասարխադդոնի հաջորդի՝ Աշուրբանապալի թագավորության շրջանում (մ․թ․ա․ 668-633), որի արձանագրություններից մեկում ակնարկված է, թե ի թիվս այլ ժողովուրդների, ուրարտացիները, Ումմանմանդայի հետ դաշնակցած, դավեր են նյությում Ասորեստան ի դեմ ։ Սակայն այս հանգամանքը էական հետևանքներ չի թողել և Վանի թագավորության դաշնակիցների՝ կիմմերների պարտությունից հետո, մ․թ․ա․ 655 թվականին Ռուսան բարեկամական այցով դեսպաններ է ուղարկել Ասորեստան ։ Աշուրբանապալը նրանց սիրալիր ընդունում է և, որպես օրինակ, ի ցույց դնում Էլամի դեսպաններին, որոնք ի տարբերություն Վանի թագավորությ ան պատվիրակների, եկել էին հանդուգն նամակով ։
Ռուսա Բ-ի շինարարական գործունեություն
Ռուսա Բ-ն զբաղվել է նաև շինարարական աշխատանքներով, նպաստել տնտեսության զարգացմանը։ Զվարթնոց ի մոտ պահպանված մի արձանագրության մեջ նա հիշատակում է պարտեզների ու այգիների հիմնման, Իլդարունի (Հրազդան) գետի ջրանցքի կառուցման և այդ առթիվ աստվածներին զոհեր մատուցելու մասին։ Հեր (Խոյ) քաղաքի մոտակայքում գերմանական հնագիտական արշավախումբը պեղել է Ռուսա Բ-ի օրոք հիմնած մի մեծ բերդաքաղաք։ Ռուսա Բ-ն հիմնել է նաև Թեյշեբաին ի բերդաքաղաքը, այլ բերդեր ու տաճարներ։
Վանա լճի հյուսիս-արևմտյան ափին՝ Զիուկունի երկրում, Ռուսա Բ-ը կառուցում է Խալդի աստծո անունը կրող քաղաք, հյուսիս-արևելքում՝ ծավալում նշանակալից շինարարական գործունեություն, իսկ Մակու ի շրջանում՝ հիմնում «Ռուսայի փոքր քաղաքը» և տաճարը ։ Արարատյան դաշտավայրում Ռուսա Բ-ի շինարարական աշխատանքները էլ ավելի մեծ մասշտաբների են հասնում։ Այստեղ՝ Ազա երկրում, նա հիմնադրում է վարչատնտեսական և ռազմական նոր կենտրոն՝ Թեյշեբաինին (Կարմիր բլուր), որով նկատելիորեն երկրորդական պլանի վրա են մղվում նախկին կենտրոնները՝ Էրեբունին և Արգիշտիխինիլին ։
Ազա երկիրը, ըստ երևույթին, Ռուսա Բ-ի թագավորության համար հանդիսացել է միակ հուսալի հենակետը հյուսիսում ։ Այդ արգավանդ տարածքի դերը էլ ավելի է բարձրանում Վանի թագավորության համար։ Այս գործընթացը տեղի է ունենում այն դեպքում, երբ արդեն զգալիորեն փոքրացել էր պետության տարածքը։ Ազա երկիրը ուներ նաև կարևոր ռազմաստրատեգիական նշանակություն։ Այն ապահովում էր Վանի թագավորության թիկունքը հյուսիսից։ Այդ իսկ պատճառով Ռուսա Բ-ն զգալի ջանքեր էր գործադրում այդ երկիրը իր տիրապետության տակ ամուր պահելու համար։ Եվ այդ ջանքերը իզուր չեն անցնում։ Արարատյան դաշտավայրը անընդմեջ մնում է Վանի թագավորության կազմում ընդհուպ մինչև նրա կործանումը ։
Մոտ մ.թ.ա. 590 թվականին միդիացիների հարվածներից վերջնականապես ընկավ Տուշպա մայրաքաղաքը, իսկ Վանի թագավորության կենտրոնական հատվածները մտան Միդիայի կազմի մեջ։ Նույն ճակատագրին է արժանանում նաև Թեյշեբա ինի քաղաքը, որի գրավմանն ու կործանմանը մասնակցում էին տեղական ցեղախմբերը և սկյութ ները։ Քաղաքի գրոհը սկսվել է գիշերը և թշնամին ամրոց էր մտել ոչ թե գլխավոր դարպասներից, այլ ամրոցի հյուսիսարևմտյան կողմից՝ Հրազդան (Իլդարունի) ձախ ափից, որտեղից էլ պեղումների ժամանակ հայտնաբերվեցին մեծ քանակությամբ սկյութական նետասլաքներ։
Վանի թագավորությունը Թեյշեբաինի ի հրկիզումից և կործանումից հետո կյանքն այլևս չի վերականգնվել քաղաքում։ Այն աստիճանաբար ամայացել ու անապատացել է, ինչպես Վանի թագավորության շատ բերդ-ամրոցներում՝ մինչև հնագետի բրիչի 1-ին հարվածը, որի շնորհիվ մեր առաջ բացվում են Վանի թագավորության և նրա հյուսիսային սահմանները պահող-հսկող Թեյշեբաին ի ամրոցի պատմության փառավոր էջերը։ Միջնաբերդի և նրա շուրջը տարածվող քաղաքի պեղումները մեկընդմիշտ պարզեցին հզոր թագավորներից մեկի՝ Ռուսա Բ-ի կողմից հիմնադրված և տնտեսական ու ռազմական մեծ վերելք ապրած Թեյշեբաինի քաղաքի պատմությունը։ Մ.թ.ա. 714 թվականին ասուրական թագավոր Սարգոն Բ-ի դեպի Վանի թագավորություն կատարած ավերիչ արշավանքներից ու երկիրը ամայացնելուց հետո, Վանի թագավորներ Արգիշտի Բ-ն ու նրա հաջորդը՝ Ռուսա Բ-ն մեծ ջանքեր գործադրեցին, որպեսզի վերականգնեն պետության հզորությունը և քաղաքական անկախությունը։ Նրանք երկրում ծավալում են ամրոցների, քաղաքների, ռազմակայանների և ջրանցքների շինարարություն։ Մյուս կողմից դաշնակիցներ են գտնում հյուսիսային ցեղերի մոտ, որոնք անհրաժեշտության պահին պետք է զինակցեին ուրարտացի ներին Ասորեստանի դեմ մղած դարավոր պայքարում։
Թեյշեբաինի քաղաքի գոյությունը սակայն երկար չի տևում։ Ասորեստանի մայրաքաղաք Նինվեի վերջնական կործանումից հետո (մ.թ.ա. 605 թ.) Վանի թագավորությունը ենթարկվում է կործանիչ արշավանքների միդիացիների և բաբելոնացիների կողմից։ Մինչև 20-րդ դարի 1-ին կեսը գրեթե ոչինչ հայտնի չէր Թեյշեբաինիի մասին։ Միայն Էջմիածնի կաթողիկոսարանի արխիվում էր պահպանվել “Կավակերտ” անվամբ մի փոքրիկ ժամատուն այդ վայրում, որը սակայն հետագայում ավերվել էր։ Հրազդանի կիրճի երկրաբանական կառուցվածքների ուսումնասիրությունների ժամանակ 1936 թվականին ռուս երկրաբան Ա. Դեմյոխինը գտնում է հղկված բազալտի կտոր, որի վրա եղել է սեպագիր արձանագրության մի հատված։ Այդ պատառիկի ուսումնասիրությունից պարզվեց, որ արձանագրությունը վերաբերում է մ.թ.ա. 7-րդ դարին և հիշատակում է Վանի թագավոր՝ Արգիշտիի որդի Ռուսայի անունը։ Կարմիր բլուր ի կանոնավոր պեղումները սկսվեցին 1939 թվականին՝ Հայաստանի Գիտությունների Ակադեմիայ ի (ՀԳԱ) և Լենինգրադի (Սանկտ Պետերբուրգ) Պետական Էրմիտաժի հնագիտական արշավախմբերի կողմից։
Ենթադրվում է, որ Ռուսա Բ կամ Ուռշա Բ ուրարտական թագավորն իր գահակալման ժամանակաշրջանով և գործունեությամբ ընդհանուր պատմական զուգահեռներ ունի Մովսես Խորենացո ւ «Հայոց պատմությունում» հիշատակված Անուշավան /հնարավոր է և Առուշան/ Սոսանվեր Հայոց արքայի ավանդազրույցների հետ։ Ըստ այդ ավանդազրույցի, նախքան Պարույրի Հայոց թագավոր կարգվելը, Անուշավանը հանդիսացել է Հայոց աշխարհում Հայկյան կամ Հալդյան հիշատակության արժանի հեղինակավոր գահակալներից ։ - Անուշավան Սոսանվերը գործով հզոր էր, խոսքով հանճարեղ։ Նա կրոնական պաշտամունքի համաձայն նվիրված էր Արմավիր քաղաքի սոսի ծառերին, որոնց տերևների հանդարտ կամ սաստիկ շարժվելուց, նայելով քամու ուժին և ուղղությանը գուշակություններ էր անում։ Ըստ նույն ավանդազրույցի. Սինաքերիբի կրտսեր որդի՝ Ասարհադոնը (Խորենացու մոտ անվանված է Զամեսես) իր հայրասպան եղբայրներին Հայոց մոտ ապաստան տալու համար թշնամանք պահելով, երկար ժամանակ չէր ընդունում նորապսակ Հայոց թագավորին, արհամարհելով նրան, բայց ի վերջո ստիպված է լինում հարաբերություններ հաստատել Արարատյան թագավորության արքայի հետ (ընդունելով նրան ամբողջ Հայոց աշխարհի գահակալ)։
Մեծ կարևորություն է ներկայացնում նաև  Դալմայի այգիների ոչնչացման գործընթացը, որը մինչև օրս շարունակվում է։ Նոր առանձնատներ, նոր ճանապարհներ, խանութներ, ահա թե ինչի է վերածվում Դալմայի պատմամշակութային հուշարձանը։ Սակայն քչերը գիտեն, թե ով է Դալմայի այգիների հիմնադիրը։ Նա ուրարտացի Ռուսա Բ թագավորն էր։ Ներկայացնում ենք «ԻԿՕՄՕՍ/Հայաստան» հասարակական կազմակերպության  կողմից խմբագրված Ռուսա Բ-ի սեպագիր արձանագրությունը, որը պատմում է Հրազդան /Իլդարունի/ գետից Դալմայի այգիներ ի համար ջրանցքի անցկացման և այդ առթիվ աստվածներին զոհեր մատուցելու մասին։ Միաժամանակ արձանագրությունը նաև անեծք է բոլոր նրանց հասցեին, ովքեր կփորձեն ոչնչացնել այդ արձանագրությունը։ Ներկայացնում ենք արձանգրության տեքստը, որը «ԷկոԼուր»-ին է տրամադրել «Դալմա-Սոնա» հիմնադրամի նախագահ Ռուզաննա Ղազարյանը ։
«Ռուսա 2-րդը (ուրարտական թագավոր մոտ Ք. ա. 680 – 640թթ.) ժառանգել էր հսկայածավալ մի պետություն` թուլացած երկարատև պատերազմներից։ Ձեռնարկելով ծավալուն շինարարություն` Ռուսան փորձում էր ապահովել երկրի բարգավաճումը։ Նա հիմնում է բազմաթիվ քաղաքներ, կառուցում ճանապարհներ, ջրանցքներ ու ջրատարներ. ամենահայտնի ջրանցքներից մեկը մինչ օրս կոչվում է նրա անունով։ Ոմանք Զվարթնոցի տաճարի նախաստեղծ օրինակը թվագրում են Ռուսա 2-րդի գահակալման տարիներով, իսկ արձանագրության մեջ հիշատակվում է հնավայրի կարևորությունը.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վանի թագավորության արքաներ Կատեգորիա:Փոքր Ասիա Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ԵՊՀ ԻՄ հոդվածներ 2023 բարելավում
Գալինա Վոլյա
Գալինա Վոլյա (Галина Воля), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ստարովիժևի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1887 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Գալինա Վոլյա գյուղում բնակվում էր 723 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2088 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 346,26 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ստարովիժևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1887 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:1797 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
(4231) Ֆայրման
(4231) Ֆայրման (Fireman), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1976 թվականի նոյեմբերի 20-ին Հարվարդի աստղադիտարանի կողմից Հարվարդում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,259974 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,1116 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,4084 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1240,95 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,290101 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 8,59° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1976 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Հարվարդի աստղադիտարանի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Աստերոիդների ցանկ (167901-168000)
Աստերոիդների ցանկ (167801-167900) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (168001-168100)
Պորի
Պորին համբավվել է Եվրոպայի ամենահին ջազային փառատոնով, առաջին ֆիննալեզու թատրոնով, մանրավազ լողափերով, տափօղակով հոկեյի Porin Ässät ակումբով, FC Jazz ֆուտբոլային ակումբով, որը երկու անգամ նվաճել է Ֆինլանդիայի չեմպիոնի տիտղոսը, ինչպես նաև արագ սննդի տեղական տեսակով՝ porilainen-ով ։ Իր տարեգրության ընթացքում բնակավայրը ինն անգամ հրո ճարակ է դարձել    ։ Պորիի զինանշանը 1931 թվականի դեկտեմբերի 11-ին հաստատել է Ֆինլանդիայի այն ժամանակվա նախագահ Պ․ Սվինհուֆվուդը ։ Զինանշանին առկա է քաղաքի հիմնադիր դուքս Յոհանի կարգախոսը՝ deus protector noster ։
Պորիի տեսարժան վայրերից է Յուզելիուսի դամբարանը, որի ձևավորումը կատարել է ծննունդով պորիացի ֆինն նկարիչ Աքսելի Գալեն-Կալելան ։
Ժողովրրդագրություն
Քաղաքի բնակչության 98 տոկոսից ավելին ֆիննախոս է։ Շվեդերենը մայրենի լեզու է հայտարարել բնակիչների 0,5 տոկոսը ։ Քաղաքի և Սատակունտա շրջանի շվեդ փոքրամասնության համար Պորիում գործում են շվեդական դպրոց և շվեդական մշակույթի ակումբ։
Քույր քաղաքներ
Պորիի քույր քաղաքներն են ՝
Սուն Ցզի
Սուն Ցզի հայերեն ճիշտ ձևը՝ Սուն Ձը, ինչպես հնչում է չինարենում (չինարեն՝ 孫子, պարզեցված չինարեն՝ 孙子, ), չինացի ռազմական տեսաբան և մտածող (մ.թ.ա. 6-5-րդ դարեր), «Երկ ռազմարվեստի մասին» գրքի հեղինակ։ Սուն Ցզիի կյանքի և գործունեության մասին տեղեկությունները սակավ են և առասպելական բնույթի։ Ավանդվում է, որ նա իբր եղել է չինական Ու իշխանության զորավար, հաջողությամբ ղեկավարել է 30 հազարանոց բանակ և տարել բազմաթիվ փայլուն հաղթանակներ։
Սուն Ցզիի երկը բաղկացած է 13 գլխից, որից յուրաքանչյուրը (բացի 12-րդից) ունի ծանոթագրությունների բաժին։ «Երկ ռազմարվեստի մասին» գիրքը հայերեն է թարգմանվել (ոչ բնագրից, այլ ռուսերեն թարգմանությունից) և լույս տեսել 2006 թվականին, և վերահրատարակվել 2007 թվականին՝ «Արարատ» ռազմավարագիտական կենտրոնի կողմից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չինացի զինվորականներ Կատեգորիա:Չինացի փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Ռազմական տեսաբաններ Կատեգորիա:Քաղաքական ռեալիստներ Կատեգորիա:Քաղաքական փիլիսոփաներ
Ալեն շրջան (Լուիզիանա)
Ալեն շրջան (Allen Parish), ԱՄՆ Լուիզիանա նահանգի 64 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.984 կմ² է, բնակչությունը՝ 25.764 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Օբերլին բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1912 թվականին։
Կատեգորիա:Լուիզիանայի շրջաններ
Լոշկովցի
Լոշկովցի (Лошківці), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Դունաևցիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Լոշկովցի գյուղում բնակվում էր 1 080 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2735 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 394,88 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Դունաևցիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ֆելիքս Գուլանյան
Կենսագրություն
Ֆելիքս Գուլանյանը ծնվել է 1937 թվականի դեկտեմբերի 19-ին Լենինականում (ներկայում՝ Գյումրի)։ 1957 թվականին ավարտել է Փանոս Թերլեմեզյանի անվան գեղարվեստի պետական քոլեջը, 1963 թվականին՝ Երևանի պետական գեղարվեստաթատերական ինստիտուտը։ 1964ժ-1971 թվականներին աշխատել է Հայաստանի հեռուստառադիոպետկոմում՝ որպես նկարիչ-ձևավորող։ 1977-1981 թվականներին եղել է «Ծիծեռնակ» մանկական ամսագրի, 1982-1990 թվականներին՝ «Սովետական գրող» հրատարակչության գեղարվեստական խմբագիր։
Նկարազարդել է Գրիմ եղբայրների «Հեքիաթներ» (1981), Խ. Դաշտենցի «Ֆայտոն Ալեքը» (1982), Վ. Սարոյանի «Ես» (1983), Պ. Սևակի «Ձեր ծանոթները» (1984), Հ. Թումանյանի «Ոսկի քաղաք» (1984, 2003), Ղ. Աղայանի «Հազարան բլբուլ» (1985), Ռ. Շառոյանի «Խաղաղ կեսօր» (1986), Ս. Հարությունյանի «Հայ հին վիպաշխարհը» (1987), Գ. Զոհրապի «Երեք նովել» (1988), Ս. Լիսիցյանի «Աբու-Հասանի մաշիկները» (1991) և այլ գրքեր։
Սերգելլի Ներքին
Սերգելլի Ներքին, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում ։
Ֆելիքս Գուլանյան
Կենսագրություն
Ձևավորել է Վ. Դրագունսկու «Դենիսկայի պատմվածքները» (1981), Րաֆֆու «Սամվել» (1982), Ն. Վնուկովի «Լսեցեք փետուրների երգը» (1982), Ա. Շեկոյանի «Ճոճք» (1984), Է. Միլիտոնյանի «Կյանքի ծառը» (ռուս., 1985), Գի դը Մոպասանի «Նովելներ» (ռուս., 1985), Ն. Միքայել­յանի «Հիշողություն լեռներից» (1986), Վ. Սարգսյանի «Հացի փորձություն» (1986), Մետաքսեի «Լեռները լալիս են գարնանը» (1987), Ա. Պարսամյանի «Աստղականչ» (1987), Գ. Մահարու «Ծաղկած փշալարեր» (1988) և այլ գրքերի կազմեր։
1985 թվականին Մոսկվայում անցկացված Համամիութենական գրքի ցուցահանդեսում արժանացել է արծաթե մեդաի։
Սերգելլի Ներքին
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ֆելիքս Գուլանյան
Կենսագրություն
Ֆելիքս Գուլանյանը մահացել է 1991 թվականի հոկտեմբերի 5-ին Երևանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:Հայ գրաֆիկներ
Յասին Բունու
Ակումբային կարիերա
Յասին Բունուն ծնվել է Մոնրեալում՝ Քվեբեկում, սակայն վաղ տարիքում տեղափոխվել է Մարոկկո։ 8 տարեկան հասակում սկսել է խաղալ ֆուտբոլ և միացել է « Վիդադ » ակումբին։ 17 տարեկանում Յասինը տեղափոխվել է ֆրանսիական « Նիս » ակումբ, սակայն բյուրակրատական խնդիրների պատճառով վերադարձել է Մարոկկո ։
Կարիերան հավաքականի կազմում
Բունուն իրավունք է ունեցել խաղալ Կանադայի և Մարոկկոյի հավաքականներում ։
2013 թվականի օգոստոսի 14-ին Բունուն հրավիրվել է ազգային հավաքական՝ մասնակցելու Բուրկինա Ֆասոյի հավաքականի դեմ ընկերական խաղին (1:2), որի ընթացքում նա կատարել է իր նորամուտն ազգային հավաքկանում՝ խաղալով հանդիպման ամբողջ երկրորդ խաղակեսը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մարոկկացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ժիրոնայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ատլետիկո Մադրիդի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ռեալ Սարագոսայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի դարպասապահներ Կատեգորիա:Մարոկկոյի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:2018 թվականի ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության մասնակիցներ Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Թիմային պատասխանատվություն
Թիմային պատասխանատվություն (Յամասիտայի կանոն, Մեդինայի կանոն, Գերագույն հրամանատարության պատասխանատվություն), ռազմական իրավունքի սկզբունք, ըստ որի հրամանատարները պատասխանատվություն են կրում իրենց ենթակաների ռազմական հանցագործությունների համար ։
Եզրույթը կարող է կիրառվել նաև ավելի լայն իմաստով՝ հրամանատարների պարտականությունն է վերահսկել իրենց ենթականերին, ինչպես նաև հրամանատարներն են պատասխանատու ենթակաների՝ այդ պահանջի չկատարման համար։ Կանոնը կիրառվում է ինչպես ռազմական իրավունքում, այնպես էլ պետական ծառայողների և ընկերությունների ղեկավարների նկատմամբ։
«Թիմային պատասխանատվության» սկզբունքն առաջին անգամ հիշատակվել է 1899 և 1907 թվականների Հաագայի կոնվեցիաներում և առաջին անգամ կիրառվել է Գերմանիայի Գերագույն դատարանի կողմից 1921 թվականին՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո ընթացող Լեյպցիգի դատական գործի ժամանակ, որտեղ քննվում էին Գերմանիայի կատարած ռազմական հանցագործությունները  ։
«Յամասիտայի կանոնը» հենվում է ԱՄՆ Գերագույն դատարանի ստեղծած նախադեպի վրա, որը կիրառվել է ճապոնացի գեներալ Տոմոյուկի Յամասիտայի գործում։ Նա քրեական պատասխանատվության է ենթարկվել 1945 թվականին՝ Ֆիլիպիններում Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ իր զինվորների դրսևորած անմարդկային դաժանության համար։ Յամասիտան մեղադրվեց «հանցավոր անփութության և հրամանատարի իր պարտքը չկատարելու մեջ, որը արտահայտվել է իր ենթակաների գործողությունները չվերահսկելու մեջ, որն էլ վերջիններիս թույլ է տվել ռազմական հանցագործություններ կատարել» ։
«Մեդինայի կանոնն» ընդունվել է 1971 թվականին ԱՄՆ բանակի կապիտան Էռնեստ Մեդինայի դատական գործի լսման ժամանակ, որտեղ քննվում էր Վիետնամի պատերազմում Սոնգմի գյուղի բնակիչների զանգվածային սպանությունը ։ Կանոնը պնդում է, որ հրամանատարը, որը տեղյակ է իր ենթակաների կողմից մարդու իրավունքների խախտման կամ նրանց կողմից ռազմական հանցագործություններ կատարելու մասին, սակայն ոչ մի միջոցառում ձեռք չի առնում այդ գործողությունները կասեցնելու համար, պետք է քրեական պատասխանատվության ենթարկվի։ Ընդ որում, ինքը Մեդինան արդարացվեց առաջ քաշված մեղադրանքի բոլոր կետերով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռազմական իրավունք Կատեգորիա:Միջազգային քրեական իրավունք Կատեգորիա:Իրավունքի սկզբունքներ
Նիժնի Օդես
Նիժնի Օդես (Нижний Одес, Улыс Одöс), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Կոմիի հանրապետության Սոսնոգորսկի մունիցիպալ շրջանի կազմում։
Տախտակադրվագներով ձու
Այսօր «Տախտակադրվագներով ձու» ոսկերչական ձուն գտնվում է Եղիսաբեթ II թագուհու Թագավորական հավաքածուում (Միացյալ Թագավորություն)   ։
Նիժնի Օդես
Բնակչությունը 2012 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 9627 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:1960 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կոմիի հանրապետության Սոսնոգորսկի մունիցիպալ շրջանի բնակավայրեր
Տախտակադրվագներով ձու
Նկարագիր
«Տախտակադրվագներով ձու» ոսկերչական ձուն պատրաստված է դեղին ոսկուց։ Այն զարդարված է ադամանդներով, կանաչ և մեխակագույն թափանցիկ էմալով, սպիտակ անթափանց էմալով։ Ձվի մակերևույթը վերին և ստորին հատվածներում փայլատ ոսկե երիզով բաժանված է վեց պանելի (ընդհանուր՝ 12 տախտակադրվագ)։ Դրանք զարդարված են ոսկե պոչերով էմալե վարդերով և թափանցիկ կանաչ տերևներով։ Ձվի ամենալայն հատվածը գոտևորված է ադամանդներով։ Գագաթին մեդալիոն է տեղադրված, որտեղ՝ ադամանդի տակ գրված է «B.T.K.»՝ սեփականատիրոջ անվան, հայրանվան և ազգանվան սկզբնատառերը, իսկ հակադիր ծայրին՝ ստեղծման տարեթիվը՝ «1899» :
Անակնկալ
«Տախտակադրվագներով ձու» ոսկերչական ձվի անակնկալը կորսված է ։
Պատմություն
«Տախտակադրվագներով ձու» ոսկերչական ձուն պատրաստվել է Ֆաբերժեի ընկերությունում՝ 1899 թվականին։ Ալեքսանդր Կելխը ձուն կնոջը՝ Վարվառա Կելխին է նվիրել նույն թվականի Զատկի տոնին։
1920 թվականին այս ձուն Փարիզում վաճառվում է «A La Vieille Russie»-ի ներկայացուցչին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ոսկերչություն Կատեգորիա:Ռուսաստանի պատմություն Կատեգորիա:1899 աշխատություններ Կատեգորիա:Ֆաբերժեի ձվեր Կատեգորիա:Ֆաբերժե
Ապոլոն (հրատարակչություն)
«Ապոլոն», հայաստանյան հրատարակչություն։
Պատմություն
«Ապոլոն» հրատարակչությունը հիմնադրվել է 1991 թվականին Երևանում։ Հիմնադիր-տնօրենը եղել է Լևոն Անանյան, տնօրենը՝ Աղավնի Գրիգորյան (2014-ից)։
Հրատարակչությունը բնագրից թարգմանում և հրատարակում է օտարերկրյա գրողների ստեղծագործություններ։ Առանձին մատենաշարով լույս է ընծայել մի քանի տանսյակ գիրք գիրք, գլխավորապես՝ 20-րդ դարի եվրոպական գրականության դասականների և ժամանակակից հեղինակների ստեղծագործություններ (Ալբեր Քամյու, «Ժանտախտը», 1991, Արթյուր Ռեմբո, «Բանաստեղծություններ», 1991 , Ուիլյամ Ֆոլքներ, «Չոր սեպտեմբեր», 1991, Հերման Հեսսե, «Ներսը և դուրսը» , 1991, Կրալի Մարկո, «Ժամանակակից եվրոպական պոեզիա», 2004 , «Արդի ռուսական պատմվածք», 2006, «Բուլղարական էպոս», 2009) ։
Հրատարակչությունը մեծ ուշադրություն է հատկացվում ժամանակակից հայ գրողների ստեղծագործությունների հրատարակմանը՝ «Հայկական պոեզիա» (անգլ., 2006), «Այվազյանական ընթերցումներ» (2008), «Արդի հայ պոեզիան» (անգլ., գերմ., ֆրանս., շվեդ., 2012), «Արդի հայ արձակը» (անգլ., 2012), «Արդի գերմանական պոեզիան» (գերմ., անգլ., 2012)]։
Մուշեղ Բաբայան (ազատամարտիկ)
Մուշեղ Վահագնի Բաբայան, «Ջերմուկի Համո», Արցախյան ազատամարտի ազատամարտիկ ՀՀ բանակի գնդապետ (2002-ից)։
Ժողովածու (2004)
Ժողովածու (2004), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 2004 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1623 թվականին Մկրտիչ սարկավագ գրիչի կողմից։ Ստացողը եղել է խոջա Պետրոսը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 14․5x10 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 193 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով, նոտրգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դրոշմազարդ կտավ։ Հիշատակարաններ՝ գրչի՝ 54բ, հետագայի՝ 168բ (18-րդ դար), 193ա (վրացերեն) ։
Մուշեղ Բաբայան (ազատամարտիկ)
Կենսագրություն
Ծնվել է 1957 թվականի հուլիս ի 20-ին ՀԽՍՀ Հերհեր (այժմ ՝ Վայոց ձորի մարզ, Հայաստան ) գյուղում։
1975-1977 թվականներին ծառայել է ԽՍՀՄ Զինված Ուժերում։ Ավարտել է Տյումենի (Ռուսաստան) ինդուստւիալ ինստիտուտը (1989):
Ժողովածու (2004)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Մուշեղ Բաբայան (ազատամարտիկ)
Կենսագրություն
1989-1994 թվականներին իր կազմավորած «Հայդուկ» ջոկատով մասնակցել է ՀՀ Վայքի (Բարձրունի, Գնդևազ և այլն), Եղեգնաձորի (Խաչիկ) և ԼՂՀ Շահումյանի (Բուզլուխ, էրքեջ, Մանաշիդ), Մարտակերտի (Վաղահաս, Կիչան, Դրմբոն), Հադրութի (Տող, Սարինշեն և այլն), Ֆիզուլիի, Կուբաթլորի և այլ շրջանների ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։
1991-1992 թվականներին եղել է ջոկատի, 1992-1993 թվականներին՝ վաշտի, 1993-1994 թվականներին՝ գումարտակի, 1994-2008 թվականներին՝ N զորամասի հրամանատար։
Սովորել և ավարտել է Մոսկվայի ռազմաճարտարագիտական համալսարանը (2002)։
2016 թվականի ապրիլյան պատերազմի օրերին համախմբել է իր  «Հայդուկ» ջոկատը և  մարտական ընկերների հետ մեկնել առաջնագիծ։
Պարգևներ
Պարգևատրվել է ՀՀ և ԼՂՀ «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշաններով։ ԵԿՄ վարչության անդամ, ԵԿՄ Վայոց ձորի մարզխորհրդի նախագահ (1999 թվականից)։
Մահ
Մահացել է 2019 թվականի հունիսի 21-ին, սրտի կաթվածից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ռազմական գործիչներ
Ասանսիոն շրջան (Լուիզիանա)
Ասանսիոն շրջան (Ascension Parish), ԱՄՆ Լուիզիանա նահանգի 64 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 785 կմ² է, բնակչությունը՝ 107.215 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Դոնալդսոնվիլ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1807 թվականին։
Կատեգորիա:Լուիզիանայի շրջաններ
Էմիլի Քեյմ Կնգվարեյե
Էմիլի Քեյմ Կնգվարեյե, 20-րդ դարի ավստրալիացի նկարչուհի, աբորիգեն՝ Հյուսիսային տարածքի Ուտոպիա շրջանից։ Նա համարվում է ավստրալիայի բնիկ ցեղերի ժամանակակից պատմության ամենահայտնի և հաջողված նկարիչներից մեկը և ավստրալիացի այն քիչ աբորիգեն նկարիչներից մեկը, որը մեծ հռչակ է ստացել իր երկրի սահմաններից դուրս։
Ծագել է Անմատեռա խմբից, առաջին անգամ տեսել է սպիտակամորթ մարդու 9 տարեկան հասակում։ Մանկությունից աշխատել է հովիվ։ Սկզբնական գեղարվեստական գիտելիքները նա ստացել է մանկական տարիներին՝ ավանդական կանացի միջոցառումների շրջանակում և արդյունքում ընդգրկվել է ցեղախմբի ավագների կազմում։ 1970-ական թվականներին ուսումնասիրել է եվրոպական բատիկ տեխնիկան՝ Ուտոպիայում եվրոպացիների կազմակերպած մշակույթային ծրագրի շրջանակներում։ Իր առաջին գործերը նա ստեղծել է 1980 թվականին, իսկ հռչակ է ձեռք բերել համարյա 80 տարեկանում՝ 1988-1989 թվականներին, երբ սկսել է նկարել կտորի վրա ակրիլային ներկերով։ 1992 թվականին ստացել է կառավարական կրթաթոշակ, իսկ 1993 թվականին նրա նկարները ցուցադրվել են աշխարհի 50 երկրների ցուցահանդեսներում, շատ թանգարաններում և մասնավոր հավաքածուներում, ինչը նրան մեծ եկամուտներ է բերել։
Կնգվարեյի նկարները նկարված են ավանդական աբորիգենային ոճով, դրանց թեման հանդիսանում է աբորիգենների առասպելները և բնությունը։ Իր ստեղծագործության ընթացքում նկարչուհին անդրադարձել է մի շարք ոճերի․ այսպես, 1992 թվականին նա սկսեց զուգահեռ իրար միացնել հորիզանական և ուղղահայաց գծերի վրա եղած կետերը, որոնք պատկերումում էին տեղանքը և կետերը, այդ ընթացքում օգտագործելով տարբեր գույներ։
2013 թվականին Չելտենհեմում բացվել է Էմիլիի թանգարանը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ավստրալիացի նկարչուհիներ
Մալյարովշչինա (գյուղ, Ռոմնիի շրջան)
Մալյարովշչինա (Малярівщина), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ռոմնիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Մալյարովշչինա գյուղում բնակվում էր 69 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ռոմնիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր