cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ֆուստատ
Քաղաքը հիմնադրել է արաբ հրամանատար Ամր իբն ալ-Ասը, 641 թվականին, Նեղոսի դելտայի վրա: Հենց այստեղ է կառուցվել Աֆրիկայի առաջին մզկիթը, որը կոչվել է հիմնադրողի անունով` Ամրի մզկիթ: Ֆուստատում գոյություն է ունեցել հրեական թաղամաս և սինագոգ: Բնակչությունը տատանվել է 120-ից և 200 հազար բնակչի սահմաններում, որն ավելի շատ էր, քան վաղ միջնադարյան եվրոպական ցանկացած քաղաքի բնակչությունը:
Քաղաքի կառուցումն առանձնանում էր քաոտիկությամբ: Մի քանի խոշոր մզկիթների և պալատների մոտ անկարգ կառուցապատումներ են եղել` առանց նախագծի: Հրդեհները և համաճարակները սովորական երևույթներ էին: Այս ամենը ստիպում է աբբասյան փոխարքաներին բնակություն հաստատել քաղաքի հյուսիսում, սկզբում Ալ Ասկարի արվարձանում, իսկ հետո Տուլունիդների օրոք` Ալ Կատաիում:
969 թվականին Ֆաթիմյանները գրավում են Ֆուստատը, որոնք Եգիպտոսի նահանգապետի նստավայրը տեղափոխում են ժամանակակից Կահիրեի կենտրոն: Ֆուստատը շարունակում էր մնալ մարդաշատ քաղաքում մինչև 1169 թվականը, երբ խալիֆի վեզիրի հրամանով այրում են քաղաքը, որպեսզի խուսափեն Երուսաղեմի Ամորի Առաջինի քրիստոնեական բանակի կողմից գրավումից:
Սալահ ադ-Դինի օրոք Ֆուստատը վերադառնում է բնականոն կյանքի, բայց ոչ թե որպես անկախ քաղաք, այլ` Կահիրեի արվարձան: Եգիպտոսի մայրաքաղաքի շրջանը, որը ձևավորվել է հնագույն Ֆուստատի տեղում, կոչվում է Հին Կահիրե:
Նշանավոր հրեա փիլիսոփա, ռաբբի, բժիշկ Ռաբբի Մայմոնիդը բնակվել է Ֆուստատում 1168 թվականին, որտեղ շուտով դարձել է հրեական համայնքի ղեկավարը Եգիպտոսում, միևնույն ժամանակ և` Սալահ ադ-Դինի, նրա վեզիրի և ապագա կառավարիչների ընտանեկան բժիշկը: Այնտեղ Մայմոնդը ստեղծում է իր հիմնականն աշխատանքները` «Միշնե Տորան» և «Մոլորվածների ուղեցույցը» :
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Կահիրե Կատեգորիա:Եգիպտոսի քաղաքներ Կատեգորիա:Եգիպտոսի պատմություն Կատեգորիա:Աբբասյան խալիֆայության պատմություն Կատեգորիա:7-րդ դարի հիմնադրումներ Կատեգորիա:Անհետացած քաղաքներ
Մաքսիմ Մրվիցա
Մաքսիմ Մրվիցա (Maksim Mrvica, ), խորվաթ դաշնակահար։ Նվագում է դասական երաժշտություն ։
Կենսագրություն
Մրվիցան ծնվել է Շիբենիկ քաղաքում, Խորվաթիա։ 9 տարեկան հասակից դաշնամուրի դասեր է վերցրել Մարիա Սեկսոյից և նույն թվականին էլ տեղի է ունեցել առաջին բեմելը։ 3 տարի անց հանդես եկավ Յոզեֆ Հայդնի ստեղծագործությունների կատարմամբ։ 1991 թվականին սկսված պատերազմը չխոչընդոտեց Մրվիցայի՝ երաժշտությամբ զբաղվելուն։ Չնայած պատերազմին և տիրող իրավիճակին՝ նա 1993 թվականին հաղթեց իր առաջին մեծ մրցույթում, որն անց էր կացվում Զագրեբում։
Մրվիցան մեկնեց Զագրեբ՝ սովորելու տեղի Երաժշտական ակադեմիայում, որտեղ ուսանեց 5 տարի՝ պրոֆեսոր Վլադիմիր Կրպանի ղեկավարությամբ, ով Արթուրո Բենեդետտի Միքելանջելիի սանն էր։ Այնուհետև ևս մեկ տարի անցկացրեց Բուդապեշտի Ֆերենց Լիստի անվան կոնսերվատորիայում և նույն թվականին էլ Նիկոլայ Ռուբինշտեյնի անվան Դաշնամուրի միջազգային մրցույթում զբաղեցրեց առաջին հորիզոնականը։ 2000 թվականին տեղափոխվեց Փարիզ՝ սովորելու Իգոր Լազկոյի հետ, իսկ 2001 թվականին Պոնտուազի Դաշնամուրի մրցույթում կրկին ստացավ առաջին մրցանակը։
Երբ նա վերադարձավ Խորվաթիա, ապա մշտապես գտնվում էր ԶԼՄ-ների ուշադրության կենտրոնում՝ հաճախ հայտնվելով տարբեր հաղորդաշարերում՝ հարցազրույցներ տալով։ Շուտով ձայնագրեց առաջին ալբոմը (Gestures)` որպես ժամանակակից խորվաթական դաշնամուրային երաժշտական ալբոմ։ Այն դարձավ ամենաարագ վաճառվող դասական ալբոմներից մեկը Խորվաթիայում, և Մրվիցային որպես ժյուրիի անդամ հրավիրեցին Պորիս երաժշտական մրցանակաբաշխությանը, որտեղ դասական երաժիշտները սովորաբար նման պատվի չէին արժանանում։
Միջազգային ճանաչում
Շուտով Մրվիցային նկատեց երաժիշտ, հեղինակ և պրոդյուսեր Տոնչի Հուլժիչը, ով մի քանի ստեղծագործություններ էր գրել Բոնդ քրոսօվեր լարային կվարտետի համար։ Տոնչին Մրվիցային ծանոթացրեց բրիտանացի պրոդյուսեր Մել Բուշի հետ։ Վերջինս դաշնակահար էր փնտրում և հենց Մրվիցայի մեջ նկատեց բազում հանդիսատեսների առաջ հանդես գալու պոտենցիալը։ EMI Classics-ը նույնպես հետաքրքված էր Մրվիցայով և շուտով նոր ալբոմ (The Piano Player) թողարկվեց, որը նորովի ներկայացրեց Հենդելի և Շոպենի ստեղծագործությունները։ 2003 թվականին, երբ այն թողարկվեց, մեծ հաջողություններ ունեցավ՝ հատկապես Ասիայում, Սինգապուրում, Մալայզիայում, Ինդոնեզիայում և Չինաստանում դարձավ ոսկե, Թայվանում ու Խորվաթիայում պլատին, իսկ Հոնկոնգում՝ կրկնակի պլատին ։ Այն նաև 12 շաբաթ շարունակ չէր իջնում Հոնկոնգի HMV միջազգային փոփ չարթի առաջին հորիզոնականից։
Մրվիցան կատարումներով հանդես է եկել գեղեցկության մի քանի միջազգային մրցույթներում և MTV մրցանակաբաշխություններում։ Նրա կերպարը և խարիզման գրավեցին նաև համաշխարհային որոշ բրենդների, որի արդյունքում American Express-ը դարձավ նրա հովանավորը Սինգապուրում։
2008 թվականի Պեկինի Օլիմպիական խաղերի ժամանակ ռուս մարմնամարզուհի Աննա Պավլովան հանդես եկավ Մրվիցայի "Exodus" կատարման ներքո։
Ադապտացիաներ
Գոյություն ունի Մաքսիմ Մրվիցայի ոչ քնարական ստեղծագործության՝ "Claudine"-ի չինական քնարական տարբերակը։ Ըստ Boxup.com կայքի՝ Էդմոնդ Լոնգն այնքան էր տարվել Մաքսիմի՝ տվյալ ստեղծագործության կատարմամբ, որ Մրվիցայից թույլտվություն վերցրեց՝ կանտոներեն քնարական տարբերակը ստեղծելու համար։ Շուտով՝ 2004 թվականին, նրանց համագործակցության արդյունքում ծնվեց "Trust Hope Love" բալլադը։
Տեսահոլովակներ
Մաքսիմը տեսահոլովակներ ունի The Gypsy Maid, New World Concerto, Somewhere In Time, Nostradamus ստեղծագործությունների համար, որոնց ռեժիսորներն են եղել Տոնի վան դեն Էնդեն և Կոլիբրեն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորվաթ դաշնակահարներ Կատեգորիա:Մայիսի 3 ծնունդներ Կատեգորիա:1975 ծնունդներ
Էդուարդ Վանս Պալմեր
Էդուարդ Վիվիան (Վանս) Պալմեր (Edward Vivian "Vance" Palmer, ), ավստրալիացի գրող։
Առաջին գիրքը «Մարդկանց աշխարհը» (1915), պատմվածքների և սկետչների ժողովածու է։ Պալմերի պիեսները, որոնք բեմադրվել են «Պիոներ դերասանների» միացյալ գրական թատրոնում (մինչև 1926), սկզբնավորել են ավստրալիական դրաման («Սե ձին և այլ պիեսներ», 1924, ժողովածու)։ «Համիլթոն անունով մարդը» (1928), «Մարդիկ մարդկային են» (1930), «Անցում» (1930), «Գոլքոն-դա» (1948), «Ցանքի ժամանակը» (1957), «Ականավոր գործիչը» (1959) եռերգությունը և այլ վեպեր հերոսապատումներ են Ավստրալիայի բանվոր դասակարգի մասին։
Համարվում է ավստրալիական սոցիալական վեպի հիմնադիրներից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ավստրալիայի գրողներ Կատեգորիա:Ավստրալիացի բանաստեղծներ
Ապառազմականացում
Ապառազմականացում, միջազգային իրավունքում, որոշակի տերիտորիայում ռազմական նշանակություն ունեցող ամրությունների և կառույցների վերացումը և այդ տերիտորիայում զինված ուժեր պահելու արգելումը։
Ապառազմականացումը լինում է լիակատար և սահմանափակ։
Ապաբևեռացում
Ապաբևեռացում,
Ապառազմականացում
Պոտսդամի կոնֆերանսի (1945 թվական) որոշումների համաձայն պետք է ապառազմականացվեր ողջ Գերմանիան, իսկ արտաքին գործերի նախարարների (ԽՍՀՄ, ԱՄՆ, Անգլիա) մոսկովյան խորհրդակցության (1945 թվական) որոշումների համաձայն՝ Ճապոնիան։
Ապաբևեռացում
Կատեգորիա:Ֆիզիկա
Ապառազմականացում
Նավագնացության ազատությունը և անվտանգությունը ապահովելու նպատակով ապառազմականացման են ենթարկվել որոշ միջազգային նեղուցներ և ջրանցքներ (Մագելանի նեղուցը, Սուեզի ջրանցքը), ապառազմականացված են Ալանդական և Սվալբարդ կղզեխումբը։
1959 թվականի դեկտեմբերի 1-ին ստորագրված բազմակողմանի համաձայնությամբ լիովին ապառազմականացված գոտի է ճանաչված ողջ Անտարկտիկան։
Կատեգորիա:Քաղաքականություն Կատեգորիա:Ռազմական իրավունք Կատեգորիա:Ռազմագիտություն
Պարագվայի պատմություն
Պարագվայ, պետություն Հարավային Ամերիկայի կենտրոնական մասում։ Սահմանակից է Բոլիվիային, Բրազիլիային և Արգենտինային։ Տարածությունը 406,8 հազար կմ² Է, բնակչությունը 6,7 միլիոն (2015)։ Մայրաքաղաքը՝ Ասունսիոն։ Վարչականորեն բաժանվում է 17 դեպարտամենտի և մեկ մայրաքաղաքային շրջանի։
Պետական կարգ
Պարագվայը հանրապետություն Է։ Գործող սահմանադրությունն ընդունվել է 1967 թվականին։ Պետության և կառավարության գլուխը նախագահն Է։ Նրան կից խորհրդակցական մարմնի իրավունքով գործում է պետական խորհուրդը։ Օրենսդիր բարձրագույն մարմինը երկպալատ կոնգրեսն Է։ Ընտրական իրավունքից օգտվում են 18 տարին լրացրած բոլոր քաղաքացիները։ Դատական համակարգը կազմում են գերագույն դատարանը (բարձրագույն ատյան), ապելյացիոն դատարանները, առաջին ատյանի դատարանները են։
Բնություն
Պարագվայի կենտրոնական մասն ընդգրկում է համանուն գետի ասուվիալ դաշտավայրը։ Հարավ արևելքում Բրազիլական սարահարթի ծայրամասն է (300—700 մ բարձրությամբ), հյուսիս արևմուտքում՝ Գրան Չակոյի հարթավայրերը (մինչև 500 մ)։ Երկրի տարածքը գտնվում է Բրազիլական պլատֆորմի հարավ-արևմուտքի մասում։ Երկրի բնական կառուցվածքի հիմքն են Պարանայի սինեկլիզը՝ լցված պալեոզոյի, ստորին մեզոզոյի նստվածքներով ու կավճի տրապներով, և Չակո ճկվածքը՝ կազմված պալեոզոյի, ստորին մեզոզոյի և վերին կայնոզոյի ծովային ու ցամաքային նստվածքներից։ Կան ուրանի, երկաթի ոչ մեծ հանքավայրեր։
Կլիմա
Կլիման արևադարձային է։ Հուլիսի միջին ջերմաստիճանը 17—19 °C է, հունվարինը՝ 27—29 °C, տարեկան տեղումները 4700—1000 մմ մինչև 2000 մս (արևելքում)։ Գետային ցանցը արևելքում և կենտրոնական մասում խիտ է։ Նավարկելի են Պարանա և Պարագվայ գետերը։ Հյուսիս արևմուտքում մակերևութային հոսքը բացակայում է։ Շատ են փոքր, հաճախ աղի լճերը։ Խոնավ արևելքում կարմրահողերի վրա տարածված են խառն անտառներն ու թփուտները (այդ թվում՝ մատեն կամ պարագվայական թեյը)։ Արևմուտքում՝ դարչնակարմրավուն հողերի վրա, արժեքավոր ծառատեսակներով, արևադարձային նոսր անտառներ են։ Անտառներն զբաղեցնում են երկրի տարածքի մոտ 1/2-ը։ Պարագվայ գետի երկայնքով ճահիճներ են։ Կենդանական աշխարհը հարուստ է։ Բնորոշ են գետակինճը, զրահակիրը, ջրախոզը, երկարառունգը, ճահճային եղջերուն, կատվառյուծը։ Շատ են թռչուններն ու օձերը։
Բնակչություն
Բնակվում են հնդկացիներ (մոտ 30 հզ․ մարդ, որոնք մասամբ պահպանում են կիսաքոչվորական սովորույթներ), արգենտինացիներ, բրազիլացիներ, գերմանացիներ, իտալացիներ, ուկրաինացիներ, ճապոնացիներ։ Պաշտոնական լեզուն իսպաներենն է, պետական կրոնը՝ կաթոլիկությունը։ Առավել խիտ է բնակեցված Պարագվայ գետի ձախափնյա մասը, առավել նոսր՝ Գրան Չակոյի հարթավայրերը։ Խոշոր քաղաքներն են՝ Ասունսիոնը, Կոնսեպսիոնը, Վիլյարիկան, Պիլարը և այլն։
Պատմական ակնարկ
Հնագույն ժամանակներից Պարագվայի տարածքում բնակվել են հնդկացիների տարբեր ցեղեր։ 16-րդ դարի 1-ին կեսին Պարագվայի տարածքը գաղութացրել են Իսպանիայի գաղութարարները (հիմնադրել են Ասունսիոն մայրաքաղաքը), նվաճած տիրույթներում հաստատել գաղութային կարգեր։ Նրանք դաժանորեն շահագործել են բնակչությանը, ճնշել հնդկացիների, մետիսների, կրեոլների ապստամբությունները։ 19-րդ դարի սկզբին Իսպանիայի դեմ գաղութների անկախության պատերազմն ընդգրկեց նաև Պարագվայը։ 1811 թվականի մայիսին Ասունսիոնի ապստամբությունն ավարտվեց Պարագվայի անկախության հռչակումով, ստեղծվեց հեղափոխական խունտա։ 1814 թվականին իշխանության գլուխ եկավ Խոսե Գասբար Ռոդրիգես դե Ֆրանսիան, որն իրականացրեց վարչական, հարկային, եկեղեցական, հողային, ռազմական բարեփոխումներ։ Ֆրանսիայի մահից (1840) հետո, մինչև 1870 թվականը, իշխանության գլուխ անցած կառավարությունները Ալոնսոյի և Լոպեսի (1840—1844), Լոպեսի (առաջին նախագահ՝ 1844—1862), Լոպեսի (1862—1870) վարել են բուրժուական վերափոխումների, արդյունաբերության և գյուղատնտեսության զարգացման, Պարագվայի քաղաքական և տնտեսական անկախությունն ամրապնդելու քաղաքականություն։ Երկրում ամրապնդվեց կապիտալիզմը։ Սակայն օտարերկրյա ձեռնարկատերերի գործունեության սահմանափակումը բախում առաջացրեց ԱՄՆ-ի, Մեծ Բրիտանիայի և Ֆրանսիայի հետ։
Բրազիլիայի և Արգենտինայի ծավալապաշտական քաղաքականության հետևանքով Պարագվայը ներքաշվեց պատերազմի (1864—70) մեջ և ծանր պարտություն կրեց Արգենտինայի, Բրազիլիայի և Ուրուգվայի միացյալ ուժերից։ Պատերազմի հետևանքով Պարագվայի տարածքի մոտ կեսն անցավ Արգենտինային և Բրագիլիային, բնակչության 4/5-ը ոչնչացվեց, ընդհատվեց երկրի ինքնուրույն զարգացումը։ 1870—80-ական թվականներին կատարվեցին բազմաթիվ հեղաշրջումներ, որոնց ընթացքում փոփոխվեց 7 նախագահ։ 1880—1890-ական թվականներին իշխանության գլուխ անցան լիբերալները, որոնք չիրականացրին ժողովրդական զանգվածների հիմնական պահանջները բավարարելու իրենց խոստումը։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի (1914—18) ժամանակ Պարագվայը պահպանեց չեզոքություն։ Ետպատերազմյան տարիներին ուժեղացավ ամերիկական կապիտալի ներթափանցումը։ Ամերիկան և Անգլիան կապիտալի մրցակցությունը Պարագվայը հանգեցրեց պատերազմի (1932—35) Պարագվայի և Բոլիվիայի միջև՝ Չակո Բորեալ նավթաբեր մարզին տիրելու համար։ Պարագվայը ստացավ վիճելի տարածքի մեծ մասը։ 1936-ի փետրվարին սկսվեց զինված ապստամբություն, որի հետևանքով իշխանության գլուխ անցավ նորաստեղծ ֆեբրերիստական (փետրվարյան) կուսակցությունը։ Այդ կուսակցության ներկայացուցիչ Ռ․ Ֆրանկոյի կառավարությունը (1936—37) հռչակեց ագրարային ռեֆորմի ծրագիր, սահմանեց 8-ժամյա աշխատանքային օր և նվազագույն աշխատավարձի չափը, ազգայնացրեց արդյունաբերության մի շարք ճյուղեր։ Պետության ներսում հակասությունների սրման հետևանքով հակառակորդները տապալեցին Ֆրանկոյին։ Իշխանության գլուխ անցած նոր վարչակարգը (Խ․ էստիգառիբիայի, Ի․ Մորինիգոյի) հալածանք սկսեցին հակառակորդ ուժերի դեմ, արգելեցին կուսակցությունների գործունեությունը։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի (1939—45) ժամանակ Պարագվայը պատերազմ հայտարարեց Նացիստական Գերմանիային և Կայսերական Ճապոնիային։ Պատերազմի տարիներին առաջացան արդյունաբերական նոր ճյուղեր։ Պատերազմից հետո, Պարագվայում սկսվեցին հակակառավարական ելույթներ։ 1946 թվականին ստեղծվեց կոալիցիոն կառավարություն, որը վերականգնեց քաղաքացիական ազատությունները, սակայն 1947 թվականից իշխանության գլուխ անցան նոր ուժեր՝ Մորինիգոյի (1947—48), Ֆ․ Չավեսի (1949—54) ղակավարությամբ, որոնք Զինվորական վերնախավի 1954 թվականին կատարեց պետական հեղաշրջում։ Իշխանության գլուխ անցավ զինվորական խունտան՝ զինված ուժերի գլխավոր հրամանատար Ա․ Ստրեսների գլխավորությամբ։ 1954 թվականի հունիսին Ստրեսները դարձավ նախագահ։ Երկրում հաստատվեց ռազմական, ոստիկանական վարչակարգ, արգելվեցին ընդդիմադիր կուսակցությունները, փակվեցին դրանց թերթերն ու ամսագրերը, հազարավոր հակառակորդներ բանտ նետվեցին կամ մահապատժի ենթարկվեցին։ Երկրում ծավալվեց հակաբռնապետական պայքար։ Զինված պայքարը գլխավորեց 1959 թվականին արտասահմանում ստեղծված Ազգային ազատագրության միասնական ճակատը, որի ջոկատները պարտիզանական գործողություններ ծավալեցին երկրում։ Ներքին և արտաքին ընդդիմության ճնշման տակ Ստրեսները հարկադրված էր 1967 թվականի մայիսից թույլատրել լիբերալ-արմատական, լիբերալ և հեղափոխական ֆեբրերիստական կուսակցությունների գործունեությունը։ 1978 թվականին Ստրեսները 6-րդ անգամ «վերընտրվեց» նախագահ։ Նույն տարի մի շարք կուսակցություններ ստեղծեցին Ազգային համաձայնության ճակատ, որին միացան հասարակական, արհմիութենական և գյուղացիական կազմակերպություններ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հարավային Ամերիկայի պետություններ
Էմանուել Փոլադյան
Էմանուել Փոլադյան, հայ եկեղեցական գործիչ։
Կատեգորիա:Հայ եկեղեցական գործիչներ
Անանավայամ
Անանավայամ (Ананаваям), գետ Կամչատկա թերակղզու հյուսիսարևելյան մասում։ Գետի երկարությունը 32 կմ է։ Հոսում է Օլյուտորսկի շրջանում և Կամչատսկի երկրամասում ։ Թափվում է Օլյուտորսկի ծոց։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մինչև 50 կմ երկարությամբ գետեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Պալիական գրականություն
Պալիական գրականություն, պալի լեզվով տարբեր ժանրի ստեղծագործություններ, որոնք մեր թվարկության սկզբին երևան են եկել Հնդկաստանում և Շրի Լանկա կղզում, ապա բուդդայականության տարածման հետ՝ Բիրմայում, Թաիլանդում, Լաոսում, Կամպուլիայում։
Պալիական գրականությանյան միջուկը բուդդայական կանոնն է՝ տիպիտական, որը կապվում է թերավադինների աղանդի հետ։ Կազմված է «Վինայա պիտակա» (բուդդայական վարքի կանոններ), «Աբհիդհամմւս պիտակա» (շարադրված են բուդդայական դհամմա ուսմունքի հիմունքերը) և «Սուտտա պիտակա» (տարբեր ժանրի ու ոճի կանոնական գրվածքներ) բաժիններից։
Այս հավաքածուի ստեղծագործություններից առանձնանում են «Դհամմապադան» (բանաստեղծական ասույթների ժողովածու), «Սուտտանիպատան» (Բուդդայի մտքերը՝ «փըրկության ուղու» վերաբերյալ) «Ջաթակին» (մեծ մասամբ բանահյուսական ծագման մոտ 550 լեգենդպատմություն Բուդդայի մարմնավորումների վերաբերյալ), «Դհամմպադա»-ն (պարունակում է Բուդդայի հայտնի Բենարեսյան քարոզը) և այլն։
Կանոնին սերտորեն հարում է «Պարիտտան»֊ (թովչությունների և մոգական գործողությունների համար օգտագործվող տեքստերի ժողովածուն)։ Անկանոն (ապոկրիֆ) գրականության մեջ առանձնանում են «Միլինդապանհյան» - (երկրորդ դարի համաշխարհային փիլիսոփայության․ մտքի գլուխգործոցներից մեկը) և պատմական քրոնիկները։ հինգերորդ դարի Պալիական գյան ծաղկումը Շրի Լանկա կղզում կապված է մեկնողական գրականության Երևան գալու հետ։ տասնմեկերորդ դարին սկսվում է Պալիական գրականություն նոր շրջան («Զինաչարիտա»՝ պոեմ Բուդդայի մասին, քերականական աշխատություններ, երկրորդական մեկնողական գրականություն և այլն)։ Պալիական գրականություն Քիրմայում և Հնդկաչինում զարգացել է ավելի ուշ։
Պալիական գրականությունն այժմ ուսումնասիրվում է Եվրոպայում, Ամերիկայում, Հնդկաստանում և այլուր։
Կատեգորիա:Ստեղծագործություններ
Սիմոն էֆենդի
Սիմոն էֆենդի, հայ բժիշկ։
Կենսագրություն
1914 թվականի Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ զորակոչվել է օսմանյան բանակ և Բաղ­դա­դի հիվանդանոցում զինվորական բժիշկ ծառայել՝ կապիտանի աստիճանով։
Գրականություն
Յարման Արսեն, Հայերը օսմանյան առողջապահության ծառայության մեջ և պատմություն սուրբ Փրկիչ հայոց հիվանդանոցի (թուրքերեն), Ստամբուլ, 2001։
Աղբյուր
Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ Կատեգորիա:1916 մահեր Կատեգորիա:Ապրիլի 17 մահեր
Հիկիմայու
Հիկիմայու (հանչա՝  引眉, հիկի՝ «ձգել» + մայու՝ «հոնքեր»), հոնքերը հեռացնելու և նրանց փոխարեն ճակատին սև հետք անելու ավանդույթ, տարածված է Ճապոնիայում՝ սկսած Նարայի շրջանից մինչև 19-րդ դարը։ Ճապոնացի արիստոկրատները հեռացնում էին իրենց հոնքերը և դրանց փոխարեն նկարում էին հայջումի թանաքի փոշով, որոնք պատրաստված էին մրուրից, ստացված քունջութի կամ սևուկի ձեթից ։
Պատմություն
Հիկիմայուի ավանդույթը հայտնվել է 8-րդ դարում, երբ ճապոնական պալատը վերցրեց չինական ավանդույթը և նորաձևությունը ։ Ճապոնացի արիստոկրատները սկսեցին իրենց դեմքերը ներկել օսիրոի սպիտակ փոշով։ Հավանաբար, հիկիմայուն սկսել են անել այն պատճառով, որ առանց հոնքերի ավելի հեշտ էր դեմքը ներկել օսիրոիով։ Այդ ժամանակ հոնքերը ներկում էին աղեղի ձևով, այնպես ինչպես Չինաստանում ։ Նաև կանայք սկսել էին ներկել ատամները, այս ավանդույթը հայտնի է օհագուրո անվանումով։
Ճապոնական մշակույթը Հեյանի ժամանակաշրջանում զարգացել է ինքնուրույն՝ սկսած 794 թվականից։ Արվեստը կայսերական պալատում հասավ կիրառման վերջնակետին։ Կանայք սկսեցին կրել որակով կտորից պատրաստված հագուստները, ներկել իրենց դեմքերը ավելի խիտ և նկարել հոնքերը օվալաձև կամ ճակատի վրա հետքի ձևով։ Բացատրությունն այն է, որ երբ ճապոնուհի աղջիկները սկսեցին երկու կողմից արձակել իրենց մազերը, ճակատը դարձավ ավելի նկատելի, նկարում էին հոնքերը օվալի նման վերևի մասից ձգտելով ուղղել դեմքի հավասարակշռությունը։
Հեյանի դարաշրջանի ավարտին, որը դադարել է գոյություն ունենալ 1185 թվականին, նույնիսկ տղամարդիկ էին սպիտակեցնում դեմքերը, ներկում էին ատամները և անում էին հիկիմայու ։ Կանանց մոտ հիկիմայուն նորաձև էր երկար դարեր։ Նո դրամատիկական թատրոնում, որը ստեղծվել է 14-րդ դարում, կանանց դերերի դիմակները, որպես կանոն, այս ոճով հոնքեր ունեին։
Էդոյի դարաշրջանում՝ սկսած 17-րդ դարից, հիկիմայու և ահագուրո անում էին միայն ամուսնացած կանայք ։ 19-րդ դարի երկրորդ կեսին Ճապոնիայի կառավարությունը իրականացրեց ինքնամեկուսացման քաղաքականություն և սկսեց ընդունել արևմտյան մշակույթը։ Ճակատին հոնքերը նկարելը և սև ատամները ընդունելի չեղան ժամանակակից հասարակության մեջ, և 1870 թվականին հիկիմայուն և ահագուրոն արգելվեցին ։ Ներկայումս դրանք կարելի է օգտագործել միայն պատմական դրամաներում, այնպիսին ինչպիսին նոն է, և երբեմն տեղական փառատոններում։
Գրականության մեջ
Հիկիմայուն նշվում է Հեյանի շրջանի մասին դասաքրքերի մեծ մասում՝ «Գենձի մոնոհաթարիի» և «Գրառումներ սնարից»։
Ֆիլմերում
Հիկիմայուն կարելի է տեսնել ճապոնական շատ պատմական ֆիլմերում, օրինակ՝ «Ռասյոմոն», «Միգապատ լուսնի հեքիաթները անձրևից հետո», «Ռան»։ Առաջին երկու ֆիլմերում խաղում է դերասանուհի Մաթիքո Քյոն։ «Ռասեմոնում», որի գործողությունը տեղի է ունենում Հեյանի շրջանում, նա խաղում է սամուրայի կնոջ դեր, որը արթնացնում է ավազակների ցանկությունը։ «Միգապատ լուսնի հեքիաթները անձրևից հետո» ֆիլմի գործողությունները տեղի են ունեցել Սենգոքուի շրջանում 1493—1573 թվականներին, որտեղ նա խաղում էր ուրվականի դեր, որը գրավում է գլխավոր հերոսին։ «Ռան»-ը նկարահանված է «Լիր արքայի» թեմայով հիկիմայուն կարելի է տեսնել Լեդի Քաեդեի դերում Միեկո Հարադեի վրա, որը փորձում է ոչնչացնել Իտիմոնդցի թագավորական տոհմը՝ խաբելով արքայազն Հիաթաթորուին և նրա երեք որդիներին, որ նրանք սպանեն մեկը մյուսին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նորաձևություն Կատեգորիա:Ավանդույթներ
Հանդիպում անցյալի հետ
Հանդիպում անցյալի հետ (შეხვედრა წარსულთან), 1966 թվականին նկարահանված գեղարվեստական ֆիլմ։ Նախնական աշխատանքային անվանումը եղել է «Երկու կյանք» ։
Սյուժե
1920-ական թվականների սկիզբն է, խորհրդային կարգերի հաստատումից հետո Վրաստանի լեռնային գյուղում սկսվել է կոլեկտիվացման դժվարին գործընթացը։ Նինոն լքում է հայրենի գյուղը։ Անցնում են տարիներ։ Նինոն դարձել է հայտնի վիրաբույժ և վերադառնում է գյուղ՝ մասնակցելու կոլխոզի հիմնադրման երեսնամյակի միջոցառմանը։ Նրա ժամանման օրը գետի ափին գտնում են անծանոթ թափառականի, որ ծանր վիճակում է։ Սկսելով վիրահատությունը՝ Նինոն ճանաչում է այդ մարդուն, որ իր նախկին ամուսինն է, Ակիան։ Վիրաբույժ կինը մտքով վերադառնում է այն հեռավոր ժամանակներին։ Ակիան՝ հարուստ Ալմասխանի որդին, բռնաբարում է Նինոյին և ստիպված է լինում ամուսնանալ նրա հետ։ Որաշ ժամանակ անց, պայքարելով խորհրդային կառավարության դեմ, Ակիան փախչում է Թուրքիա։ Երբ գալիս են Ալմասխանին կուլակաթափ անելու, նա հրդեհում է իր տունը։ Հրդեհում զոհվում է Նինոյի ու Ակիայի մանկահասակ որդին։ Նինոն ընդմիշտ լքում է հայրենի գյուղը, որտեղ ինքն այնքան դառնություններ է կրել։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վրացական ֆիլմեր Կատեգորիա:1966 ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Կատեգորիա:Սեմյոն Դոլիձեի ֆիլմեր Կատեգորիա:«Վրացֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Մաքսիմ Գորկու անվան կինոստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Վրացերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային սև-սպիտակ ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային դրամա ֆիլմեր
Կաստելամարե դի Ստաբիա
Կաստելամարե դի Ստաբիա (Castellammare di Stabia, Castiellammare 'e Stabia), քաղաք Իտալիայում՝ Կամպանիա մարզի Նեապոլի գավառում։ Սահմանակից է Գրանիանո, Պիմոնտե, Պոմպեա, Սանտա Մարիա լա Կարիտա, Տոռե Անունցիատա, Վիկո Էկուենսե համայնքներին ։
Բնակչության թվաքանակը 2014 թվականի տվյալներով եղել է 66.681 : Բնակչության խտությունը կազմում է 3907 մարդ/կմ²։ Համայնքն զբաղեցնում է 17 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 80053, հեռախոսային կոդ՝ 081:
Ժողովրդագրություն
'''Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ասատուր Բալջյան
<references group="https://www.aravot.am/2018/06/15/964087/" responsive="" /> Ասատուր Հարությունի Բալջյան, հայ օպերային երգիչ, բարիտոն։ Հայաստանի Նախագահի երիտասարդական մրցանակակիր (2008) ։
Կենսագրություն
Ասատուր Բալջյանը ծնվել է 1982 թվականի օգոստոսի 10-ին, Էջմիածնում։ Սովորել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայում (պրոֆեսոր Վալերի Հարությունյանի դասարան), այնուհետև ուսումը շարունակել է Թել Ավիվի Buchmann-Mehta School of Music-ում (պրոֆեսոր Թամար Ռախումի դասարան)։ Ուսման նպատակով տեղափոխվել է Գերմանիա և վերապատրաստվել Lotte Lehmann Akademie-ում (Քարան Ամսթրոնգի դասարան)։ Բեռլինում նաև երկու տարի վոկալ պատրաստություն է անցել պրոֆեսոր Լավինյա Քերեքեշի դասարանում։ Գերմանիայից իր հետ Հայաստան է բերել գերմանացի կոմպոզիտոր Յոհան Ադոլֆ Հասսեի "Տիգրան Մեծ" և "Զենոբիա" օպերաների անտիպ պարտիտուրաները և աշխարհահռչակ մեցցո֊սոպրանո և կոմպոզիտոր Քեթրի Բերբերյանի արխիվը։
2006-2008 թվականներին եղել է Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի երգչախմբի անդամ, 2007-2008 թվականներին` Կամերային երաժշտական թատրոնի դերասան, 2007-2009 թվականներին՝ Օպերային թատրոնի մեներգիչ, 2009-2012 թվականներին` Երուսաղեմի հայոց պատրիարքարանի Սուրբ Հակոբյանց մայրավանքի դպրապետ, ժառանգավորաց վարժարանի եկեղեցական երաժշտության ուսուցիչ, 2012-2017 թվականներին՝ Գերմանիայի հայոց թեմի երաժշտապետ, սարկավագ (Սաքսոն-Անհալտ երկրամաս) ։ 2018-2021 թվականներին` Հայաստանի պետական ֆիլհարմոնիայի գեղարվեստական ծրագրերի ղեկավար։ 2022 թվականից ապրում և ստեղծագործում է Բոստոնում։ Հանդիսանում է Ուոթերթաունի (ԱՄՆ) Ս. Հակոբ հայկական եկեղեցու դպրապետն ու ավագ սարկավագը։ Համերգներով հանդես է եկել Շվեյցարիայում, Բելգիայում, Հոլանդիայում, Իսրայելում, Ռուսաստանի դաշնությունում , Հնդկաստանում,  Միացյալ Արաբական Էմիրություններում, Ղազախստանում, Գերմանիայի Դեմոկրատական Հանրապետությունում,  Այժմ համերգային ակտիվ գործունեություն է իրականացնում ԱՄՆում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ օպերային երգիչներ Կատեգորիա:Բարիտոններ Կատեգորիա:Պողոսյան մրցանակի դափնեկիրներ
Ունիսոն
Ունիսոն հասարակական կազմակերպություն, հիմնադրվել է 2002 թվականի մայիսին հաշմանդամություն ունեցողների աջակցության և նրանց իրավունքների պաշտպանության առաքելությամբ։
Գործունեություն
Իր գործունեության տարիների ընթացքում «Ունիսոն» հասարակական կազմակերպությունն ակտիվ դիրք է զբաղեցրել սակավաշարժ մարդկանց համար միջավայրի մատչելիության, հաշմանդամություն ունեցողների մշակութային ինտեգրման, զբաղվածության և խոցելի խմբերի այլ խնդիրների լուծման ոլորտներում։
«Ունիսոնը» անցկացրել է հաշմանդամություն ունեցող կանանց գեղեցկության հանրապետական 7 մրցույթներ, ստեղծագործող հաշմանդամություն ունեցողների աշխատանքների ցուցահանդեսներ, բազմաթիվ կոնֆերանսներ, սեմինարներ, մամուլի ասուլիսներ և այլ միջոցառումներ։‎
2005 թվականին անցկացված՝ հաշմանդամություն ունեցողների համահայկական փառատոնի արդյունքներով «Ունիսոնը» ճանաչվեց հաշմանդամություն ունեցողների խնդիրներով զբաղվող ամենաակտիվ հասարակական կազմակերպություն։
2006 թվականի դեկտեմբերին «Ունիսոնը» հիմնադրեց Հայաստանում առաջին Անկախ կյանքի կենտրոնը հաշմանդամերի համար, որի գործունեության հիմնական ուղղություններն են՝ հաշմանդամություն ունեցողների իրավունքների պաշտպանություն, անկախ կյանքի հմտությունների ուսուցանում և տեղեկատվության տրամադրում։
2008 թվականից «Ունիսոնում» գործում է Հայաստանում առաջին՝ Զբաղվածության կենտրոն հաշմանդամություն ունեցողների համար, որի շնորհիվ բազմաթիվ երիտասարդ հաշմանդամություն ունեցողներ տեղավորվել են աշխատանքի ՎիվաՍել-ՄՏՍ, Օրանժ Արմենիա և այլ ընկերություններում։
Կազմակերպությունում գործում են համակարգչային և անգլերենի դասընթացներ, կերպարվեստի ստուդիա, իրավաբանական խորհրդատվություն և այլ ծառայություններ հաշմանդամություն ունեցողների համար։ Կազմակերպության գործունեության երկրորդ ոլորտը՝ հայկական ինտերնետ-ռեսուրսների զարգացումն է ։
«Ունիսոնը» ստեղծել և տնօրինում է հետևյալ կայքերը՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հասարակական կազմակերպություններ
Վլադիմիր Պալադին
Վլադիմիր Իվանովիչ Պալադին (Влади́мир Ива́нович Палла́дин, ), ռուս բուսաբան, կենսաքիմիկոս, Պետերբուրգի ԳԱ ակադեմիկոս (1914)։
Կենսագրություն
Ավարտել է Մոսկվայի համալսարանը (1883), աշակերտել Կ․ Տիմիրյազևին։ Եղել է Իյարկովի (1889), Վարշավայի (1897), Պետերբուրգի (1901-1914) համալսարանների պրոֆեսոր։
Բույսերի շնչառության տեսության ստեղծողներից է։ Պալադինը բույսերի շնչառությունը դիտել է որպես ֆերմենտային պրոցեսների ամբողջություն, որն իրականանում է օքսիդազների և դեհիդրոգենազների համակարգով։
Ուսումնասիրել է ֆերմենտների առաջացման և դրանց գործունեության կոորդինացման պրոցեսները։ Բույսերի ֆիզիոլոգների և կենսաքիմիկոսների ռուսական դպրոցի հիմնադիրն է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս բուսաբաններ Կատեգորիա:Խորհրդային կենսաքիմիկոսներ Կատեգորիա:Ռուս քիմիկոսներ
Հիդրոստատիկական պարադոքս
Հիդրոստատիկական պարադոքս, ոչ գլանաձև անոթում լցված հեղուկի կշիռը հավասար չէ անոթի հատակին ազդող հեղուկի ճնշման ուժին։ Եթե միևնույն հեղուկը լցված է հիմքի հավասար մակերես ու տարբեր երկրաչափական ձև ունեցող անոթների մեջ և հեղուկի բարձրությունը բոլոր անոթներում նույնն է (զանգվածները տարբեր են), ապա անոթների հատակին հեղուկի ճնշման ուժը միևնույնն է և հավասար նույն հիմքով գլանաձև անոթում լցված հեղուկի կշռին։ Հիդրոստատիկական պարադոքսը բացատրվում է այսպես, հավասարակշռության մեջ գտնվող հեղուկի p հիդրոստատիկական ճնշումը ուղղված է անոթի պատի յուրաքանչյուր կետին տարված նորմալով, հետևապես թեք պատերին ազդող ճնշման ուժը միշտ կունենա p_1 ուղղաձիգ բաղադրիչ։ Դեպի վեր լայնացող անոթում այդ բաղադրիչը հավասարակշռում է ավելցուկային հեղուկի ծավալի կշիռը, իսկ նեղացող անոթում՝ պակասող հեղուկի ծավալի կշիռը (գլանի նկատմամբ)։ Հիդրոստատիկական պարադոքսը հայտնաբերել է Բ. Պասկալը։
Կատեգորիա:Հիդրոստատիկա Կատեգորիա:Ֆիզիկական պարադոքսներ
Ապանացիստականացում
Ապանացիստականացում, դենացիֆիկացում (Entnazifizierung), Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո Դաշնակցային ուժերի նախաձեռնած միջոցառումների համալիր՝ Գերմանիայի և Ավստրիայի պետական, հասարակական–քաղաքական և տնտեսական կյանքը (հասարակություն, մշակույթ, մամուլ, տնտեսություն, դատական համակարգ և քաղաքականություն) ֆաշիստական տիրապետության հետևանքներից և նացիստական գաղափարախոսությունից մաքրագործելու համար։
Պոտսդամի կոնֆերանսի (1945 թվական) և Գերմանիայի վերահսկողության խորհրդի որոշումներով նախատեսվում էր ոչնչացնել նացիոնալ–սոցիալիստական (ֆաշիստական) կուսակցությունը, արձակել նացիստական հիմնարկությունները, այն հաշվով, որ դրանք ոչ մի կերպ և ոչ մի դեպքում չվերականգնվեն, արգելել նացիստական գործունեությունն ու պրոպագանդան, դատական պատասխանատվության ենթարկել ռազմական հանցագործներին և ակտիվ նացիստներին, կարևոր պաշտոններից հեռացնել նացիստներին, վերացնել ֆաշիստական օրենսդրությունը և այլն։
1958 թվականին Արևմտյան Գերմանիայում (ԳՖՀ) Կոնրադ Ադենաուերի կառավարությունը պաշտոնապես չեղյալ հայտարարվեց նացիոնալ–սոցիալիստական կասակցության արգելման վերաբերյալ դաշնակցային օրենքը։ Շատ նացիստներ մտան նացիոնալ–դեմոկրատական և նեոնացիստական կազմակերպությունների մեջ։ Միևնույն ժամանակ, Արևելյան Գերմանիայում ապանացիստականացումը համարվում էր հասարակության սոցիալիստական վերափոխման կարևորագույն բաղկացուցիչը և անցկացվում էր առավել խիստ ռեժիմով։
Կատեգորիա:Ժողովրդավարականացում Կատեգորիա:Քաղաքական տերմինաբանություն Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքական պատմություն
Ունիսոն (այլ կիրառումներ)
Ունիսոն եզրը կարող է վերաբերել՝
Սետիմո Ռոտարո
Սետիմո Ռոտարո (Settimo Rottaro), կոմունա Իտալիայում՝ Պիեմոնտ մարզի Թուրինի գավառում։ Բնակչությունը ըստ 2008 թվականի տվյալների՝ 515 մարդ։ Զբաղեցնում է 6 կմ² տարածք ։ Բնակչության խտությունը՝ 86 մարդ/կմ²։ Փոստային ինդեքսը՝10010 ։ Հեռախոսային կոդը՝ +39 0125։
Բնակավայրի հովանավորն է Սուրբ Բոնոնիո Աբատեն։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության շարժը.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի քաղաքներ
Վերին Ուտար
Վերին Ուտար  (Верхний Утар), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Չելյաբինսկով։ Գետաբերանը գտնվում է Իկից գետի ձախ ափից 186 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 10 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների ՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Կաստելլո դի Չիստեռնա
Կաստելլո դի Չիստեռնա (Castello di Cisterna), կոմունա Իտալիայում՝ Կամպանիա մարզի Նեապոլի գավառում։ Սահմանակից է Աչեռա, Բրուշանո, Պոմիլիանո դ'Արկո, Սոմմա Վեզուվիանա համայնքներին ։
Բնակչության թվաքանակը 2014 թվականի տվյալներով եղել է 7.811 : Բնակչության խտությունը կազմում է 1696 մարդ/կմ²։ Համայնքն զբաղեցնում է 3,97 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 80030, հեռախոսային կոդ՝ 081:
Ժողովրդագրություն
'''Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ավետարան (4658)
Ավետարան (4629), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 4629 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1629 թվականին Զաքարիայ գրիչի կողմից Կաֆայում։ Ստացողը եղել է Պարոն Փիլիպպոսն։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 27x20 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 277 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Ունի ավետարանիչ 4, խորան 10, կիսախորան և լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ,արծաթյա 5 խաչով (մեկն ականակուռ) և մակագրությամբ, աստառը՝ կապույտ կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 272բ, հետագայի՝ խաչերի վրա (1628, 1647, 1648, 1651, 1682 թթ.) :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Գործարար տուն (Նովոսիբիրսկ)
Գործարար տուն (Կարմիր պողոտա, 25, Деловой дом, Красный проспект, 25), շենք Ռուսաստանի Նովոսիբիրսկ քաղաքի Կենտրոնական թաղամասում։ Կառուցվել է 1928 թվականին։ Դաշնային նշանակության ճարտարապետության հուշարձան է։ Ճարտարապետներն են Դանիիլ Ֆրիդմանը, Ի. Ա. Բուռլակովը ։
Պատմություն
Սկզբնապես նախատեսվում էր, որ շենքը կառուցվելու է Կարմիր պողոտայի այլ շենքերի հետ նույն գծով։ Սակայն որոշ հատակագծողներ, որոնցից առաջինը՝ հաղորդակցության ուղիների ինժեներ Վ. Գ. Սաֆոնովը, առաջարկել էին շենքը կառուցել խորքում՝ նրա մոտ ավտոկայանատեղի համար տարածքներ ստեղծելու նպատակով։ Վեճի լուծման համար կազմակերպվել էր վեցհոգանոց ենթահանձնաժողով, որի կազմում էին ինժեներ Վ. Պ. Բրեյդենբախը (Մայիսմեկյան պուրակի շատրվանի ապագա կառուցողը), Կ. Ե. Ցակնին, դոկտոր Ա. Ա. Իցկովիչը, Գոլդենբերգը, Ռոդյուկովը, Ի. Ի. Զագրիվկոն, ինչից հետո որոշվել է շենքը կառուցել պողոտայի կարմիր գծից հետ։
Այնուհետև Զագրիվկոն հանդես է եկել քաղխորհրդին կից հատակագծման հանձնաժողովի լիագումար նիստում, որտեղ հավանության է արժանացել շենքը 29 սաժեն խորքից կառուցելու նրա նախագիծը, ինչի շնորհիվ ձևավորվել է ժամանակակից Լենինի հրապարակի տեսքը ։
Շենքը կառուցվել է 1926-1928 թվականներին ճարտարապետ Դ. Ֆ. Ֆրիդմանի նախագծով, ինչպես նաև ճարտարապետ Ի. Ա. Բուռլակովի աշխատանքային գծագրերով ։
Նկարագրություն
Շենքի գլխավոր արևելյան ճակատը դուրս է գալիս Լենինի հրապարակ, հյուսիսայինը՝ Լենինի փողոց, արևմտյան ճակատը նայում է Կենտրոնական հյուրանոցի շենքին, հարավային ճակատը գտնվում է Մայիսմեկյան պուրակի դիմաց։
Շենքը քառահարկ ուղղանկյունաձև է խամքարե ժապավենաձև հիմքով՝ ներքին բակով փակ կարեի տեսքով։ Դեպի բակ առկա է անցուղի։ Ժամանակի ընթացքում բակում հայտնվել են նոր գործառույթներին հարմարեցված կցակառույցներ։ Շենքի տակ կա նկուղ։
Շենքը բաղկացած է լայնակի շրջանակից, միակտուր երկաթբետոնե հեծանից և սալից։
Շենքի պատերը երեսպատված են ատամնամուրճով մշակված քարանման սվաղով։
Շենքն ունի երկլանջ ձեղնահարկային տանիք։ Երկաթե տանիքը հաղորդակցվում է արտաքին ջրթող խողովակի հետ։
Գլխավոր ճակատի հորինվածքը համաչափ է, նրա կենտրոնական մասը առաջին և երրորդ հարկերի մակարդակով առաջ եկած է, իսկ կողքերից ունի փոքր չափի ուղղանկյունաձև պատշգամբներ և թեթև մետաղական պատնեշ։
Աստիճանավանդակների երեք փոքր-ինչ բարձր ծավալները ընդգծում են հարավարևելյան, հյուսիսարևմտյան ու հյուսիսարևելյան անկյունները և շենքին տալիս աստիճանաձև ուրվագիծ։
Առաջին հարկի ցուցափեղկերի շարունակությունն են երկրորդ հարկի մեծ եռանիստ պատուհան էրկերները։
Գլխավոր ճակատին կա երկու կողմնային մուտք, որոնք ընդգծվում են փոքր ծավալներով։
Նկուղը, առաջին և երկրորդ հարկերը նախագծվել են հատուկ հասարակական գործառույթների համար։
Շենքում պահպանվել է նախնական ներսույթը. առաստաղի ծեփագործական գոտիները, հենակահեծանային կառուցվածքը, կերամիկական քառակուսի և ութանկյուն սալիկով հատակը, մանրահատակը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1928 հիմնադրումներ Կատեգորիա:Նովոսիբիրսկի շենքեր և կառույցներ
Անապկա (գետ, թափվում է Բերինգի ծով)
Անապկա (Анапка), գետ Կամչատկա թերակղզու հյուսիսարևելյան մասում։ Գետի երկարությունը 89 կմ է, ավազանի տարածքը 1860 կմ2։ Հոսում է Կարագինսկի շրջանում և Կամչատսկի երկրամասում ։ Թափվում է Բերինգի ծով։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Sex + Love
Sex + Love (Սեքս և սեր), իսպանացի երգիչ Էնրիկե Իգլեսիասի երկրորդ երկլեզվյան և տասներորդ ստուդիական ալբոմը, թողարկվել է 2014 թվականի մարտի 18-ին ։ Ալբոմի ձայնագրությունում մասնակցություն են ունեցել հրավիրված արտիստներ, այդ թվում նաև՝ Ռոմեո Սանտոսը, Պիտբուլը, Flo Rida-ն, Քայլի Մինոուգը, Մարկո Անտոնիո Սոլիսը, Yandel-ը, Սեմի Ադամսը և Gente de Zona-ն։
Նախապատմություն
Իր նախորդ՝ «Euphoria» ալբոմի հաջողությունից հետո, Իգլեսիասը ծրագրել էր թողարկել նրա շարունակությունը՝ Euphoria Reloaded անվանումով ։ «I Like How It Feels» երգը թողարկվել է որպես ալբոմի առաջին սինգլ՝ ալբոմի ընդլայնված տարբերակում, բայց նրա կոմերցիոն ձախողումից հետո ընդգրկվել է նաև երկրորդ սինգլը՝ «Mouth 2 Mouth»-ը, որպես դուետ Ջենիֆեր Լոպեսի հետ, այն ներբեռնվել է համացանց, որպեսզի ամեն ինչ սկսի նորից և սկսի նոր ալբոմի ձայնագրությունը ։
Երաժշտական բովանդակություն
Հարցազրույցում Էնրիկեն ասել է, որ Sex + Love-ը կլինի նրա ամենատարբերվող էլեկտրո-ալբոմը։ Նա հայտարարել է, որ ալբոմը կպարունակի երաժշտության բոլոր տեսակները՝ ռոմանտիկ բալլադներից մինչև էլեկտրո-հաուս։
KIIS 106.5-ի հետ հարցազրույցում Էնրիկեն ասել է, որ երգերը միշտ ձայնագրում է գիշերը, իսկ հետո գնում է քնելու և առավոտյան արթնանում է, որ լսի այդ երգերը։ Եթե զգում է, որ լավ է ստացվել՝ երգը ավելացնում է ալբոմի երգացանկում ։
Թողարկում և պրոմո
Թվիթերյան իր մասնակցային հաշվի միջոցով Իգլեսիասը հայտարարել է նոր ալբոմի թողարկման ամսաթիվը՝ 2014 թվականի հունիսի 24 ։ 2014 թվականի հունվարի 28-ին Էնրիկեն իր երկրպագուներին առաջարկել է գուշակել ալբոմի անվանումը ։ Մի քանի ժամ անց նա հայտարարել է, որ հաջորդ սկավառակը կկոչվի Sex + Love, նաև հայտնել է, որ հունվարի 29-ին կներկայացնի ալբոմի շապիկը ։
Թոքի քաղցկեղ
Թոքի քաղցկեղ, նաև հայտնի թոքի կարցինոմա անվանումով, թոքի չարորակ ուռուցքն է, որին բնորոշ է անկանոն բջջային աճ թոքային հյուսվածքում ։ Այս աճը կարող է տարածվել թոքային հյուսվածքից դուրս, մետաստազի ենթարկվել դեպի մոտակա հյուսվածք կամ մարմնի այլ մասեր ։ Քաղցկեղն, որը առաջինը սկսվում է թոքից, անվանում են թոքի առաջնային քաղցկեղ՝ կարցինոմա։ Տարբերակում են երկու հիմնական ձև` մանրբջջային և ոչ մանրբջջային։ Առավել տարածված ախտանիշներն են հազը (ներառյալ արյունախխում), քաշի կորուստը, հևոցը և կրծքավանդակի ցավը ։
Թոքի քաղցկեղի առաջացման ամենամեծ (85%) պատճառը երկարատև ծխախոտի օգտագործումն է ։ Մոտավորապես 10–15% դեպքերում քաղցկեղն առաջանում է այն մարդկանց մոտ, ովքեր երբեք չեն ծխել ։ Հաճախ այս դեպքերի պատճառը գենետիկ գործոնի համադրումն է և ռադոնի, ասբեստոզի, կամ օդի աղտոտվածության այլ ձևերի առկայությունը  ։ Թոքի քաղցկեղը ախտորոշվում է կրծքավանդակի ռենտգեն և համակարգչային շերտագրման (ՀՇ) մեթոդներով ։ Ախտորոշումը հաստատվում է բիոպսիայի միջոցով, որը սովորաբար կատարվում է բրոնխոսկոպիայի միջոցով կամ ՀՇ-ի հսկողությամբ  ։
Ռիսկի գործոններից խուսափումը, ինչպիսիք են ծխելը և օդի աղտոտվածությունը, կանխարգելման առաջնային գործոններն են ։ Բուժումը և արդյունքը կախված է քաղցկեղի տեսակից, փուլից (տարածման աստիճանից) և մարդու ընդհանուր առողջական վիճակից ։ Բուժման մեթոդներից են վիրահատությունը, քիմիոթերապիան և ռադիոթերապիան ։ Ոչ մանրբջջային քաղցկեղի բուժումը հիմնականում վիրահատական է, մինչդեռ մանրբջջայինը սովորաբար ավելի լավ է պատասխանում քիմիոթերապևտիկ և ռադիոթերապևտիկ բուժմանը։
2012 թվականին աշխարհում 1.8 միլիոն մարդու մոտ հայտնաբերված էր թոքի քաղցկեղ, որից 1.6 միլիոն դեպքում գրանցվեց մահ ։ Դրա հետևանքով այն համարվում է մահվան առավել տարածված պատճառը տղամարդկանց մոտ և երկրորդ տարածված պատճառը կանանց մոտ՝ կրծքագեղձի քաղցկեղից հետո ։ Քաղցկեղն առավել հաճախ ախտորոշվում է 70 տարեկան և ավելի մեծ տարիքային խմբում ։ Ընդհանուր առմամբ, Միացյալ Նահանգներում 17.4% մարդկանց մոտ թոքի քաղցկեղ ախտորոշվելուց հետո կյանքի ապրելիության ցուցանիշը կազմում է 5 տարի, սակայն զարգացող երկրներում այս ցուցանիշն ավելի ցածր է ։
Նշաններ և ախտանիշներ
Թոքի քաղցկեղի նշաններն ու ախտանիշները ներառում են․
Եթե քաղցկեղը աճում է դեպի օդատար ուղիներ, ապա այն կարող է բերել օդի հոսքի խցանման և դժվարաշնչության առաջացման։ Օբստրուկցիան կարող է հանգեցնել սեկրեցիայի կուտակման խցանումից առաջ և նախատրամադրել թոքաբորբի առաջացումը ։
Եթե քաղցկեղը տեղակայված է թոքի գագաթում, ապա անվանում են Պանկոստի ուռուցք, այն կարող է հրահրել տեղային սիմպատիկ նյարդային համակարգը, բերելով Հորների սինդրոմի առաջացմանը (միոզ, պտոզ, էնօֆթալմ, անհիդրոզ), ինչպես նաև վնասել բազկային հյուսակը ։
Քաղցկեղի ախտանիշների մեծ մասը (ախորժակի անկում, քաշի կորուստ, ջերմություն, հյուծվածություն) սպեցիֆիկ չեն ։ Շատերի մոտ, քաղցկեղն արդեն տարածված է լինում նախնական տեղակայումից դուրս, երբ ի հայտ են գալիս ախտանշանները ։ Մետաստազի առկայության դեպքում ի հայտ եկող նշաններից են քաշի կորուստը, ոսկրային ցավերը և նյարդաբանական ախտանշանները (գլխացավ, անհանգստություն, ցնցումներ, վերջույթների թմրածություն) ։ Թոքի քաղցկեղն առավել հաճախ մետաստազավորվում է դեպի ուղեղ, ոսկր, մակերիկամ, թոք, լյարդ, պերիկարդ և երիկամներ ։ Թոքի քաղցկեղ ունեցող մարդկանց մոտավորապես 10%-ի մոտ ախտանշաններ չեն դիտվում, դրանք հայտնաբերվում են պատահականորեն կամ կանխարգելիչ կրծքավանդակի ռենտգեն հետազոտություն կատարելիս։
Պատճառագիտական գործոններ
Քաղցկեղը զարգանում է ԴՆԹ-ի գենետիկ վնասման հետևանքով։ Այս փոփոխությունները հանգեցնում են բջջի նորմալ ֆունկցիայի խանգարման, բջջային պրոլիֆերացիայի, ծրագրավորված բջջային մահվան (ապոպտոզ) և ԴՆԹ-ի վերականգման։ Ինչքան շատ են վնասումները, այնքան մեծանում է քաղցկեղի առաջացման հավանականությունը։
Ծխել
Թոքի քաղցկեղի առաջացման հիմնական գործոնը ծխախոտի օգտագործումն է ։ Ծխախոտի ծուխը պարունակում է 73 տեսակի հայտնի քաղցկեղածիններ, այդ թվում բենզոպիրեն , 1,3-բութադիեն և պոլոնիում 210-ի ռադիոակտիվ իզոտոպ ։ Զարգացած երկրներում թոքի քաղցկեղից առաջացած մահվան 90%-ը և 70%-ը կանանց մոտ վերագրվում է ծխելուն ։ Ծխելը կազմում է մոտավորոպես 85%-ը թոքի քաղցկեղի առաջացման պատճառի ։
Ռադոն
Ռադոնը անգույն և անհոտ գազ է, առաջանում է ռադիումի տրոհման հետևանքով, որը վերափոխվում է ուրանիումի, գտնվում է երկրի ընդերքում։ Ռադոնը երկրորդ առավել տարածված պատճառն է թոքի քաղցկեղի ԱՄՆ-ում, որը բերում է 21,000 մահվան դեպքի յուրաքանչյուր տարի ։ Ռադոնի մակարդակը տարբեր է կախված տեղակայումից և խառնուրդում նրա քանակից։
Օդի պոլյուտանտներ
Պոլյուտանտները, հատկապես քիմիականները, առաջանում են վառելիքի այրման հետևանքով՝ մեծացնելով թոքի քաղցկեղի առաջացման ռիսկը ։ Պոլյուտանտները պայմանավորում են թոքի քաղցկեղի դեպքերի 1–2%-ը ։
Պոլյուտանտներին են պատկանում նաև փայտի, փայտածուխի, գոմաղբի այրման հետևանքով առաջացած մնացորցերը ։ Ռիսկը կազմում է 2.4 բիլիոն մարդ աշխարհում և 1.5% դեպքում բերում է մահվան թոքի քաղցկեղից ։
Գենետիկական
Մոտավորապես 8% դեպքերում թոքի քաղցկեղի առաջացման պատճառը ներքին գործոներն են ։ Եթե հարազատների շրջանում կա ախտորոշված թոքի քաղցկեղ, ապա առաջացման ռիսկը կրկնապատկվում է, հավանաբար գենետիկ համադրման հետևանքով ։ 5, 6, և 15-րդ քրոմոսոմների պոլիմորֆիզմը կարևոր ազդեցություն ունեն թոքի քաղցկեղի առաջացման գործում ։
Այլ պատճառներ
Բազմաթիվ այլ նյութեր, աշխատանքը և շրջակա միջավայրը նույնպես նշանակություն ունեն թոքի քաղցկեղի առաջացման գործում։ Այլ քաղցկեղածին նյութերին են պատկանում․
Ախտածագում
Նման է շատ այլ քաղցկեղների, կապված օնկոգեների ակտիվացման կամ հակաօնկոգեների ինակտիվացիայի հետ ։ Քաղցկեղածին գեների մուտացիան զարգացնում է քաղցկեղի առաջացումը։
Սպիտակուց-օկոգենի մուտացիան բերում է ադենոկարցինոմայի առաջացման 10–30% դեպքերում ։ Էպիգենետիկ փոփոխությունները, ինչպիսիք են ԴՆԹ-ի ալտերացիան, քրոմատինային սպիտակուցների ձևափոխումը, կամ միկրոՌՆԹ-ի կարգավորումը, կարող են բերել հակաօնկոգենների ինակտիվացիայի ։ Կարևոր է, որ ուռուցքային բջիջները ռեզիստենտ են օքսիդատիվ սթրեսի նկատմամբ, ինչը թույլ է տալիս նրանց դիմակայել և խթանել բորբոքումը, որը բերում է իմուն համակարգի արգելակմանը քաղցկեղային բջիջների դեմ  ։
Ախտորոշում
Կրծքավանդակի ռենտգենը հետազոտման առաջին քայլն է, կարող է հայտնաբերվել ակնհայտ ստվեր, ընդգրկումով դեպի միջնորմ (տարածում լիմֆատիկ հանգույցներ), ատելեկտազ (թոքի կոլապս), կոնսոլիդացիա կամ Թոքամզային արտաքիրտ ։ Համակարգչային շերտագրությունը ավելի ինֆորմատիվ է քաղցկեղի տեղակայումը և աստիճանը պարզելու համար։ Բրոնխոսկոպիան կամ ՀՇ հսկողությամբ բիոպսիան կատարվում է ուռուցքային հյուվածքից նմուշ վերցնելու և հիստոլոգիական քննության ուղարկելու համար։
Կրծքավանդակի ռենտգենի վրա թոքի քաղցկեղը հաճախ հայտնաբերվում է որպես թոքի միայնակ ստվեր։ Այնուամենայնիվ, տարբերակիչ ախտորոշումը դժվար է։ Թոքային շատ այլ հիվանդությունների դեպքում նույպես կարող է հայտնաբերվել նույն ռենտգենաբանական նշանը, օրինակ թոքի մետաստազի, գամարտոմայի, տուբերկուլյոզի, հիստիոպլազմոզի կամ կոկցիդիոմիկոզի ժամանակ ։ Թոքի քաղցկեղը կարող է հայտնաբերվել նաև պատահականորեն, որպես միայնակ թոքի օջախ ռենտգեն նկարի վրա կամ համակարգչային շերտագրությամբ ։ Վերջնական ախտորոշումը դրվում է կասկածելի հյուսվածքից հիստոլոգիական քննության, և կլինիկական, ռադիոլոգիական նշանների համադրման արդյունքում։
Կլինիկական ուղեցույցները խորհուրդ են տալիս ռենտգեն դինամիկ հսկողություն ։ ՀՇ-ը չպետք է կատարել հաճախակի, այլ միայն ցուցումների դեպքում՝ հաճախակի ճառագայթումից խուսափելու համար։
Դասակարգում
Թոքի քաղցկեղը դասակարգվում է ըստ հիտոլոգիական ձևերի ։ Այս դասակարգու մը կարևոր է վերահսկման և ելքի կանխատեսման համար։ Կարցինոման առաջանում է էպիթելյալ բջիջներից, դասակարգվում են ըստ չափերի և ըստ հիստոլոգիական ձևերի։ Թերապևտիկ տեսակետից առանձնացվում է երկու տեսակ՝ ոչ մանր բջջային և մանր բջջային կարցինոմա։
Ոչ մանր բջջային կարցինոմա
Ոչ մանր բջջային կարցինոմայի 3 հիմնական ենթատիպերն են ադենոկարցինոմա, տափակ բջջային կարցինոմա և խոշոր բջջային կարցինոմա։
Մոտավորապես 40%-ը թոքի քաղցկեղի կազմում է ադենոկարցինոման, որը սովորաբար առաջանում է ծայրամասային թոքային հյուսվածքից ։ Չնայած մեծ մասամբ ադենոկարցինոման կապված է ծխախոտի օգտագործման հետ, սակայն ադենոկարցինոման հանդիպում է նաև այն մարդկանց մոտ, ովքեր ծխել են 100 գլանակից քիչ իրենց կյանքի ընթացքում ("չծխող") ։ Ադենոկարցինոմայի ենթատեսակներից բրոնխոալվեոլյար կարցինոման առավել տարածված է չծխող կանանց մոտ, և ունի ապրելիության ավելի բարձր ցուցանիշ։
Տափակ բջջային կարցինոմա պատճառ է հանդիսանում մոտավոր 30% դեպքում։ Նրանք հաճախ առաջանում են օդատար ուղիների մոտ։ Ուռուքի կենտրոնում բնորոշ է խոռոչի առաջացումը։
Մետաստազ
Այլ օրգան համակարգերից ուռուցքի մետաստազավորման առավել բնորոշ տեղակայումը թոքերն են։ Երկրորդային քաղցկեղները դասակարգվում են ըստ իրենց ծագման տեղի. օրինակ, կրծքագեղձի քաղցկեղը, որը մետաստազի է ենթարկվել դեպի թոքեր կկոչվի մետաստատիկ կրծքագեղձի քաղցկեղ։ Մետաստազին բնորոշ ռենտգենաբանական նշանը կլոր ստվերն է։ Առաջնային թոքի քաղցկեղը առավել հաճախ մետաստազներ է տալիս դեպի ուղեղ, ոսկրեր, լյարդ և մակերիկամ ։ Բիոպսիայի միջոցով որոշում են ծագման աղբյուրը ։
Փուլեր
Թոքի քաղցկեղի փուլը կախված է առաջնային աղբյուրից նրա տարածման աստիճանից ։ Այն կանխատեսման և պոտենցիալ բուժման գանահատման գործոններից մեկն է ։
Ոչ մանր բջջային կարցինոմայի զարգացման փուլի գնահատման համար օգտագործվում է TNM դասակարգումը (ուռուցք (tumor), ավշային հանգույց (node), մետաստազ( metastasis)): Այն կախված է առաջնային ուռուցքի չափից, ավշային հանգույցի ներգրավումից և հեռավոր մետաստազավորումից ։ TNM դասակարգումը դասակարգումը օգտագործվում է ուռուցքի զարգացման աստիճանը գնահատելու համար սկսած ամենափոքր աստիճանից 0, IA (one-A), IB, IIA, IIB, IIIA, IIIB, and IV. Այս փուլերը կարևոր են բուժման ընտրության և կանխատեսման գնահատման համար ։ Ոչ մանր բջջային և մանր բջջային կարցինոմաների համար էլ փուլը գնահատվում է կլինիկական և վիրաբուժական տեսանկյունիg։ Կլինիկական փուլը ներկայացվում է մինչ վերջնական վիրաբուժական փուլը։ Այն հիմնված է ՀՇ-ի, ՊԵՏ-ի արդյունքների և բիոպսիայի պատասխանի վրա։ Վիրաբուժական փուլը գահատվում է վիրահատության ընթացքում կամ նրանից հետո։
Կանխարգելում
Ծխախոտի օգտագործման դադարումը թոքերի քաղցկեղի առաջացման կանխարգելման արդյունավետ ուղին է։
Սկրինինգ
Սկրինինգային հետազոտությունները կատարվում են հիվանդություններ հայտնաբերվելու համար այն մարդկանց մոտ, ովքեր չունեն ախտանշաններ ։ Անհատապես կատարվում է քաղցկեղի առաջացման բարձր հավանականություն ունեցողների մոտ, ՀՇ սկրինինգը կարող է հայտնաբերել քաղցկեղը վաղ փուլերում և հնարավորություն տալ կյանքը երկարաձգելու ։ Հետազոտության շնորհիվ իջնում է թոքի քաղցկեղից մահվան դեպքերի քանակը 0.3%-ով բացարձակ քանակի 0.3% -ով։ Բարձր ռիսկի խմբին են դասվում 55-74 տ մարդիկ, ովքեր 30 տարի ամեն օր ծխում են համարժեք քանակի ծխախոտ-տուփ։
United States Preventive Services Task Force (USPSTF)-ը խորհուրդ է տալիս ամեն տարի անցնել սկրինինգ հետազոտություն՝ ՀՇ ճառագայթման քիչ քանակով այն մարդկանց, ովքեր ունեն ծխախոտի օգտագործման անամնեզ 30 տուփ-տարի, 55-80 տարեկան են մինչև նրանց, ովքեր չեն ծխել ավելի քան 15 տարի ։ English National Health Service-ը 2014 թվականին կրկնակի հետազոտություն կատարեց՝ վերանայելով սկրինինգի արդյունքները ։
Կանխարգելման այլ ռազմավարություններ
Վիտամին A, վիտամին C , վիտամին D կամ վիտամին E -ի երկարատև օգտագործումը չի իջեցնում քաղցկեղի առաջացման ռիսկը։ Որոշ ուսումնասիրություններ ցույց են տալիս, որ այն մարդիկ, ովքեր սնվում են ճիշտ սննդակարգով, օգտագործելով մեծ չափաբաժնով միրգ և բանջարեղեն, հակված են ավելի փոքր ռիսկի ։ Սակայն որոշ ուսումնասիրություններ չեն բացահայտում սննդակարգի և թոքի քաղցկեղի առաջացման ռիսկի միջև որևէ կապ ։