cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Կյանքի պատմությունը Երկրի վրա
Պերմի դարաշրջանում հսկա ողնաշարավորների մեջ գերակշռում էին սինապսիդները՝ կաթնասունների, հնարավոր նախնիները, բայց պերմի դարաշրջանի իրադարձությունները (251 մլն տարի առաջ) ոչնչացրել են ծովային տեսակների 96%֊ին և ցամաքային տեսակների 70%֊ին, այդ թվում նաև սինապսիդներին ։ Այդ աղետից հետո՝ վերականգնման շրջանում արխոզավրերը դարձան ամենատարածված ցամաքային տեսակները և դուրս մղեցին տերապսիդներին՝ տրիասի դարաշրջանում ։ Տրիասի վերջում արխոզավրերից առաջացան դինոզավրերը, որոնք գերիշխել են յուրայի և կավճի դարաշրջաններում ։ Կաթնասունների նախնիները այդ ժամանակ իրենցից ներկայացնում էին միջատակեր փոքր կենդանիներ ։ Կավճապալեոգենի ոչնչացումից հետո՝ 65 մլն տարի առաջ բոլոր դինոզավրերը ոչնչացան , թողնելով իրենցից առաջացած էվոլյուցիոն մի ճյուղ՝ թռչուններին։ Դրանից հետո կաթնասունները սկսեցին մեծանալ և բազմազանանալ, քանի որ ոչ ոք չէր մրցակցում նրանց հետ ։ Այդպիսի զանգվածային ոչնչացումները, հնարավոր է, արագացրել են էվոլյուցիան՝ բազմազանացման համար օրգանիզմներին նոր հնարավորություններ շնորհելու ճանապարհով ։
Բրածո մնացորդները ցույց են տալիս, որ ծաղկային բույսերը հայտնվել են վաղ կավճի դարաշրջանում (130 մլն տարի առաջ) և, հնարավոր է, օգնել են փոշոտող բույսերին էվոլյուցիայի ենթարկվել։ Հասարակական միջատները հայտնվել են մոտավորապես նույն ժամանակ, ինչ որ ծազկային բույսերը։ Չնայած նրանք միջատների «ծննդաբանության» մեջ շատ քիչ տեղ են զբաղեցնում, ներկայումս նրանք միջատների քանակի կեսից ավելին են կազմում։
Մարդիկ պրիմատներից մեկն են, որոնք սկսել են ուղղահայաց քայլել, մոտավորապես, 6 միլիոն տարի առաջ։ Չնայած նրանց ուղեղի չափսը կարելի էր համեմատել մյուս հոմինիդների ուղեղ չափսի հետ օրինակ՝ շիմպանզեյի, 3 միլիոն տարի առաջ այն սկսել է մեծանալ։
Կյանքի ծագում
ՌՆԹ աշխարհ ժամանակակից տեսության համաձայն՝ ռիբոնուկլեինաթթուն (ՌՆԹ) առաջին մոլեկուլն է եղել, որը ինքնավերարտադրվելու ընդունակություն է ստացել։ Միլիոնավոր տարիներ կարող էր անցնել, մինչև որ այդպիսի առաջին մոլեկուլը հայտնվեր։ Բայց նրա ձևովորումից հետո մեր մոլորակում հնարավոր եղավ կյանքի առաջացումը։
ՌՆԹ մոլեկուլը կարող է աշխատել որպես ֆերմենտ, միացնելով ազատ նուկլեոտիդները առանձին հաջորդականություններում։ Այդ կերպ տեղի է ունենում ՌՆԹ֊ի բազմացումը։ Բայց այդ քիմիական միացությունները դեռ չի կարելի կենդանի արարած անվանել, քանի որ նրանք մարմնի սահմաններ չունեն։ Յուրաքանչյուր կենդանի օրգանիզմ այդպիսի սահմաններն ունի։ Միայն՝ մասնիկների արտաքին քաոսային շարժումից պաշտպանված մարմնում են կարող տեղի ունենալ բարդ քիմիական ռեակցիաներ, որոնք թույլ են տալիս արարածին սնվել, բազմանալ, շարժվել և այլն։
Մեկուսացված խոռոչների հայտնվելը օվկիանոսում՝ բավականին հաճախ երևույթ է։ Նրանք ձևավորում են ջրում հայտնված ճարպաթթուները (ալիֆատիկ թթուներ) ։ Բանն այն է, որ մոլեկուլի մի կողմը հիդրոֆիլ է, իսկ մյուսը՝ հիդրոֆոբ։ Ջրում հայտնված ճարպաթթուները այնպիսի գնդեր են ձևավորում, որ հիդրոֆոբ մուլեկուլները գտնվում են գնդի մեջ։ Հնարավոր է, ՌՆԹ մոլեկուլները այդպիսի մոլեկուլների մեջ են հայտնվել ։
Բջջի առաջին կիսվելը
Թե ինչպես են սկսել կիսվել առաջին բջիջները, որոնք կազմված էին ՌՆԹ մոլեկուլներից և ճարպաթթուների թաղանթից, ներկայումս անհայտ է։ Հնարավոր է, թաղանթում կառուցված առաջին ՌՆԹ նոր մոլեկուլը սկսել է վանել առաջինին։ Վերջիվերջո, նրանցից մեկը ճեղքել է թաղանթը։ ՌՆԹ մոլեկուլի հետ հեռացել է նաև ճարպաթթուների մոլեկուլների մի մասը, որոնք նրա շուրջ նոր թաղանթ են ձևավորել։
Մինչքեմբրի
Մինչքեմբրին տևել է մոտավորապես 4 միլիարդ տարի։ Այդ ժամանակահատվածում տեղի են ունեցել զգալի փոփոխություններ․ Երկրակեղևը սառչել էր, հայտնվել են օվկիանոսները, և ամենակարևորը, հայտնվել է պարզագույն կյանքը։ Սակայն այդ կյանքի հետքերը շատ հազվադեպ են հնէաբանության տարեգրության մեջ, քանի որ առաջին օրգանիզմները շատ փոքր են եղել և կոշտ թաղանթներ չեն ունեցել։
Երկրի երկրաբանական պատմության մեծ մասը տեղ է ունեցել Մինչքեմբրյան դարաշրջանում՝ 3.8 միլիարդ տարի առաջ։ Ընդ որում նրա ժամանակագրությունը շատ վատ կերպ է կազմվել, քան նրան հաջորդող ֆաներոզոյինը։ Քանի որ, օրգանական մնացորդները շատ հազվադեպ են հաննդիպում մինչքեմբրյան նստվածքներում, որը երկրաբանական այդ հնագույն կազմավորումների յուրահատկություններից մեկն է։ Այդ պատճառով ուսումնասիրման հնէաբանական մեթոդը մինչքեմբիի նստվածքների համար կիրառելի չէ։
Արքեյան էոն (4.6-2.5 միլիարդ տարի առաջ)
Այդ ժամանակաշրջանի երկնաքարերի, լեռնապարների և այլ նյութերի հետազոտությունը ցույց է տալիս, որ մեր մոլորակը ձևավորվել է, մոտավորապես, 4,6 միլիարդ տարի առաջ։ Մինչ այդ՝ Արեգակի շուրջը միայն սկավառակ էր, որը կազմված էր գազից և տիեզերական փոշուց։ Հետո՝ ձգողության ուժի ազդեցությամբ այն սկսել է հավաքվել փոքր մարմինների, որոնք հետագայում դարձել են մոլորակներ։
Միլիոնավոր տարիներ Երկրի վրա կյանք չի եղել։ Արքեյան շրջանի վերին միջնապատյանի հալման շրջանից և այդ երկրոլորտում մագմատիկ օվկիանոսի առաջացումից հետո Երկրի ամբողջ սկզբնական մակերևույթը նրա առաջնային և ի սկզբանե խիտ քարոլորտի հետ միասին արագ սուզվեց վերին միջնապատյանի հալվածքի մեջ։ Մթնոլորտը այդ ժամանակ խիտ չէր և կազմված էր թունավոր գազերից, ինչպիսիք են, օրինակ՝ ամոնիակը (NH3), մեթանը (CH4), ջրածինը (H2), քլորը (Cl2) և ծծումբը։ Նրա ջերմաստիճանը հասնում էր 80°֊ի։ Բնական ռադիոակտիվությունը մի քանի անգամ շատ էր, քան հիմա։ Այդպիսի պայմաններում կյանք անհնար էր։
4 միլիարդ տարի առաջ, ենթադրվում է, որ Երկիրը բախվել է Մարսի չափ երկնային մի մարմնի (Թեյա մոլորակ)։ Բախումն այնքան ուժեղ է եղել, որ բախման արդյունքում ձևավորված բեկորները դուրս են նետվել տիեզերք և ձևավորել են Լուսինը։ Լուսնի ձևավորումը նպաստել է կյանքի առաջացմանը․ այն մակընթացություններ է առաջացրել, որը նպաստել է ծովերի աէրացիայի և մաքրմանը և կայունացրել է Երկրի պտման առանցքը։
Կյանքի քիմիական առաջին հետքերը (3.5 միլիարդ տարեկան) հայտնաբերվել են Ավստրալիայի լեռնապարներում (Պիլբարա)։ Հետագայում օրգանական ածխածին է հայտնաբերվել ապարներում, որոնք թվագրվում են 4.1 միլիարդ տարեկան։ Հնարավոր է, որ կյանքը առաջացել է տաք աղբյուրներում, որտեղ շատ սննդանյութեր են եղել, այդ թվում նաև նուկլեոտիդներ։
Արքեյում կյանքը զարգացել է մինչև բակտերիաներ և ցիանոբակտերիաներ։ Նրանք հատակամերձ ապրելակերպով են ապրել՝ ծովի հատակը պատել են լորձի բարակ շերտով։
Կատարխեյ
Կատարխեյան էոնը (κατἀρχαῖος — «հնագույնից ցածր»), 4,6-3,8 միլիարդ տարի առաջ, հայտնի է որպես՝ Երկրի զարգացման նախամոլորակային փուլ։ Կազմում է արքեյի առաջին կեսը։ Այդ ժամանակ Երկիրը սառը մարմին էր՝ նոսր մթնոլորտով և առանց ջրոլորտի։ Այդպիսի պայմաններում ոչ մի կյանք էլ չէր կարող առաջանալ։
Կատարխեյի ժամանակ մթնոլորտը խիտ չէր։ Այն կազմված էր գազերից և ջրային գոլորշիներից, որոնք հայտնվել են Երկրի և աստերոիդների բախման ժամանակ։
Քանի որ Լուսինը այդ ժամանակ Երկրի շատ մոտ էր (ընդամենը 17 հազ․ կիլոմետր)՝ օրերը շա կարճ էին տևում՝ ընդամենը 6 ժամ։ Բայց Լուսնի հեռանալուն զուգընթաց՝ օրերը սկսեցին երկարել։
Էոարքեյ
Տևել է 4-3,6 միլիարդ տարի առաջ։ Հնարավոր է, որ պրոկարիոտները հայտնվել էին արդեն էոարքեյի վերջում։ Բացի դրանից, էոարքեյան ժամանակաշրջանին են պատկանում երկրաբանական հնագույն ապարները՝ Գրենլադիայի Իսուայի կազմավորումները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կյանքի ծագում Կատեգորիա:Հնէաբանություն
Կրոնի պատմության պետական թանգարան
Կրոնի պատմության պետական թանգարան (Государственный музей истории религии, նախկինում՝ Կրոնի ու աթեիզմի պատմության թանգարան), թանգարան Սանկտ Պետերբուրգում։ Ռուսաստանի միակ ու աշխարհի այն փոքրաթիվ թանգարաններից է, որի ցուցադրությունները նվիրված են կրոնի առաջացման ու զարգացման պատմությանը։ Թանգարանի հավաքածուն ընդգրկում է շուրջ 180 000 ցուցանմուշ, որոնցից ամենահինը վերաբերում է մ.թ.ա. VI հազարամյակին։
Պատմություն
Կրոնի պատմության թանգարանը կազմավորվել է ԽՍՀՄ Գիտությունների ակադեմիայի կազմում ԽՍՀՄ Գիտությունների ակադեմիայի նախագահության 1931 թ. ապրիլի 26-ի որոշման հիման վրա։ Թանգարանառանցքը կազմում էր հակակրոնական ցուցադրությունը, որ 1930 թ. բացվել էր Լենինգրադում՝ Ձմեռային պալատում։ Թանգարանի պաշտոնական բացումը տեղի է ունեցել 1932 թ. նոյեմբերի 15-ին։ Թանգարանի բացման նախաձեռնողն ու նրա առաջին տնօրենը եղել է ռուս անվանի գիտնական, կրոնի պատմաբան, էթնոգրաֆ ու մարդաբան Վլադիմիր Բոգարեզը (1865—1936)։ Թանգարանի կազմակերպմանն ու հետագա գործունեության շարունակմանը մեծապես նպաստել է Միխայիլ Շախնովիչը, որ 1944-1960 թթ. զբաղեցրել է թանգարանի տնօրենի տեղակալի պաշտոնը։ 1976—1986 թթ. թանգարանի տնօրենն է եղել Յակով Կոժուրինը։
Կրոնի պատմության ու կրոնագիտության հարցերի գիտամեթոդական կենտրոն
Կրոնի պատմության պետական թանգարանը հանդիսանում է Ռուսաստանի Դաշնության մշակույթի նախարարության՝ համառուսաստանյան գիտամեթոդական կենտրոն, որը կրոնի պատմության ու կրոնագիտության գիտամեթոդական հարցերում օգնում է Ռուսաստանի թանգարաններին, որոնք զբաղվում են կրոնին վերաբերող առարկաների պահպանությամբ և ուսումնասիրությամբ։
Թանգարանի գիտական գրադարանը
Գրքերի բաժինը (ներկայում՝ Գիտական գրադարան) ստեղծվել է 1932 թվականին։ Ներկայումս գրադարանի ֆոնդը ներառում է շուրջ 192 000 միավոր գիրք։ Այն կրոնի ու աթեիզմի հարցերին վերաբերող գրքերի ամենամեծ հավաքածուներից է և Ռուսաստանի միակ գրադարանն է, որտեղ այդպես ամբողջական ներկայացված է տարբեր բնագավառների վերաբերող գրականություն՝ քրիստոնեություն (ուղղափառություն, կաթոլիկություն, բողոքականություն), հուդայականություն, իսլամ, բուդդայականություն, դաոսականություն, սինտոիզմ և այլն։
Գրադարանում պահպանվում են XVII—XXI դդ. հրատարակված գրքեր՝ հետևյալ բաժիններով՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի թանգարաններ
Սուրբ Յոթ Վերք
Սուրբ Աստվածածին Մայր Եկեղեցի կամ Սուրբ Յոթ Վերք, եկեղեցի Հայաստանի Շիրակի մարզի Գյումրի քաղաքում։ Կառուցվել է 1874-1886 թթ., և գտնվում է քաղաքի Կենտրոնական՝ այժմ Վարդանանց, հրապարակում։ Եկեղեցին Շիրակի թեմի առաջնորդանիստն է։
Անվան ստուգաբանություն
Եկեղեցու պաշտոնական անունը Սուրբ Աստվածածին է, բայց այն տեղացիների մոտ հայտնի է որպես Յոթ Վերք՝ ի պատիվ Մարիամ Աստվածածնի նկարի, որը այստեղ է տեղափոխվել Սուրբ Նշան եկեղեցուց։
Սրբապատկերի հեղինակը Ղուկաս Ավետարանիչն է։ Սրբապատկերը Վերին Բասենի Հասանկալա բերդաքաղաքից 19-րդ դարի երկրորդ կեսին վարդապետ Կարապետ Քոթանջյանի կողմից։ 1832 թվականին նկատի ունենալով, որ Մարմաշենի վանքը գտնվում է սահմանի մոտ, որոշվել է սրբապատկերը տեղափոխել Հառիճավանք, սակայն Գյումրի հասնելով տեղացիները չեն թողել, որ սրբապատկերը տարվի Հառիճ և այն մնացել է Գյումրիում ։
Սրբապատկերում պատկերված է Սուրբ Մարիամն իր յոթ վերքերով։ Եկեղեցին պատրաստված է սև քարից։ Եկեղեցու նախկին տեղում եղել է փայտե մատուռ, որտեղ և ժամանակին գտնվել էր վերը նշված նկարը։ Եկեղեցու նկարի յոթ վերքերը հետևյալն են ՝
Պատմություն
Եկեղեցու տեղանքում եղել էր Կամսարականների կողմից կառուցված փայտաշեն մատուռը, որտեղ և ժամանակին գտնվել էր Մարիամ Աստվածածնի նկարը։ Այն սկզբում տեղափոխել էին Սուրբ Նշան եկեղեցի, որի սկզբնական անունը եղել էր Յոթ Վերք։
Սպիտակի երկրաշարժը
1988 թ.-ի ավերիչ երկրաշարժից եկեղեցին քիչ է տուժել։ Երկու փոքր գմբեթները ամբողջությամբ պոկվել և ընկել են վար։ Այդ գմբեթները հիմա դրված են եկեղեցու բակում ։
Հայաստանի անկախությունից հետո
Հայաստանի անկախացումից հետո եկեղեցին բարեկարգվել է։ Նախ վերացվել եկեղեցու դիմացը գտնվող բնակելի շենքը, որը փլվել էր երկրաշարժի պատճառով։ Արդյունքում եկեղեցին տեսանելի է դարձել հրապարակից և Գյումրվա երկու եկեղեցիները՝ Յոթ Վերքն ու Սուրբ Ամենափրկիչը նայում եմ միմյանց։
Կառուցվածք
Յոթ Վերք եկեղեցին ըստ հատակագծի ասիմետրիկ է, սակայն եկեղեցու հետաքրքիր լուծման պատճառով այն արտաքնապես սիմետրիկ է երևում։ Յոթ Վերք եկեղեցին արտաքուստ ուղղանկյունաձև, իսկ ներքուստ խաչաձև գմբեթավոր շինություն է։ Եկեղեցին ունի զանգակատուն, որը գտնվում է արևմտյան մուտքի դիմաց։ Ունի երեք աղոթասրահ, որոնք կից են հյուսիսային և արևմտյան պատերին։ Եկեղեցին ունի մի գլխավոր և 3 լրացուցիչ գմբեթներ։ Լրացուցիչ գմբեթներն ավելի փոքր չափերի են։
Յոթ Վերք եկեղեցու ներքին հարդարանքն աչքի է ընկնում իր յուրօրինակությամբ։ Ի տարբերություն հայկական եկեղեցիների, որոնց ճգնավոր խորանները զուրկ են որևէ զարդարանքից, Յոթ Վերքը միակ հայկական եկեղեցին է, որի խորանն ունի պատկերակալ։ Հավանաբար այն կառուցվել է ռուս-թուրքական պատերազմի ժամանակ։
Եկեղեցու պատերը զարդարված են բարձր գեղարվեստական արժեք ունեցող որմնանկարներով։ Եկեղեցին ունի 4 զարդանկար, որոնք պատկերված են գմբեթի տակ՝ 12 մ բարձրության վրա։ Աջ պատին պատկերված է Հիսուս Քրիստոսի պատկերով կոմպոզիցիա, իսկ ձախ պատին՝ Հարության տեսարանը (XVII դար)։ Խորանի կենտրոնում պատկերված է Սուրբ Աստվածածինը Մանկան հետ, որի հեղինակն է Սուրենյանցը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Շիրակի թեմի վանքեր և եկեղեցիներ յ Կատեգորիա:Գյումրու եկեղեցիներ
Վոլկի (գյուղ, Ռուդնյանսկի շրջան)
Վոլկի (Волки), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռուդնյանսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռուդնյանսկի շրջանի բնակավայրեր
Հազարաշեն (ճարտարապետություն)
Գրականություն
Կատեգորիա:Շինարարական տարրեր և կառուցվածքներ Կատեգորիա:ՀՀ ոչ նյութական մշակութային ժառանգություն
Վերկա Սերդյուչկա
Վերա Վասիլիևնա («СВ շոու» հեռուստանախագծում) կամ Վալերևնա («Վերկա Սերդյուչկայի արկածները» ֆիլմում) Սերդյուկ՝ վաճառողուհի, դիրիժոր, երգչուհի, հեռուստահաղորդավարուհի, դերասանուհի։ 1994 թվականին Վերկա Սերդյուչկան հայտնի է դարձել տեսաձայներիզի և հեռուստատեսության շնորհիվ, 1997 թվականին համաուկրաինական համբավը եկել է «СВ շոու»-ի շնորհիվ ։
Եվրատեսիլ
«Dancing Lasha Tumbai» երգով Հելսինկիում մասնակցել է Եվրատեսիլ 2007-ին՝ գրավելով երկրորդ տեղը։
Ուկրաինայում կազմակերպված Եվրատեսիլ 2017 երգի մրցույթի համար թողարկվել է «Verkavision» անվամբ կարճ տեսահոլովակների շարք, որոնցում պատմվում է Վերկա Սերդյուչկայի բնավարության և որպես Եվրատեսիլի աստղ շրջագայության մասին։ Վերկան նաև եզրափակչի ժամանակ հայտնվել է բեմի վրա և բացել հեռուստաքվեարկությունը։
2019 թվականի մայիսի 18-ին «Եվրատեսիլ»-ի եզրափակչում Դանիլկոն Սերդյուչկայի կերպարով մասնակցել է որպես հրավիրված աստղ՝ երգելով մրցույթի նախորդ տարվա հաղթող Netta-ի «Toy» երգը։
Ընտանիք
Վերկա Սերդյուչկան ունի մայր՝ Իննա Ադոլֆովնա Սերդյուկը, որի դերը խաղում է դերասանուհի Իննա Բելոկոն։ Առաջին անգամ մայրը նկարահանվել է «Թաղում» համարում։
Պարոդիա
Եվ շատ ուրիշներ։
Երկվորյակներ
Վերկա Սերդյուչկայի կերպարը օգտագործվում է շատ երկվորյակների կողմից, որոնց հետ դատի մեջ է մտել Անդրեյ Դանիլկոն։
Ջեքսոն շրջան (Հարավային Դակոտա)
Ջեքսոն շրջան (Jackson County), ԱՄՆ Հարավային Դակոտա նահանգի 66 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 4.841 կմ² է, բնակչությունը՝ 3.031 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Քադոկա բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1914 թ.։
Կարպետ
Կապերտագործության զարգացման համար Հայաստանում կային բոլոր նպաստավոր պայմաններն ու նյութերը (բուրդ, այծի մազ, բամբակ, մետաքս, բուսական, կենդանական, հանքային ներկեր և այլն)։ Միաժամանակ Հայաստանով էին անցնում Արևելքը Արևմուտքի հետ կապող միջազգային առևտրի խոշոր ճանապարհները, որը և նպաստում էր կարպետներ գործելուն և արտահանելուն։ Հայ մատենագրության մեջ կարպետ բառը գործածվել է սկսած V դ., իսկ X-XIII դդ. միջազգային առևտրի շնորհիվ տարածվել է Եվրոպայում (ֆրանս. carpette, անգլ. carpet) և գործածվել գորգ իմաստով։ Կարպետներ գործել են Հայաստանի գրեթե բոլոր շրջաններում։ Առանձնապես հարգի են եղել «Զիլե» կոչվող կարպետները (անվանումն ստացել են Սեբաստիայի կուսակալության համանուն քաղաքից) և օձակապերտները։ Հայաստանից արտագաղթած հայերի միջոցով կարպետների շատ զարդամոտիվներ, ամբողջական հորինվածքներ և կապերտագործության եղանակները տարածվեցին նաև հայկ. գաղթավայրերում (Լվով, Մոլդավիա, Ռումինիա, Լեհաստան և այլն), ուր մինչև XVIII դ. շարունակում էին հայկ. կապերտագործության ավանդույթները։
Իսլանդերեն Վիքիպեդիա
Իսլանդերեն Վիքիպեդիա (Wikipedia á íslensku), Վիքիպեդիա բազմալեզու և ազատ հանրագիտարանի Իսլանդերեն տարբերակն է։
Կարպետ
Կապերտագործությունը, ինչպես Հայաստանում, այնպես Էլ Արևելքի շաա երկրներում, առավելապես տնային արհեստ էր, որով զբաղվում էին հիմնականում կանայք ու աղջիկներ, երբեմն՝ նաև տղամարդիկ։ Կարպետ մեծ մասամբ պատրաստել և գործածել են միջին խավի բնակիչները, իսկ չքավորներն օգտագործել են պարզ նախշերով կամ առանց նախշերի կարպետներ։ Հայկական կարպետների մեջ, ըստ գործելու եղանակների, հայտնի են մեզարը, ջեջիմը, մատնաքաշ, երկու երեսանի մատնաքաշ, շուլալ, ուղիղ օղաճիտ փաթաթովի, թեք օղաճիտ փաթաթովի և ծոպերես կարպետները՝ յուրահատուկ նախշերով ու հորինվածքով։ Հայկական կարպետների զարդամոտիվները, լինելով բարդ ու բազմազան, հիմնականում արտահայտում են բնակչության տնտեսությունը (մանգաղ, հասկ և այլն), առասպելական կենդանիների ու երևույթների վերաբերյալ ժողովրդական պատկերացումները, կոնկրետ պատմաաշխարհագրական միջավայրի բնակչության գեղագիտական ճաշակը։ Աչքի են ընկնում հավատ և պաշտամունք (տոտեմական և այլն), արև, լուսին և այլ երկնային մարմիններ խորհրդանշող զարդամոտիվները, մարդկանց, կենդանիների ուրվագծային պատկերները, բուսական նախշերը (կենաց ծառ, վարդյակներ, ծաղիկներ և այլն), որոնցից շատերն ունեցել են մոգական (չար աչքից պահպանելու) իմաստ։ Հայկական կարպետների վրա վերարտադրվել են նույնիսկ հնագույն ժայռապատկերների նմանակումներ։ Կարպետներն ու կապերտային գործվածքից իրերը անցյալում եղել են նվիրատվության և նորահարսի օժիտի առարկաներ։
Իսլանդերեն Վիքիպեդիա
Վիճակագրություն
Այսօր՝ 1-ը 2023 թ.-ին Վիքիպեդիայի Իսլանդերեն բաժինը ունի  NaN հոդվածs։ Գրանցված են  NaN մասնակիցs, նրանցից  կատարել են գոնե մեկ խմբագրում անցած 30 օրվա ընթացքում, իսկ  NaN մասնակիցs ունեն ադմինիստրատորի կարգավիճակ։ Ընդհանուր խմբագրումների թիվը հատում է -ը։
Կարպետ
Տես նաև
Կատեգորիա:Գորգեր
Ռիսովոե (գյուղ, Կրասնոպերեկոպսկի շրջան)
Ռիսովոե (Рисове, Risovoye), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոպերեկոպսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ռիսովոե գյուղում բնակվում էր 704 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոպերեկոպսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Լյումանդու (գյուղ, Կոհիլա շրջան)
Լյումանդու (Lümandu), գյուղ Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Կոհիլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 24 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Կոհիլա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Հաթնի
Հաթնի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սասունի գավառակում։ Ըստ որոշ բաժանմամբ նաև Մուշի գավառակում։
Հաթնիի մոտ է գտնվում Ս. Կարապետ վանքը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Սասունի շրջանի համայնքներ Կատեգորիա:Թուրքիայի գյուղեր
Սլակ (գյուղ, Չիշմինսկի շրջան)
Սլակ (Слак, Ыҫлаҡ), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չիշմինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 125 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չիշմինսկի շրջանի բնակավայրեր
Վոլկոնշչինա
Վոլկոնշչինա (Волконщина), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 195 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի բնակավայրեր
Հարանուն
Հարանունները այն բառեր են, որոնք ձևով նման են, սակայն ունեն տարբեր իմաստ, ու թեև բացարձակապես նույնահունչ չեն, բայց ունեն մոտ հնչող արտասանություն։ Հարանունները օգտագործվում են գեղարվեստական խոսքում հարանունություն կոչվող ոճական հնարք ստեղծելու նպատակով։
"Օրինակ՝ ծաղիկ — ցողիկ, հառաչել — շառաչել, աղեղ — ահեղ, և լուրթ – շուրթ, շշուկ – շրշույն, ճչալ- շաչել, վայել – բայել – մայել, խոստանալ-խոստովանել, պահպանել- պաշտպանել, Ավստրիա - Ավստրալիա և այլն)։"
Հարանունները կարող են լինել պատահական բնույթի. օրինակ՝ մարդ – մարտ, հարդ – հարթ,
կամ նույնարմատ բառերից. օրինակ՝ քարոտ - քարքարոտ, կոտրել - կոտրատել, մորթել – մորթոտել։
Հղումներ
Կատեգորիա:Բառագիտություն Կատեգորիա:Հայոց լեզու
Ջերոլդ շրջան (Հարավային Դակոտա)
Ջերոլդ շրջան (Jerauld County), ԱՄՆ Հարավային Դակոտա նահանգի 66 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.373 կմ² է, բնակչությունը՝ 2.070 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Վեսինգտոն Սպրինգս բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1883 թ.։
Կատեգորիա:Հարավային Դակոտայի շրջաններ
Ընդհանուր անուն
Իմաստաոճաբանական տեսակետից հայերենում բառերը տարբերակվում են նաև որպես Ընդհանուր և մասնավոր անուններ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Բառագիտություն Կատեգորիա:Բառարանագրություն Կատեգորիա:Հայոց լեզու
Гипоним и гипероним
Լյումանդու (գյուղ, Մյառյամաա շրջան)
Լյումանդու (Lümandu), գյուղ Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Մյառյամաա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 26 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Մյառյամաա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Հաղթ (Հազզո-Խաբլջոզի գավառ)
Հաղթ, գյուղակ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սասունի Հազզո-Խաբլջոզի գավառակում։
Բնակչություն
XX դարասկզբին ուներ 4 տուն՝ 20 հայ բնակչով ։
Իռլանդերեն Վիքիպեդիա
Իռլանդերեն Վիքիպեդիա (Vicipéid na Gaeilge), Վիքիպեդիա բազմալեզու և ազատ հանրագիտարանի Իռլանդերեն տարբերակն է։
Վիճակագրություն
Այսօր՝ 1 2023-ին Վիքիպեդիայի Իռլանդերեն բաժինը ունի  NaN հոդվածs։ Գրանցված են  NaN մասնակիցs, նրանցից  կատարել են գոնե մեկ խմբագրում անցած 30 օրվա ընթացքում, իսկ  NaN մասնակիցs ունեն ադմինիստրատորի կարգավիճակ։ Ընդհանուր խմբագրումների թիվը հատում է -ը։
Արտաքին հղումներ
Իռլանդերեն
Բիրլիկսկոե
Բիրլիկսկոե (каз. Бірлік), գյուղ է թաղամասում Գաբիտա Մուսռեպովա Հյուսիսային Ղազախստանի տարածաշրջանում։ Վարչական կենտրոնն է Բիրլիկսկոե գյուղական շրջանի, որը գտնվում է Իշիմ գետի աջ ափին, մոտավորապես 18 կմ դեպի հարավ-արևմուտքից Նովոիշիմսկոե գյուղի վարչական կենտրոնի թաղամասում, ծովի մակարդակից 180 մետր բարձրության վրա։
Արթուր Միլլեր
Արթուր Աշեր Միլլերը (Arthur Miller, ), ամերիկացի թատերագիր և արձակագիր։ 1956 - 1961 թթ. ամուսնացած է եղել Մերիլին Մոնրոյի հետ (վերջինիս երրորդ ամուսինն էր)։
Սմուշկինո
Սմուշկինո (Смушкине, Smuşkino), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոպերեկոպսկի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Ուրժինո։
Արթուր Միլլեր
Ծնվել է հրեաների ընտանիքում, ովքեր Նյու Յորք էին ներգաղթել Ավստրիայից։ Գրել է մի շարք երկեր, որոնք արտացոլված են համաշխարհային պատմության կարևոր իրադարձություններ։ «Մանրավաճառի մահը» թատերգության համար Արթուր Միլլերին շնորհվել է Պուլիտցերյան մրցանակ։
Սմուշկինո
2001 թվականի տվյալներով Սմուշկինո գյուղում բնակվում էր 72 մարդ։
Բիրլիկսկոե
Բնակչություն
1999թ․ գյուղում բնակչությունը կազմում էր 1097 մարդ (533 տղամարդ և 564 կանայք) ։ Ըստ պատճառի 2009 թ․ գյուղում ապրել են 915 մարդ (452 տղամարդ և 463 կանայք)։
Սմուշկինո
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոպերեկոպսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Արթուր Միլլեր
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ Կատեգորիա:Միչիգանի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Լոուրենս Օլիվիեի մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Պուլիտցերյան մրցանակակիրներ Կատեգորիա:«Թոնի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի արձակագիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դրամատուրգներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի վիպասաններ Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Պոստմոդեռնիստ գրողներ
Բիրլիկսկոե
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ղազախստանի բնակավայրեր
Վոլկովիչի (գյուղ, Ռոսլավլսկի շրջան)
Վոլկովիչի (Волковичи), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 315 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի բնակավայրեր
(6146) Ադամկրաֆտ
(6146) Ադամկրաֆտ (Adamkrafft), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1973 թվականի սեպտեմբերի 30-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,315093 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7065 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9237 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1286,62 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,279802 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,41° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1973 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Տանձենի կովկասյան
Տանձենի կովկասյան, վարդազգիների ընտանիքի, տանձենի ցեղի բույս։
Նկարագրություն
Տերևաթափ խոշոր ծառեր են` 20-25 մ բարձրությամբ և 60-80 սմ բնի տրամագծով։ Սաղարթը բրգաձև է, երիտասարդ ճյուղերը մերկ են, ծածկված մոխրագույն կեղևով, փշապատ։ Տերևները կլորավուն են կամ լայն ձվաձև, երբեմն մի փոքր երկարավուն, հազվադեպ՝ շեղանկյուն, 3-4 (երբեմն՝5) սմ երկարությամբ, կլորավուն հիմքով, բթածայր կամ միանգամից սրացող, ամբողջաեզր մերկ կամ ներքևից ու եզրերից սարդոստայնանման աղվամազով ծածկված, կիսակաշվեկերպ, վերևի կողմից փայլուն,ներքևից՝ անփայլ, երկար կոթունավոր և 2-3 անգամ գերազանցում են տերևաթիթեղի երկարությանը։ Պտուղը մերկ է, կլոր կամ սեղմված, հասունները սևավուն, գագաթին պահպանվում է ծաղկի բաժակը։ Ծաղկում է ապրիլ-մայիս, պտղաբերում է հուլիս-սեպտեմբեր ամիսներին։ Պտուղները թափվում են հոկտեմբերին։
Չափազանց ցրտադիմացկուն է, դիմանում է մինչև -40 °C սառնամանիքներին, բավականին լուսասեր է և խոնավասեր, սակայն լավ է աճում նաև չոր վայրերում։ Հողի նկատմամբ պահանջկոտ չէ։ Ջերմադիմացկուն է, բավականին արագ է աճում։
Հայաստանի անտառներում պատվաստված ծառերը բավականին բարձր բերք են տալիս։ Պտուղը պարունակում է մեծ քանակությամբ շաքարներ, օրգանական թթուներ, վիտամիններ։ Ապրում է մինչև 300 տարի։
Տարածվածություն
Տարածված է Կովկասում։ Հայաստանի տարածքում հանդիպում է Աշոցքում (Վերին Ախուրյան), Լափում, Նոյեմբերյանի, Շամշադինի, Գուգարքի, Թումանյանի շրջաններում։ Աաճում է ստորինից մինչև վերին լեռնային գոտիներում, կաղնեբոխային անտառներում, գետափերին ։ Տարածված է Լոռու, Տավուշի, Արագածոտնի մարզերում, Սյունիքի մարզի հյուսիսային շրջաններում և Արցախում ։
Նշանակություն
Բուժական նպատակներով օգտագործում են պտուղներն ու տերևները։ Տանձենու պտուղների եփուկն օգտագործում են որպես միզամուղ միջոց երիկամների, միզապարկի և միզուղիների բորբոքումների բուժման համար։ Թարմ պտուղներից պատրաստում են մուրաբա, ջեմ, կիսել, քաղցր ըմպելիքներ և մրգային գինի ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բույսեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Վարդազգիներ Կատեգորիա:Դեղաբույսեր Կատեգորիա:Բազմամյա բույսեր Կատեգորիա:Ծածկասերմեր
Մասնավոր անուն
Իմաստաոճաբանական տեսակետից հայերենում բառերը տարբերակվում են նաև որպես Ընդհանուր և մասնավոր անուններ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Բառագիտություն Կատեգորիա:Բառարանագրություն Կատեգորիա:Հայոց լեզու
Սիմոն Գրեգորչիչ
Սիմոն Գրեգորչիչ (Simon Gregorčič, 5 հոկտեմբերի, 1844, Վրսնո, Գորիցա և Գրադիշկա, Ավստրո-Հունգարիա — 21 նոյեմբերի, 1906, Գորիցիա, Իտալիա), սլովենացի բանաստեղծ, կաթոլիկ հոգևորական։
Կենսագրություն
Սիմոն Գրոգորչիչը ծնվել է 1844 թվականի հոկտեմբերի 5-ին Գորիցա և Գրադիշկա կոմսության Կոբարիդ քաղաքի մոտ գտնվող Վրսնո ոչ մեծ գյուղում։ 1851 թվականից սովորել է Լիբուշնեի տարրական դպրոցում։ 1855 թվականին սկսել է սովորել Գորիցիայում։ Դպրոցն ավարտելուց հետո ընդունվել է Գորիցիայի Հոգևոր սեմինարիա։ 1867 թվականի հոկտեմբերի 27-ին Սիմոն Գրեգորչիչը ձեռնադրվել է հոգևորական և 1868 թվականից հոգևոր ծառայություն է կատարել Կոբարիդեում, որտեղ սկսել է զբաղվել գրական գործունեությամբ։ Ընկերոջ՝ Իգնացի Գրունտարի հետ միասին հիմնել է Սլովենիայի առաջին ընթերցարաններից մեկը ։
1873 թվականին նրան տեղափոխել են Բրանիկ։ Հետագայում նրան մի քանի անգամ տեղափոխել են տարբեր թեմեր։ 1903 թվականին Սիմոն Գրեգորչիչն անցել է թոշակի։ Վաճառելով իր տունը՝ նա հաստատվում է Գորիցիայում, որտեղ էլ մահացել է 1906 թվականի նոյեմբերի 21-ին։
Բանաստեղծի ծննդավայրում՝ Վրսնո գյուղում, գործում է բանաստեղծին նվիրված գրական թանգարան։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Սիմոն Գրեգորչիչի անունն էր կրում Հարավսլավիայի ազգային-ազատագրական բանակի բրիգադը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Սլովենացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Սլովենացի հոգևորականներ Կատեգորիա:19-րդ դարի բանաստեղծներ
Ջոնս շրջան (Հարավային Դակոտա)
Ջոնս շրջան (Jones County), ԱՄՆ Հարավային Դակոտա նահանգի 66 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 2.515 կմ² է, բնակչությունը՝ 1.006 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Մուրդո բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1916 թ.։
Կատեգորիա:Հարավային Դակոտայի շրջաններ
Սննդային մանրաթելեր
1970-80-ական թվականներին օգտագործվում էր «բալաստային նյութ» եզրույթը, սակայն սննդագիտության տեսակետից նրա դերը բացահայտելուց հետո այդ անվանումը կիրառելը համարվեց ոչ ճիշտ։ Բազմաթիվ երկրներում սննդային մանրաթելերի օգտագործումը խրախուսվում է տարատեսակ առողջապահական կազմակերպությունների կողմից, ինչպիսիք են՝ Սննդամթերքի և դեղամիջոցների վերահսկողության կոմիտեն (FDA), Սրտաբանների ամերիկյան ասոցիացիան (AHA), Սննդամթերքի եվրոպական կոմիտեն (FUFOSE), Ճապոնիայի Առողջապահության նախարարությունը և այլն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մարսողություն Կատեգորիա:Սնունդ
Հեսու Գծող
Հեսու Գծող (ծննդյան և մահվան թվականներն անհայտ), 12-րդ դարի հայ քանդակազարդարող վարպետ, խաչքարեր կազմող։ Կերտել է Մշո Սուրբ Առաքելոց վանքի արևելյան կողմում, պարսպից դուրս կանգնեցված ինը խաչքարերից երկուսը։ Խաչքարերի այդ խումբը հայտնի է «Խաչաթոռ» կամ «Թարգմանչաց» անունով։ 1123 թվականի խաչքարի վրա պահպանվել է Հեսու Գծողի լրիվ, 1141 թվականի վրա՝ թերի, բայց վերականգնելի ստորագրությունը։ Ենթադրվում է, որ 1125 թվականին Հեսու Գծողը մասնակցել է Առաքելոց վանքի նորոգմանը։
Կատեգորիա:Հայ քանդակագործներ Կատեգորիա:Միջնադարյան հայեր
Հրիկոնք
Հրիկոնք, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Սասունի Հազզո-Խաբլջոզ գավառակում։
1880-ական թթ.-ին ուներ 5 տուն՝ 23 հայ բնակչով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Աստերոիդների ցանկ (210701-210800)
Աստերոիդների ցանկ (210601-210700) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (210801-210900)
Պետսոնն ու Ֆինդուսը․ աշխարհի լավագույն Սուրբ Ծնունդը
'''Պետսոնն ու Ֆինդուսը. աշխարհի լավագույն Սուրբ Ծնունդը''' (Pettersson und Findus - Das schönste Weihnachten überhaupt; Pettson and Findus: The Best Christmas Ever), հայտնի է նաև «Պետսոնն ու Ֆինդուսը 2» անվանումով, գերմանական գեղարվեստական մանկական ֆիլմ, որը նկարահանել է կինոռեժիսոր Ալի Սամադի Ահադին 2016 թվականին, ըստ շվեդ գրող Սվեն Նուրդկվիստի` Պերսոնի և Ֆինդուսի մասին պատմվածքի։ Ֆիլմը նկարահանվել է խաղարկային կինոյի և եռաչափ անիմացիայի տեխնիկայով և դարձել հերոսների մասին պատմող կինոեռագրության առաջին մասի՝ «Պետսոնը և Ֆինդուսը․ փոքրիկ տանջողը և մեծ ընկերությունը» ֆիլմի շարունակությունը։
Սյուժե
Պետսոնը խոստանում է Ֆինդուսին աշխարհի լավագույն Սուրբ ծնունդը, սակայն գործընթացի պատրաստման ընթացքում խնդիրներ են առաջանում։ Սկզբում նրանք ուզում են գնալ անտառ` եղևնի կտրելու, բայց նրանց խանգարում է ուժեղ բուքն ու բորանը։ Հաջորդ օրը Պետսոնը և Ֆինդուսը գնում են անտառ, բայց այն բանից հետո, երբ Պետսոնը ուզում է կտրել ծառի ճյուղերը, նա ընկնում է սահնակի վրա, և սահնակը նրան գցում է սարից, և նա ընկնում է ձնաթմբի մեջ և ուժեղ վնասում է ոտքը։ Պետսոնը և Ֆինդուսը վերադառնում են տուն, բայց Պետսոնը չի կարողանում քայլել։ Ֆինդուսը փորձում է օգնել նրան և լվանում է հատակը։ Սակայն դրանից հետո արդեն նրանք ոչ կարող էին գնալ եղևնի կտրելու, ոչ էլ` խանութ ուտելիքներ գնելու։ Այդ ժամանակ Գուստավսոնն իր շան հետ փորձում է բռնել անտառի արհեստական լճակում ապրող գետածածանին, իսկ Բեդան մոտենում է մեկ նրան, մեկ Պետսոնին, պարզելու համար` արդյոք ամեն ինչ կարգին է, թե ոչ։ Թե՛ Բեդային, թե՛ Գուստավսոնին այցելում են երեխաները` Սուրբ Ծնունդը նշելու համար։ Նախ Բեդան, իսկ հետո նաև Գուստավսոնը հարցնում են Պետսոնին, արդյո՞ք նրան որևէ բան պետք չի և արդյո՞ք նա չի ուզում միասին նշել Սուրբ Ծնունդը, Բայց Պետսոնը միշտ մերժում է` ասելով, որ ինքը և Ֆինդուսը ոչնչի կարիք չունեն։
Գալիս է Սուրբ ծնունդի նախօրեն։ Պետսոնը և Ֆինդուսը նայում են տոնածառին, որը պատրաստել են ձեռքի տակ ընկած նյութերով, մի քանի ձու են եփում և կտրում են վերջին գազարը։ Պետսոնը Ֆինդուսին նոր դահուկներ է նվիրում, որն իր ձեռքով է պատրաստել, իսկ Ֆինդուսը Պետսոնին նվիրում է պատառաքաղներից իր ձեռքով պատրաստած քորիչ։ Եվ հանկարծ նրանց են հյուր գալիս Բեդան և Գուստովսոնն` իրենց ընտանիքներով։ Նրանք բերում են ուտելիք և նվերներ։ Բոլորն ուրախանում են, երգում են և նստում մի սեղանի շուրջ, որպեսզի տոնը դիմավորեն ընկերների հետ միասին։
Մրցանակներ
2017 թվական` «Մետրոպոլիս» մրցանակ (Deutscher Regiepreis Metropolis) լավագույն մանկապատանեկան ֆիլմի համար, ռեժիսոր` Ալի Սամադի Ախադի ։
Շարունակություն
2018 թվականի աշնանը թողարկվել է եռագրության երրորդ և վերջին մասը` «Պետսոնը և Ֆինդուսը․ Ֆինդուսի տեղափոխումը» (Pettersson und Findus - Findus zieht um) վերնագրով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր կատուների մասին
Լիվիա Տուրկո
Լիվիա Տուրկո (Livia Turco, ), իտալացի ձախակենտրոնամետ քաղաքական գործիչ, սոցիալական համերաշխության նախարար (1996-2001 թվականներ), առողջապահության նախարար (2006-2008 թվականներ)։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1955 թվականի փետրվարի 13-ին Կունեոյում, ավարտել է դասական վարժարանը, զբաղվել է դասավանդմամբ, 1978-1982 թվականներին եղել է Իտալիայի կոմունիստական երիտասարդական ֆեդերացիայի (FGCI) քարտուղար Թուրին գավառում, 1986 թվականից եղել է Իտալիայի կոմունիստական կուսակցության քարտուղարության անդամ։ Ձախ կուսակցությունների վերակազմավորմանը զուգընթաց հաջորդաբար անդամակցել է Դեմոկրատական կուսակցության ձախ ուժերին ։
1987-2006 թվականներին Տուրկոն եղել է X-XIV գումարման պատգամավորների պալատի անդամ, 2008-2013 թվականներին եղել է XVI գումարման պատգամավոր ։ 2006-2008 թվականներին Պիեմոնտից սենատոր է եղել ։
Ձախակենտրոնամետ կառավարություններում (1996-2001, 2006-2008 թվականներ)
1996-2001 թվականներին Լիվիան Տուրկոն սոցիալական համերաշխության նախարար է եղել ձախակենտրոն չորս կառավարություններում՝ Պրոդիի առաջին կառավարությունում (1996 թվականի մայիսի 17-ից մինչև 1998 թվականի հոկտեմբերի 21-ը ), Դ'Ալեմայի առաջին (1998 թվականի հոկտեմբերի 21-ից մինչև 1999 թվականի դեկտեմբերի 22-ը ) և երկրորդ (1999 թվականի դեկտեմբերի 22-ից մինչև 2000 թվականի ապրիլի 25-ը) կառավարություններում և Ամատոյի երկրորդ կառավարությունում (2000 թվականի ապրիլի 25-ից 2001 թվականի հունիսի 11-ը) ։
Լինելով նախարար՝ Ջորջո Նապոլիտանոյի հետ նախաձեռնել է այսպես կոչված «Տուրկո-Նապոլիտանոյի օրենքը» (1998 թվականի մարտի 6-ի № 40 օրենք), որը կոչված էր խրախուսելու օրինական ներգաղթը Իտալիա և խոչընդոտելու անօրինական ներգաղթին։ Այդ նորմատիվային ակտով ստեղծվել էր ժամանակավոր կացության կենտրոնների ցանց (Centri di Permanenza Temporanea), որտեղ առանց փաստաթղթերի Իտալիա մուտք գործել ցանկացողները պետք է գրանցված լինեին 30 օրվա ընթացքում, և այդ ժամկետի ընթացքում նրանց ինքնությունը պարզելու անհնարինության դեպքում 15 օրվա ընթացքում ենթակա էին արտաքսման ։
2000 թվականի ապրիլի 16-ի Պյեմոնտում կայացած տարածաշրջանային ընտրություններում Տուրկո Լիվիայի գլխավորած «Livia Turco Piemonte» ձախակենտրոնամետ դաշինքը պարտություն է կրել՝ ստանալով ընտրողների 33,12 %-ի աջակցությունը՝ Էնցո Գիգոյի գլխավորած աջակենտրոնամետ կոալիցիայի ձայների 61,92 %-ի դիմաց ։
Պրոդիի երկրորդ կառավարությունում (2006 թվականի մայիսի 17-ից մինչև 2008 թվականի մայիսի 6-ը) Տուրկոն ստացել է առողջապահության նախարարի պաշտոնը ։ 2006 թվականին Il Giornale թերթում «Տուրկոն ցանկանում է օրինականացնել էվթանազիան» վերնագրով հոդված է լույս տեսել, ինչի հետևանքով նրա խմբագիր Մաուրիցիո Բելպիետրոն ստիպված է եղել ներողություն խնդրել՝ ընդունելով խմբագրության սխալը․ լրագրողները շփոթել են «Ռոզա» կուսակցության ներկայացուցիչ Մաուրիցիո Տուրկոյին առողջապահության նոր նախարարի հետ։ Ի պատասխան Բելպիետրոյի արդարացումներին, որ սխալի պատճառ է դարձել ձախակենտրոն մեծամասնության օրինագիծը, որը ենթադրում էր իրենց համար անընդունելի բուժման և էվթանազիայի մեթոդների նախապես հայտարարագրման պրակտիկական կիրառում, Տուրկոն հայտնել է իր վրդովմունքը և հիշեցրել, որ որպես կառավարության անդամ իրավունք չունի օրինագծեր նախաձեռնել ։
Հեռանալը քաղաքականությունից
2013 թվականին հրաժարվել է մասնակցել խորհրդարանական ընտրություններին, գլխավորել է ներգաղթի և Դեմոկրատական կուսակցությունում սոցիալական քաղաքականության ֆորումը (Forum immigrazione e politiche sociali) ։
Ընտանիք
2006 թվականի հունվարին Լիբիան Տուրկոն պաշտոնապես ամուսնացել է տարածաշրջանային իշխանությունների աշխատակազմի աշխատակից Պյեմոնտ Ագոստինո Լոպրևիտեի հետ, որի հետ մոտ քառորդ դար սերտ հարաբերությունների մեջ էր ։ Նրանց ընտանիքը իտալական մամուլը համարում է տղամարդու և կնոջ միջև նոր հարաբերությունների օրինակ․ երբ 1992 թվականին ծնվել է նրանց միակ որդին՝ Էնրիկոն, հենց Լոպերվիտեն է արձակուրդ վերցրել երեխայի խնամքի համար, քանի որ Տուրկոն զբաղված էր նախընտրական քարոզարշավով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի նախարարներ Կատեգորիա:Իտալիայի Հանրապետության սենատորներ Կատեգորիա:20-րդ դարի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:«Իտալիայի Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանի մեծ խաչի ասպետներ Կատեգորիա:21-րդ դարի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Իտալիայի կին քաղաքական գործիչներ
Սլակբաշ (գյուղ, Բելեբեևսկի շրջան)
Սլակբաշ (Слакбаш, Ыҫлаҡбаш), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելեբեևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 580 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելեբեևսկի շրջանի բնակավայրեր
Քեմոսինթեզ
Պլաստիկ փոխանակություն
Այս փոխանակությունն (այլ կերպ այն կոչվում է նաև ասիմիլյացիա) արտացոլում է բջջում տեղի ունեցող օրգանական նյութերի կենսասինթեզի գործընթացները։ Բջիջների շրջակա միջավայրից վերցնելով իրենց կենսագործունեության համար անհրաժեշտ հարաբերականորեն պարզ մոլեկուլներ՝ և դրանցից սինթեզում են տվյալ բջջին բնորոշ յուրատահուկ ավելի բարդ միացություններ։ Այսպես, տարբեր ամինաթթուներից սինթեզվում են բազմաթիվ սպիտակուցներ, մոնոսախարիդներից կազմում են պոլիսախարիդներ, ազոտային հիմքերն անցնում են նուկլեոտիդների մեջ, դրանցից սինթեզվում են նուկլեինաթթուներ և այլն։ Բջջում ընթացող նյութերի սինթեզը կոչվում է կենսասինթեզ։ Սինթեզված միացություններն օգտագործվում են բջիջների, դրանց տարբեր օրգանոիդների կառուցման, բջիջների կենսագործունեության, ինչպես նաև օգտագործված կամ քայքայված մոլեկուլները փոխարինելու համար։
Պլաստիկ փոխանակության ռեակցիաների մեջ ամենակարևոր նշանակությունն ունեցող սպիտակուցների կենսասինթեզն է։ Յուրաքանչյուր տեսակի բջիջ ունի յուրահատուկ սպիտակուցներ, որոնք բնորոշ են միայն տվյալ տեսակին։ Նման սպիտակուցները սինթեզելու հատկությունը ժառանգաբար բջջից բջիջ է անցնում, և պահպանվում է ամբողջ կյանքի ընթացքում։ Բոլոր բջիջները կյանքի ընթացքում սպիտակուց են սինթեզում, քանի որ բնականոն կենսագործունեության ընթացքում սպիտակուցները աստիճանաբար բնափոխվում են, դրանց կառուցվածքն և ֆունկցիան խախտվում են։
Պլաստիկ փոխանակության եղանակներից են քեմոսինթեզը և ֆոտոսինթեզը ։
Քեմոսինթեզ, անօրգանական նյութերից օրգանական նյութեր սինթեզելու ընդունակությունը, որով օժտված են բակտերիաների որոշ տեսակներ։ Այն եղանակը, որի շնորհիվ դրանք էներգիա են կուտակում սինթեզի ռեակցիաների համար, սկզբունքորեն այլ է բուսական բջիջների համեմատությամբ։ Փոխանակության այս տիպը հայտնաբերել է ռուս գիտնական, մանրէաբան Ա.Ն. Վինոգրադսկին։ Այդ բակտերիաներն օժտված են հատուկ ֆերմենտային ապարատով, որը նրանց հնարավորություն է տալիս օրգանական միացություններ։ Այս գործընթացը կոչվում է քեմոսինթեզ։ Էներգիա կարող է անջատվել ջրածնի, ծծմբաջրածնի, ծծմբի, երկաթի (II), ամոնիակի, նիտրիտի և այլ անօրգանական միացությունների օքսիդացումից։
Կարևոր քեմոսինթեզողներից են նիտրիֆիկացնող բակտերիաները։ Դրանից մի տեսակի համար էներգիայի աղբյուրն ամոնիակի օքսիդացումն է ազոտային թթվի, իսկ նիտրիֆիկացնող բակտերիաների մյուս խումբն օգտագործում է ազոտային թթուն ազոտականի օքսիդացնելու ժամանակ անջատվող էներգիան։
NH3→NO2-</tt>+էներգիա
Ամոնիակը (ամոնիում իոնը), որը կարող է առաջանալ ինչպես ազոտֆիքսացիայի, այնպես էլ օրգանական նյութերի հանքայնացման արդյունքում, թթվածնի առկայության պայմաններում, հողում արագ ենթարկվում է օքսիդացման։ Կատիոնի փոխարկումն անիոնի բերում է հողի թթվայնության մեծացմանը, դրանով իսկ մեծացնելով հանքային աղերի լուծելիությունը։
Ավտոտրոֆ քեմոսինթեզողներ են նաև երկաթաբակտերիաները և ծծմբակատերիաները։ Դրանցից առաջիններն օգտագործում են երկվալենտ երկաթն, եռավալենտ երկաթի փոխարկվելուց անջատվող էներգիան, երկրորդներն՝ օրինակ, անգույն ծծմբակտերիաները, ծծումբը օքսիդացնում են մինչև ծծմբական թթու.
Fe2+</tt>→Fe3+</tt>+էներգիա
S→SO4-</tt>+էներգիա
Երկաթ և ծծումբ օքսիդացնող որոշ բակտերիաներ օգտագործվում են աղքատ հանքաքարերից տարբեր մետաղների՝ պղնձի, ցինկի, նիկելի, մոլիբդենի, ուրանի և այլ մետաղների կորզման համար։ Ներկայումս այդ մեթոդը լայն կիրառություն ունի հանքարդյունաբերության բնագավառում։
Բոլոր քննարկված բակտերիաներն աէրոբ օրգանիզմներ են։ Քեմոսինթեզողների դերը շատ մեծ է։ Դրանք կարևոր նշանակություն ունեն նյութերի և տարրերի շրջապտույտում։
Տես նաև
Կատեգորիա:Կենսաբանական գործընթացներ Կատեգորիա:Նյութափոխանակություն Կատեգորիա:Բնապահպանական մանրէաբանություն Կատեգորիա:Էկոհամակարգեր Կատեգորիա:Քեմոսինթեզ
Լյումատի
Լյումատի (Lümati), գյուղ Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Պալա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 66 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Պալա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Կարմրան բազմաճյուղ
Կարմրան բազմաճյուղ, կարմրանազգիների ընտանիքի, կարմրան ցեղի բույս։
Նկարագրություն
Տերևաթափ փոքր ծառ կամ թուփ է՝ բազմամյա ճյուղերը ծածկված են մուգմոխրագույն, իսկ երիտասարդ ճյուղերը կարմրավուն կամ նարնջակարմրավուն կեղևով։ Միամյա ընձյուղների տերևները նշտարաձև են, կարճ ցողունը որոշ չափով ընդգրկող հիմքով։ Կանաչ ընձյուղների տերևները կարճ-օվալաձև են կամ դելտայաձև սրտանման,ցողունը որոշ չափով ընդգրկող հիմքով։ Ծաղիկները գտնվում են ծայրային հուրաններում։ 5 անդամանի են։ Ծաղկակիցը նշտարաձև է կամ ձվաձև-նշտարաձև, ծաղկակոթին հավասար է կամ նրանից մի փոքր երկար։ Բաժակաթերթիկները օվալաձվաձև են, սրածայր կամ բթավուն, կիսաթափանցիկ, թաղանթանման եզրերով, առանց քթիկի։ Պսակաթերթիկները վարդագույն են, վառ մանուշակագույն կամ սպիտակ,հակառակ-ձվաձև, թեք, մինչև 1,5 մմ երկարությամբ, որոնք առաջացնում են հավաքված, բաժականման պսակ, որը մնում է պտուղների վրա։ Ենթավարսանդային սկավառակը 5 մասանի է, յուրաքանչյուր գագաթին փոքրիկ փոսիկներով, երբեմն՝ առանց դրանց։ Առէջները 5-ն են։ Վարսանդը ունի 3 սռնակ։ Պտուղը տուփիկ է մինչև 5 մմ երկարությամբ, միջին հաշվով պարունակում է 17 սերմ, որոնք ծլունակությունը պահպանում են 3-10ամիս։ Ծաղկում է գարնանից մինչև խոր աշուն։
Տարածվածություն
Բնական պայմաններում տարածված է Կովկասում, նախկին ԽՍՀՄ-ի Եվրոպական մասում Միջին Ասիայում, Ղազախստանում, Մոնղոլիայում, Չինաստանում, Ճապոնիայում, Աֆղանստանում, Իրանում, Փոքր Ասիայում, Բալկաններում։ Հայաստանի պայմաններում հանդիպում է Արաքս գետի հովտում, Լոռի ում, հազվադեպ Սևանի ավազանում, որտեղ աճում է գետափերին, գետերի չորացած հուներում, աղուտներում, ծովի մակերևույթից 1600- 1800 մ (երբեմն' 1950 մ) բարձրության վրա։ Արտակարգ ցրտադիմացկուն տեսակ է. դիմանում է մինչև -45 °C-ի սառնամանիքների։
Կիրառություն
Չափազանց արժեքավոր դեկորատիվ տեսակ է, որը կարելի է առաջարկել հանրապետության բոլոր դենդրոլոգիական շրջաններում մշակելու համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կարմրանազգիներ
Շինշիլաներ
Շինշիլաներ, կրծողների ընտանիքին պատկանող կենդանատեսակ։ Բնակվում են անապատային բարձրավանդակներում՝ Չիլի, Պերու, Բոլիվիայի և Արգենտինայում։ Շինշիլաները համարվում են ինտենսիվ որսի կենտրոն, իրենց թանկ մորթու շնորհիվ, որը հանգեցրեց կենդանատեսակի նվազմանը և մուտք գործեցին բնապահպանական միջազգային միության մեջ։ Երկարապոչ շինշիլաները կան տարբեր երկրների ֆերմաներում։
Տեսակներ
Առանձնացվում են այս տեսակները՝ փոքր երկարապոչ կամ առափնյա, կարճապոչ կամ մեծ շինշիլա։
Բնական բնակավայրեր
Շինշիլաների ծննդավայրը Հարավային Ամերիկան է, կարճապոչ շինշիլաները ապրում են հարավային Բոլիվիյայում, Արգենտինայի հյուսիս-արեւմուտք մասում և հյուսիսային Չիլիում։
Որպես ապաստարան,կացարան օգտագործում են ծերպերը և քարերի տակի խոռոչները,երբ այս ամենը չեն գտնում,նրանք փոսեր են փորում։ Շինշիլաները կատարելապես հարմարված են լեռնային կյանքին։
Որոշ տեղեկությունների համաձայն՝ նրանք կարող են ապրել մինչև 20 տարի։ Որպես սնունդ նրանց ծառայում է մի շարք խոտաբույսեր,հատկապես հացահատիկային,ինչպես նաև մամուռներ,քարաքոսներ,կակտուսներ,թփեր,ծառերի արմատներ։ Կենդանական կերերից՝միջատներ։
Շինշիլաները ապրում են խմբերով և ակտիվ են գիշերվա ընթացքում։ Ունեն մեծ սև աչքեր, երկար բեղեր։ Մեծ օվալաձև ականջներ պատահական չեն դրանք արտահայտում են հարմարվողականությունը՝ գիշերային կյանքին։
Կատեգորիա:Վտանգված տեսակներ
Աստերոիդների ցանկ (29801-29900)
Աստերոիդների ցանկ (29701-29800) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (29901-30000)
Աբբաս իբն ալ-Ահնաֆ
Աբբաս իբն ալ-Ահնաֆ (عباس بن الأحنف, ), նոր ուղղության արաբ Աբբասյան բանաստեղծ, որը հրաժարվել է մինչիսլամական պոեզիայի կանոնացված նորմերից ։ Արաբական Բանու Խանիֆա ցեղիղ էր։ Մոտ էր Հարուն ալ-Ռաշիդ խալիֆին։
Կենսագրություն
Գրել է միայն սիրային-թախծոտ բանաստեղծություն-գազելներ։ Աբբասի ստեղծագործությունների հիման վրա գրվել են երգեր, որոնք երգել են պալատական երգիչները։ Իր բանաստեղծություններում Աբբասը գովերգել է «հիմնականում անպատասխան սերը, և մարդիկ նրա ստեղծագործություններում կորստի հետ համակերպած են թվում» ։ Նրա ընտրած բառերը պարզ են, ոճը` ազատ և թեթև։
Աբբասը մեծացել է Բաղդադում, որտեղ դարձել է Աբբասյան խալիֆ Հարուն ալ-Ռաշիդի ընկերը, որը վարձել է նրան` հանգստի ժամանակ իրեն զվարճացնելու համար։ Աբբասի ստեղծագործությունները ազդել են Աբդուլլահ իբն ալ-Մուտազզի և Աբու ալ-Աթահիայի վրա ։ Նրա մահից հետո նրա բանաստեղծությունները հավաքվել են մեկ ժողովածուի մեջ, որը բարձր գնահատականի է արժանացել Ալ-Անդալուսում։
Արտաքին հղումներ և աղբյուրներ
Կատեգորիա:Գրողներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:8-րդ դարի գրողներ
Կապերություն
Կապերություն (kapen - զավթել), մասնավոր նավերի ռազմական գործողությունները բաց ծովում՝ պետության հատուկ լիազորությամբ (կապերային վկայականով)։ Հատկապես տարածվել է միջնադարում։ Կապերությունը համարվել է պատերազմ վարելու օրինական միջոց, սակայն աստիճանաբար վեր է ածվել «օրինականացված» ծովահենության և հաճախ ծառայել հակառակորդի առևտրական մրցակցությունը խափանելուն։ Կապերությունը հատկապես բացասական արտահայտություն է ստացել գաղութային պատերազմների շրջանում, դարձել գաղութային տերությունների հենակետը ծովում։ Հայերի առևտրական գործունեությունը, այդ թվում «մանիլայի հայկական առևտուրը» խոչընդոտելու համար Անգլիան, Հոլանդիան, Պորտուգալիան և գաղութային մյուս պետություններն ամենուր խրախուսել են կապերությունը հայ առևտրական նավերի նկատմամբ, հաճախ կապերային վկայականներով օրինականացրել ծովահենային կողոպուտը։ Ծովահեններ ասպետ դը Գարդանը, Մոլեն, Անդրի դ’Անգլյուր դը Բուրլեմոնը, նավապետ Ջոն Պետրեն, ծովակալ Գրիֆֆին և ուրիշներ, որոնք համաշխարհային օվկիանոսի տարբեր շրջաններում կողոպտում էին հայկական առևտրական նավերը, ունեին կապերային վկայականներ։ Ջոն Ռիչարդի և Սամուել Ուայտի ծովահենային կազմակերպության նավապետ Կոուտսը հայկական «Նոր Երուսաղեմ» նավի զավթումը արդարացնում էր Սիամի թագավորից ստացած լիազորությամբ։ Պայքարի այլ միջոցների թվում հայերը մեծ նշանակություն են տվել իրավական միջոցներին, պայքարել կապերության դեմ միջազգային իրավական ընդհանուր միջոցառում մշակելու օգտին։ 18-րդ դար ի վերջից սկսվեց կապերությունը ամբողջությամբ արգելելու պայքարը։ Առաջին օրենսդրական ակտն ընդունվել է 1792 թվականին (Ֆրանսիա)։ 1856 թվականին Փարիզում ընդունվել է կապերությունն արգելելու միջազգային դեկլարացիա։ Ժամանակակից իրավունքի նորմերով ոչ ռազմական նավերի ամեն մի գործողություն, որն ուղղված է հակառակորդի ռազմական կամ առևտրական նավերի դեմ, համարվում է ծովահենություն։
Կատեգորիա:Հանցագործություն
Լա Ասունսիոն
Լա Ասունսիոն (La Asunción), քաղաք Վենեսուելայում։ Արիսմենդի համայնքի և Նուևա Էսպարտա նահանգի վարչական կենտրոնն է, նահանգ, որի կազմի մեջ մտնող երեք կղզիներից մեկի՝ Մարգարիտա կղզու կենտրոնական մասում էլ տեղակայված է։ Բնակչության թվաքանակը 36 806-ից 2011 թվականին հասել է 117.513-ի ։