cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
M270
Արտադրություն
M270 համակարգերի արտադրությունը սկսվել է 1983 թվականին և շարունակվել մինչև 2003 թվականը։ 2003 թվականին կասեցվեց M270 համակարգերի արտադրությունը և սկսվեց ՀԻՄԱՐՍ համակարգերի մշակումը։ 2005 թվականին արտադրության դրվեց ՀԻՄԱՐՍ համակարգերը, որոնց արտադրությունը շարունակվում է մինչ օրս։
ՀԻՄԱՐՍ
ՀԻՄԱՐՍ համակարգը M270 համակարգի ավելի թեթև տարբերակն է։ Ի տարբերություն M270 համակարգի ՀԻՄԱՐՍ համակարգը տեղադրված է ոչ թե թրթուռավոր այլ բարձր շարժունակությամբ անվավոր բեռնատարի շասսի վրա, որի շնորհիվ առավելագույն արագությունը 65 կմ/ժ-ից հասցվել է 85 կմ/ժ։ ՀԻՄԱՐՍ համակարգի հրթիռները նույն են ինչ Մ270 համակարգինը, սակայն կրում են միայն մեկ փաթեթը՝ ընդհանուր 6 հրթիռներ (M270 համակարգը կրում է 12 հրթիռ)։
Կաբանաբոնա
Կաբանանա (Cabanabona) մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Լեյդա պրովինցիայում, Կատալոնիա ինքնավար համայքնի կազմում։ Տարածքը կազմում է 14,2 կմ²։ Բնակչությունը 110 մարդ (ըստ 2010 թվականի տվյալների)։
Բանա-Փանասկերտի գետ
Բանա-Փանասկերտի գետ, գետակ Ճորոխի ավազանում։ Այսպես է անվանում վրաց ժամանակագիր Վախուշտին Բանակ գետակը։ Անունը կազմված է Բանակ գյուղի Բանա ու Փանա տարբերակների բաղադրումից ։
Նովայա Մարիևկա (գյուղ, Թելմանովսկի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Նովայա Մարիևկա գյուղում բնակվում էր 175 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Թելմանովսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1877 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Անտալ Հերմանն
Անտալ Հերմանն (Hermann Antal, ), հունգար ազգագրագետ, բանասեր, հայագետ։ Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր։
Կենսագրություն
Տիրապետել է հայերենին։ Սովորել է Բուդապեշտի համալսարանում։ Զբաղվել է Հունգարիայի և Տրանսիլվանիայի ժողովուրդների, այդ թվում տարածաշրջանում բնակվող հայերի ազգագրության ուսումնասիրությամբ, եղել «Ազգագրական տեղեկություններ Հունգարիայից» («Ethnologische Mitteilungen aus Ungarn») հանդեսի (ուներ հայագիտական հավելված) հիմնադիրներից և խմբագիրը (1887 թվականից)։ Հիմնել է «Հունգարիայի ազգագրական ընկերությունը» (ուներ հայկական բաժին)։ Հերմանը նպաստել է Գեռլայի Հայկական թանգարանի ստեղծմանն ու հարստացմանը, դարձել նրա պատվավոր տնօրենը, խմբագրել է (1907 և 1913 թվականների մի քանի համարներ) Գեռլայի «Արմենիա» («Armenia») հանդեսը, այնտեղ տպագրել նաև իր հայագիտական հոդվածները («Գնչուները Հայաստանում 500 տարի առաջ», 1884 թ., դ 4, «Բեհիստունի արձանագրությունները Հայաստանի մասին», 1888 թ., դ 9, «Հայերը Թուրքիայում», 1888 թ., դ 11-12 և այլն)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հունգարացի ազգագրագետներ Կատեգորիա:Հունգարացի հայագետներ Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հունգարացի պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Բուդապեշտի համալսարանի շրջանավարտներ
Ներսես Ներսիսյան (ռազմական գործիչ)
Ներսես Գևորգի Ներսիսյան,, ռազմական գործիչ, ազատամարտիկ, «Արծիվ 11» ջոկատի հրամանատար։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1963 թվականի հունիսի 5-ին Արմավիրի մարզի Մյասնիկյան համայնքում։ Ավարտել է Մյասնիկյանի միջնակարգ դպրոցը։ 1981 թվականին ավարտել է պրոֆտեխուսումնարանի գինեգործության բաժինը։ 1982-1984 թվականներին զորակոչվել է Խորհրդային բանակ, ծառայել է Գերմանիայի դեմոկրատական հանրապետությունում (ԳԴՀ)։ 1985 թվականին աշխատել է վարորդ Բաղրամյանի ԱՏԾ-ում։ 1988 թվականից ակտիվ մասնակցել է Ղարաբաղի շարժմանը և անդամագրվել է Բաղրամյանի շրջանում կազմավորված «Բաղրամյան» ջոկատին։ 1990-1994 թվականներին մասնակցել է ՀՀ և ԼՂՀ սահմանների պաշտպանության մարտերին ։
1990 թվականին հունվարի 24-ից մասնակցել է Երասխի, Կոռնիձորի, Էդիլլուի, Բլութանի, Խրմնջուղի ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։
1992 թվականի դեկտեմբերի 4-31-ը՝ Լաչինի, Ղոչազ պաշտպանական մարտերին։
1992 թվականին մասնակցել է Մարտակերտում Ղարաչինարիի և մի շարք այլ գյուղերի պաշտպանությանը։ Նույն թվականին Վազգեն Սարգսյանի հրամանով օրինականացվել են բոլոր կամավորական ջոկատները և որոնք հետագայում ազգային բանակի հիմք են հանդիսացել։ Ջոկատի հիման վրա կազմավորվել է 76 հոգուց բաղկացած վաշտ, որը հետո միացել է Ռուբիկ Եղոյանի գումարտակին ։
1993 թվականի սեպտեմբերի 2-ից հոկտեմբերի 25-ը N50091 գումարտակում Բաղրամյանի 70 հոգանոց ջոկատի հրամանատարն է եղել և իր ջոկատի հետ միասին մասնակցել է Ֆիզուլիի, Հորադիզ (գյուղ)|Հորադիզի ազատագրական մարտերին։
1993 թվականին «Բաղրամյան» ջոկատի հիմքի վրա ստեղծվել է Բաղրամյան վաշտը, որի հրամանատար է նշանակվել Ներսես Ներսիսյանը։
1993 թվականին վաշտը մասնակցել է Ֆիզուլու շրջանի ազատագրմանը և պաշտպանությանը։
1993 թվականին «Երկրապահ Կամավորականների Միություն» հասարակական կազմակերպության հիմնադրման օրվանից Ներսեսը միացել է ԵԿՄ-ին և մնացել մինչև մահ։
1994 -1998 և 2009-2020 թվականներին եղել է Արմավիր՝ Բաղրամյանի տարածաշրջանի ԵԿՄ-ի (Երկրապահ Կամավորականների Միություն) նախագահ։
1994 թվականի հունվարի 4-ից ապրիլի 24-ը 5-րդ բրիգադայի կազմում 150 հոգուց բաղկացած ջոկատով մասնակցել է Մարտակերտի շրջանի Մեծ-Շեն, Մաղավուզ, Թալիշ գյուղերի, իսկ արդեն հունվարի 11-ին՝ Հակոբ-Կամարի ազատագրմանը։ Ապրիլի 24-ին Մատաղիսի համար մղվող մարտերի ժամանակ դիպուկահարի գնդակից, ուսի հատվածում՝ սրտից մի քանի սանտիմետր վերև, ստացել է ծանր վիրավորում։
1994 թվականին ստացել է կապիտանի սպայական կոչում։
2016 թվականին եղել է ՀՀ ԵԿՄ Վարչության անդամ։
2016 թվականին մասնակցել է ապրիլի 1-ի լույս 2-ի գիշերը սկսված Քառօրյա պատերազմին։
«Շենիկ» ՋՕԸ-ում եղել է Բաղրամյան տեղամասի պետ։
2020 թվականի սեպտեմբերի 27-ին սկսված Արցախյան երկրորդ պատերազմի հենց առաջին օրերին կամավորագրվել է առաջնագիծ մեկնելու համար և մերժում է ստացել 57 տարեկան լինելու պատճառով։ Չի նահանջել և հավաքագրել է մոտ 93 կամավորական, ստեղծել «Արծիվ 11» ջոկատը, որն էլ հոկտեմբերի 2-ին իր հրամանատարությամբ մեկնել է առաջնագիծ՝ Եղնիկներ։ 10 օր կռվելուց հետո «Արծիվ 11» ջոկատի առաջ կարևոր մարտական առաջադրանք է դրվել հոկտեմբերի 12-ին՝ ութ անդամներով պետք է բարձրանային Արեգա սարը և պահեին լքված դիրքը։ Ամբողջ գիշեր ութ հոգով պահել են դիրքը, լույսը բացվելուն պես հակառակորդը սկսել է ռմբակոծել։  Կարճ ժամանակ անց արկի պայթյունից Ներսեսը ծանր վիրավորվել է, իսկ երկու երիտասարդ  կամավորականները զոհվել են։ Ներսեսը մահացել է ճանապարհին շտապ օգնության մեքենայով բուժկետ տեղափոխելիս ։
Ներսես Ներսիսյանը ամուսնացած էր և ուներ 3 երեխա՝ 2 որդի և 1 դուստր, կինը՝ Արուսյակ Չոպիկյան, որդիներ՝ Սուրեն Ներսիսյան, Սեյրան Ներսիսյան և դուստրը՝ Գայանե Ներսիսյան։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:44-օրյա պատերազմի մասնակիցներ հայկական կողմից Կատեգորիա:Արիության մեդալակիրներ Կատեգորիա:Մարտական ծառայության մեդալակիրներ Կատեգորիա:Արցախյան պատերազմի մասնակիցներ հայկական կողմից
2002
Մահեր
Կատեգորիա:2002 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Իսլամ Մախաչև
М-1 Global
Մախաչևը M-1 Global-ում իր նորամուտն է նշել Թենգիզ Կուչուայի դեմ 2011-ի փետրվարի 12-ին և առաջին ռաունդում հաղթել է նոկաուտով։ Երկրորդ մենամարտում Մախաչևը բախվել է Ֆրանսիայից Մանսուր Բառնաուի (Mansour Barnaoui) հետ, 2013 թվականի ապրիլի 9-ին M-1 Challenge 38-ում։ Նա հաղթել է մրցավարների միաձայն որոշմամբ։ Այնուհետև Մախաչևը հանդիպել է բրազիլացի մարտիկ, ջիու-ջիթսու ի սև գոտու սեփականատեր Ռանդեր Ջունիորի հետ 2013 թվականի օգոստոսի 21-ին M-1 Challenge 41-ում և հաղթել մրցավարների միաձայն որոշմամբ։ Ինգուշեթիա յի Հանրապետությունում՝ Թարգիմում, M-1 Challenge 49 մրցաշարի շրջանակներում, Իսլամ Մախարևը ձեռքի (արմունկի լծակի) ցավեցնող հնարքի օգնությամբ հաղթել է Յուրի Իվլևին։ M-1-ում պայմանագրով կայացած վերջին մենամարտում Իսլամ Մախաչևը Սանկտ Պետերբուրգում կայացած M-1 Challenge 52 մրցաշարում հանդիպել է Խորվաթիայից փորձառու մարտիկ Իվան Տրուշչեկին։  Իսլամը գերակշռում էր պայքարում և 3-րդ ռաունդում հակառակորդին ստիպել է հանձնվել խեղդող հնարքով։
Ultimate Fighting Championship
2014 թվականի հոկտեմբերի 2-ին Մախաչևը չորս մենամարտի պայմանագիր է կնքել UFC- ի հետ։ 2015 թվականի մայիսի 23-ին, Մախաչևը երկրորդ ռաունդում հաղթել է Լեո Կունցին UFC 187- ում խեղդող հնարքով։
2015 թվականի հոկտեմբերի 3-ին՝ UFC 192 - Cormier vs. Gustafsson մրցաշարում Մախաչևը հանդիպել է Ադրիան Մարտինսի հետ։ Արդեն առաջին ռաունդի երկրորդ րոպեին Մարտինսը աջ ձեռքով հարվածել է Մախաչևի ծնոտին և նոկաուտի ենթարկել նրան։ Այսպիսով, Մախաչևը կրել է իր կարիերայի առաջին և մինչ այժմ միակ պարտությունը։
2016 թվականի ապրիլին դոպինգի օգտագործման պատճառով հեռացվել էր մրցումներին մասնակցելուց։ Նույն տարվա հուլիսին Ամերիկյան հակադոպինգային գործակալությունը (USADA) պարզել էր, որ Մախաչևը փոքր քանակությամբ մելդոնիում էր օգտագործում սրտի առիթմիայի բուժման ժամանակ ։
2019 թվականի սեպտեմբերի դրությամբ տարել է 6 անընդմեջ հաղթանակներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս ընդհանուր մենամարտիկներ
Մելքոն Քեպապչյան
Մելքոն Մկրտչի Քեպապչյան, հայ գեղանկարիչ։
Կենսագրություն
Սովորել է Ակնի Նարեկյան և Ներսեսյան վարժարաններում։ 1892 թվականին տեղափոխվել է Կոստանդնուպոլիս, որտեղ զբաղվել է մանրանկարչությամբ։ Փոխադրվելով Փարիզ` զբաղվել է նաև գրքերի նկարազարդումով։ 1947 թվականին ներգաղթել է Խորհրդային Հայաստան ։ Աշխատանքները գտնվում են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում ։
Ստեղծագործություններ
Քեպապչյանի արվեստում ակնառու տեղ է գրավում Մեծ եղեռնի թեման։ Մեզ հայտնի առաջին աշխատանքներից է «Ողջ մնացողներուն մղձավանջը» նկարը, որը ներկայացնում է ծխի, բոցերի, խավարի ու ավերի մեջ գտնվող Հայաստանը։ Համազգային ողբերգությունը թեմա է դարձել նաև «Խավարից լույսը», «Ավերակներու բուն», «Հայ մայրերու սուգը», «Հայ անթաղ նահատակներու հիշատակարան» և այլ ստեղծագործությունների համար։ Հատկապես ազդեցիկ է այդ շարքի վերջին նկարը։ Կոստանդնուպոլսի մզկիթների ու մինարեթների չարագուշակ ուրվապատկերի վերևում, արնաներկ հորիզոնում պատկերված են բազմահազար անմեղ զոհերի անհայտ, անանուն, գոյություն չունեցող, խոնարհված խաչ-տապանաքարերը, որոնց կենտրոնում վառվում է նրանց հիշատակը հավերժակոչող անշեջ կրակը։ Դա արվեստագետի կանգնեցրած հուշարձանն է իր ժողովրդի նահատակների հիշատակին, անչափ պարզ, հնչեղ և կոթողային։ Արևմտահայության աղետն իր կնիքն է դրել Քեպապչյանի ողջ ստեղծագործության վրա («Ունայնություն ունայնության», «Թախծոտ գիշեր», «Մղձավանջ», «Գթություն», «Մենություն», «Մահերդ», «Վիշտը», «Ճակատագրիս ընթացքը», «Հացի կռիվ» և այլն)։ Հայրենիքի կորստյան թեման արտահայտվել է անսահման կարոտով տոգորված «Ծննդավայրս, հրաժեշտի տարին» պատկերում և Թորոս Ազատյանի «Քառասնյակը» հատորի նկարազարդումներում։ 1930–ական թվականներին Քեպապչյանը ձևավորել է Փարիզում լույս տեսնող «Նահատակ գրագետներու բարեկամներ» մատենաշարի հատորները, որոնք մեծ ճանաչում են բերել արվեստագետին, և պատկերազարդել «Ձոն Հաճընի հերոսամարտի տասնամյակի» հուշահատորը։ Կարոտախտով տառապող արվեստագետի զգացմունքների դրսևորումն է «Հայրենաբաղձություն» պատկերը։ Հայրենի եզերքի անսահման կարոտն ու վերադարձի բաղձանքն են, որ ուժ են տվել վաթսունամյա նկարչին թողնել օտար ափերը և հայրենադարձվել։
Ցուցահանդեսներ
Անհատական ցուցահանդեսներ է ունեցել Փարիզում 1930 և 1944։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:Հայ գեղանկարիչներ
Մեսրոպյան ազգային վարժարան
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի հայկական դպրոցներ Կատեգորիա:Նորագույն շրջանի հայկական դպրոցներ
Դմիտրի Դոյնիկով
Դմիտրի Եվգենևիչ Դոյնիկով (Дмитрий Евгеньевич Дойников, ), ռուս պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ, թեթև հարձակվողի դիրքում։ Հանդես է գալիս «ՄԲԱ» բասկետբոլային ակումբի կազմում։
Գործունեություն
Դոյնիկովը, ավարտելով Տիմիրյազևսկի մարզադպրոցը, իր պրոֆեսիոնալ կարիերան է սկսել «ԲԿՄԱ Մոսկվա» ակումբի երիտասարդական հավաքականում, որի հետ Երիտասարդական լիգայում նվաճել է բրոնզե մեդալ։ Մեկ տարի անց Դոյնիկովը տեղափոխվել է մերձմոսկովյան «Տրիումֆ»։ «Տրիումֆ-2»-ի կազմում դարձել է ՎՏԲ Միացյալ երիտասարդական լիգայի արծաթե մեդալակիր։ Միաժամանակ նա օգնել է ՄՖԿՄԱ-ի թիմին դառնալ Ուսանողների բասկետբոլի ասոցիացիայի չեմպիոն։
2014 թվականի ամռանը Դոյնիկովը շարունակել է գործունեությունը «Զենիթ»-ում, սակայն մինչև 2014-2015 թվականների մրցաշրջանի մեկնարկը վարձավճարով տեղափոխվել է Ռուսաստանի փորձարարական հավաքական ։ Դմիտրին Սուպերլիգայում անցկացրել է 33 խաղ՝ մեկ խաղում միջին հաշվով վաստակելով 3.7 միավոր, 1.5 անդրադարձ և 0.3 փոխանցում։
Macan (երգիչ)
Անդրեյ Կոսոլապով, ավելի հայտնի ինչպես MACAN —Ռուս երգիչ և երգահան։
Լոցո դի Կադորե
Բնակչությունը կազմում է 1613 մարդ, բնակչության խտություն՝ 54 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 30 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 32040։ Հեռախոսային կոդ՝ (+39) 0435։ Քաղաքի հովանավոր պաշտպանն է սուրբ Լավրենտին։ Քաղաքի տոնը նշվում է օգոստոսի 10-ին։
Macan (երգիչ)
2022 թվականին VK Music երաժշտական հարթակի կողմից ճանաչվել է տարվա արտիստ ։
Դմիտրի Դոյնիկով
Գործունեություն
2015 թվականի օգոստոսին Դոյնիկովը տեղափոխվել է «Ուրալ» բասկետբոլային ակումբ ։ 2015-2016 թվականների Սուպերլիգա-1-ի մրցաշրջանում անցկացրել է 24 խաղ՝ միջին հաշվով վաստակելով 5.9 միավոր, խաղադաշտում 3.3 փոխանցում՝ 18 րոպե 21 վայրկյանում։
Macan (երգիչ)
Կենսագրություն
Անդրեյ Կիրիլի Կոսոլապովը ծնվել է 2002 թվականի հունվարի 6-ին Մոսկվայում՝ բարեկեցիկ ընտանիքում։ Մանուկ հասակում հաճախել է երաժշտական ​​դպրոց, բայց դա նրան չի հետաքրքրել։ Այնուհետև ընդունվել է Ռուսաստանի ժողովրդական տնտեսության եւ պետական ​​կառավարման ակադեմիա՝ որպես իրավաբան ։ Դեռահաս տարիքում Անդրեյը սկսեց հետաքրքրվել ռեփով։ Նախքան իր կարիերան սկսելը նա թողարկել է երգեր MC Guy Fawkes, Nemo MC և Yung Chaser կեղծանուններով ։ Հաջողությունը Անդրեյին հասավ 2019 թվականին «Веселящий газ» երգի շնորհիվ։ Միևնույն ժամանակ նա թողարկեց իր դեբյուտային ալբոմը՝ «1000 км до мечты»։ Քրիստոնյա է ։
Լոցո դի Կադորե
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Դմիտրի Դոյնիկով
Գործունեություն
2016 թվականի օգոստոսին Դոյնիկովը երկարաձգել է պայմանագիրը «Ուրալ» բասկետբոլային ակումբի հետ ։ Դեկտեմբերի 14-ին «Տեմպ-ՍՈՒՄԶ-ՈՒԳՄԿ»-ի հետ խաղում խաղադաշտի կենտրոնում գնդակի համար Դմիտրին հայտնվել է գետնին և չի կարողացել ինքնուրույն կանգնել։ Նա կարիք է ունեցել բժշկական օգնության և չի կարողացել կրկին հանդես գալ խաղում։ Ըստ «Ուրալի» նախագահ Ստանիսլավ Երյոմինի՝ Դմիտրին լուրջ վնասվածք է ստացած եղել և չի կարողացել խաղալ մինչև մրցաշրջանի վերջը ։ 2018 թվականի փետրվարի 1-ին՝ վնասվածքից 13 ամիս անց Դմիտրին առաջին անգամ խաղացել է «Սամարայի» հետ (62:78)։ Մինչև 2017-2018 թվականների մրցաշրջանի վերջը Դմիտրին անց է կացրել 15 խաղ 2.6 միավորով և 1.5 խաղ՝ միջին ցուցանիշով ։
Macan (երգիչ)
Կենսագրություն
Macan կեղծանունը գալիս է Porsche ավտոարտադրողի գերմանական Porsche Macan քրոսովերից ։
Լոցո դի Կադորե
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Դմիտրի Դոյնիկով
Գործունեություն
2018 թվականի օգոստոսին Դոյնիկովը նոր պայմանագիր է կնքել «Ուրալ» բասկետբոլային ակումբի հետ ։ 2018/2019 մրցաշրջանում նրա վիճակագրությունը կազմել է 8.8 միավոր, 5.1 անդրադարձ և 0.7 փոխանցում։
Macan (երգիչ)
Կարիերա
2022 թվականի սեպտեմբերին «Останься образом» երգը ներառվել է Афиша Daily-ի լավագույն 15 հիթերի մեջ, «որի տակ այս ամառ մոռացվել է Ռուսաստանը» ։
Դմիտրի Դոյնիկով
Գործունեություն
2019 թվականի հունիսին Դոյնիկովը երկարաձգել է պայմանագիրը «Ուրալ»-ի հետ ։
Macan (երգիչ)
Կարիերա
2022 թվականի դեկտեմբերին Macan-ը թողարկեց նոր ալբոմ՝ «12», որը հավաքել է ավելի քան 15 միլիոն լսում VK Music հոսքային հարթակում ։
2022 թվականի դեկտեմբերին « VK Music » հոսքային ծառայությունը Macan-ին ճանաչել է տարվա արտիստ  ։
Դմիտրի Դոյնիկով
Գործունեություն
2020 թվականի օգոստոսին Դոյնիկովը դարձել է «ՄԲԱ»-ի խաղացող ։
Ռուսաստանի հավաքական
2018 թվականի մայիսին Դոյնիկովն ընդգրկվել է «Ռոսիա-1» ազգային հավաքականի կազմում՝ մասնակցելու Բասկետբոլի միջազգային ուսանողական գավաթին ։
Եզրափակչում պարտվելով Սերբիայի ուսանողական ազգային հավաքականին (74:86)՝ «Ռոսիա-1» թիմը դարձել է մրցաշարի արծաթե մեդալակիր ։
2019 թվականի հունիսին Դոյնիկովը Նեապոլում տեղի ունեցող «Ունիվերսիադա-2019»-ի ժամանակ ընդգրկվել է Ռուսաստանի ուսանողական թիմի վերջին կազմում ։
Անձնական կյանք
2016 թվականի դեկտեմբերի 6-ին ծնվել է Դմիտրի Դոյնիկովի և Նատալիի աղջիկը՝ Վալերիան ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բասկետբոլիստներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ռուս բասկետբոլիստներ
Ատտո
Ատտո-ն (atten - «տասնութ») (հայերեն նշանակումը՝ ա, միջազգային նշանակումը՝ a) տասնորդական նախածանց է, որը փոքրացնում է ֆիզիկական մեծությունը 1018(1 000 000 000 000 000 000) անգամ, կամ, որ նույնն է, բազմապատկում է 10−18(0.000 000 000 000 000 001) արտադրիչով ։
Օրինակ՝
կամ կրճատ գրելաձևով՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Չափման միավորներ
Հերմոնի վանք
Հերմոնի վանք (Ահերմոնի վանք, Կնեվանք), հայկական ճարտարապետական հուշարձան Հայաստանի Վայոց ձորի մարզում, Եղեգիս գետի ձորալանջին։ Եղել է կրոնական և մշակութային նշանավոր կենտրոն։ 936 թվականին հիմնադրել են Սյունյաց գահերեց Սմբատ իշխանը և Հակոբ եպիսկոպոսը։ 1338 թվականին այստեղ է հաստատվել Եսայի Նչեցու աշակերտ Տիրատուր Կիլիկեցի վարդապետը և նոր դպրոցի հիմք դրել (Հերմոնի վանքի դպրոց)։ Ներկայիս Սուրբ Գրիգոր եկեղեցին սրբատաշ բազալտով կառուցված մեկ զույգ մույթերով եռանավ բազիլիկ է (XVII դար)։ Քանդված են ծածկը և հարավային պատի մի մասը։ Վանքի ուղղանկյուն հատակագծով պարսպապատ տարածքում պահպանվել են երբեմնի համալիրի շինությունների հետքեր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վայոց ձորի թեմի վանքեր և եկեղեցիներ Կատեգորիա:10-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Չեռնո Մորե
Չեռնո Մորե (Черно море), գյուղ Բուլղարիայի Բուրգասի մարզում։ Վարչականորեն մտնում է Բուրգասի համայնքի կազմի մեջ։ Համայնքի կենտրոն Բուրգաս քաղաքից գտնվում է 15 կմ դեպի հյուսիս։ 2011 թվականի Բուլղարիայի մարդահամարի տվյալների համաձայն՝ գյուղում բնակվել է 2361 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բուլղարիայի գյուղեր Կատեգորիա:Բուրգասի մարզի գյուղեր
Յուլիա Գավրիլովա
Յուլիա Գավրիլովա (Юлия Петровна Гаврилова, ), ռուս սուսերամարտիկ, Եվրոպայի և աշխարհի չեմպիոն։
2016 թվականին մասնակցել է Օլիմպիական խաղերին և դարձել է ոսկե մեդալակիր։
Կենսագրություն
Յուլիա Գավրիլովան ծնվել է 1989 թվականի հուլիսի 20-ին՝ Նովոսիբիրսկում։ Ավարտել է Նովոսիբիրսկի պետական Համալսարանը։
2005 թվականից հանդես է գալիս Ռուսասատնի սուսերամարտի ազգային հավաքականում։ 2009 թվականին դարձել է Եվրոպայի փոխչեմպիոն։ 2010 թվականին դարձել է Աշխարհի չեմպիոն։
2012 թվականին մասնակցել է Լոնդոնի Օլիմպիական խաղերին, և գրավել է 10-րդ հորիզոնականը ։
2016 թվականի օգոստոսի 14-ին հռչակվել է Օլիմպիական խաղերի չեմպիոն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս օլիմպիական չեմպիոններ‎ Կատեգորիա:Բարեկամության շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան) Կատեգորիա:2016 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ
Էլեկտրամագնիսական ռելե
Կատեգորիա:Ռելե
2000
Մահեր
Կատեգորիա:2000 Կատեգորիա:Տարեթվեր
(8517) 1992 BB5
(8517) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1992 թվականի հունվարի 28-ին Սեյձի Ուեդայի և Հիրոսի Կանեդայի կողմից Կուշիրոյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,181445 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5149 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,848 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2072,69 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,173687 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 6,89° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1992 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սեյձի Ուեդայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Հիրոսի Կանեդայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Սեմուել Ադջեյ
Սեմուել (Սեմի) Աջեյ (Samuel Adjei, ), գանացի ֆուտբոլիստ, դարպասապահ, ներկայումս հանդես է գալիս «Հարթս օֆ Օուք» ակումբում։
Ակումբային կարիերա
Կարիերան սկսել է «Հարթս օֆ Օուկ» ակումբում։ 2005 թվականի սեպտեմբերի 15-ին տեղափոխվեց թունիսյան «Կլուբ Աֆրիկեն»։ Տրանսֆերի արժեքը կազմեց 150 հազար դոլար։ Դանիացի Ռենե Նիգոր Ենսենի հարվածը հետ մղելուց հետո դարձավ ֆուտբոլի ազգային հերոս։ Աֆրիկայի լավագույն դարպասապահներից մեկն է։ 2008 թվականի նոյեմբերի 29-ին վերադարձավ հարազատ ակումբ ։
Նա վերջապես համաձայնեց գալ «Հարթս օֆ Օուք» այն բանից հետո, երբ տեղական թերթին տված հարցազրույցում ասաց, որ համաձայն է ակումբում խաղալ ևս մեկ մրցաշրջան, որպեսզի Գանայի հավաքականի գլխավոր մարզիչ Միլովան Ռաևացը նորից իրեն հրավիրի հավաքական։
Կարիերան հավաքականում
Նա եղել է հավաքականի գլխավոր դարպասապահը։ Աջեյը մասնակցել է Եգիպտոսում տեղի ունեցած Աֆրիկայի ազգերի գավաթ 2006-ի խաղարկությանը, իսկ 2006 թվականի աշխարհի առաջնությանը խաղացել է Նիգերիայի հավաքականում ։ Աջեյը մրցաշրջանում խաղաց մեկ խաղ, դուրս գալով փոխարինման այն բանից հետո, երբ հավաքականի հիմնական դարպասապահ Ռիչարդ Քինգստոնը վնասվածք ստացավ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ակրա քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Գանացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Գանայի ազգային հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի դարպասապահներ Կատեգորիա:Անգլիական ֆուտբոլի լիգայի խաղացողներ
Սևգետ
Սևգետ, գետ Հայաստանի Շիրակի մարզի և Թուրքիայի սահմանագլխին։ Սկիզբ է առնում Եղնախաղի լեռների արևմտյան լանջերից և հոսելով Հայաստանի և Թուրքիայի սահմանով Երազգավորս գյուղից արևմուտք աջից միախառնվում Ախուրյան գետին։ Երկարությունը 58 կմ է, Հայաստանի տարածքում՝ 12 կմ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Շիրակի մարզի գետեր Կատեգորիա:Ախուրյան գետի վտակներ
Կալիֆոռնիա Կուրիեր
«Կալիֆոռնիա Կուրիեր» (The California Courier), անկախ շաբաթաթերթ։ Լույս է տեսնում 1958 թվականից, Ֆրեզնոյում (հրատարակիչ և խմբագիր՝ Ջորջ Մեյսըն), ապա՝ Գլենդելում՝ անգլերեն (հրատարակիչ և խմբագիր՝ Հարութ Սասունյան)։ Խմբագիր՝ Սերժ Սամոնյանց։ Պարունակում է տեղեկատվություն, քաղաքական, մշակութային, ընկերային ու տնտեսական հարցեր շոշափող հոդվածներ, լուսաբանում է ամերիկահայ համայնքի կյանքը, Հայաստանում և Արցախում տեղի ունեցող իրադարձությունները։
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի հայկական շաբաթաթերթեր Կատեգորիա:Հայկական քաղաքական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական հասարակական պարբերականներ Կատեգորիա:Հայկական հայագիտական պարբերականներ
Բոցֆորդ
Բոցֆորդ (Båtsfjord), կոմունա (համայնք) Նորվեգիայի Ֆինմարք ֆյուլքեյում (մարզում)։ Կոմունայի վարչական կենտրոնը Բոցֆորդ քաղաքն է։ Պաշտոնական լեզուների ընտրության ժամանակ 3 լեզուներից որևէ մեկը չի ընտրել, այսինքն՝ չեզոք է։ Զբաղեցնում է 1433,37 կմ² տարածք ։
Բոցֆորդի զինանշանը
Բոցֆորդ կոմունայի զինանշանը իրենից ներկայացնում է կապույտ գույնով ներկված վահան, ներքևի մասը սուր, որի վրա՝ կենտրոնական մասում պատկերված է սպիտակ գույնի ձկան կարթ:Կարթը խորհրդանշում է համայնքում ձևավորված դարավոր ձկնորսական ավանդույթները ։
Բնակչություն
Համաձայն 2016 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Բոցֆորդ կոմունայում բնակվում է 2090 մարդ։ Վերջին 60 տարում բնակչության թվաքանակի որոշակի տատանումներ են գրանցվել։ Վերջին տասնամյակում բնակչության թվաքանակը նվազել է ։
Տնտեսություն
Բոցֆորդ կոմունանյի տնտեսության հիմնական ճյուղերն են նավագնացությունն ու ձկնաարդյունաբերությունը։
Նովոալեկսանդրովկա (գյուղ, Թելմանովսկի շրջան)
Նովոալեկսանդրովկա (Новоолександрівка), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Թելմանովսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովոալեկսանդրովկա գյուղում բնակվում էր 111 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Թելմանովսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Հայաստանի նախագահական ընտրություններ (2013)
Հայաստանի 2013 թվականի նախագահական ընտրությունները Հայաստանի Հանրապետության պատմության մեջ 6-րդ Հայաստանի Հանրապետության Նախագահի ընտրություններն են և տեղի են ունեցել 2013 թ. փետրվարի 18-ին։
Ընտրողների թիվը
Համաձայն ՀՀ ընտրողների ազգային գրանցամատյանը վարող ՀՀ Ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության տվյալների, 2013 թ. փետրվարի 16-ի դրությամբ ՀՀ ընտրական իրավունք ունեցող քաղաքացիների թիվը կազմում է 2.505.980 ընտրող։
Հայտարարված թեկնածություններ
Թեկնածուները կարող են ընտրություններին մասնակցելու հայտ ներկայացնել Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողով 2012 թ. դեկտեմբերի 25-ից մինչև 2013 թ. հունվարի 4-ը։ Այս պահին ընտրություններին մասնակցելու մասին հայտարարություն են արել հետևյալ անձինք (անունները դասակարգված են այբբենական կարգով).
Թեկնածուների առաջադրում և սատարում
Ըստ ՀՀ Ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության պետ Հովհաննես Քոչարյանի, դեկտեմբերի 29-ի դրությամբ վերջին 10 տարում ՀՀ քաղաքացի հանդիսանալու և վերջին 10 տարում ՀՀ-ում մշտապես բնակվելու մասին տեղեկանք է տրամադրվել 15 անձի՝
Հերմոնի վանքի դպրոց
Հերմոնի վանքի դպրոց, գործել է Հերմոնի վանքին կից, հայտնի է դարձել 14-րդ դարի 2-րդ քառորդում, երբ այնտեղ է տեղափոխվել Գլաձորի համալսարանի շրջանավարտ Տիրատուր Կիլիկեցի վարդապետը (դպրոցը գործել է Գլաձորի համալսարանին զուգահեռ)։ Հերմոնի սաներից հայտնի է Հովհաննես Հերմոնեցին կամ Կոլոտիկը։ Նա Տաթևի համալսարանն ավարտելուց հետո դարձել է Հերմոնի վանքի դպրոցի րաբունապետ և 1441 թվականին Թովմա Մեծոփեցու հետ իրականացրել Գրիգոր Տաթևացու ցանկությունը՝ Էջմիածնում վերահաստատել Ամենայն հայոց կաթողիկոսարանը։ Հերմոնի վանքի դպրոցը գործել է շուրջ հարյուր տարի, մեզ են հասել այնտեղ ընդօրինակված մեկ տասնյակից ավելի ձեռագրեր՝ մեկնություններ, լուծմունքներ ևն։
Հայաստանի նախագահական ընտրություններ (2013)
Թեկնածուների առաջադրում և սատարում
Տեղեկանքի տրամադրումը ՀՀ-ում վերջին 10 տարում մշտապես չբնակվելու հիմքով մերժվել է հետևյալ անձանց՝
Գարեգին Ղազարյանը և Մարտիկ Սարգսյանը իրենց տեղեկանք չտրամադրելու մասին լիազոր մարմնի որոշումը բողոքարկեցին ՀՀ վարչական դատարանում, որը դեկտեմբերի 31-ին Արման Թովմասյանի նախագահությամբ մերժեց հայցը։
Հերմոնի վանքի դպրոց
Կատեգորիա:Զարգացած միջնադարի հայկական դպրոցներ
Հայաստանի նախագահական ընտրություններ (2013)
Թեկնածուների առաջադրման փաստաթղթերի ներկայացում ՀՀ Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողով
Առաջադրման փաստաթղթեր են ներկայացրել՝
26 դեկտեմբերի՝
27 դեկտեմբերի՝
28 դեկտեմբերի՝
29 դեկտեմբերի՝
30 դեկտեմբերի՝
31 դեկտեմբերի՝
1 հունվարի՝
առաջադրում չի գրանցվել
2 հունվարի՝
3 հունվարի՝
4 հունվարի՝
Թեկնածուների առաջադրման փաստաթղթերի ընդունում
Հունվարի 4-ին, ժամը 18-ին ավարտվեց փաստաթղթերի ընդունումը։ Ըստ այդմ, բոլոր փաստաթղթերը, այդ թվում և ընտրագրավի վճարման անդորրագրերը, ներկայացրել է յոթ թեկնածու՝
Հունվարի 30-ին Նախագահի առաջադրված թեկնածու Նարինե Մկրտչյանը դիմել է ՀՀ Սահմանադրական դատարան՝ վիճարկելով ընտրական գրավի սահմանադրականությունը։
Ինքնաբացարկներ
Հունվարի 10-ին ԿԸՀ-ին ուղղված իր դիմումով թեկնածու Ռոբերտ Ահարոնյանը հայտնել է ինքնաբացարկ։
Փետրվարի 8-ին, ժամը 17.00-ին իր խոստման համաձայն ինքնաբացարկ է հայտնել գրանցված թեկնածու Արամ Սերգեյի Հարությունյանը։
Քարոզարշավ
Քարոզարշավը մեկնարկել է 2013 թ. հունվարի 21-ին և տևելու է մինչև փետրվարի 16-ը։ Փետրվարի 17-ը լռության օր է։
ՀՀ նախագահի թեկնածու Անդրիաս Ղուկասյանը հունվարի 21-ից հացադուլ է սկսել ՀՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիայի շենքի առջև։ Նա պահանջում է ուժը կորցրած ճանաչել Սերժ Սարգսյանի գրանցումը։
ՀՀ նախագահի թեկնածու Պարույր Հայրիկյանն հունվարի 22-ին հայտարարել է, որ եթե Անդրիաս Ղուկասյանը չդադարեցնի հացադուլը, ինքը մի քանի օրով կմիանա նրան և կփորձի համոզել դադարեցնել։
Հունվարի 21-ին Նախագահի թեկնածու Արման Մելիքյանը հայտարարել է, որ դադարեցնում է նախընտրական քարոզարշավը, քանի դեռ լուծված չէ ընտրությունների օրինականության հարցը։ Նա պահանջեց հրապարակել Հայաստանից հեռացած անձանց ցուցակը, քանի որ նրանց ձայները կարող են օգտագործվել իշխանության թեկնածուի օգտին։ Ցուցակներում նման 200-300 հազար անուն կարող է լինել, ովքեր Հայաստանում չեն ու չեն մասնակցելու ընտրություններին։
Հունվարի 22-ին ՀՀ նախագահի թեկնածու Արամ Ս. Հարությունյանը հայտարարել է, որ փետրվարի 8-ին ԿԸՀ-ի շենքի առջև կանի մեկօրյա հացադուլ և կհանի իր թեկնածությունը։
Փետրվարի 5-ին Պարույր Հայրիկյանը հայտարարել է, որ չի դիմելու ՀՀ Սահմանադրական դատարան խոչընդոտներն անհաղթահարելի ճանաչելու պահանջով։
Փետրվարի 13-14-ին թեկնածուներ Անդրեաս Ղուկասյանը և Արման Մելիքյանը հայտարարեցին, որ անկախ արդյունքից որևէ պարագայում ընտրությունների արդյունքները չեն ճանաչելու։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2013 Հայաստանում Կատեգորիա:Սերժ Սարգսյան
Իսպանական Վիրգինյան կղզիներ
Իսպանական վիրգինյան կղզիներ (Spanish Virgin Islands, Islas Vírgenes Españolas), կղզիների խումբ Վիրգինյան կղզիներում։ Բնակչությունը 2000 թվականի տվյալներով կազմում է 11 499 մարդ։ Մակերեսը՝ 167 կմ2։ Պաշտոնապես Իսպանական Վիրգինյան կղզիներն համարվում են Պուերտո Ռիկոյի տարածք։
Անվանում
Իրենց անվանումը ստացել են այն բանի պատճառով, որ մինչ 1898 թվականի իսպանա֊ամերիկյան պատերազմը պատկանել են Իսպանիային։ Պուերտո Ռիկոյում խոսում են իսպաներեն։
Աշխարհագրություն
Իսպանական վիրգինյան կղզիներն գտնվում են Վիրգինյան ծոցում՝ Պուերտո Ռիկոյից արևելք և Ամերիկյան Վիրգինյան կղզիներից արևմուտք։ Խումբն ներառում է երկու մեծ կղզի՝ Վյեկես և Կուլեբրա, և մեծաքանակ փոքր կղզիներ։
Կղզիների մեծ մասում կան Վյեկեսի և Կուլեբրայի պահպանվող հատվածներ, որտեղ ճանապարհորդների մուտքը սահմանափակ է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պուերտո Ռիկոյի կղզիներ
Շահնազար (Դերջանի գավառ)
Շահնազար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Դերջանի գավառակում։ Գտնվում էր Արևմտյան Եփրատի ձախ կողմում, Մամախաթուն գյուղաքաղաքից 21 կմ հարավ-արևմուտք։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ֆեմտո
Ֆեմտո-ն (femten - «տասնհինգ») (հայերեն նշանակումը՝ ֆ, միջազգային նշանակումը՝ f) տասնորդական նախածանց է, որը փոքրացնում է ֆիզիկական մեծությունը 1015(1 000 000 000 000 000) անգամ, կամ, որ նույնն է, բազմապատկում է 10−15(0.000 000 000 000 001) արտադրիչով ։
Օրինակ՝
կամ կրճատ գրելաձևով՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Չափման միավորներ
1998
Մահեր
Կատեգորիա:1998 Կատեգորիա:Տարեթվեր
ԿԲԱ-117
ԿԲԱ 117 — 30-մմ ավտոմատ հաստոցավոր նռնականետ, ստեղծված է հակառակորդի կենդանի ուժը և կրակակետերը վնասազերծելու համար, տեղակայված ապաստարաններում,  խրամատներում, տարածքի բնական  ծալքերում  (ձորերում, լանջերի հակառակ կողմում)։ Նախագծված և արտադրված է  «ԿԲ հրետանային զենքի» պետական ձեռնարկության կողմից ։
Ընդհանուր բնութագիր
Համարվում է խորհրդային ԱԳ-17-ի բարելավված տարբերակը, տեղադրվում է մարտական մոդելի վրա։ Նշանառության հարմարանքներն ու ձեռքով ղեկավարումը բացակայում են։ Տեղադրված է մարտական մոդուլներ ԲՄ «Գռոմ», ԲՄ «Շկվալ», ԲՄ-3 «Շտուրմ», ԲՄ-5Մ.01 «Կարտան-Մ», ԲՄ-7 «Պարուս» ում և այլուր։ Գոյություն ունի նաև նռնականետի հետիոտնային տարբերակը, նախագծված է երթի հետևակային հզորությունը խթանելու համար։ Նման նռնակի արձակիչի վրա տեղադրված են բռնակներ, հաստոցներ և նշանահատիկ ։ ԿԲԱ-117- ը պաշտոնապես չի ընդունվել Ուկրաինայի զինված ուժերի կողմից, բայց 2016 թվականին ԿԲԱ-117- ը սկսվեց փորձարկվել որպես զենք Ուկրաինայի ցամաքային զորքերի համար ։
Բյուխների անվան մրցանակ
Գեորգ Բյուխների անվան մրցանակ (Georg-Büchner-Preis), գերմանալեզու գրականության բնագավառում առավել հեղինակավոր երկու գրական մրցանակներից մեկը (Գյոթեի անվան մրցանակի հետ մեկտեղ)։ Մրցանակը, որին տրվել է գերմանացի նշանավոր արձակագիր և թատերագիր, «Վոյցեկ» և «Լեոնս և Լենա» թատերգությունների հեղինակ Գեորգ Բյուխների անունը, շնորհվում է յուրաքանչյուր տարի, գերմանալեզու այն հեղինակին, ով իր ստեղծագործությամբ էական ավանդ է ներդրել ժամանակակից գերմանական մշակութային կյանքի ձևավորման գործում ։
Պատմություն
Բյուխների անվան մրցանակը սահմանվել է 1923 թվականին՝ ի հիշատակ Գեորգ Բյուխների և սկզբնական շրջանում շնորհվել է վերջինիս հայրենի երկրամասի՝ Հեսսենի հետ սերտ առնչություն ունեցող արվեստագետների՝ նկարիչների, քանդակագործների, բանաստեղծների, դերասանների, երգիչների... :
1951 թվականից վերածվել է գլխավորապես գրական մրցանակի, որն ամեն տարի շնորհվում է գերմանալեզու մեկ, երբեմն՝ երկու հեղինակի, լեզվի և գրականության գերմանական ակադեմիայի կողմից, որը գործում է Դարմշտադում (մրցանակը հանձնվում է, և դափնեկիրն ավանդական ճառը հնչեցնում է հենց այդ քաղաքում)։ 2002 թվականից սկսած՝ մրցանակակիրներին տրվում է նաև €50.000 եվրո դրամական պարգև։
Ուշագրավ է, որ Գյունտեր Գրասը (1965), Հայնրիխ Բյոլը (1967), Էլիաս Կանետին (1972), Պետեր Հանդկեն (1973), Էլֆրիդե Ելինեկը (1998) Բյուխների անվան մրցանակ ստանալուն հաջորդած տարում արժանացել են նաև գրականության բնագավառում Նոբելյան մրցանակի։ Կարծես խախտելով այդ ձևավորվող ավանդույթը և առաջ ընկնելով լեզվի և գրականության գերմանական ակադեմիայից՝ շվեդական ակադեմիան (Ստոկհելմ) վերջերս Նոբելյան գրական մրցանակ շնորհեց գերմանալեզու բեղմնավոր գրող Հերտա Մյուլլերն, ով դեռևս չի արժանացել Բյուխների անվան մրցանակի ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մրցանակներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Գրական մրցանակներ Կատեգորիա:Գերմանիայի գրական մրցանակներ Կատեգորիա:Մրցանակակիրների ցանկեր
Էդգար Լի Մասթըրս
Էդգար Լի Մասթըրս (Edgar Lee Masters, ), ամերիկացի բանաստեղծ, արձակագիր, դրամատուրգ։ Առավել հայտնի է իր «Սփուն Ռիվըրի Անթոլոգիա» (Spoon River Anthology, 1915) գրքով՝ տապանագրերի մի ինքնատիպ հավաքածու, որտեղ գավառական քաղաքի մեռած բնակիչներն իրենց տապանագրերով պատմում են սեփական ճակատագրի մասին։ Գիրքը գրելու գաղափարը Մասթըրսը մտահղացել է 1906 թվականին։ Սկզբում նա ուզում էր վեպ գրել Իլինոյս նահանգի գավառական քաղաքի մասին։ Բայց 1907 թվականին կարդում է հին հունական էպիգրամների ու տապանագրերի ժողովածուն, որն էլ հուշում է գրքի կառուցվածքը։ Այսպիսով ծնվում է ինքնատիպ մի ստեղծագործություն՝ փոքրիկ քաղաքի գերեզմանատան հանգուցյալները տապանագրերի միջոցով պատմում են իրենց և իրենց ապրած կյանքի ու միջավայրի մասին։ Գիրքը, որ լույս տեսավ 1915 թվականին, բացվում է «Բլուրը» (The Hill) բանաստեղծությամբ, ուր ակնարկվում է մեռյալների ու նրանց միջավայրի մասին։ Ապա հետևում են տապանագրերը, որոնք սերտորեն կապված են իրար սյուժետային գծերով, մարդկային ճակատագրերով, բախումներով։ Ողբերգական ու դիվային, հերոսական ու չնչին մարդիկ պատմում են, խորհրդածում, խոստովանում, և պատկերվում է գավառական քաղաքի իրապատում կյանքը։ 1924 թվականին Մասթըրսը տպագրեց գրքի շարունակությունը՝ «Նոր Սփուն Ռիվըրը» (The New Spoon River) ։
Մասթըրսը հայտնի է նաև իր «Հարսանեկան թռիչք» (The Nuptial Flight, 1923) վեպով, հեղինակ է նաև («Մարկ Տվեն», Mark Twain, 1938, «Լինքոլնն՝ իբրև մարդ», Lincoln, the man, 1931) կենսագրական գրքերի։ Մասնագիտությամբ եղել է փաստաբան, սկզբում աշխատել է իր հոր փաստաբանական գրասենյակում, այնուհետև՝ Չիկագոյում։ Իր գեղարվեստական ստեղծագործությունների համար բանաստեղծն արժանացել է ազգային պարգևների, այդ թվում՝ Մարկ Տվենի արծաթե մեդալի (1936), ԱՄՆ–ի պոետների միության մեդալի, Ամերիկյան պոետների ակադեմիայի մրցանակի (1942) և Շելլիի մրցանակի (1944)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դրամատուրգներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կենսագիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ամերիկացի վիպասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի փաստաբաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի արձակագիրներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի բանաստեղծներ
Նովոգրիգորովկա (գյուղ, Թելմանովսկի շրջան)
Նովոգրիգորովկա (Новогригорівка), գյուղ Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Թելմանովսկի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովոգրիգորովկա գյուղում բնակվում էր 113 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Դոնեցկի մարզի Թելմանովսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Դալիի թատրոն-թանգարան
Դալիի թատրոն-թանգարան (Teatre-Museu Dalí, IPA: [teˈatɾə muˈzɛw ðəˈɫi], Teatro Museo Dalí), Սալվադոր Դալիի թանգարանն արվեստագետի հայրենի Ֆիգերաս քաղաքում։
Թանգարան
Թանգարանում է գտնվում Դալիին դեռևս մանուկ հասակից հայտնի քաղաքի թատրոնը, որտեղ կայացել է երիտասարդ Դալիի առաջին հանրային ցուցահանդեսը։ Իսպանիայի քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ հին թատրոնն այրվել է և մնացել են միայն ավերակները։ 1960 թվականին Դալին և Ֆիգերասի քաղաքապետ Ռամոն Գուարդոլեն որոշում են վերակառուցել թատրոնը որպես քաղաքի հայտնի որդուն նվիրված թանգարան :1968 թվականին քաղաքային խորհուրդը հավանության է արժանացրել այդ նախագիծը, և հաջորդ տարի սկսվել է կառույցի շինարարությունը : Թանգարանի ճարտարապետներն են եղել Խոակիմ դե Ռոսը և Ռամիս ու Ալեքսանդր Բոնատեռաները : Թանգարանը բացվել է 1974 թվականի սեպտեմբերի 28-ին և ընդլայնվել է 1980-ական թվականների կեսերին։ Թանգարանի կազմում ներառված են թատրոնի հին շենքին կից շինություններն ու բակերը։ Թատրոնը վերանվանվել է Տոռե Գալատեա՝ ի հիշատակ Դալիի վաղամեռ կնոջ՝ Գալայի։ Կառույցն աչքի է ընկնում կարմիր պատերի երկայնքով տեղակայված հսկա սպիտակ ձվերի շարքով։
Թանգարանում ներկայացված են Սալվադոր Դալիի աշխատանքների միասնական ամենամեծ և առավել բազմազան հավաքածուն, որի առանցքն էր կազմում նկարչի անհատական հավաքածուն։ Ի լրումն Դալիի տասնամյակների ընթացքում ստեղծած նկարների` այստեղ են նաև Դալիի քանդակները, եռաչափ կոլաժներ, մեխանիկական սարքեր և Դալիի երևակայությունից ծնված այլ հետաքրքիր նմուշներ։ Առանձնակի նշանակություն ունի եռաչափ հյուրասենյակի ինստալյացիան Մեյ Ուեսթի շրթունքներից բազմոցով (Mae West Lips Sofa) սյուրռեալիստական քանդակը, որը որոշակի անկյուններից նայելիս կարծես Մեյ Ուեսթի դեմքն է :
Թանգարանում ներառված է նաև Դալիի կողմից հավաքված այլ արվեստագետների աշխատանքների մի փոքր հավաքածու` Էլ Գրեկոյից Ուիլյամ Բուգրո, Մարսել Դյուշան և Ջոն դե Անդրեա : Դալիի խնդրանքով երկրորդ հարկի պատկերասրահը նվիրված է իր կատալոնացի ընկերոջը` նկարիչ Անտոնի Պիցոտին, ով Դալիի մահից հետո դարձավ թանգարանի տնօրենը ։
Արվեստի հավաքածու
Մի շարք աշխատանքներ Դալին ստեղծել է հենց թանգարանի համար` «Մեյ Ուեսթի» սենյակը, «Քամու պալատ» սենյակը, «Ֆրանցիս Պուժոլսի»  հուշարձանը,  «Անձրևային կադիլակը»։
Թանգարանի ավելացված սենյակում ներկայացված են Դալիի ստեղծած տեսողական պատրանքները, ստերեոսկոպներ։ Այստեղ ներկայացված են նաև Դալիի վերջին աշխատանքները, այդ թվում «Ծիծեռնակի պոչը» (1983) կտավը։
Պալացցո Գրասսի
Պալատը կառուցվել է 18-րդ դարում ճարտարապետ Ջորջիո Մասսարիի կողմից։
2005 թվականի սկզբներին շինությունը վաճառվել է խաղատանը, բայց ցուցահանդեսային դահլիճները պահպանվել են։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պալատներ Կատեգորիա:Ժամանակակից արվեստի թանգարաններ
Իռլանդացի ճանապարհորդներ
Իռլանդացի ճանապարհորդներ կամ իռլանդացի դեգերողներ Irish Travellers), շելտա (Lucht siúlta, an lucht siúil), քոչվոր էթնիկ խումբ, ենթադրվում է իռլանդական ծագմամբ։ Բնակվում են Իռլանդիայում, Մեծ Բրիտանիայում և ԱՄՆ–ում։ Ինքնաանվանումը «փեյվի» (Pavee), անվանում են նաև իռլանդական գնչուներ։
Կատեգորիա:Քոչվորներ Կատեգորիա:Իռլանդիայի ազգեր
Խելագարները (հեռուստասերիալ)
«Խելագարները» (The Crazy Ones), ամերիկյան հեռուստասերիալ, ստեղծված Դեվիդ Է․ Կելլի Ռոբին Ուիլյամսի հետ համատեղ։ Սառա Միշել Գելարը գլխավոր դերում է։ Սերիալը պատվիրվել է CBS-ը՝ 2013/14 թվականների հեռարձակման համար  ։
2014 թվականի մայիսի 10-ին ալիքը փակեց սերիալը՝ ցածր վարկանիշի պատճառով ։
Սյուժե
Սերիալը պատմում է հոր և իր դստեր հարաբերությունների մասին։ Սիմոն Ռոբերթսը գովազդային գործակալության հիմնադիրն է։ Սիդնեյ Ռոբերտսը` նրա դուստրը, պատասխանատուն է գործակալության ստեղծագործական բաժնի համար։ Սայմոնը վախենում է, որ իր հիմնական գաղափարները մնացել են անցյալում, որ գովազդի հանդեպ կիրքը մարում է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Անգլերեն հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Ամերիկյան սիթքոմներ
Անթև կարմրամլուկ
Անթև կարմրամլուկ, սովորական կարմրամլուկ կամ մլուկ-գինվորիկ (լատ.՝ Pyrrhocoris apterus), նաև բոցալվիճ , կարմրամլուկների ընտանիքի տարածված միջատ։ Հեշտությամբ ճանաչելի է իր վառ կարմիր և սև գույների համադրության շնորհիվ ։ Մլուկ-զինվորիկը տարածված է Պալեարկտիկայում ՝ Եվրոպայի Ատլանտյան ափից մինչև Չինաստանի հյուսիս-արևմուտք, այդ թվում՝ Հայաստանում։ Այն հանդիպում է նաև Միացյալ Նահանգներում, Կենտրոնական Ամերիկայում և Հնդկաստանում, ինչպես նաև հայտնաբերվել է Ավստրալիայում ։   Նկատվել է, որ վերջերս ընդլայնել է իր տարածվածությունը դեպի հյուսիս՝ Միացյալ Թագավորություն և դեպի արևելք՝ մինչև Միջերկրական ծովի ափերը ։  Միջատները, հատկապես ոչ հասուն ձևերը, հաճախ ձևավորում են կուտակումներ, որոնք պարունակում են տասնյակից մինչև հարյուրավոր առանձնյակներ։
Բազմացում
Մլուկ-զինվորիկները հիմնականում զուգավորվում են ապրիլին և մայիսին։ Սնվում են հիմնականում լորենու և փիփերթազգիների սերմերով։ Նրանց հաճախ կարելի է հանդիպել խմբերով՝ կուտակված լորենու բնի հիմքի արևոտ կողմում։
Զուգավորվելիս կազմում են զույգեր, որը տևում է 12 ժամից մինչև 7 օր։ Զուգավորման երկար ժամանակահատվածը, հավանաբար, պայմանավորված է արական անհատների կողմից որպես սերմի պահպանությամբ՝ այլ արուների հետ բարձր մրցակցության պայմաններում ։
Սննդառություն
Սնվում են շրջապատի բույսերի փոշեհատիկներով, մրգերով, հյութով և սերմերով։ Նաև ուտում են հոդվածոտանիներ և տարբեր անողնաշարավորներ՝ որդեր և խխունջներ։ Հաճախ ապրում են և որսում ծառերի բների վրա։ Կարող են հարձավել նաև նույն տեսակի այլ առանձնյակների վրա։
Արեգակի խավարում
Արեգակի խավարում, տիեզերական երևույթ է, երբ Լուսինն անցնում է Երկրի և Արեգակի միջով՝ մասամբ կամ ամբողջությամբ ծածկելով Արեգակի սկավառակը երկրային դիտորդի համար։ Կախված Երկրի նկատմամբ իր դիրքից և Երկրից ունեցած հեռավորությունից՝ Լուսինը կարող է ծածկել Արեգակն ամբողջությամբ (լրիվ խավարում) կամ դրա մի մասը միայն (մասնակի խավարում)։ Լինում են նաև օղակաձև և հիբրիդ խավարումներ։ Հիբրիդ խավարում շատ հազվադեպ է դիտվում, երբ երկրագնդի որոշ մասում լրիվ, որոշ մասում օղակաձև խավարում է դիտվում։
Մեծագույն արեգակնային խավարում ԱՄՆ-ում
Հյուսիսային Ամերիկայում 2017 թվականի օգոստոսի 21-ին, երկուշաբթի օրը բացառիկ աստղագիտական իրադարձություն էր Արեգակի լրիվ խավարումը, որը եղել է ամբողջ Միացյալ Նահանգներում, Արևմտյան ափից մինչև Արևելյան ափ։ Այն սկսվել է Խաղաղօվկիանոսյան հյուսիս արևմտյան ափից, անցնել է Օրեգոն, Այդահո, Վայոմինգ, Նեբրասկա, Կանզաս, Միսսուրի, Իլինոյս, Կենտուկի, Թենեսի, Հյուսիսային Կարոլինա, Ջորջիա ԱՄՆ նահանգներով և ավարտվել է Հարավային Կարոլինա նահանգում։ Տևել է մի քանի վայրկյանից մինչև 2 րոպե 44 վայրկյան։ Ըստ Միացյալ Նահանգների ռազմածովային աստղադիտարանի տվյալների սա Արեգակի խավարման ամենաերկար տևողությունն է։ Այն կդիտվի Հարավային Իլինոյիսի Շոնի ազգային անտառում (Shawnee National Forest) ։
Արեգակի խավարումների աստղագիտական դասակարգում
Աստղագիտական դասակարգմամբ, եթե Երկրի վրա գոնե մի վայրում դիտվել է լրիվ խավարում, ապա խավարումը կոչվում է լրիվ։ Եթե դիտվել է միայն մասնակի խավարում, ապա խավարումը կոչվում է մասնակի։ Եթե դիտորդը գտնվում է Լուսնի ստվերում, նա դիտում է լրիվ խավարում, կիսաստվերում գտնվելու դեպքում դիտում է մասնակի խավարում։ Մասնակի և լրիվ խավարումներից բացի կան նաև օղակաձև խավարումներ։ Օղակաձև խավարումը տեղի է ունենում այն դեպքում,երբ Լուսինը գտնվում է ավելի հեռու, քան լրիվ խավարման ժամանակ, և ստվերի կոնը անցնում է Երկրի մակերևույթի վրայով և չի հասնում Երկրին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Աստղագիտական երևույթներ Կատեգորիա:Լուսին Կատեգորիա:Արեգակ Կատեգորիա:Խավարումներ
(8518) 1992 DM6
(8518) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1992 թվականի փետրվարի 29-ին UESAC ծրագրի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,11177 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5687 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,6549 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2004,98 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,179553 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,26° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1992 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:UESAC ծրագրի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Չարլզ Ադամս
Չարլզ Սամուել Ադամս (Charles Samuel Addams, ), ամերիկացի արվեստագետ և ծաղրանկարիչ։ « Ադամսների ընտանիքը » կերպարների հեղինակն է։
Կենսագրություն
Չարլզ Սամուել Ադամսը ծնվել է 1912 թվականի հունվարի 7-ին, Նյու Ջերսի նահանգի Ուեստֆիլդ քաղաքում։ Նա իր մանկությունը անց է կացրել Սամիտ ավենյուում, հետագայում նրա ընտանիքը մշտապես տեղափոխվում էր, սակայն, 1920 թվականին, Ադամս ընտանիքը տեղափոխվեց Թեղի փողոցում գտնվող մի տուն, որը կառուցված էր Վիկտորյական դարաշրջանի ոճով, որտեղ բնակվում են մինչև 1947 թվական։ Լինելով սովարական երեխա, Չարլզը, ինչպես իր հասակակիցները, վախենում էր այն ամենից, ինչով երեխաները միմիանց վախեցնում էին՝ գերեզմաններ, մեռյալներ, հոգիներ և այլն։ Իր քաջությունը ապացուցելու համար, Ադամսը, Մաունթայն ավենյուում գտնվող Պրեսբիտերական գերեզման էր հաճախում։ Շշուկներ էին պտտվում, որ Չարլզը ինչ որ կերպ ներխուժել է Դադլի ավենյուում գտնվող մի բնակարան, որտեղ ոստիկանության կողմից ձերբակալվել է։ Տան ետևում գտնվող ավտոտնակի երկրորդ հարկում ոստիկանությունը կավիճով նկարված կմախք է հայտնաբերել։ Այդ նկարչությունը պատկանում էր հենց Չարլզին։
1933 թվականից մինչև 1939 թվականը Չարլզ Ադամսը նկարեց բազմաթիվ կոմիքնսեր տարբեր ամսագրերի համար՝ «Colliers» և «T.V. Guide», «Life», սակայն նրա երազանքը հեղինակավոր « The New Yorker » ամսագրում աշխատելն էր։ 1935 թվականից Չարլզը սկսեց իր կոմիքսները խմբագրություն ուղարկել, որոնք ըստ արժանվույնն գնահատվում և պարբերաբար ամսագրում էին հայտնվում։ Առաջին կոմիքսը կրում էր «Ես մոռացել եմ իմ չմուշկները» անվանումը։ 1938 թվականին, «The New Yorker»-ի համարներից մեկում, մի կոմիքս է տպագրվում։ Նրա վրա փոշեկուլ վաճառող էր պատկերված, ով փորձում էր իր ապրանքը մի կնոջ վաճառել, վերջինս ապրում էր կիսաքանդ և լքված առանձնատանը։ Կնոջ ետևում գտնվող աստիճանների մոտ մի բարձրահասակ տղամարդ է կանգնած, ով խելագար տեսքով հետևում է վաճառականին։ Ենթադրվում է, որ այդ տղամարդը Լարչն է։ Սա դեռ անուն չունեցող տիկնոջ մասին պատմող առաջին կոմիքսն էր, ով հետագայում ստացավ Մորտիսիա անունը (անգլ․ mortician՝ «դագաղագործ, թաղման բյուրոյի սեփականատեր»)։ 1940 թվականին, «Downhill Skier» ծաղրանկարների շարքի թողարկումից հետո, Չարլզին հրավիրում են «The New Yorker»՝ մշտական աշխատանքի համար։ Նկարչի երիազանքը կատարվում է։ Նա ամսագրի խմբագրությունում աշխատել է մինչև իր կյանքի վերջ և նկարել է ավելի քան 1 300 կոմիքս։ Դրանց մեծամասնությունը նվիրված է ամսագիրը ընթերցողներին ծանոթ տարօրինակ ընտանիքին, որոնց Չարլզը իր ազգանունը տվեց՝ Ադամս։ Ժամանակի ընթացքում, Մարտիսին և Լարչին միացավ Գոմեսը։ Անցավ մի քանի տարի, մինչ կոմիքներում հայտնվեցին ընտանիքի բոլոր անդամները, սակայն «խելագարների» կլանի անդամները պարբերաբար ավելանում էին․ օրինակ՝ 1941 թվականին տեղի է ունեցել Մամանի «դեբյուտը»։ Ժամանակի ընթացքում ընտանիքի անդամների թիվը աճում էր․ Չարլզը ստեղծեց՝ Փագսլիին, Ուենսդեյին, Ֆեսթեր հորեղբորը և Առարկային, ինչպես նաև Ադամս կլանի անթիվ բարեկամներին։ Ոչ ոք չէր կարողանում բացատրել, թե այս տարօրինակ ընտանիքը ինչով էր գրավում ընթերցողին, սակայն, ամսագրի հետևորդները անհամբերությամբ սպասում էին «խելագար ընտանիքի» պատմության շարունակությանը։ 1964 թվականի սեպտեմբերի 18-ին սկսվեց « Ադամսների ընտանիքը » սերիալը։ Ինչպես արվեստագետ-ծաղրանկարիչների մեծամասնությունը, Չարլզ Ադամսը նույնպես իր կոմիքսների մասին բազմաթիվ գրքեր հրատարակեց՝ 1942 թվականի «Drawn and Quartered»-ից մինչև 1991 թվականի «The World of Charles Addams»-ը։
Անձնական կյանք
1942 թվականին նա հանդիպել է իր առաջին կնոջը՝ Բարբարա Ջին Դեյին, ով հանդիսացել է իր կոմիքսների կերպարի՝ Մորտիսիա Ադամսի նախաիպը ։
1954 թվականին Ադամսը ամուսնանում է իր երկրորդ կնոջ՝ Բարբարա Բարբի (Էստել Բ. Բարբ) հետ։
Հետագայում, Ադամսը ամուսնանում է իր երրորդ և վերջին կնոջ՝ Մերիլին Միլլերի հետ (1926–2002) ։
Մահ
Չարլզ Ադամսը մահացել է սրտի կանգից, 1988 թվականի սեպտեմբերի 29-ին, 76 տարեկան հասակում ։
Հետաքրքիր փաստ
Իր կտակում Չարլզը նշել էր, որ իր մահից հետո «Ադամսների ընտանիքը» այլևս ոչ մի տեղ չի հեռարձակվելու։