cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Սրտամկանի ինֆարկտ
Դեղորայք
Բետա պաշարիչներով բուժումը, ինչպես օրինակ՝ մետոպրոլոլով կամ կարվեդիլոլով, խորհուրդ է տրվում սկսել առաջին 24 ժամվա ընթացքում, զգուշանալով միայն սուր սրտային անբավարարության կամ սրտի պաշարման առկայության դեպքում ։ Դեղաչափը բարձրացվում է մինչև առավելագույն տանելի չափի ։ Հակառակ երկար ժամանակ ընդունված կարծիքի, բետա պաշարիչները չունեն ազդեցություն մահացության ռիսկի վրա, հնարավոր է այն պատճառով, որ ՍԻ բուժման այլ խմբեր բավական բարելավվել են ։ Երբ բետա պաշարիչները տրվել են առաջին 24-72 ժամվա ընթացում, ST բարձրացումով ՍԻ-ով հիվանդների մահացության ցուցանիշի փոփոխություն չի արձանագրվել։ Այնուամենայնիվ, 200-ից 1-ի մոտ կանխվել է կրկնակի սրտի կաթվածը, և մեկ այլ 200-ից 1-ի մոտ կանխվել է առիթմիայի զարգացումը ։ Որպես լրացում, 91-ից 1 դեղորայք առաջացնում է սրտի պոմպային ֆունկցիայի ժամանակավոր նվազում ։
ԱՓՖ պաշարիչներով բուժումը պետք է սկսվի առաջին 24 ժամվա ընթացքում և շարունակվի անորոշ ժամկետով առավելագույն տանելի դեղաչափով։ Հայտնի է, որ այս դեղերը չեն բերում առկա երիկամային անբավարարության, բարձր կալիումի քանակի, ցածր ԶՃ կամ երիկամային զարկերակների նեղացման խորացման ։ Այն հիվանդներին, ովքեր չեն կարողանում տանել ԱՓՖ պաշարիչների խմբի դեղորայք, տալիս են անգիոտենզին II ընկալչի ներհակորդներ ։
Ստատիններով բուժումը նվազեցնում է մահացությունը և հետագա սրտային խնդիրների հավանականությունը, և պետք է նշանակվի ՑԽԼ-ի քանակի նվազեցման համար։ Այլ դեղերից, օրինակ՝ էզետիմիբը, նույնպես կարող է ավելացվել բուժմանը նույն նպատակը հետապնդելով ։
Ալդոստերոնի ներհակորդները (սպիրոնոլակտոն կամ էպլերենոն) կարող են օգտագործվել, եթե ՍԻ-ից հետո առկա են ձախ փորոքի դիսֆունկցիայի նշաններ, ցանկալի է ԱՓՖ պաշարիչներով բուժումը սկսելուց հետո ։
Այլ
Դեֆիբրիլյատորը՝ սարք, որը միացված է սրտին և վիրահատական ճանապարհով տեղադրված է մաշկի տակ, կարող է կիրառվել ՍԻ դեպքում։ Այն կիրառվում է, երբ ՍԻ-ից 40 օր անց առկա է ձախ փորոքի ցածր հարվածային ծավալով սրտային անբավարարության նշաններ և Նյու-Յորքյան սրտի ասոցիացիայի II-րդ կամ III աստիճան ։ Դեֆիբրիլյատորները հայտնաբերում են պոտենցիալ մահացու առիթմիաները և հասցնում են էլեկտրական հարված սրտամկանի զանգվածի մեծ մասին ։
Կանխատեսում
Սրտամկանի ինֆարկտի դեպքում կանխատեսումները տարբեր են, կախված վնասված սրտամկանի տարածվածությունից և տեղակայումից, զարգացող և կարգավորվող բարդություններից ։ Կանխատեսումը մեծերի և սոցիալական մեկուսացման դեպքում վատն է ։ Առաջային պատի ինֆարկտները, կայուն փորոքային հաճախասրտությունը կամ ֆիբրիլյացիան, սրտի պաշարումները և ձախ փորոքի վնասումները կապում են վատ կանխատեսման հետ ։ Առանց բուժման, ՍԻ-ով հիվանդների մեկ քառորդը մահանում են րոպեների ընթացքում, իսկ 40%-ը՝ առաջին ամսում ։ Մահացության և հիվանդացության ցուցանիշները ՍԻ դեպքում վերջին տարիներին բարելավվել են, պայմանավորված ավելի վաղ և հաջող կատարվող բուժումով ․ ԱՄՆ-ում ST բարձրացումով ՍԻ-ով հիվանդների 5-6%-ը մահանում են մինչև հիվանդանոց հասնելը և 7-18%-ը՝ մահանում են տարվա ընթացքում ։
Բարդություններ
Բարդությունները կարող են առաջանալ անմիջապես սրտամկանի ինֆարկտից հետո կամ կարող են պահանջել որոշակի ժամանակ առաջացման համար։ Սրտի ռիթմի խանգարումները, ինչպես օրինակ՝ նախասրտերի շողացումը, փորոոքային հաճախասրտությունն ու ֆիբրիլյացիան և սրտի պաշարումը կարող են առաջանալ իշեմիայի, սրտում սպիագոյացման և ինֆարկտի որոշակի տեղակայման հետևանքով ։ Ուղեղի կաթվածը նույնպես ռիսկային է, որը առաջանում է սրտից մակարդուկների տեղափոխման հետևանքով ստենտավորման, հակամակարդիչ բուժման հետևանքով դիտվող արյունահոսության կամ սրտի պոմպային ֆունկցիայի խանգարման հետևանքով ։ Եթե ինֆարկտը առաջացրել է պտկաձև մկանների դիսֆունկցիա, հնարավոր է դիտվի երկփեղկ փականում հետհոսքի առաջացում ։ Կարդիոգեն շոկը, որի ժամանակ սիրտը չի կարողանում կատարել իր պոմպային ֆունկցիան համապատասխան ձևով, նույնպես կարող է առաջանալ սուր սրտամկանի ինֆարկտից օրեր անց և կախված է ինֆարկտի չափերից։ Այն ներհիվանդանոցային մահերի մեծագույն պատճառն է  ։ Առաջին շաբաթների ընթացքում հնարավոր է միջփորոքային միջնապատի կամ ձախ փորոքի պատի պատռում ։ Դրեսլերի համախտանիշը, որը սրտի պատասխանն է մեծ ինֆարկտներին և կարող է բերել սրտակրանքի բորբոքման, նույնպես կարող է դիտվել ։
Սրտային անբավարարությունը երկարատև հետևանքներից է, որի ժամանակ խանգարվում է սրտի պոմպային ֆունկցիան, այն սպիակալվում է և առկա սրտամկանի զանգվածը մեծանում է։ Ձախ փորոքի անևրիզման առաջանում է մոտ 10% դեպքերում, և ինքն իր հերթին սրտային անբավարարության, փորոքային առիթմիաների և մակարդուկագոյացման ռիսկի գործոն է ։
Մահացության և բարդությունների առաջացման ռիսկի գործոններից են տարիքը, հեմոդինամիկայի ցուցանիշները (ինչպես օրինակ՝ սրտային անբավարարությունը, ընդունման պահին սրտի կանգը, սիստոլիկ ԶՃ կամ 2-րդ և ավելի Կիլիպի դասը), ST հատվածի շեղումները, դիաբետը, շիճուկային կրեատինինը, ծայրամասային անոթային հիվանդությունը և սրտային մարկերների բարձրացումը  ։
Համաճարակաբանություն
Սրտամկանի ինֆարկտը պսակաձև զարկերակի հիվանդության հաճախակի դրսևորումներից է։ Առողջապահական համաշխարհային կազմակերպությունը 2004-ին հրատարակեց, որ աշխարհում մահերի պատճառների 12,2%-ը սրտի իշեմիկ հիվանդության պատճառով է, դառնալով բարձր և միջին եկամուտով երկրներում մահացության գլխավոր պատճառը և երկրորդը՝ ցածր եկամուտով երկրներում՝ զիջելով ստորին շնչուղիների վարակներին ։ Աշխարհում տարեկան 3 մլն և ավելի ST բարձրացումով և 4 մլն՝ առանց ST բարձրացման ՍԻ-ի դեպքեր են արձանագրվում ։ ST բարձրացումով ՍԻ 2 անգամ ավելի հաճախ դիտվում է տղամարդկանց մոտ, համեմատած կանանց հետ ։
Բարձր եկամուտով երկրների մեծ մասում սրտի իշեմիկ հիվանդությունների (ՍԻՀ) մահվան հաճախականությունը դանդաղել կամ նվազել է, այնուամենայնիվ, 2008-ին սիրտանոթային հիվանդություններից մահերը ԱՄՆ-ում կազմում էին 3 մահից մեկը ։ Որպես օրինակ՝ ԱՄՆ-ում 2001-ից մինչև 2011թ․ սիրտանոթային հիվանդություններից մահացությունը նվազել է մեկ երրորդով ։
Հասարակություն և մշակույթ
Հայտնի լրատվամիջոցներով սրտամկանի ինֆարկտով հիվանդներին բնութագրում են ուշագնացությամբ կամ գիտակցությամբ կորստով, որոնք հաճախ հանդիպող նշաններ չեն․ այս ամենի հետևանքով առաջանում է սխալ պատկերացում ՍԻ մասին և որոշ դեպքերում բերում անդառնալի հետևանքների, քանի որ ՍԻ-ով հիվանդները անուշադրության են մատնվում՝ չստանալով անհրաժեշտ օգնություն ։
Իրավական հետևանքներ
Ըստ օրենքի, սովորաբար ՍԻ համարվում է հիվանդություն, սակայն, երբեմն, այն բնութագրվում է, որպես վնասում։ Ընդհանրապես, սրտի կաթվածը չի ծածկվում ապահովագրությամբ, սակայն այն կարող է լինել աշխատանքի պատճառով առաջացած վնասում, եթե առաջանում է օրինակ՝ անսովոր հուզական սթրեսից կամ անսովոր վարժություններից ։ Բացի դրանից, որոշ իրավասություններում, սրտի կաթվածը, որը առաջացել է որոշ մասնագիտություններով աշխատողների մոտ, ինչպիսիք ոստիկաններն են, կարող են դասակարգվել, որպես ծառայողական պարտականությունների ժամանակ առաջացող վնասումներ։ Որոշ երկրներում կամ պետություններում, ՍԻ-ից տուժած հիվանդին կարող են թույլ չտալ զբաղվել այնպիսի գործունեությամբ, որով նրանք կարող են վնաս հասցնել այլ մարդկանց, օրինակ՝ վարել ավտոմեքենա կամ օդանավ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մահվան պատճառներ Կատեգորիա:Սրտի իշեմիկ հիվանդություններ Կատեգորիա:Անհետաձգելի բժշկական վիճակներ Կատեգորիա:Անհետաձգելի բուժօգնություն Կատեգորիա:Սուր ցավեր
Ռոզա Թանդիլյան
Ռոզա Արմենի Թանդիլյան, դաշնակահարուհի, մանկավարժ։ ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ (1983 թվական)։
Կենսագրություն
Պրոֆեսոր (1991 թվական)։ Ավարտել է Երևանի Ալեքսանդր Սպենդիարյանի անվան երաժշտական դպրոցը, Ռոմանոս Մելիքյանի անվան ուսումնարանը (դասատու՝ Օլգա Բաբասյան), Երևանի պետական կոնսերվատորիան (1955 թվական, Առնո Բաբաջանյանի դասարան)։
1955 թվականից դասավանդել է Երևանի պետական կոնսերվատորիայի ընդհանուր, 1960 թվականից՝ մասնագիտական դաշնամուրի բաժիններում (դոցենտ՝ 1985 թվական, ամբիոնի վարիչ՝ 1991–2000 թվականներին), միաժամանակ եղել է կոնցերտմայստեր։ Սաներից են՝ Արուս Աճեմյան, Լևոն Ջավադյան, Արեգ Սիմոնյան, Կարեն Սայադյան, Անի Այդինյան և ուրիշներ։
Նվագակցել է Մեդեա Աբրահամյանին, Գերոնտի Թալալյանին, Զոյա Պետրոսյանին։ Մենահամերգներով և նվագախմբերի հետ շրջագայել է ԽՍՀՄ-ում և արտերկրում։ Մի շարք կոմպոզիտորների (Ա. Տերտերյան, Էմին Արիստակեսյան, Գ. Հախինյան, Գ. Մելիքյան) ստեղծագործությունների առաջին կատարողն ու խմբագիրն է։
Կատեգորիա:Ռոմանոս Մելիքյանի անվան պետական երաժշտական քոլեջի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ դաշնակահարուհիներ Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Մ.թ.ա. 152
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 152
Թեոդոր Ալբրեխտ
Թեոդոր Փոլ Ալբրեխտ (առավել հայտինի է Թեո Ալբրեխտ անունով, ), գերմանացի ձեռնարկատեր, «Aldi discount» սննդի ցանցի հիմնադիրը, եղել է Եվրոպայի ամենահարուստ մարդկանցից մեկը։
Կենսագրություն
Թեո Ալբրեխտը և նրա ավագ եղբայրը՝ Կառլը մեծացել են Էսսեն քաղաքի այն ժամանակվա բանվորական թաղամասում ։ Նրա հայրը՝ Կառլ Ալբրեխտ ավագը (1886-1943) եղել է հացթուխ, 1913 թվականին որպես հաց վաճառող նա սկսել է իր սեփական բիզնեսը։ Նրա կինը՝ Աննա Ալբրեխտը (1886-1970) ամուսնու զինվորական ծառայության ընթացքում ղեկավարել է բիզնեսը։ Թեոդորը Թունիսում գերի է ընկել ամերիկացիների կողմից, 1946 թվականին վերադարձել է Գերմանիա։ Ռազմաճակատից վերադարձած եղբայրները ստացել են իրենց ընտանիքին պատկանող փոքրիկ խանութի տնօրինությունը։ 1950 թվականին Ալբրեխտ եղբայրներն արդեն ունեին 13 մթերային խանութ։
1960-ականների սկզբին Գերմանիայում բացվել են «Aldi» անվանումով առաջին խանութները։ 2010 թվականի դրությամբ միայն Գերմանիայում եղել է «Aldi»-ի մոտ 4 հազար խանութ։ Բացի այդ, Ալբրեխտին է պատկանել «Trader Joe's» ամերիկյան ցանցը, որն ուներ մոտ հազար խանութ։
Կառլ և Թեոդոր Ալբրեխտները պարբերաբար գլխավորել են Գերմանիայի ամենահարուստ մարդկանց ցուցակը։ Բացի այդ նրանց անուններն ընդգրկվել է Եվրոպայի և աշխարհի ամենահարուստ մարդկանց շարքում։
Ըստ «Ֆորբս» ամերիկյան ֆինանսատնտեսական ամսագրի՝ 2010 թվականին Թեոդոր Ալբրեխտի կարողությունը գնահատել է 16,7 միլիարդ դոլար, իսկ Կառլինը՝ 23,5 միլիարդ դոլար։
Ալբրեխտ եղբայրները հայտնի են եղել որպես չափազանց գաղտնի մարդիկ․ նրանք խուսափել են լրատվամիջոցներում իրենց անձնական կյանքի մասին որևէ մեկնաբանումից։ Գաղտնի տեղեկությունները վերաբերվել են նաև «Albrechts» ընկերությանը, որն իր գործունեության մասին ոչ մի տեղեկատվություն չի տրամադրել։
Թեոդոր Ալբրեխտը մահացել է 88 տարեկանում, Էսենի իր տանը և թաղվել քաղաքային գերեզմանատանը։ Ըստ գերմանական լրատվամիջոցների՝ նրա հուղարկավորության արարողությունը տեղի է ունեցել հուլիսի 28-ին, խիստ գաղտնիության պայմաններում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանացի գործարարներ Կատեգորիա:Միլիարդատերեր Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի գերմանացի զինվորականներ Կատեգորիա:20-րդ դարի գործարարներ Կատեգորիա:20-րդ դարի գերմանացիներ Կատեգորիա:Գործարարներ Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
(3763) Քիանքսուսեն
(3763) Քիանքսուսեն (Qianxuesen), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1980 թվականի հոկտեմբերի 14-ին Մանուշակագույն լեռան աստղադիտարանի կողմից Նանկինում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,252416 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0175 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,4874 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1234,73 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,291562 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 7,02° անկյուն։
Նաջափ-բեկ Վեզիրով
Նաջափ-բեկ Ֆաթալի-բեկ օղլի Վեզիրով (Nəcəf bəy Fətəli bəy oğlu Vəzirov; փետրվարի 17, 1854, Շուշի - հուլիսի 9, 1926, Բաքու), ադրբեջանցի դրամատուրգ, թատերական գործիչ։ Ադրբեջանական թատրոնի հիմնադիրներից։
(3763) Քիանքսուսեն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1980 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Մանուշակագույն լեռան աստղադիտարանի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Նաջափ-բեկ Վեզիրով
Գործունեություն
Առաջինը Բաքվում Դ․ Մելիքովի (Զարդաբի) հետ բեմադրել է Մ․ Ֆ․ Ախունդովի կատակերգությունները (1873)։ Դրամատիկական գործերում ռեալիստորեն պատկերել է ադրբեջանցի գյուղացիների, կալվածատերերի, բուրժուական գործամոլների կյանքն ու բարքերը։ «Միսը քեզ, ոսկորն ինձ» (1873) և «Տնային դաստիարակության պատկեր» (1875) կատակերգություններում քննադատել է հին դպրոցի ուսուցման սկզբունքները, նահապետական դաստիարակությունը։ «Ջրից ելնել՝ ջրհեղեղն ընկնել» (1895) կոմեդիայում ներկայացրել է ինքնահաճ վաճառականի։ «Ֆահրեդդինի վիշտը» (1896) ադրբեջանական առաջին ողբերգությունում ստեղծել է ֆեոդոլական կարգերի դեմ բողոքող երիտասարդ ազնվական-լիբերալի կերպարը։ «Նոր դարի սկիզբը» (1924) պիեսով ողջունել է Հոկտեմբերյան հեղափոխության հաղթանակը։
Վեզիրովի պիեսները մտել են ադրբեջանական թատրոնների խաղացանկը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ադրբեջանցի դրամատուրգներ Կատեգորիա:1854 ծնունդներ Կատեգորիա:1926 մահեր Կատեգորիա:Փետրվարի 17 ծնունդներ Կատեգորիա:Հուլիսի 9 մահեր Կատեգորիա:Շուշի քաղաքում ծնվածներ
Ժոզե Մարիու Վաշ
Ժոզե Մարիու Վաշ (նաև Ժոզե Մարիո Վաշ Jose Mario Vaz, ), քաղաքական և պետական գործիչ, Գվինեա Բիսաուի նախագահ (2014 թվականից) ։
Կենսագրություն
Ծնվել է Կաշեու թաղամասի Կալեկվուսե արվարձանում։ Գվինեա Բիսաուի անկախությունը ստանալուց կարճ ժամանակ անց նա մեկնել է նախկին մայրաքաղաք՝ ուսումնասիրել տնտեսությունը։ 1982 թվականին աշխատել է Լիսաբոնում որպես փորձնակ՝ Պորտուգալիայի Բանկում ։ Հայրենիք վերադառնալուց հետո անդամակցել է Աֆրիկյան Գվինեայի և Կաբո Վերդեի անկախության կուսակցությանը։ 2004 թվականին ընտրվել է Բիսաուի մայրաքաղաքի քաղաքապետ։
2009 թվականի աշնանը երկրի նախագահի պաշտոնին է վերադարձել Մալամ Բաքայ Սանյան, որը նոր կառավարություն է ձևավորել, որում Ժոզե Մարիու Վաշը ստացել է ֆինանսների նախարարի պաշտոնը։ Այդ պաշտոնում նա վաստակել է «25-րդ համարի մարդ մականունը»՝ այն բանի համար, որ առանց ուշացման, ամսից ամիս, ամսի 25-ին ծառայողներին պարտաճանաչ վճարում էին աշխատավարձերը ։
2013 թվականի փետրվարին Երկիր վերադառնալով՝ զինվորականների կողմից ձերբակալվել է 9 մլն եվրո անգոլական օգնություն հափշտակելու մեղադրանքով, բայց ազատ է արձակվել արդեն երեք օր անց ։
Նախագահ
Նա որոշել է մասնակցել 2014 թվականի ապրիլի 13-ին նշանակված նախագահական ընտրություններին:Առաջին փուլում զբաղեցրել է առաջին տեղը՝ ստանալով ձայների 40,9 %-ը և երկրորդ փուլ է դուրս եկել զինվորական Նունու Գոմես Նաբիանի հովանավորությամբ։ Երկրորդ փուլում մայիսի 18-ին ստացել է ձայների 61,9 %-ը ։ Արդյունքները վիճարկելու Նաբիանի փորձերը ոչնչի չհանգեցրին և հունիսի 23-ին Վաշը ստանձնեց երկրի նախագահի պաշտոնը։
Նախագահի պաշտոնում երդումից մեկ շաբաթ անց Աֆրիկյան Գվինեայի և Կաբո Վերդեի անկախության կուսակցության առաջնորդ Դոմինգուշ Սիմոենշ Պերեյրույին (որը հաղթեց խորհրդարանական ընտրություններում) նշանակել է կառավարության նոր ղեկավար։
Սակայն երկրում շարունակում է խորանալ ճգնաժամը և վարչապետի հետ տարաձայնությունների ուժեղացման պատճառով 2015 թվականի օգոստոսի 20-ին Քաղաքացիական կառավարմանն անցնելուց հետո նրանց պարտականությունների բաշխման հարցի շուրջ Պերեյրուի կառավարությունը լուծարվեց ։ Նոր վարչապետ Է դարձել Բակիրո Դյան, սակայն նրա թեկնածությունը դժգոհություն է առաջացրել իշխող կուսակցության որոշ անդամների շրջանում, որոնք իրենց կողմնակիցներին կոչ են արել բողոքի ակցիաներ անցկացնել մայրաքաղաքի փողոցներում։ Այդ կապակցությամբ արդեն 20 օր անց նշանակվել է նոր վարչապետ՝ Կառլոս Կորեյան, որը մինչ այդ երեք անգամ զբաղեցրել է այդ պաշտոնը 1991-1994, 1997-1998 և 2008 թվականներին ։ Սակայն այս կառավարությունը կես տարուց ավելի գոյություն է ունեցել. 2016 թվականի մայիսի 12-ին այն լուծարվեց։
Երկար խորհրդակցություններից և ձգձգումներից հետո մայիսի 27-ին երկրի նոր վարչապետ է դարձել Բակիրո Դյան ։
2016 թվականի հոկտեմբերին ԷԿՈՎԱՍ-ի մասնակցությամբ հակամարտող կողմերի միջև ստորագրվել է Կոնակրիայի համաձայնագիր, որը ենթադրում է, որպես հակամարտության լուծման հիմք, վարչապետի թեկնածության համաձայնեցում, որը կբավարարի բոլորին։ Համաձայնագիրը, սակայն, չկատարվեց նախագահի կողմից, որն արդեն նոյեմբերին ՊԱԻԳԿ-ից նշանակեց նոր «չհամաձայնեցված» վարչապետի՝ Էմբալին ։
Ընտանիք
Ժոզե Մարիու Վաշը ամուսնացած է և ունի երեք երեխա։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պետության գործող ղեկավարներ Կատեգորիա:Գվինեա Բիսաուի նախագահներ
Մ.թ.ա. 153
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 153
Ժողովածու (3691)
Ժողովածու (3691), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 3691 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 18-րդ դարում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 16,5X11 սմ չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 32 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգրով։ Ունի կիսախորան մանրանկարներ։ Կազմը` լաթապատ ստվարաթուղթ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Կնյաժիչի (գյուղ, Յամպոլի շրջան)
Կնյաժիչի (Княжичі), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Յամպոլի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կնյաժիչի գյուղում բնակվում էր 477 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Յամպոլի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Արամազդ Պետրոսյան
Արամազդ Միքայելի Պետրոսյան, հայ նկարիչ։
Կենսագրություն
Արամազդ Պետրոսյանի աշխատանքները 2012 թվականից մշտապես ցուցադրվում են Երևանի Արամե պատկերասրահում
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:1979 ծնունդներ Կատեգորիա:Օգոստոսի 17 ծնունդներ Կատեգորիա:Երևան քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Հայաստանի նկարիչների միության անդամներ
Նիարդո
Նիարդո  (Niardo), կոմունա Իտալիայում, տեղակայված է Լոմբարդիա մարզի Բրեշիա գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 1835 մարդ, խտությունը՝ 83 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 22 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 25050։ Հեռախոսային կոդ՝ 0364։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Բորշչևայա (գյուղ, Պեչենեժսկի շրջան)
Բորշչևայա (Борщова), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Պեչենեժսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1672 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Բորշչևայա գյուղում բնակվում էր 232 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,99 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 234,34 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Պեչենեժսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1672 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Յալմա (գյուղ, Պիլնինսկի շրջան)
Յալմա (Ялма), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Պիլնինսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Պիլնինսկի շրջանի բնակավայրեր
Լեոնարդո դա Վինչի
Լեոնարդո դի սեր Պիերո դա Վինչի (Leonardo di ser Piero da Vinci, հաճախ՝ Լեոնարդո դա Վինչի, կամ պարզապես Լեոնարդո, ), Վերածննդի իտալացի նշանավոր գիտնական, որի ուսումնասիրությունների շառավիղը ներառում է գյուտարարական, նկարչության, քանդակագործության, ճարտարապետության, գիտության, երաժշտության, մաթեմատիկայի, ճարտարագիտության, գրականության, անատոմիայի, երկրաբանության, աստղագիտության, բուսաբանության, գրության, պատմության և քարտեզագրության ոլորտները։ Նրան բազմիցս կոչել են հնէաբանության, ճարտարագիտության և ճարտարապետության հայր, և նա համարվում է բոլոր ժամանակների մեծագույն նկարիչներից մեկը։ Երբեմն նրան են վերագրում օդապարիկի, ուղղաթիռի և տանկի գյուտերը , և նա առաջինն է բնորոշել Վերածննդի մարդասիրական իդեալը։
Բազմաթիվ պատմաբաններ և գիտնականներ Լեոնարդոյին համարում են «Բազմակողմանի հանճար» կամ «Վերածննդի ժամանակաշրջանի մարդ», «անսպառ հետաքրքրասիրության» և «եռանդուն ստեղծագործական երևակայության» տեր անհատ, և նա համարվում է երբևէ ապրած ամենատաղանդավոր անհատներից մեկը ։ Ըստ արվեստի պատմաբան Հելեն Գարդների՝ նրա հետաքրքրությունների մասշտաբը և խորությունը պատմության մեջ աննախադեպ էր, և «նրա խելքն ու անհատականությունը մեզ գերբնական են թվում, իսկ հենց ինքը՝ խորհրդավոր ու չշփվող» ։ Մարկո Ռոշին նշում է, որ թեև նրա կյանքի և անհատականության մասին կան բազմաթիվ ենթադրություններ, նրա աշխարհայացքը տրամաբանական է, քան խորհրդավոր, նրա օգտագործած էմպիրիկ (փորձային) մեթոդները իր ժամանակի համար ավանդական չէին ։
Լեոնարդոն ծնվել է նոտար Պիերո դա Վինչիի և մի գյուղացի կնոջ՝ Կատերինայի, արտամուսնական կապից, Ֆլորենցիայի Վինչի տարածաշրջանում։ Նա կրթություն է ստացել նշանավոր ֆլորենտացի նկարիչ Անդրեա դել Վերոկիոյի ստուդիայում։ Իր ստեղծագործական կյանքի մեծ մասն անց է կացրել Միլանում՝ Լյուդովիկո իլ Մորոյի մոտ աշխատելով։ Հետագայում նա աշխատել է Հռոմում, Բոլոնյայում և Վենետիկում, իսկ իր կյանքի վերջին տարիներն անցկացրել է Ֆրանսիայում՝ Ֆրանսիայի Ֆրանցիսկոս Առաջինի կողմից իրեն նվիրած տանը։
Լեոնարդոն ինչպես նախկինում, այնպես էլ ներկայում, հիմնականում հայտնի է որպես նկարիչ։ Նրա ամենահայտնի կտավը Մոնա Լիզան է, իսկ Խորհրդավոր ընթրիքը՝ բոլոր ժամանակների ամենաշատ կրկնօրինակված կրոնական նկարը ։ Լեոնարդոյի Վիտրուվյան մարդու նկարը նաև համարվում է մշակութային խորհրդանիշ ՝ պատկերվելով տարբեր իրերի, ինչպես օրինակ եվրոյի մետաղադրամի, տետրերի և շապիկների վրա։
Լեոնարդոյի նկարներից Սալվատոր Մունդին 2017 թ. նոյեմբերի 15-ին, Նյու Յորքի Քրիստիս աճուրդում վաճառվել է ռեկորդային 450,3 միլիոն դոլարով, որը արվեստի ստեղծագործության համար վճարված ամենաբարձր արժեքն է ։ Ենթադրվում է, որ նրա նկարներից միայն 15-ն են պահպանվել։ Կան 15 նշանավոր արվեստի գործեր, որոնք արվեստի շատ պատմաբանների կողմից ամբողջովին կամ մասամբ վերագրվում են Լեոնարդոյին։ Այս թիվն ներառում է որմնանկար, մի մեծ նկար թղթի վրա և երկու աշխատանք, որոնք պատրաստման նախնական փուլում են։ Կան մի շարք այլ աշխատանքներ, որ նույնպես վերագրվում են Լեոնարդոյին, այնուամենայնիվ, այդ մի քանի գործերը իր նոթատետրերի հետ միասին, որոնք պարունակում են գծագրեր, գիտական սխեմաներ և նկարչության էության մասին իր մտքերը, հետագա սերունդների նկարիչների համար մեծ ավանդ են հանդիսանում, որի հետ կարող է համեմատվել միայն իր ժամանակակից Միքելանջելոն։
Լեոնարդոն հիացմունքի է արժանի իր տեխնոլոգիական գյուտարարության համար։ Նա նախագծել է թռչող մեքենաներ, մարտական մեքենայի մի տեսակ, արևային էներգիա ստանալու հարմարանք, գումարում կատարող սարք, և նավերի կառուցման կրկնակի կորպուս։ Լեոնարդոյի գծագրերից շատ քչերն են կառուցվել կամ նույնիսկ իրատեսական եղել իր կյանքի ընթացքում, քանի որ ժամանակակից գիտական մոտեցումները մետալուրգիային և ճարտարագիտությանը սկիզբ են առել Վերածննդի դարաշրջանում միայն։ Ինչևէ, նրա ավելի փոքր մասշտաբի գյուտերը, օրինակ, ավտոմատացված փամփուշտներն ու մետաղալարերի առաձգականության ուժը չափող սարքը անմիջապես մտան արդյունաբերության ոլորտ։ Լեոնարդոյի ամենակիրառելի գյուտերից որոշներն այսօր ցուցադրվում են որպես աշխատող ցուցանմուշներ Վինչիի թանգարանում։ Նա էական բացահայտումներ է կատարել անատոմիայի , քաղաքացիական ճարտարագիտության, երկրաբանության, օպտիկայի և հիդրոդինամիկայի ոլորտներում, բայց նա չի հրապարակել իր գյուտերը, ուստի դրանք անմիջական ազդեցություն չեն ունեցել հետագա գիտության վրա ։
Մանկություն 1452–1466
Ընդհանուր առմամբ, Լեոնարդոն ուներ 12 խորթ քույր ու եղբայր, ովքեր շատ ավելի երիտասարդ էին, քան նա (վերջինը ծնվեց, երբ Լեոնարդոն 40 տարեկան էր), և նրանց հետ գրեթե չէր շփվում, բայց հոր մահվանից հետո, նրանք դժվարություններ ստեղծեցին ժառանգության հարցում ։
Լեոնարդոն ոչ պաշտոնապես սովորել է լատիներեն, երկրաչափություն և մաթեմատիկա։ Հետագայում, Լեոնարդոն արձանագրել է իր մանկությունից միայն 2 միջադեպ։ Առաջինը, որը նա նախանշան էր համարում, այն էր, երբ օդապարուկը երկնքից ընկավ և սավառնեց իր օրորոցի վրա, իսկ դրա փետուրները դիպան նրա դեմքին ։ Երկրորդը տեղի է ունեցել, երբ նա հետազոտում էր լեռները։ Նա հայտնաբերեց մի քարանձավ և վախենում էր, որ հնարավոր է մի մեծ հրեշ թաքնված լիներ այնտեղ, և միևնույն ժամանակ նրան հետաքրքրում էր, թե ինչ կա այնտեղ ։
Լեոնարդոյի մանկությունը պատմաբաններին ենթադրությունների տեղ է տվել ։ Վերածննդի նկարիչների 16-րդ դարի կենսագրագիր Վազարին պատմում է երիտասարդ Լեոնարդոյի մասին։ Մի գյուղացի շրջանաձև վահան է պատրաստում ինքն իր համար և տալիս է Սեր Պիերոյին, որպեսզի ներկի։ Լեոնարդոն նկարում է կրակ արտանետող հրեշի, որն այնքան սարսափազդու էր, որ Սեր Պիերոն այն վաճառում է մի ֆլորենտացի արտ դիլերի, ով այն վաճառում է Միլանի դուքսին։ Միևնույն ժամանակ, շահույթ ստանալով, Սեր Պիերոն գնում է մի վահան, որին նկարված էր նետով խոցված սիրտ, և այն տալիս է գյուղացուն ։
Մանրամասներ կյանքի վերաբերյալ
Ինժեներ, տեխնիկ, անատոմ, հեռանկարի մասնագետ Լեոնարդոն բազմակողմանիության ինչ-որ հրաշք դարձավ։ Ուսումնասիրության առարկա դարձող ամեն մի բնագավառում նա կանոնավորապես ընդլայնում ու խորացնում էր իր գիտելիքները, ստուգում փորձով ու կապ ստեղծում մաթեմատիկայի հետ։ Նրա գիտելիքները վիթխարի էին։
Նկարիչը՝ չհանդուրժելով անարդարությունը, գժտություններն ու անմիաբանությունը, իր ողջ կյանքում ստիպված էր թափառել. աշխատել է Միլանում, Ֆլորենցիայում, Հռոմում, Վենետիկում։ Նյութական իսկական ապահովվածություն նա Իտալիայում երբեք չունեցավ, այնպես, ինչպես ունեին Տիցիանը, Ռաֆայելը, Միքելանջելոն կամ նույնիսկ իր համեմատությամբ այնպիսի մի համեստ նկարիչ, ինչպես Ջուլիո Ռոմանոն։ Իսկ ժամանակ առ ժամանակ նա Իտալիայում իրեն իսկապես ավելորդ էր զգում։ Ճանաչված չլինելը, կուլտուրապես միայնակության զգացումը նրա ողբերգությունն էր։ 1517 թվականին Ֆրանսուա I թագավորի հրավերով, որպես «թագավորական առաջին նկարիչ, ճարտարապետ և մեքենաշինարար», տեղափոխվել է Ֆրանսիա, որտեղ ապրել է մինչև կյանքի վերջը։
Նախագծել է Տուր–Բլուա–Սաոն ոռոգման ջրանցքը և ճարտարապետական գլուխգործոց Շամբորի դղյակը։
Ֆլորենցիայում նկարչության ու քանդակագործության ընդհանուր ուղղությունը ռեալիզմն էր, քանզի այն հիանալիորեն համապատասխանում էր ֆլորենտական բուրժուազիայի շահերին ու ճաշակին։ Եվ հետևաբար Լեոնարդոն նույնպես ռեալիստ էր։ Նրա տարերքը ստեղծագործությունն էր, իսկ մեթոդը՝ գիտական հետազոտությունն ու ստացված արդյունքների ստուգումը փորձի միջոցով։
Լեոնարդոն ոչինչ չէր հորինում և ոչինչ հիշողությամբ չէր նկարում։ Նա ասում էր.
Այդ պատճառով էլ նա միշտ փոքրիկ նոթատետրեր ու ալբոմներ էր պահում, որոնք, հենց որ վերջանում էին, նորով էր փոխարինում։ Ֆլորենցիան Լեոնարդոյին տեսնում էր միշտ անթերի հագնված։ Նա քաղաքում քայլում էր հպարտ։ Բարձրահասակ էր, գեղեցիկ, շեկ, խնամված մորուքով, բերետը գլխին, հագին՝ բաճկոն, ուսերին՝ կարճ կարմիր թիկնոց, իսկ գոտկից կախված շղթային միշտ ամրացված էր փոքրիկ մի ալբոմ, ուր ճեպանկարներ էր անում ու նոթեր գրառում։ Դեմքը պարզ էր, կարծես ոչ մի նոթ չարտահայտող։ Իր կյանքից նա ոչ ոքի չէր գանգատվում, պատվերների ետևից չէր վազում, իսկ տրված պատվերներն էլ չէր շտապում ավարտել։ Կարող էր թվալ, որ նա մեծահարուստի նման է աշխատում և մեծահարուստի նման էլ ապրում։ Իսկ Լեոնարդոն աղքատի պես էր ապրում և աշխատում էր գիտնականի նման, ոչ թե «կուտակողի»։ Երբ Լեոնարդոյին որևէ աշխատանք էր հանձնարարվում, նա ինքն էր անձամբ մշակում պլանը՝ շատ էլ հաշվի չնստելով պատվերի պայմանների հետ։ Լեոնարդոն, սակայն, աստիճանավոր տգետ ամբոխին միշտ էլ անհասկանալի է թվացել, և նրան շատ անգամ են մեղադրել կախարդ լինելու և քրիստոնեական աշխարհի մայրաքաղաքը պղծելու համար, դիակներ հերձելու և հերետիկոս լինելու համար։
Սակայն կային նաև մարդիկ, որոնք նկատեցին Լեոնարդոյի և իր նախնիների տարբերությունը։ Նրա անունը հիշատակվում է իր ժամանակի 5 խոշորագույն նկարիչների շարքում՝ Մանտենիա, Ջորջոնե, Լեոնարդո, Ռաֆայել, Միքելանջելո։ Վազարին Լեոնարդոյին դնում է իտալական արվեստի նոր շրջանի սկզբին։ Վերածննդի դասական արվեստը սկսվում է Լեոնարդոյով։
Մի քանի օր անց՝ 1519 թվականի մայիսի 2-ին Լեոնարդոն, ինչպես վայել է բարի կաթոլիկին, հաղորդություն ընդունեց և վախճանվեց։ Երկու օր հետո նրան թաղեցին Ամբուազի եկեղեցիներից մեկում։ Մելցին Լեոնարդոյի ձեռագրերից դուրս բերեց նկարչությանը վերաբերող գրառումների մի մասը, ցրված նոթերը մի կերպ համակարգեց և հրատարակեց «Նկարչության մասին տրակտատ» խորագրով։
Որպես գիտնական և ճարտարագետ՝ դա Վինչին դիտարկումներով հարստացրել է ժամանակի գիտության գրեթե բոլոր բնագավառները։ Ձեռագրերում եղել են թռչող սարքերի, պարաշյուտների, ջրանցքների, կախովի կամուրջների, մետաղահալման վառարանների, տպագրական և հողափոր մեքենաների նախագծեր։
Նա առաջինն է բուսաբանությունը դիտել որպես ինքնուրույն կենսաբանական գիտություն, տվել բույսերի արևամետության, արմատներում նյութերի շարժման նկարագրությունը։ Սակայն տեխնիկայի ցածր մակարդակի պատճառով Դա Վինչին չի կարողացել իրականացնել իր նորարարական մտահղացումները։
Նրա գրական երկերի մեծագույն մասը հավաքված է խոշոր գրապահոցներում՝ Փարիզում, Բրիտանական թանգարանում, Վինձորի գրադարանում, Վիկտորիայի և Ալբերտի թանգարանում, Միլանի Ամբրոզիանում և այլուր։ Դրանց զգալի մասը հրատարակված է։
Ստեղծագործական կյանքը 1476-1480
1480-ական թվականներին Լեոնարդոն ստացավ երկու շատ կարևոր հանձնարարություններ և սկսեց մեկ այլ աշխատանք, որը մեծ նշանակություն ուներ կոմպոզիցիայի տեսանկյունից։ Երեքից երկուսը երբեք ավարտված չէին, իսկ երրորդը այնքան երկար տևեց, որ այն դարձավ երկար բանակցությունների ավարտի և վճարման առարկա։
Սուրբ Հիերոնիմոսն անապատում Այդ նկարներից մեկը Սուրբ Հիերոնիմոս էր անապատում, որը Բորտոլոնը կապում է Լեոնարդոյի կյանքի դժվարին շրջանի հետ, ինչի մասին վկայում է նրա օրագիրը։ «Ես կարծում էի, որ սովորում եմ ապրել, Ես միայն սովորում էի մեռնել»։ Չնայած նրան, նկարը հազիվ է սկսվում, կոմպոզիցիան տեսանելի է և շատ անսովոր։ Հիերոնիմոս որպեսզ մեղավոր գրավում է նկարի կեսը, տեղադրված է մի փոքր անկյունագծով և նայում է մի փոքր վերևից։ Նրա գունավոր ծունկը տրապեցիայի ձև է ստանում, մի ձեռքը ձգվում է նկարի արտաքին եզրին, իսկ հայացքը` հակառակ ուղղությամբ։ Ջ. Վասերմանը նշում է այս նկարի և Լեոնարդոյի անատոմիական հետազոտությունների միջև կապը։ Առաջին պլանում տարածվեց նրա խորհրդանիշը՝ հսկայական առյուծը, որի մարմինն ու պոչը կրկնակի պարույր են ձևավորում նկարի հիմքի վրայով։ Մյուս ուշագրավ առանձնահատկությունն այն ժայռոտ ժայռերի ուրվագիծն է, որը ուրվագծում է գործչին։
Գեղարվեստական կոմպոզիցիայի, լանդշաֆտային տարրերի և անձնական դրամայի համարձակ դրսևորումը նույնպես հայտնվում է մեծ անավարտ գլուխգործոցում՝ «Մոգերի երկրպագություն»-ը։ Սա բարդ կոմպոզիցիա է՝ մոտ 250 x 250 սանտիմետր։ Լեոնարդոն կատարեց բազմաթիվ նկարներ և նախապատրաստական ուսումնասիրություններ, ներառյալ՝ մանրամասն նկարագրեց ավերված դասական ճարտարապետությունը գծային տեսանկյունից, որը կազմում է հետին պլանի մասը։ 1482-ին Լեոնարդոն գնաց Միլան Լորենցո Մեդիչի հրամանով և նկլարը լքվեց։
Մադոննան ժայռերում
Այս շրջանի երրորդ կարևոր գործը «Մադոննան ժայռերում» է, որը հանձնարարվել է Միլանում՝ անմահ գաղափարների գաղտնիության համար։ Նկարչությունը, որը պետք է արվեր դե Պրեդիս եղբայրների աջակցությամբ, պետք էր լրացներ մի մեծ բարդ զոհասեղանը։ Լեոնարդոն որոշեց ներկել Քրիստոսի մանկության ապոկրիֆալ պահը, երբ մանուկ Հովհաննես Մկրտիչը, հրեշտակի պաշտպանությամբ, Եգիպտոսի ճանապարհին հանդիպեց Սուրբ ընտանիքին։ Նկարչությունն արտացոլում է անզուգական գեղեցկություն, քանի որ նրբագեղ գործիչները ծնկի են գալիս նորածին Քրիստոսի շուրջը` ժայռի և պտտվող ջրի վայրի լանդշաֆտում։ Թեև նկարը բավականին մեծ է՝ մոտ 200 × 120 սանտիմետր, այն այնքան էլ բարդ չէ, որքան Սուրբ Դոնատոյի վանականների պատվերով նկարը՝ ունենալով ընդամենը չորս գործիչ, քան հիսուն և քարքարոտ լանդշաֆտ, քան ճարտարապետական մանրամասներ։ Նկարչությունն ի վերջո ավարտվեց, փաստորեն, նկարների երկու տարբերակներն էլ ավարտվել է. մեկը մնացել է Հայ Առաքելական եկեղեցու մատուռում, իսկ Լեոնարդոն մյուսը տարել է Ֆրանսիա։ Այնուամենայնիվ, եղբայրները չեն ստացել իրենց նկարը, և ոչ էլ դե Պրեդիսը նրանց վճարել է, մինչև հաջորդ դար։
Ստեղծագործություններ
1503 թվականին նա ստեղծել է իր ամենանշանավոր գործերից մեկը՝ «Մոնա Լիզան» («Ջոկոնդա»)։ Երիտասարդ կնոջ երազկոտ, խոհուն, առեղծվածային, փոքր-ինչ թախծոտ թեթևակի ժպիտը բացահայտում է բնորդուհու ներաշխարհը։ Մոնա Լիզան պատկերված է բնապատկերի մեջ. հեռավոր սարերը, երկինքը, գետը, ծառերն ասես տարածված են մշուշում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալացի գիտնականներ Կատեգորիա:Իտալացի նկարիչներ Կատեգորիա:Իտալացի բուսակերներ Կատեգորիա:Իտալացի ճարտարագետներ Կատեգորիա:Իտալացի ճարտարապետներ Կատեգորիա:Իտալացի քանդակագործներ Կատեգորիա:Անձինք թղթադրամների վրա Կատեգորիա:Անձինք մետաղադրամների վրա Կատեգորիա:Ճարտարապետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ճարտարագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Լուսավորության դարաշրջան Կատեգորիա:16-րդ դարի իտալացի նկարիչներ Կատեգորիա:Իտալացի աստղագետներ Կատեգորիա:Իտալացի փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Իտալացի մաթեմատիկոսներ Կատեգորիա:Իտալացի դիվանագետներ Կատեգորիա:Իտալացի գյուտարարներ Կատեգորիա:Իտալացի երաժիշտներ Կատեգորիա:Իտալացի անատոմիկներ Կատեգորիա:Քարտեզագիրներ Կատեգորիա:Իտալացի դիզայներներ Կատեգորիա:Իտալացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Իտալացի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Իտալացի քիմիկոսներ Կատեգորիա:Իտալացի կենդանաբաններ Կատեգորիա:Իտալացի երկրաբաններ Կատեգորիա:Իտալացի հնէաբաններ
Մեխելաշվիլեբի (Խուլոյի շրջան)
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 1350 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խուլոյից 17 կմ հեռավորության վրա։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խուլոյի շրջան Կատեգորիա:Աջարիայի բնակավայրեր
Վլադիմիրովկա (Վրաստան)
Վլադիմիրովկա (ვლადიმიროვკა), գյուղ Վրաստանի Սամցխե-Ջավախեթի մարզի Նինոծմինդայի մունիցիպալիտետում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նինոծմինդայի շրջանի բնակավայրեր
Մ.թ.ա. 154
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 154
Ֆեթս Ուոլեր
Ֆեթս Ուոլեր (Fats Waller, ծննդյամբ՝ Թոմաս Ռայթ Ուոլեր — Thomas Wright Waller, ), ամերիկացի ջազային դաշնակահար, երգեհոնահար, երգահան և էստրադայի կատակերգու դերասան։ Ստեղծագործել է սվինգի և սթրայդի ժանրերում։ Ուոլերի ամենահայտնի ստեղծագործությունը համարվել է «Թեյավարդը» (Honeysuckle Rose)՝ վերադաշնակած շատ ջազային երաժիշտների կողմից, ինչպես նաև «Ain't Misbehavin»-ը։
Կենսագրություն
Ֆեթս Ուոլերը ծնվել է 1904 թվականի մայիսի 21-ին Նյու Յորք քաղաքում՝ բողոքական քահանայի ընտանիքում. չորս երեխաներից ամենակրտսերն էր։
6 տարեկանում սկսել է դաշնամուր նվագել, իսկ արդեն 4 տարի անց իր հոր մոտ սովորել է նվագել երգեհոն։ 14 տարեկանում արդեն Լինքոլնի անվան Հարլեմի թատրոնում երաժշտական ստեղծագործություններ է կատարել երգեհոնի վրա, իսկ մեկ տարի անց հորինել է իր առաջին ռեգթայմը։
1919 թվականին 15 տարեկանում, հակառակ հոր ցանկության, Ֆեթսը լքել է դպրոցը և սկսել է դաշնամուր նվագել վոդևիլային խմբում։ Միևնույն ժամանակ նա Բոստոնում ձայնագրել է իր առաջին «Boston Blues» երգը՝ հետագայում անվանափոխված «Squeeze Me»-ի։
Ուոլերի առաջին դաշնամուրային մենակատարումը ձայնագրվել  է 1922 թվականի հոկտեմբերին, երբ նա 18 տարեկան էր։
Ֆեթս Ուոլերը մահացել է 1943 թվականի դեկտեմբերի 15-ին Կանզաս Սիթիում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ջազմեններ Կատեգորիա:Ամերիկացի դաշնակահարներ Կատեգորիա:Երաժիշտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի երաժիշտներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երգիչներ
Շենենբուր
Շենենբուր (Schœnenbourg), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Ստորին Հռենոս գավառում ։
Բնակչությունը 2012 թվականի դրությամբ կազմում է 674 մարդ, բնակչության խտությունը` 123.22 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 5.47 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 410 կմ արևելք, Ստրասբուրգ քաղաքից` 45 կմ հյուսիս։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 438 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 337-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 101։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 76,9 %։ 337 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 307 անձ (171 տղամարդ և 136 կին)։ Գործազուրկ են եղել 30 անձ (15 տղամարդ և 15 կին)։ 101 անաշխատունակներից 24-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 41-ը` թոշակառուներ, իսկ 36-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Գրիշկովո (գյուղ, Նովոդուգինսկի շրջան)
Գրիշկովո (Гришково), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Նովոդուգինսկի շրջանի բնակավայրեր
Մղոն
Մղոն (mille passuum` «հազար քայլ» բառից), երկարության միավոր։ Տարածված է միավորների ազգային ոչ մետրական համակարգերում և օգտագործվում է հիմնականում ծովային գործում։ Մղոնի մեծությունը, որ հավասար է միջօրեականի 1՛ աղեղի երկարությանը, տարբեր երկրներում տարբեր է՝ կախված տեղանքի աշխարհագրական լայնությունից և տատանվում է 0, 58 կմ-ից (Եգիպտոս) մինչև 11, 2 կմ (հին չեխական մղոն) սահմաններում։ Մեծ Բրիտանիայում ծովային մղոնը = 1, 853184 կմ, ցամաքային կանոնադրական մղոնը = 1, 609344 կմ (կիրառվում է նաև ԱՄՆ-ում)։
Աշխարհագրական մղոնը (գերմանական) հավասար է հասարակածի 1/15° = 7, 4204 կմ։ Հին հռոմեական մղոնը (միլիարիում)= 1, 481 կմ։ Հին և վաղ միջնադարյան հայկական, հռոմեական-փիլետերյան (փոքրասիական) և պարսկական մղոնը = 1, 598 կմ։ Ուշ միջնադարում հայ մատենագրության մեջ օգտագործված մղոնը 1, 852 կմ է։ Արաբական մղոնը = 1, 9176 կմ։ Հին ռուսական մղոնը = 7, 4676 կմ։ Աստվածաշնչում հիշատակվող մղոնը = 1479, 5 մ։
Բազմաթիվ երկրներում կիրառվում է միջազգային ծովային մղոնը, որն ըստ Միջազգային հիդրոգրաֆիական կոնֆերանսի (1929) որոշման, հավասար է 1, 852 կմ՝ միջօրեականի 1՛ աղեղի միջին երկարությանը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հին Հռոմի աշխարհագրություն Կատեգորիա:Երկարության չափման միավորներ
Ալեքսեյ Դանիլենկո
Կենսագրություն
Ստավրոպոլի օլիմպիական ռեզերվի ուսումնարանի և Մոսկվայի «Սպարտակի» օլիմպիական ռեզերվի մանկապատանեկան մարզադպրոցի սան է։ 2001-2003 թվականներին «Սպարտակի» երկրորդ կազմում անցկացրել է 37 խաղ և մասնակցել 65 խաղի (1 գոլ) երիտասարդական թիմում ԿՖԿ-ի առաջնությունում։ Այնուհետև խաղացել է երկրորդ դիվիզիոնի՝ Ստավրոպոլի «Դինամո» ակումբում (2004), Ռյազանի «Սպարտակ-ՄԺԿ» (2005-2006), «Ստավրոպոլ-2009» (2009) ակումբներում։ 2010 թվականին անցկացրել է 4 խաղ Ուզբեկստանի առաջնությունում Սամարղանդի «Դինամո» ակումբի կազմում։ Խաղացել է նաև սիրողական մակարդակում՝ հանդես գալով Ստավրոպոլի «Էլեկտրոավտոմատիկա» (2010), Կրասնոգվարդեյսկոեի «Սոյուզ ՍԿԱ» (2011), Զոլոտարյովկայի «Ժեմչուժինա» (2012) ակումբներում։
2001 թվականի Եվրոպայի պատանեկան առաջնությունում (մինչև 16 տարեկաններ) Ալեքսեյ Դանիլենկոն Անգլիայում մասնակցել է չորս հանդիպման   ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի պաշտպաններ
Օբերզյոհերինգ
Օբերզյոհերինգ  (Obersöchering), կոմունա Գերմանիայի Բավարիա երկրամասում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքներ
Ժողովածու (4322)
Ժողովածու (18-րդ դար), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր։ Ստացողը եղել է Գրիգորը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 11×8.5 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 49 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգրով։ Կազմը՝ լաթապատ ստվարաթուղթ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 4ա, հետագայի՝ 1բ (1808 թվական), 49բ (1810 թվական) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Արուսյակ Թամրազյան
Արուսյակ Հրաչյայի Թամրազյան, երաժշտագետ, երգեհոնահար։ Արվեստագիտության թեկնածու (2016 թվական) ։
Կենսագրություն
Ավարտել է Երևանի Պյոտր Չայկովսկու անվան երաժշտական դպրոցի դաշնամուրի բաժինը (1998 թվական, դասատու՝ Ս. Սարաջյան), Երևանի պետական երաժշտագիտության (2003 թվական) և երգեհոնի (2005 թվական, Ալիսա Ադամյանի դասարան) բաժինները, Հայաստանի գիտությունների ազգային ակադեմիայի արվեստի ինստիտուտի ասպիրանտուրան (2011 թվական, ղեկավար՝ Աննա Ասատրյան)։
2004–2009 թվականներին հատուկ ծրագրով աշխատել է երեխաների հետ, հանդես եկել երգեհոնային մենահամերգներով, հրատարակել էսսեներ, հեքիաթների ժողովածու (2009 թվական)։
2005 թվականից՝ Մատենադարանի արվեստի պատմության և գրչության կենտրոնների ուսումնասիրման բաժնի գիտաշխատող։ Ուսումնասիրության ոլորտները՝ հայ միջնադարյան արվեստի տեսություն, գեղագիտություն, խորհրդաբանակաև մեկնողական համակարգ (մասնավորապես՝ նորպլատոնական գեղագիտ-իմացաբանական կատեգորիաները և միջնադարյան արվեստի տեսությունը), համապարփակ խորհրդաբանության արտացոլումը երաժշտության վերապրման և տեսության մեջ, խազագրություն, երաժշտածիսական Մանրուսման ձեռագրեր, Հովհաննես Պլուզ Երզնկացու, Ներսես Լամբրոնացու մեկնությունները, Գրիգոր Նարեկացու խորհրդաբանության որոշ հատկանիշներ։
2021 թվականին եղել է Ցյուրիխի համալսարանի Ցյուրիխի անտիկ ուսումնասիրությունների կենտրոնի կրթաթոշակակիր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ երաժշտագետներ Կատեգորիա:Հայ երգեհոնահարներ Կատեգորիա:Արվեստագիտության թեկնածուներ
Մ.թ.ա. 155
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 155
Մարկ Գրիգորյան (ճարտարագետ)
Մարգար Գրիգորյան (նաև՝ Մարկ Գրիգորյան) (ծնվել է 1940 թվականին Թեհրանում), հայ կառուցվածքային ճարտարագետ, և Իրանի Շարիֆ համալսարանի կառուցվածքային ինստիտուտի (ֆակուլտետի) հիմնադիրներից է, ով առաջին երկու շրջանում ծառայել է որպես ինստիտուրի տնօրեն։ Դասախոսել է նույն ինստիտուտում, ապա ԱՄՆ տեղափոխվել և աշխատել որպես լիցենզավորված կառուցվածքային ճարտարագետ և ՄԳԱ Սթրաքչրալ Էնջինիրինգ ընկերության հիմնադիր տնօրեն։ ՀԱՀ-ի Փարամազ Ավետիսյան շենքի կառուցվածքային ճարտարագետն է։
Շարունակում է ծառայել որպես խորհրդատու դասախոս աշխարհի տարբեր համալսարանների ասպիրանտուրայի ուսանողներին։
Կենսագրություն
Մարգար Գրիգորյանը ծնվել է 1940 թվականին Թեհրանում, հայ ընտանիքում։ Տարրական և միջնակարգ կրթությունը ստացել է Քուշեշ դպրոցում, և ապա մեկնել Անգլիա՝ կրթությունը շարունակելու։ Կառուցվածքային ճարտարագիտության մեջ բակալավրիատի և մագիստրատուրայի աստիճանն ավարտել է 1964 թվականին Մանեչեսթերի համալսարանում և ապա կրթությունը շարունակել Աքսֆորդի համալսարանում, որտեղ ասպիրանտուրան վաստակել է 1967-ին և ապա շարունակել մինչ հետ-ասպիրանտուրա (postdoc) :
Ճարտարագիտական գործունեություն
1967 թվականին համալսարանական կրթությունն ավարտելուց հետո, երբ Թեհրանում հիմնադրվում էր Արիամեհրի տեխնոլոգիական համալսարանը (այժմ՝ Շարիֆ), Դոկտոր Մոհամմադ Ալի Մոջթահեդի Գիլանիի առաջարկով՝ վերադառնում է Իրան, որպեսզի Շարիֆ տեխնիկական համալսարանի համար կառուցվածքային ինստիտուտ հիմնեն ։ Սկզբից դասավանդում է մեխանիկայի ֆակուլտետում, մինչ 1971 թվականին Դոկտ. Բիժան Էլամի, Ճարտարագետ Քամբիզ Փայվարի, Ճարտարագետ Բարիս Պետրոսյանի, Դոկտ. Փարվիզ Չահանիի, Դոկտ. Մոսթաֆա Թուսիի, Դոկտ. Մեհրդադ ՄարԱյինի, և Դոկտ. Սայիդ Յաղմայիի հետ հիմնադրում են Կառուցվածքային ինստիտուտը։ Մարկ Գրիգորյանը դառնում է ինստիտուտի առաջին տօներնը և երկու շրջան՝ 1971-75 տնօրինում այն, ինչպես նաև դասավանդում ինստիտուտում։
Իրանի 1979 թվականի հեղափոխությունից մի քանի տարի հետո տեղափոխվում է ԱՄՆ, և Կալիֆոռնիայում հիմնում «Մարկ Գրիգորյան էնդ ըսոշիեյթս (ՄԳԱ) Սթրաքչրալ Էնջինիրս» կառուցվածքային ճարտարագիտության ընկերությունը 1983 թվականին։
Հայաստանի անկախացումից, և Սպիտակի երկրաշարժից հետո, երբ հիմնադրվում է Հայաստանի ամերիկյան համալսարանը՝ սկզբնական շրջանում շինարարական (կառուցվածքային) ճարտարագիտության մագիստրոսի աստիճանի մատուցմամբ, Գրիգորյանը դասավանդում է այնտեղ։
Հայաստանի ամերիկյան համալսարանի Փարամազ Ավետիսյան շենքի կառուցվածքային ճարտարագետն է, ինչպես նաև այլ նախագծեր է իրականացրել Հայաստանում։
Սպորտային գործունեություն
Մարկ Գրիգորյանը Իրանի հեղափոխության սկզբում և նախքան ԱՄՆ տեղափոխվելը Արարատ մարզավանի թեթև ատլետիկայի թիմի մարզիչն է եղել և կրթել բազում մարզիկներ ։
Գիրգորյանը կարատեի յոթերրորդ դանի սև գոտի ունի, և ունի քանի գիրք նաև այդ ուղղությամբ ։ Հայաստանում որպես մարզիչ կարատե է պարապել նաև Խուլ ու համրերի կենտրոնում։
Անձնական
Որդին՝ Կառլ Գրիգորյանը նաև կառուցվածքային ճարտագետ է, և Բերքլիի համալսարանի կառուցվածքային ճարտագիտության պրոֆեսոր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կառուցվածքային ճարտարագետներ Կատեգորիա:Իրանահայ ճարտարագետներ Կատեգորիա:Ամերիկահայ ճարտարագետներ Կատեգորիա:Տեխնիկական գիտությունների թեկնածուներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Թեհրան քաղաքում ծնվածներ
Խրճիթ-ընթերցարան
Խրճիթ-ընթերցարան (Изба-читальня), գյուղական ակումբային հիմնարկի տեսակ նախկին Խորհրդային Միությունում։ Ստեղծվել է խորհրդային ռեժիմի առաջին տարիներին։
Շարժական խրճիթ-ընթերցարաններ ստեղծվեցին քանի ազգային հանրապետություններում, շրջաններում, երկրամասերում, մարզերում (կարմիր թեյարաններ, կարմիր վրաններ և այլն)։ 1920—1930-ական թվականներին խրճիթ-ընթերցարանները գյուղերում հանդիսանում էին քաղաքական պրոպագանդայի և մշակութա-լուսավորական աշխատանքի կենտրոններ։
Կարևոր դեր են կատարել գյուղում անգրագիտությունը վերացնելու գործում։ Ակումբների և մշակույթի տների ստեղծմամբ խրճիթ-ընթերցարանների թիվը կրճատվեց։
Կատեգորիա:Կրթություն
Կինոնկարահանման ապարատ
Կինոնկարահանման ապարատ, որոշակի ժամանակահատվածներում կինոժապավենի վրա օբյեկտները նկարահանող ապարատ, նկարահանումը կատարվում է հաջորդական պատկերումների (կինոկադրերի) տեսքով, որոնք օգտագործվում են կինոնկարի ստեղծման համար։ Կինոապարատը կազմված է հետևյալ մասերից. Կինոնկարահանման ապարատի օպտիկական մասը բաղկացած է նկարահանման օբյեկտիվից և դիտոցային համակարգից։ Հայելային Կինոնկարահանման ապարատում լույսի ճառագայթները հայելիով և հայելային փականով ուղղվում են դիտոց-խոշորացույցի վրա, որի միջոցով դիտվող պատկերը ստացվում է կոլեկտիվ ոսպնյակի հարթ փայլատ մակերևույթի վրա։ Կինոնկարահանման ապարատը կարող է ունենալ մեկ մշտական օբյեկտիվ (իրանի մեջ ամրացված) կամ տարբեր կիզակետային հեռավորություններով փոխովի օբյեկտիվների հավաքածու։ Կինոնկարահանման ապարատի մեխանիկական մասը բաղկացած է ժապավենաձիգ մեխանիզմից, հաղորդակից և փականից։ Ըստ նշանակման և կոնստրուկտիվ առանձնահատկությունների, կինոնկարահանման ապարատները լինում են ձեռքի և ստացիոնար։ Տարբերում են նաև սինխրոն, ճշգրիտ, մասնագիտացված, սիրողական և հատուկ կինոնկարահանման ապարատներ։
Կատեգորիա:Կինոարվեստ
Մ.թ.ա. 156
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 156
Դիքենս շրջան (Տեխաս)
Պատմություն
Դիքենս շրջանը պաշտոնապես կազմավորվել է 1891 թվականին։ Շրջանն իր անվանումը ստացել է Տեխասի հեղափոխության զինվոր Ջ. Դիքենսի պատվին, ով զոհվել էր Ալամոյի ճակատամարտում։
Աշխարհագրություն
ԱՄՆ վիճակագրության բյուրոյի տվյալներով Դիքենս շրջանի ընդհանուր մակերեսը կազմում է 2344 կմ², որից 2342 կմ²-ն զբաղեցնում է ցամաքը, իսկ 2 կմ²-ն կամ 0,11 %-ը՝ ջրային տարածքները ։
Բնակչություն
Բնակչության թիվը 2000 թվականի դրությամբ կազմում էր 2762 մարդ։ Առկա էր 980 տնային տնտեսություն, 638 ընտանիք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 1 մարդ/կմ²։ Հաշվվում էր 1368 բնակելի շինություն՝ 1 շինություն/կմ² խտությամբ։ Ռասայական կազմը հետևյալն էր՝ սպիտակամորթներ - 77,62 %, աֆրոամերիկացիներ – 8,18 %, բնիկ ամերիկացիներ (հնդկացիներ) – 0,36 %, ասիացիներ – 0,11 %, խաղաղօվկիանոսյան կղզիների բնակիչներ – 0,25 %, այլ ռասաների ներկայացուցիչներ – 12,35 %, երկու կամ ավելի ռասաների ներկայացուցիչներ – 1,12 %: Իսպանախոսները կամ լատինոամերիկացիները կազմում են բնակչության 23,90 %–ը (անկախ ռասայից)։
Բնակչության տարիքային կազմը հետևյալն էր՝ 18,50 % - մինչև 18 տարեկան, 10,40 % - 18-24 տարեկան, 29,70 % - 25-44 տարեկան, 29,70 % - 45-64 տարեկան և 19,00 % - 65 և ավելի բարձր։ Շրջանի բնակչի միջին տարիքը 39 տարեկան է։ Յուրաքանչյուր 100 կնոջը բաժին է ընկնում 130,70 տղամարդ։ 18 տարեկանից բարձր յուրաքանչյուր 100 կնոջը բաժին է ընկնում 141,90 տղամարդ։
2010 թվականի դրությամբ բնակչության թիվը կազմում էր 2444 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 1 մարդ/կմ²։
Բնակչության աճի դինամիկան ըստ տարեթվերի․
Քաղաքական դիրքորոշում
2008 թվականի նախագահական ընտրություններում Ջոն Մաքքեյնը ստացել է ընտրողների ձայների 75,1 %-ը, իսկ դեմոկրատ Բարաք Օբաման՝ 24,07 %-ը ։
Տեխասյան ներկայացուցիչների պալատում Դիքենս շրջանը մտնում է 68-րդ շրջանի կազմի մեջ։ Շրջանի շահերը ներկայացնում է Մյունսթեր քաղաքից հանրապետական Դրյու Սփրինգերը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տեխասի շրջաններ
Բերտ Ուիդոն
Հերբերտ Մորիս Վիլիամ 'Բերտ' Ուիդոն, անգլիացի կիթառիստ, ում նվագելու ոճը բավականին հայտնի և ազդեցիկ էր 1950-ականներում և 1960-ականներում։ Նա եղել է առաջին Բրիտանացի կիթառիստը, ով 1959 թվականին տեղ է գրավել UK Singles Chart-ում։ Այդ ժամանակահատվածում նրա լավագույն ուսուցանողական ուղեցույցը՝ Play in a Day, մեծ ազդեցություն թողեց շատ մեծ Բրիտանացի երաժիշտների վրա։ Նրանցից են Փոլ ՄաքՔարթնին Էրիկ Կլեպտոնը, Բրայան Մեյը, Ջորջ Հարիսոնը, Ջոն Լենոնը, Դեյվ Դեվիսը, Քիթ Ռիչարդսը, Պիտ Թաունսենդը, Թոնի Այոմին և Ջիմի Փեյջը ։
Կենսագրություն
1950-ական թվականներին նա միացել է BBC Show Band երաժշտական խմբին, Սիրլ Սթեյփլթոնի գլխավորությամբ ։ Նա նաև իր երգերն էր կատարում հին բրիտանական անսամբլներում, որոնք Ռոքն Ռոլ էին կատարում։ Նա ձայնակցում էր նաև այնպիսի ամերիկացի երգիչներիր, ինչպիսին են Ջուդի Գարլենդը և Ֆրենկ Սինատրան, նրանց շրջագայությունների ժամանակ։ Ըստ գնահատականների նա՝ BBC րադիոյում 5000 րադիոհաղորդումների ժամանակ ելույթ է ունեցել և կատարում է նվիրել ։
Նա մեծ ազդեցություն է թողել շատ մեծամեծ Բրիտանացի երաժիշտների վրա։ Նրանցից են Փոլ ՄաքՔարթնին Էրիկ Կլեպտոնը, Բրայան Մեյը, Ջորջ Հարիսոնը, Ջոն Լենոնը, Դեյվ Դեվիսը, Քիթ Ռիչարդսը, Պիտ Թաունսենդը, Թոնի Այոմին և Ջիմի Փեյջը    ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլիացի երաժիշտներ Կատեգորիա:Անգլիացի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Անգլիացի կիթառահարներ
Մ.թ.ա. 157
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 157