cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Կալախանգա (Ախկիվայի վտակ)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Մորժե
Մորժե  (ֆրանս.՝ Morgex), կոմունա Իտալիայի Վալե դ'Աոստա մարզում։
Բնակչությունը կազմում է 1989 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 46 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 43 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 11017։ Հեռախոսային կոդ՝ 0165։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Էսկիափարդի
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Լյուսի Թարգյուլ
Լյուսի Թարգյուլ (Լյուսի Սահակի Թարգյուլյան, ), հայ արձակագիր, թարգմանիչ, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1934 թվականից։ Կրճատել է ազգանվան յան վերջավորությունը և ճանաչվել Թարգյուլ գրական անունով։
Կենսագրություն
Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Վան քաղաքում։ 1914 թվականին գաղթել է Արևելյան Հայաստան։ Միջնակարգ կրթությունն ստացել է Թիֆլիսի Հովնանյան դպրոցում։ 1929 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի պատմագրական ֆակուլտետը, 1933 թվականին Մոսկվայի խմբագրա-հրատարակչական ինստիտուտը։ 1927 թվականին եղել է «Հայաստանի աշխատավորուհի» ամսագրի խմբագիրը։ Հետո տեղափոխվել է Մոսկվա, զբաղվել գրական-ստեղծագործական աշխատանքով։ Մահացել է Երևանում ։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի արևելահայ արձակագիրներ Կատեգորիա:Հայ խմբագիրներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ Կատեգորիա:ԵՊՀ պատմության ֆակուլտետ Կատեգորիա:Ռուսերենից հայերեն թարգմանիչներ Կատեգորիա:Հայ արձակագիրներ
(9041) Տակենե
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1991 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սատորու Օտոմոյի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Օսամու Մուրամացուի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ուստ-Պորտ
Ուստ-Պորտ (Усть-Порт), գյուղ Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Թայմիրսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 459 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1916 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Թայմիրսկի շրջանի բնակավայրեր
Մաղարճըք
Մաղարճըք, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Պելյանի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Արթուր Ապրեսով
Արթուր Ապրեսով, կինոօպերատոր, պրոդյուսեր, ռազմական լրագրող։
Կենսագրություն
Արթուր Ապրեսովը ծնվել է 1972 թվականի օգոստոսի 6-ին Բաքվում ։ 1988 թվականին նա ընտանիքով տեղափոխվել է Երևան՝ փրկվելով Բաքվի ջարդերից։ 1992 թվականին Երևանում աշխատանքի է անցնել «Ա1+» հեռուստաընկերությունում և գործուղվել Արցախ, որտեղ մնացել է մինչև պատերազմի ավարտը` վավերագրելով Արցախյան պատերազմի ընթացքը։ 2008 թվականին եղել է «Ոչինչ չի մնա», 2009 թվականին՝ Տաքսի «Էլի լավ ա», «Երեք ընկեր», 2010 թվականին՝ «Խաչագողի հիշատակարանը» և և այլ ֆիլմերի օպերոտորը։ Որպես ռազմական լրագրող 2007 թվականին մասնակցել է նաև «Մի վախեցիր» ֆիլմի ռազմական տեսարանների նկարահանումներին։ Արթուր Ապրեսովը որպես օպերատոր, պրոդյուսեր աշխատել է նաև տարբեր հեռուստաընկերություններում։ Ռոման Բաբայանի հետ Մոսկվայում մասնակցել է մարտի 1-ի իրադարձությունների մասին պատմող ֆիլմի նկարահանման աշխատանքներին։
Մահացել է սրտի կաթվածից, 2018 թվականի նոյեմբերի 20-ին՝ Մոսկվայում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս լրագրողներ Կատեգորիա:Հայ լրագրողներ Կատեգորիա:Հայ կինոօպերատորներ Կատեգորիա:Հայ պրոդյուսերներ
Դեդի Յանկի
Ռամոն Այալան (Ramón Ayala, ), առավել հայտնի որպես Դեդի Յանկի (Daddy Yankee), ռեգգետոն ոճում կատարող հանրաճանաչ լատինոամերիկյան երգիչ։ Առավել հայտնի է իր "Գասոլինա" (Gasolina) սինգլով, ինչպես նաև Լուիս Ֆոնսիի հետ համատեղ կատարած «Despacito» երգով, որի տեսահոլովակը դարձել է Յութուբում ամենաշատ դիտվող նյութերից մեկը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռեգգատոն Կատեգորիա:1977 ծնունդներ Կատեգորիա:Պուերտոռիկացի երգիչներ Կատեգորիա:Պուերտոռիկացի դերասաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի ռեփերներ
Վիրիտայոլ
Գետի ակունքը գտնվում է արևելքում Նիկոլա գյուղում, Յրանսկա գյուղից 18 կմ հյուսիս-արևելք։ Գետը հոսում է հյուսիս-արևմուտք։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կոմի Հանրապետության գետեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Ժիգմոնդ Կեմեն
Բարոն Ժիգմոնդ Կեմեն (Baron Kemény Zsigmond, ), 19-րդ դարի հունգարացի գրող, հրապարակագիր, խմբագրել է տրանսիլվանյան «Erdélyi Hirado» և բուդապեշտյան «Pesti Napló» թերթերը։ Եղել է սեյմի անդամ։ Լավագույն վեպերն են «Սրտի անդունդները» («A szív örvényei»), «Մարդ ու կին» («Férj és nő»), «Այրին ու դուստրերը» («Özvegy és leánya») :
Կենսագրություն
Ծնվել է Տրանսիլվանիայում, աղքատացած ազնվականի ընտանիքում։ Դպրոցն ավարտելուց հետո Այուդ քաղաքի քոլեջում ուսումնասիրել է անգլերեն, ֆրանսերեն, քաղաքագիտություն, մշակույթ և գերմանական իրավունք, ապա Մարոշվաշարլիում (ներկայումս՝ Տիրգու-Մուրեշ, Ռումինիա)՝ իրավագիտություն, սակայն կարճ ժամանակ անց նվիրվել է ժուռնալիստական ու գրական աշխատանքներին։ Նրա առաջին իսկ հրապարակագրական աշխատանքը՝ «Մոհաչի աղետի պատճառները» (1840 թ.) անմիջապես գրավել է ընթերցողների ուշադրությունը։
1840 թվականին Կեմենը Վիեննայի համալսարանում ուսումնասիրել է բնագիտության պատմություն և անատոմիա։ Հաջորդ տարվանից Լայոշ Կովաչի հետ խմբագրել է տրանսիլվանյան Erdélyi Hirado թերթը, ակտիվորեն ներգրավվել երկրամասի հասարակական-քաղաքական իրադարձություններում, եռանդուն կերպով պաշտպանել կոմս Իշտվան Սեչենիի նախաձեռնությունները։
1846 թվականին մեկնել է Բուդապեշտ, որտեղ Korteskedés ÉS ellenszerei խորագրի ներքո լույս ընծայած պամֆլետներն արդեն հանրաճանաչ էին դարձրել նրան։ Հաջորդ տարում հրատարակել է իր առաջին, ծավալուն վեպը՝ «Պալ Դյուլայը»։ 1848 թ. հունգարական հեղափոխությունը պաշտպանելու պատճառով կարճ ժամանակով աքսորվել է, վերադառնալուց հետո միացել Հաբսբուրգներին պասիվ դիմադրություն ցույց տալու կողմնակիցներին։ 1859 թվականին լույս է ընծայել իր ամենանշանավոր վեպը՝ «Մոլագարները» («A Rajongok»):
Հոգեբանական օգնություն
Հոգեբանական օգնություն, հոգեբանության գործնական կիրառման բնագավառ է, որն ուղղված է մարդկանց սոցիալ-հոգեբանական կոմպետենտության բարձրացմանը, անձին, խմբին կամ կազմակերպությանը հոգեբանական օգնություն տրամադրելուն։ Այն ենթադրում է անմիջական աշխատանք մարդկանց հետ՝ ուղղված տարբեր տեսակի հոգեբանական խնդիրների լուծմանը։ Խնդիրները կարող են կապված լինել միջանձնային հարաբերությունների կամ խորը անձնային կառույցների հետ։
Ժիգմոնդ Կեմեն
Կենսագրություն
Նյարդերի հետ կապված խնդիրներ ունենալու պատճառով կյանքի վերջին տարիներն անցկացրել է մենության մեջ, Տրանսիլվանիայում։ Մահացել է տրանսիլվանական Կեմերեշ քաղաքում։
Հոգեբանական օգնություն
Հոգեբանական օգնության տեսակներ
Հոգեբանական օգնության տեսակները կարելի է դասակարգել նաև հետևյալ կերպ՝ հոգեբանական խորհրդատվություն, հոգեբանական շտկում, ճգնաժամային միջամտություն, հոգեբանական վերականգնում, հոգեբանական թրեյնինգ, հոգեթերապիա։
Ժիգմոնդ Կեմեն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հունգարացի գրողներ Կատեգորիա:Հունգարացի լրագրողներ Կատեգորիա:Հունգարիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Հոգեբանական օգնություն
Հոգեբանական օգնության տեսակներ
Հոգեբանական օգնության տեսակները խիստ առանձնացնել հնարավոր չէ․ կան հատման կետեր։ Որպես չափանիշներ՝ հանդես են գալիս՝ ով է իրականացնում օգնությունը, ում հետ է աշխատում մասնագետը, ինչպես է օգնում։
Հոգեբանական օգնության էթիկական սկզբունքներ
Հոգեբանի աշխատանքին ներկայացվում են որոշակի պահանջներ։ Տարբեր երկրներում դրանք կարող են փոփոխության ենթարկվել, սակայն կան որոշ կանոններ, որոնց պահպանումը պարտադիր է։ Որոշ երկրներում, օրինակ՝ ԱՄՆ-ում, հոգեբանի կողմից մասնագիտական սկզբունքների և պահանջների չպահպանումը կարող է նրան զրկել դիպլոմից կամ մասնագիտական ծառայությունների մատուցման հնարավորությունից ։
Յու․Ալյոշինան առանձնացնում է հոգեբանական օգնության առավել կարևոր էթիկական սկզբունքները ․
Գրականություն
Կատեգորիա:Հոգեբանություն Կատեգորիա:Վերականգնում
Էդրեդ
Էդրեդ (Edred, Eadred, ), Անգլիայի արքա 946-955 թվականներին։ Սերել է Ուեսեքսի հարստությունից։ Նրան նախորդել է Էդմունդ I-ը, իսկ հաջորդել է Էդվիգը։
Կենսագրություն
Էդրեդը Էդուարդ Ավագ արքայի և նրա երրորդ կնոջ՝ Էդգիֆայի որդին էր ։
946 թվականի մայիսի 26-ին ավագ եղբոր՝ Էդմունդ I-ի սպանությունից հետո Էդրեդն արքայի կտակում նշվում էր որպես գահաժառանգ, քանի որ մնացած որդիները փոքր էին։ Իր կառավարման գրեթե ողջ ընթացքում տառապելով ծանր հիվանդությունից՝ Էդրեդը կառավարման ողջ հոգսը վստահեց մորը՝ Էդգիֆային և իր մոտ խորհրդականին՝ աբբա Դունստանին, ով նաև տնօրինում էր ֆինանսները։
Նրա կառավարման առաջին տարիներին Նորվեգիայի նախկին արքա Արյունալի Էյրիկը ներխուժեց Նորթումբրիա։ Էդրեդին հաջողվեց դուրս նետել զավթիչներին միայն 954 թվականին։ Մեկ տարի անց՝ 955 թվականի նոյեմբերի 23-ին, չթողնելով ժառանգորդ, մահացավ Ֆրում (Սոմերսեթ) բնակավայրում։ Թաղվեց Վինչեսթերի եկեղեցիներից մեկում ։ Էդրեդին փոխարինեց նրա զարմիկ Էդվիգը՝ Էդմունդ I-ի որդին։
Դասվել է սրբերի շարքին։ Հիշատակի օրն է նոյեմբերի 23-ը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլիայի միապետներ Կատեգորիա:Կաթոլիկ միապետներ
Մակընթացային տաքացում
Մակընթացային տաքացում (նաև անվանում են մակընթացային աշխատանք կամ մակընթացային ճկունություն) առաջանում է մակընթացային շփման արդյունքում. ուղեծրային էներգիան փոխանցվում է մոլորակի կամ արբանյակի ընդերքին որտեղ, կամ օվկիանոսի շերտի, և կամ ընդերքային շերտերի շփման միջոցով վերածվում է ջերմության։ Երբ մարմինը գտնվում է էլիպտիկ ուղեծրում, մակընթացային ուժերը ավելի հզոր են պերիկենտրոնում քան ապոկենտրոնում։ Այսպիսով մարմնի դեֆորմացիան ուղեծրով պտտվելիս տարբեր է ուղեծրի տարբեր կետերում, առաջացնելով ընդերքային շերտերի միջև շփում, որի արդյունքում էլ առաջանում է ջերմություն։ Այս առաջացած էներգիան փաստորեն ծնվում է մարմնի գրավիտացիոն էներգիայից, հետևաբար, երկու մարմնի համակարգում ժամանակի ընթացքում նախնական էլիպտիկ ուղեծիրը փոխվում է շրջանաձև ուղեծրի։ Հաստատուն մակընթացային տաքացում առաջանում է, երբ էլիպտիկ ուղեծիրը չի կարող դառնալ շրջանաձև, քանի որ համակարգում գոյություն ունեն այլ մարմիններ, որոնց ազդեցությունը պահում է էլիպտիկ ուղեծիրը հաստատուն։ Այս բարդ համակարգում գրավիտացիոն ուժերը շարունակաբար փոխակերպվում են ջերմային էներգիայի։
Արեգակնային համակարգի ամենաակտիվ հրաբխային գործունեություն ունեցող մարմինն է համարվում հսկա մոլորակ Յուպիտերի արբանյակ Իոն, որի հրաբխային գործունեությունը պայմանավորված է մակընթացային տաքացմամբ։ Իոյի էքսցենտրիսիտետը հաստատուն է մնում պայմանավորված նրա ուղեծրային ռեզոնանսով մյուս երկու Գալիլեյան արբանյակներ Եվրոպայի և Գանիմեդի հետ ։ Նույն մեխանիզմը ազդում է նաև Յուպիտերի երկրորդ մեծ արբանյակ Եվրոպայի վրա, ինչի արդյունքում արբանյակի ընդերքում գտնվող քարե մանթիան շրջապատող սառույցները հալվել են ստեղծելով համընդհանուր ընդերքային օվկիանոս։ Սակայն Եվրոպայի տաքացումը ավելի թույլ է, քանի որ Եվրոպայի ուղեծրային պտույտի հաճախությունը երկու անգամ փոքր է Իոյից, իսկ շառավիղը փոքր է 14%-ով, ինչպես նաև, չնայած այն հանգամանքին, որ Եվրոպայի ուղեծիրը երկու անգամ ավելի էքսցենտրիկ է քան Իոյինը, մակընթացային ուժը թուլանում է հեռավորության հետ, և Եվրոպայի դեպքում կազմում է Իոյի ուժի քառորդ մասը։ Յուպիտերը պահպանում է արբանյակների ուղեծրերը, քանի որ նրանց ազդեցությունը նաև ունենում է մակընթացային ազդեցություն մոլորակի վրա, և հետևաբար նրա պտույտի էներգիան նույնպես սնում է ամբողջ համակարգը ։
Նույն տրամաբանությամբ ենթադրվում է, որ Սատուրնի Էնցելադ արբանյակը նույնպես ունի ընդերքային օվկիանոս, որը նույնպես առաջացել է մակընթացային տաքացման արդյունքում, որը պայմանավորված է արբանյակի և Դիոնայի ուղեծրային ռեզոնանսով։ Համարվում է, որ արբանյակի վրա գործող կրիոհրաբուխները էներգիա են ստանում ընդերքային շփումների արդյունքում առաջացած ընդերքային տաքացումից ։
Մակընթացային փականի մեջ գտնվող և էքսցենտրիկ ուղեծիր ունեցող արբանյակի մակընթացային տաքացման գործակիցը,, հաշվարկվում է հետևյալ բանաձևով՝
որտեղ. R, n, և e, համապատասխանաբար արբանյակի միջին շառավիղը, միջին ուղեծրային շարժումը և էքսցենտրիսիտետն են ։ - երկրորդ մակարդակի մտացածին Լովի թվերն են, որոնք չափում են արբանյակի ընդերքում թափանցելության արդյունավետությունը։ Այս մտացածին մասը որոշվում է մարմնի ռեոլոգիայի և սեփական ձգողության փոխազդեցությամբ։ Հետևաբար այն ֆունկցիա է մարմնի շառավղից, խտությունից, և ռեոլոգիական պարամետրերից (շեղման մոդուլ, մածուծիկություն, և այլն)։ Ռեոլոգիական պարամետրերի արժեքները կախված են ջերմաստիճանից և ընդերքում գտնվող հալված նյութից ։
Մակընթացային տաքացման հաշվարկը ոչ-սինքրոն պտույտով համակարգում ավելի բարդ բանաձևով է հաշվվում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մոլորակագիտություն Կատեգորիա:Մակընթցություն
Լուիզիադա կղզիներ
Աշխարհագրություն
Լուիզիադա կղզիները տասը խոշոր հրաբխային կղզիների խումբ են, որոնք շրջապատված են կորալային խութերով և մոտ 90 ավելի փոքր կորալային կղզիներով, որոնք գտնվում են Նոր Գվինեա կղզուց մոտ 200 կմ հարավ-արևելք։ Լուիզիադա կղզիները գտնվում են Հյուսիսային Ամերիկայի արևմտյան մասում, իսկ Լուիզիադա կղզիները՝ Հարավային Ամերիկայի արևմտյան մասում։ Արշիպելագը տարածվում է 105 կմ հյուսիսից հարավ և 420 կմ արևելքից արևմուտք, զբաղեցնելով մոտ 26 հազար կմ² ծովային տարածք Սողոմոնի ծովի հյուսիսում և մարջան ծովի հարավում ։ Լուիզիադա կղզիների ընդհանուր ցամաքային տարածքը կազմում է մոտ 1790 կմ²։ Ամենամեծերը`
Լուիզիադա կղզիների կլիման խոնավ է, արևադարձային, ուստի արշիպելագի կղզիները ծածկված են խիտ բուսականությամբ, ներառյալ անձրևային անտառները ։ Տեղական բուսական և կենդանական աշխարհը առանձնանում է մեծ բազմազանությամբ։ Հանդիպում են մի քանի էնդեմիկ տեսակներ ։
Պատմություն
1888 թվականին հաջորդեց Լուիզիադա կղզիների պաշտոնական բռնակցումը Բրիտանական կայսրության կողմից; կղզիները դարձան բրիտանական Նոր Գվինեայի մի մասը (1904 թվականից՝ Պապուայի տարածքները Ավստրալիայի վերահսկողության տակ) ։
1975 թվականից անկախ պետության մաս են կազմում Պապուա Նոր Գվինեա ։
(1176) Լուսիդոր
(1176) Լուսիդոր (Lucidor), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1930 թվականի նոյեմբերի 15-ին Էժեն Դելպորտի կողմից Ուքլում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1930 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էժեն Դելպորտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Զալման Քինգ
Զալման Քինգ (Zalman King, իրական ազգանունը` Լեֆկովից (Lefkowitz), ), ամերիկյան կինոռեժիսոր, սցենարիստ, պրոդյուսեր, դերասան և օպերատոր։
Կենսագրություն
Այովա նահանգում գտնվող գրիննելյան քոլեջում Զալման Քինգն ուսումնասիրել է մարդաբանություն, սակայն ուսումը կիսատ թողնելով, աշխատել է որպես ջրասուզակ։ Կինոարդյունաբերություն մուտք է գործել 1970-ական թվականներին և որպես դերասան նկարահանվել է «Դահուկային բում» (1971 թ.) կինոնկարում։ Որպես ռեժիսոր, հանդես է եկել 1980-ական թվականներից։ Հիմնականում հայտնի է որպես էրոտիկ ժանրի ռեժիսոր։ Նրա ֆիլմերից առավելապես հայտնի են «9½ շաբաթ» (1986 թ., Միքի Ռուրկի և Քիմ Բեսինջերի մասնակցությամբ, որտեղ նա հանդես է եկել որպես սցենարիստ և պրոդյուսեր), «Երկու լուսինների միաձուլումը» (1988 թ.), «Վայրի խոլորձ» (1990 թ.), «Կարմիր Կոշիկի օրագրերը» (1992 թ.), «Վեներայի դելտան» (1994 թ., Անաիս Նինի «Վեներայի դելտան» վեպի մոտիվներով) և այլ կինոնկարներ։
Անձնական կյանքը
19 տարեկանում Զալման Քինգն ամուսնացել է իր ապագա համահեղինակի` 19-ամյա Պատրիցիա Լուիզիաննա Նոպի հետ։ Նրանք ունեն երկու դուստր։
Զալման Քինգը մահացել է 2012 թվականի փետրվարի 3-ին` քաղցկեղից։
Ֆիլմագրության ընտրանին
Դերասան
Ռեժիսոր
Պրոդյուսեր
Օրլիկ (գյուղ, Կոբելյակի շրջան)
Օրլիկ (Орлик), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Օրլիկ գյուղում բնակվում էր 1 754 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Պիկևեռե
Պիկևեռե (Pikevere), գյուղ Էստոնիայի Լյաենե-Վիրումաա նահանգի Վեյկե-Մաառյա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 77 մարդ։
Էսկի-Խիյուկ
Էսկի-Խիյուկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Կանիավերալ դե Լեոն
Կանիավերալ դե Լեոն (իսպ․՝ Canaveral de Leon), բնակավայր և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Մտնում է Ուելվա պրովինցիայի Անդալուսիա ինքնավար համայնքի կազմի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Սեռռա դե Ուելվա շրջանի կազմում։ Տարածքը զբաղեցնում է 35 կմ²։ Բնակչությունը՝ 412 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Հեռավորությունը պրովինցիայի վարչական կենտրոնից՝ 134 կմ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Մարիամ Մոճոռյան
Մարիամ Պետրոսի Մոճոռյան, հայ խորհրդային դերասանուհի։ Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստուհի (1958)։
Գործունեություն
Մարիամ Մոճոռյանը ծնվել է 1904 թվականին, Ալեքսանդրապոլում։ Բեմ է բարձրացել 1920 թվականին՝ Հովհաննես Զարիֆյանի խմբում, ապա խաղացել Վարդան Միրզոյանի, Արմեն Արմենյանի, Հովհաննես Աբելյանի, Վահրամ Փափազյանի խմբերում։ 1928 թվականից աշխատել է Թբիլիսիի հայկական թատրոնում, եղել առաջատար դերասանուհիներից։
Մաշթա
Մաշթա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Պելյանի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Աղսորիկ (լեռ)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վասպուրականի լեռնաշղթա Կատեգորիա:Վանի մարզի լեռներ
Զակրինիչիե (գյուղ, Բարանովի շրջան)
Զակրինիչիե (Закриниччя), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բարանովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Զակրինիչիե գյուղում բնակվում էր 265 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 21,3 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 12,44 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բարանովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ընդբախում
Ընդբախում, պերկուսիա ( – հարվածել, բախել), ներքին օրգանների բժշկական քննության մեթոդ։ Մարմնի մակերևույթին բախելիս, այդ հատվածի տակ գտնվող օրգաններում ծագում են տատանողական շարժումներ, որոնք առաջացնում են տարբեր տևողության, բարձրության և հնչեղության ձայներ։
Տարբերում են տեղագրական (օրգանների սահմանների որոշում) և համեմատական (օրգաններում առաջացած ախտաբանական փոփոխությունների բացահայտում) ընդբախումներ։ Բութ ձայնը թոքերի և թոքամզի բորբոքումների, թմբկայինը (տիմպանիկ)՝ թոքերի լայնացման և այնտեղ խոռոչների առկայության (կավերնա, կիստա) ախտանշան է։ Բութ, պերկուտոր ձայնը վկայում է որովայնի խոռոչում հեղուկի առկայությունը (ջրգողություն), թմբկային ձայնը՝ աղիքներում գազերի կուտակումը։
Էսկի-Կարահիսար
Էսկի-Կարահիսար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Պերիակ Միներվուա
Պերիակ Միներվուա (Peyriac-Minervois), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Օդ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 1061 մարդ, բնակչության խտությունը` 104.12 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 10.19 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 620 կմ հարավ, Մոնպելիե քաղաքից` 115 կմ արևմուտք, Կարկասոն քաղաքից` 20 կմ հյուսիս-արևելք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 629 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 434-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 195։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 69,0 %։ 434 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 341 անձ (189 տղամարդ և 152 կին)։ Գործազուրկ են եղել 93 անձ (34 տղամարդ և 59 կին)։ 195 անաշխատունակներից 40-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 72-ը` թոշակառուներ, իսկ 83-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ուստ-Սալդիբաշ
Ուստ-Սալդիբաշ (Усть-Салдыбаш, Салдыбаштамаҡ), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Նուրիմանովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 44 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Նուրիմանովսկի շրջանի բնակավայրեր
Վրձին
Վրձին, գեղանկարչության ու գրաֆիկայի (ինչպես և վայելչագրության) մեջ․ ներկող նյութերը կտավի, թղթի և այլ հիմնաշերտի վրա քսելու հիմնական գործիքը։ Վրձին պատրաստվում է տարբեր կենդանիների ճարպահանված մազից կամ բրդից։ Առավել կոշտ, խոզի մազից Վրձինները (կլոր կամ տափակ) կիրառվում են յուղաներկերով գեղանկարչության, ավելի երկար մազով Վրձինները՝ սոսնձաներկերով գեղանկարչության, որմնանկարչության մեջ։ Կլոր, սրածայր Վրձինները օգտագործվում են ջրաներկով, տեմպերայով նկարելիս և գրաֆիկայում։ Բավարար փափկություն ու ճկունություն ունեցող ժանտաքիսի մազից Վրձինները կիոառվում են ամեն տեսակ ներկերով աշխատելիս։
Տես նաև
Կատեգորիա:Գործիքներ
Գավառ
Գավառ, վարչատարածքային բաժանման միավոր է՝ ընդունված տարբեր երկրներում և պետություններում։
Վարչատարածքային բաժանում
Տարբեր երկրներ ունեն վարչատարածքային բաժանման իրենց սկզբունքները սակայն միջազգային պրակտիկայում ընդունված է տարբեր երկրների վարչատարածքային միավորներն անվանել տեղական լեզվով հնչող բառերով, Օրինակ «օկրուգ»՝ Ռուսաստան, «քաունթի/կոմսություն»՝ Մեծ Բրիտանիա, «վիլայեթ»՝ Թուրքիա, «մարզ»՝ Հայաստան։
Արևմտյան հայաստանում, որը գտնվում էր Օսմանական Թուրքիայի կազմում, օգտագործվում էր «գավառակ» եզրը որպես վարչատարածքային միավոր։
Առաջին աստիճանի միավորներ
Մարզ կամ այս բառի թարգմանաբար օգտագործվող տարբերակներով են անվանվում հետևյալ երկրների վարչատարածքային միավորները։
Երկրորդ աստիճանի միավորներ
Հետևյալ պետություններում գավառները պետության կազմի մեջ չեն մտնում ուղղակիորեն, այլ հանդիսանում են ավելի մեծ միավորների՝ մարզերի կամ նահանգների մասերը։
Սան Դիեգոյի համալսարան
Սան Դիեգոյի համալսարան (University of San Diego, USD), մասնավոր կաթոլիկ հետազոտական համալսարան Կալիֆոռնիայի Սան Դիեգո քաղաքում։ 1949 թվականի հուլիսին գրանցվելով որպես Սան Դիեգոյի անկախ քոլեջ կանանց համար և Սան Դիեգոյի համալսարան (բաղկացած տղամարդկանց քոլեջից ու իրավաբանական դպրոցից)՝ 1972 թվականին այդ գիտական հաստատությունները միավորվել են Սան Դիեգոյի համալսարան անվան տակ ։ Այդ ժամանակից ի վեր համալսարանն ընդլայնվել է ու ներառել ինը բակալավրիատի և ասպիրանտուրայի դպրոցներ, ինչպես նաև Շայլի-Մարկոսի ճարտարագիտական դպրոցը, Ջոան Բ. Կրոկի անվան խաղաղության դպրոցը և իրավաբանական դպրոցը։ Իրականացնում է բակալավրիատի և ասպիրանտուրայի 89 ծրագրեր, ընդունում է մոտավորապես 9,073 բակալավրիատի, ասպիրանտուրայի և իրավագիտության ուսանողների։ Դասակարգված է բարձր հետազոտական գործունեություն իրականացնող դոկտորական համալսարանների «R2» շարքում ։
Պատմություն
1949 թվականին գրանցվել են Սան Դիեգոյի կանանց քոլեջն ու Սան Դիեգոյի համալսարանը, որի կազմում էին գտնվում նաև տղամարդկանց քոլեջն եւ իրավաբանական դպրոցը  ։ Կանանց քոլեջն իր դռները բացել է առաջին կուրսեցիների առջև 1952 թվականին։ Այդ ժամանակվա Սան Դիեգոյի թեմի եպիսկոպոս գերապատվելի Չառլզ Ֆ. Բադդին և Հիսուսի Սուրբ Սրտի Ընկերության բարձրակարգ տեղապահ վերապատվելի մայր Ռոզալի Հիլը հաստատությունը վարձակալել են իրենց համապատասխան կազմակերպություններից ստացված միջոցներից՝ որպես «Ալկալայի այգի» հայտնի մի տարածքի վրա, որն անվանվել էր ի պատիվ Սա Դիեգո դե Ալկալայի։ 1954 թվականին բացվել են տղամարդկանց քոլեջն ու իրավաբանական դպրոցը ։ Մոտ երկու տասնամյակ այս դպրոցները համագոյակցել են Ալկալի այգում։ 1972 թվականին ստեղծվել է Սան Դիեգոյի միավորված համակրթական համալսարանը և այդ ժամանակից ի վեր համալսարանն արագ զարգացել է և կարողացել ավելացնել իր ակտիվներն ու ակադեմիական ծրագրերը․ ուսանողները, տեղական համայնքը, հովանավորները, շրջանավարտները և շատ կազմակերպություններ անբաժան դեր են խաղացել համալսարանի զարգացման գործում։
1972 թվականի միավորումից հետո համալսարանի զգալի ընդլայնում է տեղի ունեցել 1980-ական թվականների կեսերին, ինչպես նաև 1998 թվականին, երբ բարերար և ՄաքԴոնալդսի ֆինանսիստ Ռեյ Քրոքի կինը՝ Ջոան Քրոքը, Խաղաղության և արդարության ինստիտուտի կառուցման նպատակով Սան Դիեգոյի համալսարանին նվիրաբերել է $25 միլիոն դոլլար։ Քոլեջին տրամադրված այլ նշանակալից նվիրատվություններից են եղել քաշի կորստի մագնատ Ջենի Քրեյգի կողմից, գյուտարար Դոնալդ Շայլիի , ներդրումային բանկիր և շրջանավարտ Բերտ Դեղերիի կողմից բազմամիլիոն դոլարի նվերների տեսքով, իսկ մահից հետո տիկին Քրոքը խաղաղության դպրոցին թողել է ևս 50 միլիոն դոլլարի նվիրատվություն, որոնց շնորհիվ հնարավոր է դարձել կառուցել համապատասխանաբար Ջենի Քրեյգի տաղավարը (մարզական ասպարեզ), Դոնալդ Պ. Շայլիի անվան գիտության և տեխնոլոգիայի կենտրոնը, Ջոան Բ. Քրոքի անվան Խաղաղության ուսուցման դպրոցը և Դեղերիի շրջանավարտների կենտրոնը։ Արդյունքում՝ Սան Դիեգոյի համալսարանը ի վիճակի է եղել հյուրընկալել Արևմտյան ափի կոնֆերանսի (WCC) բասկետբոլի մրցաշարերը 2002, 2003 և 2008 թվականներին և այլ միջոցառումներ։ Շայլիի նվերը համալսարանին տրամադրել է լրացուցիչ և ավելի առաջադեմ ուսուցման լաբորատորիաներ, քան այն ունեցել է նախկինում։
2018 թվականի աշնանը Սան Դիեգոյի համալսարանի ուսանողների ընդհանուր թիվը կազմել է 8,905 բակալավրի, մագիստրատուրայի և իրավագիտության ուսանող ։
Միջավայր և գտնվելու վայր
Ալկալա զբոսայգին գտնվում է Միշն ծովածոցին ու Սան Դիեգոյի այլ մասերին նայող սեղանաձև լեռների վրա։ Համալսարանի հիմնադրի փիլիսոփայությունը հենվել է այն հավատի վրա, թե գեղեցիկ միջավայրում սովորելը կարող է բարելավել ուսանողների կրթության որակը։ Հետևաբար համալսարանի շենքերը կառուցված են 16-րդ դարի իսպանական վերածննդի պլատերեսկո ճարտարապետական ոճով՝ հարգանքի տուրք մատուցելով Սան Դիեգոյի կաթոլիկ ժառանգությանը և Ալկալայի համալսարանին։ 2011 թվականի սեպտեմբերին համարվել է Միացյալ Նահանգների ամենագեղեցիկ համալսարաններից մեկը ։
Համալսարանը գտնվում է Սան Դիեգո քաղաքի կենտրոնից մոտավորապես երկու մղոն դեպի հյուսիս, Լինդա Վիստա համայնքի Միշն հովտի հյուսիսային մասում։ Ալկալա զբոսայգու ամենաարևմտյան ծայրերից երևում են Միշն Հիլզ, Հին քաղաք, Փոինթ Լոմա, Օվկիանոս լողափ, Բեյ Պարկ, Միշն լողափ և Խաղաղօվկիանոսյան լողափ համայնքները։ Ճամբարից տեսանել են նաև Խաղաղ օվկիանոսը, Սան Դիեգո նավահանգիստը, Կորոնադո կղզիներն ու Լա Խոլյան։
Վարչարարություն
Լինելով կաթոլիկ համալսարան՝ այլևս ուղղակիորեն չի կառավարվում Սան Դիեգոյի հռոմեական կաթոլիկ թեմի կողմից։ Այսօր համալսարանի գործունեությունը կառավարում է աշխարհիկ տնօրենների խորհուրդը։ Այդուհանդերձ, Սան Դիեգոյի եպիսկոպոս Ռոբերտ Ու․ ՄքԷլռոյը պահպանում է իր տեղը որպես մշտական անդամ ու դպրոցի կողմից «կաթոլիկ» անվանման վերահսկողությունը։
Կրթական ծրագրեր
Սան Դիեգոյի համալսարանն առաջարկում է ավելի քան 80 ծրագրեր բակալավրիատի, մագիստրոսական և դոկտորանտուրայի մակարդակներում։ Բաժանված է վեց դպրոցների ու քոլեջների։ Արվեստի և գիտությունների քոլեջը և Իրավաբանական դպրոցը համալսարանի ամենահին ակադեմիական բաժիններն են։
Բարձրագույն կրթության հաստատությունների Կարնեգիի դասակարգմամբ համալսարանն ունի R2 Բարձր հետազոտական գործունեությամբ դոկտորական համալսարանի վարկանիշ։ Քարնեգին այս վարկանիշը տալիս է «այն հաստատություններին, որոնք շնորհել են առնվազն 20 գիտական/կրթաթոշակային գիտությունների դոկտորի կոչումներ և ունեցել են առնվազն 5 միլիոն դոլար ընդհանուր հետազոտական ծախսեր։
Վարկանիշ
2013 թվականին «QS Global 200 Business Schools» բրիտանական ընկերությունը Սան Դիեգոյի համալսարանի MBA ծրագիրը համարել է 59-րդը Հյուսիսային Ամերիկայում ։
2014 թվականին համարվել է Միացյալ Նահանգների լավագույն 482-րդ քոլեջը «Payscale և CollegeNet» քոլեջների վարկանիշների սոցիալական շարժունակության ինդեքսի կողմից ։
2021 թվականին «The Princeton Review»- ն Սան Դիեգոյի համալսարանը համարել է 6-րդ ամենագեղեցիկը, 8-րդը կյանքի լավագույն որակի առումով, արտերկրում սովորելու ամենահայտնի 14-րդ ծրագիրը և 18-րդ կանաչ քոլեջը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խաղաղության և հակամարտության ուսումնասիրություն Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի համալսարաններ Կատեգորիա:1972 հիմնադրումներ
Ցանցենաբորբ
Ցանցենաբորբ, ռետինիտ (լատ`․ retina-ցանցաթաղանթ), աչքի ցանցաթաղանթի բորբոքում ․Պատճառներն են աչքի ցանցաթաղանթի արյան անոթների մեջ թարախային ինֆեկցիայի ներթա փանցումը՝ արյան վարակման (սեպսիս) կամ օրգանիզմում թարախային օջախի առկայության, տուբերկուլոզի, թունավորումների և այլնի դեպքերում։ Սովորաբար զուգակցվում է աչքի անոթաթաղանթի ախտահարման հետ (խորիոռետինիտ)։ Բնորոշվում է տեսադաշտի օջախային մասնակի մթագնումների առաջացմամբ՝ ակնհատակի բորբոքային կիզակետին համապատասխան։ Անբավարար բուժման դեպքում առաջանում է տեսողության կայուն անկում։ Աչքի ցանցաթաղանթի ոչ բորբոքային հիվանդությունները, որոնց պատճառներն են անոթների ախտահարումները, նյութափոխանակության խանգարումները, արյան հիվանդությունները, անվանվում են ռետինապաթիաներ։ Առավել հաճախ լինում են հիպերտոնիկ հիվանդության, հղիության թունավորումների, շաքարային հիվանդության և այլն դեպքերում։ Բուժումը` պատճառի վերացում։
(9042) 1991 EN2
(9042) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի մարտի 11-ին Անրի Դեբեոնի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,931944 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6719 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,192 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1833,72 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,196323 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,42° անկյուն։
Աստերոիդների ցանկ (267401-267500)
Աստերոիդների ցանկ (267301-267400) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (267501-267600)
Ֆրունզե (գյուղ, Կոբելյակի շրջան)
Ֆրունզե (Фрунзе), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ֆրունզե գյուղում բնակվում էր 241 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Գայլահատ մահացու
Նկարագրությունը
Գոճմակազգիների ընտանիքին պատկանող 0,3-1,5 մ բարձրության թուփ է, քիչ ճյուղավոր, սակավաթիվ ցողուններով (առանցքներով)։ Ներքևի մասում մերկ` թափված տերևների հետքերով։ Կեղևը մոխրագույն է կամ թույլ դեղնամոխրագույն։ Ընձյուղները ծածկված են կարճ մազմզուկներով։ Տերևադասավորությունը հերթադիր է։ Տերևները հավաքված են ճյուղերի ծայրերին, երկարավուն հակառակ-ձվաձև են, 3-10 սմ երկարությամբ, 1-2 սմ լայնությամբ, տափակ գագաթով կամ գագաթին փշանման սուր հավելվածով, հիմքում սեղմված են, ունեն կարճ կոթուն, վերևի կողմից` կապտագորշականաչավուն, ներքևից` կապտականաչավուն, որոշ չափով թարթիչաեզր։ Ծաղիկները վարդածիրանագույն են կամ սպիտակ, 1-1․5 սմ տրամագծով, համարյա նստադիր, միայնակ կամ հավաքված` 2-5 հատ մի փնջում, նախորդ տարվա ընձյուղների վրա, ունեն հաճելի բուրմունք։
Պսակի խողովակն ունի 6-8 մմ երկարություն, դրսի կողմից ծածկված է պառկած մազմզուկներով, բաժինները լայն ձվաձև են։ Սերմնարանը մերկ է։ Կորիզապտուղը ձվաձև է, մինչև 8 մմ երկարությամբ, վառ կարմիր, իսկ սպիտակ ծաղկավորներինը` դեղնավուն։ ՉաՓազանց թունավոր է. այստեղից էլ ստացել է իր անվանումը։ Կորիզը գնդաձև է, փայլուն մուգ մոխրագույն, մոտ 4 մմ տրամագծով։ Ծաղկում է մարտից-մայիս մինչև տերևների բացվելը։ Պտուղները հասունանում են հունիս-հուլիս ամիսներին։ Աճում է ենթալպյան գոտու սաղարթավոր անտառներում, հիմնականում ստվերոտ, հումուսային խոնավ հողերում, ցաքուցրիվ, ոչ մեծ բուսուտներով։ Վաղ գարնանը, երբ ձորակներում ու հեղեղատներում դեռևս նստած է ձյունը, բոլորովին տերևազուրկ բույսի ճյուղերը (այստեղից էլ տերևատ անունը) ծածկվում են նուրբ վարդայասամանագույն ծաղիկներով, որոնք ունենում են վանիլի կամ հակինթի բուրմունք։
Տերևները նշտարաձև են, ծաղիկները՝ փնջաձև։ Պտուղը վառ կարմրավուն կորիզապտուղ է, գնդաձև, փայլուն կորիզներով, որոնք պարունակում են հեշտ ցնդող յուղ, հասունանում է ամռան վերջերին։ Ամբողջ բույսը բացի ծաղիկներից, ունի բնորոշ տհաճ հոտ։ Գայլահատի բազմաթիվ տեսակներից, միայն 5- ն են, որ աճում են մեր հանրապետությունում ։
Տարածվածություն
Բնական պայմաններում տարածված է Կովկասում, Եվրոպայի արևմուտքում, Հարավային Սիբիրում, Հարավային Եվրոպայում, Փոքր Ասիայում, Միջերկրական ծովի ափերում։ Հանդիպում է Հայաստանի հյուսիսային և կենտրոնական շրջաններում, Սևանի ավազանում և Զանգեզուրում, խառն անտառների ենթանտառում, խիտ թփուտներում։
Կիրառություն
Բույսի օրգաններում պարունակվում են դաֆնին և կոկկոգնին գլյուկոզիդները։ խեժը հայտնի է «մեզերեինա» անվամբ։ Բուժման Նպատակներով (որպես մաշկի գրգռիչ), օգտագործում են կեղևը և պտուղները։ Սերմերը պարունակում են մինչև 30% հեշտ չորացող յուղ։ ժողովրդական բժշկության մեջ օգտագործվում է որպես ցավազրկող միջոց «տերևատ» անվամբ, ինչպես Նաև հոդացավի և հոդատապի (պոդագրա) բուժման համար։ Ունի բազմաթիվ այլատեսակներ, որոնք աչքի են ընկնում խայտաբղետ տերևներով, խոշոր, ծիրանագույն կամ սպիտակ ծաղիկներով և այլն։
Էկոլոգիական խումբը XII: Մշակության հավանական շրջանները 5—7, 9 — 14, 19-21, 29, 31 ։
Քիմիական բաղադրությունը
Բույսի կեղևը պարունակում է դաֆնին, իսկ պտուղները՝ կոկկոգնին գլիկոզիդներ։ Բույսի տարբեր մասերում հայտնաբերված են գորշադեղնավուն կուպր ճարպայուղ (որով էլ պայմանավորված է տհաճ հոտը), դեղին ներկ, շաքար, տանիդ, ստերոիդ սապոնիներ, տրիտերպեններ։ Գայլահատը խիստ թունավոր է։ Թունավոր է ամբողջ բույսը՝ ծաղիկները, տերևները, կեղևը, պտուղները և արմատը։
Բուժական նշանակությունը
Բուժման նպատակով օգտագործում են հիմնականում կեղևը և պտուղները։ Կեղևը մթերում են վաղ գարնանը կամ ձմռանը, իսկ պտուղները հասունանալուց անմիջապես հետո։ Կեղևը մանր կտրտված վիճակում չորացնում են ստվերում՝ միջանցուկ քամու տակ, իսկ պտուղներն անմիջապես արևի տակ ու պահում տուփերի մեջ։ Հումքի պիտանելիությունը 2 տարի է։ Դեղաբույսն ունի բուժական կիրառման հին պատմություն՝ գլխավորապես ժողովրդական բժշկության մեջ և հոմեոպաթիայում։ Կեղևը օֆիցինալ է միայն սակավաթիվ երկրներում։ Կեղևի և պտուղների ոգեթուրմն օգտագործվում է արտաքին՝ ռևմատիզմի, պոդագրայի, այտուցների, տարբեր բնույթի դիաթեզների և մաշկային որոշ հիվանդությունների ժամանակ, ինչպես նաև թարախակույտերի շուտ հասունացման նպատակով։ Հայկական ժողովրդական բժշկության մեջ բույսը օգտագործվում է կոլիտների և ստամոքսային որոշ հիվանդությունների ժամանակ, իսկ քսուքի ձևով՝ ռևմատիկ և պոդագրիկ հոդաբորբերի դեպքում։ Գայլահատը օժտված է հակամիկրոբային և նախակենդանիները ոչնչացնող հատկությամբ։
Տարբեր ժողովուրդներ պտուղներն օգտագործում են թրոմբոֆլիբիտի դեպքում որպես հակամակարդող միջոց։ Պարզված է, որ հակամակարդիչ հատկությամբ օժտված է դաֆնետինը, որն առաջանում է դաֆնին գլյուկոզիդի ճեղքվելուց։ Պտուղներն այս նպատակով օգտագործելու դեպքում պահանջվում է դրանց միջից հատուկ եղանակով հեռացնել գրգռիչ, թունավոր մասը։ Կեղևը թրջում են ջրում կամ քացախում, մանանեխի ծեփուկների նման դնում են բորբոքված հոդերի կամ նյարդի շրջանում։ Կեղևը նույն նպատակով օգտագործվում է նաև քսուքի ձևով։ Կեղևի ոգեթումը մի քանի րոպե պահում են բերանում և թափում լեզվի մկանների պարեզի ժամանակ, իսկ մզվածքն օգտագործում են գեղձախտի և ջրգողության դեպքերում՝ ներքին ընդունման ձևով։ Պտուղները Հունաստանում օգտագործում են որպես լուծողական, իսկ կեղևը՝ որպես տեղական գրգռիչ միջոց։ Հայկական ժողովրդական բժշկության մեջ բույսը օգտագործվում է կոլիտների և ստամոքսային որոշ հիվանդությունների ժամանակ, իսկ քսուքի ձևով՝ ռևմատիկ և պոդագրիկ հոդաբորերի դեպքերում։ Գայլահատը օժտված է հակամիկրոբային և նախակենդանիները ոչնչացնող հատկությամբ ։
Բույսի այլ հատկանիշները
Գայլահատը խիստ թունավոր է։ Հյութի մի կաթիլն ընկնելով մաշկի վրա, առաջ է բերում արտահայտված գրգռում, իսկ շրթունքների վրա՝ ցավոտ այտուցներ։ Ավելի վտանգավոր է, երբ հյութն ընկնում է աչքերի մեջ։ Պտուղները բավականաչափ քկում դրված ծաղիկների հոտից։ Թունավորման ժամանակ առաջանում է ընդհանուր թուլությաղցր են քաղցր են։ Թունավորումը առաջ է գալիս բույսի հետ շփվելուց, անգամ սենյաուն,, քնկոտություն, ապաթիա, նողկանք։ Պտուղների թունավորման ժամանակ առաջանում է փսխում, լուծ, կոկորդի քերծում, բերանի չորություն, ստամոքսացավ, գլխապտույտ, վախ, տեսողության խանգարում, վերջույթների դող, սրտային առիթմիա, շնչարգելություն։ Նման դեպքերում կատարում են ստամոքսի լվացում, ներարկվում նարկոտիկներ, սրտային միջոցներ և այլն։ Ուշագրավ է, որ մարդու համար խիստ թունավոր այս պտուղները հաճույքով ուտում են որոշ թռչուններ, և դրանով իսկ տարածում բույսի սերմերը։ Ի դեպ գայլախոտի թփերին անասունները խուսափում են մոտենալ։ Գայլախոտը դեկորատիվ և մեղրատու բույս է և կարիք ունի պաշտպանության, քանի որ նրա արիալները այնքան էլ մեծ չեն։ Եվրոպական մի շարք երկրներում այն վաղուց համարվում է անհետացող բուսատեսակ և վերցված է հատուկ հսկողության տակ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Փիփերթածաղկավորներ Կատեգորիա:Թփեր Կատեգորիա:Թունավոր բույսեր Կատեգորիա:Դեղաբույսեր Կատեգորիա:Մեղրատու բույսեր Կատեգորիա:1753 թվականին նկարագրված բույսեր Կատեգորիա:Եվրոպայի բուսական աշխարհ
Վիրիպ
Վիրիպ (Вырью), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Տուժինսկի շրջան Կիրովի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Պեվկ գետի ձախ ափին՝ 3 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 4 կմ է։
Գետի ակունքը գտնվում է արևելքում Նիկոլա գյուղում, Յրանսկա գյուղից 18 կմ հյուսիս-արևելք։ Գետը հոսում է հյուսիս-արևմուտք։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կոմի Հանրապետության գետեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Պիկյեռվե (գյուղ, Պալամուսե շրջան)
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 120 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Յիգևամաա նահանգի Պալամուսե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Մաքիրոս
Մաքիրոս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Պելյանի գավառակում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Հատիս (այլ կիրառումներ)
Հատիս անունը կարող է վերաբերել
Երրորդ դեմքի էֆեկտ
Երրորդ դեմքի էֆեկտ (third person effect), հոգեբանական էֆեկտ, ըստ որի՝ անհատը կարծում է, որ գովազդը և համոզման այլ մեթոդները կարող են ներգործել մարդկանց մեծամասնության վրա, բայց դրա հետ մեկտեղ նա ենթադրում է, որ այդ ամենն ամենաքիչ ազդեցությունն է թողնում իր վրա։ Բացի այդ, այդպիսի ընկալման պատճառով մարդիկ ձգտում են հակազդել գովազդի ազդեցությանը ։ Այսպիսով, երրորդ դեմքի էֆեկտը անձի կողմից իր վրա գովազդի և զանգվածային հաղորդակցության այլ միջոցների ազդեցության թերագնահատումն է։
Տեղեկատվության ընկալման այս եղանակը հանգեցնում է անհատի մեկուսացմանը հասարակությունից, այսինքն` նրանցից, ում վրա ազդում է գովազդը, ինչպես նաև մարդկանց գնահատմանն այն տեսանկյունից, թե իբր հենց իրենք են թույլ տալիս զանգվածային ինֆորմացիայի միջոցների ազդեցությունն իրենց վրա։
Պատմություն
Ամերիկացի սոցիոլոգ Վ․ Դեվիսոնը, 1983 թվականին առաջին անգամ ձևակերպելով երրորդ դեմքի էֆեկտը, ասում էր, որ այդ ֆենոմենը հետաքրքրել է իրեն դեռևս 1949 թվականին, երբ ինքն իմացել է, որ ճապոնացիները պրոպագանդայի օգնությամբ ամերիկացի զինվորականներին ստիպել են հեռանալ կղզուց։
«Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին ճապոնացիները ռազմական գործողություններ էին իրականացնում Խաղաղ օվկիանոսի փոքր, սակայն բազմազան և ռազմական նշանակություն ունեցող կղզիներում։ Դրանցից մեկում ապրում էին սահմանափակ թվաքանակով ամերիկացիներ, որոնք հիմնականում ունեին աֆրիկյան ծագում, «սպիտակները» հիմնականում ոստիկաններն էին։ Ճապոնացիների համար նրանց վտարելու ռազմական գործողությունների իրագործումն անհնարին էր թվում, քանի որ դա կպահանջեր մեծ զոհեր և նյութական ռեսուրսներ։ Այդ ժամանակ ճապոնացիները կղզու վրա ինքնաթիռով թափեցին պարզ բովանդակություն ունեցող բազմաթիվ թռուցիկներ, որոնցում գրված էր հետևյալը․ «Զինվորներ, ի՞նչ եք դուք այստեղ անում։ Սա ձեր պատերազմը չէ, սա սպիտակների պատերազմն է»։ Կարճ ժամանակ անց ԱՄՆ-ի զինված ուժերը լքեցին կղզին։ Սպաները վախեցած էին սևամորթ զինվորների հնարավոր ապստամբությունից, սակայն ինչպես պարզվեց հետո, աֆրոամերիկացիներին թռուցիկները այդքան էլ հետաքրքիր չէին։ Նրանք զիջեցին կղզին առանց որևէ կրակոցի, սակայն բոլորը մտածում էին, որ թռուցիկներն ազդեցություն կունենան ոչ թե սպաների, այլ շարքային զինվորների վրա
Մի քանի տարի անց՝ Արևմտյան Գերմանիայի լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ, Դեվիսոնը հարցրեց, թե ինչ ազդեցություն կարող են ունենալ ընթերցողների վրա հրատարակված նյութերը։ Ամենատարածվածը հետևյալ պատասխանն էր. «Հրատարակումներն այդքան մեծ ազդեցություն չեն թողնում մեր և ձեզ նման մարդկանց վրա, սակայն դրանք մեծապես ազդում են սովորական ընթերցողների վրա»։
Այսպիսով, Դեվիսոնը ձևակերպեց երրորդ դեմքի էֆեկտը․ մարդիկ գերագնահատում են զանգվածային հաղորդակցության ազդեցությունը այլ մարդկանց վարքագծի և վերաբերմունքի վրա և թերագնահատում այդ ազդեցությունն իրենց վրա։ Այլ կերպ ասած՝ խմբի անդամները, որոնց վրա ուղղված է գովազդը, ակնկալում են, որ մյուսների վրա այն ավելի շատ ազդեցություն կունենա, քան իրենց։ Ակնկալելով, որ գործիքը կազդի մյուս անձանց վրա, ստիպում է անհատներին գործել այնպես, որ խուսափի այդպիսի էֆեկտից։
Այս ամենի կապակցությամբ Դուգլաս Մակլաուդը և Իվլանդ Նաթանսոնը 1997 թվականին անցկացրին գիտափորձ՝ վերլուծելով, թե ինչպես են մասնակիցները գնահատում դաժան և կյանքի նկատմամբ բացասական վերաբերմունք արտահայտող ռեփ-տեքստերի ազդեցությունը իրենց և ուրիշների վրա։ Բոլոր բառերը վերցվել էին իրական երգերից։ Մասնակիցներին խնդրել էին գնահատել, թե ինչպես են տեքստերն ազդում իրենց, ուսանողների, Նյու Յորքի կամ Լոս Անջելեսի երիտասարդների և հասարակ մարդկանց վարքագծի և վերաբերմունքի վրա։ Արդյունքում, հարցվածների մեծամասնությունը ասաց, որ տեքստերն ավելի մեծ ազդեցություն են թողնում ուրիշների, քան իրենց վրա։
Ուսումնասիրություններ
Պերլոֆի հետազոտությունների համաձայն՝ գոյություն ունի երրորդ դեմքի էֆեկտը պայմանավորող երկու գործոն.
Այսպիսով, երրորդ դեմքի էֆեկտը հատկապես նկատելի է այն դեպքում, երբ անհատը ինֆորմացիան համարում է անցանկալի՝ ենթադրելով, որ տեղեկությունը բացասական ազդեցություն կունենա իր վրա։ Այսինքն՝ մարդիկ, տեղեկությունը համարելով հակասոցիալական (լինի դա բռնություն, պոռնոգրաֆիա կամ կործանարար ռեփ երաժշտություն), ենթադրում են, որ նման ինֆորմացիան ավելի մեծ ազդեցություն է թողնում ուրիշների վրա։ Մյուս կողմից, «ցանկալի» տեղեկությունները, այսինքն՝ այն տեղեկությունները, որոնք կարող են օգտակար լինել անհատի համար (օրինակ՝ հակածխախոտային ակցիա կամ սոցիալական գովազդ ), նրա կողմից ընկալվում են այնպես, իբր ինֆորմացիան ավելի ազդեցիկ է իր վրա և ավելի քիչ ազդեցիկ՝ ուրիշների վրա։ Դեվիսոնը նաև անցկացրել է երրորդ դեմքի էֆեկտը ուսումնասիրելուն ուղղված մի շարք ոչ ֆորմալ հետազոտություններ։ Յուրաքանչյուր փորձի մեջ ներառված էր 25-35 հոգուց բաղկացած խումբ, որոնք պետք է գնահատեին հետևյալ գործոնների ազդեցությունը իրենց և մյուսների վրա։
Չորս թեմաների միջին արդյունքները հետևյալն էին.
Հասկացության ընդլայնում
«Երրորդ դեմքի էֆեկտ» հասկացության ներմուծումից հետո գիտնականները ներդրեցին նաև դրա հետ կապված առաջին դեմքի և երկրորդ դեմքի էֆեկտների հասկացությունները։  Ուսումնասիրությունների համաձայն՝ երբեմն մարդիկ գնահատում են ԶԼՄ-ների ազդեցությունը իրենց վրա նույնիսկ ավելին, քան մյուսների վրա (առաջին դեմքի էֆեկտ) կամ նույն կերպ, ինչպես մյուսների վրա (երկրորդ դեմքի էֆեկտ)։
1988 թվականին Իննեսը և Զեյթսը առաջին անգամ նկարագրեցին առաջին դեմքի էֆեկտը, երբ փորձի մասնակիցները ցանկանում էին, որ լրատվամիջոցներն ազդեն իրանց վրա։ Դա տեղի էր ունենում այն ժամանակ, երբ հաղորդագրության համատեքստը «անցանկալի» հաղորդագրության ուղիղ հակառակն էր, ինչպիսիք են բռնության քարոզչությունը կամ հակասոցիալական գործողությունները։ Այսինքն, երբ տեղեկատվությունը ընկալվում է որպես ցանկալի, անհատը ենթադրում է, որ այն իրեն ներգրավում է ինչ-որ չափով ավելին, քան մյուսներին։ Այս էֆեկտը հետագայում կոչվեց երրորդ դեմքի էֆեկտի հակառակ էֆեկտ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Սոցիալական հոգեբանություն Կատեգորիա:Քարոզչության տեխնիկաներ Կատեգորիա:Հոգեբանություն Կատեգորիա:Մեդիագիտություն Կատեգորիա:Հաղորդակցագիտություն
Էդվիգ
Էդվիգ (Eadwig, ), Անգլիայի արքա 955-959 թվականներին։ Նրան նախորդել է Էդրեդ-ը, իսկ հաջորդել է Էդգարը։
Էդմունդ I արքայի և առաջին կնոջ՝ Էլգիվայի որդին է։
Կենսագրություն
Էդվիգը գահ բարձրացավ 14 տարեկան հասակում՝ իր քեռու՝ Էդրեդ արքայի մահից հետո։ Կառավարման սկզբնական շրջանում աքսորեց Դունստանին՝ արքունիքի գլխավոր խորհրդատուին ։ Եթե հավատանք ժամանակագրությանը դա տեղի է ունեցել մինչև հայտնի եկեղեցականի հետ վեճը երիտասարդ թագավորի թագադրման արարողություն ժամանակ։ Քանի դեռ հավաքվածները գավաթ էին բարձրացնում նրա պատվին Էդվիգը լքեց խնջույքը և մեկուսացավ օրիորդ Էլֆգիվի հետ (ով հետագայում դարձավ նրա կինը)։ Վիրավորված թագավորի բացակայությամբ Դունստանը փնտրեց նրան և ուժով ետ բերեց։ Էդվիգը ի պատասխան թագավորական տիտղոսի դեմ այդպիսի անարգանքի մեղադրեց Դունստանին պետական միջոցները մսխելու մեջ և արտաքսում քահանային։
Այս քայլով Էդվիգը իր դեմ լարեց Դունստանի մեծաթիվ կողմնակիցներին։ 958 թվականին Մերսիայի և Նորթումբրիայի ազնվականները Օդօի և արքեպիսկոպոս Կենտերբերիսկի գլխավորությամբ թագավոր են հռչակում Էդգարին Էդվիգի փոքր եղբորը։ Հետո Օդօն ստիպեց Էդվիգին բաժանվել կնոջից` Էլֆգիվից, մինչև որոշ ժամանակ անց նրան ուղարկեցին Իռլանդիա։
959 թվականի Հոկտեմբերի 1-ին թագավորը մահացել է չպարզված հանգամանքներում տասնութ տարեկան հասակում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անգլիայի միապետներ Կատեգորիա:Կաթոլիկ միապետներ Կատեգորիա:Միջնադարյան երեխա կառավարիչներ
Էսկի-Համալ
Էսկի-Համալ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Մարիա Հարությունյան
Մարիա Հարությունյան (Maria Harutjunjan, ), էստոնահայ լողորդուհի, Էստոնիայի 22-ակի չեմպիոն ։
Կենսագրություն
Մարիա Հարությունյանը ծնվել է Տարտուում։ 2014 թվականին ավարտել է Տալլինի Audentes Sports Gymnasium-ը, իսկ 2019 թվականին՝ ԱՄՆ-ի Վայոմինգի համալսարանը՝ որպես բակալավր և 2021 թվականին Grand Canyon համալսարանը՝ որպես մագիստրոս ։
Համալսարանն ավարտելուց հետո ապրում և աշխատում է ԱՄՆ-ում ։
Մարզական կարիերա
Լողորդի կարիերան սկսել է 2002 թվականին՝ Տարտուի լողի ակումբում մարզվելով Միխայիլ Կրուպնինի ղեկավարությամբ։ Մարիան Էստոնիայի բազմակի չեմպիոն է լողի տարբեր մրցաձևերում ։
2009-2014 թվականներին մարզվել է «Աուդենտես» մարզական ակումբում, իսկ 2014-2018 թվականներին՝ համալսարանում՝ Թոմ Ջոնսոնի ղեկավարությամբ։ 2015 թվականից «Գարանտ» մարզական ակումբի անդամ է ։
Մարիան Էստոնիայի ամառային առաջնություններում (2010-2012, 2016, 2018) 14 անգամ դարձել է երկրի չեմպիոն բրասում և փոխանցումալողում և 8 անգամ՝ կարճ լողավազանում անցկացված առաջնություններում (2011-2012, 2018) բրաս լողաոճում, համակցված և փոխանցումալողում։ 2016 թվականին նա բարելավել է Էստոնիայի ռեկորդը փոխանցումալողում ։
2010-2018 թվականներին եղել է Էստոնիայի լողի ազգային հավաքականի անդամ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վայոմինգի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Էստոնահայեր Կատեգորիա:Էստոնացի լողորդներ
Զերեմլյա
Զերեմլյա (Зеремля), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բարանովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1786 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Զերեմլյա գյուղում բնակվում էր 685 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 17091 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 40,08 մարդ/կմ²։
Play (ալբոմ, Բրեդ Փեյսլի)
Play, ամերիկացի քանթրի երգիչ և հեղինակ-կատարող Բրեդ Փեյսլիի վեցերորդ ստուդիական ալբոմը, որը թողարկվել է 2008 թվականի նոյեմբերի 4-ին «Arista Nashville» լեյբլի կողմից։ Ալբոմը ԱՄՆ-ի Top Country Albums քանթրի հիթ-շքերթում զբաղեցրել է առաջին հորիզոնականը։ «Գրեմմի» 51-րդ (2009) և 52-րդ (2010) մրցանակաբաշխությունների ժամանակ սկավառակի երգերը ստացել են երկու անվանակարգ «Լավագույն գործիքային քանթրի կատարում» («Cluster Pluck» երգը հաղթել է այս անվանակարգը) և «Լավագույն գործիքային ռոք կատարում» («Playing with Fire») կատեգորիաներում ։ «Play» ալբոմը հիմնականում գործիքային թրեքների ալբոմ է, ներառյալ 5 դուետ՝ Բի Բի Քինգի, Բաք Օվենսի, Քիթ Ուրբան և այլ կատարողների հետ միասին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2008 ալբոմներ Կատեգորիա:Բրեդ Թեյսլիի ալբոմներ Կատեգորիա:Arista Records ալբոմներ
Վրվեռ
Վրվեռ (ծննդյան և մահվան թվականներն անհայտ են), Թոնդրակյան շարժման գործիչ (10-րդ դարի վերջ —11-րդ դարի սկիգբ)։ Եղել է իշխան, կալվածքներ է ունեցել Մանանաղի գավառում։ Միանալով գավառում Կունծիկ Աբեղայի գլխավորությամբ բռնկված Թոնդրակյան շարժմանը՝ գործակցել է Կամարա և Ախնի քույրերին, նրանց հետ Կաշե և Աղյուսո գյուղերում կազմակերպել թոնդրակյան համայնքներ։ Մոտակա Բազմաղբյուր ավանի խաչի կործանման մեղադրանքով՝ գավառի Սամվել եպիսկոպոսը ավերել և հրկիզել է Թոնդրակյան շարժման կենտրոն դարձած գյուղերը և Վրվեռի կալվածը։ Բյուզանդական կայսրության (Մանանաղի գավառը վերջինիս կազմում էր) ներկայացուցիչ Եղիան (Էլիաս), քննելով կատարվածը, խիստ պատիժներ է սահմանել թոնդրակյաններին, սակայն արդարացրել Վրվեռին։ Պատմիչ Արիստակես Լաստիվերցին դա բացատրում է Վրվեռի եղբոր՝ Կոնստանդնուպոլսում ունեցած հեղինակությամբ և դիրքով։
Գրականություն
Կատեգորիա:Թոնդրակյան շարժում
Ուստ-Սոս
Բնակչությունը 2004 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 84 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի աուլներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Խակասիա հանրապետության Բեյսկի շրջանի բնակավայրեր
(1177) Գոնեսսիա
(1177) Գոնեսսիա (Gonnessia), աստերոիդ աստերոիդների գոտու արտաքին մասում։ Հայտնաբերվել է 1930 թվականի նոյեմբերի 24-ին Լուի Բոյերի կողմից Ալժիրում ։