cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ուրբանլաբ
Ժառանգության պաշտպանության մի քանի ակտիվիստների կողմից հիմնված ուրբանլաբը բազմագիտակարգային հարթակ է, որը հնարավորություն է տալիս կազմակերպությանը իրականացնել տարաբնույթ հետազոտական աշխատանքներ՝ սեփական նախաձեռնությամբ, ինչպես նաև այլ կազմակերպությունների առաջարկությամբ, որոնք ներառում են հանրային և մասնագիտական խմբերի համար մասնագիտական բովանդակության ստեղծում, քաղաքային միջավայրի նախագծերում խորհրդատվություն, կառավարում և հանրության մասնակցությամբ իրականացում, ինչպես նաև՝ այլընտրանքային և ոչ ֆորմալ կրթություն։ 2011 թվականի նոյեմբերի 8-ին «Պեչաքուչա Գիշեր Երևան» միջոցառման ժամանակ Սարհատ Պետրոսյանը հայտարարեց ուրբանլաբի ստեղծման մասին։
2011 թվականի դեկտեմբերի 29-ին գրանցվեց ուրբանլաբ Երևան - քաղաքաշինության ժողովրդավարացման ինստիտուտը։ 2016 թվականին ուրբանլաբ Երևան հասարակական կազմակերպությունը վերակազմավորվեց՝ միավորվելով «Պողոսյան պարտեզներ» բարեգործական հիմնադրամին, իսկ 2017 թվականի հունվար ամսից պաշտոնապես գործում է որպես ուրբանլաբ սոցիալ–մշակութային հիմնադրամ։
Նախապատմություն
ուրբանլաբի հիմնադիրները, հերթական անգամ միավորվելով ակտիվիստների հետ, սկսեցին կինոթատրոնի ամառային դահլիճի պահպանման մի հաջողակ շարժում՝ օգտագործելով սոցիալական ցանցերի ամբողջ ներուժը և ստորագրահավաքի ընթացքում հավաքելով 23000 ստորագրություն։ Մինչ օրս Մոսկվա կինոթատրոնի բացօթյա դահլիճը կանգուն է։
«Հետխորհրդային Երևանի պատմության մեջ սա առաջին դեպքն է, երբ խոշոր շինարարական ծրագիրը դադարեցվել է հասարական ընդվզման պատճառով։ Որպես այդպիսին սա բացարձակ հակադրություն է ավելի վաղ իրակացված շինարական ծրագրերին, որոնք իրագործվել են 2000-ականներին, չնայած որ նախկինում նույնպես այդ ծրագրերի դեմ եղել է հասարակական քննադատություն և քաղաքացիական արշավ», - ասում է պատմաբան Միքայել Զոլյանը իր «Հայաստանի ֆեյսբուքյան սերունդ․ սոցիալական ցանցերը և քաղաքացիական ակտիվիզմը Հայաստանում» հոդվածում՝ հրապարակված Կալիֆորնիայի համալսարանի կողմից։
Մտածում ենք․ Հետազոտություն և խորհրդատվություն
ուրբանլաբը իրականացնում է հետազոտություն և խորհրդատվություն տեղական և քաղաքաշինության տարբեր շահառուների, որոնք ցանկանում են «բարելավել մարդածին միջավայրը» ։
ուրբանլաբի նշանակալի ծրագրերն են Քաղաքաշինական ծրագրային փաստաթղթերի համակարգի վերլուծության և զարգացման ծրագիրը և Պատմական և մշակութային հուշարձանների պաշտպանման օրենսդրական հիմքի զարգացման ծրագիրը, որոնք իրագործվել են «Քաունթերփարթ ինթերնեշնլ Հայաստան» և «USAID» աջակցմամբ, և լայնամասշտաբորեն ներկայացվել են դաշտի շահառուներին։
ուրբանլաբի այլ նշանավոր ծրագրերն են՝
Ուրբանլաբի հիմնադիր Սարհատ Պետրոսյանը համադրել է Վենետիկի ճարտարապետական 15-րդ բիենալեի Հայաստանի ազգային տաղավարը ։ Ցուցադրության ժամանակ սկիզբ դրվեց անկախ Հայաստանի կենսապատկերի քարտեզագրման յուրօրինակ լաբորատորիայի, որի առանցքում է 1991 թվականից մինչև մեր օրերը տարածական փոխակերպումների և դրանց տարատեսակ դրսևորումների ուսումնասիրման և վերընթերցման մտորումները ։ Ծրագիրը իրագործվել է 2015-2016 թվականների ընթացքում և ցուցադրվել է Վենետիկի Մխիթարյան միաբանության Սուրբ Խաչ հայկական եկեղեցու գավթում։ «Անկախ կենսապատկեր» տաղավարը կազմված է 5 տարբեր մասերից և հետազոտութուններից՝ «Ժողովրդական հրապարակ», «Այցելելով հետերկրաշարժային Գյումրի», «Սպառվող գերեզմաններ», «Առաջ տված տներ», «Վերանայելով Մեծամորը»։ Յուրաքանչյուր մաս յուրովի ներկայացնում է տարբեր արվեստագետների և հետազոտողների աշխատանքների արդյունքը ։
«Վերանայելով Մեծամորը» տաղավարում ներկայացված հետազոտություններից մեկն է և նպատակ ունի ստեղծել նախագծողների և արվեստագետների գործակցային հետազոտական խումբ, որը կուսումնասիրի Մեծամորի՝ որպես խորհրդային մոդեռնիզմի եզակի քաղաքի և ատոմային էլեկտրակայանի պատմությունը (երկուսն էլ կառուցվել են 1970-ականներին), հատուկ ուշադրություն դարձնելով քաղաքային միջավայրի հետխորհրդային զարգացումներին, շրջակա միջավայրի պահպանության մտահոգություններից և մարտահրավերիներից բխող հարցերին։
ուրբանլաբը, Տեղական ժողովրդավարության եվրոպական ասոցիացիայի (ALDA) աջակցությամբ, իրագործեց «Ներգրավելով Վանաձորը» ծրագիրը, որի նպատակն է Հայաստանի 3-րդ խոշոր քաղաքի նյութական և ոչ նյութական արդի ժառանգության դրսևորում հանդիսացող ռոք երաժշտության արժևորումը և համայնքի մասնակցությամբ պահպանման խթանումը  :
ուրբանլաբը իրագործել է նաև մի քանի սեփական նախաձեռնությամբ փորձարարական ծրագրեր, որոնց արդյունքը և տվյալները շրջանառվեցին հետաքրքված կողմերի մեջ, մանսավորապես Երևանի ծալքերը նախագիծը։ Այս ծրագրով, ուրբանլաբը փորձում է լուծել քաղաքաշինության խնդիրները Երևանում այլընտրանքային հեռանկարի միջոցով։
Նախագծում ենք․ Գործողություն և համայնքային ներգրավվածություն
Թիմը իրականացնում է նաև քաղաքային, միջավայրային և մշակութային ծրագրեր, որոնք մեծ մասամբ սոցիալական և մշակութային ուղղվածություն ունեն և նպաստում են համընդհանուր ակտիվության սկզբունքերին։
«Common Notepad»-ը հանդիսանում է Ուրբան կայուն զարգացման հիմնադրամի և ուրբանլաբի կողմից իրականացված Գյումրի-Կարս քաղաքային ընդհանուր ժառանգության ծրագրի արդյունքը։ Ծրագիրը նպատակ ուներ խթանելու Հայաստանի և Թուրքիայի երիտասարդ քաղաքաշինարարների և ճարտարապետների միջև երկխոսությունը՝ միավորելու իրենց ջանքերն ուղղված Գյումրի և Կարս քաղաքների՝ հատկապես 19-րդ դարի քաղաքային ժառանգության պահպանման խնդրին։ Այս երկու քաղաքները ձևավորել են իրենց քաղաքային կառուցվածքը և ոճը Ռուսական կայսրության ժամանակաշրջանում և ունեն շատ նմանություններ. կառուցված են նույն տուֆից և միևնույն նեոկլասիկ ոճն ունեն ։
Սևանի գրողների տան պահպանություն ծրագիրը ֆինանսավորվել է Գեթի hիմնադրամի «Պահպանելով արդին» ծրագրի շրջանակներում, որը շնորհվել է Հայաստանի գրողների միությանը։ Սևանի գրողների հանգստյան տունը ներկայացնում է Խորհրդային մոդեռնիստական ճարտարապետության երկու դարաշրջան՝ 1930–ականների վաղ խորհրդային ավանգարդիստական ժամանակաշրջանի բնակելի մասնաշենքը և 1960-ականների ուշ խորհրդային մոդեռնիզմի ճարտարապետության նմուշ հանդիսացող ճաշարանային կառույցը` նախագծված ականավոր հայ ճարտարապետներ Գևորգ Քոչարի և Միքայել Մազմանյանի կողմից ։
Այլ Երևան մասնակցային ժառանգության կառավարման ծրագիրը արդի Երևանի կարևոր և այլընտրանքային ճարտարապետական ժառանգության յուրատեսակ առցանց թանգարան է։ Ծրագիրը նախատեսում է քարտեզագրում ու մշակութային կարևորություն ունեցող քաղաքային վայրերի հանրահռչակում՝ հանրային տեղեկատվության մշակման հիման վրա։ Ծրագիրը կնպաստի կանգուն շենքերի պահպանությանն ու քաղաքային արագ վերակառուցման ընթացքում կորցրածի արժևորմանը։
ուրբանլաբի նախաձեռնած Կոնդի վերակենդանացման նախագծի հիմնական նպատակն է վերաիմաստավորել թաղամասի պատմական դերը քաղաքային հյուսվածքում ու առաջարկել թաղամասը վերակենդանացնելու այլընտրանքային ծրագիր՝ պահպանելով գոյություն ունեցող պատմական միջավայրը։
Կիսվում ենք․ Շահերի պաշտպանում ու կրթություն
Հիմնադրումից ի վեր, փորձի փոխանակումը, ոչ ֆորմալ կրթությունը և քաղաքաշինական գործընթացների ժողովրդացման պաշտպանությունը եղել են կազմակերպության կարևորագույն ուղղվածություններից։ ուրբանլաբի կողմից կազմակերպած Հայաստանի ճարտարապետների միությունում տեղի ունեցած «Ճարտարապետական հանդիպումներ» դասախոսությունների շարքը, կազմված 4 հաջորդական շրջաններից, բավականին մեծ հաջողություն ունեցավ։ Հայաստանից ևարտերկրից (Ֆրանսիա, Գերմանիա, Ավստրիա, Ռումինիա, Իրան և Միացյալ Թագավորություն) մասնագետներ հանդես եկան դասախոսություններով, որոնց մասնակցեցին տարբեր ուսանողներ և հետաքրքրված անձինք։ Բոլոր դասախոսությունները նկարահանվել և հրապարակվել են Ֆոկուսի (նախկինում՝ Ուտոպիանա) առցանց վիդեո հարթակում։
Կազմակերպությունը նաև համագործակցել է տեղական «Պեչաքուչա Գիշեր Երևան» պաշտոնական ներկայացուցիչների հետ և կազմակերպել է երկու մասնագիտական միջոցառում՝ քաղաքաշինություն և ճարտարապետություն թեմաներով։ ուրբանլաբը համագործակցել է նաև տարբեր մասնագետների հետ կրթական ծրագրերի շրջանակներում՝ «Կենսա-բազմազանություն և մարդածին միջավայր» ամառային դպրոցը՝ կազմակերպված Ամերիկյան համալսարանում և «Քաղաք Հունդերթվասեր» կրթական ծրագիրը՝ Գաֆեսճյան արվեստի կենտրոնում։
2011 թվականից ի վեր, ուրբանլաբը կազմակերպում էր քաղաքային զբոսանքներ՝ ներկայացնելով Երևանի այլընտրանքային ժառանգության տարածքները, օրինակ՝ Կոնդ, Լալայանց փողոց և այլն։ Նույն նախաձեռնության շրջանակներում կազմակերպվել են նաև Ջեյնյան զբոսանքներ (համաշխարհային շարժում) և Ֆարո զբոսանքներ՝ Եվրոպական ժառանգության օրերի շրջանակում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ ճարտարապետներ Կատեգորիա:Հայաստանի ճարտարապետություն
Պուկամյաե
Պուկամյաե (Pukamäe), գյուղ Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Կոհիլա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 118 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Ռապլամաա նահանգի Կոհիլա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Չերչեյուրտ
Չերչեյուրտ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ռեյա (գյուղ, Բերդիչևի շրջան)
Ռեյա (Рея), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բերդիչևի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Ռեյա գյուղում բնակվում էր 1 080 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 2568 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 420,56 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Բերդիչևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Չանդրովո
Չանդրովո (Чандрово), գյուղ Ռուսաստանի Չուվաշիա հանրապետության Չեբոկսարի քաղաքային օկրուգի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Չուվաշիա հանրապետության Չեբոկսարի քաղաքային օկրուգի բնակավայրեր
Չանի (քաղաքատիպ ավան, Չանովսկի շրջան)
Չանի (Чаны), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Նովոսիբիրսկի մարզի Չանովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 8471 մարդ։
Երանություն էր խոստացել հույսս ինձ...
«Երանություն էր խոստացել հույսս ինձ...», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից՝ գրված 1889 թվականին ։
Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1889 թվականին։ Ըստ Տ․ Փիրումյանի վկայության՝ այս ոտանավորը Թումանյանը գրել է՝ հիասթափվելով կոնսիստորիայի հոգևորական պաշտոնյաներից, որոնք հալածանքներ էին սկսել նրա դեմ։
Թումանյանի ընտանեկան արխիվում պահվում է անհայտ անձի չթվագրված սևագիր նամակ՝ գրված Եղիշե Գեղամյանին, որտեղ խոսք է գնում «Մեղու Հայաստանի» և «Մշակ» պարբերականների հակամարտության մասին։ Այս նամակի վերջում, ազատ մնացած մասում, Թումանյանն իր ձեռագրով գրել է բանաստեղծության 33-38 տողերը՝ թվագրված «21 մարտի» ։
1890 թվականին հունիսի 3-ին Թումանյանը Ան․ Աբովյանին նամակ է գրում՝ բողոքելով ժամանակի հայ մամուլից.
Թումանյանի ընտանեկան արխիվի պատառիկների մեջ պահպանվում են «Երանություն էր խոստացել հույսս ինձ...» բանաստեղծության 1-4, 15-17, 21-28 և 39-48-րդ տողերի ինքնագրերը։
Առաջին անգամ տպագրվել է Մոսկվայում 1890 թվականին լույս տեսած բանաստեղծությունների ժողովածուի I հատորում (էջ 88-91), այնուհետև Երևանում 1940-1959 թվականներին լույս տեսած Հովհաննես Թումանյանի երկերի ժողովածուի գիտական հրատարակության I հատորում (էջ 20-21)։
Արտատպվում է Մոսկվայում 1890 թվականին լույս տեսած բանաստեղծությունների ժողովածուի I հատորից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Բրեստի մարզ
Բրեստի մարզը (Брэсцкая вобласць) մարզ է Բելառուսի Հանրապետության հարավարևմտյան մասում։ Բնակչությունը 1,401 մլն մարդ է (2009)։ Վարչական կենտրոնը Բրեստ քաղաքը։
Աշխարհագրություն
Բրեստի մարզը գտնվում է Բելառուսի հարավ-արևմուտքում, սահմանակից է Լեհաստանին և Ուկրաինային։ Տարածքը 32,8 կմ² է։ Բրեստի մարզը տարածվում է Արևելաեվրոպական հարթավայրի արևմտյան մասում, ճահճակալած Պոլիսեյի մի մասն է։ Հյուսիս-արևմուտքում Մերձբուգյան, իսկ հյուսիս-արևելքում Բարանովիչի հարթավայրերն են։ Հունվարի միջին ջերմաստիճանը -4,5-5,5 °C է, հուլիսինը՝ 18,5 °C։ Տեղումների տարեկան միջին քանակը 550-650 մմ է։ Հիմնականում թույլ պոդզոլացված ավազային, տորֆային և տորֆաճահճային, հումուսակարբոնատային, ճմապոդզոլային հողեր են։ Անտառները գրավում են Բրեստի մարզի տարածքի 35%-ը։ Օգտակար հանածոներից են տորֆը, երկաթը, կավիճը։ Բրեստի մարզի հյուսիս-արևմուտքում է գտնվում «Բելովեժյան թավուտ» արգելավայրը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրեստի մարզ Կատեգորիա:Բելառուսի մարզեր
Ազատություն
Ազատություն, գաղափար է, որը արտացոլում է սուբյեկտի վերաբերմունքը իր իսկ ակտերին, որի ներքո նա հանդիսանում է դրանց որոշիչ պատճառը, և դրանք անմիջականորեն պայմանավորված չեն բնական, սոցիալական, միջանձնյա-շփումային, ներքին-անհատական կամ տոհմա-անհատական գործոններով ։ Որոշ մարդիկ սահմանում են ազատությունը, որպես հանգամանքների հանդեպ գերակայությունը՝ գործից տեղյակ լինելով, մյուսները, Շելլինգի պես, պնդում են, որ ազատությունը բարու և չարի տարբերակել կարողանալու հիման վրա ընտրություն կատարելու կարողությունն է ։
Էթիկայում ազատությունը կապված է մարդու մոտ կամքի ազատության առկայության հետ։
Իրավունքի ասպարեզում ազատությունը Սահմանադրության մեջ կամ այլ իրավաբանական ակտում հաստատված մարդու հնարավոր որոշակի պահվածքն է (խոսքի ազատություն, դավանանքի ազատություն և այլն)։ Ազատության կատեգորիան մոտ է իրավունքի հասկացությանը սուբյեկտիվ իմաստով, սակայն վերջինս ենթադրում է իրավաբանական իրականացման մեխանիզմի առկայություն՝ ազատությունը խախտող որոշակի արարքներից զերծ մնալու համար ։ Այդպես, «Մարդու և քաղաքացու իրավունքների մասին հռչակագրում» (1789, Ֆրանսիա) մարդու ազատությունը մեկնաբանվում է որպես իրավունք «անել այն ամենը, ինչը չի վնասում ուրիշներին։ Այդպիսով, յուրաքանչյուր մարդու բնական իրավունքների իրականացումը սահմանափակվում է միայն այն սահմաններով, որոնք ապահովում են հասարակության այլ անդամների հնարավորությունը օգտվելու նույնպիսի իրավունքներից։ Այդ սահմանները կարող են որոշվել միայն օրենքով» ։
Ազատության մասին պատկերացումները տարբեր փիլիսոփայական համակարգերում
Ազատություն գաղափարի զարգացման պատմության մեջ ստեղծագործական ազատության մասին պատկերացումը հետզհետե մի կողմ է մղում արգելքներից ազատ լինելու գաղափարը (հարկադրանք, պատճառականություն, ճակատագիր)։ Անտիկ փիլիսոփայության մեջ (Սոկրատես, Պլատոն) խոսքն առաջին հերթին ճակատագրից, այնուհետև՝ քաղաքական բռնապետությունից (Արիստոտել, Էպիկուր) և մարդկային գոյության չարիքից (Էպիկուր, ստոիկներ, նեոպլատոնիզմ) ազատ լինելու մասին է։ Միջնադարում ենթադրվում էր ազատություն մեղքերից ու եկեղեցու անեծքից, ընդ որում, հակասություն էր առաջանում բարոյականության և ամենակարող աստծո կողմից պահանջվող ազատությունների միջև։
Լուսավորության դարաշրջանում առաջ է գալիս ազատության նոր ընկալում, որը փոխառված էր լիբերալիզմից ու բնական իրավունքի փիլիսոփայությունից (Ալտուզիուս, Հոբս, Գրոտիոս, Պուֆենդորֆ. 1689 թ. Անգլիայում՝ Օրինագիծ իրավունքների մասին) և զսպվում՝ ամենակարող բնական պատճառականության ու օրինաչափության գերակայությունը ընդունող և անընդհատ խորացող գիտական հայացքով։
Գերմանական կրոնի ու փիլիսոփայության մեջ, սկսած Մայստեր Էքհարթից, ներառյալ Լայբնիցը, Կանտը, Գյոթեն, Շիլլերը, ինչպես նաև գերմանական իդեալիզմը՝ Շոպենհաուերից Նիցշե, ազատության հարցը դիտարկվում է որպես մարդու բարոյաստեղծագործական բնույթի և զարգացման համապատասխանության պոստուլատ։
Ըստ մարքսիզմի՝ մարդը մտածում և գործում է ելնելով դրդապատճառներից ու միջավայրից, ընդ որում՝ միջավայրում հիմնական դերը պատկանում է տնտեսական հարաբերություններին ու դասային պայքարին։ Մարդու՝ վերլուծության, ինքնավերլուծության, մոդելավորման, իր գործողությունների արդյունքներն ու հետևանքները պատկերացնելու ունակությունը, ըստ մարքսիստների, մարդուն ազատ չի դարձնում։
Սպինոզան սահմանում է ազատությունը որպես սեր Աստծո հանդեպ և Աստծո սեր՝ մարդու հանդեպ. «Դրանից մենք պարզ հասկանում են ենք, թե որն է մեր փրկությունը կամ երանությունը կամ ազատությունը, այն Աստծո հանդեպ մշտական և հավերժական սիրո կամ մարդու նկատմամբ Աստծո ունեցած սիրո մեջ է» ։
Հայդեգերի էքզիստենցիալիզմի համաձայն՝ գոյության հիմնական վիճակը վախն է, վախ չգոյության հնարավորության հանդեպ, վախ, որն ազատում է մարդուն իրականության բոլոր պայմանականություններից, թույլ է տալով նրան հասնել ազատության որոշակի աստիճանի, որը հիմնված չէ որևէ բանի վրա, ընտրել ինքն իր պատասխանատվությունները իր վրա անխուսափելիորեն բարդելու համար, այսինքն՝ ընտրել ինքն իրեն որպես սեփական, արժեք ունեցող գոյություն։
Յասպերսի էքզիստենցիալիզմի համաձայն՝ մարդն ազատ է հաղթահարել աշխարհի լինելիությունը սեփական անձի ընտրության ճանապարհին և հասնել Համապարփակի տրանսցենդենցիային։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մարդու իրավունքներ Կատեգորիա:Հասարակություն Կատեգորիա:Բարոյագիտություն Կատեգորիա:Սոցիալական փիլիսոփայության հասկացություններ Կատեգորիա:Բարոյականության հասկացություններ Կատեգորիա:Մետաֆիզիկայի հասկացություններ
Ոսկե աքաղաղը և հավը
«Ոսկե աքաղաղը և հավը» (《金黄公鸡与母鸡), զարդանկար ուղղահայաց թղթագլանի վրա, որը ստեղծվել է կորեացի անհայտ նկարչի կողմից 19-րդ դարում Չոսոնի դինաստիայի կառավարման օրոք։ Աշխատանքը ստեղծվել է թղթի վրա թանաքի և ներկերի օգնությամբ։ Դեկորատիվ տարրերի հետ միասին ստեղծագործության բարձրությունը կազմում է 200,7 սանտիմետր, լայնությունը` 62,7 սանտիմետր։ Աշխատանքը չինական գեղանկարչությունից հարմարեցված «ծաղիկներ և թռչուններ» հանրաճանաչ թեմայի զարգացման օրինակ է։ Այն իր մեջ պարունակում է նաև անմահության առասպելական խորհրդանիշեր`արև, սարեր, ամպեր, եղևնիներ, կռունկներ, կրիաներ, եղնիկներ և սնկեր ։ Կոմպոզիցիայի կենտրոնում գտնվում են աքաղաղը և հավը, որոնք նստած են ադամածառի և ժայռի վրա համապատասխանաբար։ Նրանք խորհրդանշում են հարստությունը և ապագան։ Ստեղծագործությունը գտնվում է Նյու Յորքի Մետրոպոլիտեն թանգարանի հավաքածուում ։
Տեղեկատվություն նկարի մասին
Անտիկ ժամանակներից աքաղաղը որոշ մշակույթներում համարվում էր սուրբ կենդանի, որը խորապես արմատավորված է տարբեր կրոնական հավատալիքներում և պաշտամունքներում։ Աքաղաղը համարվում է չինական մշակույթի և արվեստի կարևորագույն և ավանդական խորհրդանիշերից մեկը և ընդգրկված է չինական կենդանակերպի 12 նշանների մեջ (կորեական կենդանակերպը գրեթե նույնական է չինականին)։ Հին չինացիք կարծում էին, որ աքաղաղը բարձր բարոյականության խորհրդանիշ է և անձի լավագույն հատկանիշերի կրողը։ Այդ պաշտամունքը վերաբերվում էր նաև հարևան ասիական երկրների բնակիչներին ։ Չոսոն դինաստիայի կառավարման ընթացքում կորեական գեղանկարչության և մշակույթի մեջ սկսեցին ի հայտ գալ խորհրդանշական կենդանիներ, որոնք չինական դիցաբանության մեջ օժտված էին դրական և բարենպաստ հատկանիշներով, դրանցից էին վագրը, վիշապը, կռունկը, եղնիկը և այլն։ «Ոսկե աքաղաղը և հավը» թղթագլանը ստեղծվել է 19-րդ դարի սկզբին։ Պաշտոնական փաստաթղթերի և հիշատակությունների բացակայության պատճառով, գեղանկարի հեղինակի անունը և ստեղծման ամսաթիվը անհայտ են ։ Թղթագլանի կոմպոզիցիայի կենտրոնում ոսկեգույն և կարմիր երանգներով պատկերված աքաղաղն ու հավն են։ Աքաղաղը նստած է ադամածառի բնին, արևի և ամպերի տակ։ Քիչ ներքև, ժայռի վրա աճող անմահության սնկերի մոտ գտնվում է հավը ։ Թռչունների այս զույգը դիցաբանական ոսկե փասիանի կերպարի ոճաբանական ակնարկն է (որը, չնայած անվանմանը ունի դեղին կատարով կարմրավուն մարմին), որը խորհրդանշում է հաջողությունը ։
1919 թվականին «Ոսկե աքաղաղը և հավը» թղթագլանը Ռոջերսի հիմնադրամի կողմից նվիրաբերվել է Մետրոպոլիտեն թանգարանին։ Ստեղծագործությունը ցուցադրվել է Նյու Յորքում, Նոր Օռլեանում, Հոնոլուլուում, Սան Ֆրանցիսկոյում, Լոս Անջելեսում և Թալսայում կազմակերպված ցուցահանդեսներում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մետրոպոլիտեն թանգարանի նկարներ Կատեգորիա:Կորեական գեղանկարչություն
Անիշչենկի (գյուղ, Կրեմենչուգի շրջան)
Անիշչենկի (Онищенки), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կրեմենչուգի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Անիշչենկի գյուղում բնակվում էր 55 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կրեմենչուգի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Գոմելի մարզ
Գոմելի մարզը (Гомельская вобласць) մարզ է Բելառուսի Հանրապետության հարավարևելյան մասում։ Բնակչությունը 1 464 500 մարդ է (2009)։ Վարչական կենտրոնը Գոմել քաղաքը։ Կազմված է եղել 1938 թվականի հունվարի 15-ին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Գոմելի մարզ Կատեգորիա:Բելառուսի մարզեր
Պիես (Օդի գավառ)
Պիես (Pieusse), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Օդ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 933 մարդ, բնակչության խտությունը` 72.21 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 12.92 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 650 կմ հարավ, Մոնպելիե քաղաքից` 150 կմ հարավ-արևմուտք, Կարկասոն քաղաքից` 18 կմ հարավ-արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 608 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 397-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 211։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 65,3 %։ 397 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 366 անձ (200 տղամարդ և 166 կին)։ Գործազուրկ են եղել 31 անձ (18 տղամարդ և 13 կին)։ 211 անաշխատունակներից 52-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 93-ը` թոշակառուներ, իսկ 66-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Արալեզ (այլ կիրառումներ)
Արալեզ եզրը կարող է վերաբերել՝
Չիմենենիջե
Չիմենենիջե, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Քոչհիսարի գավառակում ։
Բնակչություն
Մինչև 1915 թվականն ուներ 200 տուն՝ 1680 հայ բնակչով։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը երկրագործություն, անասնապահություն ու առևտուրն էր։
Պատմամշակութային կառույցներ
Չիմենենիջեն ուներ հայկական եկեղեցի։
Կրթություն
Գյուղում գործում էր հայկական դպրոց ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Չեսլավ Նեմեն
Չեսլավ Նեմեն (Czesław Niemen. t͡ʂɛswaf ɲemɛn, ), ծնյալ Չեսլավ Յուլիուշ Վիջիցկի (Czesław Juliusz Wydrzycki), 20-րդ դարի լեհ նշանավոր երգիչ, երգերի հեղինակ, գործիքավորող ։ Համարվում է անցած հարյուրամյակի լեհ առավել կարևոր ու ինքնատիպ երաժիշտներից մեկը։ Հիմնականում ստեղծագործել է լեհերեն։
Կենսագրություն
Ծնվել է Լեհական Երկրորդ Հանրապետության Նովոգրուդեկի վոևոդության Ստարե Վասիլիշկի գյուղում, որը 1939 թվականից գտնվում է Արևմտյան Բելառուսիայի կազմում։ Մինչև 19 տարեկանը ապրել է Բելառուսիայում, 1954-1955 թվականներին սովորել Գրոդնոյի երաժշտական ուսումնարանում։ 1958 թվականին Գրոդնոյում ամուսնացել է բուժքույր Մարիա Կլավզունիկի հետ (Maria Klauzunik, 1971 թվականին ամուսնալուծվել են)։ Այդ նույն տարում Վիջիցկիներն ընտանիքով մեկնել են հայրենի Լեհաստան, բնակություն հաստատել նախ Սվեբոձինում, այնուհետև հաջորդաբար Բյալոգարդում, Կոլոբժեգում, Գդանսկում։ Չեսլավը կնոջ հետ ապրել է Սոպոտում։
Նեմենը իր երաժշտական կարիերան սկսել է 1960-ական թվականներին՝ ներշնչված Beatles-ի կատարումներով։ Հետագայում ստեղծագործել է ռոքնռոլի, փսիխոդելիկ ռոքի, պրոգրեսիվ ռոքի, ջազ-ռոքի, բողոքի կամ ըմբոստության երգերի ժանրերում։ Յոթանասնական թվականների երկրորդ կեսից իր ուժերը փորձել է էլեկտրոնային երաժշտության ասպարեզում, ձայնագրել Khatharsis ալբոմը՝ լայնորեն օգտագործելով Hammond երգեհոնն ու Moog սինթեզատորը ։ Երաժշտություն է գրել նաև թատերական բեմադրությունների, կինոնկարների համար։ Երկար տարիներ համագործակցել է Tangerine Dream-ի, Կլաուս Շուլցեի, Վանգելիսի, Ֆարիդայի և այլ երաժիշների հետ։ 1990-ական թվականներին հետաքրքրություն է դրսևորել նկարչության, համակարգչային գրաֆիկայի նկատմամբ։
Երեք տասնամյակ շարունակ Չեսլավ Նեմենը ամենաբարձր մակարդակով ներկայացրել է լեհական երաժշտությունը՝ գերազանցելով ժողովրդականության բոլոր ռեկորդները, և բազմիցս խրախուսվել է։
1974 թվականին պարգևատրվել է «Վաստակի համար» շքանշանով ու ոսկե խաչով, արժանացել Լեհաստանի վարչապետի առաջին կարգի մրցանակին։ 1979 թվականին հաղթել է Սոպոտում կայացած երգի Intervision միջազգային մրցույթում։ Չեսլավ Նեմենը «Ջազ» և «Նոն Ստոպ» ամսագրերի կազմակերպած հարցումների արդյունքներով 1964-ից մինչև 1980 թվականը ներառյալ ճանաչվել է ամենասիրված և լավագույն երգիչը երկրում։ 1999 թվականին Polityka պարբերականի կազմակերպած քվեարկությամբ հռչակվել է բոլոր ժամանակների լավագույն երաժիշտ կատարողը։ «Ռադիո Տրես»-ը նրան արժանացրել է Մատեուշ Սվենցիցկու անվան «Supermateusz» մրցանակի՝ լեհական մշակույթի ասպարեզում ներդրած ավանդի համար։
Հիշատակ
Չեսլավ Նեմենի մասին գրվել են բազմաթիվ գրքեր, նկարահանվել փաստա-վավերագրական մի շարք կինոնկարներ, ներառյալ 1968 թվականին կինոռեժիսոր Մարկ Պիվովսկու նկարահանած Sukces-ը, Քշիշտոֆ Ռուգոլսկու Niemen-ը (1976) , Եվգենիուշ Շպակովսկու Czesław Niemen-ը (2007 թ.) , Քշիշտոֆ Մագովսկու «Երազ՝ Վարշավայի մասին»-ը (Sen o Warszawie, 2014) :
Սկսած 2004 թվականի մարտի 12-ից՝ Չեսլավ Նեմենի Sen o Warszawie երգը կատարվում է Stadion Wojska Polskiego մարզադաշտում Վարշավայի «Լեգիա» ֆուտբոլային թիմի յուրաքանչյուր «տնային» հանդիպումից առաջ՝ որպես այդ մարզական ակումբի երկրպագուների օրհներգ։
2009 թվականին Լեհաստանի ազգային բանկը թողարկել է Չեսլավ Նեմենի հիշատակին նվիրված երկու արծաթե և մեկ ոսկե հուշամետաղադրամ :
2011 թվականի փետրվարի 20-ին անվանի երաժիշտի ծննդավայրում՝ Ստարե Վասիլիշկի գյուղում, որ ներկայումս գտնվում է Բելառուսում, բացվել է նրա կյանքին ու ստեղծագործությանը նվիրված թանգարան ։
Չեսլավ Նեմենի պատվին Լեհաստանի մի շարք բնակավայրերում կոչվել են երաժշտական կամ հանրակրթական դպրոցներ, գիմնազիաներ, ուսումնարաններ, Վարշավայում, Բելսկո Բյալայում, Բյալոգարդում, Գդանսկում, Բոխնիայում, Չենստոխովայում, Կրակովում, Լոձում, Պոզնանում, Ժեշուվում, Սլուպսկում, Սոպոտում և այլ քաղաքներում՝ փողոցներ, հրապարակներ, զբոսայգիներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լեհ երգիչներ Կատեգորիա:Լեհ երաժիշտներ Կատեգորիա:20-րդ դարի երգիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի երաժիշտներ
Գրիգոր Ղոնջեյան
Գրիգոր Կարպիսի Ղոնջեյան,, Հայաստանի պետական և քաղաքական գործիչ։
Աշխատանքային գործունեություն
Ամուսնացած էր, ուներ երեք երեխա։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ տնտեսագետներ Կատեգորիա:ՄԱԿ անդամներ Կատեգորիա:ՀՀ ԿԲ խորհրդի անդամներ Կատեգորիա:ՀՀ ԱԺ 3-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:1959 ծնունդներ Կատեգորիա:Մայիսի 1 ծնունդներ Կատեգորիա:2009 մահեր Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 10 մահեր Կատեգորիա:ՀՊՏՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Նարեկ Ավետիսյան (նկարիչ)
Նարեկ Մինասի Ավետիսյան, հայ ժամանակակից նկարիչ և արվեստի տեսաբան։
Կենսագրություն
Նարեկ Ավետիսյանը ծնվել է 1969 թվականի սեպտեմբերի 20-ին Երևանում՝ նկարիչներ Մինաս Ավետիսյանի և Գայանե Մամաջանյանի ընտանիքում։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Երևանի պետական գեղարվեստաթատերական ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ
Աստերոիդների ցանկ (270001-270100)
Աստերոիդների ցանկ (269901-270000) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (270101-270200)
Չանկի (գյուղ, Կոլոմենսկի շրջան)
Չանկի (Чанки), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Կոլոմենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2005 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 549 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Կոլոմենսկի շրջանի բնակավայրեր
Չիչակօղլու
Չիչակօղլու, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Աստղալից գիշեր
Աստղալից գիշեր (De sterrennacht), հոլանդացի պոստմոդերնիստ նկարիչ Վինսենթ վան Գոգի առավել հայտնի կտավներից է։ Ստեղծվել է 1889 թվականի հունիս ամսին։ 1941 թվականից գտնվում է Նյու Յորքի ժամանակակից արվեստի թանգարանում ։ Վան Գոգը նկարում պատկերել է Սեն Ռեմի դե Պրովանսի ննջասենյակից բացվող գիշերային տեսարանը և երևակայական գյուղ ։
Պատմություն
1889 թվականի մայիսից մինչև 1890 թվականի մայիսը՝ Գոգենի հետ վիճելուց և ականջի բլթակը կտրելուց հետո, Վան Գոգն անց է կացրել Սեն Ռեմի դե Պրովանսի Սեն Պոլ դե Մոզոլ հոգեբուժարանում։ Վան Գոգի եղբոր՝ Թեոյի խնդրանքով, հոգեբուժարանում նրան թույլ էին տրվել զբաղվել նկարչությամբ ։  Վան Գոգը այստեղ ստեղծել է իր հայտնի գործերից մի քանիսը՝ «Հիրիկները», Կապույտ կոստյումով ինքնադիմանկարը և «Աստղալից գիշերը» ։
Վան Գոգը «Աստղալից գիշերը» նկարել է մեկ գիշերվա ընթացքում։ Պատկերել է իր հիվանդասենյակի արևելյան պատուհանից բացվող տեսարանը, որի մասին նա 1889 թվականի մայիսին իր եղբորը՝ Թեոյին գրել էր՝ Վան Գոգը այս տեսարանի գծանկարներ է արել օրվա տարբեր ժամերի և տարբեր եղանակների ժամանակ։ Թեև նրան արգելված է եղել աշխատել հիվանդասենյակում, բայց նա կարող էր թանաքով կամ ածուխով ճեպանկարներ և էսքիզներ անել, հետագա աշխատանքներում օգտագործելու համար։ Բոլոր գծանկարներում հիմնական տարրը անկյունագծով անցնող ալպիական նախալեռներն են, որոնց Վան Գոգն արհեստականորեն հավասարեցրել է նկարի հարթությանը։ Վերջին էսքիզներից մեկը՝ «Սեն Ռեմի դե Պրովանսի ցորենի դաշտը» (F1548), այժմ գտնվում է Նյու Յորքում։ Երկու օր անց, Թեոյին գրված հաջորդ նամակում Վան Գոգը հայտնել է, որ նկարել է «Աստղալից գիշերը» ։
Նկարը Վան Գոգի, իր պատուհանից նկարած պատկերների շարքից միակ «գիշերայինն» է։ Հուլիսի սկզբին նա գրել է եղբորը՝ Ուսումնասիրողները պարզել են, որ այդ ժամանակ Վեներան Պրովանսում իսկապես շատ պայծառ է եղել, և հավանաբար նկարում՝ կիպարիսից աջ պատկերված խոշոր աստղը Վեներան է ։
Լուսինը ոճավորված է պատկերված, քանի որ նկարելու պահին այն գտնվում էր այլ փուլում ։ Պատկերված գյուղը նույնպես երևակայական է, քանի որ Վան Գոգի հիվանդասենյակի պատուհանից ոչ մի բնակավայր չի երևացել ։ Գյուղի համար հիմք է ծառայել Սեն Ռեմիի հակառակ կողմում գտնվող բլրի լանջի բնակավայրի էսքիզը ։ Ըստ մեկ այլ վարկածի, ավելացված գյուղը հնարավոր է Վան Գոգը նկարել է հիշողությամբ, հիմք ընդունելով իր ծննդավայրը, քանի որ գյուղի եկեղեցու գմբեթի ծայրաձողը հատուկ է հյուսիսային երկրներին  ։
Պրովենանս
Վան Գոգը նկարն ուղարկել է եղբորը երկրորդ խմբաքանակով 1889 թվականի սեպտեմբերի 28-ին ։ Վինսենթի մահվանից կես տարի անց մահացել է Թեոն, և Վան Գոգի նկարները ժառանգել է Թեոյի այրին՝ Յոհաննան։ 1900 թվականին  նա վաճառել է «Աստղալից գիշերը» բանաստեղծ Ժյուլիեն Լեկլերկին, որը վերավաճառել է այն 1901 թվականին Էմիլ Շուֆենեկերին՝ Գոգենի հին ընկերոջը։ 1906 թվականին Յոհաննան ետ է գնել նկարը Շուֆենեկերից և վաճառել Ռոտերդամի Օլդենզիլ պատկերասրահին։ Մինչև 1938 թվականը նկարի սեփականատերը եղել է Ժորժետտա վան Ստոլկը Ռոտերդամից, որը վաճառել է նկարը ֆրանսիացի նկարների առևտրական Պոլ Ռոզենբերգին, իսկ 1941 թվականին Ռոզենբերգից նկարը գնել է  Նյու Յորքի ժամանակակից արվեստի թանգարանը, որտեղ էլ այն գտնվում է մինչև այսօր ։
Պուլգոյա
Պուլգոյա (Pulgoja), գյուղ Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Հյաադեմեեստե շրջանում։
Աստղալից գիշեր
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վինսենթ վան Գոգի նկարներ Կատեգորիա:1889 նկարներ Կատեգորիա:Նյու Յորքի ժամանակակից արվեստի թանգարանի նկարներ Կատեգորիա:Բնանկարներ Կատեգորիա:1889 Ֆրանսիայում Կատեգորիա:Պոստիմպրեսիոնիզմ
Պուլգոյա
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 59 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Հյաադեմեեստե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Բելեցկովկա (գյուղ, Կրեմենչուգի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Բելեցկովկա գյուղում բնակվում էր 1 915 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կրեմենչուգի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Telewizja Polska
Telewizja Polska (Լեհաստանի հեռուստատեսություն), Լեհաստանի ազգային հեռուստատեսություն, հիմնվել է 1935 թվականին։ Ընկերության հեռուստաալիքները տարածվում է անալոգային, կաբելային և արբանյակային ցանցերով։ TVP գլխավոր գրասենյակը գտնվում է Վարշավայում ։ 2011 թ. մայիսի 6-ից հեռուստաընկերության գլխավոր տնօրենն է Յուլիուշ Բրաունը ։ 2012 թվականի բյուջեն կազմել է 266 596 500 զլոտի (մոտ 85,4 միլիոն ԱՄՆ դոլար) ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեհաստանի հեռուստաընկերություններ Կատեգորիա:Telewizja Polska
Յան Վերմեեր
Յան Վերմեեր (Jan Vermeer, Joannis ver Meer, Joannis van der Meer, ), բարոկկո դարաշրջանի հոլանդացի հռչակավոր գեղանկարիչ, հոլանդական գեղանկարչության ոսկե դարաշրջանի ներկայացուցիչ։
Կենսագրություն
Վերմեերի կյանքից շատ բան հայտնի չէ։ Նա ծնվել է (համենայն դեպս կնքվել է) Դելֆտում 1632 թվականի հոկտեմբերի 31-ին, գործարար վաճառողի ընտանիքում։ Յանը ընտանիքի երկրորդ երեխան էր և ծնողների միակ որդին։ Նրա հայրը ծագումով Անտվերպենից էր, 1611 թվականին տեղափոխվել էր Ամստերդամ և աշխատում էր որպես մետաքսի ջուլհակ։ 1653 թվականին նա ամուսնացավ, տեղափոխվեց Դելֆտ, և դարձավ իջևանատան տեր։ Նա շարունակում էր զբաղվել մետաքսագործությամբ, ինչպես նաև գրանցված էր Դելֆտի Սբ. Լուկայի համքարությունում, որպես արվեստի իրերի վաճառական։
Կրթություն
Վերմեերի աշակերտության տարիների մասին ստույգ տեղեկությունների չեն պահպանվել։ Հայտնի է, որ 1653 թվականի դեկտեմբերի 29-ին Յան Վերմեերին ընդունեցին Սբ. Լուկայի համքարություն։ Համքարության մասնակցության նախապայման էր 6 տարվա գեղանկարչության խորացված ուսուցում համքարության անդամ-վարպետի մոտ։ Վերմերը ծանոթ էր նկարիչներ Լեոնարդ Բրամերի և Հերարդ տեր Բորխի հետ։ Այդ փաստի հիման վրա ենթադրություններ են կատարվել, որ Վերմերը աշակերտել է նրանցից մեկի մոտ։ Բացի դրանից չափազանց տարածված է չհաստատված վարկածը, որ Վերմեերի ուսուցիչն է եղել Կարել Ֆաբրիցիուսը, որը իր հերթին Ռեմբրանդտի աշակերտն էր։ Անշուշտ, Վերմեերի ստեղծագործության վրա հսկայական ազդեցություն է ունեցել ժանրային գեղանկարչության հոլանդացի վարպետ Պիտեր դե Հոոխը, որ բնակվել է Դելֆտում 1652-1661 թվականներին։ Նրա ոճը գտել է իր հետագա զարգացումը Վերմեերի կտավներում։
Ընտանիք և աշխատանք
1653 թ.-ի ապրիլի 20-ին Յան Վերմեերը ամուսնացավ Կատարինա Բոլնեսի հետ, ով Դելֆտի շրջակա գյուղերից էր։ Վերմեերի կալվինիստական հավատը սկզբնապես դժգոհություն էր առաջացրել Բոլնեսի կաթոլիկ ընտանիքում։ Միայն կաթոլիկ Բրամերի հորդորներից հետո Վերմեերի ապագա զոքանչը աղջկա ամուսնության համաձայնություն տվեց։
1660 թ.-ին Վերմեերը կնոջ հետ տեղափոխվեց զոքանչի տուն։ Վերմեերը ուներ 15 երեխա, որոնցից 4-ը մահացել են վաղ տարիքում։ Ակնհայտ է, որ Վերմեերի նյութական վիճակը վատ չէր, քանի որ նա կարող էր առանց որևէ խնդրի կերակրել իր երեխաներին։ Հայտնի էր, որ նա տարվա ընթացքում 2 նկար էր նկարում, որովհետև Վերմեերը ուներ եկամտի այլ աղբյուրներ։ Նա օգնում էր իր մորը ղեկավարել Դելֆտի գլխավոր շուկայում գտնվող պանդոկը, որը նա ժառանգել էր ամուսնու մահից հետո։ Ենթադրվում է, որ հաստատությունում Վերմերրը կարող էր վարել այն ժամանակվա հոլանդացի նկարիչներին բնորոշ արվեստի նմուշների առևտուր։ 1662-1663 թթ. և 1670-1671 թթ. Վերմեերը զբաղեցնում էր Սբ. Լուկայի համքարության ղեկավարի պաշտոնը։ 17-րդ դարում ցանկացած արհեստավոր և նկարիչ անդամակցում էր համապատասխան համքարությանը, որը կանոնակարգում էր այդ մասնագիտության ներկայացուցիչների գործունեությունը։ Նկարիչների համքարության ղեկավարների պաշտոնը շատ պատվավոր էր, և խոսում էր Դելֆտում Յան Վերմեերի հեղինակության մասին։ Դեռ Վերմեերի կյանքի օրոք նրա նկարների համար վճարում էին մեծ գումարներ։ Հիմնականում Վերմեերը նկարում էր իր բարեգործ պատվիրատուների համար։ Նկարչի գլխավոր հովանավորներ և նրա ստեղծագործության երկրպագուներն էին հացթուխները Հենդրիկ վան Բույթենը և տպարանի տեր Հակոբ Դիսսիուսը, ում հավաքածույում կար Վերմեերի 19 նկար։ Մնացել է անհայտ, Վերմեերը նկարում էր կոնկրետ բարերարների պատվերով, թե նրանք ստացել էին նախապատվության իրավունք վարպետի ստեղծագործությունները գնելու համար։ Վերմեերը հայտնի փորձագետ էր արվեստի հարցում։ Այսպես, օրինակ նա այն փորձագետների թվում էր, որոնց վստահել էին պարզել հռոմեական և վենետիկական կտավների հավաքածուի իսկությունը։ Այդ հավաքածուն առաջարկել էին 30 հազար գուլդենով գնել Բրանդենբուրգի կուռֆյուռստ Ֆրիդրիխ Վիլհելմ Ա-ին։ 1672 թ. Վերմեերը մեկնեց Հաագա, որտեղ նկարիչ Հակոբ Յորդանսի հետ միասին եզրակացություն տվեց նկարների արժեքի մասին։ Նոտարի ներկայությամբ նա հերքեց հավաքածուի իսկությունը և հայտարարեց, որ հավաքածուն արժե պահանվող գնի մեկ տասնորդականից ոչ ավել։
Ի տարբերություն բազմաթիվ այլ նկարիչները, Յան Վերմեերը չուներ աշակերտներ։
Կյանքի վերջին տարիներ
Կյանքի վերջին տարիներին նկարչի ֆինանսական դրությունը զգալի վատացավ և նա ստիպված էր վարկեր վերցնել։ 1672-1679 թթ. Ֆրանսիայի հետ պատերազմի արդյունքում գեղանկարչության առևտուրը մարեց։ Վերմեերի կնոջ պարտքերի դուրս գրելու մասին խնդրագրում, թվագրված 1676 թ. ապրիլի 30, նա պարզաբանում էր, որ պատերազմի ժամանակ ամուսինը ստիպված էր վաճառել նկարները ցածր գներով։
1675 թ. Վերմեերը հիվանդացավ և մի քանի օրից մահացավ։ 1675 թ. դեկտեմբերի 15 Վերմեերը հուղարկավորվեց ընտանեկան դամբարանում, Դելֆտի Աուդե Կերկ եկեղեցում։ Կինը ստիպված էր հրաժարվել ժառանգությունից և հանձնել այն պարտատերերին։
Հիշատակ
Յան Վերմեերի պատվին կոչել են աստերոիդ (4928) Vermeer, որը հայտնաբերվել է Ղրիմի աստղադիտարանում 1982 թ.-ի հոկտեմբերի 21-ին։
Վերմեերի աշխատանքների մեծամասնությունը իրենցից ներկայացնում են հանգամանորեն նկարած ինտերյերով կոմպոզիցիաներ սակավաթիվ կերպարներով։ Գործնականորեն չկան կրոնական թեմաներով նկարներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հոլանդացի նկարիչներ
Անդրանիկ Մադադյան
Անդրանիկ Մադաթյան, ավելի հայտնի է որպես Անդի, իրանահայ երգիչ։
Կենսագրություն
Անդրանիկ Մադաթյանը ծնվել է 1958 թվականին ապրիլի 21-ին Թեհրանում, պարսկահայերի ընտանիքում։ Սկսել է իր երգչի ճանապարհը 1980-ներից, երբ հանդես եկավ Քուրոս (անգլերեն՝ Kouros) երկերգում։ Քուրոսի 4 ալբոմն է լույս տեսել։ 1992 թվականին Քուրիսը քայքայվեց, և Անդին սկսեց մենակատարի կարիերան։ Անդրանիկին չորս անգամ ճանաչել են Հայաստանի ամենալավ երգիչ։ 1994 թվականին Universal Studios-ը հայտարարել է Անդիին Իրանի տասնամյակի ամենալավ երգիչը, որի համար նրան կոչել են «փոփի արքա»։ Էնդին լույս է ընծայել 15 ալբոմ, ներառյալ «And My Heart...» ալբոմը, որտեղ երգում է հայերեն, անգլերեն, արաբերեն, պարսկերեն և հինդի։ Այժմ ապրում է Լոս-Անջելեսի հայկական թաղամասում։
Անձնական կյանք
Այժմ ապրում է Լոս-Անջելեսում ընկերուհի Շանիի հետ։ 2009 թվականի հուլիսի 21-ին ֆուտբոլային «Չելսի» և Միլանի «Ինտեր» ակումբների խաղի ժամանակ հանդես է եկել 40'000 հազարանոց դահլիճի համար։
Դիվանագիտական ակտիվություն
2009 թվականի հունիսի 24-ին Ռիչի Սամբորան, Ջոն Բոն Ջովին և Անդրանիկ Մադաթյանը երգ են գրել «Մենք միասին ենք» (անգլերեն՝ «We are one»), որտեղ նրանք համերաշխության զգացմունք են ցույց տալիս Իրանի ժողովրդի հանդեպ ։
Ծանոթագրություն
Կատեգորիա:Իրանահայ երգիչներ Կատեգորիա:Ամերիկահայեր Կատեգորիա:Էթնիկ հայ դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի փոփ երգիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իրանական սերմամբ
Օտար ատելություն
Օտար ատելություն (The Hate U Give), ռեժիսոր Ջորջ Թիլման Կրտսերի դրամատիկական ֆիլմը (ամերիկյան ֆիլմ), որ նկարահանվել է Էնջի Թոմասի համանուն վեպի հիման վրա։
Ֆիլմի համաշխարհային պրեմիերան կայացել է 2018 թվականի սեպտեմբերի 7-ին Տորոնտոյի միջազգային կինոփառատոնում ։ ԱՄՆ-ի կինոթատրոններում ֆիլմի պրեմիերան կայացել է 2018 թվականի հոկտեմբերի 5-ին ։
Սյուժե
Ֆիլմի սյուժեն պտտվում է մասնավոր միջնակարգ դպրոցի սևամորթ աշակերտուհի, 16-ամյա Սթար Քարթերի շուրջ, ով դառնում է իր լավագույն ընկերոջ՝ Խալիլի սպանության վկան (այդ անզեն տղային սպանում է սպիտակամորթ ոստիկանը)։ Աղջիկը շարժվում է երկու աշխարհների միջև՝ աղքատ սևամորթների թաղամասի, ուր նա ապրում է և ծայրամասային նախապատրաստական դպրոցի, ուր հաճախում են ինքն ու իր եղբայրները։ Այս երկու աշխարհների հավասարակշռությունը խախտվում է, երբ Սթարը տեսնում է, թե ինչպես է իր մանկության ընկերը մահանում ոստիկանի ձեռքով։ Յուրաքանչյուրն ուզում է իմանալ, թե ինչ է կատարվել այդ գիշեր, և միակ մարդը, ով կարող է պատմել կատարվածի մասին, Սթարն է։ Բայց խնդիրն այն է, որ Սթարի պատմածը կարող է վտանգի տակ դնել իր և իր հարազատների կյանքը։ Այդուհանդերձ, նա, անտեսելով հետևանքները, որոշում է պայքարել հանուն այն բանի, ինչին հավատում է ։
Արտադրություն
2016 թվականի մարտի 23-ին հայտնի դարձավ, որ Ամանդա Սթենբերգը խաղալու է Սթար Քարթերի դերը, Էնջի Թոմասի համանուն վեպի էկրանավորման մեջ, որի ռեժիսորը կլինի Ջորջ Թիլման կրտսերը, սցենարիստը՝ Օդրի Ուելսը, իսկ պրոդյուսերներ՝ Մարտի Բաուենն ու Վիկ Գոթֆրին ։ 2017 թվականի օգոստոսի 1-ին դերասանական կազմին միացավ Ռասլ Հորնսբին, ով ֆիլմում կխաղա Սթարի և Սևենի հոր դերը, և Լամար Ջոնսոնը, ով կխաղա Սթարի եղբոր դերը ։ Ռեջինա Հոլը օգոստոսի 3-ին ստանում է Լիզա Քարթերի՝ Սթարի մոր դերը, իսկ օգոստոսի 15-ին Էլջի Սմիթը ստանում է Հալիլի՝ Սթարի մանկության լավագույն ընկերոջ դերը ։ Օգոստոսի 22-ին հայտարարվում է, որ երգիչ և դերասան Common-ը կխաղա Սթարի հորեղբոր դերը, որն աշխատում է ոստիկանությունում ։
Օգոստոսի 23-ին դերասանական կազմին միացավ Իսա Ռեյը ակտիվիստի դերում, որն օգնում է Սթարին պատմել ամբողջ ճշմարտությունը ։ Հաջորդ օրը հայտարարվում է, որ Սաբրինա Քարփենթերը խաղալու է Հելիի՝ Սթարի դպրոցական ընկերուհու դերը ։ Սեպտեմբերի 12-ին պարզ դարձավ, որ թմրանյութերի վաճառքով զբաղվող տեղացու դերը խաղալու է Էնթոնի Մաքին, իսկ Սթարի ընկերոջ կերպարը՝ Կիան Լոուլին ։
2018 թվականի փետրվարի 5-ին հայտարարվում է, որ Լոուլին հեռացվել է նկարահանումներից՝ կինոնկարում ռասայական վիրավորական արտահայտություններ օգտագործելու պատճառով, որի արդյունքում նրա դերը փոփոխվելու է, իսկ նրա մասնակցությամբ տեսարանները նորից են նկարահանվելու : 2018 թվականի ապրիլի 3-ին հայտնի դարձավ, որ Քեյ Ջեյ Ապան կփոխարինի Լոուլին Քրիսի դերում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆիլմեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:2018 ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:20th Century Fox ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր ռասիզմի մասին Կատեգորիա:Ատլանտայում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան վեպերի էկրանավորումներ Կատեգորիա:2018 դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան քրեական ֆիլմեր Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ Կատեգորիա:Ամերիկյան թրիլեր ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների դրամա ֆիլմեր
Քլիֆ Բլեզինսկի
Քլիֆ Բլեզինսկի (երբեմն՝ Բլեժինսկի, Cliff Bleszinski, հայտնի է նաև որպես CliffyB, ), խաղի դիզայներ, առավել հայտնի է Unreal և Gears of War խաղերի շարքի վրա շարունակական աշխատանքով։ Ըստ IGN-ի՝ «բոլոր ժամանակների խաղ ստեղծողների հարյուրակում» զբաղեցնում է 40-րդ տեղը ։
Նահատակ
«Նահատակ», Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններից՝ գրված 1888 թվականին ։
Քլիֆ Բլեզինսկի
Բլեզինսկու առաջին համակարգչային խաղը եղել է «The Palace of Deceit: Dragon’s Plight»-ը՝ պիքսել-հանթինգ քվեստ ժանրում․ խաղը գրվել է 1991 թվականին, երբ նա 17 տարեկան էր ։ Նա նաև հայտնի է որպես «Dare to Dream» և «Jazz Jackrabbit» խաղերի հեղինակներից մեկը (արդեն Epic MegaGames-ի կազմում)։ 2006 թվականին նա հանդես է եկել որպես Xbox 360-ի համար «Gears of War»-ի առաջատար դիզայներ։
Նահատակ
Պատմություն
Հովհաննես Թումանյանն այս բանաստեղծությունը գրել է 1888 թվականին։ Նույն թվականին բանաստեղծը այն ցույց է տվել ընկերներին, որի մասին վկայում է Ա․ Առաքելյանը ։
Քլիֆ Բլեզինսկի
«CliffyB» մականունը ստացել է դեռ դեռահաս ժամանակ, սակայն այն պահպանել է մինչ օրս ։ 2008 թվականին նա հայտարարել է մականունից ազատվելու ցանկության մասին, հավատալով, որ «ժամանակն է մի քիչ մեծանալու» ։ Ավելի ուշ՝ «Kotaku.com» տեսախաղերի բլոգ ը նրան անվանել է «Dude Huge» :
Նահատակ
Պատմություն
Թումանյանի ընտանեկան արխիվում պահպանվում են ինքնագրի մի քանի հատվածներ։
Քլիֆ Բլեզինսկի
2012 թվականի հոկտեմբերին Քլիֆ Բլեսինսկին, որը պատասխանատու էր «Unreal», «Unreal Tournament» և «Gears of War» խաղերի շարքի մշակման համար, հայտարարել է Epic Games ստուդիայից հեռանալու մասին։ Աշխատանքից ազատվելը Քլիֆը բացատրում է հոգնածությամբ. դիզայները պարզաբանել է, որ իրեն դադար է պետք, քանի որ 20 տարի աշխատել է խաղերի վրա։
Նահատակ
Պատմություն
Առաջին անգամ տպագրվել է Մոսկվայում 1890 թվականին լույս տեսած բանաստեղծությունների ժողովածուի I հատորում (էջ 55-61), որտեղից և արտատպել է հետագայում։
Քլիֆ Բլեզինսկի
2014 թվականի հունիսի 30-ին Քլիֆը պաշտոնապես հայտարարել է, որ վերադառնում է խաղային արդյունաբերություն՝ խոստանալով ցուցադրել իր նոր նախագիծը ։ Այդ նախագիծը առցանց հրաձիգ «LawBreakers» էր, որը թողարկվել է Քլիֆի կողմից հիմնադրված «Boss Key Productions»-ի կողմից ։ 2017 թվականի օգոստոսի 8-ին թողարկված նախագիծը, սակայն չի կարողացել բավարար խաղային լսարան հավաքել և փակվել է մեկ տարի անց՝ 2018 թվականի սեպտեմբերի 14-ին, իսկ ստուդիան փակվել է 2018 թվականի մայիսի 14-ին ։
Նահատակ
Պատմություն
Այս բանաստեղծությունը պատկանում է Թումանյանի այն բանաստեղծությունների թվին, որոնք հարազատ են եղել առաջադեմ երիտասարդներին։ Մոսկվայի Մ․ Բարխուդարյանի տպարանի աշխատակից Է․ Ավետիսյանը 1890 թվականի հոկտեմբերին Հովհաննես Թումանյանին գրված նամակում ասում է․
Քլիֆ Բլեզինսկի
Գրականություն
Կատեգորիա:Խաղի դիզայներներ
Նահատակ
Պատմություն
Նույնը նաև գրել է Բագրատ Թումանյանցը նոյեմբերի 10-ի նամակում՝ ավելացնելով «Գիշերային առաջին աստղի դիմաց», «Երանություն էր խոստացել հույսս ինձ...», «Ի՞նչ ես կատաղել անմեղ արարքից...», «Չարամիտներին» բանաստեղծությունները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հովհաննես Թումանյանի բանաստեղծություններ
Օլեգ Տաբակով
Օլեգ Պավլովիչ Տաբակով (Оле́г Па́влович Табако́в; ), ռուս դերասան, ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արտիստ (1977, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1988), ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիր (1967), եղել է ԽՄԿԿ անդամ 1965 թվականից։
Կենսագրություն
Վաղ մանկությունն անցկացրել է ծնողների և տատիկների հետ։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին հայը մեկնել է ռազմաճակատ գլխավորելով ռազմա-սանիտրական թիվ 87 գնացքը, իսկ մայրը աշխատել է Ռյազանո-Ուրալյան երկաթգծի Էլտոն կայարանի հոսպիտալում։ Պատերազմի ավարտից հետո Օլեգ Տաբակովի ծնողները բաժանվել են։
1953 թվականին ավարտելով դպրոցը Օլեգ Տաբակովը ընդունվել է Մոսկվայի Գեղարվեստական թատրոնի ստուդիական դպրոց, Վասիլի Օսիպովիչ Տոպորկովի կուրսերին, դառնալով այդ դպրոցի լավագույն ուսանողներից մեկը։
1964 թվականին 29 տարեկան հասակում սրտի ինֆարկտ է տանում։
1977 թվականին հաջողվում է սեփականացնել նախկին մի ածխահանքի պահեստ, որտեղ հիմնում է այսպես կոչված «Տաբակերկա» հայտնի նկուղը։ 1986-2000 թվականներին եղել է նույն դպրոցի ռեկտորը, իր աշխատանքի տարիներին դպրոցը տվել է դերասանների չորս ավարտական կուրսեր։ Ղեկավարել է դպրոց ստուդիայի ասպիրանտական ծրագիրը և ԱՄՆ-ի Կարնեգի Մելլոուն համալսարանը։
1992 թվականին ԱՄՆ-ի Բոստոն քաղաքում հիմնել է Կ. Ստանսլավսկու անվան ամառային դպրոց։ 2000 թվականին Տաբակովը գլխավորում է Ա. Պ. Չեխովի անվան Մոսկվայի Գեղարվեստական թատրոնը։
2010 թ. սեպտեմբեր ամսից, «Տաբակերկային» կից բաց թատերական քոլեջի առաջին սաների հետ միասին, դառնում է այդ քոլեջի թատերական ղեկավարը, միաժամանակ դասավանդելով դերասանական վարպետություն։
2014 թվականի մարտի 11-ին ստորագրում է ՌԴ մշակութային գործիչների միության ուղերձը ուղղված ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինին, կապված Ուկրաինայում և Ղրիմում Ռուսաստանի տածած քաղաքականությանը սատարելու մասին ։
Կանայք և երեխաներ
Օլեգ Տաբակովը ամուսնացել է 2 անգամ։ Առաջին կինը դերասանուհի Լյուդմիլա Կռիլովան է, նրանք ունեցել են երկու երեխա՝ Անտոն Տաբակով (դերասան և բեմանկարիչ) և Լյուդմիլա Տաբակովա (դերասանուհի)։
Երկրորդ կինը նույնպես դերասանուհի Մարինա Զուդինան է, ունեն երկու երեխա՝ Պավել (1995) և Մարիա (2006)։
Դերակատարումներ
1957 թվականին ավարտել է Նեմիրովիչ-Դանչենկոյի անվան դպրոց-ստուդիան։ Մոսկվայի «Սովրեմեննիկ» թատրոնի հիմնադիրներից՝ գլխավոր հիմնադիր՝ Օլեգ Եֆրեմով (առաջին դերը՝ Միշա, Ռոզովի «Հավերժ կենդանի», 1957), 1983-1987 թթ. աշխատել է Մոսկվայի Գեղարվեստական թատրոնի դերասան։ Խաղում է ինչպես սուր բնութագրական, կատակերգական, այնպես էլ քնարական-դրամատիկական դերեր։
ԽՍՀՄ տարիների նշանավոր թատերական դերերից են
Սկսած արդեն 1957 թվականից նկարահանվում է կինոյում, նշանավոր դերերից են՝
Ընդհանուր թվով խաղացել է 120-ից ավելի դերեր։