cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Դմիտրի Բլոխինցև
Կենսագրություն
Բլոխինցև Դմիտրի Իվանովիչը 1930 թվականին ավարտել է Մոսկվայի պետական համալսարանը։ 1936 թվականից եղել է նույն համալսարանի պրոֆեսոր ։ Բլոխինցևը ղեկավարել է աշխարհում առաջին ատոմային էլեկտրակայանի նախագծումն ու կառուցումը։ 1956-1965 թթ. եղել է Միջուկային հետազոտությունների միացյալ ինստիտուտի (Դուբնա) տնօրեն, 1965 թվականից՝ նույն ինստիտուտի տեսական ֆիզիկայի լաբորատորիայի տնօրենն էր ։ Դմիտրիի առաջին գիտական աշխատանքները նվիրված էին պինդ մարմնի քվանտային տեսությանը, կիսահաղորդիչներին բնորոշ երևույթների ուսումնասիրությանը, շարժվող անհամասեռ միջավայրերի ձայնագիտությանը և քվանտային մեխանիկային ։ 1947 թվականից զբաղվում է միջուկային տեխնիկայի և տարրական մասնիկների տեսության պրոբլեմներով։ Բլոխինցև քվանտային մեխանիկայի ԽՍՀՄ-ում առաջին դասագրքի հեղինակն է ։
Պարգևներ
Արժանացել է ԽՍՀՄ պետական (1952) և Լենինյան (1957) մրցանակների։ Պարգևատրվել է Լենինի չորս, Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշաններով և մեդալներով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:ԽՄԿԿ անդամներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Կունցևոյի գերեզմանատանը թաղվածներ Կատեգորիա:Ռուս ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի դասախոսներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ԳԱ թղթակից անդամներ Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիզիկոսներ
Աբեթ
Աբեթ, լեռ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Զանգեզուրի լեռների հյուսիսային մասում, Շաղատ գետի աջափնյակում, Շաղատ գյուղից 1,5 կմ հարավ։ Բարձրություն 2061 մ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
Տաուտենբուրգի աստղադիտարան
Տաուտենբուրգի աստղադիտարանում տեղակայված է եզակի աստղադիտակ, որը Կասեգրենի և Կուդեի համակարգերից բացի ունի նաև Շմիդի տիպի համակարգ։ Հայելու տրամագիծը 2 մ է, ուղղիչ ոսպնյակինը՝ 134 սմ ։ Աստղադիտակը այս պահին հանդիսանում է ամենամեծը Գերմանիայում և անվանվում է Ալֆրեդ Յենշի աստղադիտակ։ Այն ստեղծվել է ՎԵԲ Զեյց Ենա կազմակերպությունում (Կառլ Զեյց ընկերության Ենայի մասնաճյուղում Արևելյան Գերմանիայում)։
Աստղադիտարանում հայտնաբերվել են բազմաթիվ աստերոիդներ, ինչպես նաև HD 8673, 30 Արիետիս, 4 Մեծ Արջ և HD 13189 աստղերի շուրջ պտտվող էկզոմոլորակներ և գորշ թզուկներ ։ Աստղադիտարանում է գտնվում նաև LOFAR ռադիոաստղադիտակը ։
Ջորջ Բար
Ջորջ Բար (George Elbert Burr, ), ամերիկացի նկարիչ։ Առավել հայտնի է իր փորագրանկարներով, որոնցում պատկերել է Ամերիկայի արևմուտքում գտնվող անապատային և լեռնային շրջանները։
Կենսագրություն
Բարն աշխատել է իր հոր խանութում, բայց երբեք հետաքրքրությունը չի կորցրել արվեստի նկատմամբ ։ Հաջողության է հասել վաղ հասակում՝ Harper Scribner ամսագրերին, Frank Leslieշաբաթաթերթին և Cosmopolitan-ին նկարներ մատակարարելով։ 1892 թվականին սկսել է քառամյա ծրագիր, ըստ որի Մետրոպոլիտեն թանգարանի (Նյու Յորք) համար նկարել է հնամենի թանկարժեք նմուշներ։ Այս ծրագրի միջոցով վաստակած գումարը բավական էր, որ Բարը կարողանա ամբողջ Եվրոպայով ճանապարհորդության մեկնել իր կնոջ հետ։ Հաջորդ տարիների ընթացքում նրանք այցելում են Իտալիա, Գերմանիա և Բրիտանական կղզիներ. Բարը նկարում է էսքիզներ և ջրաներկով նկարված նկարներ, որոնք հիմք էին հանդիսանալու եվրոպական վայրերի պատկերներով կտավներ ստեղծելու։
Այսօր Ջորջ Բարի անունը լայնորեն ճանաչված է որպես 20-րդ դարի ամենահանճարեղ ամերիկացի փորագրանկարիչերից մեկի։ Նրա նկարների փորագրանկարները ականավոր հավաքածուների մաս են կազմում և ցուցադրված են Ամերիկայի արվեստի պատկերասրահում, Ֆրանսիական ազգային տպագրության հավաքածուում, Լյուքսեմբուրգի թանգարանում, Վիկտորիայի և Ալբերտի թանգարանում, Բրիտանական թանգարանում, Նյու Յորքի հանրային գրադարանում, Բրուքլինի թանգարանում և Վաշինգտոնի Կոնգրեսի գրադարանում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:19-րդ դարի ամերիկացի նկարիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի լուսանկարիչներ
Քեոփս
Քեոփս կամ Քեոպս (Χέωψ, Cheops), եգիպտական փարավոն մ.թ.ա. XXVII դ. սկզբին։ Պահպանվել է Քեոփսի կառավարման ժամանակաշրջանին վերաբերող տարեգրության մնացորդներ և Սինայի թերակղզու բնակիչների նկատմամբ տարած հաղթանակը պատկերող ժայռախորաքանդակ։
Քեոփսի բուրգը Գիզայում եգիպտական բուրգերից ամենամեծն է (բարձրությունը 146, 59 մ է, հիմքի կողմը՝ 243 մ)։
Քեոփսը ( եգիպտական ​​Խուֆու և հունարեն ՝ ըստ Մանեթոյի ՝ սուֆիներ ) Հին Եգիպտոսի Հին Թագավորության փարավոնն էր։ Նա 4-րդ դինաստիայի երկրորդ փարավոնն էր և նրա թագավոեց մոտավորապես մ.թ.ա. 2589-ից մինչև 2566 թվականը։ Նրան է վերագրվում Գիզայի Մեծ բուրգը, որի պատճառով այն կոչվում է նաև Քեոփսի բուրգ։ Նրա ամբողջական անունը եգիպտերեն էր «Knum-Khufu», որը նշանակում է «Knum աստվածը պաշտպանում է ինձ»։
Կյանք
Քեոփսը Եգիպտոսի գահ է բարձրացել 20 տարեկանում և թագավորել 23 տարի։ Սակայն այլ աղբյուրներ խոսում են ավելի երկար թագավորության մասին։ Մանեթոն նշում է, որ ինքը թագավորել է 63 տարի, իսկ Հերոդոտոսը ՝ 50։ Նրա բուրգը Գիզայում եղել է այնտեղ երբևէ կառուցված առաջին բուրգը։ Նաև, ըստ այն, ինչ մեզ հայտնի է հին արձանագրություններից, նա քարոզարշավ է իրականացրել Սինայում, Նուբիայում և Լիբիայում։
Միջին Թագավորության ժամանակ գրվել է Վեսթքարի պապիրուսը (Շեֆրենի և Ջեդեֆրի կողմից), որի վրա գրվել են մոգության հղումներով պատմություններ։ Այս պապիրուսում Քեոպսը պատկերված է որպես վատ և դաժան մարդ, որը հիասթափված է իր դինաստիայի, իսկ ավելի ուշ՝ իր երկու իրավահաջորդների շարունակությունն ապահովելու համար։ Մինչ օրս անհայտ է մնում, թե արդյոք պապիրուսի գրությունները հիմնված են իրական փաստերի վրա, բայց Քեոպսի վատ համբավը պահպանվել է առնվազն մինչև այն տարիները, երբ ապրել է Հերոդոտոսը, որը շարունակում էր զրպարտիչ պատմություններ լսել փարավոնի դաժանության մասին նույնիսկ իր նկատմամբ։ իր ընտանիքին, որպեսզի ապահովի իր բուրգի կառուցումը։ Անշուշտ հայտնի է, որ նրա անունը հիշատակվել է մոտ 2000 տարի և մինչև26-րդ դինաստիա, որը եգիպտական ​​վերջին իսկական թագավորական դինաստիան էր։
Հուշարձաններ
Մեծ բուրգի ներսում, մասնավորապես, թագավորի պալատում հայտնաբերվել է դատարկ սարկոֆագ։ Անհայտ է մնում, սակայն, արդյոք այն երբևէ օգտագործվել է այն նպատակի համար, որի համար ստեղծվել է։ Փարավոնի մումիան չի հայտնաբերվել։ 1954 թվականին Գիզայում գտնվող Քեոպսի բուրգի հիմքում թաղված երկու տպավորիչ պահպանված նավ են հայտնաբերվել։ Երկու Cheops նավերից մեկը, ինչպես նրանց անվանում են, նորից հավաքվել է և այժմ ցուցադրվում է Գիզայի հատուկ թանգարանում, մինչդեռ երկրորդ նավը վերականգնելու համար պեղումները սկսվել են 2011 թվականին։ Այսպես կոչված «Քեոպսի մատանին», որը կրում է նրա նշանը և համարվում էր նրան պատկանող։ Այսօր ենթադրվում է, որ այն պատկանել է Քեոպսի քահանայի։ Մինչ Քեոպսի ժամանակները բրգաձեւ դամբարանները կառուցվել են բացառապես իշխող փարավոնի համար։ Սակայն նրա օրոք առաջին անգամ ի հայտ եկան ավելի փոքր բուրգեր թագավորական ընտանիքի անդամների համար՝ այդպիսով ստեղծելով առաջին զանգվածային թագավորական գերեզմանոցները։ Քեոպսի բուրգի արևելյան կողմում կան երեք փոքր բուրգեր։ Երկուսն էլ. Ենթադրվում է, որ դրանք պատկանում են նրա երկու կանանց, իսկ երրորդը՝ Հեթեփերես I-ի մորը, որի թաղման առարկաները հայտնաբերվել են հարակից դամբարանում։ Մի շարք բեղերինչպես նաև այս երեք բուրգերին կից փոքրիկ թմբիկներ են հայտնաբերվել։ Քեոպսի բուրգի կողքին գտնվող ամենամոտ դամբարանները պատկանում են արքայազներ Քավաբին և Խուֆուխաֆ Ա-ին և նրանց կանանց։ Հաջորդ ամենամոտները պատկանում են արքայազն Մինխաֆին և թագուհի Հեթեֆերես Բ-ին, ինչպես նաև Մերեսանք Բ-ին և Գ-ին (Քեոպսի թոռնուհին)։ 1927 թվականին այս թմբերից ամենամեծի պեղումների ժամանակ հայտնաբերվեց Քեոպսի կրտսեր խորթ եղբոր՝ արքայազն Անխհաֆի կիսանդրին, որն այժմ ցուցադրվում է Բոստոնի կերպարվեստի թանգարանում։
Հերոդոտոս
Հույն պատմիչ Հերոդոտոսը Քեոպսին ներկայացնում է որպես հերետիկոս և դաժան բռնակալի։ «Պատմվածքներ» ''աշխատության 124-126-րդ գլուխներում նա նշում է. Բայց հետո Քեոպսը դարձավ նրանց թագավորը և բերեց նրանց ամեն տեսակի դժբախտություն. Նա փակեց բոլոր տաճարները։ Նա արգելեց քահանաներին զոհեր մատուցել նրանց, իսկ հետո ստիպեց բոլոր եգիպտացիներին աշխատել իր համար:''»
Հերոդոտոսը 128-րդ գլխում ամբարիշտ թագավորների պատմությունը փակում է հետևյալ խոսքերով. Եգիպտացիները չեն նշում նրանց անունները նրանց հանդեպ ատելության պատճառով։ Բացի այդ, նրանք բուրգերն անվանում են հովիվ Ֆիլիտուսի անունով, ով արածեցնում էր իր հոտերը այդ վայրերում»։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Եգիպտական փարավոններ
Կագալնիչեկ (Կագալնիցկի գյուղական համայնք)
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կագալնիցկի շրջանի բնակավայրեր
Ալմա-Աթայի հռչակագիր
Ալմա-Աթայի հռչակագիր կամ Ալմա-Աթայի համաձայնագիր, հռչակագիր ԱՊՀ նպատակների և սկզբունքների, դրա հիմքերի մասին։ Հռչակագիրը վերահաստատել է Բելովեժյան համաձայնագիրը՝ նշելով, որ ԱՊՀ կազմավորման հետ ԽՍՀՄ-ը դադարում է գոյություն ունենալ։
1991 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Ալմա Աթայում կայացել է նախագահների հանդիպման ժամանակ (ավելի ուշ նման հանդիպումներ տեղի են ունեցել ԱՊՀ պետությունների ղեկավարների խորհրդի նիստերի տեսքով)։ Արդյունքում ԱՊՀ-ին բացի Բելառուսից, Ռուսաստանից և Ուկրաինայից միացել են ևս 8 հանրապետություններ, որոնք են Ադրբեջանը (1993 թվականի սեպտեմբերի 24), Հայաստանը, Ղազախստանը, Ղրղզստանը, Մոլդովան, Տաջիկստանը, Թուրքմենստանը, Ուզբեկստանը։
Իրավաբանորեն ստորագրվել է՝ հակասելով «ԽՍՀՄ օրենք 03.04.1990 № 1409-I»-ի և ԽՍՀՄ պահպանման մասին համամիութենական հանրաքվեի արդյունքներին ։
Չերնյատկա (գյուղ, Բերշադի շրջան)
Չերնյատկա (Чернятка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Բերշադի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1600 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Չերնյատկա գյուղում բնակվում էր 1 400 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 41,16 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 34,01 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Բերշադի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1600 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Համլետ Ավետիսյան (ֆիզիկոս)
Համլետ Կարոյի Ավետիսյան, հայ ֆիզիկոս։ Ֆիզմաթ գիտությունների դոկտոր (1983), պրոֆեսոր (1990)։
Ա. Ավետիսյանի եղբայրը։
Կենսագրություն
Համլետ Ավետիսյանը ծնվել է 1945 թվականին Երևանում։ 1968 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1971 թվականից աշխատում է Երևանի պետական համալսարանում, քվանտային Էլեկտրոնիկայի ամբիոնի վարիչ, ոչ-գծային Էլեկտրադինամիկայի ԳՀԼ ղեկավար։
Աշխատանքները վերաբերում են գերհզոր Էլեկտրամագնիսական դաշտերի հետ լիցքավորված մասնիկների և վակուումի փոխազդեցության հիմնարար հարցերին, որոնցով պայմանավորված են գերբարձր էներգիաների լազերային արագացուցիչների, ռենտգենյան լազերների ստեղծման, մեծ խտությամբ պոզիտրոնային փնջերի ստացման հիմնախնդիրները։ Զարգացրել է ռելյատիվիստական ոչ-գծային Էլեկտրադինամիկայի տեսությունը գերհզոր Էլեկտրամագնիսական դաշտերի դեպքում։ Հայտնաբերել է Էլեկտրամագնիսական ալիքից մասնիկների անդրադարձման և զավթման, միջավայրում Էլեկտրոնային հիսթերեզիսի ոչ-գծային երևույթները ։
Երկեր
Հեղինակ է «Ռելյատիվիստական ոչ-գծային Էլեկտրադինամիկ» մենագրության։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Պողոսյան մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:ԵՊՀ դասախոսներ
Չերնիկովո (գյուղ, Վյազեմսկի շրջան)
Չերնիկովո (Черниково), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 9 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի բնակավայրեր
(1366) Պիկոլո
(1366) Պիկոլո (Piccolo), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1932 թվականի նոյեմբերի 29-ին Էժեն Դելպորտի կողմից Ուքլում ։
Մեզոֆիտներ
Մեզոֆիտներ (մեզո․․․ և հուն․ (φυτόυ— բույս), բույսեր, որոնք աճում են բավարար խոնավություն ունեցող հողերում։ Միջանկյալ խումբ է քսերոֆիտ և հիգրոֆիտ բույսերի միջև։ Հիմնականում աճում են բարեխառն գոտու արեադարձային և մերձարևադարձային անտառներում։ Մեզոֆիտներ են տերևաթափ ծառերը և թփերը, մարգագետնային (երեքնուկ, սիզախոտ և այլն), անտառային (հովտաշուշան և այլն) խոտա֊բույսերի մեծ մասը։ Երբեմն նաև մեզոֆիտ են կոչվում տափաստանային և անապատային միամյա ու երկամյա վաղ գարնանային բույսերը, ինչպես նաև գյուղատնտեսական որոշ կուլտուրաներ ու մոլախոտեր։
(1366) Պիկոլո
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,872716 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,4643 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2811 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1778,43 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,202425 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,48° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1932 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էժեն Դելպորտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Մեզոֆիտներ
Կատեգորիա:Բուսաբանություն
Սնոբ (ամսագիր)
Սնոբ (Сноб), համացանցային հրատարակությամբ և տպագիր տարբերակով ռուսերենով լույս տեսնող ամսագիր։ Ներկայացվում է որպես «նախագիծ հաջողակ պրոֆեսիոնալների միջազգային հասարակության համար»։
Ամսագրում կարելի է գտնել ռեպորտաժներ, հարցազրույցներ, էսսեներ, գրականության հրապարակումներ, հեղինակային լուսանկարչական պատմություններ։
«Սնոբ» ամսագիրը կազմված է երեք հիմնական մասերից.
Դասային թատրոն
Դասային թատրոն (Stavovské divadlo, Ständetheater), թատրոն Պրահայում, 1948 թվականից Ազգային թատրոնի բեմերից մեկն է։
Սնոբ (ամսագիր)
Նախագծի մասնակից են դառնում խմբագրության հրավերով կամ սեփական ցանկությամբ։ Նախագծի խմբագրության կողմից հրավիրված և «Սնոբի» կյանքի մեջ ակտիվ դեր խաղացող մասնակիցների թվում են. Բորիս Ակունինը, Սերգեյ Պարխոմենկոն, Վալերի Պանյուշկինը, Լյուդմիլա Պետրուշևսկայան, Անդրեյ Մակարևիչը, Վլադիմիր Սորոկինը, Անտոն Նոսիկը, Օլեգ Կաշինը, Ալյոնա Դոլեցկայան, Դմիտրի Խվորոստովսկին, Եվգենի Բաբուշկինը և այլք։
Դասային թատրոն
Մինչև 1798 թվականը հայտնի էր որպես կոմս Նոստիցի թատրոն։ Շենքը կառուցվել է 1783 թվականին կլասիցիստական ոճով՝ կոմս Ֆրանց Անտոն Նոստից-Ռինեկի հանձնարարությամբ։ Գլխավոր մուտքի նշանաբանն էր՝ Patriae et Musis (Հայրենիքին և Մուսաներին)։ Շինությունը գտնվում էր Մրգերի շուկայի հրապարակում (Ovocný trh)` Պրահայի Հին Քաղաքում։
Առաջինն այստեղ բեմադրվել է Լեսսինգի «Էմիլիա Գալոտտի» պիեսը։ Դրամաները հիմնականում բեմադրվում էին գերմաներեն, օպերաները՝ իտալերեն, սակայն 1785 թվականից սկսել են չեխերեն առաջին բեմադրությունները, որոնք 1810 թվականից դարձել են շաբաթական։
Սնոբ (ամսագիր)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսական գրական պարբերականներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի ամսագրեր
Դասային թատրոն
Թատրոնն ավելի շատ հայտնի է որպես վայր, որտեղ առաջին անգամ բեմադրվել են Մոցարտի «Դոն Ժուան» (1787) և «Տիտոսի ողորմածությունը» (1791) օպերաները։ Բեմադրությունների դիրիժորությունն արել է անձամբ հեղինակը. սա միակ թատրոնն է այն թատրոններից, որտեղ ելույթ է ունեցել Մոցարտը և որը պահպանվել է իր սկզբնական տեսքով ։ Թատրոնի բեմում տեղի ունեցած պրեմիերաների շարքում է նաև Լուի Շպորի «Ֆաուստ» օպերան (Կարլ Մարիա ֆոն Վեբերի ղեկավարությամբ)։
1798 թվականին թատրոնը գնվել է Չեխիայի Թագավորության կողմից և ստացել Թագավորական Դասային թատրոն անվանումը։ XIX դարի առաջին կեսին թատրոնի համար պիեսներ էին գրում սլավոնական դրամատուրգները (չեխ Ժոզեֆ Կաետան Տիլ և սլովակ Յան Կոլլար)։ Այստեղ առաջին անգամ բեմադրվել է Ֆրանտիշկա Շկրոուպի չեխական օպերան (1826) և առաջին անգամ հնչել է Չեխիայի հիմնը՝ «Որտե՞ղ է իմ տունը» (1834)։ 1848-1849 թվականների հեղափոխության ձախողումից հետո չեխական բեմը անկում է ապրել։ 1862 թվականին թատրոնը վերանվանվել է Գերմանիայի Թագավորական գավառական թատրոնի (Königlich Deutsches Landestheater), այստեղ բեմադրվում էին բացառապես գերմանական ռեպերտուարներ։ Չեխական բեմի վերածնունդը (1880) տեղի է ունեցել Ազգային թատրոնում։
Գերմանական գավառական թատրոնում դիրիժորություն էին անում Կարլ Մարիա ֆոն Վեբերը, Անտոն Ռուբինշտեյնը և Գուստավ Մալերը, հանդես են եկել Անժելիկա Կատալանին և Նիկոլո Պագանինին։
1920 թվականին թատրոնը վերադարձրել է նախկին անվանումը (Դասային թատրոն) և չեխական ռեպերտուարը, ինչպես նաև միավորվել է Ազգային թատրոնի հետ։ 1948-1990 թվականներին կրում էր Ի. Տիլի անունը, բայց հետագայում կրկին վերանվանվել է Դասայինի։
Մեր ժամանակներում թատրոնի ռեպերտուարի բնութագրական մասը հանդիսանում են Մոցարտի ստեղծագործությունները։ Այստեղ են նկարահանվել Միլոշ Ֆորմանի «Ամադեուս» ֆիլմի Պրահայի տեսարանները։ Բացի այդ, թատրոնում բեմադրվում են բազմաթիվ դրամատիկական ներկայացումներ՝ ինչպես ըստ չեխական հեղինակների, այնպես էլ թարգմանված պիեսների։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վոլֆգանգ Ամադեուս Մոցարտ Կատեգորիա:Չեխիայի օպերային թատրոններ Կատեգորիա:Պրահայի շենքեր և կառույցներ
Բիլինա
Բիլինա (ռուսերեն был բառից), ռուսական ժողովրդական բանահյուսության ժանրերից մեկը, ասք-երգեր պատմական նշանավոր դեպքերի, հերոսների և ժողովրդի կյանքի մասին։
Բիլինաների ծագումը
Բիլինաները ձևավորվել են 11-16-րդ դարերում՝ գերազանցապես Ռուսաստանի հյուսիսային շրջաններում։ Նրանց հեղինակները եղել են ժողովրդական անանուն երգիչներ, որոնք իրենց հորինած երգ-զրույցները բանավոր փոխանցել են հաջորդ սերունդներին։
Բիլինաների առաջին ժողովածուն, որը գրի է առել Ուրալի կազակ Կիրշա Դանիլովը, լույս է տեսել 1804 թվականին «Հին ռուսական բանաստեղծություններ» խորագրով։ Բիլինաների հավաքումն ու հրատարակումը շարունակվում է հետագայում, ընդհուպ մինչև մեր օրերը ։
Բիլինաների գեղարվեստական առանձնահատկությունները
Բիլինաներն ունեն գեղարվեստական ինքնատիպ առանձնահատկություններ՝ սկսում են հատուկ նախերգանքով, և ավարտվում վերջերգով, հաճախ են հանդիպում չափազանցություններ, կայուն մակդիրներ և համեմատություններ։ Հորինվել է անհանգ ոտանավորով։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Համաշեշտ տաղաչափություն Կատեգորիա:Էպիկական սեռի ժանրեր Կատեգորիա:Ռուսական գրականություն Կատեգորիա:Ռուսական բանահյուսություն
Պետրոս Նախիջևանցի
Պետրոս Նախիջևանցի, Բերդումյանց (Աղամալյանց,, թաղված է Սուրբ Գայանեի վանքի բակում), բանաստեղծ, աստվածաբան-փիլիսոփա։
Կենսագրություն
Հինգ տարում Կ. Պոլսի Մայր դպրատան լրիվ դասընթացն ավարտելուց հետո, 1740-ական թթ. վերջին, Կ. Պոլսի Հակոբ Նալյան հայոց պատրիարքի (1741–64) օրոք ընդունել է հոգևոր կոչում՝ ձեռնադրվելով աբեղա։ Այնուհետև ուղարկվել է Ղրիմ՝ Ս. Օգսենտի վանքը, որպես վանահայր և առաջնորդ։ Ղրիմից տեղափոխվել է Էջմիածին, իսկ 1759 թվականին Հակոբ Ե Շամախեցի Հայոց կաթողիկոսի ձեռամբ ձեռնադրվել է եպիսկոպոս։ 1759–1762 թվականներին կաթողիկոսի նվիրակն էր Կարինում, որտեղ լրացրել է իր ուսումը՝ ստանալով ասորական և լատինական կրթություն։ Սիմեոն Ա Երևանցի կաթողիկոսի օրոք Էջմիածնում ծավալել է բեղմնավոր մանկավարժական գործունեություն։ Պետրոս Նախիջևանցին գրել է մի շարք աստվածաբան. և մեկնողական գործեր «ի յօգուտ մանկանց եկեղեցւոյ»։ 1764 թվականին պատրաստ էր նրա ավետարանական առակների մեկնությանը նվիրված աշխատությունը, որը հայտնի է «Աղբիւր բացեալ» անվամբ։ 1769–1973 թվականներին Էջմիածնում Պետրոս Նախիջևանցին գրել է իր աստվածաբանական, մեկնողական, փիլիսոփայականերկերի, քարոզների, աղոթքների մեծ մասը, որոնք հիմնականում նախատեսված էին Էջմիածնի ժառանգավորաց դպրոցի աշակերտության համար։ Սակայն Սիմեոն Ա Երևանցու անբարյացակամ վերաբերմունքը (նույնիսկ Պետրոս Նախիջևանցու երկերը այրելու հրաման է արձակել) զգալի ստվեր է գցել նրա գործունեության վրա։ Կաթողիկոսը Պետրոս Նախիջևանցուն հեռացրել է Էջմիածնից և 1772 թվականին նշանակել կաթողիկոսության նվիրակ Եվդոկիա (Թոքատ) քաղաքում։ Այստեղ նա ավարտել է իր «Մեկնութիւն Յոբայ» երկը (1776)։ 1777 թվականին վերադարձել է Էջմիածին, սակայն Եվդոկիայում նվիրակության ժամանակ թույլ տված վարչ. սխալների պատճառով չկարողանալով Մայր աթոռին վճարել պահանջվող գումարը՝ վերջնականապես գժտվել է կաթողիկոսի հետ, հեռացվել միաբանությունից և բանտարկվել։ Եղբոր մահից հետո կտակի հետ կապված հարցերը լուծելու համար ազատ է արձակվել և 1778 թվականի ապրիլին մեկնել է Կ. Պոլիս՝ պայմանով, որ վերադառնալու է և որևէ վայրում առաջնորդ չի նշանակվելու։ Սակայն հակառակ Սիմեոն Ա Երևանցու կամքի, Կ. Պոլսի Զաքարիա Կաղզվանցի պատրիարքը ջերմ ընդունելություն է ցույց տվել Պետրոս Նախիջևանցուն և նշանակել Եվդոկիայի հոգևոր առաջնորդ, բայց, հավանաբար, Պետրոս Նախիջևանցին չի հասցրել պաշտոնը ստանձնել։ 1780 թվականին վախճանվել է Սիմեոն Ա Երևանցին, իսկ նոր կաթողիկոսը՝ Ղուկաս Ա Կարնեցին,
Պետրոս Նախիջևանցուն հրավիրել է Էջմիածին։ 1782 թվականի նոյեմբերին Պետրոս Նախիջևանցին վերադարձել է Մայր աթոռ և վերականգնվել Էջմիածնի միաբանության շարքերում։ 1783 թվականի ապրիլին նշանակվել է Կարինի առաջնորդ։ Կյանքի վերջին տարիների մասին գրեթե ոչինչ հայտնի չէ։ Պետրոս Նախիջևանցին թողել է գրական մեծ ժառանգություն։ Երևանի Մատենադարանում ավելի քան 160 ձեռագրեր պարունակում են նրա մոտ 20 անուն գործերը։ Գրել է բազմաժանր և բազմաբնույթ երկեր, որոնք բաժանվում են 4 հիմնական խմբի.
Սնոբ (այլ կիրառումներ)
Սնոբ եզրը կարող է վերաբերվել.
Պետրոս Նախիջևանցի
Ստեղծագործությունները
ա. Մեկնողական երկեր. «Մեկնութիւն Ծննդոց», գրել է 1777 թվականին։ Իր բոլոր գործերի նման այս աշխատությունն էլ մեծածավալ է։ Ծննդոց գրքի հիսուն գլուխները մեկնված են տող առ տող՝ համեմված Աստվածաշնչյան մյուս գրքերի մեջբերումներով և այլևայլ հեղինակներից կատարած հղումներով։
«Մեկնութիւն Յոբայ» (1776), «Մեկնութիւն Երգ երգոցի» (1771)։ Վերջինս թերի է, մեկնված է ընդամենը 4 համար՝ Ա 4, Գ 8 և Դ 11–12:
Սակայն այդ վիճակով էլ երկն աստվածաբանական արժեքավոր նյութ է պարունակում և հեղինակի մեկնողական ուշագրավ գործերից է։ «Աղբիւր բացեալ»-ը (Մեկնություն ավետարանական առակների) Պետրոս Նախիջևանցու ամենահայտնի և ամենատարածված երկն է։ Միայն Մատենադարանում կան այս գործը պարունակող 60-ից ավելի ձեռագրեր։ Երկու անգամ հրատարակվել է Էջմիածնում (1845, 1857)։ «Մեկնութիւն Յայտնութեան ս. Յովհաննու» (հրտ. 1846, Կալկաթա)։ Ի տարբերություն մյուս գործերի, սա խմբագական աշխատություն է, որտեղ ի մի են բերված նախորդ մեկնողական երկերը՝ Հովհաննեսի Հայտնության վերաբերյալ։ Մեկնողական երկերից են նաև՝ «Մեկնութիւն թղթոյն Պօղոսի առ Եփեսացիս» (հրտ. 1850, Երուսաղեմ) և «Մեկնութիւն Գործք առաքելոցի» (չի պահպանվել)։
գ. Քարոզներ եվ աղոթքներ. Պետրոս Նախիջևանցու մատենագրական վաստակի մեջ իրենց ուրույն տեղն են զբաղեցնում քարոզները, որոնք արտասանվել են տարվա ընթացքում՝ եկեղեցական բոլոր տոներին, և ապա գրի են առնվել։ Քարոզները բաղկացած են երկու հատորից՝ «Քարոզք տարեկան» (1771), որոնք պարունակում են հիսուն ինքնուրույն գործեր՝ նվիրված այս կամ այն Տերունական խոսքին կամ հատուկ տոներին։ Սա այն գործերից է, որ Սիմեոն Ա Երևանցին հրամայել էր այրել ու ոչնչացնել։
Պետրոս Նախիջևանցն հորինել է նաև հատուկ արձակ աղոթքներ՝ մանավանդ ճանապարհորդների և վաճառականների համար, որոնք հաճախ ձեռագրերում տեղադրվում են «Ապաշխարան» կոչվող տաղերի ժողովածուի մեջ՝ որպես 2-րդ հատոր։ Պետրոս Նախիջևանցու աղոթքները հրատարակել է Էջմիածնի միաբան Հովհաննես եպս. Շահխաթունյանցը 1845 թվականին՝ «Երգարան աղօթից ի պէտս վաճառականաց և ճանապարհորդաց» վերնագրով։
դ. Չափածո երկեր. Պետրոս Նախիջևանցն իր ժամանակի նշանավոր բանաստեղծներից և տաղասացներից էր։ Իր տաղերի մի մասը հեղինակը 1760-ական թթ. հավաքել է մի ժողովածուի մեջ, որը կոչվել է «Ապաշխարան»։ Այստեղ հավաքված են հեղինակի լավագույն կրոն. բանաստեղծությունները՝ նվիրված Սուրբ Երրորդության երեք Դեմքերին, Աստվածամորը, ավետարանական տարբեր թեմաների։ Գրել է նաև «Յիսուս փեսայ» անունով մեծածավալ մի պոեմ, 100-ից ավելի տաղեր՝ հիմնականում Աստվածաշնչյան թեմաներով։
Կից հղումներ
Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Հայ աստվածաբաններ Կատեգորիա:Հայ փիլիսոփաներ
Առաքել Քեչյան
Առաքել Մարտիրոսի Քեչյան, ռումինահայ հասարակական գործիչ, հրապարակագիր, գրող, բանասեր։ Սովորել է Կամարակապի Արամյան վարժարանում։ 1912 թվականին մասնակցել է Թուրքիայի առաջին բանվորական հուզումներին։ 1902 թվականից եղել է հնչակյան կուսակցության անդամ, գործել է Ակնում, Կ․ Պոլսում, Կիլիկիայում (1916-1921 թթ.) և Ռումինիայում (1925-1930 թթ.)։ Աշխատակցել է «Երկիր», «Պալքանյան մամուլ», «Նոր երկիր», «Տավրոս», «Հնչակ», «Նոր արշալույս», «Նոր կյանք» և այլ պարբերականների։
1935 թվականին տպագրվել է Քեչյանի «Ուխտավորներ հայ ազատագրության ճամբուն վրա» վեպը, որը պատմում է համիդյան արյունոտ օրերի մասին։ Ուշագրավ են նաև «Կարմիր դրվագներ հերոսներու կյանքեն. 1915-1918» (հ. 1—3, 1938 - 1940 թթ.) վիպաշարը և «Անկումը հարստության ճամբուն վրա» (1946 թ.) վեպը։ Երկար տարիների աշխատանքի արդյունք է Բուխարեստում լույս տեսած «Ակն և ակնցին. 1020—1915» (1942 թ.) բանասիրական երկի առաջին հատորը, որը լրացվել և 1952 թվականին վերահրատարակվել է Փարիզում՝ «Ակն և ակնցիք» խորագրով։
Կատեգորիա:Ռումինահայ արձակագիրներ Կատեգորիա:Ռումինահայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Ռումինահայ գրողներ Կատեգորիա:Հայ հրապարակագիրներ Կատեգորիա:Հայ բանասերներ
Մեկնութիւն Մատթէոսի (5133, Գրիգոր Տաթևացի)
Մեկնութիւն Մատթէոսի, Գրիգոր Տաթևացի (5133), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 5133 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1427 թվականին Թորոս աբեղա, Վարդան աբեղա և Գեորգ երեց գրիչների կողմից Երուսաղեմում։ Ստացողը եղել է Մելիքսեդ վարդապետը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 18x14 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 312 թերթից։ Գրված է երկսյուն, բոլորգրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կապույտ կտավ։ Հիշատակարաններ գրչի՝ 10բ, 58ա, 152բ, 194ա, 295ա և այլուր, հետագայի՝ 246բ (1568 թ.), 222ա (1611 թ.), 58բ, 246բ (1614 թ.), 222ա (1904 թ.) :
Արումաշա
Արումաշա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Շապին Գարահիսարի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ռամմուկա (գյուղ, Տիստամաա շրջան)
Ռամմուկա (Rammuka), գյուղ Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Տիստամաա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 21 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Տիստամաա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Կիևի մարզ
Կիևի մարզ (Київська область), մարզ Ուկրաինայի հյուսիսում։ Երկրի մայրաքաղաք, Կիևը հանդիսանում է մարզի կենտրոնը, սակայն չի մտնում նրա կազմի մեջ, հանդիսանալով առանձին վարչական միավոր Ուկրաինայի կազմում։
Ընդհանուր տեղեկություններ
Կիևի մարզի վարչական կենտրոնն է Կիև քաղաքը։
Մարզի վարչական միավորների քանակները՝
Մարզում տեղական ինքնակառավարումը իրականացվում է Կիևի մարզային խորհրդի կողմից, գործադիր իշխանությունն է՝ մարզային պետական վարչությունը։ Մարզի ղեկավարն է հանդիսանում մարզային վարչության նախագահը, որը նշանակվում է Ուկրաինայի նախագահի կողմից։
Շրջաններ
Կիևի մարզի կազմի մեջ մտնում են 25 շրջաններ՝
Քաղաքներ
Մարզային նշանակության քաղաքներ՝
Շրջանային նշանակության քաղաքներ՝
Անմարդաբնակ քաղաքներ՝
Բնակչություն
Կիևի մարզում բնակվում են ավելին քան 1,8 միլիոն մարդ (չհաշված Կիևը) կամ Ուկրաինայի բնակչության 3,7 % ։
Բնակչության ազգային կազմ
Համաձայն 2001 թվականի մարդահամարի տվյալների, ցույց են տրված հազար մարդ և ավելի ներկայացված ազգերը՝
Ծանոթագրություններ
Կիևի մարզ
Կամիշևախա (Կագալնիցկի շրջան)
Կամիշևախա (Камышеваха), գյուղակ (խուտոր) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Կագալնիցկի շրջանում։ Մտնում է Ռոդնիկովսկի գյուղական համայնքի կազմի մեջ։ Հիմնվել է 1990 թ.։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կագալնիցկի շրջանի բնակավայրեր
Ճամայկայի ֆուտբոլի ազգային հավաքական
Ճամայկայի ֆուտբոլի ազգային հավաքականը ներկայացնում է Ճամայկան ֆուտբոլի միջազգային մրցաշարերում և առանձին հանդիպումներում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ճամայկա
Կարակայա (Մանազկերտի գավառ)
Կարակայա, խարախայա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Մանազկերտի գավառակում ։ Գտնվում է Մանազկերտ քաղաքից 12 կմ հյուսիս-արևելք՝ Արածանիի ձախակողմյան վտակ Կարակայա գետի աջ ափին։
Պատմություն
Բնակիչները կոտորվել ու տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։
Բնակչություն
1909 թվականին ուներ 80 տուն, իսկ 1914 թվականին՝ 114 տուն հայ բնակիչ։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահությամբ և հողագործությամբ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Այգեհովիտ (Տավուշի մարզ)
Այգեհովիտ, գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Տավուշի մարզի Իջևանի տարածաշրջանում, Աղստև գետի ստորին հոսանքի աջափնյա մասում, Իջևանից 11 կմ հյուսիս-արևելք։ Բարձրությունը ծովի մակերևույթից՝ 760 մ։
Պատմություն
Մինչև 1967 թվականի մայիսի 25-ը կոչվել է Ուզունթալա, այնուհետև մինչև 1969 թվականի փետրվարի 12-ը՝ Հոնուտ ։ Նրա շրջակայքի մի շարք հուշարձանները վկայում են, որ դեռևս վաղ անցյալում այստեղ եղել են մի քանի բնակավայրեր։ Ներկայումս գյուղից մոտ 3 կմ հարավ-արևմուտք, անտառի բացատում կանգուն է պատմական Կայեն գավառի հոգևոր ու մշակութային նշանավոր կենտրոններից մեկը՝ Սրվեղի վանքը։
Կլիմա
Բնակլիմայական պայմանները՝ գտնվում է բարեխառն գոտում, ամռանը միջին ջերմաստիճանը +30C է, ձմռանը՝ -2C։
Բնակչություն
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Այգեհովիտի մշտական բնակչությունը կազմել է 3091, առկա բնակչությունը` 2622 մարդ, բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է այգեգործությամբ, հացահատիկային կուլտուրաների մշակությամբ, ծխախոտագործությամբ և անասնաբուծությամբ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Գյուղում պահպանվել են երկու եկեղեցիներ՝ Սուրբ Ամենափրկիչ և Սուրբ Աստվածածին։ Դրանցից Մահմուդ եղցին գտնվում է «Մահմուդ յալ» հանդամասում, գյուղից արևելք՝ անտառի մեջ։ Այն փոքրիկ մատուռ է, կառուցված որձաքարի մանր բեկորներով։ Ունի թաղակապ ծածկ, որը գոտկում են հյուսիսային և հարավային պատերից բարձրացող սրբատաշ որմնասյուները։ Կառուցման ժամանակը անհայտ է։
Կոտրած եղցին գտնվում է համանուն դաշտամասում, գյուղից 2 կմ հարավ։ Կիսավեր փոքր մատուռ է։ Շուրջը գտնվում է գերեզմանոցը՝ տապանաքարերով։ Վարդի խմհատի խաչը գտնվում է գյուղից դեպի հարավ-արևելք։ Փոքր մատուռ է թաղակապ ծածկով, քանդակազարդ մի մեծ խաչքար դրված է բեմում։
Այգեհովիտի հնություններից են՝ XII-XIV դարերի «Սրվեղի» վանքը և XII-XIX դարերի «Կոտրած եղցի» եկեղեցին։ Հարավ-արևելյան մասում են գտնվում «Քոլի գեղ» (XIV-XVII դարեր), «Վարդխմհատի» (XII-XVII դարեր) և այլ գյուղատեղիներ։
Հասարակական կառույցներ
Հայաստան համահայկական հիմնադրամի Ֆրանսիայի և Արգենտինայի տեղական մարմինների ֆինանսավորմամբ 2010 թվականին հիմնանորոգվել է Այգեհովիտ-Վազաշեն ջրանցքը, որի պաշտոնական բացման պատվավոր հյուրն էր Ֆրանսիայի տնտեսական զարգացման նախարար, Օ-դը-Սեն նահանգի գլխավոր խորհրդի նախագահ Պատրիկ Դևեջյանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Այգեհովիտ (Տավուշի մարզ) Կատեգորիա:Տավուշի մարզի գյուղեր Կատեգորիա:Հայ-ադրբեջանական շփման գծի բնակավայրեր հայկական կողմից
Գրիշա Դարբինյան
Գրիշա Սարիբեկի Դարբինյան, հայ տնտեսագետ, արձակագիր, բանաստեղծ, հրապարակախոս։ Տնտեսագիտության դոկտոր (1985), պրոֆեսոր (1988):
Կենսագրություն
Գրիշա Սարիբեկի Դարբինյանը ծնվել է 1923 թվականի նոյեմբերի 12-ին Սարուխան (ՀՀ Գեղարքունիքի մարզ) գյուղում, Բայազետից Գավառ տեղափոխված հայ ընտանիքում։ Դպրոցն ավարտելուց հետո մեկնել է ռազմաճակատ և մասնակցել Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին։ Պատերազմի ավարտից հետո վերադարձել է հայրենիք։ 14 տարեկանից սկսել է բանաստեղծություններ և պատմավեպեր գրել ։ 1941 թվականից տեղափոխվել է Երևան։ 1951 թվականին ավարտել է Երևանի անասնաբուծական-անասնաբուժական ինստիտուտը, 1959 թվականին՝ Երևանի պետական համալսարանը։ 1986-1993 թվականներին աշխատել է ՀՀ գյուղատնտեսության նախարարության հանրապետական բարձրագույն դպրոցի կառավարման ամբիոնի վարիչ։
Աշխատությունները վերաբերում են գյուղատնտեսության տնտեսագիտության, աշխատանքի նորմավորման, վարձատրության, կազմակերպման, տարիֆավորման, հողերի բարեփոխման և սեփականաշնորհման հարցերին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ տնտեսագետներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Երևանի անասնաբուծական-անասնաբուժական ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Հայ արձակագիրներ Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Հայ հրապարակախոսներ Կատեգորիա:ՀԱԱՀ շրջանավարտներ
Ամինդոմաոյա
Ամինդոմաոյա (Аминдомаоя), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում։
Ընդհանուր տեղեկություններ
Հոսում է Ամինդոմաոյա լճից 164 մ ծովի մակարդակից։ Հոսում է Մուեզերսկի և Մեդվեժեգորսկի շրջաներում։ Թափվում է է Վոլոմա գետի ձախ ափին՝ 74 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 36 կմ է, ավազանի տարածքը 248 կմ2։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Բարենցի Սպիտակ ծովի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Սեգեժա, գետի ենթաավազանը բացակայում է։ Գետի գետային ավազանը Կոլսկի թերակղզին և Կարելիի, թափվում է Սպիտակ ծով։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մինչև 50 կմ երկարությամբ գետեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Չոռնի Կլյուչ (գյուղ, Բելորեցկի շրջան)
Չոռնի Կլյուչ (Черный Ключ, Чёрный Ключ), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելորեցկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 33 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելորեցկի շրջանի բնակավայրեր
Կիրովսկայա (Կագալնիցկի շրջան)
Կիրովսկայա (Кировская), գյուղ (ստանիցա) Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Կագալնիցկի շրջանում։ Կիրովսկի գյուղական համայնքի վարչական կենտրոնն է։ 2002 թ. տվյալներով բնակչությունը կազմում է 5927 մարդ։
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կագալնիցկի շրջանի բնակավայրեր
(1367) Նոնգոմա
(1367) Նոնգոմա (Nongoma), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1934 թվականի հուլիսի 3-ին Սիրիլ Ջեքսոնի կողմից Յոհանեսբուրգում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,343439 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0351 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6518 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1310,32 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,274741 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 22,49° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1934 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սիրիլ Ջեքսոնի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
(9232) Միրետի
(9232) Միրետի (Miretti), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1997 թվականի հունվարի 31-ին Վիտորիո Գորետիի կողմից Պիանորոյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,158372 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9583 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,3584 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1158,21 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,310824 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,32° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1997 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Վիտորիո Գորետիի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Քարակերտ
Քարակերտ, գյուղ Հայաստանի Արմավիրի մարզում։ Գտնվում է քարքարոտ հարթավայրում, մարզկենտրոնից 28 կմ հյուսիս-արևմուտք, բարձրությունը ծովի մակերևույթից՝ 1110 մ։
Նախկինում ունեցել է Կարմրաշեն անվանումը։ Քարակերտ է անվանվել 1965 թվականի հունվարի 21-ին։
Բնակչություն
Քարակերտի ազգաբնակչության փոփոխությունը։ Բնակչության աճը կատարվել է նախկին Թալինի և Անիի շրջաններից տեղափոխվածների հաշվին։ Մարդիկ այստեղ են հաստատվել դեռևս 15-րդ դարից ։
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է խաղողագործությամբ և անասնապահությամբ։
Համայնքային կյանք
Քարակերտում գործում է 2 դպրոց, մանկապարտեզ, համայնքային կենտրոն, առկա են խաղահրապարակներ։ Գյուն ունի ոռոգման ջրի համակարգ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արմավիրի մարզի գյուղեր
Ջեսս Գլինն
Ջեսսիկա Հաննա Գլինն, անգլիացի երգչուհի և երգահան է, ստորագրվել է Atlantic Recordsում։ Նա 2014 թվականին Քլին Բենդիթ խմբի հետ ձայնագրված «Rather Be» և և « Route 94» «My Love» երգերով Գրեմմիի  UK Singles Chartում հասել է հաջողության։ Նրա միայնակ ելույթները հայտնվել են նույն տարվա թոփ տասնյակում։ 2015 թվականին նա դարձել է երկրորդ բրիտանացի կին մենակատարը։ Գլիննի դեպյուտային ալբոմը՝ «I Cry When I Laugh»ը, թողարկվել է 2015 թվականին և դարձել է հայտնի Մեծ Բրիտանիայի ալբոմների աղյուսակում։
1989-2013 թվականներ․ Վաղ կյանք և կարիերայի սկիզբ
Ջեսս Գլիննը ծնվել է Հյուսիսային Լոնդոնի Համպստեդ տարածքում Հրեաների ընտանիքում։ Նրա հայրը անշարժ գույքի գործակալ էր, մայրը աշխատել է երաժշտական արդյունաբերությունում։ Նա դիմել է «X Factor» հեռուստատեսային ցուցադրությանը, երբ նա 15 տարեկան էր, բայց դուրս է եկել լսողական գործընթացից` համաձայն արտադրողների հետ անհամաձայնության։ Նա հաճախել է Ռոդոս պողոտայի առաջնահերթ դպրոց, այնուհետև հաճախել է Fortismere School, որտեղ նա 2008 թվականին ավարտել է իր A-levelsը, և աշխատել է տարբեր խանութներում, ֆիտնես կենտրոնում և գեղեցկության սրահում։ Աշխարհի տեղափոխությունից հետո Գլիննը աշխատել է երաժշտության կառավարման ընկերությունում իր տարիքայինների շրջանում և սկսում է համագործակցել երգահանների և պրոդյուսերների հետ, վերջիվերջո չորս տարի զբաղվելով իր արվեստով։
Գլիննը ավարտեց իր մեկ տարվա երաժշտական դասընթացը արևելյան Լոնդոնի քոլեջում, որտեղ նա հանդիպել է իր ապագա գործընկերներին` երգահան Ջին Ջինին և պրոդյուսեր Բլես Բիթսին։ Գլիննի և Ջին Ջինի ստեղծագործություններից մեկը գրավել է Black Butter Recordsի ուշադրությունը, որի հետ Գլիննը կնքել է հրատարակչական պայմանագիր և նրան է ներկայացրել իր երաժշտական ղեկավարներին և իրավաբաններին։ 2013 թվականի օգոստոսին նա պայմանագիր է կնքել «Ատլանտյան ռեկորդների » հետ, հետևաբար թողնելով իր աշխատանքը բրենդի կառավարման խմիչքների ընկերության հետ։
2013-2014 թվականներ․ Առաջխաղացում
2013 թվականին deep house պրոդյուսեր Route 94ը մերձեցավ Գլիննի հետ, ով վերագրանցեց և ձայնագրեց «Իմ սեր» կոչվող երգը, որը ժամանակին պարունակել էր նմուշ, որը արգելված էր օգտագործել։ «My Love» երգը, որտեղ նկարահանվել է Գլիննը, թողարկվել է Annie Mac- ի «Annie Mac Presents» ձայնասկավառակի ալբոմում 2013 թվականի հոկտեմբերին։ Քլին Բենդիթ էլեկտրոնային խումբը լսեց «My Love» երգը և մերձեցավ Գլիննի հետ, թողարկելով իրենց «Rather Be» երգը։
2014 թվականի հունվարին թողարկված «Rather Be» դեբյուտային երգը դարձավ Մեծ Բրիտանիայի մենակատար աղյուսակներում համար առաջինը, դառնալով 2014 թվականի երրորդ ամենաարագ վաճառվող և ամենասիրված երգը։ Նրա համերգային շրջագայությունը գրավել է համար առաջին և թոփ-հինգ դիրքերը Եվրոպայի և Օվկիանայի աղյուսակներում, իսկ ԱՄՆ-ում ընդգրկվեց Billboard Hot 100-ի թոփ-տասնյակի մեջ։ 2014 թվականի փետրվարին Route 94ի «Իմ սեր» երգը թողարկվել է, որպես միասնական երգ․ այն նաև դեբյուտային  առաջին է Մեծ Բրիտանիայում։ Նրա «Rather Be» և «My Love» երգերը Բրիտանական մրցանակաբաշխությունում ստացան մրցանակներ։ Գլիննը իր «Rather Be» երգի աշխատանքի համար հաղթեց «Գրեմմիի» լավագույն պարային ձայնագրություն մրցանակը և առաջադրվեց «Տարվա երգ» BBC Music Awards մրցանակաբաշխությունում։
2014 թվական․ I Cry When I Laugh
2014 թվականի փետրվարին Գլիննը համացանցում տեղադրել է իր «Home» երգի տեսահոլովակը(պրոդյուսեր՝ Բլես Բիթս)։ Նրա առաջին դեբյուտային կատարումը՝ Գորգոն քաղաքում արտադրված «Right Here» երգը թողարկվել է 2014 թվականի հուլիսին և գրանցվել է մի շարք երկրներում, այդ թվում` Մեծ Բրիտանիայում։ Գլիննը հայտնվել է մի շարք Բրիտանական երաժշտական փառատոններին, այդ թվում` Bestival, Glastonbury, Lovebox, Summer Series- ը, Somerset House, V Festival և Wireless։ Նա 2014 թվականի հոկտեմբերից  շրջագայել է Մեծ Բրիտանիայում՝ սկսելով  Շեֆֆիլդից և ավարտելով Լոնդոնի Electric Brixtonում։ Գլիննը համագործակցել է մի շարք հեղինակային ծրագրերի և կատարողների հետ, այդ թվում՝ Իգի Ազալիայի, Little Mixի, Ռիտա Օրայի, Rudimentalի և Թայնի Թեմպայի հետ։ Երկրորդ համագործակցությունը Քլին Բենդիթ խմբի հետ էր «Real Love» երգով, որը թողարկվել է 2014 թվականի նոյեմբերին և Մեծ Բրիտանիայում հասել է հաջողությունների։ Գլիննի "Hold My Hand" կատարումը 2015 թվականի մարտին դեբյուտային էր Մեծ Բրիտանիայում։ 2015 թվականին Գլիննը ռեփեր Թայնի Թեմպայի հետ միասին ներկայացրել է «Not Letting Go» կատարումը։ Գլիննը 2015 թվականի կեսերին ենթակվել էր ձայնալարերի վիրահատության և անակնկալ կերպով չեղյալ էր հայտարարել իր մի քանի կենդանի կատարումներ, այդ թվում՝ Գլանտոնբերիի փառատոնը։ Գլիննի դեբյուտային ալբոմը, որը կոչվում է «I Cry When I Laugh», թողարկվել է 2015 թվականի օգոստոսին Մեծ Բրիտանիայում «Don't Be So Hard on Yourself» կատարման հետ համընթաց։ Այն առանձնանում է Naughty Boyի, Starsmithի, Talay Riley, հետ համագործակցությամբ, ինչպես նաև նրա կանոնավոր գործընկերներ Ջին Ջինի և Բլես Բիթսի հետ։ Գլիննը դարձավ երկրորդ Բրիտանական մենակատարը Շերիլ Քոուլից հետո։ «I Cry When I Laugh» մուտք գործեց բրիտանական ալբոմների աղյուսակների համար առաջին հորիզոնականը։
2015 թվականի սեպտեմբերին հայտարարվեց, որ Գլինն կհայտնվի X Factor-ի 12-րդ եթերաշրջանում՝ որպես հյուր գիտակ Շերիլ Քոուլի գիտական տան հատվածում։ Նույն ամսին նա ներկայացրեց Vice ամսագրի պատրաստած «The Brit Invasion» վավերագրական ֆիլմը, որը փաստագրեց ԱՄՆ-ում և Բրիտանիայում EDM պարային երաժշտության աճին։ Գլիննի «Take Me Home» երգը թողարկվել է 2015 թվականի նոյեմբեր ամսին Children in Need 2015 բարեգործական նախագծի ընթացքում և զբաղեցրել է 6-րդ տեղը Մեծ Բրիտանիայում, դառնալով Գլիննի ութերորդ համընդհանուր տասնյակը։ 2016 թվականի հունիսին պարզվեց, որ Գլիննը հրաժարվել է The Voice UK նախագծին մասնակցելուց՝ պնդելով, որ նա պարզապես հետաքրքրված չէ հանդես գալ շոուի ժյուրիի կազմում։ 2016 թվականի հունիսին Գլիննը հայտարարեց, որ նոյեմբերին կմեկնարկի Մեծ Բրիտանիայի համերգային շրջագայությունը՝ «Take Me Home Tour» վերնագրով։ 2017 թվականի օգոստոսի 2-ին երգչուհու ալբոմը ավելի քան 100 շաբաթ անցկացրել է Մեծ Բրիտանիայի լավագույն 100 ալբոմի աղյուսակում (ֆիզիկական, թվային և վինիլային տարբերակ), քանի որ այն թողարկվել է 2015 թվականին, զբաղեցնելով 74-րդ հորիզոնականը։
Ազդեցություններ
Գլիննի երաժշտական ներգործությունները ներառում են Ֆրենկ Օուշենին և Էմի Ուայնհաուսին։ Նա մեջբերում է Սեմ Կուկին, Destiny's Childին, Արետա Ֆրանկլինին, Ուիթնի Հյուսթոնին և Էտա Ջեյմսին, նաև ոգեշնչվում էր վոկալ ոճով և ռեփերներով, ինչպիսիք են Էմինեմը, Ջեյ Զին և Քենդրիկ Լամարը նրա երգացանկում։ Նա նաև թվարկել է, Բիյոնսեյին, Մերի Ջեյ Բլայջը, Մրայա Քերին և Մեյվիս Ստեպլեյսին՝ որպես երաժշտական ոգեշնչում։  Գլենն ասել է, որ Լորի Հիլլիի Մասնագիտական խումբն էր, որը դրդում էր նրան սկսել երգել։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլիացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Բրիտանացի երգահաններ
Ազադ Քաշմիր
Ազադ Ջամու և Քաշմիր (ուրդու <span lang="und-Arab" style="font-size:125%; font-family:'Nafees Nastaleeq', 'Nafees Nastaleeq v1.01', 'Jameel Noori Nastaleeq','IranNastaliq', 'Pak Nastaleeq', 'PDMS_Jauhar';" title="Nasta'liq">آزاد جموں որ کشمیر ; կարճ Ազադ Քաշմիր, բառացիորեն «Ազատ Քաշմիր»), դե ֆակտո համարվում է Պակիստանի ադմինիստրատիվ միավոր, բայց պաշտոնապես ճանաչվում է Պակիստանի կողմից, որպես ինքնիշխան հանրապոտություն։ Ազադ Քաշմիրը պառլամենտական հանրապետութություն է։ Հարևան երկրներն են Հնդկաստանը և Պակիստանը։ Ազադ Քաշմիրը զբաղեցնում է 13297 կմ² տարածք, և ունի 3,8 մլն. բնակչություն։ Հռչակել է անկախությունը 1947 թվականի հոկտեմբերին Հնդկա-Պակիստանյան պատերազմի ժամանակ։
Պատմություն
Ազադ Քաշմիրի բնակչությունը 1947 թվականի հոկտեմբերին բողոքելով մահարաջա Խարի Սինգհաի դեմ, հայտարարել է անկախություն։ Առաջին հնդկա-պակիստանյան պատերազմից հետո Քաշմիր և Ջամու նահանգի կարևորագույն երկու քաղաքները՝ Սրինագարը և Ջամուն մնացին Հնդկաստանի իշխանությոան տակ։ ՄԱԿ-ի բանաձևի համաձայն Կաշմիրի վիճակը պետք է որոշվեր ռեֆերենդումի կամ պլեբիսցիտի միջոցով, առաջինից Հնդկաստանի իշխանությունները հրաժարվեցին և հայտարարեցին, որ տեղական խորհրդի որոշումը՝ մնալ Հնդկաստանի կազմի մեջ ավելի կարևոր և համարժեք է պլեբիսցիտի։ Մինչ օրս պլեբիսցիտ չի իրականացվել և Ազադ Քաշմիրը փաստացիորեն համարվում է Պակիստանի նահանգ։ Ձևականորեն Ազադ Քաշմիրը մտնում է նաև Հնդկաստանի Ջամու և Քաշմիր նահանգի մեջ, իսկ Ազադ Քաշմիրի անակախությունը համարվում է ժամանակավոր, մինչև ամբողջ նահանգը միանա Պակիստանին։
Շրջաններ
Ազադ Քաշմիրը բաժանվում է 3 նահանգների, որոնք իրենց հերթին բաժանվում են 10 շրջանների։
Տնտեսություն
Ազադ Քաշմիրում տեղակայված է Պակիստանի խոշորագույն ջրամբարներից մեկը և նրա վրա կառուցված Մանգլաի ՀԷԿ-ը։
Նշումներ
Կատեգորիա:Վիճելի տարածքներ Կատեգորիա:1947 հիմնադրված պետություններ և տարածքներ Կատեգորիա:Քաշմիր
Կողբի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Տավուշի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Տավուշի մարզի Կողբ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 72 հուշարձան (23 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տավուշի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Վադիմ Սերաֆիմով
Վադիմ Սերաֆիմով (Вади́м Ви́кторович Серафи́мов, ), ռուս դիվանագետ։
Կենսագրություն
1971 թվականին ավարտել է Մոսկվայի միջազգայի հարաբերությունների պետական ինստիտուտը։ Տիրապետում է վիետնամերեն, անգլերեն և ֆրանսերեն լեզուներին։
1971 թվականից աշխատում է ԽՍՀՄ ԱԳՆ դիվանագիտական պաշտոններում։
Ամուսնացած է։ Ունի երկու դուստր ։
Պարգևներ
«XXX տարվա անթերի աշխատանքի համար» գերազանցության նշան (2002 թվականի փետրվարի 18)՝ երկարամյա բեղմնավոր աշխատանքի և Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին քաղաքական կուրսի անցկացմանը ակտիվ մասնակցելու համար
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի միջազգային հարաբերությունների պետական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Վիվա-ՄՏՍ
«Վիվա-ՄՏՍ» (ՄՏՍ Հայաստան ՓԲԸ), բջջային օպերատոր, որը տրամադրում է բջջային կապի, շարժական ինտերնետի և հեռահաղորդակցության ոլորտի մի շարք այլ ծառայություններ Հայաստանի ողջ տարածքում։ Կազմակերպության բաժնետոմսերի 80%-ը պատկանում է ռուսաստանյան ՄՏՍ խմբին, իսկ 20%-ը՝ լիբանանյան «Fattouch Group»-ին։
2009 թ. ՎիվաՍել-ՄՏՍ-ը գործարկեց 3G ցանց, իսկ արդեն 2010 թ. 3G ծածկույթ ապահովեց Հայաստանի ողջ տարածքում։ 2011 թվականին ՎիվաՍել-ՄՏՍ-ը առաջինը Հայաստանում սկսեց շահագործել 4G կապը ։
ՎիվաՍել-ՄՏՍ-ն ունի 4 ցանցային կոդ՝ 093, 094, 098 և 077 (միջազգային ձևաչափով՝ +374 93 XXXXXX, +374 94 XXXXXX, +374 98 XXXXXX, +374 77 XXXXXX)։
Ընկերությունը հանդիսանում է Հայաստանի խոշորագույն հարկատուներից մեկը ։
Ըստ 2012 թվականի ամռանն անցկացված հարցումների, ընկերությունը Հայաստանի լավագույն ինտերնետ-պրովայդերների ցանկում զբաղեցնում է չորրորդ տեղը ։
2022 թ․ հունիսի 15-ին ընկերության տնօրեն է նշանակվել Արմեն Ավետիսյանը ։
Տես նաև
Հայաստանի ինտերնետ պրովայդերների ցուցակ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բջջային օպերատորներ Կատեգորիա:Հայաստանի հեռահաղորդակցական ընկերություններ Կատեգորիա:Հայաստանի Ինտերնետ պրովայդերներ Կատեգորիա:2004 հիմնադրված ընկերություններ
Գազ ամբողջատերև
Գազ ամբողջատերև, լոբազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Նկարագրություն
Անցողուն բույս է, որի ծաղկակիրները դուրս են գալիս տերևների արմատամերձ վարդակից։ Տերևները պարզ են, կարճ տերևակոթով, ձվաձև-կլոր կամ համարյա երիկամաձև, երկու կողմից խիտ առսեղմ խավոտ։ Ծաղկակիրները մինչև 5 սմ երկարությամբ են և ունեն 3-7 ծաղիկներ։ Պսակը դեղին է։ Ունդերը էլիպսաձև երկարավուն են, 4-5 սմ երկարությամբ, 1,5 սմ լայնությամբ։ Տեսակը առանձնահատուկ տաքսոնոմիկ դիրք ունի ։
Տարածվածություն
Աճում է Երևանի ֆլորիստիկական շրջանում (Երանոս լեռնագագաթ, Երախի և Ուրծի լեռնաշղթաներ) ։
Պահպանություն
Վտանգված տեսակ է։ Հայաստանի էնդեմիկ է։ Տարածման շրջանի մակերեսը 5000 կմ²-ից պակաս է, բնակության շրջանի մակերեսը՝ 500 կմ²-ից պակաս։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված չէր։ Ընդգրկված չէ նաև CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակներ Կատեգորիա:Լոբազգիներ Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր Կատեգորիա:Բազմամյա բույսեր
Մեզպուրյան վարժարան
Մեզպուրյան վարժարան, հիմնվել է 1865 թվականին, Կ․ Պոլսի Գում Գափու թաղամասում, Մկրտիչ Մեզպուրյանի նախաձեռնությամբ։ Սկզբում եղել է երկսեռ, նախակրթարանի մակարդակով։ 1879 թվականին տեղափոխվել է Սկյուտար և վերածվել աղջիկների երկրորդական (միջնակարգ) ուսումնական հաստատության։ Նպատակն էր պատրաստել գրագետ մայրեր, ուսուցչուհիներ։ Ուներ երեք բաժանմունք՝ մանկապարտեզ, նախակրթարան և ուսումնարան։ Ավանդվել են հայերեն (գրաբար, աշխարհաբար), ֆրանսերեն, թուրքերեն, հայ ժողովրդի պատմություն, աշխարհագրություն, հանրահաշիվ, երկրաչափություն, բնագիտություն, երաժշտություն, ձեռագործ և այլն։ Դասավանդել են Մ․ Մեզպուրյանը, Զ․ Խանջյանը, Ս․ Գաբամաջյանը, Հ․ Ոսկանը, Դ․ Մալաթյանը և ուրիշներ։ 1896 թվալկանին վարժարանը փակվել է միջոցների սղության պատճառով։ 1900 թվականին Հովնան Փալագաշյանի և նրա քույրերի աջակցությամբ, Մեզպուրյան վարժարանի հիման վրա, Գատը գյուղում ստեղծվել է Փալագաշյան գիշերօթիկ երկսեռ դպրոցը։
Կատեգորիա:Թուրքիայի հայկական դպրոցներ Կատեգորիա:Նոր շրջանի հայկական դպրոցներ
Հայկան (Նորդուզի գավառ)
Հայկան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Նորդուզի գավառակում։ Գտնվում էր Արևելյան Տիգրիսի տարածքում։
Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 4 տուն հայ բնակիչ ։
Արփաջա
Արփաջա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Շապին Գարահիսարի գավառում ։ Գտնվում էր Շապին Գարահիսար քաղաքից արևմուտք ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Կզըլյուսուֆ
Կզըլյուսուֆ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Մանազկերտի գավառակում ։ Գտնվում է Մանազկերտ գյուղաքաղաքից հարավ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Մանազկերտի շրջանի համայնքներ
Կլյուչևոյ (Կագալնիցկի շրջան)
Կատեգորիա:Ռոստովի մարզի Կագալնիցկի շրջանի բնակավայրեր