cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Սվետիցխովելի
Պատմություն
Մայրին ծառայել է որպես տաճարի սյուներից մեկը, նշանակվել է այն տեղը, որտեղ թաղված են եղել Քրիստոսի հանդերձները։ 5-րդ դարի երկրորդ կեսին բարեպաշտ թագավոր Վախթանգ I Գորգասալը բազիլիկ եկեղեցու փոխարեն կառուցել է վերին կամրջակալներ, որոնք բացվել են խորհրդային հետազոտողների (Վ․Ցինցաձեի գլխավորությամբ) կողմից՝ 1970 թվականին և թողնվել են հասարակության դիտարկմանը։
11-րդ դարում վնասված բազիլիկի փոխարեն Վրաստանի կաթողիկոս Մելքիսեդեկ Առաջինը (1012-1030, 1039-1045) կառուցեց տաճար։ Այժմ գոյություն ունեցող քառասյուն, խաչաձև գմբեթ ունեցող եկեղեցին՝ տասներկու առաքյալների անվամբ, կառուցվել է 1010-1029 թվականներին, ճարտարապետ՝ Արսակիձե։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վրաստանի վանքեր Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Վրաստանում Կատեգորիա:Մցխեթ-Մթիանեթի մարզի շենքեր և կառույցներ
Շոլոմ Ալեյխեմ
Գործունեություն
Գրել է իվրիտով, իդիշով, ռուսերենով։ Հետևել է հրեական և ռուս գրականությունների դեմոկրատական ու լուսավորական ավանդույթներին։ «Շոմերի դատը․․․» (1888) պամֆլետում, «Աղքատության թեման հրեական գրականության մեջ» հոդվածաշարում Շոլոմ-Ալեյխեմը պայքարել է ընդդեմ բուլվարային գրականության ու հովվերգական ռոմանտիկայի, հանուն ռեալիստական ժողովրդական գրականության։ «Մենդեր Բլանկը և նրա փոքրիկ ընտանիքը» (1887) վեպում Շոլոմ-Ալեյխեմը ծաղրի է ենթարկել բուրժուային, իսկ «Ստեմպենյու» (1888) և «Իոսելե-Սոխակ» (1889) վեպերում ստեղծել ժողովրդի ծոցից դուրս եկած տաղանդավոր մարդկանց ռոմանտիկական կերպարներ։ 1892 թվականից հրատարակել է «Մենախեմ-Մենդըլ», 1894 թվականից՝ «Տեվյեն կաթնավաճառ» վիպակների առանձին գլուխներ, որոնցում նրա հումորը հասել է կատարելության։ Շոլոմ-Ալեյխեմի ստեղծագործության մի զգալի շրջանն անցել է 1905-1907 թվականների հեղափոխության նշանաբանով։ 1900-ական թվականների սկզբներին գրողը կապեր է հաստատել Լ․ Տոլստոյի, Ա․ Չեխովի, Մ․ Գորկու, Վ․ Կորոլենկոյի հետ, իր ստեղծագործություններն ընթերցել մտավորականների և աշխատավոր երիտասարդության անլեգալ ու կիսալեգալ ժողովներում՝ Լեհաստանում, Լիտվայում, Լատվիայում, ստեղծել երգիծական պամֆլետներ ընդդեմ ինքնակալության։ «Ջրհեղեղ» (1906) վեպում Շոլոմ-Ալեյխեմը փորձել է տալ դարաշրջանի ընդարձակ պատկերը, ստեղծել հեղափոխականների կերպարներ։ Ռեակցիայի սկսվելուց հետո մեկնել է Ամերիկա, այնուհետև՝ Շվեյցարիա։ Հեղինակի հակակապիտալիստական միտումներն են արտացոլված «Թափառող աստղեր» (1909-1911) վեպում, պատմվածքներում և հատկապես «Մանուկ Մոտլը» (մսա-1, 1907, հայ․ հրտ․ 1937) վիպակում։ 1908 թվականին Շոլոմ-Ալեյխեմը վերադարձել է Ռուսաստան։ 1914 թվականին Գերմանիայից, որտեղ բուժվում էր, անցել է ԱՄՆ։ Կյանքի վերջին տարիներին Շոլոմ-Ալեյխեմը հրատարակել է «Արյունոտ կատակ» (1912) վեպը, աշխատել դրամատիկ ստեղծագործությունների («Խոշոր շահում», 1915) և ինքնակենսագրական «Տոնավաճառից» (անավարտ) վեպի վրա։ Առաջին համաշխարհային պատերազմն իր ցասումնալից արձագանքն է գտել նրա «Հազար ու մեկ գիշերվա հեքիաթներ» (1914) պատմվածաշարում։ Շոլոմ-Ալեյխեմի ստեղծագործությունը թարգմանվել է աշխարհի շատ լեզուներով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հրեա գրողներ Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ Կատեգորիա:Տուբերկուլոզից մահացածներ Կատեգորիա:Դրամատուրգներ Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ
Ռայկո Ալեքսիև
Ռայկո Ալեքսիև (Райко Николов Алексиев), բուլղարացի նկարիչ, ծաղրանկարիչ, ֆելիետոնիստ։ Բուլղարիայի նկարիչների միության անդամ։ «Շուրեց» երգիծական ամսագրի հիմնադիր, խմբագիր (1932-1944)։
Կենսագրություն
Ռայկո Ալեքսիևը ծնվել է Բուլղարիայի հարավում գտնվող Պազարջիկ քաղաքում՝ մանկավարժ, Սալոնիկից բուլղարացի փախստական Նիկոլո Ալեքսիևի ընտանիքում։ Սովորել է Սոֆիայի համալսարանի գրականության և Բուլղարիայի գեղարվեստի ազգային ակադեմիայի նկարչության բաժիններում։ 1913 թվականին ունեցել է առաջին երիտասարդական ցուցահանդեսը, նույն տարում ունեցել է 5 անհատական ցուցահանդեսներ։ 1932 թվականին հիմնել է «Շուրեց» երգիծական ամսագիրը, որի ծաղրանկարն ու հոդվածները ինքն է գրել։
Ընտանիք
1939 թվականին Ռայկո Ալեքսիևն ամուսնացել է Վեսելա Գրանչարովայի հետ։ Ունեցել են երեք երեխա՝ Ռադոսլավ, Վեսելին և Ալեքսանդր։
Հիշատակ
Նրա անունով Անտարկտիդայում անվանվել է սառցադաշտ (Aleksiev Glacier) :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բուլղարացի նկարիչներ Կատեգորիա:Բուլղարացի գրողներ Կատեգորիա:Սոֆիայի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ծաղրանկարիչներ Կատեգորիա:Ֆելիետոնիստներ Կատեգորիա:Բուլղարացի լրագրողներ
Լև Դյոմին
Լև Ստեպանովիչ Դյոմին (Лев Степанович Дёмин, ), խորհրդային տիեզերագնաց, տեխնիկական գիտությունների թեկնածու (1963), Խորհրդային Միության հերոս (1974)։ Եղել է ֆիլատելիստների համամիութենական ընկերության նախագահ։
Պշադա
Բնակչությունը
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 2686 մարդ, հիմնականում հայեր, ռուսներ, ուկրաինացիներ և հույներ, ովքեր զբաղվում են բանջարաբուծությամբ և այգեգործությամբ։
Գյուղն ունի միջնակարգ դպրոց, գրադարան, մշակույթի տուն, մանկապարտեզ և բուժկայան։
Պատմությունը
Գյուղը հիմնադրվել է 1860 թվականին։ Հայերը եկել են Սամսունից` 1870 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1860 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի Գելենջիկի քաղաքային օկրուգի բնակավայրեր Կատեգորիա:1886 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Աադամի
Աադամի (Aadami), գյուղ Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Հաասլավա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 44 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Հաասլավա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Ժուրավլյովո (գյուղ, Բոկսիտոգորսկի շրջան)
Ժուրավլյովո (Журавлёво), գյուղ Ռուսաստանի, Լենինգրադի մարզի Բոկսիտոգորսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 158 մարդ։
Թինալո (համայնք)
Թինալո (Tynaarlo ), համայնք Նիդերլանդների Դրենթե մարզում։ Տարածքը 143,73 կմ² է, բնակչությունը՝ 31.783 (2011 թ.)։ Մեկ շնչի տարեկան միջին եկամուտը 14.000 եվրո է։
Կատեգորիա:Դրենթեի համայնքներ
Ջոն Հուչրա
Ջոն Հուչրա (John Peter Huchra, ), ամերիկացի աստղագետ և պրոֆեսոր, աշխատել է Պալոմարյան աստղադիտարանում։ Եղել է փոխ պրովոստ հետազոտությունների գծով Հարվարդի համալսարանում և աստղագիտության պրոֆեսոր Հարվարդ-Սիթսոնյան աստղաֆիզիկայի կենտրոնում ։ Հուչրան նաև եղել է Միջազգային աստղագիտական միության ԱՄՆ-ի ազգային կոմիտեյի նախագահ և Ամերիկյան աստղագիտական միության նախագահ ։
Հուչրան ծնվել է 1948 թվականի դեկտեմբերի 23-ին Ջերսի քաղաքում, նրա հայրը գնացքի ուղեկցորդ էր, իսկ մայրը տնային տնտեսուհի։ Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտում սովորելու տարիներին եղել է ձեռնամարտի թիմի անդամ։ Այս ինստիտուտում Հուչրան ստացել է ֆիզիկայի ուղղվածությամբ դիպլոմ 1970 թվականին։ Դրանից հետո ուսանել է Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտում, որն ավարտել է ստանալով աստղագիտության դոկտորական կոչում։ Հետդոկտորական աշխատանքը սկսել է Հարվարդ-Սիթսոնյան աստղաֆիզիկայի կենտրոնում, որտեղ և դարձել է հիմնական աշխատող 1976 թվականից ։
Աստղագետներ Մարկ Ահարոնսոնի և Ջերեմի Մոլդի հետ միասնի Հուչրան հայտարարեց, որ հիմնվելով պարուրաձև գալակտիկաների պայծառության և պտույտի արագության նրանց վերլուծության վրա տիեզերքը ընդամենը ինը միլիարդ տարեկան է, որը նրանցից առաջ աստղագետների մեծամասնության գնահատականի կեսն էր ։
1986 թվականին Վալերի դե Լապարենը, Մարգարետ Գելերը և Ջոն Հուչրան հրապարակեցին աշխատություն, որում ցույց էր տրվում գալակտիկաների զարմանալիորեն ոչ-համասեռ բաշխվածությունը մի քանի տասնյակ մեգապարսեկներում, որը տարբերվում էր ավելի վաղ կատարված հետազոտություններից ։ Լապարենը, Գելերը և Հուչրան բացատրում էին այս բաշխումը գալակտիկաների գնդաձև կառուցվածքների մակերևույթի վրա գտնվելով ։ 1989 թվականին, օգտագործելով իրենց ավելի վաղ կատարված հետազոտությունների արդյունքները, Գելերը և Հուչրան հայտնաբերեցին Մեծ Պատը, 600 միլիոն լուսային տարի երկարությամբ և 250 միլիոն լուսային տարի լայնությամբ կառուցվածք    ։ Սա մեծությամբ երկրորդ գեր-կառուցվածքն է հայտնի տիեզերքում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի աստղագետներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարանի դասախոսներ
Գողթնասար
Գողթնասար, լեռ է Օրդուբադի շրջան գավառում՝ Զանգեզուրի լեռնաշղթայի հարավում, Գանձակ գյուղից 5 կմ արևելք։ Լանջերը զառիթափ են և պատած մերձալպյան բուսականությամբ։ Ծովի մակարդակից ունի 3143 մ բարձրություն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նախիջևանի լեռներ Կատեգորիա:Օրդուբադի շրջան
Աստերոիդների ցանկ (178801-178900)
Աստերոիդների ցանկ (178701-178800) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (178901-179000)
|}
Դահնա
Դահնա, Դահնակ, սար Շարուրդաշտ գավառում, Շարուրի դաշտի հյուսիսարևմտյան մասում։ Ժայռապատ ու հորստաձև բլուր է և ծովի մակարդակից ունի 1154 մ բարձրություն։ Կոչվում է նաև Գայլի դրունք սար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նախիջևանի լեռներ Կատեգորիա:Շարուրի շրջան
Աբերդինշիր
Աբերդինշիր (Siorrachd Obar Dheathain, Aiberdeenshire), Շոտլանդիայի 32 մարզերից մեկը։ Սահմանակցում է Աբերդին, Անգուս, Փերթ և Քինրոս, Մորեյ և Հայլենդ մարզերի հետ։ Կազմավորվել է 1996 թվականին։ Աբերդին քաղաքը, լինելով մարզի վարչական կենտրոնը, չի մտնում դրա կազմի մեջ։ Աբերդինշիրի խոշորագույն քաղաքն է Փեթերհեդը (17.9 հազար բնակիչ)։
Գրասբրուն
Գրասբրուն (Grasbrunn), կոմունա Գերմանիայում, Բավարիա երկրամասում։
Ենթարկվում է Վերին Բավարիա վարչական շրջանին։ Գտնվում է Մյունխեն շրջանում։ Բնակչությունը կազմում է 6411 մարդ (2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով )։ Տարածքը 23,59 կմ² է։ Պաշտոնական կոդը՝ 09 1 84 118։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի բնակավայրեր
Say Something
«Say Something», ամերիկացի երգիչ Ջասթին Թիմբերլեյքի երգը, որ թողարկվել է Քրիս Ստեպլտոնի մասնակցությամբ 2018 թվականի հունվարի 25-ին որպես նրա Man of the Woods (2018) հինգերորդ ստուդիական ալբոմի երրորդ սինգլ ։
Պատմություն
«Say Something» երգը քանթրի ռոք բալլադ է, որն առանձնանում է Man of the Woods ալբոմում, որում հիմնականում ներառված է էլեկտրոնային երաժշտություն, ինչպիսին է ավելի վաղ որպես առանձին սինգլ թողարկված «Filthy» երգը (բացառությամբ «Supplies» երգի, որում քանթրի բլյուզ է Ստեպլտոնից) ։ Երգը ներառում է նաև այնպիսի ոճերի տարրեր, ինչպիսիք են՝ գոսպել, փոփ, ակուստիկ սոուլ և ջազ ։ Թիմբերլեյքն ու Թիմբալենդը նախկինում ներառել էին քանթրի հնչյուններ «What Goes Around... Comes Around» երգում ։ Երգը ներառում է մտորումներ սոցիալական ճնշման մասին, որը խանգարում է ասել ինչ-որ կարևոր բան և մարդկանց դարձնում է անվստահ։
Երաժշտական տեսահոլովակ
Երաժշտական տեսահոլովակը բեմադրել են ռեժիսոր Arturo Perez Jr.-ը և պրոդյուսեր La Blogothèque-ը։ Այն նկարահանվել է այնպիսի տեխնիկայի օգտագործմամբ, որ հայտնի է որպես «continuous motion»։ Նկարահանումներն անցկացվել են ճարտարապետական հուշարձան հանդիսացող Բրեդբերի բիլդինգում (Լոս Անջելես), որը հայտնի է նրանով, որ հայտնվել է 1982 թվականին նկարահանված «Սայրի վազորդ» ֆանտաստիկ ֆիլմում իր վերելակներով, պատշգամբներով ու աստիճաններով, որոնք «խորհրդանշում են լաբիրինթոս» ։ Նկարահանմանը մասնակցել են 17 երաժիշտներ և 60 անձից բաղկացած երգախումբ, և նրանք բոլորը տեսահոլովակում հայտնվել են նկարահանման մեկ փորձում ։
Համերգային ելույթներ
2018 թվականի փետրվարի 21-ին Թիմբերլեյքը և Ստեպլտոնը կատարել են «Say Something» երգը բրիտանական 2018 Brit Awards մրցանակաբաշխության ժամանակ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2018 երգեր Կատեգորիա:Ջասթին Թիմբերլեյքի երգեր
Իմ սիրելի ծաղրածուն
«Իմ սիրելի ծաղրածուն» («Мой любимый клоун»), խորհրդային գեղարվեստական ֆիլմ, որը նկարահանել է Յուրի Կուշներյովը  Վասիլի Լիվանովի համանուն վիպակի հիման վրա։
Սյուժե
Կրկեսի երիտասարդ դերասան Սերգեյ Սինիցինը (Օլեգ Մենշիկով) որոշում է որդեգրել մանկատան վեցամյա սան Վանկային։ Նրա կինը՝ Լեսյան (տառապում է անպտղությամբ), սկզբում դեմ չէր, սակայն իր մոր ճնշման տակ, որը պարծենում է իր ակադեմիկոս ամուսնով, ասում է, որ դեմ է որդեգրման որոշմանը։ Գործը գնում է ամուսնալուծության։ Մինչդեռ Սերգեյն իր լավագույն ընկեր և գործընկեր Ռոմանի հետ պատրաստում է նոր համար կրկեսի սպասվող մեծ հյուրախաղերի համար։ Երեխան շատ է խանգարում նրա աշխատանքին, բայց Ռոմանն իր կնոջ՝ Ալիսայի հետ օգնում է Սերգեյին խնամել Վանկային։ Նա անընդհատ հարցնում է հորը, թե որտեղ է իր մայրը, իսկ նա բացատրում է, որ մայրը մեկնել է ուրիշ տեղ։
Վանկան արթնանում է, տեսնում հարևան մահճակալին պառկած Պոլինային ու ասում․ «Մայրի՛կ, դո՞ւ ես։ Դու եկե՞լ ես»։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1986 ֆիլմեր Կատեգորիա:«Մոսֆիլմ» ստուդիայի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային մելոդրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
(4710) Վադե
(4710) Վադե (Wade), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի հունվարի 4-ին Ռոբերտ ՄաքՆոտի կողմից Սայդինգ Սփրինգում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,244577 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0389 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,4503 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1228,29 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,293091 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Ռոբերտ ՄաքՆոտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ահմեդ-վագը
Ահմեդ-վագը, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Տրապիզոնի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության հայաբնակ գյուղեր
Օտտ Արդեր
Օտտ Արդերին մահացած են գտել 2004 թվականի հունիսի 26-ին Կասսարա կղզու լողափում։ Թաղված է Տալինի Ալեքսանդրո-Նևսկյան գերեզմանատանը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնացի գրողներ Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ Կատեգորիա:Էստոնացի թարգմանիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի թարգմանիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ
Մանց (Դերջանի գավառ)
Մանց, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Դերջանի գավառակում ։
Պատմություն
Հայերը բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ և սպանվել Կամախի կիրճում։
Բնակչություն
1872-1873 թվականներին ուներ 24 տուն հայ, 1909 թվականին` 60 տուն հայ և 60 տուն թուրք բնակիչ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Մանցն ուներ Ս. Սարգիս եկեղեցի։
Կրթություն
Գյուղում գործում էր հայկական դպրոց ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Թուրքիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Թուրքիայի փոքր քաղաքներ Կատեգորիա:Դերջանի շրջանի համայնքներ Կատեգորիա:Թուրքիայի քրդաբնակ բնակավայրեր
Դինամիկայի շարքեր
Դինամիկայի շարքեր, վիճակագրական շարքեր, բնութագրում են սոցիալ-տնտեսական երևույթների փոփոխությունը (զարգացումը) ժամանակի ընթացքում։ Ժամանակահատվածի և տերիտորիայի ընդգրկման առումով դինամիկայի շարքերի բոլոր ցուցանիշները պետք է համեմատելի լինեն։ Ուստի և դրանք հաշվարկվում են մեթոդոլոգիական և մեթոդական միևնույն սկզբունքով։ Դինամիկայի շարքեր կարող են կազմվել բացարձակ և հարաբերական թվերից, ինչպես նաև միջին մեծություններից։ Ստորաբաժանվում են մոմենտային և ինտերվալային շարքերի։ Մոմենտային շարքերի դեպքում ցուցանիշներից յուրաքանչյուրն արտահայտում է ուսումնասիրվող երևույթի չափը որոշակի մոմենտի դրությամբ (առ 1-ը հունվարի, առ 1-ը փետրվարի), իսկ ինտերվալային շարքերի դեպքում՝ որոշակի ժամանակահատվածում (ամիս, եռամսյակ, տարի)։ Դինամիկայի շարքերի վերլուծությունը հնարավորություն է ընձեռում բացահայտել սոցիալական երևույթների զարգացման հիմնական ուղղությունը, տեմպերը և տենդենցները։
Պշեխսկայա
Պշեխսկայա (Пшехская), ստանիցա Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Բելորեչենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2002 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 4915 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի ստանիցաներ Կատեգորիա:1862 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի Բելորեչենսկի շրջանի բնակավայրեր
Մալիֆիսենտա
Մալիֆիսենտա ( or ), անիրական կերպար, որը հայտնվել է Walt Disney Productions ընկերության 16-րդ՝ Քնած գեղեցկուհի (1959) մուլտիպլիկացիոն ֆիլմում։ Նա չար փերի է և ինքնահռչակ «չարի տիրուհի», որը մկրտության չհրավիրվելուց հետո անիծում է նորածին արքայադուստր Ավրորային՝ «մատը ծակել ճախարակի իլիկով և մեռնել» իր տասնվեցերորդ տարեդարձի օրը, նախքան արևը մայր կմտնի ։
Մալիֆիսենտայի կերպարն ստեղծվել է Շառլ Պեռոյի « Քնած գեղեցկուհի » հեքիաթի չար կնքամոր կերպարի, ինչպես նաև այն չարագործության հիման վրա, որի մասին գրել են Գրիմ եղբայրնեւը՝ Քնած գեղեցկուհի հեքիաթի վերաշարադրանքի մեջ։ Մալիֆիսենտայի անիմացիոն կերպարը ստեղծել է Մարկ Դևիսը։
Կերպարը հնչյունավորել է Էլեոնոր Օդլիին, որն ավելի վաղ «Մոխրոտիկում» մարմնավորել էր Լեդի Թրեմեյնին՝ Մոխրոտիկի չար խորթ մորը (1950)։
Որպես պրոտանգոնիստ կերպարը հանդես է եկել 2014 թվականին նկարահանված « Մալիֆիսենտ » մարտաֆիլմում, որում այն մարմնավորել է Անջելինա Ջոլին․ դերասանուհին նույն դերը կատարել է նաև 2019 թվականի « Մալիֆիսենտ։ Խավարի տիրուհին » ֆիլմում ։ Մալիֆիսենտայի այս տարբերակը ներկայացվում է որպես սխալ ընկալվող դրական կերպար, որը փորձում է իրեն և իր կալվածքը  պաշտպանել մարդկանցից։
Զարգացում
Մալիֆիսենտայի անիմացիոն կերպարը ստեղծել է Մարկ Դևիսը։ Չար կամ եղջյուրավոր կախարդին անվանում են «Մալիֆիսենտա» (ածական, որը նշանակում է «չարիք կամ վնաս պատճառել» )։ Մալիֆիսենտայի կերպարն ստեղծելիս մերժվել են վհուկների և ջադուների ստանդարտ պատկերները, քանի որ Մեթինսոնը նախընտրել է նրբագեղ, չարագործ, կանաչ մաշկ ունեցող գեղեցկուհու, որը կներկայացվեր որպես «վատ կնոջ դասական նախատիպ» ։ Ըստ Մեթինսոնի, Մալիֆիսենտան «ստեղծվել էր հսկա վամպիր չղջիկի նման՝ սպառնալիքի զգացողություն ստեղծելու համար» ։
Կերպարը հնչյունավորել է Էլեոնոր Օդլիին, ով ավելի վաղ Մոխրոտիկում մարմնավորել էր Լեդի Թրեմեյնին՝ Մոխրոտիկի չար խորթ մորը։ Անիմատորներ Օլլի Ջոնսթոնը և Ֆրենկ Թոմասը իրենց «Դիսնեյի չարագործը» գրքում Օդլիի ձայնի հետ աշխատելը նկարագրել են որպես «բարդ, բայց հուզիչ հանձնարարություն» ։
Էրիկ Քլեվորթի նկարահանած ֆիլմի սկզբնական տարբերակում Մալիֆիսենտան վերածվում է վիշապի, որի «հզոր մկաններն իր ծանր մարմինը տեղաշարժում են քարքարոտ տեղանքով» ։ Ձայնային էֆեկտների ղեկավար Ջիմ Մաքդոնալդը վիշապի ահասարսուռ շնչի հնչյունավորում է փնտրել ու դիմելով ԱՄՆ բանակին՝ կրակարձակման վերաբերյալ ֆիլմերի դասընթացի է մասնակցել։ Այս ֆիլմերում նա ճշգրիտ ձայն է ապահովել ։
Քնած գեղեցկուհին
Ավելի ուշ, Արգելված լեռների իր ամրոցում, Մալիֆիսենտան հիասթափված հարցնում է իր դաժան բանակին, թե ինչու չեն կարողացել գտնել Ավրորային, որին թաքցրել և դաստիարակել էին երեք բարի փերիները։ Նա հասկանում է, որ իր զիվորներն այդ ամբողջ ընթացքում նորածնի են փնտրել, թեև արդեն տարիներ են անցել։ Նա թռչում է կործանարար կատաղության մեջ, և շուտով հուսահատորեն հանձնարարում է իր ընտանի ագռավ Դիաբլոյին գտնել Ավրորային։ Թռչունը հաջողության է հասնում երկու փերիների կախարդական վեճի պատճառով, որը բացահայտում է նրանց գտնվելու վայրը։
Ավրորայի տասնվեցերորդ տարեդարձի երեկոյան, այն բանից հետո, երբ երեք փերիները մի պահ թողել էին ընկճված արքայադուստերը, Մալեֆիսենտան այցելում է Ավրորային՝ արքայադստերը հրավիրելով սենյակ, որտեղ Մալեֆիսենտան վերածվում է ճախարակի։ Ավրորան իր մատը մոտեցնում է ճախարակին՝ կատարելով անեծքը։
Ավելի ուշ, Մալիֆիսենտան և նրա թզուկները գրավում են Արքայազն Ֆիլիպին՝ Ավրորայի իրական սիրուն և բանտարկում նրան։ Մալիֆիսենտան հետո հանգստանում է՝ կարծելով, թե հաղթել է։
Ավելի ուշ Մալեֆիսենտան արթնանում է և, տեսնում, որ Դիաբլոն քար է դարձել, հայտնաբերում է, որ փերիները Ֆիլիպին ազատել են նրա զնդանից։ Նա բարձրանում է իր ամրոցի աշտարակներից մեկն ու սկսում Ֆիլիպին շանթահարել կայծակով, և երբ բարի փերիները չեզոքացնում են այն, նա փշերի անտառ է առաջացնում, որի միջով արքայազնը հարթում է իր ճանապարհն ու անցնում։ Կատաղած՝ նա փչում է և տանում նրան Ստեֆան թագավորի ամրոցի դիմաց և վերափոխվում հսկայական վիշապի։ Երեք փերիները ուժեղ կախարդանք են հաղորդում Ֆիլիպի ճշմարտության թուրին, որը նա նետում է Մալեֆիսենտայի սրտին՝ մահացու վիրավորելով նրան, որից հետո նա փլուզվող ժայռից գլորվում է և մեռնում։
Մալիֆիսենտա
Ավագ տարիքում Մալեֆիսենտան մեծանում է և դավաճանում է Ստեֆանին, որը երկաթով իր թևերն այրում է, որպեսզի նա կարողանա բարձրանալ մարդկային թագավորության գահը, ըստ մեռնող թագավոր Հենրիի հայտարարած պարգևի։ Դիավալ անունով ագռավին որպես ծառա վերցնելով՝ ատելությամբ լի Մալեֆիսենտան իրեն անվանում է մավրերի տիրակալ, իսկ հանդերձանքը փոխվում է ավելի մուգ գույնի։ Երբ իմանում է, որ Ստեֆանն այժմ թագավոր է և իր կնոջ՝ Լեյլա թագուհու հետ ունեցել է Ավրորա (Էլ Ֆենինգ) անունով դուստր, Մալեֆիսենտան մտածում է, որ իսկական սեր գոյություն չունի՝ անիծելով նորածին Ավրորային, որը քնում է և միայն իսկական սիրո համբույրից հետո կկարողանար արթնանալ․ այդպես նա վրեժ էր լուծում Ստեֆանից։ Քանի որ Ավրորային խնամելու համար նշանակված երեք պիքսիները ապաշնորհ էին, այնուամենայնիվ, Մալեֆիսենտան խնամում և փրկում է երեխային հեռվից՝ համոզվելու համար, որ իր անեծքն ավարտվել է, որպեսզի ի վերջո նրա մեջ մայրական սեր առաջանա։ Այդ սերն ապացուցում է, որ ապաշխարող Մալեֆիսենտան համբուրում է Ավրորայի ճակատը և հանում անեծքը։ Քնից արթնանալուց հետո Ավրորան օգնում է վերականգնել Մալիֆիսենտայի թևերը և պաշտպանվել Ստեֆանից, որը փորձում էր սպանել Մալիֆիսենտային։
Ստեֆանի մահից անմիջապես հետո Մալեֆիսենտան Ավրորային թագադրում է որպես մավրերի տիրակալ՝ իրենց թագավորությունները հավերժ միավորելով։
Մալիֆիսենտա։ Խավարի տիրուհին
Ջոլին կրկնել է դերը «Մալիֆիսենտա։ Խավարի տիրուհին» ֆիլմում, որում փորձարկվել էր Մալիֆիսենտայի հարաբերությունները Ավրորայի հետ։ Հայտնվել են նրա տեսակի այլ փերիներ՝ Քոնալի (Չիվեթել Էջիոֆոր) գլխավորությամբ։ Ֆիլմի ընթացքում արքայազն Ֆիլիպի մայրը փորձում է պատերազմ հրահրել մարդկանց և փերիների միջև՝ տպավորություն ստեղծելով, որ Մալեֆիցենտան հերթական անգամ անիծել է թագավորին՝ ստիպելով Մալիֆիսենտային փախչել արքայությունից, որպեսզի փրկի իր նմաններին։ Թագավորության վրա Dark Fae-ի հարձակման ժամանակ Ավրորան իմանում է ճշմարտությունը և կարողանում է համոզել երկուսին էլ, որ պետք է երկու կողմերն էլ կանգնեցնեն պայքարը, Ֆիլիպը դիմում է իր իսկ զինվորներին մինչ Ավրորան դիմագրավում է Մալեֆիսենտային։ Այն բանից հետո, երբ պնդում է, որ Մալեֆիսենտային իր մայրն է համարում, թագուհին Ավրորային ցած է գցում աշտարակից, բայց Մալեֆիսենտան կարողանում է փրկել Ավրորային՝ վերջ տալով հակամարտությանը, երբ նա հանում է թագավորի անեծքը և թագուհուն դարձնում այծ։ Խաղաղությունը վերականգնելով՝ Մալեֆիսենտան Ավրորային և Ֆիլիպին ամուսնացնում է, իսկ ավելի ուշ Ավրորային վստահեցնում է, որ կվերադառնա, երբ ծնվի իրենց առաջնեկը։
Այլուր
Մալիֆիսենտայի կերպարը կարելի է տեսել Դիսնեյի թեմատիկ զբոսայգու «Fantasmic!» ատրակցիոնում, «Քնած գեղեցկուհին» գրքի շարունակությունը համարվող «Մալիֆիսենտայի վրեժը» գրքում, «Kingdom Hearts» վիդեոխաղերում և այլուր։
Ընդունելություն
Մալիֆիսենտայի նախնական տարբերակը կոչվել է «Դիսնեյի չարագործներից մեկը» ։ Նա, ընդհանուր առմամբ, նկարագրվում է որպես «չար, սառնասիրտ փերի, որը կարող է անիծել անմեղ նորածնին միայն այն բանի համար, որ իրեն չեն հրավիրում մկրտության արարողությանը» ։ Գիլյերմո դել Տորոն հայտարարել է, որ Մալիֆիսենտան իր սիրելի դիսնեյյան վիշապն է ։ Կերպարը հնչյունավորած դերասանուհի Էլեոնոր Օդլին և վերահսկող մուլտիպլիկատոր Մարկ Դևիսը նույնպես գովասանքի են արժանացել կերպարի վրա կատարած աշխատանքի համար։ 2016 թվականին The Frisky-ն նկարագրել էր Մալիֆիսենտային և չար թագուհուն որպես «կինոյի պատմության մեջ ամենալավն ստեղծված երկու կին չարագործները» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆիլմերի հերոսներ Կատեգորիա:Վհուկներ
Ղազախերեն Վիքիպեդիա
Ղազախերեն Վիքիպեդիա (Қазақша Уикипедия), Վիքիպեդիա հանրագիտարանի ղազախերեն բաժինը։
Պատմություն
Ղախազերեն լեզվային բաժինը բացվել է 2002 թվականի հունվարի 3-ին ։ Ղազախերեն Վիքիպեդիայի յուրահատկությունը նրանում է, որ այն գրվում է երեք տարբեր գրային համակարգերով՝ կիրիլիկ (Ղազախստան, Ռուսաստան և Ուզբեկստան), լատինական (Թուրքիա) և արաբական(Չինաստան և Իրան) ։ Այդ փորձը օգտագործվում են այլ Վիքիպեդիաները, որոնք նույնպես գրվում են մի քանի այբուբեններով։ Ղազախերեն բաժնին ամենամեծ ազդեցությունը ունեն Վիքիպեդիայի ռուսերեն և անգլերեն բաժինները, որոնցից թարգմանում են հոդվածները և կաղապարները։
Վիճակագրություն
1 2023 դրությամբ Վիքիպեդիայի ղազախերեն բաժինը ունի  հոդված։ Կա  NaN գրանցված մասնակիցs, որոնցից  վերջին 30 օրվա ընթացքում որևէ գործողություն են կատարել ղազախերեն բաժնում, իսկ  NaN մասնակիցs ունի ադմինիստրատորի կարգավիճակ։ Խմբագրումների ընդհանուր թիվը կազմում է ։
Ուբերխեն
Կատեգորիա:Խելդերլանդի համայնքներ
Կորչիկ (գյուղ, Շեպետովի շրջան)
Կորչիկ (Корчик), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Շեպետովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կորչիկ գյուղում բնակվում էր 792 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 141 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 5617,02 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Շեպետովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1623 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ժուրավկա (գյուղ, Չիստոօզյորնի շրջան)
Ժուրավկա (Журавка), գյուղ Ռուսաստանի, Նովոսիբիրսկի մարզի Չիստոօզյորնի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 1996 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1208 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Նովոսիբիրսկի մարզի Չիստոօզյորնի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:1896 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Դարու
Դարու կամ Լացնանիստ, լեռ է Ադրբեջանի Ջուղայի շրջան գավառում, Երնջակ և Գիրան գետերի ջրբաժան մասում՝ Ջուղայից արևելք։ Վարդագույն երանգներով, զառիթափ լանջերով և սակավ բուսականությամբ լեռ է։ Ծովի մակարդակից ունի 1923 մ բարձրություն։ Ստ. Օրբելյանի վկայությամբ I–IV դդ. եղել է կրոնասերների ճգնարան լեռ։
Այս լեռան լանջերի վարդագույն և դեղներանգ շերտերից ջուղայեցիները կտրում էին Ջուղայի հռչակավոր գերեզմանատան խաչքարերի քարերը։ Այս պատճառով էլ այն կոչվել է նաև Ջուղայի ջրաղացքարի սար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նախիջևանի լեռներ
Աադմա
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 29 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Հիյումա նահանգի Կեինա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Հարիսոն Փոլ Բրտուիսլ
Սըր Հարիսոն Փոլ Բրտուիսլ (Harrison Birtwistle, ), բրիտանացի կոմպոզիտոր։
Կենսագրություն
Սովորել է Մանչեսթերի Թագավորական երաժշտական քոլեջում, այնուհետև ուսումը շարունակել է Լոնդոնի Թագավորական երաժշտական ակադեմիայում, 1965 թվականից սովորել է ԱՄՆ-ի Փրինսթոնի համալսարանում։ 1975-1983 թվականներին եղել է Լոնդոնի Թագավորական ազգային թատրոնի երաժշտական տնօրեն։ 1994-2001 թվականներին Լոնդոնի թագավորական քոլեջի  պրոֆեսոր, որտեղ նրան հաջորդեց Ջորջ Բենյամինը։
Մեղուս (Դերջանի գավառ)
Մեղուս, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Դերջանի գավառակում ։
Հարիսոն Փոլ Բրտուիսլ
Աշխատություններ
Նրա վրա ազդեցություն են ունեցել Իգոր Ստրավինսկու, Էդգար Վարեզի, Չարլզ Այվզի երաժշտությունները։ Աշխարհի տարբեր երկրների երաժշտագետներ հետաքրքրված են եղել նրա երաժշտությամբ՝ Պիեռ Բուլեզ, Դանիել Բարենբոյմ, Էլգար Հավարդ, Քրիստոֆեր Դանանի, Օլիվեր Նասեն, Սայմոն Ռետլ, Անտիոնո Պապանո և այլն։
Մեղուս (Դերջանի գավառ)
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Երկաթասար
Երկաթասար, Դամիր, լեռնագագաթ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Բարգուշատի լեռնաշղթայի արևմտյան մասում, նախկին Ղափանիի ու Սիսիանի շրքաններիների սահմանագլխին, Լաքաթաղ գյուղատեղիից 9 - 10 կմ արևելք։ Կազմված է էոցենի հրաբխային ապարներից։ Լանջերը զառիթափ են, ծածկված ալպյան մարգագետիններով։ Նրա լանջերից սկիզբ են առնում Գեղի գետի ձախ վտակները։ Բարձրություն 3227 (3385 ) մ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնագագաթներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայաստանի լեռնագագաթներ Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի լեռներ
(4711) Կաթի
(4711) Կաթի (Kathy), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1989 թվականի մայիսի 31-ին Հենրի Հոլտի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,382752 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7696 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9959 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1343,44 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,26797 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 10,23° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1989 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Հենրի Հոլտի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Գելաթի վանք
Գելաթի վանքը հիմնել է 1106 թվականին Դավիթ Դ Շինարար թագավորը։ Հետագայում այս տաճարը դարձել է նրա դամբարանատեղը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վրաստանի վանքեր Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Վրաստանում Կատեգորիա:Իմերեթի մարզի շենքեր և կառույցներ
Աղաչբաշի
Աղաչբաշի, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Տրապիզոնի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության հայաբնակ գյուղեր
Ուդեն (համայնք)
Ուդեն (Uden ), համայնք Նիդերլանդների Հյուսիսային Բրաբանտ մարզում։ Տարածքը 67,13 կմ² է, բնակչությունը՝ 40.152 (2011 թ.)։ Մեկ շնչի տարեկան միջին եկամուտը 13.100 եվրո է։
Կատեգորիա:Հյուսիսային Բրաբանտի համայնքներ
Լա Ռոք դ'Անտերոն
Լա Ռոք դ'Անտերոն (La Roque-d'Anthéron), համայնք Ֆրանսիայի Պրովանս Ալպեր Լազուր ափ մարզի Բուշ դյու Ռոն գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 5078 մարդ, բնակչության խտությունը` 199.22 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 25.49 կմ² տարածք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 3230 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 2276-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 954։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 70,5 %։ 2276 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 2007 անձ (1046 տղամարդ և 961 կին)։ Գործազուրկ են եղել 269 անձ (132 տղամարդ և 137 կին)։ 954 անաշխատունակներից 296-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 283-ը` թոշակառուներ, իսկ 375-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Լագաշ
Լագաշ, հին շումերական վաղ ստրկատիրական պետություն (ժամանակակից Իրաքի տարածքում)։ Սկզբնաղբյուրներում հիշվում է մ.թ.ա. 26-րդ դարից մինչև Սելևկյանների ժամանակաշրջանը (մ.թ.ա. 2-րդ դարի)։
Վերելք
Վերելք է ապրել Ուր-Նանշեի հիմնած դինաստիայի ժամանակ (մ.թ.ա. 26-24-րդ դարերին)։
Շինարարություն
Կառուցվել են ջրանցքներ, ստեղծվել է ոռոգման ցանց։ Մ.թ.ա. 24-րդ դարի Աքքադի թագավոր Մարգոն Հինը գրավել է Լագաշը։ Նոր վերելք է ապրել Գուդեայի ժամանակ (մ.թ.ա. 22-րդ դարում)։ Նրա օրոք Լագաշի ազդեցությունը տարածվել է Շումերի զգալի մասում։ Մ.թ.ա 21-րդ դարին Լագաշը վերջնականապես կորցրել է իր տնտեսական և քաղ․ նշանակությունը։ 1877-ից Լագաշի տարածքում կատարվել են հնագիտական պեղումներ (Է. դը Սարզեկ, Գ. Քրոս, Ա. դը Ժենույակ, Ա. Պառո)։ Գտնվել են էաննաթումի աղյուսը՝ ռազմական տեսարաններ պատկերող բարձրաքանդակներով, Լուգալանդայի, Օւրուինիմգինայի, Գուդեայի արձանագրությունները, արխիվը, որոնք կարեոր տեղեկություններ են տալիս հասարակական-տնտեսական հարաբերությունների, առևտրի, շինարարության մասին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Հին Միջագետքի քաղաքներ Կատեգորիա:Նախկին մայրաքաղաքներ Կատեգորիա:Մերձավոր Արևելքի պատմական պետություններ Կատեգորիա:Շումեր
Դեղին սար
Դեղին սար, սար է Գողթն գավառում, Վերին Ազա գյուղից արևմուտք, Նախիջևան - Մեղրի խճուղու ձախ կողմում։ Բուսականությունից զուրկ, դեղներանգ, մոտ 1150 մ բարձրության լեռ է։
Գրականություն
Կատեգորիա:Գողթնի լեռներ
One Night in Japan
One Night in Japan-ը ամերիկյան երգիչ Մայքլ Ջեքսոնի ոչ պաշտոնական, կենդանի ձայնագրությանմբ ալբոմ է, որը թողարկվել է 2009 թ.-ի ապրիլի 10-ին Ալբոմը ձայնագրվել է 1987 թ.-ին Bad World Tour-ի շրջանակներում Yokohama Stadium-ում տեղի ունեցած համերգի ժամանակ ։ Սույն ձայնագրությունը պաշտոնապես թողարկվել է 2012 թ.-ի սեպտեմբերի 18-ին լույս տեսած Bad 25 ալբոմի եռահատոր (դելյուքս) տարբերակում։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:2009 ալբոմներ Կատեգորիա:Անգլալեզու ալբոմներ Կատեգորիա:Մայքլ Ջեքսոնի համերգային ալբոմներ
Գրհամ
Գրհամ, գյուղական համայնք Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում։ Մտնում էր Կերեն համայքնի մեջ։
Աշխարհագրություն
Գյուղը գտնվում է ԱՀ հարավային հատվածում՝ Քաշաթաղի շրջանում նախկինում՝ Սյունիքի Կովսական գավառում։ Բնակավայրը տեղաբաշխված է Կերեն գյուղից 1 կմ դեպի արևմուտք` Ողջի գետի միջին հոսանքի աջափնյա բլրապատ հարթավայրային մասում ։
Պատմություն
Գրհամը Սյունիքի հնագույն բնակավայրերից մեկն է։ Նկատի ունենալով այն փաստը, որ տվյալ տարածքը հնագույն ժամանակներից խիտ բնակեցված է եղել, 1996 թվականին ՀՀ Ազգագրության, հնագիտության ինստիտուտի մասնագետները Ողջի գետի երկու ափերին պեղումներ են կատարել ։
Գրհամ գյուղի մոտ գտնվող դամբարանաբլուրներից հնագետները հայտնաբերել են ուշ բրոնզի և վաղ երկաթի դարաշրջաններին պատկանող նյութեր, ինչպես նաև բնակավայրի հետքեր։ Գյուղը առավել շատ հայտնի է բնակավայրին մերձակա Գրհամ բերդով։ Սյունյաց իշխանության (821–987 թթ.), հետագայում Սյունիքի թագավորության տարիներին (987–1070 թթ.) Գրհամ բերդը հատկանշական դերակատարություն է ունեցել։ Այն ոչ միայն գավառի գլխավոր բերդն էր, այլև իշխանական նստավայրը։ Վերոհիշյալ ժամանակաշրջանում բերդը այնքան նշանավոր էր, որ նրա անունից Կովսական գավառը անվանվել է նաև Գրհամ ։
Սյունյաց Գրիգոր թագավորը, որը ժառանգներ չուներ, իր դստերը՝ Կատային, ամուսնացնում է Խաչենի Հասան Գեռաքարեցի իշխանի հետ և նրան դարձնում թագավոր։ Սյունիքում Հասան Գեռաքարեցու իշխանության շրջանը (1066–1070 թթ.) համընկավ թագավորության վրա սելջուկ թուրքերի ճնշումների մեծացման հետ։ 1070 թվականին սելջուկները նվաճեցին Գրհամը, Գեղին, Կաքավաբերդը և Բաղաբերդը։ Հասան Գեռաքարեցին ստիպված իր ընտանիքի հետ գիշերով Բաղաբերդից հեռանում է Խաչեն։ Այդ դեպքերից հետո Գրհամը կորցրեց իր երբեմնի դերն ու նշանակությունը ։
Խորհրդային տարիներին Գրհամը բռնակցվեց Ադրբեջանին։ 1923 թվականին Քեչիկլին գտնվում էր ԱԽՍՀ Կարմիր Քուրդիստանի, իսկ 1930 թվականին՝ Զանգելանի շրջանի կազմի մեջ։
1993 թվականին նոյեմբերի սկզբներին ԱՀ Պաշտպանության բանակի հարվածների տակ ազատագրվեց հնադարյան հայկական այդ թիզ հողը ։
1998 թվականին սկսվեց այդ տարածքների վերաբնակեցման գործընթացը։ Գյուղում հաստատվեցին ՀՀ բանակվայրերից մի քանի ընտանիքներ։ Նորից վերականգնվեց բնակավայրի պատմական Գրհամ անունը։
2020 թվականի Արցախյան երկրորդ պատերազմի հետևանքով բնակավայրը հայաթափվել և անցել է Ադրբեջանի հսկողության տակ ։
Բնակչություն
2015 թվականին Գրհամ գյուղում բնակվում է 46 մարդ, կար 28 տնտեսություն ։ Բնակավայրն ուներ բազմաթիվ հիմնախնդիրներ՝ կապված էլեկտրականության, ջրի, ճանապարհների, բնակչության սպասարկման տարբեր ոլորտների հետ ։
Կորպիլովկա
Կորպիլովկա (Корпилівка), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Շեպետովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կորպիլովկա գյուղում բնակվում էր 283 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 41 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 6902,44 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Շեպետովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Պոբեդա (գյուղ, Արխանգելսկի շրջան)
Պոբեդա (Победа, Победа), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Արխանգելսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 85 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Արխանգելսկի շրջանի բնակավայրեր
Ալբերտ Սարգսյան (գիտնական)
Ալբերտ Գուրգենի Սարգսյան, ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր (1982), ՀՀ ԳԱԱ Գիտակրթական միջազգային կենտրոնի գիտական ղեկավար։
Կենսագրություն
Ալբերտ Սարգսյանը ծնվել է Արթիկի շրջանի Պեմզաշեն ավանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մովսես Խորենացու մեդալակիրներ Կատեգորիա:Հայ գիտնականներ Կատեգորիա:Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտորներ
Սվանեթ
Սվանեթ (სვანეთი), պատմական լեռնային տարածաշրջան Վրաստանի հյուսիս-արևմուտքում։ Բնակչության հիմնական մասը կազմում են սվանները։ Տարածքայնապես և պատմականորեն Սվանեթը բաժանվում է Ներքին Սվանեթի (ქვემო სვანეთი) և Վերին Սվանեթի (ზემო სვანეთი), որոնց բաժանում է Սվանեթի լեռնաշղթան։
Արտաքին հղումներ
* Կատեգորիա:Պատմական մարզեր
Միատուն (Դերջանի գավառ)
Միատուն, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Դերջանի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Աակառու
Աակառու (Aakaru), գյուղ Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Կամբյա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 85 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Տարտումաա նահանգի Կամբյա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Ժուրավնա
Ժուրավնա (Журавна), գյուղ Ռուսաստանի, Մոսկվայի մարզի Զարայսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին հայտնի գրանցված տվյալներով կազմում էր 875 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1578 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Զարայսկի շրջանի բնակավայրեր
Սպիտակաշեն (գյուղ, Քաշաթաղի շրջան)
Սպիտակաշեն, գյուղական համայնք Արցախի Հանրապետության Քաշաթաղի շրջանում։ Մտնում էր Կերեն քաղաքային համայքնի մեջ։
Պատմություն
2020 թվականի Արցախյան երկրորդ պատերազմի հետևանքով բնակավայրը հայաթափվել և անցել է Ադրբեջանի հսկողության տակ ։
Բնակչություն
2015 թվականին Գրհամ գյուղում բնակվում է 27 մարդ, կար 7 տնտեսություն ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետության բնակավայրեր
Աուտխեյստ
Աուտխեյստ (Uitgeest ), համայնք Նիդերլանդների Հյուսիսային Հոլանդիա մարզում։ Տարածքը 19,18 կմ² է, բնակչությունը՝ 12.143 (2011 թ.)։ Մեկ շնչի տարեկան միջին եկամուտը 13.900 եվրո է։
Կատեգորիա:Հյուսիսային Հոլանդիայի համայնքներ
Ինդիանա Ջոնսը և ճակատագրի տաճարը
«Ինդիանա Ջոնսը և ճակատագրի տաճարը» (Indiana Jones and the Temple of Doom) Սթիվեն Սփիլբերգի արկածային ֆիլմերից, հայտնի Ինդիանա Ջոնսի արկածների մասին պատմող երկրորդ ֆիլմը։ Հարավային Հնդկաստան գալուց հետո Ինդիանա Ջոնսը հանդիպում է հուսահատ գյուղացիների, ովքեր խնդրում են Ջոնսին գտնել առեղծվածային քարը և փրկել իրենց երեխաներին Տուգի պաշտամունքից, որը զբաղվում էր երեխաների ստրուկությամբ, սև կախարդանքով և Կալի աստվածուհուն նվիրված մարդկային ծիսական զոհաբերությամբ։
Պրոդյուսեր և համահեղինակ Ջորջ Լուկասը որոշել էր ֆիլմի շարունակությունը անել այնպես, որ նացիստները կրկին չարագործներ չլինեն։ Երեք մերժված սյուժետային մասերից հետո Լուկասը գրեց սցենարի կտոր, որը հիշեցնում էր ֆիլմի եզրափակիչ մասը։ Լուկասը Լոուրենս Կասդանին, որը զբաղվել էր «Ինդիանա Ջոնս։ Կորուսյալ տապանը որոնելիս» ֆիլմի սցենարով, հանձանարարեց զբաղվել ֆիլմի սցենարով, սակայն Կասդանը հրաժարվեց։ Կասդանի փոխարեն որպես սցենարիստ ընտրվեցին Ուիլարդ Հայկը և Գլորիա Կացը։ Նրանց սցենարի մի մասը կառուցած էր 1939 թվականի «Գանգա Դին» ֆիլմի հիման վրա ։
Ֆիլմն ունեցել է ֆինանասական հաջողություն, բայց քննադատները հակասական կարծիքներ են հայտնել ֆիլմի մասին։ Նրանք ֆիլմը քննադատել են դաժանության համար և դրա հետևանքով ֆիլմը ստացել է PG-13 վարկանիշ ։ Այնուամենայնիվ քննադատական կարծիքները փոխվեցին 1984 թվականին՝ հիմնվելով ֆիլմի ինտենսիվության և պատկերավոր տեսարանների վրա։ Ֆիլմի վրա աշխատող անձնակազմից մի քանիսը, այդ թվում և Սթիվեն Սփիլբերգը, ֆիլմը տեսնում էին բացասական երանգի ներքո, քանի որ այն հանդիսանում է Ինդիանա Ջոնսի մասին բացահայտ դաժան տեսարաններով ֆիլմ ։ Ֆիլմը նաև քննադատությունների առիթ է հանդիսացել Ինդիանայի և Հինդուիզմի ներկայացման համար  ։
Սյուժե
1935 թվականին Ինդիանա Ջոնսը (Հարիսոն Ֆորդ) հրաշքով փրկվեց Լաո Չեի ճիրաններից, որը Շանհայի քրեական առաջնորդներից էր։ Իր 11-ամյա ընկեր չինացի Կարճլիկի (Ջոնաթան Կե Կվան) և գիշերային ակումբի երգչուհի Ուիլի Սքոթի (Քեյթ Կեփշոու) հետ Ինդիանան ինքնաթիռի միջոցով փախչում է Շանհայից։ Մինչ երեքը քնած էին ինքնաթիռում, օդաչուները պարաշյուտներով թռչում են, և անձնակազմին թողնում են գրեթե վառելիքից զուրկ ինքնաթիռում, որը ուր որ է պետք է բախվեր հիմալայներին։ Ինդիանան, Կարճլիկը և Ուիլին ժամանակին են նկատում դա և կործանվող ինքնաթիռից ազատվում են փչովի նավակով դուրս թռչելով։ Ձյունոտ սարերի վրայով վար իջնելով նրանք հայտնվում են վարար գետում։ Նրանք գալիս են Մայապոր, Հնդկաստանի հյուսիսում գտնվող մի անապատային գյուղի։ Գյուղի աղքատ բնակիչներն հավատացած էին, որ նրանց ուղարկել է հինդուական աստված Շիվան, որպեսզի վերջիններս վերադարձնեն սրբավայրից գողացված Շիվա լինգամ քարը և ազատեն գյուղի երեխաներին չարիքի Պանկոտ պալատից։ Պանկոտ ճանապարհվելիս Ինդին ենթադրում է, որ քարը կարող է լինել Շանկարայի հինգ լեգենդար քարերից մեկը, որոնք խոստանում են հաջողություն և փառք։
Եռյակը ջերմ ընդունելություն է ստանում Չատար Լալ (Ռոշան Սեթ) վարչապետի կողմից Պանկոտի պալատում։ Այցելուներին առաջարկում են գիշերել պալատում և հրավիրում են գրոտեսքային ճաշի, որը կազմակերպել է երիտասարդ մահառաջա Զալիմ Սինգհը (Ռաջ Սինգհ)։ Չատար Լալը հերքեց Ինդիի թեորիան և գյուղացիների մտահոգություներն այն մասին, որ պատասխանատու են տեղաբնակների վատ վիճակի և դժբախտությունների համար։ Ավելի ուշ՝ երեկոյան, Ինդիանայի վրա մարդասպան է հարձակվում։ Ինդիանան, Ուիլին և Կարճլիկը փորձում են պարզել, թե ինչն այն չէ պալատում և հայտնաբերում են թունելներ, որոնց մուտքը թաքնված էր Ուիլիի սենյակում գտնվող արձանի հետևում։ Նրանք սկսում են հետազոտել թունելները և անցնում են մի շարք թակարդների միջով։
Եռյակն ի վերջո հայտնվում է ստորերկրյա տաճարում, որտեղ մարդիկ պաշտում են Հինդու աստվածուհի Կալիին և նրան նվիրված մարդկային զոհաբերություններ են անում։ Նրանք բացահայտում են, որ ավազակներին գլխավորում է նրանց արնախում քահանա Մոլա Ռամը (Ամրիշ Պուրի), որի ձեռքերում է գտնվում Շանկարայի հինգ քարերից երեքը։ Նրանք երեխաներին վերածել են ստրուկների, հույս ունենալով գտնել վերջին երկու քարերը և տիրանալ ողջ աշխարհին։ Քանի որ Ինդիանան փորձեց տիրանալ քարերին, իրեն, Ուիլիին և Կարճլիկին բռնում են և առանձնացնում։ Ինդիին ստիպեցին խմել «Կալիի արյուն» կոչվող խմիչքը և վերջինս սկսեց ծառայել ավազակներին։ Ուիլիին որոշվում է ենթարկել մարդկային զոհաբերության, իսկ Կարճլիկին ուղարկում են գերեվարված մյուս երեխաների հետ հանքերում աշխատելու։
Հանքերից դուրս գալուց հետո նրանք հայտնվում են գետնի վրա։ Մոլա Ռամը և նրա օգնականները հասնում են Ինդիանայի հետևից՝ բարձրության վրա գտնվող փայտե ճոճվող կամրջի վրա, որի տակ անցնում էր գետը։ Գետում լիքն էին կոկորդիլոսները։ Իր թուրն օգտագործելով Ինդիանան կտրում է կամուրջը պահող երկու ճոպաններից մեկը, թողնելով որ ամեն մեկն հոգ տանի իր անձը փրկելու մասին։ Ինդիանան հմայանք է ասում, որի պատճառով երեք քարերը դառնում են հրակարմիր։ Քարերից երկուսն ընկնում են գետը, իսկ երրորդ քարն ընկնում է Մոլա Ռամի ձեռքը։ Ինդիանան կարողանում է ճանկել արդեն սառած քարը, իսկ Մոլա Ռամն ընկնում է գետը, որտեղ նրան խժռում է ճահճային կոկորդիլոսը։ Ավազակները փորձում են կրակել Ինդիանայի վրա, մինչև Մահառաջայի կողմից Պանկոտ պալատ կանչած հունական բանակի զինվորները հասնում են օգնության։ Վերջինների կրակոցների ընթացքում ավազակներից շատերը զոհվում են, իսկ մնացածներն էլ շրջափակվում են և գերի վերցվում։ Ինդիանան, Ուիլին և Կարճլիկը ստրկություններից ազատագրված երեխաների հետ միասին հաղթական հասնում են գյուղ և վերադարձնում են սրբազան քարը։
Ստեղծում
Երբ Ջորջ Լուկասն առաջին անգամ Սթիվեն Սփիլբերգին առաջարկեց աշխատել «Ինդիանա Ջոնս։ Կորուսյալ տապանը որոնելիս» ֆիլմի վրա, նա Սփիլբերգին ասել է. «Եթե դու զբաղվում ես առաջին ֆիլմի ռեժիսուրայով, ապա պետք է զբաղվես նաև մյուս երկու ֆիլմերով էլ, քանի որ սա եռագրություն է»։ Բայց հետագայում Սփիլբերգը պարզեց, որ ֆիլմի համար երեք առանձին սցենար դեռ չկա, և ինքը Լուկասի հետ պետք է աշխատի մյուս սցենարների վրա ։ Նրանք փոխեցին ֆիլմի երանգը և այն դարձավ ավելի մռայլ, քան «Ինդիանա Ջոնս։ Կորուսյալ տապանը որոնելիս» ֆիլմը։ Դա կապ ուներ երկուսի տրամադրության հետ, քանի որ Ջորջը խզել էր իր հարաբերությունները կնոջ հետ, իսկ Սթիվենն իր ընկերուհու հետ ։ Ի հավելում դրա, Լուկասը զգաց, որ նույն կերպ «Աստղային պատերազմներ։ Էպիզոդ V։ Կայսրությունը հասցնում է պատասխան հարված» ֆիլմը եղել է մռայլ, քան Աստղային պատերազմներ եռագրության մյուս ֆիլմերը ։
Լուկասը ֆիլմի երկրորդ մասում չէր ուզում, որ չարագործները կրկին նացիստները լինեն ։ Սփիլբերգն ուզում էր ֆիլմում լինի Մարիոն Ռավենվուդը իր հոր՝ Աբներ Ռավենվուդի կերպարի հետ միասին ։ Լուկասն ուզում էր ֆիլմում նկարահանել մոտոցիկլետներով մրցարշավ չինական մեծ պարսպի վրա, որին պետք է մասնակցեր Ինդիանա Ջոնսը։ Չինական կառավարությունը չթույլատրեց նկարահանումները և Լուկասը որպես սյուժետային կերպար առաջ քաշեց Կապիկների արքային ։ Լուկասը սցենար գրեց, որտեղ գործողություններ էին կատարվում Շոտլանդիայում գտնվող ուրվականներով լի դղյակում, սակայն Սփիլբերգը դա նմանեցրեց «Պոլտերգեյստ» ֆիլմի սցենարին։ Եվ ուրվակններով լի դղյակն անմիջապես վերածվում է Հնդկաստանում գտնվող սատանայական տաճարի ։
Լուկասը որոշեց սցենարում ներառել կրոնական պաշտամունք, որը հովանավորում է երեխաների ստրկությունը, սև մագիան և մարդկանց ծիսական զոհաբերությունը։ Ֆիլմի սցենարի վրա աշխատելու հրավիրվեց Լոուրենս Կասդանը, որը զբաղվել էր «Ինդիանա Ջոնս։ Կորուսյալ տապանը որոնելիս» ֆիլմի սցենարով։ Լոուրենս ան մերժել է. «Ես չեմ ուզում կապված լինել ճակատագրի տաճարի հետ։ Ես կարծում եմ, որ դա սարսափելի է, իսկ դա նշանակում է, որ հաճելի չի լինի աշխատել սցենարի վրա։ Ես կարծում եմ, որ «Ճակատագրի տաճարը» ներկայացնում է Լուկասի և Սփիլբերիգ քաոսային կյանքի ժամանակաշրջանը և ֆիլմը կստացվի շատ տգեղ։» Լուկասը Ուիլյարդ Հայկին և Գլորիա Կացին հրավիրեց որպես սցենարիստներ, քանի որ վերջիններս ծանոթ էին Հնդկաստանի մշակույթին ։ Ֆիլմի սցենարի վրա ազդեցություն գործեց «Գանգա Դին» ֆիլմը ։ Լուկասը, Հայկը և Կացը միասին աշխատել են «Սպանություն ռադիոյում» (1994) ֆիլմի ստեղծման վրա, որի գործողությունները կատարվում էին վաղ 1970-ականներին։
1982 թվականի սկզբներին Հայկն ու Կացը 4 օր անցկացրեցին Սքայուոլքեր ռանչոյում` Լուկասի և Սփիլբերգի հետ ֆիլմի սցենարի քննարկումների համար Լուկասը ֆիլմի սցենարի համար 2 նախապայման էր առաջարկել։ Ըստ առաջինի Ինդիանան պետք է գտնվեր և վերադարձներ գյուղից գողացված մի իր։ Իսկ երկրորդն այն էր, որ ֆիլմի գործողությունները պետք է սկսվեր Չինաստանում և ավարտվեր Հնդկաստանում։ Հայկն ու Լուկասն շատ թեթև էին մտածում սցենարի մասին, սակայն Սթիվենը միշտ իրենց կանգնեցնում էր և քննարկում էր դրվագի վիզուալիզացիայի մասին ։
Ըստ Լուկասի նախնական առաջարկի Ինդիանայի ուղեկցորդուհին պետք է լիներ երիտասարդ արքայադուստր, բայց Հայկը, Կացը և Սփիլբերգը չհավանեցին այդ գաղափարը ։ Քանի որ Ինդիանա Ջոնսն անվանվել է ի պատիվ Լուկասի ալյասկայի մալամուտի, Ուիլին անվանվեց ի պատիվ Սփիլբերգի ամերիկյան կոկեր սպանիելի, իսկ Կարճլիկն ի պատիվ՝ Հայկի շան, որի անունը նաև առկա է «Երկաթե սաղավարտ» ֆիլմում ։
Լուկասը Հայկին և Կացին 1982 թվականի մայիսին տվեց «Ինդիանա Ջոնսը և մահվան տաճարը» վերնագրով 20 էջանոց սցենար, որպեսզի սցենարիստները զբաղվեին նրա վերափոխմամբ Շանհայի կռվի տեսարանները, բացառությամբ ինքնաթիռով փախուստի և հանքում վագոնիկներով մրցարշավի, վերցված է «Կորուսյալ տապանը որոնելիս» սցենարի օրիգինալից ։
Ֆիլմը սկսվում է երաժշտական համարով, որը վերցած է «մահվան տաճարի» սցենարից ։ Սթիվենը չի հավանել այդ գաղափարը և ասել է. «Ջորջն ուզում էր ֆիլմը սկսել երաժշտական համարով։ Նա մտադիր էր ներկայացնել Բասբի Բերքլիի պարային համարը»։ Իսկ Ջորջն ասել է. «Սթիվեն, դու ասում էիր, որ ուզում ես մյուզիքլներ նկարահանել։ Ես մտածեցի, որ դա զվարճալի կլինի։»
Լուկասը, Սթիվենը, Կացը և Հայկը մտահոգված էին, թե ինչպես հանդիսատեսի դատին ներկայացնեն Տուգի պաշտամունքը։ Հայկը և Կացը առաջարկեցին նկարահանել վագրի որս, բայց Սփիլբերգն ասաց. «Ճար չկա։ Ես պետք է Հնդկաստանում մնամ բավականին երկար, որպեսզի վագրի որս նկարահանեմ։» Ի վերջո նրանք որոշեցին նկարահանել ճաշկերույթի տեսարան, որտեղ ուտում են բզեզներ, կապիկի ուղեղ և այլ նմանատիպ բաներ։ Կացն ասել է. «Սթիվն ու Ջորջը ոնց որ երեխաներ լինեին։ Նրանք այդ տեսարանը հնարավորինս կոպիտ դարձրեցին։».
Լուկասը Հայկին և Կացին ուղարկեց հմայանքներով լի 500 էջանոց գիրք, որպեսզի վերջիններիս օգնի սցենարի հարցում ։ Առաջին սևագիր տարբերակը պատրաստ եղավ 1982 թվականի օգոստոսի սկզբներին՝ 6 ամիս աշխատանքից հետո։ Կացն ասել է, որ «Սցենարը բավականին լավ էր ստացվել և Ջորգը չէր ուզում այն կորցնել։ Մենք գտնվում էինք ճնշման տակ։ Լուկասը ստիպում էր հնարավորինս արագ աշխատել, որ Սփիլբերգն այդ ժամանակաընթացքում հանկարծ ուրիշ ֆիլմով չզբաղվի։»
Սևագրի երկրորդ տարբերակը պատրաստ էր սեպտեմբերին։ Սկզբնական սցենարում կապիտան Բլումբարտը, Չատար Լալը և պատանի մահառաջան ավելի նշանակի դեր ունեին։ Սցենարից հեռացվեցին օդային կռվի տեսարանները, և Կալիի արյուն խմելիս մարդիկ այլևս զոմբիներ չէին դառնում։ 1983 թվականի մարտ-ապրիլ ամիսներին Հայկն ու Կացը կազմում են սցենարի վերջնական տարբերակը ։
Նկարահանում
Հայկն ավելի ուշ հիշել է, որ սցենարը գրելիս ինքը Լուկասին ասել է. «Ես շատ հնդիկների գիտեմ։ Մենք եղել ենք այնտեղ... Եվ ես կարծում եմ, որ նրանք սցենարին հավանություն չեն տա ու ենթադրում եմ, որ խնդիրներ կլինեն նկարահման պահով»։ Նա ասաց. «Դու կատակո՞ւմ ես։ Դրանով զբաղվելու եք ես և Սթիվը»։ Ամիսներ անց Լուկասը զանգեց Հայկին և ասաց. «Մենք չենք կարող Ինդիանան նկարահանել Հնդկաստանում։ Մենք հիասթափված ենք»։ Այսպիսով ֆիլմի նկարահանումները հիմնականում ընթացան Շրի Լանկայում և Լոնդոնում ։