cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Չանգլի
Չանգլի, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, նախկին Կարսի մարզի Կաղզվանի գավառում։ Գտնվում էր Կաղզվան քաղաքից 18 կմ հարավ֊արևմուտք, Արաքս գետի ձախ կողմում, Չանգլի լճակից մի քանի կմ հյուսիս, ճանապարհին։
Պատմություն
Հնում կոչվում էր Եղևնամայր և մտնում էր Մեծ Հայքի Այրարատ աշխարհի Արշարունիք գավառի մեջ։ Ենթադրվում է, որ Չանգլիում է գտնվել Վաղարշակերտի քաղքեդոնական թեմի աթոռը։ Գյուղն ավերվել է Մեծ եղեռնի տարիներին։
Բնակչություն
Եղել է զուտ հայաբնակ գյուղ։ XIX դարի վերջին ուներ 50 տուն հայ բնակիչ, իսկ 1913 թվականին՝ 780 (85 ընտանիք) հայ բնակիչ։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահություն, երկրագործությունն ու արհեստներն էր։
Պատմամշակութային կառույցներ
Հայտնի է Չանգլիի խաչաձև հատակագծով եկեղեցին, որը կանգուն է առ այսօր։ Չանգլիի խաչքարերի վրա կան 944 և 1282 թվականների արձանագրություններ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Պիժանկա (այլ կիրառումներ)
Պիժանկա, կարող է վերաբերել՝
Մերի Փոփինսը վերադառնում է (ֆիլմ)
«Մերի Փոփինսը վերադառնում է» (Mary Poppins Returns), երաժշտական ֆիլմ՝ նկարահանված ռեժիսոր Ռոբ Մարշալի կողմից։ Հիմնված է Պամելա Թրևերսի «Մերի Պոպինս» հեքիաթ-վիպակի վրա։ Ֆիլմը 1964 թվականի «Մերի Փոփինս» ֆիլմի սիկվելն է։
Ֆիլմի համաշխարհային պրեմիերան կայացել է 2018 թվականի դեկտեմբերի 19-ին ։
Սյուժե
Ֆիլմում գործողություններն ընթանում են առաջին ֆիլմի դեպքերից 25 տարի անց, Լոնդոնում, Մեծ ճգնաժամի տարիներին։ Այլևս մեծացած Ջեյն Բենքսը դարձել է արհմիութենական ակտիվիստուհի, իսկ նրա կրտսեր եղբայրը՝ Մայքլը, բանկում գանձապահ է աշխատում։ Նա ապրում է Բալենու նրբանցքում, № 17 տանը, տնտեսուհի Էլենի և երեք երեխաների՝ Ջոնի, Ջորջի և Աննաբելի հետ։
Մայքլի կնոջ՝ Քեյքթի մահից մեկ տարի անց Բենքսերի ընտանիք է վերադառնում Մերի Փոփինսը։ Կենսուրախ լապտերավառ Ջեքի և իր ինքնատիպ կախարդական ընդունակությունների օգնությամբ Մերին կրկին ընտանիքին պարգևում է ուրախություն և երջանկություն, ինչը նրանց այնքան անհրաժեշտ էր։ Աննաբելին ու եղբայրներին սպասվում է ծանոթություն բազմաթիվ գունագեղ և արտասովոր մարդկանց հետ, ինչպիսին էր օրինակ Մերի Փոփինսի քույր Թոփսի Թարվին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոնդոնում Կատեգորիա:Լոնդոնում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Walt Disney Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան սիքվել ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների սիքվել ֆիլմեր Կատեգորիա:2018 ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական վեպերի էկրանավորումներ Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Անգլիայում Կատեգորիա:Ֆիլմեր ընտանիքի մասին Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում 1930-ականներին Կատեգորիա:Ռոբ Մարշալի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան երաժշտական ֆիլմեր Կատեգորիա:Դիսնեյյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ուոլթ Դիսնեյ ստուդիայի մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ընտանեկան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:2010-ականների ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր
Կրասնի Կլյուչ (այլ կիրառումներ)
Կրասնի Կլյուչ, կարող է վերաբերել՝
Նովայա Սլոբոդա (գյուղ, Շչոլկովսկի շրջան)
Նովայա Սլոբոդա (Новая Слобода), գյուղ Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Շչոլկովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 91 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մոսկվայի մարզի Շչոլկովսկի շրջանի բնակավայրեր
Կարակոյունլու (Զանգեզուրի գավառ)
Կարակոյունլու, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում ։
Բնակչություն
1907 թվականին գյուղն ունեցել է 170, իսկ 1908-ին՝ 269 քուրդ բնակիչ ։
Այչինգիլ
Այչինգիլ, լեռ Զանգեզուրի լեռնաշղթա լեռնահամակարգում, նրա հյուսիսային հատվածում, Թարթառ և Արփա գետերի ջրբաժանի շրջակայքում։ Ղևոնդ Ալիշանը ենթադրաբար նույնացնում է նույն շրջանում գտնվող Դավագյոզլու լեռան հետ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի լեռներ
Քորնելլ Վուլրիչ
Քորնելլ Վուլրիչ (Conrell Woolrich, ), ամերիկացի գրող, որը ստեղծագործում էր նուար (սև դետեկտիվ) ժանրում, որի հիմնադիրն է համարվում։ Վուլրիչն ապրում էր մոր հետ (ծնողները բաժանված էին), սովորել է Կոլումբիական համալսարանում։ Իր առաջին գրքերը գրել է Ֆրենսիս Սքոթ Ֆիցջերալդի ազդեցության տակ։ Չնայած որ իր վեպերում հաճախ է հանդիպում խառնակիչ կնոջ պատկերը, ինքը Վուլրիչը միասեռական էր և ողջ կյանքում ընդամենը մի անգամ է ամուսնացած եղել երեք ամսով։ 1950-ականներին Վուլրիչը բազմաթիվ խնդիրներ է ունեցել. մահացել է նրա մայրը (1957), ինչի հետևանքով Վուլրիչը ծանր հոգեկան ապրումների մեջ է ընկել, նրա մոտ զարգացել է ոտքի փտախտը, որի արդյունքում գրողը մնացել է առանց ոտքի։ Նա մահացավ 1968 թ. սեպտեմբերի 25-ին Նյու Յորքի Marseilles հյուրանոցում։
Վուլրիչի տաղանդը ճանաչել են բազմաթիվ դետեկտիվ ժանրի հեղինակներ։ 1949 թ. Դետեկտիվ գրողների ամերիկյան ասոցիացիան Վուլրիչին շնորհեց Էդգար Ալլան Պոյի պարգևը ։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են թողել նուար ժանրի ֆիլմերի ստեղծողների վրա։ Վուլրիչի վեպերով նկարված է գրեթե 100 էկրանավորում, այդ թվում Ալֆրեդ Հիչքոքի և Ֆրանսուա Թրյուֆֆոյի ֆիլմերը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի դետեկտիվ ժանրի գրողներ Կատեգորիա:Նյու Յորք քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ Կատեգորիա:ԼԳԲՏ վիպասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի վիպասաններ Կատեգորիա:Կոլումբիայի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ վիպասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի պատմվածքագիրներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ
Պիլ Յու (այլ կիրառումներ)
Պիլ Յու, կարող է վերաբերել՝
Ֆուտբոլային լիգայի գավաթի եզրափակիչ 2001
Կատեգորիա:Ֆուտբոլային լիգայի գավաթի եզրափակիչներ Կատեգորիա:2001 ֆուտբոլում
Ստորին Յազվեց
Ստորին Յազվեց (Нижний Язевец), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Պյոզա գետի աջ ափին՝196 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Էյակուլյացիա
Էյակուլյացիան (անգլերեն` Ejaculation) առնանդամի սերմնաժայթքումն է որի արդյունքում առնանդամից դուրս է գալիս սերմնահեղուկ։
Սերմնաժայթքումն սովորաբար համարվում է սեռական հարաբերությունների գագաթնակետը երբ տղամարդու առնանդամը դուրս է թափում առնանդամում կուտակված սերմնահեղուկը։ Տղամարդիկ սովորաբար սերմնաժայթքման կարող են հասնել 5-ից 10 րոպեի ընթացքում սկսելով սեռական հարաբերության սկզբից և առանց դադարի։ Սերմնաժայթքումի արդյունքում դուրս եկած սերմնահեղուկի ծավալը սովորաբար տատանվում է 1,5-ից մինչև 5 մլ, որի ծավալը կախված է տարիքից։
Սերմնահեղուկի դուրս գալուն պես տղամարդու մոտ առաջանում է հաճույքի զգացում, մասնավորապես առնանդամի գլխիկի հատվածում իսկ այդ ընթացքում մարմինը թուլանում է և այդ հաճույքի զգացումը միջինում տևում է 17 վայրկյան, սակայն դրա տևողությունը կարող է տարբեր լինել` մի քանի վայրկյանից մինչև մեկ րոպե։
Էյակուլյացիայի կարելի է հասնել նաև ձեռնաշարժության միջոցով։
Կատեգորիա:Մարդու սեռականություն Կատեգորիա:Ուրոլոգիա
Նիկոլայ Տուպիցին
Նիկոլայ Տուպիցին (Никола́й Кузьми́ч Тупи́цын, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։
Կենսագրություն
1944 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Կրասնի Կուստ (այլ կիրառումներ)
Կրասնի Կուստ, կարող է վերաբերել՝
Պիշեգա (այլ կիրառումներ)
Պիշեգա, կարող է վերաբերել՝
Ռուկշին
Ռուկշին (Рукшин), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Խոտինի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Խոտինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Լալ Բահադուր Շաստրի
Լալ Բահադուր Շաստրի (लालबहादुर शास्त्री, ), անկախ Հնդկաստանի երկրորդ վարչապետը։
Կենսագրություն
Լալ Բահադուրը ծնվել է Մուգհալասարայի քաղաքում (ներկայիս Ուտար Պրադեշ նահանգ)։ Մահաթմա Գանդիի պասիվ դիմադրության շարժմանը մասնակցելու նպատակով 1921 թվականին սկսել է սովորել Քաշիի ազգայնական մասնավոր համալսարանում։ Ավարտելուց հետո ստացել է «Շաստրի»՝ գիտնականի կոչում։ Ընդհանուր առմամբ, բանտարկված է եղել 9 տարի (մասնավորապես, 1940-1946 թվականներին «Սատյագրահա» շարժմանը մասնակցելու համար)։
Հնդկաստանի անկախության հռչակումից հետո դարձել է Ուտար Պրադեշի ներքին գործերի նախարարը։ 1951 թվականին նշանակվել է Լոկ Սաբհի գլխավոր քարտուղար, հետո՝ Ջավահառլալ Ներուի կառավարության երկաթուղիների նախարար։ Այդ պաշտոնից հեռացել է Թամիլ Նադու նահանգի Արյալուրի երկաթուղու աղետից հետո։ Հերթական ընտրություններից հետո՝ 1961 թվականին, նշանակվել է տրանսպորտի նախարար, հետո՝ Հնդկաստանի ներքին գործերի նախարար։
1964 թվականի մայիսի 27-ին Ներուն մահացել է, և Կոնգրեսի կուսակցությունում սկսվել է իշխանության համար պայքար։ Ներուի նման պահպանելով սոցիալիստական կողմնորոշումը` Շաստրին ներկայացվել է որպես ՀԱԿ ձախ թևի ներկայացուցիչ՝ վախենալով կենտրոնաջական Մորարջի Դեսայիի ուժեղացումից, և 1964 թվականի հունիսի 9-ին հաստատվել է վարչապետի պաշտոնում, չնայած այդ պաշտոնի համար պայքարում նախընտրելի թեկնածուն Դեսային էր։
Շաստրին փորձում էր խուսափել ներքին քաղաքականության մեջ կտրուկ փոփոխություններից՝ միշտ փոխզիջումների գնալով։ Բայց նրա կառավարությունը չկարողացավ հաղթահարել տնտեսական ճգնաժամը և պարենի անբավարարության խնդիրը։
1965 թվականին սկսվել է երկրորդ հնդկա-պակիստանական պատերազմը։ Հիմնական մարտական գործողությունները տեղի են ունեցել Քաշմիրում և Փանջաբում։ Պակիստանը կարծում էր, որ հնդկական Քաշմիրում ապստամբություն կբարձրանա, բայց դա տեղի չի ունեցել։ Չնայած պակիստանցիներին հաջողվել է Փանջաբում առաջ գնալ մինչև հնդակական տարածքի խորքը` հնդկական զորքերը կարողացել են հաջողության հասնել Քաշմիրում, բացի այդ, հնդկական զորքը Լահորը հրետանակոծության է ենթարկել։
Հիշատակ
Վարչապետի պաշտոնում Շաստրին ծառայել է միջազգային հարթակում Հնդկաստանի ՀԱԿ-ի դիրքի ամրապնդման համար։
Շաստրին դարձել է Հնդկաստանի առաջին քաղաքացին, որը հետմահու արժանացել է Հնդկաստանի բարձրագույն պետական քաղաքացիական պարգևին՝ Բհարատ Ռատնային։ Նրա հիշատակին է նվիրված Դելիի «Վիջայ Գատ» հուշահամալիրը։ Տաշքենդում կանգնեցվել է Շաստրիի կիսնադրին, փողոցներից մեկը կոչվել է նրա անունով։
Պիվիկ Հայկական
Պիվիկ Հայկական, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, նախկին Կարսի մարզի Կաղզվանի գավառում։ Գտնվում էր Նախիջևանի տեղամասում ։
Լալ Բահադուր Շաստրի
Հիշատակ
2005 թվականին Շաստրիի պատվին անվանվել է Վարանասի քաղաքի օդանավակայանը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հնդկաստանի վարչապետներ Կատեգորիա:Հնդկաստանի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Հնդկական ազգային կոնգրեսի անդամներ Կատեգորիա:20-րդ դարի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Անկախության ակտիվիստներ Կատեգորիա:Սրտամկանի ինֆարկտից մահացածներ
Էլամ
Էլամ, Ելամ, Եղիմաիս, Շուշաստան, հին ստրկատիրական պետություն Պարսից ծոցից հյուսիս, Կերքա և Կարուն գետերի ավազանում։ Մայրաքաղաքն էր Շոշը (Շուշ, Շուշան)՝ Կերքա գետի ափին։
Պատմական տեղեկություններ
Աստվածաշնչում «քաջ նետաձիգներ» ելամացիները հիշատակվում են իբրև Սեմի սերունդներ։ Սակայն նրանց ցեղախմբի կամ լեզվախմբի հարցը պատմագիտության մեջ դեռևս անորոշ է։ Ելամի արևելյան կողմում բնակվող ցեղերը, որոնց մուգ մաշկի համար հին հույն հեղինակներն անվանել են եթովպացիներ, հավանորեն ցեղակից են Հնդկաստանի դրավիդներին։ Վաղ դասակարգային հարաբերությունների ձևավորմանը զուգընթաց Ելամում առաջացել են մանր պետական միավորումներ կամ քաղաք-պետություններ, որոնք հիշատակվում են մ․թ․ա․ 3-րդ հազարամյակի կեսի շումերական վավերագրերում։ Մ․թ․ա․ 24-23-րդ դարերում Էլամը ենթարկվել է Աքքադի գերիշխանությանը, զգալի չափով կրել նրա քաղաքակրթության ազդեցությունը։ Մ․թ․ա․ 22-րդ դարում Էլամն անկախացել և հզորացել Է։
Էլամի թագավորները
Էլամի Պուզուր-Ինշուշինակ թագավորը, որի գահանիստն էր Ավան քաղաքը, իրեն անվանում էր հզոր արքա, որին Ինշուշինակ աստվածը պարգևել է համաշխարհային տիրապետություն։ Մ․թ․ա․ 21-րդ դարում Էլամն ընդունել է Շումերա-աքքադական պետության գերիշխանությունը։ Էլամի որոշ քաղաքներում իշխել են շումեր կուսակալներ։ Ուր քաղաքի Շուլգի թագավորի օրոք Շոշում կառուցվել է քաղաքի հովանավոր աստծուն՝ Ինշուշինակին նվիրված տաճար։ Մ․թ․ա․ 21-րդ դարի վերջին Էլամը կրկին անկախացել է և Կուտիր-Նախունտ թագավորի գլխավորությամբ մասնակցել շումերա-աքքադական տիրակալության կործանմանը։ Հզորացած Էլամը մ․թ․ա․ 19-րդ դարում տիրել է նույնիսկ Հարավային Միջագետքին։ Կուտուրմապուկը և Վարադ-Սինը արձանագրություններում իրենց փառաբանում են որպես շումերների ու նրանց մշակույթի խնամակալներ։ Շումերի քաղաքներում նրանք կատարել են շինարարական աշխատանքներ։ Վարադ-Սինին հաջորդել է նրա եղբայրը՝ Ռիմ-Սինը, որը շուրջ 30 տարի Լարսայի համար պայքարել է Բաբելոնիայի Համմուրաբի թագավորի դեմ։ Համմուրաբին, ի վերջո, գրավել է ոչ միայն Լարսան, այլև Էլամի արքայանիստ Ցամուտբալը։ Էլամում ապաստանած Ռիմ-Սինը Համմուրաբիի մահից հետո փորձել է վերագրավել Լարսան, բայց հաջողություն չի ունեցել։ Մ․թ․ա․ 18-13-րդ դարերում Էլամը ենթարկվել է կասիտական ցեղերի տիրապետությանը։ Վերջինիս անկումից հետո Էլամը նոր վերելք է ապրել։ Իսկ Շուտրուկ-Նախունտ I թագավորը հիմնել է ուժեղ տերություն։ Թագավորությունն առավելապես հզորացել է նրա որդու՝ Շիլհակ-Ինշուշինակի օրոք, Էլամի սահմանները տարածվել են Պարսից ծոցից մինչև Նուգա, Եփրատից մինչև Կենտրոնական Իրան։ Նրա հաջորդի՝ Հուտելուտուշ-Ինշուշինակի ժամանակ Էլամը ենթարկվել է բաբելական Նաբուգոդոնոսոր Գ թագավորի հարձակումներին և անկում ապրել։ Այնուհետև Էլամի դեմ բազմիցս կռիվներ է մղել Ասորեստանը, և Էլամը հաճախ դաշնակցել է Բաբելոնիային։ Աշշուրբանիպալ թագավորին հաջողվել է մ․թ․ա․ 639 թվականին վճռական հաղթանակ տանել Էլամի դեմ, այն ենթարկել Ասորեստանի գերիշխանությանը։ Մ․թ․ա․ 6-րդ դարից թուլացած Էլամը հպատակվել է Մարաստանին, ապա Աքեմենյան Պարսկաստանին և մտել նրանց տերության մեջ՝ որպես առանձին սատրապություն։ Էլամի հնագույն պետական ավանդներին կռթնող Աքեմենյան առաջին գահակալները կրել են «Անչանի արքա» տիտղոսը և թողել են նաև էլամերեն արձանագրություններ։
Էլամերեն բնագրերում Հայաստանը կոչվում է Խար-Մինայապ կամ Հար-Մինայապ։
Կատեգորիա:Էլամ Կատեգորիա:Պատմական մարզեր Կատեգորիա:Մերձավոր Արևելքի պատմական պետություններ
Պիչա (այլ կիրառումներ)
Պիչա, կարող է վերաբերել՝
Մժնկերտ Ներքին (Ստորին Բասենի գավառ)
Մժնկերտ Ներքին, գյուղ (քաղաք, գյուղաքաղաք, ավան) Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բասենի գավառակում՝ Ստորին Բասենում։ Գտնվում էր Խորասան գյուղաքաղաքից 24 կմ հյուսիս-արևելք, Սարիղամիշ տանող ճանապարհին։
Անվանումներ
Գյուղն ունեցել է հետևյալ անվանումները. Մաժանկերտ, Մանազկերտ, Մեժինկերտ, Մեջենգերդ, Մեջենգերտ, Մեջենկերտ, Մեջենկերտ Ներքին, Մեջենկիրտ, Միջինգերտ, Մեջինկերտ, Մեջինկերտ Ներքին, Մընժընկերտ, Մժնկերտ, Մժնկերտ Ստորին, Միճինկիրտ, Միջինկիրտ, Մծնկերտ, Մնժնկերտ, Մնջընկերտ, Մջնկերտ, Պժնկերտ։
Պատմություն
Գյուղի մասին առաջին անգամ հիշատակել է Ստեփանոս Օրբելյանը (XIII դար)։ Միջին դարերում եղել է եպիսկոպոսանիստ։
Ըստ թուրքական աղբյուրներ XVII դարում գյուղը հանդիսանում էր Մժնկերտի վագառի (Ստորին Բասեն) կենտրոնը։
Մեզ է հասել 1336 թվականին գրված մի Ավետարան։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը երկարգործությունն ու առևտուրն էր։
Պատմամշակութային կառույցներ
Մժնկերտ Ներքինի մոտ գտնվում են 6-7 մետր հաստություն ունեցող հին բերդի ավերակներ։ Բերդի ամրոցի արևելյան կողմում՝ լեռան մեջ փորված են մի քանի եկեղեցիներ։ Գյուղն ունեցել է 7 գերեզմանոց, որոնցից մեկում թաղված է տաղասաց Խաչատուր Կեչառեցին (XIII դար) ։
Կրասնի Մայակ (այլ կիրառումներ)
Կրասնի Մայակ, կարող է վերաբերել՝
Իվան Շուվալովի հուշարձան (Մոսկվա)
Իվան Շուվալովի հուշարձան (Памятник Ивану Шувалову), հուշարձան Ռուսաստանի մայրաքաղաք Մոսկվայում, որը նվիրված է Մոսկվայի համալսարանի հիմնադիրներից մեկին և նրա առաջին հոգաբարձու Իվան Շուվալովին։ Տեղադրվել է 2005 թվականին՝ Մոսկվայում Ռամենկի շրջանում, Լոմոնոսովի պողոտայում։
Պատմություն
2001 թվականին քանդակագործ Զուրաբ Ծերեթելին ստեղծում է կայսրուհի Ելիզավետա Պետրովնայի ֆավորիտ Իվան Շուվալովի հուշարձանը և առաջարկում այն տեղադրել Սանկտ Պետերբուրգում։ Սակայն այս գաղափարը հավանության չի արժանանում, և Ծերեթելիին առաջարկում են քանդակը տեղադրել Ի. Ե. Ռեպինի անվան գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտի բակում (մինչև 1918 թվականը՝ Գեղարվեստի կայսերական ակադեմիա, որի հիմնադիրը Իվան Շուվալովն էր), սակայն նա հասնում է նրան, որ քանդակի համար տեղ է հատկացվում Միխայիլ Լոմոնոսովի հուշարձանի դիմաց՝ Վորոբյովի գորիում գտնվող Մոսկվայի պետական համալսարանի գիտական գրադարանի առջև։
Նկարագրություն
Հուշարձանը պատրաստված է բրոնզից։ Նրա բարձրությունը պատվանդանի հետ 4 մետր է, տրամագիծը՝ 10 մետր, քաշը՝ 20 տոննա։ Այն պատրաստելու համար պահանջվել է ավելի քան մեկ տարի։
Իվան Շուվալովը պատկերված է նստած, ձեռքին՝ Ելիզավետա Պետրովնայի՝ Մոսկվայի համալսարանը ստեղծելու մասին հրամանը.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հուշարձաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:2005 հիմնադրումներ Ռուսաստանում Կատեգորիա:Մոսկվայի հուշարձաններ
Կուկուձոր (գետ)
Կուկուձոր, գետ Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզում։ Սկիզբ է առնում Գեղամա լեռների կենտրոնական մասից և Կարմիրգյուղից 2,5 կմ հարավ ձախից միախառնվում Գեղարքունիք գետին։ Երկարությունը 17 կմ է ։
Ռոն (դեպարտամենտ)
Ռոն (ֆրանսերեն՝ Rhône), դեպարտամենտ Ֆրանսիայի արևելքում։
Պատմական տեղեկություններ
Ռոն դեպարտամենտը ստեղծվել է 1793 թ. օգոստոսի 12-ին, երբ նախկին Ռոն-է-Լուար դեպարտամենտը բաժանվեց երկու մասերի։
Աշխարհագրական տվյալներ
Ռոն դեպարտամենտի տարածքով հոսող գետերն են՝ Ռոնը և Սոնը։
Հարևան դեպարտամենտներն են՝ Էնը, Իզերը, Լուարը և Սոն-է-Լուարը։
Տարբեր ժամանակներում Իզերից Ռոն դեպարտամենտին են անցել որոշ համայնքներ՝ Ներկայումս համայնքների քանակն է` 293։ Տարածքը 3249 քառ.կմ է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի գավառներ Կատեգորիա:1793 հիմնադրումներ Ֆրանսիայում
Պլոտվա (այլ կիրառումներ)
Պլոտվա, կարող է վերաբերել՝
Կարմրախածի սագ
Կարմրախածի սագ, բադերի ընտանիքին պատկանող թռչուն։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Տարածվածություն
Զբաղեցնում է տունդրայի և անտառատունդրայի խիստ սահմանափակ տարածք Յամալ թերակղզուց մինչև Թայմիր։ Ձմռանը հանդիպում է Անդրկովկասում, Կասպից ծովի ափերին, Իրանում, Միջագետքում։ Հայաստանում գրանցված է ընդամենը երկու անգամ՝ Սևանա լճի ավազանում և Արմաշի ձկնաբուծական լճակներում ։
Էկոլոգիա
Բնադրման շրջանում հանդիպում է տունդրայի և անտառատունդրայի առավել չոր ու բարձրադիր, ջրին մոտ տարածքներում, ձմռանը` ջրամբարներին մոտ գտնվող տափաստաններում, մշակովի դաշտերում, լճերում։
Բնադրում են գետերի խոտաբույսերով և թփուտներով պատված թեք ափերին՝ 4-5 զույգերից կազմված գաղութներով։ Ձվերը 3-6 հատ են, կաթնագույն, կանաչակապտավուն երանգով, 63-69 մմ։ Թխսումը տևում է 24-26 օր։ Երբեմն նույն բնում կարող են բնադրել մի քանի էգ, և դրանցում կուտակվում է մինչև 50 ձու, որոնցից դուրս եկած ձագերը խնամվում են երկու ծնողների կողմից ։
Պահպանություն
Հազվագյուտ, պատահական չվահյուր տեսակ է, որն ընդգրկված է ԲՊՄՄ Կարմիր ցուցակում և Վտանգնահատվում է որպես վտանգված տեսակ։ Գրանցված է Բեռնի կոնվենցիայի Հավելված 2-ում։
Թվաքանակը և դրա փոփոխության միտումները բացակայում են։
Վտանգման հիմնական գործոնները հայտնի չեն։
Անհրաժեշտ է կազմակերպել թվաքանակի հաշվառումներ ողջ տարվա ընթացքում։
Պահպանվում է «Սևան» ազգային պարկում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թռչուններ Կատեգորիա:Բադեր Կատեգորիա:Վտանգված տեսակներ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված կենդանիներ
Յոտա (տառ)
Յոտան (հունարեն` ιώτα), հունական այբուբենի իններորդ տառն է։ Հունական այբուբենում թվային արժեքն է` 10։ Այդ տառից է առաջացել լատինական այբուբենի I տառը։
Աշոտ Ոսկանյան (պետական գործիչ)
Աշոտ Երջանիկի Ոսկանյան, հայ պետական գործիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Նախարարներ Կատեգորիա:1953 ծնունդներ Կատեգորիա:Հայ տնտեսագետներ
Ավեղ աղբյուր
Ավեղ աղբյուր (Ավել Բուհար), հովիտ Արևմտյան Հայաստանում՝ Բիթլիսի նահանգի Մուշի գավառի Ավեղ աղբյուր գյուղի շրջակայքում ։
Կրասնի Վոստոկ (այլ կիրառումներ)
Կրասնի Վոստոկ, կարող է վերաբերել՝
Պոդլեսնայա (այլ կիրառումներ)
Պոդլեսնայա, կարող է վերաբերել՝
Պոզորիխա (այլ կիրառումներ)
Պոզորիխա, կարող է վերաբերել՝
Ռուսաանթուբան
Ռուսաանթուբան (რუსაანთუბანი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Խաշուրի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 800 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խաշուրից հեռու է 11 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 85 մարդ ։
Նովայա Սլոբոդա (գյուղ, Գագարինսկի շրջան)
Նովայա Սլոբոդա (Новая Слобода), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 5 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Գագարինսկի շրջանի բնակավայրեր
Զելյոնոե (գյուղ, Վեսելինովոյի շրջան)
Զելյոնոե (Зелене), գյուղ Ուկրաինայի Նիկոլաևի մարզի Վեսելինովոյի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Ստարոսիրոտսկոե։ Հիմնադրվել է 1880 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Զելյոնոե գյուղում բնակվում էր 269 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,593 կմ²։
Աստղային պատերազմներ։ Էպիզոդ IV։ Նոր հույս
«Աստղային պատերազմներ։ Էպիզոդ IV: Նոր հույս» (Star Wars), ռեժիսոր Ջորջ Լուկասի ֆիլմերից, որի գլխավոր դերերը մարմնավորում են Մարկ Հեմիլը, Հարիսոն Ֆորդը, Քերի Ֆիշերը, Փիթեր Կաշինգը, Ալեկ Գինեսը, Էնթոնի Դենիելսը, Քեննի Բեյքերը, Փիթեր Մեյհյուն, Դևիդ Պրաուսը, Ջեյմս Էրլ Ջոնսը։ «Աստղային պատերազմներ» սագայի առաջին նկարահանված ֆիլմն է, թեև այն հանդիսանում է որպես ֆիլմաշարի չորրորդ մաս։ Ֆիլմը արժանացել է բազում մրցանակների՝ 7 Օսկար, մեկ Ոսկե Գլոբուս և այլն։
Սյուժե
Ֆիլմի գործողությունները ծավալվում են Տատուինում, որն անապատային մոլորակ է։ Արդեն ծերացած Օբի Վան Կենոբին փրկում է երիտասարդ Լյուկ Սկայուոքերին, որը փորձում է գտնել իր կորած դրոիդին։ Այդ պահից սկսած նա հասկանում է, որ ինքը Ջեդայ ասպետներից մեկն է։ Քաղաքացիական պատերազմի արդյունքում գալակտիկան հետ է գրավվել, իսկ ապստամբների զորքերը հիմա մարտնչում են կայսրի դեմ։ Հան Սոլոն, որը վարձկան օդաչու էր, ճակատագրի բերումով ընկերակցում է Լյուկին և Օբի Վանին և նրանք երկու դրոիդների՝ R2D2-ի և C-3PO-ի հետ գնում են որոնելու ապստամբների առաջնորդին՝ արքայադուստր Լեային։ Հերոսներին սպասվում է հուսահատ պայքար սարսափեցնող Դարդ Վեյդերի և նրա մահացու գործիքի՝ «Մահվան Աստղի» հետ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1977 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ջորջ Լուկասի ֆիլմեր Կատեգորիա:Օսկարակիր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մարտաֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆանտաստիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Աստղային պատերազմներ Կատեգորիա:20th Century Fox ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Կալիֆոռնիայում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլիայում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Լավագույն երաժշտության համար Օսկարի մրցանակակիր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան գիտաֆանտաստիկ էքշն ֆիլմեր Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիր ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան էքշն արկածային ֆիլմեր Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի ֆիլմերի ազգային գրանցամատյանի ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոէպոպեաներ Կատեգորիա:Ֆանտաստիկ ֆիլմեր տիեզերքի մասին Կատեգորիա:Ֆիլմեր այլմոլորակայինների մասին Կատեգորիա:Լոնդոնում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:Pinewood Studios-ում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:«Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:BAFTA մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:1970-ականների ֆիլմեր
Հովանոցավորներ
Հովանոցավորներ կամ նեխուրազգիներ (Umbelliferae, Apiaceae), երկշաքիլ բույսերի ընտանիք։ Բազմամյա խոտաբույսեր են, հազվադեպ՝ թփեր կամ ցածրաճ ծառեր։
Ընդհանուր տեղեկություններ
Ցողունը սնամեջ է՝ հաստացած հանգույցներով։ Տերևները հերթադիր են, առանց տերևակիցների, երկակի կամ եռակի փետրաձև կտրտված, ծաղիկները՝ կանոնավոր, մանր, երկսեռ՝ խմբված պարզ կամ բարդ հովանոցներում, երբեմն՝ գլխիկներում։ Խոշոր ցեղերից են անիսոնը, երնջնակը, նարդեսը, եզնակողը ևն։ Հովանոցավորների մեջ կան վայրի և մշակովի արժեքավոր բույսեր (գազար, համեմ, սամիթ, սիբեխ, նեխուր ևն), բազմաթիվ մոլախոտեր (ջամջամ, տուրգենիա, աստղագազար, շուշանբանջար ևն)։ Շատ տեսակներ դեղաբույսեր են (սմիրնիոպսիս, մարգացնծու ևն)։ Որոշ հովանոցավորներ լավագույն եթերայուղատու են։
Հայաստանում
Հայաստանում հայտնի է 67 ցեղ՝ 134 տեսակով, որոնք աճում են ալպիական մարգագետիններից (գետնահովանոցուկ) մինչև անապատներն (օշակ) ու կիսաանապատները (սիբեխ)։ Կան ճահճային, խիստ չորասեր և միջանկյալ էկոլոգիական ձևեր։ Հազվագյուտ, էնդեմիկ և անհետացող ավելի քան 20 տեսակ (Զեդելմեյերի մարգացնծու, Սոֆիայի գինեծաղիկ, Շովիցի նարդես, Վանատուրի երնջնակ, Վայքի ստենոտենիա ևն) գրանցված է Հայաստանի Կարմիր գրքում։
Անատոլի Ուլանով
Կենսագրություն
1977 թվականից զբաղվել է դիվանագիտական գործունեությամբ։
Հովանոցավորներ
Հայաստանում
Կատեգորիա:Հայաստանի բուսական աշխարհ Կատեգորիա:Հովանոցավորներ Կատեգորիա:Բույսերի ընտանիքներ
Անատոլի Ուլանով
Գրականություն
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Պոժա (այլ կիրառումներ)
Պոժա, կարող է վերաբերել՝
Պոժյոգ (այլ կիրառումներ)
Պոժյոգ, կարող է վերաբերել՝
Կուրաղբյուր (լիճ)
Կուրաղբյուր, Քուրբուլաղ լիճ, լիճ Հայաստանի Արագածոտնի մարզում, Արագած լեռան հյուսիսարևելյան լանջին, ծովի մակարդակից 2985 մ բարձրության վրա։ Մակերեսը 0,1 կմ2 :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի լճեր
Ագալ
Ագալ (նաև՝ Աալ , Աղալ), լեռ Հայաստանի Լոռու մարզում, Վիրահայոց լեռնաշղթայում, Լալվարից 15 կմ հարավ ։ Վլադիմիր Մինորսկին նույնացնում է Աալ լեռան հետ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լոռու մարզի լեռներ
Ջալալ
Ջալալ, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, նախկին Կարսի մարզի Կաղզվանի գավառում։ Գտնվում էր Կարս քաղաքից 38 կմ հարավ֊արևելք, Նախիջևանի տեղամասում, սարավանդի վրա։
Պատմություն
Գյուղն ավերվել է Մեծ եղեռնի տարիներին։ Բնակիչները գաղթել են Արևելյան Հայաստան։
Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 56 տուն՝ 396 հայ, իսկ 1913 թվականին՝ 396 (54 ընտանիք) հայ բնակիչ։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը երկրագործությունն ու անասնապահությունն էր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Կրասնի Օկտյաբր (այլ կիրառումներ)
Կրասնի Օկտյաբր, կարող է վերաբերել՝
Պոլդնևայա (այլ կիրառումներ)
Պոլդնևայա, կարող է վերաբերել՝
Չուրուկ (Ստորին Բասենի գավառ)
Չուրուկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բասենի գավառակում՝ Ստորին Բասենում։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Տես նաև
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Կրասարի կամուրջ
Կրասարի կամուրջ, գտնվում է Հայաստանի Շիրակի մարզում՝ Աշոցքի տարածաշրջանում՝ Ախուրյան գետ գետի վտակներից մեկի վրա, կառուցվել է 19-րդ դարում։
Կամուրջի վրա կա եռալեզու՝ հայերեն, ռուսերեն և թուրքերեն արձանագրություն․
Կամուրջն այսօր էլ կա, չնայած գտնվում է վթարաին վիճակում, բայց միակ կապող ճանապարհն է հարևան Սեպասարի գյուղի հետ։
Խորհրդային տարիներին կամուրջի վրայով բավականին մեծ չափերի խողովակներ են անցկացրել, որը շահագործվել է մինչև մինչև 1970-ական թվականները, որի պատճառով փլուզվել է կամրջի արևմտյան կողմի՝ 1-ին և 2-րդ թռիչքների միջև գտնվող պատերը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Շիրակի մարզ
Վերածնունդ հուշահամալիր (Ապարան)
«Վերածնունդ» հուշահամալիր, Բաշ-Ապարանի հերոսամարտի հուշակոթող, հուշահամալիր Հայաստանի Արագածոտնի մարզի Ապարան քաղաքի մերձակայքում։ Ընդգրկված է Ապարանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկում։
Պատմություն
Հուշահամալիրը կառուցվել է ի հիշատակ Մեծ եղեռնի, Ապարանի հերոսամարտի և Երկրորդ աշխարհամարտում զոհվածների ։ Հուշահամալիրը բաղկացած է երեք առանձին հուշակոթողներից՝
Հուշարձանը կառուցված է սև տուֆից։
1994 թվականին հուշահամալիրի սկզբնամասում՝ անտառի մեջ, հիմնադրվել է զինվորական պանթեոն, որտեղ գտնվում են 1991-1994 թվականներին տեղի ունեցած Արցախյան ազատամարտի, հետագա տարիներին հայ-ադրբեջանական շփման գծում տեղի ունեցած սահմանային բախումների և 2020 թվականին տեղի ունեցած հայ-ադրբեջանական պատերազմի ժամանակ զոհված հայ ազատամարտիկների, զինծառայողների գերեզմանները։
2000 թվականի մայիսի 28-ին «Վերածնունդ» հուշահամալիրի արևմտյան եզրաթմբի վրա հուղարկավորվել է Ապարանի հերոսամարտի ղեկավար Դրոյի՝ Դրաստամատ Կանայանի աճյունը։ Դրաստամատ Կանայանի գերեզմանն ունի բազալտե բրգի տեսք և ընդգրկված է Հայաստանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի հուշարձաններ Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության հուշարձաններ Կատեգորիա:Ապարանի շենքեր և կառույցներ
Շլոմիթ Մալկա
Շլոմիթ Մալկա (שלומית מלכה), իսրայելցի մոդել, որը Նկարահանվել է Ռալֆ Լորեն կորպորացիա, Maybelline, L’Oréal, Schwarzkopf, Bebe-ի և Müller Yogurt ապրանքանիշերի գովազդներում։ 2013 թվականին նա դասվել է Իսրայելի ամենաբարձր վարձատրվող մոդելների տասնյակում ։ 2015 թվականին նա դարձել է ներքնազգեստ արտադրող իտալական Intimissimi ապրանքանիշի դեմքը։
Կենսագրություն
Պարտադիր զինվորական ծառայության ընթացքում նրա ֆեյսբուքյան լուսանկարները նկատել է մոդելային գործակալությունը, որն Իսրայելի պաշտպանության բանակից թույլտվություն է ստացել ծառայությունը և մոդելի աշխատանքը համատեղելու համար ։ 2014 թվականի մարտին նա եֆրեյտորի կոչումով անցել է պահեստազոր։ Նույն թվականին նա տեղափոխվել է Նյու Յորք։ 2015 թվականին նա դարձել է ներքնազգեստ արտադրող իտալական Intimissimi ապրանքանիշի դեմքը։
Ամուսնացել է իսրայելցի դերասան Յեհուդա Լևիի հետ։
Պոլուդեննայա (այլ կիրառումներ)
Պոլուդեննայա, կարող է վերաբերել՝
(7397) 1986 QS
(7397) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1986 թվականի օգոստոսի 26-ին Անրի Դեբեոնի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,784923 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,3323 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2376 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1697,53 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,212072 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 8,68° անկյուն։
աստերոիդը պատկանում է Գեֆյոնի աստերոիդների ընտանիքին, որի մեջ ներառված են այս պահին հայտնի 766 անդամներ։ Ընտանիքի ներքին սահմանը անցնում է 2,74 ա. մ. հեռավորության վրա Արեգակից, իսկ արտաքին սահմանը՝ 2,82 ա. մ.-ի վրա։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է S դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս S Կատեգորիա:Գեֆյոնի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1986 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Անրի Դեբեոնի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Աբրամ Դերման
Աբրամ Բորիսովիչ Դերման (երբեմն հանդիպում է Բերկովիչ հայրանունով, Абрам Борисович Дерман, ), ռուս գրող, քննադատ, գրականության և թատրոնի պատմաբան։
Կենսագրություն
Սովորել է Ս. Պոլյակովի անվան ուսումնարանում (Գորլովկա)։ Եղել է հանքի բովապետ։ Արտասահմանում բուժվել է տուբերկուլոզից։ Ապրել է Պոլտավայում, Սիմֆերոպոլում։ 1914 թվականին ընդունվել է Մոսկվայի առևտրային ուսումնարան։ 1916 թվականին Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի համար էքստեռն քննություններ է հանձնել։
Հետաքրքրվել է Նիկոլայ Միխայլովսկու և Վլադիմիր Կորոլենկոյի գաղափարներով։
Կորոլենկոյի ուղղումներով և աջակցությամբ առաջին պատմվածքը հրատարակվել է «Ռուսական հարստություն» թերում 1903 թվականին։ Տպագրվել է «Պոլտավշչինա», «Ռուսական հարստություն», «Աստծո աշխարհ», «Ռուսական միտք», «Ժամանակակից» և այլ թերթերում։ Հայտնի է Անտոն Չեխովի և Փոքր թատրոնի մասին աշխատանքներով։
Թաղվել է Վագանկովյան գերեզմանատանը (37-րդ հատված)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գրաքննադատներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրականություն Կատեգորիա:Ռուս գրողներ Կատեգորիա:Ռուս գրականագետներ Կատեգորիա:Վագանկովյան գերեզմանատանը թաղվածներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ռուս գրաքննադատներ Կատեգորիա:Չեխովագետներ Կատեգորիա:Թատերագետներ ըստ ազգության Կատեգորիա:Խորհրդային գրողներ
Կուճիգետ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի գետեր Կատեգորիա:Ծավ գետի վտակներ
Ուրանիոս Անտոնինոս
Ուրանիոս Անտնինոս (Լուկիոս Հուլիոս Ավրելիոս Սուլպիցիոս Սեվերոս, Ուրանիոս Անտոնինոս), հռոմեական կայսր, ուզուրպատոր 252(?)-254 թթ.։
Զոսիման հավանաբար սխալվել է՝ նշելով, որ Ուրանիոս Անտոնինոսը ապստամբել է Հելիոգաբալոսի և Ալեքսանդր Սևերոսի կառավարման տարիների։ Այս ուզուրպատորի մասին քիչ բան է հայտնի։ Նա եղել է Էլ-Գաբալի քուրմ Էմեսսայում (Սիրիա)։ Նրա հայրը եղել է էմեսսացի մեծահարուստ (Հուլիոս) Ուրանիոս Անտոնինոսը։ 252 թ. Ուրանիոսը ապստամբել և ամրոցը պահել է 2 տարի։ Նրա հետագա ճակատագիրը անհայտ է։
Շատ հավանական է, որ Ուրանիոսը ապստամբած լինի Հելիոգաբալոսի օրոք։ Որոշ հետազոտողներ նրա կառավարումը թվագրում են 217-219 թթ., այլք 249-251 թթ. կամ 252-254 թթ.։ Պահպանվել են մի քանի դրամներ, որոնց վրա հունարենով փորագրած է եղել Ուրանիոսի անունը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հռոմեական ուզուրպատորներ
Սանկովցի
Սանկովցի (Санківці), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Խոտինի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Խոտինի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Կրասնի Օստրով (այլ կիրառումներ)
Կրասնի Օստրով, կարող է վերաբերել՝
Պոկշա (այլ կիրառումներ)
Պոկշա, կարող է վերաբերել՝
Կասկածյալ
Կասկածյալ, անձ, որին ձերբակալել են հանցագործության կատարման կասկածով կամ որի նկատմամբ, նախքան մեղադրանք առաջադրելը, ընտրել են խափանման միջոց։
Կասկածյալի նկատմամբ խափանման միջոց կիրառվում է որպես բացառություն և հանվում է, եթե սահմանված որոշակի ժամանակահատվածում (օրինակ՝ 10 օրվա ընթացքում) մեղադրանք չի առաջադրվում։
Կասկածյալին պարտավոր են հարցաքննել ոչ ուշ, քան ձերբակալման պահից 24 ժամ անց։ Կասկածյալն իրավունք ունի իմանալ, թե ինչ հանցագործության մեջ են կասկածում իրեն, բացարկ հայտնել քննություն կատարող անձի, թարգմանի դեմ, բացատրություն տալ, ներկայացնել ապացույցներ և այլն։
Մեղադրանք առաջադրելու պահից Կասկածյալը դառնում է մեղադրյալ։
Կատեգորիա:Քրեական դատավարական իրավունք
Նովայա Սլոբոդա (գյուղ, Սմոլենսկի շրջան)
Նովայա Սլոբոդա (Новая Слобода), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի կազմում։
Կասկադյան լեռներ
Կասկադյան լեռներ (Cascade Range), լեռներ Հյուսիսային Ամերիկա մայրցամաքում, ԱՄՆ-ի և Կանադայի արևմուտքում՝ Կորդիլիերաների համակարգում։ Երկարությունը՝ մոտ 1000 կմ է։
Նշանավոր են Ռեյնիր (4392 մ), Շասթա (4317 մ), Բեյքեր, Լասեն Պիկ, Հուդ հրաբուխները։ Կազմված են մեզոզոյան ապարներից, պալեոգեն-նեոգենի լավաներից։ Լանջերը մասնատված են, անտառապատ։
Նովայա Սլոբոդա (գյուղ, Սմոլենսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Սմոլենսկի շրջանի բնակավայրեր
Պիեռ Ժան Բերանժե
Պիեռ Ժան Բերանժե (Pierre-Jean de Béranger, ), ֆրանսիացի բանաստեղծ և երգերի հեղինակ, Բերանժեն մեծ ժողովրդականություն էր վայելում իր կենդանության օրոք, սակայն մահվանից մի քանի տասնամյակ անց նրա փառքը խամրեց։ Նրան անվանել են «բոլոր ժամանակների ֆրանսիացի ամենաճանաչված երգահանը» և «ֆրանսիական շանսոնի առաջին աստղը»։ Նրա «Աղքատ կին» և «Վայր ընկնող աստղեր» բանաստեղծությունները հայերեն է թարգմանել Միքայել Նալբանդյանը։
Կասկադյան լեռներ
Անվանում
Անվանումը տրվել է լեռնաշղթայի լանջերը սղոցող Կոլումբիա, Ֆրեյզեր, Քլամատ և այլ գետերի առաջացրած աստիճանավոր ջրվեժների (կասկադների) առատության պատճառով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի լեռնաշղթաներ Կատեգորիա:Կանադայի լեռնաշղթաներ
Պիեռ Ժան Բերանժե
Կյանքի վաղ շրջանը և կարիերան
Բերանժեն ծնվել է իր պապիկի տանը, Փարիզի Մոնտորգուել փողոցում, այս փողոցը Բերաժեն անվանել է. «Փարիզի ամենակեղտոտ և անհանգիստ փողոցներից մեկը»։ Չնայած այն փաստին, որ իր հոր ազգանվան դիմաց օգտագործվում էր «դը» մասնիկը Բերանժեի ընտանիքը չուներ ազնվական ծագում, իրականում նա սերում էր պանդոկապանների և դերձակների տոհմերից, վերջինիս մասին նա նշել է իր «Դերձակը և փերին» երգում։ Երեխա ժամանակ նա շատ ամաչկոտ էր և թույլ, սակայն կարողանում էր քարից բալեր պատրաստել։ Իր առաջին բանաստեղծությունը՝ «Հուլիսի 14-ը» նա գրել է 1789 թվականին։ 1796 թվականին նա սկսում է աշխատել իր հոր հետ։ Սակայն 1798 թվականին նրանց գործընկերությունը լուծարվում է, և Բերանժեն կրկին սկսում է ստեղծագործել։ Հուսահատված լինելով նա նամակ է գրում Լուսիեն Բոնապարտին, որի հետ կցում է նաև իր աշխատանքներից մի քանիսը։ Լուսիեն Բոնապարտը հետաքրքրվում է երիտասարդ բանաստեղծի աշխատանքով, և նրան իր պանսիոնում հազար ֆրանկի դիմաց աշխատանք է տալիս, և պատվիրում նրան գրել մի բանաստեղծություն «Ներոնի մահը» վերնագրով։ Հինգ տարի անց, 1809 թվականին նա սկսում է աշխատել Ֆրանսիայի կայսրական համալսարանում, որտեղ ստանում է հավելյալ հազար ֆրանկի աշխատավարձ, այս դեպքից հետո նրա կյանք առավել կանոնավոր ձև է ստանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Պեր Լաշեզ գերեզմանատանը թաղվածներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի կոմպոզիտորներ
Ֆլևոլանդ
Ֆլևոլանդը (Flevoland) Նիդերլանդների տասներկու մարզերից (պրովինցիաներից) մեկն է։ Գտնվում է երկրի կենտրոնական հատվածում. հարավից սահմանակցում է Նիդերլանդների Ուտրեխտ և Խելդերլանդ մարզերին, արևմուտքից՝ Հյուսիսային Հոլանդիային, հյուսիսից՝ Ֆրիսլանդիային, իսկ արևմուտքից՝ Օվերեյսել մարզին։ Ունի 381.660 բնակիչ (2008 թ.), գլխավոր քաղաքը Լելիստադ քաղաքն է, իսկ ամենամեծ քաղաքը Ալմերեն է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1986 հիմնադրված պետություններ և տարածքներ Կատեգորիա:1986 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Պոնի (այլ կիրառումներ)
Պոնի, կարող է վերաբերել՝
Ձիթահանք (Կաղզվանի գավառ)
Ձիթահանք, գյուղ Արևելյան Հայաստանում, նախկին Կարսի մարզի Կաղզվանի գավառում։ Գտնվում էր Սարիղամիշ քաղաքից 30 կմ հարավ֊արևմուտք, Խորասանի գավառակի սահմանի վրա։
Պատմություն
Մինչև 1878 թվականի Բեռլինի պայմանագրի կնքումը մտնում էր Էրզրումի նահանգի Խորասանի գավառի մեջ։ Գյուղի մոտ կային հին շինություններ, որոնք օգտագործվում էին որպես փարախներ։
1915 թվականին հայերը մեծ դժվարությամբ գաղթեցին Արևելյան Հայաստան։
Բնակչություն
1877-1878 թվականներին ուներ 260, 1907-ին՝ 744, 1913֊ին՝ 872 (76 ընտանիք) հայ բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Սաոանիսուբան
Սաոանիսուբան (სავანისუბანი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Խաշուրի շրջանում ։
Պոնյու (այլ կիրառումներ)
Պոնյու, կարող է վերաբերել՝
Իգոր Ուսաչով
Իգոր Ուսաչով (И́горь Григо́рьевич Усачёв, ), խորհրդային և ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։
Մաուրիցիո Սարի
Մաուրիցիո Սարի (Maurizio Sarri, իտալացի ֆուտբոլային մարզիչ։ Ներկայումս մարզում է Յուվենտուսը ։
Իգոր Ուսաչով
Կենսագրություն
1947 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության բարձրագույն դիվանագիտական դպրոցը։
Մաուրիցիո Սարի
Վաղ կարիերա
Սարին իր կարիերան սկսել է Տոսկանայում՝ մարզելով մի քանի փոքր ֆուտբոլային ակումբներ և գրանցելով մի շարք հաջողություններ ։ 2000 թվականին նա պայմանագիր կնքեց Սանսովինոյի հետ՝ օգնելով թիմին տեղափոխվել Սերիա C : Այստեղ նա աշխատեց 3 տարի՝ 2003 թվականին պայմանագիր կնքելով Սանջիովանեզեի հետ։
2005 թվականին Սարին պայմանագիր կնքեց Սերիա B-ում հանդես եկող Պեսկարայի հետ։ Այստեղ նա հաջողությունների չհասավ, ինչից հետո մարզեց մի շարք այլ իտալական ակումբներ, մասնավորապես՝ Արեցոն, Ավելինոն, Վերոնան, Պերուջան, Գրոսետոն, Ալեսանդրիան և Սորենտոն։ Վերջինիս մարզելու ժամանակ, Սորենտոն սկսեց ցուցադրել գեղեցիկ հարձակվողական ֆուտբոլ՝ ձմեռային դադարի ժամանակ զբաղեցնելով 4-րդ հորիզոնականը, ինչի շնորհիվ 2012 թվականին նա պայմանագիր կնքեց Էմպոլիի հետ։
Իգոր Ուսաչով
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Մաուրիցիո Սարի
Վաղ կարիերա
Իր առաջին մրցաշրջանում Էմպոլիի հետ, ակումբը զբաղեցրեց 4-րդ հորիզոնականը Սերիա B-ում՝ Սերիա A-ի փլեյ-օֆֆ փուլում պարտվելով Լիվորնոյին։ 2013-14 մրցաշրջանում Սարիի հետ Էմպոլին զբաղեցրեց 2-րդ հորիզոնականը և տեղափոխվեց Սերիա A: Թեև ֆուտբոլային երկրպագուները կարծում էին, որ 2014-15 մրցաշրջանում Էմպոլին հետ դուրս կմնա Սերիա B, սակայն նրանք զբաղեցրեցին 15-րդ հորիզոնականը։
Նապոլի
2015 թվականի հունիսի 11-ին Սարին 1 տարվա պայմանագիր կնքեց Նապոլիի հետ՝ փոխարինելով հեռացող Ռաֆայել Բենիտեսին ։
Իր առաջին մրցաշրջանում Սարին Նապոլի բերեց Էլսեիդ Հյուսային, Պեպե Ռեյնային , Ալանին , ովքեր միանգամից դարձան թիմի հիմնականի կազմի խաղացողներ, իսկ Նապոլին զբաղեցրեց 2-րդ հորիզոնականը՝ զիջելով Յուվենտուսին, ինչից հետո Սարին երկարաձգեց իր պայմանագիրը 3 տարով։ Այնուամենայնիվ, հաջորդ ամռանը Նապոլին 90 միլիոն եվրոյի դիմաց վաճառեց Գոնսալո Իգուաինին, ով կարողացել էր հավասարվել Սերիա A-ի մրցաշրջանի ամենաշատ գոլերի ռեկորդին՝ հեղինակած 36 գոլերով։ 2016-17 մրցաշրջանում Նապոլին զբաղեցրեց 3-րդ հորիզոնականը, իսկ Սարին ճանաչվեց Սերիա A-ի լավագույն մարզիչը և ստացավ Էնցո Բեարցոտի մրցանակը։ 2018 թվականի ձմռան դադարին Նապոլին զբաղեցնում էր 1-ին հորիզոնականը առաջնությունում՝ 26 տարվա մեջ առաջին անգամ ։ Թիմը սկսեց մրցաշրջանը լավ մարզավիճակում՝ գրանցելով ակումբի հաջորդական հաղթանակների ռեկորդը՝ 8 հաղթանակով ։ 2017-18 մրցաշրջանը Նապոլին ավարտեց 2-րդ հորիզոնականում՝ 4 միավորով զիջելով Յուվենտուսին ։ 2018 թվականի մայիսի 23-ին թիմի գլխավոր մարզիչ նշանակվեց Կառլո Անչելոտտին  ։
Չելսի
2018 թվականի հուլիսի 14-ին Սարին նշանակվեց Չելսիի գլխավոր մարզիչ ՝ փոխարինելով Անտոնիո Կոնտեին, ով հեռացվել էր նախորդ օրը  ։ Իր առաջին խաղում որպես թիմի մարզիչ, Չելսին պարտվեց Անգլիայի սուպերգավաթի Մանչեսթեր Սիթիի դեմ խաղում  ։ Սարին դարձավ պատմության առաջին մարզիչը, որը անպարտելի է եղել Պրեմիեր Լիգայի իր առաջին 12 հանդիպումներում ։ Այս շարքը դադարեցվեց նոյեմբերի 24-ին, երբ Չելսին պարտվեց Տոտենհեմին  ։ 2019 թվականի փետրվարի 24-ին՝ Անգլիայի լիգայի գավաթի եզրափակչի Մանչեսթեր Սիթիի դեմ հանդիպման վերջում Սարին փորձեց փոխարինել դարպասապահ Կեպա Արիսաբալագային , սակայն Կեպան հրաժարվեց լքել խաղադաշտը, իսկ Չելսին պարտվեց հետխաղյա 11-մետրանոցների հարվածաշարում ։ Մայիսի 29-ին Սարին նվաճեց իր առաջին գավաթը մարզչական կարիերայում՝ Չելսիի հետ հաղթելով ՈՒԵՖԱ Եվրոպայի Լիգան ։ 2018-19 մրցաշրջանի վերջում նա հայտարարեց ակումբից հեռանալու մասին  ։
Յուվենտուս
2019 թվականի հունիսի 16-ին Սարին 3 տարվա պայմանագիր կնքեց Յուվենտուսի հետ  ։ Օգոստոսին նրա մոտ հայտնաբերվեց թոքաբորբ, ինչի պատճառով Սարին բաց թողեց 2 հանդիպում   ։
Մարզչական վիճակագրություն
2019 թվականի հոկտեմբերի 5-ի դրությամբ
Ակումբային
Չելսի
Ջին Շրիմփտոն
Ջին Ռոզմարի Շրիմփտոն (Jean Rosemary Shrimpton, ), անգլիացի մոդել և դերասանուհի։ Աշխարհի առաջին սուպերմոդելներից մեկն է և նորաձևության իկոնա ։ 2012 թվականին Շրիմփթոնը ըստ Թայմ ամսագրի ընդգրկել է «Բոլոր ժամանակների 100 ամենաազդեցիկ նորաձևության իկոնաները» ցանկում ։
Վաղ տարիներ
Ծնվել է Բակինգեմշիրում (Անգլիա), սովորել է St Bernard's Convent դպրոցում (Սլաու)։ Երբ նա 17 տարեկան էր, ընդունվեց Langham Secretarial College քոլեջը Լոնդոնում։ 1960 թվականին նա սկսեց աշխատել որպես մոդել և հայտնվեց այնպիսի հայտնի ամսագրերի շապիկներին, ինչպիսիք են՝ Vogue, Harper's Bazaar և Vanity Fair ։
Գործունեություն
Իր գործունեության ընթացքում նրան բազմիցս կոչել են «աշխարհի ամենաշատ վարձատրվող մոդել», «ամենահայտնի մոդել»  , «աշխարհում ամենաշատ լուսանկարահանված մոդել»  , «աշխարհի ամենագեղեցիկ դեմք», «ամենագեղեցիկ կինը աշխարհում»   , «րոպեի դեմքը», «60–ականների դեմքը» և այլն։ 1963 թվականին Glamour ամսագիրը նրան հայտարարեց որպես «տարվա մոդել»։
1965 թվականին նա օգնեց ստեղծել մինի կիսաշրջազգեստները, որի արդյունքում երկու անգամ գործնական այցով մեկնեց Ավստրալիա, որը հովանավորել էր Victoria Racing Club ակումբը և տեղական սինթետիկ մանրաթել արտադրող ընկերությունը, որոնք օգնեցին ստեղծել շուտով շատ հայտնի դարձած զգեստը։ Դրա համար նա վաստակեց 2000 ֆունտ ստերլինգ, որը այդ թվականներին բավականին մեծ գումար էր ։
Երբ նա ժամանեց Մելբուրն, առաջացրեց սկանդալ, քանի որ հագել էր Քոլին Ռոլֆի ստեղծած սպիտակ զգեստը, որը ուներ 10 սմ․ երկարություն, չէր կրել գլխարկ և ձեռնոցներ, այլ թևին կապել էր տղամարդու ժամացույց, որը այդ ժամանակներում շատ անսովոր էր։ Շրիմփթոնը չէր պատկերացնում, որ կարժանանա նման սկանդալային արձագանքների ԶԼՄ–ների և մարդկության կողմից ։
1986 թվականին The Smithereens խմբի «Behind the Wall of Sleep» երգի մեջ հիշատակվում է Շրիմփթոնի անունը ։
Անձնական կյանք
Շրիմփթոնը և Դեյվիդ Բեյլին սկսեցին ժամադրվել իրենց համագործակցություններից ոչ ուշ, սակայն այն ընդհատվեց 1964 թվականին ։ Այդ ժամանակահատվածում Բեյլին ամուսնացած էր, սակայն բաժանվել էր, կարծելով, որ կապերը պետք է շարունակեր Շրիմփթոնի հետ ։ Նրա մյուս հայտնի սիրավեպն է եղել Տերենց Սթեմփի հետ։ Սակայն 1979 թվականին նա ամուսնացավ լուսանկարիչ Մայքլ Քոքսի հետ Պենզանսում, երբ նա արդեն չորս ամիս հղի էր և սպասում էին իրենց երեխային՝ Թադեուսին (ծնվել է 1979 թվականին)։ Նրանք Պենզանսի Cornwall հյուրանոցի սեփականատերերն են ։
2012 թվականի հունվարի 26–ին BBC Four ալիքը ստեղծեց ֆիլմ, կոչված «We'll Take Manhattan», որը պատմում էր Շրիմփթոնի և Բեյլիի սիրավեպի մասին։ Շրիմփթոնի դերը կատարում էր Քարեն Գիլանը ։
Օռելյակի արգելոց
Օռելյակի արգելոց (Ореляк), բնական արգելոց Բուլղարիայի հարավ-արևմուտքում գտնվող Պիրին լեռնաշղթայի կենտրոնական հատվածում: Այն գտնվում է Գոցե Դելչևի համայնքում, Բլագոևգրադի մարզ: 1985 թվականի փետրվարի 22-ին հայտարարվեց Կենտրոնական Պիրինի ամենաբարձր գագաթ Օռելյակ լեռան (2.099 մ) հարևանությամբ հաճարենու հին անտառների պաշտպանության մասին : Այն զբաղեցնում է 757 հա կամ 7.57 կմ² տարածք :
Աշխարհագրական նկարագրություն
Արգելոցի սահմանը ձգվում է հիմնական լեռնաշղթայից դեպի Օռելյակ լեռան հյուսիսային մասը: Լեռնաշղթան ինքնին արգելոցի բուֆերային գոտում է: Արևելյան հատվածը գտնվում է Մարեվո գետի վտակ Լաժնիչկա գետի հովտում: Օռելյակի արգելոցը գտնվում է 900 մ-ից մինչև 1800 մ բարձրության վրա: Ժայռե հիմքը ձևավորվել է մարմարից: Կլիման մայրցամաքային միջերկրածովյան և ալպիական է բարձրադիր բարձրության վրա:
Բուսակ աշխարհ
Եվրոպական հաճարենու անտառները (Fagus sylvatica) պահպանման կարևորագույն նշանակություն ունեն: Նրանց միջին տարիքը ավելի քան 150 տարի է, և չնայած մեծ տարիքին, անտառները շատ խիտ են մնացել: Արգելոցի ստորին հատվածներում հաճարենու անտառները փոխարինվել են այլ տերևաթափ ծառերով, ինչպիսիք են եվրոպական բոխին (Ostrya carpinifolia, սովորական բոխի) և Հարավ-եվրոպական ծաղկող հացենին (Fraxinus ornus, հացենի սպիտակ): Արևմտյան հատվածներում, մոտ 1700 մ բարձրության վրա, կան նաև մակեդոնական սոճու (Pinus peuce, ռումելիական սոճի) փոքր տարածքներ:
Օռելյակի արգելոցում աճում են բուլղարական և բալկանյան էնդեմիկ խոտաբույսերի տեսակներ, այդ թվում՝ Պիրինի թեյ (Sideritis scardica), Draba scardica, Achillea chrysocoma, Saxifraga ferdinandi-coburgi, Viola grisebachiana, Polygala rhodopaea, Arabis ferdinandi-coburgii, Thymus perinicus և այլն:
Կենդանական աշխարհ
Չնայած արգելոցի փոքր տարածությանը, կենդանական աշխարհը շատ բազմազան է: Տիպիկ կենդանիները ընդգրկում են գորշ արջը, գորշ գայլը, կարմիր աղվեսը, վայրի խոզը, այծյամը, հունական գետի գորտը, հրային սալամանդրան և այլն:
Կրասնոգորսկոե (այլ կիրառումներ)
Կրասնոգորսկոե, կարող է վերաբերել՝
Բաշգեղ (Խորասանի գավառ)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Օռելյակի արգելոց
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բուլղարիայի ազգային պարկեր Կատեգորիա:Բուլղարիայի բնություն Կատեգորիա:Բուլղարիայի լեռներ
Սոբու
Սոբու, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառում ։ Գտնվում է Կապան քաղաքից 26 կմ հարավ-արևելք, անտառապատ վայրում ։
Ըստ ոմանց համապատասխանում է Սյունիք աշխարհի Կովսական գավառի Ծոբի գյուղին։
Պատմություն
Հետագայում գյուղն ընդգրկվել է Ադրբեջանական ՍՍՀ-ի Զանգելանի շրջանում։ Արցախյան առաջին պատերազմի ժամանակ տարածքն անցել է Արցախի Քաշաթաղի շրջան։ 2020 թվականի Արցախյան երկրորդ պատերազմի արդյունքում տարածքը Քաշաթաղի ողջ շրջանի հետ անցել է Ադրբեջանի հսկողության տակ ։
Բնակչություն
1907 թվականին գյուղն ունեցել է 336, իսկ 1908-ին՝ 580 կովկասի թաթար բնակիչ ։