cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Բանասիրություն
Բանասիրությունը գրավոր կամ բանավոր ավանդված տեքստերի, հիշատակարանների, տեքստաբանական հետազոտությունների (լեզվի, ոճի, տաղաչափական հատկությունների, բանագիտական, ազգագրական ու հնագիտական կողմերի ուսումնասիրության) ամբողջությունը ներկայացնող գիտություն է։ Տարբեր դարաշրջաններում նրա ոլորտը նեղացել կամ ընդլայնվել է։ Դասական արտահայտություն է ունեցել հին հնդիկների, հույների ու հռոմեացիների մոտ. էական զարգացում ունեցավ վերածնության շրջանում և նրանից հետո։
Ջրահարսը (մուլտսերիալ)
Կերպարներ
Սեբաստիան - խեցգետին և Արիելի դաստիարակ
Բանասիրություն
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Հասարակական գիտություններ Կատեգորիա:Բանասիրություն
Ջրահարսը (մուլտսերիալ)
Կերպարներ
Ֆլաունդեր - ձուկ, ամենահավատարիմ ընկերը Արիելի և երբեմն կոնֆլիկտ է ունենում Սեբաստիանի հետ
Տրիտոն - Արիելի հայրը՝ Ատլանտիկայի թագավորը։ Խելացի կառավարիչ էր, բայց երբեմն դաժան էր վարվում Արիելի հետ
Ուրչին - Արիելին սիրող դեռահաս ջրփեսա
Կերպարների հնչյունավորողներ
Կատեգորիա:Անգլերեն հեռուստասերիալներ
Աքսոր
Աքսոր, քրեական պատժատեսակ, որի դեպքում դատապարտյալը որոշակի ժամկետով կամ անժամկետ հեռացվում է իր բնակության վայրից՝ պարտադիր վերաբնակեցվելով որոշակի վայրում։ Ըստ խորհրդային քրեական իրավունքի, աքսոր կարող է նշանակվել որպես հիմնական կամ լրացուցիչ պատիժ՝ 2-5 տարի ժամանակով։ Որպես լրացուցիչ պատիժ աքսոր կիրառվում է միայն օրենքում՝ հատկապես մատնանշված դեպքերում։ Աքսոր չի տարածվում մինչև հանցագործության պահը 18 տարին չբոլորած անձանց, հղի և խնամքի տակ մինչև 8 տարեկան երեխաներ ունեցող կանանց նկատմամբ։
Մալոե Իբրաևո
Մալոե Իբրաևո (Малое Ибраево, Кесе Ибрай), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աուրգազինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 127 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աուրգազինսկի շրջանի բնակավայրեր
Դաչնոե (գյուղ, Զմիյովի շրջան)
Դաչնոե (Дачне), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Զմիյովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1680 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Զմիյովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1680 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Օբյեկտ կողմնորոշված ծրագրավորում
Օբյեկտի հատկանիշներից մեկն այն է, որ իր սեփական ընթացակարգերը հասանելիություն ունեն և հաճախ կարող են փոփոխել իր իսկ տվյալների դաշտերը (օբյեկտները ունեն this կամ self հասկացությունները)։ ՕԿԾ֊ում համակարգչային ծրագրերը կազմված են օբյեկտներից, որոնք գտնվում են իրար հետ փոխազդեցության մեջ։
Առավել լայնորեն օգագործվող ծրագրավորման լեզուներից շատերը (օր․՝ C++, Java, Python) բազմապարադիգմ են և այս կամ այն չափով ապահովում են օբյեկտ-կողմնորոշված ծրագրավորման հնարավորություն, սովորաբար  իմպերատիվ և պրոցեդուրային ծրագրավորման համադրությամբ։ Կարևոր օբյեկտ-կողմնորոշված լեզուներից են Ջավա, C++, C#, Python, R, PHP, Visual Basic .NET, ՋավաՍկրիպտ, Ruby, Perl, Object Pascal, Objective-C, Dart, Swift, Scala, Kotlin, Common Lisp, MATLAB, և Smalltalk։
Պատմություն
ՕԿԾ-ն առաջացել է պրոցեդուրային ծրագրավորման գաղափարախոսության զարգացման արդյունքում, որտեղ տվյալները, և դրանք մշակող ֆունկցիաները ձևականորեն կապված չեն։
Ներկայումս օբյեկտ-կողմնորոշված ծրագրավորման լեզուները ամենատարածվածն են աշխարհում, սակայն, օրինակ՝ օպերացիոն համակարգերի ծրագրավորման ոլորտում մինչև հիմա օգտագործվում են պրոցեդուրային մոտեցման սկզբունքները, որոնց կրիչն է լայն տարածում գտած Սի լեզուն։
ՕԿԾ սահմանումը
ՕԿԾ-ի հիմքում ընկած է օբյեկտ հասկացությունը։ Օբյեկտը դա մի ՛՛սև արկղ՛՛ է, որին կարելի է ուղարկել հաղորդագրություններ և որը կարող է այդ հաղորդագրություններն արձագանքել՝ օգտագործելով իր տվյալները։ Օբյեկտի տվյալները ծածկված(փակված) են մնացած ծրագրի համար, սա կոչվում է Ինկապսուլյացիա։ Ինկապսուլյացիայի առկայությունը բավարար է լեզուն օբյեկտային անվանելու համար, բայց օբյեկտ-կողմնորոշված ծրագրավորման առավելությունները զգալու համար անհրաժեշտ է, որ լեզուն ապահովի նաև ժառանգում և պոլիմորֆիզմ։ Չնայած ՕԿԾ-ի ավելի քան քառասունամյա պատմությանը, մինչ այսօր չկա ՕԿԾ-ի կոնկրետ սահմանում, և տարբեր գրքերում կարելի է հանդիպել տարբեր սահմանումների։
Հիմնական հայեցակարգերը
ՕԿԾ-ում դաս հասկացության առաջացումը պայմանավորված է նման վարքագծով բազմաթիվ օբյեկտներ ունենալու ցանկությամբ։ Այստեղ դասը տվյալների աբստրակտ տիպ է, որը ստեղծվում է ծրագրավորողի կողմից։ Այս տեսանկյունից դիտելիս՝ օբյեկտները այդ աբստրակտ տիպի արժեքներ են, իսկ դասի սահմանումը տալիս է դրանց տվյալների ներքին կառուցվածքը և այդ տվյալների հետ կատարվելիք գործողությունները։ Եթե մի քանի դաս ունեն համանման վարքագիծ, ապա տրամաբանական է կոդ չկրկնելու ցանկությունը՝ ինչը իրականցվում է ժառանգման միջոցով։ Ժառանգման սկզբունքն այն է, որ կարիք չկա սահմանել մի քանի միանման դաս, երբ ուղղակի կարելի է խմբավորել այդ դասերի ընդհանուր մասերը մի ծնող դասի մեջ և այնուհետև ժառանգել մնացածը այդ դասից՝ դրանց սահմանման մեջ նշելով միայն ծնողի նկատմամբ տարբերությունները։
Տարբեր դասերի օյեկտների համատեղ օգտագործման անհրաժեշտությունը բերում է պոլիմորֆիզմ գաղափարի ներդրմանը։ Սա հնարավորություն է տալիս տարբեր դասերի օբյեկտները գրանցել նույն տիպի փոփոխականների մեջ։ Այս պայմաններում, հաղորդագրություն ուղարկող օբյեկտը իրականում կարող է ինֆորմացիա չունենալ ընդունողի դասի մասին, այսինքն նույն տիպի փոփոխականներին (որոնք պարունակում են տարբեր դասերի օբյեկտներ) ուղարկված հաղորդագրությունը կառաջացնի տարբեր ռեակցիաներ։
Շատ ժամանակակից լեզուներում հաղորդագություն ուղակելու տակ նկատի ունենք մեթոդի կանչը՝ օբյեկտները ունեն դրսից հասանելի մեթոդներ և դրանց կանչերով ապահովվում են օբյեկտների փոխազդեցությունները։ Այս լեզուներից են C++, Java, Oberon-2...
Ծրագրերի նախագծման օբյեկտ-կողմնորոշված մոտեցում
ՕԿԾ-ն կողմնորոշված է՝ ծրագրավորողների թիմերի կողմից, խոշոր ծրագրային համակարգեր նախագծելու վրա։ Այս դեպքում ընդհանուր համակարգի և առանձին կոմպոնենտների ստեղծումը, այնուհետև դրանց միավորումը կարող է կատարվել տարբեր մարդկանց կողմից։ Շատ հաճախ պրոյեկտի մասին ամեն ինչ ոչ-ոք չի իմանում։
Օբյեկտ-կողմնորոշված նախագծման էությունն է երկու հիմնական հարցի պատասխանելու մեջ՝
Մասերի բաժանումը կատարվում է այնպես, որ այդ մասերից յուրաքանչյուրը ունենա մինիմալ չափ, ճշգրիտ սահմանված պարտականություններ և հնարավորինս քիչ փոխազդի մնացած ծրագրի հետ։
Կոմպոնենտների առանձնացումից և դրանց միջև փոխահարաբերությունների (ինտերֆեյս) սահմանումից հետո, դրանցից յուրաքանչյուրը կարելի է ծրագրավորել մնացածից գրեթե անկախ (պահպանելով որոշակի տեխնոլոգիական կարգապահություն)։
Մեծ կարևորություն ունի դասերի հիերարխիայի ճիշտ կառուցումը։ ՕԿԾ-մոտեցումներով ստեղծված մեծ համակարգերի հայտնի խնդիրներից մեկը՝ դա այսպես կոչված բազային դասի փխրունության խնդիրն է։ Խնդիրն այն է, որ նախագծման հետագա փուլերում՝ երբ դասերի հիերարխիան արդեն կառուցված է և դրա հիմքի վրա արդեն գրվել է բավականին մեծ քանակությամբ կոդ, բազային դասի մեջ փոփոխություն մտցնելը դառնում է գրեթե անհնար։ Քանի որ բազային դասը նախագծողին հայտնի չէ, թէ իր նախագծած դասի ժառանգներում այդ դասի պահվածքի փոփոխությունը ինչի է կարող հանգեցնել։
Նախագծման ձևանմուշներ
Օբյեկտ-կողմնորոշված նախագծման խնդիրների լուծման բազմաթիվ մոտեցումներ կան։ Դրանցից ամենատարածվածը հայտնի է նախագծման ձևանմուշներ անունով։ Լայն կիրառության մեջ «նախագծման ձևանմուշներ» տերմինը կարող է վերաբերվել ծրագրային ապահովման նախագծման ժամանակ սովորաբար առաջացող, ընդհանուր, կրկնվող ցանկացած խնդիրների լուծման ձևանմուշներին։ Այս սովորաբար առաջացող խնդիրներից որոշները ունեն մասնավորապես օբյեկտ-կողմնորոշված մշակմանը հատուկ ենթատեքստ և լուծումներ։
Չորսի ավազակախմբի նախագծման ձևանմուշներ
Նախագծման մոդելներ. Օբեյկտ կողմնորոշված ծրագրավորման մեջ բազմակի օգտագործման տարրեր ֊ը 1994թ.-ին լույս տեսած ազդեցիկ գիրք է գրված Էրիխ Գամմայի, Ռիչարդ Հելմի, Ռալֆ Ջոնսոնի և Ջոն Վլիսիդեսի կողմից, որոնց հաճախակի կոչում են "Gang of Four" (հայերեն՝ Չորսի ավազակախմումբ)։ Գրքում նկարագրված են ծրագրավորման հաճախ հանդիպող 23 խնդիրներ և դրանց լուծման ձևանմուշները։ Գիրքը նկարագրում է հետևյալ ձևանմուշները․
SOLID և GRASP ուղեցույցներ
SOLID֊ը ծրագրավորման 5 գործելակերպերի մնեմոնիկ հապավում է․
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ծրագրավորում
Օսինովկա (Չերնովոյ Նարիկի վտակ)
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Տոմը գտնվում է Նովոկուզնեցկ քաղաքից մինչև Կեմերովո քաղաք, գետի ենթաավազանը՝ Տոմ։ Գետի ավազանը՝ Վերին Օբից մինչև Իրտիշ թափվելը.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Էստոնական կրոն (դրամական միավոր)
Էստոնական կրոն (kroon), Էստոնիայի արժույթը 1928-41 և 1992-2010 թվականներին։
Միջազգային կոդը՝ ISO 4217 — EEK։
Էստոնական առաջին կրոն
Էստոնական առաջին կրոնը շրջանառության մեջ է դրվել 1928 թվականին։ Այն փոխարինել է էստոնական մարկին (1 կռոն= 100 մարկ)։ Արժույթը գործածվել է մինչև Էստոնիայի՝ ԽՍՀՄ-ին միացումը, որից հետո կրոնը 1 ռուբլին = 0.8 էստոնական կրոն փոխարժեքով փոխարինվել է սովետական ռուբլով։
Էստոնական երկրորդ կրոն
Էստոնական երկրորդ կրոնի ձևավորման մրցույթը հայտարարվել է անկախության հռչակումից 1 տարի 8 ամիս առաջ՝ 1989 թ. դեկտեմբերի 15-ին։ Շրջանառության մեջ է դրվել 1992 թվականի հունիսի 20-ին. սովետական ռուբլին փոխարինվել է 1 կրոն = 10 ռուբլի փոխարժեքով։ 1992 թ. սեպտեմբերի 1-ից մինչև 2010 թվականի դեկտեմբերի 31-ը էստոնական կրոնը Էստոնիայի Հանրապետության տարածքում գործող միակ պաշտոնական փողն էր։
2011 թվականի հունվարի 1-ից վճարման պաշտոնական միջոց դարձավ եվրոն ։ Նախապես որոշված էր կրոնը եվրոով փոխարինել 2007 թվականին, սակայն կրոնի՝ այդ ժամանակվա ինֆլյացիայի պայմաններում հնարավոր չէր իրականացնել փոխարինումը ։ 2010 թ. հունիսի 8-ին 16 երկրների ֆինանսների նախարարների հանդիպման ժամանակ պաշտոնապես հաստատվեց Էստոնիայի` Եվրամիության կազմի մեջ ընդգրկումը։ Նույն հանդիպման ընթացքում հաստատվեց կրոնի` եվրոով փոխարինելու փոխարժեքը՝ 15,6466 կրոն = 1 եվրո։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի դրամական միավոներ
Վենդի Ռենար
Վենդի Թերեզ Ռենար, ֆրանսիացի ֆուտբոլիստ, որը խաղում է և ավագն է Ֆրանսիայի ֆուտբոլի կանանց առաջնության Օլիմպիկ Լիոն ակումբում և Ֆրանսիայի կանանց ֆուտբոլի ազգային թիմում։
Վաղ կյանք
Ռենարը ծնվել է Մարտինիկայում, Կարիբյան ավազանի Ֆրանսիայի կղզի։ Նա չորս դուստրերից ամենափոքրն էր, իսկ նրա հայրը մահացել էր թոքերի քաղցկեղից, երբ նա դեռ ութ տարեկան էր ։ Նախքան մայրցամաքային Ֆրանսիա տեղափոխվելը, Ռենարը խաղում էր իր հայրենի կղզի Մարտինիկայի Essor-Préchotain թիմում։
Երբ Ռենարը 15 տարեկան էր, թռչել է Ֆրանսիա, փորձելու ընդունվել INF Clairefontaine ֆուտբոլի կենտրոն, սակայն նա չի ընդունվել ազգային վերապատրաստման ծրագիր ։ Հետագայում նա գնացքով գնացել է Լիոն, և բազմաթիվ հաջող վերապատրաստումից հետո հանգրվանել է Օլիմպիկ Լիոնում։ 16 տարեկանում Վենդին թողել է Մարտինիկան՝ մշտապես բնակություն հաստատելով Լիոնում ։
Ակումբային կարիերա
Ռենարը միացել է Օլիմպիկ Լիոնին 2006 թվականին, իսկ սկսած 2007-2008 թվականների սեզոնից, հերթական հինգ մրցաշարում անընդմեջ հաղթող էր հինգ անվանակարգերում 2006-2011 թվականներին, ինչպես Challenge de France -ը 2008 թվականին։ 2010 թվականին Ռենարը ներկայացված էր ՈՒԵՖԱ-ի կանանց չեմպիոնների լիգայում, իսկ 2010-2011 թվականներին օգնել է Լիոնին մրցաշարում։ Նա խփել է խաղի հաշիվը բացող գոլը, որում Պոտսդամի Տուրբինե (Turbine Potsdam) ակումբին 2011 թվականի ՈւԵՖԱ-ի կանանց չեմպիոնների լիգայի եզրափակչում հաղթել է 2–0 հաշվով։
Միջազգային կարիերա
Ռենարը կանանց երիտասարդական միջազգային մրցաշարերի մինչև 19 և մինչև 20 տարեկանների մակարդակի նախկին խաղացող է։ Նրա առաջին խաղը Ֆրանսիայի ֆուտբոլի կանանց ազգային հավաքականում Կիպրոսի 2011 թվականի գավաթի ժամանակ էր Շվեյցարիայի կանանց ֆուտբոլի ազգային հավաքականի հետ խաղում։ Ռենարը ներկայացրել է Ֆրանսիան ՖԻՖԱ-ի կանանց աշխարհի երկու գավաթներում և ամառային երկու օլիմպիադաներում և, սկսած 2013 թվականի սեպտեմբերից, թիմի ավագն է ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլիստուհիներ Կատեգորիա:2019 ՖԻՖԱ-ի կանանց աշխարհի գավաթի խաղարկության մասնակիցներ
Չերվոնի Պախար (գյուղ, Գլուխովի շրջան)
Չերվոնի Պախար (Червоний Пахар), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Գլուխովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Չերվոնի Պախար գյուղում բնակվում էր 3 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Գլուխովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Աերոֆիլատելիա
Աերոֆիլատելիա, ֆիլատելիայի բաժին, որը ուսումնասիրում է օդային փոստը, ներառյալ ավիափոստը, նաև օդով տեղափոխվող փոստի այլ տեսակները։
Նկարագիր
Ավիաֆիլատելիայի աշխարհ գալը կապված է եղել ավիացիայի ծնունդի ու զարգացման, նաև փոստային նպատակներով նրա օգտագործման հետ։ Ավիաֆիլատելիայի հայտնությունը համընկնում է հետպատերազմյան (1950-ականներ) տարիների հետ։ Այս դասը ՖԻՊ է ընդունվել 1969 թվականին, այնուհետև վերանյվել, իսկ ՍՌԵՎ-ի գործող հատուկ կանոնակարգն ընդունվել է Գրանադայում 1995 թվականի մայիսի 4-5-ին ՖԻՊ-ի 61-րդ կոնգրեսում և օրենքի ուժ ստացել 1995 թվականի հունվարի 1-ից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆիլատելիա
Վալերի Ղլեչյան
Վալերի Գուրգենի Ղլեչյան, հայ անվանի մանկավարժ, պատմաբան, հայագետ - արևելագետ։
Կենսագրություն և աշխատանքներ
Ծնվել է 1947 թ. հունվարի 13 –ին նախկին Ադրբեջանի ՍՍՀ Շահումյանի շրջանի Գյուլիստան գյուղում։ Ավարտել է Գյուլիստանի միջնակարգ դպրոցը։ 1969 թ. ավարտել է Երևանի Խ. Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական ինստիտուտի պատմության ֆակուլտետը։ Ուսումնառությունից հետո ծառայել է խորհրդային բանակում։ 1969 թվականից մինչև 1972 թվականն աշխատել է Հրազդանի շրջանի դպրոցներում որպես պատմության ուսուցիչ։ 1972 թվականից աշխատել է Խ. Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի ընդհանուր պատմության ամբիոնում։ 1990 թվականին Հայաստանի ԳԱԱ Արևելագիտության ինստիտուտում ընդհանուր պատմությունից պաշտպանել է թեկնածուական թեզ, 2002 թվականին նույն մասնագիտության գծով ստացել է դոցենտի գիտական կոչում։ Պատմության ֆակուլտետում կարդացել է մասնագիտական տեսական դասընթացներ։ 2007 թվականներին ընտրվել է ՀՊՄՀ –ի Համաշխարհային պատմության և նրա դասավանդման մեթոդիկայի ամբիոնի վարիչ, որն էլ ղեկավարել է մինչև 2010 թ.։
Ռիք Ռուբին
Ռիք Ռուբինը զգալի ներդրում է ունեցել Հիփ Հոփ ոճի զարգացման գործում, երկար ժամանակ աշխատելով այդ ոճի մեջ առաջին «սպիտակ» Beastie Boys խմբի հետ։ Բացի դրանից, Ռիքը համարվում է համեմատաբար նոր Նու մետալ ոճի հիմնադիրներից մեկը, աշխատելով Linkin Park, System of a Down, Red Hot Chili Peppers, Slipknot և Metallica խմբերի հետ։
Վալերի Ղլեչյան
Կենսագրություն և աշխատանքներ
Հեղինակ է մի քանի տասնյակ գիտատեսական, գիտամեթոդական և գիտակրթական, ինչպես և՝ հրապարակախոսական հոդվածների։ Իր գործունեության վերջին շրջանը նա նվիրեց նորանկախ պետության կրթական համակարգի բարեփոխման գործին։ Նա առաջիններից էր, ով ձեռնամուխ եղավ նորանկախ Հայաստանի ազգային դասագրքերի ստեղծման աշխատանքներին, որոնցում արժևորեց նաև համաշխարհային պատմության մեջ հայ ժողովրդի ունեցած ավանդն ու ձեռքբերումը։
Վ.Ղլեչյանը դեռ ուսանողական տարիներին աչքի է ընկել ակտիվ հասարակական – քաղաքական գործունեությամբ՝ պայքարելով խորհրդային կարգերի դեմ՝ հանուն Հայաստանի անկախացման, որի համար հետապնդվել է ԽՄ հատուկ ծառայությունների կողմից։ 1980-ական թվականներին վերջին ակտիվորեն մասնակցել է Արցախյան շարժմանը, զբաղվել է արցախահայության պաշտպանության կազմակերպման՝ մասնավորապես ռազմամթերքի հայթայթման և Արցախ տեղափոխելու աշխատանքներով։
Գիտական լրագրային հոդվածներ
Կատեգորիա:Հայ պատմաբաններ Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ Կատեգորիա:Հայ արևելագետներ Կատեգորիա:Հայագետներ
Լեխի Լանդսբերգ (շրջան)
Լեխի Լանդսբերգ (Landkreis Landsberg am Lech), շրջան Գերմանիայում։ Շրջանի կենտրոնն է Լեխի Լանդսբերգ քաղաքը։ Զբաղեցնում է 804,49 կմ2։ Բնակչությունը 111 984 մարդ է։ Բնակչության խտությունը 139 մարդ/կմ2։
Շրջանի պաշտոնական կոդը 09 1 81 է։ Շրջանում 31 համայնք կա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բավարիայի շրջաններ
Սփոյլեր (վեպ)
Սփոիլեր (The Spoiler), 2011 թվականի մռայլ կատակերգական վեպ, որը գրել Է բրիտանացի հեղինակ Աննալենա Մըքաֆին ։ Վեպն առաջին անգամ հրատարակվել է Հարվիլլ Սեքերի կողմից, 2011 թվականի մայիսի 2-ին ։ Միացյալ Նահանգներում գիրքը վերահրատարկվել է 2012 թվականի ապրիլի 10-ին ։
Արձագանք
«Սփոիլերի» վերաբերյալ անդրադարձները հիմնականում դրական են եղել ։ Լոնդոն Իվենինգ Սթանդարտը նշել է, որ վեպը  «զարմանալիորեն գրավիչ» է ։ «Նյու Յորք Թայմս»-ի անդրադարձը գրքի վերաբերյալ ևս դրական է եղել` անվանելով այն ոգեշնչող ։ The Independent և The Guardian պարբերականները ևս գովել են նովելը ` նշելով, որ դա «սրամիտ և զվարճալի բանավեճ է լրագրության երկու տարբեր աշխարհների մասին»  ։  Entertainment Weekly -ն վեպին տվել է B+ գնահատական` այն «գոհացնող» անվանելով  ։ «The Globe and Mail»-ը նույնպես դրական է արձագանքել վեպին ։
Ալեքսանդր Անիսիմով
Ալեքսանդր Անիսիմով (Александр Иванович Анисимов, ), ԽՍՀՄ երաժիշտ, երգչախմբի դիրիժոր, պրոֆեսոր, ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստ (1948 թվական)։ Խմբակային կատարումների, երգերի և երգչախմբի համար գրված երգերի հեղինակ։ Բազմաթիվ խմբակային ժողովածուների խմբագիր և կազմող։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1905 թվականի հունիսի 23-ին (հուլիսի 6-ին), Նովոգորոդսկի շրջանի Գրիգորովո գյուղում։
1929 թվականին ավարտել է Սանկտ Պետերբուրգի կոնսերվատորիան, սովորել է Նիկոլայ Մալկոյի և Միխայիլ Կլիմովի հետ։ 1932 թվականին ավարտել է երգչախմբային դիրիժորության և երգչախմբային գրականության դասերի ասպիրինտուրան, 1958 թվականից՝ պրոֆեսոր։
1937-1949 թվականներին Անիսիմովը եղել է Լենինգրադի ռազմական շրջանի երգի և պարի անսամբլի ղեկավար, մայոր ։ 1949-1951 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ Նախարարների խորհրդին կից երաժշտական հաստատությունների գլխավոր տնօրեն և Արվեստի կոմիտեի նախագահի տեղակալ։ 1951-1955 թվականներին ԽՍՀՄ Մեծ թատրոնի տնօրեն։
1935-1937 թվականներին եղել է դիրիժոր, իսկ 1955-1965 թվականներին եղել է Լենինգրադի Մ. Գլինիկիի անվան ակադեմիական կապելլայի տնօրեն և գեղարվեստական ղեկավար ։
1987 թվականին մահացել է նրա եղբայրը՝ Մեծ թատրոնի նվագախմբի երաժիշտ, Վիկտոր Անիսիմովը ։
Ընտանիք
Կինը՝ Նատալյա Սերգեևնա, դուստրը՝ Սվետլաննա Ալեքսանդրովնա։ Երկրորդ կինը՝ Օքսաննա Վասիլևնա, որդին՝ Սերգեյ Ալեքսանդրովիչ։ Նինա Իվանովնա, որդին` Օլեգ Ալեքսանդրովիչ։
Ալեքսանդր Իվանովիչի եղբոր Բորիս Իվանովիչի ընտանիքը.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս դիրիժորներ Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ Կատեգորիա:Կարմիր աստղի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի կոնսերվատորիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայրենական պատերազմի 1-ին աստիճանի շքանշանակիրներ Կատեգորիա:Ռուս երաժիշտներ Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստներ
Քիմբերլի
Քիմբերլի, Հարավաֆրիկյան Հանրապետության Հյուսիսային Կապ նահանգի մայրաքաղաքն ու ամենամեծ քաղաքը։ Տեղակայված է Վաալ ու Օրանժ գետերի միախառնման վայրից մոտավորապես 110 կմ դեպի արևելք։ Քաղաքն ունի պատմական կարևոր նշանակություն. այնտեղ նախկինում գործել է ադամանդի հանքարդյունաբերություն, ինչպես նաև հայտնի է քաղաքի պաշարումը անգլո-բուրական պատերազմի ժամանակ։ Բրիտանացի գործարարներ Սեսիլ Ռոդեսը և Բարնի Բարնաթոն իրենց կարողությունը կուտակել են այստեղ, և De Beers ընկերության արմատները նույնպես սկիզբ են առնում այս քաղաքից։
Քիմբերլին հարավային կիսանգնդի առաջին քաղաքն է և Ֆիլադելֆիայից հետո երկրորդ քաղաքը, որի ենթակառուցվածքներում ներառվել է փողոցային էլեկտրական լուսավորությունը 1882 թվականի սեպտեմբերի 2-ին։ Աֆրիկայի առաջին ֆոնդային բորսան նույնպես կառուցվել է Քիմբերլիում 1881 թվականին ։
Ադամանդների հայտնաբերում
1866 թվականին Էրազմուս Յակոբսը Օրանժ գետի ափին գտավ փոքր պսպղացող քար, դե Քալք ագարակում, որը վարձակալվել էր տեղացի Գրիքվա ցեղի կողմից, ոչ հեռու Հոփթաունից, որը նրա հոր ագարակն էր։ Նա ցույց տվեց իր հորը այդ քարը, որն այն վաճառեց ։ Քարը գնեց Շալկ վան Նիքերքը, ով հետագայում այն վաճառեց։ Պարզվեց, որ այն 21․25 կարատանոց (4․3 գրամ) ադամանդ է և հայտնի դարձավ Էվրիկա անվամբ։ Երեք տարի անց 1896 թվականին 83․5 կարատանոց ադամանդը, որը հայտնի է որպես Հարավային Աֆրիկայի Աստղ անվամբ, հայտնաբերվեց հետևյալ կորդինատներով՝ -29.05°N, 23.96667°W ։ Այս ադամանդը վաճառվեց վան Նիքերքի կողմից 11 200 £, և ավելի ուշ վերավաճառվեց Լոնդոնում 25 000 £ (ֆունտով) ։
Հենրի Ռիչարդ Գիդդը պատմել է, թե ինչպես Էսաու Դամոենսը (կամ Դամոնը) Ֆլիթվուդ Ռավասթոնի «Կարմիր Կապ կուսակցության» խոհարարը 1871 թվականին հայտնաբերեց ադամանդներ Քոլեսբերգ Կոպժեյում, այն բանից հետո, երբ նրան այնտեղ էին ուղարկել որպես պատիժ փոս փորելու ։ Ռավասթոնը հայտնաբերածի մասին հաղորդեց հարևանությամբ հանքաքարեր փնտրող De Beer եղբայրներին, որոնց ժամանումը այնտեղ առաջացրեց հայտնի «Նոր Տենդ», որը ըստ պատմաբան Բրայան Ռոբերտսի հաստատման, փաստացի խուճապային էր։ Մեկ ամսվա ընթացքում բլրակի վրա ավելի քան 800 հանքափոս փորվեց, որտեղ աշխատում էր երկուսից երեք հարզար մարդ։ Երբ բլրակի հողը իջեցվեց, այն դարձավ հանքահոր, որը ժամանակի ընթացքում ստացավ Քիմբերլի Մայն աշխարհահռչակ անվանումը ։
Կապի գաղութը, Տրանսվաալը, Օրանժ ազատ պետությունը և Գրիքվաների առաջնորդ Նիկոլաս Վաթերբորը հավակնում էին ադամանդյա դաշտերին։ Բուրերի ազատ պետությունը, մասնավորապես ցանակնում էր, որպեսզի այս շրջանները ուենան բնական սահմաններ, որոնք ձևավորում են Վաալ և Օրանժ գետերը։ Նատալի նահանգապետի միջնորդական գործունեությունից հետո, նախապատվությունը տրվեց Վաթերբորին, ով իրեն բրիտանական պաշտպանության տակ դրեց ։ Հետաբար, տարածքը 1871 թվականի հոկտեմբերի 27-ին անվանվեց Արևմտյան Գրիքվալենդ։
Տեղանքի անվանափոխումը
1871 թվականի նոյեմբերի 17-ին գաղութատիրական հանձնակատարները ժամանեցին տվյալ շրջաններ, որպեսզի իշխանություն հաստատեն տարածքների նկատմամբ Կապի նահանգապետի անունից։ Հանքափորների առարկությունները և որոշ աննշան անհնազանդություններ հանգեցրին նրան, որ հաջորդ տարվա սեպտեմբերին նահանգապետ Բարքլեյը այցելեց տվյալ տարածք և հայտարարեց մի ծրագիր, որով բարեփոխումներ պետք է իրականացվեին և Գրիքվալենդը հայտարարվում էր Թագավորական գաղութ։ 1873 թվականի հունվարին Ռիչարդ Սաութին, որպես լեյտենան-նահանգապետ ժամանեց Թագավորական գաղութ։ Սակայն ամիսներն անցնում էին և որևիցե փոփոխություն տեղի չէր ունենում, չընդունվեց նոր սահմանադրություն և չտրամադրվեց ներկայացուցչական իշխանություն։ Գործընթացը դանդաղում էր այն պատճառով, որ Լոնդոնում գաղութի քրատուղար Լորդ Քիմբերլին պնդում էր այն բանի վրա, որ մինչև ընտրական շրջանները կձևավորվեին, անհրաժեշտ է, որպեսզի  բնակության վայրերին տրվի «արժանապատիվ և հասկանալի անուններ»։ Նա ոչ մի պարագայում չէր կարող հաշվտել այնպիսի գռեհիկության հետ, ինչպիսին էր Նյու Ռաշը և հոլանդական անվանումը տարածնքերի՝ Վորիզիխտ, որը նա չէր կարողանում՝ ոչ տառ առ տառ ասել, ոչ էլ արտասանել ։ Այդ հարցը փոխանցվեց Սաութեին, ով այն փոխանցեց իր գաղութի քարտուղար Ջ․Բ․Քերիին։ Ռոբերտսը գրում է, որ Քերին, ով ապացուցել էր, որ ինք լավ դիվանագետ է, ասել է, որ․ «ինքն վստահ է, որ Լորդ Քիմբերլին Նյու Ռաշի անվանափոխությունից հետ կարող է ինչպես տառ առ տառ ասել, այնպես էլ արտասանել գլխավոր ընտրական տեղամասի անվանումը»։ 1873 թվականի հուլիսի 5-ին Նյու Ռաշը վերանվանվեց Քիմբերլիի ։ Հանքափորների տրամադրությունները արտահայտվեցին հրատարակվող «Դայմոնդ Ֆիլդ» թերթում, որում ասվում էր, որ․ «մենք քնեցիքն Նյու Ռաշում և արթնացանք Քիմբերլիյում, և այսպիսով մեր երազանքները կորան» ։
Բրիտանական կառավարությունը Օրանժ ազատ պետության հետ կնքած «մրցակցող տարածքային պահանջները» փոխհատուցման համաձայնագրի համաձայն, 1877 թվականին Արևմտյան Գրիքվալենդը միացրեց Կապի գաղութին ։ Կապի վարչապետ Ջոն Մոլթենոն սկզբնապես լրջորեն կասկածում էր տարածքների միավորման նպատակահարմարության համար, քանի որ շրջանը շատ պարտքեր ուներ, բայց կառավարության հետ պայմանագիր կնքելուց հետո և ստանալով երաշխավորանքներ այն բանում, որ տեղի բնակչության հետ կանցկացվեն խորհրդակցություններ այդ գործընթացի վերաբերյալ, նա 1877 թվականի հուլիսի 27-ին հաստատեց Արևմտյան Գրիքվալենդի միացման օրենքը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հարավաֆրիկյան Հանրապետության քաղաքներ Կատեգորիա:1873 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Կուր (Բայազետի գավառ)
Կուր, գյուղակ և ձմեռանոց Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Բայազետի գավառում ։ Գտնվում էր Սարի գետի վրա, Բայազետ քաղաքից 9 կմ հյուսիս-արևելք։
Եղել է նաև Խան անունով իջևան, որի անվան զուգադիպությունից էլ առաջացել են բնակավայրի մյուս անվանումները։
Բնակչություն
1878 թվականին ուներ 5 տուն` 27 քուրդ բնակչով։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն էր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Անկախ և Միացյալ Հայաստան
Անկախ և Միացյալ Հայաստան, արևմտահայերի երկրորդ համագումարում (փետրվար, 1919) առաջարկված և 1919 թվականի մայիսի 28-ին՝ ՀՀ մեկամյակի կապակցությամբ Հայոց խորհրդարանի կողմից արձանագրված ծրագիր։ Դրա հարցն առաջ էր քաշվել ու քննարկվել հայկական նորաստեղծ պետականության մեջ պատմական հողերի միավորման համար։
Կառավարում
Անկախ և միացյալ Հայաստանի ղեկավարության հարցում եղել են բազմաթիվ տարաձայնություններ։ Արևմտահայերը, ովքեր առաջ էին քաշել այս հարցը, առաջարկում էին հայոց պետականության կենտրոնը դարձնել Արևմտյան Հայաստանը, թեպետ այն մեծ ավերածությունների ու հայաթափման էր ենթարկվել առաջին աշխարհամարտի ընթացքում։ Դրան պետք է «կցվեր» նորաստեղծ Արարատյան պետությունը՝ Հայաստանի առաջին հանրապետությունը։ Մինչդեռ ՀՀ դաշնակցական պատվիրակներն առաջարկում էին արդեն գոյություն ունեցող պետականության վրա նոր պետականություն չսարքել, և նոր տարածքների կառավարումը հանձնել Երևանում ձևավորված իշխանություններին։
Սահմաններ ու տարածք
Տարաձայնություններ են ծագել նաև հայկական պետության սահմանների հետ կապված։ Արևմտահայերի «ազգային պատվիրակությունը» նպատակ ուներ ներկայացնել այնպիսի քարտեզ, որտեղ ներառվեին նախկին Օսմանյան և Ռուսական կայսրությունների հետևյալ միավորները՝
Հայաստանի հանրապետության պատվիրակությունը պահանջարկ էր ներկայացնում միայն Ռուսական կայսրության վերոնշյալ նահանգների, ինչպես նաև՝ ռուսական զորքերի կողմից ազատագրված 4 հայկական վիլայեթների՝ նահանգների (Վան, Էրզրում, Տրապիզոն և Բիթլիս) մեծ մասի տարածքում վերականգնելու հայկական պետականությունը։ Նույնիսկ Հայաստանի վարչապետ Հովհաննես Քաջազնունին գտնում էր, որ Հայաստանին դեպի ծով ելք պետք չէ, և կարելի է բավարարվել միայն Վանի վիլայեթով և Էրզրումի ու Բիթլիսի մի մասով։
Միավորման քայլեր
1919 թվականին սկսված Փարիզի խաղաղության վեհաժողովում հայկական երկու պատվիրակությունները առանձին-առանձին ներկայացնում են իրենց պահանջատիրությունները։ 1920 թվականի օգոստոսի 10-ին Օսմանյան կայսրության հետ կնքվեց Սևրի պայմանագիրը, որի վերջին կետերը վերաբերում էին անկախ ու միացյալ Հայաստանին։ ԱՄՆ նախագահ Վուդրո Վիլսոնը նախագծեց հայոց պետականության սահմանները՝ նրա մեջ ներառելով Էրզրումի վիլայեթն ամբողջությամբ, Տրապիզոնի վիլայեթի գրեթե կեսը, Վանի ու Բիթլիսի վիլայեթների երկու երրորդը՝ 90 հազար քառ. կմ։ Ինչ վերաբերում է Արևելյան Հայաստանին, ապա նրա սահմանները պետք է հաստատվեին հարևան պետությունների հետ համաձայնությամբ։
Սակայն ամենասկզբից ի հայտ եկավ արևմուտքի անուշադրությունը անկախ ու միացյալ Հայաստանի նկատմամբ. նախ՝ անգլիական կամ ֆրանսիական զորքերի կողմից ազատագրված հողերը չտրամադրվեցին հայերին, ոչ էլ Հայաստանի մանդատը վերցվեց նրանց կողմից։ Ավելին՝ Կիլիկիայում ստեղծվող հայկական պետականությունը Ֆրանսիան ուղղակի նվիրեց նորաստեղծ Թուրքական հանրապետությանը։ Երկրորդ՝ հայերին առաջարկեցին միայն այն տարածքները, որոնք ժամանակին ազատագրվել էին ռուսական զորքերի կողմից, և հետ էին գրավել թուրքական զորքերը։ Հայաստանի Հանրապետությունը ճանաչել էր դա՝ իր առաջին միջպետական համաձայնագրում՝ Բաթումի հաշտության պայմանագրում։ Բացի այդ, որևէ ռազմական կամ ֆինանսական աջակցություն ցույց չտրվեց գոնե այդ տարածքները ինչ-որ կերպ, թեկուզ մասամբ վերադարձնելու համար։
Մյուս կողմից, նմանատիպ խոստումներ տրվել էին նաև Վրաստանին ու Ադրբեջանին։ Մասնավորապես՝ Ադրբեջանին խոստացվել էր ամբողջ Ելիզավետպոլի նահանգը և ՀՀ մաս հանդիսացող Զանգեզուրը ու Ղարաբաղը։ Բացի այդ, որոշ գավառներ էին խոստացվել նաև Թիֆլիսի ու Երևանի նահանգներից, որոնք տվյալ ժամանակաշրջանում մտնում էին Վրաստանի ու Հայաստանի կազմի մեջ։ Ջավախքի հարցում սատարում էին Վրաստանին, իսկ Լոռին դառնում էր չեզոք գոտի։
Բացի այդ, մեկ ամիս անց՝ սեպտեմբերին, սկսվեց թուրք-հայկական պատերազմը։ Արևմուտքի որևէ երկիր չսատարեց Հայաստանի հանրապետությանը։ Վերջինիս դաշնակցական ղեկավարությունը կնքեց Ալեքսանդրապոլի պայմանագիրը, որով չեղյալ հայտարարեց Սևրի պայմագիրը ու պաշտոնապես հրաժարվեց ոչ միայն Արևմտյան Հայաստանից, այլև նախկինում ՀՀ կազմի մեջ մտնող Կարսից, Սուրմալուից, Շիրակից, Նախիջևանից։
Անկախ և միացյալ Հայաստանը, այսպիսով, մեծ տերությունների սիրաշահման խաղաքարտն էր՝ հայերն առաջին աշխարհամարտում իրենց կողմը գրավելու և հույսերը որոշ չափով արդարացնելու համար։
Միացեալ Հայաստանի քարտէզներից մէկը, որը հրապարակուել է "The New Armenia"՝ ՙՆոր Հայաստան՚ ամերիկեան պարբերականում, 1917 թուականին։ Այն հետագայում վերահրատարակուել է Ամերիկեան Ասիական ընկերության հանդէսում՝ հատոր 19, 1919 թուական, "Asia: Journal of the American Asiatic Association" vol 19, 1919. ։
Սալեմի
Բնակչությունը կազմում է 11 436 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 64 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 181 կմ² մակերես տարածք։ Փոստային ինդեքսն է՝ 91018 ։ Հեռախոսային կոդը՝ (+39) 0924 ։
Սարաևոյի համալսարան
Սարաևոյի համալսարան (Univerzitet u Saraĵevu), համալսարան Բոսնիա և Հերցեգովինայում, որը նաև համարվում է նախկին Հարավսլավիայի կազմում գտնվող երկրների բարձրագույն կրթական հնագույն հիմնարկը ։ Սկզբնապես հիմնադրվել է 1531 թվականին՝ որպես իսլամական իրավունքի քոլեջ։ Համալսարանը ժամանակակից վիճակում ստեղծվել է 1949 թվականին։ 1949 թվականի բացման պահից 122 000 ուսանող ստացել են բակալավրի աստիճան, 3891 ուսանող՝ մագիստրոսի աստիճան և 2284 ուսանող՝ դոկտորական աստիճան ։
Սարաևոյի համալսարանը կապեր է պահպանում Եվրոպայի, ԱՄՆ-ի, Կանադայի ավելի քան 40 համալսարանների հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Համալսարաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Բոսնիա և Հերցեգովինայի համալսարաններ Կատեգորիա:1949 հիմնադրումներ
Համեմատական առավելություն
Համեմատական առավելություն, տնտեսական մոդելում գործակալների ​​առավելությունը մյուսների նկատմամբ՝ որոշակի ապրանք արտադրելու հարցում, եթե նրանք կարող են արտադրել այդ ապրանքը ավելի ցածր հարաբերական հնարավոր արժեքով կամ ինքնավար գնով, այսինքն՝ առևտուրից առաջ ավելի ցածր հարաբերական սահմանային արժեքով ։ Համեմատական ​​առավելությունը նկարագրում է անհատների, ընկերությունների կամ ազգերի առևտրից ստացված աշխատանքի տնտեսական իրականությունը, որը բխում է նրանց գործոնային օժտվածության կամ տեխնոլոգիական առաջընթացի տարբերություններից ։ (Բացարձակ առավելությունը, համեմատելով արտադրանքը մեկ անգամ (աշխատանքի արդյունավետություն) կամ մեկ մուտքային նյութի քանակով (դրամական արդյունավետություն), սովորաբար համարվում է ավելի ինտուիտիվ, բայց ավելի քիչ ճշգրիտ )։
Դեյվիդ Ռիկարդոն 1817 թվականին մշակեց համեմատական ​​առավելությունների դասական տեսությունը՝ բացատրելու, թե ինչու են երկրները զբաղվում միջազգային առևտրով, նույնիսկ այն դեպքում, երբ մի երկրի աշխատողներն ավելի արդյունավետ են արտադրում յուրաքանչյուր ապրանք, քան մյուս երկրներում աշխատողները։ Նա ցույց տվեց, որ եթե երկու երկրներ, որոնք կարող են երկու ապրանք արտադրել, ներգրավվեն ազատ շուկայում (չնայած այն ենթադրությամբ, որ կապիտալն ու աշխատուժը չեն շարժվում միջազգայնորեն ),ապա յուրաքանչյուր երկիր կավելացնի իր ընդհանուր սպառումը` արտահանելով այն ապրանքը, որի համար ունի համեմատական ​​արժեք, առավելություն մյուս ապրանքների ներմուծման ժամանակ՝ պայմանով, որ երկու երկրների միջև առկա են աշխատանքի արտադրողականության տարբերություններ ։ Ռիկարդոյի տեսությունը, որը լայնորեն համարվում է տնտեսագիտության մեջ ամենահզոր, բայց հակաինտուիտիվ պատկերացումներից մեկը, ենթադրում է, որ միջազգային առևտրի մեծ մասի համար պատասխանատու է համեմատական ​​առավելությունը, այլ ոչ թե բացարձակ առավելությունը ։
Դասական տեսությունը Դեյվիդ Ռիկարդոյի ձևակերպումներում
Գրելով 1808 թվականին՝ Սմիթից մի քանի տասնամյակ անց, Ռոբերտ Թորենսը ձևակերպեց համեմատական առավելությունների նախնական սահմանումը որպես առևտրի փակումից կորուստ. "[I]f I wish to know the extent of the advantage, which arises to England, from her giving France a hundred pounds of broadcloth, in exchange for a hundred pounds of lace, I take the quantity of lace which she has acquired by this transaction, and compare it with the quantity which she might, at the same expense of labour and capital, have acquired by manufacturing it at home. The lace that remains, beyond what the labour and capital employed on the cloth, might have fabricated at home, is the amount of the advantage which England derives from the exchange." 1814 թվականին անանուն հրատարակված «Նկատառումներ օտարերկրյա եգիպտացորենի ներմուծման վերաբերյալ» գրքույկում ներկայացված էր համեմատական առավելություն հասկացության ամենավաղ գրանցված ձևակերպումը։ Հետագայում Տորրենսը 1815 թվականին հրատարակեց իր աշխատությունը «External Corn Trade»՝ ընդունելով այս գրքույկի հեղինակի առաջնահերթությունը ։
1817 թվականին Դեյվիդ Ռիկարդոն իր «Քաղաքական տնտեսության և հարկման սկզբունքների մասին» գրքում հրապարակեց այն, ինչը հայտնի դարձավ որպես համեմատական առավելությունների տեսություն։
Ռիկարդոյի օրինակ
[[File:Ricardo_example_of_comparative_advantage.svg|thumb|Ռիկարդոյի օրինակը պատկերող գրաֆիկ.I-ի դեպքում (ադամանդներ), յուրաքանչյուր երկիր 3600 ժամ է ծախսում կտորի և գինու խառնուրդ արտադրելու համար։
II դեպքում (քառակուսիներ) յուրաքանչյուր երկիր մասնագիտանում է իր համեմատական առավելությունների մեջ, ինչը հանգեցնում է ավելի մեծ ընդհանուր արտադրանքի:]] Հայտնի օրինակում Ռիկարդոն դիտարկում է համաշխարհային տնտեսությունը, որը բաղկացած է երկու երկրներից՝ Պորտուգալիայից և Անգլիայից, որոնցից յուրաքանչյուրը արտադրում է նույն որակի երկու ապրանք։ Պորտուգալիայում հնարավոր է գինի և կտոր արտադրել ավելի քիչ աշխատուժով, քան Անգլիայում կպահանջվեր նույն քանակությամբ արտադրել։ Այնուամենայնիվ, այդ երկու ապրանքների արտադրության հարաբերական ծախսերը կամ արժեքի դասակարգումը տարբերվում են երկրների միջև։
Այս օրինակում Անգլիան կարող էր 100 ժամ աշխատել մեկ միավոր կտոր արտադրելու համար կամ արտադրել 5⁄6 միավոր գինի։ Մինչդեռ, համեմատած, Պորտուգալիան կարող էր 100 ժամ աշխատուժ տալ 10⁄9 կտորի կամ արտադրանքի միավորների արտադրության համար, կամ արտադրեր 10⁄8 միավոր գինի։ Պորտուգալիան բացարձակ առավելություն ունի և՛ կտորեղեն, և՛ գինի արտադրելու համար, քանի որ ավելի շատ արտադրվում է ժամում (քանի որ 10⁄9 > 1). Եթե ​​կապիտալն ու աշխատուժը շարժական լինեին, և՛ գինին, և՛ կտորը պետք է արտադրվեին Պորտուգալիայում, որտեղ Անգլիայի կապիտալն ու աշխատուժը պետք է հեռացվեր ։ Եթե ​​դրանք շարժական չէին, ինչպես Ռիկարդոն կարծում էր, ապա Անգլիայի համեմատական ​​առավելությունը (պայմանավորված ավելի ցածր հնարավորությունների արժեքի) կտոր արտադրելու հարցում նշանակում է, որ այն ունի ավելի շատ ապրանք արտադրելու խթան, որը նրանց համար համեմատաբար ավելի էժան է, քան արտադրելը։
Առևտրի բացակայության դեպքում Անգլիան պահանջում է 220 ժամ աշխատանք՝ և՛ մեկ միավոր կտոր և գինի արտադրելու, և՛ սպառելու համար, մինչդեռ Պորտուգալիան պահանջում է 170 ժամ աշխատանք՝ նույն քանակությամբ արտադրելու և սպառելու համար։ Անգլիան ավելի արդյունավետ է կտոր արտադրել, քան գինի, իսկ Պորտուգալիան ավելի արդյունավետ է գինի արտադրել, քան կտորեղեն։ Այսպիսով, եթե յուրաքանչյուր երկիր մասնագիտանում է այն ապրանքների մեջ, որոնց համար ունի համեմատական ​​առավելություն, ապա երկու ապրանքների համաշխարհային արտադրությունն էլ կաճի, քանի որ Անգլիան կարող է 220 աշխատաժամանակ ծախսել 2,2 միավոր կտոր արտադրելու համար, մինչդեռ Պորտուգալիան կարող է ծախսել 170 ժամ՝ 2,125 միավոր կտոր արտադրելու համար։ Ավելին, եթե երկու երկրներն էլ մասնագիտանան վերոհիշյալ ձևով․ կարող են սպառել առնվազն մեկ միավոր կտոր և գինի, ընդ որում 0-ից 0,2 միավոր կտորեղեն և 0-ից 0,125 միավոր գինի մնում է համապատասխան յուրաքանչյուր երկրում, որը պետք է սպառվի կամ արտահանվի։ Հետևաբար, և՛ Անգլիան, և՛ Պորտուգալիան կարող են ավելի շատ գինի և կտոր օգտագործել ազատ առևտրի պայմաններում, քան ինքնավարության պայմաններում։
Ռիկարդյան մոդել
Ռիկարդյան մոդելը միջազգային առևտրի ընդհանուր հավասարակշռության մաթեմատիկական մոդել է ։ Չնայած Ռիկարդոյի մոդելի գաղափարն առաջին անգամ ներկայացվել է շահույթի մասին էսսեում (մեկ ապրանքի տարբերակ), իսկ հետո Դևիդ Ռիկարդոյի "Սկզբունքներ"-ում (մի քանի ապրանքների տարբերակ), Ռիկարդոյի առաջին մաթեմատիկական մոդելը հրապարակվել Է Ուիլյամ Ուելի կողմից 1833 թվականին ։ Ռիկարդոյի մոդելի ամենավաղ ստուգումը կատարվել է Գ. Դ. Ա. Մակդուգալի կողմից, որը հրապարակվել է Economic Journal-ում 1951-ի եւ 1952-ի համար ։
Ստորև բերված է Ռիկարդոյի դասական մոդելի տիպիկ ժամանակակից մեկնաբանությունը ։
Համաշխարհային տնտեսությունը բաղկացած է երկու երկրներից․ ներքին եւ արտաքին, որոնք արտադրում են գինի և գործվածքներ։ Աշխատուժը, արտադրության միակ գործոնը, շարժական է երկրի ներսում, բայց ոչ միջազգայնորեն, կարող է լինել միգրացիայի միջև հատվածների, բայց ոչ երկրների միջև։ Մենք նշանակել աշխատուժը տանը -ի միջոցով, գումարը աշխատուժի համար անհրաժեշտ արտադրության մեկ միավոր գինու համար -ով, և  աշխատանքի համար անհրաժեշտ արտադրության մեկ միավոր գործվածքների գումարը  -ով։ Ընդհանուր գումարը գինու և գործվածքների արտադրված տանը, կազմում են համապատասխանաբար՝ Q_W և Q_C ։Մենք նշում ենք նույն փոփոխականները օտարերկրյա ընկերության համար ՝ ավելացնելով պարզ թիվ։ Օրինակ,   - ը արտարժույթի գինու միավորի արտադրության համար անհրաժեշտ աշխատանքի քանակն է։
Մենք չգիտենք, թե արդյոք ներքին ընկերությունը կարող է արտադրել գործվածք, ծախսելով ավելի քիչ աշխատանքային ժամ, քան օտարերկրյան։ Այսինքն, մենք չգիտենք, թե արդյոք ։ Նմանապես, մենք չգիտենք, թե արդյոք տունը կարող է արտադրել գինի, ծախսելով ավելի քիչ ժամվա աշխատանք, թե օտարերկրյա ընկերությունը։ Այնուամենայնիվ, մենք ենթադրում ենք, որ ներքին արտադրողը համեմատաբար ավելի արդյունավետ է, քան օտարերկրյա, գինու համեմատ հյուսվածքների արտադրության մեջ։
Համարժեքորեն, մենք կարող ենք ենթադրել, որ տունը հագուստի համեմատական առավելություն ունի այն իմաստով, որ այն գինու առումով կտավի համար ավելի ցածր հնարավորություն ունի, քան օտարերկրյա։
Առևտրի բացակայության դեպքում յուրաքանչյուր երկրում կտորի և գինու հարաբերական գինը որոշվում է բացառապես ապրանքների հարաբերական աշխատուժի արժեքով։ Հետևաբար, կտորի հարաբերական ինքնավար գինն է տանը և   արտասահմանում ։ Ազատ առևտրի դեպքում յուրաքանչյուր երկրում կտորի կամ գինու գինը համաշխարհային գինն է P_C կամ P_W.
Կտորի և գինու համաշխարհային պահանջարկը (կամ առաջարկը) հաշվի առնելու փոխարեն, մեզ հետաքրքրում է հագուստի և գինու համաշխարհային պահանջարկը (կամ հարաբերական առաջարկը), որը մենք սահմանում ենք որպես կտորի համաշխարհային պահանջարկի (կամ առաջարկի) հարաբերակցությունը գինու համաշխարհային պահանջարկը (կամ առաջարկը)։ Ընդհանուր հավասարակշռության պայմաններում համաշխարհային հարաբերական գինը  կորոշվի համաշխարհային հարաբերական պահանջարկի խաչմերուկով՝  և համաշխարհային հարաբերական մատակարարում՝  կորերով։
Քանի դեռ հարաբերական պահանջարկը վերջավոր է, հարաբերական գինը միշտ սահմանափակված է անհավասարությամբ․
Ավարտական պայմաններում տնային արտադրությունը բախվում է ձևի արտադրության սահմանափակմանը․ որից հետևում է, կտորի սպառումը արտադրական հնարավորությունների սահմանին է հավասարվում․
Ազատ առևտրով տնային արտադրությունը արտադրում է բացառապես կտորեղեն, որի քանակն արտահանում է գերակշռող տեմպերով գինու դիմաց։ Այսպիսով, տնային արտադրության ընդհանուր սպառումն այժմ ենթակա է սահմանափակումների․ մինչդեռ դրա կտորի սպառումը սպառման հնարավորությունների սահմանին տրված է․
Արտաքին առևտրի համար գործում է սիմետրիկ փաստարկ։ Հետևաբար, առևտուր անելով և մասնագիտանալով այն ապրանքի վրա, որի համար ունի համեմատական ​​առավելություն, յուրաքանչյուր երկիր կարող է ընդլայնել իր սպառման հնարավորությունները։ Սպառողները կարող են ընտրել գինու և կտորի կապոցներից, որոնք իրենք չէին կարող արտադրել փակ տնտեսություններում։
Համեմատական ​​առավելությունների տեսությունն ապացուցելու մեկ այլ եղանակ կա, որը պահանջում է ավելի քիչ ենթադրություն, քան վերը նշված մանրամասն ապացույցը, և, մասնավորապես, չի պահանջում, որ ժամավարձը հավասար լինի երկու ճյուղերում, և չի պահանջում որևէ հավասարակշռություն առաջարկի և պահանջարկի միջև։ Նման ապացույցը կարող է տարածվել բազմաթիվ ապրանքների և բազմաթիվ երկրների, ոչ մշտական ​​եկամտաբերության և արտադրության մեկից ավելի գործոնների հետ կապված իրավիճակների վրա ։
Առևտրի պայմաններ
Առևտրի պայմաններն այն փոխարժեքն է, որով մեկ ապրանքը կարող է վաճառվել մյուսի հետ։ Եթե ​​երկու երկրներն էլ մասնագիտանում են այն ապրանքների մեջ, որոնց համար նրանք ունեն համեմատական ​​առավելություն, ապա առևտուր են անում, ապրանքի առևտրի պայմանները (որն օգուտ է բերում երկու կազմակերպություններին) կկազմի յուրաքանչյուր կազմակերպության հնարավոր ծախսերի միջև։ Վերևի օրինակում կտորի մեկ միավորը վաճառվում է \frac 56 և \frac 9 8 միավոր գինու միջև ։
Հաբերլերի հնարավոր ծախսերի ձևակերպում
1930 թվականին ավստրիացի-ամերիկացի տնտեսագետ Գոթֆրիդ Հաբերլերը անջատեց համեմատական առավելությունների ուսմունքը Ռիկարդոյի արժեքի աշխատանքի տեսությունից և տրամադրեց ժամանակակից հնարավորությունների ծախսերի ձևակերպում։ Հաբերլերի համեմատական առավելությունների վերաձևակերպումը հեղաշրջում կատարեց միջազգային առևտրի տեսության մեջ և դրեց ժամանակակից առևտրի տեսությունների հայեցակարգային հիմքը։
Հաբերլերի նորամուծությունը վերաձևակերպելն էր համեմատական առավելությունների տեսությունն այնպես, որ X-ի արժեքը չափվում է Y-ի արտադրության կորցրած միավորներով, այլ ոչ թե լավ X արտադրելու համար անհրաժեշտ աշխատուժի միավորներով, ինչպես Ռիկարդյան ձևակերպման մեջ։ Հաբերլերն իրականացրել է համեմատական առավելությունների այս հնարավորություն-ծախս ձևակերպումը` ներմուծելով արտադրության հնարավորության կորի հայեցակարգը միջազգային առևտրի տեսության մեջ ։
Ժամանակակից տեսություններ
1817 թվականից ի վեր, տնտեսագետները փորձել են ընդհանրացնել Ռիկարդյան մոդելը և համեմատական ​​առավելության սկզբունքը ստանալ ավելի լայն միջավայրերում, հատկապես նեոկլասիկական հատուկ գործոնների՝ Ռիկարդո-Վիների (որը թույլ է տալիս մոդելը ներառել ավելի շատ գործոններ, քան աշխատուժը) և գործոնի համամասնությունները-Օհլինի մոդելներ։ Առևտրի նոր տեսության հետագա զարգացումները, որոնք մասամբ պայմանավորված են H–O մոդելի էմպիրիկ թերություններով և ներարդյունաբերական առևտուրը բացատրելու անկարողությամբ, բացատրություն են տվել առևտրի այն ասպեկտներին, որոնք հաշվի չեն առնվում համեմատական ​​առավելություններով։ Այնուամենայնիվ, այնպիսի տնտեսագետներ, ինչպիսիք են Ալան Դերդորֆը, Ավինաշ Դիքսիթը, Գոթֆրիդ Հաբերլերը և Վիկտոր Դ. Նորմանը պատասխանել են համեմատական ​​առավելությունների սկզբունքի ավելի թույլ ընդհանրացումներով, որոնց դեպքում երկրները հակված են միայն արտահանել ապրանքներ, որոնց համար նրանք ունեն համեմատական ​​առավելություն ։
Դերդորֆի համեմատական ​​առավելությունների ընդհանուր օրենք
Համեմատական ​​առավելությունների թերահավատներն ընդգծել են, որ դրա տեսական հետևանքները գրեթե չեն պահպանվում, երբ կիրառվում են առանձին ապրանքների կամ ապրանքների զույգերի նկատմամբ բազմաթիվ ապրանքների աշխարհում։ Դերդորֆը պնդում է, որ համեմատական ​​առավելությունների մասին պատկերացումները մնում են ուժի մեջ, եթե տեսությունը վերահաստատվի բոլոր ապրանքների միջինների առումով։ Նրա մոդելները բազմաթիվ պատկերացումներ են տալիս առևտրի վեկտորների և վեկտորների միջև հարաբերակցության վերաբերյալ՝ համեմատական ​​առավելությունների հարաբերական-ավտարկիկ գնային չափորոշիչներով։ «Դիրդորֆի համեմատական ​​առավելությունների ընդհանուր օրենքը» մի քանի ապրանքներ ներառող մոդել է, որը հաշվի է առնում սակագները, տրանսպորտային ծախսերը և առևտրի այլ խոչընդոտները։
Այլընտրանքային մոտեցումներ
Վերջերս Յ. Շիոզավային հաջողվեց կառուցել միջազգային արժեքի տեսություն՝ Ռիկարդոյի՝ արտադրության արժեքի արժեքի տեսության ավանդույթի համաձայն։ Սա հիմնված էր ենթադրությունների լայն շրջանակի վրա. Շատ ապրանքներ; Երկրում արտադրանքի արտադրության մի քանի տեխնիկա. Ներդրումների առևտուր (միջանկյալ ապրանքները ազատ առևտուր են անում); Կանխապես որոշված ​​կյանքի ընթացքում կայուն արդյունավետությամբ կայուն կապիտալ ապրանքներ. Տրանսպորտային ծախսեր չկան (կարելի է երկարաձգել դրական ծախսերի դեպքում) ։
Հայտնի մեկնաբանության մեջ Մակքենզին մատնանշեց, որ «մեկ պահի դիտարկումը կհամոզի մեկին, որ Լանկաշիրը դժվար թե բամբակե կտոր արտադրի, եթե բամբակն աճեցվեր Անգլիայում»։ Այնուամենայնիվ, Մակքենզին և ավելի ուշ հետազոտողները չկարողացան ստեղծել ընդհանուր տեսություն, որը ներառում է վաճառվող մուտքային ապրանքներ մաթեմատիկական դժվարության պատճառով։ Ինչպես նշում է Ջոն Չիփմանը, Մակքենզին գտավ, որ «միջանկյալ արտադրանքի առևտրի ներդրումը դասական վերլուծության մեջ հիմնարար փոփոխություն է պահանջում»։ Երկարատև կապիտալ ապրանքները, ինչպիսիք են մեքենաները և կայանքները, արտադրանքի մուտքերն են նույն վերնագրով որպես մաս և բաղադրիչներ ։
Հաշվի առնելով նոր տեսությունը, ֆիզիկական չափանիշ գոյություն չունի։ Դերդորֆն ուսումնասիրում է սահմանումների 10 տարբերակ երկու խմբերում, սակայն չկարողացավ ընդհանուր բանաձև տալ միջանկյալ ապրանքների դեպքում։ Մրցակցային օրինաչափությունները որոշվում են աշխարհի ամենաէժան ապրանքները գտնելու թրեյդերների փորձերով։ Ամենաէժան ապրանքի որոնումը ձեռք է բերվում համաշխարհային օպտիմալ գնումներով։ Այսպիսով, նոր տեսությունը բացատրում է, թե ինչպես են ձևավորվում մատակարարման համաշխարհային շղթաները ։
Էմպիրիկ մոտեցում համեմատական ​​առավելություններին
Համեմատական ​​առավելությունը տեսություն է այն առավելությունների մասին, որոնք կբերեն մասնագիտացումը և առևտուրը, այլ ոչ թե իրական վարքագծի վերաբերյալ խիստ կանխատեսում։ Գործնականում կառավարությունները սահմանափակում են միջազգային առևտուրը տարբեր պատճառներով. Ուլիսես Ս. Գրանտի օրոք ԱՄՆ-ը հետաձգեց ազատ առևտրի բացումը մինչև իր արդյունաբերության հզորացումը՝ հետևելով ավելի վաղ Մեծ Բրիտանիայի օրինակին ։ Այնուամենայնիվ, կա մեծ համեմատական ​​առավելությունների կանխատեսումները ստուգող էմպիրիկ աշխատանքի ծավալը։ Էմպիրիկ աշխատանքները սովորաբար ներառում են որոշակի մոդելի կանխատեսումների փորձարկում։ Օրինակ, Ռիկարդյան մոդելը կանխատեսում է, որ երկրների տեխնոլոգիական տարբերությունները հանգեցնում են աշխատանքի արտադրողականության տարբերությունների։ Աշխատանքի արտադրողականության տարբերություններն իրենց հերթին որոշում են տարբեր երկրների համեմատական ​​առավելությունները։ Օրինակ՝ Ռիկարդյան մոդելի փորձարկումը ներառում է աշխատանքի հարաբերական արտադրողականության և միջազգային առևտրի օրինաչափությունների միջև հարաբերությունների ուսումնասիրություն։ Կոշիկ արտադրելու համեմատաբար արդյունավետ երկիրը հակված է կոշիկի արտահանմանը։
Ուղիղ թեստ՝ Ճապոնիայի բնական փորձ
Համաշխարհային մասշտաբով համեմատական ​​առավելությունների վավերականության գնահատումը ժամանակակից տնտեսությունների օրինակներով վերլուծական առումով դժվար է, քանի որ գլոբալիզացիան խթանող բազմաթիվ գործոնների. նույնիսկ եթե մենք կարողանանք մեկուսացնել բաց առևտրի աշխատանքը այլ գործընթացներից, դրա պատճառահետևանքային ազդեցության հաստատումը նույնպես բարդ է մնում։ Դա կպահանջի համեմատություն հակափաստարկային աշխարհի հետ, առանց բաց առևտրի։ Հաշվի առնելով գլոբալացման տարբեր ասպեկտների երկարակեցությունը, դժվար է գնահատել բաց առևտրի ազդեցությունը որոշակի տնտեսության վրա։
Դենիել Բերնհոֆենը և Ջոն Բրաունը փորձել են լուծել այս խնդիրը՝ օգտագործելով շուկայական տնտեսության մեջ բաց առևտուր անսպասելի անցման բնական փորձը։ Նրանք կենտրոնանում են Ճապոնիայի դեպքի վրա ։ Ճապոնական տնտեսությունն իսկապես զարգացել է մի քանի դարերի ընթացքում ինքնավարության և միջազգային առևտրից գրեթե մեկուսացման պայմաններում, սակայն 19-րդ դարի կեսերին 30 միլիոն բնակչությամբ բարդ շուկայական տնտեսություն էր։ Արևմուտքի ռազմական ճնշման ներքո Ճապոնիան մի շարք անհավասար պայմանագրերի միջոցով բացեց իր տնտեսությունը արտաքին առևտրի համար։
1859 թվականին պայմանագրերը սահմանափակեցին մաքսատուրքերը մինչև 5% և առևտուրը բացեցին արևմտյան երկրների համար։ Հաշվի առնելով, որ ինքնաբավությունից կամ ինքնաբավությունից բաց առևտրի անցումը դաժան էր, առևտրի առաջին 20 տարիներին տնտեսության հիմունքների մեջ քիչ փոփոխություններ տեղի ունեցան։ Համեմատական ​​առավելությունների ընդհանուր օրենքը սահմանում է, որ տնտեսությունը միջինում պետք է արտահանի ցածր ինքնաբավ գներով և ներմուծի ապրանքներ՝ բարձր ինքնաբավ գներով։ Բերնհոֆենը և Բրաունը պարզել են, որ մինչև 1869 թվականը Ճապոնիայի հիմնական արտահանման գինը՝ մետաքսը և ածանցյալները, իրական արտահայտությամբ 100%-ով աճել են, մինչդեռ բազմաթիվ ներմուծվող ապրանքների գները նվազել են 30-75%-ով։ Հաջորդ տասնամյակում ներմուծման և համախառն ներքին արդյունքի հարաբերակցությունը հասել է 4%-ի ։