cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Պերիպատետիկյան դպրոց
Պերիպատետիկյան դպրոցն ունեցել է զարգացման մի քանի շրջան և գիտությանը տվել բազմաթիվ ականավոր փիլիսոփաներ ու գիտնականներ՝ Թեոփրաստես, Եվդեմոս Հռոդոսցի, Ստրատոն Լամփսակացի (1-ին շրջան՝ մ․ թ․ ա․ 4-1-ին դարեր), Անդրոնիկոս Հռոդոսցի (2-րդ շրջան՝ մ․ թ․ ա․ 1-ին դար), Ալեքսանդր Ափրոդիզիացի (3-րդ շրջան՝ մ․ թ․ 2-3-րդ դարեր) և ուրիշներ։ Պերիպատետիկյան դպրոցը գոյատևել է անտիկ շրջանի ողջ ընթացքում՝ ընդհուպ մինչև վաղ միջնադար և նպաստել հունական ու հռոմեական փիլիսոփայության, մասնավորապես ստոիցիզմի, էկլեկտիզմի և նեոպլատոնականության ձևավորմանը։
Յոլե Սանտելլի
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալացի իրավաբաններ Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ Կատեգորիա:Իտալիայի կին քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Իտալացի իրավագետներ Կատեգորիա:21-րդ դարի քաղաքական գործիչներ
Պերիպատետիկյան դպրոց
Հայ իրականության մեջ Պերիպատետիկյան դպրոցի ազդեցությունը Ալեքսանդրյան նեոպլատոնական դպրոցի միջոցով կրել է Դավիթ Անհաղթը։ Պերիպատետիզմի նշանավոր հուշարձան է միայն հայերենով պահպանված «Անանուն մեկնութիուն Ստորոգութեանցն Արիստոտէլի» աշխատությունը, որը թարգմանվել է 6-րդ դարում (հրտ․ 1961) և բարերար ազդեցություն ունեցել միջնադարի հայ իմացաբանական ու տրամաբանական մտքի զարգացման վրա։
Կատեգորիա:Փիլիսոփայական շարժումներ Կատեգորիա:Պերիպատետիկյան դպրոց
Allure (ամսագիր)
Allure–ը ամերիկյան ամսագիր է գեղեցկության և նորաձևության մասին։ Տպագրում է Conde Nast ընկերությունը Նյու Յորքում։ Ստեղծվել է 1991 թվականին Լինդա Ուելսի կողմից, ով այժմ էլ ամսագրի գլխավոր խմբագիրն է։
Պատմություն
1990 թվականին Սամվել Իրվինգ Նյուհաուսը՝ Condé Nast–ի նախագահը, կոչ արեց ստեղծել իր իսկ գեղեցկության ամսագիրը Ուելսին, ով այդ ժամանակ աշխատում էր The New York Times Magazine ամսագրի խմբագրման բաժնում ։
Ծրագրելով ամեն մի դետալը՝ հրատարակման օրը, լոգոն և այլն, 1991 թվականի մարտին ստեղծվեց առաջին ամսագիրը, որը ձևավորել էր Լյուսի Սիսմանը։ Բնօրինակը կազմված էր մեծ չափսերով, որը չէր համապատասխանում շուկայական ֆորմատներին, դրա պատճառով չորս համարից հետո այն սկսվեց տպագրվել նորմալ չափսերով ։
Ամսագրի մասին
Allure–ը կենտրոնանում է գեղեցկության, նորաձևության և կանանց առողջ ապրելակերպի վրա։ Այն առաջին կանացի ամսագիրն է, որը անրադարձել է առողջության ռիսկի՝ պլաստիկ վիրահատություններին։
Ամսագրի տպաքանակը 1991 թվականին կազմում էր 250,000, մինչդեռ 2011 թվականին այն հատել էր 1 միլոնը։
Շատ գրողներ աջակցել են ամսագրին, օրինակ՝ Արթուր Միլլերը, Ջոն Ափդայկը, Ջումպա Լահիրին, Մայքլ Շեյբոնը, Քեթրին Հերիսոնը, Իսաբել Ալյենդեն և այլք։ Լուսանկարիչներ, որոնք աշխատել են Allure–ի համար՝ Մայքլ Թոմսոնը, Մարիո Տեստինոն, Պատրիկ Դեմարշելիեն, Թինա Բարնեյը, Մերլին Մինթերը, Սթիվեն Քլայնը, Սթիվեն Մեյսելը և այլք։
Ամսագրի շապիկին են հայտնվել Ջենիֆեր Էնիսթոնը, Ջենիֆեր Լոպեսը, Ջուլիա Ռոբերտսը, Անջելինա Ջոլին, Ռիզ Ուիզերսփունը, Վիկտորիա Բեքհեմը, Բեյոնսեն, Ֆերգին, Բրիթնի Սփիրսը, Նայա Ռիվերան, Ջեսսիկա Սիմփսոնը, Քեյթ Հադսոնը, Քրիստինա Ագիլերան, Ռիհաննան, Գվեն Ստեֆանին և այլք։
«Գեղեցկության ամենաները» մրցանակաբաշխություն
Allure–ը սկսեց իր «Գեղեցկության ամենանալավը» մրցանակաբաշխությունը 2009 թվականին, որը ընտրում էր գեղեցկության ամենալավ արտադրանքները՝ դիմահարդարման, մաշկի և մազերի խնամքի պարագաները խանութներում։
2010 թվականին iPhone–ի համար ստեղծվեց հավելված, որը ցույց է տալիս հաղթող ապրանքները և դրանք ձեռք բերելու միջոցները ։
Գլխավոր խմբագիրը
Լինդա Ուելսը 1980 թվականին ավարտեց Trinity College քոլեջը Հարթֆորդում (Կոնեկտիկուտ) և սկսեց զբաղվել ժուրնալիստիկայով։ Սկզբում աշխատել է Վոգ ամսագրի համար, որտեղ նա գրում էր հոդվածներ գեղեցկության, ֆիթնեսի և առողջության մասին։ Իսկ 1985 թվականին նա միացավ Նյու Յորք Թայմսին և դարձավ The New York Times Magazine ամսագրի խմբագիրներից մեկը։
Ստանալով գովասանքներ, նա ստեղծեց և դարձավ Allure–ի գլխավոր խմբագիրը։ 2006 թվականին նա ստեղծեց իր առաջին գիրքը՝ «Confessions of a Beauty Editor» վերնագրով։
Հացիկի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Շիրակի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Շիրակի մարզի Հացիկ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 4 հուշարձան (8 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Շիրակի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Ուրալվագոնզավոդի պատմության թանգարան
Ուրալվագոնզավոդի պատմության թանգարան (Музей истории Уралвагонзавода), գտնվում է Նիժնի Տագիլ քաղաքի Դերժինսկի շրջանում՝ Վոստոչնոե մայրուղու 28/7 հասցեում, Ուրալվագոնզավոդի հիմնական մուտքի մոտ։ Թանգարանը Զրահատանկային տեխնիկայի թանգարանի և ՈւՎԶ-ի արտադրանքի վագոնային ցուցադրման հետ միասին ներառված է Ուրալվագոնզավոդ թանգարան-ցուցահանդեսային համալիրի կազմում։
Պատմություն
Ուրալվագոնզավոդի թանգարանը հիմնադրվել է 1969 թվականի նոյեմբերի 5-ին «Ձեռնարկության աշխատանքի և ռազմական փառքի թանգարանի» տեխնիկական գրասենյակի հիման վրա։ Հետագայում թանգարանը ընդլայնվել է։ Թանգարանային միությունը ներառում է ձեռնարկության պատմության թանգարանը 1000 մ² ցուցահանդեսային տարածքով, զրահամեքենաների պատմության թանգարան 1000 մ² ցուցահանդեսային տարածքով, ինչպես նաև ՈւՎԶ-ի արտադրանքի վագոնային ցուցադրությունը։
1990-ական թվականների սկզբին Պատմության թանգարանը զբաղեցրել է Ուրալվագոնզավոդի կենտրոնական շենքի ցուցասրահը։
Ցուցադրություն
Ցուցահանդեսի վեց բաժինները պատմում են Ուրալվագոնզավոդի հարյուր հազարավոր ինժեներների և աշխատողների, գիտնականների կողմից բարձր արդյունաբերական մշակույթի ստեղծման մասին ։
Առաջին բաժինը վերաբերում է 1926-1941 թթ. ձեռնարկության նախագծման, կառուցման և հաստատման ժամանակաշրջանին։ Այն նվիրված է նոր տեխնոլոգիաների ստեղծմանը, գործարանի աշխատանքային կոլեկտիվի ձևավորմանը, խոշոր ձեռնարկության կառավարման համակարգի վերածնմանը։ Այս բաժնում ներկայացված են՝
Երկրորդ բաժինը զբաղեցնում է «Ուրալվագոնզավոդը 1941-1945 թթ. Հայրենական պատերազմի տարիներին» ցուցահանդեսը։
«Ուրալվագոնզավոդը 1946-1955 թթ.» բաժնում ներկայացված է 1950- 1960-ական թվականների «Սառը պատերազմի» ժամանակաշրջանում բարոյական և ֆիզիկապես մաշված սարքավորումների արդիականացման գործընթացը, եզակի նախագծեր, սարքավորումների բնական մոդելներ և բեռնափոխադրումների մոդելներ։ Թանգարանի մյուս բաժինները նվիրված են Ուրալվագոնզավոդի 1956-1970 թթ. զարգացմանը, 1970-1980-ական թվականների վերակառուցման դարաշրջանում և ձեռնարկության մշակութաբանական նշանակությանը։
Ցուցահանդեսային դահլիճում ներկայացված են ռուս նկարիչների ստեղծագործությունները, մանկական արվեստի դպրոցների և ստուդիաների աշակերտների լավագույն ստեղծագործությունները, պատմական և գիտատեխնիկական ցուցահանդեսներ։
Թանգարանի գրադարանում առկա է երկրի պատմության, տարածաշրջանային ուսումնասիրությունների, թանգարանային ուսուցման, կրթական և տեղեկատվական գրականությանը վերաբերող գրքեր։ Առանձին բաժնում կա Ուրալվագոնզավոդի, Ռուսաստանի և այլ երկրների ձեռնարկությունների մասին հրապարակումներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նիժնի Տագիլի թանգարաններ Կատեգորիա:1969 հիմնադրումներ
Կապելյադես
Կապելյադես (Capellades), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Մտնում է Բարսելոնա պրովինցիայի մեջ՝ Կատալոնիա ինքնավար համայնքում ։ Գտնվում է Անոյա շրջանում։ Զբաղեցնում է 2,95 կմ² մակերես։ Բնակչությունը կազմում է 5498 մարդ (2010 թվական)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Հոռի
Անվան սկզբունք
Ըստ Վանական Վարդապետի առնչվում է հոր (հորել, թաղել) բառի հետ։ Դա հավանաբար կապված է տարվա այն ժամի հետ, որ մարդիկ իրենց հավաքած բերքը՝ ցորենը, գարին, գինին և այլն ամբարում են հորերում։ Ըստ ակադեմիկոս Ստեփան Մալխասյանցի, հոռի նշանակում է ուռի ամիս, այսինքն՝ որթատունկի՝ այգեստանի ամիս ։
Արտաքին հղունմեր
Կատեգորիա:Հայկական տոմար
Գենա Դիմիտրովա
Գենա Դիմիտրովա (Гeна Димитpова, ), բուլղարացի օպերային սոպրանո։
Գենան սկսել է երգել դեռևս երեխա հասակում։ Նրա առաջին ուսուցիչն եղել է Իվան Գենկովը, ով էլ Գենայի համար կանխատեսել է պայծառ ապագա։
Կենսագրություն
Գենա Դիմիտրովան ծնվել է 1941 թվականի մայիսի 6-ին Բուլղարիայում գտնվող Բեգլեժ փոքրիկ գյուղում։ Մասնագիտացված երաժշտությամբ սկսել է զբաղվել գիմնազիայում։ 1959 թվականին ընդունվել է Բուլղարիայի պետական կոնսերվատորիա, որն էլ ավարտել է 1964 թվականին։
Կոնսերվատորիայի ընդունելության քննությունների ժամանակ հեղինակել է «Հե՛յ, Բալկաններ՝ իմ հայրենիք» երգը, որից հետո անմիջապես ընդունվել է ուսումնական հաստատություն։ Այս տարիներին Գենան զուգահեռ աշխատել է նաև կոնսերվատորիայում, որպես աման լվացող և դա է պատճառը, որ իր հարուստ համակուրսեցիները հաճախ ծիծաղում էին իր վրա։
Գենայի երգի ուսուցչուհին՝ Լիլիանա Ժաբլենսկան ասել է. «Այսօր դուք ծիծաղում եք, իսկ նա լվանում է ճաշասենյակը։ Ամենայն հավանականությամբ դուք ևս մի օր ստիպված կլինեք լվանալ այն»։
Գենան երաժշտության բնագավառում խոշոր վերելք ունեցավ Բուլղարիայի օպերային դպրոցում։ Այս շրջանում Գենան համագործակցել է դասական երաժշտության ասպարեզի մի շարք հսկաների հետ, այդ թվում հայազգի Գեղամ Գրիգորյանի։
Երկարաժամկետ իր կարիերայի ընթացքում Գենա անց է կացրել բազմաթիվ վերապատրաստումներ։ 1964-1966 թվականներին վերապատրաստվել է Բուլղարիայի կոնսերվատորիայում, 1966 թվականին՝ Իտալիայի Միլան քաղաքի «Լա Սկալա» դրամատիկական երաժշտական քոլեջում։
Որպես միջազգային հայտնիություն՝ Գենան վարպետության դասեր է անցկացրել Եվրոպայի մի շարք քաղաքների կոնսերվատորիաներում։ Ուսումնառության նպատակով եղել է Աթենքում, Հռոմում, Բուդապեշտում, Սոֆիայում, Բելգրադում և մի շարք այլ քաղաքներում։ Իր երաժշտական կարիերայի ընթացքում Գենան ունեցել է բազմաթիվ համերգներ։ Նրա նշանավոր աշակերտներն են Ելենա Բարիմովան և Բայեր Դաշնիմը։
Մահացել է 2005 թվականին Միլանում՝ քաղցկեղի համախտանիշով։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բուլղարացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Բուլղարացի սոպրանոներ Կատեգորիա:Բուլղարացի օպերային երգիչներ Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ Կատեգորիա:20-րդ դարի օպերային երգչուհիներ
Բալըկլը (լճակ)
Բալըկլը, լճակ Թուրքիայում, Էրզրումի նահանգում, Էրզրում քաղաքից մոտ 18 կմ հեռավորության վրա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի լճեր Կատեգորիա:Էրզրումի նահանգ
Հեղինե Մանասյան
Կենսագրություն
1970 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը։ 1999 թվականին սովորել Կենտրոնական Եվրոպայի (Բուդապեշտ), 2000 թվականին՝ Կոլումբիայի (Նյու-Յորք) համալսարաններում։ 1980-1991 թվականներին և 1996-1997 թվականներին դասախոսել է ԵԺՏԻ-ում, 1998-2000 թվականներին՝ ԵՊՀ-ում։ 2002 թվականից՝ Եվրասիա հիմնադրամի հետազոտական պաշարների «Կովկասյան կենտրոններ» ծրագրի հայկական մասնաճյուղի (ՀՌԿԿ-Հայաստան) տնօրենն է ։
Աշխատանքները վերաբերում են տնտեսության աճի ու զարգացման, անցումային տնտեսության աշխատաշուկայի, աղքատության և կրթության, կորպորատիվ կառավարման ստվերային տնտեսության հարցերին ։
Սամծկղարո
Սամծկղարո (სამწყარო), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Քարելի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 900 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Քարելից հեռու է 5 կմ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Քարելի շրջան
Վլադիմիր Պոլյանով
Վլադիմիր Պոլյանով (իրական անունը և ազգանունը՝ Գեորգի Իվանով Տոդորով, Георги Иванов Тодоров, ), բուլղարացի գրող, ռեժիսոր, թատերական գործիչ։
Կենսագրություն
Վլադիմիր Պոլյանովը ծնվել է 1899 թվականի մայիսի 6-ին Ռուսեում։ Ավարտել է Սոֆիայի գիմնազիան, որից հետո, 1919-1921 թվականներին, բժշկագիտություն է սովորել Սոֆիայի, Գրացի (Ավստրիա) (1921) և Մյունխենի (1922-1923) համալսարաններում։ 1922 թվականին փիլիսոփայության կուրս է հաճախել Վիեննայում։ 1928 թվականին ավարտել է Սոֆիայի Ազգային և համաշխարհային տնտեսության համալսարանի դիվանագիտական-հյուպատոսային բաժանմունքը, ինչպես նաև 1939 թվականին ռեժիսորական կուրսեր է հաճախել Վարշավայում։
Աշխատել է Սոֆիայի ժողովրդական գրադարանում, Բուլղարիայի երկաթուղիների գլխավոր վարչությունում (քարտուղար, 1924-1934), Ժողովրդական կրթության նախարարությունում (պետական պաշտոնյա, 1937, 1939-1941), Սոֆիայի ժողովրդական թատրոնում (տնօրեն, 1941-1944) և պետական թատերական դպրոցում (1942-1945)։
Որպես կամավոր մասնակցել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին։
Եղել է Բուրգասի (1946-1947) և Ռուսեի թատրոնների (1947), Սոֆիայի ժողովրդական երիտասարդական թատրոնի, (1947-1951), Պլովդիվի (1951-1957) և Պերնիկի (1957-1960) թատրոնների ռեժիսոր։
Սլիվենի (1961-1963) և Ռազգրադի (1963-1965) թատրոնների տնօրեն-ռեժիսոր, Սմոլյանի թատրոնի գլխավոր ռեժիսոր (1965-1970)։
Բուլղարական PEN-ակումբի հիմնադիրներից և քարտուղարներից մեկը (1926-1932)։
Վլադիմիր Պոլյանովը մահացել է 1988 թվականի դեկտեմբերի 4-ին Սոֆիայում՝ 89 տարեկան հասակում։
Ընտրյալ մատենագրություն
Պատմվածքների, վեպերի, կատակերգությունների, դրամաների հավաքածուների հեղինակ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի գրողներ Կատեգորիա:Բուլղարացի գրողներ Կատեգորիա:Բուլղարացի ռեժիսորներ Կատեգորիա:Բուլղարացի թատերական գործիչներ Կատեգորիա:Բուլղարացի խմբագիրներ
Անատոլի Կոկուշ
Անատոլի Կոկուշ (Анатолій Акимович Кокуш, ), ուկրաինացի կինոճարտարագետ, գործարար և գյուտարար։ 2005 թվականին ամերիկյան կինոակադեմիայի երկու «Օսկար» մրցանակի է արժանացել Գիտական և ճարտարագիտական մրցանակ (Scientific and Engineering Award) անվանակարգում։ Մրցանակներից մեկը շնորհվել է Russian Arm կոչվող գիրո-կայունացված կինոխցիկի ու օպերատորական կայունացված Flight Head համակարգի մշակման համար, երկրորդը՝ շարժանկարային խցիկների Cascade շարքի գաղափարը հղանալու և իրագործելու համար ։ Անվանի ճարտարագետ-գյուտարարը երկու անգամ արժանացել է նաև բավարական կինոակադեմիայի Cinec Award մրցանակի (2010 թ. և 2018 թ.), բացի այդ, խրախուսվել է Ուկրաինայի այն ժամանակվա առաջին տիկնոջ՝ Կատերինա Յուշչենկոյի կողմից՝ ուկրաինական և համաշխարհային կինոյի զարգացման ասպարեզում ներդրած նշանակալի ավանդի համար ։
Կոկուշը 1974 թվականին ավարտել է Լենինգրադի (ներկայիս Սանկտ Պետերբուրգի) կինոճարտարագետների ինստիտուտը, որպես ճարտարագետ-կոնստրուկտոր աշխատանքի անցել Կիևի Ալեքսանդր Դովժենկոյի անվան կինոստուդիայում ։ 1986 թվականին նա Ուկրաինայի մայրաքաղաք Կիևում հիմնել է իր սեփական ֆիրման՝ կինո-հեռուստատեսային «Ֆիլմոտեխնիկ» ընկերությունը, որը ժամանակի ընթացքում Cascade շարժական ամբարձիչներ, Flight Head համակարգեր և Russian arm կինոխցիկներ է ապահովել բազմաթիվ հանրահայտ ու բարձրեկամտաբեր ֆիլմերի համար ։ Դրանց թվում են հոլիվուդյան հանրահայտ Տիտանիկ, Աշխարհների պատերազմը, Կազանովա, Հերոսը]] կինոնկարները, ռուսական, ուկրաինական մի ամբողջ շարք բլոկբաստերներ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Օսկարակիրներ Կատեգորիա:Գյուտարարներ Կատեգորիա:Ճարտարագետներ
Աստերոիդների ցանկ (61601-61700)
Աստերոիդների ցանկ (61501-61600) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (61701-61800)
Բաղրասբելի
Բաղրասբելի, լեռնանցք Կիլիկիայում՝ Ամանոսի լեռներում։ Արաբները սովորաբար այդպես են կոչել Ասորական Դուռ լեռնանցքը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեռնանցքներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի լեռնանցքներ
(7653) 1991 UV
(7653) , աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1991 թվականի հոկտեմբերի 18-ին Սեյձի Ուեդայի և Հիրոսի Կանեդայի կողմից Կուշիրոյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,276798 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9114 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6422 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1254,83 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,286891 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 1,88° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1991 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սեյձի Ուեդայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Հիրոսի Կանեդայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Կայուն ամուսնության խնդիր
Մաթեմատիկայում և համակարգչային գիտության մեջ կայուն ամուսնության խնդիրը (SMP) յուրաքանչյուր տարրի համար տրված մի շարք նախասիրությունների պայմաններում տարրի երկու խմբերի միջև կայուն համապատասխանություն գտնելն է։ Համապատասխանությունը մի խմբի տարրերի քարտեզագրումն է մյուս խմբի տարրերի հետ։ Համապատասխանությունը կայուն է բոլոր դեպքերում, բացի հետևյալ երկուսից. <ol style="list-style-type:lower-alpha"> <li>Առաջինը ընտրված խմբի տրված A տարրերից որոշները ավելի նախապատվությունը տալիս են երկրորդը ընտրված խմբի տրված B տարրերից որոշներին, քան մի տարրի, որին արդեն A-ն համապատասխանեցրած է, և</li> <li>B-ն նույնպես գերադասում է A-ն, քան այն տարրը, որին B-ն արդեն համապատասխանում է </li> </ol> Այսինքն, համապատասխանությունը կայուն է, երբ գոյություն չունի որևէ այլընտրանքային զույգ (A, B), որում և A-ն և B-ն անհատապես կլինեն ավելի լավը, քան կլինեին այն տարրի հետ, որին նրանք իրականում համապատասխանում են։
Կայուն ամուսնության խնդիրը սովորաբար ձևակերպվում է հետևյալ կերպ. Տրված են n տղամարդ և n կին, որտեղ յուրաքանչյուր ոք ըստ նախասիրության համարակալել է հակառակ սեռի բոլոր անդամներին եզակի թվերով 1-ից մինչև n, ամուսնացրել տղամարդկանց և կանանց այնպես, որ չլինեն հակառակ սեռի երկու մարդ, որոնք ավելի կնախընտրեին մեկ ուրիշի, քան իրենց զուգընկերոջը։ Եթե չկան այդպիսի մարդիկ, բոլոր ամուսնությունները "կայուն" են։
Կայուն ամուսնության խնդրի լուծման ալգորիթմները լուծում են գտնում իրական աշխարհի տարբեր իրավիճակներում, որոնցից ամենահայտնին հանդիսանում է բժիշկ շրջանավարտների նշանակումը իրենց առաջին հիվանդանոցում ։
Լուծում
Գեյլ-Շեպլի ալգորիթմը  ներառում է մի շարք "փուլեր" (կամ "կրկնողություններ"), որտեղ յուրաքանչյուր չնշանված տղամարդ "ամուսնության առաջարկություն է անում" ամենանախընտրելի կնոջը։ Հետո յուրաքանչյուր կին քննարկում է իր բոլոր երկրպագուներին և նրան, ում նա ավելի է նախընտրում, ասում է "Հնարավոր է", իսկ մնացածներին՝ "Ոչ"։ Դրանից հետո նա պայմանականորեն "նշանվում է" այն երկրպագուի հետ, ում նա ավելի է նախընտրում։ Առաջին փուլում նախ ա) յուրաքանչյուր չնշանված տղամարդ առաջարկություն է անում այն կնոջը, ում նա ավելի է նախընտրում, և հետո բ) յուրաքանչյուր կին պատասխանում է "հնարավոր է" այն երկրպագուին, ոմ նա ավելի է նախընտրում և "Ոչ"` մնացած երկրպագուներին։ Յուրաքանչյուր հաջորդ փուլում նախ ա) յուրաքանչյուր չնշանված տղամարդ առաջարկություն է անում ամենանախընտրելի կնոջը, ում նա դեռ առաջարկություն չի արել (անկախ նրանից` կինը արդեն նշանված է, թե ոչ), և հետո բ) յուրաքանչյուր կին պատասխանում է "հնարավոր է" այն երկրպագուին, ում նա ավելի է նախընտրում (կամ իր գոյություն ունեցող պայմանական զուգընկերը կամ մեկ ուրիշը) և մերժում է մնացածներին (այդ թվում նրա ներկա պայմանական զուգընկերը)։
Այս ալգորիթմը երաշխավորում է, որ.
Ալգորիթմ
function stableMatching { Initialize all m ∈ M and w ∈ W to free while ∃ free man m who still has a woman w to propose to { w = m's highest ranked such woman to whom he has not yet proposed if w is free (m, w) become engaged else some pair (m', w) already exists if w prefers m to m' (m, w) become engaged m' becomes free else (m', w) remain engaged } }
Լուծման օպտիմալություն
Մինչ լուծումը կայուն է այն պարտադիր կերպով օպտիմալ չէ բոլոր անհատների տեսանկյունից։ Ալգորիթմի ավանդական ձևը օպտիմալ է առաջարկներ նախաձեռնողի համար։ Օրինակ.
Կան երեք երկրպագու (A, B, C) և երեք գրախոս (X, Y, Z), որոնք ունեն հետևյալ նախապատվությունները. A։ YXZ B։ ZYX C։ XZY X։ BAC Y։ CBA Z։ ACB
Կա երեք կայուն լուծում. երկրպագուները ստանում են իրենց առաջին ընտրությունը, իսկ գրախոսները՝ երրորդ (AY, BZ, CX) բոլոր մասնակիցները ստանում են իրենց երկրորդ ընտրությունը (AX, BY, CZ) գրախոսները ստանում են իրենց առաջին ընտրությունը, իսկ երկրպագուները՝ երրորդ (AZ, BX, CY)
Դրանք բոլորը կայուն են, որովհետև անկայունությունը պահանջում է, որ բոլոր մասնակիցները ուրախ լինեն այլընտրանքային համապատասխանությունից։ Յուրաքանչյուրին իրենց երկրորդ ընտրությունը տալը երաշխավորում է, որ որևէ այլ համապատասխանություն կողմերից մեկի համար կլիներ անցանկալի։ Ալգորիթմը համընկնում է օպտիմալ լուծման մի կետում, որովհետև յուրաքանչյուր գրախոս ուղղակի ստանում է մեկ առաջարկ, ուստի ընտրում է այդ առաջարկը որպես լավագույն ընտրություն՝ երաշխավորելով, որ յուրաքանչյուր երկրպագու ունի ընդունված առաջարկ՝ ավարտելով համապատասխանությունը։ Օպտիմալության այս անհամաչափությունը պայմանավորված է նրանով, որ երկրպագուներն ունեն մի ամբողջ շարք ընտրելու համար, բայց գրախոսները ընտրում են երկրպագուների սահմանափակ ենթաբազմությունից ժամանակի ցանկացած պահի։
Նմանատիպ խնդիրներ
Կշռված համապատասխանության խնդիրը (weighted matching problem) փորձում է գտնել համապատասխանություն կշռված երկմասնյա գրաֆում, որն ունի առավելագույն կշիռ։ Առավելագույն կշռված համապատասխանությունները պարտադիր չէ, որ լինեն կայուն, բայց որոշ ծրագրերում առավելագույն կշռված համապատասխանությունը ավելի լավն է, քան կայունը։
Կայուն հարևանների խնդիրը (stable roommates problem) նման է կայուն ամուսնության խնդրին, բայց տարբերվում է նրանով, որ բոլոր մասնակիցները պատկանում են միևնույն տեսակին (հավասար թվով "տղամարդկանց" և "կանանց" բաժանված լինելու փոխարեն)։
Հիվանդանոցներ/բնակիչներ խնդիրը (hospitals/residents problem) - նաև հայտնի որպես քոլեջի ընդունելության խնդիր - տարբերվում է կայուն ամուսնության խնդրից նրանով, որ "կանայք" կարող են ընդունել "առաջարկություններ" ավելի քան մեկ "տղամարդուց" (օրինակ, հիվանդանոցը կարող է ընդունել բազմաթիվ բնակիչներ, կամ քոլեջը կարող է ընդունել մեկից ավելի ուսանող)։ Ալգորիթմը, որը լուծում է հիվանդանոցներ/բնակիչներ խնդիրը կարող է լինել հիվանդանոցի կողմնորոշում ունեցող (իգական օպտիմալ) կամ բնակիչների կողմնորոշում ունեցող (արական օպտիմալ)։
Հիվանդանոցներ/բնակիչներ խնդիրը զույգերով (hospitals/residents problem with couples) թույլ է տալիս բնակիչների մեծամասնությանը կազմել զույգեր, ովքեր պետք է միասին նշանակված լինեն կամ նույն հիվանդանոցում, կամ զույգի կողմից ընտրված որոշակի զույգ հիվանդանոցներում (օրինակ, ամուսնացած զույգը ցանկանում է երաշխավորել, որ նրանք կմնան միասին և չեն մնա այն ծրագրերում, որոնք գտնվում են իրարից հեռու)։ Զույգերի ավելացումը հիվանդանոցներ/բնակիչներ խնդրին ներկայացնում է NP-խնդիրը ամբողջությամբ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խաղերի տեսություն
Միխայիլ Մյասնիկովիչ
Միխայիլ Վլադիմիրի Մյասնիկովիչ (Міхаі́л Уладзі́міравіч Мясніко́віч, ), Բելառուսի պետական գործիչ։ Եվրասիական տնտեսական հանձնաժողովի կոլեգիայի նախագահ՝ 2020 թվականի փետրվարի 1-ից։
Բելառուսի վարչապետ (2010 թվականի դեկտեմբերի 28-ից մինչև 2014 թվականի դեկտեմբերի 27-ը) ։ Բելառուսի Հանրապետության Ազգային ժողովի Հանրապետության խորհրդի նախագահ (2015 թվականի հունվարի 16-ից միչև 2019 թվականի դեկտեմբերի 6-ը)։
Կենսագրություն
Միխայիլ Մյասնիկովիչը ծնվել է 1950 թվականի մայիսի 6-ին Մինսկի մարզի Նեսվիժսկի շրջանի Նոր Երազ գյուղում։ 1967 թվականին արծաթե մեդալով ավարտել է Սնովի միջնակարգ դպրոցը։ 1972 թվականին ավարտել է Բրեստի ինժեներա-շինարարական ինստիտուտը։ 1989 թվականին ավարտել է Մինսկի բարձրագույն կուսակցական դպրոցը։ Տնտեսագիտության դոկտոր (1998), Պրոֆեսոր (2003), Բելառուսի գիտությունների ազգային ակադեմիայի թղթակից անդամ (2009)։ Սանկտ Պետերբուրգի պետական տնտեսագիտական համալսարանի (2008) և Վիետնամի գիտությունների և տեխնոլոգիաների ակադեմիայի (2011), Բրեստի պետական տեխնիկական համալսարանի պատվավոր պրոֆեսոր (2013), Բելառուսի պետական համալսարանի պատվավոր պրոֆեսոր (2017)։ Պատրաստել է գիտությունների երեք թեկնածու։
Բելառուսի նախագահական ընտրությունների ժամանակ (1994) գլխավորել է Վյաչեսլավ Կեբիչի ընտրական շտաբը։ Ընտրարշավի ժամանակ նրան խստորեն քննադատել են նախագահի թեկնածու Ալեքսանդր Լուկաշենկոյի կողմնակիցները։ Ընտրություններից հետո Մյասնիկովիչը Լուկաշենկոյի թիմում աշխատելու առաջարկ է ստացել ։ 1995 թվականին սկսել է աշխատել՝ ստանալով նախագահի աշխատակազմը ղեկավարելու առաջարկը։ Ռուսաստանի և Բելառուսի միության, ինչպես նաև ԱՊՀ-ի կողմնակից է։ 2001 թվականի հոկտեմբերից նախագահ, իսկ 2004 թվականի հոկտեմբերից՝ Բելառուսի ԳԱԱ նախագահության նախագահ։
Շնաբի
Շնաբի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Հասանմսուրի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Աշոտ Շահնազարյան
Աշոտ Սուրենի Շահնազարյան (ծնվ. 3 հուլիսի 1949 թ., գ. Աչաջուր, Իջևանի շրջան), ՀՀ պետական գործիչ, 2004-2010 թթ. ՀՀ Տնտեսական մրցակցության պաշտպանության պետական հանձնաժողովի նախագահ։
Պարգևներ
Անկուսակցական։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՏՄՊՊՀ անդամներ Կատեգորիա:Աչաջուր գյուղում ծնվածներ Կատեգորիա:1949 ծնունդներ Կատեգորիա:Հուլիսի 3 ծնունդներ Կատեգորիա:ՀԱԱՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ Կատեգորիա:ՀՀ վարչապետի հուշամեդալակիրներ Կատեգորիա:Հայ ճարտարագետներ
Միխայիլ Մյասնիկովիչ
Կենսագրություն
2010 թվականի դեկտեմբերի 28-ից մինչև 2014 թվականի դեկտեմբերի 27-ը՝ Բելառուսի Հանրապետության վարչապետ։ Բելառուսի Հանրապետության Ազգային ժողովի Հանրապետության խորհրդի նախագահ է 2015 թվականի հունվարի 16-ից։ Բելառուսի Հանրապետության Ազգային ժողովի Հանրապետության խորհրդի անդամ է 2014 թվականի դեկտեմբերի 27-ից։
Կարիերա
1972-1973 թվականներին ծառայել է Խորհրդային բանակում։ 1973-1983 թվականներին աշխատել է «Մինսկվոդոկալ» արտադրական միավորման ինժեներային և ղեկավար պաշտոններում և Մինգոռգործկոմի կոմունալ սպասարկման ձեռնարկությունների վարչությունում։
Ընտանիք
Հայրը՝ Վլադիմիր Միխայլովիչը, մահացել է 1973 թվականին 67 տարեկանում։ Մայրը՝ Օլգա Ադամովնան, մահացել է 2007 թվականին 88 տարեկան հասակում ։
Կինը՝ Լյուդմիլա Նիկոլաևնան, մասնագիտությամբ տնտեսագետ է, աշխատել է Բելպրոմստրոյբանկում։ Դուստրը՝ Օլգա։ Որդին Դմիտրի։ Ունի չորս թոռ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բելառուսի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Բելառուս տնտեսագետներ Կատեգորիա:Տնտեսագիտական գիտությունների դոկտորներ
Նովոիլինսկի (քաղաքատիպ ավան, Նիտվենսկի շրջան)
Նովոիլինսկի (Новоильинский), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Պերմի երկրամասի Նիտվենսկի շրջանի կազմում։
Գրեչիշնայա
Գրեչիշնայա, լեռ Վրաստանի Նինոծմինդայի մունիցիպալիտետում, Չլդրի լեռներում, Փարվանա լճից հարավ։ Այստեղից դեպի արևմուտք ձգվում են Սամսար լեռները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի լեռներ Կատեգորիա:Նինոծմինդայի շրջան
Նովոիլինսկի (քաղաքատիպ ավան, Նիտվենսկի շրջան)
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 3480 մարդ։
Մանուել Ուրիբե
Մանուել "Մեմե" Ուրիբե Գարզա (Manuel Uribe; բժշկության պատմության մեջ ամենածանր քաշ ունեցող մարդկանցից մեկը։
2001 թվականին՝ այն բանից հետո, երբ նրա քաշը կազմել է 587 կգ, ի վիճակի չի եղել դուրս գալ անկողնուց։ 2007 թվականին, նա կշռել է 560 կգ, և եղել է երկրագնդում ապրող ամենածանր մարդը։
Մանուել Ուրիբեն հեռուստատեսությամբ օգնություն է խնդրել։ Նրան վիրահատելու համար բազմաթիվ առաջարկություններ են ստացվել, որոնք կնպաստեին մարմնի զանգվածի պակասելուն, սակայն նա հրաժարվել է դրանցից՝ որոշելով նիհարել սննդակարգի օգնությամբ։ Ուրիբեն անցել է սպիտակուցային սննդակարգի և 2007 թվականին նրա մարմնի քաշը նվազել է մինչև 381 կգ։ Առաջին անգամ նա ինքնուրույն փողոց է դուրս եկել։
2006 թվականին Մանուելը ծանոթացել է 36-ամյա Կլաուդիա Սոլիսի հետ, որը ժամանակ առ ժամանակ կտրում էր Մանուելի մազերն ու եղունգները։ Հետո նրա այցերը վեր են ածվել ընկերության, ինչը շարունակվել է՝ ի հեճուկս Կլաուդիայի ծնողների ցանկության։ 2008 թվականի հոկտեմբերին Մանուելը նրան ամուսնության առաջարկություն է արել, ինչը Կլաուդիան ընդունել է։ Այդ ժամանակ Մանուելը կշռել է 330 կգ, Կլաուդիան՝ շուրջ 67 կգ։
Ապրել է Մեքսիկայի Մոնտերեյ քաղաքում։ Մահացել է հիվանդության բարդությունից՝ Մոնտերեյի հիվանդանոցում՝ 2014 թվականի մայիսի 26-ին։
Նովիե Բրոսկովցի
Նովիե Բրոսկովցի (Нові Бросківці), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Ստորոժինեցի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Նովիե Բրոսկովցի գյուղում բնակվում էր 1 469 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Ստորոժինեցի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ռիչիա
Հայաստանում
Հանդիպում է Արագածոտնի, Լոռու, Գեղարքունիքի, Սյունիքի և այլ մարզերի լեռնային գոտիների լճակներում և դրանց ափերին։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ռիչիազգիներ
Ավինյո
Ավինյո  (Avinyó), մունիցիպալիտետ և քաղաք Իսպանիայում։ Մտնում է Բարսելոնա պրոնվիցիայի մեջ՝ Կատալոնիա ինքնավար համայնքում ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Բաժես շրջանում։ Նրա տարածքը գրավում է 63,25 կմ², իսկ բնակչությունը կազմում է 2 336 մարդ 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի բնակավայրեր
Հողմիկի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Շիրակի մարզ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Շիրակի մարզի Հողմիկ գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից ։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 7 հուշարձան (11 միավոր)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Շիրակի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Մենք այն ենք, ով կանք
Մենք այն ենք, ով կանք (We Are Who We Are), սահմանափակ հեռուստասերիալ, որի ռեժիսորը և համահեղինակը Լուկա Գուադանյինոն է։ Այն արտադրվել է HBO-ի և Sky Atlantic-ի համար։ Դեռահասային սերիալի սյուժեն, որի գործողությունը տեղի է ունենում Իտալիայում գտնվող ռազմաբազայում, պատմում է երկու ամերիկացի 14-ամյա դեռահասների՝ Ֆրեյզեր Ուիլսոնի և Քեյթլին Հարփերի մասին։ Գլխավոր դերերում հանդես են գալիս Քլոե Սևինին, Ջեք Դիլան Գրեյզերն, Ալիսե Բրագան, Ջորդան Քրիսթին Սիմոնը, Սփենս Մուր II-ը և Սքոթ Մեսքադին ։
Սերիալի պրեմիերան տեղի է ունեցել 2020 թվականի սեպտեմբերի 14-ին ԱՄՆ-ում HBO հարթակով և Իտալիայում՝ Sky Atlantic ալիքով։
Զարգացում
2019 թվականի փետրվարին հայտարարվել է, որ Լուկա Գուադանյինոն բանակցությունների մեջ է HBO-ի հետ՝ ութ սերիայից բաղկացած «Մենք այն ենք, ով կանք» (We Are Who We Are) անվամբ հեռուստաշոուն նկարահանելու համար։ Գուադանյինոն նկարահանելու է սերիալը և գրելու է դրա սցենարը Պաոլո Ջիորդանոյի և Ֆրանչեսկա Մանիերիի հետ։ Հայտարարվել է նաև, որ Լորենցո Միելին և Ռիքարդո Ներին լինելու են նախագծի գործադիր պրոդյուսերները ։
Առաջին գնահատականները նկարագրել են գլխավոր կերպարներին՝ Ֆրեյզեր Ուիլսոնին և Քեյթլին Հարփերին, որպես համապատասխանաբար «ծնունդով Նյու Յորքից հեռացված դեռահաս» և «կերպար, որը դժվար է նկարագրել՝ գեղեցիկ, երբեմն դժգոհ, բանաստեղծական» ։
Քասթինգ
2019 թվականի հուլիսի 17-ին HBO-ն հայտարարել է հեռուստաշոուի դերասանական կազմը, որն ընդգրկել է Քլոե Սևինիին, Սքոթ Մեսքադիին, Ալիսե Բրագային, Ջեք Դիլան Գրեյզերին, Սփենս Մուր II-ին, ինչպես նաև նորեկներ Ջորդան Քրիսթին Սիմոնին, Ֆեյթ Ալաբիին, Քորի Նայթին, Թոմ Մերսյեին, Ֆրանչեսկա Սքորսեզեին, Բեն Թեյլորին և Սեբաստիանո Փիգացիին ։
Նկարահանումներ
Հեռուստասերիալի նկարահանման շրջանը պետք է սկսվեր Իտալիայում 2019 թվականի մայիսի վերջին, իսկ արտադրությունը՝ հոկտեմբերի ընթացքում, սակայն արտադրությունը սկսվել է հուլիսի վերջին ։
Թողարկում
Սերիալի պրեմիերան տեղի է ունեցել Սան Սեբաստիանի միջազգային կինոփառատոնում 2020 թվականի սեպտեմբերի 20-ին  ։
Հեռուստատեսային պրեմիերան ԱՄՆ-ում տեղի է ունեցել 2020 թվականի սեպտեմբերի 14-ին HBO հարթակով, իսկ Իտալիայում՝ 2020 թվականի հոկտեմբերի 9-ին Sky Atlantic ալիքով ։ Մեծ Բրիտանիայում սահմանափակ հեռուստասերիալը եթեր է հեռարձակվելու BBC Three ալիքով ։
Քննադատների արձագանք
Rotten Tomatoes արձագանքների ագրեգատորը հայտնել է 86% դրական վարկանիշի մասին, որը հիմնված է 29 արձագանքների վրա՝ 7,17/10 միջին վարկանիշով։ Կայքի քննադատների կոնսենսուսն ասում է. «Մենք այն ենք, ով կանք» սերիալը լեռներ չի շարժում, բայց կենտրոնանալով մանր դետալների վրա և թույլ տալով իր կենտրոնական դեռահասներին պարզապես լինել, Լուկա Գվադանյինոն պոեզիա է ստեղծում փոքր էկրանին» ։ Metacritic ագրեգատորը 100-ից 77 միջին գնահատականն է շնորհել սերիալին ։
Դարեն Ֆրանիչը Entertainment Weekly-ից սերիալի B+ գնահատական է նշանակել՝ ասելով․ «Չնայած որոշ հարթ կերպարների, Գուադանյինոն վառ լուսավորում է իր աճող աստղերի դերասանական կազմը, հատկապես Քորի Նայթին» ։ Rolling Stone ամսագրի համար գրելով՝ Ալան Սեփինուոլը 4/5 գնահատականն է շնորհել սերիալին ։ Մեթ Ռոուշը TV Guide-ից ասել է, որ սերիալը ցանկանում է «Էյֆորիայի» պես «ցնցող» լինել, սակայն «բայց շուտով դառնում է միապաղաղ» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անգլերեն հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:HBO-ի բնօրինակ ծրագրեր Կատեգորիա:2010-ականների ամերիկյան հեռուստասերիալներ
Տուզլայի հակամարտություն
1941 թվականի հունվարի 7-ին ՌԽՖՍՀ Գերագույն խորհրդի նախագահության հրամանագրով կղզին ընդգրկվեց Ղրիմի կազմում, որն արդեն Ղրիմի մարզի անվան տակ 1954 թվականի փետրվարի 19-ին հանձնվեց Ուկրաինական ԽՍՀ-ի կազմ ։ Դրանից հետո խորհրդային ժամանակներում հրատարակված քարտեզներում կղզին նշվում էր, որպես ՈւԽՍՀ տարածք։ Ղրիմի թերակղզուց առանձնացվում է նավագնացության ջրանցքով, իսկ Թամանայից՝ ձկնորսական նավակներ անցնելու համար ստեղծված ծանծաղ ջրերով։
Հյուսքի պատկանելության խնդիրը հանգում էր նրան, որ չնայած Ուկրաինան տիրապետում էր Արևմտյան, իսկ Ռուսաստանը՝ Կերչի նեղուցի արևելյան ափերին, Ուկրաինայի թեք Տուզլի տիրապետումը հանգեցնում էր նրան, որ ծովային նավագնացային ալիքի միակ հատվածում, որը տեղակայված էր Տուզլայի և Ղրիմի թերակղզու միջև Կերչի նեղուցի հատակով, այդ ալիքի երկու ափերն Ուկրաինայի սեփականությունն էին, ինչը թույլ էր տալիս Ուկրաինային միակողմանիորեն գանձել վճար՝ նավագնացության ուղիով այդ թվում նաև ռուսական։
Հակամարտության ընթացք
Կրասնոդարի երկրամասի կղզու պատկանելության հարցը դրվել է դեռևս 1997 թվականին Ալեքսանդր Տրավնիկովի կողմից «Տուզլա. թվարկված տարածք» գրքում։ 2003 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Կրասնոդարի երկրամասի իշխանությունները (նահանգապետ Ալեքսանդր Տկաչև) սկսել են տամանի թերակղզուց Կերչի ուղղությամբ պատնեշի շինարարությունը մինչև Տուզլա սահմանային կղզի, որը պատճառաբանված էր Տամանի թերակղզու և հյուսքի առափնյա շերտի քայքայման կանխմամբ։
2003 թվականի հոկտեմբերի 23-ին պետական սահմանի գծից 102 մետր հեռավորության վրա կանգնեցվել է պատնեշի շինարարությունը (միակողմանի հռչակված Ուկրաինայի կողմից ) նախագահներ Պուտինի և Կուչմայի հանդիպումից հետո, որոնք 2003 թվականի դեկտեմբերին ստորագրել էին «Ազովի ծովի և Կերչի նեղուցի օգտագործման բնագավառում համագործակցության մասին պայմանագիրը»։ Այնուամենայնիվ, ռուս-ուկրաինական սահմանի և Ազովի ծովի ռեժիմի մասին հարցն այդպես էլ չկարգավորված մնաց ։
2005 թվականի հուլիսի 12-13-ը Ուկրաինայի և Ռուսաստանի Դաշնության միջև կայացած հերթական խորհրդակցությունների արդյունքում Ուկրաինայի ԱԳՆ-ի մամուլի ծառայությունը հայտարարել է, որ Ռուսաստանը ճանաչել Է Կերչի նեղուցում Կոսա Տուզլա կղզու և «դրա շուրջ ջրերի» պատկանելությունը Ուկրաինային ։ Սակայն ՌԴ ԱԳՆ Տեղեկատվության և մամուլի դեպարտամենտում, ի պատասխան նման տեղեկատվության, հայտարարել են, որ «Տուզլա կղզու իրավական կարգավիճակը մնում է անորոշ» ։
Հակամարտության լայն լուսաբանման շնորհիվ Ուկրաինան նոր բրենդ է ստացել։ Վիննիցայում արտադրվում է «Տուզլա» լվացքի փոշի, իսկ Կիևում դրվել է Դմիտրի Կիսելյովի համանուն մյուզիքլը ռուս էքսկավատորավար տղայի և գեղեցիկ կղզիաբնակի սիրո մասին ։
2003 թվականի հակամարտությունից հետո Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Գերագույն Խորհուրդը որոշեց Տուզլա կղզում ստեղծել նոր բնակավայր, սակայն 2006 թվականի սեպտեմբերի 6-ին Կերչի քաղաքային խորհուրդը, որի տարածքի մի մասը կղզին է, որոշեց կղզում նոր բնակավայր չստեղծել ։ Կերչի քաղաքային ղեկավարի տեղակալ Ալեքսեյ Միլովանովը հայտնել է, որ բնակավայրի ստեղծման դեպքում կղզին կդառնա քաղաքի սահմանագծում գտնվող միակ բնակավայրը. «տեղի կունենա քաղաքի վարչատարածքային կառուցվածքի խախտում, ինչը Սովմինն իրավունք չունի անել»,-ասել է Միլովանովը ․ «որոշում ընդունելով կղզում բնակավայր ստեղծելու մասին՝ նախարարների խորհուրդը մի փոքր գերազանցել է իր լիազորությունները, քանի որ, գործող օրենսդրության համաձայն, այդ կապակցությամբ պետք է լինի Կերչի քաղաքային խորհրդի որոշումը, Ղրիմի Գերագույն խորհրդի եզրակացությունը և Ուկրաինայի Գերագույն ռադայի որոշումը։ Իսկ առայժմ, մեր կարծիքով, այստեղ ավելի շատ են Ղրիմի մակարդակի որոշ քաղաքական գործիչների հավակնությունները, որոնք ցանկանում են երևալ համաուկրաինական մասշտաբով և նայել Ուկրաինայի ամենամեծ հայրենասերներին» ։
Սանեբելի
Սանեբելի (სანებელი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Շիդա Քարթլի մարզի Քարելի շրջանում ։
Դիրք
Գտնվում է ծովի մակարդակից 670 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Քարելից հեռու է 5 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 201 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Քարելի շրջան
Որիմն
Որիմն, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Խարբերդի վիլայեթի Հասանմսուրի գավառակում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Օլիմպիա Ջին Սնոու
Օլիմպիա Ջին Սնոու (Olympia Jean Snowe, ), ամերիկյան քաղաքական գործիչ, ԱՄՆ սենատոր Մեն նահանգից, ԱՄՆ հանրապետական կուսակցության անդամ։ 2006 թվականին Time ամսագիրը Օլիմպիա Սնոուին անվանել է ԱՄՆ-ի լավագույն սենատորներից մեկը ։
Կենսագրություն
Ծնվել է հույն գաղթականների (ուղղափառ) ընտանիքում։ Ավարտել է Մենի համալսարանը (1969) և ամուսնացել Մենի Ներկայացուցիչների պալատի անդամ Պիտեր Սնոուի հետ, որը մահացել է 1973 թվականին ավտովթարի հետևանքով։ Օլիմպիան ընտրվել է նրա պաշտոնում։
1978 թվականին ընտրվել է ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատում և ծառայել Կոնգրեսում մինչև 1994 թվականը, այնուհետև ընտրվել է ԱՄՆ Սենատում։
Սոցիալական այնպիսի հարցերի վերաբերյալ, ինչպիսիք են աբորտի և ԼԳԲՏ ամուսնության իրավունքը, ի տարբերություն շատ այլ հանրապետականների նա գրավում է լիբերալ դիրք։
2012 թվականի նախագահական ընտրություններում Սնոուն աջակցել է հանրապետական ​​Միտտ Ռոմնին։
Իսկ 2016 թվականի ընտրություններին Սնոուն դեմ է եղել Դոնալդ Թրամփի առաջադրած` հանրապետական կուսակցության ​​թեկնածուին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի հանրապետական կուսակցության անդամներ Կատեգորիա:Ամերիկացի պետական գործիչներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի կին քաղաքական գործիչներ
Նովոիխսանովո
Նովոիխսանովո (Новоихсаново, Яңы Ихсан), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չեկմագուշևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 153 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չեկմագուշևսկի շրջանի բնակավայրեր
Colors of the Wind
Colors of the Wind, երաժշտությունը գրվել է կոմպոզիտոր Ալան Մենկինի և Սթիվեն Շվարցի կողմից  1995 թվականին «Պոկահոնտաս» մուլտֆիլմի համար և երգչուհի Վանեսա Ուիլյամսի կատարմամբ։
Երգը արժանացել է «Գրեմմի», «Օսկար» և «Ոսկե գլոբուս» մրցանակների՝ լավագույն սաունդթրեք անվանակարգում։
Երաժշտության հայտնություն
Colors of the Wind Վանեսա Ուիլյամսի կարիերայի ամենալավ նվաճումներից մեկն էր, վաճառվել է ավելի քան 500.000 օրինակ, ստացել է «Ոսկե» կարգավիճակ։ Երգը հայտնվեց Billboard Hot 100-ի 4-րդ հորիզոնականում, իսկ Ուիլյամսը ստացավ հերթական «Գրեմմի» «կանացի լավագույն փոփ-վոկալ» անվանակարգում։
Ժողովրդականության շնորհիվ, շատ արվեստագետներ ձայնագրել են երգի քավեր տարբերակը ինչպիսին են` Սառա Ռամիրեսը, Վանեսա Հուդգենսը, Էդիտա Գուրնիակը, Գեորգե Զամֆիրը և շատ ուրիշներ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սինգլներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Երգեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:1995 սինգլներ
(7654) 1991 VV3
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,382744 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8785 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,887 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1343,43 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,267971 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 3,25° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1991 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սեյձի Ուեդայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Հիրոսի Կանեդայի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Գորիս
Գորիս, քաղաք Սյունիքի մարզում, մոտ 240 կմ հեռավորության վրա մայրաքաղաք Երևանից և 69 կմ հյուսիս-արևելք մարզկենտրոն Կապանից։ Գտնվում է Վարարակն գետի (Որոտանի վտակ) ափին։ Քաղաքը գտնվում է Երևան – Ստեփանակերտ ռազմավարական կարևորագույն նշանակություն ունեցող ճանապարհի վրա։
Գորիսը հիմնադրվել է 1870 թվականին՝ որպես Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուր գավառի կենտրոն։ Քաղաքի կոչում է ստացել 1885 թվականին Ռուսական Կայսրության կողմից։ Սակայն կան նաև փաստեր այն մասին, որ Գորիսը որպես քաղաք հիմնադրվել է ավելի ուշ 1890–ական թվականների կեսերին։ Այդ փաստն առաջ է բերում պատմաբան Լեոն այն ժամանակ, երբ այցելել էր Գորիս։ Նա Գորիս էր այցելել 1888 թվականին և գրում է, որ այդ թվականին դեռևս Գորիսում կային ընդամենը մի քանի տասնյակ տներ, և այդ պատճառով նա չէր ցանկանում Գորիսին անվանել քաղաք, սակայն նրան շատ էր գերել Գորիսի փողոցների դասավորությունը։ Քաղաքն ունի մոտ 20 հազար բնակչություն (2015) և գտնվում է 1370 մ բարձրության վրա։ Ունի 24 գյուղ։
Քաղաքի արևելյան մասում է գտնվում Հին Գորիսը (Կյորես) կամ Գորիս գյուղը՝ քարանձավային բնակավայրերի մի ամբողջ շարք։ Ներկայիս բուն քաղաքի տեղում մինչև 1870-ական թվականները եղել է անբնակ տարածք։ Արևելյան մասում է գտնվում քաղաքի խորհրդանիշ համարվող բլուրը, որը տեղացիներն անվանում են Լաստի Խութ։
Նախկին անվանումներ
Նախկինում քաղաքն անվանվել է Գերյուսի, Գուրիայա, Գորես, Գորիս, Հին Կյորես, Կյուրիս, Կուրիս, Ձագեձոր, Զանգիզուր, Զանկյազուր, Կյուրյուս։
Գորիս անվան տարբեր բացատրություններ կան։ Ենթադրվում է, որ տեղանվան հիմքը կազմում են հնդեվրոպական նախալեզվի գուոռ-«ժայռ» և էս-«լինել» բառերը, այսինքն Գորիս-Կյորես նշանակում է ժայռոտ տեղ։ Քաղաքի տեղում բնակավայր եղել է հնագույն ժամանակներից, թերևս մարդն այստեղ բնակություն է հաստատել քարեդարյան շրջանում։ Գորիս անվան հնագույն հիշատակումը գալիս է ուրարտական ժամանակաշրջանից։ Ռուսա Ա թագավորը մ.թ.ա. 8-րդ դարում թողել է սեպագիր արձանագրություն, ուր իր նվաճած 23 երկրների մեջ նշում է Գուրիայա երկիրը։ Գիտնականները գտնում են, որ դա Գորիսն է։ Գորիսում գտնվել է նաև Արտաշես Ա թագավորի (մ.թ.ա. 189-160) արամեերեն արձանագրության սահմանաքար։ Այն գտել է ՏաթևՀէկի աշխատակից Արշակ Հովհաննիսյանը 1964 թվականին՝ Եռաբլրի սարահարթում։ Բնակավայրը գոյություն է ունեցել նաև միջին դարերում և գտնվել է ներկայիս Գորիսի արևելյան մասում՝ համանուն գետի ձախ ափին, կոչվում էր հին Գորիս և համապատասխանում է Ստեփանոս Օրբելյանի կողմից հիշատակած (18-րդ դար) Գորու և Գորայք գյուղերից մեկին։ Քաղաքի անվան ներկայիս գրելաձևն առաջին անգամ հանդիպել է 1624 թվականին՝ Բարսեղ Երեցի կողմից գրված մի ձեռագրում, որտեղ նշվում է Յոլունցների մասին՝ թե ինչպես թուրքերին թույլ չէին տալիս բնակություն հաստատել։ Դա մեծ հոգեբանական նշանակություն ունեցավ գորիսեցիների կյանքում՝ նույնիսկ խորհրդային իշխանություների ժամանակ ոչ մի ադրբեջանցի Գորիսում և նրա հարակից գյուղերում բնակություն չհաստատեցին։
Կլիմա
Կլիման բարեխառն լեռնային է՝ մեղմ ձյունապատ ձմեռներով, տաք ամառներով։ Արևափայլքի տարեկան տևողությունը ավելի քան 2100 ժամ է, անարև օրերի թիվը՝ 59։ Հունվարի միջին ջերմաստիճանը՝ -7, 7 °C, հուլիսին՝ 22 °C։ Տարեկան տեղումների քանակը հասնում է 700 մմ։
= Պատմություն =
Հին դարեր
Ժամանակագրական տեսակետից քաղաք կարելի է ասել Նոր Գորիս, որովհետև Հին Գորիսը, կամ ինչպես ասում են՝ Կյորեսը գտնվում է ավելի բարձր, չորս կիլոմետր հեռու։ Նախատեսվում է պահպանել այդ ժայռափոր բնակավայրը, որը ոչ միայն պատմական հնավայր է, այլ կարևոր է նաև զբոսաշրջիկներին սպասարկելու տեսակետից։ Գորիսի շրջակայքը լի է արտասովոր աշտարակներով, ամրոցներով, բուրգերով, քարանձավներով, անդրջրհեղեղյան քարակերտ հրաշալիքներով։
Գորիսը բնակավայր է եղել հնագույն ժամանակներից, թերևս մարդն այստեղ բնակություն է հաստատել քարեդարյան շրջանում։ 1980-ական թվականների սկզբին այստեղ իրականացված պեղումների ընթացքում հայտնաբերվել են բարձրարժեք բրոնզյա իրեր՝ կանացի զարդեղեն, դաշույն, տեգ, հմայիլներ, ամանեղեն։ Ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ դրանք պատկանում են մ.թ.ա. 3-2-րդ դարերին, ունեն տեղական ծագում և խոսում են տեղաբնակների բարձր մշակույթի և կենցաղի մասին։ Հին ժայռապատկերներ են գտնվել Իշխանասարի փեշերին, որոնց թիվն անցնում է 1500-ից՝ հիմնականում մարդու և ընտանի կենդանիների պատկերներով և վերաբերում են մ.թ.ա. 5-2 հազարամյակներին։ 2000 տարի առաջ, Հայկական թագավորության մեջ՝ Սյունիք նահանգում, Գորիսը ունեցել է տվյալ ժամանակների կարևորագույն բնակավայր-քաղաքներին բնորոշ հասարակական զարգացած ենթակառույցներ։
Չերեշ
Չերեշ (Череш), գյուղ Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Ստորոժինեցի շրջանում։
Գորիս
Նոր շրջան
Դեռևս Միջին դարերում Գորիսը կարևոր հանգույց էր Նախիջևանից Զանգեզուրով դեպի Արցախ ու մերձկասպյան տափաստանները ձգվող բանուկ այն ճանապարհի վրա, որով տեղափոխվում էր Նախիջևանի աղը։ Ըստ 7-րդ դարի պատմիչ Աբրահամ Կրետացու՝ Գորիսից մեծ քանակի մետաքս են արտահանել Մեծ Մետաքսի Ճանապարհով դեպի Եվրոպա՝ քանի որ Մեծ մետաքսի ճանապարհի երթուղիներից մեկը անմիջականորեն անցել է Գորիսի մոտ գտնվող պատմական ճանապարհով։ Պահպանվել է քարերի մեջ եղած քարվանսարան։ 16-րդ դարում Գորիսը մտնում է շահական Պարսկաստանի տիրապետության տակ. սկզբում՝ որպես Ղարաբաղի կուսակալության, ապա՝ Ղարաբաղի խանության մաս։ Գորիսը 19-րդ դարի սկզբին՝ 1813 թվականի հոկտեմբերի 13-ի Գյուլիստանի պայմանագրով, անցնում է ցարական Ռուսաստանի տիրապետության տակ։ 1823 թվականին Գորիսն ուներ 119 ծուխ։
Բնակչությունը ստվարացել է Թուրքմենչայի պայմանագրով (1828 թվական) Պարսկաստանից Արևելյան Հայաստան վերադարձած հայերի հաշվին։ Մինչև 1841 թվականը Գորիսը մտնում էր Տաթևի մահալի մեջ, այնուհետև դարձավ նրա արևելյան հատվածի գյուղերից կազմված Գորիսի գավառամասի կենտրոն։
Չերեշ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Չեռնովցիի մարզի Ստորոժինեցի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Գորիս
Նոր շրջան
1868 թվականին վարչական բաժանմամբ Գորիսը դարձավ Ելիզավետպոլի նահանգի Զանգեզուրի գավառի գավառի կենտրոնը և կրում էր Գերուսի անվանումը ։
Ձորի սահմանափակ տարածքը խոչընդոտում էր նրա զարգացմանը։ Դեռ 1867 թվականին Խաչատուր Յոլունցն իր որդու՝ Սահակի հետ, քարանձավներից դուրս գալով, առաջին տունը կառուցեց ներկայիս Գորիս քաղաքում, դառնալով նոր Գորիսի հիմնադիրը։ Յոլունցները, որոնք հետագայում դարձան Յոլյաններ Գորիսի առաջին բնակիչները։ 1870 թվականին գետի աջակողմյան հարթավայրում հիմնվեց Գորիս քաղաքը, որը և ստանձնեց Գորիսի վարչական դերը։ Այդպիսով՝ ցարական ժամանակաշրջանում Գորիսը ժամանակակից Հայաստանի տարածքում թվով չորս քաղաքներից մեկն էր (Երևան, Ալեքսանդրապոլ, Նոր Բայազետ, Գորիս)։
19-րդ դարում Գորիսն ուներ շախմատաձև հատակագծով ճարտարապետական յուրովի ոճ, կանոնավոր կառուցված երկհարկանի հասարակական կառույցներ, որտեղ տեղակայված էին բազմաթիվ առևտրային տաղավարներ։ Իսկ ավանդական կարպետագործները, մետաղագործները, գարեջրագործներն իրենց արհեստանոցներով զբաղեցնում էին քաղաքի հասարակական կենտրոնի կառույցների մնացող մասը։ 19-րդ դարում Գորիսն իր հասարակական կյանքի զարգացման բնույթով համարվում է Սյունիք-Արցախի տարածաշրջանի ամենածաղկուն ու զարգացած քաղաքը։
Գորիսի քարայրները, քարանձավներն ու բրգաձև ժայռերը մշտապես գրավել են զբոսաշրջիկների ուշադրությունը, և նրանցից շատերը Գորիսը համարում են գանձ, որն անպայման պետք է ճանաչելի դարձնել և ներկայացնել աշխարհին։
Խորհրդային շրջան
Գորիսը խորհրդային իշխանության տարիներին ամբողջապես վերափոխվել է, դարձել գեղեցիկ, բարեկարգ քաղաք։ Կառուցվել են առանձնատներ, հասարականան շենքեր, առողջապահական հիմնարկներ, մշակութալուսավորական օջախներ։ Ուներ միջնակարգ դպրոցներ, գյուղատնտեսական տեխնիկում, պետական թատրոն, մշակույթի պալատ, հայրենագիտական թանգարան, գրադարաններ, համալսարան։ Գորիսը դարձել էր նաև ժամանակակից արդյունաբերական կենտրոն։
1930 թվականի սեպտեմբերի 9 ՀԽՍՀ Գերագույն խորհրդի որոշմամբ Գորիսը դարձավ համանուն շրջանի վարչական կենտրոնը։ Քաղաքն անմիջականորեն արձագանքելով արցախյան շարժմանը՝ դարձավ նրա հենասյուներից մեկը։ Նշանակալից իրադարձություն էր 1989 թվականին Սյունյաց հոգևոր թեմի վերաբացումը, որի առաջնորդարանը հաստատվեց Գորիսում։ Գորիսում 1941-1945 թվականների Հայրենական Մեծ պատերազմում Գորիսի շրջանից մասնակցեցին 9146 զինվորներ, որոնցից զոհվեցին 4144, 2500–ն արժանացան ԽՍՀՄ պետական տարբեր խրախուսանքների ու պարգևների։ Գորիսի շրջանը տվեց 4 ԽՍՀՄ հերոս՝ Ա․ Սարգսյանը, Գ․ Գալստյանը, Ս․ Առաքելյանը և Գ․ Արզումանյանը, և մեկ Փառքի առաջին, երկրորդ, երրորդ աստիճանի շքանշանների։ Հայրենական Մեծ պատերազմում զոհվածների հիշատակին այստեղ կառուցվել է աղբյուր–հուշարձան։ Այստեղ են ծնվել Ռուբեն Յոլյանը՝ բժիշկ, Ակսել Բակունցը (1899-1937), Համլետ Յոլյանը, Սերո Խանզադյանը, Գուսան Աշոտը, ՀԽՍՀ ԳԱ թղթակից-անդամ Սևադա Բակունցը։
Ներկայումս Գորիսը ընդգրկվում է Հայաստանի Սյունիքի մարզի կազմում։
Բնակչություն
Գորիսի ազգաբնակչության փոփոխությունը.
Ժողովրդագրություն
Գորիսի բնակչության փոփոխությունը.
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է արդյունաբերությամբ և գյուղատնտեսությամբ։
Գորիսը մարզի արդյունաբերական կենտրոններից է։ Խոշոր արդյունաբերական ձեռնարկություններից են «Գամմա», «Զանգեզուր», «Գորիսի միկրոշարժիչ» ԲԲԸ-ները, գործում են էներգետիկայի, սննդարդյունաբերության և տնտեսության այլ ճյուղերի մի շարք ձեռնարկություններ։