cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Շամս Թաբրիզի
Շամսի առաջին հանդիպումը Ռումիի հետ
Այս հանդիպման մեկ այլ վարկածը հետևյալն է․ Ռումին՝ իր աշակերտներով շրջապատված շրջում է Քոնյայի շուկայի բամբակի կրպակների, շաքար վաճառողների և բանջարեղենի վաճառասեղանների միջով։ Շամսը իր ավանակի սանձը ձեռքին՝ մարտահրավեր նետեց վարպետին՝ նրան 2 հարց ուղղելով։ «Ո՞վ է եղել ամենամեծ խորհրդապաշտը․ Բայազի՞դը (Սուֆիական ուսմունքի սրբերից մեկը), թե՞ Մուհամմեդը»,–հարցրեց Շամսը։ «Այս ի՞նչ տարօրինակ հարց է։ Մուհամմեդն է եղել բոլոր սրբերից ամենահզորը»,– պատասխանեց Ռումին։ «Ուրեմն ինչու՞ այն ժամանակ Մուհամմեդն ասաց Աստծուն․ «Ես Քեզ չեմ ճանաչել այնպես, ինչպես որ հարկն էր», մինչդեռ Բայազիդը հայտարարում էր․«Փա՛ռք ինձ։ Որքան վսեմ է իմ փառքը» (նա իրեն Աստված էր համարում)։ Ռումին բացատրեց, որ այդ երկուսից հզորը Մուհամմեդն էր, որովհետև Բայազիդը կարող էր լցվել նույնիսկ Աստվածային միայն մեկ օրհնանքից։ Նա կորցրել էր իրեն և լցվեց Աստծով։ Մուհամմեդի կարողություններ անսահման էին և երբևէ լցվելու կարիք չունեին։ Նրա փափագն անսպառ էր և նա միշտ ծարավի։ Նա ամեն րոպե ավելի ու ավելի էր մոտենում Աստծուն և ափսոսում իր նախկին հեռացած վիճակի համար։ Հենց այդ պատճառով նա ասաց․ «Ես Քեզ չեմ ճանաչել այնպես, ինչպես որ հարկն էր»։ Ասվում է, որ այս զրույցից հետո Ռումին զգացել է, թե ինչպես է իր գլխի վերևի մասում պատուհան բացվում և այնտեղից ծուխ է բարձրանում դեպի երկինք։ Նա բղավում է և ընկնում գետնին՝ մոտ մեկ ժամ կորցնելով գիտակցությունը։ Լսելով նրա պատասխաննրը Շամսը հասկանում է, որ դեմ առ դեմ կանգնած է իր տենչանքի առարկայի հետ․ մի մարդու, որի հանար աղոթում էր, որ Աստված ուղարկի։ Երբ Ռումին արթնանում է, բռնում է Շամսի ձեռքը, և նրանք միասին ոտքով վերադառնում են Ռումիի դպրոց։
Մահ
Ժամանակակից սուֆի ավանդույթի համաձայն՝ Շամս Թաբրիզին անհետացել է խորհրդավոր կերպով։ Ոմանք ասում են, որ սպանվել է Մովլանա Ջալալուդդին Ռումիի մերձավոր աշակերտների կողմից, ովքեր նախանձում էին Ռումիի և Շամսի միջև սերտ հարաբերություններին, բայց, ըստ մի շարք այլ վկայությունների, նա հեռացել է Քոնյայից և մահացել Խոյում, որտեղ էլ նրան թաղել են։ Սուլթան Վալադը ՝ Ռումիի որդին, իր Վալադ-Նամա մաթնավիում պարզապես առանց որևէ մանրամասների նշում է, որ Շամսը խորհրդավոր կերպով անհետացել է Քոնյայից ։
Խոյում գտնվող Շամս Թաբրիզի գերեզմանը, հուշահամալիրում գտնվող հուշարձան–աշտարակի կողքին, ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կողմից առաջադրվել է որպես Համաշխարհային մշակութային ժառանգության կենտրոն ։
Շամս Թաբրիզիի ուսմունք
«Մաքալաթ–է Շամս–է Թաբրիզին» (Շամս–է Թաբրիզիի ուսմունք) պարսկական արձակ է՝ գրված Շամսի կողմից ։ «Մաքալաթը» կարծես գրվել է Շամսի կյանքի վերջին տարիների ընթացքում, քանի որ ինքն իր մասին խոսում է որպես ծեր մարդ։ Ընդհանուր առմամբ, այն իր մեջ կրում է իսլամի միստիկական մեկնաբանություն և պարունակում է հոգևոր խորհուրդներ:«Մաքալաթի» որոշ հատվածներ ավելի խորը պատկերացում են տալիս Շամսի մտքերի մասին․
Միստիկ պոեզիայի շարքերից մեկը, որը հագեցած է նվիրական տրամադրություններով և Ալիդական ուժեղ հակումներով, պարսից իսլամական աշխարհում վերագրվել է Շամս-է Թաբրիզիին։ Գիտնականները, ինչպիսին է Գաբրիել վան դեն Բերգը, կասկածի տակ են առել այն հարցը, թե արդյոք դրա հեղինակը Շամս-է Թաբրիզին է։ Սակայն հետագայում գիտնականները նշել են, որ կարող է մեկ այլ հարց ծագել, թե արդյոք Շամս-է Թաբրիզիի անունը օգտագործվել է մի քանիսի փոխարեն։ Վան դեն Բերգը կարծում է, որ այս նույնականացումը Ռումիի գրական կեղծանունն է։ Այնուամենայնիվ, նա խոստովանում է, որ չնայած Շամսին վերագրվող բանաստեղծությունների մեծ թվին, որոնք կազմում են Բադախշանի Իսմայիլիներին նվիրված երգացանկը, դրանց ճնշող մեծամասնությունը տեղ չի գտել Ռումիի ունեցած որևէ գործում։ Փոխարենը, ինչպես նկատում է Վիրանին, դրանցից մի քանիսը առկա են «Շամսի վարդի պարտեզում» (Գուլզար-է Շամս), որի հեղինակը՝ Մուլուկշահը Իսմայիլիի Պիր Շամսի սերնդից է, ինչպես նաև այլ աշխատություններում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Միջնադարյան պարսիկներ Կատեգորիա:Փիլիսոփաներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Պարսիկ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Պարսիկ գրողներ Կատեգորիա:Պարսիկ փիլիսոփաներ
Age of Mythology
«Age of Mythology» (թարգմանաբար՝ «Դիցաբանության դարաշրջան»), «Microsoft Game Studios» խաղաստեղծ ստուդիայի կողմից հրատարակված իրական ժամանակաշրջանի ռազմավարական վիդեոխաղ՝ հիմնված դիցաբանության վրա։ Հյուսիսային Ամերիկայում խաղը լույս է տեսել 2002 թվականի հոկտեմբերի 30-ին, իսկ Եվրոպայում՝ մեկ շաբաթ անց ։
Հանդիսանում է մեծ հաջողություն գրանցած «Age of Empires» խաղաշարերի սպինոֆը և ներշնչված է ոչ թե իրական պատմական իրադարձություններով, այլ հունական, եգիպտական և սկանդինավյան առասպելներով ու լեգենդերով ։
Ջենիֆեր Գրեյ
Ջենիֆեր Գրեյ (Jennifer Grey, ), ամերիկյան դերասանուհի։ Հայտնի է դարձել Բեբիի կերպարով «Կեղտոտ պարեր» մելոդրամայում 1987 թվականին։
Age of Mythology
Խաղի գլխավոր հերոսը Ատլանտիդայի ծովակալ Արկանտոսն է, ով հայրենիքի պաշտպանության համար ճանապարհորդում է Հունաստանի, Եգիպտոսի և Սկանդինավիայի տարածքներով և պայքարում չար ուժերի դեմ ։
Ջենիֆեր Գրեյ
Կենսագրություն
Ջենիֆեր Գրեյը ծնվել է 1960 թվականի մարտի 26–ին Նյու Յորքում, ֆիլմի, թատրոնի դերասան և պարող Ջոել Գրեյի և երգչուհի Ջո Վայլդերի ընտանիքում։
Դերասանուհին սկսել է նկարահանվել ֆիլմերում 80–ական թվականներից։ 1987 թվականին նկարահանվել է «Կեղտոտ պարեր» ֆիլմում, խաղալով Ֆրենսիս Հաուսմանի՝ Բեբիի մականունով աղջկա դերը։ Ֆիլմը շատ մեծ հաջողություն ունեցավ ամբողջ աշխարհում, հավաքելով ավելի քան 200 միլիոն դոլար։ Իր դերի համար Ջենիֆերը ստացել է «Ոսկե գլոբուս» մրցանակ։
Age of Mythology
Խաղը կոմերցիոն մեծ հաջողություն է արձանագրում և թողարկումից չորս ամիս անց և ունենում ավելի քան մեկ միլիոն օրինակի վաճառք ։ Բացի շուկայական հաջողությունից, խաղը դրական ընդունելության է արժանանում քննադատների շրջանում։ 2003 թվականին թողարկվում է խաղի լրացումային փաթեթը՝ «Age of Mythology: The Titans» անվանմամբ։
Էռնեստո Սաբատո
Էռնեստո Սաբատո (Ernesto Sábato, ), արգենտինացի արձակագիր, էսսեիստ, նկարիչ։
Կենսագրություն
Էռնեստո Սաբատոն ծնվել է Կալաբրիայից գաղթած բազմազավակ ընտանիքում, մայրական գծով արբերեշի է, տասնմեկ երեխաներից տասներորդն է։ Իններորդ որդուն անվանել են Էռնեստո, բայց նա մահացել է մանուկ հասակում, ուստի անունը փոխանցվել է ապագա գրողին։
1924 թվականին ավարտել է Ռոխասի դպրոցը և ուսումը շարունակել Լա Պլատա քաղաքի պետական քոլեջում, որտեղ դասախոսների թվում է եղել Պեդրո Էնրիկես Ուրենյան, որը Սաբատոյին ոգեշնչել է գրական գործունեության ոլորտում։ Այնուհետև 1929 թվականից սովորել Է Լա Պլատայի ազգային համալսարանի ֆիզիկամաթեմատիկական ֆակուլտետում։
Եղել է 1918 թվականի համալսարանական բարեփոխումների կողմնակից, ակտիվ մասնակցություն է ունեցել երիտասարդական կոմունիստական շարժմանը և ընկերների հետ հիմնել է «Insurrexit» մարքսիստական խումբը։ Մարքսիզմի վերաբերյալ դասախոսության ժամանակ նա հանդիպել է Մաթիլդա Կուսմինսկի Ռիխտերին, որը 1936 թվականին դարձել էր նրա կինը։ 1933 թվականին ընտրվել է կոմունիստական երիտասարդության ֆեդերացիայի գլխավոր քարտուղար։ 1934 թվականին Արգենտինայի կոմունիստական կուսակցությունը նրան գործուղել է Մոսկվայի լենինյան միջազգային դպրոց։ Լինելով Բրյուսելի հակաֆաշիստական կոնգրեսի (1934) պատվիրակ՝ Սաբատոն, հիասթափված ստալինիզմից, որոշել է չգնալ ԽՍՀՄ՝ վախենալով երբեք այնտեղից չվերադառնալ և փախել է Փարիզ։
1934-1935 թվականներին փորձել է Փարիզում գրել «Անձայն աղբյուր» վեպը (մասամբ հրապարակված)։
1938 թվականին Բուենոս Այրեսում պաշտպանել է տիեզերական ճառագայթաբանության դոկտորական ատենախոսությունը, Բեռնարդո Ալբերտո Ուսայի շնորհիվ ստացել է Փարիզի Ֆրեդերիկ Ժոլիո-Կյուրիի (Կյուրիի ինստիտուտ) լաբորատորիայում աշխատելու կրթաթոշակ, որտեղ մտերմացել է սյուրռեալիստների, այդ թվում՝ Անդրե Բրետոնի հետ։
1939 թվականին Ֆրանսիայից տեղափոխվել է Միացյալ Նահանգներ, որտեղ աշխատել է Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտում, 1940 թվականին վերադարձել է Բուենոս Այրես, համալսարանում դասավանդել է հարաբերականության և քվանտային մեխանիկայի տեսություն։ Իսպաներեն է թարգմանել Գ. Ա. Գամովի «Արևի ծնունդը և մահը» գիրքը։
1943 թվականին սուր էքզիստենցիալ ճգնաժամի հետևանքով հեռացել է գիտությունից։ Թերթերի և ամսագրերի դեմ դիկտատուրայից հետո Խուան Պերոնան ստիպված էր 1945 թվականին թողնել ուսումը։ Հետագայում զբաղվել է գրականությամբ և կերպարվեստով, ինչպես նաև հրապարակախոսությամբ և քաղաքական ակտիվությամբ։
Բազմիցս մահվան սպառնալիքներ է ստացել ծայրահեղ աջ էսկադրոններից (առաջին հերթին՝ արգենտինական հակամոմունիստական դաշինքից)։ Նախագահ Ռաուլ Ալֆոնսինի հրավերով գլխավորել է մարդկանց զանգվածային անհետացման (CONADEP) գործով Ազգային հանձնաժողովը, որը հետաքննել է «կեղտոտ պատերազմի» տարիներին ռազմական բռնապետության հանցագործությունները։ Արդյունքը դարձել է այն, որ 1984 թվականին հրատարակվել է «Այլևս երբեք» (Nunca Más) վերնագրով վկայությունների հատորյակը։
Իր հետագա ելույթներում Էռնեստոն իրեն կապում է քրիստոնեական անարխիզմի հետ ՝ ասելով․ «Ես անարխիստ եմ։ Անարխիստ՝ բառի լավագույն իմաստով։ Մարդիկ սովոր են մտածել, որ անարխիստները պայթեցնում են ռումբ, սակայն անարխիստներ են եղել մեծ մտածողները, ինչպիսին Լև Տոլստոյն է»։
1995 թվականին մահացել է Սաբատոյի ավագ որդին, իսկ 1998 թվականին՝ կինը։
1999 թվականին ստացել է իտալական քաղաքացիություն (բացի արգենտինականից)։
2000 թվականի հունիսի 4-ին գրողը իր «Դիմադրություն» պատմվածքը զետեղել Է «Clarín» թերթի կայքում՝ դառնալով առաջին խոշոր իսպանալեզու գրողը, որն իր ստեղծագործությունը հրատարակումից առաջ անվճար տեղադրել է համացանցում։
Գրողը մահացել է 2011 թվականի ապրիլի 30-ին, երբ իր հարյուրամյակին մնացել էր ապրել երկու ամսից պակաս ։
Ստեղծագործություններ
1941 թվականից համագործակցել է «Sur» ամսագրի, Բորխեսի մտերիմների և նրա շրջապատի հետ։ Սաբատոյի դեբյուտային գիրքը դարձել է «Ինդիվիդն ու տիեզերքը» փիլիսոփայական էսսեների ժողովածուն (1945 թվական, Բուենոս Այրես քաղաքի առաջին մրցանակ և Արգենտինայի գրողների միության պատվավոր մրցանակ)։ 1948 թվականին հրատարակվել է նրա «Թունել» էկզիստենցիալիստական վեպը, որը մեծ հետաքրքրություն է առաջացրել Արգենտինայում և արտերկրում (Ֆրանսիայում հրատարակության նախաձեռնողը Ալբեր Կամյուն էր)։ Գիրքը անմիջապես թարգմանվել է ավելի քան մեկ տասնյակ լեզուներով և էկրանավորվել 1952, 1977 և 1987 թվականներին, իսկ Յանգ Գրեմի ներկայացումը ցուցադրվել է Էդինբուրգի 2004 թատերական փառատոնում։ Երկու այլ վեպեր՝ «Հերոսների և գերեզմանների մասին» (1961 թվական, հայտնի է դարձել նրա մոտիվներով կոմպոզիցիան՝ «Խուան Լավալյեի մահվան ռոմանսը»՝ Էդուարդո Ֆալուի երաժշտության հիման վրա, իսկ վեպի մյուս մասը էկրանավորվել է 1979 թվականին՝ Մարիո Սաբատոյի՝ գրողի որդու կողմից) և «Ավվադոն կործանիչ» (1974 թվական, Արգենտինայի գրողների միության մեծ մրցանակ), ամրապնդել են Սաբատոյի՝ որպես Լատինական Ամերիկայի խոշորագույն վիպասաններից մեկի փառքը։
Ճանաչում
Երեք անգամ առաջադրվել է Նոբելյան մրցանակի թեկնածու (վերջին անգամ՝ 2009 թվականին)։
Գեղանկարչություն
Վերջին տարիներին, քանի որ գրելու և կարդալու բժշկական արգելք կար, Սաբատոն զբաղվել է բացառապես նկարչության։ Նրա ցուցահանդեսները տեղի են ունեցել Փարիզում, Մադրիդում, Սան Պաուլոյում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Փարիզի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Արգենտինացի արձակագիրներ Կատեգորիա:Արգենտինացի գրողներ Կատեգորիա:Արգենտինացի նկարիչներ Կատեգորիա:Արգենտինացի ֆիզիկոսներ
Ֆոր Մաոն Պլաժ
Ֆոր Մաոն Պլաժ (Fort-Mahon-Plage), համայնք Ֆրանսիայի Պիկարդիա մարզի Սոմ գավառում :
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 1296 մարդ, բնակչության խտությունը` 99.39 մարդ/կմ²: Բնակավայրը զբաղեցնում է 13.04 կմ² տարածք:
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 175 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 75 կմ հյուսիս-արևմուտք:
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 777 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 503-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 274: Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 64,7 %: 503 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 414 անձ (221 տղամարդ և 193 կին): Գործազուրկ են եղել 89 անձ (38 տղամարդ և 51 կին): 274 անաշխատունակներից 53-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 146-ը` թոշակառուներ, իսկ 75-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Մարտական գործողությունների մասնակից (կրծքանշան)
Մարտական գործողությունների մասնակից կրծքանշանի Կանոնադրությունը գործում է 1996 թ. դեկտեմբերի 20-ից։ (ՀՀ ՊՆ 20.12. 1996 թ. N 586 հրաման)։ Կանոնադրության մեջ փոփոխություն է կատարվել 1997 թ. մարտի 13-ին։ (ՀՀ ՊՆ 13.03. 1997 թ. N 70 հրաման) 1. Մարտական գործողությունների մասնակից կրծքանշանով պարգևատրվում են 1992-1994 թթ. պարտադիր զինվորական ծառայության զորակոչված զինծառայողներն ու վարժական հավաքների կանչված զինծառայողները, ովքեր ակտիվորեն մասնակցել են ՀՀ սահմանների պաշտպանության մարտերին։ 2. Մարտական գործողությունների մասնակից կրծքանշանով պարգևատրումը կատարվում է ՀՀ պաշտպանության նախարարի հրամանով՝ բանակային կորպուսների հրամանատարների, համապատասխան վարչությունների պետերի և հանրապետական զինվորական կոմիսարի ներկայացմամբ։ Այլ պետական մարմինների մարտական գործողությունների մասնակից աշխատակիցների պարգևատրումը կատարվում է այդ մարմինների ղեկավարների միջնորդության հիման վրա՝ ՀՀ պաշտպանության նախարարի հրամանով։ 3. Մարտական գործողությունների մասնակից կրծքանշանով պարգևատրումը կատարվում է Մարտական գործողությունների մասնակից վկայականի հանձնման հետ միաժամանակ։ Հետմահու պարգևատրման դեպքում կրծքանշանը վկայականի հետ միասին հանձնվում է պարգևատրվածի ընտանիքին։ 4. Մարտական գործողությունների մասնակից կրծքանշանը կրում են կրծքի աջ կողմում՝ բոլոր կրծքանշաններից առաջ։ <Br>5. Կրծքանշանը կամ վկայականը կորցնելու դեպքում կրկնօրինակ տրվում է, եթե այն տեղի է ունեցել մարտական գործողությունների պայմաններում, տարերային աղետի հետևանքով կամ այլ պայմաններում, երբ կրծքանշանը պահելու համար անհրաժեշտ միջոցներ ձեռնարկելու հնարավորություն չի եղել։
Աղբյուրներ
ՀՀ պետական պարգևներ (բեռնել)
Կատեգորիա:Արցախի Հանրապետություն
Նովոստրոյկա (այլ կիրառումներ)
Նովոստրոյկա, կարող է վերաբերել՝
Ս. (ծածկանուն)
Ս., հայկական ծածկանուն ։
Ծածկանունն օգտագործել են հետևյակ անձինք՝
Սերգեյ Մուրավյով
Սերգեյ Նիկիտիչ Մուրավյով (Serge Mouravieff (գիտական հրապարակախոսություններում՝ Mouraviev, ), ռուս-ֆրասնիացի դասական բանասեր, Անտիկ փիլիսոփայության և պատմության մասնագետ, թարգմանիչ, Կովկասյան գրերի պատմաբան և Մերձկասպյան ու Կովկասյան հնագույն մատենագրության ծագումնաբանության հետազոտող ։ 1996 թվականից՝ Փարիզի Սորբոնի համալսարանի փիլիսոփայության դոկտոր։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1938 թ. հունիսի 13-ին Փարիզում, Մուրավյովների ազնվական տոհմի ներկայացուցիչ Նիկիտա Սերգեևիչ Մուրավյովի և Մարիա Միխայլովնա Ռազդենկոյի, պոետի և նկարչի ընտանիքում ։ Համարվում է դեկաբրիստ Ալեքսանդր Նիկոլաևիչ Մուրավյով-Կարսականի (1794-1867) կրտսեր եղբայր Սերգեյ Նիկոլաևիչ Մուրավյովի (1809-1874), ուղիղ հետնորդը ։
1970 թվականից թողարկել է մոտ 200 աշխատանք (այդ թվում 17 գիրք) անտիկ փիլիսոփայության վերաբերյալ (Հերակլես), պատմվածքներ Կովկասի քրիստոնեական մատենագրության (Հայկական գրերի), Վրացերեն գրերի և Կովկասյան Աղվանների Աղվանական գրերի, Կովկասի պատմական աշխարհագրության, Կասպից ծովի և Մ.թ.ա. 1-ին դարում Մերձկասպիայի մասին, պատմություններ Մուրավյովների տոհմի, Թուրինյան սավանի մասին և այլն ։
1999 թ., Գերմանիայում հրապարակում է «Heraclitea» շարքը հին հունարեն և ֆրանսերեն լեզուներով (լույս է տեսել 11 հատոր)։ 2012 թ. ստեղծում է մեկ հատորից կազմված ամբողջական ժողովածու Հերակլեսի անտիկ և նրա ռուսերեն թարգմանությունների տեղեկատվությամբ ։
Հիմնական աշխատանքները
Հերակլիտի և անտիկ փիլիսոփաների մասին։
Կովկասյան վաղ քրիստոնեական գրվածքների ստեղծման մասին։
Ըստ Կովկասի պատմական աշխարհագրության, Կասպից և Արևմտյան Կենտրոնական Ասիայի.
Ծագումնաբանություն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայագետներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի բանասերներ Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Նովոտրոիցկի (այլ կիրառումներ)
Նովոտրոիցկի, կարող է վերաբերել՝
Իսպանական ֆալանգա (1977)
Իսպանական ֆալանգա (1977) (Falange Española de las JONS (1977)), իսպանական ծայրահեղ աջ ազգային սինդիկալիստական կուսակցություն։ Ձևավորվել է 1976 - 1977 թվականներին։ Կուսակցությունն իրենց ներկայացնում է որպես իսպանական Ֆալանգայի շարունակող։ Ժառանգել է Ժոզե Անտոնիո դե Ռիվերայի և Ռամիրո Ռամոսի գաղափարները։ Որպես կուսակցության գաղափարախոսթյուն Իսպանիայի ժամանակակից իրողությունների պայմաններում հարմարեցրել է իր նպատակներին 1930-ական թվականների ուղղափառ ֆալանգիզմը։
Պատմական ձևափոխություն
1933 -1976 թվականների միջև ընկած ժամանակահատվածում պատմական Իսպանական ֆալանգան վերապրել է մի շարք լուրջ ձևափոխություններ։ Սկզբնական շրջանում այն իրենից ներկայացնում էր որպես աջակողմյան ծայրահեղական կուսակցություն։ Այն նման էր Իտալական պայքարի միությանը և Նացիոնալ-սոցիալիստական գերմանական բանվորական կուսակցության սկզբնական ձևին՝ չնայած մերժում էր ֆաշիզմի «ամբոխավարության» և հակաքրիստոնեական գծերը։ Պրիմո դե Ռիվերայի ծայրահեղ ազգայնականությունը, կաթոլիկությունն ու հակակոմունիզմը համադրվում էր Լեդեսմա Ռամոսի ձախ ծայրահեղական, պոպուլիստական սինդիկալիզմին։ Այդ սինթեզում էր կայանում ֆալանգիզմի գաղափարախոսւոյթւոնը որպես եվրոպական ֆաշիզմի տարատեսակ։ Կուսակցության անվանումը 1934 թվականի մարտից ուներ բնութագրական բարդ կառուցվածք (Ֆալանգան ստեղծվել է 1933 թվականի մարտին)՝ «Իսպանական ֆալանգա և առաջխաղացման ազգային սինդիկալիստական խունտա» («Falange Española de las Juntas de Ofensiva Nacional-Sindicalista») :
1937 թվականի ապրիլին՝ քաղաքացիական պատերազմի թեժ ժամանակաշրջանում, կաուդիլիո Ֆրանկոն քաղաքական որոշում ընդունեց միավորել «Ֆալանգան» և «JONS»-ը պահպանողական-ավանդապաշների հետ։ Կուսակցությունը ստացավ «Իսպանական ավանդական-ազգային ֆալանգա և Ջոնս» («Falange Española Tradicionalista y de las JONS»): 1938 թվականից Ֆալանգան, որպես քաղաքական բաղկացուցիչ, ներառվեց Ազգային շարժման մեջ, որը հանդիսանում էր ֆրանկիստական համակարգի մաս։ Ֆալանգայի «ազգային ղեկավար» - առաջնորդ դարձավ անձամբ Ֆրանցիսկո Ֆրանկո։ Կուսակցությունը դրվել էր զինվորականների և կղերականների վերահսկողության ներքո։ Կուսակցության գաղափարախոսությունը ձեռք բերեց առավել պահպանողական գծեր՝ համադրվելով Ֆրանկոյի հայացքներին։ Այդ քայլին նպաստեց այն, որ Պրիմո դե Ռիվերան և Լեդեսմա Ռամոսը այդ ժամանակ արդեն զոհվել էին պատերազմի ժամանակ։
Հետֆրանկիստական վերամիավորում
1975 թվականի նոյեմբերի 20-ին Ֆրանցիսկո Ֆրանկոյի մահից հետո և Ֆալանգայի ազատական-ժողովրդավարական փոփոխությունների սկզբից և ընդհանուր առմամբ Ազգային շարժումը դարձան վերափոխման արգելք։ 1976 թվականի աշնանից Սուարեսի կառավարությունը թագավորի համաձայնությամբ գործնականում դադարեցրեց կառույցի գործունեությունը։ Պաշտոնապես շարժումը լուծարվեց 1977 թվականի ապրիլին՝ կոմունիստական կուսակցության օրինականացումից մի քանի օր առաջ։
Արմատական ֆալանգիստները չընդունեցին իրադարձությունների այդպիսի ընթացքը և չճանաչեցին իրենց կուսակցության լուծարումը։ Իսպանիայում ձևավորվեց աջ ծայրահեղական, ուղղափառ ֆրանկիստական կազմակերպությունների կոնգլոմերատ, որի կենտրոնական դիրքը զբաղեցրեց Բլաս Պինյարի ղեկավարած «Նոր ուժը»։ Գործնականում 1975 թվականի վերջից սկսվեց Ֆալանգայի վերածնունդը։ Միաժամանակյա ձևավորվեցին մի քանի նախաձեռնողական խմբեր։
«Նեոֆալանգիզմի» առավել քաղաքական-կազմակերպչական ռեսուրսները տնօրինում էր Ռայմունդ Կուեստայի ժամանակների ակնառու ֆրանկիստական գործիչ, պատմական Ֆալանգայի հիմնադիրներից մեկը համարվող, Խոսե Անտոնիոյի մտերիմ ընկեր, 1938 - 1939 և 1948 - 1956 թվականներին կուսակցության գլխավոր քարտուղարը։ Որոշ ժամանակ նա մնաց որպես ֆրանկիստական «Բունկերի» ազդեցիկ գործիչ։ Հենց նա և նրա խումբը 1976 թվականին հայտարարեց պատմական անվանումը կրող կուսակցության ստեղծման մասին («Falange Española de las JONS», առանց ավանդական 1937-ը ավելացնելու)։ Միևնույն ժամանակ ֆալանգիստական երիտասարդության արմատական թևը Ֆերնանդես Կուեստային չճանաչեց առաջնորդ՝ նրան համարելով Խոսե Անտոնիոյի գաղափարներին դավաճանող և բռնապետ Ֆրանկոյի անգաղափար ստրուկ ։
Վերածնված Ֆալանգայի ֆորմալ գաղափարախոսույթունը հիմնվեց Խոսե Անտոնիայի սկզբնական գաղափարների վրա։ Նոր կազմակերպության կորիզը կազմեցին  կուսակցական ապարատի նախկին և ֆրանկիստական հասարակական կազմակերպությունների ներկայացուցիչները։ Ֆերնանդես Կուեստան և նրա համախոհները հայտարարեցին «1936 թվականի հուլիսի 18-ի սկզբունքներին» իրենց հավատարմությունը։ Այդ ամսաթիվը ոչ միայն խորհրդանշում էր «Cristo Rey»-ի՝ հակակոմունիստական «խաչակրաց արշավանքի» սկիզբը, այլ նաև վերաբերում էին մի ժամանակաշրջանի, երբ Ֆալանգան պահպանում էր իր սկզբնական սկզբունքները, իսկ Ֆրանցիսկո Ֆրանկոն և Պրիմո դե Ռիվերան միանշանակ հանդիսանում էին զինակիցներ։
Ֆրանկո և Խոսե Անտոնիո՝ հայտնի գործիչներ, միասնական մտքերով և ծառայությամբ, կաթոլիկ հավատքով և այն բանում, որ նրանք առաջարկում էին Իսպանիային։
Ռայմունդո Ֆերնանդես Կուեստա
Քաղաքական մարգինալացում
1970-ական թվականների երկրորդ կեսին ֆալանգիստները թևակողեցին քաղաքական բռնությունների փուլ։ Նրանք իրականացնում էին ահաբեկչական գործողություններ ընդդեմ կոմունիստների, ձախակողմյան հայացքներ ունեցողների և անջատողականների, կատարում էին փողոցային հարձակումներ։ Մասնավորապես, կուսակցությանն ուղղակի կերպով վերագրվում էր Ատոչի փողոցի գնդակահարությունը։ Կուսակցության ահաբեկչական - ջարդարար ակտիվությունը մասամբ փոխազդվում էր հասարակական պասիվ աջակցությամ։ Բացի այդ, ֆալանգիստներն իրականացնում էին միջոցառումներ, վարում էին ակտիվ քարոզչություն։
Ֆալանգան ընտրական քաղաքականության մեջ անկասկած պարտություն էր կրում։ 1977 թվականին անցկացված հֆալանգիստական բոլոր խմբավորումներին հաջողվեց հավաքել ձայների ընդամենը 0,21 %-ը։
Ֆրանկոյի 40-ամյա վարչակարգից հետո իսպանական ժողովրդի մեծամասնությունը չի ցանկանում սատարել մի կուսակցության, որը ասոցացվում է նախկին վարչակարգի հետ։
Sheelagh M. Ellwood, Paul Preston, Historia de la Falange
Ընտրություններում ձախողվելը տարանջատված ֆրանկիստական կազմավորումներին և կառույցներին ստիպեց միավորվել։ Համախմբող անձինք դարձան Պինյարը և Ֆերնանդես Կուեստան։ Միաժամանակ Ֆերնանդես Կուեստայի կուսակցությունը դատական գործընթացի միջոցով հասավ դատարանի բացառիկ որոշման, որով իրավունք ստացավ օգտագործել «FE de las JONS» հապավումը։ 1979 թվականին մրցակցող կառույցները միավորվեցին Ազգային միության դաշինքում և կարողացան 1979 թվականի խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքներով ազգային ժողովում ունենալ մեկ պատգամավոր՝ Բլաս Պինյարին։
1981 թվականի փետրվարին Ֆալանգան աջակցում էր 1981 թվականի փետրվարի 23-ին տեղի ունեցած հեղաշրջման փորձին, բայց, ինչպես «Նոր ուժը», ուղղակի մասնակցություն չունեցավ գործընթացներում։ Զինվորական խռովարարները չէին տեսնում լուրջ դաշնակիցների ի դեմս սակավաթիվ և քիչ ազդեցիկ կազմակերպությունների։
Ներքին պայքար
1982 թվականին խորհրդարանական ընտրություններում ծայրահեղ աջերը կրկին կրեցին ջախջախիչ պարտություն։ 9 ամիս անց Ֆերնանդես Կուեստան հեռացավ կուսակցության «ազգային ղեկավարի» պաշտոնից (մահացել է 1992 թվականի հուլիսին ): Նրան փոխարինման եկավ Դիեգո Օրիլլոն։ Այդ քայլը նշանակում էր Ֆալանգայի ծայրահեղացում և ֆրանկիստական ժառանգության որոշակի հեռացում։ Մարկես Օրիլլոն, ով հանդիսանում էր ֆրանկիստական երիտասարդության նախկին գործիչ, համարվում էր Մանուել Էդիլի գծի համախոհ ։ Սկսվեց ընդգծվել Պրիմո դե Ռիվերիի (1933ց - 1937) կուսակցության շարունակականությունը, ազգային - սինդիկալիստական գաղափարախոսության դրույթները։
Հասկանալեով իր սակավաթիվ շարքերի բաժանման անցանկալիությունը՝ ֆալանգիստները միավորման փորձեր ձեռնարկեցին։ Մի քանի խմբավորումների դաշինքը ստեղծվեց 2000 թվականին։ 2004 թվականի հակամարտության ժամանակ Մարկես Օրիլլոյի Ֆալանգայի կողմն անցավ Իսպանական անկախ ֆալանգան,Գալիցիական ֆալանգան և Գուստավո Մորալեսի կուսակցության մի քանի տեղական կազմակերպություններ։ Սակայն այդ հանգամանքը ընտրազանգվածի ընդլայման տեսանկյունից այդպես էլ չտվեց նշանակալի առաջընթաց։ 2008 թվականի խորհրդարանական ընտրություններում Ֆալանգան ստացավ 0,05 % ձայն։
Ժամանակակից ֆալանգա
Կուսակցության ակտիվությունը ցածր է, բայց ժամանակ առ ժամանակ այն հանդես է գալիս հանրային հայտարարություններով։ 2009 թվականի մայիսի 26-ին Իսպանիայի Գերագույն դատարանը ընդունեց Ֆալանգայի հայցն ընդդեմ հայտնի ձախակողմյան հայացքներ ունեցող իրավաբան Բալտազար Գարսոնի։ Ֆալանգիստները Գարսոնին մեղադրում էին «ֆրանկիստական հանցանքների հետաքննության» հետ կապված սխալ գործողություններ կատարելու մեջ ։ Նույն թվականի աշնանը Ֆալանգան կազմակերպեց ինքնավարությունների դեմ և հակաանջատողական ցույցեր ի աջակցություն Իսպանիայի մկիասնության։ Նորբերտո Պիկոյի կուսակցությունը վճռականորեն սատարում էր 2012 թվականին տեղի ունեցող գործադուլային և հանրահավաքային շարժումները ։
Իսպանական ֆալանգան և JOSE-ն որևէ լուրջ ազդեցություն չունի Իսպանիայի քաղաքական հարթակում։ Այնուամենայնիվ, կուսակցության գոյությունն ունի գաղափարական-խորհրդանշական նշանակություն։ Կուսակցությունը ցուցադրում է դեպի 1930-ական թվականները գնացող աջ ծայրահեղական ավանդությաների ժողովրդավարական շարունակություն և դինամիկ զարգացում։
Հետաքրքիր դրվագներ
Ֆալանգա կուսակցության խորհրդանիշները ավանդական նշանների հետ միասին ներառում են ջինսե համազգեստային վերնաշապիկ, որը հանդիսանում է իսպանական աշխատավորական դասակարգի հագուստ։
Սարագոսայի համալսարան
Սարագոսայի համալսարան (Universidad de Zaragoza, Universidat de Zaragoza), Իսպանիայի հնագույն համալսարաններից մեկը։ Գտնվում է Սարագոսայում` Արագոն ինքնավար համայնքի մայրաքաղաքում։
Սարագոսայի համալսարանը պետական միակ համալսարարանն է շրջանում։ Այնտեղ 22 ֆակուլտետներում սովորում է մոտ 40.000 ուսանող։ Համալսարանի գործունեությունը իր մասնաշենքերով ու հետազոտական կենտրոններով տարածվում է Արագոնի երեք նահանգներում` Տերուել, Ուեսկե և Սարագոսա։
Պատմություն
Համարվում է, որ համալսարանը հիմնադրվել է եկեղեցական դպրոցների հիմքի վրա, որոնք բացվել էին Սարագոսայում դեռևս 7-րդ դարում` Բրաուլիո եպիսկոպոսի օրոք. նա ներկայումս համարվում է համալսարանի սուրբ հովանավորը։ Այլ տվյալներով սկզբնական դպրոցը հիմնադրվել ու ֆինանսավորվել է տեղի եկեղեցու կողմից 12-րդ դարում։ 14-րդ դարում ուսումնական միջնակարգ հաստատությունում դասավանդել են հումանիտար (քերականություն, տրամաբանություն, հռետորություն) և ճշգրիտ (հանրահաշիվ, երկրաչափություն, աստղագիտություն, երաժշտություն) առարկաներ։ Դրանով հնարավորություն է եղել ձեռք բերելու բակալավրի աստիճան ։
15-րդ դարում Արագոնի իշխան Ֆերդինանդ Կաթոլիկի ջանքերով (նա ոգևորված էր եկեղեցական մի քանի դպրոցների միացումով կազմված Փարիզի համալսարանով) և Սիքստոս IV պապի` 1474 թվականի դեկտեմբերի 13-ի հրամանով դպրոցը ստանում է «universitas magistrorum» (համալսարան) կարգավիճակ, որ իրավական ուժ է ստացել Սիքստոս IV-ի` 1477 թվականի հունվարի 25-ի հրամանով։ Սակայն պայմանավորված տարբեր հանգամանքներով` միավորված դպրոցի բացումը փաստացի ուշացել է ։
1542 թվականի սեպտեմբերի 10-ին Սարագոսայի խորհրդի անդամների հորդորով Կառլոս V կայսրը Մոնսոնի կորտեսում (Cortes de Monzón) ստորագրել է արտոնագիր, որի համաձայն Սարագոսայի ազատ արվեստների դպրոցի կարգավիճակը բարձրացվում է համալսարանի կարգավիճակի, որտեղ ուսուցանվելու էին տարբեր առարկաներ` բժշկությունից մինչև աստվածաբանություն, քաղաքացիական իրավունքից մինչև փիլիսոփայություն։ Այս կարգավիճակը հաստատվել է 1554 թվականի մարտի 6-ին Հուլիոս III պապի կնիքով և 1555 թվականի ապրիլի 28-ին Պաուլ IV պապի կողմից, սակայն ուսանողների ընդունելությունը կազմակերպվել, և ուսումնառությունը հետաձգվել է գրեթե 30 տարով արքեպիսկոպոսության և ուսումնական խորհրդի մեջ առկա տարաձայնությունների պատճառով, որոնք առնչվում էին ռեկտորի նշանակմանը, Արագոնից ֆինանսավորմանը ։ 1582 թվականի սեպտեմբերի 3-ին Սան Սալվադոր տաճարի կաթոլիկ վանահայր Պեդրո Սերբունը, ով հետագայում հռչակվեց Տարասոնայի եպիսկոպոս, նախկին դպրոցը վերանորոգելու անհրաժեշտ միջոցառումներ ձեռնարկեց ։
Ավարտելով շինարարական աշխատանքները, կազմելով կանոնադրություն և վարձելով առաջին դասախոսներին` 1583 թվականի մայիսի 20-ին Սերբունան Սարագոսայի քաղաքային խորհրդի կողմից արժանացավ շնորհակալագրի։ Զգուշանալով թագավորի միջամտությունից` խորհուրդը գաղտնի նշանակում է առաջին ռեկտորին։ Ֆիլիպ II Հաբսբուրգը փաստի մասին տեղեկանում է նշանակումից հետո միայն, ինչը անբավարարություն է առաջացնում համալսարանի հանդեպ։ Սակայն Սարագոսայի դոմինիկյան մենաստանի կաթոլիկ վանահայր Խերոնիմո Կսավիերեն, ով քարոզչական օրդենի գլխավոր մագստրոս էր և կարդինալ, առաջին դասախոսությունն է կարդում` դրանով սկսելով համալսարանի դասախոսական գործունեությունը 1583 թվականի մայիսի 24-ին ։ Դրանից հետո Կսավիերեն դառնում է նոր համալսարանի եռանդուն պաշտպանը արքունիքում ։
Ժամանակակից դրություն
Սարագոսայի համալսարանը համարվում է տեխնիկական նորամուծությունների կենտրոն Էբրոյի հովտում և մեծ հեղինակություն է վայելում իսպանական, եվրոպական և միջազգային համալսարանների շրջանակում, որոնց հետ համագործակցում է։ Ընդհանուր առմամբ, համալսարանում կրթություն է ստանում մոտ 40.000 ուսանող։ Դասախոսական կազմը բաղկացած է մոտ 3.000 մասնագետներից, տարբեր մասնագիտությունների տեր պրոֆեսորներից, իսկ վարչական-տեխնիկական կազմը բաղկացած է մոտ 2.000 մարդուց։
Մասնաշենքեր
Համալսարանական մասնաշենքերը տեղակայված են Արագոնի ինքնավար համայնքի երեք նահանգներում` Տերուել, Ուեսկե և Սարագոսա։ Գլխավոր մասնաշենքը գտնվում է Սարագոսայում։ 1985 թվականին բացվել են լրացուցիչ մասնշենքեր Տերուելում և Ուեսկեում ։
Սարագոսայում տեղակայված է 5 մասնաշենք, որոնք գտնվում են քաղաքի տարբեր հատվածներում.
Տերուելում, որը գտնվում է Սարագոսայից 170 կմ հարավ, գործում են Տեխնիկական քոլեջը, որտեղ սովորում են համակարգչային ինժեներիա, և հումանիտար ու սոցիալական գիտությունների ֆակուլտետը, Եպիսկոպոս Պոլանկոյի հիվանդանոցին կից (hospital Obispo Polanco) քույրական գործի ու մանկաբարձության դպրոցները ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի համալսարաններ
Նաիրիի շրջան
Աբովյանի շրջան, Հայկական ԽՍՀ, ապա՝ Հայաստանի Հանրապետության վարչատարածքային միավոր այժմյան Կոտայքի մարզի արևմուտքում։ Գտնվում էր ՀԽՍՀ կենտրոնական մասում՝ մայրաքաղաք Երևանին կից։ Կազմավորվել է 1972 թվականի մարտի 15-ին։ Տարածությունը 343,7 քառ. կմ է, բնակչությունը՝ 47 200 մարդ (1987), խտությունը՝ 137,2 մարդ։
Բնակավայրեր
Վարչական կենտրոնը Եղվարդ քաղաքն էր։ Ուներ 2 քտա (Լուսակերտ, Նոր Հաճն), 2 ավանային, 12 գյուղական խորհուրդ։ Բնակավայրերն են՝
Պատմություն
Նաիրիի շրջանի տարածքը դեռ հնադարում եղել է Հայաստանի կազմում՝ Երվանդունիների (մ.թ.ա. 570-201) և Արտաշեսյանների (մ.թ.ա. 189-1) թագավորության ժամանակ։ Ավելի ուշ Նաիրիի շրջանի տարածքը կազմել է Մեծ Հայքի Այրարատ նահանգի Արագածոտն գավառների մեջ։ 9-րդ դարի վերջից մտել է Բագրատունյաց թագավորության, ապա՝ Զաքարյան իշխանապետության մեջ։ 14-16-րդ դարերում այն մտել է մոնղոլական, ապա՝ կարակոյունլու և ակկոյունլու թուրքմենական պետությունների մեջ։
Պարսկական տիրապետության ժամանակ Նաիրիի շրջանը Երևանի կուսակալության, ապա Երևանի խանության մի մասն էր։ Արևելյան Հայաստանը Ռուսաստանին միանալուց հետո, այն մտել է Հայկական մարզի, Երևանի նահանգի Էջմիածնի գավառի մեջ։ Մինչև 1972 թվականը կազմել է Երևան քաղաքի, ինչպես նաև Հրազդանի, Աբովյանի և Աշտարակի շրջանների մի մասը։
Ճարտարապետական հուշարձաններից նշանավոր են Եղվարդի (5-7-րդ դարեր), Բուժականի (6-7-րդ դարեր), Արագյուղի (5-րդ դար), Քարաշամբի (7-րդ դար) եկեղեցիները, Թեղենյաց վանքի (7-13-րդ դարեր) համալիրը։ Շրջանի կուսակցական կազմակերպությունը ստեղծվել է 1972 թվականին։ 1987 թվականին կար 95 սկզբնական կուսակցական, 125 կոմերիտական կազմակերպություն։ Լույս էր տեսնում «Նաիրի» շրջանային թերթը։
Ռելիեֆ և կլիմա
Նաիրիի շրջանը գտնվում էր Եղվարդի սարավանդում, 900-2577 մ (Արայի լեռ) բարձրությունների վրա։ Ունի ալիքավոր, բլրաշատ մակերևույթ։ Կան հրաբխային կոներ (Եղվարդի եռաբլուրներ և այլն), բազալտի և ավազի հանքավայրեր։ Տիրապետում են կիսաանապատային, լեռնատափաստանային և լեռնամարգագետնային լանդշաֆտները։
Կլիման չոր ցամաքային է, հունվարի միջին ջերմաստիճանը՝ -4 °C-ից մինչև -8 °C, հուլիսինը՝ 17-25 °C, տարեկան տեղումները՝ 350- 550 մմ, վեգետացիայի շրջանը՝ 140- 200 օր։ Տարածքով անցնում է Արզնի-Շամիրամ ոռոգման համակարգը։
Տնտեսություն
Տնտեսության առաջատար ճյուղերն են սարքաշինությունը, գործիքաշինությունը, կենցաղային իրերի արտադրությունը, սննդի արդյունաբերությունը։ Կար 21 արդյունաբերական ձեռնարկություն։ Արտադրանքի ծավալով առաջնակարգ են «Սապֆիր» (տեխ․ ճշգրիտ քարերի) գործարանը, «Մետաղամանեղեն», «Զովունի» (կարի) արտադրական միավորումները, «Ռեմդետալ» գիտաարտադր․ միավորման, գյուղատնտ․ մեքենաների փորձարարական գործարանները, Արզնիի և Գյումուշի հէկերը։
Գյուղատնտեսության առաջատար ճյուղերն են անասնապահությունը, այգեգործությունն ու պտղաբուծությունը։ Կա 16 սովետական տնտեսություն։ Զորավտնում գործում է անասունների աճեցման ու բտման համալիր, Լուսակերտում ու Գետամեջում՝ թռչնաբուծարան։ Խճուղային ճանապարհների երկարությունը 140 կմ է, երկաթուղին՝ 19 կմ։ Ուներ կապի հանգույց՝ 13 բաժանմունքով։
1986-87 ուսումնական տարում գործում էր 21 միջնակարգ, 3 ութամյա, 3 երաժշտական, 1 նկարչական, 4 մարզական դպրոց, 1 տեխնիկում, 1 պրոֆտեխնիկական ուսումնարան։ Նոր Հաճընում է Կիլիկյան Հաճնի հերոսամարտի թանգարանը։ 1987 թվականին կար 19 գրադարան, 21 մշակույթի տուն և ակումբ, 1 կինոթատրոն, 4 հիվանդանոց, 1 պոլիկլինիկա, 8 ամբուլատորիա, 2 պանսիոնատ։
Տես նաև
Կատեգորիա:Նաիրիի շրջան
Ռունդալեի շրջան
Ռունդալեի շրջան (Rundāles novads), վարչատարածքային միավոր Լատվիայի հարավում, գտնվում է պատմական Զեմգալեի մարզում։ Երկրամասը բաղկացած է երեք շրջաններից, իսկ շրջանի կենտրոնը համարվում է Պիլսրունդալե գյուղը։
Սահմանակից է Ելգավայի, Բաուսկայի շրջաններին և Լիտվայի Շյաուլյայի կոմսությանը։
2010 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ բնակչությունը կազմել է 4259 մարդ ։ Տարածքի մակերեսը կազմում է 231.1 կմ² ։
Տարածաշրջանը կազմավորվել է 2009 թվականի հուլիսի 1-ին Լատվիայի Բաուսկայի շրջանի վարչական բարեփոխումների ավարտից հետո։
Երկրամասում գտնվում է Լատվիայի գլխավոր տեսարժան վայրերից մեկը Ռունդալայի պալատը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լատվիայի շրջաններ Կատեգորիա:Լատվիայի բնակչություն Կատեգորիա:Լատվիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:2009 հիմնադրումներ Լատվիայում
Նոր Խարբերդ (այլ կիրառումներ)
Նոր Խարբերդ, կարող է վերաբերել՝
Ֆոսմանան
Բնակչությունը 2006 թվականի դրությամբ կազմում է 109 մարդ, բնակչության խտությունը` 40.37 մարդ/կմ²: Բնակավայրը զբաղեցնում է 2.7 կմ² տարածք:
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 110 կմ հյուսիս, Ամյեն քաղաքից 13 կմ հարավ-արևմուտք:
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 76 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 57-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 19: Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 75,0 %: 57 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 52 անձ (23 տղամարդ և 29 կին): Գործազուրկ են եղել 5 անձ (4 տղամարդ և 1 կին): 19 անաշխատունակներից 7-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 8-ը` թոշակառուներ, իսկ 4-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր
Սեբալթեր
2000-2012: Վաղ կարիերա
2000-ից մինչև 2002 թվականը Սեբալթերը եղել է The Stalkers ռոք խմբի անդամը։ 2002-ին նա դառնում է The Vad Vuc ֆոլկ ռոք խմբի անդամը որը նա լքում 2012 թվականին սկսելու համար իր սոլո կարիերան։
2013-ներկա։ Եվրատեսիլ երգի մրցույթ
2013 թվականի դեկտեմբերին նա թողարկում է իր դեբյուտային՝ «Hunter of Stars» սինգլը, որով 2014 թվականի փետրվարի 1-ին մասնակցելով Եվրատեսիլի Շվեյցարիայի ազգային ընտրությանը դառնում է հաղթող և ստանում հնարավորությունը ներկայացնելու իր երկիրը Դանիայի մայրաքաղաք Կոպենհագենում անցկացված Եվրատեսիլ 2014 երգի մրցույթին։ Մայիսի 8-ին կատարելով իր երգը մրցույթի երկրորդ կիսաեզրափակչում նա անցնում է եզրափակիչ։ Մայիսի 10-ի եզրափակչի քվեարկության արդյունքում նա հավաքում է 64 միավոր և զբաղեցնում է 13-րդ հորիզոնականը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1985 ծնունդներ Կատեգորիա:Հուլիսի 1 ծնունդներ Կատեգորիա:Եվրատեսիլ 2014 երգի մրցույթի մասնակիցներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ Կատեգորիա:Շվեյցարիայի մասնակիցները Եվրատեսիլ երգի մրցույթում Կատեգորիա:Շվեյցարացի երգիչներ Կատեգորիա:Շվեյցարացի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ Կատեգորիա:Շվեյցարացի երաժիշտներ
Հուզական ինտելեկտ
Հուզական ինտելեկտ (emotional intelligence, EI), ունակությունն է, որի շնորհիվ մարդը կարողանում է ճանաչել այլոց և սեփական հույզերը, մտադրությունները, մոտիվացաները, ցանկությունները և կարողանալ կառավարել դրանք հստակ խնդիրների լուծման նպատակով ։ «Հուզական ինտելեկտ» հասակցությունը առաջացավ այն ժամանակ, երբ ինտելեկտի գործակցի միջոցով չկարողացան ցույց տալ տարբեր ոլորտներում մարդու հաջողակ կամ անհաջողակ լինելու փոխկապակցվածությունը։ Որպես բացատրություն առաջ էր քաշվում այն փաստը, որ հաջողակ մարդիկ առավել արդյունավետորեն են փոխազզեցության մեջ մտնում մյուսների հետ, ինչը հիմնվում է հուզական կապերի վրա և սեփական հույզերը արդյունավետորեն կառավարելու ունակության շնորհիվ, իսկ Ինտելեկտ հասակացությունը իր մեջ չէր պարունակում այդ բաղադրիչները, և ինտելեկտը չափող թեստերնը նույնպես ունակ չէին գնահատել այդ ընդունակությունները ։ Ըստ Ս. Ջ. Ստեյնի և Գվորդ Բուքի կարծիքների, որոնք ավելի քիչ պրոֆեսիոնալ են, հուզական ինտելեկը՝ ի տարբերություն բոլորի համար ավելի հասկանալի ինտելեկտի, իրավիճակին ճիշտ լուծում ու ազդեցություն ունենելու ընդունակություն է, այսինքն ինտուիտիվ մակարդակի վրա կարողանալ որսալ այն, ինչը ուզում են կարողանալ անել նաև մյուսները, ճանաչել ինչպես սեփական, այնպես էլ ուրիշների ուժեղ և թույլ կողմերը՝ չերթարկվելով ուժեղ սթրեսոգեն գործոների ։
Ծիրանաձուկ հայկական
Ծիրանաձուկ հայկական,, ճառագայթալողակ ձկներ դասի, խարացինների ընտանիքի ձուկ։ Ունի ծիրանագույն կամ կարմրավուն գույն։ Տարածված է բացառապես Պերուի քաղցրահամ ջրերում։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Քորդավորներ Կատեգորիա:Պերուի ձկնատեսակներ Կատեգորիա:Քաղցրահամ ջրերի ձկներ Կատեգորիա:Հարավային Ամերիկայի ձկներ
App Store
App Store, հավելվածների խանութ, iTunes Store բաժիններից է, որտեղ առկա են հավելվածներ َApple ընկերության iPhone-ների, iPod Touch ձայնակրիչների, iPad պլանշետների, ինչպես նաև MAC անհատական համակարգիչների համար։ Օգտատերերը կարող են գնել կամ ներբեռնել դրանք։
Խանութի մասին
App Store-ը iPhone-ի և iPad-ի համար առաջարկում է ավելի քան 1,5 մլն հավելված և շուրջ 725 հազար iPad-ի համար(2015 թվականի հունիսի 10-ի տվյալներով), ներբեռնումների քանակը անցել է 100 միլլիարդը, իսկ օգտատերերի բազայում կա 575 միլլիոն մարդ   ։ Հավելածները ներառում են բազմաթիվ կատեգորիաներ, այդ թվում խաղեր, կիրառական ծրագրեր և այլն։
Վաճառվող հավելվածների գինը սկսում է $0,99 մինչև $9,99, որոշ պրոֆեսիոնալ հավելվածներ կարող են ավելի թանկ արժենալ։ Բազմաթիվ հավելվածներ տարածվում են անվճար ։
iPhone 3G-ի օգտատերերը խանութին հասանելիություն կարող էին ստանալ այս մոդելի գնման պահից։ Ավելի հին սարքերի օգտատերերի մոտ այս հասանելիությունը ի հայտ էր գալիս միայն թարմացումներից հետո։ App Store-ին հասանելիություն կարելի է ստանալ նաև iTunes 7․7 տարբերակի շնորհիվ։
Խանութը ստուգվում է հատուկ մասնագետների կողմից։ Ամեն հավելված օժտված է էլեկտրոնային հավաստագրով։ Եթե գնված հավելվածի օգնությամբ կատարվի հակաօրինական գործողություններ, այն կհեռացվի խանութից, իսկ մշակողին սպասվում է «խիստ նկատողություն»։
Վաճառքից ստացված եկամուտի 70 %-ը Apple տալիս է հավելվածի հեղինակին, իսկ 30 %-ը պահում է խանութի ապահովման համար ։ Apple հաստատում է, որ չի պատրաստվում գումար աշխատել վաճառքի վրա։ Այնուամենայնիվ, ցանկության դեպքում հեղինակները կարող են տեղադրել հավելվածները անվճար։
iPod Touch-ի համար App Store-ը աշխատում է անլար Wi-Fi ցանցի միջոցով։ Այսինքն օգտատերը կարող է գնել կամ ներբեռնել ցանկացած ծրագիր անլար կապի միջոցով աշխարհի ցանկացած կետից։ Հավելվածները լինում են անվճար կամ կարող են ունենալ հատուկ գինը, որի գնման դեպքում այն գրվում է օգտատիրոջ iTunes Store հաշվին։
iPad հավելավածներ
2010 թվականի ապրիլին iPad-ի համար թողարկված էր ավելի քան 3500 հավելված։ Ընդամենը 8 ամիս անց նոր iPad-ի թողարկումից հետո հավելվածների թիվը հասավ 50 000։ 2011 թվականի հուլիսին, 16 ամիս անց iPad-ի համար հասանելի դարձավ 100 000-ից ավել հավելված։
2015 թվականի հունիսի 10-ին iPad-ի համար հասանելի հավելվածների թիվը հասավ 725 հազարի։ Եթե օգտատերը տեղադրի մեծ էկրանների համար ոչ ադապտացված հավելաված, այն կբացվի փոքր մասշտաբով։
Կատեգորիաներ
2014 թվականին App Store-ում հավելվածների համար ստեղծված էր 29 տարատեսակ կատեգորիաներ․
Հավելվածների գները
Հավելվածների խանութում կան ինչպես վճարովի, այնպես էլ անվճար հավելվածներ ։
Խանութում առկա բոլոր հավելվածների գների վերջում նշված է 99 թիվը(օրինակ՝ 0,99$ 1,99$ 2,99$ 3,99$$)։
Արտաքին հղղումներ
Կատեգորիա:Էփլ Կատեգորիա:IOS-ի ծրագրային ապահովում Կատեգորիա:IPhone Կատեգորիա:Էլեկտրոնային առևտուր Կատեգորիա:Ամերիկյան հայտնագործություններ Կատեգորիա:Ծրագրային ապահովում Կատեգորիա:2008 ծրագրային ապահովումներ Կատեգորիա:Բջջային հեռախոսների ծրագրային ապահովում Կատեգորիա:Տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ Կատեգորիա:2008 Կատեգորիա:Կայքեր այբբենական կարգով
A La Vieille Russie
A La Vieille Russie (Հին Ռուսաստանում), պատկերասրահ Նյու Յորքում, Մանհեթեն թաղամասում։ Հիմնական ցուցադրանմուշները վերաբերում են մինչհեղափոխական Ռուսաստանի և Եվրոպայի ակնագործությանը և դեկորատիվ-կիրառական արվեստին։ Պատկերասրահին հատկապես հռչակ է բերել Կարլ Ֆաբերժեի հավաքածուն, որը ստեղծվել է 19-րդ դարում և ցուցադրվել է պատկերասրահում։ Մշտական ցուցադրությունում տեղ են գտել նաև եվրոպական ու ամերիկյան անտիկ ակնեղեն, Ռուսաստանի կայսերական շրջանի արվեստի գործեր, 18-րդ դարի եվրոպական ոսկե ծխախոտատուփեր և արվեստի այլ գործեր ։ A La Vieille Russie-ն հիմնադրվել է 1855 թվականին Կիևում, մոտավորապես 1920 թվականին տեղափոխվել է Ֆրանսիա՝ Փարիզ, հետագայում՝ ԱՄՆ՝ Նյու Յորք, որտեղ 1961-ից մինչև 2017 թվականը տեղավորված է եղել Հինգերորդ ավենյուի թիվ 781 հասցեում՝ Սենթրալ պարկի հարավրևելյան մուտքի մերձակայքում։ 2017 թվականի նոյեմբերին տեղափոխվել է նոր ցուցասրահ, որը գտնվում է Հինգերորդ ավենյուի թիվ 745 շենքի չորրորդ հարկում։ Իր գործունեության տարիներին գնել ու վաճառել է Ռուսաստանի կայսերական ընտանիքի անդամների, այլ մեծատոհմիկների ու մեծահարուստների համար Ֆաբերժե ֆիրմայի պատրաստած բազմաթիվ զատկական ձվեր։
Հղումներ
Կատեգորիա:Նյու Յորքի պատկերասրահներ
Դոլորես Ուիլսոն
Դոլորես Մեյ Ուիլսոն, ամերիկացի կոլորատուրային սոպրանո, որն ակտիվ օպերային կարիերա է ունեցել 1940-ական թվականների վերջից մինչև 1960-ական թվականների սկիզբը։ Կարիերան սկսելով Եվրոպայի գլխավոր թատրոններում՝ 1950-ական թվականներին վեց համերգաշրջան է անցկացրել Նյու Յորքի Մետրոպոլիտեն օպերայում։ Նրա վերաբերյալ լավագույն հիշողությունները թերևս կապված են 1956 թվականին Սենթրալ Սիթի օպերային թատրոնում Դուգլաս Մուրի «The Ballad of Baby Doe» օպերայի համաշխարհային պրեմիերայում գլխավոր հերոսուհու դերակատարման հետ։ Օպերային կարիերայից հեռանալուց հետո հանդես է եկել որպես երաժշտական թատրոնի դերասանուհի՝ հաջորդ տասնամյակներում մի քանի ներկայացմամբ հանդես գալով Բրոդվեյ թատրոնում։
Վաղ կյանք և կրթություն
Ծնվել է 1928 թվականի օգոստոսի 9-ին Ֆիլադելֆիայում։ Ծնողների ամուսնալուծությունից հետո տեղափոխվել է Նյու Յորք իր մայրիկի հետ, որը նորաձևության դիզայներ էր և որի հաճախորդների թվում էին դերասանուհի և երգչուհի Դինա Շորը և դերասանուհի Լորետա Յանգը ։
Կորին Լե Կերե
Կորինն Լե Կերե (Corinne Le Quéré, ), ֆրանս-կանադացի գիտնական։ Ուսումնասիրում է կլիմայի փոփոխության և ածխածնի ցիկլի փոխազդեցությունը։ Արևելյան Անգլիայի համալսարանի պրոֆեսոր է, 2011-2018 թվականներին եղել է Tyndall Centre–ի տնօրեն, Լոնդոնի Թագավորական ընկերության անդամ է (2016) ։ 2014 թվականից Future Earth գիտական կոմիտեի անդամ է, 2016 թվականից բրիտանական Committee on Climate Change-ի անդամ։ Կլիմայի փոփոխությունների միջպետական փորձագիտական խմբի 3-րդ (2001), 4-րդ (2007) և 5-րդ (2014) զեկույցների գնահատման, ինչպես նաև Millennium Ecosystem Assessment-ի  համահեղինակ է ։
Դոլորես Ուիլսոն
Վաղ կյանք և կրթություն
Հասակ է առել Բրոնքսում և հաճախել կաթոլիկ դպրոցներ, որից հետո ընդունվել և ավարտել է Ջամայկա ավագ դպրոցը ։ Նյու Յորքում Ուիլյամ Հերմանի մոտ ստացել է դասական վոկալ կրթություն, սովորել դաշնամուր, բալետ և չեչոտկա ։ 16 տարեկանում սկսել է երգել ամերիկյան ռադիոյով ու նրա տաղանդը նկատել ու նրան աջակցել են Մետրոպոլիտեն օպերայի գլխավոր մենեջեր Էդուարդ Ջոնսոնն ու սոպրանո Լուկրեցիա Բորին ։ Ճանապարհվել է դեպի Իտալիա՝ Վենետիկում հանրահայտ սոպրանո Տոտի Դալ Մոնտեի մոտ օպերային երգեցողության դասեր ստանալու, մասամբ նաև այն պատճառով, որ մայրական կողմի տատիկ-պապիկն այդ երկրից էին ։
Կորին Լե Կերե
Ավարտել է Մոնրեալի համալսարանը ֆիզիկայի բակալավրի աստիճանով և ՄաքԳիլի համալսարանը` մթնոլորտային և օվկիանոսային գիտությունների մագիստրոսի աստիճանով։ 1999 թվականին Փարիզի Պիեռ և Մարիա Կյուրիների համալսարանում ստացել է օվկիանոսագիտության փիլիսոփայության դոկտորի աստիճան։ Աշխատել է ԱՄՆ-ի Պրինստոնի համալսարանում և Գերմանիայում Մաքս Պլանկի (Max Planck Institute for Biogeochemistry) անվան բիոգեոքիմիայի ինստիտուտում, ինչպես նաև British Antarctic Survey-ում։ 2009—2013 թվականներին եղել է Global Carbon Project-ի համանախագահը։
Դոլորես Ուիլսոն
Վաղ կյանք և կրթություն
Շուտով պարզել է, որ օպերային վարժանքների ժամանակ սովորած իտալերենով դժվարանում է հաղորդակցվել տեղացիների հետ, որի կապակցությամբ ասել է․ «Իտալերենը, որը ես սովորել էի օպերաներից, ինձ թույլ էր տալիս խելացիորեն արտահայտվել միայն թույների, ինքնասպանության ու ողբերգական սիրավեպերի մասին» ։
Օպերային կարիերա
1948 թվականի նոյեմբերին պրոֆեսիոնալ դեբյուտով հանդես է եկել Բրեշիայի Teatro Grande օպերային թատրոնում Ջոակինո Ռոսսինիի « Սևիլյան սափրիչ » օպերայից Ռոսինայի դերեգով ։ Կարիերայի սկզբում երգել է Իտալիայի գլխավոր օպերային թատրոններում, ինչպիսիք են՝ Պալերմոյի Teatro Massimo-ն, Հռոմի օպերային թատրոնը, Վենետիկի Լա Ֆենիչեն ։
Հարավամերիկյան դեբյուտը կատարել է 1952 թվականին Ռիո դե Ժանեյրոյի քաղաքային թատրոնում՝ կատարելով Գիլդայի ու Ռոսինայի դերերգերը։ 1952 թվականին Ռոսինայի դերերգով վերադարձել է Բրեշիայի Teatro Grande-ն ու նույն դերը կատարել մի քանի այլ թատրոններում, այդ թվում՝ 1953 թվականին Ֆրանսիայում իր առաջին ելույթի և Մոնտե-Կառլո օպերային թատրոնում իր դեբյուտի ժամանակ ։ 1950-ական թվականներին որպես հյուր-երգչուհի աշխատում էր այլ կարևոր եվրոպական օպերային թատրոններում, ներառյալ Բորդոյի Grand Théâtre-ն, Բարսելոնայի Լիսեոն, Նիսի օպերան, Տրիեստի Teatro Lirico Giuseppe Verdi-ն, Կատանիայի Teatro Massimo Bellini-ն և Լիսաբոնի Teatro Nacional de São Carlos-ը ։
Կորին Լե Կերե
Roadtoparis.info–ն Կորինն Լե Կերեին ընդգրկեց «Կլիմայի փոփոխության բանավեճում ալիք ստեղծող 20 կանանց» (20 women making waves in the climate change debate) կազմում [5]:
Դոլորես Ուիլսոն
Օպերային կարիերա
ԱՄՆ-ում օպերային դեբյուտն արել է 1954 թվականի փետրվարին Մետրոպոլիտեն թատրոնում Գաետանո Դոնիցետիի « Լյուչիա դի Լամերմուր » օպերայի գլխավոր դերով։ « Նյու Յորք Թայմս » օրաթերթում քննադատ Հովարդ Թաուբմենը գրել է․ «Նրա ձայնի որակը թարմ է, ծավալը՝ մեծ, արտաբերումը՝ ճկուն» ։
Կորին Լե Կերե
Համարվում է Science, Nature Climate Change  և Nature Geoscience աշխատությունների հեղինակը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լոնդոնի թագավորական ընկերության անդամներ Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գիտնականներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Կանադացի գիտնականներ Կատեգորիա:Կանադացի կին գիտնականներ Կատեգորիա:Կանադացի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Կանադացի գրողներ
Դոլորես Ուիլսոն
Օպերային կարիերա
1954 թվականի դեկտեմբերին Մոցարտի « Ֆիգարոյի ամուսնությունը » օպերայում վերջին պահին փոխարինել է Սուսանայի դերակատար Նադին Քոներին ու «դժվարին նոր դերը հաջողությամբ հաղթահարել» ։ Մետրոպոլիտեն օպերայում հանդես է եկել որպես Գիլդա, Օսկար՝ Վերդիի « Պարահանդես-դիմակահանդես » օպերայում, Ռոսինա և Ցերլինա Մոցաարտի « Դոն Ժուան » օպերայում ։
1956 թվականի հուլիսի 7-ին Սենթրալ Սիթի օպերային թատրոնում Դուգլաս Մուրի «The Ballad of Baby Doe» օպերայի համաշխարհային պրեմիերայում գլխավոր դերակատարման շնորհիվ մտել է օպերայի պատմության մեջ։ Նույն թվականի նոյեմբերին Ջակոմո Պուչինիի « Բոհեմ » օպերայում որպես Մուսետա դեբյուտով հանդես է եկել Չիկագոյի Lyric Opera-ում։ 1957 թվականին համերգային շրջագայությամբ հանդես է եկել ԱՄՆ-ի 23 քաղաքներում՝ կատարելով Վիոլետտայի դերերգը Վերդիի « Տրավիատա » օպերայից ։
1959 թվականի մարտին Մետրոպոլիտեն օպերայում Ուիլսոնը հանել է իր վզի փաթաթանն ու «Լյուչիա դի Լամերմուր» օպերայի գլխավոր դերում փոխարինել Լիլի Պոնսին, ավարտել դերակատարումն ու թուլացած ընկել իր հանդերձասենյակում, որից հետո նրան հիվանդանոց են տեղափոխել ։ Մետրոպոլիտեն օպերայից հեռացել է գլխավոր մենեջեր Ռուդոլֆ Բինգի հետ ունեցած տարաձայնությունների պատճառով ։
Շարունակել է միջազգային բեմերում օպերային կատարումները մինչև 1960-ական թվականների սկիզբը՝ լինելով ինչպես ԱՄՆ-ի, այնպես էլ Իսպանիայի, Պորտուգալիայի, Շվեյցարիայի, Գերմանիայի ու Հարավային Ամերիկայի օպերային թատրոններում։ Իր կատարած դերերի թվում էին նաև Ամինան Վինչենցո Բելլինիի « Լուսնոտը » օպերայից, Հաննա Գլավարին Ֆրանց Լեհարի «Ուրախ այրին» օպերայից, Մարին Դոնիցետտիի « Գնդի դուստրը » օպերայից, Նորինան Դոնիցետտիի « Դոն Պասքուալե » օպերայից, Ֆիլինը Ամբրուազ Թոմայի «Մինյոն» օպերայից և Դոնիցետտիի « Լինդա դի Շամունի » օպերայի գլխավոր հերոսուհու դերերգը ։ 1959 թվականին Նորինայի դերերգից հատվածներ է ձայնագրել RCA Records ամերիկյան ձայնագրման ընկերության հետ ։