cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Կյուրոս Մեծի դամբարան
Պատմություն
Պլուտարքոսի պատմածը նման է Ստրաբոնի և Արիանոսի պատմություններին, ովքեր հիմնվում են Արիստոբուլ Կասանդրացու նկարագրություններին. «Ո'վ մարդ, ես Կյուրոսն եմ` Կամբյուսեսի որդին, որ հիմնել եմ պարսից թագավորությունը և տիրել Ասիային. մի' զրկիր ինձ իմ հուշարձանից» (Ստրաբոն) ։ Ստրաբոնի և Արիանոսի նկարագրած դամբարանը չափերով համընկնում է կառույցին, որ 1960-ական թվականներին հայտնաբերել է Պարսկաստանի ուսումնասիրության բրիտանական ինստիտուտի պրոֆեսոր Դ. Ստրոնախի արշավախումբը։ Կյուրոսի դամբարանի շինարարությունը սկսվել է դեռևս Կյուրոս Մեծի կենդանության օրոք և ավարտին հասցվել նրա որդու` Կամբյուսես II-ի օրոք։
Արիստոբուլի վկայությամբ Ալեքսանդր Մակեդոնացին Կյուրոս մեծի դամբարանի մոտ եղել է երկու անգամ։ Առաջին անգամ դա եղել է մ.թ.ա. 330 թվականին` Պարսկաստան կատարած արշավանքի ժամանակ, երբ Արիստոբուլին Ալեքսանդրը հրամայել է մտնել դամբարանի ներսը և զարդարել այն ։
Տանգենսոիդ
Տանգենսոիդ, (տանգենս և — կերպ, տեսք), հարթ կոր, որը պատկերում է տանգենս ֆունկցիայի փոփոխությունները՝ կախված նրա արգումենտի (անկյան) փոփոխություններից։ y—tgx ֆունկցիայի գրաֆիկը տանգենսոիդ կազմված է անվերջ թվով առանձին համընկնելի կորերից, որոնք մեկը մյուսից ստացվում են Ox, առանցքով \pi~ բազմապատիկ մեծությամբ տեղաշարժելով։ Տանգենսոիդ Ox, առանցքը հատում է ± \pi~ n (կամ ±180°n) կետերում, ո=0, 1,2,․․․։
Կյուրոս Մեծի դամբարան
Դամբարանի պղծում
Դամբարանի պղծման մասին հիշատակություններ են թողել անտիկ պատմիչներ Արիանոսը, Քվինտոս Կուրտիոս Ռուփոսը, Պլուտարքոսը և Ստրաբոնը։ Ռուփոսի պատմությունը խիստ տարբերվում է մնացած երեք պատմիչների ներկայացրածից։ Համաձայն Ռուփոսի պատմության` ավարառուները Կյուրոսի դամբարանից տարել են ոսկի և արծաթ, իսկ Ալեքսանդրը, դամբարան գալով, չի գտնում ուրիշ ոչինչ` բացի կլորավուն վահանից և սկիֆյան երկու աղեղներից ։ Ամեն ինչ թալանված է եղել` բացի դագաղից, որը չարագործները փորձել են ջարդել և մաս առ մաս տեղափոխել, սակայն չհասցնելով իրականացնել իրենց մտադրությունը` թողել են և հեռացել։ Արիստոբուլը պատմում է, որ Ալեքսանդրն իրեն անձամբ պատվիրել է վերականգնել դամբարանը, ոսկորները հավաքել դագաղում, վնասները շտկել, գորգերով զարդարել հատակը նախկին շքեղությամբ` թողնելով իր արքայական կնիքը ։
Տանգենսոիդ
Կատեգորիա:Եռանկյունաչափություն
Կյուրոս Մեծի դամբարան
Դամբարանի պղծում
Ըստ Ռուփոսի պատմության` Ալեքսանդրի ներքինի Բագոյը թալանի համար մեղադրել է սատրապ Օրսինին, որին մահապատժի են ենթարկել։ Ստրաբոնը, վկայելով Արիստոբուլին, հաղորդում է, որ դամբարանը թալանվել է` «չնայած պահապանների առկայությանը, ովքեր որպես կերակուր օրական մեկ գառ, իսկ ամիսը մեկ անգամ ձի են ստացել»։ Ալեքսանդրը որոշել է քննել նրանց` կտտանքի ենթարկելով, որպեսզի իմանա եղելությունը։ Չնայած կտտանքներին` քննվողները ոչ մի ցուցում չեն տվել այն մասին, որ իրենք ներկա են եղել թալանին։ Դրանից հետո պահապաններին վտարել են ։
Ճարտարապետություն
Դամբարանը գտնվում է աշտարակից արևմուտք։ 3.16×2.18 չափերով դամբարանային խցիկը` երկփեղկ կափարիչով, գտնվում է վեց աստիճան ունեցող պատվանդանի վրա` 5.5 մ բարձրությամբ ։ 11 մ ընդհանուր բարձրությամբ կառույցը պատված է կրաքարի սալիկներով, որոնց բարձրությունն աստիճանաբար նվազում է ։ Դամբարանի ներքևի հատվածում և քիվերի մոտ հունական ուրվապատկերներ են։ Դամբարանը Պարսկաստանի միակ շինությունն է եղել, որ ունեցել է ճակտոն ։ Առաստաղի տակ առկա են եղել երկու փակ խցեր ։ Դամբարանի դուռն ունեցել է 1.39 մ բարձրություն և 0.78 մ լայնություն։ Մուսուլմանները հուշարձանի երկու կողմերում կանգնեցրել են սյունաշար, որի սյուները հավաքել են պալատի տարածքից ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Դամբարաններ
Բերդյուժե (գյուղ, Բերդյուժինսկի շրջան)
Բերդյուժե (Бердюжье), գյուղ Ռուսաստանի Տյումենի մարզի Բերդյուժինսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1758 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Տյումենի մարզի Բերդյուժինսկի շրջանի բնակավայրեր
736
Մահեր
Կատեգորիա:736 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Իվան Ռիժով
Իվան Ալեքսեևիչ Ռիժով (Иван Алексеевич Рыжов, ), ռուս խորհրդային գրող, արձակագիր և էսսեիստ։ ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ (1967), ՌՍՖՍՀ գրողների միության Օրյոլի գրողների մարզային կազմակերպության նախագահ (1987-1989), Ռուսաստանի Դաշնության մշակույթի վաստակավոր գործիչ (1994)։
Նովայա Պավլովկա (գյուղ, Բալակլեյայի շրջան)
Նովայա Պավլովկա (Нова Павлівка), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բալակլեյայի շրջանում։
1981 թվականի տվյալներով Նովայա Պավլովկա գյուղում բնակվում էր 20 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Բալակլեյայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Իվան Ռիժով
Կենսագրություն
Իվան Ռիժովը ծնվել է 1936 թվականի ապրիլի 19-ին, Օրյոլի մարզի Ուրիցկի շրջանի Կորովյե Բոլոտո գյուղում։ Աշխատել է Օրլովի սարքերի գործարանում՝ փականագործի, տեխնիկական հսկողության հսկիչի և Կոմերիտմիության կոմիտեի քարտուղարի պաշտոններում։ 1961-1974 թվականներին աշխատել է «Орловский комсомолец» մարզային թերթի խմբագրությունում՝ որպես աշխատակից և խմբագիր։ 1962-1967 թվականներին սովորել է Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտի հեռակա բաժամունքում։ 1981-1987 թվականներին եղել է Օրյոլի Հեռուստատեսության և ռադիոյի հեռարձակման մարզային կոմիտեի նախագահը, 1987-1999 թվականներին` ՌՍՖՍՀ գրողների միության Օրյոլի գրողների մարզային կազմակերպության նախագահ, 1990 թվականին` «Вешние воды» գրական թերթի և հրատարակչության կազմակերպիչներից մեկը ։
1967 թվականից եղել է ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ, Ռուսաստանի գրողների միության բարձրագույն ստեղծագործական խորհրդի անդամ ։ 1964 թվականին Ռիժովի «Տիխոն Գոստև» առաջին ստեղծագործությունը տպագրվել է «Литературная Россия» գրական թերթում, 1967 թվականին «Советский писатель» հրատարակչության կողմից լույս է ընծայվել  «Մեկ հարկի տակ» պատմվածքների ժողովածուն։ Հետագայում նրա կողմից հանրությանը ներկայացվեց «Հայտնագործություն» (1967), «Վերջին արմատը» (1968) գրական ստեղծագործությունները, որը 1973-ին թարգմանվեց բուլղարերեն։ Ավելի ուշ լույս տեսան «Դարպասապահ Սաշկա Կատուկով» (1970), «Դեն նետիր տխրությունը» (1971), « Դառը սնձենի» (1976), «Աստղերը խոտերի մեջ» (1984), «Երկար անձրևներ» (1989), «Բարի գալուստ սիրո աստղ» (1989), «Հայելի» (1992), «Առինկին խուտոր» ( 1994), «Ուշ տեսակցություն» (1996), «Հանդիպում» (2000) և «Կյանքի արձակը» (2005) ստեղծագործությունները։ Գրողի ստեղծագործությունները տպագրվել են`  «Современник», «Советская Россия», «Приокское книжное издательство» և «Вешние воды» հրատարակչություններում և «Наш современник», «Роман-газета», «Крестьянка»,  «Огонёк» գրական ամսագրերում  ։
1980 թվականին Ռիժովի «Երկրի հոտը» պատմվածքի հիման վրա ռեժիսոր Անտոն Վասիլիևի կողմից «Մոսֆիլմ» ստուդիայում նկարահանվեց «Կամակորը» կարճամետրաժ ֆիլմը գլխավոր դերում հանդես էին եկել դերասաններ Գեորգի Բուրկովը և Նատալյա Արխանգելսկայան  ։
«Մշակույթի բնագավառում ունեցած վաստակի և երկարատև բեղմնավոր աշխատանքի համար» Ռուսաստանի նախագահի 1994 թվականի հունիսի 3-ի հրամանագրով նրան շնորհվել է Ռուսաստանի Դաշնության մշակույթի վաստակավոր գործչի պատվավոր կոչում ։
Մահացել է 2006 թվականի փետրվարի 21-ին, Օրյոլ քաղաքում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գրողների միության անդամներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ Կատեգորիա:Ռուս գրողներ Կատեգորիա:Ռուս արձակագիրներ Կատեգորիա:Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Դաշնության մշակույթի վաստակավոր գործիչներ
Անն Ռոբեր Ժակ Տյուրգո
Անն Ռոբեր Ժակ Տյուրգո, Բարոն դը լ՛Օլն (ֆրանսերեն՝ Anne Robert Jacques Turgot, Baron de l'Aulne, ;, ), 18-րդ դարի երկրորդ կեսի ֆրանսիացի ականավոր տնտեսագետ և քաղաքական գործիչ, դասական քաղաքատնտեսության ներկայացուցիչ։ Սկզբնապես համարվել է, որ հարել է ֆիզիոկրատական ուղղությանը, սակայն մեր օրերում նա հիմնականում հիշատակվում է որպես վաղ շրջանի տնտեսական ազատականության (լիբերալիզմի) ջատագով ։ Համարվում է նաև առաջին տնտեսագետը, ում ծանոթ է եղել սպանիչ եկամտաբերության օրենքը գյուղատնտեսության բնագավառում ։ Տյուրգոն հեղինակել է տնտեսագիտական բազմաթիվ աշխատություններ։ Նրա գլուխգործոցը համարվում է «Խոհեր հարստության ստեղծման ու բաշխման մասին» երկը (1766)։
Կենսագրություն
Տյուրգոն ծագումով ազնվական էր։ Նրա նախնիները ավանդաբար եղել են պետական ծառայողներ։ Ընտանեկան ավանդույթի համաձայն՝ Անն Ռոբերը, որպես ընտանիքի երրորդ արու զավակ, պետք է հոգևոր կրթություն ստանար և դառնար կրոնավոր, սակայն ճեմարանն ու Սորբոնի համալսարանի աստվածաբանական ֆակուլտետն ավարտելուց հետո 23-ամյա երիտասարդը, ով արդեն վեց լեզվի էր տիրապետում և ուներ հետաքրքրությունների շատ լայն շրջանակ (փիլիսոփայություն, բանասիրություն, իրավագիտություն, բնական գիտություններ, մաթեմատիկա, գեղարվեստական գրականություն...), անսպասելիորեն որոշել է եկեղեցականի փոխարեն անցնել պետական ծառայության։ Իր գործունեությունն սկսել է Փարիզի մագիտրատուրայում, 25 տարեկանում դատական պաշտոն զբաղեցրել մայրաքաղաքի խորհրդարանում, մեկ տարի անց նշանակվել դատական պալատի զեկուցող (խոսնակ), միաժամանակ դարձել աչքի ընկնող դեմք բարձրաշխարհիկ հասարակության մեջ և փիլիսոփաների շրջանում։ 1761 թվականին նշանակվել է Լիմուզեն նահանգի ինտենդատ՝ նահանգապետ, այդ պաշտոնը վարել շուրջ 13 տարի։ Հենց այդ ընթացքում էլ գրել է իր գլխավոր տնտեսագիտական երկը՝ «Խոհեր հարստության ստեղծման ու բաշխման մասին» աշխատությունը և մի շարք այլ գործեր։ Դրանցում վառ կերպով դրսևորվել են հեղինակի ֆիզիոկրատական հայացքները, ինչպես նաև շուկայական տնտեսական հարաբերությունների, առաջին հերթին՝ ազատ մրցակցության և ազատ առևտրի սկզբունքները։
1774 թվականին Լյուդովիկոս XVI արքան Տյուրգոյին նշանակել է ծովային գործերի նախարար, մի քանի շաբաթ անց՝ ֆինանսների գլխավոր վերահսկիչ, որ հավասարազոր էր ֆինանսների նախարարի՝ չափազանց կարևոր պաշտոնին։ Պաշտոնավարման մեկուկես տարվա ընթացքում նա փորձել է ձեռնարկել երկրի տնտեսության ազատականացմանն ուղղված մի շարք բարեփոխումներ, բայց դրանք դեմ են առել պալատականների, ազնվական ու հոգևոր դասերի համառ դիմադրությանը և չեն կենսագործվել կամ իրագործվել են կիսատ-պռատ։ 1776 թվականի մայիսին թագավորը նրան ազատել է պաշտոնից, դրանից երեք ամիս անց էլ՝ չեղարկել բարեփոխիչ նախարարի էդիկտները։
Այդուհանդերձ, Տյուրգոյին հաջողվել է որոշ բարեփոխումներ իրականացնել։ Դրանցից հիշարժան են հատկապես հետևյալները.
հացահատիկի և ալյուրի առևտրի ազատականացում երկրի ներսում.
հացահատիկի ազատ ներկրում թագավորություն և առանց հարկման դրա արտահանում. հարկման ձևատեսակների որոշ փոփոխություն.
արտադրության ոլորտում ձեռներեցությանը խոչընդոտող արհեստագործական արտադրամասերի և համքարությունների (գիլդիաների) արձակում։
Գրական գործունեություն
1750 թվականին Սորբոնում Թյուրգոն իր լատիներեն երկու ելույթներում արտահայտեց մի քանի կարևոր պատմա-փիլիսոփայական գաղափարներ՝ բացահայտելով պատմության ընդարձակ գիտելիքներ և մարդկային մտքի զարգացման ընթացքի լայն ընկալում։ Ըստ Վ. Պ. Վոլգինի, դրանցում ներկայացված էր «մտածված բուրժուական տեսության առաջընթացի նախնական էսքիզներից մեկը»։ Ի տարբերություն Վոլտերի, Թյուրգոն փորձեց ցույց տալ, որ մտավոր առաջընթաց է դրսևորվել անգամ միջնադարի «ամենամութ ու բարբարոսական» դարաշրջանում։ Սորբոնը լքելով, Թյուրգոն մտավ Փարիզի խորհրդարան, և երկու տարի անց զեկուցողի տիտղոս ստացավ։ Սակայն, դատական գործերով զբաղմունքն իրենը չէր. նա երազում էր գրել պատմության փիլիսոփայություն, ուսումնասիրել էր աշխարհագրություն, գրականություն, բնագիտություն և արագորեն հարմարվել Փարիզի գրեթե ողջ գիտական ​​և գրական աշխարհի հետ։ Նա դարձավ Մադամ Ժոֆրենի սրահի անդամ, որտեղ հանդիպեց Մոնտեսքյոյի, դ'Ալամբերի, Հելվեցիուսի, Հոլբախի, իսկ ավելի ուշ (1762)՝ Ադամ Սմիթի հետ։ Նրա համար կարևոր էր հատկապես ծանոթությունը ֆիզիոկրատների դպրոցի ղեկավարներ Քենեյի և Գուրնեի հետ 1755 թվականին։ Վերջինիս հետ Թյուրգոն ավելի մտերիմ էր. նրա հետ ճանապարհորդեց Ֆրանսիա, ուսումնասիրեց արդյունաբերության և առևտրի վիճակը, ծանոթացավ կառավարության տնտեսական քաղաքականությանը և դրա արդյունքներին։ Թյուրգոյի ստեղծագործությունները հայտնվում էին մեկը մյուսի հետևից, դրանցից յուրաքանչյուրը շոշափում էր կենսակարևոր հարցեր։ Թյուրգոյի աշխատությունների շարքում են` Ամենուր և ամեն ինչում Թյուրգոն մնում է յուրօրինակ մտածող, չափավոր մտածելակերպի տեր մարդ, որը չէր կիսում առկա համակարգի նկատմամբ թշնամական տրամադրությունը։ Այսպես, մադամ դե Գրաֆֆինին ուղղված նամակներում Թյուրգոն անհավասարության ջատագով է՝ դրանում բարին տեսնելով, առանց որի նույնիսկ օգտակար արվեստի զարգացումն է անհնար պատկերացնել։ Կրոնական հանդուրժողականության մասին իր տրակտատներում, չնայած ունեցած ընդարձակ հայացքներին, Թյուրգոն պաշտպանում է պետության կողմից որոշակի կրոն ընտրելու և դրան հովանավորություն տրամադրելու իրավունքը՝ այդպիսով վերացնելով սնահավատության, ֆանատիզմի և այլնի ուժեղացման հնարավորությունը։ Համաձայնելով Քենեի հետ, նա սատարում է կենտրոնական անսահմանափակ իշխանությունը «թագավորի կողմից Ֆրանսիային և Եվրոպային ցուցաբերվող մեծ բարեգործությունների մասին հուշերի ազդեցության տակ լինելով, ով ստեղծեց համայնքներ և քաղաքացիական իրավունքներ տվեց ժողովրդական հսկայական զանգվածի» (Տիկին Հաուսեթի հուշագրությունից)։ Միապետությանը նրա հարումն արտացոլվել է բարենորոգված խորհրդարան մուտք գործելու մեջ (chambre royale, 1754) և մի գրությամբ, որը մինիստրի կարգավիճակում ներկայացրեց Լյուդովիկոս XVI ին քաղաքային բարեփոխումների հարցի վերաբերյալ, նաև՝ դոկտոր Փրայսին ուղղված նամակում՝ ամերիկյան սահմանադրությունների հարցի վերաբերյալ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի տնտեսագետներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գրողներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի թարգմանիչներ Կատեգորիա:Փարիզի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ֆրանսալեզու գրողներ
Մերիոն շրջան (Ալաբամա)
Մերիոն (Marion County), ԱՄՆ Ալաբամա նահանգի շրջաններից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.922 կմ² է, բնակչությունը՝ 30.776 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Համիլտոն բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1818 թ.։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ալաբամայի շրջաններ
Մադագասկար 3
Մադագասկար 3 (Madagascar 3։ Europe's Most Wanted), ամերիկյան DreamWorks Animation ընկերության կողմից արտադրված լիամետրաժ մուլտֆիլմ է, որի պրեմիերան կայացել է 2012 թվականի հունիսի 6-ին։ Մուլտֆիլմի ռեժիսորներն են Էրիկ Դարնելլը, Թոմ ՄակԳրատը և Կոնրադ Վերնոնը, այն շարունակությունն է Մադագասկար 1 և Մադագասկար 2-ի մուլտֆիլմերի։
2012 թվականի հունիսի 24-ի դրությամբ մուլտֆիլմը 34-րդ տեղում է գտնվում ամենաշատ շահույթ ունեցող մուլտֆիլմերի ցանկում։
Մուլտֆիլմի OST-երից մեկը հայ մեծ կոմպոզիտոր Արամ Խաչատրյանի «Սուսերով պար»-ն է։
Սյուժե
Առյուծ Ալեքսը, զեբր Մարտինը, գետաձի Գլորիան և ընձուղտ Մելամանը վերջնականապես որոշում են վերադառնալ Նյու Յորք։ Նրանք պինգվինների ինքնաթիռով թռչում են, սակայն ինքնաթիռը վթարվում է Ֆրանսիայում՝ Մոնտե Կառլոյում։ Այնտեղ նրանց հետևից է ընկնում ոստիկան Շանտել Դյուբուան։ Կենդանիները պատահմամբ հանդիպում են «Սարագոսա» կրկեսի կենդանիներին։ Կրկեսի կենդանիները տուր էին իրականացնում դեպի Ֆրանսիա, Իտալիա, Անգլիա, իսկ եթե ամեն ինչ գոհացնի մարդկանց, նաև ԱՄն։ Ալեքսը և իր ընկերները միանում են կրկեսի անդամներին՝ նրանց ստելով, թե իբր իրենք էլ են կրկեսի կենդանիներ։ Նրանք միասին պետք է լավ հանդես գան ելույթներում, որպեսզի ի վերջո հասնեն Նյու Յորք։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մադագասկար (մուլտֆիլմեր) Կատեգորիա:Paramount Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Նյու Յորքում Կատեգորիա:IMAX ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոնդոնում Կատեգորիա:Ամերիկյան եռաչափ ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան սիքվել ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների սիքվել ֆիլմեր Կատեգորիա:3D մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Ֆրանսիայում Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր երեխաների մասին
Վերբովոե (գյուղ, Ախտիրկայի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Վերբովոե գյուղում բնակվում էր 149 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Ախտիրկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Կրասնայա Բաշկիրիյա (գյուղ, Աբզելիլովսկի շրջան)
Կրասնայա Բաշկիրիյա (Красная Башкирия, Ҡыҙыл Башҡортостан), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աբզելիլովսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1929 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աբզելիլովսկի շրջանի բնակավայրեր
Ստեղծող ձևանմուշներ
Ստեղծող ձևանմուշները բաղկացած են երկու կարևոր գաղափարներից։ Առաջինն ինկապսուլյացիա է անում կոնկրետ դասերի մասին գիտելիքները, որ համակարգն օգտագործում է։ Մյուսը թաքցնում է դասերի նմուշների (instance) ստեղծումն ու միավորումը ։
Ստեղծող ձևանմուշները բաժանվում են Օբյեկտ ստեղծող ձևանմուշների և Դաս ստեղծող ձևանմուշների, որտեղ Օբյեկտ ստեղծողը գործ ունի օբյեկտներ ստեղծելու, իսկ Դաս ստեղծողները դասերի հետ։ Ավելի մանրամասնորեն որ ասենք, Օբյեկտ ստեղծողները օբյեկտի ստեղծման մի մասը թողնում են այլ օբյեկտի վրա, իսկ Դաս ստեղծողները դասերի ստեղծում թողնում են օբյեկտի ենթադասերի վրա ։
Հինգ առավել հայտնի ստեղծման ձևանմուշները հետևյալն են.
Նկարագրություն
Ստեղծող ձևանմուշները նպատակ ունեն առանձնացնել օբյեկտի ստեղծումը և ներկայացումը։ Նրանք մեծացնում են համակարգի ճկունությունը այն տեսանկյունից, թե երբ և որտեղ է ստեղծվում օբյեկտը ։
Կիրառություն
Այս ձևանմուշների օգտագործումն անհրաժեշտ է լինում, երբ համակարգն ավելի կախված է օբյեկտների կոմպոզիցիայից, քան դասերի ժառանգությունից ։ Կոշտ կոդավորման վարքը համարվում է ոչ ճկուն, քանի որ այն պահանջում է չեղարկում կամ կրկնակի օգտագործում այն ամենը, ինչը որ պետք է փոփոխել դիզայնի մեջ։ Բացի այդ կոշտ կոդավորումը չի նպաստում կոդի հավելյալ օգտագործմանը և դժվար է հետևել սխալները։ Դրա համար էլ ստեղծող ձևանմուշների օգտագործումը համարվում է օգտակար, քան կոշտ կոդավորված վարքի օգտագործումը։
Ստեղծող ձևանմուշների օգտագործումը դիզայնը դարձնում է ավելի ճկուն։ Նրանք տարբեր ճանապարհներ (մոդելներ) են առաջարկում, որպեսզի հեռացնեն կոնկրետ դասերի վրա բացահայտ հղումները, որոնց կարիքն ունեն դասերի նմուշները (instantiate) ։ Այլ կերպ ասած, նրանք անկախություն են ստեղծում օբյեկտների և դասերի միջև։
Ներծծում
Ներծծում, բջջային տարրերի միջով տարբեր նյութերի անցումը արյան և ավիշի մեշ։ Տեղի է ունենում կենդանի օրգանիզմի մարսողական համակարգում (հիմնականում աղիքներում), ինչպես նաև թոքերի, արգանդի, միզապարկի խոռոչներում, մաշկի մակերևույթից և այլն։ Սննդանյութերի մեծ մասը մարսողական օրգաններում ենթարկվում է ֆերմենտային ճեղքման, քայքայվում պարզ միացությունների, որոնք ընդունակ են անցնելու լորձաթաղանթի էպիթելային բջիջևերի շերտով։ Ներծծումը բարդ ֆիզիոլոգիական պրոցես է, որի դեպքում նյութերը շարժվում են ինչպես ֆիզիկական պրոցեսների (դիֆուզիա, օսմոս), այնպես էլ ակտիվ տեղաշարժման խտության և էլեկտրաքիմիական գրադիենտների շնորհիվ։ Էներգիայի ծախսումով ածխաջրերը ներծծվում են միաշաքարների, սպիտակուցները՝ ամինաթթուների, ճարպերը՝ ճարպաթթուների ձևով։ Ջուրը, աղերը, վիտամինները և մի շարք այլ նյութեր ներծծվում են առանց նախնական փոփոխության ենթարկվելու։ Ստամոքսում հիմնականում տեղի է ունենում միաշաքարների, աղերի, ջրի և ալկոհոլի դանդաղ ներծծում։ 12-մատանյա աղիքում ներծծվում է սնևդանյութի մոտ 8 տոկոսը, իսկ հիմնական մասը՝ բարակ աղիքներում, որոնց ընդհանուր մակերեսը մարդու համար մոտ 5 մ2 է։ Ներծծում կատարվում է աղիքների թավիկներով և էպիթելայիև բջիջների միկրոթավիկներով․ մասնակցում են նաև ներբջջային կառուցվածքները (Գոլջիի համալիր, միտոքոնդրիումներ, էնդոպլազմային ցանց և այլն)։ Ետներծծում է տեղի ունենում ներզատիչ և արտազատիչ օրգաններում, օրինակ՝ միզագոյացման ժամանակ ջրի ներծծումը երիկամային խողովակիկներով։ Ներծծումը կարգավորվում է նյարդային և հումորալ-հորմոնային մեխանիզմներով։ Նյութերը արյան կամ ավիշի մեջ անցնելով հասնում են բոլոր օրգաններին ու հյուսվածքներին և օգտագործվում էներգետիկ և պլաստիկ պրոցեսների համար։ Ներծծման խանգարումը մեծ մասամբ կապված է ներծծմանը նպաստող ֆերմենտների բացակայության հետ, առանձին դեպքերում այն կարող է ունենալ ժառանգական բնույթ։
Ստեղծող ձևանմուշներ
Կիրառություն
Ստեղծող ձևանմուշներն օգտագործվում են, երբ.
Կառուցվածք
Նկարում բերված է դասերի դիագրամի պարզագույն օրինակ, որն ընդհանուր է շատ ստեղծող ձևանմուշների մոտ։ Ուշադրություն դարձրեք, որ ստեղծող ձևանմուշները պահանջում են լրացուցիչ և տարբեր մասնակից դասեր։
Ներծծում
Կատեգորիա:Կենսաբանական գործընթացներ
Ստեղծող ձևանմուշներ
Կառուցվածք
Մասնակիցներ։
Օրինակներ
Ստեղծող ձևանմուշների որոշ օրինակներ ներառում են.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ծրագրավորում
726
Դեպքեր
- Մանազկերտի ժողով
Մահեր
Կատեգորիա:726 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Ջահանգիր Ջահանգիրով
Ջահանգիր Շիրգյաշտ ողլի Ջահանգիրով (Cahangir Şirgəşt oğlu Cahangirov, ), ադրբեջանցի կոմպոզիտոր, մանկավարժ, դիրիժոր, Ադրբեջանի Հանրապետության ժողովրդական արտիստ։
Կենսագրություն
Ջահանգիր Շիրգաշդ օղլի Ջահանգիրովը ծնվել է 1921 թվականի հունիսի 20-ին Բալախանիում ։ Կրթություն է ստացել Ասեֆ Զեյնալլու անվան երաժշտական դպրոցում, իսկ հետո՝ Բաքվի երաժշտական ակադեմիայում, Բ․ Զեյդմանի դասարանում։ Ջահանգիր Ջահանգիրովը մեծ դեր է խաղացել Ադրբեջանի երգչախմբի զարգացման գործում ։ Նա այս երգչախմբում աշխատել է ավելի քան 15 տարի։ Ջահանգիր Ջահանգիրովն աշխատել է նաև Ադրբեջանի պետական ֆիլհարմոնիայում որպես երգի և պարի համույթի գեղարվեստական ղեկավար։ Ջահանգիր Ջահանգիրովը մահացել է 1992 թվականի մարտին ։
Ստեղծագործություններ
Ջահանգիր Ջահանգիրով գրել է օպերետ, սիմֆոնիա, երգչախմբային և գործիքային երգեր։ Նա ԽՍՀՄ պետական մրցանակի դափնեկիր, արվեստի վաստակավոր գործիչ և ժողովրդական արտիստն է ։
Սիմֆոնիկ ստեղծագործություններ
1949 թվականին Ջահանգիր Ջահանգիրովը գրել է իր «Արազ գետի մյուս կողմում» սիմֆոնիկ պոեմը, որի համար պարգևատրվել է ԽՍՀՄ պետական մրցանակով։ 1962 թվականին երգչախմբի և սիմֆոնիկ նվագախմբի համար գրել է «Սաբիր» օպերան։
Օպերաներ
Ջահանգիր Ջահանգիրովը գրել է «Ազադ» և «Երգչի ճակատագիրը» օպերաները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Ադրբեջանցի կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:20-րդ դարի դասական կոմպոզիտորներ
Գաբ (գետ)
Գաբ (Габ), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելիան Հանրապետությունում։ Գետի երկարությունը 17 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Բարենցի և Սպիտակ ծով ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
(2707) Ուֆերջի
(2707) Ուֆերջի (Ueferji), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի օգոստոսի 28-ին Անրի Դեբեոնի կողմից Լա Սիլյայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,188832 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7857 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,592 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2079,92 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,173084 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,67° անկյուն։
Արտաշես Առաքելյան (այլ կիրառումներ)
Արտաշես Առաքելյան անուն-ազգանունը վերաբերում է՝
Աղանուրյան
Աղանուրյան, հայկական ազգանուն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Պարսկերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Արաբերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
Ուսուցման տեսություն
Ուսուցման տեսությունը նկարագրում է թե ինչպես են սովորողները ստանում, ընկալում կամ մշակում և պահպանում գիտելիքը ուսուցման ընթացքում։ Իմացաբանական, զգայական և միջավայրի ազդեցությունները, ինչպես նաև նախկին փորձը  իրենց դերն են խաղում այն հարցում, թե ինչպես է ընկալումն ու աշխարհայացքը ձևավորվում կամ փոփոխվում և ինչպես են գիտելիքն ու հմտությունները պահպանվում  ։
Վարքաբանները դիտարկում են ուսուցումը որպես պայմանական ուսուցման դիտանկյուն և խրախուսում են կրթության մեջ պարգևների և թիրախների համակարգին։ Ուսուցանողները որոնք հարում են իմացաաբանական տեսությանը կարծում են, որ կրթության կամ ուսուցման որպես վարքի մեջ փոփոխության սահմանումը չափազանց նեղ է և դիտարկում են, ուսումնասիրում են ավելի շատ սովորողին քան նրանց միջավայրը և ավելի կոնկրետ մարդկային հիշողության բարդ կառուցվածքը։ Ուսուցման կոնստրոկտիվ (փոխակերպող) տեսությունը կենտրոնանում է այն հաճախ անհրաժեշտ փոփոխությունների վրա, որոնք պահանջվում են ուսուցանվողի կանխակալ կարծիքի և աշխարհայացքի մեջ։ Ուսոցման Տրանսֆորմատիվ (աշխարհագրական) տեսությունը կենտրոնանում է այն ուղիների, ձևերի վրա,որոնցով  կոնտեքստը և միջավայրը ձևավորում են ուսուցման գործընթացը։
Կրթության հոգեբանության շրջանակից դուրս կրթութական նյարդաբանության մեջ օգտագործվում են այնպիսի տեխնիկաներ անմիջականորեն ուսումնասիրելու համար ուղեղի գործառույթը ուսուցման գործընթացում ինչպիսիք են՝ իրադարձություններով պայմանավորված ներուժը և ֆունկցիոնալ կամ գործնական մագնիսառեզոնանսային պատկերացումը։ Բազմակի բանականության տեսությունը որտեղ ուսուցանումը դիտարկվում է որպես ուղեղի բազմաթիվ տարբերգործառնական հատվածների միջև շփմամ արդյունք, որից յուրաքանչյուրը ունի իր անհատական ուժեղ և թույլ կողմերը ցանկացած կոնկրետ մարդու մեջ նույնպես դիտարկվել է, բայց էմպիրիկ (փորձարարական) ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ այս տեսությունը չի հիմնավորվում փաստարկներով ։
Պլատոն
Պլատոնը (մ.թ.ա. 428– մ.թ.ա. 347) առաջադրեց հարցը. Ինչպե՞ս է անհատը նոր բան սովորում, երբ այդ թեման բոլորովին նոր է տվյալ անձի համար։ Պլատոնը պատասխանեց իր իսկ հարցին՝ նշելով, որ գիտելիքը առկա է արդեն իսկ  ծնված ժամանակ, և մարդու կողմից սովորած ողջ տեղեկատվությունը պարզապես հիշողություն է այն բանի մասին, որը հոգին արդեն սովորել է նախկինում, որը կոչվում է Հիշողության տեսություն կամ Պլատոնական իմացաբանություն ։  Այս պատասխանը կարող է հետագայում հիմնավորվել մի պարադոքսով. եթե մարդ գիտի ինչ-որ բան, նա կարիք չունի այն կասկածի տակ դնելու, իսկ եթե մարդը չգիտի ինչ-որ բան, ապա չգիտի կասկածի տակ դնել։ Պլատոնն  ուսուցումը նկարագրում է որպես պասիվ գործընթաց, որտեղ տեղեկատվությունն ու գիտելիքը ժամանակի ընթացքում նշակվում  են հոգու մեջ։  Այնուամենայնիվ, Պլատոնի տեսությունը գիտելիքի վերաբերյալ էլ ավելի շատ հարցեր է առաջացնում, օրինակ՝ եթե մենք կարող ենք ինչ-որ բան սովորել միայն այն ժամանակ, երբ գիտելիքն արդեն տպավորվել է մեր հոգիներում, ապա ինչպե՞ս են մեր հոգիները սկզբում ձեռք բերել այդ գիտելիքը։  Պլատոնի տեսությունը կարող է խճճված թվալ. սակայն, նրա դասական տեսությունը դեռ կարող է օգնել մեզ հասկանալ գիտելիքն այսօր ։
Կուրբացկի
Կուրբացկի (ռուս.` Курбацкий), խուտոր Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Անապա քաղաքի մունիցիպալ կազմավորման մեջ։ Գտնվում է Անապայից 13 կմ հյուսիս, ծովի մակարդակից 17 մ բարձրության վրա։
Բնակչությունը
Համաձայն 2002 թվականի հաշվառումների, խուտորն ուներ 173 բնակիչ, իսկ 2010 թվականին այնտեղ արդեն ապրում էր 187 մարդ, հիմնականում ռուսներ և հայեր, ովքեր զբաղվում են հացահատիկային բույսերի մշակությամբ և այգեգործությամբ։
Խուտորն ուներ տարրական դպրոց, ակումբ, բուժկայան և մանկապարտեզ։
Հիմնադրվել է 1905 թվականին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի գյուղական բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր
Բեգութլու
Բեգութլու, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Դիարբեքիրի վիլայեթի Դիարբեքիրի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Աֆրոսամուրայ
Աֆրոսամուրայ (アフロサムライ Աֆրոսամուրայ, «Afro Samurai»), մանգա, որն ստեղծվել է Տակաշի Օկաձակիի կողմից ։ Gonzo ստուդիայի և ռեժիսոր Ֆումինորի Կիձակիի կողմից դարձվել է 5 սերիայից բաղկացած անիմե մինի սերիալ։
Նեյրոբլաստոմա
Նեյրոբլաստոմա, քաղցկեղի տեսակ է, որը զարգանում է նյարդային բջիջներից ։ Այն ամենից հաճախ սկսվում է մակերիկամներից, սակայն կարող է զարգանալ նաև պարանոցից, կրծքավանդակից, որովայնից կամ ողնաշարից ։ Ախտանշաններից են՝ ոսկրային ցավ, պարանոցի, կրծքավանդակի և որովայնի շրջանում մաշկի տակ անցավ կապտավում հանգույցները ։
Աֆրոսամուրայ
Լեգենդ
Աշխարհում կան երկու վիրակապեր` համար մեկ և համար երկու։ Եթե մարդն ունի № 1 վիրակապ, նա աստծուն է նմանվում` նրան ոչ ոք չի դիպչի, բացի այն մարդուց, ով ունի № 2 վիրակապ։ Ի տարբերություն համար մեկ վիրակապով մարդուն` նրան կարող է սպանել ցանկացածը։ Շատերը ցանկանում են ստանալ առաջին վիրակապը, բայց դրա համար պետք է նախ ստանալ երկրորդը։ Եվ վիրակապի տիրոջ կյանքը լի կլինի ցավով, ավերումներով և աստվածային ուժի ձգտողների հետ անդադար պատերազմներով։
Նեյրոբլաստոմա
Սովորաբար, նեյրոբլաստոման առաջանում է վաղ զարգացման ընթացքում գենետիկ մուտացիայի հետևանքով ։ Հազվադեպ, այն կարող է նաև ժառանգական մուտացիայի հետևանքով լինել ։ Չկա պացույց արտաքին միջավարի գործոնների աղդեցության վերաբերյալ ։ Ախտորոշումը հիմնականում կատարվում է հյուսվածքի բիոպսիայով ։ Երբեմն կարող է հայտնաբերվել հղիության ընթացքում ուլտրաձայնային հետազոտության ժամանակ ։ Քաղցկեղը բաժանվում է ցածր, միջին և բարձր ռիսկային խմբերի՝ ելնելով երեխայի տարիքից, քաղցկեղի փուլից և տեսակից ։
Աֆրոսամուրայ
Իրադարձություններ
Երիտասարդ Աֆրոյի աչքերի առաջ մահանում է նրա հայրը` Րոկուտարոն։ Նրան սպանում է ոմն Ջաստիս` «առաջին համարի» վիրակապի համար, որը կրում էր երեխայի հայրը։ Մարդասպանը մի կողմ է նետում «երկրորդ համարի» վիրակապը և, վերցնելով նրա հոր վիրակապը (№ 1), տղային ասում է, որ կսպասի, մինչև նա պատրաստ լինի մարտահրավեր նետել իրեն։ Ժամանակը գնում է, տղան մեծանում է հոր համար վրեժ լուծելու ցանկությամբ։
Նեյրոբլաստոմա
Բուժումը և արդյունքները կախված են ռիսկի խմբից, որում գտնվում է մարդը ։ Բուժումը իր մեջ ներառում է դինամիկ հսկողություն, վիրահատական միջամտություն, ճառագայթային և քիմիաթերապի, ինչպես նաև ցողունային բջիջների փոխպատվաստում ։ Բուժման լավ ելք են ունենում ցածր ռիսկի խմբում գտնվող երեխանների ։ Բարձր ռիսկի խմբում գտնվող երեխաների ելքը այդքան էլ լավ չի, չնայած ագրեսիվ բուժմանը ։
Աֆրոսամուրայ
Կերպարներ
Աֆրոսամուրայ
Նեյրոբլաստոմա
Նեյրոբլաստոման նորածինների մոտ ամենահաճախ հանդիպող քաղցկեղն է, իսկ երխաների մոտ երրորդ տեղում է լեյկեմիայից և գլխուղեղի ուռուցքից հետո ։ Յուրաքանչյուր 7,000 երեխաներից մեկի մոտ հանդիպում է քաղցկեղը ։ Դեպքերի մոտ 90%-ը մինչը 5 տարեկան երեխաներն են, իսկ մեծահասակների մոտ՝ հազվադեպ է հանդիպում ։ Երեխաների քաղցկեղից մահացությունների մոտ 15%-ը պայմանավորված է նեյրոբլաստոմայով ։ Հիվանդությունը առաջին անգամ նկարագրվել է 1800-ական թվականներին ։
Աֆրոսամուրայ
Կերպարներ
Նինջա Նինջա
Նեյրոբլաստոմա
Ախտանիշներ
Նեյրոբլաստոմայի առաջին ախտանիշները հաճախ ոչ սպեցիֆիկ են, ինչը դժվարացնում է ախտորոշումը։ Հոգնածությունը, ախորժակի բացակայությունը, և ջերմության բարձրացումը հաճախ հանդիպող նշաններից են։ Ախտանիշները կախված են առաջնային ուռուցքի տեղակայությունից և մետաստազների առկայությունից ։
Աֆրոսամուրայ
Կերպարներ
Րոկուտարո
Նեյրոբլաստոմա
Ախտանիշներ
Նեյրոբլաստոման հաճախ տարածվում է մարմնի այլ հատվածներ։ Ուռուցքի մոտ 50- 60%-ի մոտ հանդիպում են մետաստազներ ։
Աֆրոսամուրայ
Կերպարներ
Օցուրու
Նեյրոբլաստոմա
Ախտանիշներ
Առաջնային ուռուցքը ամենաշատը հանդիպում է մակերիկամներում։ Սակայն նեյրոբլաստոման կարող է զարգանալ սիմպաթիկ նյարդային համակարգի երկայնքով՝ պարանոցից մինչև կոնք։ Ըստ տեղակայման հաչախականության հանդիպում են ՝ պարանոց (1%), կրծքավանդակ (19%), որովայն (30% ոչ մակերիկամային), կոնք (1%)։ Հազվադեպ դեպքերում առաջնային ուռուցքը հայտնաբերել չի հաջողվում ։
Աֆրոսամուրայ
Կերպարներ
Օկիկու
Նեյրոբլաստոմա
Ախտանիշներ
Հազվադեպ հանդիպող բայց բնորոշ դրսևորումներից է միելոպաթիան (ուռուցքը սեղմում է ողնուղեղը, դեպքերի 5%-ի մոտ), բուժմանը կայուն լուծ ( արտադրվում է մեծ քանակով վազոակտիվ աղիքային պեպտիդ, դեպքերի 4%-ի մոտ ), Հորների համախտանիշ (դեպքերի 2.4%-ի մոտ), օպսոկլոնուս - միոկլոնուս համախտանիշ, ատաքսիա ( պատճառը՝ պարանեոպլաստիկ համախտանիշ, դեպքերի 1.3%-ի մոտ ), և հիպերտոնիա ( կատեխոլամինների սեկրեցիայի շատացում, դեպքերի 1.3%-ի մոտ) ։
Աֆրոսամուրայ
Կերպարներ
Սրի վարպետ
Նեյրոբլաստոմա
Պատճառներ
Նեյրոբլաստոմի պատճառները դեռ ամբողջությամբ պարզաբանված չեն։ Դեպքերի մեծ մասը պատահական են և չունեն ընտանեկան պատմություն։ Սակայն նեյրոբլաստոմայով հիվանդ երեխաների մոտ 1-2%-ն ունի ընտանեկան պատմություն։ Նեյրոբլաստոմայի ընտանեկան պատմությամբ հիվանդների մեծ մասի շրջանում հայտնաբերվում է նաև անապլաստիկ լիմֆոմա կինազա (ԱԼԿ) գենի մուտացիաներ ։ PHOX2B կամ KIF1B գենի մուտացիաները նույնպես կապված են ընտանեկան նեյրոբլաստոմայի հետ։ Նեյրոբլաստոման նաև հանդիպում է 1-ին տիպի նեյրոֆիբրոմատոզի և Բեքվիտ-Վիդեմանի համախտանիշի ժամանակ։ Նեյրոբլաստոմայի ժամանակ դիտվում է նաև MYCN օնկոգենի ամպլիֆիկացիա ։
Աֆրոսամուրայ
Կերպարներ
Սասուկե
Նեյրոբլաստոմա
Պատճառներ
Հետազոտությունները ցույց են տվել, որ ուռուցքային բջիջներում LMO1 գենի որոշակի հատվածների կրկնապատկումը, մեծացնում են քաղցկեղի ագրեսիվ ձևի զարգացման ռիսկը ։
Աֆրոսամուրայ
Կերպարներ
Դհարմեն
Նեյրոբլաստոմա
Պատճառներ
Նեյրոբլաստոման կապված է NBPF10 գենի պատճենների թվի փոփոխության հետ, ինչը հանգեցնում է 1q21.1 դելեցիայի կամ 1q21.1 կրկնապատկման համախտանիշի ։
Աֆրոսամուրայ
Կերպարներ
ԱֆրոԿլոն
Նեյրոբլաստոմա
Պատճառներ
Առաջարկվել են մի քանի ռիսկի գործոններ, որոնք ներկայումս հանդիսանում են հետազոտությունների թեմաներ։ Քանի որ ուռուցքը առաջանում է նաև ներարգանդային շրջանում, որոշ հետազոտություններ կենտրոնացած են եղել բեղմնավորման և հղիության ընթացքում ազդող գործոնների վրա։ Հետազոտված գործոններից են՝ հղիության ընթացքում ծխելը, խմելը, դեղորայքների օգտագործումը և ծննդաբերական գործոնները, սակայն արդյունքները անորոշ են եղել ։
Աֆրոսամուրայ
Կերպարներ
Ձիննոսուկե/«Կումա»
Նեյրոբլաստոմա
Պատճառներ
Այլ հետազոտություններում փորձել են կապ գտնել կյանքի վաղ շրջանում ինֆեկցիաների զարգացման, անպտղության բուժման նպատակով դեղորայքների և հորմոնների օգտագործման, և կանանց մազերի ներկերի միջև ։
Ախտորոշում
Ախտորոշումը կատարվում է ախտաբանական հետազոտության արդյունքում, ինչպես նաև հաշվի են առնում կլինիկական պատկերը և այլ լաբորատոր հետազոտությունների արդյունքները։ Այն կարող է առաջանալ սիմպաթիկ նյարդային համակարգի ցանկացած բջիջներից։
Ենթադրվում է, որ էսթեզիոնեյրոբլաստոման, որը նաև հայտնի է որպես հոտառական նեյրոբլաստոմա, առաջանում է հոտառական էպիթելից, և դրա դասակարգումը մնում է հակասական։ Այնուամենայնիվ, քանի որ այն սիմպաթիկ նյարդային համակարգի չարորակ ուռուցք չէ, չպետք է շփոթել նեյրոբլաստոմայի հետ ։
Աֆրոսամուրայ
Դրվագային կերպարներ
Ֆու
Նեյրոբլաստոմա
Կենսաքիմիա
Նեյրոբլաստոմայի դեպքերի մոտ 90%-ում մեզի կամ արյան մեջ հայտնաբերվում են կատեխոլամինների կամ դրանց մետաբոլիտների բարձր մակարդակ։ Մետաբոլիտներից են՝ դոֆամինը, հոմովանիլաթթուն (HVA) և վանիլանշաթթուն (VMA) ։
Աֆրոսամուրայ
Դրվագային կերպարներ
Հաչիրո
Նեյրոբլաստոմա
Ռադիոլոգիական պատկեր
Նեյրոբլաստոմայի հայտնաբերման մեկ այլ միջոց է մետայոդոբենզիլգուանիդինային սկանավորումը, որը հաճախ կոչվում է ՝ mIBG-avid ։ Մեխանիզմը կայանում է նրանում, որ վերջինս կլանվում է սիմպատիկ նյարդային համակարգի նեյրոնների կողմից։ Մետայոդոբենզիլգուանիդինը հանդիսանում է նորէպինեֆրինի անալոգը։ Երբ այն ռադիոյոդացվում է I-131 կամ I-123 իզոտոպերով (ռադիոակտիվ յոդային իզոտոպեր), այն շատ լավ ռադիոդեղամիջոց է հանդիսանում այս հիվանդության բուժման և ախտորոշման համար։ I-131-ն ունի 8 օր կիսատրոհման ժամանակ, և ավելի մեծ չափաբաժիններով արդյունավետ թերապիա է հանդիսանում որպես թիրախային ճառագայթային թերապիա նեյրոբլաստոմայի դեմ։
Հյուսվածաբանություն
Միկրոսկոպիկ նկարագրվում է՝ փոքր, կլոր և կապույտ, վարդանախշերի պատկեր (Հոմեր Ռայթ կեղծ վարդանախշեր)։ Հոմեր Ռայթի կեղծ վարդանախշերրը ուռուցքային բջիջներ են նյարդացանցի շուրջ, որոնք չպետք է շփոթել իսկական վարդանախշերի հետ, որոնք ուռուցքային բջիջներ են դատարկ լույսի շուրջ ։ Կեղծ վարդանախշերը տարբերվում են էպենդիմոմայից, որոնք ուռուցքային բջիջներ են գլիալ ֆիբրիլյար թթվային սպիտակուցով (GFAP) ։ Նեյրոբլաստոմայի տարբերակիչ ախտորոշման նպատակով, ախտաբանները օգտագործում են իմունոհիստոքիմիական հետազոտություն։
Աֆրոսամուրայ
Դրվագային կերպարներ
Մատասաբուրո
Նեյրոբլաստոմա
Դասակարգում
1986 թվականին ստեղծվել է «նեյրոբլաստոմայի փուլավորման միջազգային համակարգը » (INSS), ոստ որի ուռուցքը դասակարգվում է ։
Չնայած որ կիրառվել է դասակարգման վերաբերյալ միջազգային համակարգը (INSS), որոշվել է նաև ռիսկի խմբերի վերաբերյալ միջազգային հետազոտություններ կատարել։ Ուսումնասիրությունների արդյունքներում համեմատել են նմանատիպ խմբեր։ Սկսած 2005 թվականից մանկական ուռուցքաբանության խոշոր խմբերի ներկայացուցիչները հանդիպել են 1990-ից 2002 թվականներին, Եվրոպայում, Ճապոնիայում, ԱՄՆ-ում, Կանադայում և Ավստրալիայում բուժված նեյրոբլաստոմայով 8800 մարդկանց տվյալների հետազոտությունների նպատակով։ Այս աշխատանքային խումբն առաջարկել է «Նեյրոբլաստոմայի ռիսկի միջազգային խումբ» ( INRG) դասակարգման համակարգ։ Հետազոտությունների արդյունքում պարզեցին, որ 12-18 ամսեկան հասակում երեխաների ապրելիության մակարդակը բարձր է, սակայն նախկինում նրանք բարձր ռիսկի խմբի մեջ էին ընդգրկված, և որոշում ընդունվեց միջին ռիսկի խմբում ընդգրկել ։
Աֆրոսամուրայ
Դրվագային կերպարներ
Օյուկի
Սոսյուն
Նեյրոբլաստոմա
Դասակարգում
Ռիսկի խմբերի նոր դասակարգումը հիմնված կլինի ըստ նոր INRGSS փուլավորման համակարգի։ Տարբերում են բուժման չորս ռիսկային խմբեր՝ շատ ցածր, ցածր, միջին և բարձր ռիսկի խմբեր ։
Աֆրոսամուրայ
Դրվագային կերպարներ
Յասիտի
Նեյրոբլաստոմա
Սքրինինգ
Նեյրոբլաստոմայի նախակլինիկական շրջանում կատեխոլամինի մակարդակը կարող է բարձրանալ։ Երեք շաբաթական, վեց ամսական և մեկ տարեկանում հասակում իրականացվում է սքրինինգ՝ Ճապոնիայում, Կանադայում, Ավստրիայում և Գերմանիայում 1980 թվականներից սկսած ։ 1984 թվականին Ճապոնիայում սկսել էին վեց ամսեկան երեխաների շրջանում կատարել սքրինինգ, որի արդյունքում որոշվում էր հոմովանիլաթթվի (HVA) և վանիլանշաթթվի (VMA) մակարդակը։ Սքրինինգը դադարեցվել է 2004 թվականին այն բանից հետո, երբ Կանադայում և Գերմանիայում ուսումնասիրությունները ցույց չեն տվել նեյրոբլաստոմայի պատճառով մահացության դեպքերի նվազում, այլ առաջացրել են ախտորոշումների աճ, որոնք կարող էին վերանալ առանց բուժման և այդ նորածիններին կատարում էին ավելորդ վիրահատություններ և քիմիաթերապիա  ։
Բուժում
Երբ ախտահարումը սահմանափակ տեղակայում ունի, այն համարվում է բուժելի։ Այնուամենայնիվ, ապրելիության մակարդակը 18 ամսականից բարձր երեխաների շրջանում ցածր է, չնայած նրան որ կատարվում է ագրեսիվ բազմակողմանի թերապիա (ինտենսիվ քիմիաթերապիա, վիրահատություն, ճառագայթային թերապիա, ցողունային բջիջների փոխպատվաստում, իմունոթերապիա որը կատարվում է հակա-GD2 մոնոկլոնալ հակամարմինային թերապիա- դինուտուքսիմաբիով)։
Ռիսկի տարբեր խմբերում գտնվող հիվանդների բուժման տեսակները տարբեր են։
Հիվանդության ելքը ցածր և միջին ռիսկի խմբում գտնվող երեխաների համար բավականին լավ արդյունք ունի՝ ցածր ռիսկի դեպքում 90%-ից բարձր, իսկ միջին ռիսկի դեպքում՝ 70-90%-ից բարձր։ Նույնը չենք կարող ասել, բարձր ռիսկի խմբում գտնվող հիվանդների համար՝ դեպքերի 30% են բուժվում ։ Հակամարմինային թերապիայի ավելացումը զգալիորեն բարձրացրել է բարձր ռիսկի խմբում գտնվող երեխաների ապրելիության մակարդակը։ 2009 թվականի մարտին մանկական ուռուցքաբանական խմբի (COG) ուսումնասիրության վաղ վերլուծությունները ցույց տվեցին, որ 226 բարձր ռիսկի խմբում գտնվող երեխաների ցողունային բջիջների փոխպատվաստումից երկու տարի անց խմբի 66%-ը պատահականության սկզբունքով ստացել է հակամարմիններ՝ GM-CSF և IL- 2։ Համեմատած հակամարմինային թերապիա չստացածների, խմբում 46%-ը ողջ էին մնացել։ Դրանից հետո որոշվեց բոլորին կատարել հակամարմինային թերապիա ։
Նեյրոբլաստոմայի դեմ ավելի արդյունավետ է համակցված քիմիաթերապիան։ Ցողունային բջիջների փոխպատվաստման համար սովորաբար օգտագործվող նյութերն են պլատինի միացությունները (ցիսպլատին, կարբոպլատին), ալկալիացնող նյութերը (ցիկլոֆոսֆամիդ, իֆոսֆամիդ, մելֆալան), տոպոիզոմերազ II ինհիբիտորը (էտոպոզիդ), անտրացիկլինային հակաբիոտիկները (դոքսոռուբիցին) և ալկալոիդները (վինկրիստին)։
ԱՄՆ-ում՝ 2020 թվականի նոյեմբերին նաքսիտամաբը հաստատվել է բժշկական օգտագործման համար, գրանուլոցիտ-մակրոֆագային կոլոնիզացիոն խթանող գործոնի (GM-CSF) հետ համատեղ։ Կիրառվում են ոսկրային կամ ոսկրածուծային տեղակայման նեյրոբլաստոմայով մեկ տարեկան և ավելի բարձր տարիքի երեխաների բուժելու նպատակով, երբ նախորդ բուժումները արդյունավետ չեն եղել ։
Կանխատեսում
Ըստ Անգլիայի տվյալների՝ նեյրոբլաստոմայի 5-ամյա ապրելիության ընդհանուր մակարդակը կազմում է 67% ։ Բարձր ռիսկի խմբում գտնվող դեպքերի 20-50%-ը համարժեք չեն արձագանքում ինտենսիվ քիմիաթերապիային ։
Երկարաժամկետ ապրածների մեծամասնությունը եղել են ցածր կամ միջին ռիսկի խմբում և ավելի մեղմ բուժման կուրսեր են ստացել՝ համեմատած բարձր ռիսկի խմբի հետ։ Առողջացածների մեծամասնությունը երկարատև բուժումներից հետո վատ հետևանքներ են ունենում։ Միջին և բարձր ռիսկի խմբի առողջացած հիվանդների մեծ մասը հետագայում ունենում են՝ լսողության կորուստ, աճի և զարգացման, ինչպես նաև վահանաձև գեղձի ֆունկցիայի խանգարումներ, ուսուցման հետ կապված դժվարություններ և երկրորդային ուռուցքի առաջացման ռիսկի մեծացում ։ Ի վերջո առողջացած 3 հիվանդներից 2 կունենան քրոնիկ հիվանդություններ ուռուցքի ախտորոշման պահից 20-30 տարի անց   ։
Ցիտոգենետիկ պրոֆիլ
Հիմնվելով նեյրոբլաստոմայի 493 նմուշների վրա, պարզ է դարձել ուռուցքի ընդհանուր գենոմային օրինաչափությունը, որը փորձարկվել է որոշ զանգվածի վրա հիմնված կարիոտիպավորման եղանակով ։
Ավելի վաղ հրապարակումներում նեյրոբլաստոմաները դասակարգում էին երեք հիմնական ենթատեսակների՝ ցիտոգենետիկ պրոֆիլների հիման վրա ։
Վիրտուալ կարիոտիպավորումը կարող է իրականացվել թարմ կամ պարաֆինով ներկված ուռուցքների վրա՝ այս տեղամասերում պատճենների թիվը գնահատելու համար ։
Համաճարակաբանություն
Նեյրոբլաստոման կազմում է մանկական քաղցկեղի բոլոր դեպքերի 6-10%-ը և երեխաների քաղցկեղից մահացությունների 15%-ը։ Տարեկան մահացության մակարդակը կազմում է 10 միլիոն, երեխաների 0-ից 4 տարեկան հասակում, իսկ 4 միլիոն՝ 4-ից 9 տարեկան տարիքային խմբում ։
Ամենաշատ դեպքերը լինում են կյանքի առաջին տարում, իսկ որոշ դեպքեր բնածին են։ Տարիքային շրջանակը լայն է՝ ներառյալ ավելի մեծ երեխաներն ու մեծահասակները, սակայն դեպքերի միայն 10%-ն է տեղի ունենում 5 տարեկանից բարձր երեխաների մոտ ։ Եվրոպական հետազոտությունները ցույց են տվել, որ նեյրոբլաստոմայի 4000 դեպքերից 2%-ը եղել են 18 տարեկանից բարձր ։
Պատմություն
1864 թվականին գերմանացի գիտնական Ռուդոլֆ Վիրխովը առաջին էր, ով նկարագրեց երեխայի մոտ որվայնի ուռուցք։ Սիմպաթիկ նյարդային համակարգի և ուռուցքների առանձնահատկությունները այնուհետև նկարագրվել են 1891 թվականին գերմանացի ախտաբան Ֆելիքս Մարշանդի կողմից ։ 1901 թվականին նորածինների 4S փուլի տարբերակիչ ներկայացումը (լյարդ, բայց ոչ ոսկրային մետաստազներ) նկարագրվել է Ուիլյամ Պեպերի կողմից։ 1910 թվականին Ջեյմս Հոմեր Ռայթը հասկացավ, որ ուռուցքը առաջանում է նյարդային բջիջներից և այն անվանեց նեյրոբլաստոմա։ Նա նաև նշել է ոսկրածուծի նմուշներում բջիջների վարդանախշի նման կուտակումները, որոնք այժմ կոչվում են «Հոմեր Ռայթի վարդանախշեր» ։
Օրենսդրական ջանքեր
ԱՄՆ ներկայացուցիչ Չեթ Էդվարդսի կողմից ներկայացվել է օրենսդրությունում 150 միլիոն դոլար հատկացնել նեյրոբլաստոմայի և այլ քաղցկեղների բուժման համար։ Այն ստորագրվել է 2008 թվականի հուլիսին ԱՄՆ-ի նախագահ Ջորջ Բուշի կողմից։ Էդվարդսը ոգեշնչված էր իր ընտրողներից մեկի՝ Տեխասի A&M համալսարանի, պատմության բաժնի վարիչ Ուոլթեր Լ. Բուենգերի դստեր՝ Բրայանի հիվանդությամբ ։
Նախակլինիկական մոդելներ
Նեյրոբլաստոմայով հիվանդների կողմից ստացված ուռուցքային արհեստական փոխպատվաստանյութերը (քսենոգրաֆտ,PDXs) ստեղծվել են իմունային անբավարարություն ունեցող մկների մեջ ուռուցքի նմուշների իմպլանտացիայի միջոցով ։ PDX մոդելներն ունեն մի քանի առավելություններ սովորական քաղցկեղի բջջային գծերի (CCL) նկատմամբ ։ Նեյրոբլաստոմայի PDX-ները պահպանում են իրենց համապատասխան ուռուցքների գենետիկական նշանները, և առաջացնում են ինֆիլտրատիվ աճ և մետաստազներ դեպի հեռավոր օրգաններ ։ PDX մոդելներն ավելի շատ կանխատեսում են կլինիկական արդյունքը, քան սովորական քաղցկեղային բջիջների քսենոփոխպատվաստումները ։ PDX-ները կարող են ծառայել որպես կլինիկական մոդելներ՝ նեյրոբլաստոմայի դեմ արդյունավետ պայքարելու համար ։
Բուժումներ
Վերջին ուշադրությունը կենտրոնացած է եղել ցածր և միջին ռիսկի խմբի մեջ գտնվող հիվանդների թերապիայի կրճատման վրա՝ պահպանելով ապրելիության մակարդակը 90% ։ 1997-ից 2005 թվականներին A3961-ում ընդգրկված միջին ռիսկի խմբում գտնվող 467 մարդկանց ուսումնասիրությունը հաստատեց այն վարկածը, որ բուժումը կարող է հաջողությամբ կրճատվել այս ռիսկային խմբի համար։ Ապագա պլաններն են՝ ինտենսիվացնել բուժումը այն մարդկանց համար, ովքեր ունեն 1p36 կամ 11q23 քրոմոսոմների շեղում, ինչպես նաև նրանց համար, ովքեր չեն արձագանքում բուժմանը ։
Վերջին 20 և ավել տարիների ընթացքում հետազոտությունները կենտրոնացած են եղել նեյրոբլաստոմայի բարձր ռիսկի խմբի հիվանդների բուժման ուժեղացույցների վրա։ Քիմիաթերապիան, վիրահատության ժամկետները, ցողունային բջիջների փոխպատվաստումը, ճառագայթման տարբեր սխեմաների և մնացորդային հիվանդության բուժման համար մոնոկլոնալ հակամարմինների կիրառումը շարունակում են ուսումնասիրվել։
Ռեցիդիվային նեյրոբլաստոմա
Քիմիաթերապիան՝ տոպոտեկանով և ցիկլոֆոսֆամիդով հաճախ օգտագործվում են ռեցիդիվներից հետո ։
Առողջության էլեկտրոնային տվյալներ
Վերջերս մի քանի միջազգային նախաձեռնություններ են սկսվել նեյրոբլաստոմայով հիվանդների էլեկտրոնային առողջապահական գրառումների տվյալների փոխանակման համար։ Այս տվյալները իրականում կարող են վերլուծվել մեքենայական ուսուցման և վիճակագրության մոդելներով՝ հիվանդության մասին նոր գիտելիքներ ստանալու նպատակով։ Այս նպատակով նեյրոբլաստոմայի ռիսկի միջազգային խումբը (INRG) վերջերս հրապարակեց INRG-ի ընդհանուր տվյալներ, մինչդեռ Չիկագոյի համալսարանը գործարկեց մանկական ուռուցքների ընդհանուր տվյալները ։ Այս երկու խմբերը պարունակում են հազարավոր հիվանդների էլեկտրոնային առողջապահական գրառումներ, որոնք հասանելի են գիտական հետազոտությունների համար՝ նախնական թույլտվությամբ։
724
Մահեր
Կատեգորիա:724 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Մարշալ շրջան (Ալաբամա)
Մարշալ (Marshall County), ԱՄՆ Ալաբամա նահանգի շրջաններից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.865 կմ² է, բնակչությունը՝ 10.591 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Մերիոն բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1819 թ.։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ալաբամայի շրջաններ
Վյաչեսլավ Աղաբալյան
Կենսագրություն
Վյաչեսլավ Աղաբալյանը ծնվել է Արցախի Աստղաշեն գյուղոմ։ 1970 թ. ավարտել է Երևանի պետական բժշկական ինստիտուտի բուժական ֆակուլտետը։ Վերապատրաստվել է Բաքվի, Լենինգրադի, Կիևի, Երևանի և Մինսկի բժիշկների կատարելագործման ինստիտուտներում։ 1970-1972 թթ. ծառայել է ԽՍՀՄ սահմանապահ զորքերում։ 1972 թվականից աշխատել Լեռնային Ղարաբաղում։ 1976-1979 թթ. եղել է ԼՂԻՄ-ի մարզային հիվանդանոցի գլխավոր բժիշկը։ 1992 թ. ընտրվել է ԼՂՀ առաջին Գերագույն խորհրդի առողջապահության և սոցիալական հարցերի հանձնաժողովի նախագահ՝ միաժամանակ գլխավորելով հանրապետական հիվանդանոցը, ապա և առողջապահության նախարարությունը՝ մինչև 1997 թ.։ 1997 թվականին եղել է առողջապահության փոխնախարարի պաշտոնակատար, 2002-2004 թթ.՝ ԼՂՀ դատաբժշկական փորձաքննության բյուրոյի պետ ։ Պատերազմի հենց սկզբից ստեղծել և ղեկավարել է առաջին զինվորական հոսպիտալը, այնուհետև երկրորդը։ 1992 թ. սեպտեմբերից գործուն մասնակցություն է ունեցել ԼՂՀ պաշտպանության բանակի բուժծառայության ստեղծման և կայացման գործին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1946 ծնունդներ Կատեգորիա:Երևանի պետական բժշկական համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ վիրաբույժներ Կատեգորիա:Հայ բժիշկներ Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ
Աղապալյան
Աղապալյան, հայկական ազգանուն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական ազգանուններ Կատեգորիա:Ազգանուններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Թուրքերեն հիմքով ազգանուններ Կատեգորիա:Յան վերջածանցով ազգանուններ Կատեգորիա:Անձնանվանական հիմքով ազգանուններ
718
Մահեր
Կատեգորիա:718 Կատեգորիա:Տարեթվեր
Գրիգոր Գ Պահլավունի
Կաթողիկոսական ընտրությունը
1113 թ. Շուղրի Կարմիր վանքում գումարվում է ժողով, որտեղ Հայոց Կաթողիկոս է ընտրվում Գրիգոր Գ Պահլավունին։
Աղթամարի կաթողիկոսական աթոռի առաջացումը
Գրիգորի կաթողիկոսացումն այնքան էլ խաղաղ չի ընթանում։ Շուտով Գրիգոր Գ-ի ընտրության դեմ բողոքում է Աղթամարի Դավիթ Թոռնիկյան եպիսկոպոսը՝ իրեն համարելով արժանի կաթողիկոսության՝ պատճառաբանելով Գրիգորի երիտասարդությունը և Աթոռի՝ Հայաստանից դուրս լինելը։ Դավիթը հինգ եպիսկոպոսներից բաղկացած մի ժողով է գումարում, որը պատճառաբանելով, թե Վասպուրականի Ձորավանքը ժամանակին եղել է կաթողիկոսանիստ, և Աղթամարում է գտնվում Սբ. Գրիգոր Լուսավորչի պատարագի սեղանը, գավազանը ու այլ սրբություններ, օրինավոր է համարում Դավիթի ցանկությունը և նրան ձեռնադրում Մեծ Հայքի Կաթողիկոս։
Դավիթը, ցանկանալով ընդունելի համարել իր կաթողիկոսությունը, նամակներով և ընծաներով դիմում է Հայաստանի եպիսկոպոսներին։ Անեցիները մերժում են նրան, մինչ Սյունյաց և Մարդպետական եպիսկոպոսները, թեկուզև շատ կարճ ժամանակով, ընդունում են նրան իբրև կաթողիկոս։
1114 թ. Շուղրի Կարմիր վանքի ժողովը
1114 թ. Շուղրի Կարմիր վանքում գումարվում է մեծ ժողով՝ 2500 ներկաներով՝ եպիսկոպոսներ, վանականներ, իշխաններ, ինչպես հայության նոր երկրներից, այնպես էլ Մեծ Հայքից։ Ժողովը քննելով Դավիթ Աղթամարցու ընթացքը՝ դատապարտում է նրան, մերժում նրա կաթողիկոսությունն ու օրինավոր կաթողիկոս համարում Գրիգոր Գ Պահլավունուն։ Սյունյաց և Մարդպետական եպիսկոպոսները հեռանում են Դավիթ Աղթամարցուց։ Աղթամարում ստեղծված այս հակաթոռ կաթողիկոսությունը գոյատևեց մինչև ԺԹ դարի վերջը։ Այնուամենայնիվ, առկա էր արդեն բուն Հայաստանի և Հայաստանից դուրս հաստատված հայկական իշխանությունների եկեղեցական շրջանակների հակամարտությունը։ Նույն ժողովում հաստատվում է մի օրենք, ըստ որի՝ թև կաթողիկոսական Աթոռը մնալու է Կիլիկիայում, սակայն ամեն մի նոր կաթողիկոսի ընտրություն պետք է վավերացվի Մեծ Հայքի չորս նշանավոր Աթոռների կողմից։ Դրանք են Անիի, ապա Բջնիի Աթոռը (իբրև հաջորդ Արարատյան եպիսկոպոսության), Հաղպատի Աթոռը (որ հաստատվել էր 1081 թվականին Բարսեղ Անեցու և Աղվանից Ստեփանոս Կաթողիկոսի կողմից և հանդիսանում էր Հյուսիսային Հայաստանի նշանավոր եկեղեցական կենտրոնը), Արտազի Աթոռը (Թադեոս առաքյալի գերեզմանի պահապանը և նշանավոր Մարդպետական տան եպիսկոպոսության ժառանգորդը) և Տաթևի Աթոռը (Սյունյաց մետրոպոլիտության կենտրոնը)։