cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ռուսաստանի լիբերալ-դեմոկրատական կուսակցություն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հակակոմունիստական կազմակերպություններ
Իդրիսովո (գյուղ, Ալշեևսկի շրջան)
Իդրիսովո (Идрисово, Иҙрис), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 500 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ալշեևսկի շրջանի բնակավայրեր
Գազ Օրդուբադի
Գազ Օրդուբադի, լոբազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Նկարագրություն
10-20 սմ բարձրությամբ, երկծայր մազիկներով ծածկված բազմամյա անցողուն բույս է։ Նախորդ տարիների տերևների առանցքները պահպանվող են։ Միմյանցից հեռացած և երկարավուն-նշտարաձև տերևիկները 5-8 ական զույգ են։ Տերևին հավասար, 5-20 մմ երկարությամբ ծաղկակիրները թույլ են և բարակ։ Ծաղկաբույլերը 3-11 ծաղիկներով են, ծաղիկները՝ միմյանցից հեռացած։ Պսակը վարդամանուշակագույն է, իսկ դրոշը՝ 18-20 մմ երկարությամբ։ 20-40 մմ երկարությամբ ունդը սկզբում վերև և հորիզոնական ուղղված է, հետագայում՝ կախված ։
Տարածվածություն
Հանդիպում է Մեղրու ֆլորիստիկական շրջաններում, Կարճևան և Ագարակ գյուղերի միջև։ Հայաստանից բացի աճում է նաև Նախիջևանում ։
Պահպանություն
Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ է և Հարավային Անդրկովկասի էնդեմիկ։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է։ Աճում է ինտենսիվ լեռնահանքային արդյունաբերության և հողերի յուրացման տարածքում։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված էր որպես հազվագյուտ տեսակ։ Ընդգրկված չէ CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բազմամյա բույսեր Կատեգորիա:Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակներ Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:Լոբազգիներ Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր
Պինեժսկի Պուշկին
Պինեժսկի Պուշկին (Пинежский Пушкин), ռեժիսոր Լեոնիդ Նոսիրևի ռուսական մուլտիպլիկացիոն ֆիլմը Պուշկինի մասին, ըստ Բորիս Շերգինի համանուն հեքիաթի։
Ֆիլմը մասնակցել է Սուզդալ 2004 փառատոնի մրցութային ծրագրին։
Սյուժե
Հյուսիսային հեքիաթը, որը ձմեռային մի երեկո պատմում են երեք գյուղացի կանայք Պինեգա գետի ափին գտնվող խրճիթում, Պուշկինի և նրա կյանքի մասին է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2003 մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն մուլտֆիլմեր
Պոդգորնոե (գյուղ, Վոսկրեսենսկի շրջան)
Պոդգորնոե (Подгорное), գյուղ Ռուսաստանի Սարատովի մարզի Վոսկրեսենսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը վերջին գրանցված տվյալներով կազմում էր 200 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սարատովի մարզի Վոսկրեսենսկի շրջանի բնակավայրեր
Դպրության գիրք և տաղարան
«Դպրության գիրք և տաղարան», այբբենարան և զանազան բանաստեղծությունների ու տաղերի ժողովածու։
Պատմություն
Առաջին անգամ տպագրվել է 1701 թվականին Կոստանդնուպոլսում՝ Աստվածատուր Դպիր Կոստանդնուպոլսեցու տպարանում։
Տիտղոսաթերթին՝ «Գիրգ դպրութեան։ Եւ տաղարան վայելուչ եւ գեղեցիկ ի զանազանից բանաստեղծից...» (384 էջ, 8o, 11,5 x 6,5 սմ)։
Վերահրատարակվել է 1709 թվականին Կոստանդնուպոլսում՝ Սարգիս Դպիրի տպարանում (254 էջ, 8o, 12 x 7 սմ), 1710-1711 թվականներին՝ «Ի թաղն Պեկօղլի» տպարանում (224 էջ, 8o, 12,5 x 7,5 սմ), 1714 թվականին՝ նույն տպարանում (240 էջ, 8o, 15 x 10 սմ), 1723–24-ին՝ Աստվածատուր Դպիր Կոստանդնուպոլսեցու տպարանում (288 էջ, 8o, 12,3 x 8,3 սմ), 1738 թվականին՝ Աբրահամ Թրակացու տպարանում (336 էջ, 8o, 12,3 x 7,8 սմ)։
Մողոլերեն
Մողոլերեն (կամ մողոլի; դարի՝ ), խիստ վտանգված կամ, հնարավոր է, անհետացած մոնղոլական լեզու, որը տիրապետում են Աֆղանստանի Հերաթ նահանգում՝ Կունդուր և Քարեզ-ի-Մուլլա գյուղերում։ Բանախոսները մողոլներն էին, որոնք 1970-ականներին կազմում էին 2000 մարդ։ Նրանք սերում են 13-րդ դարում Աֆղանստանում տեղակայված Չինգիզ խանի մոնղոլական բանակի մնացորդներից ։
1970-ականներին, երբ գերմանացի գիտնական Միխայել Վեյերսը դաշտային աշխատանք կատարեց այս լեզուն ուսումնասիրելիս, քչերն էին խոսում նրանով, շատերը գիտեին այն պասիվորեն, և նրանցից մեծ մասը 40 տարեկանից մեծ էր։ Անհայտ է, կան այժմ այս լեզվով խոսողներ ։
Լեզուն պարսկերենից ուժեղ ազդեցություն է կրել իր հնչյունաբանությամբ, ձևաբանությամբ և շարահյուսությամբ, ինչը ստիպել է Վեյերսին հայտարարել, որ այն ունի «իսկական ներասիական կրեոլ լեզվի տեսք »։
Տառեռ
Պատմականորեն մողոլերենը գրառվել է պարսկա-արաբական գրի փոփոխված տարբերակով ։ Գոյություն ունեցող մողոլական գրականությունը ներառում էր իսլամական տեքստեր, պոեզիա, մողոլի-պարսկական բառագործածություններ և մողոլական քերականություն ։
Քերականություն
Մողոլական քերականությունը զգալի ազդեցություն է ունեցել պարսկերենից՝ փոխառելով նույնիսկ այլ մոնղոլական լեզուներում չգտնվող բառերի դասերը։
Գոյականները նշվում են թվի և գործի համար։ Բայերը նշվում են անձի, թվի, լարվածության և եղանակի համար։ Ածականները համեմատական և գերադասական աստիճանի համար թեքվում են պարսկական -թառ և -թարիին վերջածանցներով, բայց ոչ թվի և գործի համար։
Հնչյունաբանություն
Մողոլի հնչյունաբանությունը ունի պարսկերենի ազդեցություն։ Այն ունի վեց ձայնավոր որակների համակարգ՝ առանց երկարության հակադրության. :
Դերանուններ
Մողոլական անձնական դերանուններն են ՝ Ցուցական դերանուններն են ՝
Հարցական դերանուններն են ՝
Փոխադարձ դերանուններն են ՝
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:ISO language articles citing sources other than Ethnologue Կատեգորիա:Աֆղանստանի լեզուներ Կատեգորիա:Կցական լեզուներ Կատեգորիա:Մոնղոլերեն
Վերին Կելչեմա
Վերին Կելչեմա (Верхняя Кельчема), գետ Ռուսաստանում, հոսում Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Կելչեմա գետի ձախ ափին՝ 4 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 12 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Ամարո Ամանսիո
Ամարո Ամանսիո Վարելա  (Amancio Amaro Varela, ավելի հայտնի է որպես Ամանսիո, ), իսպանացի ֆուտբոլիստ, Իսպանիայի հավաքականի և Ռեալ Մադրիդի նախկին խաղացող, հարձակվող։
Կարիերա
Իր ֆուտբոլային կարիերան Ամանսիոն սկսել է տասնհինգ տարեկանում իր հայրենի Լա Կորունյա քաղաքի «Վիկտորիա» ակումբում։ 1958 թվականին տեղափոխվել Լա Կորունյայի գլխավոր թիմ՝ «Դեպորտիվո», որը հանդես էր գալիս Սեգունդայում։ Երբ «Դեպորտիվոն» անցել է Պրիմերա, Ամանսիոն արժանացել է իսպանական բազմաթիվ թիմերի ուշադրությանը, որոնցից մեկը եղել է Մադրիդի «Ռեալը»։ Սանտյագո Բեռնաբեուն անձամբ գնացել է Լա Կորունյա՝ Ամարոյին համոզելու, որ միանա «Ռեալին» և համոզել է իր հեղինակությամբ և պայմանագրի արժեքով։ 1962 թվականին Ամանսիոն տեղափոխվել է «Ռեալ»։ Դա եղել է դժվար ժամանակաշրջան ակումբի համար, երբ այն վերակազմավորվում էր, ներգրավում նոր խաղացողներ։ Ամանսիոյի տեղափոխման տարում «Ռեալին» են միացել նաև Իգնասիո Սոկոն, Լյուսիեն Մյուլլերը և Յանկո Դաուցիկը։ Թիմում Ամանսիոն իր նորամուտը կատարել է «Բետիսի» դեմ խաղում (5:2 հօգուտ «Ռեալի»), իսկ կարճ ժամանակ անց մասնակցել է իր առաջին եվրոպական խաղին ընդդեմ «Անդերլեխտի» (3:3)։ 1963/64 մրցաշրջանում Ամանսիոն «Ռեալի» կազմում հասել է Եվրոպայի չեմպիոնների գավաթի խաղարկության եզրափակիչ, որտեղ պարտվել է «Միլանին» 1:3 հաշվով, իսկ հաջորդ մրցաշրջանում ակումբը հասել է միայն քառորդ եզրափակիչ, որտեղ պարտվել է «Բենֆիկային»։ 1965/66 մրցաշրջանն ավելի հաջող է եղել «Ռեալի» համար, որ մարզիչ Միգել Մունիոնի և խաղացող մարզիչ Ամարո Ամանսիոյի գլխավորությամբ հասել է եզրափակիչ, որտեղ 1966 թվականի մայիսի 11-ին խաղացել է «Պարտիզանի» դեմ։ Հանդիպման հաշիվը բացել է «Պարտիզանի» խաղացող Վասովիչը, սակայն խաղի 70-րդ րոպեին Ամանսին դարձել է գոլի հեղինակ, իսկ խաղի ավարտից հինգ րոպե առաջ Սերենան 30 մետրից գրավել է հակառակորդի դարպասը՝ հաղթանակ պարգևելով «Ռեալին»։ Այդ Չեմպիոնների գավաթը դարձել է միակն Ամանսիոյի կարիերայում։
Վերին Կելչեմա
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Ամարո Ամանսիո
Կարիերա
Ավարտելով խաղացողի կարիերան՝ Ամանսիոն սկսել է մարզել «Ռեալի» երիտասարդական կազմը, սակայն մեկ տարի անց հեռացել է ակումբից։ 1982 թվականին «Թագավորական ակումբի» նորընտիր նախագահ Լուիս դե Կառլոսը Ամանսիոյին առաջարկել է մարզել «Ռեալի» դուստր ակումբը՝ «Ռեալ Կաստիլիան», և Ամարոն համաձայնել է։ Արդեն երկրորդ մրցաշրջանում նա դարձել է Սեգունդայի հաղթող։ Նրա մոտ սկսել են խաղալ հետագայում հայտնի դարձած ֆուտբոլիստներ Բուտրագենիոն, Միչելը, Մանուել Սանչիսը, Մարտին Վասկեսը, Միգել Պարդեսան և այլք։ 1985/86 մրցաշրջանում Ամարոյին առաջարկել են գլխավորել հիմնական թիմը, սակայն ակումբը հանդես է եկել անհաջող, և Ամանսիոն հեռացվել է պաշտոնից։ «Ռեալից» հեռանալուց հետո Ամանսիոն աշխատել է «Կելմե» մարզական ընկերությունում, որտեղ եղել է բիզնեսի մադրիդյան ուղղության ապրանքի պատասպանատու։ 2000 թվականին Ամանսիոյի ձայնը որոշիչ է եղել ակումբի նախագահի պաշտոնում Ֆլորենտինո Պերեսի ընտրվելու հարցում, որը որպես երախտագիտության նշան Ամարոյին նշանակել է «Ռեալի» հարյուրամյակի տոնակատարության կազմակերպման պատասխանատու։
Նվաճումներ
«Մադրիդի Ռեալի» կազմում
Իսպանիայի ազգային հավաքականի կազմում
Անհատական
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռեալ Մադրիդի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իսպանացի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի հարձակվողներ Կատեգորիա:Դեպորտիվո Լա Կորունյայի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Իսպանացի ֆուտբոլային մարզիչներ Կատեգորիա:Իսպանիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլային մարզիչներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Ռեալ Մադրիդ ՖԱ մարզիչներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի կիսապաշտպաններ Կատեգորիա:Լա Լիգայի ֆուտբոլիստներ
Արթուր Ութմազյան
Արթուր Հայկարամի Ութմազյան, դերասան, ՀՀ ժողովրդական արտիստ (2003)։
Պատմաբան, կուսակցական, պետական աշխատող Հայկարամ Ութմազյանի և դերասանուհի, հաղորդավարուհի, ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ, Երևանի պատվավոր քաղաքացի Հրաչուհի Ջինանյանի որդին է։
Կենսագրություն
1971 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը, բանասիրական ֆակուլտետը։ 1968 թվականից՝ ԵԴԹ դերասան։
Լավագույն դերերից են՝ Մանչուկ (Մակայոնոկի «Հալածված առաքյալը», համամիութենական թատերական փառատոնի 1-ին մրցանակ, Մոսկվա, 1973), Բրուտոս, Տիբալտ (Շեքսպիրի «Հուլիոս Կեսար», «Ռոմեո և Ջուլիետ»), Ռուբեն Սևակ, Հուդա (Զեյթունցյանի «Մեծ լռություն», «Հիսուս Նազովրեցին և նրա երկրորդ աշակերտը», վերջինը՝ ՀԹԳՄ «Արտավազդ» մրցանակ 2000), Բանաստեղծ («Անվերջ վերադարձ», ըստ Պարույր Սևակի) և այլն։ Ասմունքով հանդես է եկել նաև արտերկրում (Անգլիա, ԱՄՆ, Բեյրութ, Կանադա). երկացանկում՝ Պարույր Սևակի, Սիլվա Կապուտիկյանի, Համո Սահյանի և այլոց գործերից ։ Համարվում է Երևանի Դրամատիակական թատրոնի առաջատար դերասաններից։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ դերասաններ Կատեգորիա:ՀՀ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:ՀՀ պետական մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Մովսես Խորենացու մեդալակիրներ
Հայկ (Խնուսի գավառ)
Հայկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Խնուսի գավառում ։ Գտնվում էր Խնուս բերդից 7-8 կմ հարավ-արևելք։
Պատմություն
Ըստ ավանդության եղել է Հայկ նահապետի առաջին ձեռակերտ քաղաքը։
Բնակչություն
Եղել է հայաբնակ մինչև 1895 թվականը և ուներ 50 տուն բնակիչ։ Հայերը գնացել են և գյուղը լցվել է քրդերով։ 1905 թվականին ուներ 35 տուն քուրդ բնակիչ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Գյուղի մոտ, ձորակողի վրա կա մի քարայր, որի մեջ եղել է դարավոր հնություն ունեցող քարակոփ եկեղեցի՝ թոնդրակեցիների ժամը, որ նոր ժամանակներում վերածել են փարախի ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Միկոզ
Միկոզ, սնկային հիվանդութուն ։ Սնկերի տարածվածության պատճառով, միջավայրի պայմանների փոփոխման դեպքում հեշտությամբ կարող է առաջանալ սնկային հիվանդություն։ Սնկերի սպորների ներշնչումը կամ մաշկին գաղութացումը, կարող են առաջացնել կայուն սնկային վարակներ։ Այս ամենից հետևում է, որ միկոզը հաճախ սկսվում է թոքերի կամ մաշկի ախտահարումով ։
Պատճառներ
Հակաբիոտիկներով բուժում ստացողները գտնվում են սնկային ինֆեկցիաների ռիսկի բարձր խմբում ։
Ցածր իմունային համակարգ ունեցողները նույնպես ունեն սնկային ինֆեկցիաներով վարակվելու բարձր ռիսկ։ Այս խմբում են գտնվում՝ ՁԻԱՀ/ՄԻԱՎ վարակակիրները, ստերոիդներով բուժում ստացողները, քիմիոթերապիա ստացողները։ Դիաբետով հիվանդների մոտ նույնպես սնկային վարակի ռիսկն ավելի բարձր է ։ Երեխաներն ու ծերերը նույնպես գտնվում են ռիսկի խմբում ։
Դասակարգում
Միկոզները դասակարգվում են ըստ մաշկի ախտահարման խորության։
Վերնամաշկային միկոզներ
Վերնամաշյաին միկոզներն ախտահարում են մաշկի ու մազերի ավելի մակերեսային շերտերը ։
Վերնամաշկային միկոզի վառ օրինակ է Tinea versicolor սնկային ինֆեկցիան, որն հիմնականում ախտահարում է երիտասարդներին, տեղակայվում կրծքավանդակին, մեջքին, վերին և ստորին վերջույթներին։ Tinea versicolor-ն հարուցվում է մաշկի վրա ապրող սնկով։ Սովորաբար չի ախտահարում դեմքը։ Վարակի ժամանակ առաջացող բծերը կա՛մ ավելի բաց են մաշկի գույնից, կա՛մ ունեն ավելի կարմրավուն երանգ ։ Խոնավությունը, իմունային կամ հորմոնալ ախտահարումներն այն գործոններն են, որոնք կարող են հանգեցնել սնկային վարակի դրսևորմանը։
Բուն մաշկային միկոզներ
Մաշկաին միկոզների այս ձևն ախտահարում է բուն մաշկը (ավելի խորանիստ), ինպես նաև մազերն ու եղունգները։ Վարակը սահմանափակվում է մաշկի, մազերի ու եղունգների կերատինային շերտով։ Ի տարբերություն մակերեսային միկոզների, իմունային անբավարարության արդյունքում պաթոլոգիկ պրոցեսը կարող է անցնել մաշկի ավելի խորանիստ շերտեր։ Այս սնկերը կոչվում են դերմատոֆիտներ, առաջացրած հիվանդությունը՝ դերմատոֆիտոզ կամ տինեա ։
Ենթամաշկային միկոզներ
Ենթամաշկային միկոզն ընդգրկում է բուն մաշկը, ենթամաշկային հյուսվածքը, մկաններն ու ջլերը։ Հիվանդությունը քրոնիկական է կարող է հրահրվել մաշկի թափանցող տրավմայի արդյունքում, որի հետևանքով սնկերը անցնում են մաշկային ծածկույթով։ Այս ինֆեկցիան բուժելը դժվար է, պահանջում է վիրաբուժական միջամտություն՝ դեբրիտմենտ։
Օպորտունիստական ախտածնով հարուցվող համակարգային միկոզներ
Օպորտունիստական սնկերի պատճառով համակարգային մկոզներն առաջանում են իմունային անբավարարությամբ հիվանդների մոտ, հակառակ դեպքում դրանք ախտածին չեն։ Իմունային անբավարարության օրինակներ են՝ ՁԻԱՀ-ը, հակաբիոտիկների միջոցով նորմալ միկրոֆլորայի փափոխումը, իմունաճնշիչ բուժումը և մետաստատիկ քաղցկեղը։ Օպորտունիստական սնկերի օրինակներ են՝ Candidia, Cryptococcus և Aspergillusis միկոզները։
Կանխարգելում
Անձնական հիգիենայի պահպանումը, մաշկը մաքուր և չոր պահելը կօգնեն միկոզների կանխարգելմանը։ Քանի որ սնկային ինֆեկցիաները վարակիչ են, անհրաժեշտ է լվացվել այլ մարդկանց կամ կենդանիների հետ շփվելուց հետո։ Սպորտային հագուստը նույնպես պետք է լվացվի օգտագործելուց հոտո։
Կոմնենոսների հարստություն
Կոմնենոսներ (Κομνηνοί), բյուզանդական ազնվական տոհմ և կայսերական հարստություն։ Կոմնենոսները կառավարել են Բյուզանդական կայսրությունը 1057 - 1059 թթ., 1081 - 1185 թթ. և Տրապիզոնի կայսրությունը 1204 - 1461 թթ. («Մեծ Կոմնեոսներ» անվան տակ)։
Կատեգորիա:Բյուզանդիայի տոհմեր Կատեգորիա:Արքայական ընտանիքներ
Գուսյատին (գյուղ, Չեմերովեցի շրջան)
Գուսյատին (Гусятин), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Չեմերովեցի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Գուսյատին գյուղում բնակվում էր 1 311 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3134 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 418,32 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Չեմերովեցի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1559 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
37-մմ ավտոմատ զենիթային տեղադրում 46-К
Նախագծման պատմություն
37-մմ տրամագծով 46-Կ ավտոմատ մեքենայի մշակումն իրականացվել է Կալինի անվան գործարանում 1939-1941 թվականներին։
Հրաձգարանային փորձարկումը անցել է, բայց Հայրենական պատերազմի բռնկումով, զենքի վրա նախագծային աշխատանքները դադարեցվել են, և այն երբեք չանցավ մասսայական արտադրության ։
Գրականություն
Կատեգորիա:37 մմ հրետանի
Ահիցա
Ահիցա (Ahitsa), գյուղ Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Ռիուգե շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Վիրումաա նահանգի Ռիուգե շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Քունդուր
Քունդուր (մողոլերեն` کندر, պարսկերեն՝ کوندر), գյուղ Աֆղանստանի Հերաթ վիլայեթում ։ Միակ մողոլախոս գյուղերից մեկն է աշխարհում, Քարեզ ի Մուլլայի հետ մեկ տեղ  ։
Ծանոթագրություններ
<references group="" responsive="1"> Կատեգորիա:Աֆղանստանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Մոնղոլներ ըստ բնակության վայրի
Էրինճուղ (Տրապիզոնի գավառ)
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության հայաբնակ գյուղեր
Զենոն-Արտաշես
Զենոն-Արտաշես (երբեմն կոչվում է Արտաշես Գ), Մեծ Հայքի թագավոր մ.թ. 18-34/35 թվականներին, Պոնտոսի և Փոքր Հայքի թագավոր Պոլեմոնի որդի։ Ըստ Տակիտոսի՝ Զենոն-Արտաշեսը մեծացել է հայկական միջավայրում և հարմարվել հայերի կենցաղին ու բարքերին։ Հնարավոր է, որ Զենոնը մեծացել է Փոքր Հայքում, որը նրա հոր տիրակալության մաս էր կազմում մ․թ․ա․ 35 թվականից։ Հայաստանի գահը ստացել է Հռոմի Տիբերիոս կայսեր և նրա զորավար Գերմանիկոսի օժանդակությամբ և հայ նախարարների համաձայնությամբ։ Զենոնի գահակալական իրավունքը ճանաչել է նաև Պարթևաց Արտավան Գ թագավորը։ Զենոնն ընդունել հայերին հարազատ Արտաշես անունը։ Մեկ պատմաբանի կարծիքով՝ սրանով նա հղում էր անում հռոմեացիներին կոտորած Արտաշես Բ արքային։ Զենոնը վարել խաղաղ և, համեմատաբար, ինքնուրույն քաղաքականություն։ Արտաշեսյան արքայատան անկումից հետո Զենոնը միակ դրածո թագավորն էր, որին հայերը հանդուրժեցին Հայոց գահին։ Ի դեմս Զենոնի, հայ ավագանին փորձել է վերականգնել Հռոմի ռազմական միջամտությամբ կործանված հայկական թագավորությունը։ Նրա մահից հետո Արտաշատում գահակալում են Պարթևստանի և Հռոմի դրածո թագավորները։
Ագուլիս (գետ)
Ագուլիս, գետ (գետակ ) Ադրբեջանի Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Օրդուբադի շրջանում, Արաքսի ձախակողմյան վտակը ։ Սկզբնավորվում է Զանգեզուրի լեռնաշղթայի հարավային հատվածից՝ Խոշլի լեռան լանջերից բխող երեք առվակներից, որոնք, Ներքին Ագուլիս գյուղից հարավ ` Նիգիդեհ գյուղի մոտ միախառնվում են իրար և Ագուլիսի ձորով հասնում մինչև Արաքս գետը։ Ունի 21 կմ երկարություն, ամռան ամիսներին դառնում է սակավաջուր և Արաքսին չի հասնում ։ Ոռոգում է մի քանի գյուղերի հողեր ։ Քարաժայռ ու բուսականությունից զուրկ, թեքադիր լանջեր ունեցող լեռներով շրջապատված լինելու հանգամանքով վեր է ածվում հեղեղող գետի։ Այդպիսի հեղեղումներից զգալի վնասներ է կրել Ագուլիս քաղաքը։ Օրինակ, ավերիչ են եղել 1872, 1884 թվականների Ագուլիս գետի հեղեղումները։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության գետեր Կատեգորիա:Արաքս գետի վտակներ Կատեգորիա:Օրդուբադի շրջան
Իդրիսովո (գյուղ, Կիգինսկի շրջան)
Իդրիսովո (Идрисово, Иҙрис), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Կիգինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 220 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կիգինսկի շրջանի բնակավայրեր
Մեքսիկացին (ֆիլմ, 1955)
«Մեքսիկացին», խորհրդային հերոսական արկածային ֆիլմ, որը նկարահանել է ռեժիսոր Վլադիմիր Կապլունովսկին Ջեկ Լոնդոնի  համանուն պատվածքի հիման վրա «Մոսֆիլմ» կինոստուդիայում 1955  թվականին  ։
Սյուժե
Ֆիլմի գործողությունները տեղի են ունենում ԱՄՆ-ում 1900-ականների սկզբին։ Լոս Անջելեսի Մեքսիկական թաղամասերում՝ կոնսպիրատիվ բնակարանում, ապստամբների խումբը քարոզչական թռուցիկներ է տպում և գումար է հավաքում հեղափոխական բանակի սպառազինության համար, որը պատրաստվում է մեքսիկական հեղափոխության ընթացքում դիկտատոր Դիասի զորքերի դեմ վճռական մարտերին։
Հայրենիքից եկող նամակներում միշտ նույն խնդրանքն է՝ որքան հնարավոր է շատ զենք ուղարկել։ Դրա գնման համար գումար չի բավականացնում, որը հազիվ է ստացվում իրենց նման աղքատների սակավ նվիրատվություններից։ Ռիվերան՝ թշնամիների կողմից սպանված հայրենասեր Խոակին Ֆերնանդեսի արժանի որդին, որոշում է կայացնում գումար վաստակելու համար մասնակցել ավելի ուժեղ մրցակցի դեմ բռնցքամարտի մենամարտին։
Կազմակերպիչները զարմացած են Ռիվերայի կտրուկ պահանջից՝ հաղթողին վճարել ամբողջ մրցանակային ֆոնդը՝ սկզբում նրան առաջարկելով 20 % ցանկացած արդյունքի դեպքում։ Հիմնական հավակնորդի վնասվածքի պատճառով՝ երիտասարդ մեքսիկացին դուրս է գալիս ռինգ՝ նանական համաձայնության հասնելով մարտի ֆինանսական կողմի վերաբերյալ։
Զգալով մեծ պատասխանատվություն ընկերների առաջ՝ Ռիվերան հաղթում է ծանր մենամարտում՝ ահեղ հակառակորդին ուղարկելով նոկաուտ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Խորհրդային ֆիլմեր Կատեգորիա:1955 ֆիլմեր Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ Կատեգորիա:Խորհրդային դրամա ֆիլմեր
Սարդակիր բոռակիր
Սարդակիր բոռակիր , խոլորձազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Վտանգման սպառնացող վիճակին մոտ գտնվող տեսակ է, որը բոլոր խոլորձազգիների նման գեղազարդային բարձրարժեք հատկանիշների համար, ենթարկվում է չվերահսկվող հավաքի։ Տեսակին նաև ճանապարհաշինության պատճառով սպառնում է աճելավայրերի խախտում։ Իջևանի, Զանգեզուրի և Մեղրու ֆլորիստիկական շրջաններում հայտնի են 10 պոպուլյացիաներ։ Հիմնական արեալը շատ մեծ է, որի պատճառով սպառնալիքի կատեգորիան իջեցվել է։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված էր որպես հազվագյուտ տեսակ։ Ընդգրկված է նաև CITES-ի հավելվածում։ Բեռնի կոնվենցիայի հավելվածում բացակայում է ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վտանգված տեսակներ Կատեգորիա:Խոլորձազգիներ Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր
Պոդգորնոե (գյուղ, Ելնինսկի շրջան)
Պոդգորնոե (Подгорное), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ելնինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 47 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ելնինսկի շրջանի բնակավայրեր
Ֆրանկ Փերդյու
Ֆրանկլին Փարսոնս ՛՛Ֆրանկ՛՛ Փերդյու (Frank Perdue, ) ծնվել է Մերիլենդ նահանգի Սոլսբերի քաղաքում, երկար տարիներ եղել է«Փերդյու» ֆիրմայի նախագահ և գլխավոր գործադիր տնօրեն, այժմ այդ ֆիրման համարվում է Միացյալ Նահանգների ամենամեծ թռչնարդյունաբերկան ընկերություններից մեկը։
Կարիերա
1920 թվականին Արթուր Փերդյուն իր կնոջ՝ Փըրլ Փերդյուի հետ, որը պահելիս է եղել հավերի մի փոքր խմբաքանակ հիմնադրել է «Փերդյու» ֆիրման  ։ Նրանց որդին՝ Ֆրանկը միացել է ընկերությանը 1939 թվականին, երբ նա 19 տարեկան է եղել, ով դուրս էր մնացել Սալիսբուրի համալսարանի քոլեջից ։
Որպես հեռանկարային բիզնես ճանաչված,  բարձրակարգ  գովազդի շնորհիվ «Փերդյու» ապրանքանիշը դարձել է թռչնամսի  առաջին հայտնի ապրանքանիշը Միացյալ Նահանգներում , և  1991 թվականին «Փերդյու» ֆիրմայի ղեկավարման իրավունքը փոխանցվել է իր որդի՝  Ջիմ Փերդյուին։
«Փերդյու» ֆիրման իր գործունեությունը զարգացրել է թռչունների մասնագիտացված կերի մեջ, ինչն էլ իր մեջ պարունակել է վաղինակի ծաղիկներ,որը ոսկեգույն երանգ է հաղորդել հավերի կաշվին ։
1980-ական թվականներին Փերդյուն երկու անգամ օգնություն է խնդրել մաֆիայի պարագլուխ Փոլ Կաստելանոյից կասեցնել արհեստակցական միությանը ներկայացվող ընկերության աշխատողներին, համաձայն դաշնային հանձնաժողովի աշխատանքային կոռուպցիայի ։
Գովազդ
1971 թվականին «Փերդյու» ֆիրման սկսել է իր առաջին  գովազդային արշավը և պայմանագիր կնքել «Սկալի»,«ՄաքՔեյբ», «Սլոուվզ» ֆիրմաների հետ ։ Ֆիրման հասել է հաջողության, որովհետև Փերդյուն հեռւստատեսությամբ ապրանքանիշի տողում տեղադրել է այս գաղափարը՝«Պահանջվում է կոպիտ մարդ, նուրբ թռչուն ստանալու համար» ։ Այն միանգամայն վճռական է եղել, քանի որ այդ ժամանակ գլխավոր գործադիր տնօրենները սովորաբար որպես խոսնակ չէին հրապարակում իրենց ֆիրմաները ։ Առաջին գովազդային փորձը, որը եղել է Սոլսբերիի քաղաքային այգում, «Ադվերթիսինգ Էյջ» գործակաության կողմից համարվել է որպես տարվա լավագույն գովազդային արշավներից  մեկը ։ Այն  այնքան հաջողված է եղել, որ  շարունակել է հայտնվել «Փերդյու» ֆերմաների շուրջ 200 հեռուստատեսային գովազդներում, թեև հայտնիի լինելով իր ամաչկոտությամբ։ Բազմաթիվ գովազդների միջոցով  Փերդյուն քաջալերել է մարդկանց  բարձրաձայնել «Փերդյու» արտադրանքի հետ կապված ցանկացած բողոքի և դժգոհության մասին,և սովորաբար գովազդի վերջում հայտարարել է՝ «Ինչևիցե, ասա այն ինչ մտածում ես, ես կարող եմ ընդունել այն» ։
Այս գովազդի միջոցով Փերդյուին հնարավորություն է ընձեռվել ստեղծելու  թռչնաբուծության առաջին ապրանքանիշը ։
Ժառանգություն
1983 թվականին Փերդյուն ստացել է «Ամերիքան Աքադեմի օֆ Աչիվմենթ» կազմակերպության «Գոլդեն Փլեյթ» մրցանակը ։
1986 թվականին հիմնադրվել է Ֆրանկլին Փ.Փերդյու Բիզնեսի դպրոցը Սոլսբերիի համալսարանում և կոչվել է Ֆրանկ Փերդյուի անվամբ ։
1991 թվականին Ֆրանկ Փերդյուն արժանացել է «Էդիսոն Աչիվմենթ» մրցանակին նորարարության համար։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Գանձակ (գետ, Գողթն)
Գանձակ, գետ է Գողթն գավառում, Որդուար գետի ձախակողմյան վտակն է։ Սկզբնավորվում է Գանձակ գյուղից վերև գտնվող լեռներից և ունի 15 կմ երկարություն։ Ագուլիսի նման այս փոքրիկ գետը ևս շուտ հեղեղվողներից է։ Հայտնի են Գանձակ գետի 1874, 1904, 1906 և 1939 թվականների ավերիչ հեղեղները։
Գրականություն
Կատեգորիա:Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության գետեր Կատեգորիա:Որդուար գետի վտակներ Կատեգորիա:Օրդուբադի շրջան
Ժպիտների երկիր
«Ժպիտների երկիր» (Das Land des Lächelns), ավստրո-հունգարական կոմպոզիտոր Ֆրանց Լեհարի օպերետը՝ 3 գործողությամբ։ Առաջին անգամ բեմադրվել է 1929 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Բեռլինի «Մետրոպոլ» թատրոնում։ Լիբրետոյի հեղինակներն են Լյուդվիգ Հերցերը, Ֆրից Լյոներ Բեդան։ Օպերետը մեծ հաջողությամբ է ընդունվել տարբեր երկրների հանդիսատեսների կողմից, իսկ Սու Խոնգի հանրահայտ արիան՝ «Ես տվեցի քեզ իմ սիրտը» (Dein ist mein ganzes Herz), շարունակ ընդգրկվում է աշխարհի խոշորագույն տենորների երգացանկում։
Պատմություն
1923 թվականի փառատոնի ժամանակ Լեհարն ավարտեց իր նոր օպերետը՝ «Դեղին բաճկոնը», որի լիբրետոն գրել էր Վիկտոր Լեոնը։ Հանդիսատեսը սառն ընդունեց ներկայացումը։ 1929 թվականին լիբրետիստներ Լյուդվիգ Հերցերը և Ֆրից Լյոներ Բեդան ներկայացրին էականորեն վերանայված տարբերակը։ Լեհարը  վերանայեց նաև պարտիտուրան և ներառեց  մի շարք նոր երաժշտական համարներ։ «Դեղին բաճկոն»-ից ոգեշնչված, սակայն այլ՝ «Ժպիտների երկիր» (El pais de la sonrisa) անվանումով ստեղծված նոր ներկայացման պրեմիերան կայացավ  Բեռլինում։ Արքայազն Սու Խոնգի գլխավոր դերերգը կատարում էր Ռիխարդ Տաուբերը։ Ներկայացումն այս անգամ  շատ մեծ հաջողություն ունեցավ, իսկ գլխավոր մեներգը՝ «Ես տվեցի քեզ իմ սիրտը», երգիչն ստիպված եղավ երգել 4 անգամ՝ որպես «բիս»։ Օպերետի առաջին բեմականացումը Վիեննայում կայացավ հաջորդ տարի՝ 1930-ին, և ունեցավ նույնպիսի հաջողություն։
Առաջին գործողություն
Վիեննա, 1912 թվական։ Լիզային՝ կոմս Լիխտենֆելզի դստերը, սիրում է երիտասարդ կոմս Գուստավը, բայց աղջիկը պարահանդեսում սիրահարվում է չինացի իշխան Սու Խոնգին, և նա պատասխանում է փոխադարձությամբ:Երբ իշխանին կանչում են հայրենիք, Լիզան որոշում է նրա հետ գնալ։
Երկրորդ գործողություն
Չինաստան։ Չանգը՝ Սու Խոնգի մորեղբայրը, հրամայում է Սու Խոնգին՝ խզել կապերը Լիզայի հետ և իշխանին վայել կերպով ամուսնանալ մանջուրացի չորս կանանց հետ։ Հայտնվում է հավատարիմ Գուստավը, որին սիրահարվում է Սու Խոնգի փոքր քույրը՝ Մին։ Աղջկա հանդեպ Գուստավը նույնպես անտարբեր չէ, բայց առաջին հերթին նա ցանկանում է փրկել Լիզային։
Երրորդ գործողություն
Օպերետտին ոչ բնորոշ տխուր ավարտ. ամուսնական երկու զույգն էլ ստիպված են ցավալիորեն բաժանվել։
Կինոտարբերակներ
Օպերետտի հիման վրա նկարահանվել են մի շարք ֆիլմեր.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Օրիենտալիզմ Կատեգորիա:Գերմաներեն օպերաներ
Երևանի բանվորական շրջիկ թատրոն
Երևանի բանվորական շրջիկ թատրոնը ստեղծվել է 1926 թվականին Արմեն Գուլակյանի և Տիգրան Շամիրխանյանի ջանքերով։ Թատրոնը կազմվել է Երևանի և Դիլիջանի բանվորական շրջաններում հանդես եկող «Կապույտ բաճկոնավորների» խմբակներից։ Ղեկավար է նշանակվում Դավիթ Գուլազյանը։ Թատրոնում բեմականացնում էին օրվա յուրօրինակ դեպքերը։ 1931 թվականին թատրոնը վերակազմվում է և ստեղծվում է Երևանի Մաքսիմ Գորկու անվան բանվորական թատրոնը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի դրամատիկական թատրոններ
Սեն Վիկտորե
Սեն Վիկտորե (Saint-Victoret), համայնք Ֆրանսիայի Պրովանս Ալպեր Լազուր ափ մարզի Բուշ դյու Ռոն գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 6536 մարդ, բնակչության խտությունը` 1381.82 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 4.73 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 650 կմ հարավ, Մարսել քաղաքից` 18 կմ հյուսիս-արևմուտք։
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 4297 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 3104-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 1193։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 72,2 %։ 3104 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 2643 անձ (1426 տղամարդ և 1217 կին)։ Գործազուրկ են եղել 461 անձ (214 տղամարդ և 247 կին)։ 1193 անաշխատունակներից 351-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 339-ը` թոշակառուներ, իսկ 503-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Chop Suey!
Chop Suey!, ամերիկահայ System of a Down ծանր մետալ խմբի երկրորդ` Toxicity ալբոմի առաջին սինգլն է։ Այն թողարկվել է 2001 թ. օգոստոսին և 2002թ.-ին Գրեմմի մրցանակաբաշխության ժամանակ արժանացել է Լավագույն մետալ կատարում առաջին անվանակարգին։ Loudwire-ը երգը ներառեց 21-րդ դարի լավագույն Hard Rock երգերի ցուցակում, որտեղ այն գրավում էր առաջին տեղը։ Երգի հեղինակներն են Սերժ Թանկյանը և Դարոն Մալաքյանը։ Նկարահանվել է տեսահոլովակ, որի ռեժիսորն է Մարկոս Սիեգան։ Տեսահոլովակում բազմիցս երևում է Հայաստանի դրոշը։
Երգի վերնագիր
Ի սկզբանե երգը կրում էր Suicide («Ինքնասպանություն») անվանումը, բայց Columbia Records-ը ստիպեց խմբին փոխել այն՝ հակասություններից խուսափելու համար։ Երգի ներկայիս վերնագիրը բառախաղ է. «Suey»-ը «ինքնասպանություն» է, «chopped»` կտրել։ Այնուամենայնիվ, խմբի անդամները պնդում են, որ այս փոփոխության պատճառը իրենց ձայնագրման ընկերությունը չէր. Օդաջյանի խոսքով՝ խումբը պարզապես զգուշորեն մոտեցավ վերնագրի ընտրությանը։
Տեսահոլովակ
Խումբը առաջին անգամ էր համագործակցում հեղինակավոր ռեժիսոր Մարկոս Սիեգայի հետ, որի արդյունքն է եղել "Chop Suey!" երգի տեսահոլովակը։ Այն նկարահանվել է խմբի ծննդավայր Լոս Անջելեսում գտնվող Oak Tree Inn մոթելի ավտոպարկում։ Խմբի անդամները երգը կատարում են բեմի վրա՝ շրջապատված շուրջ 1500 երկրպագուներով։ Մոնտաժային սարքերի միջոցով տպավորություն է ստեղծվում, թե խմբի անդամները «քայլում են միմյանց միջով», ստեղծվում են բեմից հեռու և մոտ տեղափոխելու էֆեկտներ, որը նման է Red Hot Chili Peppers-ի «Around the World» տեսահոլովակում օգտագործված էֆեկտներին։ Մի տեսարանում համառոտ ցույց է տալիս, որ Թանկյանը որոշ երկրպագուների հետ ուտում է կոտլետային սուեյ, ինչը միակ դեպքն է, երբ երգի վերնագիրն ասոցացվում է նաև Chop Suey կոչվող ուտեստի հետ։ Տեսահոլովակում օգտագործվում է SnorriCam տեխնիկան, որի դեպքում դերասանին կցված է տեսախցիկ այնպես, կարծես թե ֆոնը շարժվում է, իսկ դերասանը մնում է անշարժ։ Տեսահոլովակի ընթացքում երևում է Հայաստանի դրոշը։ YouTube-ում տեսահոլովակի դիտումների քանակը 2020թ. նոյեմբերի 27-ին հատել է մեկ միլիարդը։
«Chop Suey!» (7" վինիլ)
Կատեգորիա:System of a Down երգեր Կատեգորիա:2001 սինգլներ Կատեգորիա:Երգեր ինքնասպանության մասին
Հայկարամ Ութմազյան
Հայկարամ Մուրադի Ութմազյան, պատմաբան, կուսակցական, պետական աշխատող։ Պատմական գիտությունների դոկտոր (1966), պրոֆեսոր (1967)։
Դերասան, ՀՀ ժողովրդական արտիստ Արթուր Ութմազյանի հայրն է, դերասանուհի, հաղորդավարուհի, ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ, Երևանի պատվավոր քաղաքացի Հրաչուհի Ջինանյանի ամուսինը։
Կենսագրություն
Ուսումնասիրությունները վերաբերում են Հայաստանի միջնադարյան պատմության, ժամանակի գաղափարաբանության հարցերին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1912 ծնունդներ Կատեգորիա:1970 մահեր Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 25 ծնունդներ Կատեգորիա:Դեկտեմբերի 13 մահեր Կատեգորիա:Երևան քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:Հայ պատմաբաններ Կատեգորիա:Երևան քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:Պատմական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ
Դեմկովցի (գյուղ, Չեմերովեցի շրջան)
Դեմկովցի (Демківці), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Չեմերովեցի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Դեմկովցի գյուղում բնակվում էր 777 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1793 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 433,35 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Չեմերովեցի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1493 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Ներդրումներ անշարժ գույքում
== Ներդրումներ անշարժ գույքում == Համաշխարհային զարգացման պրակտիկան ցույց է տալիս, որ ներդրումային գործունեության արդյունավետությունը տնտեսական աճի կարևոր գործոններից մեկն է։ ՀՀ-ում սեփականության ձևերի բազմազանության վրա հիմնված շուկայական տնտեսական համակարգի ձևավորումը պայմաններ է ստեղծում ներդրումային գործունեության ընդլայնման համար, որն անխուսափելիորեն կապված է շուկայական շրջանառության մեջ անշարժ գույքի ներգրավմամբ։
Անշարժ գույք
Անշարժ գույք են համարվում հողամասերը, ընդերքի մասերը, մեկուսի ջրային օբյեկտները, անտառները, բազմամյա տնկիները, ստորգետնյա և վերգետնյա շենքերը, շինությունները և հողին ամրակցված այլ գույքը, այսինքն՝ այն օբյեկտները, որոնք անհնար է հողից անջատել՝ առանց այդ գույքին կամ հողամասին վնաս պատճառելու կամ դրանց նշանակության փոփոխման, դադարման կամ նպատակային նշանակությամբ հետագա օգտագործման անհնարինության ։
Ներդրումներ անշարժ գույքում
Համեմատած երկարաժամկետ ներդրումների այլ տեսակների հետ անշարժ գույքում ներդրումների առավելությունն այն է, որ անշարժ գույքում միջոցների ներդրումը նաև ինֆլյացիայից պաշտպանվելու միջոց է։ Անշարժ գույքը, որպես ներդրումային ակտիվ, օժտված է ֆիզիկական, տնտեսական և իրավական բնութագրիչներով, որոնք որոշում են անշարժ գույքի արժեքը։ Ֆիզիկական բնութագրիչներից կարելի է նշել անշարժությունը, տարատեսակությունը, երկարակեցությունը, անշարժ գույքի օբյեկտների ստեղծման երկարատևությունը։ Բացի այդ, անհրաժեշտ է հաշվի առնել նաև անշարժ գույքի՝ որպես տնտեսական ակտիվի, առանձնահատկությունները, որոնք են անհավասարաչափ դրամական հոսքերը՝ կապված գործառնության տարբեր փուլերում անշարժ գույքի վիճակի հետ, բարձր «շեմային» մակարդակի ներդրման անհրաժեշտությունը, կառավարման անհրաժեշտությունը, ցածր իրացվելիությունը և այլն։
Անշարժ գույքի ոլորտում ներդրումային գործունեության սուբյեկտները
Անշարժ գույքի ոլորտում որպես ներդրումային գործունեության սուբյեկտներ կարող են հանդես գալ ներդրումային նախագծերի բոլոր մասնակիցները՝ անշարժ գույքի օբյեկտների օգտագործողները, մատակարարները, բանկային, ապահովագրական և միջնորդ կազմակերպությունները, ֆոնդերը և այլն։ Ներդրողները ֆիզիկական և իրավաբանական անձինք են, ովքեր իրականացնում են սեփական, փոխառու և ներգրավված միջոցների ներդրում անշարժ գույքի օբյեկտներում և ապահովում են դրանց նպատակային օգտագործումը։
Ներդրողներ կարող են լինել նաև ֆինանսա-արդյունաբերական խմբերը, ներդրումային ֆոնդերը և այլն։ Անշարժ գույքի ոլորտում ներդրումային նախագծերի իրագործման ժամանակ աշխատանքների կատարողներ, ի թիվս այլոց, կարող են հանդես գալ նաև ինժինիրինգային ֆիրմաները, որոնք չունենալով սեփական արտադրական հզորություններ, սակայն օժտված լինելով մասնագետ-կառավարիչներով, հանդես են գալիս որպես ներդրումային նախագծերի իրագործման գլխավոր կապալառուներ, ներգրավելով ենթակապալառուի պայմաններով շինարարական մոնտաժային և այլ կազմակերպություններ տարբեր աշխատանքների կատարման համար։
Անշարժ գույքի ոլորտում ներդրումային նախագծերի իրականացումը կապված է մեծ ծավալով շինարարական նյութերի, կոնստրուկցիաների, տեխնոլոգիական սարքավորումների, այդ թվում ոչ ստանդարտ էլեկտրաարտադրանքի, կաբելային արտադրանքի, խողովակների, մետաղների և այլնի օգտագործման հետ։ Այդ պատճառով ներդրումային նախագծերի կարևոր մասնակիցներ են նշված արտադրանքի մատակարարները և նրանց դիլերները։
Անշարժ գույքում ներդրումների տեսակները
Ըստ ակտիվների տեսակի ներդրումները անշարժ գույքում լինում են իրական (կապիտալաստեղծ) և ֆինանսական։ Զարգացող երկրներում գերակշռում են իրական ներդրումները, զարգացած շուկայական տնտեսությամբ երկրներում մեծ դեր են խաղում ֆինանսական ներդրումները ։ Ֆինանսական ներդրումները կապված են արժեթղթերի պորտֆելի ձևավորման, ձեռք բերման և իրացման հետ։ Ֆինանսական ներդրումները լինում են ուղղակի (բաժնետոմսեր, պարտատոմսեր, մուրհակներ և այլ արժեթղթեր) և անուղղակի (թրաստային պասիվ ներդրում) և այլն ։
Ֆինանսական ներդրումը արժեթղթերում, որոնք ապահովված են անշարժ գույքի օբյեկտներով կամ հիպոտեկային վարկերով միջնորդավորված ներդրում է։ Դրանք լրացնում են իրական ներդրումները, այսինքն ներդրումների մեծամասնությունը վերջին հաշվով դառնում է իրական՝ անցնելով տեխնոլոգիական շրջան։ Կախված ներդրումների ուղղվածությունից և նպատակներից ներդրումային նախագծերը անշարժ գույքի ոլորտում դասակարգվում են բնակարանայինի, գյուղատնտեսականի, արտադրականի, առևտրայինի, ֆինանսականի, բնապահպանականի և այլն ։
Ներդրումը անշարժ գույքում պետք է կատարվի ներդրումային տարբեր գործիքների և տեխնոլոգիաների օգնությամբ։ Առավել լայնորեն կիրառվում են սեփական և փոխառու կապիտալը, հիպոտեկը, լիզինգը, պարտքային պարտավորությունները, անշարժ գույքի ներդրումային ֆոնդերը։ Միաժամանակ պետք է մշակվեն անշարժ գույքում ֆինանսական ներդրումների նոր ուղիներ և ձևեր։
Կորպորատիվ փոխառությունների վրա հիմնված ներդրումներ
Քաղաքացիների և իրավաբանական անձանց միջոցների անշարժ գույքի ոլորտ ներգրավելու բավականին տարածված ձևերից է պարտատոմսային փոխառությունների թողարկումը։ Պարտատոմսային փոխառությունների թողարկման և շրջանառության կազմակերպիչների դերում կարող են հանդես գալ ներդրումային բանկերը։ Զարգացած երկրներում ֆինանսական շուկայի պարտատոմսային փոխառությունների տեսակարար կշիռը (այդ թվում անշարժ գույքի ֆինանսավորմանն ուղղված) կազմում է որպես կանոն 10-15-ից մինչև 60-65%, որը վկայում է պարտատոմսերի, որպես անշարժ գույքի շուկայում ներդրումային գործընթացների ֆինանսավորման այլընտրանքային աղբյուրի, կարևոր դերի մասին ։
Պարտատոմսային փոխառությունների շուկայի զարգացմանը խոչընդոտող գործոններից է գործառնությունների հարկման «ոչ բանական» բնույթը։ Հաշվապահության տեղական պրակտիկայում էմիտենտի կողմից վճարվող պարտատոմսերի տոկոսները չեն վերագրվում ինքնարժեքի մեջ ներառվող ծախսերին և վճարվում են զուտ եկամտից, որը կտրուկ իջեցնում է փոխառության արդյունավետությունը։ Այս կարգը հակասում է հաշվապահության միջազգային ստանդարտներին, որոնց համաձայն պարտատոմսերի դիմաց վճարվող տոկոսները պետք է պահվեն եկամտից մինչև հարկումը։ Պարտատոմսերի հետ կապված գործառնությունների հարկը էմիտենտը վճարում է դրանց գրանցման և թողարկման վաճառքի դեպքում 0,5%-ի չափով թողարկման անվանական ծավալից։
Բաժնեմասային ներդրումային ֆոնդեր
Ներդրումային ֆոնդերը ֆինանսական կազմակերպություններ են, որոնք թույլ են տալիս կուտակել տնային տնտեսությունների, ֆիզիկական և իրավաբանական անձանց խնայողությունները։ Դրանք խստորեն կարգավորվում են պետության կողմից։ Ֆոնդերը «երկար» փողերի գործիքներ են, մասնագիտական և ինստիտուցիոնալ ներդրողներ։ Ֆինանսական միջոցներ ունեցող ֆիզիկական անձանց համար գոյություն ունեն փակ բաժնեմասային ներդրումային ֆոնդեր (ԲՆՖ)։ Փակ ԲՆՖ-ն գույքային համալիր է՝ առանց իրավաբանական անձի ձևավորման, որը բաղկացած է հավատարմագրային կառավարման հիմնադրի (հիմնադիրների) կողմից կառավարող ընկերությանը հավատարմագրային կառավարման հանձնված գույքից և այդպիսի կառավարման ընթացքում ստացված գույքից, որի սեփականության իրավունքի բաժինը հավաստվում է կառավարող ընկերության կողմից հանձնված արժեթղթի (ներդրումային փայ կամ բաժնեմաս) միջոցով։
Փակ ԲՆՖ-ն երկարաժամկետ նախագծերի ներդրման ինստիտուտ է։ Ֆոնդի գործողության մեխանիզմն այն է, որ փայատերերը կառավարող ընկերությունից ձեռք են բերում ֆոնդի փայեր։ Բոլոր փայերի իրացումից հետո կառավարող ընկերությունը ստացված դրամական միջոցներն ուղղում է անշարժ գույքի ոլորտում գործունեության ֆինանսավորմանը, գնում է արժեթղթեր և արտարժույթ։ Ֆինանսական տարվա ավարտին կառավարող ընկերությունը որոշում է այն եկամտի չափը, որ բերել են ֆոնդի ներդրումները փայերի հաշվով, և փայերը հետ է գնում ընթացիկ արժեքով (անվանական +եկամուտ)։ Քանի որ ներդրումային փայը արժեթուղթ է, ապա փայատերը կարող է ժամկետից շուտ իրացնել այն բորսայում շուկայական գնով։
Անշարժ գույքի բաժնեմասային ներդրումային ֆոնդերը թույլ են տալիս լրացուցիչ միջոցներ ներգրավել շինարարության նախագծերի ֆինանսավորման համար։ Բաժնեմասային ներդրումային ֆոնդերի ձևավորումը կոլեկտիվ ներդրումների շուկայի զարգացման ամենահեռանկարային ուղղություններից մեկն է։ Անշարժ գույքի շուկայում պետական քաղաքականությունը, որն ուղղված է անշարժ գույքի օգտագործումից ստացվող եկամուտների ավելացմանը, կոչված է ապահովելու կոլեկտիվ ներդրումների ներհոսքը դեպի անշարժ գույքի ոլորտ՝ ներդրողների իրավունքների արդյունավետ պաշտպանության համակարգի ստեղծման պայմանով, որը թույլ կտա ամրապնդել վստահությունը ներդրումային ինստիտուտների նկատմամբ։
Կատեգորիա:Բիզնես
Սյուզան Բեռնարդ
Սյուզան Բեռնարդ Susan Bernard,, կինոյի և հեռուստատեսության ամերիկացի դերասանուհի, գրող, գործարար կին ։
Կենսագրություն
1965 թվականին 17-ամյա Սյուզանն առաջին անգամ ոչ հայտնի դերով հայտնվել է կինոէկրանին։ 1965-1973 թվականներին՝ կինո-գործունեության ութ տարիների ընթացքում, նա խաղացել է միայն ութ լիամետրաժ ֆիլմում և երեք սերիալի չորս դրվագում։
1966 թվականի դեկտեմբերին Սյուզանը «Playboy» ամսագրի «ամսվա աղջիկ» էր, նա երկրորդ հրեա կինն էր, որը հասել է նման ճանաչման (առաջինը 1959 թվականի մայիսին Սինդի Ֆուլերն էր)։ Շատ ավելի ուշ՝ 1998 թվականին, «Femme Fatales» տղամարդկանց ամերիկյան ամսագրին տված հարցազրույցում Բեռնարդը նշել է՝ «Ես դարձել եմ 18 տարեկանից ցածր առաջին հրեա կույսը, որը հայտնվել է «Playboy» ամսագրի շապիկին՝ Սուրբ Ծննդյան տոնածառի ֆոնին ։ Նա նաև ավելացրել է, որ «երբեք չի մերկացել ամուսնանալուց առաջ ոչ մեկի առջև, բացառությամբ իր մոր և «Playboy» ամսագրի լուսանկարիչ Մարիո Կասիլիի ։
Անձնական կյանք
1974 թվականին Սյուզանն ամուսնացել է հայտնի դերասան և դրամատուրգ Ջեյսոն Միլլերի հետ (1939-2001)։ Նույն թվականին ծնվել է նրանց որդին՝ Ջոշուա Ջոն Միլլերը, որը հետագայում դարձել է հայտնի դերասան, սցենարիստ և ռեժիսոր ։ Չորս տարի անց Սյուզանն ու Ջեյսոնը ամուսնալուծվել են։ Ամուսնության ընթացքում Սյուզանը ապագա հայտնի դերասան Ջեյսոն Պատրիկի խորթ մայրն էր ։
Սյուզան Բեռնարդը մահացել է 2019 թվականի հունիսի 21-ին, սրտի կաթվածից ։
Մատենագրություն
20-րդ դարի վերջին և 21-րդ դարասկզբին Սյուզան Բեռնարդը հրատարակել է վեց գիրք, որոնք հիմնականում նվիրված էին հոր աշխատանքներին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի մոդելներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:Հրեա գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Սրտի կաթվածից մահացածներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գործարարներ
Էրմենիքյոյ
Էրմենիքյոյ, գյուղ Օսմանյան կայսրությունում, Տրապիզոնի վիլայեթի Տրապիզոնի գավառում ։
(4752) Միրոն
(4752) Միրոն (Myron), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1973 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում ։
Էրմենիքյոյ
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության հայաբնակ գյուղեր
(4752) Միրոն
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,090008 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,5688 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,6113 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1983,98 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,181453 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,04° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1973 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Իդրիսովո (գյուղ, Սալավատսկի շրջան)
Իդրիսովո (Идрисово, Иҙрис), գյուղ Ռուսաստանի, Բաշկորտոստան հանրապետության Սալավատսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 228 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Սալավատսկի շրջանի բնակավայրեր
Ահյա
Ահյա (Ahja), գյուղական ավան Էստոնիայի Պիլվամաա նահանգի Ահյա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղական ավանում բնակվում էր 507 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Պիլվամաա նահանգի Ահյա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղական ավաններ
Մտրակիկներ
Մտրակիկներ, մտրակավորներին, բազմաթիվ բակտերիաներին, զոոսպորներին և սպերմատոզոիդներին բնորոշ ցիտոպլազմային շարժուն ելուստներ։ Տրամագիծը մոտ 0,2 մկմ է։ Բաղկացած են միատարր նյութից, որի ծայրերում տեղադրված են 9 կրկնակի, իսկ կենտրոնում՝ 2 (մեկական) թելիկներ։ Տարբերում են մտրակիկների շարժման մի քանի ձևեր՝ պտուտակաձև, ալիքաձև, թիակաձև։
Բռնավոր (պարոն)
Կենսագրություն
1236 թվականին Բռնավոր պարոնը, իր կնոջ՝ Տղատիկինի հետ Իգնատիոս գրչին գրել է տալիս մի ավետարան, որը նվիրում է Խծկոնք վանքին, իսկ 1240 թվականին էլ նույն վանքին նվիրում է այգիներ   ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ իշխաններ
Վեկլիմիխա
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Պոդգորնոե Կանակովո
Պոդգորնոե Կանակովո (Подгорное Канаково, Конак Веле), գյուղ Ռուսաստանի Մորդովիա հանրապետության Տեմնիկովսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2005 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 331 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մորդովիա հանրապետության Տեմնիկովսկի շրջանի բնակավայրեր
Քաղքիկ (Խնուսի գավառ)
Քաղքիկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Խնուսի գավառում ։ Գտնվում էր Խնուս քաղաքից 13 կմ հարավ-արևելք, Խնուսի գետի աջակողմյան Դանիել վտակի ափին, Ղամեքա բերդ լեռան ստորոտում։
Ավանդապատում
Ըստ ավանդության Քաղքիկի մոտ գտնվող Ախրչիման հովտում սպանվել է Աբելը իր եղբոր՝ Կայենի ձեռքով։ Կայենին էլ սպանվել է որսորդ Ղամեքը։ Գյուղում կա մի բլրակ, որը կոչվում է Կայենի Գերեզման։ Ըստ նույն ավանդության էլ գյուղը գտնվում է Կայենի շինած քաղաքի տեղում։ Գյուղն իրականում շրջափակվա է ահռելի քարակույտներով, իսկ մոտակայքում գտնվում է Շահվերան գյուղի և բերդի ավերակները, որոնք ըստ տեղացիների հին քաղաքի մնացորդներն են։
Պատմություն
Եղել է Խնուսի նշանավոր գյուղերից։
Հայ բնակչությունը բռնությամբ տեղահանվել և կոտորվել է 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։
Բնակչություն
1909 թվականին ուներ 110 տուն հայ և 15 տուն քուրդ բնակիչ։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահությունն ու դաշտավարությունն էր։ Գյուղն ուներ ջրաղաց և ձիթհանք։
Պատմամշակութային կառույցներ
Քաղքիկն ուներ քարաշեն եկեղեցի։ Գյուղի մոտ գտնվում է Քաղքիկ գյուղի ավերակները։
Կրթություն
Գյուղում գործում էր վարժարան ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Դրազարկի գրչության կենտրոն
Դրազարկի գրչության կենտրոն, գրչության արվեստի և մշակույթի կենտրոն Կիլիկիայում՝ Տավրոս լեռան ստորոտին՝ Սսից աևրմուտք։
Հիմ­նադրման տարեթիվն անհայտ է։
Պատմություն
Գևորգ Մեղրիկ Վասպուրականցին (1045–1114) և Կիրակոս Գիտնականը (ծ. թ. անհտ–1121) միաբանության համար մշակել են կանոնադրություն, ըստ որի՝ միաբանները պետք է զբաղվեին նաև ընթերցանությամբ ու ձեռագրերի ընդօրինակմամբ։ Նրանց օրոք սրբագրվել են հունարենից թարգմանված «Գործք առաքելոցը», «Յովհաննու Աւետարանի մեկնութիւնը», լրացվել Տոնամակը կամ Ճաշոցը, թարգմանվել են նոր վարքեր ու վկայաբանություններ։ Հետագայում Դրազարկի գրչության կենտրոնում են գործել Թորոս Փիլիսոփան, Բարսեղ Գիտնավորը, Վարդան Այգեկցին, Սարգիս Պիծակը, կազմարար Առաքել Հնազանդենցը։
Դրազարկի գրչության կենտրոն հռչակված էր Մանրուսում և Շարակնոց ժողովածուների ընտիր նմուշներով։
Ձեռագրեր են ընդօրինակվել Կիլիկիայի թագավորների պատվերներով։ Մեզ հասած շուրջ 40 ձեռագիր մատյաններ (մեծ մասը՝ մագաղաթ, բոլորգիր), նկարազարդել են վարպետ մանրանկարիչները՝ ոսկով ու բազմերանգ գույներով։
Հնագույն ձեռագիրը 1113 թվականի Ավետարանն է (պատվիրատու՝ Կիրակոս Գիտնական, գրիչ՝ Գևորգ)՝ ընդօրինակված Սահակ Պարթևի «ընտիր և ստույգ» օրինակից (Մատենադարան, ձեռագիր № 6763)։