cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Շինգակ-Կուլ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չիշմինսկի շրջանի բնակավայրեր
Մարաստան
Մարաստան, Մեդիա (, Μηδία), հնագույն պետություն Իրանական բարձրավանդակի հյուսիս-արևմուտքում։ Այն ստեղծել են մարերը՝ իրանական մի ժողովուրդ, որի լեզուն էր մարերենը։
Անվանում
Հին պարսկական աղբյուրներում Մարաստանը կոչվում է Մադա, իսկ ասորեստանյան և բաբելոնյան աղբյուրներում՝ Մադայա (Mādāya)։ Հին հույները Մարաստանը կոչում էին Մեդիա (Μηδία)։ Անվանումը հստակորեն ստուգաբանված չէ։ Ոմանք այն կապում են հնդեվրոպական «med(h)-» արմատի հետ (որից հայերեն «մեջ», լատիներեն «medius» և այլն)՝ «մեջտեղ, մեջտեղում տեղակայված, կենտրոնական» իմաստով։
Պատմություն
Կիաքսարին հաջորդած որդին՝ Աստիագեսը (ում Խորենացին կոչում է Աժդահակ, մ․թ․ա․ մոտ 585–550), փորձել է թուլացնել մարական ավագանու ազդեցությունը, որով բարդացել է Մարաստանի ներքին քաղաքական իրավիճակը։ Քսենոփոնի « Կյուրոպեդիա »-ի տվյալներով Աստիագեսի ժամանակ Հայաստանը Մարաստանին վճարել է տարեկան 50 տաղանդ, տրամադրել 20 հազարանոց հետևազոր և 4 հազարանոց հեծելազոր։ Օգտվելով Մարաստանի և Բաբելոնի միջև ծագած պատերազմից (մ․թ․ա․ 6-րդ դարի առաջին կես)՝ Հայոց թագավոր Երվանդ Ա Սակավակյացը ապստամբել է Աստիագեսի դեմ, դադարել տուրք վճարելուց և զորք տրամադրելուց։ Սակայն մարերին հաջողվել է վերականգնել իրենց գերիշխանությունը։ Մարերից ազատագրվելու նոր փորձ է կատարել Տիգրան Երվանդյանը՝ Երվանդ Ա Սակավակյացի որդին։ Նա դաշնակցել է Աստիագեսի դեմ ապստամբած Պարսք (Պերսիս, Պարսուա) և Անշան երկրների թագավոր Կյուրոս Բ Մեծին։ Այս իրադարձություններն արտացոլվել են Մովսես Խորենացու « Հայոց պատմության » մեջ պահպանված (գիրք Ա, գլ. ԻԴ–Լ) ավանդազրույցում (« Տիգրան և Աժդահակ »)։ Կյուրոս Բ Մեծը, տապալելով Աստիագեսին, գրավել է Մարաստանը և հիմնել Աքեմենյան պետությունը, որի գերիշխանության տակ, ի թիվս այլ երկրների, ընկել են Մարաստանը և Հայաստանը։ Ըստ երևույթին, Կյուրոսը չի վերացրել, այլ յուրացրել է Մարաստանի պետական ապարատը։ Մարաստանը և մարական ազնվականությունն արտոնյալ կարգավիճակ էր վայելում Կյուրոսի և, զգալի չափով, նաև նրա ժառանգների օրոք։ Հույները, հրեաները և եգիպտացիները պարսիկներին հաճախ չէին տարբերակում մարերին և պարսիկներին, վերջիններիս կոչելով «մարեր»։ Դարեհ Ա-ի ժամանակ (մ․թ․ա․ 522–486) բռնկել է մարերի, հայերի և այլ ցեղերի ու ժողովուրդների միաժամանակյա ապստամբություն։ Ապստամբության ճնշումից հեաո, Դարեհը Մարաստանը և Հայաստանը թուլացնելու նպատակով նրանց տարածքների մի մասում ստեղծել է 18-րդ սատրապությունը։
Մ.թ.ա. 4-րդ դարի վերջին քառորդին նախկին Մարաստանի հյուսիսարևմտյան մասում մարերը ստեղծել են նոր պետություն՝ Ատրպատականը, որը հետագայում կոչվել է Փոքր Մարաստան կամ Մեդիա Ատրոպատենե։ Հայ-մարական առնչություններն այնուհետև կապվում են Հայաստանի ու Ատրպատականի փոխհարաբերությունների հետ։
Հասարակություն և տնտեսություն
Շատ քիչ է հայտնի Մարաստանի հասարակարգի մասին։ Հերոդոտոսը հիշատակում է մարական վեց ցեղեր, որոնց մասին, սակայն, գրեթե ոչ մի տեղեկություն չի պահպանվել։ Մարերը զբաղվել են հողագործությամբ, անասնապահությամբ (առանձնապես՝ ձիաբուծությամբ) և արհեստներով։ Ենթադրվում է, որ զավթումների ժամանակ մեծ քանակությամբ ռազմագերիների ձեռքբերումը, հին քաղաքակրթությունների հետ շփումը նպաստել են Մարաստանում ստրուկների աշխատանքի լայն կիրառմանը։ Հենվելով գլխավորապես լեզվաբանական ապացույցներին, որոշ գիտնականներ համարում են, որ Մարաստանն ունեցել է զարգացած բյուրոկրատական համակարգ, որը հետագայում յուրացրել է Աքեմենյան կայսրությունը։ Ոմանք էլ կասկածի տակ են դնում Մարական կայսրության գոյությունն իսկ, դա համարելով անկայուն մի պետական կազմավորում։
Կրոն
Տեղեկություններ մարերի կրոնի վերաբերյալ խիստ սակավ են։ Ըստ Հերոդոտոսի՝ մարական ցեղերից մեկն է եղել մոգերը (μάγοι), որոնք իբրև քրմեր ծառայում են ինչպես մարերին, այնպես էլ պարսիկներին։ Աստիագեսի արքունիքում մոգերը կատարում էին խորհրդականի և գուշակի դերեր։ Ի․ Դյակոնովի կարծիքով՝ Աստիագեսը և գուցե նաև Կիաքսարն ընդունել էին Զրադաշտի ուսմունքից ծագած մի կրոն։ Գիտնականների մեծ մասը, սակայն, համաձայն չէ այս տեսակետի հետ և համարում է, որ զրադաշտականությունը սկսել է տարածվել արևմտյան Իրանում միայն մ․թ․ա․ 6-րդ դարի առաջին կեսին։
Մարաստանի արքաներ
Ըստ Հերոդոտոսի՝ Մարաստանն ունեցել է չորս թագավոր մեկ հարստությունից (Մարական հարստություն)։ Այս հարստությունն իշխել է 150 տարի՝ մինչև Մարաստանի գրավումը Կյուրոս Բ-ի կողմից մ․թ․ա․ 550 թվականին։ Թագավորների անունները և գահակալության տարիները հետևյալն են․ Ըստ Կտեսիաս Կնիդացու տեղեկությունների, որոնք հայտնի են Մարաստանի թագավորների մասին Դիոդորոսի «Պատմական գրադարանի» վերապատմությունից /Մ. Խորենացի <<Պատմություն Հայոց>> Եր.-1981թ, էջ 82-83/.
Մ. Խորենացու ներկայացրած՝ «Մարաց թագավորների» ցանկի վերջին չորս թագավորների անվանումները նկատելի տարբերվում են Կտեսիաս Կնիդացու ցանկի անվանումներից, հավանաբար պատճառն այն է, որ Խորենացին ավելի կիրառական է համարել Հերոդոտոսի մոտ նշված այդ թագավորների անվանումները։
Քրդերի հետ ենթադրյալ կապ
Ժամանակակից քրդերի մոտ տարածված է այն կարծիքը, համաձայն որի հին մարերը քրդերի նախնիներն են, որը հիմնավորվում է նրանց լեզվական առանձնահատկություններով։ Հին քրդերեն լեզուն (ինքնանվանումը՝ zuwān-e kurdānī, բառացի՝ «քրդերի լեզու») միջին իրանական լեզու է, որը զարգացել է մոտավորապես մ.թ. 2-րդ դարում՝ հին իրանական լեզվի՝ մարերենի բարբառներից։ Համարվում է քրդերեն լեզվի զարգացման երկրորդ պատմական փուլը՝ մարերեն լեզվից հետո (մ.թ.ա. IX դ. - մ.թ. I դար)։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Մարաստան Կատեգորիա:Իրանի պատմություն
Կուբացիներ
Կուբացիներ (ինքնանվանումը՝ կուբանո, հոգնակին՝ կուբանոս, Cubanos), ազգ, Կուբայի Հանրապետության հիմնական բնակչությունը (11,2 մլն, 2019 թ.)։ Խոսում են իսպաներեն՝ տեղական առանձնահատկություններով։ Հավատացյալները կաթոլիկներ են կամ բողոքականներ և աֆրիկա-քրիստոնեական սինկրետիկ պաշտամունքների հետևորդներ են։ Մարդաբանական կազմով միատարր չեն, կան եվրոպեոիդ և նեգրոիդ ռասաների ներկայացուցիչներ, ինչպես և խառնածիններ։ Կուբացիները հիմնականում իսպանացիների և նեգրերի խառնուրդ են։ Սկզբում կուբացիների կազմավորմանը մասնակցել են նաև հնդկացի բնիկները, որոնց, սակայն, XVI դ. կեսին ոչնչացրին իսպանացի գաղութարարները։ Կուբայի ազգային համախմբման համար կարևոր նշանակություն ունեցան 1868—1898 թթ.-ի ազգային-ազատագրական 30-ամյա պատերազմը, 1933 թ.-ի հեղափոխությունը և 1959 թ.-ի ժողովրդական հեղափոխությունը, որը վերաճեց սոցիալիստականի։ Կուբացիները ձևավորվում են որպես սոցիալիստական ազգ։
Տես նաև
Կատեգորիա:Կուբայի բնակչություն Կատեգորիա:Ռոմանական ազգեր
Քերականական-թարգմանական մեթոդ
Քերականական-թարգմանական մեթոդ (grammar-translation method) օտար լեզուների ուսուցման մեթոդ, որը բխում է հին հունարեն և լատիներեն դասավանդելու դասական (ավանդական) մեթոդներից։ Քերականական-թարգմանական դասերին ուսանողները սովորում են քերականական կանոնները, այնուհետև կիրառում են դրանք՝ թարգմանելով նախադասություններ ելակետային լեզվից թարգմանվող լեզվի ։ Օտար լեզվի իմացության բարձր մակարդակ ունեցող ուսանողներից կարող է երբեմն պահանջվել բառ առ բառ թարգմանել ամբողջական տեքստեր։ Մեթոդն ունի երկու հիմնական նպատակ՝ հնարավորություն տալ ուսանողներին կարդալ և թարգմանել սկզբնաղբյուր լեզվով գրված գրականությունը և նպաստել ուսանողների ընդհանուր ինտելեկտուալ զարգացմանը։ Այն առաջացել է լատիներենի պրակտիկայից․ 16-րդ դարի սկզբին ուսանողները սովորում էին լատիներեն հաղորդակցության նպատակներով, սակայն լեզվի մահանալուց հետո այն ուսումնասիրվում էր որպես զուտ ակադեմիական առարկա։ 19-րդ դարում, երբ ուսուցիչները սկսեցին դասավանդել այլ օտար լեզուներ, կիրառեցին քերականական-թարգմանության վրա հիմնված նույն մոտեցումը, որն օգտագործվում էր լատիներենի ուսուցման համար։ Մեթոդը ժամանակի ընթացքում քննադատութունների է արժանացել իր թերությունների համար ։
Տերմինի քննադատություն
Քերականական-թարգմանական մեթոդի ընդհանուր հայեցակարգը բազմիցս քննադատության է արժանացել, քանի որ մի շարք ստուգելի աղբյուրներ հավաստիացնում են, որ նման մեթոդ գոյություն չի ունեցել մինչև 19-րդ դարը։
Պատմություն և փիլիսոփայություն
Քերականական-թարգմանական մեթոդը ծագել է լատիներենի պրակտիկայից։ 16-րդ դարի սկզբին լատիներենը հանդիսանում էր ամենաշատ ուսումնասիրված օտար լեզուն, քանի որ այն լայնորեն կիրառվում էր իշխանությունների կողմից, ակադեմիայում և բիզնեսում։ Այնուամենայնիվ, լատիներենի օգտագործումն աստիճանաբար սկսեց քչանալ և ժամանակի ընթացքում փոխարինվեց անգլերենով, ֆրանսերենով և իտալերենով։ Լատիներենի անկումից հետո դպրոցներում այն սովորելու նպատակը փոխվեց։ Եթե նախկինում ուսանողները լատիներեն էին սովորում հաղորդակցության նպատակով, ապա հիմա այն դարձավ զուտ ակադեմիական առարկա։
18-րդ և 19-րդ դարերում ողջ Եվրոպայում կրթական համակարգը ձևավորվել էր հիմնականում ունակությունների հոգեբանություն կոչվող հայեցակարգի շուրջ։ Համաձայն այս հայեցակարգի տեսության՝ մարմինն ու միտքը առանձին էին, իսկ միտքը իր հերթին բաղկացած էր երեք մասից՝ կամք, զգացմունք և ինտելեկտ։ Ենթադրվում էր, որ ինտելեկտը՝հունական և հռոմեական դասական գրականություն և մաթեմատիկա ուսումնասիրելով կարող է ի վերջո այնքան սրվել, որ վերահսկի կամքն ու զգացմունքները ։ Բացի այդ, նման կրթություն ստացած անհատը համարվում էր հոգեպես պատրաստված՝ աշխարհին և դրա մարտահրավերներին։
Ժամանակի մտածողները սկզբում կարծում էին, թե ժամանակակից լեզուների ուսուցումը օգտակար չէ մտավոր կարգապահության զարգացման համար, և այդ պատճառով այդ լեզուները դուրս մնացին ուսումնական ծրագրից։ Երբ 19-րդ դարում ժամանակակից լեզուները սկսեցին հայտնվել ուսումնական ծրագրերում, ուսուցիչները դրանք ուսուցանեցին նույն քերականական-թարգմանական մեթոդով, որն օգտագործվում էր դասական լատիներենի և հին հունարենի համար 18-րդ դարում: Ուստի դասագրքերը նույնպես հիմնականում պատճենվում էին լատիներենի և հունարենի դասագրքերից՝ ժամանակակից լեզվուների համար։ Միացյալ Նահանգներում մեթոդի հիմնական դրույթները օգտագործվել են ավագ դպրոցների և քոլեջների օտար լեզուների դասավանդման գործընթացում։
Սկզբունքներ և նպատակներ
Քերականական-թարգմանական դասընթացները հիմնականում ունենում են երկու նպատակ։ Առաջինը ուսանողների ընթերցանության կարողությունների զարգացումն է և հասցնելը այն մակարդակի, երբ նրանք կկարողանան գրականություն կարդալ բնագրով։ Մյուսը՝ զարգացնել ուսանողների ընդհանուր մտավոր կարգապահությունը։
Մեթոդ
Քերականական-թարգմանական դասերը սովորաբար անցկացվում են սովորողների մայրենի լեզվով։ Քերականական կանոնները սովորում են դեդուկտիվ եղանակով. ուսանողները քերականական կանոնները սովորում են դրանք պարբերաբար կրկնելու եղանակով, իսկ հետո կիրառում են կանոնները՝ կատարելով քերականական վարժություններ և թարգմանելով նախադասություններ ելակետային լեզվից դեպի թարգմանվող լեզու և հակառակը։ Ավելի շատ ուշադրություն է դարձվում թարգմանվող նախադասությունների ձևին, քան բովանդակությանը։ Երբ ուսանողները հասնում են ավելի բարձր մակարդակի, նրանք կարող են թարգմանել ամբողջական տեքստեր։ Թեստերը հաճախ ներառում են դասական տեքստերի թարգմանություն։
Նյութեր
Քերականական-թարգմանական մեթոդի դասասենյակային նյութերի հիմնական մասը դասագրքերն էին, որոնք 19-րդ դարում փորձեցին կոդավորել նպատակային լեզվի քերականությունը առանձին կանոնների միջոցով, որոնք ուսանողները պետք է սովորեին անգիր։ Տիպիկ քերականության-թարգմանության դասագրքերի գլուխը սկսվում էր երկլեզու բառապաշարի ցանկով, այնուհետև՝ քերականական կանոններով, որոնք պետք է սովորեին ուսանողները և նախադասություններ՝ թարգմանելու համար։
Տարածվածություն և ազդեցություն
Ըստ Ռիչարդսի և Ռոջերսի, քերականական-թարգմանական մեթոդը մերժվել է որպես լեզվի ուսուցման օրինակելի մեթոդ ժամանակակից գիտնականների կողմից.
"Թեև այն, որ քերականականթարգմանական մեթոդի դեռ լայնորեն կիրառությունը համապատասխանում է իրականության, այն չունի կողմնակիցներ։ Դա մի մեթոդ է, որի վերաբերյալ տեսություն չկա։ Չկա գրականություն, որն ապացուցում է դրա արդյունավետությունը կամ հիմնավորում այն, կամ փորձում կապել լեզվաբանության, հոգեբանության կամ կրթական տեսության հարցերի հետ։"
Քերականական-թարգմանական մեթոդը 17-ից 19-րդ դարերում դպրոցներում լեզուների ուսուցման ստանդարտ եղանակն էր։ Չնայած Ռոջեր Աշամի, Մոնտանիի, Կոմենիուսի և Ջոն Լոկի կողմից բարեփոխումների փորձերին, ոչ մի այլ մեթոդ այն ժամանակ նշանակալի ժողովրդականություն ձեռք բերեց։
Ավելի ուշ տեսաբաններ, ինչպիսիք են Վիտորը, Պասին, Բերլիցը և Յեսպերսենը, սկսեցին խոսել այն մասին, թե ինչ է անհրաժեշտ օտար լեզվի նոր տեսակի ուսուցմանը՝ ուշադրություն հրավիրելով այն բաղադրիչների վրա, որոնք բացակայում են քերականական-թարգմանական մեթոդում։ Նրանք առաջարկում էին սովորեցնել լեզուն, այլ ոչ թե տեսական գիտելիքներ լեզվի մասին՝ ուսումնական գործընթացում շեշտը դնելով խոսքի, ինչպես նաև տեքստի վրա։ Քերականական-թարգմանական մեթոդի շրջանակներում աշակերտները չունեին ակտիվ դերակատարություն դասարանում, քանզի ժամանակի մեծ մասն անցնում էր ուղղելով իրենց սխալները և խստորեն հետևելով դասագրքին։
Չնայած այս բոլոր թերություններին, քերականական-թարգմանական մեթոդը դեռևս ամենաշատ կիրառվող մեթոդն է ամբողջ աշխարհում լեզուների ուսուցման մեջ, ինչը զարմանալի չէ, քանի որ օտար լեզվի դասագրքերի և թեստերի մեծ մասը քերականական-թարգմանական մեթոդի ձևաչափով են։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեզվաբանություն Կատեգորիա:Քերականություն
Արխիպովկա (գյուղ, Լոխովիցայի շրջան)
Արխիպովկա (Архипівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Լոխովիցայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1928 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Արխիպովկա գյուղում բնակվում էր 22 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,042 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 523,81 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Լոխովիցայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1928 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Տոնգչայի Մեգինտա
Տոնգչայի Մեգինտան (ธงไชย แมคอินไตย์, Thongchai McIntyre, ), թայլանդցի երգիչ և դերասան ։
Կենսագրություն
Տոնգչայի Մեգինտանը ծնվել է 1958 թվականին Բանգկոկում, Ուդի և Ջեյմս Մաքինտայրներիի ընտանիքում (Ջեյմսը բժիշկ էր Մեծ Բրիտանիայից) ։ Ծնվելիս ստացել է Ալբերտ Մաքինտայր անունը։ Եղել է 9 եղբայրներից ու քույրերից իններորդը։ Նրա հայրը մահացել է վաղ, ընտանիքը ապրել է աղքատ, այնպես որ, իր երիտասարդության տարիներին նա վաստակել է այլ երեխաների անգլերենի սովորեցնելով՝ դասերի համար 5-10 բաթ ։ Հետագայում աշխատել է որպես բանկային ծառայող և ծանոթացել պրոդյուսեր Վոնգ Քարվայի հետ, ով նկատել է նրա տաղանդը, և նրա օգնությամբ Տոնգչայի Մեգինտանը նշել է նորամուտը հեռուստատեսությունում։ Մեգինտանի ամենահայտնի դերը 1990 թվականի «Հու Կամ» ֆիլմում ճապոնական բանակի կապիտան Կոբորայի դերն էր։ Երգչի կարիերան սկսել է 1990-ականներին։ Մեգինտանը դարձել է առաջին թաիլանդցի երգիչը, որը MTV մրցանակ է ստացել («Sunset at Chaophraya» երգի համար)։ Ասիայի երկրներում վաճառված նրա ստեղծագործություններով սկավառակների ընդհանուր թիվը գերազանցել է 25 միլիոնը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թաիլանդցի երգիչներ Կատեգորիա:Թաիլանդցի դերասաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ և երգչուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Դերասաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասաններ
Վասիլի Սոկոլով (նկարիչ)
Վասիլի Սոկոլով (Василий Васильевич Соколо́в ), խորհրդային գեղանկարիչ։ Ռուսաստանի Դաշնության ժողովրդական նկարիչ։ Եղել է առաջին աստիճանի Ստալինյան մրցանակի դափնեկիր (1951 թվական)։ Եղել է Սանկտ Պետերբուրգի նկարիչների միության անդամ։
Կենսագրություն
Վասիլի Սոկոլովը ծնվել է 1915 թվականի հուլիսի 31-ին, Պետրոգրադում։
1938 թվականին ընդունվել է Ի. Ե. Ռեպինի անվան գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտին կից Սանկտ Պետերբուրգի գեղարվեստի ակադեմիան, սովորել է Միխայիլ Բերնշտեյնի և Ալեքսանդր Զայցևի մոտ ։ 1946 թվականին նա ավարտել է ինստիտուտի` Բորիս Իոգանսոնի արվեստանոցը` գեղանկարչի կոչումով։ Դիպլոմային աշխատանքը եղել է «Կարմիր բանակի մուտքը ազատագրված Նովգորոդ քաղաք» նկարը ։
1946-1949 թվականներին սովորել է ինստիտուտի ասպիրանտուրայում ։ 1950 թվականին «Իոսիֆ Ստալինը և Կլիմենտ Վորոշիլովը 1918 թվականին Ցարիցինյան ճակատում» նկարի համար նրան շնորհել են արվեստագիտության թեկնածուի գիտական կոչում։ Իսկ 1951 թվականին «Վլադիմիր Լենինի ելույթը կոմերիտմիությունի երրորդ համագումարում» նկարի համար նրան շնորհել են առաջին աստիճանի Ստալինյան մրցանակ ։
1945-1950 թվականներին Ի. Ե. Ռեպինի անվան գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտին կից գեղարվեստի միջնակարգ դպրոցում դասավանդել է նկարչություն և կոմպոզիցիա։ Եղել է իր անհատական արհեստանոցի պրոֆեսոր և ղեկավարը։
1946 թվականից մասնակցել է ցուցահանդեսների։ Այդ տարում դարձել է Սանկտ Պետերբուրգի նկարիչների միության անդամ։ Նկարել է ժանրային և պատմական կոմպոզիցիաներ, բնանկարներ և դիմանկարներ։
Վասիլի Սոկոլովի ստեղծագործությունները պահվում են Ռուսական պետական թանգարանում, Ռուսաստանում, Չինաստանում, Ճապոնիայում, Ֆրանսիայում, Բելգիայում և այլ երկրներում, նաև` մասնավոր թանգարաններում և հավաքածուներում։ Մահացել է 2013 թվականի ապրիլին։
Արտաքին հղումներ
[http://www.artlib.ru/index.php?id=11&idp=30&fp=2&uid=30803&idg=0&user_serie=0 Галерея работ В. В. Соколова на ArtLib]
Կատեգորիա:Խորհրդային նկարիչներ Կատեգորիա:Ռուս նկարիչներ Կատեգորիա:Սանկտ Պետերբուրգի նկարիչների միության անդամներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամներ Կատեգորիա:Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշանակիրներ Կատեգորիա:Ռեպինի անվան ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ստալինյան մրցանակի դափնեկիրներ
Դավիթ և Հովնաթան
Դավիթ և Հովնաթան
Նրանց փոխհարաբերությունների ավանդական և հիմնական կրոնական մեկնաբանումը պլատոնական սերն է և նույնահասարակության օրինակը։ Միջնադարյան և Վերածննդի որոշ գրական աղբյուրներում ընդգծվում է տղամարդկանց միջև ուժեղ անձնական ընկերությունը, որոնցից ոմանք խոսում են ռոմանտիկ սիրո մասին։ Մեր ժամանակներում որոշ հետազոտողներ, գրողներ, ինչպես նաև ակտիվիստներ ընդգծում են պատմության մեջ այն հատվածները, որոնք իրենք մեկնաբանում են որպես հոմոէրոտիզմի (անպիղծ կամ այլ տեսակի) տարրեր պարունակող։
Դավթի և Հովնաթանի Պատմությունը
Դավթի և Հովնաթանի միջև փոխհարաբերությունները մեծ մասամբ նկարագրված են Հին Կտակարանի Սամվելի Առաջին Գրքում (Հայերեն տարբերակում՝ Թագավորաց կամ Թագավորություններ Ա Գրքում), այնուամենայնիվ որոշ խոսքեր կան նաև Երկրորդ Գրքում (Թագավորաց կամ Թագավորություններ Բ Գիրք)։ Պատմվում է Դավթի՝ իշխանության գալու մասին։
Հին Կտակարանի Թագավորություններ Ա Գրքում ասվում է. "18 Երբ Դաւիթը Սաւուղի հետ խօսակցութիւնը վերջացրեց, Յոﬖաթանը հոգով կապուեց Դաւթին։ 2Յոﬖաթանը նրան իր անձի պէս սիրեց։ Նույն օրը Սաւուղն իր մօտ վերցրեց նրան ու չթողեց, որ նա վերադառնայ իր հօր տունը։ 3Յոﬖաթանը Դաւթի հետ ուխտ դրեց, քանզի Յոﬖաթանը նրան իր անձի պէս էր սիրում։ 4Յոﬖաթանն իր թիկնոցը հանեց ու տուեց Դաւթին, նաև իր զինուորական համազգեստը, նույնիսկ իր սուրը, աղեղն ու գօտին։ 5Դաւիթը գնում էր ամէն տեղ, ուր Սաւուղն ուղարկում էր նրան, և նա գնալով իմաստուն էր դառնում։ Սաւուղը նրան պատերազﬕկների առաջնորդ կարգեց, և նա ամբողջ ժողովրդի, ինչպէս նաև Սաւուղի ծառաների աչքին հաճելի դարձաւ ։" Նույն Գրքում նշվում է նաև. "30Սաւուղը բարկացաւ Յոﬖաթանի վրայ և ասաց նրան. «Պոռնկորդի՛, մատնի՛չ, ﬕթէ չգիտե՞մ, որ դու դաշնակից ես Յեսսէի որդուն։ Դա ամօթ ու խայտառակութիւն է քեզ համար և քո մօր սեռական ﬔրկութեան համար։" Սակայն անգլերեն (միջազգային) տարբերակում ասվում է հետևյալը՝ «You son of a perverse, rebellious woman! Do I not know that you have chosen the son of Jesse to your own shame, and to the shame of your mother's nakedness?». «Դո՛ւ, փչացած, ըմբոստ կնոջ որդի։ Ես չգիտե՞մ, որ դու ընտրել ես Յեսսէի որդուն քո իսկ ամոթին, և քո մոր մերկության ամոթին»։
Դավիթը՝ անապատում
Սավուղը Դավթին դարձնում է իր բանակների հրամանատարը և իր դստերը՝ Միքալին, առաջարկում է որպես կին։ Դավիթը հաջողության է հասնում ճակատամարտում, և իր՝ ժողովրդի կողմից սիրված դառնալը, վախեցնում է Սավուղին. «Թագավորությունից ավելի, էլ ի՞նչ կարող է ունենալ»։ Սավուղը Դավթին սպանելու մի քանի անհաջող փորձ է անում։ Իմանալով այս փորձերից մեկի մասին՝ Հովնաթանը Դավթին խորհուրդ է տալիս թաքնվել։
Հղումներ
Կատեգորիա:Հին կտակարան Կատեգորիա:ԼԳԵՓ թեմաները քրիստոնեության մեջ
Կուանտան
Կուանտան (Kuantan, 关丹), քաղաք Մալայզիայի թերակղզու արևելքում, Պահանգ նահանգի մայրաքաղաքն է։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Կուանտան գետի գետաբերանի մոտ` դրա` Հարավչինական ծով թափվելու տեղում, Սինգապուրի և Կոտա-Բարու միջև ընկած ճանապարհի մոտավորապես կեսին։
Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը կազմում է մոտ 608,000 մարդ, ինչը Կուանտանը դարձնում է երկրի 9-րդ ամենամեծ քաղաքը։ Էթնիկ կազմը հետևյալն է. մալայզացիներ` 57%, չինացիներ` 32%, հնդիկներ` 4%, այլ ժողովուրդներ` 7%։ Քաղաքին բնորոշ է բնակչության բարձր աճը։
Տնտեսություն և տրանսպորտ
Զարգացած են սննդի, թեթև և նավթաքիմիական արդյունաբերության ճյուղերը։ Տնտեսության մեջ կարևոր դեր է խաղում նաև զբոսաշրջությունը։ Քաղաքից 15 կմ հեռավորության վրա է գտնվում Սուլթան Հաջի Ահմադ Շահ օդանավակայանը, որը կանոնավոր չվերթներ է իրականացնում Պենանգից, Կուալա Լումպուրից և Սինգապուրից։ Սեզոնային չվերթներ գործում են նաև չվերթներ Թայբեյի հետ։ Քաղաքը սպասարկում է Կուանտան նավահանգիստը։
Տեսարժան վայրեր
Քաղաքի շրջակայքում կան հանգստի վայրեր, այդ թվում՝ Չենկարենգը և Թելուկ-Չեմպեդակը՝ գեղեցիկ լողափերով ։ Կուանտանից ոչ հեռու՝ Պեկան փոքր քաղաքում է գտնվում սուլթան Աբու Բակարի Պահանգյան թանգարանը ։ Պահանգ նահանգի մայրաքաղաքը 1955 թվականին Կուալա Լիպիսից տեղափոխվել է Կուանտան։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1851 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Մալայզիայի քաղաքներ
Հունաստանի դրոշների ցանկ
Հոդվածում ներկայացված են ժամանակակից Հունաստանի տարածքում օգտագործվող կամ օգտագործված դրոշների ցանկը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ցանկեր:Հունաստան
Ռակուլկա
Ռակուլկա  (Ракулка), գետ Ռուսաստանում, հոսում Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Մեծ Լոպտյուգա գետի աջ ափին՝ 563 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 18 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Լակսե-ֆյորդ
Լակսե-ֆյորդ (Laksefjorden), ֆյորդ Բարենցի ծովում, Նորվեգիայի հյուսիսում՝ Ֆինմարք մարզի Լեբեսբյու համայնքում։ Ֆինմարքի մարզի երկարությամբ 3-րդ ֆյորդն է։ Նորվեգիայի արևմտյան ափից խորանում է դեպի ծով 70 կմ։ Առավելագույն խորությունը 329 մ է:Արևմուտքում հատվում է Սվերհոլթ, իսկ արևելքում՝ Նորդկին թերակղզիներին։ Ձգվում է քիչ բնակեեցված տարածքներով։ Ամենախոշոր բնակավայրը ֆյորդի արևմտյան մասում գտնվող Սվերհոլթն է ։
Տնտեսական նշանակությունը
Արդյունահանվում են փոքրամարմին ատամնավոր կետեր, ծովառյուծներ։ Զարգացած է ձկնորսությունը, հատկապես (ձողաձուկ և այլ հյուսիսային ծովաձկներ) ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նորվեգիայի ֆյորդեր Կատեգորիա:Բարենցի ծովի ծոցեր
Ջոն Օթիս Ադամս
Ջոն Օթիս Ադամս (John Ottis Adams, ), ամերիկացի նկարիչ, իմպրեսիոնիզմի կարկառուն ներկայացուցիչ։ Եղել է Ինդիանա նահանգի «Hoosier Group» նկարիչների խմբի անդամ։
Կենսագրություն
Ջոն Օթիս Ադամսը ծնվել է 1851 թվականին հուլիսի 8-ին Միացյալ Նահանգներում՝ Ինդիանայում։
Պատանեկան տարիներն անցկացրել է Ինդիանա նահանգի Ֆրանկլին, Շելբվիլ և Մարտինսվիլ քաղաքներում։
Հայրենի Ինդիանայում երկու տարի շարունակ սովորել է «Wabash College» քոլեջում, որը գտնվում էր Քրոուֆորդսվիլում։ Հետո արվեստ է ուսումնասիրել Լոնդոնի թագավորական քոլեջում՝ «Royal College of Art»: 1876 թվականին, ուսումնառությունն ավարտելուց հետո Ջոն Ադամսը վերադառնում է հայրենիք ու հիմնավորվում Ինդիանա նահանգի Մանսի քաղաքում։ Այստեղ նկարիչը բացում է սեփական ստուդիան։ 1880 թվականին Ջոն Օթիս Ադամսը կրկին հեռանում է դեպի Եվրոպա, որպեսզի շարունակի կրթությունը Գերմանիայում։ Այստեղ նա ընդունվում է Մյունխենի գեղարվեստի ակադեմիա։ 1887 թվականին Ջոն Օթիս Ադամսը վերադառնում է Մանսի։ Այստեղ բացի գեղանկարչությամբ զբաղվելուց, սկսում է նաև դասեր տալ։ Ավելի ուշ, «Hoosier Group» անդամների հետ Ինդիանապոլիս քաղաքում հիմնադրում է «Herron School of Art and Design» դպրոցը։ Կնոջ հետ միասին, ով նույնպես նկարչուհի էր, ինչպես նաև Թեոդոր Սթիլի ու նրա կնոջ հետ որոշ ժամանակ ապրում և աշխատանքի են անցնում Ինդիանայի Բրուքվիլ քաղաքում։ Նրա աշակերտներից է ամերիկացի ևս մեկ իմպրեսիոնիստ Ֆրենսիս Բրաունը։
Ջոն Օթիս Ադամսն իր մահկանացուն կնքել է 1927 թվականի հունվարի 28-ին՝ Ինդիանապոլսում, յոթանասունհինգ տարեկան հասակում։ Նրան հուղարկավորել են Մանսիի «Beech Grove Cemetery» գերեզմանատանը ։
Կինը Ուինֆրի Բրեդի Ադամսն է (1871-1955) ։ Երեխաները՝ Ջոն Ալբան Ադամսը (1900-1971) և Ռոբերտ Բրեդի Ադամսը (1905-1951)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարիչներ Կատեգորիա:Իմպրեսիոնիստ գեղանկարիչներ Կատեգորիա:19-րդ դարի ամերիկացի նկարիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի նկարիչներ
(8078) Կարոլջորդան
(8078) Կարոլջորդան (Carolejordan), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1986 թվականի սեպտեմբերի 6-ին Էդվարդ Բոուելի կողմից Անդերսոն Մեսայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,422054 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9009 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,9432 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1376,81 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,261474 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 4,18° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1986 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էդվարդ Բոուելի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Շիշիկինո
Շիշիկինո (Шишикино), գյուղ Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վաչսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Նիժնի Նովգորոդի մարզի Վաչսկի շրջանի բնակավայրեր
Կոստրինսկայա Ռոստոկա
Կոստրինսկայա Ռոստոկա (Костринська Розтока), գյուղ Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Վելիկոբերեզնյայի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Կոստրինսկայա Ռոստոկա գյուղում բնակվում էր 510 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Անդրկարպատյան մարզի Վելիկոբերեզնյայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1602 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Սուրեն Քոչարյան
Սուրեն Հովակիմի Քոչարյան, խորհրդային էստրադայի արտիստ, ասմունքող։ ՀԽՍՀ (1945) և ՌԽՖՍՀ (1967) ժողովրդական արտիստ։ Արժանացել է ԽՍՀՄ (Ստալինյան մրցանակ 1951), ՀԽՍՀ (1975) պետական մրցանակների, պարգևատրվել «Պատվո նշան» շքանշանով։
Կյանքն ու գործունեությունը
Սուրեն Քոչարյանը ծնվել է 1904 թ. Թիֆլիսում։ Թատերական կրթությունը ստացել է Մոսկվայի հայկական դրամատիկական ստուդիայում (1921-1925)։ 1925-1932 թվականներին՝ Երևանի Առաջին պետական թատրոնի (այժմ՝ Գաբրիել Սունդուկյանի անվան ակադեմիական թատրոն) դերասան։
Դերերից են՝
Ասմունքի արվեստին ամբողջությամբ նվիրվել է 1932 թվականից։ 1939 թվականից՝ Մոսկվայի ֆիլհարմոնիայի մենակատար։ Մոսկվայում առաջին անգամ հանդես է եկել հայ արվեստի մոսկովյան տասնօրյակի ժամանակ (ծրագրում՝ «Սասունցի Դավիթ»)։ Ստեղծել է ավելի քան երեք տասնյակ գրական կոմպոզիցիա (հայերեն և ռուսերեն)։
Ստեղծագործական նախասիրությունը գրական նշանավոր երկերի ասմունքն էր՝ որոնք Քոչարյանի խաղացանկում պահպանվել են տասնյակ տարիներ։
Ասմունքի տաղանդավոր վարպետին հավասարապես մատչելի էին և Շեքսպիրի վեհաշունչ խոսքը, և Լև Տոլստոյի հոգեբանական թափանցումները, և Խաչատուր Աբովյանի արարատյան բարբառը, և Սունդուկյանի թիֆլիսահայերենը, և Թումանյանի, Չարենցի և ռուս ժամանակակից գրողների ոճն ու լեզուն։ Քոչարյանի ասմունքի գերիշխող հնչերանգը պատմողականն է, գլխավոր սկզբունքը՝ կերպարների անձնավորումը հնչող խոսքի և դիմախաղի միջոցով։ Քոչարյանը իր արվեստով ստեղծել է «մի դերասանի թատրոն»։ Քոչարյանի ասմունքային վերջին ծրագիրն էր «Հայ ժողովրդական հեքիաթները» (ՀԽՍՀ պետական մրցանակ 1975 թ.)։
Մահացել է Մոսկվայում 1979 թ., թաղված է Երևանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1904 ծնունդներ Կատեգորիա:1979 մահեր Կատեգորիա:Թբիլիսի քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:Հայ դերասաններ Կատեգորիա:Մոսկվա քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ պետական մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Հայ ասմունքողներ Կատեգորիա:Ստալինյան մրցանակի դափնեկիրներ
Մայքլ
Մայքլ ( անգլերեն` Michael)` անգլերենախոս երկրներում տարածված արական անուն է, համապատասխանում է հայկական Միքայելին։ Տարածված են նաև Մայք (անգլերեն` Mike) Միքի (անգլերեն` Mickie) կրճատ ձևերը։ Գործածվում է նաև որպես ազգանուն։ Որպես ազգանուն գործածական է նաև Մայքլզ(անգլերեն՝ Michaels) ձևը։
Անունը կրողները
Michael Faraday 1791-1867 թթ. Անգլիացի քիմիկոս և ֆիզիկոս
Տեշեբս
Տեշեբս (ռուս.` Тешебс), գյուղ Ռուսաստանի Դաշնության Կրասնոդարի երկրամասի Գելենջիկի քաղաքային օկրուգի կազմում, Գելենջիկ քաղաքից 49 կմ հարավ-արևելք։ Գտնվում է ծովի մակարդակից 90 մ բարձրության վրա։
Բնակչությունը
Համաձայն 2002 թվականի տվյալների, գյուղն ուներ 576 բնակիչ, հիմնականում հայեր, ռուսներ, հույներ և չեխեր։ 2010 թվականին այնտեղ արդեն ապրում էր 663 մարդ, ովքեր զբաղվում են այգեգործությամբ և բանջարաբուծությամբ։
Գյուղն ունի դպրոց, գրադարան, ակումբ և բուժկայան։
Պատմությունը
1864 թվականին, Կովկասյան պատերազմի ավարտից հետո, գյուղի տարածքում գտնվող տեղաբնիկների տոհմական աուլները լքվել էին և անտեղ 1867-1869 թվականներին, բնակություն են հաստատել չեխեր և հայեր։ Հայերը եկել էին Սամսունից և նրա շրջակա գյուղերից։
Արտակ Առաքելյան
Արտակ Գրիգորի Առաքելյան, հայ քաղաքական և պետական գործիչ, Հայաստանի Ազգային ժողովի նախկին պատգամավոր։
Տեշեբս
Պատմությունը
1968 թվականից Տեշեբսը մտնում է Գելենջիկի քաղաքային օկրուգի կազմի մեջ ։
Արտակ Առաքելյան
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ՀՊՄՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:ՀՀ ԱԺ 4-րդ գումարման պատգամավորներ Կատեգորիա:20-րդ դարի հայ քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Խորհրդահայեր Կատեգորիա:ԽՍՀՄ քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ պետական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ Կատեգորիա:ՕԵԿ անդամներ
Տեշեբս
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Կրասնոդարի երկրամասի Գելենջիկի քաղաքային օկրուգի բնակավայրեր
Գարեգին Կուձիկյան
Գարեգին Կուձիկյան (Կոզիկյան, ), հասարակական գործիչ։
Կենսագրություն
Ծնվել է Եսալեմում 1878 թվականի օգոստոսի 17-ին, մահացել Բալուում 1915 թվականին։ Սկզբնական կրթությունն ստացել է Չարսանճագում և Ւոսրբերդում։ 1896 թվականին տեղափոխվել է Անդրկովկաս, աշխատել գործարաններում, մտել Հնչակյան կուսակցության մեջ։
1898 թվականին մասնակցել է հայ բանվորների առաջին սոցիալ-դեմոկրատական մարքսիստական խմբի՝ «Թիֆլիսի բանվորների միության» ստեղծմանը, ընդհատակյա հեղափոխական աշխատանք տարել, հրատարակել «Բանվոր» ձեռագիր թերթը։ 1901 թվականին ձերբակալվել է, 1903 թվականին արտաքսվել Ռուսաստանից։ Նույն թվականին հաստատվելով Ժնևում՝ մասնակցել է «Սոցիալ-դեմոկրատական բանվորական հայ կազմակերպության» (սպեցիֆիկներ) հիմնադրմանը։ 1905 թվականին վերադարձել է Անդրկովկաս, Ռուսական առաջին հեղափոխության տարիներին (1905—1907) Թիֆլիսում եղել սպեցիֆիկների «Կյանք» (1906) և «Ձայն» (1906—1907) պարբերականների խմբագիրներից, որոնք անջատողականություն էին սերմանում հայազգի բանվորության մեջ։ Կուձիկյանի դեմ գաղափարական պայքար են մղել Մ. Շահումյանը, Բ. Կնունյանցը, Մ. Սպանդարյանը, Ս. Կասյանը։ 1909 թվականին տեղափոխվել է Կոստանդնուպոլիս, հիմնել «Գրաշարաց միությունը», հրատարակել «Ապագա» (1910) բանվորական հանդեսը։ Զոհ է գնացել 1915 թվականի Մեծ եղեռնին։ Հրատարակել է «Թող ֆակտերը խոսեն» գիրքը (1904)։
Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Հայոց ցեղասպանության զոհեր
Շահում Ղազարյան
Շահում Արամի Ղազարյան (սեպտեմբրի 22, 1932, Ախալցխա, Վրացական ԽՍՀ, ԱԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - հունվարի 9, 2007, Երևան, Հայաստան ), դերասան, ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ (1978)։
Կենսագրություն
1955 թվականին ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը։ 1955-1993 թթ. եղել է Երևանի Սունդուկյանի անվան, 1993 թվականից՝ Համազգային թատրոնների դերասան, 1997 թվականից դասավանդել է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտում (պրոֆեսոր՝ 2005 թվականից)։ Հանդես է եկել նաև ասմունքով ։
Դերերին բնորոշ են հոգեբանական պարզությունը, տիպային գծերի մեղմ վերարտադրումը։ Լավագույն դերերից են՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ դերասաններ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստներ Կատեգորիա:Երևանի պետական գեղարվեստաթատերական ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Մովսես Խորենացու մեդալակիրներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Էլզա Իբրահիմովա
Էլզա Իբրահիմովա (Elza İbrahimova),, ադրբեջանական կոմպոզիտոր և երաժիշտ, Ադրբեջանի Հանրապետության և Դաղստանի ժողովրդական արտիստ ։
Կենսագրություն
Էլզա Իբրահիմովան ծնվել է 1935 թվականին Հաջիգաբուլ քաղաքում։ Նա սովորել է Բաքվի թիվ 8 երաժշտական դպրոցում։ Կրթություն է ստացել Ասաֆ Զեյնալլու անվան երաժշտական Դպրոցում, կոմպոզիտորական դասարանում։ 1964 թվականին ավարտել է Ու.Հաջիբեկովի անվան Ադրբեջանի Պետական Կոնսերվատորիայի կոմպոզիտորական բաժինը։
Ստեղծագործություններ
Էլզա Իբրահիմովան իր առաջին երգը գրեց 1969 թվականին։ «Դա սուտ չէ» երգի առաջին կատարող Շովքեթ Ալեքպերովան էր։ Էլզա Իբրահիմովան հանդիսանում է Ադրբեջանում տանգոյի ժանրը ներկայացնող առաջին կոմպոզիտորներից մեկը։ «Ես զոհաբերում եմ», «Դուք պետք է ինձ», «Դու գնացիր այգին»-տանգոյի ժանրում գրված երգեր են։ Նա «Աֆետ», «Շեյխ Շամիլ» և «Օրորոցային երգ» երկերի, ինչպես նաև Ադրբեջանում նավթագործներին նվիրված օրհներգի հեղինակ է։ Էլզա Իբրահիմովան նաև գրել է ռոմանսներ, սոնատատներ, կանտատներ։ Էլզա Իբրահիմովան Երկարատև հիվանդությունից հետո վախճանվել է կյանքի 74 տարեկան հասակում ։
2008 թ․-Ադրբեջանի Հանրապետության ժողովրդական արտիստ;
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ադրբեջանցի կին կոմպոզիտորներ
Lexus LX
Lexus LX, Լեքսուս ընկերության ամենագնաց, արտադրվում է 1996 թվականից։ Ներկայիս սերունդը ստեղծվել է Toyota Land Cruiser 200-ի հիմքի վրա։ Ներկա պահին թողարկվում է ամենագնացի երրորդ սերունդը։ Ավտոմեքենան պաշտոնապես չի վաճառվում Ճապոնիայում, ապրանքաշրջանառության հիմնական շուկաները գտնվում են Հյուսիսային Ամերիկայում, Մերձավոր Արևելքում, Չինաստանում, Ինդոնեզիայում, Ֆիլիպիններում, Ռուսաստանում, Ավստրալիայում և Նոր Զելանդիայում։
Առաջին սերունդ
1955 թվականի նոյեմբերին վաճառքի հանվեց LX 450-ը։ ԱՄՆ-ում այն սկսեց արտադրվել 1996 թվականի հունվարից, իսկ Կանադայում՝ 1997 թվականից։ Կազմված էր 4,5 լիտր տարողությամբ շարժիչից, որն ուներ 4 փական և հաջորդականությամբ տեղադրված 6 մխոցային գլան՝ 160 կՎտ (215 ձիաուժ) հզորությամբ, վայրկյանում՝ 373 Նմ․ պտույտով։ Նույնացված էր Toyota Land Cruiser 80 ավտոմեքենայի հետ։
2002-2005
2002 թվականին հավելյալ հնարավորությունների շրջանակում ավելացվեց անվտանգության համակարգի ինֆրակարմիր տեսախցիկ՝ գիշերային տեսողության համար։
2002-2003 թվականներին թարմացումներ եղան LX-ի ներքին և արտաքին տեսքի մեջ՝ նոր անիվներ, փոխանցումատուփ, հզորության մեծացում (234 ձիաուժից 238 ձիաուժ)։ Թարմացված շարժիչը այժմ համապատասխանում էր CARB ULEV-II արտանետվածքի չափանիշներին։ Ավելացվել էին նաև առջևի անվտանգության բարձիկներ և կողային բարձիկներ։
2004 թվականին ավելացվել է Bluetooth համակարգ։
2005-2007
2005 թվականին իրականացվեց երկրորդ վերաձևավորումը։ Ավելացան ռադիատորի նոր քրոմային վանդակաճաղը, ետևի լուսային լապտերները, թարմացած շարժիչը, տեղադրվեց VVT-i համակարգը, որի հիման վրա մեծացավ հզորությունը՝ 238 ձիաուժից դառնալով 278 ձիաուժ։ 2007 թվականին թողարկվեց սահմանափակ տարբերակը՝ 400 ավտոմեքենայով, Limited Edition։ Արտաքինից այն կարելի է ճանաչել իր «Black Onyx» գույնով, 18 դյույմանոց անիվներով՝ ծածկված «Liquid Graphite»-ով, քրոմապատված բռնակներով և պատուհանների տակ դրված պահոցներով, քրոմապատ խլացուցիչով և առջևի դռների վրա գրված «Limited Edition» գրությամբ։
2007-2010
Ավտոմեքենայի նոր սերունդը ցուցադրվել է 2007 թվականի ապրիլին Նյու Յորքի ավտոսրահում։ LX 570-ը զգալիորեն տարբերվում է իր նախորդից։ Քիչ հետո՝ 2007 թվականի սեպտեմբերին, ցուցադրվեց նրա անալոգը՝ Toyota Land Cruiser 200-ը։ Ամենագնացը դարձել էր 102մմ-ով երկար և 25մմ-ով լայն։ Անիվային հիմքը մնացել էր նույնը։ Ինչպես Toyota Tundra-ի դեպքում, այստեղ ևս կցովի սարքը կառուցված էր շրջանակով։
2010-2012
2010 թվականին Lexus LX-ը ստացավ փոքր թարմացում՝ նոր բախարգել (бампер): Նաև եղավ թարմացում սպորտային տարբերակի համար։
2012-2015
2012 թվականին Lexus LX-ը ենթարկվեց աննշան վերաձևավորման։ Ավտոմեքենան ստացավ ռադիատորի նոր վանդակաճաղ, բախարգել, լուսարձակներ և հետևի լապտերներ։
2015-ներկա ժամանակներ
2015 թվականին կատարվեց էական վերաձևավորում։ Ավտոմեքենան ստացավ նոր ինտերիեր և փոփոխություններ տանիքի հատվածում ։ Վերաձևավորված տարբերակը ցուցադրվել է 2015 թվականի օգոստոսին US Pebble Beach Concours d'Elegance-ում ։
Շարժիչներ
LX 570-ը բոլոր տեսակներից տարբերվում է իր 5.7 լիտրանոց V8 և 367 ձիաուժ հզորությամբ շարժիչով։ 2015 թվականի վերաձևավորումից հետո Ռուսաստանում, Ուկրաինիայում և Նոր Զելանդիայում ավտոմեքենան ներկայացվում է 4.5 լիտր տարողությամբ V8 (272 ձիաուժ հզորությամբ), 5.7լ բենզին և 4.5լ դիզել շարժիչներով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2000-ականների ավտոմեքենաներ Կատեգորիա:2010-ականների ավտոմեքենաներ Կատեգորիա:Ճապոնական ապրանքանիշեր Կատեգորիա:Ամենագնացներ
Այգուտ
Այգուտ, գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Գեղարքունիքի մարզի Ճամբարակ համայնքում ։
Միափորի լեռների հարավային լանջին, Գետիկի հովտում։ Մարզկենտրոն Գավառից գտնվում է 93 կմ հյուսիս-արևելք։ Այգուտ է վերանվանվել 1991 թվականի ապրիլի 3-ին։ Տեղակայված է ծովի մակերևույթից 1420 մետր բարձրության վրա։ Գյուղը գտնվում է մարզի ամենամեծ անտառում, աչքի է ընկնում հարուստ բուսաշխարհով և մրգատու ծառերով ։
Բնակչություն
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Այգուտի մշտական բնակչությունը կազմել է 911, առկա բնակչությունը` 776 մարդ ։ Գյուղը նախկինում բնակեցված է եղել ադրբեջանցիներով Այգուտի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ, դաշտավարությամբ և այգեգործությամբ։
Տրուդ
Ֆրուդ կամ Տրուդ (Þrúðr), Տորի և Սիֆի դուստրը։ Վալկիրաներից մեկը սկանդինավյան դիցաբանությունում։ Հանդիպում է Ալվիսի և ասերի խնամիության հետ կապված ավանդություներում։
Աֆրիկյան գոմեշ
Աֆրիկյան գոմեշ կամ սև գոմեշ, գոմեշի տեսակ, որը լայնորեն տարածված է Աֆրիկա մայրցամաքում։ Լինելով գոմեշների ենթաընտանիքի տիպիկ ներկայացուցիչ՝ աֆրիկյան գոմեշը բավականին ինքնատիպ է և միակ տեսակով առանձնանում է Syncerus ցեղից (գոմեշների ենթաընտանիքի միակ ներկայացուցիչն է, որը տարածված է Աֆրիկայում)։
Տրուդ
Կատեգորիա:Գերմանական դիցաբանություն
Աֆրիկյան գոմեշ
Աֆրիկյան գոմեշը մեզ հայտնի ամենամեծ ցլի տեսակն է ։ Խոշոր չափեր ունեցող չափահաս արուների ընդհանուր զանգվածը երբեմն հասնում է 900-1000 կիլոգրամի, իսկ ենթաընտանիքի անհատ ներկայացուցիչներինը՝ 700 կիլոգրամի (ոչ հազվադեպ)։ Երբեմն հանդիպում են ծեր գոմեշներ, որոնց քաշը հասնում է մինչև 1200 կիլոգրամի ։ Չափահաս արուների հասակը կազմում է մինչև 1,8 մետր, իսկ մարմնի երկարությունը՝ 3-3,4 մետր։ Աֆրիկյան գոմեշների որոշ տեսակներ լինում են զգալիորեն ավելի փոքր չափերի։ Ի տարբերություն սավաննաներում տարածված տեսակների՝ աֆրիկյան գոմեշի ենթատեսակներից անտառային գոմեշներն ունեն ավելի փոքր մարմնի չափեր։
Աֆրիկայում տարածված այլ խոշոր կենդանիների համեմատ աֆրիկյան գոմեշների պոպուլյացիաները համեմատաբար ավելի լավ են պահպանվել, սակայն այս տեսակի դեպքում ևս զգացվում է մարդու բացասական ազդեցությունը։
Արտաքին տեսք
Աֆրիկյան գոմեշը պատված է սև կամ մուգ մոխրագույն գույնի նոսր, կոպտավուն բրդով։ Տարիքի ավելանալու հետ մեկտեղ կենդանու բուրդը ավելի է նոսրանում, իսկ ավելի ծեր առանձնյակների աչքերի շուրջը հայտնվում են սպիտակավուն շրջանակներ։
Գոմեշն ունի մարմնի հզոր կազմվածք՝ հնդկականի գոմեշի համեմատ մնդավի ավելի փոքր բարձրության հետ աֆրիկյան գոմեշի միջին քաշն ավելի մեծ է։ Աֆրիկյան գոմեշի գլուխը ցածրադիր է և նրա գագաթը գտնվում է մեջքի գծից ցածր։
Գոմեշի առջևի սմբակները ավելի մեծ են, քան հետևինը ։ Առջևի լայն սմբակները օգնում են կենդանուն պահել մարմնի առջևի ծանր հատվածը։ Գոմեշները ունեն վրձնաձև մազերով երկար պոչ։ Ականջները մեծ են և լայն, իսկ ականջների ծայրերը պատված են երկար բրդով։
Ինչպես մյուս նամեջ եղջյուրավորների, այնպես էլ աֆրիկյան գոմեշի մոտ լավ է արտահայտված սեռական դիմորֆիզմը. էգերը ի համեմատ արուների զգալի կերպով ավելի փոքր են։ Բացի չափերից, նրանք հաճախ տարբերվում են նաև մարմնի կազմվածքով, ավելի բարակ և կարճ կոտոշներով և երբեմն նաև գունավորմամբ (էգերի բրդի գույնը երբեմն ունենում է նաև շիկակարմրավուն երանգ)։ Գրեթե ամեն հոտում կարելի է հանդիպել նվազագույնը մեկ շիկակարմիր կամ շագանակագույն գոմեշի։
Աֆրիկյան գոմեշի կոտոշները շատ յուրահատուկ են։ Նրանց բնորոշ հիմնական առանձնահատկությունն այն է, որ չափահաս առանձնյակների մոտ կոտոշները սերտաճած են ճակատային հատվածում։ Երկու կոտոշների միջև եղած հեռավորությունը աֆրիկյան գոմեշների մոտ բավականին մեծ է։ Խոշոր չափերի տեսակների մոտ այդ հեռավորությունը կարող է գերազանցել նույնիսկ 1 մետրը։ Ոչ սեռահասուն և տարիքով փոքր գոմեշների մոտ ճակատի կոշտացած «վահանը» բացակայում է և դա ամբողջությամբ ձևավորվում է միայն 5-6 տարին լրանալուց հետո։
Ի համեմատություն՝ կովերի մոտ կոտոշների չափը այս գոմեշների կոտոշների չափերից փոքր են 10-20 տոկոսով, իսկ որպես այդպիսին սերտաճած «վահանը» բացակայում է ։ Անտառային գոմեշների կոտոշները շատ ավելի փոքր են և թույլ՝ ի տարբերություն սավաննաների գոմեշերը։ Անտառային գոմեշների մոտ գրեթե երբեք կոտոշները սերտաճած չեն, իսկ երկարությունը հասնում է մինչև 40 սանտիմետրի ։ Աֆրիկյան գոմեշներին բնորոշ է շատ վատ տեսողությունը։ Իրավիճակը շրջակա միջավայրում նա գնահատում է հիմնականում օգտագործելով նուրբ հոտառական ընկալիչները և որոշ չափով նաև լսողական օրգանները։
Գոմեշների ձայնը լսվում է հազվադեպ։ Ինչպես տնային կովը, այնպես էլ աֆրիկյան գոմեշը սկսում է ձայներ արձակել վտանգ զգալու, վիրավոր լինելու կամ ընդհանրապես՝ ծանր վիճակում հայտնվելու պարագայում։ Գոմեշները ունեն բավականին զարգացած հաղորդակցման համակարգեր։ Այս տեսակը ուսումնասիրող մասնագետները հայտնաբերել են տասնյակ տարբեր ազդանշանային ձայներ, որոնց միջոցով նրանք արտահայտում են ամենատարբեր կենդանական զգացմունքները ։
Վտանգ զգալու պարագայում նրանք բառաչում են բարակ ձայնով, ընդ որում, հոտի անդամները լսելով այդ ձայնը անմիջապես օգնության են շտապում ։ Հաղորդակցության մեջ կարևոր դեր է խաղում պոչի և գլխի շարժումը և այլ նմանատիպ շարժումներ ։
Դասակարգում և ենթատեսակներ
Աֆրիկյան գոմեշը բավական փոփոխական կենդանի է, որն է առիթ է տվել նախկինում կենդանուն խմբավորել զգալի քանակությամբ ենթատեսակնեով։ Մինչ 19-րդ դարը (մինչ վերջնականապես ստեղծվել է գոմեշի ժամանակակից դասակարգումը) որոշ հետազոտողներ առանձնացրել են մինչ 90 առանձին ենթատեսակներ ։
Ներկայումս բոլոր այդ տեսակները միավորվում են մեկ տեսակի՝ աֆրիկյան գոմեշի տեսակի մեջ, որն էլ կազմում է 4-5 լավ տարբերակելի ենթատեսակներ.
Աֆրիկյան գոմեշը միակ ժամանակակից գոմեշի ենթաընտանիքն է, որը տարածված է Աֆրիկայում։ Հեռավոր անցյալում՝ Պլեյստոցենի դարաշրջանի (50 000 տարի առաջ) Աֆրիկայում՝ Սահարայի հյուսիսում, տարածված է եղել հսկայական երկարակոտոշ գոմեշը, որից էլ սերում է աֆրիկյան գոմեշը։
Այդ գոմեշները ունեցել են շատ մեծ չափեր՝ 2 մետրանոց վզակոթ և հսկայական կոտոշներ, որոնք հասել են մինչև երեք մետրի։ Երկարակոտոշ գոմեշները անհետացել են 8-10 հազար տարի առաջ։ Դա համընկել է պլեյստոցենյան մի շարք խոշոր կենդանիների զանգվածային ոչնչացման հետ։ Ըստ հետազոտողների՝ ոչնչացումները չեն կարող լինել առանց մարդ արարածի միջնորդության ։
Տարածվածություն
Աֆրիկյան գոմեշների տարածման շրջանները շատ ընդարձակ են։ Դեռևս մեկ ու կես դար առաջ գոմեշները բնակվել են Սահարայի անապատից դեպի հարավ ընկած տարածքներում։ Ըստ ժամանակակից հետազոտությունների՝ նրանք կազմում են ամբողջ մայրցամաքի խոշոր սմբակավոր կենսազանգվածի 35 %-ը ։
Առավել լավ պահպահնվել են Աֆրիկայի հարավային և արևելյան հատվածներում՝ քիչ քանակությամբ մարդաշատ շրջաններում։
Աֆրիկյան գոմեշը զբաղեցնում է բազմազան կենսատոպեր՝ աֆրիկյան խիտ անտառներից մինչև ընդարձակ սավաննաներ։ Լեռնային բարձրադիր շրջաններում հանդիպում են մինչև 3000 մետր բարձրություններում։ Առավել տարածված են սավաննաներում, որտեղ կան ջրի, խոտերի և թփերի պաշարներ ։
Աֆրիկյան գոմեշների պոպուլյացիաները սերտորեն կապված են ջրի հետ և այդ իսկ պատճառով գրեթե երբեք չեն բնակվում ջրավազաններից հեռու տարածքներում։ Նրանք բնակվում են այն տարածքներում, որտեղ տարեկան տեղումների քանակը կազմում է 250 մմ-ից պակաս ։
Աֆրիկյան գոմեշները տարածված են Անգոլայում, Բենինում, Բոտսվանայում, Բուրկինա Ֆասոյում, Բուրունդիում, Գաբոնում, Գանայում, Գվինեայում, Գվինեա Բիսաույում, Զամբիայում, Զիմբաբվեում, Կամերունում, Քենիայում, Կոնգոյում, Սուդանում, Տանզանիայում, Տոգոյում, Ուգանդայում, Կենտրոնաաֆրիկյան Հանրապետությունում, Չադում, Լիբերիայում, Մալավիում, Մալիում, Մոզամբիկում, Նամիբիայում, Նիգերում, Նիգերիայում, Ռուանդայում, Սենեգալում, Սիերա Լեոնեում, Սոմալիում, Հարավային Սուդանում, Տանզանիայում, Կոտ դ'Իվուարում, Հասարակածային Գվինեայում, Եթովպիայում, ՀԱՀ-ում։ Նախկինում տարածված են եղել նաև Գամբիայում և Էրիթրեայում, իսկ Սվազիլենդում գտնվում է ռեինտրոդուկցիոն փուլում ։
Կենսակերպ և վարք
Աֆրիկյան գոմեշի իր կենսակերպով ունի շատ բնորոշ գծեր, որով նման է իր ցեղակից հանդիսացող հնդկական գոմեշին։
Ուշ երեկոյից մինչև լուսաբաց նա արածում է, իսկ օրը հիմնականում անցկացնում է ծառերի ստվերում կանգնելով և նստելով։ 19-րդ դարի բրիտանացի հայտնի ճանապարհորդ Ֆրեդերիկ Սելուսը ճշգրիտ կերպով նկարագրել է աֆրիկյան գոմեշի առօրյան.
Շիշիմորովո (գյուղ, Ստարոռուսկի շրջան)
Շիշիմորովո (Шишиморово), գյուղ Ռուսաստանի Նովգորոդի մարզի Ստարոռուսկի շրջանի կազմում։
Պուրզեմա
Պուրզեմա (Пурзема), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Արխանգելսկի մարզում։ Գետաբերանը տեղակայված է Նիզմա գետի ձախ ափին՝ 67 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 42 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ հյուսիսային Դվինա գետն է, գետի ենթաավազանը Վիչեգդա և Վագա գետերն են։ Գետի գետային ավազանը Հյուսիսային Դվինան գետն է՝ մինչև հյուսիսային Դվինի միախառնման կետը։ Գետավազանը՝ Հյուսիսային Դվինա։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Դվինսկո Պեչարսկի ավազանային շրջանի գետեր
Աղբերք
Աղբերք գյուղ, գտնվում է Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզի Արտանիշ թերակղզու հյուսիսում՝ Արեգունի լեռնաշղթայի հարավարևելյան կողմում։
Անվանում
Բնակավայրի պատմական անվանումը հայտնի չէ։ 19-րդ դարի սկզբներին թուրքական քոչվոր ցեղերը բնակություն են հաստատում գյուղում՝ այն անվանելով մոտակայքում գտնվող ստորջրյա աղբյուրների պատվին՝ Աղբուլախ, որը թուրքերենից թարգմանաբար նշանակում է սպիտակ աղբյուր։ 1991 թվականի ապրիլի 3-ին բնակավայրը պաշտոնապես վերանվանվել է Աղբերք ։
Աշխարհագրություն
Աղբերքը գտնվում է Արեգունի լեռների հարավարևելյան մասից դեպի Արտանիշի թերակղզի տանող ճանապարհի վրա՝ մարզկենտրոն Գավառից 68 կմ հյուսիս-արևելք։ Ծովի մակերևույթից բարձր է 2150 մ ։
Պատմություն
Գրավոր հիշատակություններ գյուղի մասին չեն պահպանվել։ Դա պայմանավորված է նրանով, որ խզվել է կապը բնակավայրի մոռացված բուն հայկական և վերջին 150 տարիների ընթացքում շրջանառվող անվան միջև։ Գրավոր աղբյուրներում Ալբուլաղ անվամբ առաջին անգամ հիշատակվում է 19 դարի առաջին կեսերից, սակայն գյուղում պահպանված նյութական մշակույթի հուշարձանների մնացորդները վկայում են բնակավայրի գոյությունն առնվազն ուշ միջնադարից ։
Բնակչություն
Ըստ պահպանված հայկական գերեզմանական հուշարձանների՝ Աղբերք գյուղը հայաբնակ է եղել 17-18 դարերում։ 1604 թվականից Շահ Աբասի բռնագաղթի հետևանքով գյուղը դատարկվել է բնիկներից։ Հետագայում՝ 1829 - 1830- ական թվականներին գյուղում հաստատվում են Սարուխանից տեղափոխված մի քանի թուրքեր (վերջններիս պատկանող գերեզմանոցում առկա արձանագիր քարերի հնագույնը կրում է հիջրի 1314) Հայտնի էր, որ գյուղաբնակ թուրքերը հետ չէին մնում իրենց ցեղին հատուկ արարքներից։ Նրանք ավերում, թալանում, կողոպտում և սպանում էին շրջանի խաղաղ բնակչությանը, ինչպես նաև ոչնչացնում նրանց ստեղծած արժեքները։ Դեռևս 1862 - 1863 թվականներին շրջանում ուսումնասիրություններ կատարած Մ. Սմբատյանցն այդ ամենի մասին նշում է. Իրավիճակը նույնն էր նաև 20-րդ դարի սկզբին։ Սևանի ավազանում թուրքերի՝ հաճախակի դարձած ավազակային հարձակումներին վերջ տալու նպատակով 1917 թվականի ամռանը ռուսական բանակը, որոշակի գործողություններ է ձեռնարկում։ 1991 թվականի մայիսին, այստեղ են հաստատվում տեղահանված գետաշենցիները, իսկ 1992 թվականի օգոստոսին՝ արծվաշենցիները։ Աղբերքի ազգաբնակչության փոփոխությունը.
Տնտեսություն
Բնակչությունը զբաղվում է անասնաբուծությամբ, ծխախոտագործությամբ և դաշտավարությամբ։
Պատմամշակութային կառույց
Գյուղից հյուսիս պահպանված է հայկական հին գերեզմանոց (17-18 -րդ դարեր)։ Վերջին տարիներին կատարված տարաբնույթ աշխատանքների ժամանակ տեղաբնակ հայերը հայտնաբերել են տների և գոմերի որմերում օգտագործված 5 (2-ը արձանագիր) միավոր խաչքար կամ խաչքարի բեկոր։ Ըստ ոճական առանձնահատկությունների՝ բոլորն էլ թվագրվում են 17-18-րդ դարերով։ 1988 թվականից հետո հայկական նոր գերեզմանոց է գոյացել գյուղից մոտ 150 մ արևմուտք ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գեղարքունիքի մարզի գյուղեր