cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Չագան-Բուրգազի
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կատուն գետն է, գետի ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։ Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Օլեշենկա (Չերյոխի վտակ)
Օլեշենկա (Олешенка), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Յարոսլավլի մարզով։ Գետաբերանը գտնվում է Չերյոխի գետի ձախ ափից 38 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը կազմում է 14 կմ։
Ջրագրության տվյալներ
Ըստ աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի՝ ջրային բաժնի տարածքում Ռուսաստանի Դաշնության պատրաստած դաշնային գործակալության ջրային ռեսուրսների՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Պալացցո Լորեդան
Պալացցո Լորեդան (Palazzo Loredan in Campo San Stefano), պալատ իտալական Վենետիկ քաղաքում, Մեծ ջրանցքի Սան Մարկո շրջանում։ Պալացցո Լորեդանը գտնվում Սանտո Ստեֆանո հրապարակի հարավային մասում։
Պատմություն
Սկզբնապես այդ տեղում կանգնած էր Մաչենիգոյի ընտանիքի գոթական պալատը։ 1536 թվականին այն ձեռք է բերվել Լորեդան ընտանիքի կողմից և վերակառուցվել Վերածննդի ոճով (ճարտարապետ Անտոնիո դել Աբոնդի)։ Վենետիկի հանրապետության անկումից հետո Լորեդան ընտանիքը վաճառել է շենքը։ 19-րդ դարում այնտեղ տեղակայվել են ռազմական նախարարությունն ու այլ գերատեսչություննե ։ 1891 թվականից մինչ օրս պալացցոն գտնվում է Վենետիկի գիտությունների, նամակների և արվեստի ինստիտուտում (Istituto veneto di scienze, lettere ed arti):
Շենքի ինտերիերը զարդարում են Յակոպո Պալմա կրտսերի, Անտոնիո Վասիլակկայի և այլ վարպետների որմնանկարները ։
Երկրորդ պալացցոն, կրելով նույն անունը, կամ Կա' Լորեդան, գտնվում է Մեծ ջրանցքում՝ Պալացցո Դանդոլոյի և Կա Ֆարսետիի միջև։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վենետիկի պալատներ Կատեգորիա:Վենետիկի տեսարժան վայրեր
Քուչակ (այլ կիրառումներ)
Քուչակ անվանումը կարող է վերաբերել.
Քուչակ (գետ)
Քուչակ, գետ Հայաստանի Արագածոտնի մարզում։ Սկիզբ է առնում Արագած լեռան արևելյան լանջերից և Քուչակ գյուղից 2 կմ հյուսիս-արևելք թափվում Ապարանի ջրամբար։ Երկարությունը՝ 13 կմ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արագածոտնի մարզի գետեր
Մորոսկո թատրոն
Մորոսկո թատրոն (The Morosko Theatre), բրոդվեյան թատրոն, գտնվել է Թայմս Սքվերի մոտակայքում, Նյու Յորքում, գոյություն է ունեցել 1917-1982 թվականներին։ Թատրոնի հեղինակությունը, յուրաքանչյուր թատերաշրջանին ներկայացվող նոր պիեսների մակարդակն այնքան բարձր էր, որ երբ առաջ է գալիս այն փակելու և տեղում ժամանակակից հյուրանոց կառուցելու հարցը, տեղի են ունենում հանրային սուր քննարկումներ և անգամ` դատական պրոցեսներ, ինչի արդյունքում, սակայն, թատրոնը փակվում է չորս այլ թատրոնների հետ, որոնք հայտնվել էին կառուցապատման գոտում ։ Այսպես հայտնի թատրոնը, որտեղ իրենց առաջնախաղն են ունեցել այնպիսի հայտնի հեղինակների գործեր, ինչպիսիք են Յուջին Օ՛Նիլը, Ֆրիդրիխ Դյուրենմատը, Արթուր Միլլերը, Թենեսի Ուիլյամսը, Բեռնարդ Շոուն, Վուդի Ալենը, որոնց աշխատանքները արժանացել են ամենահեղինակավոր Պուլիցերյան մրցանակին, մնացել է միայն լուսանկարների վրա։
Պատմություն
Թատրոնի շենքը, որ գտնվում էր «Արևմտյան 45-րդ պողոտա, 217 տուն» հասցեում, նախագծել է ճարտարապետ և դիզայներ Հերբերտ Կրապը, Շուբերտ եղբայրների նախագծով, ովքեր թատրոնների մեծ ցանց ունեին ամբողջ Ամերիկայում։ Թատրոնը ստեղծվում էր հատուկ որպես նոր աշխատավայր Լոս Անջելեսից ժամանած թատերական պրոդյուսեր Օլիվեր Մորոսկոյի համար, ով նաև նախկին բեմադրիչ էր և դրամատուրգ։ Մորոսկոն բավականին մեծ ծառայություններ էր մատուցել Շուբերտ եղբայրներին, դրա շնորհիվ ի երախտագիտություն պրոդյուսերին նրանք պայմանագիր են կնքում և նորակառույց թատրոնի ղեկավարությունը հանձնում Մորոսկոյին, իսկ թատրոնն էլ կոչում «Մորոսկո թատրոն»։ Թատրոնը տեղավորում էր 1009 հանդիսական. այդքան ընդարձակ դահլիճները Բրոդվեյում շատ չեն ։ 1917 թվականի փետրվարի 4-ի փակ առաջնախաղի հետո, արդեն հաջորդ օրը թատրոնն իր դռներն է բացել հանրության առաջ։ Առաջին աշխարհամարտի ամենաթեժ շրջանում թատրոնը բացվել է «Կանարյան խրճիթներ» մյուզիքլի ցուցադրությամբ։ Մյուզիքլի տեքստի հեղինակն էր ինքը` Մորոսկոն ։ Մեծ դեպրեսիայի տարիներին Շուբերտ եղբայրներն ստիպված էին թատրոնը վաճառել։ Օլիվեր Մորոսկոն փորձում է կարիերան կառուցել Հոլիվուդում։ Սակայն թատրոնը շարունակում է իր գործունեությունը։ Ներկայացումները երբեմն կարևոր ու հաջողված էին, երբեմն` ոչ այնքան։ Թատրոնի ղեկավարները փոխվում էին։ Վերջին ղեկավարները որոշում են Մանհեթենի այդ թանկարժեք հողատարածքը վաճառել «Մարիոթ Մարքիզ» 49 հարկանի հյուրանոցի կառուցման համար։ Եվ չնայած թատերախմբի ու Բրոդվեյի ազդեցիկ թատերական գործիչների հակադրությունը երկար ու հաստատակամ էր , թատրոնի ղեկավարների որոշումը փոխել չի հաջողվում, և 1985 թվականին դրա փոխարեն հայտնվում է երկնաքեր։ Նոր շենքի երրորդ հարկում է գործում բրոդվեյան «Մարքիզ թատրոն»-ը` որպես բիզնեսի ու մշակույթի միջև կայացած փոխզիջում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1917 հիմնադրումներ Նյու Յորք նահանգում
Փոքր Օվրիյա
Փոքր Օվրիյա (Малая Оврия), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում։Գետաբերանը տեղակայված է Օվրիյա գետի աջ ափին՝ 6 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 15 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Բարենցի Սպիտակ ծովի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Կեմ գետի ակունք է սկսած Յուշկոզերսկի հիդրոհանգույցից մինչև Կրիվոպորոժսկի հիդրոհանգույց, գետի ենթաավազանը բացակայում է։ Գետի գետային ավազանը Կոլսկի թերակղզին և Կարելիի, թափվում է Սպիտակ ծով։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Խաչեն (այլ կիրառումներ)
Խաչեն, կարող է վերաբերել.
Թերթաբեղիկավորներ
Թերթաբեղիկավորներ, բզեզների մեծ ընտանիք։ Հայտնի է մոտ 20 հազար, Հայաստանում՝ 23 տեսակ՝ եգիպտացորենի հնգատամը (Pentodon idiota), անդրկովկասյան ռնգեղջյուրը (Oryctes latipennis), կովկասյան մայիսյան բզեզը և այլն։ Տարածված են ամենուրեք, հատկապես՝ արևադարձերում։
Արտաքին կառուցվածք
Մարմինը հաստ է, խոշոր, երկարությունը՝ 2-150 մմ, մերկ կամ ծածկված մազիկներով, խոզաններով, թեփուկներով։ Բեղիկները ծնկաձև են, հատվածավոր, վերջին 3-7 հոդերը մի կողմից թիթեղաձև լայնացած են և կազմում են անհամաչափ գուրզ, որը կարող է բացվել հովանոցի նման։ Գլուխն ազատ է, ակնառու՝ վերևից, առջևի ոտքերը փորող են (այդպիսին կարող են լինել նաև միջին և հետևի ոտքերը), թաթերը կազմված են 5 գլանաձև հոդերից։
Սննդառություն
Սնվում են բույսերի վերգետնյա մասերով, գոմաղբով, բուսական մնացորդներով։
Տնտեսական նշանակություն
Որոշ տեսակներ (օրինակ՝ կովկասյան մայիսյան բզեզը) մեծ վնաս են հասցնում տնկարկներին, անտառներին, մյուսները հողում զարգացող արմատակերներ են՝ գյուղատնտեսության լուրջ վնասատուներ։ Առանձին տեսակներ հաճախ ընկնում են ջրամբարները, կեղտոտում ջուրը և կարող են տարածել զանազան հիվանդություններ, որոշները որդերի (հելմինթներ) միջանկյալ տերեր են։
Կատեգորիա:Բզեզներ
Քուռակաջուր (գետ)
Քուռակաջուր, գետակ Հայաստանի Սյունիքի մարզում, Գեղի գետի օժանդակը։ Սկիզբ է առնում Զանգեզուրի լեռների արևելյան լանջերից և Գետիշեն գյուղից արևելք միախառնվում մայր գետին։ Երկարությունը՝ 5 կմ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի գետեր Կատեգորիա:Գեղի գետի վտակներ
Ուսուցվող ավտոմատ համակարգ
Ուսուցվող ավտոմատ համակարգ, ուսուցվող մեքենա, ինքնահարմարվող համակարգ, որի կառավարման ալգորիթմը կառավարման արդյունքների գնահատմանը համապատասխան փոփոխվում է այնպես, որ ժամանակի ընթացքում բարելավվում են համակարգի բնութագրերը և գործողության որակը։ Ուսուցումը համակարգի վրա բազմակի ներգործելու և ներգործման ազդեցությունները ճշտելու պրոցես է, որն իրականացնում է մարդը կամ ավտոմատը։ Եթե ուսուցումը կատարվում է առանց արտաքին ուսուցանող հարմարանքի, ապա համակարգն անվանում են ինքնուուցվող։ Ուսուցումն իրականացվում է ալգորիթմների օգնությամբ, որոնք իրականացվում են հաշվողական տեխնիկայի միջոցներով՝ թվանշանային կամ անալոգային հաշվողական մեքենաներով կամ էլ հիբրիդային հաշվողական համակարգերով։ Առավել մանրամասն է ուսումնասիրված պատկերների ճանաչման, նույնացման, ֆիլտրման և կառավարման ուսուցվող ավտոմատ համակարգ։
Կատեգորիա:Մեքենաներ
Կուիզա
Կուիզա (Couiza), համայնք Ֆրանսիայի Օկսիտանիա մարզի Օդ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 1209 մարդ, բնակչության խտությունը` 178.58 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 6.77 կմ² տարածք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 593 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 384-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 209։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 64,8 %։ 384 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 328 անձ (173 տղամարդ և 155 կին)։ Գործազուրկ են եղել 56 անձ (21 տղամարդ և 35 կին)։ 209 անաշխատունակներից 43-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 97-ը` թոշակառուներ, իսկ 69-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Աճպարար (մուլտֆիլմ)
«Աճպարար» (The Illusionist, L'Illusionniste), Սիլվեն Շոմեի երկրորդ լիամետրաժ մուլտիպլիկացիոն ֆիլմը, որը թողարկվել է 2010 թվականին ։ Մուլտֆիլմը նկարահանվել է մուլտիպլիկատորների միջազգային Django Films խմբի էդինբուրգյան կինոստուդիայում։ Մուլտֆիլմի բյուջեն գնահատվել է մոտ 11 միլիոն ֆունտ ստեռլինգ, իսկ ֆինանսավորումը տրամադրել է Pathe Pictures ընկերությունը ։ Ֆիլմը նվիրված է սցենարիստի դստեր՝ Սոֆի Տատիշչևի հիշատակին։
Սյուժե
Աճպարարությունը բեմարվեստի չափազանց հազվադեպ և «սպառվող» տեսակներից է։ Գլխավոր հերոսի՝ Տատիշչև ազգանունով ֆրանսիացու տաղանդը սկսում է մարել բազմաթիվ ռոք աստղերի լույսի ներքո, և այժմ գլխավոր հերոսը ստիպված է հանդես գալ կիսալքված թատրոններում, քաղաքային այգիներում, կասկածելի սրճարաններում։ Եվ ահա մի անգամ Շոտլանդիայի արևմուտքում գտնվող գյուղական գարեջրատներից մեկում աճպարարը հանդիպում է Էլիս անունով մի աղջկա։ Մաքրություն անելով աճպարարի սենյակի կողքին՝ աղջիկը օճառի մի փոքր կտոր է գցում, որը վերցնում է աճպարարը և վերադարձնում է որպես օճառի արդեն ավելի մեծ, նոր կտոր։ Նկատելով, որ աղջկա կոշիկներն արդեն անպիտան են, աճպարարը նրա համար գնում է մի զույգ հողաթափ։ Իսկ որպեսզի աղջիկը իրեն պարտական չզգա, ձևացնում է՝ իբր կոշիկի տուփը հայտնվում է հենց այնպես, ուղղակի թաշկինակի միջից։ Էլիսը, որպես շնորհակալություն, լվանալու է վերցնում «հրաշագործի» բոլոր վերնաշապիկները, չնայած նա աշխատում է բացատրել, որ աղջիկը պարտավոր չէ դա անել։
Գյուղի բնակիչները ընդհանրապես նման չեն լինում քաղաքաբնակներին. լինելով ավելի միամիտ՝ նրանք հավասարապես զարմանում են թե՛ աճպարարի հնարքներից, թե՛ էլեկտրականությունից (դեպքերը զարգանում են կղզ էլեկտրաֆիկացնելուն նվիրված տոնակատարության ժամանակ)։ Էլիսը կարծում է, որ նրա հնարքները ամենաիրական հրաշքներն են, բայց այն պատճառով, որ նա խոսում էր անգլերեն, չի հաջողվում բացատրել այդ։
Աղջիկը Աճպարարի հետևից թաքուն գնում է Էդինբուրգ։ Սակայն լաստի վրա պարզվում է, որ նա տոմս չունի։ Եվ Աճպարարը կրկին «կախարդական» ձևով փրկում է նրան։ Էդինբուրգում նրանք հանգրվանում են թատերական հյուրանոցում։ Աճպարարը փոքր պայմանագիր է ունենում արտահաստիքային թատրոնի հետ, բայց գումարը հազիվ է բավականացնում, որ գնեն ամենաանհրաժեշտը։ Էլիսը սկսում է տնօրինել Աճպարարի տնտեսությունը։
Երևում է, որ նա այժմ համարում էր, որ ամեն մի հաջող գործ իր ընկերոջ «կախարդական միջամտություն» հետևանքն է։ Աճպարարը շատ ուրախ է, որ աղջիկն իրեն ոգևորում է, ընդ որում, որ Էլիսը բարի սիրտ ուներ։ Նա աղջկան նվիրում է տարբեր շքեղ նվերներ, որոնք նա ստանում էր «ոչ մի տեղից»։ Ամեն կերպ աշխատելով չհիասթափեցնել իր Էլիսին՝ հրաշագործը ոչ մի կերպ չի կարողանում ասել նրան, որ իրականում կախարդանք չկա, որ ծախսում է փողը՝ նրան մատուցելով այն, ինչ տեսնում է խանութի ցուցափեղկերին։ Փողը ծայրահեղ ձևով չէր հերիքում, և հրաշագործը տեղավորվում է գիշերային աշխատանքի՝ թաքուն հեռանալով, երբ աղջիկը քնած էր։
Աստիճանաբար Էլիսը փոխվում է։ Գյուղական միամիտ աղջկանից նա վերածվում է քաղաքի նորաոճ աղջկա։ Մտածելով, որ «հրաշագործը» ամեն դեպքում «օդից» վերցնում է այն, ինչ ուզում է, նա ընդունակ չի լինում գնահատել այն զոհաբերությունները, որոնց հանուն իրեն գնում էր ծեր մարդը։ Նույնիսկ հյուրանոցի հարևանների համար նա ավելին էր ցանկանում։ Բայց Էդինբուրգին էլ է հասնում էստրադայի մոդայիկ ալիքը։ Ծաղրածուները, ակրոբատները, հրաշագործները, աճպարարները արագորեն կորցնում էին իրենց ճանաչումը և մեկը մյուսի հետևից հայտնվում են փողոցում։ Աճպարարը չի խուսափում ոչ մի աշխատանքից, լինի դա ներկարարություն, ավտոմեքենաների լվացում թե խանութի ցուցափեղկից աճպարարություն։
Երբ Էլիսը դառնում է չափահաս, սիրահարվում է։ Հասկանալով դա՝ աճպարարը որոշում է թողնել նրան։ Հրաշագործը հիմա ոչ մեկի առջև չէր ձևացնում։ Հեռանալիս նա աղջկա համար հրաժեշտի նամակ է թողնում, որտեղ խոշոր տառերով գրված էր այն, որ ինքը այդքան ժամանակ փորձում էր ասել. «Հրաշագործներ չկան» (Magicians do not exist): Կեղծիքի քողը պատռվում է, և հիմա Աճպարարը շարունակում է ապրել իր նախկին թափառական կյանքով...
Ֆիլմի վերջում աճպարարը գնում է նոր վայր։ Նրա հետ նույն կուպեով գնում է մայր փոքրիկ աղջկա հետ։ Աճպարարը տեսնում է, թե ինչպես է աղջիկը նկարում և վայր գցում մատիտը։ Աճպարարը երկար, նոր մատիտ էր թաքցնում ձեռքերի մեջ, ապա վերցնում է աղջկա մատիտը, որպեսզի աղջկան աճպարարություն ցույց տա, թե ինչպես փոքրիկ մատիտը դարձավ նոր։ Բայց վերջին րոպեին նրան է վերադարձնում փոքրիկ մատիտը։
Ստեղծման պատմություն
Մուլտֆիլմի հիմքում ընկած է ֆրանսիացի միմ, դերասան և ռեժիսոր Ժակ Տատի սցենարը՝ որպես անձնական նամակ ուղղված իր մեծ աղջկան (այժմ՝ հանգուցյալ)։ Համագործակցել է հայտնի սցենարիստ Ժան Կլոդ Կարյերի հետ «Իմ հորեղբայրը» և «Զվարճանքի ժամանակը» ֆիլմերում։ Սցենարը Շոմեին տվել է Տատիի փոքր աղջիկը՝ Սոֆի Տատիշչևը, երբ Շոմեն խնդրել է օգտագործել Տատիի «Տոնական օր» ֆիլմի կադրերից մեկը իր «Եռյակը Բելվիվից» մուլտֆիլմում։ Տատիշչևը առաջարկել է դրանից մուլտֆիլմ ստեղծել, քանի որ նա չէր ցանկանա, որ իր հոր դերը դերասան խաղար։
Մուլտֆիլմի գլխավոր հերոսը հանդիսանում էր Տատիի մուլտիպլիկացիոն տարբերակը, որի անիմացիայով անձամբ զբաղվել է Շոմեն։ Սյուժեն պտտվում է աճպարարի անհաջողությունների շուրջ, որն ընկնում է փակ հասարակությունում և հանդիպում աղջկա, որը համոզված էր, որ նա իսկական հրաշագործ է։ Մուլտֆիլմի իրադարձությունները տեղի են ունենում 1950-ական թվականների վերջերին Շոտլանդիայում։
Մուլտֆիլմի առաջին կադրերը ցուցադրվել են Կաննի կինոփառատոնում 2008 թվականին։
Առաջին անգամ ցուցադրվել է Բեռլինի կինոփառատոնի ժամանակ 2010 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:2010 մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական ֆիլմեր Կատեգորիա:2010 ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսիական կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Ամերիկյան կատակերգական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Warner Bros. ֆիլմեր Կատեգորիա:Լիամետրաժ անիմացիոն ֆիլմեր Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր կրկեսի մասին Կատեգորիա:StudioCanal ֆիլմեր
Չագան-Ուզուն (գետ)
Չագան-Ուզուն (գետ) (Чаган-Узун (река)), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Ալթայի երկրամասում, Ալթայի Հանրապետությունում։ Գետաբերանը տեղակայված է Չույա աջ ափով՝ 171 կմ հեռավորության վրա։ Գետի երկարությունը 65 կմ է։ Լողավազանից հեռու է 1170 կմ²։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Վերին Օբի ավազանային շրջանին, գետի ջրատնտեսային տեղամասը Կատուն գետն է, գետի ենթաավազանը Բիա և Կատուն գետերն են։ Գետի գետային ավազանը (Վերին) Օբ գետն է՝ մինչև Իրտիշի հետ միախառնման կետը։ Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր Կատեգորիա:Վերին Օբի ավազանային շրջանի գետեր
Շաբցիգեր (պանիր)
Շաբցիգեր, շվեյցարական պանիր, որը բացառապես պատրաստում են Շվեյցարիայի Գլարուս կանտոնում։ Այն համարվում է կանաչ պանիր. այդ գույնին պանրատեսակը պարտական է նրան, որ կաթի մեջ ավելացնում են հացհամեմի բողբոջներ։ Շաբցիգերը հիմնականում օգտագործում են քերած վիճակում՝ այլ կերակուրների հետ մեկտեղ (բուտերբրոդ, լապշա, ֆոնդյու)։
Պանրի արտադրությամբ զբաղվում է Geska (Gesellschaft Schweizer Kräuterkäse-Fabrikanten) ընկերությունը։ Համաշխարհային վաճառքում օգտագործվում է Շվեյցարական կանաչ պանիր բրենդը։ ԱՄՆ-ում և Կանադայում հայտնի է նաև Sap Sago անվանումով։
Պատրաստում
Շաբցիգեր պանրատեսակը պատրաստվում է յուղազերծված կովի կաթից և երկնագույն հացհամեմի բողբոջներից։ Այդ խառնուրդը տաքացվում է մինչև 90 °C, որից հետո ավելացվում է կիտրոնաթթու և քացախաթթու։ Դրանից հետո ձևավորվում է Ziger անունով շիճուկը։ Հետո մակարդը տեղափոխում են կոնաձև կաղապարների մեջ և թողնում շուրջ մեկ շաբաթ։ Հետագայում կոները չորացնում են երկուսից վեց ամիսների ընթացքում։ Արդյունքում ստացվում է կարծր, կանաչավուն, բուրավետ պանիր՝ ուժեղ արտահայտված համով ։
100 գրամ պանիրը պարունակում է 33 գրամ սպիտակուցներ և գրեթե մեկ գրամ ճարպեր։ Այս պանրատեսակում իսպառ բացակայում են ածխաջրերը և լակտոզները։ Էներգետիկ արժեքը կազմում է շուրջ 137 կկալ։
Պատմություն
Շաբցիգեր պանիրը համարվում է Շվեյցարիայի ամենահին բրենդային պանիրը, որը պաշտոնական գրանցում է ստացել Գլարուս կանտոնում 1772 թվականին ։
Առաջին անգամ այս տեսակի պանիրը պատրաստվել է գլարուսյան վանական-ճգնակյացների կողմից դեռևս VIII դարում։ Պանրի մանրամասն պատրաստման բաղադրատոմսը հրատարակվել է 1463 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կովի կաթից պանիրներ Կատեգորիա:Պանիրներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Շվեյցարական պանիրներ Կատեգորիա:Շվեյցարական խոհանոց
Հրանդ Անդրեասյան
'''Հրանդ Գ. Անդրեասյան''' (19-րդ դար, Օրդու, Տրապիզոնի նահանգ - 1944, Բեռլին), հայ արվեստաբան։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ արվեստաբաններ
Վազգեն Գևորգյան
Վազգեն Ասքանազի Գևորգյան, հայ գրականագետ, թարգմանիչ, դոցենտ, պրոֆեսոր , Ստեփան Զորյանի անվան մրցանակի 1980 թվականի դափնեկիր (Գրիգոր Նարեկացու «Մատյան ողբերգության» պոեմի թարգմանության համար), ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1976 թվականից։
Կենսագրություն
1942-1944 թվականներին ծառայել է Կարմիր բանակում, մասնակցել Հայրենական մեծ պատերազմին։ 1945 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը։ 1946—1950 թվականներին սովորել է նույն համալսարանի ասպիրանտուրայում ։ 1950 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն և մինչև 1984 թ. գրաբար է դասավանդել ԵՊՀ հայոց լեզվի ամբիոնում, իսկ 1985 թվականից մինչև կյանքի վերջը՝ հայոց լեզվի պատմության ամբիոնում։
1994-1995 ուսումնական տարում Երուսաղեմի Հայոց պատրիարքարանի հրավերով Վ. Գևորգյանը գրաբար է դասավանդել Երուսաղեմի Ալեք և Մարի Մանուկյանների անվան ժառանգավորաց վարժարանում և ընծայարանում։
Հիշատակ
Նրա անունով է կոչվում ԵՊՀ հայ բանասիրության ֆակուլտետի լսարաններից մեկը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ գրականագետներ Կատեգորիա:Ռուսերենից հայերեն թարգմանիչներ Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների թեկնածուներ Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
Ջոնի Գրինվուդ
Ջոնաթան Ռիչարդ Գրինվուդ (անգլ. Jonathan Richard Guy Greenwood, ծնվ. նոյեմբերի 5, 1971, Օքսֆորդ, Մեծ Բրիտանիա)՝ բրիտանացի երաժիշտ, Radiohead խմբի սոլո-կիթառիստ։ Նույն խմբի բաս-կիթառիստը նրա հարազատ եղբայր Քոլինը։ Գրինվուդը մուլտիինստրումենտալիստ է, բացի կիթառից նվագում է նաև ջութակ, օրգան, ֆորտեպիանո, Մարտենո ալիքներ, բանջո, շրթհարմոն և այլ գործիքներ։ Rolling Stone ամսագիրը 48-րդ հորիզոնականն է հատկացրել Գրինվուդին բոլոր ժամանակների 100 լավագույն կիթառիստների ցանկում ։
Կենսագրություն
Գրինվուդը Ռադիոհեդ խմբի երաժիշտներից ամենաերիտասարդն է։ Նա թողել է համալսարանը այն բանից կարճ ժամանակ անց, ինչ Ռադիոհեդ (որն այդ ժամանակ On A Friday անվանումն էր կրում) խումբը պայմանագիր է կնքում EMI-ի հետ, 1991 թվականին։ Ի տարբերություն խմբի մյուս անդամների նա այդպես էլ չստացավ բարձրագույն կրթություն։
Պրիեկուլե
Մինչև 2009 թվականի հուլիսի 1-ը քաղաքը գտնվել է Լիեպայա շրջանի կազմի մեջ։ Պրիեկուլեն երկաթուղային կայարան է։
Ջոնի Գրինվուդ
Կենսագրություն
Ռադիոհեդի կազմում Գրինվուդը սոլո-կիթառահար է։ Բացի այդ նա կարողանում է նվագել Մարտենո ալիքային սինթեզատոր։ Դա օգտագործվել է «The National Anthem» և «How to Disappear Completely» (Kid A), «Pyramid Song» և «Dollars and Cents» (Amnesiac), «Where I End and You Begin» (Hail to the Thief) երգերի ձայնագրման ժամանակ։ Վերջին կոմպոզիցիան նվիրվել է Ժաննա Լորիոյի հիշատակին՝ Մարտենո ալիքներ նվագողներից առաջիններից մեկին։ Մարտենո ալիքների նկատմամբ Գրինվուդի հետաքրքրություն առաջացել է այն բանից հետո, երբ նա ծանոթացել է ֆրանսիացի կոմպոզիտոր Օլիվյե Մեսսիանի հետ, ով այդ գործիքի տարածման ու զարգացման գործում մեծ ավանդ ունի ։
Պրիեկուլե
Պատմություն
Պրիեկուլե քաղաքը առաջին անգամ հիշատակվել է 1483 թվականին, երբ այստեղի հողերը անցել են բարոն Կորֆի իշխանության տակ։ Կորֆների պալատը գոյություն ունի մինչև այժմ։ Այն հիմա դպրոց է։ 1699 թվականին կառուցված Շվեդիայի դարպասը պահպանվել է։ Պրիեկուլեն Շվեդիայի դարպասը ճանաչել է ազգային ճարտարապետական հուշարձան։
Ջոնի Գրինվուդ
Կենսագրություն
2003 թվականին Գրինվուդը թողարկեց Bodysong (2003) սոլո ալբոմը, որը համանուն ֆիլմի սաունդթրեքն է։ Ալբոմի ձայնագրմանը մասնակցել է նաև Քոլին Գրինվուդը, ով բաս-կիթառ է նվագում։
2004 թվականի մայիսին Գրինվուդը դարձավ ԲիԲիՍիի նահանգային կոմպոզիտորներից։ ԲիԲիՍի 3 ռադիոյի համար նա մի քանի սիմֆոնիկ ստեղծագործություն է գրում. «smear», «Piano for Children» և «Popcorn Superhet Receiver»։ 2005 թվականի ապրիլի 23-ին տեղի ունեցավ Գրինվուդի ու ԲիԲիՍի երգչախմբի համատեղ կենդանի համերգը, որի ժամանակ կատրվեցին Գրինվուդի ԲիԲիՍիի համար գրված ստեղծագործությունները ։ «Popcorn Superhet Receiver» -ի համար 2006 թվականին Գրինվուդն արժանացավ Ռադիո լսողների մրցանակին BBC British Composer Awards 3-րդ փառատոնի ժամանակ ։
Պրիեկուլե
Սպորտ
Տարիներ շարունակ քաղաքը հպարտացել է իր մարզական ձեռքբերումներով։ Քաղաքում կան 14 մարզաձևեր՝ բասկետբոլ, ֆուտբոլ, հանդբոլ, վոլեյբոլ, սեղանի թենիս, սպորտային ձկնորսություն, շախմատ, թեթև ատլետիկա և այլն։
Ջոնի Գրինվուդ
Կենսագրություն
2007 թվականին Գրինվուդը գրեց Փոլ Թոմաս Անդերսոնի «Նավթ» ֆիլմի սաունդթրեքը, որն իր մեջ պարունակում էր «Popcorn Superhet Receiver»-ի ֆրագմենտներից։ Այդ սաունդթրեքի համար նա ստանում է VH1 «Քննադատների ընտրություն» և Բեռլինյան կինոփառատոնի «Արծաթե արջ» մրցանակները ։ Այդ սաունդթրեքը Օսկարի համար առաջարկված տարբերակների մեջ ֆավորիտներից էր, բայց չարժանացավ այդ մրցանակին, քանի որ կանոնների համաձայն երգը պետքէ գրված լինի հատուկ այդ ֆիլմի համար ։
Պրիեկուլե
Ավտոճանապարհներ
Պրիեկուլեով անցնում է P114 ավտոճանապարհը (Պրիեկուլե-Լիտվայի սահման)։
Ջոնի Գրինվուդ
Կենսագրություն
2011 թվականին նա դարձավ «Կեվինի հետ ինչ-որ բան այն չէ» ժապավենի սաունդթրեքի հեղինակ։ 2012 թվականին տեղի ունեցավ Փոլ Թոմաս Անդերսոնի նոր ֆիօմի պրեմիերան՝ «Վարպետ», որի համար նույնպես Գրինվուդը սաունդթեք գրեց ։ Երկու տարի անց Գրինվուդն ու Անդերսոնը նորից համագործակցեցին «Bna]in a8at» ֆիլմի համար ։
Պրիեկուլե
Ավտոճանապարհներ
Շրջանում տեղակայված ավտոճանապարհներից հարկ է նշել V1198 (Իլմայա-Պրիեկուլե), V1206 (Դուրբե-Տադայկի-Բունկա-Պրիեկուլե), V1210 (Պրիեկուլե-Պապլակա-Վիրգա) և V1212 (Պրիեկուլե-Վայնյոդե) ավտոճանապարհները։
Ջոնի Գրինվուդ
Կենսագրություն
Գրինվուդը դալտոնիկ է և չի տարբերում կարմիր ու կանաչ գույները ։ Ինչպես Թոմ Յորքը, Գրինվուդը ևս բուսակեր է ։
Պրիեկուլե
Երկաթուղային տրանսպորտ
1990-ական թվականներին Լատվիայից խորհրդային զորքերը դուրս են բերվել, որի հետևանքով դադարել է գործել Պրիեկուլեի միջով ընթացող երկաթուղային ճյուղը։ Վայնյոդեի մոտ հետագայում ճանապարհը քանդվել է։ 2015 թվականի դրությամբ նախկին կայարանի շենքը չի օգտագործվում։
Ջոնի Գրինվուդ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բրիտանացի երաժիշտներ Կատեգորիա:1971 ծնունդներ Կատեգորիա:Նոյեմբերի 5 ծնունդներ Կատեգորիա:Անգլիացի կիթառահարներ Կատեգորիա:«Գրեմմի» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Բրիտանացի դերասաններ
Պրիեկուլե
Տեսարժան վայրեր
Բարոնների պալատում բացի Շվեդիայի դարպասից պահպանվել է ևս մեկ պալատ, որը ենթակա է վերանորոգման։ Հայտնի են «Վառոդային աշտարակը» և լյութերական եկեղեցին (1998 թվականի վերականգնվել է)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Լատվիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Լատվիայի բնակավայրեր
Պալացցո Լաբիա
Պալացցո Լաբիա (Palazzo Labia), պալատ իտալական Վենետիկ քաղաքում, գտնվում է Մեծ ջրանցքի Կանարեջո շրջանում՝ Սան Ջրեմիա եկեղեցու դիմաց (San Geremia): Համարվում է Վենետիկի «մեծ պալատներից» մեկը։
Պատմություն
Պալատը կառուցվել է բարոկկո ոճով 18-րդ դարի սկզբին Լաբիա ընտանիքի համար, որը ծագում է Կատալոնիայից և մտել է Վենետիկի ազնվականության շրջան 1646 թվականին։
1746-1747 թվականներին պալացցոյի ինտերիերը զարդարվել է Ջովանի Տյեպոլոյի որմնանկարներով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վենետիկի պալատներ Կատեգորիա:Վենետիկի տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:RAI Կատեգորիա:18-րդ դարի հիմնադրումներ
Հուսեյն Բեկի դամբարան
Հուսեյն Բեկի դամբարան (Хөсәйенбәк кәшәнәһе), գերեզման, որտեղ թաղված է Հաջի Հուսեյն բեկը, որն առաջին իմամն է եղել (հոգևոր առաջնորդ) ներկայիս Բաշկորտոստանի տարածքում։ Գտնվում է Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Չիշմինսկի շրջանի Չիշմի քաղաքատիպ ավանի Ակզիրատ գերեզմանատանը։ Իսլամական սրբավայրի կարգավիճակ ունի։ Այն կնոջ աղոթատեղի է եղել և կառուցվել է Լենկթեմուրի կողմից ։
Կենսագրություն
Հուսեյն բեկը Օմար բեկի որդին է եղել։ Նա ծնվել է XIV դարի սկզբին Թուրքիստանում։ Երիտասարդ տարիքում ընդունվել է տեղական մեդրեսե, որտեղ սովորել է ֆիկխի գիտություն և անցել է Ահմեդ Յասավիի ստեղծած Յասավիա սուֆիստական եղբայրության շարքերը։ Հետագայում Հուսեյն բեկը Մեքքա հաջ (حَجّ, ուխտագնացություն)  է կատարել։
XIV դարի սկզբին բաշկիրների խանը խնդրանքով դիմել է Թուրքիստան, որ բաշկիրյան երկիր մարդ ուղարկեն իսլամի տարածման համար։ Բաշկիրների երկիր է ուղարկվել Հուսեյին բեկը։ Այդտեղ նա դարձել է հոգևոր դատավոր և ունեցել է կադի կոչումը (Ղուրանի օրենքներով (Շարիաթ) դատող՝ մուսուլմանական դատավոր) ։ Որոշակի հաջողություններից հետո Հաջի Հուսեյին բեկը դարձել է բաշկիրների շրջանում իսլամ տարածող առաջին իմամը։
Նա մահացել է 1341-1342 թվականների միջև ընկած ժամանակահատվածում և թաղվել է Ակզիրատ լճի մոտ գտնվող ոչ մեծ բլրի վրա։ Ներկայումս այդ գերեզմանը գտնվում է Չիշմի բնակավայրում։
Դամբարանի կառուցում
1393-1394 թվականներին Լենկթեմուրը ներխուժել էր բաշկիրկական հողեր՝ հետապնդելով Ոսկե հորդայի խան Թոխթամիշին։ Լենկթեմուրը տեսել է Հաջի Հուսեյին բեկի գերեզմանը և որոշել է նրա պատվին դամբարան կանգնեցնել։ Տապանաքարը 12 լուծ եզներով են բերել Թուրքիստան։ Նրա վրա գրվել է. «Թող Աստված բարեգութ գտնվի հանգուցյալ Հաջի Հուսեյնի՝ Թուրքիստան երկրի Տարասների տոհմից Գումար բեկի որդու նկատմամբ։ Տեր, իմ Աստված ողորմած եղիր նրա նկատմամբ։ Հուսեյն բեկը, Գումար բեկի որդին մահացել է 744 թվականին Խիժրիում (1366 թվականին ըստ միլյադիի), 76 տարեկանում։ Ուշադիր եղեք, հավատացյալներ»։ Ներկայումս տապանաքարը գտնվում է Ուֆայի ազգագրական թանգարանում։
Դամբարանը շուտով կառուցվել է։ Դա մի քառակուսի շինություն է խոշոր տաշած կրաքարե բլոկներով, որն ամփոփվում է գնդաձև գմբեթով։
Դամբարանի մասին անորոշ ծագման բազմաթիվ լեգենդներ են հյուսվել։ Օրինակ, իբրև թե Լենկ-Թեմուրը և իր բանակը ձմեռել են նույն այդ բլրի վրա, որտեղ գերեզմանն է կանգնեցվել։ Անհայտ պատճառներով բանակի մի մասը զոհվել է։ Հուսեյն բեկի դամբարանի կողքին թաղվել են վեց իշխան-զինվորական ղեկավարներ։ Նրանց գերեզմաններից էլ սկսվել է հնագույն Ակզիրատ մուսուլմանական գերեզմանատան պատմությունը։
Հետագա ճակատագիր
XVIII դարում դամբարանն ամբողջովին ավերվել է։ Եվ միայն 1911 թվականին Ուֆայի մուֆթին (մուսուլմանների բարձրագույն հոգևոր մարմին) գերեզմանը վերականգնելու որոշում է ընդունել, քանի որ դամբարանը շատ հարգված մուսուլմանական սրբավայր էր։ Այս կապակցությամբ սկսվել են գերեզմանի պեղումները։ Հայտնաբերվել են 9 գերեզմաններ։ Վեց գերեզմաներում երեխաներ էին, իսկ մյուսներում մի մարդ, մի կին և ինքը՝ Հուսեյն բեկը։ Հնագետները վերականգնել են նրա արտաքին տվյալները՝ բոյը մոտ 160 սմ, Միջին-ասիական դիմագծերով ։
Ի հիշատակ Հուսեյնը Բեկի ամեն տարի տեղի են ունենում միջոցառումներ Չիշմինսկի շրջանում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բաշկորտոստանի պատմություն Կատեգորիա:Դամբարաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության օբյեկտներ
Յոզեֆ Պետցվալ
Յոզեֆ (Յոժեֆ) Պետցվալ (Josef Maximilian Petzval, ), հունգարացի մաթեմատիկոս, ֆիզիկոս և գյուտարար, հայտնի է օպտիկայի բնագավառում իր աշխատանքներով։ Ավստրիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամ 1849 թվականից։ Արժանացել է մի շարք արտասահմանյան մրցանակների ։
Կենսագրություն
Յոզոֆ Պետցվալը ծնվել է 1807 թվականի հունվարի 6-ին Ավստրիական կայսրության Հունգարիայի թագավորության Սպիշսկա Բելա քաղաքում։ Նրա ծնողներն ամուսնացել էին 1801 թվականին և ունեին վեց երեխա։ Յոզեֆի հայրը որպես ուսուցիչ աշխատել է Սպիշսկա Բելայի ավետարանական դպրոցում, ինչպես նաև եղել է երգեհոնահար ու դիրիժոր. ունենալով երաժշտի համբավ՝ նա եղել է նաև տաղանդավոր մեխանիկ։
Յոզեֆ Պետցվալը սովորել է Կեժմարոկ քաղաքի տարրական դպրոցում ու Պոդոլինեց քաղաքի դպրոցում։ 1819 թվականի հոկտեմբերի 1-ին ընդունվել է Լևոչա քաղաքի միջնակարգ դպրոց։ Եղել է լատիներեն ամենալավ սովորող աշակերտների շարքում, սակայն այնքան էլ լավ չի սովորել մաթեմատիկան։ Սակայն որոշ ժամանակ անց նրան հաջողվել է բարձրացնել առաջադիմություն նաև այդ առարկայից։ Միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո երկու տարի (1823-1825 թվականներ) սովորել է Կոշիցե քաղաքի լիցեյում, որն ավարտելուց հետո որպես մանկավարժ աշխատել է Խևեշում՝ Ալմասի կոմսերի մոտ։ 1826-1828 թվականներին սովորել է Բուդապեշտի համալսարանում, որն ավարտել է 1828 թվականին՝ ստանալով ինժեների դիպլոմ։ Նույն թվականին նա ընդունվել է համալսարանի մագիստրատուրա, իսկ 1831 թվականին դարձել է ամբիոնի ասպիրանտ ֆիզիկայի ֆակուլտետում։ 1828-1835 թվականներին (ուսմանը զուգահեռ) Յոզեֆ Պետցվալը՝ որպես ինժեներ, աշխատել է Բուդա քաղաքի քաղաքային տնտեսությունում։ 1830 թվականին ամբարտակը, որ կառուցվել էր Պետցվալի նախագծով, փրկել է քաղաքը հեղեղումից, որի պատճառը Դանուբի վարարումն էր։ Դոկտորի գիտական աստիճան ստանալուց հետո՝ 1832 թվականին, Յոզեֆ Պետցվալը՝ որպես ադյունկտ-պրոֆեսոր, աշխատել է համալսարանում, իսկ 1835 թվականին նշանակվել է բարձրագույն մաթեմատիկայի պրոֆեսոր։ 1836 թվականին Յոզեֆ Պետցվալը հրավիրվել է Վիեննայի համալսարան, որտեղ 1837 թվականին դարձել է մաթեմատիկայի ամբիոնի վարիչ։ Այդ համալսարանում նա՝ որպես պրոֆեսոր, աշխատել է մինչև 1877 թվականը։ Մաթեմատիկայից բացի, նա զբաղվել է նաև մեխանիկայի, ձգաբանության, օպտիկայի ու ակուստիկայի հարցերով։
Գիտնականն ապրել է Կալենբերգ (Kahlenberg) լեռան վրա գտնվող լքված վանքում։ Այնտեղ նա հիմնադրել է ապակու մշակման արվեստանոց՝ պատրաստելով ոսպնյակներ, որոնք հետագայում հայտնի են դարձել ամբողջ աշխարհում։ 1840 թվականին նա ստեղծել է իր հայտնի լուսանկարչական օբյեկտիվը։ 1845 թվականին Պետցվալը վիճում է ձեռնարկատեր Պետեր Վիլհելմ Ֆրիդրիխ ֆոն Ֆոհտլենդերի (Peter Wilhelm Friedrich von Voigtländer, 1812-1878) հետ այն հարցի շուրջ, թե ում է պատկանում այդ ոսպնյակների արտադրության իրավունքը։ 1859 թվականին գիտնականի տունը թալանվել է, իսկ նրա ձեռագրերը, որոնցում ամփոփված էին նրա բազմամյա ուսումնասիրությունների արդյունքները, կորել են։ Ձեռագրերը, որոնց թվում էր նաև օպտիկային վերաբերող ուսումնասիրությունը, վերականգնել հնարավոր չի եղել։ Այդ ժամանակից Յոզոֆ Պետցվալն սկսել է զբաղվել ակուստիկայով ու մեկուսացել է հասարակությունից։ Նրա ու օպտիկայի արտադրությամբ զբաղվող Կարլ Դիտցլերի (Carl Dietzler) համատեղ ձեռնարկությունը փակվում է (ոչ առանց Ֆոխտլենդերի մասնակցության) 1862 թվականին, իսկ Դիտցլերը մահանում է 1872 թվականին։
1869 թվականին Յոզոֆ Պետցվալն ամուսնանում է իր տան աշխատողի հետ, սակայն վերջինս մահանում է չորս տարի անց։ 1877 թվականին Պետցվալը դադարեցնում է դասախոսությունները և առանձնանում Կալենբերգում գտնվող վանքում՝ վարելով մենակյացի կյանք, ինչի պատճառ էին դարձել Ֆոխտլենդերի հետ շարունակական վեճերը, ձեռագրերի կորուստն ու անհաջողությունը բիզնեսում։
Կյանքի վերջին տարիները Յոզեֆ Պետցվալն անցկացրել է աղքատության մեջ ու եղել գրեթե մոռացված։ Նա մահացել է 1891 թվականի սեպտեմբերի 19-ին։ Թաղված է Վիեննայի կենտրոնական գերեզմանատանը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հունգարացի մաթեմատիկոսներ Կատեգորիա:Հունգարացի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:19-րդ դարի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Բուդապեշտի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հունգարացի գյուտարարներ Կատեգորիա:Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ Կատեգորիա:19-րդ դարի մաթեմատիկոսներ Կատեգորիա:Հունգարացի գիտնականներ
Մարաբա (գյուղացիների խավ)
Գրականություն
Կատեգորիա:Թուրքիայի պատմություն
Հունաստանի մշակույթ
Հունաստանի մշակույթը ձևավորվել է հազարավոր տարիների ընթացքում՝ սկսած Միկենյան Հունաստանից, շարունակվելով մինչև Դասական Հունաստան։
Հինաշխարհյան Հունաստանի մշակույթի ձևավորման վրա կարևոր ազդեցություն է ունեցել Հռոմեական մշակույթը և դրա իրավահաջորդ Բյուզանդական կայսրությունը (Արևելյան Հռոմեական կայսրություն)։
Հունաստանի մշակութային բազմազանությունը պայմանավորված է նաև նրանով, որ Հունաստանի պատմական տարբեր ժամանակահատվածներում եղել է մի շարք պետությունների տիրապետության ներքո։
Այդ իսկ պատճառով Հունաստանը հին պարսկական, լատինական, ֆրանկական, օսմանյան, վենետիկյան և բրիտանական մշակույթների ներդաշնակություն է։
Ժամանակակից պատմաբանները Հունաստանի նորագույն մշակույթի ծնունդը համարում են Հունաստանի անկախության պատերազմից հետո ձևավորված նոր հունական մշակույթը։
Գրականություն
Հին հունական գրականությունը հնագույնն է Եվրոպայում, որը խարսխված է հույն ժողովրդի բանահյուսության վրա։ Գրականության առաջացումը (մ.թ.ա. 8-7-րդ դարեր) կապված է պոլիսային համայնքի ներսում տոհմական կապերի քայքայման և անհատի ինքնագիտակցության բարձրացման հետ։
Այդ ժամանակ ստեղծվեցին Հոմերոսին վերագրվող «Իլիական» և «Ոդիսական» էպիկական պոեմները, Հերոդոտոսը (մ.թ.ա. 8-7-րդ դարեր) տվեց աշխարհի ու աստվածների ծագումնաբանությունը («Թեոգոնիա»), կազմեց բարոյա-տնտեսական ու կրոնական խրատների ժողովածու՝ թագավորներից ճնշվող հողագործի տեսանկյունով («Աշխատանք և օրեր»)։
Մ.թ.ա. 8-10-րդ դար
Մ.թ.ա. 8-10-րդ դարերում գրականության մեջ սկսեց զգալի դեր խաղալ քնարերգությունը։ Հոնիայում կազմավորվել էր երկու ժանր՝ խրատական եղերերգը՝ ռազմաքաղաքական, բարոյախրատական ու սիրային թեմատիկայով (Կալլինոս, Արքիլոքոս, Միմներմոս, մայրցամաքային Հունաստանում՝ Տիրտեոս, Սոլոն, Թեոգնիս և այլն), և խարազանող ծիծաղաշարժությամբը (Արքիլոքոս, Սիմոնիդես, Հիպպոնաքս)։ Սաբոս կղզու բանաստեղծները գրում էին քնարի նվագակցությամբ կատարվող մեներգեր (մոնադիական քնարերգություն)։
Մ.թ.ա. 6-4-րդ դար
Ալկեոսի (մ.թ.ա. 6-րդ դարի սկիզբ) ստեղծագործություններում քաղաքացիական մարտիկի ու վտարանդիի անհանգիստ կյանքի մոտիվներն ընդունեցին տղամարդկանց ընկերակցության համար ավանդական կենաց երգի ձև Սաֆոն արմատավորեց կանանց ընկերակցության պոեզիան՝ սիրային ու հարսանեկան թեմատիկայի գերակշռումով։ Նրանց օրինակով հոնիացի Անակրեոնը (մ.թ.ա. 6-5-րդ դարեր) ստեղծեց գլխավորապես խնջույքի ու սիրո սյուժեներով քնարական մանրապատկերներ։ Զարգանում էր խմբերգային հանդիսավոր քնարերգությունը, հիմների պոեզիան։ Քնարերգության ներկայացուցիչներից առավել հայտնի էին Ալկմանը, Ստեսիքորոսը, Աբիոնը, Իբիկոսը, Սիմոնիդեսը և Պինդարոսը։
մ.թ.ա. 6-րդ դարում Հոնիայում ծնունդ առավ փիլիսոփայական ու պատմողական արձակը։ Առաջացավ բանահյուսական պատմվածքի մի նոր տեսակ՝ պատմական կամ կենցաղային գործող անձերով նովելը։ Արձակ բանահյուսության ցայտուն դեմք է Եզոպոսը՝ կենցաղային անեկդոտի հերոս և, ըստ ավանդության, առակների հեղինակ։ Աթենքի մշակութային առաջնության ժամանակը՝ մ.թ.ա. 5-4-րդ դարերում, հին հունական գրականության բարձրագույն ծաղկման շրջանն էր։ Աթենքի դեմոկրատիայի զարգացումը բարձրացրեց քաղաքացիների դերը որպես համայնքի լիիրավ անդամների։ Կենտրոնական տեղ գրավեցին դրամատիկ ժանրերը։ Առաջատարը դիցաբանական սյուժեով ողբերգությունն էր։
Աթենքի դեմոկրատիայի կազմավորման շրջանի բանաստեղծ Էսքիլեսը պատկերեց դեմոկրատական կարգի հաղթանակը բռնատիրության նկատմամբ («Պարսիկներ»), պետականության, դատարանի հաղթանակը՝ տոհմատիրական կարգերի նկատմամբ («Օրեստեա» եռերգություն, «Ցոթն ընդդեմ Թեբեի»), ընտանիքի սկզբունքների («Դանայուհիներ») և քաղաքակրթության («Պրոմեթևսը շղթայված») հաղթանակը։ Աստվածային ուժերի գործունեությունը ձուլվեց մարդու գիտակցված ընտրության և անձնական պատասխանատվության հետ։ Աթենքի դեմոկրատիայի ծաղկման դարաշրջանի դրամատուրգ Սոֆոկփսի գործերում («Անտիգոնե», «Փի- լոկտետես», «էլեկտրա», «էդիպ արքա» և այլն) մարդիկ միանգամայն ինքնուրույն են իրենց վարվեցողության մեջ։
Դասական Հունաստան
Գործող անձանց անհատականացնելու փոխարեն հին կատակերգությունն ստեղծում է ընդհանրացված ծաղրական կերպարներ։ Մ.թ.ա. 5-րդ դարի 2-րդ կեսին սկսված պոլիսի ճգնաժամը գաղափարախոսական արտահայտություն ստացավ, այսպես կոչված, սոփեստական շարժման մեջ, որը հանգեցրեց արձակի արագ զարգացման, արձակը գեղարվեստական բարձր մակարդակի հասավ պատմագրության (Հերոդոտոս, Թուկիդիդես, Քսենոփոն), փիլիսոփայական երկխոսության (Պլատոն) և հռետորական արվեստի բնագավառներում։ մ.թ.ա. 4-րդ դարում ծաղկեց ճարտասանությունը՝ դատական ու քաղաքական (Լիսիաս, Դեմոսթենես), ինչպես նաև «հանդիսավոր» (Իսոկրատես)։ մ.թ.ա. 4-րդ դարում հունական հասարակության վերնախավերում տարածվեցին հակադեմոկրատական, նույնիսկ միապետական միտումներ (Իսոկրատես, Քսենոփոն, Պլատոն), այստեղից էլ իդեալական իմաստուն թագավորի կերպարի նկատմամբ հետաքրքրությունը և բարոյականություն քարոզող վարքագրության զարգացումը։ Գրական կերպարը պատմագրության (Քսենոփոն), ճարտասանության (Իսոկրատես) և փիլայական երկխոսության մեջ ժամանակի նվաճումներից մեկն է։ Գրականության տեսությունը նույնպես դարձավ որոնումների առարկա. Արիստոտելը «Բանաստեղծների մասին» տրակտատում և «Պոետիկա»-ում ամփոփվեց նախորդ շրջանի ուսումնասիրությունների արդյունքները։
Մակեդոնական տիրապետություն
Հունաստանում մակեդոնական տիրապետության հաստատումը և հելլենիստական պետության կազմավորումը (մ.թ.ա. 3-րդ դարի սկիզբ) կտրուկ փոխեցին հունական կենսակարգը։ Հելլենիստական պետություններում հաստատված միապետական ռեժիմը և հունական դասական մշակույթի աստիճանաբար անկումը դրսևորվեցին հասարակական-քաղաքական նշանակալի խնդիրներից հեռանալու մեջ։ Քաղաքական ճարտասանությունը կորցրեց իր հենարանը։ Գրականությունը դիմեց ընտանեկան ու կենցաղային թեմաներին։ Պատմագրությունն ու դրամատուրգիան պատկերեցին պատահականության տիրապետությունը։ մ.թ.ա. 4-3-րդ դարերի սահմանագծում զարգացավ ընաանեկան-կենցաղային և սիրային թեմաներով «Նոր կատակերգությունը»՝ հասարակական հակասությունների մարդասիրական մեկնաբանությամբ (Մենանդրոս և ուրիշներ) սյուժեներն սկսեցին կառուցվել ավանդական սխեմաներով, բայց մշտական դիմակներն ավելի անհատականացած բնույթ ստացան։ Որոշ ժամանակ անց լուրջ դրամայի բոլոր տեսակներին դուրս մղեց միմը, կիսանատուրալիստական կիսաֆանտաստիկ ֆարսը։ Հունա-արևելյան երկրամասերում, հատկապես Ալեքսանդրիայի ազդեցության ոլորտում, որտեղ հույների տիրապետությունը ժողովրդական հիմք չուներ, զարգացավ դիցաբանական «գիտական» պոեզիան։
Հելենիզմի ծաղկման շրջան
Այսպես, Փիլիսոփա և բանաստեղծ Կալլիմաքոսը (մ.թ.ա. 3-րդ դար) ստեղծեց քնարերգության և էպոսի փոքր ժանրեր՝ գիտա-անտիկվարային և սիրային բովանդակությամբ։ Առասպելը նյութ դարձավ սեռական-կենցաղային ծաղրական պատկերման համար։ Ի հակադրություն Կալլիմաքոսի՝ Ապոլլոնիոս Հռոդոսացին նորացրեց մեծ էպոսը՝ նրա մեջ մտցնելով սիրո հոգեբանական վերլուծություն («Արգոնավորդները», պոեմ)։ Դիցաբանական թեմայով ժանրային պատկերները, քաղաքի ցածր խավերի կյանքից վերցված միմիկական տեսարանները, վերջապես հովվերգական բանաստեղծություններն են բնորոշ Թեոկրիտոսի «իդիլիաների» համար։ Նատուրալիստական բնույթ ունեն Հերոնդասի միմիամբները (երգիծական տեսարանները)։ Բանաստեղծական փոքր ձևերից է սիրային, խրախճանական, դամբանական, երգիծական մակագիրը։ Պատմագրական նշանակալի երկեր չեն պահպանվել՝ առաջացել են կեղծ պատմական ժանրեր՝ ֆանտաստիկ ճանապարհորդություն-ուտոպիա, արետալոգիա՝ որևէ աստծու և նրա մարգարեների «հզորության» ու «հրաշքի» պատմություն, պատմական, կենցաղային, երբեմն՝ երգիծական բովանդակությամբ նովել։
Հռոմեական շրջան
Հռոմի նվաճումը (մ.թ.ա. 2-րդ դարի կես) խորացրեց Հունաստանի մշակութային կյանքի անկումը։ Միայն 1-ին դարից հունական մարզերի դրությունն սկսեց լավանալ։ Հունական հասարակության վերնախավը դիմեց իր անցյալին, և Հռոմի քաղաքականությունը արձագանքեց այդ արխաիկ միտումներին։ Գրականության մեջ դրանք արտահայտվեցին ատտիցիզմի ձևով՝ դեպի ատտիկյան արձակի լեզուն կողմնորոշվելով։ Բարոյախոս-պատմիչ Պլուտարքոսը (1-2-րդ դար) իր «Զուգակշիռք»-ում ստեղծեց հունական և հռոմեական անցյալի նշանավոր գործիչների իդեալականացված կերպարներ։ Հունական արխաիզմի բարձրակետը պայմանավորված է 2-րդ դարի մշակութային աշխուժացումով, որի տակ, սակայն, թաքնված էր ինքնուրույն ստեղծագործության բացակայությունը։ Այսպես կոչված երկրորդ սոփեստականությունը ծայրահեղության հասցրեց տպավորիչ խոսքի և բովանդակազուրկ արտասանության պաշտամունքը։ Հանդիսավորության կողքին՝ հնազանդություն ճակատագրին, միստիցիզմ և սնապաշտություն։
Միջին գրականության շրջան
Գաղափարական տնկման այս գծերի քննադատությունն է բովանդակում Լուկիանոսի (2-րդ դար) երգիծական ստեղծագործությունը։ Այս բոլորը նպաստեցին պատմողական արձակի հելլենիստական ժանրերի հետագա աճին։ Պասսիվ, տառապող հերոսը այդ գրականության սիրելի կերպարներից էր։ Անտիկ աշխարհի վերջին պատմողական ժանրը՝ 1-3-րդ դարերում հունական վեպը (առավելապես սիրային), պատկերում էր իդեալական սիրահարների, որոնք, չնայած ճակատագրի հարվածներին և զանազան գայթակղություններին, հավատարիմ են մնում իրար (Բարիտոն, Քսենոփոն Եփեսացի, Տամբլիքոս, Աքիլլես Տատիոս, էոնգոս, Հելիոդորոս)։ Հունական անտիկ գրականությունը 4-րդ դարում առաջատար տեղը զիջեց քրիստոնեականին, թեև հին ձևերը դեռևս որոշ ժամանակ շարունակում էին գոյություն ունենալ։
Սապեասու
Սապեասու  (Sapeaçu), համայնք Բրազիլիայի հյուսիսարևելյան տարածաշրջանում՝ Բաիա նահանգի կազմում   ։ Գտնվում է Սալվադոր Ագլոմերացիայում։ Մտնում է Սանտու Անտոնիու դի Ժուզես գավառի կազմի մեջ։ Բնակչությունը կազմում է 17 367 մարդ՝ 2006 թվականի տվյալներով։ Գրավում է 125,582 կմ2 տարածք։ Բնակչության խտությունը՝ 138.3 մարդ/կմ²։
Հունաստանի մշակույթ
Ճարտարապետություն և կերպարվեստ
Դասական շրջանում, հասնելով զարգացման բարձր աստիճանի, հունական արվեստը ձեռք է բերել մարդկայնության խոր գծեր։ Հունաստանի գեղարվեստական հուշարձանները պահպանվել են ոչ միայն Բալկանյան թերակղզում, այլև Փոքր Ասիայում, Ապենինյան թերակղզու հարավում, Միջերկրական ծովի կղզիներում և Մերձավոր արևելյան շրջաններում։
Սապեասու
Պատմություն
Քաղաքը հիմնադրվել է 1953 թվականի ապրիլի 27-ին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրազիլիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Բաիա նահանգի բնակավայրեր
Հունաստանի մշակույթ
Ճարտարապետություն և կերպարվեստ
Հին հունական արվեստը ժամանակագրական առումով ստորաբաժանվում է, այսպես կոչված, հոմերոսյան, արխաիկայի, դասական և հելլենիզմի շրջանների։ Հոմերոսյան դարաշրջանում (մ.թ.ա. 11–9-րդ դարեր) տարածում է գտել նկարազարդ խեցեգործությունը։
Երկրաչափական ոճը գոյատևել է մինչև 7-րդ դարը։ Նրա զարգացման ծաղկուն շրջանում ստեղծվել են կենցաղային անոթներ և որպես մահարձան ծառայող դիպիլոնյան սափորներ։ Երկրաչափական ոճի լավագույն զարդապատկերները աչքի են ընկնում հատուկ արտահայտիչ գծանկարով։
Ըստ հնագիտական տվյալների, այդ ժամանակաշրջանի շինարարական տեխնիկան զիջում է Միկենյանին և Կրետականին։ Արխաիկ դարաշրջանը (մ.թ.ա. 8–6-րդ դարեր) բնորոշվում է պոլիսների կազմավորմամբ, քաղաքների ստեղծումով։ Քաղաքաշինական կառուցվածքի հիմնական տարրերն էին սրբավայրը (ակրոպոլիս) և առևտրա-հասարակական կենտրոնը (ագորա), որոնց շուրջը տեղավորվում էին բնակելի թաղամասերը։
Քաղաքների և սրբավայրերի կառուցապատման մեջ առաջնակարգ տեղը գրավում էին տաճարները («աստվածների բնակարանը»՝ ներսում կանգնեցված արձանով), որոնք սկզբում կառուցվել են փայտից, իսկ մ.թ.ա. 6-րդ դարից՝ կրաքարից, իսկ նույն դարի կեսից՝ ավելի հաճախ՝ մարմարից։
Քարի կիրառմանը անցնելու հետ օրդերների հիմնական տիպերի կազմավորումը նպաստեց հստակ արխիտեկտոնիկ ճարտարապետական կերպարի և մարդու համամասնություններին ներդաշնակ ճարտարապետության մասշտաբների ստեղծմանը։
Դորիական ոճով են կառուցված Հերայի (Օլիմպոս, մ.թ.ա. 7-րդ դարի վերջին տարիներ կամ 6-րդ դարի սկիզբ), Ապոլլոնի (Կորնթոս, մ.թ.ա. մոտ 550), Արտեմիսի (Կերկիրա կղզի, մ.թ.ա. 6-րդ դարի սկիզբ), Հերա I-ի (այսպես կոչված «Բազիլիկե», Պոսեյդոնիա, մ.թ.ա. 6-րդ դարի կես), «Դեմետրայի» (Պոսեյդոնիա, մ. թ. ա, 6-րդ դարի 2-րդ կես), «C» և «D» տաճարները։
Արխաիկ ժամանակաշրջանի դորիական տաճարների խստաշունչ կերպարները համահնչուն են հունական պոլիսների ներքին, հասարական լարված պայքարով բնորոշվող ժամանակաշրջանին։ Հոնիական օրդերը, որին մոտ է էոլիականը, մ.թ.ա. 6-րդ դարում ստեղծվել է Փոքր Ասիայի հունական քաղաքներում։
Հոնիական ոճը իր նրբաճաշակ խոյակով, սլացիկ համամասնություններով տարբերվում է դորիականից։ Այն կիրառվել է հսկայական և բազմասյուն դիպտերոսներում (Արտեմիսի (Եվտեսոսում) և Հերայի (Ամանոս կղզում) տաճարները, երկուսն էլ՝ մ.թ.ա. 6-րդ դարի կես) և որոշ փոփոխություն ներով։
Քանդակագործները տաճարների ֆրիգներն ու մետոպաները զարդարել են «Զի», «Տերակլեսը և Կենտավրոսը», բրոնզյա արձանիկներ Օլիմպոսից «Իփիգենիայի զոհաբերումը», ըստ Տիմանփեսի բնօրինակի, Պոմպեյի որմնանկար (Նեապոլի ազգային հնագիտական թանգարան) Պալատ Կնոսոսում (մ.թ.ա. II հազարամյակ) բարձրաքանդակներով, ճակտոնները՝ արձաններով, ֆիգուրատիվ և զարդապատկերային ակրոտերիոններով և անտեֆիքսերով։
Քարարձանները մարմնավորել են մարտնչող աստվածներին և հերոսներին (Թեսևս, Հերակլես, Պերսևս)։ Պերսևսի և Հերակլեսի կերպարները ներդաշնակորեն համադրվել են արխաիկ տաճարների ճարտարապետական ձևերին։
Հոնիական տաճարների ֆրիզների չընդհատվող քանդակաշարերն առանձնանում են դինամիկայով և բարդ կոմպոզիցիաներով։ Վաղ շրջանի ֆրիզների միմյանց սակավ կապված քանդակապատկերները հետագայում փոխարինվել են ներդաշնակ կոմպոզիցիաներով։ Սկզբնական շրջանում արխաիկայի քանդակագործության մեջ ստեղծվել են «Թեբեի Ապոլլոնը» տիպի բրոնզյա ոչ մեծ արձանիկներ, իսկ հետագայում մերկ աղաների (կուրոս) և երկարազգեստ աղջիկների (կորա) կերտվածքներ, որոնց մեշ առավել կատարյալները հասուն և ուշ արխաիկայի ատտիկյան ստեղծագործություններ են։
Կուրոսներում պարզամտորեն և ամբողջական կերպով արտացոլել են մարդու ֆիզիկական կատարելության մասին արխաիկայի գեղագիտական պատկերացումները, քաղաք–պետության (պոլիս) պաշտպանի քաջարի կերպարը, Ապոլլոն աստծո կատարելությունն ու հզորությունը։ Անշարժ մարմնաձևերին («Դելոսյան Արտեմիս») հաղորդվել են շարժման պայմանական նախանշաններ («Դելոսյան Նիկե»)։
Չնայած քանդակագործները դիմախաղը (այսպես կոչված «արխաիկ ժպիտ») որպես արտահայտչամիջոց սակավ են կիրառել, այնուամենայնիվ ծավալաձևերի կերպավորման, զգեստների հյութեղ մոդելավորման շնորհիվ հասել են կերպարի հուզական արտահայտչականության։ Արխաիկ քանդակագործության մեջ ի հայտ են եկել տեղական տարբերակներ, հոնիական արձանները քնարական են, հայեցողական, դորիականը՝ խստաշունչ։
Այս շրջանում վերջնականապես ձևավորվել են հին հունական սափորների տարատեսակները (ամֆորա, կրատեր, կիլիկ, հիդրիա և այլն)։ 7-րդ դարի սափորանկարիչները ստեղծել են այսպես կոչված գորգային կոմպոզիցիաներ, ուր երկրաչափական ոճի գծերը և պայմանական զարդաձևերը փոխարկվել են ճկուն ուրվագծերով, ճոխ բուսամոտիվներով։
Դասական դարաշրջանում (մ.թ.ա. 5-րդ դար) բարգավաճել են հին հունական քաղաքները, կազմավորվել է կանոնավոր հատակագծման համակարգը, որի գլխավոր սկզբունքներն ընդունված է վերագրել Հիպպոդավոս Միլեթացուն։
«Հիպպոդամոսյան համակարգը» ներդաշնակ էր հասարակական իդեալներին և համապատասխանում էր պոլիսի դեմոկրատական կառուցվածքին։ Այս շրջանին բնորոշ հորինվածք էր բակի շուրջը խմբավորված գլխավոր և օժանդակ սենյակներով, դեպի բակ տանող «պաստադով» (սյունավոր, ծածկված միջանցք) հում աղյուսաշեն բնակարանի տիպը։
Դասական տաճարների (արդեն ոչ միայն որպես սրբություն, այլև պոլիսի յուրօրինակ խորհրդանիշ) ճարտարապետության մեջ զուգակցվել են ինչպես ընդհանուր տիպական, այնպես էլ անհատական հատկանիշները, միասնական օրդերային սխեման տարակերպվել է նույնատիպ կառույցների համամասնությունների և մասշտաբի փոփոխման միջոցով, քանի որ յուրաքանչյուր քաղաք-պետություն ձգտում էր գլխավոր կառույցի ճարատարապետական կերպարի յուրօրինակության։
Այդ պատճառով էլ հատակագծային ընդհանուր հորինվածքի և օրդերային տարրերի նույնության հետ մեկտեղ Աթենաս Ափայոսի (էգինա կղզի, մ.թ.ա. մոտ 500–480), Հերա II-ի (այսպես կոչված «Պոսեյդոնի տաճար», Պոսեյդոնիա, մ.թ.ա. 5-րդ դարի կես), Զևսի (Օլիմպոս, մ.թ.ա. 468–456) տաճարներն այնքան տարբեր են։
Դասական դարաշրջանի սկզբբում ի հայտ եկած «խիստ ոճի» սկզբունքները հստակորեն իրագործվել են հատկապես սափորանկարչության մեշ։ Կարմրափայլ տեխնիկայով աշխատող վարպետները (Եվփրոնիոս, Դուրիս և ուրիշներ) ստեղծել են ոչ միայն դիցաբանական, այլև կենցաղային թեմաներով սափորանկարներ։ «Իփստ ոճը» դրսևորվել է նաև հինգերորդ դարի 1-ին կեսի քանդակագործության մեջ, ուր հայտնի են պլաստիկական արվեստի այնպիսի գլուխգործոցներ, ինչպիսիք Աթենաս Ափայոսի (Էգինա կղզի) և Զևսի տաճարների (Օլիմպոս) ճակտոններն ու մետոպաներն են։
Կատեգորիա:Հունաստանի մշակույթ Կատեգորիա:Հունաստան
Փոքր Պիգմա
Փոքր Պիգմա (Малая Пигма), գետ Ռուսաստանում, հոսում է Կարելական ինքնավար հանրապետությունում։ Թափվում է Վերին Պիգմոզերո լիճ։ Գետի երկարությունը 34 կմ է։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Բալթյան ավազանային շրջանին, գետային ավազանը Օնեժսկի լիճ է, ենթաավազանը՝ Սվիր։ Գետի ջրատնտեսային տեղամասը՝ Նևա։