cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Սթիվեն Սոթլոֆ
Սթիվեն Ջոել Սոթլոֆ (Steven Joel Sotloff, ), ամերիկացի լրագրող, աշխատել էTime շաբաթաթերթում ։ 2013 թվականի օգոստոսի 4-ին Հալեպում գերի ընկնելով իսլամիստներին, Սոթլոֆը 2014 թվականի սեպտեմբերի 2-ին մահապատժի է ենթարկվել «Իրաքի և Լևանտի իսլամական պետություն» ծայրահեղական ջիհադիստական խմբավորման զինյալների կողմից ։
Կենսագրություն
Սթիվեն Սոթլոֆը ծնվել է Արթուր և Շիրլի Սոթլոֆիների ընտանիքում, Ֆլորիդա նահանգի Մայամի քաղաքում։ Ուներ քույր՝ Լորենը ։ Սթիվենը համարվում է հոլոքոստից փրկվածների թոռը ։ Ավարտել է Քիմբալի Միացյալ ակադեմիան, այնուհետև սովորել է Նյու Հեմփշիրի Մերիդենի մասնավոր գիշերօթիկ դպրոցում , իսկ 2002 թվականից մինչև 2004 թվականը՝ Կենտրոնական Ֆլորիդայի համալսարանում՝ մասնագիտանալով լրագրության ոլորտում ։ Որոշ ժամանակ, Սթիվենը սովորել է Իսրայելի Հերզիլա միջդիսցիպլինար քոլեջում ։ Նա ուներ ԱՄՆ-ի և Իսրայելի քաղաքացիություն ։
Գործունեություն
Սկսելով աշխատել Եմենում՝ Սոթլոֆը սովորել է արաբերեն խոսել և Եմենի համարով բջջային հեռախոս ստացավ, հենց արաբական գարնան ժամանակ ։ Նա աշխատել է Time ամսագրում, ինչպես նաև Christian Science Monitor-ում, The National Interest-ում, Media Line-ում , Foreign Policy-ում, հայտնվել է նաև CNN-ում և Fox News-ում ։ Աշխատանքի բերումով մի քանի անգամ եղել Է Սիրիայում, ինչպես նաև Եգիպտոսում, Թուրքիայում, Լիբիայում և Բահրեյնում ։ Ավելի ուշ «Newsweek»-ի խմբագիր Ջանին դի Ջովաննին ասել է, որ իր իսկ խոստովանությամբ, Սոթլոֆը այն մարդկանց ցուցակում էր, որոնց վարքը զայրացնում էր ապստամբներին ։
Առևանգում և մահ
2013 թվականի օգոստոսի 4-ին, Հալեպի մոտակայքում, Թուրքիայի հետ Սիրիայի սահմանը հատելուց հետո, Սոթլոֆը առևանգվել էր, իսկ ավելի ուշ տեղափոխվել Ռակկա։ Նրա ընտանիքը չի հրապարակել այդ տեղեկությունը՝ վախենալո, որ կարող են նրան վնաս պատճառել և ԱՄՆ կառավարության հետ համատեղ մեկ տարվա ծավալած գործունեությունից հետո, մասնավոր կարգով ազատ է արձակվել ։ 2014 թվականի օգոստոսի 19-ին «Իրաքի և Լևանտի իսլամական պետություն» ահաբեկչական կազմակերպությունը տեսանյութ է հրապարակել «Ուղերձ Ամերիկային» վերնագրով՝ լրագրող Ջեյմս Ֆոլիի գլխավորությամբ ։ Տեսանյութի վերջում ԻԼԻՊ-ի անդամը սպառնացել է ԱՄՆ նախագահ Բարաք Օբամային՝ ասելով, որ «իր հաջորդ քայլը» կորոշի Սոթլոֆի ճակատագիրը ։ Այնուամենայնիվ, մի քանի օր անց ԱՄՆ ՌՕՈՒ-ն ակտիվացրել են ավիահարվածները ԻՊ-ի դեմ, մասնավորապես, Մոսուլի ամբարտակի մերձակայքում, արձակելով ավելի քան 14 հրթիռ ։
2014 թվականի սեպտեմբերի 2-ին «SITE Intelligence Group» կայքը  հաղորդել է «Ամերիկային երկրորդ ուղերձ» վերնագրով տեսանյութի հրապարակման մասին (A Second Message to America), որտեղ Սոթլոֆին գլխատում է այն նույն  մարդը, ով սպանել է Ջեյմս Ֆոլին  ։ Մահապատժից առաջ Սոթլոֆը նարնջագույն կամբինեզոնով գտնվում էր անապատում նա դանակը ձեռքին, ասել է «ես վերադարձա Օբամա։ Եվ ես վերադարձա Իսլամական պետության նկատմամբ ձեր ամբարտավան արտաքին քաղաքականության պատճառով  ։
Տեսանյութը ավարտվում է զոհի պարանոցին դանակի բարձրացմամբ, որից հետո վերսկսվում են այն կադրերը, որոնցում Սոթլոֆի գլուխն ընկած է նրա մարմնի վրա ։ Տեսանյութի վերջում գրոհայինը լրագրողի սպանությունը կրկին համարել է ԻՊ-ի դիրքերին ԱՄՆ-ի ավիահարվածների պատասխան, բրիտանացի Դեյվիդ Քոութն Հայնեսին անվանելով հաջորդ թիրախ ։ Եվ ասելով, որ «Մենք առիթից օգտնվելով՝ կոչ ենք անում այն կառավարություններին, որոնք մտել են Ամերիկայի այս սատանայական դաշինքի մեջ՝ ընդդեմ Իսլամական պետության, նահանջել և մեր ժողովրդին հանգիստ թողնել»  ։
Միջազգային արձագանք
Սպիտակ տան մամուլի քարտուղար Ջոշ Էռնեստն ասել է, որ «առայժմ ես չեմ կարող հաստատել այդ հաղորդագրությունները այս ամբիոնից, բայց մենք լրջորեն ընկալում ենք Իսլամական պետությունից բխող սպառնալիքը», իսկ «թողարկված տեսանյութը շատ մանրակրկիտ վերլուծվելու է» ։ Պետական դեպարտամենտի ներկայացուցիչ Ջեն Փսակին ասել է, որ աշխատանքներ են տարվում տեսանյութը ստուգելու ուղղությամբ՝ հավելելով, «մենք ցավակցում ենք» և «մեր սրտերը Սոթլոֆի ընտանիքի հետ են» ։ Ավելի ուշ, Սպիտակ տանը կից Ազգային անվտանգության խորհրդի ներկայացուցիչ Բերնադետ Միխենը հայտնել է, որ «մենք տեսել ենք Իրաքի և Լևանտի իսլամական պետության գրոհայինների կողմից ԱՄՆ քաղաքացու ենթադրյալ սպանության տեսանյութը»։ Հետախուզական հանրությունը աշխատում է հնարավորինս շուտ բացահայտել դրա իսկությունը։ «Եթե տեսանյութը ճշմարիտ է, ապա մենք վրդովված ենք անմեղ ամերիկացի լրագրողի դաժան սպանությունից և խորին ցավակցություն ենք հայտնում նրա ընտանիքին ու ընկերներին։ Մենք տեսանյութի մասին լրացուցիչ տեղեկատվություն կտրամադրենք»  ։ Մի քանի ժամ անց անվտանգության խորհրդի ներկայացուցիչ Քեթլին Հեյդենը հայտնել է, «որ ԱՄՆ-ի հետախուզական գերատեսչությունն ուսումնասիրել է ԱՄՆ քաղաքացի Սթիվեն Սոթլոֆի հետ կապված վերջերս հրապարակված տեսանյութը և եկել այն եզրահանգմանը, որ այն իրական է։»  ։
Դրանից հետո ԱՄՆ նախագահ Բարաք Օբաման, որը պետական այցով գտնվում էր Էստոնիայում, Էստոնիայի նախագահ Թոոմաս Հենդրիկ Իլվեսի հետ համատեղ մամուլի ասուլիսի ժամանակ հարգանքի տուրք մատուցեց Սոթլոֆին՝ նրան անվանելով նվիրված և խիզախ լրագրող, իսկ նրա մահը նկարագրելով որպես բռնության սարսափելի ակտ։ Դիմելով Սոթլոֆի ընտանիքին՝ Օբաման ասել է, որ «այսօր մեր երկիրը սգում է նրանց հետ միասին», հավելելով, որ ԱՄՆ-ն երբեք չի մոռանա այդ երկու հրաշալի երիտասարդների դեմ կատարված սարսափելի հանցագործությունը , իսկ ԻԼԻՊ-ը կոչնչանա ։ ԱՄՆ-ի պետքարտուղար Ջոն Քերին ասել է, որ «աշխարհը կրկին տեսավ ԻՊ-ի մարդասպան ահաբեկիչների անըմբռնելի դաժանությունը, երբ մենք տեսանք Սթիվեն Սոթլոֆին՝ ամերիկացի լրագրող, ով լքեց իր տունը Ֆլորիդայում՝ պատմելու համար Մերձավոր Արևելքում խիզախ մարդկանց պատմությունը։ Դա ուժեղ հարված էր, սակայն նրա մարդասպանները պետք է իմանան, որ ԱՄՆ-ն նրանց պատասխանատվության կենթարկի՝ կարևոր չէ, թե որքան ժամանակ դա կտևի» ։
Լրագրողների պաշտպանության կոմիտեի գործադիր տնօրեն Ջոել Սայմոնն ասել է, որ «մենք վճռականորեն դատապարտում ենք լրագրող Սթիվեն Սոթլոֆի սպանությունը։ Լրագրողները գիտեն, որ պատերազմ լուսաբանելն ինքնին վտանգավոր է։ Բայց հաշվեհարդար տեսնելը, միայն այն բանի համար որ դու լրագրող ես պարզապես բարբարոսություն է» ։
Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Դևիդ Քեմերոնը Սոթլոֆի սպանությունը անվանել է «բացարձակ զզվելի, արհամարհելի ակտ», քանի որ ԻԼԻՊ-ի մարտիկները սպառնում են սիրիացիներին, իրաքցիներին, ամերիկացիներին և բրիտանացիներին, քանի որ նրանք չեն տարբերակում մուսուլմաններից, քրիստոնյաներից կամ որևէ այլ հավատքի տեր մարդկանցից», հավելելով, որ «իմ մտքերն ու աղոթքները այսօր երեկոյան Սոթլոֆի ընտանիքի և ընկերների հետ են , որոնք գործ ունեն այս սարսափելի և ողբերգական իրադրության հետ։ Մենք աշխատում ենք բրիտանացի ժողովրդին անվտանգ պահելու ուղղությամբ և շարունակելու ենք անել հնարավոր ամեն ինչ, որպեսզի պաշտպանենք մեր երկիրն ու մեր ժողովրդին այդ բարբարոսական ահաբեկիչներից» ։ Լեյբորիստական կուսակցության առաջնորդ Էդ Միլիբենդը նշել է, որ Սոթլոֆի մահապատիժը ցույց է տվել ԻՊ-ի «մարդասպան բարբարոսությունը» և, որ խումբը դարձել է սպառնալիք, որին չի կարելի անտեսել» ։ Ավելի ուշ նա կառավարության արտակարգ իրավիճակների կոմիտեի՝ «Կոբրա»-ի արտակարգ խորհրդակցություն է հրավիրել, քանի որ տեսանյութում Մեծ Բրիտանիայի քաղաքացի պատանդի սպանության սպառնալիք կա , որից հետո արտգործնախարար Ֆիլիպ Հեմոնդն ասել է, որ ԻՊ-ի դեմ Մեծ Բրիտանիայի պայքարի ընդհանուր ռազմավարության մեջ ոչ մի փոփոխություն չի լինի ։ Մեծ Բրիտանիայի ներքին գործերի նախարար Թերեզա Մեյն ասել է, որ «հերթական անգամ մենք տեսնում ենք բարբարոսական գործողություն, որը ձեռնարկվել է ԻԼԻՊ-ի կողմից, այն արյունռուշտ խելագարների խումբ է։ Նրանց դաժանությունը պարզ է։ Մեր մտքերն այսօր  այս շատ դժվար պահին, պետք է լինեն Սթիվեն Սոթլոֆի ընտանիքի և ընկերների հետ» ։
Ավելի ուշ, ելույթ ունենալով Մեծ Բրիտանիայի խորհրդարանի Համայնքների պալատում, Քեմերոնը, բրիտանացի հպատակին սպանելու սպառնալիքների կապակցությամբ, ասել է.
Ֆրանսիայի նախագահ Ֆրանսուա Օլանդը դատապարտել է ամերիկացի լրագրողի սարսափելի ու զզվելի սպանությունը։ Իր հերթին, Ֆրանսիայի արտաքին գործերի նախարար Լորան Ֆաբիուսը հայտարարել է, որ «ամերիկացի լրագրող Սթիվեն Սոթլոֆի սպանությունը Իսլամական պետության ահաբեկիչների կողմից հաստատման դեպքում, նողկալի հանցագործություն է։ Մենք պետք է հասկանանք, թե ինչ է տեղի ունեցել» ։
Եվրամիության արտաքին գործերի և անվտանգության քաղաքականության գերագույն ներկայացուցիչ Քեթրին Էշթոնը հայտարարել է.
Ավստրալիայի վարչապետ Թոնի Էբոթը պատմել է, որ «Սոթլոֆի սպանությունը ցույց է տալիս, որ մենք գործ ունենք մաքուր չարության հետ։ Սա զզվելի շարժում է, ոչ միայն համարվում է պարզապես չարիք, այլ այն իրոք չարիք է» ։ Իր հերթին Ավստրալիայի արտգործնախարար Բիշոփն ասել է, որ սպանությունն իրենից ներկայացնում է ծանր հանցագործություն և արհամարհական ակտ ։
ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղար Բան Կի Մունը հայտարարել է, որ «մենք բոլորս զայրացած ենք Իրաքի լուրերից՝ ԻՊ-ի ձեռքում խաղաղ բնակիչների դաժան սպանությունների մասին,, ներառյալ երեկվա հաղորդումները ևս մեկ լրագրողի գազանաբար գլխատելու մասին» ։
Հիշատակ
2014 թվականին Սոթլոֆի անունը հավերժացվել է Վաշինգտոնի լրագրության և նորությունների թանգարանի լրագրողների հուշահամալիրում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ Կատեգորիա:Սիրիայի քաղաքացիական պատերազմի մասնակիցներ
Դինամիկական երկրաբանություն
Դինամիկական երկրաբանություն, ֆիզիկական երկրաբանություն, երկրաբանության ուղղություն, ուսումնասիրում և պարզաբանում է երկրի ռելիեֆի ու ներքին կառուցվածքի փոփոխության, ապարների առաջացման ու քայքայման երնույթները։ Դինամիկական երկրաբանությունը ձևավորվել է XIX դարի սկզբներին Չ․ Լայեփ ու Է․ Զյուսի աշխատանքնևրի հիման վրա։ Դինամիկական երկրաբոնւթյունը հետազոտում է երկրաբանական արտածին և ներծին երևույթները։ Երկրաբանության բոլոր ճյուղերը, առանձնապես տեկտոնիկան, հրաբխագիտությունը, սեյսմոլոգիան, գեոմորֆոլոգիան, այս կամ այն չափով կապված են դինամիկական երկրաբանության հետ։ Լաբորատոր պայմաններում երկրաբանական երևույթների մոդելավորումը, երկրաֆիզիկայի, երկրաքիմիայի ու թերմոդինամիկայի տվյալները լայնորեն կիրառվում են դինամիկական երկրաբոնւթյան բնա գավառում։ Դինամիկական երկրաբանությունը նպաստում է շիևարարության և օգտակար հանածոների որոնման տեղամասերը ճիշտ ընտրելուն։
Գրականություն
Կատեգորիա:Երկրաբանություն Կատեգորիա:Երկրաբանության բաժիններ
Տիսթիյան
Տիսթիյան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Հեքյարիի գավառում ։ Գտնվում էր գավառի հարավ-արևելյան մասում, Ջուլամերկ քաղաքից 52 կմ հարավ-արևմուտք, Խաբուր գետի աջ կողմում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Հայկ Տատինցյան
Հայկ Տիգրանի Տատինցյան, հայ մանկավարժ։ ՀԽՍՀ վաստակավոր ուսուցիչ (1960): ԽՄԿԿ անդամ (1944):
Կենսագրություն
Հայկ Տատինցյանը ծնվել է 1918 թվականին Գորիս քաղաքում։ Սովորել է Գորիսի միջնակարգ դպրոցում։ Ավարտել է Խաչատուր Աբովյանի անվան մանկավարժական ինստիտուտի հեռակա բաժնի աշխարհագրության ֆակուլտետը։ 1939 թվականից զբաղվել է մանկավարական գործունեությամբ։ 1940 թվականին եղել է Եղեգնաձորի շրջանի Աղավնաձորի միջնակարգ դպրոցի տնօրեն։ 1940 թվականի հոկտեմբերին զորակոչվել է զինվորական պարտադիր ծառայության։ Հայկ Տատինցյանը Հայրենական մեծ պատերազմին մասնակցել է 1941 թվականի հունիսի 23-ից, 481-րդ գնդում որպես գնդացրային ջոկի հրամանատար։ Աչքի է ընկել առաջին Բելոռուսական, այնուհետև Ուկրաինական ռազմաճակատներում ֆաշիստական զավթիչների դեմ մղված մարտերում և արժանացել հրամանատարության խրախուսանքներին և շնորհակալագրերին ։
Հյուսիս-Արևմտյան և Վոլխովյան ռազմաճակատներում 2-րդ հարվածային բանակի 23-րդ հրաձգային բրիգադի գնդացրային ջոկի հրամանատար Հայկ Տատինցյանը մարտերում ցուցաբերած արիության համար պարգևատրվել է «Կարմիր աստղի» շքանշանով ։
Տատինցյանը շուրջ 10 տարի եղել է Գորիսի շրջանի Խնձորեսկ գյուղի միջնակարգ դպրոցի տնօրեն, 1952-1955 թվականներին նշանակվել է շրջանային ժողկրթբաժնի վարիչ, ապա ղեկավարել Գորիսի գիշերօթիկ դպրոցը, աշխատել ժողկրթբաժնի մեթոդիստ։ ԽՄԿԿ անդամ է 1944 թվականից ։
Տատինցյանը ընտրվել է շրջանային, քաղաքային և գյուղական խորհուրդների պատգամավոր ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ Կատեգորիա:ՀՊՄՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:ՀԽՍՀ վաստակավոր ուսուցիչներ Կատեգորիա:Կարմիր աստղի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա: «1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալակիրներ Կատեգորիա:«Աշխատանքային գերազանցության համար» մեդալակիրներ Կատեգորիա:Կովկասի պաշտպանության համար մեդալակիրներ Կատեգորիա:Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Դպրոցի տնօրեններ
Նիժնյայա Պոյմա
Նիժնյայա Պոյմա (Нижняя Пойма), քաղաքատիպ ավան Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Նիժնեինգաշսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 8924 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Կրասնոյարսկի երկրամասի Նիժնեինգաշսկի շրջանի բնակավայրեր
Սպառողական գների ինդեքս
Սպառողական գների ինդեքս (ՍԳԻ, գնաճի ինդեքս consumer price index, CPI), գների ինդեքս տեսակ, որը ստեղծված է բնակչության անձնական սպառման համար ձեռք բերված ապրանքների և ծառայությունների փաստացի հաստատագրված կազմի սպառողական զամբյուղ արժեքի փոփոխությունը որոշակի ժամանակահատվածում։
Տնտեսագիտական ուսումնասիրությունների ժամանակ կարևորագույն խնդիր է հանդիսանում բնակչության կենսամակարդակի գնահատումը և դրա բարձրացման հիմնախնդիրները։ Կենսամակարդակը ապրանքների և ծառայությունների այն քանակն է, որը հնարավորություն ունի ձեռք բերելու տվյալ երկրի բնակչությունը։ Կենսամակարդակ հասկացությունը բավականին լայն հասկացություն է, և գոյություն չունի կոնկրետ ցուցանիշ, որով գնահատվում է այն։ Կենսամակարդակի գնահատման համար օգտագործվում են տարբեր ցուցանիշներ, որոնցից է օրինակ մեկ շնչին բաժին ընկնող ՀՆԱ-ի կամ ԱԵ-ի ցուցանիշը։ Վերջիններս որոշելու համար տվյալ երկրի ՀՆԱ-ի ցուցանիշը (ԱԵ-ի) հարաբերում ենք երկրի բնակչության թվի վրա։ Սակայն պետք է նշենք, որ այս ցուցանիշով կենսամակարդակը գնահատել այդքան էլ ճիշտ չէ, քանի որ ցուցանիշի հաշվարկման ժամանակ վերցնում ենք տվյալ տարվա ՀՆԱ-ն, իսկ այն իր մեջ պարունակում է գնային ազդեցություն, հետևաբար հստակ չենք կարող ասել՝ փոփոխության է ենթարկվել կենսամակարդակը, թե գները։ Այս հակասությունը լուծելու համար օգտվում ենք գների ինդեքսից։ Ընդհանուր առմամբ ինդեքսը հարաբերական ցուցանիշ է, որը ցույց է տալիս երևույթի կամ գործընթացի փոփոխությունը ժամանակի կամ տարածության մեջ։ Գոյություն ունեն գների ինդեքսի տարբեր ցուցանիշներ, որոնցից կենսամակարդակի բնութագրման համար հատկապես կիրառվում է սպառողական գների ինդեքսը։ ՍԳԻ-ն ցույց է տալիս սպառողական զամբյուղի մեջ ընդգրկված ապրանքների ու ծառայությունների գնային փոփոխությունները ժամանակի ընթացքում։ Սպառողական զամբյուղը ապրանքների և ծառայությունների այն քանակն է, որն անհրաժեշտ է տվյալ երկրի բնակչության կենսական պահանջմունքների բավարարման համար։ Սպառողական զամբյուղի կազմը և կառուցվածքը տարբեր է լինում՝ կախված ոչ միայն երկրի տնտեսական զարգացվածության աստիճանից, այլ նաև տվյալ բնակչության ազգային սովորություններից և առանձնահատկություններից։ Տարասեռ ապրանքների հավաքածուի գների ագրեգացված ինդեքսը հաշվարկելիս հարկ է հաշվի առնել այն առանձնահատկությունը, որ միմյանց հարաբերելով pq արժեքային նշանակությունները, հարկ է ցույց տալ դրանց փոփոխությունը միայն գների հաշվին կամ այլ խոսքով հարկ է չեզոքացնել տարբեր ժամանակահատվածներում թողարկված ապրանքների քանակի փոփոխության ազդեցությունը արտադրանքի արժեքային ցուցանիշի վրա։ Դրա համար հարկ է ապրանքների միևնույն քանակական հավաքակազմը գնահատել երկու տարբեր ժամանակահատվածների գներով, այնուհետ հարաբերել հաշետու շրջանի ցուցանիշը բազիսայինին։
Լասպեյրեսի գների ինդեքս
Գների ընդհանուր ինդեքսի ագրեգացված բանաձևն առաջին անգամ առաջարկել է գերմանացի գիտնական Էտիեն Լասպեյրեսը 1864թ.: Նա առաջարկեց մշակել գների ինդեքս որպես կշիռ ընդունելով բազիսային շրջանի արտադրանքը.
.
Որտեղ՝ p 1 -ը և p 0 -ն սպառողական զամբյուղի ապրանքների և ծառայությունների գներն են՝ համապատասխանաբար հաշվետու և բազիսային ժամանակահատվածներում, q 0-ն ապրանքների և ծառայությունների քանակն է բազիսային տարում։ Այս ինդեքսը առ այսօր հայտնի է որպես Լայսպեյրեսի գների ինդեքս։
Պաաշեի գների ինդեքս
1874թ. գերմանացի մեկ այլ գիտնական Հերման Պաաշեն, առաջարկեց մշակել գների ինդեքս ընթացիկ շրջանի արտադրանքի q 1 հիման վրա, որն էլ ստացավ Պաաշեի գների ինդեքս անվանումը, որը ունի հետևյալ տեսքը․
.
Պրակտիկայում տարբեր ինդեքսների հաշվարկման ժամանակ երկու բանաձևերն էլ օգտագործվում են, թեև դրանք տալիս են տարբեր արդյունքներ։ Լասպեյրեսի ինդեքսը հարմար է օպերատիվ տեղեկատվություն ստանալու համար շաբաթվա, ամսվա կամ եռամսյակի կտրվածքով, երբ գների փոփոխությունը դիտարկվում է ապրանքների հաստատուն զամբյուղի հիման վրա։ Լասպեյրեսի բանաձևով, որպես կանոն, հաշվարկվում է Սպառողական գների ինդեքսը։ Միևնույն ժամանակ, երբ հարկ է լինում գների փոփոխությունը հաշվարկել արտադրանքի արժեքային և ֆիզիկական ծավալի համատեքստում, առավել նպատակահարմար է օգտագործել Պաաշեի ինդեքսը։ Պաաշեի ինդեքսի օգնությամբ հնարավոր է նաև հաշվարկել ֆիզիկական ծավալի փոփոխությունը բացարձակ արտահայտությամբ։
Ֆիշերի գների ինդեքս
XX դարի սկզբին ամերիկացի տնտեսագետ Իրվինգ Ֆիշերը առաջարկեց երկու ինդեքսների փոխարեն հաշվարկել մեկ ինդեքս, որն իրենից ներկայացնում է այդ երկու ինդեքսների միջին երկրաչափականը, այսինքն երկու ինդեքսների արտադրյալի քառակուսի արմատը․
Մ.թ.ա. 498
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 498
Սպառողական գների ինդեքս
Ֆիշերի գների ինդեքս
.
Այս ինդեքսը անվանում են “իդեալական”, քանզի վերջինս նախապատվություն չի տալիս ոչ հաշվետու, ոչ բազիսային ժամանակաշրջանի արտադրանքին։ Սակայն այս ինդեքսը պրակտիկայում սակավ կիրառություն ունի հաշվարկման ձևաչափի և տնտեսական մեկնաբանության բարդության պատճառով ։
Բնութագիր
Հայաստանում այն պաշտոնապես հաշվարկվում է Ազգային վիճակագրական ծառայության կողմից։ Որպես բազային ժամանակահատված ընդունվում է նախորդ տարին
Հաշվարկ
Սպառողական գների ինդեքսի հաշվարկը կատարվում է Լասպեյրեսի բանաձևով։
.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Արժեզրկում Կատեգորիա:Մակրոտնտեսական ցուցանիշներ Կատեգորիա:Ինդեքսներ
Բարի իրիկուն, վշտալի մայրեր…
Պատմություն
Բովանդակությունից ենթադրվում է, որ գրվել է առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։
Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի Հովհաննես Թումանյանի ֆոնդի 70-րդ համարում պահվել է մեկ սևագիր-ինքնագիր, որն անավարտ է և բազմաթիվ ուղղումներով։
Առաջին անգամ տպագրվել է Հովհաննես Թումանյանի երկերի լիակատար ժողովածուի գիտական հրատարակության առաջին հատորի 524-րդ էջում՝ ինքնագրից։ Տպագրվել են ոչ բոլոր տողերը, քանի որ դրանց զգալի մասը եղել են ջնջված և անընթեռնելի։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բանաստեղծություններ
Սուրբ Աստվածածին վանք (Արաբկիր)
Սուրբ Աստվածածին վանք - հայկական վանական համալիր էր պատմական Ծոփք նահանգում։ Պայթեցվել է դինամիտով։ Համարվում էր Արևմտյան Հայաստանի ամենախոշոր վանքերից մեկը։
Կատեգորիա:Հայկական առաքելական գոյություն չունեցող վանքեր և եկեղեցիներ (Թուրքիա)‎ ա Կատեգորիա:Թուրքիայի հայկական կառույցներ Կատեգորիա:Թուրքիայի ավերված շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:Թուրքիայի հայ առաքելական եկեղեցիներ Կատեգորիա:Թուրքիայի հայ առաքելական տաճարներ
(4247) Գրահամսմիթ
(4247) Գրահամսմիթ (Grahamsmith), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1983 թվականի նոյեմբերի 28-ին Էդվարդ Բոուելի կողմից Անդերսոն Մեսայում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,179306 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,4512 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,9074 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2070,6 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,173862 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,07° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1983 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Էդվարդ Բոուելի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Անտոնիո դել Պոլլայոլո
Անտոնիո դել Պոլլայոլո (Antonio del Pollaiolo), ref> ), իտալացի նկարիչ, քանդակագործ, ոսկերիչ և փորագրող։ Ուշ քվատրոչենտոյի Ֆլորենցիայի դպրոցի ներկայացուցիչ։ Կրել է Դոնատելլոյի և Ա․ դել Կաստանյոյի ազդեցությունը։
Պոլլայոլոյի ստեղծագործություններում էքսպրեսիան միահյուսված է իրական աշխարհի օրինաչափությունների իմացության ռացիոնալիստական պաթոսին։ Պոլլայոլոյի քանդակներին (Սիքստոս IV պապի դամբարանը Վատիկանի քարայրերում, բրոնզ, 1489-1493) բնորոշ նուրբ, վստահ գծի պաշտամունքը նկատելի է նաև նրա երփնագրերում («Հերակլեսը և Անթեյը», մոտ 1465, Ուֆֆիցի պատկերասրահ, Ֆլորենցիա)։ Նույնը առկա է նրա փորագրանկարներում։ Պոլլայոլոն հաճախ աշխատակցել է եղբոր՝ Պիեռոյի (1443-1496) հետ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալացի նկարիչներ Կատեգորիա:Իտալացի գրաֆիկներ Կատեգորիա:Իտալացի քանդակագործներ Կատեգորիա:Իտալացի փորագրիչներ Կատեգորիա:Իտալացի ճարտարապետներ Կատեգորիա:Իտալացի ոսկերիչներ
Մ.թ.ա. 497
Մահեր
Կատեգորիա:Մ.թ.ա. 497
Ռոմի Շնայդեր
Ռոմի Շնայդեր (Romy Schneider, իրական անունը՝ Ռոզմարի Մագդալեն Ալբաչ-Ռեթթի, Rosemarie Magdalena Albach-Retty, ), գերմանաֆրանսիական դերասանուհի, ավստրիական, գերմանական և ֆրանսիական կինոյի աստղ։ Մառլեն Դիտրիխի և Հիլդեգարդ Կնեֆի հետ միասին Ռոմի Շնայդերը հանդիսանում է XX դարի գերմանացի ամենահայտնի դերասանուհիներից մեկը, ով արժանացել է միջազգային ճանաչման և փառքի։
Ռոմի Շնայդերը կինոյում նորամուտում է 15 տարեկան հասակում։ Մոր՝ Մագդա Շնայդերի հետ միասին նա խաղում է «Երբ ծաղկում է սպիտակ եղրևանին» («Wenn der weiße Flieder wieder blüht», 1953 թվական) և «Քայլերգ կայսրի համար» («Die Deutschmeister», 1955 թվական) մելոդրամատիկ ֆիլմերում։ 1955-1957 թվականներին Շնայդերը նկարահանվում է ավստրիական կայսրուհի Ելիզավետայի դերում Էռնստ Մարիշկայի «Սիսի» (« Sissi»), «Սիսի - երիտասարդ կայսրուհի» («Sissi — Die junge Kaiserin») և «Սիսի։ Կայսրուհու դժվար տարիները» («Sissi — Schicksalsjahre einer Kaiserin») կինոեռագրությունում և հասնում է միջազգային ճանաչման, սակայն դառնում է այդ նրբակիրթ կինոկերպարի պատանդը։
Առավել բարդ դերերի փնտրտուքում Շնայդերը 1958 թվականին ուղևորվում է Փարիզ, որտեղ կայանում է նրա թատերական նորամուտը Ջոն Ֆորդի «Ափսոս, որ նա անառակ է» ողբերգությունում։ 1963 թվականին Շնայդերը նկարահանվում է ԱՄՆ-ում, «Կարդինալ» («The Cardinal») ֆիլմում, որում դերակատարման համար արժանանում է նոմինացիայի «Ոսկե Գլոբուս» մրցանակի համար։ 1969 թվականին Շնայդերը Ալեն Դելոնի հետ նկարահանվում է «Լողավազան» («La Piscine»)ֆիլմում։
1970-ական թվականներին Ռոմի Շնայդերը գտնվում էր իր դերասանական կարիերայի գագաթնակետին։ Նա նկարահանվում էր խառնվածքային դերերում հայտնի կինոռեժիսորներ Կլոդ Սոտեի, Անժեյ Ժուլավսկու և Լուկինո Վիսկոնտիի ֆիլմերում և դառնում է այն ժամանակների ֆրանսիական կինոյի ամենահաջողակ դերասանուհիներից մեկը։ «Կարևորը սիրել է» («L' Important C’Est D’Aimer», 1975 թվական) և «Հասարակ պատմություն» («Une histoire simple», 1978 թվական) ֆիլմերում իր դերերի համար Ռոմի Շնայդերը արժանանում է «Լավագույն դերասանուհու համար» «Սեզար» մրցանակի։
Ռոմի Շնայդերի մասնակցությամբ վերջին ֆիլմը՝ «Անցորդը Սան Սուսիից» («La passante du Sans-Souci»), վարձույթ է դուրս գալիս 1982 թվականին, դերասանուհու մահից մի քանի շաբաթ առաջ։ 2008 թվականին Ռոմի Շնայդերը հետմահու արժանանում է «Սեզար» մրցանակի «Կինեմատոգրաֆում բացառիկ վաստակի համար»։ Ռոմի Շնայդերի անունն է կրում ֆրանսիական «Ռոմի Շնայդերի մրցանակը», որը հանձնվում է երիտասարդ կինոդերասաններին և ավստրիական հեռուստատեսային «Ռոմի» մրցանակը։
Մանկություն
Ռոմի Շնայդերը ծնվել է դերասանական ընտանիքում։ Ռոմի Շնայդերի մայրը՝ գերմանացի կինոաստղ Մագդա Շնայդերը, հայրը՝ ժառանգական ավստրիական դերասան Վոլֆ Ալբախ-Ռեթթի։ Հոր կողմից Ռոմիի տատիկը դերասանուհի Ռոզա Ալբախ-Ռետին է, դերասան և կինոռեժիսոր է եղել նաև Ռոմիի նախապապը՝ Ադոլֆ Ռեթթի։
Ռոմին կրտսեր եղբայր Վոլֆ-Դիտրիխի հետ դաստիարակվել է Շնայդերների տատիկի և պապիկի մոտ Մարիենգրունդ գյուղական տանը, բավարական Շյոնաո ամ Կյոնիգսզեում։ Դերասակ-ծնողները հազվադեպ էին տեսնվում զավակների հետ, հետագայում նրանք բաժանվում են 1943 թվականին, իսկ 1945 թվականին վերջնականապես ամուսնալուծվում են։ Ռոմիի հայրը կրկին ամուսնանում է 1947 թվականին ավստրիացի դերասանուհի Տրուդա Մարլենի հետ, Մագդա Շնայդերը ամուսնանում է Քյոլնի ռեստորանատեր Հանս Հերբերտ Բլացհեյմի հետ 1953 թվականին։ 1944 թվականին Ռոզմարի Մագդալենա Ալբախը գնում է Շյոնաոի տարրական դպրոց, որտեղ ուսուցանում է չորս տարի։ Աղջկան չէր ենթարկվում մաթեմատիկան, նա սիրում էր երգել, նրան հրապուրում էր գավառագիտությունը, պատմությունը և նկարչությունը։ 1949 թվականի հուլիսից նա դաստիարակվում էր Գոլդենշտայն ամրոցի աղջիկների համար ինտերնատում, Զալցբուրգի մոտակայքում գտնվող Էլսբետենի կանանց օգոստոսյան մենաստանին կից մասնավոր դպրոցում։ Ինչպես պնդում էր միանձնուհի քույր Ավգուստինան 1982 թվականի օգոստոսի 6-ին «Paris Match» ամսագրին տված հարցազրույցում, Ռոմիի մայրը հազվադեպ էր գալիս աղջկան տեսակցության, իսկ հայրը և Ռոզա տատիկը ընդհանրապես ոչ մի անգամ չեն եղել Գոլդենշտայնում։ Անձամբ Ռոմին հիշում էր, որ ինտերնատում եղել է մեծ երևակայող և կարող էր, օրինակ, պատմել Գերի Կուպերի մասին, ում հետ նա իբր թե ճաշել է հենց երեկ։ Ռոմիի մայրը հիշում էր, որ ինտերնատի ղեկավարուհին բողոքում էր Ռոմիից. նա հաճախ ինտերնատում կազմակերպում էր չարաճճի արարքներ, չէր առանձնանում հարմարվողականությամբ, բացակայում էր պարապմունքներից։ Այնուամենայնիվ, Ռոմին հրապուրված զբաղվում էր նկարչությամբ, հրապուրվում էր թատրոնով, հաճախ ելույթ էր ունենում դպրոցական ներկայացումներում, մեներգում էր եկեղեցական երգչախմբում, երազում էր դառնել դերասանուհի և նկարահանվել կինոյում։ Իր օրագրում 13-ամյա Ռոզին գրում է. «Երաժշտություն, թատրոն, կինո, ճանապարհորդություն, մշակույթ։ Այս հինգ բառերը ստիպում են եռալ իմ թատերական արյունին»։ Ավարտելով ուսուցանումը ինտերնատում, Ռոմին պատրաստվում էր ամառային արձակուրդներից հետո ընդունվել գեղարվեստական ուսումնարան Քյոլնում, որպեսզի զարգացնի իր ունակությունները գեղանկարչությունում և նկարչությունում, սակայն այդ ծրագրերից ստիպված է լինում հրաժարվել կինոյում առաջին դերի պատճառով։
Կարիերայի սկիզբը 1950-ական թվականներին
«Երբ ծաղկում է սպիտակ եղրևանին» զվարճալի ֆիլմում Ռոմիի մայր Մագդա Շնայդերը ստանում է գլխավոր կանացի դերը և պրոդյուսեր Կուրտ Ուլրիխին և ռեժիսոր Հանս Դեպեին առաջարկում է իր հերոսուհու աղջկա՝ Էֆհեն Ֆորստերի դերում փորձելու իր դուստր Ռոմիին, չնայած, ըստ սեփական խոստովանության, չէր ենթադրում ոչ աղջկա դերասանուհի դառնալու, ոչ նրա հնարավորությունների մասին։ 14-ամյա Ռոմի Շնայդերը հաջող է անցնում կինոփորձերը Բեռլինի UFA ստուդիայում 1953 թվականի սեպտեմբերի սկզբին և հաստատվում է դերում։ Հանրահայտ Վիլլի Ֆրիչի մասնակցությամբ ֆիլմի նկարահանումները, ով նշում է նորելուկի ապշեցուցիչ դերասանական ունակությունները, անց են կացվում Վիսբադենում և ավարտվում են 1953 թվականի նոյեմբերի 9-ին։ Առաջնախաղը կայանում է երկու օր անց Շտուտգարտի «Ունիվերսում» կինոթատրոնում։ Այդ ժամանակ արդեն Մագդա Շնայդերին մոտիկ հարաբերություններ էին կապում քյոլնցի ռեստորանատեր և գործարա Հանս Հերբերտ Բլացգեյմի հետ, ում հետ նա ամուսնանում է 1953 թվականի դեկտեմբերին։
1954 թվականի մայիսին Շնայդերը ձառնեմուխ է լինում իր երկրորդ ֆիլմում նկարահանումներին՝ «Հրավառություն» («Feuerwerk»), Լիլի Պալմերի մասնակցությամբ, որտեղ խաղում է երիտասարդ աղջիկ Աննա Օբերհոլցերին, որկ լքում է հարազատ տունը հանուն կրկես-շապիտոյի արենայում աշխատանքի։ Հենց այդ ֆիլմի տիտրերում դերասանուհին առաջին անգամ նշված է իր հանրահայտ կեղծանվան տակ։ Նկարահանումների ժամանակ տեղի է ունենում Շնայդերի ծանոթությունը Էռնստ Մարիշկայի հետ։ Մեծ Բրիտանիայի երիտասարդ թագուհի Վիկտորիայի մասին իր նոր ֆիլմի գլխավոր դերում ռեժիսորը արդեն հաստատել էր այլ դերասանուհու՝ Սոնյա Ցիմանին, սակայն Ռոմի Շնայդերի հետ հանդիպումից հետ Մարիշկան անսպասելիորեն այդ դերը տալիս է նրան։ «Թագուհու երիտասարդ տարիները» («Mädchenjahre einer Königin») ֆիլմում փայլուն խաղացած գլխավոր դերը, որն ունենում է հսկայական հաջողություն, սքանչելի Ռոմիին դարձնում է հանդիսատեսի սիրելին՝ նրա մորը՝ Մագդա Շնայդերին ստիպելով բավարերվել երկրորդական դերերով դստեր ստվերի տակ։
1955 թվականին Շնայդերը կրկին աշխատում է Էռնստ Մարիշկայի հետ և երրորդ անգամ մոր հետ նկարահանվում է «Քայլերգ կայսրի համար» («Die Deutschmeister») ֆիլմում, «Գարնանային շքերթ» (1934 թվական) ֆիլմի ռեմեյկում, իսկ տղամարդու գլխավոր դերը ֆիլմում խաղում է Ռոմիի հայրը։ Ֆիլմն արժանանում է հիասքանչ քննադատության, իսկ ֆիլմում Ռոմիի կատարած «Թռչունները երգում են երգեր» (Wenn die Vöglein musizieren) երգը շուտով թողարկվում է սկավառակի վրա։ Ամենակարճ ժամկետներում Ռոմին դառնում է գերմանալեզու կինոյի ամենահաջողակ դերասանուհիներից մեկը և աջակցում է մոր կինոկարիերայի նոր շրջադարձին հետպատերազմյան Գերմանիայում։ 1955 թվականին «Նոր ֆիլմ» ամսագիրը Ռոմիին շնորհում է նրա առաջին կինոմրցանակը որպես ամենահանրահայտ երիտասարդ կինոաստղի։ Նույն թվականին Շնայդերը խաղում է «Վերջին մարդը» («Der letzte Mann») ֆիլմում, 1924 թվականի նույնանուն ֆիլմի ռեմեյկում, որտեղ նկարահանման հրապարակում նրա խաղընկերներն են դառնում Իոահիմ Ֆուկսբերգերը և Հանս Ալբերսը։ Սակայն այդ սև-սպիտակ կինոնկարը չի արժանանում այնքան բարձր գնահատականների, ինչպես Ռոմի Շնայդերի առաջին ֆիլմերը։
«Սիսի» կինոեռագրության նպաստը և անեծքը
«Սիսի» («Sissi») ֆիլմի նկարահանումները սկսվում են 1955 թվականի օգոստոսին։ Կայսրուհի Ելիզավետայի երիտասարդության մասին պատմող պատմական ֆիլմի գլխավոր դերում ընտրվում է 16-ամյա Ռոմին։ Ֆիլմում նաև նկարահանվել է Ռոմիի մայրը՝ դքսուհի Լյուդովիկի և Ելիզավետայի մոր դերում։ Ավստրո-Հունգարիայի կայսր Ֆրանց Յոզեֆ I-ի դերը բաժին է հասնում Կարլհայնց Բյոմին։ Ռոմին և Կարլհայնցը հիանալի են համագործակցում նկարահանման հրապարակում, սակայն նրանց հարաբերություները մնում են բացառձակապես մասնագիտական։ Թանկարժեք նկարահանումները շարունակվում են մինչև տարվա վերջ։
«Սիսի» -ի համաշխարհային պրեմիերան կայանում է 1955 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Վիեննայի «Ապոլլո» թատրոնում, ֆիլմը Արևմտյան Գերմանիայում վարձույթ է դուրս գալիս հաջորդ օրը։ Շնորհիվ այդ ֆիլմում դերի Ռոմի Շնայդերը արժանանում է համաշխարհային ճանաչման, նրա հանրաճանաչությունը երկրում նույնպես բարձրանում է։ Ըստ հարցման արդյունքների Ռոմի Շնայդերը 1955 թվականի նոյեմբերին երկրորդ տեղ է գրավում Գերմանիայի ամենահանրահայտ դերասանուհիների շրջանում, զիջելով միայն Մարիա Շելին։ 1956 թվականի մարտին Ռոմի Շնայդերը հայտնվում է «Der Spiegel» ամսագրի շապիկին։ Գերմանիայում հաջորդ երկու տարիների ընթացքում, Սիսիի մասին երեք ֆիլմերից յուրաքանչյուրը, դիտել է մոտ վեց միլիոն մարդ։
1957 թվականին Ռոմի Շնայդերը հեքիաթասացի դերն է կատարում «Պետյան և գայլը» երաժշտական հեքիաթում, որը թողարկվել է սկավառակով Հերբերտ ֆոն Կարայանի ձայնագրությամբ և նկարահանվել է երեք ֆիլմերում՝ «Մոնպտի» («Monpti», 1957 թվական), որի համար Ռոմի Շնայդերը առաջին անգամ թռչում է Փարիզ, ռեժիսոր Ալֆրեդ Վայդենմանի «Սկամպոլո» («Scampolo», 1958 թվական) և «Սիսի։ Կայսրուհու վերջին տարիները» («Sissi — Schicksalsjahre einer Kaiserin», 1957 թվական), «Սիսի» եռագրության երրորդ և վերջին ֆիլմը։
Շնայդերը վախենում էր դառնալ մեկ դերի դերասանուհի և հրաժարվում է նկարահանվել Սիսիի մասին չորրորդ ֆիլմում։ Այդ որոշման հետևանքներից են լինում ոչ միայն ֆինանսական կորուստները, քանի որ Ռոմիի հոնորարը կազմում էր մեկ միլիոն գերմանական մարկ։ Մագդա Շնայդերը, 1959 թվականին մոտ, սկսում է զգալեիորեն հազվադեպ նկարահանվել, հարաբերությունները խորթ հոր հետ փչանում են։ Բլացհայմը նախընտրություն էր տալիս ֆինանսապես շահավետ դերերին և հիմնականշեշտը դնում էր տպավորիչ գովազդային ելույթների վրա և հաշվի չէր նստում խորթ աղջկա ստեղծագործական կարիքների հետ։ Ռոմին հոգնում է խնամակալությունից և սկսում է բողոքել։
Խզում
Վերադառնալով Գերմանիա, Շնայդերը նկարահանվում է «Աղջիկը համազգեստով» («Mädchen in Uniform») ֆիլմում, որտեղ նկարահանման հրապարակում նրա խաղընկերուհիներն են լինում Լիլի Պալմերը, Թերեզա Գիզեն և Քրիստինա Կաուֆմանը։ Ռեժիսոր Գեզա ֆոն Ռադվանյի ֆիլմի գործողությունները տեղի են ունենում 1910 թվականին Պրուսիայում։ Ռոմի Շնայդերի կատարմամբ ինտերնատի սանուհի Մանուելա ֆոն Մայնհարդիսը սիրահարվում է իր ուսուցչուհում, որին խաղում է Պալմերը։ Ինքնաքննադատական Շնայդերը իր դերին վերաբերվում է ամբողջ պատասխանատվությամբ և արժանանում է գովասանքների մամուլի կողմից։
1958 թվականի հունիսին սկսվում են «Քրիստինիա» («Christine») ֆիլմի նկարահանումները, Արտուր Շնիցլերի «Սիրախաղ» պիեսի հիման վրա 1933 թվականին նկարահանված ֆիլմի ռեմեյկը, որում Ռոմին կատարում է նույն դերը, ինչ իր մայրը 1933 թվականին։ Այդ ֆիլմի համար Ռոմի Շնայդերի հոնորարը կազմում է 500 000 գերմանական մարկ. այդպիսով նա դառնում է 1958 թվականի ամենաբարձր վարձատրվող դերասանուհին Գերմանիայում։ «Քրիստինա» ֆիլմում նրա խաղընկերներն է լինում այն ժամանակ քիչ հայտնի Ալեն Դելոնը։ Այդ զույգի ռոմանտիկ հարաբերություները նրանց կապում են ոչ միայն էկրանում, այլ նաև կյանքում։ 1958 թվականին ֆիլմի նկարահանումների ավարտից հետո 20-ամյա Շնայդերը Դելոնի հետ ուղևորվում է Փարիզ։ Ռոմիի ընտանիքը չի ընդունում Դելոնին և չունենալով հնարավորություն արգելելու այդ հարաբերություները, Շնայդերի ծնողները պնդում են նրանց պաշտոնական ձևակերպումը և 1959 թվականի մարտի 22-ին Լուգանո լճում տեղի է ունենում Դելոնի և Շնայդերի նշանադրությունը։
Դերասանուհի Ռոմի Շնայդերը Փարիզ է ուղևորվում ոչ միայն սիրո համար։ Նրա համար Փարիզը նշանակում էր վերջնական խզում ծնողական տան հետ և կարիերայում նոր շրջադարձի հույս։ Ռոմին երես է թեքում գերմանական կինոարտադրությունից և հայրենիքում մամուլը երկար ժամանակ նրանից վիրավորված էր։ Ապրելով Փարիզում, Շնայդերը կատարում էր պայմանագրով իր վրա դրված պարտավորությունները և 1959 թվականին նկարահանվում է «Հրեշտակը Երկրի վրա» («Ein Engel auf Erden»), «Հիասքանչ ստախոսը» («La Belle et l’Empereur») և «Կատյա - չթագադրված թագուհի» («Katia») ֆիլմերում և 1961 թվականին գլխավոր դեր է խաղում Ֆրից Կորտների «Կատակերգություն Լիսիստրատի մասին» («Die Sendung der Lysistrata») հեռուստատեսային ֆիլմում։ Այնուհետև Շնայդերը սկսում է հարմարվել Ֆրանսիայում նոր կյանքին։
Առաջին ամիսներին կյանքը Փարիզում դերասանուհու համար միշտ չի թեթև եղել։ Հաջողությանը սովոր Շնայդերին նոր դերերի առաջարկներ չէին լինում, իսկ Ալեն Դելոնն այդ ընթացքում արագ ճանաչում է ձեռք բերում և շատ էր նկարահանվում։ Իրավիճակը լավին է փոխվում այն ժամանակ, երբ Դելոնը Շնայդերին ծանոթացնում է ռեժիսոր Լուկինո Վիսկոնտիի հետ, ով Ռոմիին առաջարկում է դեր Ջոն Ֆորդի «Ափսոս, որ նա անբարոյական չէ» թատերական բեմադրությունում։ Որպեսզի Դելոնի հետ խաղա Փարիզի թատրոնի բեմում ռենեսանսյան դրամայում, Ռոմի Շնայդերը ֆրանսերենի դասեր է վերցնում իր գործընկեր Ռայմոն Ժերոմից և ուսուցչի հետ զբաղվում էր ֆրանսերենի հնչյունաբանությամբ։ Շնայդերը, ով չուներ սովորական դերասանական կրթություն, ավելի ուշ Վիսկոնտիին անվանում էր իր ուսուցիչների շարքում։ Ներկայացման պրեմիերան, որին ներկա էին Ինգրիդ Բերգմանը, Շիռլի Մակլեյնը և Ժան Կոկտոն, կայանում է 1961 թվականի մարտի 29-ին և Շնայդերին բերում է առաջին հաջողությունը Ֆրանսիայում, որին հետևում են նոր դերերի առաջարկներ։
Նույն թվականին Շնայդերը նկարահանվում է Վիսկոնտիի «Բոկաչչո-70» («Boccaccio '70») ֆիլմում և երկարատև հյուրախաղերի է մեկնում Սաշա Պիտոեֆի բեմադրած Չեխովի «Ճայը» ներկայացման հետ։ Հետագայում Շնայդերը Լենիի դերն է կատարում Օրսոն Ուելսի «Գործընթաց» («Der Prozeß») ֆիլմում, Էնթոնի Պերկինսի հետ։ Ինքը, Շնայդերը, Կաֆկայի ստեղծագործության էկրանավորումը համարում էր ամենագլխավոր ֆիլմերից մեկը, նրանում դերակատարման համար նա արժանանում է ֆրանսիական «Բյուրեղյա աստղ» կինոմրցանակի որպես լավագույն օտարերկրյա դերասանուհի։ Ռեժիսոր Կառլ Ֆորմանի «Հաղթողները» («Die Sieger», 1963 թվական) ֆիլմում Ռնայդերը խաղում է երիտասարդ ջութակահարուհու, ում Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ ստիպում են զբաղվել անառակությամբ։ Դերի կատարման համոզչության համար Շնայդերը նույնիսկ դասեր է վերցրել Դևիդ Մակալումից։ Օտտո Պրեմինգերի «Կարդինալ» («The Cardinal», 1963 թվական) ֆիլմում Շնայդերը խաղում է բարոնուհի Աննամարիա ֆոն Հարտմանին և հորը տեղավորում է բարոն ֆոն Հարտմանի էպիզոդիկ դերում։ Այդ դերի համար Շնայդերը նոմինացվում է «Ոսկե Գլոբուս» մրցանակին, որպես «Գլխավոր դերի լավագույն դերասանուհի դրամայում»։
1963 թվականի աշնանը Շնայդերը մեկնում է Լոս Անջելես, իր առաջին հոլիվուդյան «Լավ հարևան Սեմը» («Good Neighbor Sam») ֆիլմի նկարահանումների համար, Ջեք Լեմոնի մասնակցությամբ։ Կարիերան հիանալի էր դասավորվում, սակայն անձնական կյանքում սկսվում է կործանում։ Թերթերից Ռոմին իմանում է Նատալի Բարտելեմիի հետ Դելոնի սիրավեպի մասին։ Երբ Շնայդերը վերադառնում է ԱՄՆ-ից տուն՝ Փարիզ, Դելոնն արդեն հեռացել էր նրանց համատեղ բնակարանից և շուտով ամուսնանում է Բարտելեմիի հետ։ Շնայդերը փորձում է ինքնասպանություն գործել և երկար ժամանակ հրաժարվում էր աշխատանքից։ «Լավ հարևան Սեմը» ֆիլմի շատ հաջողակ պրեմիերան կայանում է 1964 թվականի հուլիսի 24-ին։ Այդ ժամանակ Շնայդերը վերադառնում է աշխատանքի և նկարահանվում էր Անրի Ժորժ Կլուզոյի «Դժոխք» («L’Enfer») ֆիլմում, սակայն հենց սկզբից նախագիծը չի ստացվում։ Դերասան Սերժ Ռեդջանին, ֆիլմում Ռոմիի խաղընկերը, լուրջ հիվանդանում է, ինչը խառնում է բոլոր խաղաքարտերը, իսկ նկարահանումների սկզբից երեք շաբաթ անց ռեժիսորի մոտ կաթված է առաջանում։ Ֆիլմն այդպես էլ մնում է անավարտ։ Հաջորդ տարի Շնայդերը նկարահանվում է Փարիզում, Վուդի Ալենի սցենարով «Ի՞նչ նորություն, սիրունիկ» («What’s New Pussycat?», 1965 թվական) կատակերգությունում, Պիտեր Սելլերսի և Պիտեր Օ'Թուլի մասնակցությամբ։
Վերադարձ Գերմանիա
1965 թվականի ապրիլին Շնայդերը Գերմանիա է ժամանում խորթ հոր երկրորդ ռեստորանի բացման կապակցությամբ, որտեղ ծանոթանում է ռեժիսոր և դերասան Հարրի Մայենի հետ։ Նրանց միջև առաջանում են ռոմանտիկ հարաբերություններ և զույգը բնակություն է հաստատում բեռլինյան Գրունևալդ շրջանում, Վինկլերշտրասեում։ Շնայդերը ցանկանում էր խաղալ թատրոնում և բանակցություններ էր վարում Բոլեսյավ Բարլոգի և Ֆրից Քորտների հետ, որպեսզի ընտրվի հարմար նյութ, սակայն այդ ծրագրերը չեն իրականանում։
1970-ականների Գրանդ-տիկին
1970-ական թվականներին Ռոմին նկարահանվում է առավելապես Ֆրանսիայում, որտեղ արժանանում է ֆրանսիական կինոյի Գրադ-տիկին կոչման։ Տասնամյակի սկզբում հայտնվում են միանգամից մի քանի ֆիլմեր գլխավոր դերում Շնայդերի մասնակցությամբ։ «Ո՞վ» («Qui?», 1970 թվական)ֆիլմից հետո 1971 թվականին վարձույթ են դուրս գալիս «Բլումֆիլդ» (« Bloomfield»), «Խալիֆա» («La Califfa») և «Մաքսը և թիթեղագործները» («Max Et Les Ferrailleurs») ֆիլմերը։ Շնայդերը երրորդ անգամ նկարահանվում է Ալեն Դելոնի հետ «Տրոցկու սպանությունը» («The Assassination Of Trotsky») պատմական ֆիլմում։
Մեկ տարի անց Շնայդերը վերադառնում է 1950-ական թվականներին իր համար ճակատագրական կայսրուհի Ելիզավետայի դերին, նկարահանվելով Լուկինո Վիսկոնտիի «Լյուդվիգ» («Ludwig») ֆիլմում և հանգամանորեն պատրաստվում էր դերին, որպեսզի իր հերոսուհին դիտվեր ճշմարտանման։ Նկարահանումները սկսվում են 1972 թվականի հունվարին Բադ Իշլում, Լյուդվիգի երը կատարում է Հելմուտ Բերգերը։ Ֆիլմը նկարահանվում էր անգլերեն լեզվով, գերմանական կրկնօրինակման ռեժիսոր է հանդիսանում Շնայդերի ամուսին Հարրի Մայենը։ 1972 թվականին էկրան է բարձրանում նաև «Սեզար և Ռոզալի» («César et Rosalie») ֆիլմը, որտեղ Շնայդերը խաղում է Իվ Մոնտանի հետ։
1973 թվականին Շնայդերը և Մայենը, ովքեր այդ ժամանակ բնակվում էին Համբուրգում, որոշում են բաժանվել, Շնայդերը որդու հետ տեղափոխվում է Փարիզ։ Նա գտնվում էր իր կարիերայի գագաթնակետին և կարող էր ազատորեն իր համար դերեր ընտրել, աշխատում էր ականավոր ռեժիսորների և դերասանների հետ՝ Ռիչարդ Բարթոնի, Ժան Լուի Տրենտինյանի, Կլաուս Կինսկիի և Ջեյն Բիրկինի։
1973-1974 թվականների ինը ամիսների ընթացքում Ռոմի Շնայդերը նկարահանվում է հինգ ֆիլմերում։ «Գնացք» («Le Train», 1973 թվական) ֆիլմում Շնայդերը խաղում է Աննա Կուպֆերին, հրեուհի-փախստականի։ «Սեր անձրևի տակ» («Un amour de pluie», 1974 թվական) շքեղ մելանխոլիկ ֆիլմին հետևում է «Խենթ ոչխարը» («Le Mouton Enrage», 1974 թվական), որում նա կերպարանավորում է լքված կնոջ կերպարը, ով համարձակվում է սիրային ինտրիգի, «Դժոխային եռյակ» («Le Trio infernal», 1974 թվական) տարօրինակ կատակերգությունում, որտեղ նրա խաղընկերներն են հանդիսանում Միշել Պիկոլին և Մաշա Գոնսկան, Ռոմի Շնայդերը փայլում է սպանության անսկզբունքային մասնակցի դերում։ 1974 թվականի նոյեմբերին Շնայդերը նկարահանվում է «Անմեղները կեղտոտ ձեռքերով» («Les Innocents Aux Mains Sales», 1975 թվական) ֆիլմում, իսկ 1975 թվականի ապրիլին ձեռնամուխ է լինում «Հին հրացան» («Le Vieux fusil», 1975 թվական) ֆիլմի նկարահանման աշխատանքներին, 1944 թվականին Օրադուրում ողբերգության մասին։ Նրանում Շնայդերը խաղում է ֆրանսուհի Կլարայի դերը, ով բռնաբարվում և սպանվում է գերմանական զինվորների կողմից։ «Գլխավորը սիրել» («L' Important C’Est D’Aimer», 1975 թվական) ֆիլմում դերի համար Շնայդերը 1976 թվականին արժանանում է իր առաջին «Սեզար»-ին «Լավագույն գլխավոր դերի համար» և մրցանակաբաշխության արարողոթյունում իր խոսքում շնորհակալություն է հայտնում իր մորը և ընկեր Լուկինո Վիսկոնտիին, ով մահացել էր դրանից մի քանի շաբաթ առաջ։
Հարրի Մայերի հետ ամուսնությունը լուծարվում է 1975 թվականի հուլիսի 8-ին։ Այդ ժամանակներին Շնայդերն արդեն մոտ հարաբերությունների մեջ էր իր անձնական քարտուղար Դանիել Բյազինիի հետ։ Սեպտեմբերին Շնայդերն իմանում է երկրորդ հղիության մասին։ 1975 թվականի դեկտեմբերի 18-ին կայանում է Շնայդերի և Բյազինիի ամուսնությունը, ով տարիքով փոքր էր հարսնացուից 11 տարով։ Ամուսնությունց քիչ անց հղի Ռոմի Շնայդերը ավտովթարի է ենթարկվում և կորցնում երեխային։ Շնայդերը նորից խորամուխ է լինում աշխատանքի մեջ։ Դերասանուհին համագործակցում է Սոտեի հետ «Մադո» («Mado», 1976 թվական) ֆիլմում, Լենի Գրույտենի դերն է խաղում Հայնրիխ Բյոլի «Խմբակյաին նկար տիկնոջ հետ» («Portrait de Groupe avec Dame») վեպի էկրանավորումում։ Նկարահանման ժամանակ նա իմանում է իր նոր հղիության մասին, և 1977 թվականի հուլիսի 21-ին լույս աշխարհ է գալիս Ռոմի Շնայդերի դուստր Սառա Մագդալենա Բյազինին։ Նույն թվականին, «Խմբակյաին նկար տիկնոջ հետ» ֆիլմում դերի համար, Շնայդերը արժանանում է «Ոսկե կինոժապավեն»-ի «Դերի լավագույն կատարում» անվանակարգում։ Երկրորդ երեխայի ծնունդից հետո Շնայդերը հինգերերդ և վերջին անգամ աշխատում է Կլոդ Սոտեի հետ։ «Հասարակ պատմություն» («Une histoire simple», 1978 թվական) ֆիլմում իր դերի համար 1979 թվականի փետրվարի 3-ին Շնայդերը պարգևատրվում է «Սեզար» մրցանակով «Լավագույն դերասանուհու» համար։
1970-ական թվականների վերջին Ռայներ Վերներ Ֆասբինդերը Շնայդերին գլխավոր դեր է առաջարկում «Մարիա Բրաունի ամուսնությունը» («Die Ehe der Maria Braun», 1979 թվական) ֆիլմում, սակայն համատեղ աշխատանք չի ստացվում Շնայդերի կողմից իր հոնորարի բարձրացման պահանջների և նրա անվճռական պահվածքի պատճառով։ 1978 թվականի նոյեմբերին Շնայդերը սկսում է նկարահանվել Սիդնի Շելդոնի «Արյունակցական կապ» («Bloodline», 1979 թվական) վեպի էկրանավորումում։ Չնայած աստղային կազմին՝ Օդրի Հեփբերն, Օմար Շարիֆ, Բեն Գազզարա, Ջեյմս Մեյսոն և Գերտ Ֆրյոբե, ֆիլմը քննադատների մոտ խանդավառություն չի առաջացնում։
1979 թվականի ապրիլի 14-ին Համբուրգում կախվում է Շնայդերի նախկին ամուսին Հարրի Մայենը, Շնայդերն իրեն մեղադրում է նրա համար, որ նրան բավականին ուշադրություն չէր հատկացնում։ 1979 թվականի ամռան վերջին էկրան է բարձրանում «Կնոջ լույսը» («Clair de femme») ֆիլմը, որի համար Շնայդերը կրկին նոմինացվում է «Սեզար» մրցանակի։ «Ուղիղ ռեպորտաժ մահվան մասին» («La Mort en direct») ֆիլմում, որը վարձույթ է դուրս գալիս մեկ տարի անց, Շնայդերը խաղում է մահացու հիվանդ կնոջ դեր, ով հեռուստաընկերությանն է վաճառում իր մահվան ցուցադրման իրավունքները։
Կյանքի վերջին տարիները
1980 թվականի գարնանը Շնայդերը նկարահանվում է «Բանկիրուհին» («La Banquiere») ֆիլմում, որ հիմնված է ֆրանսիացի խարդախուհի Մարթա Անոյի կենսագրության վրա։ Նրա հաջորդ «Սիրո ուրվականը» («Fantasma d’amore», 1981 թվական) ֆիլմի նկարահանուները, ըստ Սյազինիի վկայությունների, հետաձգվում են մի քանի օրով դերասանուհու վատ ինքնազգացողության պատճառով, կապված ալկոհոլի և բժշկական պատրաստուկների չարաշահման հետ։ 1981 թվականի ապրիլին «Stern 23» ամսագրին տված հարցազրույցում Շնայդերը խոստովանում է, որ իր ուժերը գտնվում են սպառման եզրին։ Ամուսին Դանիել Բյազինիի հետ հարաբերություններում նույնպես հայտնաբերվում են անորոշ հակասություններ և 1981 թվականի մայիսին Շնայդերը փաստաթղթեր է ներկայացնում ամուսնալուծության համար։ Նույն ամսում դերասանուհին ենթարկվում է լուրջ վիրահատական միջամտության։ Հեռացվում է նրա աջ երիկամը, որի վրա հայտնաբերվել էր բարորակ ուռուցք։ Սակայն ճակատագրի ամենածանր հարվածը Ռոմի Շնայդերին սպասվում էր 1981 թվականի ամռանը։ Հուլիսի 5-ին դժբախտ պատահարի արդյունքում մահանում է նրա 14-ամյա որդին։ Նա ցանկանում էր անցնել Բյազինիի ծնողների հողամասին կից ցանկապատի վրայով, կորցնում է հավասարակշռությունը և ընկնում պատնեշի սուր մետաղական ցցի վրա։
Մահ
Շնայդերի անձնական լուսանկարիչը և մենեջերը իրենց հարցազրույցներում բացառում էին դերասանուհու ինքնասպանությունը և դա հիմնավորում էին նրանով, որ նա աշխատում էր Ալեն Դելոնի հետ համատեղ նոր նախագծի վրա և ծրագրում էր քաղաքից դուրս տեղափոխվել։ Մամուլը Ռոմի Շնայդերի մահվան մասին լուրը հաղորդում է որպես ինքնասպանություն, այնուամենայնիվ, մահվան մասին տեղեկանքի մեջ որպես պատճառ նշվում է սրտի անբավարարությունը։ Հայտնի է, որ դերասանուհին վիրահատությունից հետո չարաշահում էր ալկոհոլը, քնաբերները և թմրադեղերը՝ հակառակ բժիշկների կարգադրությունների։ Ըստ դատախազ Լորան Դավենի վկայությունների, ի նշան հարգանքի կինոաստղին և նրա հարազատներին, դիակի դիահերձում չի իրականացվում, քանի որ մահվան հանգամանքները բացառում էին երրորդ անձի միջամտությունը։
Ռոմի Շնայդերը հուղարկավորվում է Բուասի Սեն Ավուրի գերեզմանատանը։ Ըստ Ալեն Դելոնի պնդման, ով զբաղվում էր նրա թաղման արարողությամբ, նրա որդու մասունքները վերահուղարկավորվում են մոր գերեզմանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:1938 ծնունդներ Կատեգորիա:Սեպտեմբերի 23 ծնունդներ Կատեգորիա:1982 մահեր Կատեգորիա:Մայիսի 29 մահեր Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:«Սեզար» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Գերմանացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Սրտամկանի ինֆարկտից մահացածներ
Արտակ Խաչատրյան (ազատամարտիկ)
Կենսագրություն
Ավարտել է Երևանի պետական բժշկական ինստիտուտը (1989 թվական)։ 1989-1991 թվականներին աշխատել է Տաշիրի կենտրոնական շրջանային հիվանդանոցում որպես շտապ բուժօգնության կայանի վարիչ, 1991 թվականի հոկտեմբեր - 1992 թվականի հունիսին՝ Շահումյանի շրջանի Վերին Շեն գյուղի հիվանդանոցի գլխավոր բժիշկ։ 1992 թվականի սեպտեմբեր - 1993 թվականի հունվարին «Եղնիկներ» պարտիզանական ջոկատի կազմում մասնակցել է Շահումյանի, Մարտակերտի ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին, բուժօգնություն է ցույց տվել խաղաղ բնակչությանն ու վիրավոր ազատամարտիկներին ։
1992 թվականի հունվար-փետրվար ամիսներին «Սպիտակ» փրկարարական ջոկատի կազմում օգնություն է ցույց տվել Հյուսիսային Օսեթիայում ձնահալքի տակ մնացած հայ վարորդներին։ Նույն թվականի ապրիլի 3-ին վերստին մեկնել է Շահումյան։ Զոհվել է վիրավոր ազատամարտիկներին Երևան տարհանելիս ուղղաթիռի հրետակոծվելուց։ Թաղված է Տաշիրում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ վիրաբույժներ Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ Կատեգորիա:Երևանի պետական բժշկական համալսարանի շրջանավարտներ
Ժողովածու (1157)
Ժողովածու (1157), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1157 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1709 թվականին Հովhաննես քահանա գրիչի կողմից, ենթադրաբար՝ Ագուլիսում։ Ստացողը եղել է Սսեփանոս Ցղնեցին։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 20,4x12,8 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 236 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգիրով։ Ունի լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Պահպանակը ունի 2 էջ, գրված է՝ մագաղաթի վրա՝ բոլորագիծ երկաթագրով։ Կազմը` կաշվեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Հիշատակարաններ՝ 54բ, 202ա, նվիրողի՝ 230բ (1718 թ․) :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Եսկովո (գյուղ, Տյոմկինսկի շրջան)
Եսկովո (Еськово), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Տյոմկինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1 մարդ։
Ժորժ Կարպանտիե
Ժորժ Կարպանտիե (Georges Carpentier,, ֆրանսիացի պրոֆեսիոնալ բռնցքամարտիկ, Եվրոպայի և աշխարհի չեմպիոն։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1894 թվականի հունվարի 12-ին Լևենում՝ աղքատ աշխատողի ընտանիքում։ Նրանց կյանքը կապված էր ածուխի հանքերի հետ։
Սպորտով սկսել է զբաղվել 12 տարեկան հասակում։ Սկզբնական շրջանում հանդես է եկել ֆրանսիական սավատ ոճի բռնցքամարտում։ 14 տարեկանից սկսել է հանդես գալ  անգլիական բռնցքամարտի մրցամարտերին։
17 տարեկան հասակում սկսել է հանդես գալ սիրողական ռինգում։ Նա այդ տարիքում շրջանցել է այն կանոնը, որ միայն 21 տարին լրացած բռնցքամարտիկները կարող են դառնալ պրոֆեսիոնալ։
4 քաշային կարգում դարձել է Եվրոպայի չեմպիոն. կիսամիջին քաշային ՝ 1911-1912 թվականներ, միջին քաշային՝ 1911-1912 թվականներ, միջին ծանր քաշային՝ 1912-1913 թվականներ, ծանր քաշային՝ 1913-1922 թվականներ։ Եղել է աշխարհի չեմպիոն միջին ծանր քաշային կարգում 1920-1922 թվականներին։
Ֆրանսիական բանակում մասնակցել է Առաջին համաշխարհային պատերազմին։ Եղել է օդաչու։ Պարգևատրվել է Մարտական ծառայության մեդալ (Ֆրանսիա) և Մարտական խաչով (Ֆրանսիա)։ 1921 թվականին որոշում է ընդունել դառնալ աշխարհի բացարձակ չեմպիոն և մենամարտել Ջեկի Դեմպսիի հետ։ Երկրորդ ռաունդում ծանր վնասվածք է ստացել, բայց շարունակել է պայքարը։ Չորրորդ ռաունդում նոկաուտի է ենթարկվել, բայց կարողացել է պահպանել աշխարհի չեմպիոնի տիտղոսը միջին ծանր քաշային կարգում։ 1922 թվականի սեպտեմբերի 24-ին կորցրել է այդ տիտղոսը, նոկաուտի ենթարկվելով սենեգալցի Բատտլինգու Սիկիի կողմից։ Մի քանի ամիս անց առանց մարտի աշխարհի չեմպիոնի տիտղոսը անցնում է Կարպանտիեին, որովհետև Սիկին հաջորդ մարտում խախտել էր կանոնները և որակազրկվել։ Սակայն Սիկին դատարան է դիմել և վերադարձրել աշխարհի չեմպիոնի կոչումը։
Ավարտելով իր բռնցքամարտի կարիերան, Կարպանտիեն ռեստորան է բացել Փարիզում ։ Մահացել է 81 տարեկանում՝ 1975 թվականի ապրիլի 28-ին՝ սրտի կաթվածից։