cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Բակտերոիդներ
Կենսաբանական հատկություններ
Քեմոօրգանոհետերոտրոֆ, պարտադիր անօդակյաց (գրականության մեջ կա տեղեկություն, որ Bacteroides fragilis-ը ունակ է աճելու թթվածնի ցածր խտության պայմաններում ) բակտերիաներ են։ Խմորման հիմնական բաղադրիչն է համարվում քացախաթթուն, իզովալերիանաթթուն, սուկցինաթթուն։ Հիմնական էներգիայի աղբյուր հանդիսանում են բազմաշաքարները (պոլիսախարիդներ ): Ունակ են վերականգնելու խոլեստերինը, հիդրոլիզելու մուկոպոլիսախարիդ խոնդրոիդին սուլֆատը ։ Չեն առաջացնում ինդոլ, սինթեզում են կատալազա, հիդրոլիզում են էսկուլինը , խմորում են տարբեր ածխաջրեր։ Գրամ բացասական, ցուպիկաձև, անշարժ բակտերիաներ են, չեն առաջացնում սպոր, ունեն 2 բազմաշաքարից բաղկացած բազմաշաքարային պատիճ ։
Ուսումնասիրված տեսակների գենոմները ներկայացված են մատանիաձև երկշղթա ԴՆԹ-ից, որտեղ Գ (գուանին) + Ց (Ցիտոզին) զույգի հարաբերությունը 40-48 %  ։ Առկա է նաև գենետիկ տեղեկատվության փոխանցման հնարավորություն  Escherichia coli-ի ու Bacteroides fragilis -ի միջև  և այսպես կոչված «փոխադրող պլազմիդներ»՝ այդպիսի փոխանցում ապահովելու համար ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բակտերիաներ
Սաթի թանգարան (Կալինինգրադ)
Կալինիգրադի սաթի մարզային թանգարան (Калининградский областной музе́й янтаря́), գտնվում է Կալինինգրադ քաղաքում։ Թանգարանի ստեղծման մասին որոշումն ընդունվել է 1969 թվականին ։ Թանգարանի համար նախատեսվել է «Դոնի աշտարակ» և Ռոսգարտենյան դարպասների շենքերը։
Պատմություն
Սաթի թանգարանը հիմնադրվել է Կալինինգրադում, քանի որ Յանտարնի ավանի մոտակայքում կա ամենամեծ (հետազոտված) Բալթյան ակնաքարերի հանքավայրը` աշխարհի պահուստների ավելի քան 90%-ը։
1969 թվականից տասը տարի շարունակվել է պատմա-ճարտարապետական համալիրի վերականգնման գործընթացը։ Սաթի թանգարանի առաջին մասը բացվել է 1979 թվականի դեկտեմբերի 29-ին որպես Կալինինգրադի մարզային պատմա-գեղարվեստական թանգարանի մասնաճյուղ ։
Խորհրդային շրջան
1979-1984 թվականները կարելի է անվանել թանգարանի զարգացման ժամանակաշրջան։ Սաթի թանգարանը դարձել է քաղաքի ամենաառաջադեմ վայրերից մեկը։ Այցելուների թիվը տարեկան հասել է 400 հազարի, այդ թվում, նախկին Խորհրդային Միության տարածքում զբոսաշրջության հաշվին։ Թանգարանը միակ հաստատությունն էր, որը ներկայացնում էր մարզի գլխավոր կարևորությունը։ Կալինինգրադի սաթի գործարանը քաղաքից դուրս գտնվող այցելուների համար փակ տարածքում էր գտնվում։ Այս ժամանակ թանգարանի հավաքածուն ցուցադրվում էր Ռուսաստանում, այդ թվում` Սիբիրում և Հեռավոր Արևելքում, եղել է նաև Շվեդիայում, Ճապոնիայում, սահմանային լեհական վոևոդություններում` Էլբլոնգյան և Օլշտինյան։
1984 թվականին Սաթի թանգարանը Կալինինգրադում անցկացրեց «Սաթի բնական պատմությունը և նրա գեղարվեստական ​​մշակման խնդիրները» համամիութենական գիտագործնական կոնֆերանսը։ Ամեն տարի անցկացվում է «Սաթե աշուն» տարածաշրջանային ցուցահանդեսը, որը թույլ է տալիս հետևել Կալինինգրադի մարզում սաթի գեղարվեստական ​​մշակման գործընթացներին և ձեռք բերել թանգարանային հավաքածուի լավագույն արտադրանքը։ 80-ական թվականներին թանգարանի աշխատակիցները մեկնել են Լատվիա, որտեղ նկարիչների արվեստանոցներում դիտարկվել են բազմաթիվ նյութեր և ձեռք է բերվել լատվիական հեղինակների ստեղծագործությունների հավաքածուն։
Հետխորհրդային շրջան
Վերակառուցման շրջանում, 1985-1991 թվականներին, թանգարանը շարունակել է գործել։ 1992-2002 թվականները թանգարանի համար դրամատիկ են եղել. թանգարանը կորցրել է մասնաճյուղի կարգավիճակը՝ դառնալով Կալինինգրադի մարզային պատմա-գեղարվեստական թանգարանի բաժին։ Բացի այդ, շենքը խարխլվեց, սարքավորումները հնացան, հավաքածուների համալրումը դադարեցվեց, այսինքն`աճեց թանգարանի բացասական հեղինակությունը։ Այս ամենի ադրյունքում այցելուների թիվը տարեկան նվազեց մինչև 90 հազար մարդ։ Այս դժվարին իրավիճակում թանգարանի գիտական ​​գործունեությունը հաջողությամբ զարգանում էր, անձնակազմը շարունակում էր այն ներկայացնել Լեհաստանի, Լիտվայի և Իսպանիայի գիտաժողովներում։
Ժամանակակից շրջան
2003 թվականի մարտին Կալինինգրադի մարզի մշակույթի վարչությունը որոշեց վերակառուցել Կալինինգրադի մարզի պատմա-գեղարվեստական թանգարանը և Սաթի թանգարանը առանձնացնել որպես անկախ իրավաբանական կառույց։ Սկսվեց թանգարանի երկրորդ ծնունդը։ Ձևավորվեց նոր թիմ, մշակվեց թանգարանի զարգացման նոր հայեցակարգ։ Այդ ժամանակահատվածում Կալինինգրադի մարզում անցկացվեցին ցուցահանդեսներ և հրատարակվեցին են մի շարք գրքեր, որոնք զգալիորեն հարստացրեցին ողջ տարածաշրջանի մշակութային կյանքը, այդ թվում`«Կալինինգրադի սաթի» թեման։
2007-2008 թթ. թանգարանը զարգացել է «Կալինինգրադի տարածաշրջանային սաթի թանգարան» պետական մշակութային հաստատության զարգացման և 2007-2011 թթ. սաթի մշակութա-կրթական ճյուղի ծրագրի շնորհիվ, որն ընդգրկվել է «Կալինինգրադի շրջանի սաթի արդյունաբերության զարգացումը 2007-2011 թթ.» ամբողջական ծրագրում ։ Այդ ժամանակահատվածում իրականացվել է վերանորոգման աշխատանքներ. վերակառուցվել է շենքի ճակատը, ամրոցային պատերը և պատնեշը, շենքի պատերի նկուղային մասերի ջրամեկուսացումը, կատարվել է աշտարակի արտաքին լուսավորություն, կապի կենտրոնի համար նախատեսված դահլիճը վերանորոգվել և վերազինվել է սարքավորումներով։ Թանգարանի երկրորդ հարկում հիմնանորոգվել են պատուհանները, դռները, փոխարինվել են երկու դիորամաներ, լամպեր, էլեկտրական համակարգը, հրդեհաշիջման համակարգն ամբողջությամբ վերանորոգվել-վերակառուցվել են։ Թանգարանի երկրորդ հարկում վերաբացվել է ցուցադրություն, վերանորոգվել են ցուցահանդեսային տարածքները։ Ստեղծվել են նոր ցուցահանդեսային կոմպլեքսներ, ինչպիսիք են «Քյոնիգսբերգի սաթի պետական ​​մանուֆակտուրա» (Staatliche Bernstein-Manufaktur Königsberg),  «Սաթն օտարերկրյա արվեստագետների աշխատանքներում»  և այլն։ Ստեղծվել է թանգարանի կազմակերպչական բազան. ձեռք են բերվել 30 համակարգիչներ բարձր արագությամբ ինտերնետ հասանելիությամբ, ֆաքս, պատճենահանող սարք, զգայական խցիկները, հեռուստացույցները, DVD-կցորդներ, թվային տեսախցիկներ, օդափոխման սարքավորումներ։ Կատարվում է թանգարանի, գրադարանի և արխիվի հավաքածուի էլեկտրոնային գրառում։
Ցուցադրություն
Թանգարանի ցուցադրությունը տեղավորված է ավելի քան հազար քառակուսի մետր տարածք զբաղեցնող 28 սենյակներում։ Ցուցադրությունները ընդգրկված են մի քանի բաժիններում `
Թանգարանում հավաքվում են բալթյան ակնաքարերի յուրահատուկ կտորներ (4 կգ 280 գ` Սաթի թանգարանի ամենամեծ նմուշն է), ինչպես նաև ավելի քան երկու հազար կտոր արվեստի նմուշներ սաթից։
Թանգարանը հանդիսանում է Սաթե սենյակի դեկորների միակ սեփականատերը, որոնք վերականգնել են արվեստագետներ Գ. Խոզացսկին, Վ. Երվևինը, Վ. Վորոբյովը, Ալեքսանդր Ժուրավլյովը, Ա. Վանինը, Մ. Երվեմովը և Լ. Գրիգորևը։ Նկարիչները կարողացան վերականգնել սաթի վերամշակման տեխնոլոգիան, որն օգտագործվել է 17-18-րդ դարերի վարպետների կողմից ։
Թանգարանում կա հին «սաթե անտառի» դիորամա (ավելի քան հազար) մեզոզոյան դարաշրջանի բույսերի և կենդանիների ներդիրներով սաթ, այդ թվում մողեսների։ Ցուցադրված է սաթի գույների ամբողջ սպեկտրը` սպիտակից մինչև սև, Կալինինգրադի մարզի հնագետների կողմից հայտնաբերված մեր դարաշրջանի 4-5-րդ դարերի սաթի արտադրանքները, նաև գերմանացի վարպետների աշխատանքներ` հանձնված Կրեմլինի զինանոցից։
2003 թվականից թանգարանն անցկացնում է «Սաթե» արտադրանք մրցույթը։
2017 թվականի նոյեմբերի 2-ից 5-ը Փարիզի Լուվրի Մշակութային ժառանգության միջազգային սրահում Կալինինգրադի Սաթի թանգարանը ներկայացրել է իր վարպետների ստեղծագործությունները ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կալինինգրադի թանգարաններ Կատեգորիա:1979 հիմնադրված թանգարաններ Կատեգորիա:1979 հիմնադրումներ ԽՍՀՄ-ում
Կամերանա
Բնակչությունը կազմում է 683 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը 30 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 23 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 12072։ Հեռախոսային կոդ՝ 0174։
Կոմունայի հովանավորն է սուրբ Անտոն Մեծը։ Տոնը հիշատակվում է հունվարի 17-ին։
Ժողովրդագրություն
'''Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ամունդսեն (այլ կիրառումներ)
Ամունդսեն եզրը կարող է վերաբերել՝
Հաստապատ գլաններ
Հաստապատ գլաններ, նյութերի դիմադրությունում, արտաքին կամ ներքին մակերևույթով ճնշման ենթարկվող գլանաձև թաղանթներն են։ Պատերի նշանակալի հաստության պատճառով լարումների բաշխումն ըստ հաստության զգալիորեն անհավասարաչափ է։ Ամենամեծ նորմալ լարումներն առաջանում են հաստապատ գլանների ներքին մակերևույթի մոտ։ Հաստապատ գլանների հաշվարկման տեսությունը կիրառվում է մեքենաների համապատասխան մասեր և, հատկապես, հրետանային զենքի փողեր նախագծելիս։
Կատեգորիա:Տեխնիկա
Լիգոնկո
Լիգոնկո (Ligonchio), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Էմիլիա Ռոմանիա մարզում՝ Ռեջիո Էմիլիա գավառում։
Բնակչությունը ըստ 2008 թվականի տվյալների կազմում է 926 մարդ։ Բնակչության միջին խտությունը՝ 91 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 42039 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 42031։ Հեռախոսային կոդը՝ 42039։
Կոմունայի հովանավորն է սուրբ Անդրեաս առաքյալը, տոնը նշվում է նոյեմբերի 30-ին։
Կոմունայի մասին առաջին հիշատակումը թվագրվում է 1075 թվականին։
Հայտնի մարդիկ
Իվա Զանիչչի - իտալացի երգչուհի։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էմիլիա Ռոմանիայի քաղաքներ
Ամունդսենի լեռ
Ամունդսենի լեռ, նունատակ (nunataaq) Արևելյան Անտարկտիդայում, Ուիլկսի երկիրի արևմտյան մասում։ Լեռան բարձրությունը կազմում է 1445 մետր։ Լեռը հայտնաբերել են 1912 թվականին ավստրալիացի հետազոտողները Անտարկտիդան հետազոտելու ժամանակ։ Իր անվանումը կրում է ի պատիվ նորվեգացի նշանավոր հետազոտող և բևեռախույզ Ռուալ Ամունդսենի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Անտարկտիդայի լեռներ
Կուվալե լեզու
Կուվալե լեզուն (Kuvale) պատկանում է Նիգեր-Կոնգոյական լեզուների ընտանիքի հարավարևմտյան բանտու լեզուներին։
Կուվալե լեզվով խոսում են 10,000-ից ավել մարդ, սակայն ճշգրիտ տվյալներ չկան։ Լեզուն օգտագործվում է Անգոլայում։ Լեզուն նման է Հերերո լեզվին, և հաճախ այս լեզուները նույնացվում են կամ զեմբան համարվում է հերերո լեզվի տարատեսակ։
Կատեգորիա:Անգոլայի լեզուներ Կատեգորիա:Հերերո
Կրոնն Իսպանիայում
Իսպանիայի թագավորությունը աշխարհիկ պետություն է, որտեղ պաշտոնապես եկեղեցին բաժանված է պետությունից։ Իսպանիայի սահմանադրության հոդված 16-ը հռչակում է դավանանքի ազատությունը։ Սահմանադրությունը նաև արգելում է կրոնական հիմքի վրա խտրականությունը։ Ասվածին զուգահեռ սահմանադրությունը ճանաչում է Հռոմի կաթոլիկ եկեղեցու հետ ունեցած հատուկ հարաբերությունները ։
Իսպանիայի քաղաքացիների մեծամասնությունը դավանում են քրիստոնեություն։ Տարբեր տվյալներով 2010 թվականի դրությամբ բնակչության 78 %-ից մինչև 95 %-ը դավանում են քրիստոնեություն ։ 2017 թվականին այդ ցուցանիշը կազմել է 68,4 % ։
Քրիստոնեություն
Քրիստոնեությունը ժամանակակից Իսպանիայի տարածք է մտել 1-ին և 2-րդ դարերի սահմանագոտում։ Ժողովուրդների մեծ գաղթի ժամանակաշրջանում Պիրենեյան թերակղզին գհրավվում է վեստգոթերի կողմից, ովքեր Իսպանիան բնակեցրած իբերահռոմեացիների ժառանգներին փորձում էին պարտադրել արիոսականություն։ Սակայն վեստգոթերի այդ փորձերը ձախողվեցին։
8-րդ դարում Պիրենեյան թերակղզին գրավվում է արաբների կողմից և հետագա մի քանի դարերի ընթացքում Իսպանիայի մեծ մասը հայտնվում է մուսուլմանների գերիշխանության ներքո։ Արաբական ժամանակաշրջանին հաջորդած Ռեկոնկիստան թերակղզում ուժեղացրեց կաթոլիկ եկեղեցու գերիշխանությունը։
Իսպանիայում Բողոքականների առաջին համայնքները ձևավորվել են դեռևս 16-րդ դարում, սակայն ոչնչացվել իսպանական ինկվիզիցիայի կողմից։ Այդ դաժան իրադարձություններից հետո բողոքականները պլիմուտյան եղբայրներ, բարենորոգիչներ, մեթոդիստներ, բաբտիստներ) սկսել են Իսպանիայում իրենց քարոզչությունն իրականացնել 19-րդ դարի երկրորդ կեսից։ 1920-ական թվականներին նրան միացան նաև հոգեգալստականներ։ 20-րդ դարի վերջին երկու տասնամյակում հոգեգալստականները թվաքանակի աճի տպավորիչ ցուցանիշներ գրանցեցին և արդեն 21-րդ դարի սկզբին ներկայացնում էին իսպանական բողոքականների գրեթե կեսին ։
Ներկա ժամանակներում Իսպանիայում բողոքականների թվաքանակը գնահատվում է 460-ից 567 հազար հավատացյալ ։ Հոգեգալստականները առաջին հերթին ներկայացված են «Ֆիլադելֆիա» անվանում ունեցող ավետարանական եկեղեցով (312 հազար ) և իսպանական Աստծո ժողովով։ Իսպանիայում անգլիկանների թվաքանակը կազմում է 76 հազար։ Պլիմուտյան եղբայրները, բաբտիստները, ադվենտիստներն ու Իսպանիայի վերանվանված ավետարանական եկեղեցին ունեն ավելի քան 10 հազար հավատացյալներ ։ Իսպանիայի ուկրայնական համայնքում գործում է Ուկրաինայի ավետարանական հավատքի քրիստոնյաների եկեղեցու յոթ ծուխ ։
Վերջին 25 տարիների ընթացքում Արևելյան Եվրոպայից դեպի Իսպանիա աշխատանքային միգրանտների ներհոսքի հետևանքով երկրում աճեց ուղղափառների թվաքանակը (շուրջ 900 հազար) ։ Նրանցից շատերը հանդիսանում են Կոստանդնուպոլսի, Ռուսական, Ռումինական և Սերբական ուղղափառ եկեղեցիների հետևորդներ։
Եվ 210 հազար իսպանացիներ պատկանում են կեղծ քրիստոնեական կրոնական կազմակերպությունների, մասնավորապես՝ Եհովայի վկաների ու մորմոնների հետևորդներ։
Իսլամ
Իսպանիայում իսլամը սկսել է տարածվել 711 թվականից, երբ արաբները սկսեցին ներխուժել Պիրենեյան թերակղզի։ Ժամանակակից Իսպանիայի տարածքում իսլամի զարթոնքը տեղի ունեցավ Կորդովայի խալիֆայության տարիներին, սակայն ռեկոնկիստայի ժամանակ մուսուլմանները հեռացվեցին թերակղզու տարածքից։
Մուհամմադի հետևորդները սկսեցին կրկին մասսայաբար տեղափոխվել Իսպանիա 19-րդ դարի վերջերին։ Նրանց գերակշիռ մասը Մարոկկոյից ժամանած աշխատավորներ էին։ Մուսուլմանների թվաքանակը սկսեց նկատելիորեն աճել 20-րդ դարի երկրորդ կեսից, երբ մարոկկացի միգրանտներին սկսեցին միանալ նաև Հյուսիսային Աֆրիկայի այլ երկրների փախստականներ։ Ներկա ժամանակներում Իսպանիայի իսլամադավան բնակչությունը գերազանցում է 1 միլիոնը (ընդհանուր բնակչության 2,3 %-ը) ։ Միևնույն ժամանակ երկրի իսլամադավան առաջնորդները նշում են 2 միլիոն թիվը ։ Հատուկ իրավիճակ է ստեղծվել Սեուտա և Մելիլյա ինքնավար քաղաքներում։ Մասնավորապես Մելիլյայում մուսուլմանները կազմում են քաղաքի 86-հազարանոց բնակչության 40 %-ը ։ Կանխատեսվում է, որ առաջիկա տսնամյակներում Սեուտան ու Մելիլյան Ռեկոնկիստայի ավարտից հետո կդառնան Իսպանիայի՝ գերակշիռ մուսուլման բնակչությամբ առաջին քաղաքները։
Իսլամում գերակշիռ դիրք է զբաղեցնում սունիզմը, որը հիմնականում ներկայացված է Մալիքիական մազհաբով։ Իսպանիայում բնակվում են նաև Ահմադի շարժման հետևորդներ։
Հուդայականություն
Հնագիտական գտածոները վկայում են, որ հրեաները ժամանակակաից Իսպանիայի տարածքում ներկա են եղել 1-ին դարից։ Վեսթգոթերի իշխանության ժամանակ հրեաները ենթարկվում էին լրջագույն խտրականության։ Արաբական ներխուժումների ժամանակ հրեական համայնքը ծաղկում ապրեց։ Թերակղզուց արաբներին հեռացնելուց և քրիստոնեների իշխանություն հաստատելուց հետո սկզբնական ժամանակաշրջանում հրեաների նկատմամբ որևէ էական ազդեցություն չեղավ, սակայն, արդեն 14-րդ դարի վերջին Իսպանիայում հրեաների դրությունը կտրուկ վատթարացավ։ 1492 թվականի երկրից հրեաների վտարման մասին Ալհամբրյան հրովարտակի հրապարակումից հետո սկսվեց հավատացյալ հրեաների մասսայական գաղթ։
Իսպանիայում հրեաները կրկին սկսեցին ազատորեն դավանել հուդայականություն 19-րդ դարից։ Առաջին սինագոգը բացվեց 1917 թվականին Մադրիդում։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին Իսպանիայի տարածքը որպես տրանզիտ Նացիստական Գերմանիայի կողմից գրավված եվրոպական երկրների հազարավոր հրեաների կողմից օգտագործվեց որպես տարանցիկ ճանապարհ։ Նրանց մի մասը իրավունք ստացան մշտպես բնակվել Իսպանիայում։ Շնորհիվ պատերազմից հետո Լատինական Ամերիկայի երկրներից ժամանած միգրանտների՝ երկրում հրեաների թվաքանակն աճեց։
Ներկա դրությամբ Իսպանիայում գտնվող հավատացյալ հրեաների թվաքանակը գնահատվում է շուրջ 15 հազար ։ Հրեական համայնքներ են գործում խոշոր քաղաքներում, առաջին հերթին՝ Մադրիդում, Բարսելոնայում և Մալագայում։ Հուդայական սինագոգներ են գործում նաև Մարբելյայում, Սևիլյայում, Տոռեմոլինոսում, Վալենսիայում և Կանարյան կղզիներում։
Այլ ուղղություններ
Իսպանիայում նկատելի կրոնական համայնքներից է բուդդիստների համայնքը (47 հազար ): Նրանց մեծ մասը հարավ-արևելյան Ասիայի երկրներից են։ Իսպանիա ժամանակ առաջին հինդուիստները (45 հազար ) եկել են Աֆրիկայից, որոնց հետագայում միացել են Հնդկաստանի և հարավ-արևելյան Ասիայի մի շարք այլ երկրների բնակիչներ։ Իսպանացիների մեջ կան նաև նեոհինդուիզմի կողմնակիցներ, որոնք հանդիսանում են Կրիշնայական գիտակցության միջազգային հանրության, Սատյա Սայի Բաբայի, Սահաջա յոգայի, Տրանսցենդենտալ մեդիտացիայի, Անանդա Մարգայի և այլ ուղղությունների հետևորդներ։
Համաձայն Համաշախրհային քրիստոնեական տվյլների բազայի՝ 2005 թվականին բահաի համայնքի անդամների թվաքանակը կազմում էր 13 հազար ։ Բահաի առաջին քարոզիչն Իսպանիա է եկել 1947 թվականին։
Հիմնականում երկրի նավահանգստային քաղաքներում բնակվում են սիկհիստների փոքր համայնքներ (շուրջ 1,4 հազար ): Իսպանիայում բնակվող չինացիների թվում առկա են չինական ժողովրդական կրոնի քիչ թվով հետևորդներ։ Բրազիլիայից ժամանած մարդկանց շարքում փոքր թվիվ են կազմում նաև աֆրո-բրազիլական մակումբա կրոնի հետևորդները։
Բացի թվարկածներից Իսպանիայում գործում են ավելի քան 100 փոքրաթիվ կրոնական խմբեր և աղանդավորական խմբակներ։ Դրանցից 54 կազմակերպություն որակավորվում են որպես «սատանայական»։ Այդպիսի խմբերի մեծ մասը գործում է Մադրիդում և Բարսելոնայում ։
Այլ տեսակի կրոնական կազմակերպություններից են հանդիսանում արևմտյան էզոթերիկ ավանդույթի խմբերը, ինչպիսին է Ժուլ Դունալի Գնոստիկ եկեղեցին, «գնոստիկական այլ եկեղեցիներ», արևելյան տաճարականների միաբանությունը, իլիումինատները և այլն։ Այդպիսի ամենամեծ կազմակերպությունը Նոր ակրոպոլիսն է (1000 հետևորդ) ։ Մյուս խմբերի կողմնակիցների թիվը գնահատվում է մի քանի հարյուր հետևորդով։ Իսպանիայում առկա են նաև «Նոր դարի» օկուլտիկ, էզոթերիկ և սինկրետիկ խմբեր (թեոսոֆյան համայնք, ռաելիտների շարժում, սաենթոլոգներ, միացման եկեղեցի, մունիտներ և այլն)։ Դրանց ընդհանուր թվաքանակը համեմատաբար քիչ է։
Ոչ կրոնական կազմակերպություններ
Իսպանիան եվրոպական այն երկրներից է, որը բախվել է վերջին սերնդի շրջանում քրիստոնեաների (հիմնականում կաթոլիկների) թվաքանակի նվազման և ոչ կրոնական մարդկանց համապատասխան աճով։ Դեռևս 1975 թվականին բնակչության 96 %-ը իրենց անվանել էին քրիստոնեաներ ։ Ներկա դրությամբ իրենց ոչ կրոնական են համարում երկրի բնակչության 19 %-ը ։ Մի շարք հարցումների արդյունքների համաձայն այդպիսի մարդկանց թվաքանակը էլ ավելի մեծ է։ 2015 թվականի հունիսին Սոցիալական հետազոտությունների կենտրոնի կատարած հարցումների համաձայն հարցվածների 25,4 % հայտարարել էին իրենց ոչ կրոնական լինելու մասին, ընդ որում, նրանցից 9,5 %-ը իրենց համարում էին աթեիստներ և 15,9 %-ը՝ չհավատացողներ ։ Ոչ հավատացյալ մարդկանց թվաքանակը հատկապես մեծ է երիտասարդության շրջանում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կրոնն Իսպանիայում Կատեգորիա:Իսպանիայի հասարակություն Կատեգորիա:Կրոնն ըստ տարածաշրջանի
Ռոբերտա Նայ
Ռոբերտա Նայ, ամերիկացի դրամատիկ սոպրանո, որն օպերային կարիերա է ծավալել ԱՄՆ-ում և Եվրոպայում՝ հանդես գալով 1960-ական թվականների կեսերից մինչև 1980-ականների սկիզբը։ Ուժեղ ու պարզ հնչերանգով երգչուհին հայտնի է դարձել հիմնականում Վագներյան ստեղծագործությունների իր մեկնաբանություններով։
Կարիերա
Ծնվել է Օկլահոմա նահանգի Քորդել քաղաքում և կրթություն ստացել Օկլահոմայի համալսարանում Էլիզաբեթ Պարհեմի, Ջուդի Բունդս Քոուլմենի ու Էվա Թըրների ղեկավարությամբ։ Տեղափոխվել է Գերմանիա և կարճ ժամանակ ուսանել Մաքս Լորենցի մոտ, որից հետո՝ 1964 թվականին պրոֆեսիոնալ օպերային դեբյուտ է կատարել Հագեն քաղաքի թատրոնում՝ կատարելով Էլիսաբեթի դերերգը Վագների «Տանհոյզեր» օպերայում։ 1966 թվականին անդամագրվել է Ֆրայբուրգի թատրոնին ու երեք տարի երգել այնտեղ։
1969 թվականին միացել է Գրացի օպերային ու երեք համերգաշրջան հանդես եկել այնտեղ, կատարելով այնպիսի դերեր, ինչպիսիք են՝ Լեոնորը Բեթհովենի «Ֆիդելիո» օպերայից և գլխավոր դերերը Ռիխարդ Շտրաուսի «Սալոմե» ու Ջակոմո Պուչինիի «Տոսկա» օպերաներում։ 1972-73 թվականից երգել է Քյոլնի օպերային թատրոնում և Ցյուրիխի օպերային թատրոնում։ 1974 թվականը անկյունաքարային նշանակություն է ունեցել Նայի կարիերայում․ Բայրոյթի թատրոնում նա վերջին պահին փոխարինել է մի հիվանդ երգչուհու՝ կատարելով Բրունհիլդայի դերը Վագների «Նիբելունգի մատանին» շարքում։ Կատարումը բարձր է գնահատվել և՛ հանդիսատեսի, և՛ քննադատների կողմից, և օպերային երգչուհու նրա հեղինակությունը նշանակալիորեն բարձրացել է, որի արդյունքում հետագա տարիների ընթացքում պայմանագրեր է կնքել գլխավոր օպերային թատրոնների հետ։ Նույն 1974 թվականին «Նիբելունգի մատանին» շարքը կատարել է Լիոնի ազգային օպերային թատրոնում և Նեապոլի Սան Կառլո օպերային թատրոնում։
1975 թվականին ԱՄՆ-ում դեբյուտը կատարել է Դալլասի օպերային թատրոնում՝ Վագների «Տրիստան և Իզոլդա» օպերայից Իզոլդայի դերերգով։ Հաջորդ տարի դեբյուտով հանդես է եկել Սան Ֆրանցիսկոյի օպերային թատրոնում «Վալկիրիա» օպերայից Բրունհիլդայի դերերգով, ինչպես նաև Մետրեպելիտեն օպերայում՝ Շտրաուսի «Էլեկտրա» օպերայից Քրիսոթեմիսի դերերգով։ Հետագա մի քանի տարիների ընթացքում գլխավոր դերեր է կատարել աշխարհի այնպիսի առաջատար օպերային թատրոններում, ինչպիսիք են՝ Վիեննայի պետական օպերան, Համբուրգի օպերային թատրոնը, Բավարիայի պետական օպերան, Շտուտգարտի պետական թատրոնը, Բեռլինի գերմանական օպերան, Մանհայմի ազգային թատրոնը, Ստրասբուրգի Ռեյնյան ազգային օպերան, Բրյուսելի «Լա Մոննե» օպերան, Պարմայի «Տեատրո Ռեջիոն», Լիսաբոնի «Սան Կարլուշ» օպերան, Ուեյլսի ազգային օպերան, Ստոկհոլմի Թագավորական օպերան, Մոնրեալի օպերան, Կոլոն թատրոնը և Չիկագոյի լիրիկական օպերան։
Թեև հայտնի էր Վագներյան դերերգերով, Նայը կարող էր կատարել դրամատիկ սոպրանո երգացանկի մի ամբողջական գամմա։ Նրա կարիերայում ի թիվս այլոց կարևոր տեղ են զբաղեցրել Սենտան «Թռչող հոլանդացի» օպերայից, Էլզան «Լոհենգրինից», Զիգլինդը և մի քանի այլ Վալկիրաներ «Վալկիրիա» օպերայից, Դոննա Աննան Մոցարտի  «Դոն Ժուան» օպերայից, Էլետտրան Մոցարտի «Իդոմենեոս, Կրետեի արքա» օպերայից, Մարշալինը Շտրաուսի «Վարդի ասպետը» օպերայից, Լիզան Չայկովսկու «Պիկովայա դամա» օպերայից, Լեոնորը և՛ «Ճակատագրի ուժը», և՛ «Տրուբադուր» օպերաներից։
Հիվանդությունների պատճառով կարիերան մի քանի անգամ ընդհատվել է․ 1981-1984 թվականներին՝ վիրուսային թոքաբորբի պատճառով, 1991 թվականին՝ ցանցաթաղանթի անջատման պատճառով, իսկ 2000 թվականին՝ հաստ աղիքի քաղցկեղի պատճառով ։ Վախճանվել է 2017 թվականի մարտի 16-ին՝ ծննդյան 79-րդ տարեդարձից երեք օր հետո։ 24 տարվա իր զուգընկերուհի Դեբորա Կարները նրանից երկար է ապրել ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1938 ծնունդներ Կատեգորիա:2017 մահեր Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սոպրանոներ Կատեգորիա:Ամերիկացի երգչուհիներ Կատեգորիա:20-րդ դարի օպերային երգչուհիներ
Կատրինա (փոթորիկ)
Օդերևութաբանական պատմություն
Փոթորիկն սկսել է ձևավորվել 2005 թվականի օգոստոսի 23-ին Բահամյան կղզիների մոտակայքում։ Օգոստոսի 25-ին այն անցել է Ֆլորիդայի ափի վրայով՝ Մայամիից ոչ հեռու և ուղղվել դեպի Մեքսիկական ծոց։ Նախքան Միացյալ Նահանգների սահմանին հասնելը փոթորիկն ստացել է վտանգավորության 5-րդ աստիճան ըստ Սաֆիր-Սիմփսոնի սանդղակի։ Փոթորկի ժամանակ քամու արագությունը հասել է 280 կմ/ժ։ Ափին հասնելուց մի քանի ժամ առաջ փոթորիկը թուլացել է մինչև 4-րդ կատեգորիայի ։
Նախապատրաստում
Փոթորկի՝ Մոքսիկական ծոցին մոտենալու ժամանակ տարհանվել են նավթային կայանների անձնակազմները։ Միսիսիպիի ու Ֆլորիդայի ռազմական բազաներից տարհանվել են ինքնաթիռները, երկու նավ հեռացել են նավահանգստից ։ ԱՄՆ նախագահ Ջորջ Բուշը Լուիզիանա, Միսիսիպի, Ալաբամա և Ֆլորիդա նահանգները հայտարարել է աղետի գոտի ։
Կիրակի օրը՝ 2005 թվականի օգոստոսի 28-ին, Նոր Օռլեանի քաղաքապետը հայտարարել է պարտադիր տարհանում ։ Մարդկանց զանգվածային տարհանման պատճառով ավտոմայրուղիներում ձևավորվել են մեծ խցանումներ ։ Քաղաքից ու նրա ծայրամասերից հեռացել է ավելի քան մեկ միլիոն մարդ, որ կազմել է տեղի բնակչության շուրջ 80 %-ը ։ Խանութների ու բենզալցակայանների դիմաց առաջացել են երկար հերթեր։ Փախստականները փորձել են հավաքել ջրի, պարենամթերքի ու բենզինի պաշար։
Հետևանքներ
Երկուշաբթի օրը՝ 2005 թվականի օգոստոսի 29-ին, «Կատրինա» փոթորիկը հասել է Միացյալ Նահանգների հարավարևելյան ափին Լուիզիանա և Միսիսիպի նահանգների շրջանում։ Նրա ազդեցության գոտում են հայտնվել Լուիզիանա նահանգը, Միսիսիպիի հարավային ու կենտրոնական հատվածը, Ալաբամայի հարավը, Ջորջիայի արևմուտքը, Ֆլորիդայի արևմուտքն ու հարավը։
Հաստատուն բաղադրության օրենք
Հաստատուն բաղադրության օրենք, քիմիայի հիմնական օրենքներից, ըստ որի որևէ միացության բաղադրությունը, անկախ դրա ստացման եղանակից, հաստատուն է։ Քիմիական յուրաքանչյուր միացության մեջ մտնող տարրերի զանգվածների հարաբերությունը հաստատուն է։ Հաստատուն բաղադրության օրենքը խստորեն կիրառելի է գազային, հեղուկ, ինչպես նաև առհասարակ օրգանական բոլոր միացությունների համար։ Հաստատուն բաղադրությամբ նյութերը կոչվում են դալթոնիդներ։ Բյուրեղային միացությունների բաղադրությունները կարող են լինել հաստատուն (դալթոնիդներ) և փոփոխական (բերթոլիդներ կամ ոչ ստեքիոմետրական միացություններ)։ Օրենքը ձևակերպել է Ժ. Պրուստը Կ. Բերթոլեի հետ երկարատև գիտական բանավեճերից (1801—1808) հետո։
Կատրինա (փոթորիկ)
Լուիզիանա
Նոր Օռլեանի 70 %-ը գտնվում է ծովի մակարդակից ցածր բարձրության վրա, և քաղաքը երեք կողմից շրջապատված է ջրով՝ Մեքսիկական ծոց, Միսիսիպի գետ և Պոնչարտրեյն լիճ ։
Հաստատուն բաղադրության օրենք
Կատեգորիա:Քիմիայի հիմնական օրենքներ
Կատրինա (փոթորիկ)
Լուիզիանա
Օգոստոսի 29-ի վաղ առավոտյան Նոր Օռլեանը պաշտպանող ամբարտակները ճեղքվել են մի քանի տեղում։ Սկսվել է քաղաքի ու նրա շրջակայքի հեղեղումը։ «Սուպերդոումի» տանիքը վնասվել է ուժեղ քամուց։ Հեղեղված շրջանների բնակիչներին փրկել են նավակների ու ուղղաթիռների օգնությամբ։
Հեղեղված Նոր Օռլեանը.
Միսիսիպի
Միսիսիպի նահանգի ափամերձ շրջանները, ներառյալ նաև Գալֆպորտ-Բիլոքսի-Պասկագուլա ագլոմերացիան, խիստ վնասներ են կրել։ Մեքսիկական ծոցին ամիջապես հարող տարածքներն ամբողջովին ավերվել են։
Հանցագործություն
Օգոստոսի 30-ին CNN հեռուստաընկերությունը հայտնել է քաղաքում կատարվող զանգվածային կողոպուտի մասին։ Ըստ հեռուստաընկերության ներկայացրած տվյալների՝ «հարյուրավոր մարդիկ» Կանալ-սթրիթ փողոցի շրջանում և Ֆրանսիական թաղամասի սահմանին ջարդել են խանութների ապակիներն ու տարել ապրանքը ։
Սեպտեմբերի 1-ին СМИ-ն հայտնել է քաղաքային հիվանդանոցում տեղի ունեցած հրաձգության մասին։ Ըստ բժշկի խոսքերի՝ հիվանդանոցը մի քանի անգամ ենթարկվել է հրաձգության։ Կրակ է բացվել այն պահին, երբ տեղի է ունեցել հիվանդներին տեղավորել են տեղափոխման համար։ Դրանից առաջ կրակի էին ենթարկվել հիվանդներին տեղափոխող նավակները, որոնցից մեկը շրջվել է ։
Սեպտեմբերի 1-ին ԱՄՆ արտակարգ իրավիճակների դաշնային գործակալությունը հայտարարել է, որ փրկարարական աշխատանքները ժամանակավորապես դադարեցվում են հանցագործությունների պատճառով։ Ափի պաշտպանության ներկայացուցչի խոսքերով՝ փրկարարները խուսափում են գնալ այն շրջաններ, որտեղ հնչում են կրակոցներ ։
Վնաս
Տնտեսական վնասը կազմել է 125 մլրդ դոլար (գնահատում, 2007) ։
Տուժած շրջանների վերականգնման համար ԱՄՆ Կոնգրեսը հատկացրել է 110 մլրդ դոլար ։ 2005 թվականի օգոստոսի դրությամբ՝ ավելի քան 100 հազար ընտանիք ապրել է թրեյլերներում տունը կորցնելու պատճառով ։
Իշխանությունների գործողություններ
Սեպտեմբերի 8-ի դրությամբ՝ աղետի գոտում փրկարարական աշխատանքներին մասնակցել է ԱՄՆ ազգային գվարդիայի 43 հազար մարտիկ, ափային պաշտպանության 4 հազար ծառայող և կանոնավոր բանակի շուրջ 15 հազար զինծառայող ։
Նյույորքցի ռեփեր Մոս Դեֆը փողոցում կատարել է իր «Dollar Day» (այլ անվանում՝ «Katrina Clap») երգը, որում նախագահին մեղադրում է աղետի ժամանակ ցուցաբերած ոչ տեղին ու անբավարար արձագանքի համար, և ձերբակալվել է առանց թույլտվության ելույթ ունենալու համար։
2006 թվականին Միացյալ Նահանգների բնակչության շուրջ 60 %-ը, հասարակական կարծիքի հարցման արդյունքների համաձայն, վատատեսորեն է վերաբերվել իշխանությունների՝ բնական աղետներին դիմակայելու ունակությանը ։
Արտացոլումը զանգվածային մշակույթում
«Կատրինա» փոթորկի ժամանակ Նոր Օռլեանում տեղի ունեցած դեպքերն ընկած են ֆրանսիացի արձակագիր Լորան Գոդեի «Ouragan» գրքի հիմքում։
«Կատրինա» փոթորիկը ոգեշնչել է Linkin Park խմբին՝ ստեղծելու The Little Things Give You Away երգը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Փոթորիկներ Կատեգորիա:2005 օգոստոսի իրադարձություններ
Հաստ աղիքների բորբոքում
Հաստ աղիքների բորբոքում, կոլիտ (colitis, < - Հաստ աղիք և  - բորբոքում), ստամոքս-աղիքային համակարգի ամենատարածված հիվանդություններից։ Պատճառներն են՝ վարակիչ հիվանդությունները (դիզենտերիա, սալմոնելոզ, ամեոբիազ, բալանտիդիազ և այլն), սնուցման կոպիտ խախտումները, թունավորումները (սնդիկով, կապարով և այլն)։ Հաստ աղիքների բորբոքում կարող է առաջանալ նաև միզարյունության դեպքում, որպես ինքնուրույն հիվանդություն (օրինակ՝ ոչ սպեցիֆիկ խոցային կոլիտ), կամ երկրորդային՝ ախիլիկ ստամոքսաբորբի, ենթաստամոքսային գեղձի, ստամոքսի և բարակ աղիքների բորբոքման դեպքում։ Առաջացման պատճառներից և հիվանդության ծանրության աստիճանից կախված հաստ աղիքներում փոփոխությունները տատանվում են կատարալ պրոցեսներից մինչև մեռուկա-խոցային բորբոքում։ Հաստ աղիքների բորբոքում լինում է սուր և քրոնիկական։ Սուր ընթացքի դեպքում նկատվում է ընդհանուր թուլություն, ախորժակի անկում, որովայնի սպաստիկ ցավեր, լուծ, երբեմն (հատկապես դիզենտերիայի դեպքում) ցավոտ տնքոցներ, ջերմության բարձրացում։ Կղանքը լինում է խյուսանման կամ հեղուկ, լորձի խառնուրդով, ծանր դեպքերում՝ լորձա-արյունային։ Հիվանդությունը առանձին դեպքերում կարող է դառնալ քրոնիկական։ Վերջինիս դեպքում նկատվում է ախորժակի անկում, սրտխառնոց, ընդհանուր թուլություն, սպազմատիկ ցավեր (դեֆեկացիայի ակտից առաջ և հետո), իրար հաջորդող լուծ (օրական 3—4 անգամ) և փորկապություն, երբեմն որովայնի փքվածություն, գազերի կուտակում։
Ախտորոշումը
Ռենտգենաբանական, աղեդիտման և կղանքի լաբորատոր հետազոտությունների տվյալներով։
Բուժումը
Սուր ընթացքի և քրոնիկականի սրացման ժամանակ՝ 1—2 Օր քաղց և կիսաքաղց, այնուհետև սպիտակուցային կամ ածխաջրատային դիետա, մանրացած, շոգեխաշած լիարժեք սնունդ։ Ինֆեկցիոն բորբոքման դեպքում հակամանրէային և հակամակաբուծական դեղամիջոցներ, ուղիղ և սիգմայաձև աղիքները բորբոքվելիս՝ բուժիչ հոգնաներ։ Քրոնիկական ընթացքի դեպքում՝ ֆիզիոթերապևտիկ պրոցեդուրներ և առողջարանային բուժում, ծանր խոցայինի ժամանակ՝ վիրաբուժական միջամտություն։ Կանխարգելումը՝ ստամոքս-աղիքային համակարգի վարակիչ հիվանդությունների և մարսողության խանգարումների կանխում և ժամանակին բուժում, սննդի ճիշտ ռեժիմի կազմակերպում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բորբոքումներ
Հանքափրկարար գործ
Հանքափրկարար գործ, լեռնային գործի ծառայություն, որն ընդգրկում է վթարի դեպքում մարդկանց փրկելու, հանքահորերում և հանքարաններում վթարները կանխելու կամ վերացնելու աշխատանքները։ Ամենավտանգավոր վթարներն են՝ հանքային գազի (մեթան), ածխային կամ կոլչեդանային փոշու պայթյունները, ստորգետնյա հրդեհները, հանքային գազի և ածխի հանկարծակի արտանետումները, ընդերքային (լեռնային) հարվածներն ու ստորգետնյա ջրերի ճեղքումները դեպի փորվածքներ։ Գազերից թունավորվելը կանխելու համար հանքագործներին տրվում են հակագազեր։
Հանքահորում վթարի ենթարկված հանքագործներին փրկելու, վթարները կանխելու ու վերացնելու համար յուրաքանչյուր երկրում կազմակերպվում է հանքափրկարար ծառայություն։ Հանքափրկարար աշխատանքները կատարում են հանքափրկարար զորամասի մարտիկները, որոնք օգտագործում են հանքային ռեսպիրատորներ, անձնական պաշտպանության միջոցներ, հանքային հրդեհները հանգցնելու տեխնիկական միջոցներ, հանքային օդի բաղադրությունը վերահսկող սարքեր, տեղափոխման ու կապի միջոցներ։
Կատեգորիա:Հանքային գործ Կատեգորիա:Փրկարար գործ
Տրինիտա
Տրինիտա  (իտալ․՝ Trinità) կոմունա Իտալիայում, Պիեմոնտ մարզի Կունեո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 2055 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը 73 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 28 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 12049։ Հեռախոսային կոդ՝ 0172։
Տրինիտան սահմանակից է Բենե Վաջեննա, Ֆոսանո, Մագլիանո Ալպի և Սանտ Ալբանո Ստուրա համայնքներին։
Բնակավայրի հովանավորն է համարվում սուրբ Գևորգը։ Տոնը նշվում է ապրիլի 23-ին։
Ժողովրդագրություն
։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Պոնտե դել Օլիո
Պոնտե դել Օլիո (Ponte dell'Olio), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Էմիլիա Ռոմանիա մարզում՝ Պիաչենցա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 4902 մարդ։ Բնակչության միջին խտությունը՝ 114 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 43 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 29028։ Հեռախոսային կոդը՝ 0523։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էմիլիա Ռոմանիայի քաղաքներ
Լիդիա Գրոմովա
Լիդիա Գրոմովա (Ли́дия Дми́триевна Гро́мова (Опу́льская), ), խորհրդային և ռուս բանասեր, գրականագետ, տեքստաբան, Լև Տոլստոյի ստեղծագործության մասնագետ, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի թղթակից-անդամ, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի Մաքսիմ Գորկու անվան միջազգային գրականության ինստիտուտի ռուսական դասական գրականության բաժանմունքի գլխավոր գիտական աշխատակից։
Կենսագրություն
Լիդիա Գրոմովան ծնվել է 1925 թվականի մայիսի 21-ին Մոսկվայի մարզի Սոլնեչնոգորսկի շրջանի Դուրիկինո գյուղում՝ ուսուցչի ընտանիքում ։
1941 թվականին միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո ընդունվել է Մոսկվայի փիլիսոփայության, գրականության և պատմության ինստիտուտի (ՄՓԳՊԻ) գրականության ֆակուլտետ։ Մեծ հայրենական պատերազմի տարիներին ինստիտուտը տեղափոխվել է Աշխաբադ, որից հետո Սվերդլովսկ։ 1945 թվականին ավարտել է Մոսկվայի համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը (ՄՓԳՊԻ-ն միացել էր ՄՊՀ-ին)՝ «Լև Տոլստոյի ստեղծագործությունում պատմական թեմա» թեմայով պաշտպանելով դիպլոմային աշխատանքը։ Համալսարանն ավարտելուց հետո պրոֆեսոր Նիկոլայ Գուձիյի ղեկավարությամբ ուսումը շարունակել է ասպիրանտուրայում։
1949 թվականից մինչև 1953 թվականն աշխատել է «Գեղարվեստական գրականություն»-ում, Լև Տոլստոյհի բանաստեղծությունների ամբողջական ժողովածուի խմբագիր։
1952 թվականին «Ստեղծագործական ուշ շրջանում (1880-1900-ական թվականներ) Լև Տոլստոյի ռեալիզմի առանձնահատկությունները» թեմայով պաշտպանել է թեկնածուական դիսերտացիան։
1953 թվականից եղել է ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի, իսկ հետո՝ Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի Մաքսիմ Գորկու անվան միջազգային գրականության ինստիտուտի բաժանմունքի գլխավոր գիտական աշխատակից, 1988 թվականից մինչև 2002 թվականը՝ ռուսական դասական գրականության ամբիոնի վարիչ։ Ամուսնացած է եղել գրականագետ Միխայիլ Գրոմովի (1927-1990)` Անտոն Չեխովի ստեղծագործության մասնագետի հետ։
1983 թվականին «19-րդ դարի ռուսական գրականության տեքստաբանության խնդիրները» թեմայով պաշտպանել է դոկտորական դիսերտացիան։ 1993 թվականին հաստատվել է պրոֆեսորի կոչումում։
2000 թվականի մայիսի 26-ին ընտրվել է Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի գրականագիտության բաժանմունքի թղթակից-անդամ։
Լիդիա Գրոմովան մահացել է 2003 թվականի դեկտեմբերի 31-ին Մոսկվայում՝ 78 տարեկան հասակում ։
Բանաստեղծություններ
Լիդիա Գրոմովա համարվում է Լև Տոլստոյի տեղծագործությունների ամբողջական ժողովածուի ակադեմիական հրատարակության գլխավոր խմբագիրը՝ 2000 թվականից հրատարակվող 100 հատորներում, ինչպես նաև բազմաթիվ հոդվածների և գրախոսությունների հեղինակ է (ընդամենը 200-ից ավելի գիտական հրատարակություններ)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս գրականագետներ Կատեգորիա:Կին գիտնականներ Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Խորհրդային գիտնականներ Կատեգորիա:Ռուս գիտնականներ Կատեգորիա:20-րդ դարի գիտնականներ Կատեգորիա:21-րդ դարի գիտնականներ Կատեգորիա:Խորհրդային գրականագետներ Կատեգորիա:20-րդ դարի գրականագետներ Կատեգորիա:21-րդ դարի գրականագետներ
Հրանտ Կյուլպենկյան
Կենսագրություն
Հրանտ Կյուլպենկյանը ծնվել է 1880 թվականին, Կոստանդնուպոլիսում։ 1916 թվականից հաստատվել է Փարիզում, ստեղծագործել Մոնմարտրի շրջանում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ
Բուզանա
Բուզանա ( Busana), քաղաք Իտալիայում՝ Էմիլիա Ռոմանիա մարզում։ Ենթարկվում է Ռեջիո Էմիլիա գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 1278 մարդ (2008), խտությունը՝ 42 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է30 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 42032, հեռախոսային կոդ՝0522 ։
Բնակավայրի հովանավորն է Սան Վենանցիոն։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էմիլիա Ռոմանիայի քաղաքներ
Տրեցո Տինելա
Տրեցո Տինելա (իտալ․՝ Trezzo Tinella) կոմունա Իտալիայում, Պիեմոնտ մարզի Կունեո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 350մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը 35 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 10 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 12050։ Հեռախոսային կոդ՝ 0173։
Ժողովրդագրություն
'''Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ժնևի միջազգային հարաբերությունների ինստիտուտ
Ժնևի միջազգային հարաբերությունների ինստիտուտ (Graduate Institute of International and Development Studies, Institut de hautes études internationales et du développement), կարող են նաև օգտագործվել կրճատ ձևերը` The Graduate Institute, IHEID և նախկին համառոտ անվանումը hei-ը, պետք արտասանել [հեի], շրջանառվում է նաև  Ժնևի միջազգային հետազոտությունների ինստիտուտ անվանումը — մեկը ամենահեղինակավոր և Շվեյցարիայի,  աշխարհում առաջին ակադեմիական հաստատությունը, որը նվիրված է միջազգային հարաբերությունների հետազոտությանն ու ուսումնասիրությանը, միջազգային պատմությանը, միջազգային քաղաքականությանը, միջազգային տնտեսությանն և միջազգային զարգացմանը։
Հիմնադրման նպատակ
Ինստիտուտի առանձնահատկությունն այն է, որ սկզբում այն ստեղծվել է հստակ սահմանված նպատակներով, հիմնականում ՄԱԿ-ի համար բարձր որակավորում ունեցող միջազգային անձնակազմի և դիվանագետների պատրաստման համար։ Այս հաստատության մեծ թվով շրջանավարտներ  այսօր էլ աշխատում են այս կազմակերպությունում։ Իր հիմնադրման տարիներից (1927), համալսարանը առաջին ակադեմիական հաստատությունն է՝ նվիրված բացառապես միջազգային հարաբերությունների ուսումնասիրությանը և հետազոտությանը։ Համալսարանի հիմնադրման անհրաժեշտություն առաջացավ 1919 թվականին,  Ազգերի լիգայի ստեղծումից հետո։ Համալսարանը պատկանում է  դիվանագիտական դաշտի ամենահեղինակավոր կրթական հաստատությունների թվին։
Առաջին քայլեր
Համալսարանն իր աշխատանքն սկսել է 1927 թ. նոյեմբերի 3-ից։ Սկզբում այն աշխատում էր Կարմիր խաչի մոտ։ 1938 թվականին Համալսարանը  տեղափոխվեց Բարտոն, որտեղ էլ այժմ գործում է գլխավոր մասնաշենքը։ Առաջին տարում համալսարանում սովորում էր 45 ուսանող ։ Առաջին հովանավորը Ռոկֆելլերի ֆոնդն էր (Laura Spellman Rockefeller Memorial Fund), որըն ապհովեվց համալսարանի ծախսերի շուրջ 90%-ը, և այդ հովանավորությունը շարունակվեց  20 տարի։  1952 - 1962 թվականների Համալսարանի հովանավորն էր Ֆորդ հիմնադրամը։   1953 թվականից ֆինանսական աջակցություն էր ստացվում Ժնևի իշխանություններից և հարուստ գործարարների կողմից ։  Ամենահեղինակավոր ֆակուլտետ համարվում է պրոֆեսոր Բոնդ Բրուեվիչի անվան Միջազգային դեսպանությունների իրավունք ֆակուլտետը։
Սերգեյ Կարապետյան (ճարտարապետ)
Սերգեյ Վարդանի Կարապետյան, հայ ճարտարապետ։ Ճարտարապետության դոկտոր (1993), պրոֆեսոր (1992)։ ՀՃԱ ակադեմիկոս։
Ժնևի միջազգային հարաբերությունների ինստիտուտ
Հիմնադիրներ և հետագա ղեկավարներ
Ժնևի միջազգային հարաբերությունների ինստիտուտը հիմնադրվել է Ուիլյամ Ռապարդի և Պոլ Մանտուի կողմից։ Ուիլյամ Ռապարդը ընտրվեց ռեկտոր, դա 1924 թվականին էր։ Հետագայում, 1926-1928 թվականներին, ապա նաև 1936-1938 թվականներին նա դարձյալ համալսարանի ռեկտորն էր։ Պոլ Մանթուն իր հերթին, պատմաբան-տնտեսագետ, դիվանագետ և միաժամանակ թարգմանիչ էր։ 1919-1920 թթ. Փարիզի խաղաղության կոնֆերանսի ժամանակ Պոլ Մանթուն հիմնական թարգմանիչներից մեկն էր։ 1920 թվականից նա ստանձնեց նոր ձևավորված Ազգերի լիգայի քաղաքական բաժնի տնօրենի պաշտոնը։ Հենց նա դարձավ Ժնևի միջազգային հարաբերությունների ինստիտուտի առաջին տնօրենը (1927-1955) : Նրա իրավահաջորդները եղան  Ժակ Ֆրեյմոնդը (1955-1978), Քրիստիան Դոնոմինիսը (1978-1984), Լուցի Կաֆլիշը (1984-1990), Ալեքսանդր Սվոբոդան (1990 - 1998), Պիտեր Չոպը (1998-2004)։  2004 թվականից համալսարանը ղեկավարում է Ֆիլիպ Բուրան։
Սերգեյ Կարապետյան (ճարտարապետ)
Կենսագրություն
1957 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը։ 1962 թվականից աշխատել է նույն ինստիտուտում, 1998 թվականից՝ ԵՊՃՇՀ-ի ԳՀ բաժնի վարիչ։ 1973-1976 թվականներին Հնդկաստանում եղել է ՄԱԿ-ի փորձագետ, ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի նախագծի ղեկավար ։
Ամոնիտներ
Ամոնիտներ (Ammonoidea), պայթուցիկ խառնուրդներ, պարունակում են ամոնիումի նիտրատ, պինդ կիզանյութեր և պայթուցիկ նյութեր։ Ամոնիտները փշրտող (երկրորդային) պայթուցիկ նյութեր են։ Ամոնիտների պայթուցիկ հատկությունները կախված են բաղադրությունից, մանրացման և խառնման աստիճանից։
Բաղադրություն
Ըստ բաղադրության տարբերում են՝
Առաջացում
Ամոնիտների մեծ մասը ունեցել են խեցիներ, կազմված մի քանի պտույտներից, որոնք գտնվում են մի հարթության վրա, նրանք հպվում են իրար կամ տարբեր աստիճաններում ծածկում են մեկը մյուսին։ Այդպիսի խեցիները կոչվում են մոնոմորֆներ։ Ավելի քիչ(հիմնականում կավճի ժամանակաշրջանում) հանդիպում են պատյաններ անկանոն տեսքով՝ հետերոֆորմներ։ Խեցիի վրա գտնով պտույտները հաջորդում են մեկը մյուսին և ցույց են տալիս մյուսի ուղղությունը։ Այդ հատկության պատճառով էլ ամոնիակների խեցիները լինում են ինվալյուտային, կիսաինվալյուտային և կիսազարգացող, զարգացող։
Ամոնիտների խեցիները բաժանվում են բազմաթիվ մասերի, ամենամոտը բնակեցված է եղել գետաբերանի մոտ։ Գետաբերանում բնակեցված ամոնիտների խեցիների մասերի երկարությունը կազմում է 0,5-ից մինչև 2 պտույտ։ Մասերից գրեթե բոլորը, եթե դատենք ներկայիս նաուտիլուսայով, լցված են եղե գազով(օդային մասեր), մյուս մասը հեղուկով(հիդրոստատիստական մասեր)։ Ամոնիտների միջնապատերի հեռավորությունները ունեն ծալքավորված ծայրեր, որի պատճառով խեցին ստանում է դժվար միացման գոտի՝ թիակաձև գոտի։ Նրա կառուցվածքը ամոնիտի առաջին հիմնային սիստեմատիկական հատկանիշներից է։ Առանզնացվում է թիակաձև սահմանի չորս տեսակ։
Նաև տարբեր է խեցիի արձանագործությունը, տարբերվում է հարթ և զանազանակերպ խեցիի քանդակներ՝ տարբեր կողային ճյուղավորումներով, ուռուցիկ հատվածները գտնվում են տարբեր տեղերում և այլն։ Ամոնիտների չափսերը տատանվում են 1-2 սանտիմետրից մինչև 2 մետր տրամագծով (Parapuzosia seppenradensis)։ Հնէաբան Լ. Ա. Դոգուժաևի կարծիքով որոշ ամոնիտներ (Ptychoceras) կարող էին ունենալ հետերոմորֆ ներքին խեցի։
Ապրելակերպ և էկոլոգիան
Ամոնիտների մեծ մասը պատկանում է էկոլոգիական նեկտոն խմբին, կան նաև ջրային ընդերքներում ազատ լողացող օրգանիզմներ։ Որոշ հետերոֆորմ օրգանիզմներ եղել են դոն խմբի ներկայացուցիչներից։ Գիշատիչներ։ Ստենոգալինները (ապրում են միայն աղի միջավայրերում)՝ համարվում են լավագույն լողացողները ամոնիտների խմբից՝ եղել են կայուն երկայնակի ներկայացուցիչներ (օրինակ՝ Cardioceras սմ. ռիս. երկ. )։ Շատ հնէաբաններ կարծում են, որ դժվար թևավոր սահմանն այն միջոցն է, որը օգնում է նրանց լայն տարածմանը ուղղաձիգ ուղղությամբ՝ ջրի մեջ (էվրիբատնոսներ) քանի որ այսպես կոչված դժվար սահմանը ունի մեծ տարածություն, իսկ հետևաբար ավելի լավ է ամրապնդում խեցին։
Անվան ծագում
Դեռ Պլինիոս Ավագը առաջին դարում այս օրգանիզմների քարացած վիճակին անվանել է ammonis cornua («Ամոնի կոտոշ»)՝ ի պատիվ Հին Եգիպտական արևի աստվածի՝ Ամոն Ֆիվանսկոյի, որը ուներ ոչխարի պտտվող կոտոշներ, որը հիշեցնում է ամոնիտի խեցիին։ Ամոնի պաշտամունքը շատ տարածված էր Հին եգիպտոսում՝ միջին և նոր դարերում։ Տեղացիները նրան համարում էին Ռա աստծո մարմնավորներից մեկը, որը եղել է Եգիպտական պանթեոնի գլխավոր աստվածը և նրան սկսեցին անվանել Ամոն-Ռա։ Գիտական՝ լատինական անվանումը՝ «ամոնիտոս» տրվել է 1789 թվականին ֆրանսիացի կենդանաբան Ժան Բրյուգի կողմից։ Հենց նույն ժամանակներում հայտնի էին ամոնիտների միայն մեկ տեսակ, իսկ այժմ հաշվվում է նրանց երեք հազար տեսակ և մշտապես ավելանում են նոր տեսակներ։
Երկրաբանական նշանակություն
Ամոնիտները՝ շատ կարևոր դեր է կատարում ստրատիգրաֆիայում ծովային բրածոների խմբում։ Ինտենսիվական զարգացումը և ամոնիտների արագ տեղաբաշխումը՝ ծագման վայրից գրանցված փաստ է, որ ամոնիտները համարվում են շատ կարևոր և առաջնորդող բրածոներ։ Այս խումբը ավելի կարևոր է յուրայի և կավճի դարաշրջանները առանձնացնելու հարցում։
Սիմվոլիկ նշանակություն
Ամոնիտի խեցին շատ ժողովուրդների համար համարվել է ընտանեկան երջանկության խորհրդանիշ, լիություն և երջանկություն, իսկ ավելի լայն հասկացողության պայմաններում՝ անծայրածիրություն։ Ամոնիտը տալիս է կանխագուշակման և զգացման կապեր ժամանակի վերաբերյալ։ Չունի սահմանափակում Զոդիակի նշանով։
Իռլանդիայում նրանց անվանում էին «Քարացած օձեր», Գերմանիայում՝ «Ոսկե խխունջներ»։ Շամանները և կախարդները ամոնիտը օգտագործում էին, որպեսզի կարողանան կապեր հաստատել «այն» աշխարհի հետ և կանխագուշակման ուժեղացման համար։ Հույները, ինչպես նաև եգիպտացիները ամոնիտների խեցիները դնում էին գլխի տակ և հավատում, որ այդ գիշեր նրանք լավ երազ կտեսնեն։
Ուսումնասիրությունների պատմություն
1749 թվական - Ժ, Բուֆֆոնը տվեց ամոնիտների նկարագրությունը «Ամոնիտի կոտոշի անվանումով մեծ բացահայտումներ և մի քանի հայտնի կենդանիների ոսկորներ» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գլխոտանիներ Կատեգորիա:Անհետացած կենդանիներ
Սուրբ Նիկողայոս եկեղեցի (Շախտի)
Սուրբ Նիկողայոս եկեղեցի (Церковь Николая Чудотворца), ուղղափառ տաճար ՌԴ Ռոստովի մարզի Շախտի քաղաքում ։
Սերգեյ Կարապետյան (ճարտարապետ)
Կենսագրություն
Նախագծել է Վարդենիկի, Շինուհայրի, Շամբի, Վարդաշենի, Կարմրաշենի, Ծովինարի և այլ ավանների հատակագծերը, ջրատեխնիկական մի շարք կառույցներ Հրազդան գետի վրա, Երևանում՝ ԵՊԻ գլխավոր մասնաշենքը, Հնդկաստանում՝ «Ջեյն» կաստայի հուշադարպասը։
Աշխատությունները վերաբերում են ժողովրդագրական փոփոխությունների հաշվառմամբ միկրոշրջանների նախագծմանն ու կառուցապատմանը, պատի շարվածքի նոր համակարգերի խնդիրներին։ Տիպային բնակելի տների մանրակերտներով մասնակցել է միջազգային ցուցահանդեսների։
Սուրբ Նիկողայոս եկեղեցի (Շախտի)
Հասցե՝ Ռոստովի մարզ, քաղաք Շախտի, Այուտինսկի ավան, Պլատովի փողոց, 177։
Պատմություն
1902 թվականին Այուտինսկի ավանի բնակիչների նախաձեռնությամբ կառուցվեց և 1903 թվականին օծվեց սուրբ Նիկողայոս հրաշագործի անվան եկեղեցին։ Եկեղեցին խոնարհվում էր մեկ սրբի, ուներ երեք գմբեթ և զանգակատուն ։
Սերգեյ Կարապետյան (ճարտարապետ)
Կենսագրություն
Հեղինակ է ռուս-հայերեն-անգլերեն ճարտարապետա-շինարարական տերմինների բառարանի (1991)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:ՀՊՃՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայ ճարտարագետներ Կատեգորիա:Հայ պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Հայ ակադեմիկոսներ Կատեգորիա:Հայ ճարտարապետներ
Սուրբ Նիկողայոս եկեղեցի (Շախտի)
Պատմություն
Նոյեմբերի 3-ին Վլասովո-Այուտինսկի խուտորում տեղի ունեցավ նոր՝ Սուրբ Նիկողայոսի տաճարի օծման հանդիսությունը։ Օծումը կատարել են Ալեքսանդրովսկո-Գրուշևսկու գործակալության վեց քահանաներ, երեք սարկավագ և երգիչների երգչախումբ Նովոչերկասկից։ Գյուղի բնակիչները տաճարն օծելու համար ծախսել են 900 ռուբլի։ Նովոչերկասկից ժամանել էին բազմաթիվ հյուրեր և պաշտոնատար անձինք, ընդ որում, ատամանին գյուղում դիմավորել են աղուհացով։ Օծումից հետո հնչել են մի քանի ելույթներ։ Նոր եկեղեցին կառուցվել է քարից և հասարակությանն արժեցել է ութ հազար ռուբլի։
1917 թվականի հեղափոխությունից հետո եկեղեցին փակվել է, բայց չի քանդվել, այնտեղ բացվել է ակումբ։ Միայն 1991 թվականին վերակառուցված Սուրբ Նիկողայոսի տաճարը վերսկսել է իր աշխատանքը։ Նոր տաճարն ունի հինգ գմբեթ, որոնք 2012 թվականին օծել է գերապատիվ եպիսկոպոս Իգնատին ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Տաճարներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Շախտիի եկեղեցիներ
Ժնևի միջազգային հարաբերությունների ինստիտուտ
Դիմորդներին ներկայացվող պահանջներ
Այս ինստիտում կարելի է ստանալ մագիստրոսի և դոկտորի կոչում։ Ինստիտուտ ընդունվելու համար հարկավոր է բակալավրի աստիճան։ Կարևոր է նաև որոշակի աշխատանքային փորձի առկայությունը, որը կարող է ներառել պրակտիկա, մասնակցություն լրացուցիչ կրթական ծրագրերի, լեզուների ուսուցման դասընթացների և այլն։ Շատ հաճախ ԱՊՀ երկրներից դիմորդներ են գալիս ավելի շատ մասնագիտություն ձեռք բերելու, քան մագիստրոսի աստիճան ստանալու համար։ Սակայն ամեն ինչ կախված է դիմորդի գիտելիքների պաշարից և աշխատասիրությունից։
Մագիստրատուրա և դոկտորանտուրա
Ինստիտուտը ուսանողներին տալիս է միայն բարձրագույն կրթության և որակավորման բարձր մակարդակ, այնպիսիք, ինչպիսիք են մագիստրատուրան և դոկտորական աստիճանը։ Ժնևի համալսարանը տվել է ավելի քան 18 000 շրջանավարտներ, որոնք աշխատում են ամբողջ աշխարհում։ Նրանցից են աշխարհում մեծ ճանաչում ստացած շատ նախագահներ, գիտնականներ, քաղաքական գործիչներ։
Ուսանողներ և դասախոսներ
2007-2008 ուստարում 210 ուսանողներ ստացան մագիստրոսի կոչում։ Դոկտորի կոչման արժանացան 34 շրջանավարտներ։ 2008-2009 ուստարում Համալսարանում սովորում էին 800 ուսանողներ։ 2008 թվականին Համալսարան էին ընդունվել 305 ուսանողներ Համալսարանում ուսանողների թիվը մշտապես պահպանվում է՝ 800 հոգի։ Տարբեր մասնագիտություններով ուսում ստացողների քանակը հետևյալն է՝
Ինչ վերաբերվում է դասախոսական կազմին, ապա 2008 թվականի տվյալներով Համալսարանում դասավանդում են 65 դասախոսներ, որոնցից 45-ը պրոֆեսորներ են։ Դասավանդում են նաև 25 պրոֆեսորներ այլ բարձրագույն ուսումնական հաստատություններից։
Ուսանողների աշխարհագրական բաշխում
2008-2009 ուստարում համալսարան ընդունված ուսանողների աշխարհագրությունը հետևյալն է ՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Շվեյցարիայի համալսարաններ Կատեգորիա:Շվեյցարիայի գիտահետազոտական ինստիտուտներ
Ալեքսանդրա Ադորնետո
Ալեքսանդրա Ադորնետո (Alexandra Adornetto, իրական անունը` Ալեքսանդրա Գրեյս (Alexandra Adornetto), ), ավստրալիացի գրող, մանկապատանեկան ստեղծագործությունների հեղինակ ։
Կենսագրություն
Ալեքսանդրա Էմիլի Գրեյսը ծնվել և մեծացել է Մելբուռնում (Վիկտորիա նահանգ), մանկավարժների ընտանիքում։