cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Կոլումբոսի հուշարձան (Բուենոս Այրես)
Նկարագրություն
Հուշարձանի յուրաքանչյուր կողմի առավել կարևոր նկարագրություը հետևյալն է․․ Քանդակախումբը հիշեցնում է, որ նավը հեռանում է Պալոսից։ Ֆիգուրի աջ ձեռքին ջահն է, ձախ ձեռքում՝ Genius-ը, որը ցույց է տալիս հեռավոր երկիրը։ «Գիտությունը» մտածկոտ նայում է, երբ նավը հեռանում է դեպի ծով։ Հուշարձանի հետևի մասում ներկայացված են Հավատը և Արդարությունը, առջևի մասում՝ Պատմությունը և Տեսությունը, իսկ ներքևի մասում՝ Կամքը։ Բացի դրանից, նշված է հուշարձանի հեղինակի անունը՝ Առնոլդո Չոչչի։ Փորագրված է «Molis Artifix» և ծննդյան և մահվան ժամանակը ։ Հյուսիսային կողմում նավարկողն  ընդունում է Կաթոլիկ թագավորների երդումը։ Այլաբանությանը զուգահեռ, ցույց է տրվում մորուքով մարդուն՝ կնիքը ձեռքին։ Դա օվկիանոսի աստվածն է կամ Պրոսեուսը (դիցաբանություն)՝ ծովի աստված  Նեպտունի որդին։Հուշարձանի հարավային մասում ներկայացնում է Կոլումբոսի վերադարձը Եվրոպա։ Թագավոր Ֆերդինանդ II Արագոնացին նստած է, Իզաբելլա I Կաստիլիացի կանգնած է, տիտանները պտտեցնում են գլոբուսը, արդյունքում ծնվում է նոր աշխարհ, որը պատկերված է պառկած ֆիգուրայի՝  իռացիոնալիզմի խորհրդանիշի միջոցով ։ Արևմտյան կողմում (պալատ Կասա Ռոսադայիին նայող) պատկերված է կանացի ֆիգուրա՝ կապած աչքերով (կամ արդարություն), նաև կա մեծ խաչ, որև բարձրացնում են նավաստիները՝ խորհրդանշելով նպատակին հասնելու հավատը ։ Կոլումբոսը կանգնած է՝ հայացքը հորիզոնին հառած, ձեռքին պահած աղյուսակներ։ Ամբողջը արված է մարմարի մի քարակտորի  վրա։
Հյուսիսային կողմում կա լատիներեն մակագրություն․ «Մեդեայի երկրորդ գործողության ավարտը, Սենեկա»։ Սա մեջբերված էր որպես ճանապարհորդության մարգարեություն ։
Հուշարձանի ներքևի մասում կա նկուղ, որտեղ նախատեսված էր ստեղծել թանգարան (չնայած դա իրականություն չդարձավ)։ Սկզբում նկուղի հատակը և պատերը  ծածկված էին կարարական մարմարով։ Ներքևում՝ դռների երկու կողմերում, գրված էին Քրիստափոր Կոլումբոսի և նրա որդի Ֆերնանդոյի արտահայտությունները .։
Տեխնիկական բնութագիրը
Հուշարձանի բարձրությունը կազմում է 26 մետր (արձանը 6մ), նրա ընդհանուր կշիռը 623 տոննա է (370 տոննան ինքը՝ հուշարձանն է, իսկ 250 տոննան՝ հիմքը, Կոլումբոսի արձանը կշռում է մոտ 40 տոննա)։ Կառույցն ստեղծելու համար պահանջվել է տեղափոխել կարարական մարմարի հսկայական քարակտորներ, իսկ այդ աշխատանքը կատարել են հարյուրավոր մարդիկ։
Մարիակ
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 692 մարդ, բնակչության խտությունը` 42.22 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 16.39 կմ² տարածք։
Կոլումբոսի հուշարձան (Բուենոս Այրես)
Տեխնիկական բնութագիրը
Շատ կամավորներ քարակտորները տեղափոխում էին երկաթուղային կայարան, իսկ հետո հասցնում Հռոմ, որտեղ աշխատողների խումբն աշխատում էր քանդակագործ Զոչչիի ղեկավարությամբ։
Մարիակ
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Կոլումբոսի հուշարձան (Բուենոս Այրես)
Տեխնիկական բնութագիրը
Իր ծանր քաշի շնորհիվ հուշարձանն ունի խորը  և ուժեղ հիմք, որը կարելի է տեսնել 6 մետր խորության վրա գտնվող նկուղից։
Սլավա (տոն)
Ծագում
Սլավայի տոնի մասին ամենավաղ հիշատակումը թվագրվում է 1018 թվականին ։ Հետազոտոների մեծ մասը հակված է այն տեսակետին, որ Սլավան ծագում է նախաքրիստոնեական ժամանակներում առասպելական նախահորը կամ ընտանիքին նվիրված պաշտամունքից, որը հետագայում նպաստել է ազգային ինքնության գիտակցությունը պահպանելուն։ Որոշ հետազոտողներ այն տեսակետին են հակված, որ Սլավան մահացածների պաշտամունքին նվիրված ծես է ։ Քրիստոնեության ընդունումից հետո եկեղեցին հեթանոսական սովորույթներն արմատախիլ անելու ապարդյուն ջանքեր է գործադրել։ 13-րդ դարում սերբերի առաջին արքեպիսկոպոս` իմաստուն Սավվա I Սերբացին քրիստոնեացրել է այդ ավանդույթը` «Սերբիայի ժողովրդական կրոնի իր հասկացողության և նրբանկատ մոտեցման» շնորհիվ նա «կարծես թե գտել է փոխզիջումային տարբերակ, որը բավարարել է, ինչպես իր ժողովրդի ավանդույթներն ու պահանջները, այնպես էլ բյուզանդական աստվածաբանության» պահանջները ։ Սլավան վերաիմաստավորված հեթանոսական ծես է, որտեղ պահապան-նախահայրը դարձել է քրիստոնեական սուրբը (հաճախ սբ Նիկողայոսը)։ Ինչպես նաեւ հեթանոսական ծիսակարգի բազմաթիվ կրոնական տարրեր և արարողություններ կրճատվեցին` դառնալով ընտանիքի և ընկերների հետ հանդիպման ամենամյա սոցիալական միջոցառում ։ Նմանապես են վարվել նաև այլ եկեղեցիներ և մոնոթեիստական կրոնները։ Սավան այսօրվա ձևով տոնվում է սկսած 1862 թվականից մետրոպոլիտ Միխայլո Սերբիացու մշակած կարգով ։
Մարիակ
Բնակչություն
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Ալ-Սանամեյնի գավառ
Ալ-Սանամեյնի գավառ, (منطقة الصنمين‎) Սիրիայի Արաբական Հանրապետության գավառի կարգավիճակ ունեցող վարչական միավոր, որը հանդիսանում է Դառաայի մարզի 3 գավառներից մեկը։
Մարիակ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 413 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 318-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 95։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 77,0 %։ 318 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 292 անձ (159 տղամարդ և 133 կին)։ Գործազուրկ են եղել 26 անձ (16 տղամարդ և 10 կին)։ 95 անաշխատունակներից 28-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 45-ը` թոշակառուներ, իսկ 22-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ալ-Սանամեյնի գավառ
Վարչական կենտրոնն է Ալ-Սանամեյն քաղաքը։ 2004 թվականի մարդահամարի տվյալներով գավառը ունի 167 993 բնակչություն ։
Մարիակ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Ալ-Սանամեյնի գավառ
Ալ-Սանամեյն գավառը բաղկացած է 3 շրջաններից՝
Սլավա (տոն)
Օսմանյան լծի տակ
Իր արշավանքների և նվաճումների ժամանակաշրջանում Օսմանյան Կայսրությունը, որը Բալկանները ճեղքելով Եվրոպա էր մտել, պաշարել և օկուպացրել էր այն ժամանակվա Հարավսլավիայի թագավորության տարածքները։ Հետևելով իր սկզբունքին` կամովին հանձնվեք (բայց ընդունեք մեր հավատքը, պատմությունը, մշակույթը և ենթարկվեք մեզ) կամ մահացեք, թուրքերը նման մի բան առաջարկեցին նաև հարավսլավացիներին։ Առաջարկը բոսնիացիները ընդունեցին, խորվաթները մասամբ, իսկ սերբերը ՝ ոչ (որից և սկսվեց թշնամությունը սերբերի և բոսնիացիներ միջև) և այդ որոշման կապակցությամբ ուղղափառ սերբերն ու խորվաթներն այլեւս չէին կարող բացեիբաց նշել իրենց կրոնական տոները։ Այդ ժամանակ նրանք նման միջոց հորինեցին սրբերին փառաբանելու համար (այստեղից էլ տոնի անվանումը սլավա - փառք). քանի որ չի կարելի մեկ օր հավաքվել է ողջ գյուղով/քաղաքով/երկրով, ապա յուրաքանչյուր ընտանիք իր համար ընտրում է 1 սուրբ և այդ սրբի ծննդյան օրը - փառաբանում է նրան, հրավիրելով մտերիմներին և հարազատներին։
Կարեւոր է հաշվի առնել, որ յուրաքանչյուր նման տոնին անպայման պետք է ներկա լիներ Օսմանյան Կայսրության ներկայացուցիչ, որպեսզի անձամբ հետևեր, որ կրոնական տոներ (բացառություն իսլամական) չտոնվեին։ Քանի որ խաչակնքվելն արգելված էր, բայց պետք էր, ապա մարդիկ հորինեցին այսպիսի սխեմա. կենացից հետո բաժակներն իրար զարկելը պետք է որոշակի ձեւով կատարվեր. սկզբում միայն ուղիղ, ապա կտրուկ ձախ, որից հետո` աջ։ Այս ձևով խաչի ուրվագիծը կրկնելով եւ այդպիսով "սրբացնելով" սնունդը, ընտանիքի և ազգը։
Այս և այլ տոների շնորհիվ Բալկանյան ժողովուրդները կարողացել են պահպանել քրիստոնեական դավանանքը, անցկացնելով օսմանյան լծի մեջ եղած տարիների միջով ։
Առաջին համաշխարհային պատերազմ
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, երբ Բուլղարիան, Սերբիան և Հունաստանը սկսեցին իրար դեմ պատերազմել և երբ Բուլղարիան ներխուժեց հարավային Սերբիա, բուլղարացիները սերբերին թշնամիներ էին համարում և ովքեր տոնում էին Սլավան գնդակահարում էին (բուլղարացիները նման սովորույթ չունեն)։ Օրինակ, երբ Բուլղարիայի հրամանատար Պրոտոգերովին հանձնարարվել էր, որ Կումանովոյից արեւելք ավելի վաղ հարձակման և հաղթանակի համար սերբ բնակիչներից հաշվեհարդար տեսնել, իսկ բնակչությունը նախքան միջոցառումներ ձեռնարկելը իրենց հայտարարել էին բուլղարացիներ (պատժից խուսափելու համար), նրա օգնականների մոտ գաղափար էր ծագել` ժողովրդին հարցնել, թե ով է նշվում սլավան։ Եվ նրանք, ովքեր հայտնել էին, որ նշում են, գնդակահարվել էին ։
Սոցիալիստական ռեժիմ
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո կոմունիստական ռեժիմի հաստատումով ուղղափառ ավանդույթները խիստ ճնշման են ենթարկվել։ Բացի այդ նախկինում բարձր ագրարային երկիրը աստիճանաբար ուրբանիզացվել է և Սլավայի սովորույթի որոշ ասպեկտներ ավելի հանգիստ բնույթ են ձեռք բերել։ Մասնավորապես, 20-րդ դարի երկրորդ կեսին արդեն իսկ սովորական էր դարձել, որ ավանդական հայրիշխանական ընտանիքները մեծ հեռավորությունների վրա էին բնակվում, այնպես որ, Սլավան գերդաստանով նշելն ավելի բարդ էր։ Սլավան կոմունիստական ժամանակաշրջանում համայնքային ընդհատակյա ժողովրդականություն էր վայելում։
ՅՈւՆԵՍԿՕ-յի մշակութային ժառանգություն
Կոմունիստական կարգերի փլուզումից հետո քրիստոնեական ավանդույթները վերածնունդ ապրեցին։ Այժմ Սլավան հայտնի սերբական տոն է և այսօր Սլավան այս կամ այն չափով տոնում են նաև ոչ քրիստոնյաները կամ նույնիսկ աթեիստները, որպես ժառանգաբար փոխանցվող ընտանեկան տոն։ Սլավան սերբերի համար էթնոմշակութային նույնականացման արժեք է ներկայացնում։
2014 թվականին Սլավա տոնն ընդգրկվել է ՅՈւՆԵՍԿՕ-յի բանավոր և ոչ նյութական մշակութային ժառանգության ցանկում ։
Ժառանգականություն
Ի տարբերություն շատ սովորույթների, որոնք տարածված են ամբողջ ժողովրդի մեջ, յուրաքանչյուր ընտանիք իր սուրբն ունի, որի պատվին նշվում է Սլավան։ Սուրբը ժառանգվում է ընտանիքի ղեկավարից` սովորաբար հորից որդիներին։ Դստրերը ժառանգում են Սլավան, եթե մնում են ընտանիքում, իսկ եթե ամուսնանում են, ապա սովորույթի համաձայն սովորաբար նշում են ամուսնու Սլավան։
Եթե որդու ընտանիքը ներգաղթում է որևէ հեռու տեղ, ապա հոր թույլտվությամբ որդին Սլավան կարող է նշել է իր տանը։ Այլապես, քանի դեռ ընտանիքի գլխավորը կենդանի է, որդիները Սլավան նշում են նրա տանը։
Տոնակատարություն
Սլավայի օրն ամբողջ ընտանիքը հավաքվում է տոնական ընթրիքի, որը ներառում է ավանդական ուտեստներ` սլավայի կալաչ (ծիսական հաց) և կոլիվո (հացահատիկից կերակուր` մեղրով և ընկույզով համեմված)։ Եթե տոնը ծոմապահության ընթացքում է, ապա ուտեստները կենդանական ծագում ունեցող մթերքներ չեն պարունակում` համապատասխանելով ծոմի կանոններին (posna), իսկ եթե ծոմապահության ընթացքում չէ, ապա տոնական ընթրիքը կարող է բաղկացած լինել թռչնամսից, ձկնեղենից և կենդանական մսից (հատկապես գառան մսից) պատրաստված բազմաթիվ ուտեստներից և ձվով ու կաթնամթերքներով պատրաստված քաղցրավենիքներից (mrsna)։ Այդպիսով Սլավան կարելի է համարել պասային` posna կամ մսային` mrsna։
Ինչպես նաև ամբողջ ընտանիքով գնում են եկեղեցի, մասնակցում են եկեղեցական ծառայությանը և հաղորդությանը։ Որպես կանոն մարդիկ իրենց հետ եկեղեցի են բերում իրենց կալաչը։ Քահանան եկեղեցական փոքրիկ ծառայություն է կատարում, որով հարգանքի տուրք է մատուցում հովանավոր սրբին, օրհնում է կալաչը և կոլիվոն, ինչպես նաև վառում է սլավայի մոմը։ Պատարագից հետո ծխական քահանան ընտանիքներով շրջում է։ Չնայած պարտադիր չէ, բայց որպես կանոն, հոգևորականը օրհնում է տունը և կատարում է հոգեհանգստյան փոքրիկ ծառայություն` ի հիշատակ ընտանիքի մահացած մարդկանց։
Ինչպես յուրաքանչյուր ընտանիք, այնպես էլ յուրաքանչյուր սերբական գյուղ և յուրաքանչյուր եկեղեցի "փառաբանում" է իր սլավան։ Գյուղական բնակավայրերում սուրբ հովանավորի օրը նշվում է հատուկ, իրեն նվիրված ծառի տակ, որի վրա խաչ է փորագրված։ Ծառին վերաբերվում են որպես սրբություն։ Այն կոչվում է ՝ զապիս, իսկ ամբողջ տոնակատարությունը` զավետինա և իմաստն այն է, որ ծառի տակ ընդհանուր աղոթքից հետո կատարվում է խաչի երթ դաշտերով եւ մարգագետիններով։ Ապա տեղի է ունենում ընդհանուր կերուխում։
Առավել տարածված է տոնական օրերից է Սուրբ Նիկողայոսի (Nikoljdan, դեկտեմբերի 19), Սուրբ Գևորգի (Đurđevdan, Ջուրջևդան - մայիսի 6), Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչի (Jovanjdan, հունվարի 20), Սբ. Դեմետրիոսի (Mitrovdan, Միտրովդան - նոյեմբերի 8), Սբ Միքայելի (Aranđelovdan, նոյեմբերի 21) և Սբ. Սավայի (Savindan, Սավինդան - հունվարի 27) ծննդյան օրերը։ Այս բոլոր օրերը տրված են համաձայն Գրիգորյան օրացույցի և ոչ թե ըստ Սերբական ուղղափառ եկեղեցու կողմից ընդունված Հուլյան օրացույցի։
Կոլումբոսի հուշարձան (Բուենոս Այրես)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հուշարձաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Բուենոս Այրեսի հուշարձաններ
Սլավա (տոն)
Տոնակատարություն
Սերբիայի համայնքները (գյուղեր, քաղաքներ, կազմակերպություններ, կուսակցություններ, հիմնարկներ, ընկերություններ, մասնագիտություններ) նույնպես նշում են իրենց բարեխոս սրբի տոնը։ Օրինակ, Բելգրադ քաղաքը տոնում է Հիսուս Քրիստոսի Համբարձումը որպես իր Սլավա։
Տեսանյութեր
Սլավան 2014 թվականին ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի ոչ մշակութային արժեքների ցանկում ընդգրկելու ժամանակ ներկայացված տեսանյութ. «Սլավա- ընտանիքի հովանավոր սրբին նվիրված օրվա տոնակատարություն» կազմել է Բելգրադի Ազգագրության թանգարանը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տոներ Կատեգորիա:Սերբիայի մշակույթ Կատեգորիա:Սլավոնական ազգային տոներ Կատեգորիա:Սնունդը կրոնում Կատեգորիա:Սերբերեն բառեր
Բոգալետչ Գեբրե
Բոգալետչ «Բոգե» Գեբրե (արտասանվում է` Բո-գեյ ), ), եթովպացի գիտնական և ակտիվիստ։ 2010 թվականին The Independent-ը նրան բնութագրել է որպես «կին, որը սկսել է եթովպացի կանանց ապստամբությունը»։ Քրոջ՝ Ֆիկիրտե Գեբե Բոգալետչի հետ միասին Եթովպիայում հիմնել է KMG կազմակերպությունը, որը նախկինում կոչվում էր Kembatti Mentti Gezzima-Tope (Միասին կանգնած կանայք) ։ Նրա բարեգործական աշխատանքը նպատակ ուներ օգնել կանանց բազմաթիվ բնագավառներում, ներառյալ կանանց սեռական օրգանների խեղումը և հարսնացուի առևանգումը, երիտասարդ կանանց առևանգման և բռնաբարության պրակտիկան, որպեսզի նրանց ստիպեն ամուսնանալ ։ Ըստ Եթովպիական ավանդական պրակտիկայի ազգային հանձնաժողովի տվյալների` 2003 թվականի դրությամբ երկրում ամուսնությունների մոտ 69%-ը սկսվում է այդպիսի ավանդույթով ։ The Independent-ը հայտնում է, որ կազմակերպությունը կրճատել է հարսնացուների առևանգումների հաճախականությունը Կեմբատտում ավելի քան 90%-ով, մինչդեռ The Economist-ը նշում է, որ դրան են վերագրվում նաև կանանց սեռական օրգանները խեղանդամ դարձնող վիրահատությունները, որը 100%-ից հասցվել է 3%-ի ։
2005 թվականին Բոգալետչ Գեբրը ստացավ Jonathan Mann Award 2005 մրցանակ, 2007 թվականին՝ Ջոնաթան Մանն մրցանակ՝ գլոբալ առողջապահության և մարդու իրավունքների պաշտպանության համար ։ Աֆրիկայի զարգացման գործում ունեցած ներդրման համար 2013 թվականի մայիսին արժանացել է Բոդուեն թագավորի միջազգային զարգացման մրցանակի ։
Հասարակական գործունեություն
12 տարեկանում, դառնալով կանանց սեռական օրգանների վիրահատության զոհ, հայրն արգելեց Գեբրեին հաճախել միջնակարգ դպրոց։ Բայց նա փախավ տնից, որպեսզի հաճախի միսիոներական դպրոց ։ Այդ ամենի արդյունքում նա Երուսաղեմում սովորեցրեց մանրէաբանություն, նախքան Ֆուլբրայթի կրթաթոշակով Ամհերսթի Մասաչուսեթսի համալսարան ընդունվելը ։ ԱՄՆ-ում գտնվելու ընթացքում նա ստեղծեց իր առաջին բարեգործական կազմակերպությունը` «Զարգացումը կրթության միջոցով» (Development through Education), որի շնորհիվ Եթովպիայի ավագ դպրոցի և համալսարանների սովորողները ստացան դասագրքեր և գրքեր, որոնց արժեքը կազմում էր 26000 դոլար ։
Համաճարակաբանության բնագավառում դոկտորի աստիճան ստանալուց հետո Բոգալետչ Գեբրեն 1990-ականներին վերադարձավ Եթովպիա, որպեսզի պաշտպանի կանանց իրավունքները։ Նախկինում արգելված ՄԻԱՎ / ՁԻԱՀ-ի թեմայի վերաբերյալ հրապարակային նախնական ելույթից հետո Գեբրեն հասկացավ, որ ինքը պետք է նվաճի համայնքի վստահությունը, նախքան փոփոխություններ կատարելը, հետևաբար, որոշեց շտկել իրեն ներկայացված խնդիրները` կամուրջի կառուցման համար անհրաժեշտ նյութեր տրամադրելով, ինչը թույլ կտար երեխաներին հասնել մոտակա դպրոց, իսկ առևտրականներին` տեղական շուկա։ Կամուրջի կառուցումից հետո նա քրոջ հետ ստեղծեց KGM Ethiopia կազմակերպությունը՝ բացելով հասարակական ընդունարաններ՝ բնակչությանը հատկապես կանանց խորհրդատվություն տրամադրելու և գրեթե բոլոր գյուղերում կանանց իրավունքների պաշտպանության խնդիրները լուծելու համար։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Եթովպիացի կին գիտնականներ Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ
Գոֆ
Գոֆ (Gough Island) կամ Գոնսալու Ալվարես (Gonçalo Álvares), փոքր հրաբխային կղզի Ատլանտյան օվկիանոսի հարավային մասում Տրիստան դա Կունյա կղզեխմբի կազմում (չնայած որոշ աշխարհագրագետներ այն համարում են առանձին կղզի, որը չի մտնում կղզեխմբի կազմում)։ Մտնում է Բրիտանական անդրծովյան տարածք Սուրբ Հեղինեի կղզի, Համբարձման կղզի և Տրիստան դա Կունյայի կազմի մեջ (այսինքն չի համարվում Մեծ Բրիտանիայի մասը)։ Կղզին անմարդաբնակ է։
Կրիպտոն (կոմիքս)
Կրիպտոն (Krypton), հորինված մոլորակ, որը հայտնվում է DC Comics֊ի կողմից հրատարակված կոմիքսներում և համարվում է Սուպերմենի հայրենիքը։ Այն հորինել են Ջերի Սիգելը և Ջո Շուստերը և առաջին անգամ նշել են Action Comics # 1֊ում (հունիս, 1938) ։ Մոլորակը իր առաջին անգամ ամբողջորեն նշվել է Սուպերմեն № 1 կոմիքսում (ամառ, 1939)։ Կոմիքսների համաձայն, Կրիպտոնը վերացել է Սուպերմենի մոլորակից գնալուց անմիջապես հետո։ Մոլորակի գերակշռող ազգը կրիպտոնեցիներն էին ։ Շատ կրիպտոնեցիներ ապրում են Երկիր մոլորակում։ Կրիպտոնում նրանք չունեին այն ուժերը, որոնք ունեն Երկրում, քանի որ Կրիպտոնը ունի Կարմիր Արև (այն թույլ չի տալիս ուժ կլանել, ի տարբերություն այլ մոլորակների, որոնց աստղերը կարմիր չեն) և Երկրի ձգողականությունը ավելի թույլ է քան Կրիպտոնինը։ Դա ապացուցվում է Սուպրգրլի մասին հեռուստասերիալի մի քանի սերիաներում և Սուպերմենի մասին շատ կոմիքսներում։
Գոֆ
Աշխարհագրություն
Կղզու գլխավոր խնդիրներից մեկը տնային մուկն է։ 19-րդ դարում պատահաբար բերված մկները գիշատիչների բացակայության պատճառով տարածվել են։ Այսօր նրանց թիվը կազմում է մոտավորապես 700 000։ Մկները վնաս են հասցնում ծովային թռչունների ձվերին և ձագերին։ 2019 թվականին Մեծ Բրիտանիայի կառավարությունը միջոցներ է հատկացրել Գոֆ կղզում մկների ոչնչացման ծրագրի համար ։
Կրիպտոն (կոմիքս)
Ակնարկ
Կոմիքսներում Կրիպտոնը պայթել է շղթայական միջուկային ռեակցիայի պատճառով, որը անկայուն է դարձրել մոլորակի ռադիոակտիվ միջուկը (ստեղծելով կրիպտոնիտ, որը թուլացնում է (նաև մահացու է) Սուպերմենին)։ Պայթյունի պատճառով, Կրիպտոնի ամբողջ քաղաքականությունը և ազգը վերացավ, բացի մեկից՝ փոկրիկ Կալ֊Էլից, ում նրա հայրը՝ Ջոր֊Էլը դրեց տիեզերանավի մեջ և ուղարկեց Երկիր, որտեղ նա մեծացավ՝ որոշելով օգտագործել իր կարողությունները մարդկանց օգնելու համար։
Գոֆ
Կղզիներ և ժայռեր
Գոֆ կղզու շուրջ գտնվում են բազմաթիվ փոքր կղզիներ և ժայռեր՝
Կրիպտոն (կոմիքս)
Ակնարկ
Կրիպտոնի տեխնոլոգիական զարգացման մակարդակը ավելի բարձր է քանի Երկրինը ։
Գոֆ
Պատմություն
Ենթադրվում է, որ կղզին հայտնագործվել է պորտուգալացիների կողմից 1505 թվականին։ Երեք դար քարտեզների վրա կղզին կրել է Գոնսալո Ալվարես կամ Դիեգո Ալվարես անվանումը։
Կրիպտոն (կոմիքս)
Ոսկե և արծաթե դարաշրջանի Կրիպտոն
1950-ական թվականների վերջում Կրիպտոնը շատ կարևոր դեր էր խաղում Սուպերմենի մասին կոմիքսներում, որտեղ Մոլորակի տեսքը ավելի լավ էր բացատրվում։
Գոֆ
Պատմություն
Կղզին 1731 թվականին վերաբացվել է անգլիացի ծովագնաց Չարլզ Գոֆի կողմից։ Նա մանրամասն նկարագրել է կղզու տեսքը, թեև կանգ չի առել նրա վրա։
Կրիպտոն (կոմիքս)
Պատմություն
Կրիպտոնեցիները սկսեցին օգտագործել առաջավոր գիտություններ, որպեսզի ստեղծել այնպիսի մի աշխարհ, որտեղ գիտական հայտնագործությունները և գիտահետազոտությունները դառնային իրենց առօրյա կյանքի մի մասը։ Կրիպտոնում շատ խնդիրներ լուծելու համար օգտագործում էին ռոբոտներ և համակարգիչներ։ Գիտական և տեխնոլոգիական հետազոտություննորը բարձր էին գնահատվում։
Գոֆ
Պատմություն
Բրիտանական կառավարության թույլտվությամբ՝ 1956 թվականից կղզում տեղակայված է ՀԱՀ-ի օդերևութաբանական կայանը։
Կրիպտոն (կոմիքս)
Արբանյակներ
Ի սկզբանե Կրիպտոնն ուներ երկու արբանյակ։ Նրանցից մեկը՝ Wegthor֊ը, պատահաբար վերացրել էր կրիպտոնեցի գիտնական Ջաքս֊Ուրը։ Նա փորձարկում էր միջուկային հրթիռ, որը շեղվեց իր թիրախից՝ վերացնելով արբանյակը։ Աղետի պատճառով մահացավ 500 Կրիպտոնի լուսնի բնակիչ և Ջաքս֊Ուրը դարձավ առաջին և միակ բանտարկյալը, ով աքսորվեց Ֆանտոմական գոտի։ Աղետի պատճառով Կրիպտոնի խոսհուրդը արգելեց ցանկացած տեսակիտիեզերական թռիչքներ և հենց դրա պատճառով էլ Կրիպտոնի քաղաքականությունը վերացավ իր հետ միասին։
Գոֆ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Միացյալ Թագավորությունում Կատեգորիա:Ատլանտյան օվկիանոսի կղզիներ Կատեգորիա:Անմարդաբնակ կղզիներ Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորության կղզիներ Կատեգորիա:Ատլանտյան օվկիանոսի կղզեխմբեր
Կրիպտոն (կոմիքս)
Փրկվածներ
Արծաթե դարում Կրիպտոնի վերանալուց հետո Սուպերմենը միասկ փրկվածը չէր։ Փրկվածների թվում էին Սուպերմենի զարմիկ՝ Սուպերգրլը, Ֆանտոմական գոտու բանտարկյալները, Կրիպտո Սուպեր֊շոււնը, Բիպո սուպեր֊կապիկը, անչափահաս հանցագործ Դեվ֊Էմը, Կանդորա քաղաքի ամբողջ բնակչությունը, Սուպերգրլի ծնողները, ինչպես նաև Սուպերմենի իրական ծնողները ։
1985 թվականի «Ճգնաժամ անվերջ Երկրների վրա» (Crisis on Infinite Earths) կոմիքսնրի շարքից հետո Կրիպտոնի տարբերակը ամբողջովին փոխվեց։
Պողպատե մարդը
«Ճգնաժամ անվերջ Երկրների վրա» կոմիքսից հետո, երբ DC Comics֊ի վերափոխումից հետո առաջացավ Կրիպտոնի նոր տարբերակ (ոսկե և արծաթե դարաշրջան)։ Նկարիչ և գրող Ջոն Բիրնին տրվեց առաջադրանք՝ Սուպերմենի ծագումը ամմբողջովին փոխելու։ Վերափոխությունը երևում է 1986 թվականի «Պողպատե մարդը» կոմիքսների շարքում, որտեղ ուսումնասիրվում է Կրիպտոնի պատմության նոր տարբերակը։
Կրիպտոնի պատմությունը
Նոր կրիպտոնը մեկ ու կես անգամ ավելի մեծ էր քան Երկիրը և պտտվում էր Ռաո անունով կարմիր աստղի շուրջը, որը Երկրի Արեգակնային համակարգից գտնվում էր հիսուն լուսնային տարի հեռավորության վրա։ Նախնական դարաշրջանում Կրիպտոնը ստեղծել է օրգանիզմներ՝ ավտանգավոր ամբողջ տիեզերքում։ Դրա համար էլ Կրիպտոնը ընտրվեց հենց այն վայրը, որտեղ ստեղծվեց Դումզդեյը։ Կրիպտոնեցիները ստիպված օգտագործեցին իրենց առաջադեմ տեխնոլոգիաները ողջ մնալու համար։ Մոտավորապես 1000 տարի առաջ կրիպտոնեցիները արդեն ունեին գիտական ձեռքբերումներ, որոնք անհայտ էին Երկրին։ Նրանք կարողանում էին բուժել հիվանդությունները, դանդաղեցնել ծերացման գործընթացը և այլն։ Բոլոր կրիպտոնեցիները գրեթե անմահ էին։
Անհատական հեռուստասերիալ
2014 թվականի հոկտեմբերի Դեյվիդ Գոյերը ասաց, որ SyFy հեռուստասերիալը ցանկանում է հեռարձակել «Կրիպտոն» հեռուստասերիալը, որը պատմելու է Էլերի ընտանիքի և մոլորակի պատմության մասին ։ Դեկտեմբերի հայտնի դարձավ, որ հեռուստասերիալում Կրիպտոնը լինելու է անօրեն և վայրի տեղ և այն պատմելու է Ջոր Էլի հոր՝ Սուպերմենի պապիկի մասին։ Հեռուստասերիալի պրոդյուսերները լինելու են Դեյվիդ Գոյերը և Իեն Գոլդբերգը ։
Սմոլվիլի գաղտնիքը
Սերիալի սցենարի մեծ մասը պատմում է Կրիպտոնի՝ Երկրում թողած ժառանգության մասին։
Սուպերգրլ
Կրիպտոնը հիմնականում երևում է հեռուստասերիալի սկզբում, սակայն 1֊ին եթերաշրջանի 13֊րդ սերիայում Կառան ընկնում է Կոմայի մեջ և երազ է տեսնում, որում նա, իբր թե չի գնացել Կրիպտոնից։ Մտնելով Կառայի երազմմի մեջ՝ Ալեքսը անուղղակիորեն համարվում է առաջին մարդը, ով «եղել է Կրիպտոնում»։ Երկրորդ եթերաշրջանում Կառան ասում է, որ Կրիպտոնում գործում էր ժողովրդավարական կառավարման ռեժիմը, ինչի պատճառով նրանք հաճախ հակասում էին իրենց հայրենակից֊գաղութատերի հետ Դեքսամ մոլորակից, որտեղ տիրում էր բացարձակ միապետություն։ Կրիպտոնի պայթյունից հետո Դաքսամը մնացել է իր ուղեծրում, սակայն նրա 90 տոկոս մակերեսը այրվել էր ասուպային անձրևի (կրիպտոնի բեկորները) պատճառով և Դաքսամը հարմար չի եղել ապրելու համար։
Սուպերմեն (1978)
1978 թվականի ֆիլմում, Կրիպտոնը ամբողջովին ծածկված է սպիտակ բյուրեղներով, որոնց ներսում կան ստորգետնյա համալիրներ և հատուկ գմբեթ, որտեղ ապրում են տեղաբնակները։ Կրիպտոնեցիները հագնում էին վառ սպիտակ հագուստ՝ սև նշաններով, սակայն դատի ժամանակ գեներալ Զոդը հագել էր սև հագուստ՝ սպիտակ լուսավոր նշաններով։
DC֊ի ընդարձակ տիեերք
«Պողպատե մարդը» ֆիլմում Կրիպտոնը ավելի մոտ է ժամանակակից իրականությանը։ Ֆիլմում ցույց է տալիս մոլորակը որպես խիստ աշխարհ, որը ունի բարձր լեռներ և տափաստաններ։ Կրիպտոնեցիները հագնում են սև կոմբինեզոն՝ (տղամարդիկ) իրենց տան նշանով և երկար զգեստ (կանայք և բարձրաստիճան քաղաքական գործիչները)։ Ըստ ֆիլմի սցենարի, Կրիպտոնը ուներ շատ զարգացած քաղաքակրթություն, որ նրանք նույնիսկ կարողնաում էին գաղութացնել և իրենց հարմարեցնել ուրիշ մոլորակներ, և այդ ժամանակաշրջանը կոչվում էր «ընդլայնման դարաշրջան»։ Սակայն, ժամանակի ընթացքում Կրիպտոնի գաղութների ռեսուրսները վերջացան և նրանք սկսեցին օգտագործել իրենց սեփական մոլորակի միջուկի ռեսուրսները։ Նրանք հասել էին նանոտեխնոլոգիայի և կրիկոգենիկայի կատարելության։ Նրանք ապրում էին Կաստաների համաձայն և ունեին արհեստական կառաբարում բնակչության վրա։ Նրանք ի սկզբան է ծնվում էին իրենց նպատակով և պարտականությամբ։ Ֆիլմում գեներալ Զոդը վտանգ էր տեսնում այն ամենի մեջ ինչը սահմանված էր օրենքով, ինչը ցույց է տալիս նացիստական կողմնորոշման մասին։ Ջոր֊Էլը Կրիպտանի մահից առաջ կատարեց ծատ ռիսկային քայլ․ նա նրա որդու՝ Կալ֊Էլի, ով առաջինն էր, որ ծնվել էր բնական ճանապարհով, ԴՆԹ֊ին միացրեց Կրիպտոնի աճի կոդը։
Տեսախաղեր
Injustice 2 տեսախաղում Կրիպտոնը վերացել է Բրեյնակի ներխուժումից հետո՝ բետա֊ռումբերի պայթյունի պատճառով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սուպերմեն
Հոկտեմբերյան զինված ապստամբություն Մոսկվայում (1917)
Հոկտեմբերյան զինված ապստամբություն Մոսկվայում (Октябрьское вооружённое восстание в Москве), Հոկտեմբերյան հեղափոխության շրջանում բոլշևիկների կողմից կազմակերպած զինված ապստամբություն Մոսկվայում 1917 թվականի հոկտեմբերի 25—նոյեմբերի 2 (նոյեմբերի 7—15)-ին։
Ավարտվեց քաղաքում խորհրդային իշխանության հաստատումով։
Որոշ պատմաբաններ մոսկովյան մարտերը գնահատում են որպես Ռուսաստանում քաղաքացիական պատերազմի սկիզբ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ապստամբություններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի պատմություն Կատեգորիա:1917 Ռուսաստանում
Հոկտեմբերյան աղանդերային
«Հոկտեմբերյան աղանդերային», սպիտակ աղանդերային տեսակավոր գինի։ Մշակվում է 1969 թվականից, Հոկտեմբերյանի գինու գործարանում, «Գառան դմակ» սորտի խաղողից (24 տոկոս ոչ ցածր շաքարայնությամբ)։ Թնդությունը 15 ծավալ է, շաքարայնությունը՝ 5 գ/մ։ «Հոկտեմբերյան աղանդերային» ունի մուգ թեյի գույն, մարմնեղ է, հարմոնիկ։ Հնացման ընդհանուր ժամկետը՝ 2 տարի։ Համամիութենական և միջազգային մրցույթներում ու համտեսներում «Հոկտեմբերյան աղանդերային»-ին շնորհվել է մեկ ոսկե մեդալ։
Էլեկտրամագնիսական դաշտի համարժեք աղբյուրներ
Հյուգենս- Կիրխհովի սկզբունքը
Կոնկրետ ճառագայթողհամակարգեր դիտարկելիս հաճախ հայտնի չի լինում համակարգում հոսանքների բաշխվածությունը, կամ էլ այն շատ բարդ բնույթ է ունենում, բայց դրա հետ մեկտեղ ճառագայթող համակարգը շջապատող որոշ փակ մակերեսում դաշտը կարելի է լինում հայտնի համարել։ Այդպիսի դեպքերում, դաշտը, որը համակարգն է ճառագայթում, կարելի է գտնելայդ մակերեսին E ⃗ կամ H ⃗ վեկտորների արժեքով։ Օրինակ, տարրական ճառագայթիչները ուսումնասիրելիս դրանց ճառագայթած դաշտը կարելի է հաշվարկել դրանցով հոսող հոսանքներով և վիբրատորների մակերեսին E_τ և H_τ տանգենցիալ բաղադրիչների արժեքներով։ Տրված E ⃗ և >H ⃗ արժեքներով S մակերեսում դաշտի որոշման խնդիրը կարելի է փոխարինել այդ մակերեսին հայտնի կեպով բաշխված էլեկտրական և մագնիսական հոսանքների և լիցքերի միջոցով տրված դաշտի խնդրով։ Այդ մեթոդը կոչվում է համաժեքության սկզբունք, իսկ հոսանքներն ու լիցքեը էլեկտրամագնիսական դաշտի աղբյուրներ։ Համժեքության սկզբունքը կապված է Հյուգենսի սկզբունքի հետ, որի համաձայն որևէ առաջնային աղբյուրի ստեղծած ալիքի երկրորդային աղբյուր Ալիքային ճակատ հասկացությունը առհասարակ նշանակում է մակերես, ուր տվյալ պահին տեղի են ունենում տատանումները այն միջակայքից, ուր ալիքը դեռ չի հասցրել տարածվել։ Մանոխրոմատիկ էլեկտրամագնիսական ալիքների դեպքում, որոնք անսահման միջավայրում են տարածվում, ալիքային ճակատը իրենից ներկայացնում է հավասար փուլերի ցանկացած մակերես։ Ենթադրենք հայտնի է S_ 1 հարթությունը, որի վրա ալիքը բնութագրող ֆունկցիայի փուլը t=t_0 պահին հավասար է ինչ-որ Ψ_0 արժեքին։ Ժամանակի t=t_0+∆t հաջորդ պահին հաթությունը, որը համապատասխանում է Ψ_0 արժեքին արդեն չի համընկնի S_1-ի հետ։ Այդ նոր հարթության որոշման համար։ Հյուգենսի սկզբունքի համաձայն անհրաժեշտ է S_1 մակերեսի ամեն մի կետն ընդունել որպես r_0=V_0∆t մեծության շառավղով գունդ։ Այդ դեպքում, S_2 մակերեսը, որն այդ ձևով կառուցված գնդեի խմբի պարուրիչ է, որը կառուցված է՝ ալիքի տարածման ուղղությունը հաշվի առնելով, կլինի հենց որոնելի մակերեսը, որի վրա t=t_0+∆t ժամանակի պահին փուլը հավասար է Ψ_0-ի։ Ճառագայթման ցանկացած կետային աղբյուր գնդաձև ալիքի աղբյու է, ընդ ոում, այդ ճակատի ցանկացած կետ կարող է դիտարկվել որպես գնդաձև ալիքի ինքնուրույն կետային աղբյուր։ Հյուգենսի սկզբունքի մաթեմատիկական ձևակերպումն առաջին անգամ Կիրխհովի կողմից էր կատարվել։ Այդպիսի դատողություններ կատարելիս կարելի է տալ հետևյալ եզրակացությունը. Որևի աղբյուի ստեղծած դաշտը հեռվում այդ աղբյուրի մոտակայքում ստեղծած դաշտի ֆունկցիան է։
Կատեգորիա:Էլեկտրամագնիսականություն
Ռեեմ Ֆրեյնա
Ռեեմ Օմար Ֆրեյնա, ավելի շատ հայտնի է որպես Ռեմ Ֆրեյնա, պաղեստինցի իրավապաշտպան, կանանց իրավունքների պաշտպանության ակտիվիստ։
Կրթություն
2011 թվականին ավարտել է համալսարանը հոգեբանության մագիստրոսի մասնագիտությամբ։
Գործունեություն
Ուսանողական տարիներին Ռեմմի Ֆրայենան սկսեց աշխատել որպես Կանանց և երեխաների պաշտպանության ասոցիացիայի «Այիշա» կազմակերպության ծրագրի համակարգող (Aisha Association for Women and Children Protection): Դա պաղեստինյան կանանց անկախ կազմակերպություն էր, որն աշխատում է Գազայի հատվածում մարգինալացված խմբերի հոգեբանական սոցիալական աջակցության միջոցով գենդերային ինտեգրացիայի հասնելու ճանապարհով` կենտրոնանալով Ղազա քաղաքում և Հյուսիսային տարածաշրջանում։ Այլ գործընկերների հետ միասին նա ստեղծեց այս կազմակերպությունը նախքան 2009 թվականին անկախ հաստատություն դառնալը։ 2011 թվականին Ռեեմ Ֆրեյնան նշանակվեց AISHA-ի գործադիր տնօրեն ։ Նա իր լիազորություններն էր իրականացնում Գազայի հատվածում կրթական և ուսուցչական գործունեության բնագավառում, ինչպես նաև տարբեր ծառայություններ մատուցելով առավել մարգինալացված կանանց և երեխաներին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Պաղեստինցի իրավապաշտպաններ Կատեգորիա:Կանանց իրավունքների իրավապաշտպաններ Կատեգորիա:Ֆեմինիստներ Կատեգորիա:Ակտիվիստներ
Հոկտեմբեր (ժողովածու)
«Հոկտեմբեր», խորհրդային շրջանի գրական-գեղարվեստական ժողովածու (տարեկան 2—3 համար)։ Հանդիսացել է Վրաստանի պրոլետարական գրողների ասոցիացիայի հայկական մասնաճյուղի օրգանը։ Խմբագիր՝ Վ. Արյան։ Լույս է տեսել 1927 թ.-ին, 1930—1933 թթ.-ին, Թիֆլիսում։ Տպագրել է արձակ և չափածո գործեր, բանասիրական, տեսական-քննադատական, հասարակական-քաղաքական հոդվածներ։ Հրատարակել է Շիրվանզադեի, Նար-Դոսի, Տ. Հակոբյանի, Մ. Պետրոսյանի, Մ. Ավետիսյանի, Գ. Կալաթի, Բ. Հայկի և ուրիշների ստեղծագործությունները։
Էլեն Ֆայն
Էլեն Ֆայն (Helen Fein, ), ամերիկացի սոցիոլոգ և քաղաքագետ, պրոֆեսոր, 1987 թվականին դարձել է Ցեղասպանության հետազոտության ինստիտուտի (ԱՄՆ) գործադիր տնօրեն ։ Նա չորս գրքերի և մենագրությունների հեղինակ և խմբագիր է, միջազգային անվտանգության ծրագրի (Հարվարդի համալսարան) նախկին աշխատակից, ինչպես նաև Ցեղասպանագետների միջազգային ասոցիացիայի հիմնադիր և նրա առաջին նախագահը։
Էլեն Ֆայնի ուսումնասիրությունները վերաբերում են հիմնականում ցեղասպանությանը, մարդու իրավունքներին, հավաքական բռնության և այլ հարցերի ։ Իր աշխատություններում ցեղասպանության հիմնախնղիրը քննարկել է միջազգային հարաբերությունների և իրավունքի տեսանկյունից։ Մի շարք հոդվածներում տվել է 1915 թվականին Օսմանյան կայսրությունում հայերի ցեղասպանության և Գերմանիայում ֆաշիզմի տարիներին հրեաների ջարդերի համեմատական վերլուծությունը։ Մասնակցել է ցեղասպանությանը նվիրված մի շարք միջազգային կոնֆերանսների, մասնավորապես Օքսֆորդի համալսարանում (Մեծ Բրիտանիա) կայացած կոնֆերանսում վճռական քննադատության է ենթարկել թուրք ներկայացուցչի հաղորդումը, որը ժխտում էր Օսմանյան կայսրությունում հայերի ցեղասպանության փաստը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի քաղաքագետներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սոցիոլոգներ
Բեջար
Բեջար (Béjar), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, գտնվում է Սալամանկա նահանգում, Կաստիլիա և Լեոն ինքնավար համայնքի կազմում։ Քաղաքը գեղատեսիլորեն տեղակայված է Կեռպո դե Գոմբրո գետի մոտակայքում գտնվող կտրուկ իջնող սարահարթի վրա` Բեչարի դուքսի նախնիների ամրոցի ավերակներով ։
Մունիցիպալիտետը Սիերա դե Բեջարի շրջանի կազմում է։ Այն ընդգրկում է 45,74 կմ² տարածք։ Բնակչությունը`14,785 մարդ է (2010)։ Մարզի մայրաքաղաքից հեռավորությունը 72 կմ է։
Պատմություն
Բեջար քաղաքը սկիզբ է առել հին ժամանակներից։ 8-9-րդ դարերում այն ​​գտնվում էր արաբական տիրապետության տակ, այդ ընթացքում ստացել է իր ժամանակակից անվանումը։
19-20-րդ դարերի սկզբին քաղաքի բնակիչները հիմնականում զբաղվում էին բրդի վաճառքով և կտորի պատրաստմամբ, վերջինում, շրջակա գյուղերի արհեստանոցների հետ միասին, աշխատանքի է տեղավորվել մոտ 5 հազար մարդ։ Բեջարը հայտնի էր նաև իր խոզապուխտով, որն այն ժամանակ համարվում էր լավագույնը ամբողջ երկրում ։
Հուկի օրենք
Հուկի օրենք, առաձգական մարմնի լարվածային վիճակի և դեֆորմացիայի միջև կապ հաստատող հիմնական օրենք։ Սահմանել է Ռոբերտ Հուկը 1660 թվականին։
Ձողի ձգման կամ սեղմման պարզագույն դեպքում ձողի բացարձակ երկարացումը (կարճացումը) ուղիղ համեմատական է P ձգող (սեղմող) ուժին, այսինքն՝ :,
որտեղ
(l-ը ձողի երկարությունն է, S-ը՝ լայնական հատվածքի մակերեսը, E-ն՝ առաձգականության մոդուլը)։
Հուկի օրենքը հարմար է ներկայացնել նաև
տեսքով, որտեղ -ը նորմալ լարումն է, -ը ձողի հարաբերական երկարացումը (կարճացումը)։
Սահքի դեպքում Հուկի օրենքը գրվում է
Ընդհանրացված Հուկի օրենք
Ընդհանրացված Հուկի օրենքը կամայական մարմնի համար պնդում է, որ դիտարկվող կետի շրջակայքում լարվածային վիճակը որոշող 6 մեծությունները գծայնորեն արտահայտվում են դեֆորմացիան որոշող 6 մեծությամբ։ Այդ առնչություններում համեմատականության գործակիցները կոչվում են առաձգականության մոդուլներ։ Անիզոտրոպ մարմիններում, օրինակ, բյուրեղներում, առաձգականության մոդուլները տարբեր ուղղություններով տարբեր են։ Այդ պատճառով պինդ մարմնի առաձգական հատկություններն ընդհանուր դեպքում բնութագրվում են 21 առաձգական հաստատուններով։ Իզոտոպ մարմինների համար անկախ առաձգական հաստատունները երկուսն են։
Հուկի օրենքը խախտվում է, երբ որոշ լարումներ (կամ դեֆորմացիաներ) հասնում են սահմանային արժեքների և մարմինն անցնում է առաձգական-պլաստիկ վիճակի։
Հուկի օրենքն կառուցվածքների և կոնստրուկցիաների ամրությունն ու դեֆորմացիաները հաշվարկելու հիմնական առնչությունն է։
Ամուրսկ
Ամուրսկ, քաղաք Ռուսաստանում, Խաբարովսկի երկրամասի վարչական կենտրոնն է։ Հիմնադրվել է 1958 թվականի հունիսի 19-ին։
Աշխարհագրություն
Քաղաքը գտնվում է Միջին ամուրյան դաշտավայրի հյուսիս արևելքում՝ Ամուր գետի ձախ ափին։ Փաստորեն այն արդյունաբերական արբանյակ է ։ Քաղաքը բաղկացած է գրեթե երկու հավասար շրջաններից։
Պատմություն
1958 թվականին սկսվել է շինարարությունը։ 1962 թվականին Ամուրսկ ավանը դառնում է շրջանային կենտրոն։ 1973 թվականին Գերագույն Խորհրդի նախագահության հրամանագրով Ամուրսկը վերածվել է քաղաքի ։ 1983 թվականին քաղաքում աշխատում էր կահույքի գործարան։ 1990-ականներին այն դարձել է փայտամշակման գործարան ։
Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը բավական արագ է աճել մինչև 1990-ական թվականների սկիզբը, այնուհետև սկսել է նվազել։ 2005 թվականին կտրուկ նվազել է բնակչության թիվը։ 2016 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ Ռուսաստանի Դաշնության 1112 քաղաքների կազմում բնակչության թվով 383-րդ տեղն է զբաղեցնում ։
Կլիմա
Քաղաքը գտնվում է չափավոր գուտում։ Կլիման մուսոնային է։ Ձմեռը ցուրտ է, նույնիսկ հնարավոր է ցունամիներ։ Ամառը շատ տաք է և բավական զով։ Ամառը սկսվում է հունիսի սկզբին և ավարտվում է սեպտեմբերի սկզբին։ Նոյեմբերի 10-ից հետո ձևավորվում է ձյան կայուն շերտը։ Ապրիլի սկզբին ձյունը սկսում է առատորեն հալվել, սակայն ողջ ամսվա ընթացքում հնարավոր է ձյան տեղումներ։ Առավելագույն թվով տեղումները արձանագրվել են 2005 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքներ Կատեգորիա:1958 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Դառաայի գավառ
Դառաայի գավառ, (منطقة درعا‎‎) Սիրիայի Արաբական Հանրապետության գավառի կարգավիճակ ունեցող վարչական միավոր, որը հանդիսանում է Դառաայի մարզի 3 գավառներից մեկը։
Վարչական կենտրոնն է Դառաա քաղաքը։ 2004 թվականի մարդահամարի տվյալներով գավառը ունի 428 681 բնակչություն
Դառաայի գավառը բաղկացած է 8 շրջաններից՝
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Դառաայի գավառ Կատեգորիա:Դառաայի մարզի գավառներ
Մարս (Արդեշի գավառ)
Մարս (Mars), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 281 մարդ, բնակչության խտությունը` 15.03 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 18.69 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 460 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 95 կմ հարավ-արևմուտք, Պրիվա քաղաքից` 39 կմ հյուսիս-արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 162 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 117-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 45։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 72,2 %։ 117 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 101 անձ (53 տղամարդ և 48 կին)։ Գործազուրկ են եղել 16 անձ (9 տղամարդ և 7 կին)։ 45 անաշխատունակներից 12-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 15-ը` թոշակառուներ, իսկ 18-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Այսայ
Այսայ (ճապ. 愛西市 Այսայ-սի) քաղաք Ճապոնիայում, որը գտնվում է Այչի պրեֆեկտուրայի արևմտյան մասում։ Այն հիմնադրվել է 2004 թվականի ապրիլի 1-ին՝ միավորելով Ամայի շրջանի Սաորի, Սայա և Տատուտա և Հատիկայ գյուղերը։ Քաղաքում է գտնվում Ճապոնիայի 24-րդ վարչապետ Կատո Տակաակիի տունը ։
Քաղաքի տարածքը 66,63 կմ² է, բնակչությունը՝ 63,600 մարդ (2014 թվականի հունիսի 1) , բնակչության խտությունը 954.52 մարդ/կմ² է։ Այսայ քաղաքում կա Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության գլխավոր գրասենյակ ։
Ժողովրդագրություն
Ճապոնիայի մարդահամարի տվյալներով, Այսայի բնակչությունը համեմատաբար կայուն է վերջին 30 տարվա ընթացքում ։
Կլիմա
Քաղաքի կլիման բնութագրվում է տաք և խոնավ ամառներով և համեմատաբար մեղմ ձմեռներով (Կյոպպենի կլիմաների դասակարգում Cfa): Քաղաքի միջին ջերմաստիճանը 15.5 °C է։ Տարեկան տեղումները, ներառյալ սեպտեմբեր ամիսը՝ որպես խոնավ ամիս, կազմում է 1730 մմ։ Ջերմաստիճանն առավելագույնն է օգոստոսին՝ 27,8 °C ջերմաստիճան, իսկ հունվարին ամենացածրը՝ 4.3 °C ջերմաստիճան ։
Կառավարում
Այսայն ունի քաղաքապետ-կառավարման կառավարման ձև՝ ուղղակիորեն ընտրված քաղաքապետով և 18 անդամից բաղկացած քաղաքային օրենսդիր մարմնից։ Քաղաքից մեկ անդամ է մասնակցում Այչի պրեֆեկտուրայի ժողովին ։
Կրթություն
Այսայն ունի տասներկու հիմնական տարրական դպրոց և ութ հանրակրթական կրտսեր ավագ դպրոցներ, որոնք վարում է քաղաքի կառավարությունը, և երկու հանրակրթական ավագ դպրոցներ, որոնք գործում են Այչի պրեֆեկտուրայի կրթության խորհրդի կողմից։ Կան նաև երկու մասնավոր ավագ դպրոց։ Քաղաքում գործում է նաև մեկ հատուկ կրթության դպրոց հաշմանդամների համար ։
Տնտեսություն
Այսայն աչքի է ընկնում ուտելի լոտոսի արմատի արտադրությամբ։ Այլ գյուղատնտեսական արադրատեսակներից են կոճապղպեղը, ելակը, լոլիկը և սակեն ։
Երկաթուղիներ
Ճապոնիայի կենտրոնական երկաթուղային ընկերություն - Կանսայի կենտրոնական երկաթուղի Մեյտեցու – Ցուսիմա երկաթուղի Մեյտեցու – Բիսայի երկաթուղի
Հղումներ
Կատեգորիա:Քաղաքներ ըստ երկրի Կատեգորիա:Ճապոնիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Քաղաքների ցանկեր ըստ երկրի
Կատեգորիա:Ճապոնիայի քաղաքներ Կատեգորիա:2004 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Լանիկուր
Լանիկուր (Laniscourt), համայնք Ֆրանսիայում, գտնվում է Պիկարդիայի մարզում՝ Էնա գավառում։ Մտնում է Լան-1 կանտոնի կազմի մեջ։ Համայնքի շրջանը Լանն է։ Համայնքի INSEE կոդը՝ 02407:
Բնակչություն
2010 թվականի տվյալներով՝ համայնքի բնակչությունը կազմում է 175 մարդ։
Տնտեսություն
2010 թվականին համայնքի 121 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչների 96-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 25-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը կազմել է 79,3%, 1999 թվականին եղել է 67,6%)։ 96 տնտեսապես ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 89-ը (45 տղամարդ և 44 կին), գործազուրկ էին 7 մարդ (4 տղամարդ և 3 կին)։ 25 տնտեսապես ոչ ակտիվ բնակիչներից 13-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ,7-ը՝ թոշակառուներ, 5-ը տնտեսապես ոչ ակտիվ էին այլ պատճառներով ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էնա դեպարտամենտի կանտոններ
Ռոբերտ Փիրս
Ռոբերտ Փիրս (Robert Pierce, ), Ամերիկյան բապտիստական նախարար։ Նա աշխարհին առավել հայտնի է որպես «Վորլդ Վիժն» և «Samaritan's Purse» միջազգային բարեգործական կազմակերպությունների հիմնադիր։ «Վորլդ Վիժն» բարեգործական կազմակերպությունը հիմնադրվել է 1950 թվականին և ժամանակի ընթացքում դարձել է հումանիտար օգնություն տրամադրող աշխարհի ամենամեծ կազմակերպություններից մեկը ։ «Samaritan's Purse» բարեգործական կազմակերպությունը հիմնադրվել է 1970 թվականին, այն մարդասիրական օգնության ավետարանչական կազմակերպություն է, որն օգնություն է տրամադրում ֆիզիկական կարիքի մեջ գտնվող մարդկանց ։
Վաղ կյանք և կրթություն
1920-ականների կեսերին նա տեղափոխվեց Հարավային Կալիֆոռնիա։ Հաճախել է Փասադենա Նազարանեի քոլեջ։ 1937-1940 թվականներին ժամանակը անցկացրեց Կալիֆոռնիայում շրջագայության համար, որպես ավետարանչական գործիչ։ 1940 թվականին նա ձեռնադրվել է բապտիզմի նախարար և շուտով միացել է Երկրորդ Համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Լոս Անջելոսում «Երիտասարդությունն հանուն Քրիստոսի» շարժմանը ։
Կարիերա
Ռոբերտ Փիրսը 1947 թվականին «Երիտասարդությունն հանուն Քրիստոսի» շարժման հետ միացավ Չինաստանում կատարվող մի շարք ավետարնչական հավաքներին ։ Ճամփորդության ժամանակ նա հանդիպեց միսիոներ ուսուցիչ Թենա Հոլկեբորին։ Նա նրան ներկայացրեց մի ծեծված և լքված երեխա։ Չկարողանալով խմանել երեխային, Թենան Փիրսին հարցնում է, թե ինչ է պատրաստվում անել նրա հետ։ Փիրսը կնոջը տվեց իր վերջին 5 դոլարը և խոստացավ ամեն ամիս գումար ուղարկել երեխայի խնամքի համար ։
Նա խորապես ցավ ապրեց ականատեսը լինելով մարդկային աղքատության և տառապանքին։ Դա մեծապես պատճառը հանդիսացավ 1950 թվականին «Վորլդ Վիժն» բարեգործական կազմակերպության հիմնադրումը։
1959 թվականին լրագրող Ռիչարդ Գեհմանը գրում է, որ Փիրսը չի կարողանում թաքցնել իր հույզերը՝ նա այն իսկապես ազնիվ մարդկանցից է, ում ինքը բավականին քիչ է տեսել։ Ռիչարդ Հալվերսոնը գրում էր, որ Փիրսը աղոթում էր շատ ջերմ ու անկաշկանդ, քան որևէ մեկը, ում ինքն երբևէ ճանաչել է։
Փիրսը նաև կինոռեժիսոր էր։ Նրա ղեկավարությամբ Վորլդ Վիժնը ֆիլմեր է նկարել, որոնք հիմնականում ցուցադրվում էին եկեղեցու հանդիսատեսին, որպես հիմնական մարքեթինգային միջոց։ Քանի որ Փիրսի քրիստոնեական աշխարհայացքը միակ կրոնն էր, որը կարող էր հակազդել կոմունիզմին, այդ ֆիլմերը լի էին հակակոմունիստական սառը պատերազմական հռետորաբանությամբ ։
1967 թվականին նա հրաժարական տվեց Վորլդ Վիժնի նախագահի պաշտոնից։ 1970 թվականին հիմնեց Samaritan's Purse բարեգործական կազմակերպությունը, որը դարձավ ավետարանչական քրիստոնեական կազմակերպություն, որը նախատիպն էր Վորլդ Վիժն կազմակերպությունը ։ Նա մահացել է 1978 թվականին լեյկեմիայից։
Ռոջեր Լոյդ-Փաք
Ռոջեր Լոյդ-Փաք (Roger Lloyd-Pack, ), անգլիացի դերասան։ Առավել հայտնի է «Հարրի Փոթերը և Կրակի գավաթը» ֆիլմում Բարթի Քրաուչի դերով։
Կենսագրություն
Ռոջեր Լոյդ-Փաքը ծնվել է 1944 թվականի փետրվարի 8-ին Իսլինգտոնում (Հյուսիսային Լոնդոն, Անգլիա, Մեծ Բրիտանիա), դերասան Չարլզ Լոյդ-Փաքի (1902-1983) և տուրիստական գործակալ Ուլրիկ Էլիզաբեթ Պալեյի (1921-2000) ընտանիքում։ Ռոջերը ունի եղբայր՝ Քրիստոֆեր Լոյդ-Փաքը, որը թատրոնի մենեջեր է։
Կարիերա
Ռոջերը սկսվել է նկարահանվել ֆիլմերում 1965 թվականից։ Առաջին դերը եղել է «Վրիժառուները» սերիալի «Քաղաքը, որտեղից չեն վերադառնում» սերիայում։ 2015 թվականին նկարահանվել է «Հարրի Փոթերը և Կրակի գավաթը» ֆիլմում, մարմնավորել է Բարթի Քրաուչի կերպարը, որը նրան մեծ հայտնիություն է բերել։ Ընդհանուր նա նկարահանվել է 118 ֆիլմերում և հեռուստասերիալներում։
Անձնական կյանք
1967-1972 թվականներին Ռոջերն ամուսնացել է դերասանուհի Շեյլա Բոլի հետ։ Այս ամուսնության մեջ Լոյդ-Փաքը ունեցել է իր առաջին դուստրը՝ Էմիլի Լոյդ-Փաքը (ծնվել է 1972 թվականի սեպտեմբերի 29-ին)։
2000 թվականի ապրիլի 28-ին Ռոջերն ամուսնացել է երկրորդ անգամ՝ բանաստեղծուհի և դրամատուրգ Ջեհան Մարկեմի հետ և նրանից ունեցել է 3 երեխա։
Մահացել է 2014 թվականի հունվարի 15-ին ենթաստամոքսային գեղձի ուռուցքից ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դերասաններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:Հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Դրամատիկական արվեստի թագավորական ակադեմիայի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Բրիտանացի հեռուստատեսային դերասաններ
Տասանորդի լեռներ
Տասանորդի լեռներ, Դահնակի լեռնաշղթա, Դագնայի լեռներ — լեռներ Հայաստանի Արարատի մարզում, Գեղամա լեռների հարավարևմտյան ճյուղավորություններից, Վեդի գետի և նրա ձախ վտակ Շաղափի սելավի ջրբաժանը։ Երկարությունը 12 կմ է, առավելագույն բարձրությունը 2535 մ՝ Տասանորդ լեռն է ։ Լանջերը զառիթափ են՝ մասնատված ձորակներով։ Լանջերին տարածված են չորասեր, լեռնային տափաստաններ, իսկ կատարային մասում՝ լեռնային մարգագետիններ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արարատի մարզի լեռնաշղթաներ
Կոռնուոլի և Արևմտյան Դևոնի հանքարդյունաբերական լանդշաֆտ
19-րդ դարի սկզբին Կոռնուոլում և արևմտյան Դևոնշիրում արտադրվել է ամբողջ համաշխարհային պղնձի երկու երրորդ մասը։ 2006 թվականին հանքարդյունաբերական լանդշաֆտն ընդգրկվել է Մեծ Բրիտանիայի ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտների ցանկում ։ Ներառման հանդիսավոր արարողությունը, որին մասնակցել է արքայազն Չարլզը, տեղի է ունեցել 2007 թվականի մայիսի 10-ին Կոռնուոլի Cotehele House-ում ։ Փորձագետների կարծիքի համաձայն՝ համաշխարհային ժառանգության օբյեկտի կարգավիճակը կավելացնի զբոսաշրջիկների հոսքը տարեկան 60 000 մարդով։
Օբյեկտը պաշտպանում է 10 հանքարդյունաբերական շրջաններ, որոնք ձևավորվել են 1700-1914 թվականների ընթացքում և հանդիսանում են առավել նշանակալի և լավ պահպանված։ Ստորև ներկայացված շրջաններն այնպիսի կարգով, ինչպես գտնվում են օբյեկտի կայքում՝ նշելով համարը և տարածքը ՝
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Համաշխարհային ժառանգություն Միացյալ Թագավորությունում Կատեգորիա:Մեծ Բրիտանիայի շենքեր և կառույցներ Կատեգորիա:Անգլիայի աշխարհագրություն
Մարիաննա Տեր-Զախարովա
Մարիաննա Ռուբենի Տեր-Զախարովա, թատերական մանկավարժ, Բ․ Շչուկինի անվան թատերական ուսումնարանի ռեժիսոր, ՌԴ արվեստի վաստակավոր արտիստ, պրոֆեսոր ։
Կենսագրություն
Մարիաննա Տեր-Զախարովան ծնվել է 1925 թվականին։ 1970-1990-ական թվականների թատերական առաջատար մանկավարժներից մեկը։ Կրթել է այնպիսի հայտնի ռեժիսորների և դերասանների, ինչպիսիք են Ալեքսանդր Պորոխովշչիկովը, Լյուդմիլա Զայցևը, Վալերի Ֆոկինը, Նինա Ուսատովան, Իրինա Կուպչենկոն։
1984 թվականին Ուդմուրտիայի ազգային ստուդիայում խմբակ է ձևավորել, դասավանդել և ավարտացրել ։
2015 թվականի հունվարի 11-ին Բորիս Շչուկինի անվան թատերական ինստիտուտում կայացել է Մարիաննա Տեր-Զախարովային նվիրված հիշատակի երեկո ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:«Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանի 2-րդ աստիճանի մեդալով պարգևատրվածներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի Դաշնության արվեստի վաստակավոր գործիչներ Կատեգորիա:Խորհրդային կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Խորհրդային մանկավարժներ Կատեգորիա:Ռուս թատերական ռեժիսորներ
ԱՄՆ նահանգների և տարածքների կարգախոսների ցանկ
{| style="border-collapse:collapse; width:100%" |valign=top| Ավանդույթի համաձայն, որը ժառանգվել է դեռևս գաղութատիրական ժամանակներից, ԱՄՆ բոլոր 50 նահանգները ունեն իրենց կարգախոսները։ Բացի այդ ԱՄՆ ենթակա որոշ տարածքներ նույնպես ունեն իրենց կարգախոսները։ Կան նահանգներ, որտեղ կարգախոսը ընդունվել է նահանգային կոնգրեսի կողմից։ Կարգախոսները հիմնականում անգլերեն են, կան նաև նահանգներ, որտեղ ֆրանսերեն են, լատիներեն կամ հունարեն։ ԱՄՆ ազգային կարգախոսը՝ In God We Trust («Մենք հավատում ենք Աստծոն»), ընդունվել է ԱՄՆ կոնգրեսի կողմից և հաստատվել նախագահ Դուայթ Էյզենհաուերի կողմից 1956 թվականի հուլիսի 30-ին ։ Լատինական E pluribus unum («Շատերից եզակին») կարգախոսը, որը հայտնվել է ԱՄՆ-ի զինանշանի վրա 1782 թվականին, չունի ազգային կարգախոսի իրավական կարգավիճակ։
Հարավային Կարոլինա նահանգը ունի երկու կարգախոս՝ երկուսն էլ լատիներեն ։ Կենտուկի նահանգը ունի երկու կարգախոս՝ լատիներեն և անգլերեն ։ Մնացած նահանգները և տարածքները, բացառությամբ Հյուսիսային Մարիանյան կղզիների, ունեն միայն մեկ կարգախոս։ Կարգախոսները ամենաշատը անգլերեն և լատիներեն լեզուներով են։ Ութ նահանգների և տարածքների կարգախոսները ութ տարբեր լեզուներով են։
Որպես ստեղծման տարեթիվ, կարգախոսների վրա նշվում է այն տարեթիվը, երբ դրանք առաջին անգամ կիրառվել են։ Ներկայումս, ամենահին կարգախոսը համարվում է Պուերտո Ռիկոյի կարգախոսը (Joannes Est Nomen Eius, «Հովհաննես Մկրտիչ փառք Քեզ»), որը կղզում հաստատվել է 1511 թվականին իսպանական իշխանության կողմից։
Կարգախոսներ
|valign=top|
|}
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկյան մշակույթ Կատեգորիա:Ցանկեր:ԱՄՆ Կատեգորիա:Կարգախոսներ
Բաշխում (այլ կիրառումներ)
Բաշխում անվանումը կարող է ունենալ հետևյալ կիրառումները․
Միհրան Մեսրոպյան
Միհրան Մեսրոպյան (Mihran Mesrobian,, ԱՄՆ), ամերիկահայ ճարտարապետ, Հենրի Ուարդմանի՝ 1920-ականներին Վաշինգտոնի հայտնի կառուցապատողի, առաջատար ճարտարապետներից։
Սովորել է Կոստանդնուպոլսի Գեղարվեստի ակադեմիայում։ Որպես ճարտարապետ աշխատել է Զմյուռնիայում, Կոստանդնուպոլսում։ Կոստանդնուպոլսում բնակվելու տարիներին եղել է սուլթան Մեհմեդ V-ի պալատական ճարտարապետը։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ զորակոչվել է օսմանյան բանակ, մասնակցել է Գալիպոլիի ճակատամարտին, Արևելյան ճակատում Կովկասյան արշավանքների ժամանակ հանդես է եկել ռուսների դեմ, Արաբական ապստամբության ժամանակ՝ արաբների դեմ։ Հայոց ցեղասպանության տարիներին Մեսրոպյանի ընտանիքը տեղահանվել է Աֆիոն-Կարահիսարից, Մեսրոպյանը կորցրել է ընտանիքի 15 անդամներին և գերեվարվել է արաբների կողմից, ազատ է արձակվել Թոմաս Էդվարդ Լոուրենսի օգնությամբ։
1921 թվականին Մեսրոպյանը գաղթել է Միացյալ Նահանգներ, Վաշինգտոնում դարձել է հայտնի ճարտարապետ, ում ստեղծագործություններում նկատելի է ճարտարապետության արտ-դեկո ոճը, մի շարք նախագծեր իրականացվել են իտալական ռենեսանսի և մոդեռն ոճերով։ Մեսրոպյանի հայտնի աշխատանքներից են Հայ-Ադամս, Քարլթըն հյուրանոցները, Սեդգվիք այգիները, Քալվերթ առանձնատունը, Գլեբ կենտրոնը։
Վաղ մանկություն
Միհրան Մեսրոպյանը ծնվել է 1889 թվականի մայիսի 10-ին Աֆիոն-Կարահիսարում վաճառականներ Գասպար և Մարիամ (ծննդյան ազգանունը՝ Փալանջյան) Մեսրոպյանների ընտանիքում, ունեցել են չորս տղա և մեկ աղջիկ։ Մեսրոպյան ընտանիքի սերունդներն Աֆիոն-Կարահիսարից են եղել և զբաղվել են ափիոնի և հացահատիկի առևտրով ։