cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Կինոպարկ
Կինոպարկ կինոթատրոնը բացվել է 2015 թվականի դեկտեմբերի 5-ին։ Գտնվում է Երևան Մոլ առևտրի կենտրոնի 3-րդ հարկում։
Feduk (երգիչ)
«Розовое вино» («Վարդագույն գինի»)
Ֆիդուկի և Էլջեյի երգի հայտնիությունը բերեց երգի երաժշտական ծագրերգությանը, «Вечерний Ургант» հեռուստահաղորդման ժամանակ։ Տեսահոլովակում «Розово-малиновое вино» անունով, մասնակցել են հաղորդավար Իվան Ուրգանտը, հեռուստահաղորդման սցենարիստ Ալեքսանդր Գուդկովը և երգիչ Իգոր Նիկոլաևը («Малиновое вино» երգի հեղինակը), հենց ինքը՝ Ֆիդուկը և լրագրող Յուրի Դուդը ։
Կինոպարկ
Կինոթատրոնում գործում է 6 սրահ, որոնցից մեկը պրեմյում սրահ է, որը նածատեսված է 30 հանդիսատեսի համար։ Նոր սերնդի նորագույն տեխնիկայով ու տեխնոլոգիաներով հագեցած այս կինոթատրոնի նշված բոլոր կինոդահլիճներում ֆիլմերը ցուցադրվում են 3D ձևաչափով։ Այստեղ գործարկվում են 4K ULTRA HD որակի պրոյեկտորներ և մի շարք այլ գերժամանակակից կինոտեխնիկա։ Սրահներում մշտապես ապահովվում է DOLBY ATMOS բարձորակ հնչողություն, որի շնորհիվ ցանկացած ֆիլմի ցուցադրություն անմոռանալիորեն ու առավելագույնս է տպավորվում կինոդիտողի հիշողության մեջ ։
Feduk (երգիչ)
Տեսագրություն
Երաժշտական տեսահոլովակներ
Ռեփ բաթլներ
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս երգիչներ Կատեգորիա:Ռուս երաժիշտներ Կատեգորիա:Բեմական կեղծանուններ
Կոնստանդին Ա Բարձրաբերդցի
Կոստանդին Ա Բարձրաբերդցի (Բարձրբերդցի, Մավռիանցի, Վահրամի), Ամենայն Հայոց կաթողիկոս (1221-1267)։ Հաջորդել է Հովհաննես Զ Սսեցի կաթողիկոսին։
Սկզբնական կրթությունն ստացել է Տարսոնի մոտակայքի Մլիճ վանքում, որը նշանավոր գրչավայր էր, ապա նաև Հռոմկլայի կաթողիկոսարանում։ Եղել է Մլիճի, հավանաբար, նաև Բարձարբերդի եպիսկոպոս։ Կաթողիկոս է առաջադրվել Կոստանդին պայլի կողմից։ 1252-ին հունվարի 22-ին հայրապետը գլխավորել է Զապել թագուհու հուղարկավորության թափորը։ Նրա օրոք՝ 1220-ականներին, ավարտվել է Սսի թագավորական Սուրբ Սոֆիա եկեղեցու կառուցումը։ 1247-ին բանագնաց Թեոդոս վարդապետին հայրապետն ուղարկել է մոնղոլ զորապետի մոտ և նրա համաձայնությունը ձեռք բերելով՝ վերակառուցել Արտազի Սուրբ Թադեի վանքը և հիմնել միաբանություն։
Վարել է երկրի ամրապնդման ու հզորացման, Հայոց եկեղեցու միաբանության, ինքնուրույնության և անկախության քաղաքականություն։ Օգնել է Կոստանդին պայլին՝ Կիլիկիայից վտարելու բոլոր լատինադավաններին։ Զբաղվել է հոգեոր մշակութային գործունեությամբ, բացել է նոր դպրոցներ, հիմնել միաբանություններ, զարկ տվել գրչության կենտրոններին են։ Մասնակցել է 1242 թվականի հայ-մոնղոլական բանակցություններին։ 1243 թվականին Վարդան Արևելցու հետ Սսում հրավիրել է Կիլիկիայի աշխարհիկ ու հոգևոր ներկայացուցիչների ժողով, որի ընդունած կանոններն ու սահմանումներն ընդարձակ շրջաբերականով հղել է (1246 թվականին) Հայոց արևելքի նշանավոր վարդապետներին՝ հաստատելու։ Այնուհետև, իր պատվիրակ բանագնաց Թեոդոս Վարդապետի միջոցով ստանալով մոնղոլ զորավար Անագուրակնոյնի (Անգուն) համաձայնությունը՝ նպաստավորել ու վերաշինել է տվել Արտազի Սբ. Թադեոսի վանքը, հիմնել միաբանություն և այն դարձրել (1247 թվականին) թեմական կենտրոն։ Հակոբ վարդապետ Կլայեցու միջոցով 1254 թվականին քաղաքական բանակցություններ է վարել հունական կայսր Հովհաննես Վադակեսի ու Մանվել պատրիարքի հետ և առժամյա հանդարտություն հաստատել Կիլիկիայի ու Բյուզանդիայի միջև։ 1259 թվականին Հեթումի հետ մեկնել է Եդեսիա, հանդիպել Հուլավու խանի հետ և նպաստել հայ-մոնղոլական դաշինքի ամրապնդմանը։ 1264 թվականի սկզբին Կոստանդին Ա Բարձրբերդձին և Հեթումը մերժել են Հռոմի պապի նվիրակի հարուցած դավանաբանական վիճաբանությունների խնդիրները։ Նույնպիսի խնդիրներ է հարուցել նաև Կղեմես IV պապը 1265-1266 թվականներին
Կոնստանդին Ա Բարձրաբերդցին միշտ հավատարիմ է մնացել հայոց մշակութային արժեքներին. Թորոս Ռոսլինին, Հովհաննես Գրչին և ուրիշներին ընդօրինակել է տվել բազմաթիվ ձեռագրեր։ Հովանավորել է գրիչներին, ծաղկողներին, հիմնել է Անբերդի եպիսկոպոսական թեմը Հովհաննավանք կենտրոնով և նվիրատվություններ կատարել Հովհաննավանքին (1243), Խորանաշատի վանքին (1246), Արցախի Տիրամայր վանքին (1246) և այլն։ Կաթողիկոսական գահին Կոնստանդին Ա Բարձրբերդցուն հաջորդել է Հակոբ Ա Կլայեցին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ գրողներ
(8964) Կորաքս
(8964) Կորաքս (Corax), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1960 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1960 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Չուբարևկա (գյուղ, Անդրուշևկայի շրջան)
Չուբարևկա (Чубарівка), գյուղ Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Անդրուշևկայի շրջանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ժիտոմիրի մարզի Անդրուշևկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ուսլիբաշ
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 413 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Ստերլիտամակսկի շրջանի բնակավայրեր
Կարգային տեսակավորում
Արդյունավետություն
Կարգային տեսակավորման արդյունավետությունը O(kn) է n բանալիների համար, որոնք ունեն k կամ ավելի քիչ թվանշան։ Պետք է հաշվի առնել այն փաստը, որ պարտադիր չէ, որ սա ավելի լավը լինի քան O(n*log(n)), ինչպես k կարող է լինել անկախ n-ից։ Օրինակ ենթադրանք ցանկը n չափանի է, որտեղ n ամբողջ թվերը լոգարիթմել ենք B հիմքով, հետևաբար հնարավոր են B տարբեր թվանշաններ, որտեղ՝
LSD
LSD կարգային տեսակավորումը գործում է O(nk) ժամանակում, որտեղ n բանալիների թիվն է, իսկ k բանալիի միջին երկարությունը։
Բացատրություն
Յուրաքանչյուր բանալի պայմանականորեն դրվում է մի ուղղանկյունու մեջ, որը կապված է աջակողմյան ուղղանկյունու արժեքի հետ։ Գոյություն ունի ուղղակի կապվածություն թվերի և ուղղանկյան մեջ թվանշանի արժեքի միջև։ Պրոցեսը կրկնվում է հարևան թվերի հետ մինչև թվանշաններ այլևս չմնան։ Այլ կերպ ասած՝
Օրինակ
Սկզբնական, չտեսակավորված ցանկ.
Տեսակավորում ըստ ամենափոքր տասնավոր թվանշանի.
Հարկ է նկատել, որ 802 թիվը կանգնած է 2-ից առաջ, քանի որ սկզբնական տեսքում առկա է այդպիսի դասավորություն.
Տեսակավորում ըստ ամենափոքր հարյուրավոր թվանշանի.
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Տեսակավորման ալգորիթմներ
Ամսաբողկ
Ամսաբողկ, բողկ ցեղի միամյա կամ երկամյա բույսեր։ տեսակի տարատեսակներ են։ Ամսաբողկի արմատապտուղներն օգտագործում են թարմ վիճակում։ Նրանք հարուստ են վիտամիններով և օժտված են համային բարձր հատկություններով։ Ամսաբողկը ցրտակայուն բույս է։ Նրա սերմերը սկսում են ծլել 9 °C-ում։ Ամսաբողկի ծիլերը դիմանում են մինչև (-3 °C) ցրտի, իսկ մեծահասակ բույսերը՝ (-4 °C), (-5 °C)։ Ամսաբողկի զարգացումը արագանում է բարձր ջերմաստիճանի (18-25 °C) և երկարատև լուսային օրվա պայմաններում։ Այդ պատճառով ամռան ցանքերի դեպքում ամսաբողկը, առանց արմատապտուղ գոյանալու ծաղկում է։ Բարձրորակ արմատապտուղներ ստանալու համար ամսաբողկը պետք է աճեցնել բերրի հողերում, բարենպաստ խոնավության պայմաններում։
Պարարտացնում
Ամսաբողկին պետք է տալ փտած գոմաղբ՝ հեկտարին 30-40 տոննա, և հանքային պարարտանյութեր՝ 30-60 կիլոգրամ ազոտ, 45-60 կիլոգրամ ֆոսֆոր, 45-60 կիլոգրամ կալիում, մեկ հեկտարին ազդող նյութի հաշվով։
Ցանք
Ամսաբողկը ցանում են վաղ գարնանը մի քանի ժամկետներում (10-13 օրը մեկ) կամ հուլիսի վերջին՝ աշնանն օգտագործելու համար։ Աշնանային եղանակները շատ նպաստավոր են ամսաբողկի բարձրորակ խոշոր արմատապտուղներ ստանալու համար։
Ցանքը կատարում են 5-10 գծանի ժապավեններով, 45-50 սանտիմետր միջժապավենային տարածություններով և ժապավեններում 12-20 սանտիմետր միջգծային տարածություններով։
Սերմերի ցանք
Սերմերի ցանքի նորման շարքերով և ժապավեններով ցանելու դեպքում հեկտարին 12-15 կիլոգրամ է, իսկ խաչաձև ցանքերի դեպքում՝ 18-20 կիլոգրամ։
Բերքատվության բարձրացում
Ամսաբողկի բերքատվությունը բարձրանում է, եթե սերմերը 24 ժամ թրջում են մեթիլենային կապույտի լուծույթում (1լիտր ջրին 0,3 գրամ)։
Ամսաբողկի աճի ընթացքում հողը պահում են փխրուն և մաքուր։
Հավաքում
Ամսաբողկը հավաքում են ընտրովի՝ 2-3 նվագով։ Բույսերը հողից դուրս են քաշում, տեսակավորում են և ապրանքային արմատապտուղները կապում են փնջերով, կլոր արմատապտուղները կապում են մեկ փնջում 10-20 հատ, երկարավունները՝ 5-10 հատ։
Բերքատվություն
Ամսաբողկի միջին բերքատվությունը կազմում է հեկտարից 50-60 հազար փունջ, իսկ խաչաձև ցանքերի դեպքում մինչև 100 հազար փունջ։
Բերքի վաղ ստացում
Պաշտպանված գրունտում աճեցնելու համար առավել հարմար տեսակներից են.
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արմատապտղավորներ
Ռիվաի Ապին
Կարճ հենսագրություն
Ազգությամբ եղել է Մինանգկաբաու։ Ջակարտայում ուսումնասիրել է իրավաբանություն։ Աշխատել է «Նուսանտարա», «Հեմա Սուասանա», «Սիասատ», «Զենիթ» և «Զաման Բարու» թերթերի խմբագիր։ 1959-1965 թվականներին եղել է «Լեկրա» կազմակերպության քարտուղարության անդամ։ 1965 թվականի սեպտեմբերի 30-ի իրադարձություններից հետո ձերբակալվել է և գտնվել է անազտության մեջ օ Բուրուում, որը տևել է մինչև 1979 թվականի վերջ ։ Գրել է բանաստեղծություններ, որոնք լույս են տեսել 1948 թվականին «Հայրենքի արձագանքը» և 1950 թվականին «Երեքը ճակատագրի դեմ» ժողովածուներում (Հիրիլ Անվարի և Ասրուլօմ Սանի հետ համատեղ)։ Ավելի ուշ՝ 1971 թվականին ավստրալիացի հետազոտող Ավելինգը Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde ամսագրում հրապարակեց բանաստեղծի աշխատություններից մեկը և 1972 թվականին Ավստալիայիում «Երկու չիրականացած աշխարհներից» վերնագրով բանաստեղծությունների ժողովածուն։
Ռիվաի Ապինը առաջինն է հրապարակել իր ընկեր Խաիրիլ Անվարայի «Գրամ ու փոշի» ժողովածուն (1949) ։
Բանաստեղծի ձեռագրի վրա մեծ ազդեցություն է թողել անգլո-ամերիկացի պոետ Թոմաս Սթեռնս Էլիոթը ։ Ռիվաի Ապինն առաջիններից մեկն էր, ով առաջադրել է դեպի ազգային արմատները կողմնորոշող լոզունգը։ Իր ստեղծագործություններում իրականությունը համադրվում էր ռոմանտիկ դրդապատճառներով ։ Նա իր ժամանակին համարվում էր Ինդոնեզիայի անենախելացի բանաստեղծը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ինդոնեզացի գրողներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով
Ստանիսլավ Վիսպյանսկի
Ստանիսլավ Վիսպյանսկի, Stanisław Mateusz Ignacy Wyspiański, լեհ գրող, նկարիչ, թատերական գործիչ։
Աղի (Սեբաստիայի գավառ)
Աղի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Բառույթ
Բառույթ, բառի ձևաիմաստային դրսևորումների ամբողջությունը, ընդհանրությունը։
Բառը խոսքի մեջ հանդես է գալիս որոշակի հաղորդակցական, ճանաչողական, անվանողական և այլ դերերով՝ արտահայտելով բառիմաստ (հասկացություն, վերաբերմունք, նմանակություն և այլն). ընդ որում, այն դրսևորվում է ինքնին, իբրև խոսքի անկախ, ինքնուրույն տարր, կամ էլ որպես քերականական կապակցություն, նախադասության բաղադրիչ։ Իր այդ ֆունկցիաներն արտահայտելու համար բառը կարող է մնալ անփոփոխ կամ ենթարկվել քերականական (ձևաբանական) տարբերացումների։ Ձևափոխված (բառափոխական) տարբերակները համակարգայնանում են հարացուցային շարքերով։ Շարքի յուրաքանչյուրանդամ կոչվում է բառաձև կամ քերականական ձև։ Բառաձև է համարվում նաև բառի այն արտահայտությունը, որ ձևակազմական հարացուցային շարք չի մտնում (օրինակ՝ հարավային, առավոտյան)։ Ահա հարացուցային ձևերի ամբողջությունը կամ ընդհանրությունը կոչվում է բառույթ։
Իբրև բառույթի ներկայացուցիչ սովորաբար նկատի է առնվում անդամներից՝ ենթաբառույթներից որևէ մեկը, ըստ էության առավել գործածականը (ելակետայինը), ինչպես եզակի ուղղականը` գոյական բառույթի համար, անորոշ դերբայը` բայականի, դրական աստիճանը՝ ածական բառույթի համար։
Հարացուցային շարքով չներկայացված բառն էլ պայմանականորեն բառաձև է ու ինքնին՝ բառույթ, որովհետև նա էլ ինչ-որ չափով տարբեր գործառությունների ամբողջություն է։ Սա նշանակում է, թե ձևաբանական բնութագրությամբ չի սպառվում բառույթի գաղափարը։ Ընդլայնված ըմբռնմամբ բառույթ են համարվում նաև բազմիմաստությամբ իրացվող դրսևորումների ամբողջությունը, մանավանդ որ շարակարգային պլանում այդ բազմիմաստությունը վերանում է։
Գրականություն
Կատեգորիա:Բառագիտություն
(1093) Ֆրեդա
(1093) Ֆրեդա (Freda), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1925 թվականի հունիսի 15-ին Վենիամին Ժեխովսկու կողմից Ալժիրում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,129049 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,2814 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,9767 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2021,7 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,178068 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 25,21° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է C դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս C Կատեգորիա:1925 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Վենիամին Ժեխովսկու կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Չիքան
Չիքան, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Սթիվեն Հենդերսոն
Սթիվեն Մակկինլի Հենդերսոն (Stephen McKinley Henderson, ), ամերիկացի դերասան, որն առավել հայտնի է «Ցանկապատեր» և «Լեյդի Բըրդ» ֆիլմերում խաղացած դերերով։
Կենսագրություն
Սթիվենը ծնվել է 1949 թվականի օգոստոսի 31-ին Կանզաս Սիթիում (ԱՄՆ-ի Միսուրի նահանգ)։ Սովորել է Ջուլիարդի դպրոցում, Հյուսիսային Կարոլինայի արվեստի համալսարանում և Պերդյուի համալսարանում։
Երկար տարիներ խաղացել է ամերիկյան տարբեր թատրոններում։ «Between Riverside and Crazy» բեմադրությունում խաղացած դերի համար արժանացել է «Obie Award» մրցանակի՝ «Լավագույն կատարող» անվանակարգում և «Դրամա Դեսկ» մրցանակի՝ «Լավագույն դերասան» անվանակարգում ։
2017 թվականին խաղացել է «Լեյդի Բըրդ» ֆիլմում, որում խաղացած դերի համար ստացել է «CinEuphoria Awards» մրցանակը, ինչպես նաև մի շարք այլ մրցանակների անվանակարգեր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ թատերական դերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի տղամարդ կինոդերասաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ Կատեգորիա:21-րդ դարի դերասաններ
Մարինա Ստեպնովա
Մարինա Լվովնա Ստեպնովա (Мари́на Льво́вна Степно́ва, ծննդյան անունը` Ռովներ, ), ռուս գրող, բանաստեղծուհի, խմբագիր, թարգմանիչ, սցենարիստ։
Կենսագրություն
Մարինա Ստեպնովան ծնվել է Տուլայի մարզի Եֆրեմով քաղաքում, զինծառայողի և բժշկի ընտանիքում։ 1981 թվականին ընտանիքը տեղափոխվել է Քիշնև, որտեղ 1988 թվականին Մարինան ավարտել է թիվ 56 միջնակարգ դպրոցը։ Երեք տարի սովորել է Քիշնևի համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետում, ապա տեղափոխվել Մոսկվայի Գորկու գրական ինստիտուտի թարգմանության ֆակուլտետ (1994 թվականի շրջանավարտ) ։ Գորկու անվան  Համաշխարհային գրականության ինստիտուտի ասպիրանտուրայում ուսումնասիրել է Ալեքսանդր Սումարոկովի ստեղծագործությունները, «Մասոնական շարժառիթները Ալեքսանդր Սումարոկովի սաղմոսների սղագրություններում» գրականագիտական հոդվածում, որը հրատարակվել է «XVIII դարի  և  XIX դարի սկզբի ռուսական գրականությունը և մասոնականությունը» գրքում (2000)։ Աշխատել է որպես «Թիկնապահ» անվտանգության մասնագիտացված ամսագրի գլխավոր խմբագիր, 1997-2014 թվականներին՝ «XXL» ամսագրի գլխավոր խմբագիր։ Տիրապետում է ռումիներենին և անգլերենին։
Բնակվում է Մոսկվայում։
Ստեղծագործական կյանք
Որպես բանաստեղծ սկսել է հրատարակվել դեռևս Քիշնևում, այնուհետև Գրական ինստիտուտում սովորելիս` «Գրական նորություններում», «Գրական հանդեսում» և «Հոկտեմբեր» ամսագրում (ինչպես իր սեփական անվամբ՝ Մարինա Ռովներ, այնպես էլ Կոնեցկայա կեղծանվամբ)   ։ 2000 թվականից հրատարակել է արձակ ստեղծագործություններ։
2020 թվականի հուլիսին բրիտանական The Guardian թերթը Ստեպնովայի «Ղազարոսի կանայք» վեպը ներառեց «այն տասը լավագույն վեպերի ցուցակում, որոնց գործողությունները տեղի են ունեցել Ռուսաստանում» ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:«Մեծ գիրք» մրցանակի դափնեկիրներ Կատեգորիա:Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Մոլդովացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ռուս բանաստեղծներ Կատեգորիա:Ռուս գրողներ Կատեգորիա:Ռուս խմբագիրներ Կատեգորիա:Ռուս թարգմանիչներ Կատեգորիա:Ռուս սցենարիստներ
Ջոկատ 731
Ստեղծումը
Ստեղծվել է 1932 թվականին, իր կազմում ուներ 300 000 մարդ և տեղակայված էր Չինաստանի գրավյալ տարածքում՝ Բինջիան նահանգի Պինֆան գյուղի մոտակայքում, Հարբինից 20 կիլոմետր դեպի հարավ։ Հատուկ ջոկատը ղեկավարում էին գեներալ-լեյտենանտ Սիրո Իսիին (1932 թվականից մինչև 1942 թվականը), իսկ 1942 թվականի հուլիսից մինչև 1944 թվականի փետրվարը Մասադզի Կիտանոն։ Ըստ Ճապոնիայի ազգային արխիվի, որը բացահայտվել էր 2018 թվականի ապրիլին, հատուկ ջոկատայինները մարդկանց վրա փորձեր էին կատարում, դրանց թվում էին նաև  Մասադզի Կիտանոն, Յոսիո Սինոդուկան և Րյոտի Նաիտոն (վերջինս  «Կանաչ Խաչի» հիմնադիրն էր)։ Որպեսզի կառուցեն համալիրը, նրանք այրել էին 300 չինացիների տներ։ Ջոկատն ուներ իր ավիացիոն ստորաբաժանումը։ «Ջոկատ 731» գաղտնի կոդով կայսերական բանակի փաստաթղթերում ցուցադրված էր  «Կվանտունական բանակի ստորաբաժանումների ջրամատակարարմնան և կանխարգելման վարչություն»։
Գործունեությունը
Համաձայն Կվանտունական բանակի հրամանատար գեներալ Օտոզո Յամադայի ցուցմունքի, Խաբարովսկում անցկացվող դատավարության ժամանակ «731 ջոկատը» կազմավորվել է մանրէաբանական պատերազմին նախապատրաստվելու համար, հիմնականում Խորհրդային Միության, ինչպես նաև Մոնղոլական Ժողովրդական Հանրապետության, Չինաստանի և այլ պետությունների դեմ։ Դատական քննությունը պարզեց, որ հատուկ ջոկատը կենդանի մարդկանց վրա փորձարկումներ էր կատարում։ Այդ մարդկանց նրանք անվանում էին «գերան» փորձարարական առարկաներ (չինացիների, մոնղոլների, ռուսների, ճապոնացիների, որոնց նրանք գերեվարել էին), այս մարդկանց վրա կատարում էին դաժան փորձեր, որոնք կապ չունեին մանրէաբանական պատերազմի հետ ։Ջոկատի ռազմական բժիշկները մեծ փորձ էին ձեռք բերել կենդանի մարդկանց մարմիններն ուսումնասիրելու հարցում։ Կենդանի դիահերձումը կայանում էր նրանում, որ ռազմական բժիշկները մարդկանց օրգանները նարկոզի ազդեցության ժամանակ հատիկ-հատիկ հեռացնում էին՝ հասնելով մինչև ուղեղ։ Դեռ կենդանի օրգանները տանում էին ջոկատի տարբեր բաժիններ՝ ուսումնասիրության։
Նրանք ուսումնասիրում էին մարդու դիմացկունությունը տարբեր պայմաններում, օրինակ՝ բարձրություններում կամ ցածր ջերմաստիճանում։ Դրա համար մարդկանց տեղավորում էին բարոկամերաներում, ցրտահարում էին վերջույթները և ուսումնասիրում գանգրենայի առաջացումը։ Եթե բանտարկյալները դիմանում էին փորձարկմանը և առողջանում,միևնույն է, դա նրանց չէր փրկում հետագա փորձարկումներից․ դրանք ավարտվում էին միայն այն ժամանակ, երբ մարդը մահանում էր։ «Փորձարկման ենթարկվող մարդիկ» երբեք կենդանի դուրս չեն եկել լաբորատորիայից ։
Նման փորձարկումներ կատարում էին նաև ընտանի կենդանիների հետ և դրանով զբաղվում էր «Ջոկատ 100»-ը։ Նրանց հանձնարարաված էր նաև մանրէաբանական զենք արտադրել և դիվերսիոն միջոցառումներ իրականացնել։ «Ջոկատ 100»-ի հիմնական հենակետը գտնվում էր Մինջիթաուն քաղաքում՝ Սինցնզինից 100 կիլոմետր հարավ։ «100 ջոկատը» ավելի փոքր էր, քան «731 ջոկատը»,  որի անձնակազմը բաղկացած էր 800 հոգուց։ Ջոկատն իր տրամադրության տակ ուներ սեփական ավիացիա, մանրէաբանական հարձակաման էին ենթարկել 11 քաղաքներ՝ Չինաստանում, 4 քաղաք՝ Չժեցյանում, 2 քաղաք ՝ Հեբեյի և Հենայի նահանգներում  և մեկական քաղաք՝  Շանսի,Հունանի և Շանդունի նահանգներում։ 1952 թվականին չինացի կոմունիստական պատմաբանները հաշվել էին զոհերի թիվը, որոնք արհեստական վարակվել էին չումայով 1940 թվականից մինչև 1944 թվականը, մոտավորապես 700 մարդ։ Այսպիսով, ավելի քիչ մարդ, քան գերիներն էին ։ «Ջոկատ 731»-ի գործունեությունը քննվել էր Խաբարովսկի դատավարության ժամանակ, որն ավարտվեց բազմաթիվ զինվորականներին մեղադրանք ներկայացնելով, որոնք դատապարտվեցին։
Հետագայում այս ջոկատի բազմաթիվ աշխատակիցներ ստացան գիտական կոչումներ և հասարակության կողմից ընդունվեցին, դրանցից էր օրինակ Մասաձզի Կիտանոն ։ Շատերն այցելեցին ԱՄՆ,  օրինակ ջոկատի ղեկավար Իսիին, ով կիսվեց իր գիտելիքներով, որ ստացել էր ջոկատը ղեկավարելու ժամանակաշրջանում ։ Ամերիկյան իշխանությունները պատասխանատվության չեն ենթարկել այդ հանցագործներին, քանի որ, ինչպես նշվում է Մորիմուրայի գրքում, կենսաբանական զենքի ոլորտում ճապոնական փորձերի մասին տեղեկատվությունը մեծ նշանակություն ուներ դրանց մշակման ամերիկյան ծրագրի համար ։ Հետագայում բժիշկներից շատերը (պատերազմից հետո) դարձան հաջողակ, հայտնի ՝ խաղաղ կյանքում․  նրանցից ոմանք ստեղծել են իրենց սեփական կլինիկաները և ծննդատները ։
Ջոկատի կառուցվածքը
Բաժին 2
Բաժին 3 Նմանատիպ հիվանդությամբ մարդկանց հսկում էր հատուկ խումբ։ Գոյություն ուներ վառարան՝ դիակները այրելու համար, ինպես նաև բիոգործարաններ, որտեղ ստեղծում էին մանրէներ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կենսաբանական զենք
Վլասենիցա
Վլասենիցա, քաղաք է Բոսնիա և Հերցեգովինայում, ունի 12,349 բնակիչ։
1971
26,623 ընդհանուր
1981
30,498 total
Բելիկի (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա)
Բելիկի (Білики), քաղաքատիպ ավան Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Բելիկով Բրոդ, Բելիկով, Բելոպոլ։ Հիմնադրվել է 17-րդ դարում։
2001 թվականի տվյալներով Բելիկի քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 5 786 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի քաղաքատիպ ավաններ Կատեգորիա:17-րդ դարում հիմնադրված բնակավայրեր
Մոնտեդինովե
Մոնտեդինովե  (Montedinove), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Մարկե մարզի Ասկոլի Պիչենո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 560 մարդ (2008), բնակչության խտությունը՝ 47 մարդ/կմ²։ Տարածքը կազմում է 12 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 63030։ Հեռախոսային կոդ՝ 0736։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները
Ուսկոսի
Ուսկոսի (Ускосы), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խիսլավիչսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 39 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Խիսլավիչսկի շրջանի բնակավայրեր
Նախախուլև
Նախախուլև (ნახახულევი), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Խոնի շրջանում ։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 130 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խոնից հեռու է 4 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 681 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խոնի շրջան
Պյառնու
Պյառնու (Pärnu, Pernau), Էստոնիայի չորրորդ ամենամեծ քաղաքը, գտնվում է Էստոնիայի հարավ-արևմտյան մասում՝ Պյառնու ծոցի ափին, Բալթիկ ծովի Ռիգայի ծոցի մոտ։ Առավել հայտնի է որպես ամառային հանգստի քաղաք իր հյուրանոցներով, ռեստորաններով և խոշոր ծովափերով։ Քաղաքի միջով հոսում է Պյառնու գետը՝ թաափվելով Ռիգայի ծոց։ Քաղաքից 4 կմ հեռավորության վրա է գտնվում Պյառնու օդանավակայանը։
2012 թվականի տվյալներով քաղաքում բնակվում էր 40401 մարդ։
Պատմություն
Քաղաքն այն ժամանակ հայտնի էր գերմանական Պերնաու անունով, հանդիսացել է Հանզայական միության անդամ և Լիվոնիայի համար կարևոր նավահանգիստ։ 1560–1617 թվականներին քաղաքը գտնվել է Լեհական թագավորության հսկողության ներքո։ 16-րդ դարում Լիվոնյան պատերազմի ընթացքում Շվեդիան իր ձեռքն է վերցրել քաղաքի հսկողությունը որպես Շվեդական Լիվոնյայի մաս։
Խորհրդային Կարմիր բանակը գրավել է քաղաքը 1940-ին՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, և գերմանացի բնակչությունը լքել է քաղաքը։
1941-ից 1944 Գերմանիան գրավել է քաղաքը։ Այնուհետև, 1944-1991 թվականներին, այն գրավվել է Խորհրդային Միության կողմից՝ որպես Էստոնիայի Խորհրդային Սոցիալիստական հանրապետության մաս։
Հյուսիսային պատերազմի ժամանակ Տարտուի համալսարանը 1699–1710-ին տեղափոխվել է Պերնաու։ Համալսարանն այսօր Պյառնու քաղաքում ունի իր մասնաճյուղը (2004/2005 ուսումնական տարվա ընթացքում 1000 ուսանող) ։
2002-ին Պյառնույում պատերազմին նվիրված հուշահամալիր է տեղադրվել, որն իրենից ներկայացնում է Waffen SS կազմակերպության համազգեստով զինվորի, ինչպես նաև հետևյալ տողերը.
«Բոլոր էստոնացի զինվորներին, ովքեր 1941-1945 թվականներին զոհվել են իրենց երկրի և ազատ Եվրոպայի համար ազատագրման պատերազմում» ։
Պարային երաժշտություն
Պարային երաժշտություն, պարը նվագակցող երաժշտություն։ Յուրաքանչյուր պարի համար (օրինակ, վալսի, մազուրկայի) ստեղծվում են երաժշտության բնույթով տարբեր պիեսներ, որոնց ռիթմական բանաձևն ու տեմպը համապատասխանում են տվյալ պարի շարժումներին։ Պարային երաժշտության հնագույն տարատեսակներից է։ ժողովվրդական պարային երաժշտություն լինում է վոկալ (գլխավորապես խմբերգային)՝ գործիքային նվագակցությամբ կամ առանց դրա, ինչպես և գործիքային (տես Ստեղծագործություն ժողովրդական), ժողովրդական հենքով պրոֆեսիոնալ պարային երաժշտություն հիմնականում գործիքային է։ Պարերը, դրանց թվում պարահանդեսայինը (տես Հանդիսապարեր), թեթև, ջազային երաժշտության բաղկացուցիչ մասերից են։ Դեռևս հնուց պարերը հաճախ միավորվել են որոշակի սյուժեով պարային ներկայացման մեջ։ Պարային երաժշտություն բալետային երաժշտության ձևերից է։ 18-րդ դարից մինչև 20-րդ դարը արային երաժշտության կարևոր ճյուղն են կազմում ունկնդրման և ոչ թե պարերին նվագակցելու համար նախատեսված երկերը։
Մի քանի պարային պիեսների միավորումով կազմավորվել է գործիքային հնագույն սյուիտը, պարային պիեսը որպես մաս մտել է սոնատա-սիմֆոնիկ ցիկլի մեջ (մենուետը՝ 6ո․ Հայդնի, Վ․ Ա․ Մոցարտի, մասամբ Լ․ Բեթհովենի, վալսը՝ Պ․ Ի․ Չայկովսկու մոտ ևն)․ պարային ռիթմերը հաճախ օգտագործվում են դասական սիմֆոնիաների և այլ ցիկլային գործիքայիներկերի ֆինալներում։ 14-րդ դարի սկզբից առանձին պարային պիեսների բովանդակությունը խորացվել, բանաստեղծականացվել է, հասցվել համերգային կատարման բարձրարվեստ երկի մակարդակի (Ֆ․ Շոպենի վալսերը, մազուրկաներն ու պոլոնեզները), երբեմն՝ ձեռք բերել ծրագրային բնույթ (Վեբերի «Պարի հրավեր», Լիստի «Մեֆիստո- վալս» և այլն)։ Լայն տարածում են գտել նաև ժողովրդական պարերի բազմազան մշակումները (Բրամսի «Հունգարական պարերը», Գրիգի «Նորվեգական պարերը», Կոմիտասի դաշնամուրային պարերը ևն)։ Ժողովրդական պարի հիմքով ստեղծվել են ծավալուն եբաժշտական երգեր (Դլինկայի «Կամարինյան»-ը նվագախմբի համար և այլն)։
Գրականություն
Կատեգորիա:Պարային երաժշտություն
(8965) Ցիտրինելա
(8965) Ցիտրինելա (Citrinella), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1960 թվականի հոկտեմբերի 17-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,172696 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7538 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,5916 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2064,15 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,174406 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 0,87° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1960 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Հադրութի շրջան
Հադրութի շրջան, Արցախի Հանրապետության վարչատարածքային ամենաբարձր միավոր, որն ընդգրկում է երկրի հարավարևելյան մասը։ Շրջանի վարչական կենտրոնը Հադրութ քաղաքն է ։
Շրջանի մեծ մասը գրավվել է Ադրբեջանի զինված ուժերի կողմից 2020 թվականին տեղի ունեցած 44-օրյա պատերազմի ընթացքում, իսկ մյուս փոքր մասը՝ Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի, Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահ Իլհամ Ալիևի և Ռուսաստանի Դաշնության նախագահ Վլադիմիր Պուտինի կողմից ընդունված եռակողմ համաձայնագրի ստորագրումից հետո ։
Աշխարհարգրություն
Շրջանի տարածքի զգալի մասը զբաղեցնում են թավ անտառները, որոնք հարուստ են բազմազան պտուղներով։ Իսկ Քիրսի լեռնաշղթայի Դիզափայտ լեռան լանջերը ծաղկառատ, խոտառատ արոտավայրեր են։ Լեռնային կտրտված մակերևույթի պատճառով դաշտավարության համար նպաստավոր հողատարածքներն ավելի քիչ են։
Կլիմա
Կլիման ընդհանուր առմամբ չոր մերձարևադարձային է։ Տարեկան միջին ջերմաստիճանը ցածրադիր վայրերում +11,7 °C է, բարձրադիր վայրերում -1 °C։ Հունվարյան միջին ջերմաստիճանը համապատասխանաբար -0,7 °C, հուլիսինը +23,6 °C։ Տեղումների միջին տարեկան քանակը 500-700 մմ է։
Պատմություն
Շրջանի տարածքը համընկնում է պատմական Արցախի Դիզակի մելիքության տարածքին և աչքի է ընկնում հայկական պատմաճարտարապետական մեծ հետաքրքրություն ներկայացնող բազմաթիվ հուշարձաններով։ Տարածքի գերակշռող մասի բարձրությունը ծովի մակերևույթից կազմում է 700-900 մ, իսկ ամենաբարձր կետը Դիզափայտ լեռան գագաթն է (2480 մ)։ Դիզափայտի «Սպիտակ տաճարը» հնագույն ուխտատեղի է։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հադրութի շրջան Կատեգորիա:Ադրբեջանի կողմի բռնազավթված տարածքներ
Օլգա Սանահյան
Օլգա Հարությունի Սանահյան, հայ արձակագիր, թարգմանիչ։ Հայաստանի գրողների միության անդամ 1967 թվականից։
Կենսագրություն
Օլգա Սանահյանը ծնվել է Երևանում։ 1938-1940 թվականներին աշխատել է Երևանի պետական համալսարանի գրադարանում, 1940-1944 թվականներին՝ Հայկական ԽՍՀ գյուղատնտեսության նախարարության դաշտավարական գիտահետազոտական կայանի գրադարանում։ Աշխատելուն զուգընթաց սովորել և 1945 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի արևելյան լեզուների և գրականության բաժինը։ 1944-1950 թվականներին աշխատել է ՀԽՍՀ ԳԱ երկրագործության ինստիտուտի գիտական գրադարանում որպես վարիչ։ 1957-1975 թվականներին եղել է «Հայաստան» հրատարակչության ավագ խմբագիր։ Սանահյանի ստեղծագործություններն աչքի են ընկնում ժանրային բազմազանությամբ   ։
Թարգմանություններ
Սանահյանը թարգմանել է Պավել Բաժովի, Միխայիլ Զոշչենկոյի, Շոլոմ-Ալեյխեմի, Աստրիդ Լինդգրենի, Թեոդոր Դրայզերի, Մամին-Սիբիրյակի գործերից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ արձակագիրներ Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ Կատեգորիա:ԵՊՀ շրջանավարտներ Կատեգորիա:Հայաստանի գրողների միության անդամներ Կատեգորիա:Ռուսերենից հայերեն թարգմանիչներ
Գորաժդե
Գորաժդե, քաղաք Բոսնիա և Հերցեգովինայում։ Ունի 22,080 բնակիչ։
Աղփունար
Աղփունար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Չյուլմեն
Չյուլմեն, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Եկատերինա Գելաձե
Կենսագրություն
Եկատերինա Գելաձեն ծնվել է 1858 թվականին Գամբարեուլում, Վրաց ուղղափառ եկեղեցու ճորտ այգեպանի ընտանիքում։ Չնայած այն հանգամանքին, որ նրա հայրը՝ Գլախա Գելաձեն, մահացել է շատ վաղ, և նրա ընտանիքն ապրել է վատ պայմաններում, սակայն մայրը՝ Մելանյա Խոմեզուրաշվիլին, ամեն ինչ արել է, որ դուստրը սովորի գրել ու կարդալ։
Իոսիֆի ծնունդից հետո՝ 1890 թվականին, Եկատերինան հեռացել է ամուսնուց, քանզի նա սկսել է հարբեցողությամբ զբաղվել։ Եկատերինան հայտնի է եղել որպես խիստ, բայց իր որդուն անչափ սիրող կին. նա ձգտել է որդուն տալ կրթություն և հույս է ունեցել, որ նա լավ կարիերա կանի, այսինքն՝ կդառնա վանական։ Եկատերինան ուժեղ բնավորություն ուներ, ինչը փոխանցվել է որդուն։ Հանուն որդու նա սովորել է կարուձև, յուրացրել է դերձակուհու մասնագիտությունը, որպեսզի բավական վաստակի ու հնարավորություն ունենա վճարել Իոսիֆի ուսման համար։
Եկատերինա Գելաձեն մահացել է 1937 թվականի հունիսի 4-ին։ Թաղված է Թբիլիսիի Մթածմինդա պանթեոնում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մթածմինդա պանթեոնում թաղվածներ
Կադուսիներ
Կատիշներ, հունարեն արտասանությամբ՝ կադուսիներ (Καδούσιοι), հնագույն իրանական ցեղ։ Ապրել են Կասպից ծովի հարավ-արևմուտքում գտնվող լեռներում՝ Ատրպատականի սահմանին, Գեղայքում և հայոց Փայտակարան նահանգից և Մարդպետական իշխանությունից հարավ (ժամանակակից Իրանական Ադրբեջանի և Գիլանի շրջանում).
Կադուսիները իրանական քոչվոր ցեղեր էին լեռնային երկրում, որը գտնվում է հյուսիսային Մեդիա և Կասպից ծովի հարավային ափերի միջև։ Քանի որ դրանք հիշատակված չեն ոչ մի հին պարսկական աղբյուրում, մենք չենք կարող որևէ հայտարարություն անել նրանց անվան ծագման մասին կամ նույնիսկ ասել, թե որ սատրապին են պատկանում։ Քսենոփոնը նրանց Մեդիայի և Հայաստանի հետ միասին վերագրում է Թանաոքսարի կալվածքներին։ Մյուս կողմից, Քլինկոտը կարծում է, որ անեկդոտային ապացույցները վկայում են այն մասին, որ կադուսացիները, որպես կիսաինքնավար ժողովուրդներ, փաստացի կառավարվում էին երկու թագավորների կողմից, և որ նրանց ղեկավարում էին Հայաստանի սատրապները, ի թիվս այլ Տիրիբազների։ Հունական և լատիներեն աղբյուրներում նրանք նկարագրված են որպես պատերազմող ժողովուրդ, որը, ինչպես ասում են, գյուղատնտեսություն չունի։ Բացի այդ, ըստ Ստրաբոնի, նրանք հիանալի նիզականետներ և հետևակայիններ էին։ Ստրաբոնի այս գրառումը կադուսացիների կռվի ոճի մասին համահունչ է Քսենոփոնի նկարագրությանը։ Ակնհայտ է, որ կադուսիները հաճախ չէին շփվում Աքեմենյան կենտրոնական իշխանության հետ։ Մենք գիտենք Դարեհ II-ի արշավանքի մասին հյուսիսային այս ցեղերի դեմ իր թագավորության վերջում, հավանաբար մոտ 405 թվականին։ Այս արշավը կարող էր հաջողված լինել, եթե Պլուտարքոսը նրանց կռվեր թագավորի կողմից Կունաքսում։ Ինքը՝ Արտաշես II-ը, թվում է, թե մոտ 385/84 թվականներին կադուսացիների դեմ արշավ է ղեկավարել, որն ավարտվել է գրեթե աղետով։ Միայն Արտաշես III Օխը, ըստ երևույթին, որոշակի հաջողությունների հասավ ցեղերի այս խմբի դեմ պայքարում միանալուց անմիջապես հետո; Ամեն դեպքում, կադուսիները ներկա են Գավգամելայի ճակատամարտին պարսկական կողմում։ Պարթեւների արշավանքի ժամանակ նույնիսկ Մարկոս ​​Անտոնին ստիպված էր ծանր կռվել կադուսացիների հետ ։
(1094) Սիբերիա
(1094) Սիբերիա (Siberia), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1926 թվականի փետրվարի 12-ին Սերգեյ Բելյավսկու կողմից Սիմեիզում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,545732 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,2081 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,8833 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1483,6 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,242653 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 14,02° անկյուն։
Սիբերիա աստերոիդը պատկանում է Էվնոմիայի աստերոիդների ընտանիքին։ Այս ընտանիքի աստերոիդները շարժվում են Արեգակի շուրջ 2,54 - 2,72 ա. մ. միջակայքում ընկած մեծ կիսաառանցքներով, ունեն 11,6°-14,8° ուղեծրի թեքում և 0,121-0,180 էքսցենտրիսիտետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էվնոմիայի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1926 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Սերգեյ Բելյավսկու կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Կաստելանա Գրոտե
Կաստելանա Գրոտե (Castellana Grotte), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Ապուլիա մարզի Բարի գավառում ։
Բնակչությունը 19147 մարդ (2008 թվականի տվյալներով), բնակչության խտությունը 272 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 68 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 70013։ Հեռախոսային կոդ՝ 080։
Բնակչության հովանավոր սրբերն են Մարիամ Աստվածածինը և Հռոմի պապ Լեո I-ը։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության աճը
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Պյառնու-Յաագուպի
Պյառնու-Յաագուպի (Pärnu-Jaagupi), քաղաքատիպ ավան Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Հալինգա շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով քաղաքատիպ ավանում բնակվում էր 1195 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Պյարնումաա նահանգի Հալինգա շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի քաղաքատիպ ավաններ
Գլամոչ
Գլամոչ, (բոսնիերեն` Glamoč) քաղաք Բոսնիա և Հերցեգովինայում։ Ունի 4,038 բնաիկչ։ Բոսնիա և Հերցեգովինայի արևմտյան կենտրոնը
2003 թվական
Ըստ ՆԱՏՕի գնահատականի` Ընդհանուր — 4,981 (100 %) Սերբեր — 3387(68 %) Խորվաթներ — 802 (16,1 %) Բոնիացիներ — 792 (15,9 %)
Բերեժնովկա (գյուղ, Կոբելյակի շրջան)
2001 թվականի տվյալներով Բերեժնովկա գյուղում բնակվում էր 958 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Ուսմանգալի
Ուսմանգալի (Усмангали, Уҫманғәле), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելորեցկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 432 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Բելորեցկի շրջանի բնակավայրեր
Մարկո Կոխ
Մարկո Կոխ (Marco Koch, ), գերմանացի լողորդ, որը մասնագիտացված է բրաս լողում։ 2015 թվականի աշխարի չեմպիոն։
Կենսագրություն
Ծնվել է Գերմանիայի Դարմշտադտ քաղաքում։ Առաջին անգամ հայտնի է դարձել Դեբրեցենում կայացած 2012 թվականի Եվրոպայի ջրային մարզաձևերի առաջնությունում։ Մասնակցել է 200 մետրանոց բրասում։ Առաջին ռաունդում լողալով տարածությունը 2։12,48 րոպեում՝ գրավել է 3-րդ տեղը և անցել կիսաեզրափակիչ ։ Կիսաեզրափակչում լողալով 2:10,92 րոպեում գրավել է 2-րդ ընդհանուր տեղը և դուրս է եկել եզրափակիչ ։ Եզրափակիչում լողալով 2:09,26 րոպեում՝ շահել է արծաթե մեդալ ։
Մասնակցել է Բարսելոնայում կայացած 2013 թվականի Եվրոպայի ջրային մարզաձևերի առաջնությունում։ Լողացել է բրասի 200 մետրանոց հեռավորությունում։ Առաջին ռաունդում լողալով 2:09,39 րոպեում զբաղեցրել է առաջին ընդհանուր տեղը և դուրս է եկել կիսաեզրափակիչ ։ Կիսաեզրափակչում լողալով 2:08,61 րոպեում զբաղեցրել է 2-րդ հորիզոնականը և անցել է եզրափակիչ ։ Եզրաթակիչ փուլում լողալով 2:08,54 րոպե՝ նվաճել է արծաթե մեդալ ։
2014 թվականին Բեռլինում կայացած ջրային մարզաձևերի Եվրոպայի տնային առաջնությունում ոսկե մեդալ է նվաճել 200 մետրանոց բրասում։ Առաջին ռաունդում, լողալով 2:09,11 րոպե, գրավել է ընդհանուր առաջին տեղը և դուրս է եկել կիսաեզրափակիչ ։ Կիսաեզրափակչում լողալով 2:08,83 րոպեում՝ գրավել է երկրորդ տեղը և անցել է եզրափակի ։ Եզրափակիչ փուլը լողալով 2:07,47 րոպեում նվաճել է ոսկե մեդալ և սահմանել է Եվրոպայի առաջնությունների ռեկորդ ։
Մասնակցել է 2015 թվականի ջրային մարզաձևերի աշխարհի առաջնությանը Կազանում։ Նա լողացել է 200 մետրանոց բրասում։ Առաջին ռաունդում, լողալով 2:09,12 րոպեում, գրավել է ընդհանուր առաջին տեղը և դուրս եկել կիսաեզրափակիչ ։ Կիսաեզրափակչում, լողալով 2:08,34 րոպեում, գրավել է ընդհանուր երկրորդ տեղը և դուրս եկել եզրափակիչ ։ Եզրափակչում, լողալով 2:07,76 րոպեում, նվաճել է առաջին ոսկե մեդալը աշխարհի առաջնություններում ։
Չորշրուկ
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Այոլա
Այոլա, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Սեբաստիայի վիլայեթի Սեբաստիայի գավառում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Պարտեր
Պարտեր (parterre - գետնամած), թատրոնում, կինոթատրոնում, համերգասրահում բեմի մակերևույթից ցած՝ հանդիսասրահի հատակի հարթությունը՝ հանդիսականների աթոռներով, սովորաբար դեպի ետին շարքերը բարձրացող թեքությամբ։
Պարաեզապ ու բակային արվեստու մ, պարտեզի կամ պուրակի սովորաբար հարթ տեղանքով բացատը։ Պարտերը ձևավորվում է սիզամարգերով (սիզամարգային պարտեր), ծաղկանոցներով (ծաղկանոցային պարտեր), ջրավազաններով (ջրավազանային Պարտեր), թփուտների երիզներով։ Կանոնավոր ձևերով մասերի բաժանված Պարտերները բնորոշ են 17-18-րդ դարերում պուրակներին։ 20-րդ դարում առավելաբար ստեղծվում են սալարկված շավիղներով ծաղկանոցային պարտերներ։
Կատեգորիա:Թատերական ճարտարապետություն
Էդեն Ազար
Էդեն Ազար (Eden Hazard, ), բելգիացի ֆուտբոլիստ, «Չելսիի» և Բելգիայի հավաքականի հարձակվող։ Հիմնականում խաղում է հարձակվողի ու հարձակվողական ոճի կիսապաշտպանի դիրքերում։ Ազարը հայտնի է իր կրատիվությամբ, արագությամբ, լավ է տիրապետում գնդակին։ Իր խաղաոճի համար քննադատները նրան կոչում են «պաշտպանների մղձավանջ»։ Մամուլում հաճախ նրան համեմատում են Լիոնել Մեսսիի ու Կրիշտիանու Ռոնալդուի      հետ։ 2012 թվականին «The Guardian» պարբերականի կազմած Աշխարհի 100 լավագույն ֆուտբոլիստներիցանկում Էդեն Ազարը եղել է 58-րդը  ։
Կենսագրություն
Ազարը ծնվել է Լա Լուվիղ քաղաքում և մեծացել է Բրայնե-լե-Կոմտեյում։ Նրա հայրը՝ Թիերին, և մայրը՝ Քերինը, ֆուտբոլիստներ էին։ Հայրն իր կարիերան անցկացրել է կիսապրոֆեսիոնալ մակարդակի Լա Լուվիղի երկրորդ ակումբում։ Նա հիմնականում հանդես է եկել որպես ետ քաշված կիսապաշտպան։ Նրա մայրը խաղացել է որպես հարձակվող, Բելգիայի կանանց հավաքականում և ավարտեց կարիերան, երբ Ազարով 3 ամսական հղի էր։ Ֆուտբոլ խաղալուց հետո, նրա 2 ծնողները դարձան սպորտային ուսուցիչներ։ Թիերին թողնում է իր պաշտոնը 2009 թ, որպեսզի ավելի շատ զբաղվի երեխաներով։ Ազարը 4 երեխաներից ամենամեծն է։ Նա ունի 3 եղբայր և բոլորն էլ ֆուտբոլիստ էին, այդ թվում նաև Թորգանը, ով 2012 թվականին միացավ Չելսիին։ Ազարի մյուս փոքր եղբայրներն են Կայլիան և Էթանը։2013 թ հուլիսին Կայլիան միացավ ՈՒայթ Սթար Բրուքսելեսին, և հիմա խաղում է Զուլթի Վարեգեմում, իսկ Էթանը խաղում է Էդենի նախկին թիմում՝ Տուբիզի երիտասարդական ակադեմիայում։ Նա և իր 3 եղբայրները մեծացել են հարմարավետ միջավայրում, քանի որ իրենց ծնողները ապահովել են ամեն ինչով, ինչը որ անհրաժեշտ է եղել իրենց։
Անձնական կյանք
Ազարը ամուսնացած է Նատաշա վան Հոնաքերի հետ։ Նրանք ունեն երկու որդի՝ Յանիսը (ծնվ. 2010 թ. դեկտեմբեր) և Լեոն (ծնվ. 2013 թ. փետրվար) ։
Ակումբային
2015 թվականի օգոստոսի 8-ի դրությամբ
Հավաքականում
2014 թվականի հուլիսի 7-ի դրությամբ
Խաղերը և գոլերը հավաքականում
Ընդհանուր։ 63 խաղ / 12 գոլ; 35 հաղթանակ, 13 ոչ-ոքի, 15 պարտություն
Պեռսամա
Պեռսամա (Pärsama), գյուղ Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Լեիսի շրջանում։
2011 թվականի տվյալներով գյուղում բնակվում էր 252 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Էստոնիայի Սաարեմաա նահանգի Լեիսի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Էստոնիայի գյուղեր
Բոգդանովկա (գյուղ, Կոբելյակի շրջան)
Բոգդանովկա (Богданівка), գյուղ Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Բոգդանովկա գյուղում բնակվում էր 2 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Կոբելյակի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Օրագվեթ
Օրագվեթ (ორაგვეთი), գյուղ Վրաստանում: Գտնվում է Իմերեթի մարզի Խոնի շրջանում :
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 360 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Խոնից հեռու է 22 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 0 մարդ :
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Խոնի շրջան
(8966) Հորտուլանա
(8966) Հորտուլանա (Hortulana), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1971 թվականի մարտի 26-ին Կոռնելիս վան Հաուտենի, Ինգրիդ վան Հաուտեն-Գրունևելդի և Թոմ Գերելսի կողմից Պալոմարում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,061038 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,6315 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,4905 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1956,15 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,184035 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 0,7° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1971 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Իգոր Զիդիչ
Իգոր Զիդիչ (Igor Zidić, ), Խորվաթիայի արվեստի պատմաբան, գեղարվեստական քննադատ, բանաստեղծ և էսսեագիր։ Խորվաթիայի ժամանակակից արվեստի գիտակ, համարվում է Խորվաթիայի կերպարվեստի ոլորտի առաջատար փորձագետներից մեկը։
Կենսագրություն
1971 թվականին դարձել է «Hrvatski tjednik» ամսագրի խմբագիր, բայց կորցրել է աշխատանքը, երբ ՀՍՖՀ կառավարության կողմից այդ հրատարակությունը փակվել է «Խորվաթական գարուն» («Hrvatski proljeć») ազգային-մշակութային շարժման ճնշումից հետո։
1986 թվականին ստացել է Թինա Ուևիչի պոեզիայի մրցանակ ։
Զիդիչը Զագրեբի ժամանակակից պատկերասրահի տնօրենն էր 1989-2008 թվականներին։
2002 թվականից մինչև 2014 թվականը նա եղել է խորվաթ Մատիցայի նախագահը։
Իգոր Զիդիչի հինգ երգերը բանաստեղծ և քաղաքական գործիչ Դմիտրի Պավլիչկոյի կողմից թարգմանվել են ուկրաիներեն ։
Զիդիչը 6 երեխաների հայր է։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի տղամարդ գրողներ Կատեգորիա:Խորվաթ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Զագրեբի համալսարանի շրջանավարտներ
Ուսմանովո (գյուղ, Աուրգազինսկի շրջան)
Ուսմանովո (Усманово, Уҫман), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աուրգազինսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Աուրգազինսկի շրջանի բնակավայրեր
Higher (երգ, Թայո Քրուզ)
«Higher», անգլիացի երգիչ Թայո Քրուզի «Rokstarr» երկրորդ ստուդիական ալբոմի հինգերորդ սինգլը։ Երգը գրել և որպես պրոդյուսեր հանդես են եկել Քրուզը և Սենդի Վին։ Թողարկվել է 2010 թվականի նոյեմբերի 26-ին։ Ի սկզբանե այս երգը գրվել էր ավստրալացի երգչուհի Քայլի Մինոուգի «Aphrodite» ալբոմի համար, սակայն ծրագրերը չեն իրականացել։ Այնուամենայնիվ, Քրուզը և Մինոուգը ձայնագրել են երգի տարբերակը եվրոպական թողարկման համար, մինչդեռ ամերիկացի ռեփեր Թրևիս Մաքքոյը ձայնագրել է ամերիկյան թողարկման համար։ Բրազիլական և բրիտանական տարբերակներում Մաքքոյի ռեփի մասերը խառնվում են Մինոուգի տարբերակին։ Քրուզի ալբոմի տարբերակները պարունակում են Քրուզի սոլո վոկալը՝ առանց հրավիրված վոկալիստի, իսկ սոլո տարբերակի խմբագրված տարբերակը ավելացվել է Radio Disney-ի երգացանկում։
Կենդանի կատարումներ
2010 թվականի հոկտեմբերի 30-ին Քրուզը և Մինոուգը հայտնվել են Starfloor-ում և կատարել այս երգը որպես նոր սինգլ։ Քրուզը և Մաքքոյը երգը կատարել են 2010 թվականի դեկտեմբերի 16-ին Z100's Jingle Ball 2010-ում։ Քրուզը և Քիմբերլի Ուայաթը երգը կատարել են ITV-ի «Daybreak» ծրագրում 2011 թվականի փետրվարի 14-ին և BBC-ի «Let's Dance for Comic Relief» ծրագրում 2011 թվականի փետրվարի 19-ին։ Նաև 2011 թվականի փետրվարին Քրուզը հայտնվել է T4-ում Ջեյդ Յուենի հետ, ով փոխարինել է Մինոուգին։ 2011 թվականի նոյեմբերի 20-ին Քրիստինա Գրիմին ելույթ է ունեցել American Music Awards 2011 39-րդ մրցանակաբաշխության ժամանակ Թայո Քրուզի հետ «Higher» երգի հատուկ կատարմամբ։
Երաժշտական տեսահոլովակ
Քրուզի և Մինոուգի մասնակցությամբ եվրոպական տեսահոլովակը նկարահանվել է Ալեքս Հերսոնի կողմից և թողարկվել 2010 թվականի նոյեմբերի 19-ին։ Մաքքոյի մասնակցությամբ ամերիկյան տարբերակը թողարկվել է նույն օրը։ Երկու տարբերակներում էլ Քրուզը և Մինոուգը կամ Մակքոյը կենդանի խմբով ներկայանում են ստորգետնյա պահեստում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Քայլի Մինոուգի երգեր Կատեգորիա:2011 սինգլներ Կատեգորիա:Պարային երաժշտությամբ երգեր Կատեգորիա:Երգեր այբբենական կարգով
Էրկուլես ՖԱ
Էրկուլես ֆուտբոլային ակումբը (Hércules de Alicante Club de Fútbol, S.A.D.), մասնագիտական ֆուտբոլային ակումբ, որը հանդես է գալիս Վալենսիայում։
Արտաքին հղումներ
Էրկուլես Կատեգորիա:Սեգունդայում եղած ակումբներ Կատեգորիա:1922 հիմնադրումներ Իսպանիայում
Ջանդարի
Ջանդարի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Կիլիկիայի Ուրֆայի նահանգում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։ Նրանք բռնությամբ տեղահանվել են 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մեծ մասը զոհվել է աքսորի ճանապարհին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Ուժի իմպուլս
Արդյունարար ուժը իր ազդեցության ընթացքում պատճառ է դառնում մարմնի արագության փոփոխություն և արագացման։ Ուստի ավելի երկար ժամանակում ազդող արդյունարար ուժը գծային իմպուլսի ավելի մեծ փոփոխություն է առաջացնում․ իմպուլսի փոփոխությունը հավասար է միջին ուժի և ընդհանուր տևողության արտադրյալին։ Երկար ժամանակ կիրառված փոքր ուժը առաջացնում է իմպուլսի նույն փոփոխությունը, ինչ որ կարճ ժամանակ կիրառված ավելի մեծ ուժը կառաջացներ։
Վերջավոր ժամանակում ազդող F ուժի իմպուլսը հավասար է տարրական ուժի իմպուլսի որոշյալ ինտեգրալին, որի ինտեգրման սահմանները ուժի ազդեցոության սկզբի և ավարտի պահերն են՝
Մաթեմատիկական արտածումը հաստատուն զանգվածով մարմնի դեպքում
Ըստ սահմանման, t1-ից t2 ժամանակահատվածում առաջացած J ուժի իմպուլսը որոշվում է
բանաձևով, որտեղ F-ը այդ ընթացքում ազդող համազոր ուժն է։
Նյուտոնի երկրորդ օրենքում ուժը կապված է p իմպուլսի հետ
առնչությամբ։ Ուստի
որտեղ Δp-ն գծային իմպուլսի փոփոխությունն է t1-ից t2 ժամանակահատվածում։ Այս բանաձևը երբեմն կոչվում է իմպուլսի և ուժի իմպուլսի թեորեմ։
Եթե մարմնի զանգվածը հաստատուն է, այն կարելի է արտահայտել ավելի պարզ տեսքով՝
որտեղ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆիզիկական մեծություններ Կատեգորիա:Դասական մեխանիկա
(1095) Տուլիպա
(1095) Տուլիպա (Tulipa), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1926 թվականի ապրիլի 14-ին Կառլ Ռեյնմուտի կողմից Հայդելբերգում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,022868 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,9477 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,098 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1919,67 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,187532 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 10,02° անկյուն։