cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ազգերի համագործակցություն
Անդամների գործունեության կասեցում
Ֆիջիի հանրապետության 1987 թվականի հռչակագրում, այն բանից հետո, երբ ռազմական ուժերը հրաժարվում էին ընդունել հնդկական–ֆիջիական քաղաքական ուժին, կետ չկար Համագործակցությունում անդամակցությունը շարունակելու մասին։ Համագործակցությանը անդամակցությունը մինչև 1997 թվականը համարվում էր ոչ պաշտոնական։ 1997 թվականին սահմանադրությունից հանվեցին խտրական վերաբերմունք ցույց տվող կետերը, և պետությունը նորից դիմեց Համագործակցությանը անդամակցելու համար ։ Դրանից հետո Ֆիջիի անդամակցությունը կասեցվել է երկու անգամ։ Առաջինը 2000 թվականի հունիսի 6–ից մինչև 2001 թվականի դեկտեմբերի 20–ը, հերթական ռազմական հեղաշրջման արդյունքում ։ Ֆիջիի անդամակցությունը կասեցվել է նաև 2006 թվականին և կրկին ռազմական հեղաշրջման արդյունքում։ Սկզբում կասեցումը վերաբերում էր միայն Համագործակցության խորհուրդների անդամակցությանը ։ Սակայն երբ Համագործակցության կողմից սահմանված վերջնաժամկետում Ֆիջին չկազմակերպեց ազգային ընտրություններ, անդամակցությունը կասեցվեց ամբողջությամբ 2009 թվականի սեպտեմբերի 1–ին ։ Համագործակցության գլխավոր քարտուղար Կամալեշ Շարման հաստատեց, որ ամբողջական կասեցումը ենթադրում է, որ Ֆիջիին արգելվելու է մասնակցել Համագործակցության հանդիպումներին, մարզական իրադարձություններին և տեխնիկական աջակցության ծրագրերին (բացառությամբ ժողովրդավարության վերականգնմանը աջակցող խմբին)։ Շարման պնդում էր, որ կասեցման ընթացքում Ֆիջին շարունակելու էր մնալ կազմակերպության անդամ, բայց դա կարող էր կրել զուտ ձևական բնույթ ։ 2014 թվականի մարտի 19–ին Ֆիջիի անդամակցության ամբողջական կասեցումը վերափոխվեց Համագործակցության խորհուրդներին մասնակցության կասեցման Համագործակցության նախարարական գործողությունների խմբի կողմից։ Սրանով Ֆիջին հնարավորություն էր ստանում մասնակցել կազմակերպության տարբեր միջոցառումներին, այդ թվում Համագործակցության խաղերին ։ Ֆիջիի անդամակցության կասեցումը վերացվեց 2014 թվականի սեպտեմբերին ընտրություններից հետո  ։
2013 և 2014 թվականների ընթացքում միջազգային ճնշումներ են սկսվում Համագործակցությանը Շրի Լանկայի անդամակցությունը կասեցնելու պահանջով․ պնդում էին, որ նախագահ Մահինդա Ռաճապակսայի կառավարությունը կոպտորեն խախտում է մարդու իրավունքները։ Պահանջում էին նաև, որ 2013 թվականի կառավարությունների ղեկավարների հանդիպումը Շրի Լանկայից տեղափոխվի մեկ այլ անդամ երկիր։ Կանադայի վարչապետ Ստեֆան Հարպերը սպառնում էր բոյկոտել այդ հանդիպումը, սակայն ի վերջո ներկայացավ հանդիպմանը Դիպակ Օբրահի միջոցով։ Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Դվիդ Քեմերոնը ևս որոշեց մասնակցել ։ Այս մտահոգությունները չմարեցին մինչև 2015 թվականին նախագահի պաշտոնում ընդիմադիր առաջնորդ Մաիտրիպալա Սիրիսենայի ընտվելը։
Անդամակցության դադարեցում
Քանի որ կազմակերպությունում անդամակցությունը լիովին կամավորության սկզբունքով է իրականացվում, անդամ կառավարությունները ցանկացած պահի կարող են որոշում կայացնել կազմակերպությունը լքելու մասին։ Պակիստանը 1972 թվականի հունվարի 30–ին դուրս եկավ կազմակերպությունից՝ ի նշան բողոքի Համագործակցության կողմից Բանգլադեշի անջատման ճանաչման, սակայն 1989 թվականի օգոստոսի 2–ին կրկին անդամակցեց։
Չնայած որ կառավարության ղեկավարները կարող են ստիպել անդամ երկրներին ակտիվ մասնակցություն չունենալ կազմակերպությունում, Համագործակցությունը չունի պետություններին կազմակերպությունից հեռացնելու մեխանիզմ։ Մինչ 2007 թվականը Համագործակցության թագավորությունները, որոնք վերածվում էին հանրապետությունների, ինքնաբերաբար դադարում էին անդամ լինել, մինչև մյուս անդամների կողմից կազմակերպությունում մնալու համաձայնության ստանալը։ Այս քաղաքականությունը փոխվել է, և եթե ներկայիս Համագործակցության թագավորություններից մեկը վերածվի հանրապետության, այս գործընթացն իրականացնելու անհրաժեշտություն այլևս չի լինելու ։
1930–ականներին Իռլանդիան դադարեցրեց իր մասնակցությունը Համագործակցությանը։ Սակայն Համագործակցության կողմից շարունակում էր համարվել անդամ, մինչև 1949 թվականի ապրիլի 18–ին իրեն հանրապետություն հռչակելը։ Սա միակ երկիրն է, որի անդամակցությունը դադարեցվել է առանց կազմակերպությունից դուրս գալու մասին որևէ հռչակագրի։ Դրա փոխարեն, Իռլանդիան (իր իսկ տակտիկական աջակցությամբ) հեռացվել է կազմակերպությունից այն ժամանակվա կանոններին համապատասխան։
ՀԱՀ–ին արգելվում էր անդամակցել 1961 թվականին հանրապետություն դառնալուց հետո։ Պատճառներն էին շատ անդամ երկրների (որոնց թվում էին Աֆրիկյան և Ասիական երկրներ, ինչպես նաև Կանադան) կողմից թշնամական վերաբերմունքի դրսևորումը, ինչպես նաև ռասայական ապարտեիդի քաղաքականությունը։ ՀԱՀ կառավարությունը որպես հանրապետություն կազմակերպությունում անդամակցության մասին դիմումը հետ է վերցնում, երբ պարզ է դառնում 1961 թվականի վարչապետերի կոնֆերանսի ժամանակ, որ նմանատիպ ցանկացած դիմումը մերժվելու է։ ՀԱՀ–ը կրկին անդամակցեց կազմակերպությանը արդեն 1994 թվականին, երբ անցկացրեց իր առաջին տարբեր ռասաների ներկայացուցիչներ ընդգրկող ընտրությունը ։
1997 թվականին Հոնկոնգի վերաբերյալ ինքնիշխանության փոփոխությունը վերջ դրեց Համագործակցության և Հոնկոնգի միջև կապերին, որոնք առկա էին Միացյալ Թագավորության շնորհիվ։ Հոնկոնգի կառավարությունը, որպես Չինաստանի հատուկ վարչական շրջան, չպահանջեց անդամակցություն։ Չնայած դրան, Հոնկոնգը շարունակում էր մասնակցել Համագործակցության ընտանիքի շրջանակներում Համագործակցության փաստաբանների ասոցացիային, որի շրջանակներում անց են կացվել իրավաբանների կոնֆերանսներ 1983 և 2009 թվականներին, Համագործակցության խորհրդարանական ասոցացիային, Համագործակցության համալսարանների ասոցացիային և Համագործակցության օրենսդիր խորհրդի ասոցացիային ։
Նպատակներ և գործունեություն
Համագործակցության նպատակները առաջին անգամ արտացոլվել են 1971 թվականի Սինգապուրի հռչակագրում, որով Համագործակցությունը հռչակվում էր համաշխարհային խաղաղության պահպանմանն աջակցող ինստիտուտ։ Այդ նպատակներն են՝ ներկայացուցչական ժողովրդավարության և անհատի ազատության խթանումը, հավասարության հաստատումը և ռասիզմի դեմ պայքարը, աղքատության, տգիտության և հիվանդությունների դեմ պայքարը, ազատ առևտուրը ։ Այս նպատակներին գումարվեցին նաև գենդերային խտրականության դեմ պայքարը 1979 թվականի Լուսակայի հռչակագրով և բնապահպանության կայունության պահպանումը 1989 թվականի Լանգկավիի հռչակագրով ։ Բոլոր այս նպատակները ամրապնդվել են 1991 թվականի Հարարեի հռչակագրով ։
Իրավասություն
Վերջին տարիներին Համագործակցությանը մեղադրում էին իրենց կարևորագույն արժեքներին պատշաճ ուշադրություն չդարձնելու մեջ։ 2010 թվականին հրապարակվեց գլխավոր քարտուղարի հուշագրից գաղտնազերծված մի հատված, որում վերջինս իր աշխատակիցներին հրահանգում է չխոսել մարդու իրավունքների մասին ։
Վերջիվերջո, Համագործակցության հեղինակավոր անձանց խմբի 106–րդ հրատապ առաջարկի երկու երրորդը ներկայացվեց ուսումնասիրություններ իրականացնող խմբերին։ Չկար որևէ համաձայնագիր, որով կստեղծվեր մարդու իրավունքների հանձնակատարի հաստիք, դրա փոխարեն այս գործառույթերը հանձնվեցին նախարարական մենեջմենթի խմբին, որում առկա էին ենթադրաբար մարդու իրավունքները ոտնահարողներ։ Համաձայնության էին եկել զարգացնել Համագործակցության արժեքների կանոնադրությունը, սակայն չկար որոշում, թե ինչպես է այդ սկզբունքերի պահպանումը ապահովվելու ։
Այս ջանքերը բերեցին նրան, որ 2013 թվականի մարտի 11–ին թագուհի Եղիսաբեթ II–ի կողմից Մարլբուրգ հաուսում ստորագրվեց Համագործակցության նոր կանոնադրությունը, որը դեմ էր խտրականության ցանկացած դրսևորման, լիներ դա գենդերային, ռասայական, մաշկի գույնի, հավատքի, քաղաքական գաղափարների կամ այլ գործոնով պայմանավորված ։
Ազատ շարժման քաղաքականության առաջարկ
2015 թվականի մարտին Շարժման կազմակերպության համագործակցության ազատությունը (Commonwealth Freedom of Movement Organisation) առաջարկեց, որ Միացյալ Թագավորության, Ավստրալիայի, նոր Զելանդիայի և Կանադայի կառավարությունները (երկրներ, որոնցից յուրաքանչյուրի բնակչության մեծամասնությունը սպիտակամորթ անգլո–սաքսոններ են) պետք է իրենց երկրների քաղաքացիների միջև ազատ տեղաշարժման համար պայքարեն, ինչպես որ ներկայումս նմանատիպ համաձայնություն գոյություն ունի Ավստրալիայի և Նոր Զելանդիայի միջև Տրանսթասմանյան ճանապարհորդական կարգավորման շնորհիվ ։ 2016 թվականի մայիսին Միացյալ Թագավորությունում Ավստրալիայի գերագույն հանձնակատար Ալեքսանդր Դոուները աջակցություն է հայտնում Ավստրալիայի և Միացյալ Թագավորության միջև «ազատ շարժմանը», պնդելով հետևյալը․ «Ժամանակի ընթացքում մենք կցանկանայինք շարունակել բանակցությունները Բրիտանական կառավարության հետ այն կարգավորումների շուրջ, որոնց շնորհիվ հնարավոր կլինի լիբերալիզացնել շարժումները Ավստրալիայի և Բրիտանական Թագավորության միջև, հնարավորության դեպքում հասնելով ամբողջապես ազատ շարժման հաստատման…» ։
Միացյալ թագավորությունը միանում է Եվրոպական տնտեսական համայնքին
Պատերազմի ավարտից հետո Բրիտանիան ամբողջ ուշադրությունը կենտրոնացրեց Համագործակցության վրա և կարծես թե անտեսում էր կապերը Եվրոպայի հետ։ Մինչ 1960–ական թվականները իր դանդաղ զարգացող տնտեսությամբ Բրիտանիան ձգտում էր դառնալ Եվրոպական տնտեսական համայնքի անդամ, սակայն ամեն անգամ դա ձախողվում էր Շառլ դը Գոլի կողմից վետոյի իրավունքի կիրառման միջոցով ։ Գոլի մահվանից հետո՝ 1972 թվականին, Բրիտանիան վերջապես դարձավ համայնքի անդամ։ Թագուհի Եղիսաբեթ II–ը հանդիսանում էր Միացյալ թագավորությանը և Համագործակցությանը իրար կապող քիչ օղակներից մեկը։ Նա փորձում էր համոզել մյուս երկրներին, որ Համագործակցությունը միավորում է ուժերը Եվրոպայի հետ և որ ձեռք բերված նոր կապերը չեն եկել փոխարինելու այն հարաբերություններին, որոնք պատմական արմատներ ունեն և այնքան սուրբ են, որ չեն կարող խզվել։ Պատմաբան Բեն Պիմլոտը պնդում է, որ թագուհին սխալվեց Եվրոպային միանալով, պնդելով, որ դա Բրիտանիայի և իր նախկին կայսրության միջև ընտանեկան հարաբերությունների խզման ուղղությամբ մինչ այժմ իրականացված ամենավճռական քայլն է։ Սրանով այդ հարաբերությունները դարձան լոկ զգացմունքային և մշակութային, որոնք ունեն նաև իրավաբանական նրբություններ ։
Աֆրիկայի և Ասիայի նորանկախ երկրները կենտրոնացել էին յուրաքանչյուրն իր երկրի ներքին քաղաքական և տնտեսական զարգացումների, երբեմն նաև Սառը պատերազմում ունեցած իրենց դերակատարման վրա։ ԱՄՆ–ն, միջազգային գործակալությունները և Սովետական Միությունը դարձան կարևոր խաղացողներ, ինչի արդյունքում Բրիտանիայի դերը նվազեց։ Բրիտանացիները նրանց ծանր բեռ էին համարում, և իրենք էլ օտարվում էին ավանդական իմպերիալիզմից։ Նախկին գաղութները գերադասում էին ունենալ բարգավաճող Բրիտանիա, որն ուներ լավ հարաբերություններ բարգավաճող Եվրոպայի հետ, քան անկման փուլում գտնվող միայնակ պետություն ։ Դոմինիոնները նկատում էին, որ Բրիտանիյաի հետ ունեցած պատմական կապերը արագորեն սպառում են իրենց։ Կանադայի տնտեսությունը արագորեն ինտեգրվում էր ԱՄՆ տնտեսության հետ և աստիճանաբար կորցնում բոլոր նմանությունները բրիտանական կամ համագործացության երկրների տնտեսության հետ։ Կանադայի ներսում ծագող հակասությունները հիմնականում ամերիկյան տնտեսական և մշակութային ներկայության, ինչպես նաև Քվեբեկի ազգայնամոլության և անգամ անկախության ձեռքբերման շուրջ են։ 1964 թվականին Կանադայի դրոշը, որի վրա թխկու տերև է պատկերված, փոխարինեց Յունիոն Ջեքին (Միացյալ թագավորության դրոշ), ինչը վշտացրեց բոլոր անգլոֆիլներին, որոնց համար դա կայսրության վերջին շունչն էր ։ Ավստրալիան և Նոր Զելանդիան խորը ցնցում ապրեցին, սակայն գերադասեցին ստվերում մնալ՝ չցանկանալով ընդդիմանալ Լոնդոնին  ։ Բրիտանիայի մուտքը Եվրոպա շատ ավստրալիացիների, հատկապես ծերերի և պահպանողականների համար ջախջախիչ հարված էր համարվում։ Իրականում Միացյալ թագավորությանը Ավստրալիայի գլխավոր առևտրային գործընկերոջ «պաշտոնում» փոխարինեցին ԱՄՆ–ն և Ճապոնիան, սակայն այդ ժամանակ շատերը դա չէին գիտակցում։ Մտավախություններ կային, որ Բրիտանիայի մուտքը ընդհանուր շուկա կբերի ավստրալիական ապրանքների համար արտոնյալ սակագնային համաձայնագրերի վերացման, կամ առնվազն դրանց թվի կրճատման ։
Առևտուր
Չնայած նրան, որ Համագործակցությունը բազմակողմ առևտրային պայմանագիր չունի, Համագործակցության Թագավորական հասարակության (ոչ կառավարական կազմակերպություն) հետազոտությունները ցույց տվեցին, որ Համագործակցության մեկ այլ երկրի հետ առևտրի ցուցանիշները 50%–ով ավելի բարձր են, քան ոչ անդամ երկրների հետ։ Ընդ որում փոքր և ոչ այնքան հարուստ երկրները Համագործակցության ներսում առևտրի իրականացման ավելի մեծ հակում ունեն ։ 2005 թվականի Մալթայի գագաթաժողովում կառավարությունների ղեկավարների կողմից հավանության արժանացավ երկկողմ հիմունքներով ազատ առևտրի իրականացման գաղափարը Համագործակցության անդամ երկրների միջև ։
Համագործակցության ազատ առևտրի գոտու ստեղծման մասին շատ առաջարկներ են ներկայացվել, սակայն մինչ օրս դրանցից ոչ մեկը կյանքի չի կոչվել։ 2016 հունիսին ԵՄ–ն լքելու որոշումն ընդունելուց հետո Միացյալ թագավորությունում որոշ քաղաքագետներ ազատ առևտրի գոտու ստեղծման գաղափարը համարում էին ԵՄ անդամակցությանը այլընտրանքային տարբերակ , սակայն պարզ չէր՝ արդյոք դա կարող է բավարար տնտեսական ձեռքբերումներ արձանագրել, ինչը կփոխհատուցի Եմ–ից դուրս գալու արդյունքում ունեցած տնտեսական վնասները և արդյոք դա ընդունելի կլինի այլ անդամ երկրների համար ։ Չնայած ներկայումս ԵՄ–ն ազատ առևտրի պայմանագրերի կնքման հարցերով բանակցում է Համագործակցության մի շարք երկրների, այդ թվում Հնդկաստանի և Կանադայի հետ, Կանադայի հետ նման համաձայնագրի շուրջ բանակցությունները մոտ 10 տարի պահանջեցին  , ինչը պայմանավորրված էր ԵՄ–ի շրջանակներում համաձայնության գալու շուրջ առաջացած բարդություններով։
Համագործակցության ընտանիք
Համագործակցության երկրները կառավարական կապերից զատ ունեն տարբեր ընդհանրություններ։ Նրանք անդամակցում են շուրջ հարյուր միջազգային ոչ կառավարական կազմակերպությունների, որոնք հիմնականում զբաղվում են սպորտին, մշակույթին, կրթությանը, իրավունքին և բարեգործությանը առնչվող հարցերով։ Համագործակցության համալսարանների ասոցացիան ակադեմիական կապեր հաստատելու տեսանկյունից կարևոր օղակ է հանդիսանում․ դա իրականացնում է հիմնականում ուսանողներին կրթաթոշակների, մասնավորապես Համագործակցության կրթաթոշակների տրամադրման միջոցով, ինչի շնորհիվ նրանք հնարավորություն են ունենում սովորել Համագործակցության այլ երկրների համալսարաններում։ Գործում են նաև շատ ոչ պաշտոնական ասոցացիաներ, որոնցում համախմբվում են Համագործակցության երկրներում ապրող այն անհատները, ովքեր աշխատում են իրավունքի կամ կառավարական ոլորտներում։ Այդ միություններից են Համագործակցության իրավաբանների ասոցացիան և Համագործակցության խորհրդարանական ասոցացիան։
Համագործակցության խաղեր
Համագործակցության խաղերը տարբեր սպորտաձևեր ընդգրկող խաղեր են, որոնք կազմակերպվում են չորս տարին մեկ անգամ․ 2014 թվականի խաղերը անց են կացվել Գլազգոյում (Շոտլանդիա), իսկ 2018 թվականի խաղերը՝ Գոլդ Քոստում (Ավստրալիա)։ 2022 թվականի խաղերը հյուրընկալելու է Բիրմինգհեմը (Անգլիա)։ Ամառային օլիմպիական խաղերում ընդգրկված սպորտաձևերից զատ, խաղերում ընդգրկված են նաև սպորտաձևեր, որոնք հատուկ են հենց Համագործակցությանը։ Դրացից են բոուլզը (bowls), նեթբոլը և ռագբի սեվընսը (rugby sevens)։ 1930 թվականին խաղերը, մեկնարկելով որպես Թագավորական խաղեր, հիմնված էին օլիմպիական սիրողական խաղերի մոդելով, սակայն գիտակցաբար անվանվել էին «ընկերական խաղեր »․ դրա նպատակն էր զարգացնել հարաբերությունները Համագործակցության անդամ երկրների միջև, ինչպես նաև ընդգծելը, որ նրանք ունեն նույն սպորտային և մշակութային ժառանգությունը ։
Այս խաղերը Համագործակցության ամենատեսանելի իրադարձություններն են և սովորաբար Համագործակցության գործունեության հանդեպ հետաքրքրությունը մեծանում է այն ժամանակ, երբ խաղերը անց են կացվում ։ հակասություններ կան այն հարցի շուրջ, թե արդյոք խաղերը և սպորտը ինքնին պետք է ներառվեն Համագործակցության լայն քաղաքական հետաքրքրությունների շրջանակում ։ 1977 թվականին ստորագրվեց Գլինիգըլի համաձայնագիրը, որը նպատակ ուներ մղել համագործակցության երկրներին ապարտեիդի դեմ պայքարին Հարավային Աֆրիկայի հետ սպորտային կապերը խթանելու միջոցով (որն այն ժամանակ դեռևս Համագործակցության անդամ չէր), մինչդեռ 1986 թվականի խաղերը բոյկոտեցին աֆրիկյան, ասիական և կարիբյան մի շարք երկրներ, քանի որ չհաջողվեց այլ երկրներին պարտադրել ընդունել Գլինիգըլի համաձայնագիրը ։
Համագործակցության մարտական գերեզմանների հանձնաժողով
Համագործակցության պատերազմի գերեզմանների հանձնաժողովը պատասխանատու է Համագործակցության անդամ պետությունների համար պայքարող Առաջին և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմներում զոհված 1.7 միլիոն սպասարկող անձնակազմի մարտական գերեզմանների պահպանման համար։ Ստեղծված լինելով 1917 թվականին որպես Թագավորական մարտական գերեզմանների հանձնաժողով, այն կառուցել է մոտ 2500 ռազմական գերեզմանոցներ, ինչպես նաև պահպանել է անհատական գերեզմաններ աշխարհի մոտ 20000 վայրերում ։ Վերջիններիս մեծամասնությունը Բրիտանիայում գտնվող քաղաքացիական անձանց գերեզմաններ են։ 1998 թվականին Համագործակցության մարտական գերեզմանների հանձնաժողովը իր կողմից վերահսկվող գերեզմաններում թաղվածների տվյալների օնլայն տարբերակը թողարկեց՝ նրանց որոնելը հեշտացնելու համար ։
Համագործակցության մարտական գերեզմանները հաճախ ունենում են միանման ճարտարապետություն․ դրանք մեծ գերեզմաններ են, որոնք տուն են համարվում Զոհաբերության խաչի և Հիշողությունների քարի համար։ Համագործակցության պատերազմի գերեզմանների հանձնաժողովը հայտնի է նաև նրանով, որ համարակալում է գերեզմաններն անկախ նրանից, թե դրանում թաղված անձը ինչ աստիճան ունի, որ երկրից է, ինչ ռասայի է պատկանում և ինչ կրոն է դավանում ։ Այն հիմնվել է Համագործակցության անդամ վեց երկրների կողմից կամավոր համաձայնագրի կնքման միջոցով՝ թաղված անձանց ազգային պատկանելիության համամասնությամբ, ըստ որի 75% ֆինանսավորումը գալիս է Բրիտանիայից ։
Սովորելու համագործակցությունը (Commonwealth of Learning)
Սովորելու համագործակցությունը միջկառավարական կազմակերպություն է, որը ստեղծվել է Կառավարությունների ղեկավարների կողմից։ Նպատակն էր նպաստել բաց ուսուցման / հեռակա ուսուցման գիտելիքների, ռեսուրսների և տեխնոլոգիաների զարգացումը և փոխանակումը։ Այն օգնում է զարգացող ազգերին բարելավել որակյալ կրթության և ուսուցման մատչելիությունը։
Համագործակցության տեղական կառավարման ֆորում
Համագործակցության տեղական կառավարման ֆորումը գլոբալ տեղական կառավարական կազմակերպություն է, որը միավորում է տեղական իշխանություններին, նրանց ազգային ասոցացիաները և այն նախարարություններին, որոնք պատասխանատու են տեղական կառավարման համար Համագործակցության անդամ երկրներում։ Ֆորումը աշխատում է ազգային և տեղական կառավարությունների հետ՝ աջակցելու համար ժողովրդավարական արժեքներին և լավ տեղական կառավարմանը և ասոցացված տեղական կազմակերպություն է, որը ճանաչված է Համագործակցության պետությունների ղեկավարների կողմից որպես Համագործակցությունում տեղական կառավարությունների ներկայացուցչական մարմին ։
Համագործակցության տեղական կառավարման ֆորումը եզակի դերակատարում ունի կառավարության կենտրոնական, նահանգային և տեղական ոլորտների միավորման մեջ, որոնք ներառված են տեղական կառավարման քաղաքականության և որոշումների ընդունման գործընթացում։ Ֆորումի անդամների թվում են տեղական կառավարման ասոցացիաները, տեղական իշխանությունները, տեղական կառավարությունների հետ առնչվող նախարարությունները և հետազոտություններ իրականացնող և մասնագիտացված կազմակերպություները, որոնք աշխատում են տեղական իշխանական մարմինների հետ։ Աջակցության մեկը մյուսին օգնելու ձևը տարածաշրջանում և ամբողջ Համագործակցության տարածքում լայնորեն տարածված է․ ֆորումի անդամները հենց իրենք են օգնություն ցույղ տալիս տարածաշրջանում։ Այս ֆորումը հանդիսանում է Տեղական և տարածաշրջանային կառավարությունների գլոբալ օպերատիվ խմբի անդամ, ինչպես նաև ՄԱԿ–ի Տեղական իշխանությունների մեծ խմբի պաշտոնական գործընկեր ։
Մշակույթ
Համագործակցության շատ երկրներ ունեն այնպիսի ավանդույթներ և սովորույթներ, որոնք ընդհանուր են Համագործակցության մշակույթի տեսանկյունից։ Դրանց թվում են ընդհանուր սպորտաձևերը, որոնցից են կրիկետը և ռեգբին, ձախակողմյա երթևեկությունը, խորհրդարանական ժողովրդավարության վեստմինստերյան համակարգը, ընդհանուր օրենքները, անգլերենի համատարած կիրառումը, անգլերենի պաշտոնական լեզու լինելը, ռազմական և ռազմածովային աստիճանները, ավելի շատ բրիտանական, այլ ոչ թե ամերիկյան ուղղագրական կանոնների կիրառումը։
Սպորտ
Համագործակցության շատ պետություններ խաղում են գերազանցապես այնպիսի խաղեր,որոնք բրիտանական բնույթ ու ծագում ունեն, զարգացել են բրիտանական օրենքներին համապատասխան․ դրանցից են ֆուտբոլը, կրիկետը, ռեգբին և նեթբոլը ։ Այս ամենը հանգեցրել է գլխավոր սպորտային պետությունների միջև սպորտային մրցակցության զարգացմանը, որոնք հաճախ էին մրցակցում միմյանց հետ։ Եվ իրոք այդ մրցակցության շնորհիվ հաստատվել են սերտ միջազգային հարաբերություններ, որոնք չեն փոփոխվել անգամ այն ժամանակ, երբ թագավորությունը դարձավ Համագործակցություն ։ Այս խաղերը խաղալը դիտվում է որպես Համագործակցության մշակութային ժառանգության մի մասը լինելու նշան։ Ռուանդայի դպրոցներում կրիկետի դասավանդումը դիտվում է որպես խորհրդանշական քայլ, որը երկիրն անում է Համագործակցությանը անդամակցելու նպատակով ։
Համագործակցության խաղերից զատ Համագործակցության վրա հիմնվող այլ բազում սպորտային միջոցառումներ են կազմակերպվում, որոնցից են Համագործակցության թեկվոնդոյի առաջնությունը, Համագործակցության ֆենսինգի առաջնությունը, Համագործակցության ձյուդոյի առաջնությունը, Համագործակցության թիավարման առաջնությունը, Համագործակցության նավարկության առաջնությունը, Համագործակցության հրաձգության առաջնությունը և Համագործակցության լողի առաջնությունը։ Համագործակցության բռնցքամարտի խորհուրդը երկար ժամանակ լավագույն բռնցքամարտիկների տիտղոսի նվաճողն էր հանդիսանում։
Գրականություն
Բրիտանական ներկայության արդյունքում ստեղծվել են մեծ քանակությամբ գրական ստեղծագործություններ տարբեր լեզուներով, որոնք հայտնի են Համագործակցության ժառանգություն անվամբ ։ Համագործակցության գրականության և լեզուների ուսումնասիրության ասոցացիան ունի 11 մասնաճյուղ ամբողջ աշխարհում և անց է կացնում միջազգային կոնֆերանսներ երեք տարին մեկ անգամ ։
Մինչ 1950 թվականը նախկին Բրիտանական թագավորության օրոք անգլերենով գրված ընդամենը մի քանի կարևոր ստեղծագործություններ կային։ 1950 թվականից հետո Համագործակցության երկրների մի շարք գրողներ ձեռք բերեցին միջազգային ճանաչում․ դրանց թվում էին նաև ստեղծագործողներ, ովքեր ներգաղթել էին Միացյալ Թագավորություն։
Համագործակցության շատ այլ գրողներ կան, ովքեր անգլերենով ստեղծագործելու շնորհիվ միջազգային ճանաչում են ձեռք բերել։ Դրանց թվում են նիգերիացի վիպասան Չինուա Աչեբեն և դրամատուրգ Վոլե Շոյինկան։ Վերջինս 1986 թվականին արժանացել է Գրականության նոբելյան մրցանակի։ Նույն մրցանակին արժանացել է նաև հարավաֆրիկացի վիպասան Նադինե Գորդիմերը 1995 թվականին։ Այլ հարավաֆրիկացի անգլերենով ստեղծագործող գրողների թվում են վիպասան Ջոն Մաքսվելլ Կուտզեն (նոբելյան մրցանակ է ստացել 2003 թվականին) և դրամատուրգ Ատոլ Ֆուգարդը։ Քենյացի ամենամեծ միջազգային ճանաչում ունեցող հեղինակը Նգուգի Վա Թխիոնգոն է, ով գրել է վեպեր, պիեսներ և կարճ պատմություններ անգլերենով։ Բանաստեղծ Դերեք Ուոլքոթը, ով կարիբյան հեղինակ էր Սանտ Լուսիայից, մեկ այլ նոբելյան մրցանակակիր է (1992 թվական)։ Ավստրալիացի Պատրիկ Ուայթը, իր ժամանակների հայտնի վիպասան էր, ում առաջին աշխատանքը տպագրվել է 1939 թվականին։ Այս ժամանակների ավստրալիացի մյուս հայտնի գրողներն են բանաստեղծ Լես Մուրայը, վիպասան Պիտեր Կարեյը, ով մեկն էր այն չորս գրողներից, որ երկու անգամ են արժանացել Բուքեր մրցանակի ։
Քաղաքական համակարգ
Իրենց ընդհանուր սահմանադրական պատմության շնորհիվ Համագործակցության մի քանի երկիր ունեն նման օրենսդրական և քաղաքական համակարգեր։ Համագործակցությունը պահանջում է, որ իր անդամները ունենան այնպիսի ժողովրդավարություն, որը կհարգի մարդու իրավունքները և օրենքի ուժը։ Համագործակցության շատ երկրներ ունեն խորհրդարանական ժողովրդավարության երկպալատ վեստմինստերյան համակարգ։ Համագործակցության խորհրդարանական ասոցացիան հեշտացնում է Համագործակցության մեջ օրենսդիր մարմինների միջև համագործակցությունը, իսկ Համագործակցության տեղական կառավարական ֆորումը նպաստում է տեղական կառավարման մարմինների միջև լավ կառավարմանը։ Շատ Համագործակցության անդամներ ունեն ընդհանուր օրենքներ, որոնք հիմնված են Անգլիայի օրենքների վրա։ Գաղտնի խորհրդի դատական կոմիտեն Համագործակցության 14 անդամներից բաղկացած գերագույն դատարանն է ։
Խորհրդանիշներ
Համագործակցությունը ընդունել է մի շարք խորհրդանիշներ, որոնք ներկայացնում են անդամների ասոցացիան։ Անգլերենը ճանաչվել է որպես համագործակցության ժառանգության խորհրդանիշ, ինչպես նաև Համագործակցության խորհրդանիշ, դրա ճանաչում որպես Համագործակցության հաղորդակցության միջոց, որը նախապայման է համարվում Համագործակցությանը անդամակցելու համար։ Համագործակցության դրոշի վրա պատկերված են Համագործակցության քարտուղարության խորհրդանիշները, ոսկե գլոբուս, որը շրջապատված է լույսի ճառագայթներով, որոնք գտնվում են մուգ կապույտ դաշտում։ Պաշտոնապես այն ընդունվել է 1976 թվականի մարտի 26–ին։ 1976 թվականին որոշվել է նաև այն օրը, որը կհռչակվի Համագործակցության օր։ Դա մարտի երկրորդ երկուշաբթին է, որը ընտրվել է այնպես, որ տարբերվի Թագավորության օրի տոնակատարություններից ։
Ճանաչում
2009 թվականին, խորհրդանշելու համար Համագործակցության հիմնադրման 60–րդ տարելիցը, Համագործացության թագավորական հասարակությունը անդամ պետություններից յոթի շրջանում հասարակական կարծիքի հարցում իրականացրեց՝ Ավստրալիա, Կանադա, Հնդկաստան, Ճամայկա, Մալայզիա, ՀԱՀ և Միացյալ թագավորություն։ Պարզվեց, որ այս երկրների բնակիչների մեծ մասը անտեղյակ է Համագործակցության իրականացրած գործունեությունից, բացառությամբ սպորտային խաղերի, և անտարբեր է կազմակերպության ապագայի հանդեպ։ Համագործակցության համար տրամադրվող աջակցությունը շատ ավելի մեծ է զարգացող, քան թե զարգացած երկրներում․ ամենացածրը Մեծ Բրիտանիայում է   ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ազգերի համագործակցություն Կատեգորիա:Միացյալ Թագավորության քաղաքական պատմություն Կատեգորիա:1949 հիմնադրված կազմակերպություններ Կատեգորիա:Միջկառավարական կազմակերպություններ Կատեգորիա:Միջազգային տնտեսական կազմակերպություններ
Րաֆֆի (երգիչ)
Րաֆֆի Գավուքյան (Raffi, ), եգիպտահայ ծագման կանադական երգահան է, երգիչ, գրող և հակապատերազմական շարժման ակտիվիստ, Centre for Child Honouring կազմակերպության հիմնադիրն է։
Կենսագրություն
Ծնվել է Կահիրեում՝ հայ ծնողների ընտանիքում։ 1958 թ. տեղափոխվել է Կանադա։ Հայրը և եղբայրը հայտնի լուսանկարիչներ են։
1970-ականներից ճանաչվել է որպես անգլալեզու աշխարհի ամենաժողովրդական մանկական երգիչ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կանադահայ կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:21-րդ դարի երգիչներ Կատեգորիա:Կանադահայ երաժիշտներ
Անբեկ
Անբեկ, Անպեկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Աղբակի գավառում, Վանա լճից հյուսիս-արևելք, Մեծ Զաբ գետի վերին հոսանքում։
Պատմություն
Անբեկն ավերվել է մեծ եղեռնի տարիներին։
Բնակչություն
1851 թվականին ուներ շուրջ 90 հայ բնակիչ։
Պատմամշակութային կառույցներ
Գյուղում կար եկեղեցի։ Անբեկի շրջակայքում պահպանվել էին հին եկեղեցու ավերակներ և գերեզմանոց ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Պսևդոպանաքս հաստատերև
Պսևդոպանաքս հաստատերև, արալիազգիների ընտանիքի, պսևդոպանաքների ցեղի բույս։
Նկարագրություն
Ծառ է 6—15 մ բարձրությամբ։ Տերևների ձևը, կապված բույսի զարգացման փուլերի հետ, խիստ փոփոխական է։ Սերմնաբույսերի տերևները ձվաձև նշտարաձև են, խոշորաբլթակ, 2,5—5 սմ երկարությամբ։ Հաջորդ հասակային փուլում ամբողջական են, նեղ թրանման, փշատամնաեզր, 45—90 սմ երկարությամբ և 2,5—5 սմ լայնությամբ։ Այդ ժամանակ բունը ուղիղ է, չճյուղավորվող։ Հաջորդ հասակային փուլը բնորոշ է բնի ճյուղավորությամբ և բարդ թաթանման, 3—5 անդամանի տերևների առաջացմամբ։ Հասուն բույսի տերևները դարձյալ ամբողջական են, նշտարաձև, 7,5—20 սմ երկարությամբ և 2,5—3,5 սմ լայնությամբ։ Ծաղիկները մանր են, կանաչավուն, հավաքված 7,5—10 սմ տրամագծով ծայրային բարդ հովանոցներում։ Պտուղը գնդաձև է, սև, մոտ 0,8 սմ տրամագծով։ Էկոլոգիական խումբը՝ I: Մշակության հավանական ։
Կիրառություն
Աչքի է ընկնում դեկորատիվ բարձր հատկություններով։
(6072) Հուգհուդտ
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,150735 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 3,0864 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2151 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 2042,75 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,176233 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 9,14° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1971 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Կոռնելիս վան Հաուտենի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Ինգրիդ Հաուտեն-Գրունենվելդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Թոմ Գերելսի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Վլադիմիր Կուզնեցով
Վլադիմիր Կուզնեցով (Влади́мир Никола́евич Кузнецо́в, ), ռուս դիվանագետ, արտակարգ և լիազոր դեսպան։
Բանվիլ սյուր Աժոն
Բանվիլ սյուր Աժոն (Banneville-sur-Ajon), համայնք Ֆրանսիայի Ստորին Նորմանդիա մարզի Կալվադոս գավառում ։
Վլադիմիր Կուզնեցով
Կենսագրություն
1958 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը։
1958 թվականից զբաղվում է դիվանագիտական գործունեությամբ։
Բանվիլ սյուր Աժոն
Բնակչությունը 2010 թվականի դրությամբ կազմում է 379 մարդ, բնակչության խտությունը` 67.32 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 5.63 կմ² տարածք։
Վլադիմիր Կուզնեցով
Կենսագրություն
1976 թվականից աշխատել է Իրաքում ԽՍՀՄ դեսպանատան հյուպատոսական բաժնի ռեֆերենտ, քարտուղար։ 1961 թվականից մինչև 1964 թվականը եղել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության երկրորդ Աֆրիկյան բաժնի ատտաշե, երրորդ քարտուղար։ 1964-1970 թվականներին աշխատել է ԽՍՀՄ փոխարտգործնախարարի քարտուղարության երկրորդ, առաջին քարտուղար։ 1970-ից մինչև 1971 թվականը եղել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Երկրորդ Եվրոպական բաժնի առաջին քարտուղար։ 1971-1974 թվականներին Նիդեռլանդներում եղել է ԽՍՀՄ դեսպանատան առաջին քարտուղարը։
Բանվիլ սյուր Աժոն
2017 թվականի հունվարից Սեն Անյան լը Մալերբ համայնքի հետ միասին հանդիսանում է Մալերբ սյուր Աժոն համայնքի մաս։
Վլադիմիր Կուզնեցով
Կենսագրություն
1974-1976 թվականներին եղել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության դիվանագիտական ակադեմիայի լսորդ։ 1977-1981 թվականներին եղել է Բելգիայում ԽՍՀՄ դեսպանության առաջին քարտուղար, խորհրդական, իսկ 1981 թվականից մինչև 1983 թվականն Անտվերպենում ԽՍՀՄ գլխավոր հյուպատոս։ 1983 թվականից եղել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության առաջին եվրոպական բաժնի փորձագետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Բանվիլ սյուր Աժոն
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 220 կմ արևմուտք, Կան քաղաքից` 20 կմ հարավ-արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 268 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 202-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 66։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 75,4 %։ 202 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 183 անձ (97 տղամարդ և 86 կին)։ Գործազուրկ են եղել 19 անձ (10 տղամարդ և 9 կին)։ 66 անաշխատունակներից 23-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 31-ը` թոշակառուներ, իսկ 12-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Յան Հուսի հուշարձան (Պրահա)
Յան Հուսի հուշարձան (Pomník mistra Jana Husa), հուշարձան, որը գտնվում է Չեխիայի Հանրապետության մայրաքաղաք Պրահայի հին քաղաքի հրապարակում։ Հսկայական այս հուշարձանը նվիրված է չեխական ռեֆորմացիայի մաս կազմող հուսական և բողոքականական շարժումներին, որոնց կրողները շուրջ 200 տարի շարունակում են իրենց քարոզչությունն անգամ Յան Հուսի ողջակիզումից հետո՝ մինչև Երեսնամյա պատերազմի շրջանակներում տեղի ունեցած Սպիտակ լեռան ճակատամարտը։
Հուշահամալիրի մեջ ներառված է նաև մի երիտասարդ մոր արձան, որը խորհրդանշում է չեխական ազգային վերածնունդը։ Հուշարձանն այնքան մեծ է, որ հեղինակը՝ Լադիսլավ Շալոուն, այն անձամբ նախագծել է իր սեփական առանձնատանը, որտեղից էլ այն տեղափոխվել է հրապարակ։
Հուշարձանը կանգնեցվել է 1915 թվականին՝ չեխ ռեֆորմիստական շարժման հիմնադիր Յան Հուսի նահատակության 500-րդ ամյակի կապակցությամբ։ Այն կառուցվել է հանրային նվիրատվությունների միջոցով։
Հիշատակ
Չեխիայի մայրաքաղաքի սրտում գտնվող այս հուշահամալիրը նվիրված է այս երկրի պատմության ամենաականավոր դեմքերից մեկին՝ Յան Հուսին։ Վերջինս 14-րդ դարի ազդեցիկ կրոնական մտածող էր, բարեփոխիչ և փիլիսոփա։ Իր ստեղծագործություններում նա հաճախակիորեն քննադատում էր կաթոլիկ եկեղեցու գաղափարական-բարոյական անկումը։
Խորհրդանշանակություն
Կարճ ժամանակահատվածում Բոհեմիայում և Պրահայի շրջակայքում գտնվող մյուս շրջաններում Յան Հուսը սկսում է ասոցացվել ճնշող վարչակարգի դեմ ուժի խորհրդանիշ։ Չեխիայում բռնկված ռեֆորմացիայի շարժումը մտահոգությունների տեղիք է գալիս Եվրոպայի քրիստոնեական տերությունների համար․ Բոհեմիայի թագավորության նկատմամբ առավել թշնամական էր տրամադրված հատկապես Հաբսբուրգների կաթոլիկ կայսրությունը, որն ամեն կերպ ցանկանում էր չեխական հողերը տեսնել սեփական ազդեցության ոլորտում։
Եվ սա է պատճառը, որ Յան Հուսը հաճախ դիտարկվում է նաև որպես հակահամբսբուրգյան շարժման խորհրդանիշ։ 1918 թվականին՝ Ավստրիական կայսրությունից անկախանալուց հետո, չեխերը հանիդիսավոր կերպով կանգնեցնում են Սուրբ Երրորդության զորասյունը՝ Յան Հուսի հուշարձանի հարևանությամբ։
1940-1980-ական թվականներին Հուսի հուշարձանի մոտ նստացույց կազմակերպելը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո Չեխոսլովակիայում հաստատված կոմունիստական վարչակարգի նկատմամբ անվստահություն և հակակրանք արտահայտելու ընդունված ձևաչափ էր։
Հուշարձանը վերակառուցվել է 2007 թվականին ։
Գրականություն
Կատեգորիա:Պրահայի մշակույթ Կատեգորիա:Չեխիայի տեսարժան վայրեր
Միրոլյուբովկա (գյուղ, Կրասնոգվարդեյսկի շրջան)
Միրոլյուբովկա (Миролюбівка, Kence), գյուղ Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոգվարդեյսկի շրջանում։ Բնակավայրը նախկինում նաև անվանվել է Կենջե։
2001 թվականի տվյալներով Միրոլյուբովկա գյուղում բնակվում էր 795 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Ղրիմի Ինքնավար Հանրապետության Կրասնոգվարդեյսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Քեթրին Ռոլզ
Քեթրին Ռոլզ (Katherine Louise Rawls,), ամերիկացի ջրասուզորդ և լողորդ, ամառային օլիմպիական խաղերի եռակի հաղթող, որպես օդաչու մասնակցել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին ։
Կենսագրություն
Քեթրին Ռոլզը ծնվել է 1917 թվականին Նեշվիլ քաղաքում։ Երկու տարեկանից սկսել է լողալ, յոթ տարեկանից զբաղվել է ջրացատկով։ Նրա քույրերը՝ Դորոթին, Էվելին և Պեգին և եղբայր Սոնին, նույնպես զբաղել են ջրացատկով և ելույթ են ունեցել հանդիսատեսի առջև, մասնակցել պատանեկան մրցումներին։
1931 թվականին Ռոլզը հաղթեող է ճանաչվել ԱՄՆ-ի լողի ազգային առաջնությունում։ ​​300 մետր անհատական վազքում նա իրենից ետ է  թողել չեմպիոնուհի Էլեոնորա Հոլմին և սահմանել նոր համաշխարհային ռեկորդ։
1932 թվականի Լոս Անջելեսում տեղի ունեցած ամառային Օլիմպիական խաղերում Ռոլզը ջրացատկի երեք մետրանոց ցատկահարթակից զիջել է Ջորջիա Քոուլմենին և նվաճել արծաթե մեդալ։ Հետագա 200 մ բրասի որակավորման փուլից Քեթրին Ռոլզը դուրս է մնացել։
Քեթրին Ռոլզը ԱՄՆ֊ի սիրողական մարզական միության մրցումներում 33 անգամ զբաղեցրել է առաջին տեղը։ Նա 18 ազգային ռեկորդ է սահմանել խառը, բրաս և ազատ լողերի ոճերում։
Ասսոշեյթեդ պրես ԱՄՆ–ի խոշորագույն տեղեկատու գործակալութան կողմից 1937 թվականին Ռոլզը ճանաչվել է տարվա մարզիկ։
1939 թվականին Քեթրինը հեռացել է լողից, սակայն մասնակցել է 1948 թվականի ամառային օլիմպիական խաղերին և զբաղեցրել չորրորդ տեղը։ 1965 թվականին նրա անունն ընդգրկվել է Լողի համաշխարհային փառքի սրահում։
Անձնական կյանք
1938 թվականի մայիսի 18-ին Ռոլզն ամուսնացել է օդաչու Թեոդոր Հ. Թոմփսոնի հետ և ստացել օդաչուի կրթություն ։
Ռոլզը 20 տարի աշխատել է որպես լողի մարզիչ Արևմտյան Վիրջինիա նահանգի «Greenbrier» հյուրանոցում։ Նա մահացել է քաղցկեղից, 1982 թվականին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի լողորդներ Կատեգորիա:Կին օդաչուներ Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ Կատեգորիա:Բնօրինակում անաղբյուր հոդվածներ
Առնջիկ (Բուլանըխի գավառ)
Առնջիկ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Բուլանըխի գավառակում։ Գտնվում էր Մշո դաշտի արևելյան մասում։
Պատմություն
Գյուղն ավերվել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին։
Բնակչություն
XX դարի սկզբին ուներ 63 տուն հայ բնակիչ։
Տնտեսություն
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը անասնապահություն, այգեգործություն և հողագործությունն էր։
Պատմամշակութային կառույցներ
Առնջիկն ուներ եկեղեցի։
Հասարակական կառույցներ
Գյուղում կար նախակրթական վարժարան ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
Աստերոիդների ցանկ (28401-28500)
Աստերոիդների ցանկ (28301-28400) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (28501-28600)
Ալկորկոն
Պատմություն
Քաղաքը հիմնվել է 1208 թվականին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մադրիդ ինքնավար համայնքի բնակավայրեր
Լայքոմինգ շրջան (Փենսիլվանիա)
Լայքոմինգ շրջան (Lycoming County), ԱՄՆ Փենսիլվանիա նահանգի 67 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 3.222 կմ² է, բնակչությունը՝ 116.111 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Ուիլյամսպորտ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1795 թվականին։
Կատեգորիա:Փենսիլվանիայի շրջաններ
Գիդեոնը ապստամբում է
«Գիդեոնը ապստամբում է»  (անգլ. Gideon Rises) — սա ամերիկյան  «Գրավիտի Ֆոլսի»  մուլտիսերիալի առաջին եթերաշրջանի 20-րդ  սերիան է։
Սյուժե
Գիդեոն Գլիֆուլը Հրաշալիքների Տնակը վերցրեց իր հսկողության տակ՝ Պայնսի ընտանիքին ստիպելով տեղափոխվել Զուսի տատիկի տուն։ Ասուլիսի ընթացքում Գիդեոնը հայտարարում է իր այն մտադրության մասին, որ «Հրաշքների տնակը» վերածի  իր անձնական «Գիդեոնլենդ» զվարճանքի այգի, որը Պայնսի ընտանիքը տեսնում է հեռուստատեսությամբ։ Չկարողանալով համոզել քաղաքին Գիդեոնի իրական մտադրությունը, Մեյբլը անհանգսատնում է այն մասին, թե որտեղ են նրանք պատրաստում կանգնել, եթե չվերադարձնեն Հրաշքների Տնակը։ Այդ ժամանակ Հրաշքների Տնակում Գիդեոնը հորը բացահայտում է իր գրքի իրական էությունը, պատմության մեջ ասվում է, որ այն գրված է եղել հին ժամանակներում  անհայտ հանճարեղ  հեղինակի կողմից, ով  իմացել էր Գրավիտի Ֆոլսի գաղտնիքները, այն գաղտնիքները, որոնք  շատ հրաշալի էին  մեկ մարդու համար, և թաքցրել էր գրքերն այնտեղ, որտեղ դրանք  ոչ ոք չէր կարող գտնել, և գիտեր, որ երբ գրքերը հավաքվեն մի տեղ, դա կհանգեցնի «անհավանական իշխանության» դարպասին։ Սակայն նա չգիտի, որ գոյություն ունի երեք գիրք, այլ ոչ թե երկու։ Գիդեոնը ասում է, որ գրքի գաղտնաբառերը և քարտերը ստիպեցին նրան հավատալ, որ մյուս գիրքը պահված է Հրաշքների Տնակի մեջ։
Այդ ժամանակ Դիփերը և Մեյբլն ասում են, որ նրանք հաջորդ ավտոբուսով գնում են Գրավիտի Ֆոլսից։ Իրենց երրորդ օրագրի խորհուրդներով նրանք շուտով նախագիծ կազմեցին, այն է՝ հավաքել թզուկներին, որոնք փորձում էին փախցնել Մեյբլին ամռան սկզբին, որպեսզի փորձեն վերադարձնել տնակը, բայց թզուկներին կանգնեցրեց Գիդեոնի սուլիչը։ Երբ թզուկները բռնում են Դիփերին և Մեյբլին, Դիփերը գցում է երրորդ օրագիրը, և Գիդեոնը վերցնում է այն։ Դրանից հետո Դիփերը և Մեյբլը քաղաքից հեռանում են  ավտոբուսով։ Վերադառնալով Հրաշքների Տնակ, Գիդեոնը շատ ուրախ էր քանի, որ ստացել էր օրագիրը, որը գողացել էր Դիփփերից, մինչև չի հայտնաբերում, որ այդ օրագիրը  №3-ն է։ Ենթադրելով, որ Դիփփերը փորձում է առաջինը հեռանալ քաղաքից, Գիդեոնը վերցնում է հսկա երկվորյակ-ռոբոտին և գնում է նրանց ավտոբուսի հետևից։
Հետևելով Գիդեոն -բոտին՝ Դիփերը և Մեյբլը ավտոբուսի վարորդին՝ Զուսին, հրամայում են փախչել։ Գիդեոնը հետապնդում է ավտոբուսին և նրանց ժայռի եզրին է հասցնում։ Դիփփերն ու Մեյբլը փախչում են ավտոբուսից, բայց Գիդեոնը նրանց հասցնում է  անկյուն։ Գիդեոնը բռնում է Մեյբլին և Դիփփերին մի կողմ է նետում՝ ծրագրելով  ղեկավարել Գրավիտի Ֆոլսը թագուհի Մեյբլի հետ։ Դիփփերը  թռչում է Գիդեոն-բոտի ժայռից, որտեղ նա և Գիդեոնը սկսում են կռվել, ավելին՝ Դիփփերը հաղթում է Գիդեոնին։ Սակայն բոտը կորցնում է հավասարակշռությունը և ընկնում է կամրջից, բայց Մեյբլին և Դիփփերին փրկում է Մեյբլի կեռը։ Մեծ բազմությունը է շրջապատում ռոբոտին, որոնց Գիդեոնը խաբում է, թե Դիփփերը և Մեյբլը փորձում էին սպանել նրան։ Երբ ոստիկանությունը պատրաստվում է ձերբակալել Դիփերին ու Մեյբլին, հայտվում է Սթենը և ցույց է տալիս, որ Գիդեոնը  խաբեբա է, նա օգտագործում է թաքնված տեսախցիկները քորոցների մեջ, որոնց բաժանում է, որպեսզի լրտեսի տեղացիներին։ Ոստիկանությունը ձերբակալում է Գիդեոնին, և Սթենը նրանից վերցնում է գործը և №2 օրագիրը։ Պայնսները վերադառնում են Հրաշքների տնակը և սկսում են դասավորել իրերն իրենց սենյակում, երբ Սթենը գնում է նրանց ստուգելու։ Դիփփերն ու Մեյբլը ասում են Սթենին, որ նրանք զրուցել են, և ուզում են Սթենին ցույց տալ օրագիրը, ասելով, որ վերջապես վստահում են նրան։ Սթենը ծիծաղում է, կարդալով այն ամենը, ինչը ասում էին նրան երկվորյակները, և գիրքը կարդալով  ընդունում է արդյունքը։
Ավելի ուշ նույն գիշերը Սթենը վերցնում է №3 օրագիրը և հետո բացում է Հրաշքների Տնակի  թաքնված մուտքը։ Նա մտնում է գաղտնի լաբորատորիա  և իջնում է վերելակով։ Հասկանալով,որ իրեն է պատկանում №1 օրագիրը, նա երեք գրքերը  դնում է միասին,  Նա օգտագործում է էջերի կոդերը, որպեսզի ակտիվացնի մեքենան։ Դրվագի վերջում ն ուղակի ասում է. «Գնացի՛նք»
Գաղտնագրությունը
Գաղտնագրությունը 18-5-22-5-18-19 20-8-5 3-9-16-8-5-18-19 վերծանվում է A1Z26 ծածկագրով՝ ինչպես. SEARCH FOR THE BLINDEYE (հայ. Փնտրել կույր աչքը)։
Քննադատների ակնարկներ
«Գիդեոնն ըմբոստանում է» սերիան թողարկվել է 2013 թվականի օգոստոսի 2-ին որպես «Գրավիտի Ֆոլսի» առաջին եթերաշրջանի վերջին սերիա և ԱՄՆ-ում ձեռք է բերել  3,2 միլլիոն հանդիսատես ։ Դրվագը արժանացել է Golden Reel Award անվանակարգի մրցանակի՝ Լավագույն հնչյունային մոնտաժ կատեգորիայում. Ձայնային էֆեկտներ, Ֆոլի, երկխոսություններ և անիմացիա ADR հեռուստատեսությունում ։ The A.V. Club-ը այս սերիային տվել է «А» գնահատական՝ եզրակացնելով. «Ոչ մի կես ժամ չի հաջողվել անփոփել այն բոլոր խնդիրները, որոնք բարձրացրել են Գրավիտի Ֆոլսի այս եթերաշրջանում, բայց այս դրվագը ցուցադրում է իմանալու տպավորիչ ունակությունները, որ հարցերին է պետք պատասխանել։ Եվ ամենամեծ հարցը, որին նա պատասխանում է, իրականում նույնիսկ ռադարների վրա չի հայտնվում մինչ դրվագի վերջին րոպեները, երբ Սթենը վերջապես ցույց է տալիս, թե ինչպես  նա բոլորին  այդքան ստել այս ընթացքում։ Ալեքս Հիրշը ճշգրիտ նկարագրում է Սթենի արձագանքը այն մասին, որ իրեն ներկայացրել են Դիփփերի օրագիրը, քանի որ նա չի կարող ամբողջովին թաքցնել իր նախնական անկեղծ հուզմունքը, նախքան մոռացված քողարկությանը վերադառնալը։ Դեռ ամբողջովին պարզ չէ, թե սա ուր է տանում, բայց ներկայացումը կարծես պատրաստվում է անդառնալիորեն փոխվել»։
Բջջակորիզ
Բջջակորիզ կամ կորիզ, բջջի կարևոր կառուցվածքային մասը, որտեղ պահպանվում, վերարտադրվում և հաջորդ սերնդին է փոխանցվում ժառանգական ինֆորմացիան։ Բջջակորիզը համարվում է նաև բջջում նյութափոխանակության կարգավորման և բոլոր օրգանոիդների կենսագործունեության հսկողության կենտրոն ։
Հայտնագործումը
Հավանաբար բջջակորիզի հնագույն նկարագրությունը Անտոնի Վան Լևենհուկինն (1632-1723) է, ով 1719 թ. ուսումնասիրելով սաղմոն ձկան էրիթրոցիտները նկարագրեց նաև այդ բջիջների կորիզները։ Ի տարբերություն կաթնասունների էրիթրոցիտների, ձկների էրիթրոցիտները պահպանում են կորիզները։ Ավելի մանրակրկիտ նկարագրություն տվեց բուսական բջիջները ուսումնասիրող շոտլանդացի գիտնական Ռոբերտ Բրաունը 1831 թ., իսկ կենդանական բջիջներում կորիզներն առաջին անգամ նկարագրեց Թեոդոր Շվանը 1838 թ.։ §Կորիզ¦ հունարեն-§Կարիոն¦, լատիներեն-§նուկլեուս¦, այդտեղից էլ կորիզի անգլերեն անվանումը՝ §nucleus¦ :
Բաղադրություն
Ֆիզիկոքիմիական տեսանկյունից, բջջի կորիզն ունի ավելի խիտ կոլոիդ լուծույթ, քան ցիտոպլազման։ Քիմիական բաղադրությամբ կորիզը խիստ տարբերվում է բջջի մյուս բաղադրամասերից և պարունակում է՝
Բջջի գրեթե ամբողջ ԴՆԹ-ն՝ 99%, կենտրոնացված է կորիզում, որտեղ նա սպիտակուցների հետ առաջացնում է բարդ միացություն՝ դեզօքսիռիբոնուկլեոպրոտեիդ ։
Չերետո Լոմելինա
Չերետո Լոմելինա  (Ceretto Lomellina), կոմունա Իտալիայի Լոմբարդիա մարզի Պավիա գավառում ։ Բնակչության թիվը կազմում է 211 մարդ 2008 թվականի մարդահամարի տվյալների, բնակչության խտությունը կազմում է 30 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է՝ 7 կմ² տարածք։ Հեռախոսի կոդ՝ 0384։ Փոստային ինդեքս՝ 27030։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության աճ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Պավել Կուզնեցով
Պավել Կուզնեցով (Па́вел Мара́тович Кузнецо́в, ), ռուս դիվանագետ։ Արտակարգ և լիազոր դեսպան։
Կենսագրություն
1980 թվականին ավարտել է ԽՍՀՄ արտաքին գործերի նախարարության Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանը։
1980 թվականից զբաղվում է դիվանագիտական գործունեությամբ։
Անձնական կյանք
Ամուսնացած է, ունի երկու որդի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դիվանագետներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Խորհրդային դիվանագետներ Կատեգորիա:Ռուս դիվանագետներ Կատեգորիա:Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Բարեկամության շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան)
Աստերոիդների ցանկ (209101-209200)
Աստերոիդների ցանկ (209001-209100) * Աստերոիդների ցանկ * Աստերոիդների ցանկ (209201-209300)
Սիմսկի
Սիմսկի (Симский, Эҫем), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարմասկալինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 35 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Կարմասկալինսկի շրջանի բնակավայրեր
Վյազովկա (գյուղ, Ռոսլավլսկի շրջան)
Վյազովկա (Вязовка), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 18 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի բնակավայրեր
Մակ-Քին շրջան (Փենսիլվանիա)
Մակ-Քին շրջան (McKean County), ԱՄՆ Փենսիլվանիա նահանգի 67 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 2.549 կմ² է, բնակչությունը՝ 43.450 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Սմեթպորտ բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1804 թ.։
Կատեգորիա:Փենսիլվանիայի շրջաններ
Ֆրանչեսկո Լանդինի
Ֆրանչեսկո Լանդինի կամ Լանդինո (Francesco Landini, ), իտալացի կոմպոզիտոր, բանաստեղծ, երգիչ, երգեհոնահար, իտալական Արս նովա () կոմպոզիցիոն նոր տեխնիկայի խոշոր կոմպոզիտոր։
Կենսագրություն
Վազարիի սխալ վկայության համաձայն երկար ժամանակ Լանդինիի հայրը համարվել է նկարիչ Յակոպո դել Կազենտինոն՝ Ջոտտոյի աշակերտը։ Լադինին 6 տարեկանում կորցրել է տեսողությունը ջրծաղիկ հիվանդության պատճառով։ Հետագայում ստացել է Չիեկո (Chieko - կույր մարդ) մականունը։ Բացի այդ, նրա ժամանակակիցները նրան անվանել են Ֆրանչեսկո դելի Օրգանի (Francesco degli Organi), քանի որ նա կարողացել է վարպետորեն երգեհոն նվագել, նորոգել և կարգավորել այն ։
Լանդինիի կենսագրությունը մեզ է հասել Ֆիլիպո Վիլանիի հեղինակած «Ֆլորենցիա քաղաքի սկզբի գիրքը և հայտնի քաղաքացիներ» () երկհատոր տարեգրության շնորհիվ։ Ըստ այդ վկայության Լանդինին սկսել է վաղ հասակում է երաժշտություն ուսումնասիրել, որպեսզի «ինչ-որ չափով մխիթարություն գտնի՝ մեղմի հավերժական գիշերվա սարսափը»։ Նրա երաժշտական զարգացումը ընթացել է հիանալի արագությամբ և զարմացրել շրջապատին բազմաթիվ գործիքների կառուցվածքի մասին իր գերազանց գիտելիքներով (այնպես, ասես աչքով տեսած լիներ), որոնց շնորհիվ նա կատարելագործել և նոր տեսակներ է հորինել։ Տարիների ընթացքում Ֆրանչեսկո Լանդինին գերազանցել է բոլոր իր ժամանակակից երաժիշտներին, ովքեր ապրում էին Իտալիայում։ Լանդինին ստացել է բազմակողմանի հումանիտար կրթություն։ Նա գիտեր քերականություն, փիլիսոփայություն, պոեզիա, աստղագուշակություն։ Կոմպոզիտորը երաժշտություն է սովորել Ֆլորենցիայի վարպետներից ։
Չնայած այն հանգամանքին, որ Լանդինին դեռ կոմպոզիտոր չէր, սակայն թագադրվել է որպես Կիպրոս կղզու արքայական բանաստեղծ: Նրա կյանքն ու ստեղծագործությունն առաջին հերթին կապված են Ֆլորենցիայի հետ, որտեղ նա ծառայում էր որպես քահանա և աշխատում էր որպես Սան Լորենցո եկեղեցու երգեհոնահար։ Նրա ստեղծագործությունները, որոնք մարմնավորում են այդ ժամանակի հումանիզմը,  ընդարձակությունն ու էկլեկտիզմը, արտացոլում են կրոնական և աշխարհիկ երաժշտության ստեղծման ավանդույթները ։
Ճանաչում
Լանդինիի համբավն 1380-ական թվականներին արդեն խավարեցրել էր իտալացի իր բոլոր ժամանակակիցների հաջողությունները։ 15-րդ դարի սկզբին կազմած ձեռագրերի ժողովածուն (Codex Faenza) ներառում է Յակոբո Բոլոնսկիի 23, Ջովանի Ֆլորենցկիի 19 (Giovanni da Firenze), Մագիստր Պիերոյի (Maestro Piero) 9, Գերալդերո Ֆլորենտիսկոյի (Gherardello da Firenze) և Դոնատա Ֆլորենտիսկոյի  (Donato da Cascia) 5, Բարտոլինո Պադուանսկի  (Bartolino da Padova) 2 ստեղծագործություններ, իսկ Լանդինիի 86 կոմպոզիցիաներ։
Հայտնի է, որ Ֆլորենցիայում Լանդինին շատ է շփվել բանաստեղծների հետ, երաժշտություն է գրել Ֆրանկո Սակետտիի տեքստերի հիման վրա։ Նա ինքն էր գրում պոեզիա, մասնակցում փիլիսոփայական քննարկումներին: Այս կապակցությամբ հետաքրքիր հատված է Ջnվանի Գերարդիի «Ալբերտի դրախտային վիլայից» վեպը, որը պարունակում է ինչպես վերլուծություններ, այնպես էլ քաղվածքներ ականատեսի վկայություններից։ Այդ վկայություններում նկարագրված են իրադարձություններ, որոնք թվագրվում են1389 թվականին ։
Վեպում հիշատակվում են նաև Բարդոլինո Պադուանացու և Նիկոլո Պերուջիացու անունները (Niccolò da Perugia), ինչը պատմածին հաղորդում է կոնկրետություն ու հավաստիություն։