cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Քորվինուսի գրադարան
Գրադարանի հետագա ճակատագիր
1862 թվականին Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիայի պատվիրակության անդամները ապարանքում հայտնաբերեցին երբեմնի խոշոր հավաքաւծուի վերջին մնացորդները՝ 39 օրենսգիրք։ Աբդուլ Ազիզ սուլթանի թույլտվությամբ նրանց մի մասը նվիրաբերվեց Ավստրո-Հունգարական կառավարությանը և վերադարձվեց Բուդապեշտ։ Մնացած օրենսգրքերը Աբդուլ Համիդ II-ի կողմից վերադարձվեցին 1877 թվականին ։
Ներկա ժամանակ
Ներկայումս Մատյաշ Քորվինուսի թագավորի գրադարանից ճշգրտորեն նույնականացված է 216 օրենսգիրք ։ Ավելի շատ հավաքածուներ պահպանվում են Հունգարիայում. խոշորագույնը Սեչենիի անվան ազգային գրադարանում է Բուդապեշտի թագավորական պալատում` 36 գիրք, և Բուդապեշտի համալսարանի գրադարանում` 14 գիրք։ Հունգարիայում ընդհանուր առմամբ պահպանվում է 54 օրենսգիրք ։ Ավստրիայի ազգային գրադարանում պահվում է 39 հատոր ։ Մեծ հավաքածու գոյություն ունի Իտալիայի Լաուրենցիանայի գրադարանում` 32 հատոր, ինչպես նաև Էստեի գրադարանում Մեդոլլայում` 15 գիրք ։ Գերմանիայում 8 օրինակ պահպանվում է Բավարիայի պետական գրադարանում և էլի 9-ը՝ Հերցոգ Ավգուստի գրադարանում Վոլֆենբյուտտելում ։ Ֆրանսիայում 7 հատոր պահվում է Ֆրանսիայի ազգային գրադարանում ։ Մնացած պահպանված օրենսգրքերը գտնվում են Բելգիայի, Անգլիայի, Թուրքիայի և ԱՄՆ-ի տարբեր հավաքածուներում ։
Հունգարիայում Սեչենիի անվան ազգային գրադարանը իրականացնում է Քորվինուսի գրադարանի վիրտուալ վերակառուցման նախագիծ թվայնացված տեսքով ։
Իմ խելահեղ կյանքը
Իմ խելահեղ կյանքը (Mi Vida Loca, My Crazy Life), 1993 թվականի ամերիկական դրամա ֆիլմ` նկարահանված ռեժիսոր Էլլիսոն Անդերսի սեփական սցենարի հիման վրա։ Ոչ մեծ դերով ֆիլմի առաջնելույթը կատարել է մեքսիկացի դերասանուհի Սալմա Հայեկը։
Սյուժե
Ֆիլմը պատմում է երկու երիտասարդ կանանց պատմություն, ովքեր ապրում են իսպանախոս տարածքում` Լոս Անջելեսում, ավազակների, թմրանյութերի և դավաճանության աշխարհում։ Մուսին և Տխուր աղջիկը մտերիմ ընկերուհիներ են, ովքեր մեծացել են Էխո-Այգում` լի ավազակներով և այսքան ժամանակ նրանք` երկու ընկերուհիները հավատարիմ են մնացել միմյանց։ Սակայն, այն բանից հետո, երբ Տխուր աղջիկը հղիացավ Մուսիի ընկերոջից (ում քիչ հետո սպանեց թմրավաճառ Էռնեստոն), նրանց ընկերության վերջը եկավ։ Բայց դաժան միջավայրում նրանք պետք է ընկերուհիներ մնային, չնայած դավաճանության, որպեսզի ապրեին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1993 ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Լոս Անջելեսում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոս Անջելեսում Կատեգորիա:1990-ականների դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան անկախ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան դետեկտիվ ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական դետեկտիվ ֆիլմեր
Հիրիկ ցանցանման
Հիրիկ ցանցանման, հիրիկազգիների ընտանիքին պատկանող բազմամյա բույս։
Տարածում
Հանդիպում է Եղվարդում, Ավանում, Սևանում, Ջրվեժում, Գողթում, Գեղարդում և Արարատյան դաշտի նախալեռնային շրջաններում։
Աճման պայմաններ
Ցանցանման հիրիկը պահանջկոտ չէ աճման պայմանների նկատմամբ։ Լուսասեր է, սակայն աճում է նաև ստվերոտ վայրերում, բավականին ցրտադիմացկուն և շոգադիմացկուն է։ Լավ է աճում սննդանյութերով աղքատ, քարքարոտ, թեթև ավազային հողերում։
Նշանակություն
Օգտագործվում է հիմնականում ծաղկադեկորատիվ ձևավորումների՝ քարապարտեզների, ալպինարիաների, ծաղկային օջախների ձևավորման համար։
Գրականություն
Կատեգորիա:Հիրիկազգիներ
Ատրանի
Ատրանի (Atrani), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Կամպանիա մարզում՝ Սալեռնո գավառում ։ Բնակչությունը ըստ 2008 թվականի մարդահամարի տվյալերի կազմում է 965 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 5000 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 0,20 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 84010, հեռախոսային կոդ՝ 089։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ինոկենտիշկա
Ինոկենտիշկա (Инокентишка), գետ Կամչատկա թերակղզի, Ռուսաստանում։ Գետի երկարությունը 21 կմ։ Թափվում է Կամչատկա գետի ձախ ափին՝ 216 կմ հեռավորության վրա։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Յոստ Գիպերտ
Յոստ Գիպերտ (Jost Gippert, ), գերմանացի լեզվաբան և կովկասագետ, համեմատական լեզվաբանության պրոֆեսոր Ֆրանկֆուրտի՝ Յոհան Վոլֆգանգ Գյոթեի անվ. համալսարանի Էմպիրիկ լեզվաբանության ինստիտուտում, ինչպես նաև մի շարք մենագրությունների ու հոդվածների հեղինակ ։
Կենսագրություն
1972 թվականին ավարտել է Էսսեն-Ալթենէսսենի Լայբնից գիմնազիան։ 1972-1977 թթ. ուսանել է համեմատական լեզվաբանություն, հնդկագիտություն, ճապոնագիտություն և սինոլոգիա (չինագիտություն) Մարբուրգի համալսարանում և Բեռլինի ազատ համալսարանում (Freie Universität) ։ Ուսումն ավարտելուց հետո ստացել է դոկտորի աստիճան հնդեվրոպական լեզուներում դերբայական կառույցների շարահյուսության մասին իր աշխատությամբ։ 1977-1990 թթ. զբաղեցրել է տարբեր գիտական և դասախոսական պաշտոններ Բեռլինում, Վիենայում և Զալցբուրգում։ 1991 թվականին ձեռք է բերել դոցենտի աստիճան (Habilitation)՝ որպես գիտահետազոտական ընթերակա Բամբերգի համալսարանի արևելագիտական համակարգչային լեզվաբանության բաժնում։ Աշխատության թեման հայերենում և վրացերենում իրանական փոխառություններն էին։ Յ. Գիպերտը 1994 թվականից սկսած դասավանդում է համեմատական լեզվաբանություն Ֆրանկֆուրտի Գյոթեի անվան համալսարանում։ 1996 թվականից նա նաև Գելաթիի գիտությունների ակադեմիայի դրսեկ անդամ է, իսկ 2007 թվականից անդամակցում է նաև Բեռլին-Բրանդենբուրգյան գիտությունների ակադեմիայի «Լեզու» կենտրոնին։
1997 թվականին արժանացել է Թբիլիսիի Սուլխան Սաբա-Օրբելիանիի համալսարանի պատվավոր պրոֆեսորի, իսկ 2009 թվականին Իվանե Ջավախիշվիլիի համալսարանի (Վրաստան), ինչպես նաև 2013 թվականին Բաթումիում Շոթա-Ռուսթավելիի համալսարանի (Վրաստան) պատվավոր դոկտորի կոչումներին։
1994 թվականին Ֆրանկֆուրտի համալսարանում պրոֆեսորի կոչում ստանալուց հետո Յոստ Գիպերտի հետազոտական հետաքրքրություններն ընդգրկում են հնդեվրոպական լեզուների ու նրանց պատմության, ինչպես և լեզվի ընդհանուր տիպաբանության կողքին, նաև Կովկասի լեզուները, որոնք վերջին ժամանակներում նրա ղեկավարության ներքո տարվող մի շարք միջազգային համագործակցական նախագծերի ուսումնասիրության առարկան են։
Որպես համակարգչային լեզվաբան՝ նա 1987 թվականից ցայսօր տնօրինում է իր իսկ հիմնադրած TITUS-նախագիծը, որի նպատակն է հնագույն գրային ավանդություն ունեցող հնդեվրոպական և նրանց հարևան լեզուներով տեքստերի հավաքագրումը էլեկտրոնային տեսքով։ Նրա հետազոտական հետաքրքրությունների շրջանակին են պատկանում պատմահամեմատական լեզվաբանությունը, լեզվի տիպաբանությունը, էլեկտրոնային կորպուսները, լեզուների բազմամեդիալ վավերագրումը, ձեռագրերի էլեկտրոնային վերլուծությունը։
TITUS, ARMAZI և LOEWE
Յոստ Գիպերտը TITUS-նախագծի (Հնդեվրոպական Լեզուներով Տեքստերի և Լեզվական Նյութերի Թեզաուրուս, գերմաներեն՝ Thesaurus Indogermanischer Text- und Sprachmaterialien), հիմնադիրն ու ղեկավարն է (1987 թվականից) ։ Նախագծի նպատակն է հին գրային ավանդությամբ հնդեվրոպական և վերջիններիս հարևանող լեզուներով տեքստերի ամբողջական թվանշային հավաքագրումը։ 1999 թվականին Յոստ Գիպերտը նախաձեռնում է նաև Արմազի (ARMAZI) նախագիծը (Կովկասական լեզուներ և մշակույթներ. Էլեկտրոնային վավերագրում, գերմաներեն՝ Kaukasische Sprachen und Kulturen: Elektronische Dokumentation) ։ Այս նախագիծն ի սկզբանե նպատակ ուներ ստեղծել կովկասյան լեզուներով տեքստերի հնարավորինս ընդգրկուն թվանշային բազա։ Հետագայում նախագիծը ծնունդ է տվել վրացերենի համազգային կորպուսին։ Յոստ Գիպերտը 2010 թվականից ղեկավարում է նաև LOEWE (Գիտական-տնտեսական առաջընթացի խթանման համահեսենյան համագործակցություն, գերմաներեն՝ Landes-Offensive zur Entwicklung Wissenschaftlich-ökonomischer Exzellenz, Ֆրանկֆուրտի և Դարմշտատի համալսարանների, ինչպես նաև Գերմանական բաց թեմի և Գյոթեի անվան թանգարանի համատեղ նախաձեռնությունը) նախագծի շրջանակներում գործող «Թվանշային հումանիտար գիտությունները Հեսենում. Տեքստային կորպուսների համատեղ պարտաստում և վերլուծություն» (գերմաներեն՝ Digital Humanities Hessen: Integrierte Aufbereitung und Auswertung textbasierter Corpora) ծրագիրը։
Ձեռագրերի էլեկտրոնային վերլուծություն
Յոստ Գիպերտը դեռևս իննսունականների կեսերից զբաղվում է արևելյան ձեռագրերի ուսումնասիրությամբ այնպիսի նախագծերի շրջանակներում, որոնք վերաբերում են ձեռագրերի թվայնացմանը (ինչպես, օրինակ, Բեռլինի թուրֆանյան հավաքածուի թոխարական ձեռագրերի) կամ կրկնագրերի (պալիմփսեստ) խմբագրմանը (ինչպես, օրինակ, Սինայի թերակղզուց գտնված կովկասյան ալբաներեն կրկնագրերի)։ Որպես այս գործունեության մի մաս՝ Յոստ Գիպերտը 2009 թվականին հետազոտական այցով անդամակցել է Համբուրգի համալսարանի «Ձեռագրային մշակույթներ» հետազոտական խմբին։ 2013 թվականի առաջին կեսին նա կրկին գիտական այց է կատարում Համբուրգ (որպես այսօր արդեն կայացած այլընտրանքային հետազոտական 950րդ՝ «Ձեռագրային մշակույթները Ասիայում, Աֆրիկայում և Եվրոպայում» բաժնի անդամ), «Ասիայի և Աֆրիկայի ձեռագրային մշակույթների հանրագիտարանի» (“Encyclopedia of Manuscript Cultures of Asia and Africa”), ինչպես նաև «Արևելյան ձեռագրերի համեմատական ուսումնասիրություններ» (“Comparative Oriental Manuscript Studies”) աշխատության խմբագրմանը մասնակցելու համար։
Առցանց կայքեր
Կատեգորիա:Գերմանացի լեզվաբաններ Կատեգորիա:Գերմանացի պրոֆեսորներ Կատեգորիա:Բանասիրական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Կովկասագետներ Կատեգորիա:Մարբուրգի համալսարանի շրջանավարտներ
Սևազգեստ տիկնոջ դիմանկարը (նկար)
«Սևազգեստ տիկնոջ դիմանկարը» (Portrait de femme en noir), ֆրանսիացի գեղանկարիչ, ֆրանսիական իմպրեսիոնիզմի կարկառուն ներկայացուցիչներից Պիեռ-Օգյուստ Ռենուարի նկարներից։ Կտավը հեղինակը վրձնել է 1867 թվականին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են 65 × 55,5 սմ։ «Սևազգեստ տիկնոջ դիմանկարը» ստեղծագործությունը այսօր պահպանվում և ցուցադրվում է Էրմիտաժի թանգարանում (Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսաստան)։
Նկարագիր
«Սևազգեստ տիկնոջ դիմանկարը» կտավում պատկերված է «ռենուարյան կնոջ» տիպիկ կեցվածք. մեծաճարտար գունային լուծումներ՝ հատկապես սևաթույր հանդերձանքի վրձնահարվածներում։ Ռենուարը այս նկարով մոտենում է իր ստեղծագործության գլուխգործոցներից մեկին՝ «Հովանոցներ» կտավին, որտեղ նույնպես սևահանդերձ կանանց է պատկերել։
Պատմություն
«Սևազգեստ տիկնոջ դիմանկարը» ստեղծագործությունը գնել է 1900-ականների սկզբներին մոսկվացի վաճառական և կոլեկցիոներ Սերգեյ Իվանովիչ Շչուկինը։    Հոկտեմբերյան մեծ հեղափոխությունից հետո վերջինիս հավաքածուն ազգայնացվում է, և կտավը այլ նկարների հետ միասին տեղափոխվում է  Մոսկվայի Նոր արևմտյան արվեստի պետական թանգարան, իսկ դրա լուծարումից հետո՝  1948 թվականին նկարը փոխանցվում է  Պետական Էրմիտաժին։  2014 թվականի տարեվերջից ցայսօր «Սևազգեստ տիկնոջ դիմանկարը» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է Սերգեյ Շչուկինի և Մորոզով եղբայրների հիշատակի պատկերասրահում՝ Գլխավոր շտաբի շենքում (407 սրահ) ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1876 նկարներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի արվեստ Կատեգորիա:Կանանց դիմապատկերներ Կատեգորիա:Էրմիտաժի նկարներ
Սապատավոր կետ
Սապատավոր կետ (Megaptera novaeangliae), ջրային կաթնասուն կենդանի։ Կենդանին իր անվանումը ստացել է մեջքի վրա մեծ լողակներ ունենալու պատճառով՝ այդ լողակը նման է սապատի։
Ընդհանուր բնութագիր
Մարմնի ամենամեծ երկարությունը հասնում է 18 մ-ի, իսկ քաշը 45 տ-ի։ Ունի հաստ և փքված փոր, 4 մետրանոց կրծքի լողաթիակներ, որոնց լայնությունը հասնում է 1 մ-ի։ Այս կենդանու աչքերը գտնվում են բերանի անկյունային մասերում։ Նրա մարմինը ծածկված է բազմաթիվ մակաբույծերով, որոնք կուտակվում են գլխի, կոկորդի և պոչի մասերում։
Նրանք ջրի մեջ առաջացնում են ձագարաձև ջրապտույտ, որի ժամանակ հավաքվում են խեցգետնակերպեր։ Սապատավորն բացում է իր ահռելի բերանը և նետվում դեպի կուտակված կերը և այն առնում բերանի մեջ։ Մի քանի անգամ կրկնելուց հետո նա կշտացած հեռանում է որսադաշտից։
Գուրուլա
Գուրուլա, գետ Հայկական լեռնաշխարհում, Եփրատի ավազանում, սրա աջ վտակը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր Կատեգորիա:Եփրատ գետի վտակներ
Գինդես
Գինդես, գետ Հայկական լեռնաշխարհում, Վանա լճի ավազանում։ Հիշատակում են հույն և հռոմեական պատմագիրները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վանա լճի ավազանի գետեր
Ինչեգիտուն
Ինչեգիտուն (Иньчегитун), գետ հյուսիս-արևմուտքում Կամչատկայի երկրամաս՝ Ռուսաստանում։ Գետի երկարությունը 16 կմ է։ Հոսում է Տիգիլսկի շրջանում, Կամչատկայի երկրամասում ։ Թափվում է Օխոտի ծով։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության.
Բոյաճի
Բոյաճի, լեռ Հայկական լեռնաշխարհում, Փամբակի լեռնաշղթայում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայաստանի լեռներ
Աչեռնո
Աչեռնո (Acerno), կոմունա Իտալիայում՝ Կամպանիա մարզի Սալեռնո գավառում ։ Բնակչությունը կազմում է 2013 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 42 կմ մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 72 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 84042, հեռախոսային կոդ՝ 00089։
Առեչնո կոմունային հարևան մունիցիպալիտետներն են՝ Ջիֆոնի Վալլե Պիանան, Մոնտեկորվինո Ռովելլան, Կալաբրիտոն, Սեներկիան, Մոնտելան, Բանոլի Իրպինո և Օլևանո սուլ Տուշանոն։
Քաղաքի հովանավորն է սուրբ Դոնատ Արեցցին։ Քաղաքի օրը նշվում է ամեն տարի օգոստոսի 7-ին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ճտահան մեքենա
Ճտահան մեքենա, ինկուբատոր ( - այստեղ՝ ճտահանել), գյուղատնտեսական թռչունների արհեստական ճտահանումն իրագործող սարք։ Պարզունակ ճտահան մեքենաները՝ հատուկ շինություններ են (օրինակ՝ տաքացված տակառ, վառարան և այլն), հայտնի են եղել արևադարձային երկրներում դեռևս մի քանի հազար տարի առաջ։
Եվրոպայում և ԱՄՆ-ում ճտահան մեքենաները գործածվել են 19-րդ դարից։ Ճտահան մեքենաներում ինկուբացիայի բոլոր պրոցեսները (օդի անհրաժեշտ ջերմաստիճանի ու խոնավության պահպանումը, օդափոխանակությունը, ձվերի շրջումը և այլն) ավտոմատացված են։ Կարող են աշխատել ամբողջ տարին։
Ըստ կառուցվածքի կարող են լինել սենյակային, պահարանային և սեկցիոն տիպերի։ Սենյակային ճտահան մեքենան թերմոստատ արկղ է։ Նախատեսված է հիմնականում հավերի, հնդկահավերի, խայտահավերի ձվերի ինկուբացիայի համար։ Պահարանային ճտահան մեքենան բաղկացած է ինկուբացիոն և ճտահանության ինքնուրույն սարքերից, որոնցում կարելի է ինկուբացնել գյուղատնտեսական բոլոր տեսակի թռչունների ձվերը։ Ճտահան մեքենանները տեղադրում թոչնաբուծական ֆերմաներում։ ԱՄՆ-ում, Կանադայում, Մեծ Բրիտանիայում, Իտալիայում և այլուր տարածված են սեկցիոն տիպի ճտահան մեքենաներ։
Վիրջինյան բվեճ
Վիրջինյան բվեճ (), բվերի և իսկական բվերի ընտանիքի գիշատիչ թռչուն։ Լայնորեն տարածված է Ամերիկայում։ Տարածված են Ամերիկայի անտառներում, տափաստաններում և անապատային տարածքներում։
Վիրջինյան բվեճը համարվում է բվեճների ամենախոշոր ներկայացուցիչն Ամերիկայում և երկրորդ ամենամեծ բվեճն ամբողջ աշխարհում (ամենամեծ ներկայացուցիչը Եվրասիական բվեճն է)։
Նկարագրություն
Վիրջինյան բեճներն առաջին անգամ հայտնաբերել են 17-րդ դարում, Մեծ Բրիտանիայի Վիրջինիա գաղութում։ Ունի հիմնականում կարմրավուն գունավորում՝ գորշ շագանակագույն, սև կամ սպիտակավուն գույնի։ Թևերի երկարությունը հասնում է մինչև 1,5 մետրի։ Թռչուններն ապրում են տունդրայում և անապատներում, ինչպես նաև այլ կլիմայական պայմաններում։
Բվեճները ունեն մեծ աչքեր, որոնք ունեն հիմնականում նարնջագույն կամ դեղին գունավորում։ Էգերը լինում են արուներից միջինում 10-20 %-ով ավելի մեծ։ Միջին երկարությունը կազմում է 46-63-ի, իսկ թևերի երկարությունը՝ 91-152 սմ։ Չափահաս բվեճները կշռում են 900-1800 գրամ։ Վարում են գիշերային կենսակերպ։
Տարածվածություն
Վիրջինյան բվեճը տարածված է գրեթե ողջ Հյուսիսային Ամերիկայում, բացառությամբ Հյուսիսային հյուսիսի՝ Կանադայի հյուսիսային հատվածի։ Այս կենդանիներին կարելի է գտնել Ամերիկայի գրեթե բոլոր հատվածներում՝ անտառներում, տափաստաններում, անապատներում և այլ տարածքներում։ Ապրում են նաև քաղաքային այգիներում, անտառներում և ազգային պարկերում։ Ձմռանը հյուսիսից տեղափոխվում են Հարավային Ամերիկա և հաստատվում Բրազիլիայում և հարակից տարածքներում։ Հիմնական բնակեցված տարածքը Անդերն է։
Տարածված են Կանադայում, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում, Մեքսիկայում, Բելիզում, Գվատեմալայում, Վենեսուելայում, Բոլիվիայում, Նիկարագուայում,Արգենտինայում, Բրազիլիայում, Պերուում, Գայանայում, Ֆրանսիական Գվիանայում, Կոլումբիայում, Ուրուգվայում, Սալվադորում և Պարագվայում։
Բազմացում
Վիրջինյան բվեճների հարսանեկան շրջանը սկսում է ձմռանը՝ հունվար և փետրվար ամիսներին։ Հարսանեկան շրջանում արուները պայքարում են էգերի համար, փորձելով գրավել էգերին իրենց երգերով։ Ինկուբացիոն շրջանում նրանք ցուցաբերում են ագրեսիվ պահվածք և շատ հաճախ հարձակվում են թշնամու վրա։ Էգերը դնում են 2-4 ձու։ Ձվադրումը տեղի է ունենում ապրիլ և մայիս ամիսներին։
Փոքրիկ թռչունները ձվից դուրս են գալիս ձվադրումից 32 օր հետո։ 9-10 շաբաթական հասակում արդեն կարողանում են թռչել։ Չափսերով մեծանում են շատ դանդաղ։
Սարսափի գրականություն
Սարսափի գրականություն (horror literature, horror fiction), գեղարվեստական գրականության ժանր, որի նպատակն է ընթերցողի մոտ վախի զգացում առաջացնել։ Միևնույն ժամանակ ֆենտեզիի և միստիկայի ժանր՝ չնայած այն բանին, որ նրանցից յուրաքանչյուրը տարաբնույթ զգացողություններ է պատկերում գրականության մեջ։ Եթե ֆանտազիան կամ միստիկան հիմնականում հենվում են անիրական պատրանքների վրա, ապա սարսափ ժանրը միշտ չէ, որ ֆիկցիայի կամ անիրական երևույթի վրա է հիմնվում։ Սարսափ ժանրի ներկայացուցիչները սովորաբար պատմելու յուրատեսակ ձև ունեն՝ իրական իրադարձությունների վրա հիմնված կեղծիքը ներկայացնելով։ Սակայն, օրինակ, հոգեբանական թրիլլեր ժանրում արգելված է ֆանտաստիկ ժանրի որևէ նշույլ։ Սարսափի գրականության կերպարները տարբեր ժողովուրդների առասպելներից են՝ վամպիր, զոմբի, մարդագայլ, դևեր։ Բայց միշտ չէ, որ սարսափ ժանրի գրականության մեջ պատմությունը հիմնվում է բառի բառացիորեն գերբնական իմաստով։
Ժանրի պատմություն
Սարսափ ժանրը հիմնվում է բանահյուսության և շատ ժողովուրդների կրոնական ավանդույթների վրա։ Նրանց պատմվածքներում բարձրացվում են հանդերձյալ կյանքի, բարու և չարի հարցերը, որոնք մարմնավորվում են գերբնական էակներ` մարդկային կերպարի և հոգիների մեջ ։ Միջնադարում եկեղեցին հստակ ներկայացնում էր Աստվածային բարությունը սատանայական չարիքին, այդ իսկ պատճառով հասարակության մեջ որոշակի պատկերացումներ են ձևավորվել այն աշխարհի մասին, որտեղ իրենք ապրում էին։ Միջնադարյան Ֆրանսիայում, օրինակ, բանաստեղծուհի Մարիա Ֆրանցուսկայան գրում էր մարդագայլերի մասին։ Իշխան Վլադ Դրակուլայի արյունռշությունը հայտնի էր դեռևս 15-րդ դարում գերմանական պամֆլետներից` մինչև Բրեմ Սթոքերի «Դրակուլա» վեպի համաշխարհային հռչակ ձեռք բերելը ։ Դաժանությամբ աչքի ընկնող մյուս մարդիկ հաճախ են դարձել սարսափելի պատմությունների հերոսներ. ֆրանսիական ժողովրդական հեքիաթի՝ «Կապույտ մորուքը» հերոսը՝ Ժիլ դե Ռեն, Էլիզաբեթ Բաթորին ։
18-րդ դարի գոթական գրականություն
18-րդ դարում սարսափ ժանրը սահմանել է դասական գոթական գրականության ուրվագծերը։ Այս ժանրի որպես առաջին ստեղծագործություն է ճանաչվել Հորաս Ուոլփոլի «Օնտրանտոյի ամրոց» վեպը, որտեղ գերբնական ուժերը հաղթում են իրականին։ Առաջին անգամ վեպը հրատարակվել է միջնադարյան իտալական վեպի անանուն թարգմանչի անունով ։ Հայտնի դարձած վեպը Ուիլյամ Բեքֆորդին, Աննա Ռադկլիֆին և Մեթյու Գրեգորի Լյուիսին ոգեշնչել է նոր վիպակների և վեպի ստեղծման համար։
Սարսափի ժամանականից գրականություն
Այս շրջանի արքան է Սթիվեն Քինգը, նրանից հետ չի մնում նաև Դին Կունցը։ Այս ժանրով որոշ պատմվածքներ է գրում նաև Ռեյ Բրեդբերին։
Սարսափների գրականությունը Ռուսաստանում
Յակով Սոլոմոնովիչը կարծում է, որ դրակուլ-վամպիրի մասին լեգենդը Ռումինիայից ոչ ուղղակիորեն է ներթափանցել Արևմտյան Եվրոպա, այլ հին ռուսական «Դրակուլայի մասին» հեքիաթի միջոցով։ Գրողների շրջանում սարսափների գրականության վառ ներկայացուցիչներից են ռուսական մշակույթի արծաթե դարաշրջանից հայտնի Լեոնիդ Անդրեևը։
Սարսափի գրականության ենթաժանրերը
Սարսափի գրականությունը բաժանվում է մի քանի ժանրերի և ենթաժանրերի, որոնցից կարևորը հետևյալներն են.
Գրականություն
Կատեգորիա:Սարսափ գրականություն Կատեգորիա:Սարսափ ժանրեր Կատեգորիա:Էդգար Ալան Պոյի ստեղծագործություններ
Կոմսուհին Հոնկոնգից (ֆիլմ)
Կոմսուհին Հոնկոնգից (A Countess From Hong Kong), գեղարվեստական ֆիլմ, որի ռեժիսորն է Չարլի Չապլինը։ Ֆիլմը մեծ էկրան է բարձրացել 1967 թվականին։
«Կոմսուհին Հոնկոնգից» ֆիլմը Չարլի Չապլինի վերջին ռեժիսորական աշխատանքն է։ Այն երկրորդ ֆիլմն է, որտեղ նա գլխավոր դերում չէ և միակ ֆիլմը, որը գունավոր էր։ Քննադատությունը սառը դիմավորեց հռչակավոր ռեժիսորի վերջին աշխատանքը։ Սակայն ֆիլմի համար գրված «This Is My Song» երգը հայտնի է նաև այսօր։
Սյուժե
Ամերիկացի ազդեցիկ դիվանագետ Օգդեն Միրսը ավարտում է իր համաշխարհային ծովաշրջիկությունը և վերադառնում ԱՄՆ։ Հոնկոնգում նա հանդիպում է ռուս կոմսուհի֊գաղթական Նատաշայի հետ, ով ստիպված էր աշխատել որպես պարուհի։ Հաջորդ առավոտյան, ուրախ գիշերից հետո Օգդենը նրան գտնում է իր նավախցիկում։ Վերջինս ուզում է հասնել Ամերիկա։ Գեղեցկուհին մնում է նավի տախտակամածին՝ առաջացնելով բազմաթիվ խոսակցություններ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1967 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Բրիտանական ռոմանտիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Չառլի Չապլինի ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական ֆիլմեր Կատեգորիա:Universal Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ռոմանտիկ կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Pinewood Studios-ում նկարահանված ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆրանսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Բրիտանական մելոդրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:Սև-սպիտակ ֆիլմեր
Բեք Հենսեն
Բեք Հենսեն (Beck Hansen, իրական անունը Բեք Դեյվիդ Կեմպբել, Beсk David Campbell, առավել հայտնի է «Բեք» բեմական անվամբ,, Լոս Անջելես), ամերիկացի երաժիշտ, մուլտի-գործիքավորող, հեղինակ-կատարող, «Գրեմիի» բազմակի հավակնորդ և դափնեկիր (տարվա լավագույն ալբոմ և այլ անվանակարգերում)։
Նրա համբավը տարածվել է 1990-ական թվականների սկզբին, աչքի է ընկել ակուստիկ փորձարարական ոճով, ինչպես նաև հայտնի է երաժշտական ոճերի լայն շրջանակի երաժշտական կոլաժների ստեղծմամբ։ Ավելի ուշ սկսել է զբաղվել ֆանկով և սոլոյով։ Թողարկել է 13 ստուդիական ալմոբներ, մի քանի սինգլներ և նոտայի գիրք (Song Reader):
Մանկություն
Հայրը, Դեյվիդ Կեմպբելը (David Campbell), կանադացի երաժիշտ է։ Մասնակցել է Բեքի ալբոմների ձայնագրմանը, որպես լարային գործիքների վերադաշնակող։ Մայրը, Բիբե Հանսենը դերասանուհի է։ Ծնողների բաժանվելուց հետո Բեքը ապրել է մոր և եղբոր հետ, Լոս Անջելեսի լատինամերիկյան աղքատ թաղամասում, որտեղ էլ տարբեր երաժշտական ոճերի մթնոլորտն ազդել է իր երաժշտական տեսականու զարգացման վրա։ Մայրական կողմից պապը՝ Էլ Հենսենը, «Ֆլուկսուս» արտ-շարժման առաջադեմ գործիչներից է, ում նախնին եղել է կոմպոզիտոր, նկարիչ և կոլաժների հեղինակ Ջոն Քեյջը։ Նրա կինը՝ Օդրի Օսթլին Հանսենը մասնագիտությամբ մոդել է, գրող և դերասանուհի։ Մայրական կողմից նա ուղղափառ հրեա է, հայրական կողմից՝ պապը պրեսբիտերականության լուսավորիչներից էր։
Կարիերայի սկիզբ
1980-ական թվականների կեսին Բեյքը լքում է դպրոցը և սկսում զբաղվել ինքնակրթությամբ, շատ ճանապարհորդում է։ Գերմանիայում նրան օգնում է պապը՝ Էլ Հանսենը, ով ժամանակակից նկարչության ուղղությունների հարող ականավոր դեմքերից էր։
Նա վերադառնում է Նյու Յորք փանկ ռոքի ազդեցության հետևանքով։ Բեքը վերադառնում է Լոս Անջելես աղքատ, բայց էներգիայով լի։ Գոյատևելու համար նա ծայրահեղությունների էր դիմում, օրինակ՝ հագուստի գործարանում, ցածր աշխատավարձով կատարում էր ամենօրյա աշխատանք, նվագում էր տարբեր կոլեկտիվներում, ինչը բերում էր սեփական երաժշտության կատարելագործմանը։ Հանդես է եկել բազմաթիվ ակումբներում և սրճարաններում։ Արդեն այդ ժամանակ Բեքի խնդիրը դառնում էր արտիստական վառ շոուի կազմակերպումը, որը պիտի ուրախացներ և հիացներ հասարակությանը։
Բեքի առաջին ձայնագրությունները արվել են Poop Alleý և Win Records ստուդիայում, Թոմ Գրիմլի կողմից։ Առաջադիմական կրեատիվի մթնոլորտում իշխող Bong Load Custom Records ստուդիայում թողարկվում է նրա «Loser» (1993) սինգլը։ Առաջին անգամ թողարկվել են դրանից 500 օրինակ։ Ձայնագրությունն անսպասելիորեն ճանաչում է գտնում և տարածվում ալտերնատիվ ռադիոյում, ինչն էլ իր մեջ ներգրավում է մյուս ձայնագրման լեյբլներին։
Այս ամենից հետո, երբ Բեքն ուներ համապատասխան նյութերի (ստեղծագործություն) բավական մեծ չափաքանակ, նա պայմանագիր է կնքում David Geffen Records ընկերության հետ, որն էլ նրան հնարավորություն է տալիս միաժամանակ երաժշտություն հրատարակել այլ լեյբլներում։ Այս ընթացքում նա հրատարակում է One Foot in the Grave ալբոմը «K» լեյբլում և Stereopathetic Soul Manure ալբոմը Flipside Records-ում։ Դրանք ստեղծվել էին նրա գրեթե ակուստիկ ոճի հին երգերից։ Նրանց մեջ խառնված էին ալտերնատիվ ֆոլկ-երաժշտության և նոյզի էլեմենտներ։ Ավարտելով ձայնագրությունը, Բեքը 1995 թվականին մասնակցում է Lollapalooza միջազգային փառատոնին։ Մի քանի քննադատներ նրան անվանում էին մեկ հիթի հրաշքով, մեկ երգով երգիչ։ Բացի դրանից, լսարանի մի մասը (հիմնականում Lollapalooza-յի անձնակազմը) ծանոթ էին միայն «Loser» երգին և ուրիշ ոչինչ բոլորովին չէին ընկալում։
Odelay (1996)
1996 թվականին The Dust Brothers խմբի հետ համագործակցելով՝ Բեքը թողարկում է «Odelay» ալբոմը։ The Dust Brothers-ը պատրաստում է նաև «Beastie Boys» խմբի «Paul's Boutique» ալբոմը։ Ալբոմն քննադատների կողմից հավանության է արժանանում, ստանում է երկու պլատին և երկու «Գրեմիի»։
1998 թվականին «Odelay»-ին հաջորդում է «Mutations» ալբոմը, որի պրոդյուսերը Նեյջել Գոդրիչն էր, ով համագործակցում էր Ռադիոհեդ բրիտանական ռոք խմբի հետ։
Ալբոմը ձայնագրվել է երկու շաբաթում։ Բեքն ամեն օր գրում էր մի երգ, ինչը հանգեցնում է նրան, որ երկու շաբաթում գրվում է 14 երգ։ Mutations ալբոմում էլեկտրոնային գործիքավորումն ավելի քիչ է, քան Odelay ալբոմում, այնտեղ գերակշռող էին ժողովրդական և բլյուզային տարերը։ Ալբոմը հավաքվել է Բեքի հին երգերով, մի քանիսը գրված են եղել 1994 թվականին։
«Sing It Again» երգը գրվել է հատուկ Ջոնի Քեշի համար, բայց նա այն երբեք չի կատարել, իսկ Բեքը երգի տեքստը համարում էր «անմտություն և անհեթեթություն»։ Արդյունքում Քեշը կատարում է «Rowboat» ալբոմի Stereopathetic Soulmanure ստեղծագործությունը։
1990-ականների վերջ
1998 թվականին Բեքը համագործակցելով իր պապի Էլ Հանեսի հետ կազմակերպեց «Բեք և Էլ Հանսեն. խաղեր լուցկիներով» ցուցահանդեսը։ Այն ներառում էր անձնական և համատեղ կոլաժների հավաքածու, նկարներ և բանաստեղծություններ։ Ցուցահանդեսը տեղի է ունեցել Նյու Յորքի Santa Monica թանգարանի պատկերասրահում և Վինիպեգում (Կանադա)։ Այս ցուցադրության ցանկը ներկայացրել է Smart art press հրատարակչությունը։
1999 թվականին թողարկվում է երկար սպասված Midnite Vultures ալբոմը, որից հետո Բեքը հյուրախաղերով հանդես է գալիս աշխարհի տարբեր մասերում։ Սա վերադարձ էր էներգետիկ շոուի, ինչպես որ Lollapalooza-ի հետ շրջագայության ժամանակ էր։
2000-ական թվականներ
2004 թվականի վերջում Բեքը վերադառնում է ստուդիա, նոր ալբոմի վրա աշխատելու համար։ Ձայնագրման աշխատանքներին մասնակցել են The Dust Brothers խմբի անդամները, Թոնի Հոֆերը, The White Stripesի անդամ Ջեք Ուայթը։
Նոր ալբոմը դուրս է եկել 2005 թվականի մարտի 29-ին. կոչվում էր Guero, ինչը սլենգի լեզվով նշանակում է՝ խարտյաշ, լուսավոր։ Տասը ամիս անց լույս է տեսնում ռեմիքսների մի ամբողջ հավաքածու՝ Guerolito-ն։
2006 թվականի նոյեմբերին թողարկվում են The Information և Guero ալբոմները, որոնց պրոդյուսերը Գոդրիչն էր։ Թողարկվել է նաև հավելյալ սկավառակ՝ ինքնատիպ տեսաշարքով, որոնք երգերի համար նկարահանված սիրողական տեսահոլովակներ էին։
Այս ալբոմները շատ դրական գնահատականներ են ունեցել քննադատների կողմից և գրանցել են բազմաթիվ հաջողություններ։
2004 թվականին ծնվում է Բեք Հենսենի որդին՝ Կոզիմո Հենրին։
Էրիկա Յոնգ
Էրիկա Յոնգ (Erica Jong, ծնված՝ Մանն, (Mann), ), ամերիկացի գրող, CUNY Սթաթեն Այլենդի քոլոջի պատվավոր դոկտոր։
Բեք Հենսեն
Song Reader (2012)
2012 թվականին Բեքը թողարկում է իր էքպերիմենտալ ալբոմ Song Reader-ը։ Ալբոմում կային 20 կոմպոզիցիաների նոտաներ և տեքստեր։ Դրանք հիմնականում գրված են թղթի վրա, սակայն երաժիշտների կողմից կատարված երաժշտություն ունեցող կրիչներ չկան։ Երգերը լսելու համար պետք է դրանք նվագել և երգել համակ ուշադրությամբ։ Նույնիսկ ալբոմի համար պատրաստվել էր առանձին կայք, որտեղ բոլոր ցանկացողները կարող էին երգի իրենց տարբերակները տեղադրել
Morning Phase (2013)
2013 թվականի ամռանը Բեքը թողարկում է իր տասներկուերորդ ստուդիական ալբոմ Morning Phase-ը, որն իրենից ներկայացնում է Sea Change ալբոմի ոճով ակուստիկ հավաքածու։ Ձայնագրություններին մասնակցել են նախկինում Modern Guilt ալբոմի ձայնագրություններին մասնակցած երաժշտների մեծամասությունը, այդ թվում՝ Բեքի վաղեմի գործընկեր Սմոքի Հորմելան։ Բացի դրանից, նա թողարկել է երեք ֆոլկ-սինգլներ. «Defriended», «I Won’t Be Long» и «Gimme».
Նախագծեր այլ երաժիշտների հետ
Բեքը մասնակցել է White Stripes-ի «The Hardest Button to Button», The Stone Roses «Love Spreads» և Jon Spencer Blues Explosion «Flavor» երգերի տեսահոլովակների նկարահանումներին, կարդացել է ռեպ և մասնակից է եղել North American Halloween Prevention խմբի աշխատանքներին։ Բեքը կատարել է նաև «Don’t Be Light» և «The Vagabond» երգերը, ինչպես նաև երրորդ ստուդիական ալբոմի համար նվագել է շրթնահարմոն։ Հենսենը կատարել է նաև Velvet Underground-ի «I’m set free» երգը (Tiebetian freedom concert): Հանդիսացել է Շառլոտ Գենսբուրի «IRM» ալբոմի պրոդյուսերը ։ Բեքի «Beautiful Way» երգը Windows Media Player-ի մեկ տարբերակում պարունակում է 30 վայրկյանանոց նմուշ։
Էրիկա Յոնգ
Ստեղծագործություններ
1973 թվականին լույս տեսած նրա առաջին՝ «Վախ թռիչքից» (Fear of Flying) վեպը դարձել է լավագույն վաճառվող գիրք և նրան ճանաչում է բերել։ Նրա հետագա երեք ստեղծագործություններն էին՝ «Ինչպե՞ս կյանքդ փրկես», «Պարաշյուտներ և համբույրներ» և «Յուրաքանչյուր կնոջ բլյուզը»։
Բեք Հենսեն
Նախագծեր այլ երաժիշտների հետ
Grandaddy խմբի «Jed’s Other Poem» երգի (Beautiful Ground) բառերում ասվում է «I try to sing it funny like Beck…» («Ես ուզում էի երգել այնքան անկրկնելի, որքան Բեքը…»).
Flaming Lips-ը իրենց երաժշտական շրջագայությունը սկսել են Բեքի «Thank You Jack White for the Fiber-Optic Jesus That You Gave Me» երգով։
Էրիկա Յոնգ
Ստեղծագործություններ
1987 թվականին հրապարակված «Սերենիսիմա` վեպ Վենետիկի մասին» (Serenissima: A Novel of Venice) գրքում Յոնգը ներկայացրել է Վ.Շեքսպիրի «Վենետիկի վաճառականը» կատակերգության ապաիմաստավորումը ։
Էրիկա Յոնգը չորս անգամ ամուսնացել է։ Նրա ներկայիս ազգանունը երկրորդ ամուսնու ազգանունն է։ Երրորդ ամուսնությունից ունի մեկ դուստր՝ Մոլլին, որը ծնվել է 1978 թվականին։ Նա նույնպես գրող է։
Բեք Հենսեն
Անձնական կյանք
1991 թվականին Բեքը սերտ հարաբերություններ է հաստատում դիզայներ Լեյ Լայմոնի հետ։ Նրանք բաժանվում են 2000 թվականին, ինչն էլ համաձայն տարբեր խոսակցությունների հիմք է հանդիսացել «Sea Change» (2002) ալբոմի ստեղծման համար ։ Այդ ալբոմի երգերի մեծամասնությունը գրվել է նրանց բաժանումից հետո, մեկ շաբաթվա ընթացքում ։ Բեքը ամուսնանում է դերասանուհի Մարիսա Ռիբիզիի հետ, ով Ջովանի Ռիբիզիի քույրն էր։ 2004 թվականի ապրիլին նրանք ունենում են որդի, ում անվանակոչում են Կոզիմո Հենրի Հենսենա ։ 2007 թվականի հուլիսին ծնվում է նրանց դուստր Թյուսդեյը ։
Սաենտոլոգիա
Նրա ծնողները՝ Դեյվիդ Կեմպբելն ու Բիբե Հանսենը սաենտոլոգներ էին։ Դրա համար էլ Բեքի կյանքի մեծ մասը կապված է սաենտոլոգիայի հետ։ Նրա կինը, Մարիսա Ռիբիզին նույնպես երկրորդ սերնդի սաենտոլոգ է։ Մանկաբաձուհին, որը ընդունել էր Մարիսայի և նրա եղբոր ծնունդը, Բիբեն էր՝ Բեքի մայրը ։
Էրիկա Յոնգ
Ստեղծագործություններ
Էրիկա Յոնգը 1975 թվականին արժանացել է Զ. Ֆրեյդի անվան Իտալական գրական մրցանակի դափնեկրի կոչմանը։ Իսկ 2009 թվականին Ֆերնանդա Պիվանոյի անվան իտալական մրցանակի առաջին դափնեկրի կոչմանն է արժանացել։ 2006 թվականին Playboy ամսագիրը իր հրապարակած «Մարդկության պատմության մեջ քսանհինգ սեռական վեպերի» շարքում Էրիկա Ջոնգի «Ես չեմ վախենում թռչել» վեպը դասել է 13-րդ տեղում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:Կոլումբիայի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:ԼԳԲՏ իրավունքների ակտիվիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացի վիպասաններ Կատեգորիա:Հրեա ֆեմինիստներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆեմինիստ գրողներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի վիպասաններ Կատեգորիա:Ֆեմինիստ գրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի կին վիպասաններ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի բանաստեղծներ
Բեք Հենսեն
Սաենտոլոգիա
Հաջորդ վավերագիրը Բեքի հարցազրույցն է իռլանդական թերթին 2005 թվականի հունիսի 11-ին, որի ժամանակ նա հայտնում է, որ իր ինքը սաենտոլոգիստ է և իր հայրը արդեն 35 տարի է ծառայում է եկեղեցուն
Շոթա Ոսկանյան
Շոթա Նապոլեոնի Ոսկանյան, հայ գեղանկարիչ, քանդակագործ։ ՀՀ վաստակավոր նկարիչ (2015) ։
Կենսագրություն
1982-1987 թվականներին սովորել է Մոսկվայի գեղարվեստի համալսարանում։
1995 թվականից Հայաստանի նկարիչների միության անդամ է։
Շոթա Ոսկանյանի ստեղծագործություններում նկատվում է հանգստություն և զգայունություն, լույսը և գույները նրա արվեստի հիմնական ոճն ու լեզուն են։ Ոսկանյանի ստեղծած կոմպոզիցիաները փոքրիկ պարփակված աշխարհներ են, որտեղ գերիշխողը հանգստությունն է և զգացմունքայնությունը։ Նրանք բացահայտում են մարդկային հոգու զգացմունքները, որի միջոցով էլ երևում է արտաքին աշխարհը  ։
Ցուցահանդեսներ
Շոթա Ոսկանյանի աշխատանքները մշտապես ցուցադրվում են Երևանի Արամե պատկերասրահում, Կանադայում, ԱՄՆ-ում։
Նրա կտավներից գտնվում են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում և Արցախի Հանրապետության թանգարանում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ նկարիչներ Կատեգորիա:Հայ քանդակագործներ Կատեգորիա:ՀՀ վաստակավոր նկարիչներ Կատեգորիա:Հայաստանի նկարիչների միության անդամներ Կատեգորիա:Հայ գեղանկարիչներ
Արաքսյա Կարապետյան
Արաքսյա Կարապետյան, ամերիկահայ հեռուստալրագրող, հաղորդավար, FOX News հեռուստաընկերության մեկնաբան, KTTV FOX11-ի Good Day L.A.-ի հաղորդավար , Էմմի մրցանակի դափնեկիր։
Կենսագրություն
Արաքսյա Կարապետյանը ծնվել է 1982 թվականի օգոստոսի 27-ին, Գյումրիում։ Վերապրել է 1988 թվականի երկրաշարժը ։ 1990 թվականին ընտանիքով տեղափոխվել են ԱՄՆ։ Արաքսյան մեծացել է Կալիֆոռնիայի Պալոս Վերդես Էստատես քաղաքում ։
Ավարտել է Սիրաքյուսի համալսարանի Հանրային հաղորդակցման Էս. Այ. Նյուհաուզ դպրոցը՝ ստանալով միջազգային հարաբերություններ և հեռուստալրագրություն մասնագիտությունները ։ Հեռուստատեսային կարիերան սկսել է Լոս Անջելեսի KABC-TV հեռուստաընկերությունում և Բըրբանքի KFI 640 AM ռադիոյում։ Այդահո Ֆոլսի KIDK-TV-ում եղել է հաղորդավար, պրոդյուսեր, Պորտլանդում՝ որպես KOIN-TV-ի հաղորդավար և մեկնաբան, CitiCABLE-ի հաղորդավար ։
Կարապետյանը տիրապետում է անգլերենի, հայերենի, խոսակցական մակարդակում՝ ռուսերենի և իսպաներենի ։ Ամուսնացած է իրանցի Ամիր Յուսեֆիի հետ։ Զույգն ունի 2 դուստր՝ Սևանն ու Սոնան ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սիրաքյուսի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հաղորդավարներ Կատեգորիա:«Էմմի» մրցանակի դափնեկիրներ
Տնկիներ (ֆիլմ)
Տնկիներ (ნერგები), 1972 թվականին Վրացֆիլմ կինոստուդիայում նկարահանված գեղարվեստական ֆիլմ։
Խորհրդային Միությունում ֆիլմը դիտել է շուրջ 4,5 մլն մարդ ։
Սյուժե
Պապը թոռան հետ գնում է տանձի տնկիներ բերելու։ Նա ուզում է գտնել հենց Խեչեչուրի տեսակի տանձենիներ, որ շատ համեղ պտուղներ ունեն։ Նրանց հաջողվում է գտնել այդպիսի տասներկու տնկի։ Սակայն վերադարձի ճանապարհին պապն ստիպված է լինում տնկիներից չորսը տնկել հենց ճանապարհի կողքին, որպեսզի փրկի դրանք ցրտահարությունից։ Համընթաց մեքենայով վերադառնալիս նրանք հանդիպում են մի բեռնատարի, որ գրեթե անդունդն է ընկնում։ Պապն ստիպված է լինում զոհել ևս չորս տնկի, որոնք դնում են բեռնատարի անվի տակ։ Այդպիսով՝ բեռնատարը հանվում է ուղիղ ճանապարհ, իսկ պապն ու թոռը վերադառնում են տուն՝ իրենց հետ տանելով մնացած չորս տնկիները։ Այնուամենայնիվ, ինչպես ասում է պապը, գալիք տարի նոր գարուն կլինի, և իրենք նորից կգնան տնկիներ բերելու։
Ինչպես առցանց վաճառել թմրանյութ (արագ)
Ինչպես առցանց վաճառել թմրանյութ (արագ), գերմանական արտադրության կատակերգական դրամա, առցանց հեռուստատեսության համար, որ ստեղծվել է Ֆիլիպ Կաբոհրերի և Մաթիաս Մուրմանի կողմից։ Առաջին եթերաշրջանը բաղկացած էր 6 էպիզոդից, որ թողարկել է 2019 թվականի մայիսի 31-ին Netflix-ում ։ Սերիալում նկարահանվել են Մաքսիմիլիան Մունդթը, Աննա Լենա Քլենկը, Դանիլո Քափերիդիսը, Դամիան Հարդունգը, Լունա Բապթիստե Սշալլերը, Լեոնի Վեսսելովը և Բջարնե Մադելը։ Հեռուստասերիալի թվիթերյան պաշտոնական էջում, կատարվել է մի գրառում, որում ասվում է այն մասին, որ երկրորդ եթերաշրժանը կթողարկվեի 2020 թվականին կրկին Netflix-ի կողմից ։
Նկարագիր
Ինչպես առցանց վաճառել թմրանյութ (արագ) սերիալի դեպքերը զարգանում են Ռինսելն քաղաքում և նրանում պատմվում է ավագ դպրոցի աշակերտ Մորից Զիմերմաննի մասին։ Մորիցը և իր ընկեր Լեննի Սանդերը փորձում են վերադարձնել Մորեցի նախկին սիրուն՝ Լիզա Նովակին, առցանց թմրանյութ վաճառելու ճանապարհով։ Նրանք սկսում են ժամանակվոր փոքրիկ բիզնես, սակայն այն արագ դուրս է գալիս կառավարումից, Մորիցը և Լեննին փորձում են պայքար մղել դրանից առաջացած հետևանքների դեմ։
Հեռուստասերիալը ոգեշնչվել է 2015 թվականին Լայպցիգում տեղի ունեցած իրական պատմությունից ։
Մշակում
2018 թվականի հոկտեմբերի 25-ին, Netflix հայտարարեց, որ ցանկանում է գնել առաջին եթերաշրջանի 6 էպիզոդները ։ Սերիալը ստեղծվել է Ֆիլիպ Կաբոհեր և Մաթիաս Մուրմանի կողմից։ 2019 թվականի հուլիսին Netflix հայտարարեց երկրորդ եթերաշրջանի մասին, որը պետք է թողարկվեր 2020 թվականին։
Քասթինգ
Սերիալի թողարկման հաստատումից, հետո հայտարարվեց, որ դերասանական կազմը բաղկացած կլինի Մաքսիմիլիան Մունտը, Աննա Լենա Կլենկեն, Դանիլո Կամպերիդիսը, Դամիան Հարդունգը, Լունա Բապտիստ Շալերը, Լեոնի Ուեսելոուն և Բյարնի Մադելը։
Պրեմիերա
2019 թվականի ապրիլի 6-ին կայացավ սերիալի պրեմիերնա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գերմանական հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Նեթֆլիքսի բնօրինակ ծրագրեր Կատեգորիա:2019 հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Կատակերգական հեռուստասերիալներ Կատեգորիա:Դրամա հեռուստասերիալներ
Իպուին
Իպուին (Ипуин), գետ Կամչատկա թերակղզի, Ռուսաստանում։ Գետի երկարությունը 34 կմ։ Թափվում է Շապինա գետի ձախ ափին՝ 81 կմ հեռավորության վրա։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Տվյալներն ըստ ջրային ռեսուրսների ֆեդերատիվ տեսչության
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Սենտ Օբեն (Օբի գավառ)
Սենտ Օբեն (Saint-Aubin), համայնք Ֆրանսիայի Գրանդ Էստ մարզի Օբ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 580 մարդ, բնակչության խտությունը` 32.66 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 17.76 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 100 կմ հարավ-արևելք, Շալոն ան Շամպայն քաղաքից` 80 կմ հարավ-արևմուտք, Տրուա քաղաքից` 45 կմ հյուսիս-արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 395 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 294-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 101։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 74,4 %։ 294 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 270 անձ (151 տղամարդ և 119 կին)։ Գործազուրկ են եղել 24 անձ (7 տղամարդ և 17 կին)։ 101 անաշխատունակներից 25-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 42-ը` թոշակառուներ, իսկ 34-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մակաբացման աշխատանքներ
Մակաբացման աշխատանքներ՝ բաց մշակման դեպքում օգտակար հանածոն ծածկող և ներփակող ապարների հեռացում։ Օգտակար հանածոներից զուրկ մակաբացման ապարները անվանում են դատարկ ապարներ։ Դրանք հեռացվում են դեպի արտաքին կամ ներքին լցակույտերը։ Եթե մակաբացման ապարները (օրինակ՝ կավերը, ավազները, կրաքարերը և այլն) պիտանի են որպես շինանյութ, ապա դրանք հետագա մշակումից (ջարդում, տեսակավորում և այլն) հետո ուղարկում են սպառողին։ Մակաբացման աշխատանքներն ընդգրկում են ապարները հանման նախապատրաստելու պրոցեսները, հանման-բարձման աշխատանքները, փոխադրումը և լցակույտագոյացումը։ Մակաբացման աշխատանքները տարվում են բացահանքի շինարարության ժամանակ՝ արդյունահանման աշխատանքների նախնական ճակատ ստեղծելու համար, և շահագործման ընթացքում՝ այդ ճակատը պահպանելու և ընդլայնելու նպատակով։ Մակաբացման աշխատանքների համար կիրառվում են ապարի զանազան փոխադրամիջոցներ և լցակույտային սարքավորումներ, ինչպես նաև հատուկ համալիրներ։ Մակաբացման աշխատանքները կարգավորվում են մշակման ընդունված համակարգերով։
Կատեգորիա:Հանքային գործ
Տիխի
Տիխի (Tychy, Tichau), քաղաք Լեհաստանի Սիլիզիա վոևոդությունում։ Գտնվում է Կատովիցե քաղաքից 20 կմ հարավ։ Զբաղեցնում է 81,72 կմ² տարածք։ 2014 թվականի դեկտեմբերի 31-ի տվյալներով բնակիչների թվաքանակը եղել է 128 621 ։
Քաղաքը ներկայումս զբաղեցնում է 26-րդ տեղը ըստ բնակչության թվաքանակի և 46-րդ տեղը ըստ տարածքի։
Տրանսպորտ
Քաղաքում է գործում Լեհաստանի տրոլեյբուսների ցանցերից մեկը։ Տրանսպորտը զարգացման փուլում է։ Քաղաքի միջով անցնում է երկաթուղին, որ Կատովիցեից տանում է լեհասլովակյան սահմանային Զվարդան-Սկալիտե անցումի մոտ։
Տնտեսություն
Քաղաքում է գտնվում Լեհաստանի ամենահին գարեջրի գործարանը, որը հիմնադրվել է XVIII դարում։ Ինչպես նաև FIAT Group-ի ավտոմեքենաշինական խոշոր գործարաններից մեկը։ Շատ բնակիչներ աշխատում են Կատովիցեի մեգապոլիսի այլ քաղաքներում։
Սպորտ
Քաղաքում կա մի մեծ ձմեռային մարզադաշտ, որը հոկեյի GKS Tychy թիմի տնային մրցասպարեզն է։ Գործում է նաև համանուն ֆուտբոլային ակումբ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեհաստանի քաղաքներ Կատեգորիա:1467 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Էլին Կրանցի սպանություն
Էլին Կրանց (Elin Krantz, Элин Кранц), շվեդուհի, որը սպանվել էր Գյոթեբորգի Բիսկոպսգորդենի շրջանում 2010 թվականի սեպտեմբերի 26-ին, Եթովպիայից 20-ամյա ներգաղթյալ Եֆրեմ Յոհաննեսի կողմից։ Սպանությունից առաջ նա նաև բռնաբարության փորձ է արել։
Յոհաննեսը մեղավոր է ճանաչվել սպանության մեջ և դատապարտվել 16 տարվա ազատազրկման և արտաքսման ազատ արձակվելուց հետո։
Նախապատմություն
2010 թվականի սեպտեմբերի 26-ին Էլին Կրանցը՝ քսանամյա շվեդուհի Ֆալչեպինգից, քնել է տրամվայում՝ վերադառնալով Գյոթեբորգում անցկացրած գիշերից հետո։ Տեսագրությունը ցույց է տվել, որ Կրանցին հետևել է մի տղամարդ, որը այնուհետև փորձել է բռնաբարել նրան և ծեծի ենթարկել մինչև մահ ։ Կրանցի մարմինը, որը ծածկված էր հեմատոմիաներով, հայտնաբերվել է հաջորդ օրը Գյոթեբորգի Բիսկոպսգորդենի շրջանում ։ Սեպտեմբերի 28-ին Գյոթեբորգի կենտրոնական կայարանում ձեռնարկվել է Եթովպիայի քաղաքացի Եֆրեմ Յոհաննեսի ձերբակալման գործողությունը, որը Շվեդիայում կեցության իրավունք ուներ։ Յոհաննեսի հագուստն ու արտաքինը նման են եղել անվտանգության տեսախցիկներում պատկերված տղամարդու տեսքին ։ Բժշկական փորձաքննությունը ցույց է տվել, որ Կրանցի ԴՆԹ-ի նմուշները հայտնաբերվել են Յոհաննեսի հագուստի, իսկ Յոհաննեսի ԴՆԹ-ն՝ նրա մարմնի վրա ։
Դատական գործընթաց
Յոհաննեսը դատապարտվել է սպանության և բռնաբարության փորձի համար ։ 2011 թվականի մարտին նա դատապարտվել էր 18 տարվա ազատազրկման և արտաքսման ։ Սակայն նրանցից նա բանտարկության մեջ կանցկացնի միայն 16 տարի, քանի որ արտաքսման ենթակա անձանց նկատմամբ նման դեպքերում կիրառվում է ազատազրկման ժամկետը երկու տարով կրճատելու կանոնը ։ Այս դատավճիռը բողոքարկվել է թագավորական դատարանում, քանի որ մեղադրյալը հայտարարել է իր անմեղության մասին։ Դատախազ Սթինա Լունդբերգը պնդել է, որ արարքը որակվի որպես ծանրացուցիչ հանգամանքներում բռնաբարություն և որպես պատիժ նշանակվի ցմահ բանտարկություն ։ 2011 թվականի աշնանը Վերաքննիչ դատարանը ուժի մեջ է թողել նախնական դատավճիռը ։ Թագավորական դատարանում դատավարության ժամանակ լուրեր են հայտնվել այն մասին, որ Յոհաննեսի կինն ու երեխաները լքել են Եվրոպան իրենց կյանքին սպառնացող սպառնալիքների պատճառով ։ Էլին Կրանցի ծնողներին, նրա հինգ եղբայրներին ու քույրերին միասին 60 000 եվրոյի չափով բարոյական վնասի փոխհատուցում է շնորհվել ։
Յոհաննեսը սկզբնապես բանտարկվել է Նորտելյեի սուպերմաքսիմալ անվտանգության բանտում, սակայն բանտախցիկի վրա հարձակումից հետո նրան տեղափոխել են Սալա քաղաքի Սալբերգաաստալտեն բանտ ։ Իր պաշտոնավարման ընթացքում Յոհաննեսը մի քանի նախազգուշացում է ստացել կարգապահությունը խախտելու համար ։
Կայչիմմովայամ
Կայչիմմովայամ (Кайчиммоваям), գետ Կամչատկայի երկրամաս հյուսիս-արևելյան մասում։ Գետի երկարությունը 39 կմ է։ Հոսում է Օլյուտորսկի շրջանում, Կամչատկայի երկրամասում ։ Թափվում է Բերինգի ծով։
Ջրային գրանցամատյանի տվյալներ
Ռուսաստանի ջրային գրանցամատյանի տվյալների համաձայն՝ պատկանում է Անադիր Կոլսկի ավազանային շրջանին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գետեր
Մախիզմ
Մախիզմ, 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկզբի սուբյեկտիվ իդեալիստական ուղղություն՝ այսպես կոչված «երկրորդ պոզիտիվիզմ», որի հիմնական տեսական դրույթները մշակել են Էրնստ Մախը, Ռիխարդ Ավենարիուսը և նրանց աշակերտներն ու համախոհները (Ի. Պետցոլդ, Ֆ. Կարստանյեն, Ռ. Վիլի, Կարլ Պիրսոն)։ Մախը, իսկ այնուհետև մախիզմին հարած ֆիզիկոսները (Պիեռ Դյուհեմ, Վիլհելմ Օստվալդ, Անրի Պուանկարե) փորձում էին լուծել դասական ֆիզիկայի ճգնաժամի առնչությամբ ծագած իմացաբանական դժվարություններն ու մեթոդաբանական խնդիրները։ Նրանք զգալի դեր խաղացին ֆիզիկական նոր պատկերացումների ձևավորման գործում՝ նպաստելով փորձնական հիմնավորում չունեցող մտակառույց («մետաֆիզիկական») էությունների արտաքսմանը ֆիզիկայից։ Սակայն մախիզմում դա հասավ ամեն տեսակ վերացական հասկացությունների, առհասարակ մտահասու էությունների (հատկապես փիլիսոփայական «սուբստանց», «մատերիա», «ոգի», «պատճառականություն» և այլն) ճանաչողական նշանակության ժխտմանը։ Համապատասխանաբար, մախիզմի իմացաբանությունը սուբյեկտիվիստական էմպիրիզմ է՝ ֆենոմենալիզմ. ճանաչողության հիմքում այն դնում է անմիջական զգայական փորձը, որի վերջնական «տարրեր» համարում է զգայությունները։ Վերացվում է հոգեկանի և ֆիզիկականի հակադրությունը, զգայությունները և նրանց կոմպլեքսները, դիտված զգայող սուբյեկտի հետ ունեցած հարաբերության տեսակետից, կազմում են հոգեբանության առարկան, իսկ դրանց օբյեկտիվացումը, դրանց դիտարկումն իբրև առարկայի ու նրա հատկությունների մասին զգայական տվյալների, կազմում է ֆիզիկայի (բնագիտության) առարկան։ Սուբյեկտի և օբյեկտի հակադրության այսպիսի վերառմամբ մախիզմը իր փիլիսոփայությունը հռչակում է մատերիալիզմից և իդեալիզմից վեր կանգնած՝ «երրորդ», «չեզոք» գիծ։ Մարդկային ճանաչողությանը մախիզմը տալիս է կենսաբանական մեկնաբանություն՝ նրա վրա տարածելով կենսաբանական հարմարմանը հատուկ «ուժերի նվազագույն ծախսման» սկզբունքը։ Գիտական ճանաչողության մեջ դա, ըստ Մախի, դրսևորվում է որպես «մտածողության տնտեսման» մեթոդաբանական պահանջ։ Գիտության էությունը և նպատակը համարվում են զգայությամբ տրված փորձնական տվյալների նկարագրությունը։ «Զուտ նկարագրության» այս մեթոդաբանական սկզբունքի տեսակետից բնագիտության տեսական ընդհանրացումները լավագույն դեպքում աշխատանքային հիպոթեզներ են, և նրանց չպետք է վերագրել օբյեկտիվ բովանդակություն։ Դրանով իսկ մախիզմը հետևում է հյումիստական ագնոստիցիզմի գծին։
Կատեգորիա:Պոզիտիվիզմ Կատեգորիա:Փիլիսոփայական ուղղություններ և դպրոցներ
Աուքսոմետր
Աուքսոմետրը աստղագիտական գործիք է, որն օգտագործվում է աստղադիտակների մեծացումը որոշելու համար։ Այն հորինել է անգլիացի օպտիզատոր Ադամսը 1783 թվականին Լոնդոնում ։
Նկարում ցույց տրված օքսմետրը բաղկացած է երեք պղնձե խողովակից, որոնք իրար են մղվում, 3,5 սանտիմետր երկարությամբ և 2,4 սանտիմետր տրամագծով։
Abcd-ի առաջին խողովակը ազատորեն սահում է հաջորդում և ունի հոնքերի մի քանի հեռավորության վրա բիկոնվեքսային ոսպ։ Երկրորդ՝ fghi խողովակը, իր հերթին սահեցնելով երրորդը, ծայրամասում ապահովված է թափանցիկ եղջյուրավոր ափսեով, որի վրա բաժանմունքները կիրառվում են միմյանցից հեռավորության վրա 1/30 մմ։ Վերջապես, երրորդ ծայրը, որը բացվում է երկու ծայրերում՝ klmn, աշխատում է այնպես անել, որ եղջյուրի ափսեն կարողանա տեղադրվել այնպես, որ դիտարկված մարմնի պատկերը հստակ ընկալվի աստղագիտական խողովակի ոսպնյակի հետևում։ Օգտագործելիս A-a-ն, փորձարկման խողովակը ուղղորդում է ցանկացած օբյեկտի, որն ակնհայտորեն երևում է դրա միջով. ապա abcd խողովակն առաջ է քաշվում, որպեսզի ափսեի gh–ի բաժանումները հստակ տեսանելի լինեն ոսպնյակի միջոցով։ Աուքսոմետրը խողովակի վրա դնելուց հետո, klmn խողովակը աստիճանաբար երկարացվում է այնպես, որ օբյեկտի պատկերը մակագրվում է ափսեի վրա` դիտելով այն ոսպնյակի միջոցով, е Նկարի տրամագծով ծածկված բաժինների քանակը հաշվարկվում է ափսեի վրա. օգտագործելով զույգ կողմնացույց կամ միկոմետր, չափեք ոսպնյակի բացվածքի տրամագիծը հարյուրավոր դյույմով և վերջինիս բաժանեք ափսեի վրա ծածկված հարյուրերորդների թիվը ըստ տրամագծի ոսպնյակների պատկերի։ Արդյունքում ստացված քանորդը ցույց է տալիս այս խողովակի աճի չափը։ Երկու կիզակետային երկարության հարաբերակցությունը համաչափ է ոսպնյակի բացվածքի տրամագծի հարաբերությանը, ոսպնյակների բացվածքից օպտիկական պատվածքում ընկալվող պատկերների տրամագծի հարաբերակցությունը, որն ուղղակիորեն կցված է աուքսոմետրին։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Աստղագիտական գործիքներ
Լիլի Էլբե
Լիլի Իլզե Էլվենես (Lili Ilse Elvenes), ավելի հայտնի է որպես Լիլի Էլբե, դանիացի տրանսգենդեր կին, առաջին մարդկանցից մեկը, ով դիմել է վիրահատության միջոցով սեռափոխության ։ Ծննդյամբ` Էյնար Մագնուս Անդրեաս Վեգեները , դանիացի հայտնի բնանկարիչ։ Այնուհետև սկսել է ներկայանալ որպես Լիլի, լայն հասարակությանը ներկայացել է իբրև Էյնարի քույր։ Սեռի փոփոխման վիրահատական միջամտությունից հետո անունը պաշտոնապես փոխել է Լիլի Իլզե Էլվենես, ինչպես նաև դադարել է զբաղվել նկարչությամբ ։
Կենսագրություն
Երբեմն որպես Էլբեի ծննդյան թվական նշվում է 1886-ը, սակայն փաստերը ցույց են տալիս, որ նա ծնվել է 1882 թվականին ։ Մեծ հավանականություն կա, որ Էլբեն ինտերսեքսուալ է եղել  , սակայն դա ժխտվում է որոշ ուսումնասիրողների կողմից ։
Կամենիստայա (Կատլիչի վտակ)
Կամենիստայա (Каменистая), գետ Կամչատկա թերակղզի, Ռուսաստանում։ Գետի երկարությունը 29 կմ։ Թափվում է Կատլիչ գետի ձախ ափին՝ 13 կմ հեռավորության վրա։