cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Միխայիլ Պրոխորով
Կենսագրություն
1972-1982 թվականներին սովորել է Մոսկվայի Ջերժինսկ շրջանի թիվ 21 միջնակարգ դպրոցում՝ անգլերենի խորը ուսումնասիրությամբ, որն ավարտել է կարմիր մեդալով։ Դպրոցում ունեցել է «Ընձուղտ» մականունը ։ 1982 թվականին ընդունվել է Մոսկովյան ֆինանսական ինստիտուտ, սակայն առաջին կուրսից հետո զորակոչվել է բանակ՝ հրթիռային ուժերում ծառայելու (չնայած այն հանգամանքին, որ դա վերջին տարին էր, որ դեռ կարելի էր տարկետում ստանալ)։ Ծառայությունից վերադառնալուց հետո ուսումը շարունակել է միջազգային տնտեսական հարաբերությունների ֆակուլտետում, որն ավարտել է 1989 թվականին կարմիր դիպլոմով  ։ Դիպլոմային պաշտպանության թեման «Կապիտալիզմի արժութային համակարգի փոխարժեքի կանխատեսումն» է եղել։ Նրա համակուրսեցիներից և ընկերներից էին Կրասնոյարսկի երկրամասի ապագա նահանգապետեր Ալեքսանդր Խլոպոնինը և Անդրեյ Կազլովը՝ Ռուսաստանի Դաշնության Կենտրոնական բանկի նախագահի առաջին տեղակալը (1997-1999 և 2002-2006) և Ռուսաստանի Բանկի տնօրենների Խորհրդի անդամ, որը սպանվել է մահափորձի արդյունքում։
1988 թվականին Մոսկովյան ֆինանսական ինստիտուտի վերջին կուրսում Պրոխորովը ընդունվել է ԽՄԿԿ շարքեը ։
Արդար գործ
2011 թվականի հունիսի 25-ին «Արդար գործ» արդարադատության կուսակցության արտահերթ համագումարում Պրոխորովը միացել է կուսակցությանը և ընտրվել նրա ղեկավարը չորս տարի ժամկետով։  Ըստ «The New Times» ամսագրի, Պրոխորովը մտադրված է եղել 100 միլիոն դոլար անձնական փող ծախսել կուսակցության քարոզարշավի համար և հույս ուներ նույնքան փոխառություն վերցնել գործարար համայնքի իր գործընկերներից ։ 2011 թվականի հուլիսին Պրոխորովը հրավիրել է հայտնի թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ գործչի՝ «Քաղաք առանց դեղերի» ֆոնդի հիմնադիր Եվգենի Ռոզմանին։ Պրոխորովն առաջարկել է, որ նա մասնակցի Պետդումա կուսակցության դաշնային ցուցակով, որպեսզի հաջողության հասնի, որ նա կարողանա ձևավորել պետության հակաթմրանյութային և հակաալկոհոլային քաղաքականությունն ու օրենսդրությունը։ 2011 թվականի օգոստոսին կուսակցությանը միացել է նաև հայտնի ռուս լրագրող, «Տեսակետ» հեռուստածրագրի հեղինակ Ալեքսանդր Լյուբիմովը ։
2011 թվականի սեպտեմբերի սկզբին, «Արդար գործ» համագումարի մեկնարկից անմիջապես առաջ (նախատեսված էր սեպտեմբերի 14-15-ը) մամուլում տեղեկացել են, Պրոխորովի՝ որպես առաջնորդի գործունեությունից որոշ մարզային մասնաճյուղերի կուսակցությունների դժգոհության մասին ։ Սեպտեմբերի 14-ին, Ռուսաստանի Գիտությունների ակադեմիայում անցկացվող համագումարի առաջին օրը, Պրոխորովի հակառակորդները ստացան հավատարմագրերի հանձնաժողովում տեղերի մեծամասնությունը ։ Սեպտեմբերի 14-ի երեկոյան շտապ հրավիրված ճեպազրույցի ժամանակ Պրոխորովը հայտարարել է գործադիր կոմիտեի ղեկավար Անդրեյ Դունաևի և գործադիր կոմիտեի լիազորությունները դադարեցնելու մասին։ Բացի այդ, Պրոխորովը դուրս է հանել կուսակցությունից Անդրեյ Բոգդանովին և Ռյավկին եղբայրներին՝  «կուսակցությանը քաղաքական վնաս պատճառելու համար» պատճառաբանությամբ, և մեղադրել է  Ռադի Խաբիրովի «կուսակցությանը ռայդերական գրավման մեջ» ։
Սեպտեմբերի 15-ի առավոտյան «Էխո Մոսկվի» ռադիոկայանի եթերում Պրոխորովը կոչ է արել իր համախոհներին դուրս գալ կուսակցությունից և հայտարարել է նոր կուսակցություն ստեղծելու մտադրության մասին ։ Սեպտեմբերի 15-ին Պրոխորովի հակառակորդները հավաքվել են Կրասնայա Պրեսնիայի Առևտրի համաշխարհային կենտրոնում (ԱՀԿ), որտեղ նրանք բարձրացրել են Պրոխորովի հրաժարականի հարցը ։ Անդրեյ Դունաևը, որին Պրոխորովը սեպտեմբերի 14-ին հեռացրել է պաշտոնից որպես Գործադիր կոմիտեի ղեկավար, հայտարարել է ԱՀԿ-ի համագումարում. "«Լրատվամիջոցների միջոցով տեղեկատվություն է հայտնվել, որ Պրոխորովը ստեղծում է իր սեփական կուսակցությունը։ Ես առաջարկում եմ անհապաղ քվեարկել Պրոխորովին կուսակցության ղեկավարի պաշտոնից հեռացնելու օգտին»։" Կուսակցության մասնակիցները աջակցել են Դունաևին և հեռացրել Պրոխորովին ղեկավարի պաշտոնից ։ Ղեկավարի պարտականությունները կատարող է ընտրվել հենց Անդրեյ Դունաևը ։ Պրոխորովին հեռացնելու պաշտոնական պատճառը դարձել է «Արդար գործի» որոշ տարածաշրջանային մասնաճյուղերի հետ կոնֆլիկտը, ինչպես նաև Պրոխորովի որոշումը` թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի գործիչ Եվգենի Ռոյզմանին ընդգրկելու մասին, որը դատվածություն ուներ և, հետևաբար, առարկվել է Կրեմլի վարչակազմի՝ ընտրացուցակում ։ Ինքը՝ Պրոխորովը, ներկա չի եղել այս համագումարին, բայց մասնակցել է իր համախոհների համագումարին Ռուսաստանի Գիտությունների ակադեմիայում, որը հայտարարել է «կուսակցության իրական առգրավման» մասին և հավատարմագրերի հանձնաժողովում ենթադրյալ կեղծիքների մասին, որոնք, ըստ Պրոխորովի, «պլանավորվել և իրականացվել են նախագահի աշխատակազմի կողմից, որոնք ենթակա էին Սուրկովին։ Պրոխորովն ասել է, որ այլևս չի կարող համագործակցվել կուսակցության հետ, որը ղեկավարում են «Կրեմլի տիկնիկավարները», և իր կողմնակիցներին հորդորել է հեռանալ կուսակցությունից։ Պրոխորովը կուսակցության «ռեյդերական գրավման» գլխավոր մեղավոր հայտարարել է Սուրկովին։ Լրագրող Ալեքսանդր Լյուբիմովը և երգչուհի Ալլա Պուգաչովան խոսել են հանդիպման ժամանակ Պրոխորովին քաջալերելու համար ։
«Արդար գործ» սկանդալից հետո Պրոխորովը երեք ամիս հեռացել է հասարակական քաղաքականությունից ։
Նախագահի ընտրությունների հայտարարության և ստորագրությունների հավաքագրում
2011 թվականի դեկտեմբերի 12-ին Պրոխորովը հայտարարել է Ռուսաստանի նախագահի պաշտոնում առաջադրվելու իր ցանկության մասին ։ Պրոխորովն այդ որոշումը անվանել է «երևի, իր կյանքի ամենալուրջ որոշումը» ։ Պրոխորովը իր ընտրողներին համարում է «միջին դաս, բառի լայն իմաստով» ։ Պրոխորովը լրագրողներին ասել է, որ ինքը դեռ կմտածի վարչապետի թեկնածության մասին. «Ես մեծ թվով թեկնածուներ ունեմ, թող իրենք իրենց տեղը պաշտպանեն» ։ Պրոխորովը նաև հայտարարել է «երկարաժամկետ» նոր կուսակցություն ստեղծելու մտադրության մասին, որը ցանկանում է սկսել «կառուցել սկզբից» ։
Օրենքով, Պրոխորովին պետք էր հավաքել 2 միլիոն ստորագրություն, որպեսզի առաջադրեր իր պաշտոնը ։ Հունվարի 18-ին Պրոխորովը Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովին է ներկայացրել 2 միլիոն 100 հազար ստորագրություն։ Հունվարի 23-ին հայտնի են դարձել Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովի կողմից ստորագրությունների ստուգման նախնական արդյունքները ։ Պրոխորովի ստորագրությունների մեջ ավելի քան 5%-ը խոտան էին, և նա գրանցվել է որպես նախագահի թեկնածու ։
Ռուսաստանի նախագահ ընտրվելու դեպքում Պրոխորովը խոստացել է վաճառել իր բիզնեսը և հասույթը ուղարկել բարեգործության ։ «Դոժդ» հեռուստաալիքի եթերում, Պրոխորովը մասնավորապես հայտարարել է. «Եթե ես դառնամ նախագահ, ես կվաճառեմ իմ ամբողջ ունեցվածքը և գումարի մեծ մասը կտամ բարեգործությանը։ Իմ երկիրը ավելի թանկ է, բայց ափսոս է մեղվի համար» ։
Ընտրական ծրագիր 2012 թվական
2012 թվականի հունվարի 20-ին հրապարակվել է Պրոխորովի նախագահական ծրագիրը՝ «Ներկայ ապագան» խորագրի ներքո։ Պրոխորովի թեզերը պարունակող փաստաթուղթը կազմվել է Վլադիմիր Պուտինի հետ «դիմակայության» ակնկալիքով։
Ծրագրի քաղաքական մասում Պրոխորովը մտադիր է եղել սահմանափակել ՌԴ-ի նախագահի և նահանգապետերի ընտրության հնարավորությունը «իր կյանքի ընթացքում ընդամենը երկու ժամկետով» և Պետդումա անցնելու շեմն իջեցնել 3%-ի։ Պրոխորովը կողմ է եղել Պետդումա միամանդատների 50%-ի վերադարձին և առաջարկել է քաղաքական կուսակցությունների գրանցման ծանուցողական սկզբունք սահմանել։ Ըստ նրա, պետք է ընտրվեն ոչ միայն Պետդումայի կամ Դաշնային ժողովի պատգամավորները, այլև իրավապահ մարմինների տեղական ղեկավարները։ Բացի այդ, Պրոխորովը խոստացել է խստացնել քրեական պատասխանատվությունը ընտրական ընթացակարգերի խախտումների համար, վաղաժամկետ լուծարել վեցերորդ գումարման Պետական Դուման և կազմակերպել Յոթերորդ դումայի «ազատ ժողովրդավարական» ընտրություններ։ Պրոխորովն առաջարկել է ընդլայնել Պետդումայի լիազորությունները՝ Պետդումային տալ «Կառավարության անձնական կազմը հաստատելու իրավունք՝ այդ իրավունքը սահմանափակելով մեկ պաշտոնում առաջադրված թեկնածությունների առավելագույն երկու հիմնավոր բացարկներով»։ Պրոխորովի ծրագիրը նաև առաջարկել է Ռուսաստանի Դաշնության հիմնադիր սուբյեկտների զգալի ընդլայնում՝ դրանց թիվը հասցնելով 25-30-ի, հաշվի առնելով «արտահայտված տնտեսական և պատմական ինքնատիպությունը»։
Պրոխորովը Ռուսաստանի համար շահավետ է համարել «ինտեգրվել Եվրոպայի տնտեսական տարածքին և նրա ժողովրդավարական պետությունների հետ լավ հարաբերություններ ունենալը»։ Ըստ Պրոխորովի ծրագրի՝ վիզային ռեժիմը պետք է չեղյալ հայտարարվեր «Մեծ Եվրոպայի» ամբողջ տարածքում։
Ինչպես նշել է «Հայացք» առցանց հրատարակությունը, Պրոխորովի ծրագրում հատուկ տեղ է գրավել «կոռուպցիայի դեմ պայքարի նոր գաղափարները»։ Այսպիսով, Պրոխորովն առաջարկել է Ռուսաստանի օրենսդրության մեջ մտցնել «այն քաղաքացիների գույքի բռնագրավման կանոն, որի մասնակցությունը կոռուպցիոն գործարքներին ճանաչվել է դատարանի կողմից, ինչպես նաև այդ քաղաքացիների ընտանիքի անդամները, եթե դատարանը ապացուցել է, որ այդ ունեցվածքը ձեռք է բերվել իրենց հարազատների կոռումպացված գործունեության արդյունքում»։ Պրոխորովն առաջարկել է խստագույն հսկողություն սահմանել ինչպես կառավարությունում պաշտոններ զբաղեցնող քաղաքացիների, այնպես էլ նրանց ընտանիքի անդամների եկամուտների և ծախսերի վրա։ Քաղաքական գործիչն առաջարկել է դատախազությանը պարտավորեցնել անհապաղ ստուգումներ նախաձեռնել եկամուտների և ծախսերի անհամապատասխանության ցանկացած վկայականով՝ հայտարարագրված տեղեկություններով։ Ընդ որում, գլխավոր կոռուպցիոներները, որոնց դեմ պետք է պայքարել, Պրոխորովը համարել է իրավապահ մարմինների և դատական համակարգի ներկայացուցիչներին։ Ռուսաստանում պաշտոնյաների ընդհանուր թիվը Պրոխորովն առաջարկում է երկու տարվա ընթացքում կրճատել «առնվազն մեկ երրորդը»։ Այսպիսով ըստ նրա ծրագրի պաշտոնյաները կկորցնեն ծառայողական բնակարանները և ամառանոցները, ինչպես նաև կառավարական շարասյուների ճանապարհներով երթևեկելիս արտոնությունների իրավունքը։
Ինչպես նշում է «Газета.Ru»-ն որպես տնտեսական ոլորտում առաջնահերթ միջոցառումներից մեկը Պրոխորովն առաջարկել է «ապահովել գազի բոլոր արտադրողներին հավասար հասանելիություն,Գազպրոմ» բաժանել մի քանի մրցակից ընկերությունների, վաճառել պետական կորպորացիաների բոլոր ոչ հիմնական ակտիվները, արգելելով նրանց զբաղվել հովանավորչական գործունեությամբ, կորպորացիաները սեփականացնել, որպեսզի ծածկեն կենսաթոշակային ֆոնդի դեֆիցիտը»։ Սոցիալական քաղաքականության ոլորտում Պրոխորովն առաջարկել է ներդրումներ կատարել առողջապահության, մշակույթի և կրթության ոլորտներում։ Պրոխորովը կարծում էր, որ «բարձրագույն կրթությունը, որը մասնագետներին ապահովում է Ռուսաստանի տնտեսության համար անհրաժեշտ գիտելիքներով, պետք է լինի անվճար»։ Կենսաթոշակները, ըստ Պրոխորովի, պետք է վճարվեին այլ կերպ՝ ստացված աշխատավարձի համամասնությամբ։ «Տարածաշրջանային քաղաքականություն» բաժնում Պրոխորովն առաջարկում էր ստեղծել Հյուսիսային Կովկասում դաշնային հարկերից զերծ տնտեսական գոտի` միևնույն ժամանակ իջեցնելով տարածաշրջանի ուղղակի ֆինանսավորումը դաշնային բյուջեից։
Ցույցեր և բողոքարկում
Ռազմաարդյունաբերական համալիրի և Պրոխորովի պաշտպանության մասին բաժնում նշվում է, որ անհրաժեշտ է «այս ոլորտում ծախսերը սահմանափակել ճիշտ այն գումարով, որը կծախսվի առողջապահության վրա»։ Պրոխորովը խոստանում է 2015 թվականից չեղարկել զինվորական ծառայության զորահոչը։ Ըստ Պրոխորովի բանակը պետք է լիներ լիովին պայմանագրային, «պրոֆեսիոնալ, շարժական, բարձր տեխնոլոգիական»։ Ռուսաստանի համար հիմնական սպառնալիքները Պրոխորովը համարել է «բացառապես հնարավոր տարածաշրջանային հակամարտությունները»։
Ինչպես նշել է «NEWSru.com» գործակալությունը՝ «Ընդհանուր առմամբ Պրոխորովի դպքում՝ նախագահին խոստացել է պետության հիմնական գերակայությունը դարձնել մասնավոր սեփականության պաշտպանությունը, իսկ երկրի զարգացման հիմնական ռեսուրսը՝ քաղաքացիների մասնավոր նախաձեռնությունը»։ Տեղեկատվության ազատությունը նա մտադիր է եղել ապահովել դաշնային հեռուստաալիքների մասնավորեցմամբ և պետությանն ու պետական ընկերություններին արգելքով տիրել ԶԼՄ-ներին և դրանց բաժնեմասերին»։
Նախագահական ընտրություններ
2012 թվականի մարտի 4-ի ընտրությունների արդյունքում Պրոխորովը ստացել է 722․508 ձայն (քվեների 7,98 %-ը), զբաղեցնելով 3-րդ հորիզոնականը։ Միևնույն ժամանակ Պրոխորովը Մոսկվայի քվեարկության արդյունքներով զբաղեցրել է 2-րդ հորիզոնականը (մայրաքաղաքում հավաքելով քվեների 20,45 %-ը), Սանկտ Պետերբուրգի և արտերկրի, որոշ գիտական քաղաքներում (Նովոսիբիրյան Ակադեմգորոդոկ) 2-րդ հորիզոնականը, և 1-ին հորիզոնականը Ռուսաստանի խոշորագույն համալսարանների հանրակացարանների ընտրատեղամասերում   ։
Քաղաքացիական հարթակ
2012 թվականի հոկտեմբերին Միխայիլ Պրոխորովը թողել է բիզնեսը և իր ակտիվները փոխանցել է «Onexim Group»-ի գործընկերներին՝ հավատարմագրային կառավարման մեջ։ Սակայն նա ասել է, որ ինքը մտադիր է ամբողջովին նվիրվել քաղաքականությանը  ։ Նույն թվականին Պրոխորովը դարձել է Քաղաքացիական պլատֆորմ կուսակցության առաջնորդը։
2014 թվականի մարտին Պրոխորովը, մյուսների հետ միասին, բողոք է ստորագրել՝ ի պաշտպանություն ռուս երաժիշտ Անդրեյ Մակարևիչի, որը քննադատել է Ուկրաինայում Ռուսաստանի իշխանությունների քաղաքականությունը ։
2015 թվականի մարտի 13-ին Պրոխորովը դուրս է եկել քաղաքացիական հարթակից և առաջարկել վերացնել կուսակցությունը՝ կապված նրա անդամների անբավարար պահվածքի հետ։
= Ակտիվներ և հարստություն = 2010 թվականի դեկտեմբերի դրությամբ Միխայել Պրոխորովը վերահսկում է հետևյալ ակտիվները․ Ռուսական ալյումին, «Պոլյուս ոսկի» հումքային ընկերություններում (վաճառվել է 2013 թվականին), «Ինտերգեո», «Կվադրա» էներգետիկ ընկերություններում, «Սոգլասիե» ապահովագրական ընկերությունում, «Ռենեսանս Կապիտալ» ներդրումային ընկերությունում և այլն։ Գործարարին է պատկանում նաև այնպիսի մեդիաակտիվներ, ինչպիսիք են՝ «Ապրիր» (թողարկում է Սնոբ» ամսագիրը)։ Պրոխորովը նաև գումար է ներդրել մի շարք նորարարական նախագծերի մեջ, որոնց թվում են «Ռոսնանո»-ի հետ համատեղ «Օպտոգան» գործարանի կառուցումը լուսադիոդային լամպերի թողարկման համար, հիբրիդային «Yo» մոբիլի թողարկման նախագիծը և այլն ։ 2017 թվականի մարտին դարձել է «Ռուսական կոշիկներ» ընկերության 24,99%-ի սեփականատերը ։
2009-2015 թվականներին ղեկավարել է ամերիկյան Նեթս բասկետբոլային ակումբը (Բարքլեյս սենթր սպորտային մարզադաշտի հետ մոտ 1,7 միլիարդ դոլարով), իսկ 2018-2019 թվականներին այդ ակտիվը վաճառել է մոտավորապես 2,35 միլիարդ դոլարով։ 2013 թվականի մարտին հայտնվել է Ֆորբս ամսագրի վարկանիշում, որում ընդգրկվել են աշխարհի մարզական ակումբների ամենահարուստ սեփականատերերը ։
2010 թվականի սեպտեմբերին նա ձեռք է բերել 96 մետր բարձրությամբ «Palladium» մեգայախտ, որը կառուցվել է Համբուրգի Blohm & Voss նավաշինարանում ։ Նաև համարվում է «Solemar» 96 մետրանոց զբոսանավի և «Gulfstream» և «Falcon» ինքնաթիռների սեփականատերը ։
2009 թվականի արդյունքներով գործարարն առաջին տեղն է զբաղեցրել «Ֆորբս» ամսագրի ռուսաստանցի միլիարդատերերի ցուցակում՝ 9,5 միլիարդ դոլար կապիտալով ։ 2008 թվականի մայիսին «Forbes»-ը Պրոխորովի կարողությունը գնահատել է 22,6 միլիարդ դոլար։ Այսպիսով, ճգնաժամի արդյունքում Պրոխորովը մեկ տարում կորցրել է 13,1 միլիարդ դոլար։ «Ֆորբս»-ի վարկածով, Պրոխորովի կարողությունը գնահատվել է 13,4 միլիարդ դոլար, 2011 թվականին՝ 18 միլիարդ դոլար, 2012 թվականին՝ 13,2 միլիարդ դոլար, 2013 թվականի մարտին 13 միլիարդ դոլար ։ 2018 թվականի մարտին «Ֆորբս»-ը Պրոխորովի կարողությունը գնահատել է 9,6 միլիարդ դոլար։ 2019 թվականին Միխայիլ Պրոխորովը 12-րդ տեղն է զբաղեցրել «20 ամենահարուստ ռուս գործարարների» վարկանիշում, որը հրապարակել է «Ֆորբս» ամսագիրը։ 2018 թվականին նրա կապիտալը ավելացել է 200 միլիոն դոլարով և կազմել 9,8 միլիարդ դոլար ։
«Ֆորբս» ամսագրի իսրայելական տարբերակով, աշխարհի ամենահարուստ հրեաների ցուցակում Պրոխորովը զբաղեցնում է 16-րդ տեղը ։
Բարեգործական գործունեություն
2004 թվականից Միխայիլ Պրոխորովը հանդիսանում է Միխայիլ Պրոխորով բարեգործական հիմնադրամի հիմնադիրը, որը հիմնադրել և ղեկավարել է իր քույր Իրինա Դմիտրիևնա Պրոխորովան։ Հիմնադրամն աջակցում է մշակութային, կրթական և գիտական նախաձեռնություններին։ Միխայիլ Պրոխորովի հիմնադրամն իր առաքելությունը կայանում է նրանում, որ մի կողմից իրականացվի ռուսական տարածաշրջանների մշակույթի համակարգային աջակցություն՝ բարձրացնելով տեղական համայնքների մտավոր մակարդակն ու ստեղծագործական ներուժը, մյուս կողմից՝ նպաստեն ռուսական ժամանակից մշակույթի ինտեգրմանը համաշխարհային մշակութային տարածքում ։
ՌՍՊՊ և աշխատանքային օրենսգիրք
2010 թվականից Պրոխորովի գլխավորած աշխատաշուկայի կոմիտեն աշխատանքային օրենսդրության փոփոխության վերաբերյալ մի շարք առաջարկներ է ներկայացրել, այդ թվում՝ աշխատանքային շաբաթվա տևողությունը մինչև 60 ժամ ավելացնելու (աշխատավորի ցանկությամբ) հնարավորությունը, «հեռավոր» աշխատանքի հասկացության սահմանումը, ազատման մասին պարտադիր նախազգուշացման ժամկետը մինչև մեկ ամիս կրճատելը, մեկ տարուց մինչև հինգ տարի ժամկետով ժամկետային աշխատանքային պայմանագրերի կնքման պրակտիկայի ներդրումը և մի շարք այլ միջոցներ ։
Կուրշևելյան սկանդալ (2007)
Ռուսական ԶԼՄ-ներում հնչեղություն է ստացել 2007 թվականի սկզբին Կորշևելում տեղի ունեցած միջադեպը, որի ընթացքում Միխայիլ Պրոխորովը հունվարի 9-ին 4 օրով ձերբակալվել էր ֆրանսիական ոստիկանության կողմից՝ մարմնավաճառության միջազգային ցանցի կազմակերպմանը մասնակցելու կասկածանքով ։ Ֆրանսիայի ոստիկանությունը կասկածում էր, որ Պրոխորովը աղջիկներին բերել է իր հարուստ ընկերների համար, Պրոխորովն ինքն հետաքննությանը հայտնել է, որ բերել է կանանց, քանի որ «սիրում է խելացի, գեղեցիկ և երիտասարդ ընկերուհիների ընկերակցությանը» ։
2009 թվականի սեպտեմբերի 28-ին Պրոխորովի փաստաբանը հայտնել է, որ նույն թվականի օգոստոսի 7-ին Լիոն քաղաքի քննչական դատավոր Նիկոլա Շարերը, որն ավելի վաղ Պրոխորովին ձերբակալելու օրդեր է տվել, դադարեցրել է քրեկան գործը՝ «Հանցակազմի բացակայության պատճառով» ։
Պոտանինի մեղադրանքները և Պրոխորովի հայցը (2008)
2008 թվականի հունիսին Վլադիմիր Պոտանին իր նախկին գործընկերոջը մեղադրել էր «Նորիլսկ նիկել» ՊՄԿ-ն արգելափակող փաթեթի վաճառքի վերաբերյալ գործարքի մեջ պայմանավորվածությունները չկատարելու մեջ։ Պոտանինը հայտարարել է, որ «Պրոխորովը խոստացել է Ուսմանովին, որ վաճառի «Նորիլսկը» և գնի «Պոլյուսը», բայց նա դա չի արել։ Ի պատասխան այդ հայտարարության՝ Միխայիլ Պրոխորովը դատի է տվել Պոտանինին, պահանջելով հերքել այդ հայտարարությունը, որպես վարկաբեկիչ իր բիզնեսի հեղինակությունը։ Դատավորը բավարարեց Միխայիլ Պրոխորովի հայցը՝ Պոտանինի խոսքերը համարելով սխալ և վարկաբեկող բիզնեսի հեղինակությունը ։
«Ավրորա» կուսակցությունը հածանավի վրա (2009)
2009 թվականի հունիսի 6-ի գիշերը «Ավրորա» ընկերության նավարկության տախտակամածում, Սանկտ Պետերբուրգի տնտեսական ֆորումի մի քանի հարյուր հյուրեր նշում էին «Ապրիր» մեդիախմբի անդամ «Ռուսական պիոներ» ամսագրի տարեդարձը՝ Միխայիլ Պրոխորովի «ONEXIM» խմբերը ։ «Ավորա» նավագնացության նավատորմի հնարավոր դուրսբերման կապակցությամբ Պրոխորովն առաջարկել է ֆինանսավորել թանգարանին, որպեսզի այն «վերջապես չվերածվի զվարճանքների հարթակի» ։
Հարկային ծառայության հայցադիմում (2009)
2009 թվականի ապրիլի 20-ին Միխայիլ Պրոխորովը դուրս է եկել Մոսկվայի բնակության գրանցումից և գրանցվել է Կրասնոյարսկի երկրամասի Սևերո-Ենիսեյսկի շրջանի Երուդա գյուղում ։ Ըստ ԶԼՄ-ների 2009 թվականի տեղեկությունների, գործարարը պետք է Երուդայում վճարեր անձնական եկամտի հարկը՝ «KM Իբվեստ»-ի համատեղ ընկերության 50% բաժնեմաս ունեցող Վլադիմիր Պոտանին որը կազմում էր ավելի քան 5 միլիարդ դոլար, և սպասվում էր, Կրասնոյարսկի երկրամասի և Սևերո-Ենիսեյսկի շրջանի բյուջեն դրա արդյունքում պետք է համալրվեր 16,6 միլիարդ ռուբլիով ։ 2011 թվականի հունիսի 17-ին հայտնի դարձավ, որ Կրասնոյարսկի երկրամասի Լեսոսիբիրսկի հարկային տեսչությունը դատական հայց է ներկայացրել Պրոխորովի դեմ՝ պահանջելով նրանից չվճարված եկամտային հարկի ավելի քան 2 մլրդ ռուբլի բռնագանձելու պահանջով ։ Պրոխորովն ինքը հայտարարել է, որ իր նկատմամբ հարկատուների պահանջները չափազանցված են։
Ռոբերտ Մուգաբեի ռեժիմի հետ հարաբերությունների մասին պնդումներ (2010)
2010 թվականի ապրիլին Դեմոկրատական կուսակցությունից Նյու Ջերսիից կոնգրեսական, ԱՄՆ-ի Ներկայացուցիչների պալատի բյուջետային կոմիտեի անդամ Բիլ Պասկրելը հայտարարել է, որ կպահանջի կառավարական հետաքննություն անցկացնել Բասկետբոլի ազգային ասոցիացիա-իԲրուքլին Նեթս բասկետբոլային ակումբի գնորդ Միխայիլ Պրոխորովի նկատմամբ Զիմբաբվեում իր բիզնես շահերի և Ռոբերտ Մուգաբեի ռեժիմի կապի վերաբերյալ ։ «ՕնԷքսիմ» խմբի գլխավոր տնօրեն Դմիտրի Վալերիի Ռազումովը հայտարարել է, որ Պրոխորովի կառույցները կապեր չունեն Ռոբերտ Մուգաբի ռեժիմի հետ ։
Կաշառք վերցնելու մեղադրանք կառավարության փոխնախագահ Ալեքսանդր Խլոպոնինին (2018)
2018 թվականի ապրիլի 26-ին Ալեքսեյ Նավալնին կայքերից մեկում հրապարակել է «Ինչպես է օլիգարխը կաշառք տալիս փոխվարչապետին» հոդվածը ։ Նավալնին ասել է, որ 2017 թվականին Պրոխորովը 35,5 միլիոն եվրոյի դիմաց գնել է Ռուսաստանի փոխվարչապետ Ալեքսանդր Խլոպոնինի առանձնատունը Տոսկանայյում ( Իտալիա) ։ Նավալնին վիլլայի գնումը անվանել է «կաշառք», քանի որ Պրոխորովի վճարած գինը շատ բարձր էր (2008 թվականին Խլոպոնինը վիլլայի հետ միասին հողամաս էր գնել 11 միլիոն եվրոյով ):
2018 թվականի մայիսի 21-ին Պրոխորովը Մոսկվայի Լյուբլինյան շրջանային դատարան հայց է ներկայացրել Նավալնիի դեմ՝ պատվի և արժանապատվության պաշտպանության համար ։ Պրոխորովը պահանջել է հեռացնել նյութը, հերքել դրա մեջ պարունակվող տեղեկատվությունը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ռուս գործարարներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Միլիարդատերեր Կատեգորիա:Գործարարներ Կատեգորիա:Քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Բարեկամության շքանշանի ասպետներ (Ռուսաստան)
Քեսաբի բարբառ
Քեսաբի բարբառ, Հայերենի բարբառ։ Ըստ ձևաբանական դասակարգման պատկանում է «հայերեն» ճյուղին, ըստ բազմահատկանիշ վիճակագրական դասակարգման՝ արևմտահայերեն խմբակցության Անտիոքի կամ ծայր հարավ–արևմուտքում բարբառախմբին (Քեսաբ Սվեդիայի բարբառ)։ Խոսվում է Անտիոքի (այժմ՝ Սիրիայի տարածքում) Քեսաբ ավանում ու շրջակա 11 հայաբնակ գյուղերում։ Բաղաձայնական համակարգը եռանդամ է հին հայերենի ձայնեղներին համապատասխանում են խուլեր (պուն-բուն), խուլերին՝ ձայնեղներ (բուօ-պատ)։ Կան ետնալեզվային քմայիններ՝ կէ, գյ, քփ։ Ունի կոկորդային խուլ պայմանական կ։ Ձայնավոր և երկբարբառային հնչյուններն են՝ ա, ա, է(է, է),ը(ը՝), ի(Դ),ու, ու, օ (օ՝ ու), էօ(օու), երկբարբառներն են՝ իէ (իյէ), ուօ՝ (ուօ), եռաբարբառն է՝ ուօյ։ Շեշտը վերջնավանկային է։ Ձայնավորների և երկբարբառների պատմական հնչյունափոխությունը բազմաբնույթ է ա-ա, ու-ու ուօ-ուօ, Ի-է և ե-ի իէ-(իյէ), ա-ա, ո․ ա․/ու․ ի-է, (է-է), ա, ա․ու-օ (օու), օ(օու)․ ո-ու, ու, վը, ի, ա, ա, ու այ-ա, ի, ու ալուօ-ուօ, ու-ու․ եա-ի․ իլ-է, ի, ուօյ ոյ-ուօյ, է։ Գոյականն ունի 29 հոգնակերտ, որոնցից համակարգային են՝ իր, օունք-օունք, նա-նա նի, դուն, ընա (<ենի), սաուն, ք։ Ունի 7 հոլով։ Որոշյալ հայցականը կազմվում է զ(ըզ) նախդրով, ներգոյականը՝ յ(ի)։ Սեռականի ընդհանրական հոլովիչն է անորոշ առմամբ ը-ի, որոշյալ՝ էն-էնին։ Անորոշ տրականը այս դեպքում ունի ա-ա, մյուս դեպքերում ձևով նույնանում է սեռականին՝ ուն-ուն, վին, ուճ-ուճ, ու, օ՝ուն-օուն, ուօց, ք-ուօց, ք-ց, ու, ուօ։ Բացառականը կազմվում էյ(ի) նախդրով, ունի համադրական և վերլուծական ձևեր։ Գործիականի հոլովակերտն է ուօն։ Ստացական հոդերն ունեն նախադաս ի հենարանը։ Անձնական դերանունների հայցականը կազմվում է գըզ նախդրով։ Զ(զը) և ի (իը, յը) նախդիրները գործածվում են նաե իբրև ցուցական դերանուններ։ Անորոշ դերբայն ունի ընդհանուր իլ վերջավորություն, այդ դերբայով միավանկ բայեր չկան։ Բայն ունի ի-ե, էէ ի, ու-ու ա խոնարհումները։ Օժանդակ բայի և առհասարակ բոլոր ժամանակների անցյալն։
Քուվեյրիս Շարկի
Քուվեյրիս Շարկի (كويرس شرقي), քաղաք Սիրիայի Արաբական Հանրապետության հյուսիսարևմտյան մասում, Հալեպի մարզի Դեյր Հաֆիրի գավառում։ Համանուն շրջանի կենտրոնն է։
Աշխարհագրական դիրք
Քաղաքը տեղակայված է Հալեպի մարզի կենտրոնական հատվածում՝ Հալեպ քաղաքից ոչ հեռու։
Բնակչություն
2004 թվականի պաշտոնական մարդահամարի տվյալներով՝ Քուվեյրիս Շարկիի շրջանի բնակչությունը կազմում էր 26 729 մարդ, որոնց մեջ որոշակի թիվ էին կազմում թուրքմենները և քրդերը ։
Տրանսպորտ
Ամենամոտ քաղաքացիական օդանավակայանը Հալեպի միջազգային օդանավակայանն (Aleppo International Airport) է, որը գտնվում է Հալեպ քաղաքում։ Այնտեղ էլ գոյացել է երկաթուղային քառակողմ հանգույց։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սիրիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Դեյր Հաֆիրի գավառ
Բերդ (բլուր)
Բերդ, բլուր Վայոց ձորի լեռների հարավային լանջերին, Խաչիկ գյուղից մոտ 20 կիլոմետր հարավ-արևմուտք։ Այս բլրի վրա են գտնվում Բերդ ամրոցի ավերակները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական լեռնաշխարհի բլուրներ
Գերդինա
Գերդինա, կիրճ Հայկական Պար լեռնահամակարգում, Ալաշկերտի շրջանում։ Այստեղով է անցնում Դահար տանող ճանապարհը ։
Արկածներ տարածության ու ժամանակի մեջ
Արկածներ տարածության և ժամանակի մեջ (An Adventure in Space and Time), բրիտանական հեռուստատեսային կենսագրական դրամա, որը թողարկվել է «Դոկտոր Ով» գիտաֆանտաստիկ հեռուստասերիալի 50-ամյակի առթիվ։ Սցենարի հեղինակը Մարկ Գետիսն է, որը գրել է նաև «Դոկտոր Ով» և «Շերլոկ» սերիալների սցենարները։ 90 րապեանոց ֆիլմի մանրամասների մասին հայտնի է դարձել 2012 թվականի օգոստոսի 9-ին։ Այն ցուցադրվել է «BBC Two» հեռուստաալիքով 2013 թվականին ։ Ֆիլմը պատմում է «Դոկտոր Ով» սերիալի ստեղծման վաղ պատմությունը՝ սերիալի հայտնվելն ու նրա «կյանքի» առաջին տարիները՝ ընդհուպ մինչև Դոկտորի առաջին դերակատար Ուիլյամ Հարթնելի հեռանալը։ Հեռուստածրագրի նախնական ցուցադրությունը կայացել է 2013 թվականի նոյեմբերի 12-ին Բրիտանական կինոյի ինստիտուտի շենքում Սաութբենքում ։
Ստեղծում
Նկարահանումներն սկսվել են 2013 թվականի փետրվարին։ Արտադրությունը կենտրոնացել է Լոնդոնում՝ «Ուիմբլդոն» ստուդիայում, սակայն նկարահանումներ անցկացվել են նաև «Բի-բի-սիի» հեռուստակենտրոնում ։ Դերասան Դևիդ Բրեդլին մարմնավորել է Ուիլյամ Հարթնելին՝ առաջին Դոկտորի դերակատարին, իսկ Բրայան Կոքսը՝ Սիդնի Նյումանին՝ սերիալի ստեղծողին ։ Առաջին պրոդյուսեր Վերիտի Լաբերտի դերը կատարել է Ջեսիկա Ռեյնը, իսկ առաջին ռեժիսոր Ուորիս Հուսեյնին մարմնավորել է Սաշա Դհավանը ։
Առաջին Դոկտոր թոռնուհու՝ Սյուզեն Ֆորմանի դերակատար Քերոլ Էնն Ֆորդի դերը կատարել է Կլաուդիա Գրանտը ։ Ջեյմի Գլովերն ու Ջեմմա Փաուելը մարմնավորել են Ուիլյամ Ռասելին ու Ժակլին Հիլին՝ Յան Չեսթերթոնի ու Բարբարա Ռայթի դերակատարներին ։
Դերասանուհի Սառա Ուինթերը մարմնավորել է BBC Radiophonic Workshop-ի աշխատակից Դելիա Դերբիշիրին, որն ստեղծել է «Դոկտոր Ով» սերիալի երաժշտական թեմայի օրիգինալ տարբերակը ։ Դերասան Փիթեր Հոքինսը, որը հնչյունավորել է դալեկների օրիգինալ ձայնը սերիալում, նույնպես հայտնվել է դրամայում, որին մարմնավորել է Նիկոլաս Բրիգսը, որը հնչյունավորել է դալեկներին 2005 թվականին «Դոկտոր Ով» սերիալի վերստեղծումից հետո ։
2013 թվականի փետրվարի 17-ի առավոտյան դրամային նկարահանումներ են կատարվել Լոնդոնի Վեստմինստերյան կամրջի վրա ։ 1960-ական թվականների դիզայնով դալեկները հատել են կամուրջը՝ կրկնելով 1964 թվականի «Դալեկների ներխուժումը Երկիր» սերիայի հայտնի տեսարանը ։ Նկարահանվել են նաև այն ժամանակների ՏԱՐԴԻՍ-ի ինտերիերը ներկայացնող տեսարաններ և ցուցադրվել 1963 թվականին օգտագործված տեսախցիկներ ու ստուդիական սարքավորումներ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բրիտանական դրամա ֆիլմեր Կատեգորիա:2013 ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր, որոնց գործողությունները տեղի են ունենում Լոնդոնում Կատեգորիա:Բրիտանական ֆիլմեր
Ռասմ Հարմիլ ալ-Իմամ
Ռասմ Հարմիլ ալ-Իմամ (رسم الحرمل الإمام), քաղաք Սիրիայի Արաբական Հանրապետության հյուսիսարևմտյան մասում, Հալեպի մարզի Դեյր Հաֆիրի գավառում։ Համանուն շրջանի կենտրոնն է։
Աշխարհագրական դիրք
Քաղաքը տեղակայված է Հալեպի մարզի կենտրոնական հատվածում՝ Հալեպ քաղաքից 50 կմ հեռավորության վրա։ Քաղաքում կա հիվանդանոց, միջնակարգ ու տարրական դպրոցներ։
Բնակչություն
2004 թվականի պաշտոնական մարդահամարի տվյալներով՝ Ռասմ Հարմիլ ալ-Իմամի շրջանի բնակչությունը կազմում էր 26 729 մարդ, որոնց մեջ որոշակի թիվ էին կազմում թուրքմենները և քրդերը ։
Տրանսպորտ
Ամենամոտ քաղաքացիական օդանավակայանը Հալեպի միջազգային օդանավակայանն (Aleppo International Airport) է, որը գտնվում է Հալեպ քաղաքում։ Այնտեղ էլ գոյացել է երկաթուղային քառակողմ հանգույց։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սիրիայի քաղաքներ Կատեգորիա:Դեյր Հաֆիրի գավառ
Լավիոլ
Լավիոլ (Laviolle), համայնք Ֆրանսիայի Օվրեն-Ռոն-Ալպեր մարզի Արդեշ գավառում ։
Բնակչությունը 2008 թվականի դրությամբ կազմում է 124 մարդ, բնակչության խտությունը` 8.96 մարդ/կմ²։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 13.84 կմ² տարածք։
Աշխարհագրություն
Գտնվում է Փարիզ քաղաքից 480 կմ հարավ, Լիոն քաղաքից` 120 կմ հարավ, Պրիվա քաղաքից` 21 կմ արևմուտք։
Բնակչություն
Բնակչության քանակը ըստ տարիների
Աղբյուրներ` Ֆրանսիայի սոցիոլոգիական գիտությունների բարձրագույն դպրոցի տվյալներ
Տնտեսություն
2010 թվականին ուներ 69 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչ, որոնցից ակտիվ էին 42-ը, իսկ ոչ ակտիվները` 27։ Ակտիվության ցուցանիշը կազմում է 60,9 %։ 42 աշխատունակ մարդկանցից աշխատել է 30 անձ (18 տղամարդ և 12 կին)։ Գործազուրկ են եղել 12 անձ (6 տղամարդ և 6 կին)։ 27 անաշխատունակներից 5-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 12-ը` թոշակառուներ, իսկ 10-ը չեն աշխատել տարբեր պատճառներով ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Յուրի Ռոմանենկո
Ռոմանենկո Յուրի Վիկտորովիչ, խորհրդային տիեզերագնաց-օդաչու, Խորհրդային Միության կրկնակի հերոս (1978, 1980), Կուբայի Հանրապետության հերոս (1980), գնդապետ։
Տիեզերագնացների ջոկատում է ընդգրկվել 1970 թվականին։ Ավարտել է Չեռնիգովի բարձրագույն զինվորական ավիացիոն օդաչուական ուսումնարանը (1966)։ 1977 թվականի դեկտեմբերի 10-ին, Գեորգի Գրեչկոյի հետ, որպես հրամանատար, թռիչք է կատարել «Սոյուզ-26» տիեզերանավով և «Սալյուտ-6» ուղեծրակայանով, որին կցվել են «Սոյուզ-27» (տիեզերագնացներ Վլադիմիր Ջանիբեկով, Օլեգ Մակարով), «Սոյուզ-28» (տիեզերագնացներ Ալեքսեյ Գուբարև, Վլադիմիր Ռեմեկ), «Պրոգրես-1» բեռնատար փոխադրական տիեզերանավերը։ Տիեզերքում մնացել է 96 օր 20 ժ 20 ր։ 1980 թվականի սեպտ․ 18 թվականին Առնալդո Տամայո Մենդեսի հետ, որպես հրամանատար, թռիչք է կատարել «Սոյուզ-38» տիեզերանավով։ Սեպտեմբերի 19-ին տիեզերանավը կցվել է «Սալյուտ-6»—«Աոյուզ-37» (տիեզերագնացներ Լեոնիդ Պոպով, Վալերի Ռյումին) ուղեծրային համալիրին, և թռիչքը շարունակվել է մինչև սեպտեմբերի 26-ը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Խորհրդային տիեզերագնացներ Կատեգորիա:Խորհրդային Միության հերոսներ Կատեգորիա:Խորհրդային Միության կրկնակի հերոսներ Կատեգորիա:Խորհրդային տիեզերագնաց-օդաչուներ Կատեգորիա:Գինեսի գրքի ռեկորդակիրներ
Հոլոնոմ և ոչ հոլոնոմ համակարգեր
Հոլոնում և ոչ հոլոնում համակարգեր։
Կատեգորիա:Համակարգեր
Անֆալ
Անֆալ (حملة الأنفال, Şallawî Enfal), Հյուսիսային Իրաքի քրդական բնակչության դեմ պայքարի ծրագրի կոդավորված անվանումը, որը 1987-1989 թվականներին իրականացվել է Իրաքում։ Արաբերենից թարգմանած ծրագրի անվանումը նշանակում է «ռազմավար»։ Տարբեր գնահատականներով՝ այդ ընթացքում սպանվել է 50 000 - 182 000 քուրդ։
Անֆալի ցեղասպանություն
Քրդերի զանգվածային ցեղասպանության առաջին գործողությունը եղել է Բարզան քրդական ցեղախմբի բոլոր տղամարդկանց (15 տարեկան և ավելի) ոչնչացումը, որն իրականացվել է դեռ 1983 թվականի ամռանը։ Իրաքի զինվորականները շրջապատել են ցեղախմբի ճամբարը, որտեղ գտնվում էին տարհանված բարզանցիները։ Տղամարդկանց նստեցրել են բեռնատարների մեջ և տարել անհայտ ուղղությամբ։ Իրաքի իշխանությունները նույն սխեմայով, սակայն առավել մասշտաբային գործողություններով հանդես են եկել «Անֆալ» ռազմագործողության ժամանակ, որն իրականացվել է Իրաքի բանակի կողմից՝ 1987 թվականի մարտի 29-ից մինչև 1989 թվականի ապրիլի 23-ը։ Ռազմագործողությունն ուղղակիորեն ղեկավարվել է Բաաս կուսակցության հյուսիսային բյուրոյի գլխավոր քարտուղար Ալի Հասան ալ Մաջիդի կողմից, որը Սադդամ Հուսեյնի զարմիկն էր։ Ալ Մաջիդը ստացել է «Քիմիական Ալի» մականունը։ «Human Rights Watch» և «Amnesty International» միջազգային հասարակական կազմակերպությունների հաշվարկներով՝ ցեղասպանության ողջ ընթացքում զոհվել կամ անհետ կորել է մոտ 182 000 քուրդ։ Նրանց ճակատագրի մեծ մասն անհայտ է եղել ընդհուպ մինչև Սադդամ Հուսեյնի տապալումը, երբ Իրաքի ողջ տարածքում սկսել են հայտնաբերվել մահապատժի ենթարկվածների զանգվածային գերեզմաններ։ Քրդական շուրջ 5 000 գյուղերից ամբողջությամբ ոչնչացվել են 4 000-ը, 700 000 մարդ ուղարկվել է համակենտրոնացման ճամբարներ, իսկ փախստական է դարձել մոտ 1 միլիոն մարդ ։
Պլանի իրականացման ամենադաժան հատվածները եղել են Իրաքի ռազմաօդային ուժերի կողմից քրդական բնակավայրերի քիմիական ռմբակոծումները։ Առավել հայտնի է 1988 թվականի մարտին Հալաբջայում տեղի ունեցած գազային հարձակումը, սակայն քրդական քաղաքացիական բնակչության նկատմամբ քիմիական զենքի առաջին փորձարկումներն իրականացվել են դեռ մեկ տարի առաջ, երբ 1987 թվականի ապրիլին Բալիսանի հովտի 24 գյուղեր (Էրբիլի նահանգ), Քարադաղի (Սուլեյմանիից հարավ) և Իրաքի Քուրդիստանի Յահսոմեր շրջաններում 48 ժամվա ընթացքում երկու անգամ ենթարկվել են քիմիական հարձակման։ Պատճառը կայանում էր նրանում, որ այս բնակավայրերի բնակչությունը բացահայտ դեմ էր արտահայտվում Բաղդադի ռեժիմին։
«Անֆալ» ռազմագործողության շրջանակներում լայնորեն ոչնչացվել են քրդական գյուղերը, որոնց բնակիչները տարհանվել կամ ոչնչացվել են։ Միևնույն ժամանակ Իրաքի Քուրդիստանի տարածքը, հատկապես Քիրքուք քաղաքում, երկրի հարավային շրջաններից վերաբնակեցվել է աղքատ արաբական բնակչությամբ, որպեսզի փոփոխվի տարածաշրջանի ազգային կազմը։ Քրդական բազմաթիվ շրջաններ ամբողջությամբ դատարկվել են, մինչև 4 000 բնակավայրեր վերացվել են, իսկ բնակչությունը տեղահանվել է «օրինակելի գյուղեր», որոնք իրենց բնույթով մոտ են եղել համակենտրոնացման ճամբարների։
Վկայություններ և փաստաթղթեր
«Անֆալ» ռազմագործողության ժամանակ շրջանի կուսակցական և պետական ղեկավարության առաջ ունեցած Ալի Հասան ալ Մաջիդի ելույթների ձայնագրությունները Քիրքուքում 1991 թվականին տեղի ունեցած անհաջող ապստամբության ժամանակ ընկել է քրդերի ձեռքը ։ Ամփոփելով ռազմագործողության արդյունքները՝ Ալի Հասանը նշել է.
Մյուս ելույթներում Ալի Հասան ալ Մաջիդը այսպես է նկարագրում «Անֆալի» էությունը ․
Հետաքննություն
Քրդերի ցեղասպանությունն անտեսվել է ինչպես Խորհրդային միության և սոցիալիստական ճամբարի երկրների կողմից, այնպես էլ՝ Արևմուտքի և առաջին հերթին Միացյալ Նահանգների կողմից, որն այդ ժամանակ աջակցում էր Իրաքին ընդդեմ իրանական իսլամիստների։ Հալաբջայի պատասխանատվությունը Կենտրոնական հետախուզական վարչությունը դրել է Իրանի վրա։ ԿՀՎ առաջատար փորձագետներից մեկը՝ Սթիվեն Պելատիեն, որը Իրան-իրաքյան պատերազմի ժամանակ զբաղվում էր Իրաքում առկա իրավիճակի վերլուծությամբ, վկայում է ․
Ինչպես ընդգծում է Պելետիեն, այդ եզրակացությունները ԿՀՎ-ն հայտնել է ամերիկյան վարչակազմին։ Դրանք հակադրության մեջ են մտնում քրդական տվյալների, իրավապաշտպան միջազգային կազմակերպությունների և ԱՄՆ Սենատի արտաքին գործերի հանձնաժողովի զեկույցի տվյալների հետ , որոնք միանշանակորեն փաստում են, որ Սադդամը կանխամտածված քիմիական զենք է օգտագործել քաղաքացիական բնակչության նկատմամբ։ Վերջինիս նպատակը եղել է բնակչության զանգվածային պատժի ենթարկումը՝ ապստամբներին օգնություն ցուցաբերելու համար ։ Իրավապաշտպանների հավաքած վկայությունների համաձայն՝ «փողոցում հայտնված մարդիկ հստակ տեսել են, որ իրաքյան, այլ ոչ թե իրանական ինքնաթիռներն են հարձակվել իրենց վրա։ Նրանք այնքան ցածր են թռել, որ կարելի էր տեսնել դրանց տարբերակիչ նշանները (...)։ Հիմնական հարվածը հասցվել է քաղաքի հյուսիսային հատվածին, որոնք առավել հեռու էին ռազմաբազաներից» ։ Քիմիական զենքի արգեկման կազմակերպությունը, մեղադրելով Սադդամ Հուսեյնին գազի կիրառման մեջ, նշում է, որ Հալաբջայում կիրառվել է հենց իպրիտ, որը կիրառվում էր Իրաքի զինված ուժերի կողմից ։ Քրդերի դեմ քիմիական զենքի կանխամտածված օգտագործման մասին փաստում են նաև Ալի Հասան ալ Մաջիդի ելույթների ձայնագրությունները։ 1987 թվականի մայիսի 26-ին Բաաս կուսակցության Հյուսիսային բյուրոյի անդամների հետ հանդիպման ժամանակ նա հայտարարել է.
ԱՄՆ Սենատի արտաքին գործերով հանձնաժողովը հետևյալ գնահատականն է տվել Քուրդիստանում առկա իրավիճակի վերաբերյալ, երբ 1991 թվականի աշնանը տարածաշրջանն ազատվել է Սադամի իշխանությունից.
«Անֆալ» անվանումը քրդերի համար դարձել է ցեղասպանություն տերմինի այնպիսի հոմանիշ, ինչպես օրինակ «Հոլոքոստը»՝ հրեաների համար։
Դատավարություն
Ռեժիմի տապալումից հետո՝ Սադամ Հուսեյնը և նրա մի շարք զինակիցներ կանգնել են դատարանի առաջ՝ բոլոր այն հանցագործությունների համար, որոնք իրականացվել են Բաաս կուսակցության կառավարման տարիներին։ Մեղադրանքների շարքում եղել են նաև Անֆալի և Հալաբջայի գործերը։ Անֆալի գործով դատավարությունը ձգվել է 2006 թվականի օգոստոսից մինչև 2007 թվականի հունիսը։ Դատարանը ընդունել է մի շարք պետական գործիչների մեղքը՝ Իրաքի քրդական բնակչության դեմ ուղղված հանցագործությունների ընթացքում։ Անֆալի գործով դատարանի առաջ կանգնել են հետևյալ քաղաքական գործիչները․
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ցեղասպանություն Կատեգորիա:Ռազմական հանցագործություններ Կատեգորիա:Քուրդիստանի պատմություն Կատեգորիա:Իրաքյան Քուրդիստան
Տոհմային գիրք
Տոհմային գիրք, պետական տոհմային գիրք, որտեղ գրանցում են բարձրարժեք տոհմային կենդանիներին։ Տոհմային գրքի վարելը տոհմային գործի համակարգում կարևոր պետական միջոցառում Է, և դրա մշտական հրատարակումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել ցեղերի Էվոլյուցիան, միավորել սելեկցիոներների գործունեությունը, արդյունավետ օգտագործել տոհմային կենդանիների ռեսուրսները։ Տարբերում են փակ և բաց տիպի տոհմային գրքեր։ Փակ գրքերում գրանցում են այն կենդանիներին, որոնց նախնիները նույնպես ներառված են եղել տոհմային գրքում։ Բաց գրքերում գրանցում են ինչպես մաքրացեղ, այնպես էլ զտարյուն խառնացեղ կենդանիներին։ ԽՍՀՄ-ում բոլոր տոհմային գրերը պետական են և բաց։ Տոհմային գրքերում գրանցման համար պահանջները պետք է համապատասխանեն կենդանու առաջին դասի ստանդարտին, որը որոշվում է բոնիտման ժամանակ։ Տոհմային գրքում ներառված կենդանու համար տնտեսությանը տրրվում է ատեստատ, որն էլ բարձրացնում է կենդանու և նրա պտղի արժեքը։ Բացի սովորական տոհմային գրքերերից մի շարք երկրներում, ինչպես նաև ԽՍՀՄ-ում հրատարակվում են գրքեր բարձր մթերատու կենդանիների համար, որտեղ գրանցում են միայն այն ցուլերին ու մայրերին, որոնց սերնդի մթերատվությունը և որակը բացառիկ Է։
Ուիլյամ Ապշոու
Կենսագրություն
Ուիլյամ Ուպշոուն ծնվել է 1866 թվականի հոկտեմբերի 15-ին, Ջորջիա նահանգի Քովետա շրջանшում, Նյունանաի մոտակայքում։ 18 տարեկանից նա տառապել է ողնաշարի վնասվածքից, օգտվել է հաշմանդամության սայլակից և մինչև կյանքի վերջին ամիսները քայլել է հենակներով ։ 1906 թվականից Ապշոուն եղել է Ջորջայի Անտիսալունյան (Anti-Saloon) լիգայի փոխնախագահը, և կարևոր դեր է խաղացել ԱՄՆ-ի հարավում առաջին պետական չոր օրենքի (ոգելից խմիչքներն արգելող օրենք) ընդունման գործում։ Արգելքի պաշտպանությունը կարևոր գործոն էր 1915 թվականին երկրորդ Կու-կլուքս-կլանի (1920-ականների խմբավորում) հիմնադրման գործում։ Սակայն Ապշոուն Կլանի համակիր չէր և մի անգամ դեմ էր գնացել Կլանի թեկնածուի աջակցմանը ընտրովի պաշտոնում։
Ապշոուն չորս ժամկետ շարունակ եղել է Ջորջայի ներկայացուցիչը ԱՄՆ-ի Ներկայացուցիչների պալատում (1918-1920-1922-1924) : Հայտնի լինելով որպես «կոնգրեսի Բիլլի Սանդի», Ապշոուն աջակցել է Հարավային բողոքականության ամենաազդեցիկ քաղաքական գործիչներին, այդ թվում ավետարանական Բոբ Ջոնսին, ով հիմնադրել էր Բոբ Ջոնսի համալսարանը։ Ապշոուն 1927 թվականից մինչև 1932 թվականը եղել է Ֆլորիդայի Լին Հավենի (Lynn Haven) Բոբ Ջոնսի քոլեջի հոգաբարձուների խորհրդի անդամ, խորհրդից հեռացվել է խորհրդի տարեկան ժողովին չներկայանալու և փաստաթղթերը չլրացնեկու պատճառով։
1932 թվականին նա արգելք կուսակցության կողմից առաջադրվել է որպես Միացյալ Նահանգների նախագահի թեկնածու, կուսակցությունը դեմ էր ալկոհոլային խմիչքների վաճառքին և օգտագործմանը։ Ապշաուն հինգերորդն էր, պարտվելով՝ Ֆրանկլին Ռուզվելտին (ով «չոր օրենքի» չեղարկման կողմնակից էր), գործող հանրապետական նախագահ Հերբերտ Հուվերին, սոցիալիստական թեկնածու Նորման Թոմսին և կոմունիստական թեկնածու Ուիլյամ Ֆոստերին։
Իր կյանքի ողջ ընթացքում նա ալկոհոլի արգելքի ուժեղ կողմնակից էր։ 1951 թվականի փետրվարին նա հայտարարեց, որ Ուիլյամ Բրենեմին իրեն բուժել է։ Ապշաուն մահացել է 1952 թվականի նոյեմբերի 21-ին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի դեմոկրատական կուսակցության անդամներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի քաղաքական գործիչներ
Բարաքեթ
Բարաքեթ, լեռ Պոնտական լեռնահամակարգի արևելյան հատվածում, Արդվին քաղաքից հարավ, Ճորոխի ստորին հոսանքի աջ կողմում, Արկնիս գյուղի մոտ։ Լանջերն ամբողջապես անտառապատ են։ Նշանակված են Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում ։
Կատալոնիայի պատմություն
Կատալոնիա (Catalunya, Cataluña, Catalonha), պատմական մարզ և ինքնավար տարածք Իսպանիայի կազմում։ Այն տեղակայված է Պիրենեյան թերակղզու հյուսիսարևելյան մասում՝ Միջերկրական ծովի առափնյա շրջանների և Պիրենեյների միջև ընկած հատվածում։
Կարլ Մեծի կառավարման ժամանակներից սկսած մինչև 17-րդ դարի միջնամասն այն պահպանել է իր տարածքային ամբողջականությունը, սակայն 1659 թվականին ստորագրված Պիրենեյան համաձայնագրի համաձայն պատմական Կատալոնիա մարզը բաժանվեց Իսպանիայի և Ֆրանսիայի միջև։ Ներկայումս այն ունի ինքնավար մարզի կարգավիճակ Իսպանիայի թագավորության կազմում։
Աշխարհագրություն և պատմական փուլեր
Պատմական Կատալոնիան կազմված է Իսպանիայի կազմում գտնվող Կատալոնիայի ինքնավար մարզից և Հյուսիսային Կատալոնիայից (Արևելյան Պիրենեյներ), որը գտնվում է Ֆրանսիայի կազմում։ Կատալոնիայի պատմությունը սկսվում է 17-րդ դարի միջնամասից, այսինքն այն պահից, երբ մարզը բաժանվեց 2 մասի։ Այն հիմնականում վերաբերում է Իսպանիայի կազմում գտնվող Կատալոնիայի ինքնավար մարզին։
Կատալոնիան հանդիսանում է կատալոնացիների պատմական հայրենիքը։ Վերջիններս հանդիսանում են արևմտյան ռոմանական ժողովուրդ, և ըստ պատմաբանների նրանք առաջացել են միջնադարում։
Կատալոնիայի պատմության փուլեր
Կատալոնիայի պատմության խրոնոլոգիական ժամանակագրությունը համընկնում է աշխարհում և Եվրոպայում ընդունված ժամանակաշրջանների հետ։ Կատալոնիայի պատմության մեջ առանձնացվում են հետևյալ փուլերը.
Նախապատմական ժամանակաշրջան
Նախամարդու առաջին հետքերը Կատալոնիայի տարածքում կապվում են պալեոլիթի դարաշջրանի հետ։ Մոտ 200 հազար տարի առաջ ապրած նեանդերթալյան մարդու մնացորդներ են գտնվել Բենոլաս քաղաքի մոտակայքում՝ Պլա-դե-լա-Էստան շրջանում։ Սակայն պեղեւմներ իրականաղնեղ հնագետների մեջ չկա հստակ տեսակաետ, թե քանի հարյուր հազար տարվա հնություն ունեն այդ ոսկորները։
Պղնձից պատրաստված առաջին գործիքները վերագրվում են մ.թ.ա. 2500-1800 թվականներին։ Բրոնզե դարը տևել է մ.թ.ա. 1800-700 թվականներին։ Այս դարաշրջանը համընկնում է հնդեվրոպական ցեղատեսակների առաջ գալու հետ՝ սկսած մ.թ.ա. 1200-ական թվականներից։ Այնուհետև սկսեցին ստեղծվել առաջին քաղաքանման բնակավայրերը։ Իսկ սկսած մ.թ.ա. 7-րդ դարի կեսերից Կատալոնիայի տարածքում սկսեց երկաթե դարը։
Իբերացիներից մինչև կարթագենցիներ
Կատալոնիայի առաջին բնակիչները եղել են իբերացիները, որոնք այստեղ էին եկել Հյուսիսային Ամերիկայից և հաստատվել էին այսօրվա Բարսելոնայի և Մատարոյի առափնյա շրջաններում։ Մ․թ․ա․ 6-րդ դարից սկսած իբերացիների մասին տեղեկություններ են հաղորդում հնագույն պատմիչներ Գեկատեյ Միլետսկին, Ռուֆ Ֆեստ Ավիենը, Հերոդոտոսը և Ստրաբոնը։
Սկսած մ․թ․ա․ 1100 թվականից միջերկրածովյան առափնյա շրջանում գտնվող Իբերական թերակղզին սկսեց բնակեցվել փյունիկիացի գաղթականներով։
Հռոմեական գաղութացում
Ք․Ա․ 269 թվականին Էբրո գետը, որը բաժանում էր Կարթագենը և Հռոմը, դարձավ առաջին ռազմական սահմանը։ Մ․թ․ա․ 197 թվականին ձևավորված երկու հռոմեական գաղութներից մեկը, որոնցից առաջինի մեջ էր մտնում ներկայիս Կատալոնիայի տարածքը, կոչվում էր Մերձավոր Իսպանիա (Hispania Citerior), իսկ ահա ավելի հարավ տեղակայված էր Հեռավոր Իսպանիա գաղութը (Hispania Ulterior)։
Օգոստոս Օգտավիանոսի կայսր դառնալուց հետո՝ մ․թ․ա․ 27 թվականին, դադարեց գոյություն ունենալ Հռոմեկան հանրապետությունը, և նրա փոխարեն ձևավորվեց կայսրություն։ Այնուհետև անցկացվեին նոր վարչատարածքային բաժանումներ։ Արդյունքում նախկին 2 գաղութները միավորվեցին և ստեղծվեց Տարակոնյան Իսպանիան, որի մեջ էին մտնում Կատալոնիայի ներկայիս տարածքը, Լուզիտանիան և Բեթիկան։
Հյուսիսից տեղի ունեցեղ հաճախակի հարձումները պատճառ դարձան կայսրության թուլացման համար և արդեն 4-րդ դարի 2-րդ կեսին կայսրությունր չուներ իր նախկին հզորությունը։ Վեստգոթերը արագորեն տարածվում էին կայսրության տարածում՝ գրեթե դիմադրության չհանդիպելով։ 410 թվականին կործանվեց Արևմտյան հռոմեական կայսրությունը, իսկ 415 թվականին անկում ապրեց նաև Բարսինոն (Բարսելոնան)։ Գերմանական ցեղերը արագացրին կայսրության անկման գործընթացը և 476 թվականին Արևմտահռոմեական կայսրության վերջին կայսր Ռոմուլ Օգոստոսը զրկվեց իր գահից։
Հռոմեական տիրապետությունը, որը Կատալոնիայի ներկայիս տարածքում տևեց գրեթե 6 դար (մ․թ․ա․ 2-րդ դար-4-րդ դար) ունեցավ դրական ազդեցություն տարածաշրջանի զարգացման վրա և հետագայում ապահովեց կայուն զարգացում նախադրյալներ։ Հռոմեական տիրապետության հիմնական գրավականներից մեկը հռոմեականացումն էր։ Ընդ որում այս երևույթը համընդգրկուն էր և տարածվում էր ինչպես Կատալոնիայի տնտեսության վրա, այնպես էլ մշակույթի։ Տեղական մշակույթը շատ արագ բազմաթիվ փոփոխություններ կրեց՝ վերցնելով բազմաթիվ մշակութային տարրեր հին հունականից և հռոմեականից։ Իսպանական գաղութը շատ հարուստ էր և կայսրությանը շատ լուրջ ֆինանսական օգնություն էր ցույց տալիս։ Հռոմեական ազդեցությունը շատ նկատելի էր հատկապես գյուղատնտեսության բնագավառում։ Երկրորդ կարևոր դրական ազդեցությունը, որ ունեցավ Հռոմը Կատալոնիաի վրա, ուրբանիզացիան էր։ Հենց այս ժամանակ են ստեղծվել այնպիսի քաղաքներ, ինչպիսիք են Բարսինոն (, ապագա Բարսելոնան),Տարրակոն (, ապագա Տարրագոնան), Գերունդա (, ապագա Ժիրոնան ) և այլն։ Ինչպես ամեն տեղ, այնպես էլ Կատալոնիայում, հռոմիացիները հավաքում էին հարկեր և դրանք օգտագործում էին ճարտարապետության, նոր ճանապարհների կառուցման, նոր կամուրջների հիմնադրման և այլ նպատակներով։ Հռոմիացիների երկարատև տիրապետության հետևանքով կատալոնացիներիը սովորեցին նաև հռոմեական իրավունքի նորմերը։ Մշակույթի վրա ունեցած ամենակարևոր արդյունքը կատալոնացիների լատինիզացումն էր։ Հենց հռոմեացիների տիրապետության ժամանակ էլ Կատալոնիայում առաջին անգամ տարածում ստացավ նոր կրոնը՝ քրիստոնեությունը՝ 2-3-րդ դարեր։ Կայսրության թուլացման տարիներին կատալոնական քաղաքները ամրացված էին բազմաթիվ շինություններով և պաշտպանական շրջաններով, սակայն սա խոչընդոտ չհանդիսացավ վեստ գոթերի համար, որոնք շատ կարճ ժամանակում ծնկի բերեցին այն։
Կատալոնիան 20-21-րդ դարերում
1930-ական թվականներին Կատալոնիան փորձեց հռչակել իր անկախությունը։ Նրանց անջատողական ուժերի ղեկավարները քաղաքացիական պատերազմ սկսեցին, սակայն այդպես էլ չկարողացան հաղթանակ տանել դիկտատոր Ֆրանկոյի դեմ մղված պայքարում։ Անընդհատ կրկնվող հետապնդումները և զանգվածային բռնությունները կատալոնացիների նկատմամբ՝ հատկապես Ֆրանկոյի կառավարման տարիներին, հանգեցրին կատալոնական անջատողականության առաջացմանը, որը և շուտով բավականին ուժեղացավ և սկսեց վտանգ ներկայացնել կենտրոնական իշխանության համար։
1979 թվականին Կատալոնիան ստացավ ինքնավար մարզի կարգավիճակ։ Մադրիդը Կատալոնիային տվեց ևս մեկ արտոնություն՝ կատալոներենին տալով պետական լեզվի կարգավիճակ։
2006 թվականին Կատալոնիյում ընդունվեց նոր ինքնավար կարգավիճակ՝ ֆինանսական ինքնուրույնության ընդլայնման համար։
2009-2010 թվականներին անցկացվեցին ոչ պաշտոնական հարցումներ՝ Կատալոնիայի անկախացման հարցի հետ կապված, և բնակչության ճնշող մեծամասնությունը՝ 90-%-ից ավելին, կողմ քվեարկեցին ինքնավար մարզի անկախացման համար։
2012 թվականի սեպտեմբերին Կատալոնիայի ամբողջ տարածքում տեցի ունեցան բազմաթիվ բողոքի ակցիաներ, զանգվածային ստորագրահավաքներ 1,5 մլն կատալոնացիների մասնակցությամբ։ Նրանք հանդես էին գալիս «Կատալոնիա՝ նոր եվրոպական անկախ պետույուն» կարգախոսով։
2012 թվականի նոյեմբերի 25-ին անցկացված տեղական ընտրությունների արդյունքում անջատողականները կարողացան գրեթե բոլոր շրջաններում հաղթանակի հասնել և կազմել մեծասնություն կատալոնական խորհրդարանում։ 2013 թվականի հունվարի 23-ին ընդունվեց Կատալոնիայի անկախության մասին հռչակագիրը, որը իրենից ենթադրում էր Կատալոնիայի սուվերենություն թե քաղաքական, թե տնտեսական հարցերով։ 2014 թվականին պլանովորվեց անցկացնել անկախության հանրաքվե ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կատալոնիայի պատմություն
Վյաչեսլավ Կամենսկի
Վյաչեսլավ Սերգեևիչ Կամենսկի(Вячаслаў Сяргеевіч Камінскі, ), բելառուս ֆուտբոլիստ, դարպասապահ։
Ակումբային կարիերա
Վյաչեսլավ Կամենսկին սկսել է իր կարիերան Մինսկի «Լոկոմոտիվ» ակումբում, որտեղ խաղացել է երկրորդ կազմում։ Հետագայում հանդես է եկել Երկրորդ լիգայի «Մոլոդոչնո» ակումբում։ 2012 թվականին տեղափոխվել է «Սմոլևիչի-ՍՏԻ», որի կազմում հաղթել է Երկրորդ լիգայում։ 2013 թվականից Սմոլևիչի ակումբի կազմում մասնակցել է Առաջին լիգային, բայց աստիճանաբար իր տեղը զիջել է հիմնական դարպասապահ Ալեքսանդր Չերկասին և 2014 թվականի ամռանը տեղափոխվել «Սլոնիմ»։
2015 թվականի հունվարին սկսել է մարզվել Մոզիրի «Սլավիա» ակումբում, որն այդ ժամանակ գլխավորում էր «Սմոլևիչ-ՍՏԻ»-ի նախկին մարզիչ Յուրի Պոնտուսը։ Մարտին պայմանագիր է ստորագրել ակումբի հետ ։ 2015 թվականի առաջնության մեծ մասը խաղացել է երկրորդ կազմում, երբեմն հայտնվելով հիմնական թիմի պահեստայինների նստարանին։ 2015 թվականի հոկտեմբերի 31-ին նշել է իր նորամուտը Բարձրագույն խմբում՝ մասնակցելով «Գոմելի» դեմ ողջ խաղին, որն ավարտվել է 3:1 հաշվով։
2016 թվականի փետրվարին հեռացել է «Սլովիայից» և շուտով միացել է «Օրշա» ակումբում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Բելառուս ֆուտբոլիստներ Կատեգորիա:Ֆուտբոլի դարպասապահներ
Բարդիկ (ձմեռանոց)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ձմեռանոցներ Կատեգորիա:Թուրքիայի բնակավայրեր Կատեգորիա:Իգդիրի մարզ
Բարաձոր (գետակ)
Բարաձոր, գետակ, Արևմտյան Եփրատի ձախակողմյան վտակը։ Մայր գետին է միանում Ակն քաղաքից 20-22 կիլոմետր հարավ-արևելք։ Վերին հոսանքը հաճախ ցամաքոմ է։ Նշանակված է Կովկասի 5-վերստանոց քարտեզում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Թուրքիայի գետեր