cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Անգելա Մերկել
Կանանց և երիտասարդության հարցերի դաշնային նախարար (1991-1994)
Լինելով ԳԴՀ-ի նախկին քաղաքացի, չի ունեցել ՔԴՄ-ի մյուս Արևմտյան Գերմանիայի քաղաքական գործիչների համար սովորական բարձրագույն կոչում, հասարակական աշխատանքի փորձ, որը նրանք ձեռք են բերել, օրինակ, ՔԴՄ/ՔՍՄ-ին կից երիտասարդական կազմակերպությունում աշխատելով։ Կուսակցական վերելքը տեղի է ունեցել միայն դաշնային կանցլերի հովանավորության շնորհիվ, այդ ժամանակ Մերկելին հաճախ անվանում էին «Կոյլա աղջիկ»։ Այն ժամանակ, երբ նրա ապագա ներկուսակցական մրցակիցները կազմակերպված հիմքի վրա էին կառուցում իրենց կարիերան, Մերկելը ՔԴՄ-ի ներսում սեփական իշխանություն չուներ։ Այս իրավիճակը փոխելու համար նա 1991 թվականի նոյեմբերին կայացած ընտրություններում փորձել է պայքարել Բրանդենբուրգի երկրամասում ՔԴՄ-ի նախագահի պաշտոնի համար, սակայն Ուլֆ Ֆինքից պարտություն է կրել։ Ի վերջո, 1991 թվականի դեկտեմբերին Դրեզդենում ՔԴՄ դաշնային համագումարում Մերկելն ընտրվել է ՔԴՄ փոխնախագահ՝ այդ պաշտոնում փոխարինելով Լոթար դե Մեզյերին։ Դե Մեզիերի հեռանալուց և Գյունտեր Կրաուզեի շուրջ զանգվածային լրատվամիջոցներում ծագած սկանդալից հետո, որը զբաղեցնում էր տրանսպորտի դաշնային նախարարի պաշտոնը և ներգրավված էր ինքնակամ ավտոկանգառների կառուցման անօրինական լիցենզիաների տրամադրման մեջ, Անգելա Մերկելը ՔԴՄ-ում եղել է այն սակավաթիվ քաղաքական գործիչների թվում, որոնք ծագումով ԳԴՀ-ից են և պահպանել են չվարկաբեկված կենսագրությունը։ 1993 թվականի մայիսին Գյունտեր Կրաուզեի պաշտոնաթողությունից հետո Անգելա Մերկելը հնարավորություն  է ունեցել ամրապնդել իր դիրքերը կուսակցությունում։
Շրջակա միջավայրի պահպանության դաշնային նախարար (1994-1998)
1994 թվականի հոկտեմբերի 16-ին կայացած Բունդեսթագի հաջորդ ընտրություններից հետո Հելմուտ Կոլի նոր կառավարությունում ստացել է շրջակա միջավայրի պաշտպանության, բնապահպանության և միջուկային անվտանգության դաշնային նախարարի պաշտոնը։ Իր միամանդատ շրջանում Անգելա Մերկելն ընտրություններում ստացել է ձայների 48,6 %-ը։
Նրա նախորդը նախարարությունում շատ հայտնի էր նաև ՔԴՄ-ի սահմաններից դուրս՝ քաղաքական գործիչ Կլաուս Տեփֆերը, սակայն շրջակա միջավայրի պահպանության վերաբերյալ նրա հայացքները գնալով ավելի մեծ դիմադրություն էին ստանում կուսակցության տնտեսական թևում և, մասնավորապես «Ազատ դեմոկրատական կուսակցության» անդամների շրջանում։ Այսպես, այդ պաշտոնը 1994 թվականի նոյեմբերի 17-ից զբաղեցրել Է Մերկելը, իսկ Տյոպֆերը նշանակվել է տարածաշրջանային պլանավորման, շինարարության և քաղաքային զարգացման դաշնային նախարարի պաշտոնում, ինչը հասարակայնությունն ընդունել է որպես քաղաքական պարտություն։
ՔԴՄ-ի անօրինական ֆինանսավորման սկանդալ (1999)
1998 թվականի սեպտեմբերի 27-ին կայացած Բունդեսթագի ընտրություններն ավարտվել են ՔԴՄ/ՔՍՄ դաշինքի և դաշնային կանցլերի թեկնածու Հելմուտ Կոլի համար լիակատար ձախողմամբ։ 1949 թվականից ի վեր կուսակցական դաշինքը վատագույն արդյունքն է ցույց տվել ընտրություններում. առաջին անգամ գործող կառավարությունը նոր ժամկետով լիազորություններ չի ստացել։ Միամանդատ շրջանի ընտրություններում Անգելա Մերկելի ցուցանիշը նվազել է 11 կետով և կազմել է 37,3 %։
Վոլֆգանգ Շոյբլեն՝ Հելմուտ Կոլի «հավերժական թագաժառանգը»։ Դեռ մինչև թեկնածուի ընտրությունները Շոյբլեի հարցազրույցներից մեկում նկատվում էր Կոլի թեկնածության քննադատությունը։ ՔԴՄ-ի Համերկրային համագումարում, որն անցկացվել է Բոննում ընտրություններում պարտվելուց հետո, 1998 թվականի նոյեմբերի 7-ին Շոյբլեն, ի վերջո, ընտրվել է ՔԴՄ-ի նախագահ։ Շոյբլեի առաջարկով Անգելա Մերկելը ստացել է ընդդիմադիր դարձած կուսակցության առանցքային պաշտոններից մեկը՝ ՔԴՄ-ի գլխավոր քարտուղարի պաշտոնը։ Հելմուտ Կոլը դարձել է կուսակցության պատվավոր նախագահ, ընտրվել է ՔԴՄ նախագահության և դաշնային վարչության անդամ։
Հաջորդ ամիսներին ՔԴՄ-ն ընտրություններում վատ արդյունքների է հասել, իսկ 1999 թվականի հունիսին՝ Եվրախորհրդարանի ընտրություններում ՔՍՄ-ի հետ դաշինքում 48,7 % (1994 թվականի 38,4 %-ի դիմաց) ծանրակշիռ արդյունքների, ինչն էլ ավելի է ամրապնդել ՔԴՄ-ի գլխավոր քարտուղար Անգելա Մերկելի հասարակական և ներկուսակցական դիրքերը։
2000 թվականի հունվարի 18-ին ՔԴՄ-ի նախագահությունը և դաշնային վարչությունը Հելմուտ Կոլից պահանջել են վայր դնել կուսակցության պատվավոր նախագահի լիազորությունները այնքան ժամանակ, քանի դեռ չեն նշվել հովանավորների անունները։ Ի պատասխան Կոլը հրաժարական է տվել կուսակցության պատվավոր նախագահի պաշտոնից։ Միաժամանակ նա մասնակիորեն հրապարակային բանավեճի մեջ է մտել կուսակցության գործող նախագահ Վոլֆգանգ Շոյբլեի հետ։ 2000 թվականի հունվարի 10-ին ARD հեռուստաալիքին տված հարցազրույցում նա խոստովանել է, որ ֆինանսավորվում է ռազմարդյունաբերական լոբբիից՝ ի դեմս Կարլհայնց Շրայբերի, թեև դեռ մեկ ամիս առաջ՝ 1999 թվականի դեկտեմբերի 2-ին, վիճարկել է այդ փաստը Բունդեսթագի նիստում։ Այն բանից հետո, երբ ՔԴՄ գանձապետ Բրիգիտտա Բաումայսթերը հակասական ցուցմունքներ է տվել գումարի փոխանցման մանրամասների մասին, Վոլֆգանգ Շոյբլեն այլևս չէր կարող մնալ կուսակցության ղեկավարի պաշտոնում։
ՔԴՄ նախագահ (2000)
2000 թվականի փետրվարի 16-ին Վոլֆգանգ Շոյբլեն ՔԴՄ/ՔՍՄ խորհրդարանական խմբակցությունում հայտարարել է կուսակցության նախագահի և խմբակցության ղեկավարի պաշտոնից հեռանալու մասին։ Մի քանի շաբաթ կուսակցությունը մնացել էր առանց ղեկավարության, և Անգելա Մերկելը, որպես գլխավոր քարտուղար, զբաղեցնում էր կուսակցության առանցքային դիրքը։ Այդ ընթացքում անցել են ինը, այսպես կոչված «տարածաշրջանային համաժողովներ», որտեղ տեղի է ունեցել քննարկում կուսակցության շարքային անդամների հետ ֆինանսական սկանդալի հետևանքների մշակման մասին։ Այդ տեղական կուսակցություններում էլ տեղի է ունեցել այն ուժերի համախմբումը, որոնք պաշտպանել են Մերկելի թեկնածությունը կուսակցության նախագահի պաշտոնում։ Անգելա Մերկելը հանրության աչքին ներգրավված չէր ֆինանսական խարդախությունների մեջ։
2000 և 2001 թվականների դաշնային հողերի ընտրություններում Մերկելի ղեկավարությամբ Քրիստոնեադեմոկրատական միությունը որևէ խոշոր հաղթանակ չի տարել։ Կարմիր-կանաչ կառավարությունն ամրապնդել է իր դիրքերն իշխանության մեջ և չի խաթարել ընդդիմությանը։ 2002 թվականի սեպտեմբերին Բունդեսթագի ընտրություններից առաջ քաղաքական պայքար է սկսվել։ 2001 թվականի փետրվարի սկզբին Ֆրիդրիխ Մերցը քննարկման էր ներկայացրել իր թեկնածությունը դաշնային կանցլերի պաշտոնում։ Անգելա Մերկելի թեկնածությունն առաջադրելու պատրաստակամության մասին արդեն հայտնի էր։ Սակայն կուսակցության բարձրագույն էշելոններում այն աջակցություն չէր վայելում, քանի որ ՔԴՄ-ի շատ անդամներ դաշնային հողերի վարչապետների կարգավիճակում և դաշնային հողերի մակարդակով կուսակցության բաժանմունքների ղեկավարները նախապատվությունը տալիս էին Բավարիայի վարչապետին և ՔՍՄ-ի նախագահ Էդմունդ Շտոյբերին։ 2001 թվականի դեկտեմբերին Դրեզդենում կայացած կուսակցական համագումարը հետաձգել է թեկնածության վերաբերյալ վերջնական որոշման ընդունումը մինչև 2002 թվականի հունվարի 11-ին ՔԴՄ նախագահության և դաշնային վարչության նիստը Մագդեբուրգում։ Անգելա Մերկելը որոշել է չկանգնել Շտոյբերի ճանապարհին և հունվարի 11-ին Բավարիայում կայանալիք հանդիպմանը հայտարարել է նրա թեկնածության օգտին իր հրաժարվելու մասին, ինչը ստացել է «Վոլֆսրատհաուզենի նախաճաշ» անվանումը։ Այս մերժումը անհրաժեշտ էր Մերկելին իր իշխանությունը պահպանելու համար, որպեսզի խուսափեր անվստահության քվե ստանալու արդյունքում ակնհայտ պարտությունից և կուսակցության նախագահի թեկնածության վերաբերյալ բանավեճերի նոր փուլից։
Ընդդիմության առաջնորդ (2002-2005)
2002 թվականի սեպտեմբերի 22-ի Բունդեսթագի ընտրություններում փոքր առավելությամբ հաղթել է ՍԴՀԿ-ն և «Կանաչների» կուսակցությունը՝ Գերհարդ Շրյոդերի և Յոշկա Ֆիշերի գլխավորությամբ։ Անգելա Մերկելը ըմբռնումով է մոտեցել Շտոյբերի պարտությանը։ Ընտրություններում Շրյոդերի հաղթանակի գործում իր ներդրումն է ունեցել նաև կառավարության կայծակնային արձագանքը 2002 թվականի Էլբայում տեղի ունեցած աղետալի ջրհեղեղին, սակայն ավելի կարևոր գործոն է թվում նրա բացասական վերաբերմունքը Իրաքի պատերազմի նկատմամբ։ Ի տարբերություն գործող դաշնային կառավարության հստակ «ոչ»-ին՝ Անգելա Մերկելն իր աջակցությունն է հայտնել Ջորջ Բուշի կուրսին։
Տանուլ տալով Բունդեսթագի ընտրությունները՝ Անգելա Մերկելը որոշել է Ֆրիդրիխ Մերցի փոխարեն զբաղեցնել ՔԴՄ/ՔՍՄ խորհրդարանական խմբակցության ղեկավարի պաշտոնը՝ որոշելով խորհրդարանական մակարդակով դիմակայել Գերհարդ Շրյոդերի կառավարությանը։ Մերցը պատրաստ չէր հանձնել իր դիրքերը և այդ իսկ պատճառով քննադատել է Մերկելին։ ՔԴՄ նախագահության վճռորոշ նիստում Շտոյբերը իր ձայնը տվել է Մերկելի օգտին։ Մերկելի և Մերցի հարաբերությունները վատացել են ներկուսակցական մրցակցության հողի վրա ծագած հակամարտությունների պատճառով։ 2002 թվականի նոյեմբերի 11-12-ը Հանովերում կայացած ՔԴՄ համերկրային համագումարում Անգելա Մերկելը վերընտրվել է կուսակցության նախագահի պաշտոնում։ Նրա թեկնածության օգտին տրվել է 796 ձայնից 746-ը (ընդամենը ներկա է եղել 978 պատվիրակ)։
2003
2003 թվականը ՔԴՄ-ի և նրա նախագահի համար նշանավորվել է Հեսսենի և Ստորին Սաքսոնիայի խորհրդարանական ընտրություններում հաջողություններով։ Բունդեսրատում ՔԴՄ-ի ուժեղացված ներկայությունն Անգելա Մերկելին գտնվելով ընդդիմության շարքերում թույլ է տվել մասնակցել երկրի կառավարմանը։ ՔԴՄ-ն աջակցել է կառավարական «գործողությունների ծրագիր 2010»-ին, որն ուղղված էր սոցիալական համակարգի և աշխատաշուկայի բարեփոխմանը և, անցկացնելով հաշտեցման հանձնաժողովում իր մի շարք լրացուցիչ պահանջներ, քվեարկել է օրենքներում փոփոխություններ կատարելու օգտին և բունդեսթագում, և բունդեսռատում։ Կուսակցությունը նաև մասնակցել է առողջապահության բարեփոխումների նախագծերի ձևակերպումների մշակմանը և աշխատաշուկայում ժամանակակից ծառայությունների մասին չորրորդ օրենքի ձևակերպումներին, որոնք պետք է ուժի մեջ մտնեին 2004 թվականի հունվարի 1-ից։
2004
2004 թվականի փետրվարի 6-ին դաշնային կանցլեր Գերհարդ Շրյոդերը հայտարարել էր Գերմանիայի Սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցության նախագահի պաշտոնից իր հրաժարականի մասին, նրան այդ պաշտոնում է հաջորդել է Ֆրանց Մյունտեֆերինգը։ Նույն ամսին Համբուրգի խորհրդարանական ընտրություններում քրիստոնեա-դեմոկրատական կուսակցությունը հաղթանակ է տարել։
2004 թվականի նոյեմբերի 20-ի իր ելույթում անդրադառնալով Գերմանիայի ներքաղաքական իրավիճակին մահմեդական (առավելապես թուրքական) բնակչության ինտեգրման կտրվածքով՝ Անգելա Մերկելը նշել է. «բազմամշակութային հասարակությունը ձախողվեց»: Ընդ որում, անտեսումից վերադարձնելով գերմանական «առաջատար մշակույթ» տերմինը, նա քննադատության է ենթարկել մահմեդականներին եվրոպական հասարակությանը ինտեգրվելու նրանց սահմանափակ կարողության համար։
Նույն թվականին ավարտին է մոտեցել դաշնային նախագահ Յոհաննես Ռաուի լիազորությունների ժամկետը։ Վոլֆգանգ Շոյբլեն նախապես առաջադրել էր իր թեկնածությունն այդ երկրում ձևականորեն գլխավոր քաղաքական պաշտոնի համար և հույս ուներ ստանալ ՔԴՄ-ի և ՔՍՄ-ի աջակցությունը։ Անգելա Մերկելի ներկուսակցական հակառակորդներ Ռոլանդ Կոխը և Ֆրիդրիխ Մերցը, ինչպես և ՔՍՄ-ի առաջնորդ Էդմունդ Շտոյբերը, պաշտպանել են Շոյբլեի թեկնածությունը։ Մերկելի թեկնածուն Հորսթ Քելերն էր, և 2004 թվականի մայիսի 23-ին Դաշնային ժողովի ընտրություններում նրա հաղթանակը բոլորի կողմից ընկալվել է որպես Անգելա Մերկելի հետագա դիրքերի ուժեղացում։
2005 թվականի բունդեսթագի արտահերթ ընտրություններ
Հյուսիսային Ռեյն-Վեստֆալիա երկրամասի Լանդթագի ընտրությունները 2005 թվականի մայիսի 22-ին խոշոր պարտություն են կրել Գերմանիայի Սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցության համար 2003 և 2004 թվականների ընտրությունների մի շարք այլ ձախողումների ժամանակ։ Ընտրատեղամասերի փակումից կես ժամ անց նախ ՍԴՀԿ-ի նախագահ Ֆրանց Մյունտեֆերինգը, իսկ դրանից հետո նաև դաշնային կանցլեր Գերհարդ Շրյոդերը հայտարարել են 2005 թվականի աշնանը Բունդեսթագի արտահերթ ընտրություններ նշանակելու մտադրության մասին։
Մայիսի 30-ին ՔԴՄ-ի և ՔՍՄ-ի նախագահությունը համատեղ նիստում Մերկելին ընտրել է իր կուսակցություններից դաշնային կանցլերի պաշտոնի թեկնածու։ Նրա կարգավիճակը կուսակցությունում կասկածի չի ենթարկվել, իսկ նրա ներկուսակցական հակառակորդները ոչնչացվել են։ Մերկելի «ստվերային կաբինետը», հաշվի առնելով Ազատ դեմոկրատական կուսակցության հետ ենթադրյալ կոալիցիան, կրճատված կազմով ներկայացվել է որպես «պրոֆեսիոնալների թիմ»։
Կոալիցիա կազմելու բանակցություններ
Ընտրությունների օրը երեկոյան կայացած հեռուստաբանավեճի ընթացքում Գերհարդ Շրյոդերը, չնայած «կանաչների» հետ կառավարական կոալիցիայի կորստին, անսպասելիորեն հայտարարել է կառավարություն ձևավորելու իր մտադրության մասին՝ դա անելով այն ձևով, որը թեժ վեճեր է առաջացրել և որն ինքն ավելի ուշ անվանել է «սուբոպտիմալ»։ Հետագա օրերն անցել են Բեռլինում՝ փնտրելով պատասխան այն հարցին, թե ում է պատկանում դաշնային կանցլերի պաշտոնը զբաղեցնելու և ինչ-որ կոալիցիոն կառավարություն ձևավորելու իրավունքը՝ ԳՍԴԿ-ին, որը Բունդեսթագում ամենախոշոր կուսակցական խմբակցությունն է, թե ՔԴՄ/ՔՍՄ դաշինքին՝ որպես ամենախոշոր խմբակցություն։
Սեպտեմբերի 20-ին ՔԴՄ/ՔՍՄ նոր խմբակցության առաջին նիստում Մերկելն ընտրվել է նրա նախագահ՝ գաղտնի քվեարկությամբ ստանալով 222 ձայնից 219-ը։ Հիասթափությունից հետո, որն իրենց հետ բերել էին բունդեսթագի ընտրությունները, այդ աջակցությունը դարձել է վստահության կարևոր քվե կոալիցիայի ստեղծման շուրջ բանակցությունների նախաշեմին։ Առաջիկա 14 օրերին, որոնք անհրաժեշտ էին № 160 ընտրատարածքում (Դրեզդեն I) ընտրություններ անցկացնելու համար, Անգելա Մերկելը և Էդմունդ Շտոյբերը բանակցությունների փուլ են անցկացրեցրել 90/Կանաչների միության հետ՝ հող նախապատրաստելով հնարավոր «սև-դեղին-կանաչ» կոալիցիայի համար։ Միայն ընտրություններից հետո Դրեզդենում Սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցության հետ բանակցություններ սկսվեցին «մեծ կոալիցիա» ձևավորելու շուրջ։ Հոկտեմբերի 10-ին ԳՍԴԿ-ն, ՔԴՄ-ն և ՔՍՄ-ն հրապարակել են իրենց կողմից կնքված համաձայնագիրը, որում խոսվում էր Մերկելի՝ 16-րդ գումարման բունդեսթագի կողմից Գերմանիայի Դաշնային կանցլերի պաշտոնում ընտրվելու մասին։ Նոյեմբերի 12-ին հինգ շաբաթ տևած բանակցություններից հետո ՔԴՄ/ՔՍՄ-ն և ՍԴՀԿ-ն կոալիցիոն պայմանագիր են կնքել։
2005 թվականի նոյեմբերի 22-ին ընտրվել է Գերմանիայի Դաշնային կանցլերի պաշտոնում՝ ստանալով 16-րդ գումարման բունդեսթագի պատգամավորների 611 ձայներից 397-ը՝ դառնալով առաջին կին դաշնային կանցլերը և միաժամանակ ամենաերիտասարդ (51 տարեկան) դաշնային կանցլերը Գերմանիայի պատմության ընթացքում, ինչպես նաև այդ պաշտոնում նոր դաշնային հողերի առաջին ներկայացուցիչը և բնագիտական կրթությամբ առաջին կանցլերը։
Շատ կանայք Անգելա Մերկելի Դաշնային կանցլեր դառնակը ընդունել են որպես անձնական հաղթանակ։ Նա համակրելի է նրանով, որ աչքի չի ընկնում կանացի գեղեցկությամբ և խարիզմայով, և նրանով, որ նա հասել է քաղաքական կարիերայի գագաթնակետին՝ անցնելով կանանց կարիերայի համար կրիտիկական տարիքային շեմը։
Կառավարության ձևավորում
Բունդեսթագի աշխատանքները սկսելուց առաջ Մերկելի մշտական մրցակից Էդմունդ Շտոյբերն անսպասելիորեն հրաժարվել է էկոնոմիկայի նախարարի իր նշանակած պաշտոնից, իր իսկ խոստովանությամբ, ԳՍԴԿ նախագահի պաշտոնից Ֆրանց Մյունտեֆերինգի հրաժարականի կապակցությամբ։
Դաշնային կանցլեր Անգելա Մերկելի գերատեսչության ղեկավարի հանգուցային և վստահություն պահանջող պաշտոնի համար առաջադրել է ԳԴՀ նախարարների խորհրդի վերջին նախագահի զարմիկ Թոմաս դե Մեզյերին։
Խորհրդարանական ժամկետի առաջին կես
Բունդեսթագի գործունեության սկզբում Մերկելը և նրա կաբինետը հանգիստ ժամանակներ են անցկացրել։ Միայն երբեմն ավելի շատ խոսք էր գնում լիազորությունների հարցերի լուծման կամ կառավարության գործունեության երկարաժամկետ ուղղությունների, այլ ոչ թե փաստացի բնույթի հարցերի մասին։
2006 թվականի մարտի վերջին ներկայացրել է իր ութ կետից բաղկացած գործունեության ծրագիրը։ Դրանում նախանշված էին դաշնային համակարգի բարեփոխման, բյուրոկրատիզմի դեմ պայքարի, գիտական հետազոտությունների, էներգետիկ քաղաքականության, բյուջետային և ֆինանսական քաղաքականության, ընտանիքի քաղաքականության, աշխատանքի շուկայի և, մասնավորապես, առողջապահության համակարգի բարեփոխումների հիմնական ուղղությունները։
Սեպտեմբերի 20-ին տեղի է ունեցել Անգելա Մերկելի առաջին ելույթը և ամբողջ աշխարհում կառավարության ղեկավարի առաջին ելույթը տեսա-ձայնագրությունների միջոցով։ Անգելա Մերկելն այդ հնարավորությունն օգտագործել է ամեն շաբաթ՝ տարբեր քաղաքական ու սոցիալական հարցերի վերաբերյալ սեփական տեսակետը կիսելու համար։ Առաջին թողարկումը նվիրված էր ֆուտբոլի աշխարհի առաջնությանը ։
Չնայած ակնհայտ վճռական գործողությունների բացակայությանը, պետության կառավարման գործարար ոճը սկզբում աջակցություն է ստացել բնակչության կողմից։
2006 թվականի նոյեմբերի 27-ին կայացած ՔԴՄ համերկրային համագումարում Անգելա Մերկելը ձայների 93 տոկոսով վերընտրվել է իր կուսակցության նախագահի պաշտոնում։
2007 թվականի սեպտեմբերի 23-ին իր բեռլինյան գերատեսչությունում ընդունել Է Դալայ Լամա XIV-ին, ինչը միջազգային մասշտաբի սենսացիա է դարձել։ Տիբեթի հոգևոր առաջնորդի հետ հանդիպումը նա համարել է կարծիքների մասնավոր փոխանակում կրոնական առաջնորդի հետ և կոչ է արել այն չընդունել որպես Տիբեթի ինքնավարության հարցում կառավարության դիրքորոշման արտացոլում։ Չնայած դրան՝ ՉԺՀ-ն չեղարկել Է նախարարական մակարդակով մի քանի պաշտոնական հանդիպումներ՝ դա «տեխնիկական բարդություններով»։ Անգելա Մերկելի արտաքին քաղաքականության հարցերով խորհրդական Քրիստոֆ Հոյսգենը կարողացել է վերացնել առաջացած լարվածությունը՝ Գերմանիայում Չինաստանի դեսպանին հավաստիացնելով, որ Չինաստանի նկատմամբ իր երկրի քաղաքականությունն անփոփոխ է։
ԵՄ նախագահություն 2007 թվականին
Անգելա Մերկելը և դաշնային արտգործնախարար Ֆրանկ-Վալտեր Շտայնմայերը ներկայացրել են Գերմանիան, որը 2007 թվականի հունվարի 1-ից մինչև հունիսի 30-ը կատարել է Եվրամիության նախագահության իր լիազորությունները։
ԵՄ-ում Գերմանիայի նախագահության շրջանում իր քաղաքական գործունեության կարևորագույն ուղղություններից Անգելա Մերկելը նշել է ԵՄ Սահմանադրությունը, էներգետիկ քաղաքականությունը, կլիմայի պաշտպանությունը, անդրատլանտյան տնտեսական համագործակցության խորացումը և բարիդրացիական հարաբերությունները Սևծովյան տարածաշրջանի և Կենտրոնական Ասիայի երկրների հետ ։
Եվրոպական Միության Սահմանադրության ընդունումը Մերկելի գերակայությունն էր նրա նախագահության ընթացքում։ Ի թիվս այլ բաների, Մերկելը պնդում էր, որ ժամանակակից բազմամշակութային աշխարհում Եվրոպան չպետք է մոռանա իր մշակույթի և իր արմատների մասին։ Այդ կապակցությամբ նա առաջարկել է, որ ԵՄ-ի Սահմանադրությունում ամրագրվի Աստծո և քրիստոնեության կապը ։ Ի վերջո, Լեհաստանի, Իռլանդիայի և Իտալիայի կողմից աջակցած այս ցանկությունը իրականություն չի դարձել. Լիսաբոնի պայմանագիրը վերաբերում է միայն «Եվրոպայի մշակութային, կրոնական և մարդասիրական ժառանգությանը»։
Երկրորդ կառավարություն (2009-2013)
2009 թվականի սեպտեմբերի 27-ին տեղի են ունեցել խորհրդարանական ընտրություններ, որոնց արդյունքներով ՔԴՄ/ՔՍՄ դաշինքը պահպանել է հարաբերական մեծամասնությունը Բունդեսթագում։ Անձամբ Անգելա Մերկելը հաղթանակ է տարել իր նախկին Շտրալզունդ ընտրատարածքում՝ ստանալով ձայների 49,3 %-ը ։
Հոկտեմբերի 28-ին հաջողվել է «սև-դեղին» կոալիցիա ձևավորել ԳՀՀՊ-ի մասնակցությամբ և երդմնակալության հանգեցնել երկրորդ կառավարությունը՝ Մերկելի նախագահությամբ ։
Երրորդ կառավարություն (2013-2018)
2013 թվականի սեպտեմբերի 22-ին հերթական խորհրդարանական ընտրությունները հանգեցրին իշխող կոալիցիայի փոփոխությանը, թեև ՔԴՄ/ՔՍՄ-ն կրկին պահպանել է հարաբերական մեծամասնությունը, ԳՀԽ-ն իր պատմության մեջ առաջին անգամ ոչ մի պատգամավորական մանդատ չի ստացել։
Ընտրատարածքների վերակազմավորման պատճառով Անգելա Մերկելն իր թեկնածությունն է առաջադրել նոր՝ 15-րդ օկրուգում՝ առաջավոր և հաղթել՝ ստանալով «առաջին նախապատվության» ձայների 56,2 %-ը (Գերմանիայում ընտրողները ունեն երկու ձայնի իրավունք) ։
2013 թվականի դեկտեմբերի 17-ին երդում է տրվել «մեծ կոալիցիայի» նոր կառավարությանը՝ ՔԴՄ/ՔՍՄ քաղաքական միության և ՍԴՀԿ-ի հիման վրա, որը վերստին գլխավորել է Մերկելը ։
Չորրորդ կառավարություն (2018 թվականից)
2017 թվականի սեպտեմբերի 24-ին խորհրդարանական ընտրությունները կրկին հաղթանակ բերեցին ՔԴՄ/ՔՍՄ-ին, սակայն վատագույն արդյունքով՝ նախորդ ընտրությունների համեմատ։ Մերկելն իր 15-րդ շրջանում ստացել է «առաջին նախապատվության» ձայների 44 %-ը, ինչը բավարար է եղել հաղթանակի համար, բայց այս անգամ նրա հիմնական մրցակիցը եղել է Լայֆ Էրիկ Հոլմը «Այլընտրանք Գերմանիայի համար»-ից, որը ստացել է ձայների 19,2 %-ը ։
Բունդեսթագի բարդ կազմի պատճառով կոալիցիոն բանակցությունները ձգձգվել են, և միայն 2018 թվականի մարտի 14-ին ձևավորվել է նոր կառավարություն՝ հիմնված լինելով սոցիալ-դեմոկրատների հետ կոալիցիայի վրա։ Մերկելի Գերմանիայի կանցլերի պաշտոնում հաստատվելու օգտին քվեարկել է Բունդեսթագի 364 պատգամավոր, 315-ը դեմ է քվեարկել և 9-ը ձեռնպահ է մնացել ։
2018 թվականի դեկտեմբերի 7-ին Համբուրգում կայացած համագումարում Անգելա Մերկելի՝ կուսակցությունում առաջնորդության համար պայքարին մասնակցելուց հրաժարվելուց հետո ՔԴՄ-ի նոր նախագահ է ընտրվել Աննեգրետ Քրամփ-Կարենբաուերը ։
Ռազմական հակամարտությունների կարգավորում
Իրաքի պատերազմի նախօրեին Անգելա Մերկելն իր աջակցությունն է հայտնել ԱՄՆ-ին և «ցանկացողների կոալիցիային» Իրաքի նկատմամբ իրենց քաղաքականության հարցում։ Այցով գտնվելով ԱՄՆ-ում, որպես ընդդիմության առաջնորդ, նա քննադատել է դաշնային կառավարության արտաքին քաղաքականությունը, ինչը կտրուկ բացասական արձագանք է առաջացրել Բեռլինի կառավարական շրջանակներում։ ՍԴՀԿ խորհրդարանական խմբակցության նախագահ Ֆրանց Մյունտեֆերինգը Մերկելի հայտարարությունը գնահատել է որպես նվաստացում ամերիկյան վարչակազմի առջև։
Ռազմական հակամարտությունների կարգավորման վերաբերյալ Անգելա Մերկելի սկզբունքային հայացքները ներկայացրել են այդ շրջանի հրապարակումները։ Որպես ultima ratio՝ Մերկելը մասնակցել է 1999 թվականի Կոսովոյի հակամարտությանը և պատմական զուգահեռներ անցկացրել իր երկրի պատմության հետ։
Ուկրաինայի արևելքում իրադրության կարգավորման և Մինսկի համաձայնագրերի կատարման խմբի (նորմանդական քառյակի) անդամ է։
Հարաբերություններ Թուրքիայի հետ
Բացի այդ, լինելով պահպանողականների առաջնորդ, N-24 հեռուստաալիքին տված հարցազրույցում հայտարարել է, որ Թուրքիան ոչ աշխարհագրական դիրքով, ոչ հոգեբանությամբ եվրոպական երկիր չէ։ Մերկելը կարծում է, որ այդ երկրում մարդու իրավունքների պահպանման հետ կապված լուրջ խնդիրներ կան։ Բացի այդ, եթե Թուրքիան դառնա Եվրամիության լիիրավ անդամ, Եվրախորհրդարանի թուրք պատգամավորները, այդ մարմնի ձևավորման ներկայացուցչական սկզբունքի համաձայն, կստանան բոլոր մանդատների մեկ երրորդը։
Հարաբերություններ Մերձավոր Արևելքի հետ
Մերկելը զուսպ է արտահայտվել 2006 թվականի լիբանանա-իսրայելական հակամարտության կարգավորման գործում ՄԱԿ-ի խաղաղապահ ուժերի կազմում Գերմանիայի մասնակցության մասին։ Իսրայելի վարչապետ Էհուդ Օլմերտը հանդես է եկել ՄԱԿ-ի զորակազմի կազմում գերմանացի զինվորների մասնակցության օգտին։
2008 թվականի մարտի 18-ին Իսրայելի Կնեսետում Անգելա Մերկելը ելույթը սկսել է եբրայերենով։ Նա ընդգծել է Իսրայելի հանդեպ Գերմանիայի պատմական պատասխանատվությունը։ Մերկելը դարձել է արտասահմանյան պետության առաջին կին ղեկավարը, որը հրավիրվել էր ելույթ ունենալու Իսրայելի Քնեսեթում։
Հարաբերություններ Ռուսաստանի հետ
Արտաքին քաղաքականության մեջ Անգելա Մերկելը հայտնի է եվրոպական արժեքների անվերապահ աջակցությամբ՝ կողմնորոշվելով ԱՄՆ-ի հետ մերձեցմանը ՝ որպես Եվրոպայում խաղաղության և կայունության երաշխավորման ռազմավարական գործընկեր:
Նա բազմիցս քննադատել է Գերհարդ Շրյոդերին Վլադիմիր Պուտինի հետ «չափից ավելի» բարեկամության համար և հայտարարել, որ Ռուսաստանի նկատմամբ ավելի կոշտ դիրքորոշում կորդեգրի կանցլերի պաշտոնում ընտրվելու դեպքում։
Այնուամենայնիվ, այն բանից հետո, երբ Մերկելը գլխավորել է Գերմանիայի կառավարությունը, ռուս-գերմանական հարաբերությունները սկզբում ոչ մի հատուկ փոփոխություն չեն կրել։
Ուկրաինայի քաղաքական ճգնաժամի և Ռուսաստանին Ղրիմի բռնակցմանը և Դոնբասի պատերազմին հաջորդած քաղաքական ճգնաժամի ընթացքում Մերկելը հավանություն չի տվել Ուկրաինայում Ռուսաստանի գործողություններին ։ Նրա կարծիքով՝ «Ղրիմի հանցավոր բռնակցումը», որը խախտում է միջազգային իրավունքը, և Ուկրաինայի արևելքում զինված հակամարտությունը «լրջորեն խաթարել են» ռուս-գերմանական հաբերությունները ։ Նա կողմ է Ռուսաստանի դեմ պատժամիջոցների սահմանմանն ու երկարաձգմանը, որոնք 2014 թվականին պատասխան պատժամիջոցների են հանգեցրել Ռուսաստանի Դաշնության իշխանությունների կողմից։ 2014 թվականին Ռուսաստանի և Գերմանիայի միջև ապրանքաշրջանառության անկումը կազմել է 12 %՝ նվազելով մինչև 67,7 միլիարդ եվրո, 2015 թվականին՝ 24 %-ով (51,5 միլիարդ եվրո), 2016 թվականին՝ 7,2 %-ով (48,0 միլիարդ եվրո) ։
2019 թվականի հունվարի 23-ին Մերկելը հայտարարել է. «Մենք կշարունակենք գազի մատակարարումը Ռուսաստանից, դա միանգամայն պարզ է» :=== Տնտեսական և սոցիալական քաղաքականություն === Առայժմ կոնկրետ իրացում չգտած ոչ հստակ թեզիսներում գուշակվում են այն դրույթները, որոնք արդեն ծանոթ են Շրյոդեր-Բլերի 1999 թվականի համատեղ փաստաթղթին։ ՔԴՄ նախագահության հանձնաժողովը Մերկելի նախագահությամբ մինչև 2001 թվականի օգոստոսի 27-ը մշակել է Բանավիճային նախագիծ, որն ընդունվել է 2001 թվականի դեկտեմբերին Դրեզդենում կուսակցության դաշնային համագումարի կողմից և դարձել կուսակցության ծրագրային փաստաթուղթ։
Վերլուծելով Մերկելի գործունեությունը կանցլերի պաշտոնում՝ «Der Spiegel»-ը նշում է, որ «նրան սարսափեցնում են մեծ մտքերն ու գլխավոր ծրագրերը... և այդ պատճառով նա հատուկ իրավիճակը պահում է անորոշ վիճակում՝ պահպանելով երկակիությունը և տարածությունը թողնելով տարբեր վերջնական արդյունքների համար»։
Միգրանտների նկատմամբ քաղաքականություն
2010 թվականի հոկտեմբերի 16-ին Պոտսդամում Քրիստոնեա-դեմոկրատական միության երիտասարդ ներկայացուցիչների առջև ունեցած իր ելույթում Մերկելը հայտարարել էր, որ բազմամշակութայնության քաղաքականությունը լիակատար փլուզում է կրել Գերմանիայում ։ Չնայած նա, ընդհանուր առմամբ, հավանություն է տվել Գերմանիայի նախագահ Քրիստիան Վուլֆի պնդմանը, որ իսլամը Գերմանիայի մասն է այնպես, ինչպես հուդայականությունն ու քրիստոնեությունը, Մերկելը նշել է, որ ներգաղթյալները պետք է ավելի շատ ջանքեր գործադրեն գերմանական հասարակությանը ինտեգրվելու համար, մասնավորապես, ուսումնասիրելով գերմաներենը ։
Մերկելի այս հայտարարությունն արել է Գերմանիայի այլ առաջատար քաղաքական գործիչների հետևելով, որոնք քննադատության են ենթարկել միգրանտների ինտեգրման առկա քաղաքականությունը։ Մասնավորապես, Քրիստոնեասոցիալական միության առաջնորդ Հորսթ Զեեհոֆերը հայտարարել է, որ այնպիսի մշակույթների ներկայացուցիչները, ինչպիսիք են թուրքական և արաբական, ակնհայտորեն ավելի մեծ դժվարությամբ են ինտեգրվում, քան մյուսները ։
Շրջակա միջավայրի պաշտպանություն
1995 թվականի ապրիլին որպես Գերմանիայի շրջակա միջավայրի պահպանության նախարար Բեռլինում ընդունել է կլիմայի վերաբերյալ ՄԱԿ-ի առաջին խորհրդաժողովը։ «Բեռլինի մանդատը» դարձել է առաջին փաստաթուղթը, որը միջազգային ջանքեր է գործադրել ջերմոցային գազերի արտանետումների կրճատման ուղղությամբ։ 1997 թվականին Կիոտոյի արձանագրությանը հաջորդած բանակցություններում Անգելա Մերկելը հանդես է եկել արտանետումների կրճատման բավականին բարձր նպատակային ցուցանիշների սահմանման օգտին։ Գերմանիայում «ամառային սմոգի» զսպման նախաձեռնությունը ձախողվել է 1995 թվականի մայիսին դեռ կառավարության մակարդակով և իրականացվել է պարզեցված ձևով միայն ավելի ուշ։ Անգելա Մերկելը համարվում է միջուկային էներգիայի խաղաղ կիրառման և ատոմային էլեկտրակայանների օգտագործման կողմնակից՝ էլեկտրաէներգիա ստանալու համար։ Իր պաշտոնում նա նաև պատասխանատու էր միջուկային թափոնների օգտահանման հարցի լուծման համար։ 1998 թվականի մայիսին հայտնի է դարձել Ֆրանսիա ուղևորվող «Կաստոր» կոնտեյներներում ռադիացիայի սահմանային արժեքների գերազանցման մասին։ Ընդդիմությունը պահանջել է նախարար Մերկելի հրաժարականը՝ իր վերահսկողական գործառույթները խախտելու համար։ Սակայն Մերկելը նշել է, որ հիմնական լիազորություններն ունեն և պատասխանատվություն են կրում դաշնային հողերն ու ատոմային արդյունաբերությունը։
Ընտանիք
Անգել Մերկելը երեխաներ չունի։
Առողջական վիճակ
2019 թվականի հունիսի 18-ին Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկիի հետ հանդիպման ժամանակ Մերկելը «ցնցվել է» ։ Ավելի ուշ նա իր վիճակը բացատրել է սովորական ջրազրկմամբ ։ Սակայն արդեն հունիսի 27-ին Մերկելն իրեն կրկին վատ է զգացել, երբ Գերմանիայի նախագահի հետ հանդիպման ժամանակ կրկին ցնցվել է ։ Իսպանական ABC թերթը, վկայակոչելով ԳՖՀ-ի կառավարության աղբյուրը, հայտնել է, որ եթե առաջին ցնցման պատճառը ջրազրկումն էր, ապա երկրորդ դեպքը կարող էր պայմանավորված լինել հոգեբանական պատճառներով. «անցյալ շաբաթ տեղի ունեցած միջադեպի մասին հիշողությունը, կրկնվող իրադրությունը հանգեցրել է տրեմորի վերսկսմանը» ։ Հունիսի 29-ին, գտնվելով Օսակայում G20-ի գագաթնաժողովում, նա հայտարարել էր առողջական լուրջ խնդիրների բացակայության մասին ։ Հուլիսի 10-ին Բեռլինում Ֆինլանդիայի վարչապետ Անտտի Ռինեի ընդունելության ժամանակ Մերկելը մեկ ամսվա ընթացքում 3-րդ անգամ ցնցվել է, սակայն մամուլի ասուլիսի ժամանակ Մերկելը կրկին հայտարարել է. «ես ինձ իսկապես լավ եմ զգում։ Պետք չէ անհանգստանալ» ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Գերմանիայի կանցլերներ Կատեգորիա:Գերմանացի քիմիկոսներ Կատեգորիա:Գերմանացի ֆիզիկոսներ Կատեգորիա:Կանայք քաղաքականությունում Կատեգորիա:Time-ի վարկածով «Տարվա մարդ» ճանաչվածներ Կատեգորիա:Ազատության նախագահական մեդալով պարգևատրվածներ Կատեգորիա:«Իտալիայի Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանի մեծ խաչի ասպետներ Կատեգորիա:Գերմանացի պետական գործիչներ
(992) Սվասի
(992) Սվասի (Swasey), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1922 թվականի նոյեմբերի 14-ին Օտտո Ստրուվեի կողմից Ուիլիամս Բեյում ։
Լենա Հակոբյան
Ծնվել է 1936 թվականի ապրիլի 10-ին, Մարտակերտի շրջանի Կիչան գյուղում։ 1990 թվականից ընտանիքով կամավորագրվել են գյուղի ինքնապաշտպանական ջոկատում։ Եղել է Խաչենի գումարտակի խոհարարը։
(992) Սվասի
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 3,03355 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,7718 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,2953 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1929,86 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,186542 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 10,86° անկյուն։
Լենա Հակոբյան
Զոհվել է 1992 թվականի հուլիսի 10-ին, գյուղի բռնագաղթի ժամանակ։ Ամուսնացած էր, ունի յոթ երեխա։ Հուղարկավորված է գյուղի գերեզմանատանը։
(992) Սվասի
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1922 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Օտտո Ստրուվեի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Լենա Հակոբյան
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
Գաբուզյան
Գաբուզյան, հայկական ազգանուն
Սլավիկ Սուրենի Աբրահամյան
Կենսագրություն
Սլավիկ Աբրահամյանը ծնվել է 1965 թ. հունիսի 26-ին Մարտունու շրջանի Գյունե Ճարտար գյուղում։ Ստացել է միջնակարգ կրթություն։ Ծառայել է Խորհրդային բանակում։ Զորացրվելուց հետո աշխատել է գյուղի կոլտնտեսությունում։
Արցախյան շարժմանը մասնակցել է 1991 թվականից։ Մասնակցել է Վերին Վեյսալիի, Ղարադաղլուի, Մարտակերտի շրջանի, Խոջավենդի համար մղված մարտերին։ Զոհվել է 1993 թ. հունվարի 4-ին Գևորգավանում։ Հետմահու պարգևատրվել է ԼՂՀ «Արիության Համար» մեդալով։ Ամուսնացած չէր։ Հանգչում է Ճարտարի գերեզմանատանը ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ Կատեգորիա:Հունիսի 26 ծնունդներ Կատեգորիա:1965 ծնունդներ Կատեգորիա:Հունվարի 4 մահեր Կատեգորիա:1993 մահեր
Այան Հիրսի Ալի
Այան Հիրսի Ալի (Ayaan Hirsi Ali, ), սոմալիական ծագումով հոլանդա-ամերիկացի ֆեմինիստ, գրող և իրավապաշտպան։
Ակտիվ պայքար է տանում մուսուլման կանանց իրավունքները պաշտպանելու համար։ Այանը դաստիարակվել է խստապահանջ իսլամական ընտանիքում։ Վաղ տարիքում ենթարկվել է բռնության և տարել է սեռական օրգանների խեղման վիրահատություն։ Ալին հայտնի է որպես իսլամական երկրից սերող առաջին կինը, ով հրապարակայնորեն հրաժարվել է իսլամից։ Նա կոշտ դիրքորոշմամբ է հանդես գալիս՝ դատապարտելով իսլամի շրջանակներում օրինականացված բռնարարական ավանդույթները։ Ավարտելով իր քաղաքական կարիերան Նիդեռլանդներում, Ալին տեղափոխվել է ԱՄՆ։ Երեք ինքնակենսագրական գրքերի հեղինակ է։ Ալին կառավարում է իր անվան հիմնադրամը, որը օժանդակում է բռնությունների ենթարկված մուսուլման կանանց ։
Աննա Սարգսի Ավանեսյան
Աննա Սարգսի Ավանեսյան, հայ կին ազատամարտիկ, Արցախյան ազատամարտի մասնակից։
Այան Հիրսի Ալի
Կրթությունը և քաղաքական գործունեությունը Նիրդերլանդներում (1992 – 2006)
2000 թվականին Ալին ավարտում է Լեյդենի համալսարանը և ստանում է քաղաքական գիտությունների մագիստրոսի կոչում։ Ալին աշխատանքի է անցնում Նիդերլանդների աշխատավորական կուսակցությունում (Partij van de Arbeid)։ Նա հետազոտություններ է կատարում ներգաղթին առնչվող ոլորտներում։ 2002 թվականին Ալին փոխում է իր աշխատավայրը և միանում է Լիբերալները հանուն ազատության և ժողովրդավարության (Volkspartij voor Vrijheid en Democratie) կուսակցությանը։ 2003 թվականին Այանը ընտրվում է Նիդերլանդների խորհրդարանի ստորին պալատ։ Իր խորհրդարանական գործունեության ժամանակ Այանը հետևողականորեն բարձրաձայնում է այն բոլոր հիմնախնդիրները, որոնց հետ պարբերաբար առնչվում են մուսուլման կանայք։ Նա քննադատության է ենթարկում Նիդերլանդների ներգաղթը կարգավորող քաղաքականությունը։ 2004 թվականին Թեո վան Գոգի հետ համատեղ պատրաստում է «Ենթարկում» (Submission) վավերագրական ֆիլմը։ Ֆիլմում ներկայացված էին Ղուրանում տեղ գտած այն դրվագները, որոնցում դատապարտվում էր իրնեց մարմինը չքողարկող կանանց վարվելակերպը և խրախուսվում էին բռնության կիրառումները նրանց հանդեպ։ Ֆիլմի ցուցադրումից հետո սպանում են Թեո վան Գոգին։ Նրա դիակի մոտ հայտնաբերում են Այանի հասցեին մահվան սպառնալիք պարունակող գրություն։ 2006 թվականին Այանը հրաժարական է տալիս պատգամավորական պաշտոնից։ Նույն թվականին նա առաջին անգամ այցելում է ԱՄՆ, որտեղ ներկայացնում է իր առաջին «Կալանավորված կույսը» (The Caged Virgin) վեպը։ Վեպը դատապարտում էր արևմտյան երկրների անգործունեությունն այն մուսուլման շրջաններում, որտեղ համատարած խախտվում են կանանց իրավունքները։
Աննա Սարգսի Ավանեսյան
Աննա Ավանեսյանը ծնվել է 1935 թվականի դեկտեմբերի 16-ին, Մարտունու շրջանի Հացի գյուղում։ Ավարտելով տեղի 8-ամյա դպրոցը, ուսումը շարունակել է Ստեփանակերտի գյուղատնտեսական տեխնիկումում։ Աշխատել է Ստեփանակերտի հիվանդանոցում, որպես քույր-տնտեսվար, այնուհետև տեղափոխվել է զինվորական հոսպիտալ։
Այան Հիրսի Ալի
Գործունեությունը ԱՄՆ-ում
2006 թվականին Ալին տեղափոխվում է ԱՄՆ֊ի Վաշինգտոն քաղաք։ Նա հետազոտական թոշակ է ստանում Ամերիկայի ձեռներցության համալսարանում (American Enterprise Institute), որտեղ շարունակել է ուսումնասիրել իսլամական աշխարհում կանանց իրավունքների հիմնախնդիրը։
2007 թվականին Այանը հրատարակում է իր երկրորդ «Անհավատը» (Infidel) վեպը։ Նույն թվականին ԱՄՆ-ի Ֆիլադելֆիա քաղաքում նա հիմնում է Այան Հիրսի Ալիի անվան հիմնադրամը։
2010 թվականին լույս է տեսնում Այանի «Քոչվոր» (Nomad) ինքնակենսագրական վեպը, որը շուտով բեսթսելլեր է դառնում։ Գրքի հրատարակությունը հանդիպում է մուսուլման համայնքի ուժգին հակադրությանը։
Աննա Սարգսի Ավանեսյան
Մահացել է 1993 թվականի մայիսի 3-ին, ծառայողական պատականությունները կատարելու ժամանակ։ Ամուսնացած էր, ունի վեց երեխա։ Հուղարկավորված է Ստեփանակերտի քաղաքային գերեզմանատանը։
Այան Հիրսի Ալի
Գործունեությունը ԱՄՆ-ում
Ներկայումս Այանն աշխատում է Հարվարդի Քենեդիի անվան կառավարման դպրոցում, որտեղ մշակում է մահեմադական երկրների հետ համագործակցության ուղիների ռազմավարությունը։
Աննա Սարգսի Ավանեսյան
Կատեգորիա:Հայ ազատամարտիկներ
Այան Հիրսի Ալի
Պարգևներ և ճանաչում
2004 թվականին Դանիայի Ազատական կուսակցությունը, կանանց իրավունքների պաշտպանության ասպարեզում, Այանին է պարգևում ազատության մրցանակը։ 2005 թվականին հոլանդական Օպցիյ (Opzij) ամսագիրն Այանին է շնորհում Հարիեթ Ֆրիզիրինգի հավասարության (Harriet Freezerring Emancipation) մրցանակը։ Նույն թվականին Նորվեգիայում նա ստանում է Եվրոպայի տեսլականի (European Bellwether) մրցանակը՝ մարդու իրավունքների ասպարեզում իր ունեցած վաստակի համար։
2008 թվականին Այանը ստանում է Անիսֆիլդ-Վոլֆ (Anisfield-Wolf) գրական մրցանակը իր «Անհավատը» գրքի համար։
2005 թվականին Թայմ (Time) ամսագրի կողմից Այանը ներառվել է «Մեր ժամանակների հարյուր ամենաազդեցիկ մարդիկ» ցանկում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի գրողներ Կատեգորիա:Լեյդենի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ամերիկացի ֆեմինիստ գրողներ Կատեգորիա:Ֆեմինիստներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի սցենարիստներ Կատեգորիա:Ամերիկացի լրագրողներ Կատեգորիա:Ամերիկացի գիտնականներ Կատեգորիա:Իրավապաշտպաններ Կատեգորիա:Ֆեմինիստ գրողներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի կին գրողներ Կատեգորիա:Անիսֆիլդ Վուլֆ գրքային մրցանակի դափնեկիրներ
Volume Up (ալբոմ)
Volume Up, հարավկորեական 4minute աղջիկների խմբի երրորդ մինի ալբոմ: Ալբոմը թողարկվել է Cube Entertainment-ի կողմից 2012 թվականի ապրիլի 9-ին`համանուն գլխավոր սինգլով։
Թողարկում
4minute-ը իրենց ալբոմի թողարկումը նախապես պլանավորել էր 2012 թվականի փետրվարին։ Սակայն արդյունքում այս ամսաթիվը հետաձգվեց մի քանի անգամ։ Volume Up-ը վերջապես թողարկվեց և պաշտոնապես ներկայացվեց 2012 թվականի ապրիլի 9-ին ։ Երգի տեսահոլովակի պրեմիերան տեղիունեցավ նույն օրը ։
Առաջխաղացում
Խումբը մի շարք երաժշտական շոուերում առաջ մղեց «Volume Up»-ի գլխավոր երգը (ինչպես նաև «Dream Racer» երգը)։ 2012 թվականի ապրիլի 12-ից ապրիլի 15-ը նրանք հանդես եկան M! Countdown, Music Bank, ''Show! Music Core և Inkigayo'' երաժշտական շոուների բեմում։
Երաժշտական տեսահոլովակ
«Volume Up»-ի երաժշտական տեսահոլովակի զարդարանքը, ըստ տեղեկությունների, արժեր 132,538 դոլար, ինչը տեսահոլովակը դարձնում է իններորդ ամենաթանկ K-pop երաժշտական տեսահոլովակը։ Այս տեսահոլովակը ունի գոթական ոճ, որը հիշեցնում է մութ դարաշրջանի ամրոց։ Այն բաղկացած է խմբի մի քանի սերտորեն խմբագրված նկարներից, երբեմն պարողներով, իսկ երբեմն հետին պլանում գտնվող կենդանիներով՝ զուգորդված ոճի սարսափելի ճարտարապետական տեսարաններով ։ Այս երաժշտական տեսահոլովակը թողարկվել է 2012 թվականի ապրիլի 9-ին ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ալբոմներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:2012 ալբոմներ
Յուրսել
Յուրսել (Urcel), համայնք Ֆրանսիայում, գտնվում է Պիկարդիայի մարզում՝ Էնա գավառում։ Մտնում է Լան 1 կանտոնի կազմի մեջ։ Համայնքի շրջանը՝ Լան։
Համայնքի INSEE կոդը՝ 02755:
Տնտեսություն
2010 թվականին համայնքի 362 աշխատունակ (15-64 տարեկան) բնակիչներից 270-ը տնտեսապես ակտիվ էին, 92-ը՝ ոչ ակտիվ (ակտիվության ցուցանիշը կազմել է 74,6%, 1999 թվականին եղել է 61,8%)։ 270 տնտեսապես ակտիվ բնակիչներից աշխատում էին 250-ը (135 տղամարդ և 115 կին), գործազուրկ էին 20 մարդ (10 տղամարդ և 10 կին)։ 92 տնտեսապես ոչ ակտիվ բնակիչներից 35-ը եղել են աշակերտներ կամ ուսանողներ, 38-ը՝ թոշակառուներ, 19-ը տնտեսապես ոչ ակտիվ էին այլ պատճառներով ։
Շաղատի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Սյունիքի մարզ)
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի հուշարձանների ցանկեր
Գագիկ Հարությունյան (նորաձևության լուսանկարիչ)
Գագիկ Հարությունյան (հունվարի 27, 1984 թ., Երևան, ՀԽՍՀ), նորաձևության հայ լուսանկարիչ։
Կենսագրություն
Գագիկ Հարությունյանը ծնվել է 1984 թվականի հունվարի 27-ին Երևանում,հայի ընտանիքում։ Սովորել է Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարանի հաշվողական մեքենաներ բաժնում։
Ունի երաժշտական կրթություն, տիրապետում է մի շարք գործիքների, հեղինակում է երաժշտություն էմբիենտ, դիփ հաուս, լոնջ ոճերով։
Աշխատանքային գործունեություն
Գագիկ Հարությունյանը թեև հիմնականում լուսանկարում է նորաձևության թեմայով, նրա աշխատանքների շարքում կարելի է գտնել նաև դիմանկարներ և բնապատկերներ։ Հեղինակը գլխավորապես ստեղծում է սև և սպիտակ լուսանկարներ՝ պատճառաբանելով, որ այդ կերպ նկարում է մարդկանց հոգիները։ Մոդելների հետ աշխատելիս լուսանկարչի համար սկզբունքային է, որ նրանք լինեն առանց դիմահարդարման։ Կողմնակից չէ նաև նկարները մշակելու ժամանակ մեծ փոփոխությունների՝ նշելով, որ յուրաքանչյուր լուսանկար ունի իր պատմությունն ու երաժշտությունը ։
Իր գործունեության մասին Հարությունյանը նշում է․ «Լուսանկարչությունը տեսնելու հնարավորություն է։ Կարծում եմ՝ դա հնարավորություն է տալիս տեսնել այն, ինչ ուրիշները չեն տեսնում։ Լուսանկարչությունն իմ ներշնչանքն է, ես ապրում եմ դրանով »։ - Գագիկ Հարությունյան
Գագիկ Հարությունյանի լուսանկարներն առաջին անգամ տպագրվել են 2013 թվականին «EL Style» ամսագրում։ Նրա աշխատանքները տպագրվել են նաև «Luxury», «Design Deluxe» և այլ ամսագրերում։ Լուսանկարիչը համագործակցել է Հայաստանում նորաձևության և գեղեցկության առաջատար տների հետ՝ ստեղծելով կերպարներ «Nikolyan Fashion», «Harmony Yerevan», «Shadoyan Fashion», «Kivera Naynomis», «Oriflame Armenia» ապրանքանիշերի համար ։ Համագործակցել է Հայաստանում հայտնի մոդելների, դերասանների, երգչուհիների հետ ։
Լուսանկարների ցուցադրություն
Գագիկ Հարությունյանի աշխատանքները ցուցադրվել են եվրոպական մի շարք երկրների պատկերասրահներում։ 2012 թվականին մասնակցել է «Vogue Italia»-ի կողմից կազմակերպված «A Glimpse at Photo Vogue - 101 Photographers/101 Pictures» ցուցահանդեսին ։ Նրա լուսանկարները ներկայացվել են «Corso Como Milan 2012 - Carla Sozzani Gallery»-ում (Իտալիա)։ Նույն տարի Գագիկ Հարությունյանը մասնակցել է նաև «Gallery Sakura»-ի կազմակերպած «Exhibition of 60 photographic artists Paris 2012» ցուցահանդեսին։ Լուսանկարը ներկայացվել է «Bercy Village Gallery»-ում և «Gallery Sakura»-ում (Ֆրանսիա) ։
Գագիկ Հարությունյանի լուսանկարներից մեկը՝ «Պողոտան», «Vogue Italia» խմբագրության կողմից համեմատվել է մի շարք հռչակավոր ֆիլմերի՝ «Blade Runner»-ի, «Brazil»-ի, «Metropolis»-ի, «The Day After Tomorrow»-ի և «Fuga da New York»-ի հետ ։
Լուսանկարիչը համագործակցում է «Galerie Sakura» պատկերասրահի հետ, որը նրա աշխատանքների ցուցահանդես-վաճառքներ է կազմակերպում եվրոպական մի շարք պատկերասրահներում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ լուսանկարիչներ
Արհեստական միս
Արհեստական միս կամ աճեցված միս (cultured meat), փորձանոթի միս (in vitro meat), բջիջների, այլ ոչ թե՝ կենդանիների մեջ աճեցված միս ։ Արհեստական միսը բջջային գյուղատնտեսության (en) ձևերից մեկն է հանդիսանում։ Արհեստական միսը արտադրվում է հյուսվածքային ինժեներիայի (en) նույն այն մեթոդներով, որոնք կիրառվում են վերականգնողական բժշկության (en) մեջ ։ Մաաստրիխտի համալսարանից Դր. Մարկ Փոսթի (en) կողմից ստեղծված արհեստական մսով առաջին բուրգերը կերվել է 2013 թվականի օգոստոսին Լոնդոնում՝ մամուլի համար կազմակերպված ցուցադրման ժամանակ ։ Ծախսերի կրճատման և արտադրման լայնացման հետ կապված տեխնիկական խնդիրների հետ կապված արհեստական միսը դեռ չի մտել լայն առևտրաշրջանառության մեջ, սակայն օրեցօր այդ բացատը կրճատվում է։ Բացի այդ, դեռ պարզ չէ, թե արդյոք սպառողներն ընդունելու են արհեստական միսը որպես միս ։
Անվանատարբերակներ
Հանրային դաշտում գոյություն ունեն և տարբեր հաճախականությամբ կիրառվում են տվյալ միսը նկարագրող մի քանի անվանատարբերակներ, որոնց թվում են. արհեստական միս, աճեցված միս (cultured meat), փորձանոթի միս (in vitro meat), սինթետիկ միս (synthetic meat), տակառներում աճեցված միս (vat-grown meat) և լաբորատորիաներում աճեցված միս (lab-grown meat):
Մաքուր միս եզրը այլընտրանքային տերմին է, որոնք նախընտրում են տեխնոլոգիայի որոշ կողմնակիցների և արտադրող ընկերություններ, այդ թվում Good Food Institute-ը, քանի որ նրանք կարծում են, որ մաքուր միս եզրն ավելի ճիշտ է արտացոլում մսի արտադրման առանձնահատկություններն ու առավելությունները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կենդանիների իրավունքներ Կատեգորիա:Կենսատեխնոլոգիա Կատեգորիա:Զարգացող տեխնոլոգիաներ Կատեգորիա:Միս Կատեգորիա:Կայուն սննդահամակարգ Կատեգորիա:Սինթետիկ կենսաբանություն
Ալթայի երկրամասի Վ․ Շուկշինի անվան դրամայի թատրոն
'''Ալթայի երկրամասի Վ. Շուկշինի անվան դրամայի թատրոնը''' (ռուս.՝ Алтайский краевой театр драмы имени В. М. Шукшина) Բառնաուլի առաջատար թատրոններից է, ինչպես նաև Արևմտյան Սիբիրի ամենամեծ թատերախմբերից մեկը։
Թատրոնի պատմությունը
Թատրոնը կազմավորվել է 1921 թվականին Բառնաուլ քաղաքում։ Առաջին թատերաշրջանը բացվել է 1921 թ նոյեմբերի 27-ին «Տրիլբի» դրամայով։ 1936 թ Բառնաուլի դրամատիկական թատրոնը դառնում է քաղաքային ստացիոնար թատրոն, իսկ 1937 թվականից՝ Ալթայի երկրամասի դրամայի թատրոն։
1973 թվականից թատրոնն աշխատում է նոր շենքում, որը գտնվում է Բառնաուլի Սախարովի հրապարակում։ 1991 թվականին թատրոնը կոչվում է գրող, կինոռեժիսոր և դերասան Վասիլի Շուկշինի անունով։
1996 թվականին թատրոնի ստեղծագործական խորհրդի նախագահն է դառնում Վլադիմիր Մորդվինովը։ 2002 թ թատրոնի գլխավոր ռեժիսորն է դառնում Վլադիմիր Զոլոտարը։
2006-2007 թթ իրականացվել է թատրոնի շենքի լայնամասշտաբ վերականգնումը։
2008 թ թատրոնի և Ալթայի երկրամասի վարչակազմի միջև մի քանի տարաձայնություններ եղան։ Մշակույթի գծով ղեկավարությունը քննադատեց Գեորգ Բյուխների «Վոյցեկ» ներկայացումը, ինչպես նաև դեմ հանդես եկավ Ռեյ Կունիի «Վատ տղաներ» պիեսի բեմադրմանը։ Առաջատար դերասաններ Էդուարդ Տիմոշենկոն, Նատալյա Մակարովան, Ալեքսանդր Խրյակովը, ռեժիսորներ Դմիտրի Եգորովը և Վլադիմիր Զոլոտարը, ինչպես նաև տնօրեն Վլադիմիր Մորդվինովը որոշեցին թատերաշրջանի վերջում հեռանալ թատրոնից  ։
2002 թ թատրոնից հեռանում է բալետմեյստեր Իրինա Տկաչենկոն, ով Վլադիմիր Զոլոտարի հրավերով տեղափոխվում է Նիժեգորոդի պատանի հանդիսատեսի թատրոն ։ Նույն թվականի հոկտեմբերին աշխատանքից հեռացվում է տնօրեն Վլադիմիր Մորդվինովը. 2009 թ հոկտեմբերի 20-ին տնօրենի պաշտոնը զբաղեցնում է Սերգեյ Մեդնին։ 2010 թ մարտի 10-ին թատրոնի գլխավոր ռեժիսոր է նշանակվում Ռոման Ֆեոդորին (Իլյին), իսկ Ֆ. Դոստոևսկու «Քեռու երազը» բեմադրելու համար հրավիրվում է պետերբուրգյան ռեժիսոր Անդրեյ Չերպինը։ Սակայն 2011 թ սկզբին թատրոնի տնօրենի և նրա միջև տարաձայնություններ ի հայտ եկան, որի արդյունքում ռեժիսորը հրաժարվեց թատրոնի հետ համագործակցությունից ։ Այդ միջադեպից հետո թատերախումբը հայտնեց իր անվստահությունը թատրոնի ղեկավարության՝ ի դեմս տնօրեն Ս. Մեդնու և ռեժիսոր Ռ. Ֆեոդորիի նկատմամբ։ Դերասանների արհմիութենական ժողովը բացասական բնութագիր տվեց վերջիններիս աշխատելաոճին՝ նրանց մեղադրելով «կոպտության, ենթակաների արժանապատվության սիստեմատիկ ոտնահարման և ստեղծագործող մարդկանց հետ աշխատել չկարողանալու մեջ» ։
Թատրոնի շենքում պարբերաբար իրականացվում են տարբեր միջոցառումներ՝ «Ինֆոկոմ» ամենամյա ցուցահանդեսը, Բառնաուլի քաղաքապետի հաշվետվությունները, «Դինամո» ֆուտբոլային ակումբի հանդիպումները երկրպագուների հետ և այլն։ 2004 թ այստեղ կայացավ երկրամասի կառավարչի՝ Միխայիլ Եվդոկիմովի պաշտոնի ստանձնման հանդիսավոր արարողությունը։
Թատրոնի շենքը
Թատրոնի ժամանակակից շենքը կառուցվել է 1973 թ. (ճարտարապետներ Ն. Կուրեննայա, Ա. Գորշկով, Ա. Լաբուրենկո) լայն շքասանդուղքով, որը դուրս էր գալիս դեպի Լենինի պողոտա ։
Շենքի վերականգնումը
2006-2007 թթ իրականացվել են շենքի վերականգնողական աշխատանքներ։ Ճեմասրահի պատերը և հատակը պատվել են գրանիտով, սյուները երեսպատվել են սև մարմարով։ 2-րդ հարկի հանդիսատեսի ճեմասրահի կողմնային պատը զարդարված է «Մոխովոյե օզերո» մոզայիկ պաննոյով։ Շենքի արտաքին տեսքը նույնպես փոփոխությունների է ենթարկվել։ Պատերը պատվել են գրանիտով և տեղադրվել են լուսարձակներ, որոնք լուսավորում են շենքն ամբողջությամբ ։
Ժամանակակից կազմը
Թատրոնի երաժշտական մասը ղեկավարում են կոմպոզիտորներ Միխայիլ Ստարիկովը և Վիկտոր Ստրիբուկը։
Մրցանակներ
Թատրոնը ստացել է հետևյալ մրցանակները՝ Ալթայի երկրամասի մրցանակ (2000 թ, 2004 թ), Բառնաուլ քաղաքի վարչակազմի ղեկավարության մրցանակ, «Սիբիրյան տրանզիտ» փառատոնի մրցանակները (2001 թ, 2002 թ, 2003 թ, 2004 թ), «Իրական թատրոն» (2003 թ), «Ոսկե դիմակ» ազգային թատերական մրցանակ(2003 թ), «Սիբիրյան տրանզիտ» փառատոնում գրան պրի և Վ. Ռեդլիխի անվան մրցանակ (2003 թ), «Սիբիրյան տրանզիտ» 7-րդ թատերական փառատոնում գրան պրի «Վոյցեկ» ներկայացման համար (2008 թ)։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Թատրոններ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Դրամատիկական թատրոններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի թատրոններ Կատեգորիա:Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության օբյեկտներ
Սամուել Շմիդ
Սամուել Շմիդ (Samuel Schmid, ), շվեյցարացի պետական և քաղաքական գործիչ։
Շվեյցարիայի Դաշնային խորհրդի անդամ, պաշտպանության և սպորտի վարչության պետ 2000-2008 թվականներին։ Շվեյցարիայի փոխնախագահ 2004 թվականին։ 2005 թվականին Շվեյցարիայի նախագահ։
Ռազմական գերատեսչության պետ
Ռազմական գերատեսչության ղեկավարի պաշտոնում Շմիդի գործունեությունն անհաջող էր։ Մասնավորապես, նրան չի հաջողվել խորհրդարանի միջոցով բանակի վերազինման ծրագիր իրականացնել։ Նրա հեղինակությանը մեծ վնաս պատճառեց նաև Ռոլանդ Նեֆին Շվեյցարիայի զինված ուժերի ղեկավար նշանակելը, որին մեղադրում էին նման բարձր պաշտոնին ոչ վայել պահվածքի մեջ։ Շմիդն ընտրվել է Դաշնային խորհուրդ՝ լինելով պահպանողական Շվեյցարիայի ժողովրդական կուսակցության անդամ, բայց ընտրվելուց անմիջապես հետո ստիպված է եղել լքել իր կուսակցությունը և տեղափոխվել նորաստեղծ Բյուրգեր-դեմոկրատական կուսակցություն, որը ստեղծվել է նրա չափավոր թևի հիման վրա։