cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ինչու՞ են ազգերը ձախողվում
Ժակ Ռոգոզինսկի
Տնտեսագետ, պետական ծառայող, մեքսիկացի գրող։ 2017 թվականի նոյեմբերի 7-ին մի քանի լրատվամիջոցներում (Milenio, El Financiero, El Informador) տպագրված հոդվածի մեջ ասել է, որ գիրքը բազմաթիվ կեղծիքներ է պարունակում, հատկապես Մեքսիկայի հեռահաղորդակցման ընկերության (Telmex) և ԱՄՆ-ում Կարլոս Սլիմի բիզնեսների մասնավորեցման գործընթացի վերաբերյալ։ Իր հոդվածում Ռոգոզինսկին բերում է մի շարք փաստաթղթեր, պատմական հիմնավորումներ, որոնք պաշտպանում են իր քննադատությունները։ Ռոգոզինսկին պնդում է, որ հեղինակները փորձել են Կարլոս Սլիմին ներկայացնել որպես ԱՄՆ-ում արդարադատության համակարգի պատճառով անհաջող բիզնես տակտիկա վարած գործարարի, ով Դալլաս Տեխասի դատական գործում կորցնում է CompUSA-ի արտոնագրերը։ Իրականում Սլիմը այդ գործը շահել է և՛ Տեխասի վերաքննիչ դատարանում, և՛ վճռաբեկ դատարանում։ Այս փաստը տեղի է ունեցել գրքի հրատարակումից վեց տարի առաջ, որը դիտավորյալ ժխտվում էր, սակայն մի քանի թերթեր տպագրել են այդ պատմությունը։ 2013 թվականից սկսած, Ռոգոզինսկին կապ է հաստատել հեղինակների հետ, որպեսզի իմանա այն փաստերի մասին, որոնք օգտագործվել են իրենց հետազոտությունները հիմնավորելու համար, ինչպես նաև նրանց տրամադրի այլ փաստեր։ Ի տարբերություն Հարվարդի համալսարանի, Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտի և Մեքսիկական խմբագրության (Grupo Planeta)՝ միայն Random House-ը համաձայնվեց հետագա տպագրություններում փոխել տեքստը (2013 թվականի դեկտեմբեր) ։
Ջարեդ Դայմոնդ
Իր գրքում՝ «Նյու Յորքի գրքերի ուսումնասիրություն», նա նշում է, որ հեղինակները հիմնականում առաջնորդվում են միայն ինստիտուտների գործոնով՝ անտեսելով մնացածը, օրինակ՝ աշխարհագրական դիրքը։ Ամենակարևոր հարցերից մեկը հեղինակների փաստարկների մեջ էնդոգենությունն է. եթե տնտեսական աճը բացատրվում է քաղաքական լավ ինստիտուտներով, ապա ինչո՞վ են բացատրվում քաղաքական լավ ինստիտուտները։ Ահա, թե ինչու զարգացման տարբերությունները բացատրելիս Դայմոնդը հիմնվում է իր սեփական տեսության վրա։ Նա համեմատում է արևադարձային (Կենտրոնական Աֆրիկա և Ամերիկա) և բարեխառն (Հյուսիսային ու Հարավային Աֆրիկա և Ամերիկա) տարածքներն ու եզրակացնում, որ ազգերի հարստության տարբերությունները կախված են եղանակային պայմաններից. օրինակ արևադարձային տարածքներում հիվանդությունները ավելի արագ են տարածվում, և գյուղատնտեսական արտադրանքը ցածր է։ Հաջորդ քննադատությունն այն մասին է, որ հեղինակները, անտեսելով Արևմտյան Եվրոպայի զարգացումը, կենտրոնանում են փոքր իրադարձությունների վրա, օրինակ՝ «Փառահեղ հեղափոխությունը» Անգլիայում։
Ի պատասխան Դայմոնդի քննադատությունների ՝ հեղինակները նշեցին, որ հաշվի են առել աշխարհագրական գործոնները, սակայն աշխարհագրական դիրքը չի բացատրում զարգացման մակարդակների տարբերությունը։ Աճեմօղլուն և Ռոբինսոնը աշխարհագրական դիրքը համարում են բնական գործոն, որով օժտված է տվյալ երկիրը, իսկ թե ինչպես է դա ազդում զարգացման վրա, դեռևս կախված է ինստիտուտներից։ Նրանք հիշեցնում են իրենց  մեկ այլ տեսություն՝ «Հաջողության վերադարձը» (Reverse of Fortune)․ այն ժամանակվա աղքատ երկրները  (ինչպիսիք են ԱՄՆ-ը, Կանադան, Ավստրալիան) հարստացել են՝ չնայած աշխարհագրական պայմաններին։
Դայմոնդը հերքեց հեղինակների պատասխանը՝ ամրապնդելով գրքում իր գտած սխալները։ Նա համառորեն պնդում է, որ աշխարհագրական դիրքը երկրների՝ հարուստ կամ աղքատ լինելը որոշող կարևորագույն գործոնն է։ Նա որպես օրինակ նշում է, որ արևադարձային հիվանդությունների պատճառով Զամբիայի աշխատողները իրենց կյանքի մեծ մասը հիվանդ են լինում, ինչը նվազեցնում է աշխատանքի արտադրողականությունը։ Ըստ նրա՝ աշխարհագրական դիրքի շնորհիվ կարող է զարգանալ հնագույն ագրարային պրակտիկան։ Գյուղատնտեսական պրակտիկան է ձևավորել նստակյաց կենսակերպը, ինչպես նաև սոցիալական փոխազդեցությունը․ երկուսն էլ իրենց հերթին ձևավորել են սոցիալական ինստիտուտներ, որոնք երկրներին շնորհել են բնութագրիչ տարբեր հատկություններ։
Դայմոնդի տեսությունը ներկայացվել է Թայլեր Քոուենի կողմից, «Մարգինալ հեխափոխություն» (Marginal Revolution) կոչվող բլոգում ։
Ջեֆրի Սաքս
Ըստ ամերիկացի տնտեսագետ Ջեֆրի Սաքսի ՝ «Ինչու են ազգերը ձախողվում» գրքի հիմնական խնդիրն այն է, որ շատ նեղ ասպեկտով է մոտենում քաղաքական ինստիտուտների հարցին և հաշվի չի առնում այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են տեխնոլոգիական առաջընթացը և աշխարհաքաղաքականությունը։ Աշխարհագրական դիրքը մեծ դեր է խաղում ինստիտուտների ձևավորման գործում, իսկ, օրինակ, Արևմտյան Աֆրիկայի թույլ երկրների կարգավիճակը պայմանավորված է տարածաշրջանի գետերի անփոփոխ դիրքով։ Սաքսը նաև կասկածի տակ է դնում հեղինակների այն պնդումը, թե բռնապետական ռեժիմը չի կարող զարգացման խթան հանդիսանալ։ Մի քանի օրինակներ Ասիայում (Սինգապուր, Հյուսիսային Կորեա) ժխտում են հեղինակների փաստարկը այն մասին, որ ժողովրդավարական քաղաքական ինստիտուտները տնտեսական աճի նախադրյալ են։ Ավելին, Աճեմօղլուն և Ռոբինսոնը հաշվի չեն առնել մակրոտնտեսական այնպիսի գործոն, ինչպիսին է տեղնոլոգիական առաջընթացը (օրինակ՝ ինդուստրացում և տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ)։
Ի հակադրություն Սաքսի քննադատության՝ Աճեմօղլուն և Ռոբինսոնը իրենց գրքի բլոգում 12 կետով պատասխանել են։ Առաջին, կապված աշխարհագրական դիրքի հետ, հեղինակները համաձայնվում են, որ այն կարևոր նշանակություն ունի, սակայն որոշիչ դեր չի կատարում տնտեսական ցուցանիշների մեջ։ Երկրորդ, բռնապետական ռեժիմը կարող է դրական դեր ունենալ տնտեսական աճի գործում, հատկապես Չինաստանի դեպքում արագ տնտեսական աճը կարող է լինել «հասնող» տնտեսական քաղաքականության էֆեկտի մի մասը: Այնուամենայնիվ, դա չի նշանակում, որ տնտեսական աճի տեսանկյունից բռնապետական ռեժիմը ավելի գերադասելի է, քան ժողովրդավարականը։ Հեղինակների կարծիքով դեռ վաղ է միայն Չինաստանի օրինակով որոշակի եզրակացություններ անել։ Վերջապես, ինդուստրացման հարցի հետ կապված, նրանք նշում են, որ ինդուստրացումը կախված է ինստիտուտներից։
Հիմնվելով Աճեմօլուի և Ռոբինսոնի պատասխանի վրա՝ Սաքսն իր անձնական վեբկայքում ներկայացրեց հակադիր փաստարկներ ։ Սաքսը չի ընդունում Աճեմօղլուի և Ռոբինսոնի պատմական դետերմինիզմի տեսությունը, քանի որ նա կարծում է՝ գաղութատերերի գործունեությունը 200 տարի առաջ չի կարող բացատրել այսօրվա տնտեսական ցուցանիշները։ Սաքսը պնդում է, որ տնտեսական ցուցանիշների բացատրության ժամանակ պարզորեն միայն մեկ գործոն հաշվի առնելու փոխարեն կարելի է կիրառել համակարգային մոտեցման սկզբունքը (աշխարհագրական դիրք, տեխնոլոգիական առաջընթաց և այլն)։ Ինչպես Սաքսը նշում է, տնտեսական աճը իրեմից ներկայացնում է բազմաչափ դինամիկ գործընթաց, որտեղ բոլոր գործոնները (քաղաքական, ինստիտուցիոնալ, տեխնոլոգիական, մշակութային և աշխարհագրական) որոշիչ դեր են խաղում։
Միթ Ռոմնի
Չնայած Հանրապետական կուսակցության կողմից առաջադրված նախագահի թեկնածու Միթ Ռոմնին իր նախընտրական քարոզներում չի հիշատակել գիրքը՝ բոլորովին տարբերվում են նրա մեկնաբանությունները Իսրայելի և Պաղեստինի տնտեսական զարգացման տարբերությունների մասին։ Արտաքին քաղաքականության մասին "Uncultured" կոչվող հոդվածում հեղինակները մատնանշում են Ռոմնիի սխալը։ Նախ, Ռոմնին միացրեց մշակույթը և ինստիտուտները։ Այն, ինչ նա անվանում է «լավ աշխատանքային էթիկա», մակերեսորեն կարելի է դիտարկել որպես մշակույթ, սակայն ըստ էության այն ձևավորվում է խթանող ինստիտուտների միջոցով։ Գրքի հետագա փաստարկներում Աճեմօղլուն և Ռոբինսոնը հղում են կատարում հրեաների կրթական համակարգին և պատմական հանգամանքներին, որոնցից ոչ մեկը մշակութային չէ։ Ինչու՞ է Պաղեստինը ավելի քիչ զարգացած, պարզապես նրա համար, որ այդտեղ տնտեսական «ներառող» ինստիտուտները չեն կարողանում զարգանալ գաղութային օկուպացիայի և տարածաշրջանային քաղաքական խարդախությունների պատճառով։ Վերջապես, հեղինակները բերում են Հյուսիսային և Հարավային Կորեաները որպես տնտեսական զարգացման մշակութային գործոնի հակառակ օրինակ, քանի որ երկու երկրներն էլ մինչև բաժանումը և տարբեր ինստիտուտների ընդունումը ունեցել են նույն մշակույթը։
Փոլ Քոլլեր
Օքսֆորդի համալսարանի տնտեսագետ Փոլ Քոլլերը քննադատեց գիրքը «Պաշտպանը» թերթում ։ Նրա տեսակետը բաղկացած է 2 կարևոր տարրից․ առաջինը՝ կենտրոնացված կառավարություն, երկրորդը՝ քաղաքական և տնտեսական «ներառող» ինստիտուտներ։ Հիմնվելով Չինաստանի օրինակի վրա՝ կենտրոնացված կառավարությունը կարող է երկիրը հանել աղքատությունից, սակայն հետագա աճը կայուն չի լինի առանց «ներառող» ինստիտուտների։ Նման գործընթացը բնական չէ, սակայն տեղի է ունենում միայն այն ժամանակ, երբ որոշակի հանգամանքներում էլիտան պատրաստ է իշխանությունը զիջել մեծամասնությանը։
Փիթեր Ֆորբս
Փիթեր Ֆորբսը գրքի մասին իր կարծիքն է հայտնել «Անկախը» (The Independent) առցանց թերթում։ «Երկու ամերիկացի տնտեսագետի կողմից գրված այս գիրքը ակնհայտորեն գովաբանվում է նրանց նախորդների կողմից (Ջարեդ Դայմոնդ, Յան Մորրիս, Նայլ Ֆերգյուսոն, Չարլզ Մանն), և նրանց հաջողվել է ներկայացնել ժամանակակից դարաշրջանը Մեծ հայտնագործություններից մինչև մեր օրեր» ։ Բացի գրքի բարձր գնահատականից, Ֆորբսը կապ է հաստատում գրքի բովանդակության և ԱՄՆ-ի ու Մեծ Բրիտանիայի ժամանակակից քաղաքականության հետ։ Թեև այս երկու երկրների տնտեսությունների մակարդակը իրենց «ներառողականությամբ» ամենաբարձրերից է աշխարհում, սակայն նրանց որոշ մասեր դեռևս ունեն «չներառող» տնտեսության տարրեր՝ ստվերային բանկային համակարգ, կոնգլոմերատ արտադրողներ և այլն։ Նա նախազգուշացնում է այն տնտեսությունների մասին, որոնք, լինելով «չներառող», հանդես են գալիս «ներառող» տնտեսության քողի տակ։
Ռոբերտ Բարրո
Չնայած Հարվարդի համալսարանի տնտեսագետ Ռոբերտ Բարրոն ուղղակիորեն չի պատասխանել գրքի փաստարկներին՝ նրա հետազոտությունը ժողովրդավարության և տնտեսական աճի մասին չի արտահայտում այն փաստարկը, որ «ներառող» ինստիտուտները հանգեցնում են տնտեսական աճի։ Ըստ նրա՝ 1996 թվականին գրված «Ժողովրդավարություն և աճ» հոդվածի ՝ 1960-1990 թվականներին կատարված 100 երկրների հետազոտության արդյունքում էկոնոմետրիկ անալիզը հայտնաբերում է թույլ կապվածություն ժողովրդավարության և աճի միջև։ Օրենքի գերակայության և ազատ շուկայի գործոններից հետո ժողովրդավարությունը տնտեսական աճի վրա ունի վիճակագրորեն ավելի թույլ ազդեցություն։ Միևնույն ժամանակ կյանքի որակի բարձրացումը՝ ներառյալ բժշկական ծառայությունը, կրթությունը, զգալիորեն կմեծացնի քաղաքական ազատության հավանականությունը։ Բարրոն, ըստ էության, հակադրվում է Աճեմօղլուին և Ռոբինսոնին․ տնտեսական աճն է, որ հանգեցնում է լավ քաղաքական ինստիտուտների, հատկապես՝ երբ երկիրն աղքատ է։
Ուորեն Բասս
Ուորեն Բասսը անդրադարձել է գրքին «Washington Post» օրաթերթում՝ գրելով․ «Դա ոգեշնչող, խելամիտ, ամբիցիոզ և հուսադրող գիրք է։ Այն, ըստ էության, ինչ-որ տեղ գլուխգործոց է նաև» ։ Չնայած գովասանքի խոսքերին, Բասսը մատնանշում է մի քանի թերություններ։ Նախ, «ներառող» և «չներառող» ինստիտուտների սահմանումը անորոշ է այն առումով, որ այն չի կարող օգտագործվել քաղաքական կուրսի որոշման ժամանակ։ Չնայած Աճեմօղլուն և Ռոբինսոնը հավակնոտ են քննելու բոլոր ազգերի պատմությունները, սակայն այս փորձը ենթակա է ուսումնասիրության տարածաշրջանային հետազոտողների և պատմաբանների կողմից։ Օրինակ, հեղինակների մեղադրանքը Օսմանյան կայսրությանը որպես բացարձակ միապետության կարող է ճիշտ չլինել՝ հաշվի առնելով այդ երկրի՝ բազմազգ լինելը և տոլերանտության մակարդակը եվրոպական երկրների համեմատ։
Ուիլիամ Իսթերլի
Գրքի մասին "Wall Street Journal"-ում իր կատարած անդրադարձն ընդհանուր առմամբ հավանություն էր տալիս գրքի գաղափարներին, սակայն քնադատորեն էր մոտենում այն հարցին, որ գիրքը քիչ է հղում կատարում վիճակագրական ներկայիս տվյալներին, որոնք էլ ավելի կհաստատեին հեղինակների կողմից իրականացված պատմական հետազոտությունների և վերլուծությունների ճշմարտացիությունը ։ Օրինակ, գրքում Կոնգոյի աղքատության պատճառ է բերվում այն, որ այդ երկիրը մոտ է գտնվում ստրուկների վաճառքի հիմնական կետերին։ Այս մոտեցումը հարցի մասին մեզ տալիս է խիստ սահմանափակ ինֆորմացիա։ Իսթերլին նաև մտավախություն է հայտնում պոստֆակտումի վտանգի մասին, որ գիրքը միայն նկարագրում է ինստիտուտների զարգացման տարբեր մակարդակները մի քիչ ավելի կոկիկ ձևով։ Օրինակ՝ Վենետիկի անկումը կարող է պայմանավորված լինել ինչպես «չներառող» ինստիտուտներով, այնպես էլ Միջերկրածովյան առևտրի տեղափոխմամբ դեպի Ատլանտյան առևտուր։ Այսպիսով, պատմական պատճառների ուսումնասիրման մոտեցումը կարող է ոչ արդարացի լինել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Տնտեսագիտություն Կատեգորիա:Քաղաքագիտություն Կատեգորիա:Գրքեր Կատեգորիա:2012 գրքեր Կատեգորիա:Հասարակագիտության գրքեր
Բալտիյսկի շրջան (Կալինինգրադի մարզ)
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 101 կմ²։
Բնակչություն
2013 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 36104 մարդ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 357,47 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կալինինգրադի մարզ Կատեգորիա:Ռուսաստանի շրջաններ ըստ դաշնային սուբյեկտների
Սիեսա (այլ կիրառումներ)
Սիեսա, կարող է վերաբերել՝
Կամպո նել Էլբա
Կամպո նել Էլբա (Campo nell'Elba), կոմունա Իտալիայի Տոսկանա մարզի Լիվոռնո գավառում։
Բնակչությունը կազմում է 4452 մարդ (2008 թվականի տվյալներով)։ Բնակչության խտությունը՝ 81 մարդ/կմ²։ Տարածքը՝ 55 կմ²։ Փոստային ինդեքս՝ 57034։ Հեռախոսային կոդ՝ 0565։
Բնակավայրի հովանավորն է Սան Ջետաբո դի Տենեն։
Ժողովրադգրություն
Բնակչության աճը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Բագրատիոնովսկի շրջան
Բագրատիոնովսկի շրջան (Багратионовский район), մունիցիպալ շրջան Ռուսաստանի Դաշնության Կալինինգրադի մարզում։
Ստեղծվել է 1946 թվականին։ Վարչական կենտրոնը՝ Բարգրատիոնովսկ ։
Աշխարհագրություն
Շրջանի տարածքի մակերեսը կազմում է 1146 կմ² ։
Բնակչություն
2010 թվականի մարդահամարի արդյունքներով շրջանում բնակվում էր 32352 մարդ ։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 28,23 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Կալինինգրադի մարզ Կատեգորիա:Ռուսաստանի շրջաններ ըստ դաշնային սուբյեկտների
ԼԱԴ թելիկ
Թելիկավոր ԼԱԴ (LED filament) — լուսադիոդային ճրագի լուսարձակ տարրն է, որի արտաքին տեսքը նման է ավանդական Շիկացման թելիկին. ԼԱԴ թելիկներն անմիջապես ամրացվում են հոսանքի էլեկտրոդներին, որոնք շիկացման ճրագի պես զոդված են ապակյա մեկուսչին։ Որպես կանոն, նման ճրագները ունեն ավանդական բնիկ և նախատեսված են սովորական բնակարանային ճրագների փոխարինման համար։
Ստեղծումը
Թել ԼԱԴ-ով առաջին ճրագը պատրաստվել է 2008 թվականին Ճապոնական Ushio Lighting ավանդական շիկացման ճրագների նմանակման նպատակով։ Հետագայում դրանց արտադրությունը լայն տարածում գտավ զանազան արտադրողների կողմից, կիրառվելով տարբեր դիրքորոշման, հզորության, ձևավորման և բնիկներով։
ԼԱԴ թելիկի կառուցվածքը
ԼԱԴ թելիկները արտադրվում են ապակի-վրան-չիպ ճարտիքով (Chip-on-glass կամ COG). Թափանցիկ ապակյա կամ շափյուղե թելիկի վրա շարքով միակցված ներկառուցվում են լուսադիոդները (որպես կանոն 28 հատ), թելիկը պատվում է լուսափայլով և լուսազտիչներով՝ տեսանելի տիրույթում արևային ճառագայթման սպեկտրը նմանակելու համար ։ ԼԱԴ-երի հաջորդաբար միացման հետևանքով, թելիկի սնուցուման լարումը բարձր է և հաջորական երկու թելիկը կարող են միացվել բնակարանային սնուցման ցանցին, ինչը պարզեցնում է սնուցման փոխակերպման պահանջները և ավելացնում սնուցման արդյունավետությունը։
Առավելությունները
Ի տարբերություն շիկացման ճրագի, նույն տեսանելի լուսավորությունն ապահովելու համար ծախսում է մոտ 9-11 անգամ նվազ հոսանք և աշխատանքային ժամանակը ։ Ի տարբերություն սնդիկային լուսափայլ «էկոնոմ» ճրագների 2-3 անգամ նվազ հոսանք և չի աղտոտում շրջակա միջավայրը թունավոր նյութերով։ Ի տարբերություն սովորական մակերևութային տեղադրված ԼԱԴ-երի, թափանցիկ հենքի վրա տեղադրված լինելու շնորհիվ լուսարձակում է նաև ստորին հատվածով, ապահովելով 10-15% ավել լուսատվություն և ավելի բարձր ՕԳԳ, սնուցման աղբյուրն ավելի փոքր է, ավելի քիչ է տաքանում, ջերմափոխանակումը արվում է միջավայրի մեջ և սև մարմնի ճառագայթմամբ՝ նվազեցնելով սնուցման աղբյուրի տաքացումը, ինչի հետևանքով ավելի երակարակյաց է, ունի ավելի լավ գունափոխանցում (CRi>80):
Գրականություն
Կատեգորիա:Լուսատեխնիկա Կատեգորիա:Լույսի աղբյուրներ
Էմմա Վիկլունդ
Էմմա Վիկլունդ (Emma Wiklund), անունը ծնված ժամանակ՝ Էմմա Շյոբերգ (Emma Sjöberg, ), շվեդական ֆոտոմոդել և կինոդերասանուհի ՝ առավել հայտնի ոստիկանության կոմիսար Պետրայի գլխավոր դերով՝ «Տաքսի» ֆիլմում և նրա շարունակություններում
Կենսագրություն
Ծնվել է 1968 թվականի սեպտեմբերի 13-ին Ստոկհոլմում (Շվեդիա)
Հայրը շվեդ է, մայրը՝ Կոնգոյի փախստական։ Էմման, որպես ֆոտոմոդել, նկարահանվել է կոսմետիկա արտադրող տարբեր կազմակերպությունների գովազդներում։
Դերասանական կարիերան սկսվել է 1995 թվականին, այդ ոլորտում համեմատաբար հայտնի դարձավ՝ նկարահանվելով «Տաքսի»-ի ֆիլմերում (1998-2007)՝ կին-ոստիկան Պետրայի դերում։ Առաջին ֆիլմի ռուսական տարբերակում հնչունավորել է Իրինա Մալիկովան, մնացյալ երեքում՝ Մարինա Տարասովան։
Շվեդիայի հեռուստաընկերությունում նա ունի իր սեփական հեռուստահաղորդումը։
2003 թվականին ամուսնացել է Հանս Վիկլունդի հետ, նրանք երկու երեխա ունեն. դուստրը՝ Թիրան, և որդին՝ Էլիսը։ 2016 թվականի սկզբին նրանք ամուսնալուծվեցին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Շվեդ դերասանուհիներ Կատեգորիա:Շվեդ մոդելներ Կատեգորիա:Կինոդերասանուհիներ
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե, կատալոնյան երկրների պատմության մեջ առաջին տեղական հանրաքվեն, որը նվիրված էր Իսպանիայից Կատալոնիայի ինքնավար համայնքի անկախությանը ։ Հանրաքվեն տեղի է ունեցել 2009 թվականի սեպտեմբերի 13-ին Կատալոնիայի ինքնավար համայնքի Մարսեմե կոմարկայի Արենս դե Մունտ քաղաքում։
Խորհրդատվական հանրաքվեում մասնակցեցին միայն մունիցիպալիտետի բնակիչները։ Այն հարցը, որին պետք է բնակիչները պատասխանեին, հետևյալն էր՝
Խորհրդատվական հանրաքվեի նախաձեռնողն է «Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետի ինքնորոշման շարժումը» (Moviment Arenyenc per a l'Autodeterminació):
Իսպանիայի ինքնավար համայնքներից մեկի առանձին մունիցիպալիտետում անկախության մասին հանրաքվեի անցկացումը (ինչպես նաև զանգվածային լրատվության միջոցների կողմից թվում է թե տեղական իրադարձության նկատմամբ դրսևորված հետաքրքրությունը) ցույց տվեցին Եվրոպական միության անդամ երկրներում (Իսպանիա, Բելգիա, Մեծ Բրիտանիա) ինքնավարության հետագա խորացման հստակ միտում և անջատողականության աճ։
Հանրաքվեի նշանակում
Արենս դե Մունտի քաղաքային խորհուրդի նիստի ժամանակ, որը տեղի ունեցավ 2009 թվականի հունիսի 4-ին, քաղաքային իշխանությունները աջակցեցին խորհրդատվական հանրաքվեի անցկացումը ՝ կազմակերպիչներին տրամադրելով մունիցիպալ իշխանությունների տրամադրության ներքո գտնվող մեծ սրահը։ Այդ որոշման հետ համաձայն էին քաղաքային խորհրդում ներկայացված բոլոր քաղաքական ուժերի ներկայացուցիչները (Կատալոնիայի հանրապետական ձախեր, Համաձայնություն և Միություն, Ժողովրդական միասնության թեկնածուներ, «AM2000» տեղական քաղաքակաան շարժում), բացի Կատալոնիայի սոցիալիստական կուսակցության ։
Նախնական հաշվիչ հանձնաժողովի նախագահ է նշանակվում նախկին փաստաբան Ագուստ Բասոլսան ։ Վերջին պահին Բասոլսային փոխարինում է Կատալոնիայի ժեներալիտետի իրավաբանական դեպարտամենտի նախկին ղեկավար Անտոնի Կաստելոն, այն քաղաքական կուսակցությունը, որի անդամ էր հանդիսանում հաշվիչ հանձնաժողովի նախկին ղեկաբարը, պաշտոնապես և միանշանակ չէր ներկայացրել հանրաքվեի վերաբերյալ իր դիրքորոշումը։
Բացի Անտոնի Կաստելոյի, հանձնաժողովի մեջ ընդգրկվեցին նաև Իսպանիայի պետական իրավաբանական խորհուրդի նախկին մամուլի քարտուղար Ալֆոնս Լոպես Տենան և зидент «Կատալոնիայի անկախության շրջանային հետազոտության» նախագահ Ուրիել Բարտրանը, Կատալոնիայի հանրապետական ձախեր կուսակցությունից Կատալոնիայի խորհրդարանիպատգամավոր Ժուան Տարդան, Կատալոնիայի հանրապետական ձախեր կուսակցությունից Եվրոպական խորհրդարանի պատգամավոր Օրիոն Ժունկերասը, ինչպես նաև մունիցիպալիտետի դատավոր Անտոնի Մարպոնսը ։
Անջատողականության դեմ գործողություններ
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում նախատեսված հանրահավաքի անցկացման դեմ հանդես եկավ իսպանական աջակողմյան «Ֆալանգա» կուսակցությունը ։ Նրանց կողմից դիմում է ներկայացվել հանրաքվեի օրը Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում բողոքի գործողություներ կատարել։
Կատալոնիայի ներքին գործերի նախարարությունը Ժուանա Սաուրայի անունից թույլատրեց «Ֆալանգա» կուսակցությանը իրականացնել բողոքի հանրահավաք, սակայն զգուշացրեց, որ կցրի ցույցը եթե տեղի ունենան ընդհարումներ։ Ֆալանգիստներին արգելվեց մոտենալ մունիցիպալիտետի շինությանը ոչ պակաս, քան 500 մետր։ Հանրահավաքը թույլատրվեց անցկացնել հանրաքվեի անցկացման օրվանից մեկ շաբաթ հետո։
Քաղաքային խորհուրդը հայտնեց իր անհամաձայնությունը այդ որոշման նկատմամբ։ Խնդիրը կայանում էր այն բանում, որ 1979 թվականի հունիսի 2-ին և 3-ին մի խումբ ֆալանգիստներ գրավել էին այդ մունիցիպալիտետի քաղաքային խորհուրդը ։
Օգոստոսի 23-ին ֆալանգիստները հայտարարեցին, որ իրենք անպայման կանցկացնեն հանրահավաքը Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետի մոտ ընդդեմ անջատողական հանրաքվեի և Իսպանիայի միասնության համար ։
Բնական ռեսուրսների շահագործում
Բնական ռեսուրսների շահագործում, բնական ռեսուրսների օգտագործումն է տնտեսական աճի համար՝ երբեմն նաև շրջակա միջավայրի վատթարացման հաշվին ։ Այն ի հայտ է եկել 19-րդ դարում՝ արդյունաբերական մասշտաբով, քանի որ հումքերի (օրինակ՝ հանքարդյունաբերություն, շոգեքարշի արտադրություն և մեքենաշինություն) արդյունահանումն ու վերամշակումը զարգացել էին ավելի շուտ, քան եղել է նախաարդյունաբերական տարածքը։  20-րդ դարում էներգիայի սպառումն արագորեն աճեց։ Այսօր աշխարհի էներգիայի սպառման մոտ 80%-ը ապահովվում է հանածո վառելիքի արդյունահանմամբ, որը բաղկացած է նավթից, ածուխից և գազից ։ Մարդկանց կողմից շահագործվող չվերականգնվող ռեսուրսներ  են նաև  օգտակար հանածոները, ինչպիսիք են օրինակ՝ թանկարժեք մետաղները, որոնք հիմնականում օգտագործվում են արդյունաբերական ապրանքների արտադրության մեջ։ Ինտենսիվ գյուղատնտեսությունը արտադրության այնպիսի եղանակի օրինակ է, որը խոչընդոտում է բնական միջավայրի շատ ասպեկտներին, օրինակ՝ երկրային էկոհամակարգում անտառների քայքայմանը և ջրային էկոհամակարգում ջրերի աղտոտմանը։ Աշխարհի բնակչության թվի աճի հետ մեկտեղ տեղի է ունենում նաև տնտեսական աճ, որի հետևանքով  հումքի ոչ կայուն արդյունահանման վրա ազդող բնական ռեսուրսները հայտնվում են ոչնչացման եզրին, ինչը մտահոգության տեղիք է տալիս ։
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե
Անջատողականության դեմ գործողություններ
Օգոստոսի 9-ին Կատալոնիայի արդարադատության բարձրագույն դատական ատյանը թույլատրեց ֆալանգիստներին հանրահավաք անցկացնել հանրաքվեի օրը։ Որոշման մեշված էր, որ հանրահավաքի անցկացումը հանրաքվեից մեկ շաբաթ հետո թույլատրելը գործնականում կնշանակի այն իրականացնելը արգելել, քանի որ այն հնարավորություն չի տա իրացնել քաղաքացիական դիրքորոշման արտահայտման իրավունքը։ Դատական ատյանի որոշման մեջ նաև ասված էր, որ այդպիսի հանրահավաքի անցկացումը չի առաջացնի հատուկ վտանգավոր իրավիճակ։
Բնական ռեսուրսների շահագործում
Ինչո՞ւ են ռեսուրսները ճնշման տակ
Տեխնոլոգիայի զարգացմանը համընթաց բնական ռեսուրսների արդյունահանումը գնալով ավելի արագ և արդյունավետ է դառնում։ Օրինակ՝ անցյալում կարող էր մեկ ծառ կտրելը ժամեր տևել, իսկ այժմ տեխնոլոգիայի զարգացման շնորհիվ անտառահատման մակարդակները և ծավալները մեծապես աճել են։ Մարդկանց թիվն աճում է։ Միավորված ազգերի կազմակերպության տվյալներով՝ 2017 թվականին մարդկանց թիվը եղել է 7,6 միլիարդ։ Այս թիվը, ըստ կանխատեսումների, 2050 թվականին կհասնի մոտ 10 միլիարդի, իսկ 2100 թվականին՝ մոտ 11 միլիարդի ։
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե
Դրական արձագանքներ
Հանրաքվեի առանցքային անձ դարձավ Արենս դե Մունտ քաղաքի քաղաքապետ Կառլաս Մորան։ Հանրաքվեի գաղափարը լայն աջակցություն ստացավ կատալոնյան ազգայնականների շրջանում։ Պաշտոնապես իրենց աջակցությունը հայտնեցին 86 հայտնի անձինք ՝ քաղաքական գործիչներ, հասարակական գործիչներ, տնտեսագետներ և բիզնեսմեններ, ինչպիսիք են Կատալոնիայի ժեներալիտետի նախկին նախագահ Պասկուալ Մարագալը, 2003-2006 թվականներին Կատալոնիայի կառավարության խորհրդական (նախարար) Ժուան Կարատերուն, Կատալոնիայի կառավարության նոր տեխնոլոգիաների, բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների և բիզնեսի խորհրդական (նախարար) Ժուզեպ Ուգետը, հայտնի բանասեր և պատմաբան Ժորդի Բիլբենը, կատալոնացի հայտնի գրող և լրագրող Իզաբել Կլարա Սիմոն, անգլիացի գրող և լրագրող, կատալոներենով ստեղծագործող Մեթյու Թրին, Կատալոնիայի խորհրդարանի նախագահ Արնեստ Բանակը և ուրիշներ ։
Բացասական արձագանքներ
2009 թվականի հուլիսի 24-ին իսպանական աջակողմյան «Ֆալանգա» կուսակցությունը Կատալոնիայի ժեներալիտետի ինքնակառավարման նախարարությանը, Արենս դե Մունտի քաղաքապետին և Կատալոնիայի կառավարությանն ուղղված հանրաքվեի դեմ հայտարարության մեջ նշում էր, որ խնդիրը կայանում է ոչնչով չհիմնավորված հանրաքվեի մեջ, որն ուղղված է Կատալոնիային Իսպանիայից բաժանելուն ։ Այդ հայտարարության մեջ նշված էր նաև, որ Արենս դե Մունտի բնակիչներն իրավունք ունեն այն հարցերի վերաբերյալ արտահայտվել, որը վերաբերում է միայն այդ մունիցիպալիտետին ։
Բնական ռեսուրսների շահագործում
Ինչո՞ւ են ռեսուրսները ճնշման տակ
Ինտենսիվ մրցակցության շնորհիվ ավելորդ պահանջարկը հաճախ հանգեցնում է կոնֆլիկտների. Կազմակերպություններ՝  ինչպիսիք են Global Witness-ը և ՄԱԿ-ը, հաստատել են այդ կապը։ Բնակչության շրջանում իրազեկության պակասը զգալի է։ Հասարակությունը տեղյակ չէ նյութերի քայքայումը և շահագործումը նվազեցնելու եղանակների մասին :
Օփիոիդային ընկալիչներ
Օփիոիդային ընկալիչներ կամ ափիոնային ընկալիչներ (opioid receptors, опиоидные рецепторы), նյարդային համակարգի ընկալիչների (ռեցեպտորներ) տեսակ, որոնք վերաբերում են G-սպիտակուցի հետ փոխկապակցված ընկալիչների խմբին  ։ Օրգանիզմում դրանց հիմնական գործառույթը ցավային զգացողությունների կարգավորումն է։ Ներկայումս տարբերում են օփիոիդային ընկալիչների 4 հիմնական խմբեր՝ μ- (մյու), δ- (դելտա), κ- (կապպա) և նոցիցեպտինային (ORL1) ընկալիչներ։ Դրանք կապվում են ինչպես էնդոգեն (օրգանիզմի կողմից արտադրվող), այնպես էլ էկզոգեն (օրգանիզմ մտնող) օփիոիդային լիգանդներին։ Օփիոիդային ընկալիչները տարածված են գլխուղեղում, ողնուղեղում, ինչպես նաև մարսողական համակարգում և այլ օրգաններում։
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե
Բացասական արձագանքներ
Բարսելոնայի քաղաքապետ Ժորդի Էրեուն հանրաքվեի նկատմամբ ուշադրությունը անվանեց «չափազանց մեծ» իսկ հանրաքվեն անվանեց «այնպիսին, որ չի ունենա որևէ հստակ հետևանքներ» ։
Բնական ռեսուրսների շահագործում
Ռեսուրսների շահագործման հետևանքներ
Բնական ռեսուրսները անսպառ չեն, հետևաբար դրանց ոչ ճիշտ օգտագործումը կարող է հանգեցնել այդ ռեսուրսների սպառման։
Գլոբալ Հարավ
Գլոբալ Հարավը գոյություն ունեցող տերմին է, որն օգտագործվում է Համաշխարհային բանկի և այլ կազմակերպությունների կողմից` նույնականացնելով երկրները, որի հիմքում ընկած է Հյուսիս-Հարավ գլոբալ բաժանումը։
Օփիոիդային ընկալիչներ
Անջատում
Ընկալիչների զտումը հետագայում ապացուցեց նրանց գոյության փաստը։ Օփիոիդային ընկալիչի զտման առաջին փորձը կատարվել է քլորնալտրեքսամին կոչվող օփիոիդային ընկալիչի անտագոնիստի ազդեցությամբ, որը կապվում էր օփիոիդային ընկալիչի հետ ։ Հետագայում Կարուզոն զտեց առնետի գլխուղեղի թաղանթից լվացող նյութերով էքստրակցված բաղադրիչը, որը հարստացված էր 3H-քլորնալտրեքսամինով ։
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե
Բացասական արձագանքներ
Իսպանական «Intereconomía TV» հեռուստաալիքը գաղտնի տեսախցիկով ռեպորտաժ էր պատրաստել այն սենյակից, որտեղ հավաքվել էին հանրաքվեի կազմակերպիչները, որտեղ քննադատել էին միջոցառման կազմակերպումը ։
Օփիոիդային ընկալիչներ
Ազդեցության մեխանիզմ
Օփիոիդային ընկալիչների ակտիվացման ժամանակ ինհիբացվում է ադենիլատցիկլազ, որը կարևոր դեր է խաղում երկրորդային միջնորդ ցիկլիկ ադենոզինմիաֆոսֆատի սինթեզման գործում, ինչպես նաև կարավորում է իոնային անցուղիները։ Նախասինապսային նեյրոնում պոտենցիալակախյալ կալցիումային անցուղիների փակումը հանգեցնում է դրդող նեյրոմիջնորդանյութերի (ինչպիսին է գլուտամինաթթուն) արտադրության կրճատմանը, իսկ ահա հետսինապսային նեյրոնում կալիումային անցուղիների ակտիվացումը հանգեցնում է թաղանթի գերբևեռացմանը, ինչը նվազեցնում է նեյրոնի զգայունությունը դրդող նեյրոմիջնորդանյութերի նկատմամբ ։
Բնական ռեսուրսների շահագործում
Գլոբալ Հարավ
BHP-ն, որն այժմ BHP Billiton-ն է, մտավ Պապուա Նոր Գվինեա պղինձը և ոսկին շահագործելու համար, որի արդյունքում բնիկ ժողովուրդների տնտեսությունը բարգավաճեց։
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե
Սեպտեմբերի 13՝ հանրաքվեի օր
Հանրաքվեի օրը որոշվել էր քվեարկությունը տեղափոխել «Մուրլավ կենտրոնի» շենք, որը գտնվում էր քաղաքապետարանի հարևանությամբ, քանի որ դատարանի որոշմամբ հանրաքվեի անցկացումը քաղաքապետարանի շենքում արգելվել էր ։
Արենս դե Մունտ քաղաք էին ժամանել ավելի քան 300 լրագրողներ ոչ միայն Եվրոպայից, այլ նաև Հյուսիսային և Հարավային Ամերիկայից։
Օփիոիդային ընկալիչներ
Տեսակներ
Ներկա պահին տարբերում են օփիոիդային ընկալիչների չորս հիմնական տեսակներ, որոնցից յուրաքանչյուրը բաժանվում է մի քանի ենթադասերի ։
Բնական ռեսուրսների շահագործում
Գլոբալ Հարավ
BHP Group Limited և BHP Group plc, անգլո-ավստրալիական բազմազգ հանքարդյունաբերության, մետաղների և նավթային երկակի ցուցակման հասարակական ընկերության առևտրային կազմակերպություն է, որը գտնվում է Ավստրալիայի Վիկտորիա նահանգի Մելբուրն քաղաքում։ Չնայած նրանց կյանքի որակը բարելավվել է, սակայն սկզբում վեճերը տեղացիների շրջանում բավական շատ էին՝ հողային իրավունքի ձեռքբերման առումով, քանի որ նրանք պետք է օգուտ քաղեին հանքարդյունաբերության նախագծից ։
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե
Սեպտեմբերի 13՝ հանրաքվեի օր
«Telemadrid» հեռուստաալիքի լուրերի թողարկման ընթացքում հայտարարվեց, որ հեռուստաընկերության թղթակից Բերտա Կերալտին շրջապատել են կատալոնյան ազգայնականների ագրեսիվ տրամադրված խումբը, այդ իսկ պատճառով իրենք չկարողացան իրադարձությունների վայրից իրականացնել ուղիղ հեռարձակում ։
Արդեն ժամը 14:00-ին քվեարկել էր ընտրողների 25,97 %-ը (1.693 մարդ), իսկ ժամը 18:00-ին՝ 35,44 % (2.309 մարդ)։ Ընտրատեղամասի փակման պահին քվեարկությանը մասնակցել էր ընտրողների 40,99 %-ը (2.671 մարդ)   ։
Օփիոիդային ընկալիչներ
Տեսակներ
Ցավազրկման երևույթը դիտվում է μ-, δ- և κ-ընկալիչների խթանման դեպքում։ Բացի այդ, μ-ընկալիչների խթանիչներն առաջացնում են շնչառության ճնշվածություն և թողնում սեդատիվ (հանգստացնող) ազդեցություն, իսկ κ-ընկալիչների խթանիչները թողնում են հոգեմետ ազդեցություն։ Բազմաթիվ օփիոիդային ցավազրկողների ազդեցությունը պայմանավորված է μ-ընկալիչների խթանմամբ ։
Բնական ռեսուրսների շահագործում
Գլոբալ Հարավ
Ok Tedi բնապահպանական աղետը ցույց է տալիս բնական պաշարների շահագործման բացասական հետևանքները։ Բանը նրանում է, որ Պակի-Նոր Գվինեայի արևմտյան նահանգում գտնվող հանքարդյունաբերական ձեռնարկության գործունեության արդյունքում Ok Tedi գետի 1.000 կմ երկարությամբ տեղի է ունեցել ջրամատակարարման համար թունավոր աղտոտում, ինչը պատճառ է դարձել ջրային կյանքի համատարած ոչնչացման։
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե
Հասարակության արձագանքը խորհրդատվական հանրաքվեի արդյունքներին
Կատալոնիայի հանրապետական ձախեր կուսակցությունը հայտարարեց, որ այդպիսի բնույթի հանրաքվեներ կնախաձեռնի այլ մունիցիպալիտետների տարածքում ։
Օփիոիդային ընկալիչներ
Անվանակարգ
Օփիոիդային ընկալիչներն անվանվել են այն լիգանդի առաջին տառից ելնելով, որի հետ առաջին անգամ հայտնաբերվել է դրանց կապը։ Այսպես, մորֆինն առաջին նյութն է, որի մոտ հայտնաբերվել է μ-ընկալիչներին կապվելու ունակություն, իսկ κ-ընկալիչներն անվանվել են կետոցիկլազոցինի հետ կապվելու ունակության հայտնաբերման արդյունքում ։ Էնկեֆալինի հետ բարձր կապվածությամբ օժտված ընկալիչը հայտնաբերվել է մկների սերմնահանող ուղիներում և անվանվել δ-ընկալիչ ։ Հետագայում հայտնաբերվեց մեկ այլ օփիոիդային ընկալիչ, որը կլոնավորվեց՝ հիմվելով կոմպլեմենտար ԴՆԹ-ի հետ համանմանության վրա։ Այդ ընկալիչը հայտնի է որպես նոցիցեպտինային (ORL1) ընկալիչ։
Բնական ռեսուրսների շահագործում
Գլոբալ Հարավ
Երբ հանքարդյունաբերական ընկերությունը ավարտում է նախագիծը զարգացող երկրի տարածքից հումքը հանելուց հետո, տեղի բնակիչներին մնում է կառավարել իրենց համայնքին հասցված շրջակա միջավայրի վնասը և հանքարդյունաբերական ընկերության ներկայությամբ խթանված տնտեսական օգուտների երկարաժամկետ կայունությունը վերափոխվում է մտահոգության ։
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե
Հասարակության արձագանքը խորհրդատվական հանրաքվեի արդյունքներին
Համաձայնություն և Միություն կուսակցությունը հայտարարեց, որ չի նախաձեռնի այդպիսի հանրաքվեներ, բայց հաշվի կառնի դրանց արդյունքները ։
Օփիոիդային ընկալիչներ
Անվանակարգ
Ենթադրվում է, որ մարդու օրգանիզմում առկա են նաև օփիոիդային այլ ընկալիչներ, որոնց գոյությունը, սակայն, դեռևս ապացուցված չէ։
Բնական ռեսուրսների շահագործում
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բնական պաշարներ Կատեգորիա:Բնության խնդիրներ
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե
Հասարակության արձագանքը խորհրդատվական հանրաքվեի արդյունքներին
Կատալոնիայի սոցիալիստական կուսակցությունը իր հայտարարության մեջ նշեց, որ այս և նմանատիպ հանրաքվեները կբարդացնեն Կատալոնիայի ներկա օրենսդրության պաշտպանությունը, այն կփորձեն ենթարկել քննության ։
Օփիոիդային ընկալիչներ
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ցավազգացողություն Կատեգորիա:Ներսածին մորֆինանման նյութեր
Հովհան Բաբկենի Սյունի
Սյունիքի գահերեց-իշխանություն
Բաբկեն Սյունու մահից հետո, նրա որդու՝ Հովհանի մանկահասակության պատճառով Սյունիքի իշխանության խնամակալությունը իրականացնում է Հովհանի մայրը՝ Սահակիա Կամսարականը։ Ըստ Ղևոնդ Ալիշանի Սահակիան Սահակ Կամսարականի դուստրն էր։ Ստեփանոս Օրբելյանը Բաբկեն Սյունուց հետո նշում է 11 տարվա անիշխանություն, այդ տարիները համարվում է Սահակիայի խնամակալության տարիները՝ 525-536 թվականները ։ Բաբկեն Սյունու մահից և 11-ամյա ընդմիջումից հետո Սյունիքի գահերեց-իշխան է դառնում նրա որդին՝ Հովհանը (536-554)։ Հովհանին Ստեփանոս Օրբելյանը տալիս է 18 տարվա իշխանություն ։ Հովհանին հաջորդում են նրա որդիները՝ Վասդուղը (554-555) և Գրիգորը (555-565)։ Հովհանի կառավարման վերջին տարում՝ 554 թվականին Սյունիքի Պետրոս եպիսկոպոսը մասնակցում է Դվինի երկրորդ եկեղեցական ժողովին։ Այդ ժամանակ ժողովին բացակայում էր Սյունյաց իշխանը, որն էլ փաստում է, որ այդ ժամանակ մահացել էր Հովհանը, իսկ նրա որդի Վասդուղը դեռ չէր նշանակվել գահերեց-իշխան ։
Արենս դե Մունտ մունիցիպալիտետում Կատալոնիայի անկախության հանրաքվե
Հասարակության արձագանքը խորհրդատվական հանրաքվեի արդյունքներին
Իսպանիայի պաշտպանության նախարար Կարմե Չակոնը հանրաքվեի մասին խոսելիս Կատալոնիայի անկախության մարտիկներին համեմատեց ֆաշիստների հետ ։ Ժողովրդական կուսակցությունը հայտարարեց, որ Արենս դե Մունտն իրենից չի ներկայացնում իսկական Կատալոնիան ։
Քաղաքացիներ քաղաքացիական կուսակցության նախագահ Ալբերտ Ռիվերան հայտարարեց, որ այս հանրաքվեն հանդիսանում ծաղրանք ժողովրդական օրենքների նկատմամբ ։
Կատալոնիայի ժեներալիտետի նախկին նախագահ Պասկուալ Մարգալը հանրաքվեն բնութագրեց որպես կատալոնիան ազգայնականների տոն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իսպանիայի հանրաքվեներ Կատեգորիա:2009 հանրաքվեներ Կատեգորիա:Կատալոնիայի քաղաքականություն Կատեգորիա:Անջատողականություն Կատեգորիա:Կատալոնիայի անկախության համար շարժում Կատեգորիա:Անկախության հանրաքվեներ
Հովհան Բաբկենի Սյունի
Սյունի վանքի կառուցում
Հովհան Սյունու կինն էր իշխանուհի Վարազդուխտ Սյունին, ով ըստ պատմիչ Ստեփանոս Օրբելյանի, հայոց թվականությունից առաջ («յառաջ քան զհայ թուականն», 551 թ.) հիմնադրել էր Սյունյաց վանքը կամ Սուրբ Գրիգոր եկեղեցին (հետագայում վերանվանվել է Սուրբ Հովհաննես)։ Վանքի առջև Սյունյաց իշխանները կառուցում են արքունական տուն և իշխանանիստ ապարանք։ Հովհան Սյունու և նրա կնոջ՝ Սյունյաց տիկին Վարազդուխտ Սյունու դիմաքանդակները տեղադրված են Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցու արևմտյան ճակատի եռանկյունաձև խորշերի վերևում։ Նույն ճակատի հարավային լուսամուտի մոտ տեղադրված բարձրաքադակում ամբողջ հասակով և վեղարը գլխին պատկերված է տաճարի ճարտարապետ Հովհաննեսը       ։
Ստեփանոս Օրբելյանը գրում է՝. "«Սիւնի վանք որոյ եկեղեցին չքնաղ և նորակերտ ձևով կանգնեալ գնբեթայարկ խորան երկնանման ի մեծ բարեպաշտուհւոյն Վարազդխտոյ` Սիւնեաց տիկնոջէ յառաջ քան զհայ թուականն, յանուն սրբոյ Լուսավորչին։ Եվ առաջև վանացն ի մէջ քաղցրահայեաց մէյդանին դնեն իշխանքն տուն արքունի և ապարանք իշխանանիստ, և յամենայն աւուր ասեն գային ի ժամ պատարագին...»:"
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ իշխաններ Կատեգորիա:Սյունիներ Կատեգորիա:Սյունիքի իշխանություն Կատեգորիա:Սյունիքի իշխաններ Կատեգորիա:Սյունիքի գահերեց-իշխաններ
Boeing Model 40
Boeing Model 40, ինքնաթիռը Միացյալ Նահանգների 1920-ական թվականների փոստատար ինքնաթիռ էր։ Այն իրենից ներկայացնում էր միաշարժիչ բիպլան, որը լայնորեն օգտագործվում էր ԱՄՆ-ում փոստային ծառայությունում 1920-ական և 1930-ական թվականներին, հատկապես այն օդային փոստային ծառայությունների կողմից, որոնք հետագայում դարձան United Airlines կազմակերպության մասեր։ Այս ինքնաթիռը Boeing ընկերության առաջին ինքնաթիռն էր, որը ուղևորներ կարող էր կրել։
Ստեղծում
1925 թվականին ԱՄՆ Փոստային Ծառայությունը հրապարակեց փոստային ինքնաթիռի տեխնիկական պահանջներ, որը պետք է փոխարիներ նախկինում օգտագործվող ռազմական DH-4 ինքնաթիռները։ Նոր ինքնաթիռը պետք է ունենար նույն, DH-4-ում օգտագործված, ջրով սառեցվող Liberty 12 շարժիչը, այն պատճառով, որ այս տեսակի շարժիչների մեծ քանակություն արդեն արտադրված էին պատերազմի ժամանակ ։ Ընտրված ինքնաթիռն էր Boeing Model 40, որը լինելով ավանդական բիպլան, և կրում էր պահանջված Liberty շարժիչը շրջահոսող կափույրի տակ ցածր տեղակայման հովացուցիչով։ Ինքնաթիռի ֆյուզելաժը կառուցված էր ալյումինից և լաքապատ փայտից։ Այն կարող էր տեղափոխել մինչև 1000 կգ փոստ իր երկու բեռնախցիկներում, որոնք տեղադրված էին ֆյուզելաժի առաջնային մասում, իսկ օդաչուի նստատեղը տեղակայված էր դրանից ետ և չուներ ծածկ։ Պոչը և թևերը իրենցից ներկայացնում էին փայտյա կառուցվածքներ, իսկ անիվների համակարգը անշարժ էր ։
Model 40 ինքնաթիռը իր առաջին թռիչքը կատարել է 1925 թվականի հուլիսի 7-ն, սակայն չնայած այն հանգամանքին, որ ինքնաթիռի առաջին տարբերակը գնվել էր ԱՄՆ Փոստային Ծառայության կողմից, արտադրության պատվերը տրվեց Douglas M-2 ինքնաթիռներին ։
Փոստային Ծառայությունը 1926 թվականի վերջում հայտարարեց մրցույթներ, որոնցում բաժանել էր փոստի տեղափոխումը մի քանի ուղղություններով, որոնք բաժանվում էին արևելյան և արևմտյան մասերի։ Boeing ընկերությունը դիմեց արևմտյան մասի մրցույթին։ Ընկերությունը մրցույթին ներկայացրեց Model 40A ինքնաթիռը, որը Liberty շարժիչի փոխարեն կրում էր օդով սառեցվող Pratt & Whitney Wasp ռադիալ շարժիչը, որը ավելի հզոր էր նախորդից (425 կիլովատ) և 200 կիլոգրամով թեթև էր։ Ֆյուզելաժը ամրացված էր պողպատով և երկու բեռնախցիկների միջև տեղադրված էին ուղևորների համար նստատեղեր։ Ինքնաթիռը երկու ուղևորներից բացի կարող էր կրել նաև 1200 կգ փոստ։ Boeing-ի կողմից առաջարկված 3 դոլարը մեկ ֆունտ բեռի դիմաց մի քանի անգամ պակաս էր մրցակիցների առաջարկածից, և 1927 թվականի հունվարին ընկերությանը տրվեց Սան Ֆրանցիսկոից Չիկագո փոստ տեղափոխման պայմանագիրը։ Boeing-ը այս երթուղու համար կառուցեց 24 Model 40As ինքնաթիռներ ։
Ինքնաթիռի հաջորդ մոդելն էր Model 40C, որը կարող էր տեղափոխել արդեն չորս ուղևոր։ Սկզբում կառուցված Model 40A ինքնաթիռների մոտ փոխեցին շարժիչները, տեղադրելով 525 կիլովատանոց Pratt & Whitney Hornet շարժիչներ, իսկ ինքնաթիռները ստացան Model 40B-2 անվանումը ։
Տեխնիկական բնութագիր (Model 40A)
Ընդհանուր բնութագիր
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Մարդատար ինքնաթիռներ Կատեգորիա:Boeing ընկերության ինքնաթիռներ
Սիլվա (այլ կիրառումներ)
Սիլվա, կարող է վերաբերել՝
Սիմա (այլ կիրառումներ)
Սիմա, կարող է վերաբերել՝
Սիմա անուն, նշանակում է այրող
Ջանել Փերիշ
Ջանել Մեիլանի Փերիշ, ամերիկյան դերասանուհի, պարուհի, երգչուհի և երգահան։ Հայտնի է իր Մոնա Վոնդերուալ դերով «Հմայիչ խաբեբաները» հեռուստասերիալում։ Նա հայտնի է նաև 2007 թվականի «Բրատց» ֆիլմում, որտեղ մարմնավորում է Ջեյդին։ 2014 թվականին, Փերիշը մասնակցել է «Dancing with the Stars» հեռուստաշոուի 19–րդ եթերաշրջանին, գրավելով երրորդ տեղը։
Վաղ կյանք
Փերիշը ծնվել է 1988 թվականի հոկտեմբերի 30–ին, Հավայի նահանգի Օահու կղզում։ Նրա հայրը ունի եվրոամերկյան ծագում, իսկ մայրը՝ չինական ծագում ։ Հաճախել է Մոանալուայի նախնական և ավագ դպրոցները։
Դերասանություն
Փերիշը առաջին անգամ համբավ ձեռք բերեց Հավայան կղզիներում, հաղթելով տեղական տաղանդների մրցույթներում։ Նա հետագայում, Հավայիում նկարահանվել է տարբեր թատրոնների ներկայացումներում, հատկապես հայտնի է Սքութ դերով «Ծաղրասարյակ սպանելը»–ում ։ Փերիշը ստացել է իր առաջին բեմից դուրս դերը 1999–ականների հեռուստասերիալ «Շատ հարուստ։ Դորիս Դյուքի գաղտնի կյանքը» մինիսերիալում կատարելով աննշան դեր։ Կարճ ժամանակ անց նա նկարահանվել է «Բեյվաչ» հեռուստասերիալի երկու սերիաներում, մարմնավորելով Հինա անունով մի երիտասարդ աղջկա։
Փերիշը մարմնավորել է Վանեսային «Օ՛Քիվիս» կարճատև սիթքոմ, ինչպես նաև նկարահանվել է շատ Disney–ի շոուներում և Disney channel–ի ֆիլմերում ։ Նկարահանվել է «Բրատց» ֆիլմում, մարմնավորելով Ջեյդին։ Նա նաև նկարահանվել է NBC հեռուստաալիքի «Հերոսները» հեռուստասերիալում ։
Փերիշը մարմնավորել է Մոնա Վոնդերուալին ABC Family հեռուստաաիլիքով հեռարձակվող «Հմայիչ խաբեբաները» հեռուստասերիալում, որի հիմքն է ծառայել Սառա Շեփարդի գրքերի շարքը։ Մոնան նախիկնում եղել է ոչ հայտնի աղջիկ Ռոուզվուդում, ով փափագում էր լինել Էլիսոն ԴիԼաուրենտիսի խմբում, չնայած որ նրան միշտ ծաղրում էին։ Էլիսոնի անհետացումից հետո, Մոնան մտերմանում է Հանա Մերինի հետ։ Արդյունքում՝ երկուսով դառնում են հայտնի աշակերտներ դպրոցում։ Սակայն, Մոնան նախանձում էր Հանայի ընկերությունը մյուս խաբեբաների հետ, (Արիա, Սպենսեր և Էմիլի) որի հետևանքով էլ դիմում է կտրուկ քայլերի։ 2013 թվականի օգոստոսին, նա արժանացել է «Ընտրություն հեռուստատեսության չարագործ» մրցանակին Teen Choice Awards–ում ։
Երաժշտություն
2007 թվականին, Փերիշը միացել է Geffen Records–ին, որպեսզի ձայնագրի իր առաջին ալբոմը ։ Նրա սինգլը՝ «Rainy Day» («Անձրևոտ օր»), որը գրել է ինքը, երաժշտական տեսահոլովակի հետ միասին թողարկվել է 2007 թվականի հուլիսի 7–ին, և նաև դարձել է «Բրատց» ֆիլմի սաունդթրեքը։ Նա նկարահանվել է Պրիմա Ջեյի «Rockstar» («Ռոքսթար») երգի տեսահոլովակում, որը նույնպես սաունդթրեք է։ Նա նաև նկարահանվել է «NLT» խմբի «She Said, I Said» («Նա ասաց, ես ասացի») երգի տեսահոլովակում։ Նա նաև կատարել է երգի բեքվոկալը ։ Փերիշը կատարել է իր երաժշտական դեբյուտը «Բրատց» ֆիմում, իր «Rainy Day» էլեկտոփոփ երգով ։
Այլ
2014 թվականի սեպտեմբերի 4–ին հայտարարվել է, որ Փերիշը լինելու այն հայտնիներից մեկը, ով մասնակցելու է Dancing with the Stars հեռուստաշոուի 19 եթերաշրջանին։ Նրա զույգն էր պրոֆեսիանալ պարող Վալենտին Չմերկովսկին։ Երրորդ շաբաթվա ժամանակ, զույգը դարձել է առաջին զույգը, ով վաստակեց կատարյալ գնահատակ իրենց Ջազ պարի համար։ Փերիշը և Չմերկովսկին հասան շոուի եզրափակիչ, սակայն այն ավարտեցին երրորդ հորիզոնականում, Սեդի Ռոբերթսոնից և Ալֆոնսո Ռիբեիրոից հետո, ովքեր զբաղեցրին առաջին և երկրորդ տեղերը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի պարուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի երգչուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի երգահաններ Կատեգորիա:Ամերիկացի դաշնակահարներ Կատեգորիա:Թատրոնի դերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի երգիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի փոփ երգիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի փոփ երգչուհիներ Կատեգորիա:Ամերիկացի երեխա դերասանուհիներ
Սալոմե Զուրաբիշվիլի
Սալոմե Զուրաբիշվիլի (სალომე ზურაბიშვილი, ), վրացի պետական և քաղաքական գործիչ, Վրաստանի նախագահ, «Վրաստանի ուղի» կուսակցության առաջնորդ։ Նախկինում եղել է Վրաստանի արտաքին գործերի նախարարը, ինչպես նաև Վրաստանում Ֆրանսիայի Հանրապետության արտակարգ և լիազոր դեսպանը։ Երկար տարիներ աշխատել է Ֆրանսիայի արտգործնախարարությունում։
Ներկայումս երկքաղաքացի է և ունի միաժամանակ և՛ Վրաստանի, և՛ Ֆրանսիայի Հանրապետությունների անձնագիր։
Կենսագրություն
Սալոմե Լևոնի Զուրաբիշվիլին ծնվել է 1952 թվականի մարտի 18-ին Փարիզում՝ վրացի գաղթականների ընտանիքում։ Նրա ընտանիքը ստիպված է եղել թողնել Վրաստանը 1921 թվականին։ Հորական կողմի պապը՝ Իվանե Զուրաբիշվիլին, եղել է 1918-1921 թվականների անկախ Վրաստանի մենշևիկյան կառավարության անդամ։ Մորական պապը՝ Նիկո Նիկոլաձեն, եղել է Փոթի նավահանգստի հիմնադիրներից մեկը և վրացական երկաթուղու շինարարության գլխավոր նախաձեռնողը։
Նախնական կրթությունը ստացել է տեղի ֆրանսիական դպրոցում։ 1972 թվականին Սալոմեն ավարտել է Փարիզի քաղաքագիտության ինստիտուտը։ 1973 թվականին ուսումը շարունակել է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների Կոլումբիայի համալսարանում։ Վերադառնալով Փարիզ՝ 1974 թվականին Սալոմեն աշխատել է Ֆրանսիայի արտաքին գործերի նախարարությունում։ 1974-1977 թվականներին նա եղել է Իտալիայում Ֆրանսիայի դեսպանության չորրորդ քարտուղարը։ 1977-1980 թվականներին եղել է ՄԱԿ-ում Ֆրանսիայի մշտական առաքելության քարտուղարը։ 1984 թվականից մինչև 1988-ը Սալոմեն զբաղեցրել է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում Ֆրանսիայի առաջին քարտուղարի պաշտոնը։ 1989-1992 թվականներին ծառայել է, որպես Չադի ֆրանսիական դեսպանատան երկրորդ քարտուղար։
1997 թվականից Սալոմե Զուրաբիշվիլին, որպես տեսուչ աշխատել է Ֆրանսիայի արտաքին գործերի նախարարությունում։ 2003 թվականին երկրի նախագահի հրամանագրով նշանակվել է Վրաստանում Ֆրանսիայի արտակարգ և լիազոր դեսպան։ 2004 թվականի մարտին Վրաստանի նորընտիր նախագահ և այսպես կոչված «Վարդերի հեղափոխության» առաջնորդ Միխեիլ Սաակաշվիլին վերջինիս նշանակեց Վրաստանի արտաքին գործերի նախարար՝ այդ պաշտոնում փոխարինելով Թեդո Ջափարիձեին։ Այդ որոշումը Սաակաշվիլին քննարկել է Ֆրանսիայի նախագահ Ժակ Շիրակի հետ, հայտարարելով, որ «այս կարգի դիվանագետը Վրաստանը երբեք չի ունեցել»։ Սալոմեն լրատվամիջոցներին հայտարարել է, որ համաձայն է ստանձնել իրեն վստահված պաշտոնը և որ մանկուց երազել է պաշտոն զբաղեցնել հայրենի երկրում։
Զուրաբիշվիլին արտաքին գործերի նախարարի պաշտոնում իր կատարած գլխավոր գործը համարում է Վրաստանի տարածքից ռուսական ռազմակայանների դուրսբերումը։ Նույնիսկ իր ելույթներից մեկում նա ասաց, որ այս քայլը պատմական խոշոր ձեռքբերում է։ Նրա նախաձեռնությամբ 2005 թվականի մարտին Վրաստանի խորհրդարանը ընդունել է բանաձև, համաձայն որի ռուսական զորքերը դուրս էին գալիս Վրաստանից, ոչ ուշ, քան 2006 թվականը։ Սակայն Սալոմեի պաշտոնազրկումից հետո այս որոշումը չեղարկվեց և նույն թվականի մարտին ստորագրվել է ռուս-վրացական նոր համաձայնագիր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Վրացի դիվանագետներ Կատեգորիա:Վրաստանի արտաքին գործերի նախարարներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի պետական գործիչներ Կատեգորիա:21-րդ դարի կին քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Պետության կին ղեկավարներ Կատեգորիա:21-րդ դարի վրացի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Կին նախագահներ Կատեգորիա:Կոլումբիայի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Վրաստանի պետական գործիչներ Կատեգորիա:Վրաստանի նախագահներ Կատեգորիա:Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Վրացի ֆեմինիստներ
Սանտանդեր
Սանտանդեր (Santander), քաղաք Իսպանիայում, Կանտաբրիա մարզի վարչական կենտրոնն է։ Բնակչությունը կազմել է՝ 179,9 հազար մարդ (2011 թվականի տվյալներով)։ Սանտանդեր քաղաքը գտնվում է Ատլանտյան օվկիանոսի ափին։ 1941 թվականին քաղաքում հրդեհ բռնկվեց, որը տևեց երկու օր։ Քաղաքի կենտրոնը ենթարկվել է վերակառուցման։
Ժողովրդագրություն
Քաղաքի բնակչությունը 2011 թվականին եղել է 179,921 մարդ (183 955 2006 թվականին)։ Սկսած 1990-ական թվականներին բնակչությունը նվազում էր, ծնելիությունը ևս նվազում էր, և աճում էր մահացությունը։ Միջին տարիքը բնակչության 1996 թվականին կազմել է 40 տարի։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ Կատեգորիա:1755 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Սիմոն (այլ կիրառումներ)
Սիմոն, կարող է վերաբերել՝
Simon Simon Simon (значения)
Սիմոնոսեկի (այլ կիրառումներ)
Սիմոնոսեկի, կարող է վերաբերել՝
Սեմբոն
Սեմբոն (Сэмбо), 1976 թվականին նկարված խորհրդային տիկնիկային մուլտֆիլմ ։ Մուլտֆիլմը նկարահանվել է Էկրան ստեղծագործական միությունում, ըստ Յուրի Ելիսեևի պիեսների մոտիվների։
Ֆիլմի նկարահանմանը մասնակցել են Վորոնեժի Շուտ տիկնիկային թատրոնի դերասանները։ Երգի տեքստի հեղինակը Միխայիլ Պլյացկովսկին է։
Սյուժե
Սեմբոն ջունգլիներում ապրող մի այծքաղի որդին է։ Այծքաղը միշտ շատ հոգ էր տանում իր երեխայի համար, ուստի նրան նախազգուշացրել էր բոլոր վտանգների մասին, որոնք կարող էին հետապնդել նրան ջունգլիներում։ Սեմբոյի համար ամենազարհուրելի և սարսափելի գազանն առյուծն էր, այսպես է ասել մայրիկը։ Սեմբոն դեռ շատ փոքր էր, ուստի ուզում էր գնալ և տեսնել, թե ով է առյուծը, և ինչու են բոլորը նրանից վախենում։ Տեղի շնագայլը խոստանում է Սեմբոյին ցույց տալ առյուծին և առաջարկում է ցույց տալ ճանապարհը։ Լավ է, որ շնիկը և կապիկները, որոնք լսել էին այդ ամենը, ժամանակ որոշում են փրկել այծքաղի փոքրիկ որդուն փորձանքից։ Եթե նրանք չլինեին, Սեմբոն կարող էր ընկնել առյուծի ճանկը կամ սարսափելի կոկորդիլոսի ատամների տակ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1976 մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Խորհրդային մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:«Էկրան» ստեղծագործական միության մուլտֆիլմեր Կատեգորիա:Մուլտֆիլմեր կենդանիների մասին
Յոսեֆ Շագալ
Կենսագրություն
Յոսեֆ Շագալը ծնվել և մեծացել է Բաքվում, որտեղ էլ անց է կացրել կյանքի մեծ մասը։ Ավարտել է Ադրբեջանի Լենինի անվան մանկավարժական համալսարանի պատմության ֆակուլտետը։ СТВ-ին տված հարցազրույցում պատմել է, որ Սովետական բանակում ծառայել է 169-րդ հրաձգային դիվիզիայում (ԲԽՍՀ, Մինսկի շրջան) որպես գնդացրորդ և ծառայության ժամանակ նույնիսկ ցրտահարվել է ։