cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ալֆրեդ Ռոզենբերգ
Ընտանիք
Ըստ երևույթին Պրուսիայի (Գերմանիա) Տիլզիտ քաղաքում բնակվող հունգարացի հրեա լրագրող Ֆրանց Զելլը, նախքան 1936 թվականին բաց նամակի հրատարակումը, Լատվիայի և Էստոնիայի արխիվներում մեկ տարի ուսումնասիրել է պատճենները՝ Հերման Գյորինգին, Յոզեֆ Գեբելսին, արտգործնախարար Կոնստանտին ֆոն Նեյրաթին և այլոց՝ Ռոզենբերգին մեղադրելով երակներում ոչ մի կաթիլ գերմանական արյուն չունենալու մեջ։ Զելլը գրում էր, որ Ռոզենբերգի նախնիների թվում եղել են միայն «լատիշներ, հրեաներ, մոնղոլներ և ֆրանսիացիներ» ։ Իր բաց նամակի հետևանքով Զելլը լիտվական պատասխանատուների կողմից ենթարկվել էր դեպորտացիայի 1936 թվականի սեպտեմբերի 15-ին ։ Նրա պնդումները կրկնվել էին 1937 թվականի սեպտեմբերի 15-ին Վատիկանի Լոսերվատորե Ռոմանո թերթում ։ Ալֆրեդ Ռոզենբերգը իսկապես մերձբալթյան գերմանացի, ֆրանսիացի էր, հավանաբար նաև էստոնական և լատվիական ծագում ուներ, սակայն մինչ օրս նրա հրեական ոչ մի ծագում չի հայտնաբերվել:
Կրթություն և վաղ կարիերա
Երիտասարդ Ռոզենբերգն ավարտել է Պետրի ռեալական դպրոցը (ներկայումս՝ Տալլինա Ռեալկուլ), ապա շարունակել է ճարտարապետություն ուսանել Ռիգայի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում և ճարտարագիտություն՝ Մոսկվայի Բարձրագույն տեխնիկական դպրոցում ՝ ավարտելով ասպիրանտուրան 1917 թվականին։
1918 թվականին գերմանական օկուպացիայի ընթացքում Ռոզենբերգը ուսուցչությամբ է զբաղվել Գուստավ Ադոլֆի գիմնազիայում։ Նա հրեական մարքսիզմի վերաբերյալ իր առաջին ելույթն ունեցել է նոյեմբերի 30-ին, Սևագլուխների տանը, Էստոնիայի անկախության պատերազմի բռնկումից հետո ։
Նահանջող կայսերական բանակի հետ նա արտագաղթել է Գերմանիա իր և իր գաղափարների դաստիարակ հիշեցնող Մաքս Շյուբներ-Ռիխտերի հետ միասին։ Ժամանելով Մյունխեն՝ նա իր ներդրումն է ունեցել Դիտրիխ Էքարտի՝ «Ֆոլկիշեր Բեոբախտերի» (Էթնիկ-ազգայնական դիտորդ) հրատարակությունում։ Այդ պահին նա միաժամանակ հակասեմիտ էր՝ գտնվելով Հյուսթըն Ստյուարտ Չեմբերլենի ռասայական տեսության կարևոր «Տասնիններորդ դարի հիմունքները» նացիստական անդրանիկ գրքերից մեկի ազդեցության ներքո, և հակաբոլշևիկ էր ։
Ռոզենբերգը Գերմանիայի բանվորական կուսակցությանը, որը հետագայում վերանվանվել է Գերմանական նացիոնալ-սոցիալիստական բանվորական կուսակցություն, ավելի հայտնի որպես նացիստական կուսակցություն, 1919 թվականի հունվարին ամենավաղ անդամագրվողներից մեկն էր՝ Ադոլֆ Հիտլերի սեպտեմբերյան անդամակցությունից ութ ամիս առաջ։ Ըստ որոշ պատմաբանների՝ Ռոզենբերգը Էքարտի հետ միասին եղել է Թիլի ընկերության անդամ, չնայած Նիկոլաս Գուդրիկ-Քլարկը պնդում է, որ նրանք պարզապես հյուրեր են եղել ։ Այն բանից հետո, երբ 1920 թվականի դեկտեմբերին Ֆոլկիշեր Բեոբախտերը դարձել է նացիստական կուսակցության թերթ, Ռոզենբերգը դարձել է դրա խմբագիրը 1923 թվականին: Ռոզենբերգը Աուֆբաու Ֆըայնիգումի, Ռուսաստանի սպիտակ էմիգացիայի կոնսպիրատիվ կազմակերպության՝ Վերակառուցման կազմակերպության առաջատար անդամներից էր, որը վճռական ազդեցություն է ունեցել վաղ նացիստական քաղաքականության վրա ։
Նացիստական կուսակցություն
1923 թվականին գարեջրային անհաջող խռովությունից հետո դավաճանության համար բանտարկված Հիտլերը Ռոզենբերգին նշանակել էր նացիստական շարժման առաջնորդ, պաշտոն, որը նա զբաղեցրել է մինչ Հիտլերի ազատվելը։ Հետագա տարիներին Հիտլերը ոչ հրապարակայնորեն նկատել է, որ Ռոզենբերգի ընտրությունը, որն իր կարծիքով թույլ էր և ծույլ, եղել է ռազմավարական. Հիտլերը չէր ցանկացել, որ նացիստների ժամանակավոր առաջնորդը դառնար շատ սիրված կամ իշխանության քաղց ունենար, քանի որ այդ երկու հատկություններից որևէ մեկն ունեցող անձը կարող էր և չցանկանալ Հիտլերի ազատվելուց հետո զիջել կուսակցության ղեկավարությունը։ Այնուամենայնիվ, նշանակման պահին Հիտլերը հիմք չի ունեցել հավատալու, որ իրեն շուտով ազատ են արձակելու, Ռոզենբերգը թույլ չէր թվացել, ուստի այդ պատմությանը Հիտլերի անդրադարձը գուցե հանդիսացել է Ռոզենբերգի կատարած աշխատանքից դժգոհության արտահայտություն:
1929 թվականին Ռոզենբերգը հիմնել է «Գերմանական մշակույթի մարտնչող լիգա»-ն։ Ավելի ուշ նա ստեղծել է «Հրեական հարցի ուսումնասիրության ինստիտուտ»-ը, Գերմանիայի նացիստական կուսակցության նախագծած Առաջադեմ դպրոցի առաջին մասնաճյուղը, որը նվիրված էր գերմանական մշակույթի մեջ հրեական ազդեցության բացահայտմանը, դրա վրա գրոհելուն և հուդայականության պատմությունն արմատական ազգայնական տեսանկյունից գրանցելուն։ 1930 թվականին նա դարձել է Ռայխստագի պատգամավոր և հրատարակել իր «Քսաներորդ դարի առասպելը» գիրքը ռասայական տեսության վերաբերյալ, որը վերաբերում էր նացիստական գաղափարախոսության այնպիսի հիմնախնդիրներին, ինչպիսին «հրեական հարց»-ն էր։ Ռոզենբերգն իր գիրքը ծրագրել էր իբրև Հյուսթըն Ստյուարտ Չեմբերլենի վերոհիշյալ գրքի շարունակություն։ Չնայած մինչ 1945-ը ավելի քան մեկ միլիոն օրինակ վաճառքին՝ նրա ազդեցությունը նացիզմի մեջ կասկածելի է մնում։ Հաճախ է ասվել, որ դա մի գիրք էր, որը պաշտոնական պաշտամունքի էր արժանացել նացիզմի ներսում, բայց քչերից մեկն էր առաջին գլխից այն կողմ կարդացել կամ նույնիսկ հասկանալի համարել ։ Հիտլերն այն անվանել էր «նյութ, որ ոչ ոք չի կարող հասկանալ» ՝ հավանություն չտալով դրա կեղծ-կրոնական երանգին ։
Ռասայական տեսություններ
Հանդիսանալով նացիստական կուսակցության գլխավոր ռասայական տեսաբան՝ Ռոզենբերգը վերահսկում էր Հիտլերի ռասայական և էթնիկ քաղաքականությունն արդարացնող մարդկային ռասայական «սանդուղքի» կառուցումը։ Ռոզենբերգը կառույցն ստեղծել է Արթուր դե Գոբինոյի, Հյուսթըն Ստյուարտ Չեմբերլենի, Մեդիսոն Գրանտի և Քլանսման Լոթրոպ Սթոդարդի ստեղծագործությունների, ինչպես նաև Հիտլերի հավատալիքների հիման վրա։ Ռոզենբերգը սևամորթներին և հրեաներին տեղադրել է սանդուղքի ամենաստորին մասում, մինչդեռ բարձրակետում կանգրեցրել է «արիական» ռասսային։ Նա շեշտում էր հյուսիսային ռասայական տեսությունը, ըստ որի՝ հյուսիսային ռասան «տիրապետող ցեղ» էր և բոլոր մյուսներին գերազանցող, ներառյալ մյուս արիներին (հնդեվրոպացիներին)։ Ռոզենբերգը կրել է նաև կաթոլիկ հակահեղափոխական ավանդույթի կողմից նախապատվություն ստացած հուդայա-մասոնական դավադրության տեսության ազդեցությունը, ինչը, օրինակ, դրսևորվել էր Ռոջեր Գուժենո դե Մուսոյի «Հրեան, հուդայականությունը և քրիստոնյա ժողովուրդների հուդայացումը» (1869) գրքում, որը նա թարգմանել է գերմաներեն՝ վերնագրելով «Հավերժական հրեան» ։
Ռոզենբերգը ունթեմենշ (գերմաներեն՝ ենթամարդկային) ռասայական տերմինը վերցրել է Սթոդարդի 1922 թվականի «Ապստամբություն քաղաքակրթության դեմ. Ստորադասի սպառնալիքը» գրքի վերնագրից, որը նացիստները որդեգրել էին այդ գրքի գերմաներեն «Մշակութային տապալում. Ենթամարդկային սպառնալիք» տարբերակից ։
Ռոզենբերգը տարիների ընթացքում վերափոխել է նացիստական ռասայական քաղաքականությունը, բայց այն միշտ պարունակել է արիական գերակայություն, ծայրահեղ գերմանական ազգայնականություն և կատաղի հակահրեականություն։ Նա նաև բացահայտորեն հակադրվել է համասեռամոլությանը, մասնավորապես իր «Դե զոմբֆ» («Ճահիճ», 1927) պարսավագրում։ Նա դիտում էր համասեռամոլությունը որպես հյուսիսային ռասայի ընդլայնման խոչընդոտ։
Ռոզենբերգի վերաբերմունքը սլավոնական ժողովուրդների նկատմամբ ճկուն էր և կախված ներգրավված ազգությունից: Դեպի արևելք տարածման (գերմաներեն՝ Դռայն նախ օսթեն) գաղափարախոսության արդյունքում Ռոզենբերգն իր առաքելությունը տեսել է իբրև սլավոնական արևելքի նվաճում և գաղութացում :«20-րդ դարի առասպելը» գրքում Ռոզենբերգը սլավոն ռուսներին նկարագրում էր իբրև բոլշևիզմի կողմից ճնշվածների: Ինչ վերաբերվում էր ուկրաինացիներին, արտոնվում էր ստեղծել բուֆերային պետություն Գերմանիայի արևելյան սահմանների վրա ճնշումը մեղմելու համար, միևնույն ժամանակ հավանություն է տվել ի շահ Գերմանիայի Ռուսաստանի շահագործման գաղափարին ։ Պատերազմի տարիներին Ռոզենբերգը կողմ էր բոլշևիզմի դեմ արևելյան սլավոնների հետ համագործակցելուն և նրանց ազգային անկախություն առաջարկելուն՝ ի տարբերություն այլ նացիստների, ինչպիսիք էին Հիտլերը և Հիմլերը, որոնք մերժում էին այդպիսի գաղափարները  ։
Կրոնական տեսություններ
Ռոզենբերգը փաստում էր նոր «արյան դավանանքը»՝ հիմնված հյուսիսային ռասայի հոգու ենթադրյալ բնածին արդյունքների վեհ բնույթի ռասայական և մշակութային այլասերումներից պաշտպանելու վրա ։ Նա հավատացած էր, որ դա մարմնավորվել է վաղ հնդեվրոպական կրոններում, մասնավորապես հին եվրոպական (կելտական, գերմանական, հունական, հռոմեական) հեթանոսության, զրադաշտականության և վեդայական հինդուիզմի մեջ: Ռոզենբերգն իր «Անբարոյականությունը Թալմուդում» 1920 թվականի գրքում նույնացրել է հրեաներին հակաքրիստոսի հետ: Նա մերժել է քրիստոնեությունն իր համակողմանիության համար, իր իսկ մեղքի ուսմունքի (գոնե գերմանացիների համար, որոնց նա մի առիթով հայտարարել էր ազնվածին) և հոգու անմահության վերաբերյալ իր դասերի համար՝ ասելով. «Իսկապես, կլանող քրիստոնեությունը ժողովրդին տկարացրել է»:
Հատկանշական է, որ Ռոզենբերգը նացիստական ինտելեկտուալ հավատալիքների համակարգը բացատրող իր աշխատության մեջ՝ «Քսաներորդ դարի առասպելը», գաղտնագրորեն ակնարկում և գովերգում է վաղ քրիստոնեական հերձվածող Մարկիոնին (որը մերժել է Հին կտակարանը, ինչպես նաև «Քրիստոսը հրեաների մեսիան է» հասկացությունը) և մանիքեականությամբ ներշնչված «արիաիրանական» կատարներին, իբրև քրիստոնեության ավելի հավաստի մեկնաբանողներ՝ ընդդեմ պատմականորեն գերակշռող հուդայական քրիստոնեության: Ավելին, այդ հին, արտաքուստ քրիստոնեական մետաֆիզիկական ձևերն «օրգանապես ավելի համատեղելի էին հյուսիսային ռասայի հոգևոր և արյունահոգի իմաստի հետ։»
Ռոզենբերգի համար հակամտավորական, կրոնական ուսմունքն անբաժան էր հյուսիսային ռասայի շահերը սպասարկելուց՝ կապելով անհատին նրա ռասայական էության հետ: Ռոզենբերգը հայտարարել է, որ «հռոմեական և բողոքական եկեղեցիների գաղափարները բացասական քրիստոնեություն են և, հետևաբար, չեն համապատասխանում մեր (գերմանական) հոգուն» : Նրա աջակցությունը Լյութերին՝ որպես գերմանական մեծ գործչի, միշտ երկիմաստ էր:
1934 թվականի հունվարին Հիտլերը Ռոզենբերգին նշանակել է ռայխի մշակույթի և կրթության առաջնորդ ։ Հռոմի հավատքի վարդապետության խորհուրդն առաջարկել էր Ռոզենբերգի «Քսաներորդ դարի առասպելը» դնել կաթոլիկների համար առանց կարդալու թույլտվության արգելված գրքերի ցուցակում՝ «Կաթոլիկ եկեղեցու բոլոր դոգմաները, իրապես քրիստոնեության բուն հիմունքները» նախատելու և մերժելու համար ։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Ռոզենբերգն ուրվագծել է Հիտլերի իշխանության կողմից ռայխի կրոնի, գերմանական եկեղեցիների ենթադրյալ ապագայի երեսուն կետանոց ծրագիր։ Նրա հոդվածների շարքում են՝
Պատերազմական եռանդ
1940 թվականին Ռոզենբերգը կարգվել է Հոե Շուլեի (բառացիորեն «ավագ դպրոց», սակայն գերմաներեն արտահայտությունը վերաբերում է քոլեջին)՝ Ազգային սոցիալիստական գաղափարախոսական և կրթական հետազոտությունների կենտրոնի գլուխ, որից ստեղծվել է արվեստի և մշակութային բարիքների կողոպուտ իրականացրած Այնզացշտաբ ռայխսլայտեր Ռոզենբերգը (Ռայխսլայտեր Ռոզենբերգի օպերատիվ խումբ)։ Այն հատկապես ակտիվ էր հայտնի հրեական ընտանիքներից, ինչպիսիք էին Ռոթշիլդներինը և Պոլ Ռոզենբերգինը, արվեստի գողացված գործերը Փարիզում թալանելով։ Հերման Գյորինգն այդ կառույցն օգտագործել է իր անձնական հաճույքի համար արվեստի գործեր հավաքելու նպատակով ։ Նա ստեղծել է «Երաժշտության հատուկ օպերատիվ խումբ» (Զոնդերշտաբ մուզիկ)՝ հավաքելու համար լավագույն երաժշտական գործիքներն ու պարտիտուրաները՝ Հիտլերի հայրենի ավստրիական Լինց քաղաքում կառուցվելիք համալսարանում օգտագործելու համար։ «Զոնդերշտաբ մուզիկ»-ին պատվիրված էր թալանել հրեական ողջ գույքը Գերմանիայում և գերմանական բանակի կողմից վերցված ցանկացած երկրում։ Յուրաքանչյուր երաժշտական գործիք կամ պարտիտուրա պետք է անհապաղ ուղարկվեր Բեռլին ։
Արևելյան գրավյալ տարածքների ռայխմինիստր
ԽՍՀՄ ներխուժելուց հետո՝ 1941 թվականի հուլիսի 17-ին, Ռոզենբերգը նշանակվել է ռայխի Գրավյալ արևելյան տարածքների նախարարության (Ռայխսմինիսթեղիում ֆու դի բիզեթսըն օսգեբիթըն) ղեկավար։ Ալֆրեդ Մեյերը նրա տեղակալն էր և ներկայացրել է նրան Վանզեեի կոնֆերանսում։ Ռոզենբերգի պատվերով նախարարության մեկ այլ պաշտոնյա՝ Գեորգ Լեյբրանդտը, նույնպես մասնակցել է այդ խորհրդաժողովին։
Ռոզենբերգը Հիտլերին էր ներկայացրել նվաճված արևելյան տարածքների կազմակերպման իր ծրագիրը` առաջարկելով ստեղծել նոր վարչական շրջաններ, նախկինում խորհրդային վերահսկողության տակ գտնվող տարածքները փոխարինել նոր ռայխկոմիսարիատներով։ Դրանք էին՝ Չնայած Ռոզենբերգը սովետական ժողովուրդներին համարում էր ենթամարդիկ իրենց կոմունիստական համոզմունքների համար, այդպիսի առաջարկները նպատակ ունեին խրախուսել որոշակի ոչ ռուսական ազգայնականությանը և խթանել գերմանական շահերն ի նպաստ ապագա արիական սերունդների՝ համաձայն աշխարհաքաղաքական «Լիբենսռաում իմ օսթեն»- ի՝ բնակավայր արևելքում պլանների։ Դրանք ապահովելու էին բուֆերային տարածք խորհրդային ընդլայնման դեմ՝ կոմունիզմի և բոլշևիզմի իսպառ ոչնչացումը վճռական կանխարգելիչ ռազմական գործողությամբ նախապատրաստելու համար։
Իրագործելու համար վերոհիշյալը, երբ վերմախտի ուժերը ներխուժել են խորհրդային վերահսկողության տակ գտնվող տարածք, անմիջապես կազմակերպել են Օստլանդի և Ուկրաինայի ռայխսկոմիսարիատները՝ համապատասխանաբար Հինրիխ Լոզեի և Էրիխ Կոխի ղեկավարությամբ։ Այս վարչական տարածքների կազմակերպումը հանգեցրել է Ռոզենբերգի և ԷսԷս-ի միջև բախմանը գերմանական օկուպացիայի ներքո գտնվող սլավոնների նկատմամբ վերաբերմունքի պատճառով։
Իբրև նացիստական Գերմանիայի ռասայական գլխավոր տեսաբան՝ Ռոզենբերգը սլավոններին չնայած գերմանացիներից ցածր էր դասում, սակայն արիական էր համարում։ Նա հաճախ բողոքել է Հիտլերին և Հիմլերին նվաճված ոչ հրեա ժողովուրդների նկատմամբ վերաբերմունքի վերաբերյալ ՝ առաջարկելով բուֆերային արբանյակ պետություններ ստեղծել, որոնք կազմված էին լինելու Մեծ Ֆինլանդիայից, Բալթիկայից, Ուկրաինայից և Կովկասից ։ 1941 թվականի նոյեմբերի 18-ին կայացած մամուլի ասուլիսում խոսելով հրեական հարցի մասին՝ նա ասել է. Մոտ վեց միլիոն հրեաներ դեռ ապրում են Արևելքում, և այս հարցը կարող է լուծվել միայն Եվրոպայի բոլոր հրեաների կենսաբանական ոչնչացման միջոցով։ Հրեական հարցը Գերմանիայի համար միայն կլուծվի, երբ վերջին հրեան կլքի գերմանական տարածքը, և Եվրոպայի համար, երբ ոչ մի հրեա չմնա եվրոպական մայրցամաքում այնքան հեռու, որքան Ուրալը ... Եվ այս նպատակով անհրաժեշտ է վռնդել նրանց Ուրալից այնկողմ կամ այլ կերպ՝ նրանց ոչնչացնել ։
Նյուրնբերգյան դատավարություններում նա ասել է, որ անտեղյակ է Ողջակիզմանը, չնայած այն հանգամանքին, որ Լեյբրանդտը և Մեյերը ներկա էին եղել Վանզեեի համաժողովին ։
Պատերազմական շրջանի քարոզչության ջանքեր
Խորհրդային Միություն ներխուժման պահից ի վեր նպատակը Նոր կարգի պարտադրումն էր, և դա, ըստ էության, նվաճողական պատերազմ էր։ Ռուսների կարծիքը՝ իրենց կողմը գրավելու գերմանական քարոզչական ջանքերը, լավագույն դեպքում մտացածին և անհամապատասխան էին։ Ալֆրեդ Ռոզենբերգը նացիստական հիերարխիայում այն եզակիներից էր, ով պաշտպանում էր գրավյալ տարածքների բնակչության շրջանում հակակոմունիստական կարծիքը խրախուսելու քաղաքականությունը։ Այստեղ նրա հետաքրքրությունը հիմնականում ոչ ռուսական տարածքներն էին, ինչպիսիք են Ուկրաինան և Բալթյան երկրները։ Այնուամենայնիվ Ռուսական ազատագրական բանակի կողմնակիցները որոշ չափով կարողացել էին նրան աջակցել ։
Ի միջի այլոց, Ռոզենբերգը թողարկել է մի շարք պաստառներ, որոնք ազդարարում էին խորհրդային կոլեկտիվ տնտեսությունների (կոլխոզներ) ավարտը։ 1942 թվականի փետրվարին նա նաև հրապարակել է Ագրարային օրենք, որով չեղյալ էր հայտարարվում ամբողջ խորհրդային օրենսդրությունը հողօգտագործման և ովքեր ցանկանում էին համագործակցել զավթիչների հետ, նրանց ընտանեկան տնտեսությունների վերականգնման մասին։ Բայց ապակոլեկտիվացումը հակասում էր պատերազմի ժամանակ սննդի արտադրության ավելի լայն պահանջներին և Հերման Գյորինգը պահանջել է անվանափոխմամբ պահպանել կոլտնտեսությունները։ Հիտլերն ինքը հողի վերաբաշխումը դատապարտել է հայտարարելով՝ «հիմարություն» ։
Գոյություն ունեին Վերմախտի՝ գերմանական զինված ուժերի բազմաթիվ պաստառներ, որոնք խնդրում էին օգնել Բանդենկրիգում, խորհրդային պարտիզանների դեմ պատերազմում, չնայած ևս մեկ անգամ գերմանական քաղաքականությունն ավելացնում էր սեփական խնդիրները։ «Կամավորական» աշխատանքի «Պատերազմը կարճացնելու համար եկեք մեզ հետ աշխատելու» պաստառները թաքցնում էին սարսափելի իրողությունները, որոնց բախվում էին ռուս աշխատողները Գերմանիայում։ Շատերն էին միացել պարտիզաններին՝ դեպի արևմուտք անհայտ ճակատագրի ուղարկվելու ռիսկի չդիմելով:
Ռոզենբերգի մեկ այլ նախաձեռնություն՝ «Ազատ Կովկաս» քարոզարշավը, շատ ավելի հաջող էր՝ ներգրավելով տարբեր ազգությունների, այսպես կոչված, «Արևելյան լեգեոն»-ում («Օստլեգիոնեն»), թեև դա ի վերջո մեծ ազդեցություն չունեցավ Արևելյան ճակատում մղված պատերազմի արդյունքի վրա։
Դատավարություն և մահապատիժ
Ռոզենբերգը գերի է ընկել դաշնակիցների զորքերին 1945 թվականի մայիսի 19-ին Ֆլենսբուրգ-Մյուրվիկում ։ Նա դատվել է Նյուրնբերգում և մեղավոր ճանաչվել հետևյալ չորս հանցանքներից յուրաքանչյուրում՝ խաղաղության դեմ հանցագործություններ կատարելու դավադրություն, ագրեսիվ պատերազմների պլանավորում, նախաձեռնում և վարում, ռազմական և մարդկության դեմ հանցագործություններ։ Կայացված վերջնական դատավճռով նա անվանվել է դեպի Նորվեգիա և Խորհրդային Միություն արշավանքներ գլխավոր պլանավորողներից մեկը։
Նա նաև ուղղակիորեն պատասխանատու է համարվել Եվրոպայի գրավյալ երկրների համակարգված կողոպուտի, ինչպես նաև Արևելյան Եվրոպայում տիրող վայրագ պայմանների համար ։ Դատավարության ընթացքում նա գրել է հուշեր, որոնք Սերժ Լանգը և Էռնստ ֆոն Շենքը տպագրել են հետմահու՝ վերլուծական մեկնաբանություններով ։
Նա դատապարտվել է մահվան և մահապատժի ենթարկվել այլ դատապարտված մեղադրյալների հետ Նյուրնբերգի բանտում 1946 թվականի հոկտեմբերի 16-ի առավոտյան ։ Նրա մարմինը, ինչպես մնացած ինը մահապատժի ենթարկվածների և Հերման Գյորինգի մարմինը, դիակիզվել է Օստֆրիդհոֆում (Մյունխեն), իսկ մոխիրը ցրվել Իսար գետում ։
Դատավարության ողջ ընթացքում համաձայնեցվել էր, որ Ռոզենբերգը որոշիչ դեր է ունեցել նացիստական փիլիսոփայության և գաղափարախոսության ձևավորման գործում։ Նշված օրինակներ են 1930 թվականին լույս տեսած «20-րդ դարի առասպելը», ուր ատելություն է հրահրումը «ազատական իմպերիալիզմի» և «բոլշևիկյան մարքսիզմի» դեմ,պատերազմի ընթացքում լիբենսռաումի գաղափարի խթանումը Գերմանիայում, մասնավորապես հեշտացնելով քրիստոնեական եկեղեցիների և հրեաների հալածանքները, հակադրվելը Վերսալյան պայմանագրին ։
Ըստ Ջոզեֆ Քինգսբըրի-Սմիթի, ով լուսաբանում էր միջազգային լրատվական ծառայության համար կատարված մահապատիժները, Ռոզենբերգը միակ դատապարտվածն էր, ով կախաղանի մոտ այն հարցին, թե ասելու վերջին խոսք ունի՞, պատասխանեել է միայն մեկ բառով՝ «Ոչ» ։
Նացիստական քաղաքականություն և Ռոզենբերգի տեսակետներ
Հիտլերը դեպի գործնական քաղաքականություն կողմնորոշված առաջնորդ էր, մինչդեռ Ռոզենբերգի համար կրոնը և իմաստասիրությունը առանցքային էին, և նա կուսակցության մեջ մշակութային առումով ամենաազդեցիկն էր ։ Դեպի ուժային ճառասացությունը նացիստների վերելքից որոշ ժամանակ առաջ Հիտլերը Ռոզենբերգի տեսակետների խոսափողն էր և ակնհայտ էր նրա գործադրած ինտելեկտուալ մեծ ազդեցությունը: Նացիստական կուսակցության ներսում Ռոզենբերգի ազդեցության հարցը հակասական է։ Նացիստական մյուս առաջնորդների համեմատությամբ նա ընկալվում էր որպես խարիզմայի և քաղաքական հմտությունների պակասություն ունեցող, մասամբ մեկուսացած։ Հիտլերի ելույթներից մի քանիսը կարծես մոտ էին Ռոզենբերգի տեսակետներին՝ ավանդական քրիստոնեության մերժումը որպես հրեական մշակույթի վրա հիմնված կրոն, էթնիկ և մշակութային մաքրությամբ «ռասայի» նախընտրություն, ճակատագիրը որի ենթադրվում էր «նախախնամության» կողմից փոխանցվել էր գերմանացի ժողովրդին։ Այլ խոսքով նա հավատարիմ էր նացիստական կուսակցության գծին, «դրական քրիստոնեություն» քարոզին։
Հիտլերն իշխանություն ստանձնելուց հետո քայլ էր արել բողոքական և կաթոլիկ եկեղեցիներին հավաստիացնելու, որ կուսակցությունը մտադիր չէ վերականգնել գերմանների հեթանոսությունը։ Նրա դիրքորոշմամբ ինքը Դրական քրիստոնեությունը Խորհրդային Միության աթեիստ աստվածամերժ կոմունիստների ձեռքով բացարձակ կործանումից փրկելու կոչված մարդն է ։ Սա հատկապես ճշմարիտ էր 1932 թվականի ընտրություններից անմիջապես առաջ և հետո. Հիտլերը ցանկանում էր երևալ քրիստոնեական հիմնական դավանանքներին չսպառնացող և իր իշխանությունն ամրապնդել : Բացի այդ, Հիտլերը կարծում էր, որ կաթոլիկների և բողոքական կռիվները գերմանական պետությունը թուլացնելու և օտարերկրյա ուժերի գերիշխանությունը թույլատրելու հիմնական գործոնն էր:
Նացիստական որոշ առաջնորդներ, ինչպիսին Մարտին Բորմանն էր, հակաքրիստոնեաներ և համակրելի էին Ռոզենբերգի հանդեպ ։ Իշխանության գլուխ անցնելուց հետո Հիտլերը և նացիստական առաջնորդների մեծ մասը ձգտում էին միավորել քրիստոնեական դավանանքները հօգուտ «դրական քրիստոնեության»։ Հիտլերը մասնավոր ձևով դատապարտում էր առեղծվածային և կեղծ կրոնական շահերն իբրև «անհեթեթություն» ։ Այնուամենայնիվ, նա և Յոզեֆ Գեբելսը համաձայն էին, որ Էնցիգից (վերջնական հաղթանակ) հետո ռայխի եկեղեցին պետք է հետևողականորեն վերածվի գերմանական սոցիալական էվոլյուցիոնիստական կազմակերպության, ցեղի, արյան և պատերազմի պաշտամունքը հռչակող, այլ ոչ թե հնացած և հրեական Փրկության և Մովսեսի տաս պատվիրանների ։
Ռոզենբերգի տեսակետներին ամենից մոտ էին Հենրիխ Հիմլերինը և դրանց օտարումը գուցե կապված էր Հիմլերի ընդունակությունների հետ՝ գործադրելու Ռոզենբերգի գրածը։ Բացի այդ, Ռոզենբերգը կարծում էր, որ պետք է թույլ տալ քրիստոնեության անհետացումը։ Հիմլերն ակտիվորեն ձեռնամուխ է եղել հակահարվածող հեթանոսական ծիսակատարությունների ստեղծմանը:
Փոխգնդապետ Վիլյամ Հարոլդ Դանը (1898–1955) նրա վերաբերյալ բանտում բժշկական և հոգեբուժական զեկույց է գրել՝ գնահատելով նրան որպես ինքնասպանության հակում ունեցող։ Տպավորություն էր ստեղծվում, որ ֆանատիկորեն կառչած է իր իսկ տեսություններին անզիջում ձևով և քիչ էր ազդվել դատավարության ընթացքում կուսակցության դաժանության և հանցագործությունների մերկացումից:
Օրագիր
Նյուրնբերգյան դատավարության ընթացքում Ռոզենբերգի ձեռագիր օրագիրը թարգմանել է ամերիկյան դատախազության փաստաթղթավորման ղեկավար Հարրի Ֆիսը ։ Նյուրնբերգյան դատավարությունների ընթացքում ապացույցներում օգտագործվելուց հետո օրագիրն անհայտացել է, ինչպես նաև այլ նյութերը, որոնք փոխանցվել էին դատախազ Ռոբերտ Քեմփներին (1899–1993) : Այն վերականգնվել է Լյուիսթընում, Նյու Յորք, 2013 թվականի հունիսի 13-ին ։
Գրված 425 չամրացված էջերով, որոնք 1936-1944 թվականներին թվագրված գրառումներ են և այժմ այն Միացյալ Նահանգների Վաշինգտոնի Հոլոքոստի հուշահամալիրի (ՅուԷս ԷյչԷմԷմ) սեփականությունն է ։ Թանգարանի ավագ արխիվարիուս Հենրի Մեյերը, հոլոքոստը վերապրածի որդին, կարողացել է հասնել նյութերին, և չնայած «բավարար ժամանակ չտրվեց կարդալու օրագրի գրառումները սկզբից մինչև վերջ», «տեսնում էր, որ Ռոզենբերգը կենտրոնացել էր որոշակի առարկաների, այդ թվում՝ դաժանությունը հրեաների և այլ էթնիկ խմբերի նկատմամբ, Ռուսաստանի օկուպացված քաղաքացիական բնակչության Գերմանիային ծառայելու հարկադրանքի վրա» ։
Մեյերը նշել է նաև, որ Ռոզենբերգի «նացիստական առաջնորդների վերաբերյալ թշնամական մեկնաբանությունները», բնութագրել է իբրև «անթերի» ։ Մինչ ձեռագրի որոշ մասեր նախկինում տպագրվել էին, մեծամասնությունը կորել էր տասնամյակների ընթացքում։ Հետաքննությունների դաշնային բյուրոյի նախկին գործակալ Ռոբերտ Քինգ Վիթմանը, ով օգնել է փնտրել օրագիրը, ասել է. «Օրագրում չկա մի տեղ, որտեղ մենք ունենք Ռոզենբերգ կամ Հիտլեր, որոնք ասել են, որ հրեաները պետք է ոչնչացվեն. այն ամենը, ինչ ասվել էր՝ «նրանց դուրս հանել Եվրոպայից» ։ Նյու Յորք Թայմս-ը անհայտ կորած ձեռագրի որոնման մասին ասել է, որ «օրագրի խճճված ճանապարհորդությունն ինքնին կարող է հանդիսանալ հեռուստատեսային մինի սերիալի նյութ» ։ 2013 թվականի վերջից ՅուԷս ԷյչԷմԷմ-ը ցուցադրել է տվել 425 էջից բաղկացած փաստաթուղթը (լուսանկարներ և պատճեններ) իր գլխավոր էջում ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գերմանիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Նացիստական Գերմանիայի նախարարներ Կատեգորիա:Նացիստ առաջնորդներ Կատեգորիա:Քաղաքական փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Կրոնների քննադատներ Կատեգորիա:Հակասեմականությունը Գերմանիայում Կատեգորիա:Նացիստական Գերմանիայի անձինք Կատեգորիա:Գերմանացի հակակոմունիստներ Կատեգորիա:Նացիստներ Կատեգորիա:Նացիզմ Կատեգորիա:Ադոլֆ Հիտլեր Կատեգորիա:Մահապատժի ենթարկված քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Հակասեմականություն Կատեգորիա:Նյուրնբերգյան դատավարություն Կատեգորիա:Նացիստական քարոզչություն Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմ Կատեգորիա:Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին մասնակցած գերմանացիներ Կատեգորիա:Հակակոմունիստներ Կատեգորիա:Նացիստական Գերմանիա Կատեգորիա:Նացիստական Գերմանիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:1883 ծնունդներ Կատեգորիա:Հեթանոսություն Կատեգորիա:Մարդկության դեմ ուղղված հանցագործություններ Կատեգորիա:Քրիստոնեության քննադատություն Կատեգորիա:Ռասիզմ Կատեգորիա:Էստոնիայում ծնվածներ Կատեգորիա:Ռազմական հանցագործություններ Կատեգորիա:Հակաքրիստոնեություն Կատեգորիա:Գերմանացի գրողներ Կատեգորիա:Նացիստական Գերմանիայի պաշտոնյաներ Կատեգորիա:Գերմանացի ճարտարապետներ Կատեգորիա:Գերմանացի լրագրողներ Կատեգորիա:Գերմանացի հրապարակախոսներ Կատեգորիա:Գերմանացի մանկավարժներ
Ուինեբագո շրջան (Այովա)
Ուինեբագո շրջան (Winnebago County), ԱՄՆ Այովա նահանգի 99 վարչական միավորներից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.036 կմ² է, բնակչությունը՝ 10.866 մարդ (2010 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Ֆորեստ Սիթի բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1851 թ.։
Կատեգորիա:Այովայի շրջաններ
Սիսալ (բույս)
Սիսալ կամ ագավայի սիսալ (Agāve sisalāna), ագավազգիների ընտանիքի բույս է, ագավա ցեղի տեսակ է։
Տարածում և էկոլոգիա
Ենթադրվում է, որ բույսը տարածվել է Հարավային Մեքսիկայից (Յուկատան թերակղզի)։ Այնտեղից այն բնականացվել է Անտիլյան կղզիներում։
Կենսաբանական նկարագրություն
Կարճ ցողունով բազմամյա բույս է, որը կազմում է խոշոր, մսոտ, կոշտ տերևների վարդակ։
Տերևները 1,5-2,5 մ երկարությամբ և 10-12 սմ լայնությամբ, ուղղված են դեպի վեր։ Յուրաքանչյուր տերև ապրում է 10 տարի կամ ավելի։
Տերևների երկար գոյություն ունեցող վարդակից բույսը հանկարծ դուրս է նետում մինչև 2 մ բարձրության ծաղկի սլաքը։ Դրանից հետո սկսվում է բուռն ծաղկումը, այնուհետև պտղաբերում, որից հետո բույսը մահանում է ։
Քիմիական բաղադրություն
Բույսի տերևները հարուստ են ստերոիդային սապոնիններով, որոնցից գլխավորը հեկոգենինն է կամ 12-օքսոթիգոգենինը ։
Օգտագործում
Սիսալի պեդունկուլը հյութալի է։ Դրա ստորին մասի միջուկը հարուստ է շաքարներով և տեղի բնակչության կողմից օգտագործվում է տարբեր նպատակներով (որպես մեղուների կեր, կիտրոնաթթու ստանալու, հյութ արդյունահանելու համար՝ երկու-երեք ամսվա ընթացքում 4-5 լիտր պուլքե հյութ արդյունահանելով)։ Բույսից, որպես կողմնակի արտադրանք, ստացվում է պինդ բուսական մոմ, որը ձևավորվում է տերևների վրա ափսեի տեսքով ։
Տերևները հարուստ են ստերոիդային սապոնիններով՝ հեկոգենինի (12-օքսոթիգոգենին) ածանցյալներով, որն օգտագործվում է հորմոնալ դեղամիջոցների սինթեզի համար ։
Չինաստանում սիսալից ստացվել են հակաբեղմնավորիչների խումբ կազմող անորդրին և դինորդրին նյութերը։ Ունենալով կարևոր առավելություն՝ ի տարբերություն սովորական հաբերի, բավական է դրանք ընդունել ամիսը մեկ կամ երկու անգամ ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ծառեր Կատեգորիա:Աֆրիկայի ծառեր Կատեգորիա:Բույսեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Բույսեր և մարդիկ Կատեգորիա:Բույսերի ընտանիքներ Կատեգորիա:Բույսերի էկոլոգիա Կատեգորիա:Բույսեր
Պատի ժամացույցով տունը (ֆիլմ)
«Պատի ժամացույցով տունը» (The House with a Clock in its Walls), ամերիկյան ֆանտաստիկ, սարսափ ֆիլմ, որի ռեժիսորը Էլայա Ռոտան է։ Ֆիլմը ստեղծվել է Ջոն Բելերսի վեպի հիման վրա ։
Նախնական սյուժե
Որբ Լուիսը տեղափոխվում է ապրելու իր հորեղբոր Ջոնաթանի մոտ և հասկանում է, որ իր հորեղբայրը և հարևանը կախարդներ են։ Նրանք Ջոնաթանի տանը փնտրում են տկտկացող ժամացույց։ Այդ ժամացույցը հաշվարկում է թե որքան ժամանակ է մնացել աշխարհի վերջին։
Կկարողանա՞ն արդյոք այդ երեքը փրկել աշխարհը ոչնչացումից։
Նկարահանումներ
Հիմնական նկարահանումները սկսվել են 2017 թվական ի հոկտեմբերի 10- ից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2018 ֆիլմեր Կատեգորիա:Անգլերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի ֆիլմեր Կատեգորիա:Universal Pictures ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆանտաստիկ սարսափ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան սարսափ ֆիլմեր Կատեգորիա:Գրական ստեղծագործությունների էկրանավորումներ Կատեգորիա:IMAX ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր Հելոուինի մասին Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆիլմեր Կատեգորիա:Ամերիկյան վեպերի էկրանավորումներ Կատեգորիա:Ամերիկյան կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Ամերիկյան ֆենտեզի կինոկատակերգություններ Կատեգորիա:Ֆիլմեր դևերի մասին Կատեգորիա:Ֆիլմեր որբերի մասին Կատեգորիա:Amblin Entertainment ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմեր վհուկների մասին
Նիժնի Տաշբուկան
Նիժնի Տաշբուկան (Нижний Ташбукан, Түбәнге Ташбүкән), գյուղ Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Գաֆուրիյսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 210 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Գաֆուրիյսկի շրջանի բնակավայրեր
Ժողովածու (1933)
Ժողովածու (1933), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1933 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 18-րդ դարում։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 21,2X16 սմ չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 106 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգրով։ Կազմը` կաշեպատ ստվարաթուղթ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Achozen
Achozen, System Of A Down խմբի բաս կիթառիստ Շավո Օդաջյանի երաժշտական պրոեկտ։ Անդամներն էին Wu-Tang Clan RZA-ը, Kinetic 9-ը և Ուիլիամ Բերկը։ 2008 թվականի Babylon ֆիլմի սաունդթրեքը եղավ Deuces երգը, հարցազրույցներից մեկի ժամանակ Շավո Օդաջյանը նշել է որ 2009 թվականին կթողարկվի ալբոմը, որոշ ժամանակ անց տեղեկություն ստացան, որ ալբոմը պետք է թողարկվի 2010 թվականին, սակայն ալբոմը այդպես էլ չթողարկվեց։ Շավոն հարցազրույցներից մեկի ժամանակ ասել է, որ ալբոմի ամբողջ երգեր պատրաս են, բայց այն պետք է հաստատվի։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Երաժշտական կոլեկտիվներ
Flashdance… What a Feeling
«Flashdance… What a Feeling», Այրին Կառայի երգը, «Բռնկուն-պար» ֆիլմի թեմայի հիման վրա։ Երգը թողարկվել է 1983 թվականին Casablanca Records լեյբլով։ Երգի բառերը գրել է Այրին Կառան, երաժշտության հեղինակը Ջորջո Մորոդերոմն է։ Նա նաև երգի պրոդյուսերն է։
«Flashdance… What a Feeling» երգը թողարկվել է 1983 թվականի ապրիլի 3-ին։ Երգն արժանացել է «Ոսկե գլոբուս» մրցանակի լավագույն երգ անվանակարգում, «Գրեմմի» մրցանակի՝ «լավագույն կանացի փոփ կատարում» անվանակարգում և «Օսկար»-ի՝ որպես լավագույն օրիգինալ ստեղծագործություն։
Տեղեկություն
1983 թվականին Billboard-ում երգը գրավել է 3-րդ հորիզոնականը։ 2008 թվականին այն գրավել է 26-րդ հորիզոնականը Billboard Hot 100-ում։
1983 թվականի հուլիսի 5-ին Մեծ Բրիտանիայի UK Singles Chart-ում մեկ շաբաթ շարունակ երգը եղել է երկրորդ հորիզոնականում։
2002 թվականին Ջենիֆեր Լոպեսը ամբողջությամբ վերցրեց տեսահոլովակի գաղափարը և օգտագործեց իր «I’m Glad» տեսահոլովակում։
DJ BoBo-ի տարբերակը
2000 թվականին շվեյցարացի երաժիշտ DJ BoBo-ն ձայնագրեց Այրին Կառայի երգի նոր տարբերակը, այն անվանելով՝ «What a Feeling» և ընդգրկեց իր 2001 թվականի Planet Colors ալբոմում։
Երգը կատարվել է «Celebration» և «Fantasy» համերգային շրջագայությունների ժամանակ (Այրինի հետ)։
Global Deejays-ի տարբերակ
«What a Feeling (Flashdance)», ավստրիական էլեկտրո-հաուս Global Deejays խմբի երգը, իրենց առաջին Network ալբոմում։ Երգը «Flashdance... What a Feeling»-ի քավր տարբերակն է։
Երգի անունը փոփոխվել է՝ Clubhouse Album Mix տարբերակում երգն անվանվում է՝ «What a Feeling (Flashdance)», իսկ ալբոմային տարբերակում պարզապես «Flashdance»։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Billboard Hot 100 գլխավորած սինգլներ
(4228) Նեմիրո
(4228) Նեմիրո (Nemiro), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1968 թվականի հուլիսի 25-ին Գ. Ա. Պլյուգինի և Յուրի Բելյաևի կողմից Սեռո Էլ Ռոբլեում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,303544 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,9874 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6197 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1277,01 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,281909 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 5,27° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1968 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Գուրիյ Պլյուգինի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Յուրի Բելյաևի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Ագբունղար
Ագբունղար, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Կամախի գավառակում։ Գտնվում էր բարձրադիր սարահարթի վրա ։
Բրոդկի (գյուղ, Ստարովիժևի շրջան)
Բրոդկի (Брідки), գյուղ Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ստարովիժևի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1508 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Բրոդկի գյուղում բնակվում էր 377 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1432 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 263,27 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վոլինի մարզի Ստարովիժևի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1508 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Դերեկի եկեղեցի
Դերեկի եկեղեցի (հայտնի է նաև որպես Ջառջառիսի եկեղեցի), Հայաստանի վաղ միջնադարի ամենախոշոր միանավ եկեղեցիներից։ Գտնվում է Հայաստանի Արագածոտնի մարզի Դերեկ գյուղի հյուսիսային ծայրամասում, Փամբակի լեռնաշղթայի հարավային լանջին։ Կառուցված է բազմաստիճան որմնախարսխի վրա, մոխրագույն, սրբատաշ տուֆից։ Պահպանվել են հյուսիսային պատը լրիվ և արևելյանի կեսից ավելին։ Աղոթասրահը (6, 62 մ x 17, 63 մ) արևելքից ավարտվում է ներսից պայտաձև, արտաքուստ հնգանիստ խորանով, որը լուսամուտ չունի, դրա տեղում քանդակված է շրջանագծի մեջ վերցված հավասարաթև խաչ։ Սրահը երեք զույգ որմնամույթերով և թաղակիր կամարներով բաժանվում է չորս հատվածի։ Երկայնական պատերին կից, որմնամույթերի միջե ձգվում են կամարներ, որոնցից արևելյանները սլաքաձև են (երկկենտրոն), իսկ մյուսները՝ պայտաձև։
Դերեկի եկեղեցու որմնակամարները Հայաստանում այդ տիպի կամարի հնագույն օրինակներից են։ Որմնամույթերի իմպոստները իրենց ձևով (կորագիծ վերջավորությամբ պատին ձուլվող սալիկ) բնորոշ են վաղ միջնադարի կառույցներին։ Եկեղեցու հյուսիսային պատը զուրկ է բացվածքներից, մուտքը հավանաբար եղել է արևմտյան կողմից։ Արևելյան ճակատում պահպանվել են մոդուլյոններով քիվի մնացորդներ։ Տանիքը ծածկված է եղել կղմինդրով։ Քիվը, խորանի հավասարաթև խաչը ներկված են կարմրավուն ներկով։
Դերեկի եկեղեցին իր հատակագծային ու ծավալատարածական հորինվածքի առանձնահատկությունների, մանրամասների հնագույն ձևերի հիման վրա թվագրվում է IV - V դդ.։
Ներկա վիճակը
Հուշարձանը զգալի տուժել է նաև 1988 թ. երկրաշարժի ժամանակ։ Մասնավորապես քանդվել է մինչ այդ կանգուն հյուսիսային պատի արևմտյան թևը։ Ներկայումս կանգուն են հյուսիսային պատի մի մասը և խորանի մի փոքր հատվածը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Արագածոտնի թեմի վանքեր և եկեղեցիներ Կատեգորիա:4-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Ուինեշիկ շրջան (Այովա)
Կատեգորիա:Այովայի շրջաններ
Տաղարան (1989)
Տաղարան (1989), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1989 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1647 թվականին Մարգար դպիր գրիչի կողմից։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 13,5 x 9,7 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 342 թերթից։ Գրված է միասյուն, նոտրգրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ դեղին մետաքս։ Հիշատակարաններ՝ 101բ, 239բ, 296բ, 341բ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Սիմա (քաղաք)
Սիմա (千早赤阪村), Ճապոնիայի Միե պրեֆեկտուրայում գտնվող քաղաք։ Քաղաքի մակերեսը կազմում է 179,72 կմ², բնակչությունը՝ 51 273 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1-ի տվյալների համաձայն) , բնակչության խտությունը՝ 285,29 մարդ/կմ²։
2016 թվականի մայիսի 26-27-ին Սիմա քաղաքում անցկացվել է Մեծ յոթնյակի 42-րդ սամմիթը։
Աշխարհագրական դիրք
Սիմա քաղաքը տեղակայված է Հոնսյու կղզու Կինկի տարածաշրջանի Միե պրեֆեկտուրայում։ Այս քաղաքն ընդգրկված է Իսե-Սիմա ազգային պարկի կազմի մեջ։ Սիմայի հետ սահմանակցում են Իսե, Տոբա քաղաքները և Մինամիիսե ավանը։
Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը կազմում է 51 273 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1-ի տվյալների համաձայն), իսկ խտությունը՝ 285,29 մարդ/կմ²։ Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունը՝ 1980-2005 թվականներին.
Տնտեսություն
Քաղաքի տարածքում կան մի քանի ծովափնյա շրջաններ, մի քանի ոչ մեծ նավահանգիստներ և ձկնարտադրությամբ զբաղվող ընկերություններ, Իսոբե շրջանում տեղակայված է «Shima Spain Village» զվարճանքների այգին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ճապոնիայի քաղաքներ Կատեգորիա:2004 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Իվանկովցի (գյուղ, Դունաևցիի շրջան)
Իվանկովցի (Іванківці), գյուղ Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Դունաևցիի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Իվանկովցի գյուղում բնակվում էր 755 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 3144 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 240,14 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խմելնիցկիի մարզի Դունաևցիի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր
Քլեր Ռիչարդս
Քլեր Էն Ռիչարդս (Claire Ann Richards, ), անգլիացի երգչուհի, երգահան և պարուհի։
Կենսագրություն
Քլեր Էն Ռիչարդսը ծնվել է 1977 թվականի օգոստոսի 17-ին Հիլինգդոնում (Միդլսեքս կոմսություն, Անգլիա, Մեծ Բրիտանիա)։
Կարիերա
Քլերն իր երաժշտական կարիերան սկսել է 1997 թվականի՝ դառնալով «Steps» երաժշտական փոփ-խմբի անդամ, որը բաժանվել է 2001 թվականին, սակայն վերամիավորվել է 2011 թվականին։ Խմբի կազմում Ռիչարդսը ձայնագրել է 6 ստուդիական ալբոմ՝
Ֆրանկո Կալիֆանո
Ֆրանկո Կալիֆանո (Franco Califano, ), իտալացի երգիչ, կոմպոզիտոր, գրող, դերասան ։
Քլեր Ռիչարդս
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Սոպրանոներ Կատեգորիա:Բրիտանացի երգիչներ Կատեգորիա:Բրիտանացի երգահաններ
Եմանգաշի
Եմանգաշի (Емангаши, Йамангаш), գյուղ Ռուսաստանի Մարի Էլ հանրապետության Գորնոմարիյսկի շրջանի կազմում։
Ֆրանկո Կալիֆանո
Կենսագրություն
Ծնվել է ինքնաթիռում, կյանքի մեծ մասն անցկացրել Հռոմում ու Միլանում ։ Գործունեությունն սկսել է 1960-ական թվականներին՝ որպես իր հորինած երգերի կատարող և երաժշտական պրոդյուսեր ; среди его первых успехов как автора были песни «La musica è finita», «E la chiamano estate», «Una ragione di più» :
Եմանգաշի
Բնակչությունը 2001 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 485 մարդ։
Ֆրանկո Կալիֆանո
Կենսագրություն
1970 և 1984 թթ. թմրամիջոցներ պահելու կասկածանքով բռնվել է, բայց երկու դեպքում էլ արդարացվել է ։ 1976 թվականին Կալիֆանոն երգչական առաջին հաջողությունն է ունեցել «Tutto il resto é noia» երգով, որը ներառվել է նրա չորրորդ, նույնանուն ալբոմում ։ Հաջորդած տարիներին հիմնականում երգերի տեքստեր է գրել, այդ թվում՝ Սան Ռեմոյի՝ իտալական երգի փառատոնի դափնեկիր դարձած «Un grande amore e niente più» (Պեպինո Դի Կապրիի կատարմամբ, 1973 թ.) և «Minuetto» (Միա Մարտինիի կատարմամբ) երգերի տեքստերը։ Նա հեղինակել է նաև իտալացի երգչուհի Մինայի Amanti di valore ալբոմում ընդգրկված երգերի տեքստերը ։ 1978 թվականին Կալիֆանոն թողարկել է վաճառքի ամենաբարձր ցուցանիշն ապահոված իր ալբոմը, որը կրում էր Tac խորագիրը ։ Երաժշտական իր ողջ կարիերայի ընթացքում նա ընդհանուր առմամբ վաճառել է շուրջ 20 միլիոն ձայնագրություն։
Եմանգաշի
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Մարի Էլ հանրապետության Գորնոմարիյսկի շրջանի բնակավայրեր
Ֆրանկո Կալիֆանո
Կենսագրություն
1988 թվականին մասնակցել է Սան Ռեմոյի երաժշտական փառատոնին՝ կատարելով «Io per le strade di quartiere» ինքնակենսագրական երգը։ Այդ փառատոնում նա հանդես է եկել ևս երկու անգամ. 1994 թվականին՝ «Napoli» երգով և 2005 թվականին՝ «Non escludo il ritorno» երգով ։
Կալիֆանոն հեղինակել է նաև արձակ երկեր, հրատարակել է մի քանի գիրք, այդ թվում՝ ինքնակենսագրական («Senza Manette» և «Il cuore nel sesso») : Դերասանական արվեստի ասպարեզում նույնպես փորձել է իր ուժերը, նկարահանվել է շուրջ մեկ տասնյակ ֆիլմերում, որոնցից հիշարժան են հատկապես «Գարդենիան՝ դահիճը հանցագործ աշխարհից» դետեկտիվը և «Երկու տարօրինակ հայր» կատակերգությունը ։
Ֆրանկո Կալիֆանոն մահացել է սրտի նոպայից, Հռոմի Աչիլիա արվարձանում գտնվող իր տանը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Երգիչներ Կատեգորիա:Իտալացի երգիչներ Կատեգորիա:20-րդ դարի երգիչներ Կատեգորիա:Երգերի հեղինակներ Կատեգորիա:Բանաստեղծներ այբբենական կարգով Կատեգորիա:Իտալացի երաժիշտներ Կատեգորիա:20-րդ դարի իտալացի գրողներ Կատեգորիա:21-րդ դարի իտալացի գրողներ Կատեգորիա:Իտալացի հակակոմունիստներ Կատեգորիա:Իտալացի գրողներ
Հյուսիսլոնդոնյան դերբի
Հյուսիսլոնդոնյան դերբի (North London derby), Լոնդոնի հյուսիսային մասի «Արսենալ» և «Տոտենհեմ Հոթսփուր» ֆուտբոլային ակումբների միջև ֆուտբոլային դերբիի անվանում։
Պատմություն
Այս ակումբների միջև առաջին հանդիպումը կայացել է 1887 թվականի նոյեմբերի 19-ին և կրել է ընկերական բնույթ։ Հանդիպումը չի շարունակվել մթության պատճառով։ Մինչև խաղի ավարտը մնացել էր 15 րոպե։ Այդ խաղում «Տոտենհեմ Հոթսփուրը» հաղթում էր 2:1 հաշվով։ Առաջին խաղը թիմերի միջև Առաջին դիվիզիոնում կայացավ 1909 թվականի դեկտեմբերի 4-ին։ «Արսենալը» հաղթեց 1:0 հաշվով։
Ներկային հակամարտությունը այդ երկու թիմերի միջև չի սկսվել մինչև 1913 թվականը, երբ «Արսենալը» տեղափոխվեց նոր մարզադաշտ, որը «Ուայթ Հարթ Լեյնից» գտնվում էր 4 մղոն հեռավորության վրա, ինչից հետո ակումբները դարձան մոտ հարևաններ, և, այդկերպ, սկսվեց իսկական հակամարտությունը։
Հակամարտությունը սրվել է 1919 թվականին, երբ Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Առաջին դիվիզիոնը ընդլայնվեց երկու թիմով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլն Անգլիայում
Կտավախոտ բրգաձև
Կտավախոտ բրգաձև, խլածաղկազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։
Նկարագրություն
40-80 սմ բարձրությամբ պարզ ուղիղ ցողուններով բազմամյա գեղազարդային խոտաբույս է։ Կիսացողունագիրկ տերևները թխակապույտ, ձվաձև կամ երկարավուն նշտարաձև են և սուր։ Բոգաձև հասկանման ծաղկաբույլը կոմպակտ է։ Ծաղիկները շատ մեծ են, վառ դեղին ։
Տարածվածություն
Հայաստանում հանդիպում է միայն Ապարանի ֆլորիստիկական շրջանում (Արայի լեռ)։ Աճում է նաև Թալիշում, Արևելյան Անատոլիայում, Հյուսիսարևմտյան Իրանում, Թուրքմենիայում (Կոպետդաղի լեռնաշղթա) ։
Էկոլոգիա
Աճում է միջին լեռնային գոտուց մինչև ենթալպյան գոտի` ծովի մակարդակից 1500-2500 մ բարձրությունների վրա, հրաբխային ժայռերի ճեղքվածքներում, քարաթափվածքներին և ենթալպյան բարձրախոտում։ Ծաղկում է հունիս-հուլիս ամիսներին, պտղաբերում՝ հուլիս-օգոստոսին ։
Պահպանություն
Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ է։ Արայի լեռում գտնվող միակ պոպուլյացիան մարդածին ուժեղ ճնշման տակ։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է։ Տեսակին աճելավայրերի փոփոխության պատճառով սպառնում է տարածման և բնակության շրջանների կրճատում։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված էր որպես ոչնչացման սպառնալիքի ենթակա տեսակ։ CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում ընդգրկված չէ ։
Պահպանության գործողություններ չեն իրականացվում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակներ Կատեգորիա:Խլածաղկազգիներ Կատեգորիա:Ծածկասերմեր Կատեգորիա:Բազմամյա բույսեր Կատեգորիա:Խոտաբույսեր Կատեգորիա:Դեկորատիվ բույսեր Կատեգորիա:ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր
Սարամուզ
Սարամուզ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Ջուլամերկի գավառակում ։ Գտնվում էր Ջուլամերկ գյուղաքաղաքից 15 կմ արևելք, Մեծ Զաբ գետի ձախ ափին, լեռնային վայրում ։
Բնակչության մասին տվյալներ չեն պահպանվել։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր
ՖԻՖԱ Աշխարհի առաջնություն 2014 (Ընտրական փուլ, ՈՒԵՖԱ) B խումբ
2011 թ. հուլիսի 11-ին Ռիո դե Ժանեյրոյում անցկացված վիճակահանության արդյունքներով 2014 աշխարհի առաջնության որակավորման B խմբում ընդգրկված են Իտալիայի, Դանիայի, Չեխիայի, Բուլղարիայի, Հայաստանի և Մալթայի հավաքականները։ Խմբի հաղթողը կորակավորվի եզրափակիչ փուլի համար։ 2-րդ տեղեր գրավածը մյուս խմբերի 2-րդ տեղ գրաված հավաքականների հետ կբաժանվեն 4 զույգերի, կմասնակցեն 2՝ տնային և պատասխան հանդիպումների։ Հաղթելու դեպքում նույնպես կանցնի եզրափակիչ փուլ։
Խաղերի ժամանակացույցն ու արդյունքները
Փակագծերում նշված են առաջին խաղակեսի հաշիվները
Հղումներ
Կատեգորիա:Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնություն 2014
Նիժնի Տիլովայ (գյուղ, Գրախովսկի շրջան)
Բնակչությունը 2003 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 111 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Ուդմուրթական հանրապետության Գրախովսկի շրջանի բնակավայրեր
Մարդուկ-Ջարդուկը (մուլտֆիլմ, 2004)
Մարդուկ-Ջարդուկը, լիամետրաժ նկարված մուլտիպլիկացիոն ֆիլմ, որը ստեղծել է ռեժիսոր-բեմադրող Տատյանա Իլինան՝ Էռնստ Հոֆմանի հեքիաթի մոտիվներով։ Բայց այստեղ գործողությունը Գերմանիայից տեղափոխվել է Ռուսաստան։ Ֆիլմում օգտագործված է Պյոտր Չայկովսկիի «Մարդուկ-Ջարդուկը» բալետի երգը։ Ֆիլմի բյուջեն 10 միլիոն եվրո է ։
Համառուսական պրեմերան կայացել է 2004 թվականի հոկտեմբերի 28–ին ։
Ամերիկյան նախագծում անվանումը «The Nutcracker and the Mouseking» (Մարդուկ-Ջարդուկը և Մկների թագավորը) է, ինչպես և ֆիլմի գերմանական տարբերակում («Nussknacker und Mäusekönig»)։
Սյուժե
Կառքով, որը լծված էր ոսկե աքաղաղին, ուրբծննդյան Սանկտ Պետերբուրգ է գալիս վարպետ Դրոսելմեյերը իր հրաշալի խաղալիքների խանութով։ Նրանց հետևից գալիս են նաև Մկների թագավորը՝ Հաստ և Երկար անուններով մկների հետ։ Վարպետ Դրոսելմեյերը ման է գալիս աղջկա, որը կկարողանա օգնել Մարդուկ-Ջարդուկ դարձած արքայազնին։
Խանութ են ներս մտնում երկու երեխաներ՝ Մաշան և Նիկոլկան՝ հրապուրված զարմանալի խաղալիքներով։ Մաշան միանգամից տեսնում է Մարդուկ-Ջարդուկին, որից հետո վարպետ Դրոսելմեյերը ցույց է տալիս ոչ մեծ ներկայացում, որը պատմում էր կախարդված արքայազնի պատմությունը։ Նիկոլկան ծիծաղում է դյուրահավատ Մաշայի վրա, որը հավատում էր հեքիաթին և ցանկանում էր օգնել Մարդուկ-Ջարդուկին։ Վարպետ Դրոսելմեյերը Մարդուկ-Ջարդուկին նվիրում է Մաշային՝ հիշեցնելով, որ փրկել նրան կարելի է, եթե ուտի կախարդական Կրակատուկ ընկույզի միջուկը։
Գիշերը մկները, Մկների արքայի գլխավորությամբ ներս են մտնում Մաշայի սենյակ, որպեսզի գողանան Մարդուկ-Ջարդուկին և իրենք գտնեն կախարդական ընկույզը։ Բայց հենց այդ պահին խաղալիքները կենդանանում են։ Սկսվում է կռիվ մկների հետ, որոնց կանչել էր Միշիլդան։ Սակայն մկներին վախեցնում է Մաշայի ծնողների հայտնվելը, բայց դրա փոխարեն Երկարը և Հաստը տանում են Մարդուկ-Ջարդուկին։ Մաշան դուրս գալով սենյակից՝ վազում է նրանց հետքերով։ Միշիլդի Ստվերը փորձում է նրան վախեցնել, բայց նրան փրկում է Ոսկե աքաղաղը։ Մաշան Մարդուկ-Ջարդուկին գտնում է գերեզմանոցի դամբարանում, որտեղ Մկների թագավորը փորձում էր Մարդուկ-Ջարդուկից իմանալ, թե որտեղ է Կրակատուկը։ Արդյունքում ամեն ինչ վերջանում է հրդեհով, բայց Մաշան Մարդուկ-Ջարդուկին փրկում է։ Նա վազելով գնում է վարպետ Դրոսելմեյերի խանութ, որտեղ իմանում է Կախարդական երկրի մուտքի տեղը։ Նա փոքրացնում է Մաշային և ճանապարհ է դնում հայլիների միջոցով։ Բայց Մկների թագավորը առաջինն է հասնում պահարանին։
Այդ ժամանակ վարպետ Դրոսելմեյերը Մարդուկ-Ջարդուկին բանակ է տալիս, և նա ուտելիք է նետում մկների վրա, իսկ Մարդուկ-Ջարդուկը շեղում է Մկների թագավորին և գցում ոտնամանի մեջ։ Մկներից պրծնելուց հետո Մարդուկ-Ջարդուկը և Մաշան բարձրանում են պահարանիի վրա և սկսում են ման գալ մուտքը՝ չլսելով կանչող ձայները։ Ստվերը փորձում է խանգարել նրանց, բայց վարպետ Դրոսելմեյերը լուսավորում է նրանց ճանապարհը, և նրանք հասնում են դեպի երկիր մուտքին։ Նրանց հետևում է թագավորը և փորձում է խանգարել, բայց նորից Դրոսելմեյերը օգնում է նրանց։
Վերջապես նրանք հասնում են եղևնուն։ Սկսվում է Մարդուկ-Ջարդուկի և թագավորի կռիվը, իսկ Մաշան այդ ժամանակ փորձում է հասնել Կրակատուկին, բայց Ստվերը նրան խանգարում է։ Մաշային հաջողվում է լույսի օգնությամբ հաղթել Ստվերին։ Երբ Մարդուկ-Ջարդուկը վերցնում է ընկույզը, թագավորը Մաշային պատանդ է վերցնում։ Մաշան խնդրում է չլսել նրան, բայց Մարդուկ-Ջարդուկը տալիս է ընկույզը և թռնում է Մաշայի հետևից։ Թագավորը փորձում է երազանք պահել, բայց չի հասցնում։ Փորձելով կանգնեցնել ժամացույցը՝ նա կուլ է տալիս ընկույզը և ինքը դառնում Մարդուկ-Ջարդուկ։ Իսկ Մաշան սգում է Մարդուկ-Ջարդուկի համար և հայտնվում է հյուրասենյակում։
Նա իր ծնողների հետ գնում է պարահանդես, բայց շատ է տխուր։ Իսկ այդ ժամանակ վարպետ Դրոսելմեյերը փորձում է հանգստացնել Մարդուկ-Ջարդուկին, բայց նա անհանգստանում է Մաշայի համար։ Վարպետը ամեն ինչ հասկանում է և բացատրում է, որ ընկույզը միայն փորձություն էր։ Նա ուղարկում է Մարդուկ-Ջարդուկին Մաշայի մոտ, և նա դառնում է Արքայազն՝ դառնալով փայտից կենդանի։ Նա սկսում է պարել Մաշայի հետ, իսկ հետո խնդրում է կենդանի դարձնել իր ընկերներին։ Արդյունքում բոլոր տիկնիկները դառնում են մարդ։
Բոլորը երջանիկ են։ Մաշան և արքայազնը դուրս են վազում և տեսնում են, թե ինչպես է վարպետ Դրոսելմեյերը գնում։ Հրաժեշտի ժամանակ նա ասում է, որ ով ունի սիրող սիրտ, նրա համար հեքիաթը երբեք չի ավարտվում։ Նրա հետ նաև գնում են մկները՝ վերցնելով իրենց թագավորին։ Իսկ Միշիլդան սպառնում է որ ինչ էլ լինի Կրակատուկը կպատկանի իրեն։
Ստեղծողներ
Ֆիլմը նկարահանվել է Ռուսաստանի Դաշնության մշակույթի նախարարության կինեմատոգրաֆիայի մասնաճյուղի ֆինանսական աջակցությամբ։
Ֆիլմի ամերիկյան տարբերակի ռեժիսոր-բեմադրողը նույնպես Մայքլ Ջ․ Ջոնսոնն է։