cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ստեփան Շահումյան
Գործունեություն
Բաքվի խորհրդում Շահումյանի ջանքերով անցկացվել են մի շարք միջոցառումներ։ Հունիսին Պետրոգրադում Շահումյանը հանդիպել է Լենինին ։ Մասնակցել է սովետների համառուսաստանյան I համագումարին, բոլշևիկների ֆրակցիայի անունից հռչակել է բանաձև այսպես կոչված՝ «արդարացի հաշտության մասին», ընտրվել Համառուսաստանյան ԿԳԿ-ի անդամ։ ՌՍԴԲ(բ)Կ VI համագումարում իր բացակայությամբ ընտրվել է կուսակցության Կենտկոմի անդամ և ապա մտցվել դրա կազմի մեջ։ 1917 թվականի հոկտեմբերին կազմակերպել է Կովկասի բոլշևիկյան կազմակերպությունների I համագումարը և ապա ղեկավարել այնտեղ ընտրված ՌՍԴԲ(բ)Կ Կովկասյան երկրային կոմիտեի գործունեությունը։ Սատարելով Հոկտեմբերյան հեղափոխության տարած հաղթանակը՝ Շահումյանը, որպես Բաքվի բոլշևիկյան Կոմունայի ղեկավար, գլխավորել է Կովկասում խորհրդային կարգերի առաջմղման պայքարը և դեմ արտահայտվել ազգային-ազատագրական պայքարներին, դրանք որակելով հակահեղափոխական։ Հոկտեմբերի 31-ին Բաքվի սովետը, Շահումյանի նախագահությամբ, անմիջական խնդիր է դրել իշխանությունը սովետին հանձնելու մասին, որը և գործնականում իրականացվել է նոյեմբերի 2-ին։ Դեկտեմբերի 16-ին Շահումյանը, ում որակում էին որպես «Կովկասի Լենին», «Կովկասյան բոլշևիզմի արժանավոր պարագլուխ», նշանակվում է Կովկասի գործերի արտակարգ կոմիսար։
1918 թվականի մարտին Բաքվում ճնշել է մուսավաթական ապստամբության փորձը՝ օգտագործելով նաև այնտեղ գտնվող հայ զինվորական գունդը, որը Կովկասյան ճակատից վերադառնալիս մնացել էր Բաքվում, քանի որ երկաթուղին վերահսկվում էր մուսավաթականների կողմից ։ Ապստամբության ճնշումից հետո սովետը ստանձնել է քաղաքի լիիրավ իշխանությունը։ Ապրիլի 25-ին կազմվել է Բաքվի ժողովրդական կոմիսարների խորհուրդը, որի նախագահ և արտաքին գործերի կոմիսար է ընտրվել Շահումյանը։ Նրա ղեկավարությամբ անցկացվում էին սոցիալիստական մի շարք միջոցառումներ (նավթային արդյունաբերության, ձկնորսության, կասպիական նավատորմի, բանկերի ու տպարանների պետականացում, կալվածատիրական հողերի բռնագրավում, դատական ու լուսավորական գործի ենթադրյալ ժողովրդայնացում և այլն), կազմավորվում էր Կովկասյան կարմիր բանակը, խորհրդային կարգեր էին պարտադրվում քաղաքի մերձակա շրջաններում։ Ցանկացած զարգացման մասին Շահումյանը իրազեկ էր պահում Լենինին։ Հետևելով Բաքվի կոմունայի ամրապնդմանը՝ 1918 թվականի մայիսի 14-ին Լենինը գրում էր.
''«Թանկագին ընկեր Շահումյան. Շատ շնորհակալություն նամակի համար։ Մենք հրճվանքի մեջ ենք ձեր հաստատակամ և վճռական քաղաքականությունից։ Կարողացեք դրան միացնել այն ամենազգույշ դիվանագիտությունը, որն անպայման թելադրվում է այժմյան դժվարագույն դրությամբ և մենք կհաղթենք...»'' ։
Շահումյանը հետևողականորեն հավատարիմ էր մնում լենինյան ցուցումներին։
1918 թվականի ամռանը, Բաքվում բրիտանական վերահսկողության սահմանումից հետո, Շահումյանն ու համախոհները ձերբակալվեցին, սակայն սեպտեմբերի 15-ին, թուրքական կանոնավոր բանակի և մուսավթական զորամիավորումների Բաքու մտնելու օրը, Անաստաս Միկոյանի ջանքերով մյուս կոմիսարների հետ փախել է։
Շահումյանն ու իր համախոհները («Բաքվի 26 կոմիսարներ») գնդակահարվել են 1918 թվականի սեպտեմբերին՝ Թուրքմենստանի Անդրկասպյան ավազուտներում ։ Ըստ վկայությունների, կոմիսարները մինչև վերջ մնացին իրենց համոզմունքներին և գնդակարությունից առաջ վանկարկում էին «Կեցցե՜ կոմունիզմը», «Մենք մեռնում ենք հանուն կոմունիզմի»։
Կողմոնորշվածություն
Շահումյանը թողել է մարքսիստ-լենինիստական ծավալուն գրական ժառանգություն։ Նրա երկերը հրատարակվել են հինգ հատորով, բայց դեռ լրիվ հայտնաբերված չեն։ Նրա բազմաքանակ աշխատությունները վերաբերում են հասարակագիտության տարբեր բնագավառների։ «Դասակարգերը ժամանակակից եվրոպայի հասարակության մեջ», «Էվոլյուցիոնիզմն ու ռևոլյուցիոնիզմը հասարակական գիտության մեջ» և այլ երկերում հետազոտել է մարդկային հասարակության զարգացման օրենքները, փորձել սոցիալիստական գաղափարախոսության տեսանկյունից բացահայտել արտադրության եղանակի, պետության և դասակարգերի էությունը, դասակարգային պայքարի նշանակությունը, ժողովրդական զանգվածների՝ որպես պատմության կերտողների դերը։ Մարքսիզմ-լենինիզմը դիտում էր որպես հասարակական մտքի բարձրագույն նվաճում, բանվոր դասակարգի և բոլոր աշխատավորների «ազատագրման դրոշ»։ Խորհրդային գաղափարախոսության շղարշով լուսաբանել է այնպիսի հարցեր, ինչպիսիք են կապիտալիզմի ենթադրյալ կործանման և կոմունիզմի հաղթանակի անխուսափելիությունը, սոցիալիստական հեղափոխությունը, պրոլետարիատի դիկտատուրան և սոցիալիզմի կառուցումը, կոմունիստական կուսակցության միահեծան ղեկավար դերը, դրա տեսական-գաղափարական, կազմակերպչական ու տակտիկական հիմունքները։ Շահումյանը խորապես տիրապետել է մարքս-լենինյան փիլիսոփայությանը՝ դիալեկտիկական ու պատմական մատերիալիզմին։ Համախոհ հեղափոխական գործիչները նրան անվանում էին «տեսական մարքսիզմի ծանր հրետանի» ։
Շահումյանի ծառայություններն ակնառու են հատկապես ազգային հարցի տեսության ու բոլշևիկյան ծրագրի մշակման գործում։ Հեղափոխական վերելքի տարիներին, երբ սրվել էր այդ խնդիրը, «Իլյիչը աշխուժացրեց նամակագրությունը Շահումյանի հետ ազգային հարցի առթիվ» ։ Վ. Ի. Լենինը 1913-ի դեկտեմբերի 6-ին արտասահմանից Շահումյանին գրել է. «Դուք պիտի իմանաք, որ իմ վիճակում մարդ անչափ գնահատում է Ռուսաստանի ընկերների, մանավանդ խորհուն և տվյալ հարցով զբաղվող ընկերների կարծիքները։ Ձեր արագ արձագանքելը այս պատճառով ինձ համար առանձնապես հաճելի էր» ։
«Ազգային հարցը և սոցիալ-դեմոկրատիան», «Ռեֆերատ ազգային հարցի մասին», «Ազգային-կուլտուրական ավտոնոմիայի հարցը», «Ինտելիգենցիան և նացիոնալիզմը», «Նացիոնալիզմը Կովկասում և ռազմաճակատի մերկացումը» և այլ երկերում Շահումյանը դեմ է արտահայտվել ազգերի ինքնորոշման իրավունքին՝ այն համարելով զիջում ցարական Ռուսաստանի ճնշված ժողովուրդների ազգայնական ցանկություններին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ հեղափոխականներ Կատեգորիա:Հայ քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա Կատեգորիա:Հայ աթեիստներ Կատեգորիա:Մահապատժի ենթարկված քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Հումբոլդտի համալսարանի շրջանավարտներ
Յուբիլեյնի (գյուղ, Գրեմյաչինսկի շրջան)
Յուբիլեյնի (Юбилейный), գյուղ Ռուսաստանի Պերմի երկրամասի Գրեմյաչինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2010 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 1180 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Պերմի երկրամասի Գրեմյաչինսկի շրջանի բնակավայրեր
Քինլին
Քինլին, լեռնաշղթա Արևելյան Ասիայում։ Գտնվում է Չինաստանի տարածքում։ Համարվում է Կունլուն լեռնաշղթայի արևելյան շարունակությունը։ Ձգվում է արևմուտքից արևելք 1000 կմ երկարությամբ, Գանսյու նահանգի հարավ արևմուտքից դեպի Շենսի և Հենան։ Ամենաբարձր կետը Տայբայշան լեռը (բարձրությունը՝ 3767 մ) ։ Բացի դրանից, լեռնաշղթայի գագաթ է համարվում նաև Դաոսիզմի սրբազան լեռներից Խուաշանը։
Լեռնաշղթայով է անցնում Չինաստանի Հուանհե և Յանցզի գետերի ավազանների ջրբաժանը։ Հյուսիսում հոսող Վեիհե գետից ձգվող լեռնաշղթան բաժանում է Քինլինը և Լյոսային սարավանդը, իսկ Հանշույ գետը՝ հարավի Միցանշան և Բադաշան լեռնաշղթաները, որոնց հետևում ընկած է Սիչուանի գոգավորությունը։ Լեռնաշղթան կազմված է առավելապես կրաքարից և մետամորֆային թերթաքարերից։ Արևմտյան հատվածը կտրտված է խոր կիրճերով, արևելյանը՝ կազմված է չորս առանձին լեռնաճյուղերից։ Այստեղ կան մոլիբդենային հանքերի հանքատեղեր ։ Լեռնաշղթայի հյուսիսային ստորոտին են գտնվում Սիան և Սիանյան քաղաքները։
Բուսական և կենդանական աշխարհ
Լեռնաշղթայով է անցնում հյուսիսի չոր լյոսային տափաստանների և հարավի մերձարևադարձային անտառների միջև եղած սահմանը։ Այդ սահմանը շարունակվում է արևելքում Դաբեշանի լեռներում։ Քինլինի ավելի զառիվեր հյուսիսային լանջերին աճում են բարեխառն գոտու տերևները թափող անտառներ․ ստորոտին՝ կաղնի, թեղի, ընկուզենի, թխկի և հացենի, վերևում գերիշխում են փշատերև անտառները։ Գագաթներին հանդիպում են խեժափիճի և կեչի, մրտավարդ և գաճաճ հնդկեղեգ (Sasa nipponica) կազմում են խիտ թփաստան։ Առավել զառիվայր հարավային լանջերին աճում են մերձարևրադարձային խառնանտառներ հնդկեղեգի, կամելիայի և մագնոլիայի հետ։ Հանդիպում է էնդեմիկ «Abies chinensis»–ը։ Մի քանի տեսակների (շքեղ եղևնի, հուդայածառ, էվկոմիա) պահպանման համար կազմակերպվել են մի քանի արգելոցներ․ Տայբայշան, Ֆոպին–Յուէբա և այլն։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Չինաստանի լեռնաշղթաներ Կատեգորիա:Չինաստան
Ֆենտայ (Պեկին)
Ֆենտայ (չին. պարզ. 丰台, փինյին Fēngtái), Պեկինի (ՉԺՀ) կենտրոնական ենթակայության քաղաքի քաղաքային ենթակայության շրջան: Գտնվում է քաղաքի կենտրոնից հարավ-արևմուտք:
Վարչական բաժանումը
Ֆենտայ շրջանը բաժանվում է 14 փողոցային կոմիտեների, 2 ավանի և 5 համայնքների:
Պատմություն
Ցզին կայսրության ժամանակներում Ցզինի մայրաքաղաք Չժունդուում, Ֆենիմենի (չին.丰宜门) դարպասներից դուրս գտնվում էր Պայցզյոտայ (չին. 拜郊台) աշտարակը, այս երկու անվանումներից էլ առաջացել է «Ֆենտայ» անվանումը: Ցին կայսրության օրոք Ֆենտայ ավանում բնակեցվեց կայսերական գվարդիայի երեք կայազորներից մեկը: 1937 թվականին հենց այստեղ տեղի ունեցավ «հուլիսի 7-ի միջադեպը»՝ հանգեցնելով ճապոնա-չինական պատերազմի:
Տնտեսությունը
Ֆենտայ տարածաշրջանում տեղակայված է Սինֆադի մեծածախ առևտրի շուկան, որը Պեկինի սպառողների մոտավորապես 90%-ին ապահովում է թարմ բանջարեղենով և մրգերով (այստեղ նաև վաճառում են ծովամթերք, ձուկ և միս)։ Շուկայում աշխատում են ավելի քան 10 հազար աշխատակիցներ։ Տարածաշրջանում գտնվում է նոր գործարար Լիցզե թաղամասը, որտեղ կառուցված են գրասենյակների և հյուրանոցների բարձրահարկ շենքեր ։
Սպորտ
Շրջանում է գտնվում 30 հազարից ավել հանդիսատես պարունակող Ֆենտայի ստադիոնը: Այն հանդիսանում է Բեյցզին Ժենհե ֆուտբոլային ակումբի տնային խաղասպարեզը:
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Չինաստան
Միլթենբերգ (շրջան)
Միլթենբերգ  (Landkreis Miltenberg), շրջան է Գերմանիայում։ Շրջանի կենտրոնն է Միլտենբերգ քաղաքը։ Զբաղեցնում է 715,68 կմ2։ Բնակչությունը 131 000 մարդ է։ Բնակչության խտությունը 184 մարդ/կմ2։
Շրջանի պաշտոնական կոդը 09 6 76 է։ Շրջանում 32 համայնք կա ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Բավարիայի շրջաններ
Դյագլևո (գյուղ, Վյազեմսկի շրջան)
Դյագլևո (Дяглево), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 0 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Վյազեմսկի շրջանի բնակավայրեր
Ժողովածու (582)
Ժողովածու (582), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 582 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 1443 թվականից առաջ Դավիթի կողմից և 1443 թվականից հետո գրիչ Կիրակոս բանասերի կողմից։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 17,7×14 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 188 թերթից։ Գրված է միասյուն բոլորգրով։ Ունի կաշեպատ տախտակ մանրանկարներ։ Պահպանակը ունի 3 էջ, գրված է՝ մագաղաթի վրա՝ ուղղագիծ և բոլորագիծ երկաթագրով։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ։ Հիշատակարաններ՝ 44բ, 112բ, 153բ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Տրավմա
Տրավմա (հունարեն՝ τραῦμα – վերք), վնասվածք, մարդու և կենդանիների հյուսվածքների, օրգանների ամբողջականության խախտում՝ արտաքին միջավայրի գործոնների (հիմնականում մեխանիկական) ազդեցության հետևանքով ։ Տրավմաները բաժանում են ըստ դրանք առաջացնող գործոնի՝ մեխանիկական, ջերմային (այրվածք, ցրտահարություն), քիմիական, բարոտրավմա (մթնոլորտային ճնշման կտրուկ տատանումների հետ կապված), էլեկտրատրավմա և այլն, ինչպես նաև համակցված տրավմա՝ մեխանիկական տրավմա և այրվածք, ըստ վնասվածք առաջացնող գործոնի ազդեցության տևողության՝ սուր և քրոնիկական, ըստ իրադրության, որի պայմաններում առաջացել է տրավմա՝ կենցաղային, արտադրական, մարզական, մարտական և այլն ։ Մեխանիկական տրավման կարող է լինել բաց և փակ՝ առանց մաշկածածկույթների ամբողջականության խախտման, չբարդացած և բարդության զարգացմամբ, մեկուսացած, բազմակի։ Տրավմայի տեսակներն են՝
Կարող են ուղեկցվել արյունահոսությամբ, այտուցով, բորբոքային ռեակցիաներով, մեռուկացումով։ Ծանր և տարածուն տրավման ուղեկցվում է շոկով և վտանգավոր է կյանքի համար։ Հատուկ ձև է հոգեկան տրավման՝ կապված ծանր ապրումների հետ, որը կարող է հանգեցնել հոգեկան և վեգետատիվ ոլորտների հիվանդագին ռեակցիաների։ Ժամանակին ցուցաբերած առաջին օգնությունը և բուժումը կարող են կանխել ետվնասվածքային ծանր բարդությունները։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Վիրաբուժություն Կատեգորիա:Մահվան պատճառներ Կատեգորիա:Անհետաձգելի բուժօգնություն Կատեգորիա:Սուր ցավեր
Լեխարչիլե
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 240 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Ծալենջիխայից հեռու է 7 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2014 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 176 մարդ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ծալենջիխայի շրջան‎‎‎
Հունգարիայի աշխատավորների կուսակցություն
Հունգարիայի աշխատավորների կուսակցություն (Magyar Dolgozók Pártja, MDP), 1948-1956 թվականներին իշխող կոմունիստական կուսակցություն Հունգարիայում։ Ստեղծվել է Հունգարիայի Կոմունիստական կուսակցության (MKP) և Հունգարիայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցությունների միավորմամբ ։
1956 թվականի նոյեմբերին Հունգարիայի աշխատավորների կուսակցությունը վերակազմվել և անվանվել է ՀՍԲԿ։ Հանդես է եկել «սոցիալիստական շինարարության հետագա ծավալման» նախաձեռնությամբ։ ՀՍԲԿ VII համագումարը (1959 թվականի նոյեմբեր–դեկտեմբեր) հաստատել է երկրի տնտեսության զարգացման 2-րդ հնգամյա (1961–1965) պլանի նախապատրաստման դիրեկտիվները, որոշ փոփոխություններ մտցրել կուսակցության կանոնադրության մեջ։ Կուսակցության VIII համագումարը (1962 թվականի նոյեմբեր) պնդում էր, որ երկրում ավարտվել է «սոցիալիստական հասարակարգի հիմքերի ստեղծումը», քաղաքում և գյուղում ձևավորվել են միասնական սոցիալիստական արտադրահարաբերություններ։ ՀՍԲԿ X համագումարը (1970 թվականի նոյեմբերի 23–28) հավաստել է կուսակցության գլխավոր գծի անխախտությունը, խնդիր դրել «ավելի բարձր մակարդակով շարունակել սոցիալիստական հասարակարգի լիակատար կառուցման կուրսը», մի շարք փոփոխություններ մտցրել կուսակցության կանոնադրության մեջ։ ՀՍԲԿ XI համագումարը (1975 թվականի մարտի 17–22) ընդունել է ծրագրային հայտարարություն, որտեղ ձևակերպված են եղել այսպես կոչված սոցիալիստական հասարակարգի առաջիկա 15–20 տարիների խնդիրները։
Կուսակցության բարձրագույն մարմինը եղել է համագումարը, որն ընտրում էր ԿԿ և ԿՎՀ։ ԿԿ-ն իր հերթին ընտրում էր քաղբյուրո և քարտուղարություն։
ՀՍԲԿ կենտրոնական օրգանն է եղել «Նեպսաբադշագ» («Nepszabadsag») թերթը, տեսական և հասարակական քաղաքական օրգանը՝ «Տարշադալմի սեմլե» («Tarsadalmi Szemle») ամսագիրը։
Ներկայացուցիչներ
Կենտրոնական կոմիտեի գլխավոր քարտուղար Կենտրոնական կոմիտեի առաջին քարտուղար
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հունգարիայի կուսակցություններ
Ալբավիլլա
Ալբավիլլա (Albavilla), կոմունա Իտալիայում, տեղակայված է Լոմբարդիա մարզի Կոմո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 6070 մարդ, խտությունը՝ 575 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 10,55 կմ² տարածք։ Փոստային ինդեքս՝ 22031։ Հեռախոսային կոդ՝ 00031։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Ալեքսանդրովսկի գյուղական խորհուրդ (Գրեբյոնկովսկի շրջան)
Ալեքսանդրովսկի գյուղական խորհուրդ  (Олександрівська сільська рада), Ուկրաինայի Պոլտավայի մարզի Գրեբենկովսկի շրջանում ։
2001 թվականի տվյալներով Ալեքսանդրովսկի գյուղական խորհրդում բնակվում էր 848 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 27,77 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 30,53 մարդ/կմ²։ Խորհրդում կա 5 բնակավայր։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի բնակավայրեր
Աշխարհագրական անունների ինֆորմացիոն համակարգ
Աշխարհագրական անունների ինֆորմացիոն համակարգ (Geographic Names Information System, GNIS), տվյալների բազա, որը պարունակում է ԱՄՆ-ում և նրա ենթակայության տակ գտնվող տարածքներում առկա ավելի քան երկու միլիոն ֆիզիկական և մշակութային օբյեկտների անվանուններ և ինֆորմացիա դրանց մասին։ Աշխարհագրական տեղեկատու է։ Աշխարհագրական անունների ինֆորմացիոն համակարգը մշակվել է ԱՄՆ-ի երկրաբանական ծառայության կողմից, որը համագործակցել է աշխարհագրական անունների ամերիկյան խորհրդի հետ, որպեսզի ստանդարտացվեն օբյեկտների անվանումները։
Տվյալների բազան համակարգի մի մասն է, որը ներառում է տեղագրական քարտեզների և մատենագիտական հղումների անվանուններ։ Այն պարունակում է գրքերի և պատմական քարտեզների անուններ, որոնք հաստատում են, որ օբյեկտը ժամանակին ունեցել է որոշակի անվանում։ Գրանցված են նաև այլ անվանումներ՝ պաշտոնական դաշնային անվանումների այլընտրանքային տարբերակները։ Տվյալների այս բազայից գրառումները երբեք չեն ջնջվում, բացառությամբ ակնհայտ կրկնօրինակումների ։
Անվանումների փոփոխություններ
Աշխարհագրական անունների ինֆորմացիոն համակարգն ընդունում է առաջարկներ ԱՄՆ աշխարհագրական օբյեկտներին անվանումների շնորհման կամ փոփոխման վերաբերյալ։ Ցանկացած մարդ կարող է այդ կապակցությամբ առաջարկ ներկայացնել կազմակերպության կայքում և ծանոթանալ նման գործողության կողմնակիցների և հակառակորդների հիմնավորումներին։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի աշխարհագրություն Կատեգորիա:Աշխարհագրական կազմակերպություններ
(3928) Ռանդա
(3928) Ռանդա (Randa), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1981 թվականի օգոստոսի 4-ին Պաուլ Վիլդի կողմից Ցիմերվալդում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,247506 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8225 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,6725 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1230,69 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,292518 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,45° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1981 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Պաուլ Վիլդի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Արագացում
Ֆիզիկայում արագացումը ժամանակի ընթացքում մարմնի արագության փոփոխման արագությունն է (ավելի հստակ ձևակերպմամբ՝ արագության առաջին կարգի ածանցյալը ըստ ժամանակի)։ Մարմնի արագացումը գումարային արդյունք է նրա վրա ազդող բոլոր ուժերի, ինչպես բնութագրվում է Նյուտոնի երկրորդ օրենքում ։ Միավորների միջազգային համակարգում արագացման չափման միավորը մ·վ−2-ն է (մ/վ2)։ Արագացումը վեկտորական մեծություն է՝ այն օժտված է ինչպես մեծությամբ, այնպես էլ ուղղությամբ, հետևապես արագացումները գումարվում են զուգահեռագծի կանոնով ։ Արագացումը սովորաբար նշանակվում է \mathbf{a} տառով (acceleratio բառից), տեսական մեխանիկայում կարող է հանդիպել նաև \mathbf{w} նշանակումը ։ Մարմնի վրա ազդող արդյունարար ուժի (այսինքն՝ ազդող բոլոր ուժերի վեկտորական գումարի) վեկտորը ունի արագացման վեկտորի ուղղությունը, իսկ արդյունարար ուժի մեծությունը հավասար է մարմնի զանգվածի և արագացման մեծության արտադրյալին։
Օրինակ, Երկրի մակերևույթին մոտ (այսինքն՝ համեմատաբար փոքր բարձրությունների վրա) ուղղահայաց ազատ ընկնող մարմինը, օդի դիմադրությունը անտեսելու դեպքում, անկման յուրաքանչյուր վայրկյանում մեծացնում է իր արագությունը մոտավորապես 9,8 մ/վ-ով, այսինքն դա նշանակում է, որ ազատ անկման արագացումը հավասար է մոտ 9,8 մ/վ2-ու։
Եթե մեքենան սկսում է շարժումը դադարի վիճակից (այսինքն հաշվարկման իներցիալ համակարգում նրա սզբնական արագությունը զրո է), և շարժվում է ուղղագիծ՝ մեծացնելով արագությունը, ապա արագացման ուղղությունը կհամապատասխանի շարժման (այսինքն՝ արագության) ուղղությանը։ Այս դեպքում մեքենայի ուղևորները արագացումը ընկալում են որպես նստատեղին սեղմող ուժ։ Երբ մեքենայի արագությունը նվազում է, արագացման ուղղությունը հակառակ է արագության ուղղությանը, իսկ ուղևորները այն ընկալում են առաջ բրդող ուժի տեսքով ։ Եթե մեքենան շարժվի հաստատուն արագությամբ, արագացումը հավասար կլինի զրոյի։ Այն դեպքում, երբ մարմինը կատարում է հավասարաչափ շրջանագծային շարժում, այսինքն շարժվում է շրջանագծով՝ հաստատուն պահելով արագության մոդուլը, արագացումը հավասար չէ զրոյի․ մարմինն ունի մոդուլով հաստատուն, իսկ ուղղությամբ փոփոխական արագացում՝ ուղղված դեպի շրջանագծի կենտրոնը (կենտրոնաձիգ արագացում)։
Միջին արագացում
Մարմնի միջին արագացումը սահմանվում է որպես ( \Delta t) ժամանակամիջոցի ընթացքում արագության փոփոխության և այդ ժամանակամիջոցի հարաբերություն՝
Ակնթարթային արագացում
Դժվար չէ նկատել, որ արագացման ինտեգրալը արագությունն է՝, որը համապատասխանում է  կորի տակ ընկած պատկերի մակերեսին՝
Քանի որ արագացումը սահմանված է որպես արագության առաջին կարգի ածանցյալ ըստ ժամանակի, իսկ արագությունն իր հերթին՝ որպես շառավիղ-վեկտորի (\mathbf{r}) առաջին կարգի ածանցյալ ըստ ժամանակի, ստացվում է, որ արագացումը շառավիղ-վեկտորի երկրորդ կարգի ածանցյալն է ըստ ժամանակի՝
Այսպիսով, եթե նյութական կետի հետագծի վրա հայտնի են շառավիղ-վեկտորը և  արագության վեկտորը ժամանակի որևէ t_0 պահին, ինչպես նաև  արագացման կախումը ժամանակից, ապա, կարելի է լուծել հակադարձ խնդիրը․ ինտեգրելով այս հավասարումը, կարելի է ստանալ կետի կոորդինատները և արագությունը ժամանակի ցանկացած t պահին (այսինքն՝ ինչպես t_0 պահից հետո, այնպես էլ դրանից առաջ).
Արագացմանը ածաանցյալը ըստ ժամանակի, այսինքն այն ֆիզիկական մեծությունը, որը բնութագրում է արագացման փոփոխման արագությունը, կոչվում է պոկում (հաճախ նշանակվում է \mathbf{j})՝
Կորագիծ շարժման վերլուծությունը
Կորագիծ շարժում կատարող նյութական կետի արագությունը կարելի է ներկայացնել հետևյալ տեսքով․
որտեղ v(t)-ն կամայական t պահին արագության մոդուլն է, իսկ
մեծությունը հետագծի կամայական կետում շոշափողով ուղղված միավոր վեկտոր է։ Հաշվի առնելով ինչպես արագության, այնպես էլ միավոր վեկտորի  ժամանակային կախվածությունները, կորագիծ շարժում կատարող նյութական կետի արագացումը կգրվի որպես երկու ֆուկցիաների արտադրյալի ածանցյալ, բարդ ֆունկցիայի ածանցյալի բանաձևի կիրառմամբ ՝
Այստեղ -ը նյութական կետի հետագծի կամայական կետում շոշափողին ուղղահայաց ուղղությամբ միավոր վեկտորն է, r-ը կամայական կետում կորության շառավիղը։ Այսպիսիով, կորագիծ շարժման դեպքում արագացումը ներկայացվում է
տեսքով, որտեղ բաղադրիչը կոչվում է տանգենցիալ կամ շոշափող, իսկ  բաղադրիչը՝ նորմալ կամ կենտրոնաձիգ արագացում։
Հավասարաչափ արագացող շարժում
Մասնավոր դեպքում, եթե \mathbf{a} վեկտորը չի փոխվում ժամանակի ընթացքում, շարժումը կոչվում է հավասարաչափ արագացող։ Հավասարաչափ արագացող շարժման դեպքում -ի և -ի որոշման վերը նշված ընդհանուր բանաձևերը պարզեցվում են, բերվելով հետևյալ տեսքի ՝
Այստեղ
որտեղ \mathbf{g}-ն ազատ անկման արագացումն է ։
Հավասարաչափ արագացող շարժման մասնավոր դեպքում արագացումը շարժման ամբողջ ժամանակահատվածում հավասար է զրոյի։ Այս դեպքում արագությունը հաստատուն է, իսկ շարժման հետագիծը ուղիղ գիծ է, այդ պատճառով այս շարժումը կոչվում է ուղղագիծ հավասարաչափ շարժում։ Եթե այս դեպքում արագությունը նույնպես հավասար է զրոյի, ապա մարմինը գտնվում է դադարի վիճակում։
Արագացումով շարժման կարևոր մասնավոր դեպք է ուղղագիծ շարժումը, երբ ժամանակի ցանկացած պահի արագացումը համագիծ է արագությանը (օրինակ՝ ուղղահայաց սկզբնական արագությամբ մարմնի անկման դեպքը)։ Ուղղագիծ շարժման դեպքում կարելի է կոորդինատական առանցքներից մեկն ընտրել շարժման ուղղությամբ և փոխարինել շառավիղ-վեկտորը և արագության ու արագացման վեկտորները սկալյարներով։ Հաստատուն արագացման դեպքում վերը բերված բանաձևերից բխում է, որ
Այստեղ u-ն և v-ն մարմնի սկզբնական և վերջնական արագություններն են, a-ն՝ արագացումը, s-ը՝ մարմնի անցած ճանապարհը։ Ստորև ներկայացված են զրոյական սկզբնական արագությամբ հավասարաչափ արագացող ուղղագիծ շարժման գործնականում կարևոր մի շարք բանաձևեր, որոնք կապ են հաստատում մարմնի անցած ճանապարհի, ժամանակի, վերջնական արագության և արագացման միջև՝
Շրժանագծային շարժում
Հավասարաչափ շրջանագծային շարժման դեպքում, երբ նյութական կետը մեծությամբ հաստատուն արագությամբ շարժվում է շրջանագծային հետագծով, նրա արագացումը արդյունք է արագության ուղղության փոփոխության, քանի որ արագության մեծությունը հաստատուն է։ Կորի վրա նյութական կետի դիրքի (այսինքն շառավիղ-վեկտորի) առաջին կարգի ածանցյալը ըստ ժամանակի՝ արագությունը պարզվում է, որ շարժաման ընթացքում անընդհատ ուղղված է կորին տարված շոշափողով, համապատասխանաբար ուղղահայաց լինելով տվյալ կետում շառավղի ուղղությանը։ Քանի որ հավասարաչափ շարժման դեպքում արագությունը տանգենցիալ (շոշափողի) ուղղությամբ հաստատուն է, արագացումը պետք է ուղղված լինի շառավղային ուղղությամբ դեպի շրջանագծի կենտրոնը։ Այդ արագացումը, որը անվանում են կենտրոնաձիգ արագացում, անընդհատ փոխում է արագության ուղղությունը՝ պտտելով այն շրջանագծի երկայնքով։ Տրված v արագության դեպքում արագացման մեծությունը ուղիղ համեմատական է արագության քառակուսուն և հակադարձ համեմատական շրջանագծի r շառավղին՝
Արագացման վեկտորը կարելի է արտահայտել բևեռային կոորդինատներով։ Ընդունելով, որ \mathbf{r}-ը շրջանագծի կենտրոնից մինչև նյութական կետը ուղղված վեկտորն է (շառավղին հավասար մեծությամբ) և հաշվի առնելով, որ արագացումը ուղղված է դեպի կենտրոնը՝
Ինչպես սովորաբար կատարվում է պտտական շարժումների դեպքում, կարելի է ներմուծել նյութական կետի անկյունային արագությունը՝ արտահայտված նյութական կետի v արագությամբ և r հեռավորությամբ՝
Այսպիսով, արագացման համար ստացվում է արտահայտությունը։
տանգենցիալ կամ շոշափող արագացումը ուղղված է հետագծի շոշափողով։ Այն արագացման վեկտորի բաղադրիչն է՝ համագիծ ակնթարթային արագության վեկտորին, և բնութագրում է արագության փոփոխությունը ըստ մոդուլի.
նորմալ կամ կենտրոնաձիգ արագացումը միշտ առաջանում է (հավասար չէ զրոյի) ոչ միայն շրջանագծով շարժման ժամանակ, այլև ցանկացած ոչ զրոյական կորությամբ հետագծով շարժման դեպքում։ Ինչպես նշվել էր, այն արագացման վեկտորի՝ ակնթարթային արագությանը ուղղահայաց բաղադրիչն է, և բնութագրում է արագության փոփոխությունը ըստ ուղղության։
Անկյունային արագացումը ցույց է տալիս անկյունային արագության փոփոխությունը միավոր ժամանակում։ Այն գծային արագացման նման, հաշվարկվում է հետևյալ կերպ՝
Վեկտորի ուղղությունը այստեղ ցույց է տալիս արագության մոդուլի նվազումը կամ աճը։ Եթե անկյունային արագացման և անկյունային արագության վեկտորները համուղղված են, կամ երբ նրանց սկալյար արտադրյալը դրական է, արագության մեծությունը աճում է, և հակառակը։ Հավասարաչափ շրջանագծային շարժման մասնավոր դեպքում անկյունային արագացման և տանգենցիալ արագացման վեկտորները հավասար են զրոյի, իսկ կենտրոնաձիգ արագացումը ըստ մոդուլի հաստատուն է։
Բարդ շարժում
Ասում են, որ նյութական կետը (մարմինը) կատարում է բարդ շարժում, եթե այն շարժվում է մի հաշվարկման համակարգի նկատմամբ, որն իր հերթին մեկ այլ՝ «լաբորատոր» համակարգի նկատմամբ շարժման մեջ է։ Այդ դեպքում լաբորատոր համակարգում մարմնի բացարձակ արագացումը հավասար կլինի հարաբերական, տեղափոխական և կորիոլիսյան արագացումների գումարին՝
Վերջին անդամը ներառում է շարժական հաշվարկման համակարգի պտտման անկյունային արագության և այդ համակարգում նյութական կետի արագության վեկտորական արտադրյալը։
Արագացումը պինդ մարմնի կինեմատիկայում
Բացարձակ պինդ մարմնի երկու \mathrm{A} և \mathrm{B} կետերի արագացումների կապը կարելի է ստանալ այդ կետերի արագությունների համար Էյլերի բանաձևից՝
որտեղ -ն մարմնի անկյունային արագության վեկտորն է, իսկ \mathbf{AB}-ն \mathrm{A} և \mathrm{B} կետերը միացնող վեկտորը։ Ածանցելով այս արտահայտությունը ըստ ժամանակի, ստացվում է՝
որտեղ -ը մարմնի անկյունային արագացման վեկտորն է։ Այս արտահայտությունը անվանում են Ռիվալսի բանաձև ։
Արագացման առաջացումը։ Նյութական կետի դինամիկա
Նյուտոնի առաջին օրենքը փաստում է հաշվարկման իներցիալ համակարգերի գոյության մասին։ Այդպիսի համակարգերում ուղղագիծ հավասարաչափ շարժումը տեղի ունի այն դեպքում, երբ մարմինը (նյութական կետը) չի ենթարկվում իր շարժման ընթացքում որևէ արտաքին ազդեցության։ Այդ օրենքի հիման վրա ի հայտ է գալիս մեխանիկայում կարևոր դեր ունեցող ուժի գաղափարը՝ ուժը ընկալվում է որպես արտաքին ազդեցություն մարմնի վրա, որը հանում է մարմինը դադարի վիճակից կամ ազդում է շարժման արագության վրա։ Այսպիսով սահմանվում է, որ հաշվարկման իներցիալ համակարգում արագացման ի հայտ գալու պատճառը արտաքին ուժային ազդեցությունն է։
Դասական մեխանիկա
Նյուտոնի երկրորդ օրենքը՝ կիրառված ոչ ռելյատիվիստիկ շարժման համար (այսինքն լույսի արագությունից շատ փոքր արագությունների դեպքում) փաստում է, որ նյութական կետի արագացումը ուղիղ համեմատական է նրա վրա կիրառված, այդ արագացումը ծնող ուժին, ընդ որում համեմատականության գործակիցը անկախ է ուժային ազդեցության տեսակից և կոչվում է նյութական կետի իներտ զանգված՝
Եթե հայտնի են նյութական կետի m զանգվածը և նրա վրա ազդող \mathbf{F} ուժը (կախված ժամանակից), ապա Նյուտոնի երկրորդ օրենքից որոշվում է արագացումը՝ ։ Ուժի հաստատուն լինելու դեպքում արագացումը ևս հաստատուն է։ Նյութական կետի արագությունը և կոորդինատները ժամանակի ցանկացած պահին կարելի է որոշել՝ ինտեգրելով արագացումը նյութական կետի կինեմատիկայի բաժնում բերված բանաձևերով սկզբնական պայմանների (սկզբնական արագություն, սկզբնական կոորդինատներ) հաշվառմամբ։
Ռելյատիվիստական մեխանիկա
Ռելյատիվիստական մեխանիկայում Նյուտոնի երկրորդ օրենքը գրվում է հետևյալ տեսքով․
Այս դեպքում արագացման որոշման խնդիրը ավելի բարդ է, քան դասական մեխանիկայում։ Մասնավորապես, ռելյատիվիստական մեխանիկայում հաստատուն արագացումով երկարատև շարժումը սկզբունքորեն անհնար է, քանի որ արագությունը կարող է գերազանցել լույսի արագությանը։ Ուժի հաստատուն լինելը չի նշանակում, որ հաստատուն է նաև արագացումը՝ արագության աճին զուգընթաց այն կձգտի զրոյի։ Սակայն եթե կախվածությունը որոշված է, -ի և -ի հաշվարկը կատարվում է նույն ոչ ռելյատիվիստական սահմանի բանաձևերով։
Արագացումը հարաբերականության տեսությունում
Հարաբերականության տեսությունում քառաչափ տարածություն-ժամանակում փոփոխական արագությամբ մարմնի շարժումը աշխարհագծի երկայնքով բնութագրվում է մի մեծությամբ, որը համարժեք է արագացմանը։ Ի տարբերություն արագացման սովորական եռաչափ վեկտորի, արագացման a^i 4-վեկտորը (որը անվանվում է 4-արագացում) հանդիսանում է կոորդինատների x^i 4-վեկտորի երկրորդ կարգի ածանցյալը ոչ թե ըստ ժամանակի, այլ ըստ տարածաժամանակային \tau ինտերվալի (այն անվանվում է նաև սեփական ժամանակ)՝ աշխարհագծի երկայնքով․
Աշխարհագծի կամայական կետում արագացման 4-վեկտորը միշտ ուղղահայաց է 4-արագությանը՝
Սա մասնավորապես նշանակում է, որ արագության 4-վեկտորները մոդուով չեն փոխվում, այլ փոխվում են միայն ուղղությամբ։ Անկախ տարածություն-ժամանակում շարժման ուղղությունից ցանկացած մարմնի 4-արագությունը մոդուլով հավասար է լույսի արագությանը։ Երկրաչափորեն 4-արագացումը համընկնում է աշխարհագծի կորության հետ։
Արագացման «սովորական» \mathbf{w} վեկտորը, որը որոշվում է որպես «սովորական» եռաչափ \mathbf{v} արագության ածանցյալ ըստ կոորդինատային ժամանակի կիրառելի է ռելյատիվիստական կինեմատիկայի սահմաններում, սակայն ինվարիանտ չէ Լորենցի ձևափոխությունների նկատմամբ։ Հաստատուն ուժի ազդեցության ժամանակ նյութական կետի \mathbf{w} արագացումը նվազում է արագության աճին զուգընթաց, սակայն 4-արագացումը մնում է հաստատուն (այսպիսի դեպքը անվանում են ռելյատիվիստական հավասարաչափ արագացող շարժում, չնայած «սովորական» արագացումը հաստատուն չէ)։
Չափման միավորներ
Արագացման չափողականությունը համապատասպանում է արագության (LT−1) և ժամանակի հարաբերության չափողականոթյանը՝ LT−2։
Դասական մեխանիկայում մեխանիկական համակարգի դինամիկան նկարագրվում է ոչ թե դեկարտյան, այլ ընդհանրացված q_i կոորդինատներով (օրինակ՝ համիլտոնյան կամ լագրանժյան ձևակերպումներով), այսպիսով սահմանվում է \ddot{q_i} ընդհանրացված արագացումը որպես \dot{q_i} ընդհանրացված արագության առաջին կարգի ժամանակային ածանցյալ կամ ընդհանրացված կոորդինատների երկրորդ կարգի ժամանակային ածացյալ։ Օրինակ, որպես ընդհանրացված կոորդինատ կարող է ընտրված լինել անկյունը, այդ դեպքում ընդհանրացված արագացում կլինի անկյունային արագացումը։ Հետևաբար ընդհանրացված արագացման չափողականությունը ընդհանուր դեպքում հավասար չէ LT−2։
Չափման տեխնիկական միջոցներ
Արագացումը չափելու համար նախատեսված սարքը կոչվում է աքսելերոմետր։ Աքսելերոմետրերը չեն գրանցում անմիջականորեն արագացումը, այլ չափում են արագացումով շարժման ժամանակ առաջացող հենարանի հակազդեցության ուժը։ Քանի որ նման դիմադրության ուժերը առաջանում են գրավիտացիոն դաշտում, աքսելերոմետրի միջոցով կարելի է չափել նաև գրավիտացիան։
Արագացումը չափելու համար կիրառվում են նաև աքսելոգրաֆերը, որոնք չափում և գրաֆիկի տեսքով գրանցում են համընթաց և պտտական շարժման արագացումները։
Որոշ դեպքերում արագացման արժեքների աղյուսակ
Աղյուսակում աճման կարգով ներկայացված են որոշ շարժումների բնութագրական արագացումները ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արագացում Կատեգորիա:Ֆիզիկական մեծություններ
Օզյորնոե (ավան, Նեդրիգայլովի շրջան)
Օզյորնոե (Озерне), ավան Ուկրաինայի Սումիի մարզի Նեդրիգայլովի շրջանում։
2001 թվականի տվյալներով Օզյորնոե ավանում բնակվում էր 57 մարդ։
Ժողովածու (1666)
Ժողովածու (1666), Երևանի Մաշտոցի անվան Մատենադարանում պահպանվող ձեռագիր, որը «Մաշտոցի անվան ցուցակ ձեռագրացում» (ձեռագրերի ցանկում) ներկայացված է 1666 թվի տակ։ Ձեռագիրը գրվել է 14-րդ դարում Դավիթ և Ներսես քահանա գրիչների կողմից։ Ստացողը եղել է Թադեոս կրտսերը։ Գրված է թղթի վրա, որը ունի 16․5x12 չափս։ Ձեռագիրը կազմված է 292 թերթից։ Գրված է միասյուն, բոլորգրով։ Ունի կիսախորան, լուսանցազարդ մանրանկարներ։ Կազմը` կաշեպատ տախտակ դրոշմազարդ, աստառը՝ կարմիր կտավ։ Հիշատակարաններ՝ 125բ, 292բ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Մատենադարանի ձեռագրեր
Դյադիշչևո
Դյադիշչևո (Дядищево), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ելնինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 3 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ելնինսկի շրջանի բնակավայրեր
Շոն Սփայսեր
Շոն Մայքլ Սփայսեր (Sean Michael Spicer, ), իռլանդական ծագման ամերիկացի քաղաքական ստրատեգ ։ Լինելով կոմանդերի կոչումով ԱՄՆ ռազմածովային ուժերի պահեստազորի զինծառայող՝ եղել է Վաշինգտոնում ԱՄՆ-ի ՌԾՈՒ-ի զորակազմի շտաբերի պետերի միացյալ կոմիտե անդամ ։ 2017 թվականի հունվարի 20-ից մինչև 2017 թվականի հուլիսի 21-ը եղել է ԱՄՆ 45-րդ նախագահ Դոնալդ Թրամփի վարչակազմում Սպիտակ տան մամուլի քարտուղարը ։ Ավելի քան երկու ամիս զբաղեցրել է նաև Սպիտակ տան հաղորդակցությունների գծով տնօրենի պաշտոնը  ։
Կենսագրություն
Շոն Սփայսերը ծնվել է ապահովագրական գործակալ Մայքլ Վիլյամ Սփայսերի և Բրաունի համալսարանի արևելաասիական հետազոտությունների ֆակուլտետի ուսումնամեթոդական բաժնի վարիչ Քեթրին Սփայսերի ընտանիքում ։
1985-1989 թվականներին Սփայսերը այցելել է Portsmouth Abbey School ։ Այնուհետև ուսանել է Կոնեկտիկուտի քոլեջում, որտեղ սովորել է քաղաքագիտություն և 1994 թվականին ստացել բակալավրի աստիճան պետական կառավարման ոլորտում ։
Ավելի ուշ ընդունվել է Նյուպորտում ռազմածովային քոլեջ, որն ավարտել է 2012 թվականին՝ Ազգային անվտանգության և ռազմավարական հետազոտությունների ոլորտում մագիստրոսի դիպլոմով։
1999 թվականին Սփայսերը դուրս է եկել ԱՄՆ ռազմածովային ուժերի ռեզերվում որպես հասարակայնության հետ կապերի սպա, ներկայումս ունի կոմանդերի կոչում (երկրորդ կարգի կապիտան)։ 2016 թվականի դեկտեմբերի դրությամբ այն եղել է Վաշինգտոնում ԱՄՆ ռազմածովային ուժերի ռեզերվի զորակազմի շտաբերի պետերի միացյալ կոմիտեում։
1990-ական թվականների վերջին Սփայսերը տարբեր ժամանակներում աշխատել է Նյու Ջերսի նահանգից կոնգրեսականներ Մայք Պապասի և Ֆրանկ Լոբիոնդոյի, Ֆլորիդայի նահանգից կոնգրեսականներ Մարկ Ֆոլիի և Քլեյ Շոյի հետ ։
2000-2001 թվականներին Սփայսերը զբաղեցրել է ԱՄՆ Կոնգրեսի Ներկայացուցիչների պալատի կառավարական բարեփոխումների վերահսկողության և վերահսկողության կոմիտեի հաղորդակցությունների գծով տնօրենի պաշտոնը։ 2001-2002 թվականներին աշխատել է Ազգային հանրապետական ընտրական հանձնաժողովում, որպես կադրերի ամրագրման տնօրեն։
2003-2005 թվականներին Սփայսերը եղել է ԱՄՆ Կոնգրեսի Ներկայացուցիչների պալատի բյուջեի կոմիտեի հաղորդակցության գծով տնօրեն և մամուլի քարտուղար։ Ավելի ուշ եղել է Ներկայացուցիչների պալատի հանրապետական կոնֆերանսի հաղորդակցության գծով տնօրեն։ Հետագայում 2006-2009 թվականներին զբաղեցրել Է ԱՄՆ-ի ԶԼՄ-ների և հասարակայնության հետ կապերի առևտրային ներկայացուցչի օգնականի պաշտոնը Ջորջ Բուշ կրտսերի վարչակազմում։
2009-2011 թվականներին Սփայսերը եղել է Endeavor Global Strategies-PR ընկերության համահիմնադիրը և գործընկերը, որը զբաղվում է ԱՄՆ կառավարությունում օտարերկրյա կառավարությունների և բիզնես-կորպորացիաների շահերի ներկայացմամբ։ Սփայսերի ֆիրման լոբբինգ էր անում Կոլումբիայի կառավարության շահերը ԱՄՆ կառավարության հետ ազատ առևտրի մասին համաձայնագրի կնքման շրջանակներում՝ այդ երկրում մարդու իրավունքների պաշտպանությանը վերաբերող հրապարակային քննադատության ֆոնին։
2011 թվականի փետրվարին Սփայսերին նշանակել են Հանրապետական կուսակցության ազգային կոմիտեում հասարակայնության հետ կապերի տնօրեն, իսկ 2015 թվականի փետրվարից նա սկսել է կատարել նաև ռազմավարության հարցերով գլխավոր մասնագետի գործառույթները։ Այդ պաշտոնում Սփայսերը աշխատել է ազգային կոմիտեի ղեկավար Ռայնս Պրիբուսի հետ, որը նշանակվել է Թրամփի վարչակազմում Սպիտակ տան աշխատակազմի ղեկավար։
2016 թվականի դեկտեմբերի 22-ին ԱՄՆ նորընտիր նախագահ Դոնալդ Թրամփը Շոն Սփայսերին նշանակել է Սպիտակ տան մամուլի քարտուղար ։ 2016 թվականի դեկտեմբերի 24-ին նաև առաջադրվել է հաղորդակցությունների գծով տնօրենի պաշտոնում՝ Ջեյսոն Միլլերի այդ պաշտոնից հրաժարվելուց հետո ։
Հուլիսի 21-ին ճեպազրույցի ժամանակ հրաժարական է տվել ։
Այսպիսով, ինչպես գրում է The NYT-ը, նա իր բողոքն է հայտնել Դոնալդ Թրամփին՝ ֆինանսիստ Էնթոնի Սկարամուչիի՝ Սպիտակ տան հասարակայնության հետ կապերի գծով տնօրենի պաշտոնում նշանակվելու կապակցությամբ։
Անձնական կյանք
2004 թվականի նոյեմբերի 13-ին Սփայսերն ամուսնացել է Ռեբեկա Քլեր Միլերի հետ, որը աշխատել է Ջորջ Բուշ կրտսերի վարչակազմի հասարակայնության հետ կապերի գծով փոխտնօրեն։ Ներկայումս Ռեբեկան զբաղեցնում է գարեջրի դիստրիբյուտորների ազգային ասոցիացիայի հաղորդակցությունների գծով տնօրենի պաշտոնը (NBWA)։
Քննադատություն
Սփայսերին լայնորեն քննադատել են 2017 թվականի ապրիլի 11-ին իր հայտարարության համար, որում նա պնդում էր, որ Հիտլերը Բաշար Ասադի պես քիմիական զենք չի օգտագործել։ Լրագրողները նրան հիշեցրել են Նացիստական Գերմանիայի գազային խցիկների մասին։ Ավելի ուշ նա փորձել է արդարանալ՝ ասելով, որ նկատի է ունեցել «Հիտլերը քիմիական զենք չի օգտագործել իր երկրի բնակիչների դեմ», ինչը նույնպես սուտ է եղել ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իռլանդական ծագմամբ Կատեգորիա:21-րդ դարի ամերիկացի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Դոնալդ Թրամփի նախագահություն
Արշավիր Բ Կամսարական
Արշավիր Բ Կամսարական, հայ իշխան Կամսարական ընտանիքից։ Նա Գազավոն Բ-ի որդին էր, որը պատմական Հայաստանի արևմտյան մասը Հռոմեական կայսրությանը միանալուց հետո տեղափոխվեց Սասանյանների վերահսկողության տակ գտնվող Հայաստան:
Վարդանանց պատերազմ
Արշավիր Բ Կամսարականը մասնակցել է 450 թվականին Խաղխաղի դաշտում Մարզպանական Հայաստանի և Սասանյան Պարսկաստանի միջև տեղի ունեցած Խաղխաղի ճակատամարտին, որտեղ իր աներ Վարդան Մամիկոնյանը զորքը բաժանել էր երեք մասի՝ աջ թևի հրամանատարությունը հանձնելով Արշավիր Կամսարականին։ Սկզբից Արշավիր Կամսարականի և Մուշ Դիմաքսյանի ղեկավարած թևն անհաջողություններ են կրում, քանի որ ձիարշավի ընթացքում խրվում են ճահիճների մեջ։ Այդտեղ սպանվում է Մուշ իշխանը, իսկ Արշավիրը կարողանում է սողալով դուրս գալ ճահճից և նորից իր վրա վերցնել այդ թևի ղեկավարությունը։
Արշավիր Բ-ն մասնակցում է նաև 451 թվականի Ավարայրի ճակատամարտին, որտեղ Արտակ Մոկացի հետ նշանակվում է կենտրոնական թևի ղեկավարությունը ստանձնած Ներշապուհ Արծրունու օգնական :
Նա մահացել է մոտ 460 թվականին։ Արշավիրի Բ-ին հաջորդել է նրա որդի Նարսեսը, ով հետագայում մասնակցել է 482-484 թվականների ապստամբությանը, Վարդանի եղբորորդու՝ Վահան Մամիկոնյանի գլխավորությամբ:
Ժամանակակից աշխատանքներ
Կատեգորիա:Ծննդյան տարեթիվն անհայտ Կատեգորիա:460 մահեր Կատեգորիա:Կամսարականներ
Լինն-Քրիստին Ռիեգելհութ Քորեն
Լինն-Քրիստին «Լինկա» Ռիեգելհութ Քորեն (Linn-Kristin «Linka» Riegelhuth Koren, ), նորվեգացի հանդբոլիստ, աջ եզրային պաշտպան նորվեգական «Լարվիկ» թիմի պաշտպան։ Օլիմպիադայի կրկնակի չեմպիոնուհի, 2011 թվականի աշխարհի չեմպիոնուհի, Եվրոպայի հնգակի չեմպիոնուհի։
Ակումբային
Լինն-Քրիստինը հանդբոլով սկսել է զբաղվել դեևս չորս տարեկան հասակում հայրենի կումունայի «Շի» ակումբում, որի գլխավոր մարզիչը մայրն էր։ Մինչև տասնհինգ տարեկանը Քրիստինը խաղում էր նաև ֆուտբոլ։ 1999 թվականին մարզուհին հայտնվում է «Հոլմլիա» ակումբում։ Այստեղ էլ կատարում է իր ակումբայի դեբյուտը ։ 2002 թվականին Լինն-Քրիստին Ռիեգելհութ Քորենը պայմանագիր է ստորագրում նորվեգական «Լարվիկ» ակումբի հետ։
2002 թվականի աշնանը, հղիության պատճառով ակումբից հեռացավ Քրիստին Դուվհոլտ Հավնոսը, որի արդյունքում Լինն-Քրիստինը զբաղեցրեց նրա տեղը։ Առաջին սեզոնին նա հանդես եկավ և՛ որպես աջ պաշտպան, և՛ որպես եզրային պաշտպանի. նրա խաղի շնորհիվ ակումբը հաղթանակ տոնեց ։ Յոթ տարի Լինն-Քրիստինն անցկացրեց «Լարվիկի» կազմում, իսկ 2005/2006 մրցաշրջանում կիսեց լավագույն ռմբարկու Լինն Յերում Սուլլանի հաջողությունը ։ Մեկ տարի անց Քրիստինը կրկին դարձավ չեմպիոնատի լավագույն ռմբարկուն և նոր ռեկորդ սահմանեց՝ խփելով 221 գոլ ։ 2005-ից 2009 թվականներն ընկած ժամանակահատվածում նա հաղթեց Նորվեգիայի մրցաշարում, իսկ 2005 և 2008 թվականներին դարձավ գավաթակիր։
2009 թվականի ամռանը Լինն-Քրիստին Ռիեգելհութ Քորենը տեղափոխվեց Դանիայի «Կոմենհագեն» ակումբ ։ 2010 թվականի հունվարի 2-ին Անյա Անդերսենի հետ հաղթեց Դանիայի գավաթը ։ 2009/2010 մրցաշրջանում Լինն-Քրիստինը 22 մրցախաղում խփեց 124 գոլ։ Անն Գրետե Նոորգարդի հետ կիսեց երկրորդ հորիզոնականը ռմբարկուների ռեյտինգում։ Փլեյ-օֆում, սակայն, ակումբը չհասավ եզրափակիչ ։
2010 թվականի ամռանը Լինն-Քրիստինը վերադարձավ «Լարվիկ», որտեղ խաղում է ցայսօր ։ 2015 թվականի հունվարի 7-ին մարզուհին անցկացրեց իր 500-րդ խաղը հարազատ ակումբի համար ։
Հավաքականի կազմում
Լինն-Քրիստին Ռիեգելհութ Քորենը 14 տարեկանից խաղացել է Նորվեգիայի հանդբոլի պատանիների հավաքականում։ Այստեղ մարզուհին խաղացել է 27 մրցախաղ։ 2003 թվականին պատանիների աշխարհի չեմպիոնատում Լիննը բրոնզե մեդալ է վաստակում ։ 2003 թվականի սեպտեմբերի 23-ին Խորվաթիայի դեմ խաղում կայացավ մարզուհու դեբյուտը։ 2005 թվականի աշխարհի խաղերին Լինն-Քրիստինը չմասնակցեց՝ ձեռքերի վնասվածքի պատճառով ։
Ընտանիք
Լինն-Քրիստին Ռիեգելհութ Քորենը հոր կողմից գերմանուհի է ։ Քույրը՝ Բետինան «Ստորհամար» ակումբի խաղացող է։ 2011 թվականին Լինն-Քրիստինն ամուսնացավ Էյնար Ռիեգելհութ-Քորենի հետ ։
Պետրա (Բալեարյան կղզիներ)
Պետրա (Petra ), քաղաք և համայնք Իսպանիայում, մտնում է Բալեարյան կղզիների պրովինցիայի մեջ։ Գտնվում է Մալյորկա կղզու վրա։ Մունիցիպոլիտետը գտնվում է Պլա-դե-Մալյորկա համայնքի կազմում։ Տարածքը զբաղեցնում է 70,13 կմ 2 ։ Բնակչությունը կազմում է 2928 մարդ (2010 թվականի մարդահամարով)։
Լինն-Քրիստին Ռիեգելհութ Քորեն
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նորվեգացի մարզուհիներ Կատեգորիա:Օլիմպիական չեմպիոններ Կատեգորիա:Նորվեգացի հանդբոլիստուհիներ Կատեգորիա:2012 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ Կատեգորիա:2008 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի չեմպիոններ Կատեգորիա:2016 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի բրոնզե մեդալակիրներ Կատեգորիա:2012 թվականի Ամառային օլիմպիական խաղերի մեդալակիրներ
Պետրա (Բալեարյան կղզիներ)
Ծանոթագրություն
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Յուգամաշ
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 395 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Բաշկորտոստան հանրապետության Յանաուլսկի շրջանի բնակավայրեր
Նվազագույն աշխատավարձ
Նվազագույն աշխատավարձ, այն նվազագույն վարձատրությունը, որը գործատուները կարող են օրինական կերպով վճարել իրենց աշխատողներին, գների հատակը, որից ցածր գնով աշխատողները չեն կարող վաճառել իրենց աշխատանքը։ Երկրների մեծ մասը նվազագույն աշխատավարձի մասին օրենսդրությունը մտցրել է 20-րդ դարի վերջին։
Առաջարկի և պահանջարկի մոդելները ենթադրում են, որ նվազագույն աշխատավարձերի պատճառով կարող են լինել բարեկեցության և զբաղվածության կորուստներ։ Այնուամենայնիվ, եթե աշխատաշուկան գտնվում է մոնոպսոնիայի վիճակում (միայն մեկ գործատու է աշխատանքի ընդունում), նվազագույն աշխատավարձերը կարող են բարձրացնել շուկայի արդյունավետությունը։ Նվազագույն աշխատավարձերի ամբողջական ազդեցությունների մասին միշտ կան բանավեճեր ։
Նվազագույն աշխատավարձերի համար շարժումը առաջին հերթին բխում էր որպես գործարաններում աշխատողների շահագործումը դադարեցնելու միջոց լինելուց, այն գործատուների կողմից, ովքեր կարծում էին, որ աշխատողների նկատմամբ անարդար բանակցությունների իրավունք ունեն։ Ժամանակի ընթացքում նվազագույն աշխատավարձերը սկսեցին դիտարկվել որպես ավելի ցածր եկամուտ ունեցող ընտանիքներին օգնելու միջոց։ Արհմիություններին պարտադիր անդամակցությունը ժամանակակից ազգային օրենքները, որոնք սահամնում են արհմիություններին պարտադիր անդամակցությունը, որոնք էլ իրենց անդամների համար սահմանում էին նվազագույն աշխատավարձեր, առաջին անգամ ընդունվեցին Նոր Զելանդիայում և Ավստրալիայում 1890-ականներին։
Չնայած նվազագույն աշխատավարձի մասին օրենքները գործում են շատ օրենսդրական համակարգերում, նվազագույն աշխատավարձի առավելությունների և թերությունների վերաբերյալ տարբեր կարծիքներ կան։ Նվազագույն աշխատավարձի կողմնակիցներն ասում են, որ այն բարձրացնում է աշխատողների կենսամակարդակը, նվազեցնում է աղքատությունն ու անհավասարությունը և խթանում բարոյական վիճակը։ Ի տարբերություն դրա, նվազագույն աշխատավարձի հակառակորդները ասում են, որ այն մեծացնում է աղքատությունն ու գործազրկությունը, քանի որ ցածր աշխատավարձ ստացող որոշ աշխատողներ «չեն կարողանա աշխատանք գտնել․․․(և) կմղվեն դեպի գործազուրկների շարքերը», և վնասում է բիզնեսին, քանի որ չափազանց բարձր նվազագույն աշխատավարձերը բիզնեսից պահանջում են բարձրացնել արտադրանքի կամ ծառայության գները՝ ավելի բարձր աշխատավարձ վճարելու լրացուցիչ ծախսերը հոգալու համար։
Պատմություն
Ներկայիս նվազագույն աշխատավարձի մասին օրենքները ծագում են Աշխատավորների հրամանագրից (1349), որը Էդուարդ III թագավորի հրամանագիրն էր, որով միջնադարյան Անգլիայում աշխատողների համար սահմանվում էր առավելագույն աշխատավարձ։ Էդուարդ III թագավորը, ով հարուստ հողատեր էր, իր լորդերի նման կախում ուներ հողը մշակող ճորտերից։ 1348 թվականի աշնանը Սև մահը հասավ Անգլիա և սկսեց վերացնել բնակչությունը։ Աշխատուժի խիստ պակասը բարձրացրեց աշխատավարձերը և դրդեց Էդուարդ III թագավորին սահմանել աշխատավարձի առաստաղ։ Հրամանագրի հետագա փոփոխությունները, ինչպիսիք են Աշխատողների Կանոնադրությունը (1351), ավելացրեցին սահմանված դրույքաչափերից բարձր աշխատավարձ վճարելու դիմաց տույժերը։
Չնայած աշխատավարձերը կարգավորող օրենքները սկզբնապես սահմանում էին տրվող հատուցման առավելագույն չափը, դրանք ի վերջո օգտագործվեցին կենսապահովման մինիմում սահմանելու համար։ Ժամանակի ընթացքում Հաշտարար Դատավորը, որը սահմանում էր առավելագույն աշխատավարձ, նույնպես սկսեց սահմանել պաշտոնական նվազագույն աշխատավարձեր։ Այս պրակտիկան վերջնապես ձևավորվեց 1604 թ.-ին Ջեյմս I թագավորի կողմից տեքստիլ արդյունաբերության աշխատողների համար նվազագույն աշխատավարձը սահմանող օրենքի ընդունմամբ։
19-րդ դարի սկզբին Աշխատավորների Կանոնադրությունը չեղյալ հայտարարվեց, քանի որ գնալով ավելի կապիտալիստական Անգլիան Laissez-faire քաղաքականություններ էր ընդունում, որոնք չէին համապատասխանում աշխատավարձերի կանոնակարգերին (և վերին, և ստորին սահմաններին)։ Հետագայում 19-րդ դարում զգալի աշխատանքային անկարգություններ սկսեցին ազդել արդյունաբերական շատ երկրների վրա։ Քանի որ այդ դարում արհմիությունները ապաքրեականացվել էին, կոլեկտիվ պայմանագրերով աշխատավարձերը վերահսկելու փորձեր արվեցին։ Այնուամենայնիվ, սա նշանակում էր, որ միանման նվազագույն աշխատավարձն անհնար է։ 1848 թ.-ի «Քաղաքատնտեսության սկզբունքներում» Ջոն Ստյուարտ Միլը պնդում էր, որ կոլեկտիվ խնդիրների պատճառով, որոնց աշխատողները բախվում էին կազմակերպություններում, բնակչության աշխատավարձերն ու աշխատաժամերը օրենսդրորեն կանոնակարգելը արդարացված շեղում էր Laissez-faire  քաղաքականություններից (կամ պայմանագրեր կնքելու ազատությունից)։
Միայն 1890-ականներին Նոր Զելանդիայում և Ավստրալիայում արվեցին նվազագույն աշխատավարձերը կարգավորելու առաջին ժամանակակից օրենսդրական փորձերը։ Նվազագույն աշխատավարձի շարժումն ի սկզբանե ուղղված էր շահագործվող աշխատանքի դադարեցմանը և արտադրական արդյունաբերությունում շահագործող գործարանների տարածումը վերահսկելուն։ Գործարաններն աշխատանքի էին վերցնում մեծ թվով կին և երիտասարդ բանվորների՝ վճարելով նրանց ցածր աշխատավարձեր։ Ենթադրվում էր, որ գործարանատերերն ունեն անարդար սակարկություններ անելու ուժ իրենց աշխատողների նկատմամբ, իսկ նվազագույն աշխատավարձը առաջարկվում էր որպես նրանց արդարացիորեն վճարելու միջոց։ Ժամանակի ընթացքում ուղղությունը փոխվեց դեպի մարդկանց, հատկապես ընտանիքներին, օգնելը՝ դառնալու ավելի ինքնաբավ։