cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Քնի խանգարումներ
Մեծ դեպրեսիվ խանգարումներ
Քնի խանգարումները(անքնություն կամ հիպերսոմնիա) պարտադիր ախտորոշիչ ցուցանիշ չեն, բայց համարվում են հաճած հանդիպող նշաններից մեկը մեծ դեպրեսիվ խանգարում ունեցողների մոտ ։ Անքնության և հիպերսոմնիայի տարածվածությունը մեծ դեպրեսիվ խանգարում ունեցողների մոտ կազմում է 88% և 27% համապատասխանաբար։ Իսկ անքնություն ունեցողների մոտ երեք անգամ բարձրանում է մեծ դեպրեսիվ խանգարման ռիսկը ։ Ընկճված տրամադրությունը և արդյունավետ քունը խիստ կապված են միմյանց հետ ․ քնի խանգարումնմերը կարող են նախորդել դեպրեսիվ խանգարումներին, կամ առկա դեպրեսիան բերում է քնի խանգարման ։ Հոգնածությունը և քնի խանգարումը(ոչ պարբերական արտահայտված քնկոտություն) դեպրեսիայի նշաններ են։ Վերջին հետազոտությունների արդյունքներով հոգնածությունը և քնմի խանգարումները մեծ դեպրեսիվ խանգարման շարժիչ ուժերն են և կապում են մեծ դեպրեսիվ խանգարման նշանները գեներալիզացված տագնապային խանգարման հետ ։
Բուժում
Քնի խանգարման բուժումը բաժանում են չորս դասի՝ Նշված ընդհանուր մոտեցումներից ոչ մեկը բավարար չէ քնի խանգարումների բուժման համար։ Կոնկրետ բուժման մեթոդի ընտրությունը կախված է բուժառուի ախտորոշումից, բժշկական և հոգեբուժական հիվանդության պատմությանը համապատասխան, ինչպես նաև բուժող բժշկի փորձից։ Հաճախ վարքային/հոգեթերապևտիկ և դեղորայքային մոտեցումները կարող են համակցվել առավելագույն արդյունքի հասնելու համար։
Երկրորդային քնի խանգարումների բուժումը, որոնք հոգեբուժական, բժշկական հիվանդությունների կամ հոգեմետ դեղերի չարաշահման հետևանք են, ընդգրկում է հիմնվում է հիմնական հիվանդության բուժման վրա ։ Դեղերը և բուժման սոմատիկ մեթոդները ապահովում են վիճակի ավելի արագ թեթևացում օրինակ նարկոլեպսիայի ժամանակ, որոնք նախընտրելի է բուժել դեղատոմսով տրամադրվող դեղերով օրինակ մոդաֆինիլ ։ Իսկ քրոնիկ կամ առաջնային անքնության բուժման համար ավելի արդյունավետ է վարքային թերապիան՝ հեռավոր արդյունքներով։ Մանկական տարիքում քնի խանգարումներով, որով տառապում են զարգացման հապաղում կամ հոգեկան խանգարում ունեցող երեխաների 70%-ը, ոչ բավարար են ուսումնասիրված և բավարար չեն բուժվում։ Դեռահասների շրջանում լայնորեն տարածված են քնի փուլերի խանգարումը, եթե նրանց դպրոցական գրաֆիկը չի համապատասխանում քնի ցիրկադային ռիթմին։ Էֆֆեկտիվ բուժումը սկսվում է ճիշտ ախտորոշումից, քնի ժամերի վերաբերյալ օրագրի պահումից և քնի հետազոտությունից։ Քնի հիգիենայի փոփոխումը կարող է լուծել խնդիրը, բայց հաճախ դեղորայքային բուժման կարիք է առաջանում ։ Ապացուցվել է նաև, որ մի քանի քնի խանգարումները ազդում են նաև գլյուկոզայի փոխանակության վրա ։
Կայա (նահանգ)
Կայա, նահանգ Մյանմայում, երկրի հարավ-արևելքում, սահմանակից է Թայլանդին։
Սալինի շրջան (Արկանզաս)
Սալին (Saline County), ԱՄՆ Արկանզաս նահանգի շրջաններից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 1.878 կմ² է, բնակչությունը՝ 107.118 մարդ (2007 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Բենտոն բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1835 թ.։
Կայա (նահանգ)
Ադմինիստրատիվ կենտրոնը Լոյկո քաղաքն է։ Բնակչությունը կազմում է մոտ 350 000 մարդ, բնակչության խտությունը՝ 29.82 մարդ/կմ²։ Նահանգում մշակվող հիմնական բույսը բրինձն է։
Սալինի շրջան (Արկանզաս)
Արտաքին հղում
Կատեգորիա:Արկանզասի շրջաններ
Քնի խանգարումներ
Ալերգիայի բուժում
Գլխուղեղում հիստամինը ունի արթնացնող/ակտիվացնող դեր։ Հիստամը ապահովում է ալերգիկ ռեակցիայի ձևավորումը, հանգեցնելով արթնության և խոչընդոտում է քնելուն ։ Ալերգիկ ռինիտ ունեցողների մեծամասնության մոտ առկա է քնի խանգարում։ Ըստ Առողջապահության համաշխարհային ինստիտուտի(NIH) հետազոտությունների բացահայտվել է, որ ալերգիկ նշանները կտրուկ վատացնում են քունը, իսկ աստիճանը կապված է ալերգիկ նշանների ծանրությունից ։ Նաև ապացուցվել է, որ հակաալերգիկ բուժումը լավ է անդրադառնում քնի ապնոէի վրա ։
Ասեղնաբուժություն
2012 թվականին կատարված տվյալների վերլուծությունը ցույց տվեց, որ ներկայում եղած հետազոտությունները անբավարար են ասեղնաբուժության արդյունավետության վերաբերյալ, հետևաբար և անքնության բուժման ցուցման համար ։ Երկու հետազոտությունների արդյունքների համադրումը ենթադրում են, որ ասեղնաբուժությունը որոշակիորեն լավացնում է անքնությամբ տառապողների քնի որակը ։ Այն հիմնականում ցուցված է մեծահասակներին։ Իսկ երեխաների դեպքում ասեղնաբուժության կիրառման մասին հարցերը հետազոտության կարիք ունեն։
Հիպնոս
Հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ հիպնոսը կարող է օգտակար լինել քնի որոշակի խանգարումների դեպքում որոշ բուժառուների համար ։ «Սուր և քրոնիկ անքնությունը հաճախ է ենթարկվում ռելաքսիացիայի և հիպնոտիկ մեթոդներին պահպանելով քնի հիգիենան Հիպնոթերապիան օգնում է նաև գիշերային սարսափների դեպքում և քնային վախերի դեպքում։ Կան նաև տվյալներ հիպնոթերապիայի դրական ազդեցության մասին պարասոմնիաների բուժման, մասնավորապես գիշերային անմիզապահության, լուսնոտության բուժման ։ Հիպնոթերապիան որպես բուժման մեթոդ ուսումնասիրվել է թե՛ երեխաների, թե՛ մեծահասակների բուժման կոնտեքստում։
Երաժշտաթերապիա
Չնայած այս մեթոդի գիտական հաստատման համար հավելյալ հետազոտություններ են անհրաժեշտ, բայց եղած տվյալները ցույց են տալիս, որ երաժշտաթերապիան որոշակիորեն կարգավորում է քնի սուր ու քրոնիկ խանգարումները։ Մասնակիցները(18 տարեկանից բարձր ), որոնք ունեին քնի սուր կամ քրոնիկ խանգարում, ենթարկվել էին հսկիչ ռանդոմիզացված հետազոտության, որի ժամանակ նկատվել է նրանց քնի տևողության երկարում երքաժշտաթերապիայի միջոցով։ Որպեսզի գնահատվի քնի որակը, հետազոտողները ուսումնասիրեցին սուբյեկտիվ ցուցանիշները(օրինակ անկետաներ) և օբյեկտիվ նշանները (օրինակ պոլիսոմնոգրաֆիա)։ Այս հետազոտությունների արդյունքները ցույց տվեցին, որ երաժշտաթերապիան իսկապես կարգավորում է քնի որակը սուր և քրոնիկ խանգարումների ժամանակ։ Չնայած այս արդյունքները վերջնական չեն և դեռ հավելյալ հետազոտությևնների կարիք կա, բայց նրանք կարող են հիմք լինել երաժշտաթերապիան որպես բուժման մեթոդ կիրառելու համար ։ Այլ հետազոտությունների արդյունքներով ստացվել է նմանատիպ պատկեր ։ Այն մասնակիցները, որոնք լսել են երաժշտություն ավելի լավ են քնել, քան նրանք, որոնք չեն լսել։ Երաժշտությունը օգնում է հասնել ներքին հանգստության, որը օրգանիզմի ներքին կենսաբանական ժամացույցը աշխատեցնում է ի օգուտ քնելուն ։ Այն օգնում է թե՛ երեխաներին, թե՛ մեծահասակներին։ Ավելի արդյունավետ է երաժշտությունը լսել անմիջապես քնելուց առաջ, որը արագացնում է քնի անցումը ։
Մելատոնին
Հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ մելատոնին օգտակար է մարդկանց արագ քնելու համար, օգնում է երկար քնել և լավացնում է կյանքի որակը։ Որպեսզի դա հաստատեն, անցկացվել են մի շարք հետազոտություններ, որոնք համեմատել են մելատոնին օգտագործածների արդյունքները պլացեբոյի հետ։ Դրա արդյունքում հետազոտողները պարզեցին, որ մելատոնինը նվազեցնում է անի անցնելու ժամանակը և երկարացնում է քնի տևողությունը, բայց քնի որակի վրա թողել է աննշան ազդեցություն ի համեմատ պլացեբոյի։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Քնի խանգարումներ Կատեգորիա:Քուն Կատեգորիա:Հոգեկան հիվանդություններ Կատեգորիա:Նյարդաբանություն
Վլադիմիր Մարտինով
Վլադիմիր Իվանովիչ Մարտինով (Влад́имир Ив́анович Марты́нов, ), ռուս կոմպոզիտոր, դիրիժոր, մանկավարժ, երաժշտական տեսաբան և պատմաբան, փիլիսոփա։ Հեղինակ է բազմաթիվ ստեղծագործությունների, այդ թվում՝ Յուրի Լյուբիմովի բեմադրությունների համար։
Կրթություն է ստացել Մոսկվայի կոնսերվատորիայում (1970)։ Մարտինովը առավել քան 50 ֆիլմերի երաժշտության հեղինակ է, այդ թվում՝ «Միխայլո Լոմոնոսով», «53-ի ցուրտ ամառը», «Կղզի»։ Հեղինակ է նաև հոգևոր երաժշտության։ 2002 թ. պարգևատրվել է ՌԴ պետական մրցանակով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1946 ծնունդներ Կատեգորիա:Ռուս կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Փետրվարի 20 ծնունդներ Կատեգորիա:Օպերային կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:20-րդ դարի դասական կոմպոզիտորներ Կատեգորիա:Ռուս մանկավարժներ Կատեգորիա:Ռուս դիրիժորներ Կատեգորիա:Ռուս երաժշտագետներ Կատեգորիա:«Կինոտավրի» դափնեկիրներ
Սյորեն Կիերկեգոր
Սիորեն Օբյու Կիերկեգոր (Søren Aabye Kierkegaard, ), դանիացի փիլիսոփա, բողոքական աստվածաբան և գրող։ 19-րդ դարի առաջին կեսում եվրոպական փիլիսոփայության մեջ ձևավորված իռացիոնալիստական ուղղության խոշորագույն դեմքերից մեկը։ Ի հակադրություն գերմանական դասական իդեալիզմի ուսմունքի (իսկ ավելի ճիշտ՝ այն զարգացմանը, որը նրան հաղորդեց Հեգելը) պնդում էր ռացիոնալականության երկրորդական բնույթի վրա՝ առաջնությունը տալով մաքուր կեցությանը (էքզիստենցիային), որը անձի որոշակի դիալեկտիկական զարգացման ուղի անցնելուց հետո պետք է գտնի իր իմաստը հավատի մեջ։
Գրել է շուրջ 28 հատոր աշխատություն, որի մեծ մասը օրագրեր են։ Նրա հիմնական փիլիսոփայական երկերն են՝ «Հեգնանքի հասկացության մասին» (1841), «Կամ-կամ» (1843), «Կյանքի ճանապարհի վաղերը» (1845), «Եզրափակող ոչ գիտական հետգրություն» (1846) և ուրիշներ։
Կիերկեգորի փիլիսոփայության կենտրոնում մարդն է, ընդ որում, ոչ թե վերացական, այլ կոնկրետ մարդը, անհատի էկզիստենցիան, որը լինելով եզակի, անկրկնելի էակ, չի կարող մտածվել բանականության հասկացությունների միջոցով։ Բանականությունը գործառում է վերացական, ընդհանուր հասկացություններով, որոնց միջոցով հնարավոր չէ արտահայտել եզակին, անհատականը, առհասարակ գոյությունը։ Այս կապակցությամբ նա սուր քննադատության է ենթարկում Հեգելի փիլիսոփայությունը, նշելով, որ մարդը նրա փիլիսոփայության մեջ ոտնակոխ է արվում բացարձակ ոգու կողմից։ Հեգելի համակարգում մարդը դիտվում է որպես բացարձակ ոգու «գործիք», րնդամենը միջոց՝ այդ ոգու ինքնաբացահայտման ու զարգացման գործընթացում։ Կիերկեգորի կարծիքով, էկզիստենցիան չի ենթարկվում օբյեկտիվացման, հետևաբար այն չի կարող ուսումնասիրվել որպես օբյեկտ։ Իսկ դա նշանակում է, որ էկզիստենցիայի էությունն անհասանելի է բանականության և գիտության համար, դրան կարելի է հասու լինել միայն զգայական ապրումների, ինտուիցիայի, ինքնահայեցողության և հավատի միջոցով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Դանիացի փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Կոպենհագեն քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:19-րդ դարի փիլիսոփաներ Կատեգորիա:Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ Կատեգորիա:Կոպենհագենի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Դանիացի հումանիստներ Կատեգորիա:Տուբերկուլոզից մահացածներ Կատեգորիա:Դանիացի վիպասաններ Կատեգորիա:Դանիացի գրողներ Կատեգորիա:Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ Կատեգորիա:Դանիացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Դանիացի գիտնականներ Կատեգորիա:Անձինք նամականիշերի վրա
Դիդվելա
Դիդվելա (დიდველა), գյուղ Վրաստանում։ Գտնվում է Իմերեթի մարզի Բաղդաթի շրջանում։
Դիրք
Գյուղը գտնվում է ծովի մակարդակից 90 մետր բարձրության վրա։ Շրջկենտրոն Բաղդաթից հեռու է 12 կմ։
Բնակչություն
Ըստ 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների, գյուղի բնակչությունը կազմում է 661 մարդ, մեծամասնությունը՝ վրացիներ։
Տրանսպորտ
Գյուղը շրջկենտրոն Բաղդաթի հետ կապված է ավտոխճուղով։ Տարածքով է անցնում Թբիլիսի-Բաթում երկաթուղին։
Ամենամոտ օդանավակայանը գտնվում է Քութայիս քաղաքում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Վրաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Բաղդաթի շրջան
Բոլշիե Կիրիլի
Բոլշիե Կիրիլի (Большие Кириллы), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի կազմում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Ռոսլավլսկի շրջանի բնակավայրեր
Եվրոպական ուսանողների ֆորում
Հիմնադրվելով 1985 թվականին՝ AEGEE-ն ներկայումս ունի մոտ 15,000 անդամ, ավելի քան 200 տեղական խմբեր (Antennae-Անտենա) ուսանողական քաղաքներում, որոնք սփռված են Եվրոպայով մեկ՝ ներառելով Ռուսաստանը, Թուրքիան և Կովկասը։ AEGEE-ի նախագահությունը գտնվում է Բրյուսելում։ Այն նպաստում է հավասար, ժողովրդավար և միասնական Եվրոպայի գաղափարի տարածմանը, որը ազգային սահմաններ չի ճանաչում և բաց է բոլորի համար։ Յուրաքանչյուր տարի հարյուրավոր կոնֆերանսներ, թրեյնինգներ և մշակութային միջոցառումներ են կազմակերպվում համագործակցության շրջանակներում։
"AEGEE" կարճ անունը ծագել է Էգեյան ծովի անունից (Aegean sea), որը դեմոկրատիայի ծննդավայրերից մեկն է, ինչպես նաև Ֆրանսիական հեղափոխության շրջանում հիմնված առաջին խորհրդարանի ամբողջական անունն է (the États Généraux) :
Կառուցվածք
AEGGE-ն ունի եվրոպական նախագահություն՝ Ղեկավար խորհուրդ (the Comité Directeur), որի անդամները ընտրովի են։ AEGEE-ի գլխավոր գրասենյակը գտնվում է Բրյուսելում։ AEGEE-ն ունի եվրոպական մակարդակում գործունեություն ծավալող բազում աշխատանքային խմբեր , ինչպես նաև ինքնավար տեղական անտենաներ։ Ակտիվ անդամները հանդիպում են տարին 2 անգամ՝ ապրիլին և հոկտեմբերին, վերջին ընդհանուր ժողովի ժամանակ, որը կոչվում է Ագորա։ Ամեն անգամ այն անցկացվում է տարբեր անտենաների կողմից։ Եվրոպական մակարդակի պաշտոններում թեկնածուները ընտրվում են հիմնականում Ագորայի ժամանակ, որի ընթացքում նաև տեղի է ունենում անտենաների, աշխատանքային խմբերի և ծրագրերի ստեղծման կամ կասեցման վավերացումը։ Կա նաև ավելի փոքր՝ Եվրոպական նախագահության ամենամյա հավաք, որը միտված է ծրագրերի և ծրագրային արշավների զարգացմանը։ Այն սովորաբար անցկացվում է խորը ձմռան վերջին։
Ասոցիացիան չունի ազգային մակարդակ, hամենայն դեպս տեսականորեն։ Այն չի ճանաչում ներկայիս ազգային սահմանները Եվրոպայում։ Գործնականում, այնուամենայնիվ, շատ անտենաներ սերտ կապի մեջ են իրեց երկրի կառավարության հետ և կառավարությունից ստանում են ֆինանսական ու քաղաքական աջակցություն իրենց նախաձեռնությունները իրականացնելու համար։
Անտենաները աջակցություն են ստանում ցանցային հանձնաժողովից (Network Commission), որը Ագորայի կողմից առաջադրված փորձառու անդամների խումբ է։ Խմբի նպատակն է նպաստել AEGEE ցանցի աճին ու զարգացմանը։ Նրանք աջակցում են խորհրդատվությամբ, վերապատրաստմամբ և գործնական օգնության ձեռք են մեկնում, հատկապես աջակցում են մարդկային ռեսուրսներով զբաղվող տեղական աշխատանքային խմբի գործունեությանը և միջոցառումների կազմակերպմանը։
Աշխատանքային հանձնաժողովներից յուրաքանչյուրը պատասխանատու է մի շարք տեղական անտենաների համար, որը կարող է Ագորայի ժամանակ փոփոխության ենթարկվել, ցանկացած ամրագրված ազգային կամ տեղային ստորաբաժանում կազմալուծել։
Յուրաքանչյուր քաղաքի անտենան առանձին իրավաբանական անձ է, որը ենթարկվում է ոչ թե Ղեկավար խորհուրդի ուղղակի ղեկավարությանը, այլ իր սեփական տեղական օրենքին։ Սակայն AEGEE ցանցի անդամ դառնալու համար ապագա անտենան պետք է համատեղի AEGEE-ի կանոնադրության գլխավոր սկզբունքները իրենց սեփական սկզբունքների հետ, իսկ այդ սկզբունքները պետք է հաստատվեն Գլխավոր Հանձնաժողովի և Դատական հանձնաժողովի կողմից։ Սա հնարավորություն է ստեղծում AEGEE-ի համար անտենաների անգործության կամ աշխատանքային պարտականությունները չկատարելու դեպքում դրանք հսկողության տակ պահել և համապատասխան քայլեր կիրառել։
Անտենային անդամագրվել կարող է տեղաբնակ ցանկացած մարդ մինչև 35 տարեկան՝ վճարելով անդամավճարը, որը սահմանվում է տեղական անտենայի կողմից։ Շատ անտենաներ իրենց գործունեությունը ծավալում են ուսանողների շրջանում, իրենց համալսարաններում և այդքան էլ տեսանելի չեն դրսի մարդկանց համար։
AEGEE-ի միջոցառումների մեծ մասին կարող են մասնակցել նաև ոչ անդամներր, թեև դրանց հիմնականում մասնակցում են տեղի ուսանողները։ Սովորաբար բոլոր մասնակիցները լինում են հյուրընկալող քաղաքից կամ AEGEE–ի այլ անտենաներից։ Որոշ միջոցառումներ, հիմնականում կանոնադրությամբ սահմանված Agora-ները և EBM–ները, ինչպես նաև Ամառային համալսարանի նախագիծը, հասանելի են միայն այն անդամներին, որոնք համաձայնություն են ստանում իրենց տեղական անտենայի կողմից։
Ղեկավար խորհուրդ
Ղեկավար խորհուրդը AEGEE-ն ղեկավարող գլխավոր մարմինն է։ Բացի նախագահից, գլխավոր քարտուղարից և գանձապահից, Ղեկավար խորհրդի կազմի մեջ մտնում են ևս 4 անդամներ, ովքեր պատասխանատու են
Ագորա
Ագորան իրենցի ներկայացնում է ամբողջ ասոցիացիայի գլխավոր ժողով։ Այն անցկացվում է տարին 2 անգամ՝ ապրիլին (“Գարնանային Ագորա”) և հոկտեմբերին (“Աշնանային Ագորա”) և մասնակցում է մինչև 1000 անդամ։ Ագորայի ժամանակ քննարկվում են ասոցիացիայի ընթացիկ գործերը, բյուջեն, ծրագրերը, Ղեկավար խորհրդի նոր անդամների և AEGEE-ի նախագահի ընտրությունը, ինչպես նաև նոր անտենաների բացումը։ Ժողովի մասնակիցները գալիս են տարբեր անտենաներից, բացի այդ, նրանք տարբերվում են իրենց կարգավիճակով՝ “պատվիրակներ”, “դիտորդներ”, “հյուրեր”: Միայն “պատվիրակները” ունենք ձայնի իրավունք։
Գործունեություն
AEGEE-ն Եվրոպական երիտասարդական ֆորումի լիարժեք անդամ է և համագործակցում այլ ՀԿ-ների հետ այնպիսի հարցերում, ինչպիսիք են վիզայի արգելքները և գործունեության համար ֆինանսավորումը։ Այն նաև անմիջական կապ ունի Եվրոպայի խորհրդի ու Եվրոպական միության հետ և սերտորեն աշխատում է այս երկու կառույցների հետ երիտասարդության համար կարևոր հարցերի շուրջ։
Գործունեության ոլորտներ
AEGEE-ն կազմակերպում է մի շարք ծրագրեր, որոնք հիմնականում կապված են գործունեության 4 հիմնական ոլորտներից մեկի հետ։ Դրանք են՝ ակտիվ քաղաքացիություն, բարձրագույն կրթություն, խաղաղություն և կայունություն, մշակութային փոխանակություն։
Բարձրագույն կրթություն
AEGEE-ն ներկայացնում է ուսանողներին, թե ով է հոգ տանում եվրոպական հարթությունում բարձրագույն կրթության մասին։ Ինչպես նաև խրախուսելով ուսանողների շարժունակությունը՝ AEGEE-ն աջակցում է լեզվի ուսուցմանը, խթանում է միջազգային համագործակցությունը գիտական աշխարհում և եվրոպական կրթական ծրագերի հետագա զարգացմանն ուղղված արշավները։
Խաղաղություն և կայունություն
Հակամարտող հասարակությունների երիտասարդների միջև ժողովրդական գաղափարներ, հանդուրժողականություն և փոխըմբռնում տարածելու միջոցով AEGEE-ն իր աջակցությունն է ունենում Բալկաններում, Կովկասում, Կիպրոսում, Հունաստանում և Թուրքիայում կոնֆլիկտների լուծմանը։ AEGEE-ն նաև կազմակերպում է կոնվերանսներ և սեմինարներ միջազգային քաղաքական հարցերի շուրջ։
Մշակութային փոխանակություն
Տարբեր մշակույթների ներկայացուցիչների միջև հարգանքի և արժևորման կառուցումը AEGEE-ի առանցքային աշխատանքներից է։ Այս բնագավառում գործելը AEGEE-ն համարում է եվրոպական ինտեգրման առանցքային հարցերից մեկը՝ հավատալով, որ ինտեգրումը ոչ միայն երբեք չի կարող լինել նվազող գործընթաց, այլ նաև պետք է հիմնված լինի եվրոպացիների ընկերության վրա։ AEGEE-ի խմբերը ամեն տարի կազմակերպում են մշակութային փոխանակության մի շարք կարևոր միջոցառումներ։
Հղումներ
Կատեգորիա:Միջազգային կազմակերպություններ Կատեգորիա:Ուսանողական կազմակերպություններ Կատեգորիա:Ուսումնական կազմակերպություններ
Մալեևո (գյուղ, Կրասնինսկի շրջան)
Մալեևո (Малеево), գյուղ Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կրասնինսկի շրջանի կազմում։
Այգեպան (նկար)
«Այգեպան» (Il Giardiniere), Ջուզենպե Արչիմբոլդոյի (Giuseppe Arcimboldo) նկարը այսպես կոչված շրջունների շարքից, որն ստեղծվել է 1587  և 1590 թվականների միջև։ Պահվում է Ալա Պոնցոնեի թանգարանում (Իտալիա)։ Նկարվել է յուղաներկով փայտի վրա։ Նկարի չափերը՝  36 × 24 սմ ։
Մալեևո (գյուղ, Կրասնինսկի շրջան)
Բնակչությունը 2007 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 186 մարդ։
Այգեպան (նկար)
Պատմություն և նկարագրություն
Ջուզեպպե Արչիմբոլդոն ծնվել է Միլանում՝ նկարիչ Բյաջո Արչիմբոլդոյի ընտանիքում։ Ջուզեպպեն երկար ժամանակ աշխատել է հոր հետ՝ զբաղվելով որմնանկարների և վիտրաժների ստեղծմամբ։ Նրա հոր ընկերն է եղել գեղանկարիչ Բեռնարդինո Լուինին, որը եղել է Լեոնարդո դա Վինչիի աշակերտը։ Մի օր Լուինիի որդին երիտասարդ Ջուզեպպեին ցույց է տվել Լեոնարդոյի նշումներով և ուրվանկարներով մի քանի տետրեր։ Այս էսքիզները, որոնցում առկա էին բնության դիտարկումների հիման վրա պատկերված ֆանտաստիկ դեմքեր և ֆիգուրներ, ուժեղ տպավորություն են թողել երիտասարդ նկարչի վրա։ Այդ ժամանակից ի վեր Արչիմբոլդոն սկսել է նկարել Լեոնարդոյի սկզբունքով՝ ուսումնասիրելով և վերլուծելով բնությունը ։
Մալեևո (գյուղ, Կրասնինսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Սմոլենսկի մարզի Կրասնինսկի շրջանի բնակավայրեր
Այգեպան (նկար)
Պատմություն և նկարագրություն
Արչիմբոլդոյի անունը կապված է փոխաբերական և ֆանտաստիկ նկարների հետ, որոնք ներառում են բնական այլաբանություններ, որոնք նման են դիմանկարների, եթե դրանք դիտում են որոշակի հեռավորությունից։ Սակայն, ավելի սերտ քննության ժամանակ, նրանք ներկայացնում են կենդանի արարածների, գույների կամ օբյեկտների արտակարգ բազմազանության տարօրինակ համադրություն։ Արչիմբոլդոն հորինել է նկարչության ավելի ու ավելի խորամանկ մեթոդներ։ «Այգեպան», «Գլուխ և մրգի զամբյուղ» և «Խոհարար», որոնց ընկալումը կախված է շրջադարձի անկյունից ։
Ռուբեն Հասան-Ջալալյան
Ռուբեն Հասան-Ջալալյան, հայ բանաստեղծ, հասարակական գործիչ։
Այգեպան (նկար)
Պատմություն և նկարագրություն
«Այգեպանը» փոքր չափի նկար է։ Նկարում պատկերված է մետաղե աման՝ լի բանջարեղենով, սնկով և կանաչով։ Սակայն եթե նկարը շրջվի 180 աստիճանով, ապա սովորական դասական նատյուրմորտը կվերածվի ժպտացող դեմքով բարեհեգոի այգեպանի դիմանկարի։ Մեծ սողը դառնում է այտ, սունկը՝ հաստ շուրթերի։ Քիթը պատրաստված է սպիտակ բողկից։ Արմատապտուղների փունջը պատկերում է մազերը և մորուքը։ Այգեպանի աչքերը կիսամաքրված ընկույզներ են։ Իսկ մետաղական ամանը դառնում է գլխարկ։ Հագուստի վրայի անանուխի թերթիկները ծառայում են որպես զարդարանք։ Դիմանկարում շատ պարզ կարդացվում է կերպարի արտաքինն ու բնավորությունը, ինչը նրան ճանաչելի է դարձնում ։
Ռուբեն Հասան-Ջալալյան
Ավարտել է Մոսկվայի Լազարյան ճեմարանը և Պետերբուրգի համալսարանի արևելագիտական ֆակուլտետը։ Բանաստեղծություններ է տպագրել «Հյուսիսափայլում» («Արաքս և Կուր գետերի գանգատը», 1861, «Կյանք», 1862, և այլն)։ 1880-ական թվականներին Երևանում կազմակերպել է «Հայասեր-ազգասեր» միությունը, որի հիմնական նպատակը արևմտահայության ազատագրումն էր։ 1884 թվականին ցարական կառավարությունը նրան աքսորել է։ Վերադառնալուց հետո Հասան-Ջալալյանը փաստաբան է աշխատել Վաղարշապատում։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ բանաստեղծներ Կատեգորիա:Հայ հասարակական գործիչներ Կատեգորիա:Հասան-Ջալալյաններ
Սկոտի շրջան (Արկանզաս)
Սկոտ (Scott County), ԱՄՆ Արկանզաս նահանգի շրջաններից մեկը։ Ընդհանուր տարածությունը 2.315 կմ² է, բնակչությունը՝ 11.233 մարդ (2007 թ. տվյալներով)։ Շրջկենտրոնն է Ուոլդրոն բնակավայրը։ Կազմավորվել է 1833 թ.։
Լյուբով
«Լյուբով» (Любовь - Սեր), «ԴԴՏ» ռոք խմբի 12-րդ ալբոմն է ։ Թողարկվել է 1996 թ.՝ Մասաչուսեթսում ։
1995 թ. ճակատագրի բերմամբ ես առաջին անգամ ընկա պատերազմ... Չեչնիա, հունվար, ռազմարշավի սկիզբ... Ես այնտեղ վերստին ծնվեցի... Մենք ոչինչ չարեցինք 95-ին, ուղղակի ինչ-որ երգեր էինք երգում։ 1996 թ.-ին մենք այդ երգերը լույս աշխարհ հանեցինք և ստացվեց "Սեր" ալբոմը»,- նշում է Յուրի Շևչուկը :
Ստեղծագործությունների ցանկ
Բառեր և երաժշտություն — Յ․ Շեվչուկ. 8 — ֆոլկ երաժշտություն
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:1996 ալբոմներ Կատեգորիա:Ռուսական ալբոմներ
Բաչևսկ
Բաչևսկ (Бачівськ), գյուղ Ուկրաինայի Սումիի մարզի Գլուխովի շրջանում։ Հիմնադրվել է 15-րդ դարում։
2001 թվականի տվյալներով Բաչևսկ գյուղում բնակվում էր 387 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Սումիի մարզի Գլուխովի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:15-րդ դարում հիմնադրված բնակավայրեր
Իշայա Բաքո
Կենսագրություն
Ծնվել է 1986 թվականի դեկտեմբերի 30-ին, նիգերիական Կադունա քաղաքում, որը լքել է երիտասարդ տարիքում՝ Լոնդոնի կինոդպրոցում սովորելու նպատակով։ Ներկայումս ապրում է Աբուջայում՝ Նիգերիայի դաշնային մայրաքաղաքային շրջանում ։
Գործունեություն
Դեռևս Լոնդոնի կինոդպրոցում սովորելու տարիներին Բաքոն ըստ իր իսկ գրած սցենարի նկարահանել է «Հյուսքեր՝ ճաղատ գլխին» («Braids on a Bald Head») վավերագրական կինոնկարը, որը աֆրիկյան կինոակադեմիայի 8-րդ մրցանակաբաշխությունում նվաճել է լավագույն կարճամետրաժ ֆիլմի համար սահմանված մրցանակը։ Այդ ժամանակից ի վեր նա համարվում է իր սերնդի նորահայտ, արտահայտիչ ձայնը, անդամագրվել է Համաշխարհային տնտեսական ֆորումի նախաձեռնությամբ մի խումբ ընտրյալ ձեռներեց երիտասարդներով կազմավորված  Global Shapers խմբակին ։
Բաքոյի Fuelling Poverty վավերագրական կինոնկարում տեքստը կարդում է գրականության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր աֆրիկացի նշանավոր գրող Վոլե Շոյինկան։ Նրա հեղինակած ֆիլմերից The Royal Hibiscus Hotel-ը ցուցադրվել է Տորոնտոյի 2017 թվականի միջազգային կինոփառատոնում ։
Իշայա Բաքոն «Առյուծասիրտը» (Lionheart (2018) գեղարվեստական կինոնկարի սցենարիստներից է ։
Կայազոր
Կայազոր, անցյալում՝ բերդի կամ քաղաքի պաշտպանության համար նրանում տեղակայված զորք, ներկայումս՝ զորամաս, ռազմա-ուսումնական հաստատություն կամ հիմնարկ, որը մշտապես կամ ժամանակավորապես գտնվում է որոշակի բնակավայրում կամ սահմանանշված շրջանում։
Դեռևս մ. թ. ա. 9-րդ դարի առաջին կեսին Ուրարտուի թագավոր Արամեն պետության սահմանապահ բերդերում ու քաղաքներում հաստատել էր կայազորներ, որոնք հսկում և պաշտպանում էին վտանգի ենթակա հենակետերը, մինչ հիմնական ուժերի կենտրոնացումը դիմակայում էր թշնամուն։ Կայազորի համանման դերն ու նշանակությունը պահպանվում էր միջնադարյան Հայաստանում և այլ երկրներում։
Գրականություն
Կատեգորիա:Ռազմագիտություն Կատեգորիա:Ռազմական կյանք
Էլիզաբեթ Մուրայ
Էլիզաբեթ Մուրայ, ամերիկացի հռետոր։ Նա կարողացել է ընդունվել Հարվարդի համալսարան, չնայած իր անտուն լինելուն։
Վաղ կյանք
Նա ծնվել է Բրոնքսում՝ Նյու Յորքում, 1980 թվականի սեպտեմբերի 23-ին, աղքատ և թմրամոլ ծնողներից, որոնցից երկուսն էլ հետագայում վարակվում են ՄԻԱՎ-ով։ 15 տարեկանում նա դառնում է անտուն այն բանից հետո, երբ 1996 թվականին նրա մայրը մահանում է ՁԻԱՀ-ից, և նրա հայրը տեղափոխվում է անօթևանների կացարան։ Չնայած իր վերջին ավագ դպրոցի մեկնարկին և կայուն տան բացակայությանը, Մուրեյը սկսում է հաճախել Մանհեթենի Չելսի քաղաքում գտնվող Հումանիտար նախապատրաստական ակադեմիա, որն ավարտում է երկու տարուց։ Նա ստացել է Նյու Յորք Թայմս կրթաթոշակ` կարիքավոր ուսանողների համար և ընդունվել Հարվարդի համալսարան`ավարտելով 2000 թվականի աշնանային կիսամյակը։ Նրա ավագ քույրը` Լիզան, ավարտել է Գնման քոլեջը Նյու Յորքի նահանգում, ինչպես նաև դպրոցի ուսուցչուհի էր՝ աուտիզմով երեխաների համար։ 2003 թվականին Հարվարդից հեռանալուց հետո` իր հորը խնամելու համար, Լիզ Մուրեյը վերադառնում է համալսարան 2006 թվականին և ավարտում է 2009 թվականի հունիսին։  2009 թվականի օգոստոսի դրությամբ նա սկսում է  ավարտական դասընթացներ անցնել Հարվարդի ամառային դպրոցում` պլանավորելով ստանալ կլինիկական հոգեբանության դոկտորանտուրա և դառնալ խորհրդական ։
Նա «Մանիֆեստ Լիվինգ»-ի հիմնադիր տնօրենն է և ոգեշնչողը։ Անտունը Հարվարդում`Լիզ Մուրեյի պատմությունը ֆիլմը լույս է տեսել 2003 թվականին։ Լիզ Մուրեյի «Նյու Յորք Թայմս» (ԱՄՆ), «Սանդեյ Թայմս» (Մեծ Բրիտանիա) և "Breaking Night" հուշատետրը լույս է տեսել 2010 թվականի սեպտեմբերին։
2013 թվականի Մայիսի 19ին, նա արժանանում է պետական ​​ծառայության պատվավոր դոկտորի կոչման և սկսում իր ելույթը Մասաչուսեթս նահանգի Հյուսիսային Անդովեր քաղաքի Մերիմաք քոլեջում։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1980 ծնունդներ Կատեգորիա:Ապրող անձինք Կատեգորիա:Հարվարդի համալսարանի շրջանավարտներ
Բոլշիե Կլյուչիշչի (գյուղ, Ուլյանովսկի շրջան)
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:1678 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Ուլյանովսկի մարզի Ուլյանովսկի շրջանի բնակավայրեր
(2993) Վենդի
(2993) Վենդի (Wendy), աստերոիդ աստերոիդների հիմնական գոտում։ Հայտնաբերվել է 1970 թվականի օգոստոսի 4-ին Պերիթ աստղադիտարանի կողմից Բիքլիյում ։
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,586286 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 2,0811 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 3,0915 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1519,19 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,236968 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 12,29° անկյուն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1970 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Պերիթ աստղադիտարանի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Հովհան Մամիկոնյան
Հովհան Մամիկոնյան (VII–VIII դարեր), միջնադարյան հայ պատմիչ, որի, ինչպես նաև Ս. Կարապետ վանքի վանահայր Զենոբ Գլակ Ասորու անունով մեզ է հասել «Տարոնի պատմություն» աշխատությունը։ Աշխատանքի առաջին մասում ներկայացված է IV դարում Մեծ Հայքի Տարոն գավառում քրիստոնեության տարածման հանգամանքները։ Երկրորդ մասը՝ քրիստոնեության տարածումից հետո օտար զավթիչների դեմ (Բյուզանդիա, Սասանյան Պարսկաստան) Տարոնի հայության դյուցազնական պայքարի էպիկական-գեղարվեստական պատկերումն է։ Հայագետների կողմից «Տարոնի Պատմությունը» համարվում է VII-IX դարերի սահմաններում գրված կամ հավաքված-խմբագրված ժողովածու։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայ պատմիչներ Կատեգորիա:Հայ մատենագիրներ Կատեգորիա:Մամիկոնյաններ Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ԵՊՀ ԻՄ հոդվածներ 2023 բարելավում
Լիման Պերվի (գյուղ, Դվուրեչենսկի շրջան)
Լիման Պերվի (Лиман Перший), գյուղ Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Դվուրեչենսկի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1922 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Լիման Պերվի գյուղում բնակվում էր 280 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 1012 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 276,68 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Խարկովի մարզի Դվուրեչենսկի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1922 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Մալեյ
Մալեյ (Малей), գյուղ Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Գրյազինսկի շրջանի կազմում։
Բնակչությունը 2009 թվականին գրանցված տվյալներով կազմում էր 111 մարդ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուսաստանի գյուղեր Կատեգորիա:Ռուսաստանի Լիպեցկի մարզի Գրյազինսկի շրջանի բնակավայրեր
Կրակը (նկար)
Կրակը (Il’Fuoco), իտալացի գեղանկարիչ Ջուզեպպե Արչիմբոլդոյի (Giuseppe Arcimboldo, 1527-1593 թվականներ) նկարը, որն ստեղծվել է 1566 թվականին։ Գտնվում է Վիեննայի Արվեստի պատմության թանգարանում ։ Նկարն արվել է փայտի վրա` յուղաներկով։ Չափսը` 66,5×51 սմ։
Նկարագրություն
«Կրակը»` «Չորս տարրերը» շարքի նկարներից մեկն է, որի մեջ մտնում են նաև «Ջուրը», «Երկիրը» ու «Օդը» կտավները։ Միջնադարում չորս տարրերը համարվում էին աշխարհաստեղծման հիմքերը։ Արչիմբոլդոյի մարդակերպ դիմանկարները կարծես բարդ գլուխկոտրուկներ լինեն՝ պատրաստված մրգերից, բանջարեղենից, ծաղիկներից և այլ առարկաներից։ Այդ կոմպոզիցիաներից մի քանիսը բնութագրվում են տեսողական խաբկանքով, ինչը նայողին ստիպում է աշխատանքն ընկալել տարբեր ձևերով՝ կախված այն հեռավորությունից, որից դիտվում է։ «Կրակը» հզոր անսպառ էներգիա է, որն ունակ է ստեղծելու ու ոչնչացնելու։ «Կրակը» առավել պատկերավոր կերպով ցույց է տալիս Մաքսիմիլիան Երկրորդի և Հաբսբուրգների տոհմի ռազմական հզորությունը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ջուզեպպե Արչիմբոլդոյի նկարներ Կատեգորիա:1566 նկարներ Կատեգորիա:Վիեննայի արվեստի պատմության թանգարանի նկարներ
Բարտոշևկա (գյուղ, Օրատովկայի շրջան)
Բարտոշևկա (Бартошівка), գյուղ Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Օրատովկայի շրջանում։ Հիմնադրվել է 1863 թվականին։
2001 թվականի տվյալներով Բարտոշևկա գյուղում բնակվում էր 88 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 0,615 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 143,09 մարդ/կմ²։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ուկրաինայի Վիննիցայի մարզի Օրատովկայի շրջանի բնակավայրեր Կատեգորիա:Ուկրաինայի գյուղեր Կատեգորիա:1863 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
Պյոտր Գինց
Պյոտր Գինց (Petr Ginz դեռահաս հրեա Չեխիայից, Վադեմ գրական ամսագրի գլխավոր խմբագիր։ 16 տարեկանում Գինցին ուղարկեցին Օսվենցիմ համակենտրոնացման ճամբար և սպանեցին գազային խցիկում.
Կենսագրություն
Պյոտր Գինցը ծնվել է 1928 թվականի փետրվարի 1-ին Չեխոսլովակիայի Պրահայում։ Նրա հայրը Օտտո Գինզն էր (1896-1975[3]), տեքստիլ ընկերության արտահանման մենեջեր, մայրը՝ Մարիա Գինզը, ով ծնվել էր Դոլանսկայում (1896—1975 ): Պյոտերի քույրը՝ Եվան, ծնվել է 1930 թվականին, ով հետագայում փոխել է անունը՝ դառնալով Չավա Պրեսբուրգեր։ Գինցի ծնողները ցանկանում էին սովորել էսպերանտո, և նա նույնպես տիրապետում էր այդ լեզվին վաղ մանկությունից ։ Գինցը սկսել է գրել վաղաժամ։ 14 տարեկանում նա գրել էր վեպի ժանրում հինգ ստեղծագործություն, որոնցից մինչ օրս պահպանվել է միայն Ժյուլ Վեռնի ոճով գրված Prehistoric Alien գիրքը։ Բնօրինակ ձեռագրերը նկարազարդվել են Գինցի սեփական գծագրերով։ Նրա քրոջ խոսքով՝ դեռահասը սկսել է օրագիր պահել տասներեք տարեկանից։
Գինցը, որպես հրեա, 14 տարեկանում բանտարկվել է Թերեզիենշտադտի համակենտրոնացման ճամբարում։ Այնտեղ նա փորձել է ուսումը շարունակել և այցել է ճամբարային գրադարան։ Նա դարձել է նաև Վադեմ պարբերականի գլխավոր խմբագիրը։ Վադեմը լույս է տեսնում 2 տարի ամեն ուրբաթ ։ 1944 թվականին Գինցին ուղարկեցին Օսվենցիմ համակենտրոնացման ճամբար և սպանեցին սեպտեմբերի 28-ին գազային խցիկում։ Տեղափոխելուց առաջ դեռահասը իր ձեռագրերի ու նկարների մեծ մասը տվել է քրոջը, ինչի շնորհիվ դրանք պահպանվել են։ 2007 թվականին Գինցի օրագիրը լույս է տեսել անգլերենով։ Լայնորեն հայտնի էր նաև Գինցի «Լուսնային լանդշաֆտ» նկարը, որը պատկերում էր Երկիր մոլորակի տեսքը Լուսնից։ 2003 թվականին նախատեսված էր «Կոլումբիա» մաքոքի թռիչքը իսրայելցի առաջին տիեզերագնաց Իլան Ռամոնի հետ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հոլոքոստի զոհեր Կատեգորիա:Հրեա գրողներ
Պրահայի դեֆենեստրացիաներ
Պրահայի դեֆենեստրացիաներ (Pražská defenestrace, Prager Fenstersturz, Defenestratio Pragensis), Բոհեմիայի պատմության երեք դեպք, երբ մարդկանց դեֆենեստրացիայի են ենթարկել (պատուհանից բռնի դուրս են նետել) ։ Թեև միջին ֆրանսերենում արդեն գոյություն ուներ դեֆենեսթրեյթ (defenestrate - «պատուհանից դուրս») բառը, ենթադրվում է, որ առաջին անգամ օգտագործվել է անգլերենում՝ նկատի ունենալով Պրահայում 1618 թվականին տեղի ունեցած իրադարձությունները, երբ դժգոհ բողոքականները դուրս են նետել թագավորական երկու կառավարիչներին և նրանց քարտուղարին Հրադչանիի ամրոցի պատուհանից և գրել ծավալուն ներողություն՝ բացատրելով իրենց արարքը ։ Միջնադարում և վաղ նոր դարաշրջանում դեֆենեստրացիան հազվադեպ չէր, արարքը պարունակում էր լինչի և բունտի տարրեր՝ միասին կատարված սպանության տեսքով։
Առաջին կառավարական դեֆենեստրացիան տեղի է ունեցել 1419 թվականին, երկրորդը՝ 1483 թվականին, իսկ երրորդը՝ 1618 թվականին, թեև «Պրահայի դեֆենեստրացիա» տերմինն ավելի հաճախ վերաբերում է երրորդին։ Հաճախ, սակայն, 1483 թվականի իրադարձությունը չի ճանաչվում որպես «նշանակալից դեֆենեստրացիա», ինչը հանգեցնում է որոշակի երկիմաստության, երբ 1618 թվականի իրադարձությունը կոչվում է «երկրորդ Պրահայի դեֆենեստրացիա»։ Առաջին և երրորդ դեֆենեստրացիաները նպաստել են կրոնական հակամարտություն առաջացնել Բոհեմիայի ներսում (Հուսյան պատերազմներ, 1-ին դեֆենեստրացիա) կամ դրանից դուրս (Երեսնամյա պատերազմ, 3-րդ դեֆենեստրացիա), մինչդեռ երկրորդը նպաստել է հաստատել կրոնական խաղաղություն երկրում 31 տարի շարունակ (Կուտնա Հորայի կրոնական խաղաղություն, 2-րդ դեֆենեստրացիա)։
Պրահայի 1419 թվականի դեֆենեստրացիա
Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի եկեղեցու հուսիտ քահանա Յան Ժելիվսկին իր միաբանությանն առաջնորդեց Պրահայի փողոցներով երթով դեպի Կառլի հրապարակ` Նոր քաղաքապետարան (Novoměstská radnice): Քաղաքային խորհրդի անդամները հրաժարվեցին նրանց փոխանցել իրենց մոտ գտնվող հուսիտ գերիներին։ Մինչ նրանք երթով կմոտենային, Ժելիվսկիի վրա քար նետեցին քաղաքապետարանից և իբր հարվածեցին նրան։ Սրանից զայրացած ամբոխը ներխուժեց քաղաքապետարան։ Դահլիճ մտնելուց հետո խումբը դեֆենեստրացիայի ենթարկեց դատավորին, բուրգոմիստերին և քաղաքային խորհրդի մի քանի անդամների, որոնք բոլորն էլ սպանվեցին անկումից ։
Բոհեմիայի թագավոր Վենցեսլավ IV-ը, լսելով այդ լուրը, ապշել է և կարճ ժամանակ անց մահացել՝ ենթադրաբար շոկի պատճառով ։
Երթը հետևանք էր Եկեղեցու կաթոլիկական ղեկավարության նկատմամբ աճող դժգոհության և գյուղացիների, եկեղեցու առաջնորդների և ազնվականության միջև անհավասարության։ Այս դժգոհությունը, որը զուգորդվում էր ազգայնականության աճող զգացմունքների հետ, մեծանում էր այնպիսի քարոզիչների ազդեցությամբ, ինչպիսին Յան Ժելիվսկին էր, որը գտնվում էր անգլիացի աստվածաբան Ջոն Ուիքլիֆի ազդեցության տակ. վերջինը կաթոլիկ եկեղեցու վիճակը համարում էր կոռումպացված։ Այս քարոզիչները հորդորեցին իրենց համայնքներին գործել, այդ թվում՝ զենք վերցնել` պայքարելու ենթադրյալ օրինազանցությունների դեմ։
Այսպիսով, Առաջին դեֆինիստրացիան խոսքի և գործողությունների միջև շրջադարձային կետն էր, որը տանում էր դեպի երկարատև հուսյան պատերազմներ։ Պատերազմները սկսվեցին կարճ ժամանակ անց և տևեցին մինչև 1436 թվականը ։
Պրահայի 1483 թվականի դեֆենեստրացիա
1483 թվականի սեպտեմբերի 24-ին Պրահայի բնակչության ապստամբության ժամանակ դեֆենեստրացիա տեղի ունեցավ։ Վլադիսլավ II-ն այդ ժամանակ Բոհեմիայի թագավորն էր, իսկ ավելի ուշ դարձավ Մորավիայի և Հունգարիայի թագավոր այն բանից հետո, երբ 1490 թվականին մահացավ Մաթիաս Կորվինուսը։ Հենց այդ ժամանակ էր, որ Երկու տեսակի հաղորդության կուսակցությունը, վախենալով նրանց ազդեցությունից, բռնի հեղաշրջում իրականացրեց Հին և Նոր քաղաքներում և Մալայա ստրանա Mała Strona քաղաքում. Հին քաղաքի քաղաքագլուխը և Նոր քաղաքի յոթ խորհրդականները դուրս նետվեցին համապատասխան քաղաքապետարաններից։
Պրահայում տեղի ունեցած հեղաշրջումը նպաստեց իշխող իշխանության սահմանափակմանը և կանխեց նախահուսյան պայմանների վերսկսումը։ 1483 թվականի հոկտեմբերի 6-ին Պրահայի երեք մունիցիպալիտետներ պայմանագիր ստորագրեցին միասնության և ընդհանուր գործողությունների մասին, որը բերեց Ուտրակիզմի (հաղորդություն հացով և գինով, ոչ թե միայն հացով, ինչպես կաթոլիկությունում էր) տիրապետությանը։ Այնուհետև զարգացումը հանգեցրեց կրոնական հաշտեցմանը և երկու եկեղեցիների` ուտրակիստ հուսիտների և հոմեական կաթոլիկների հավասարության հռչակմանը Կուտնա Հորայի Չեխական Սեյմում կրոնական հաշտության ժողովում 1485 թվականի մարտի 13-ից մինչև մարտի 20-ը ։
Պրահայի 1618 թվականի դեֆենեստրացիա
Այս դեֆենեստրացիան զգալի ազդեցություն է ունեցել Եվրոպայի պատմության վրա և հանգեցրեց Երեսնամյա պատերազմի։
Նախադրյալներ
1555 թվականին Աուգսբուրգի հաշտությունը կարգավորեց կրոնական վեճերը Սրբազան Հռոմեական կայսրությունում՝ ամրագրելով «կրոնափոխվիր կամ հեռացիր» (Cuius regio, eius religio) լատինական արտահայտության սկզբունքը, որը թույլ էր տալիս արքայազնին որոշել իր հպատակների կրոնը։ Բոհեմիայի թագավորությունը 1526 թվականից ի վեր կառավարում էին Հաբսբուրգների թագավորները, որոնք իրենց կաթոլիկ կրոնը չէին պարտադրում իրենց մեծամասամբ բողոքական հպատակներին։ 1609 թվականին Ռուդոլֆ II-ը՝ Սրբազան Հռոմեական կայսրը և Բոհեմիայի թագավորը (1576-1612), մեծացրեց բողոքականների իրավունքները։ Նա ավելի ու ավելի էր դիտվում որպես կառավարելու համար ոչ պիտանի, և Հաբսբուրգների դինաստիայի մյուս անդամները 1606 թվականին հայտարարեցին նրա կրտսեր եղբորը՝ Մաթիասին, որպես ընտանիքի գլուխ։ 1609 թվականին Բոհեմիայի վրա իր տիրապետությունն ամրապնդելու համար Ռուդոլֆը թողարկեց Վեհափառության հրովարտակ (Majestätsbrief), որը Բոհեմիայի հիմնականում բողոքական կալվածքներին իրավունք էր տալիս ազատորեն օգտագործել իրենց կրոնը, ըստ էության ստեղծելով բողոքական բոհեմական պետական եկեղեցի, որը վերահսկվում էր ազնվական դասի կողմից, «գերակշռում էին քաղաքները և գյուղական ազնվականությունը» ։ Ռուդոլֆի մահից հետո Մաթիասը ժառանգեց Բոհեմիայի գահը (1612-1619) և առաջարկեց ավելի շատ իրավական և կրոնական զիջումներ անել Բոհեմիային՝ հիմնականում հենվելով իր կանցլերի՝ Կարդինալ-եպիսկոպոս Մելքիոր Կլեսլի խորհուրդների վրա։
Հակամարտությունը խթանվեց երկու գործոնով. Մաթիասը, արդեն ծերացած և առանց երեխաների, իր զարմիկ Ֆերդինանդ Շտիրիացուն դարձրեց իր ժառանգը և նրան թագավոր ընտրեց 1617 թվականին։ Ֆերդինանդը կաթոլիկ հակառեֆորմացիայի կողմնակիցն էր և, ամենայն հավանականությամբ, լավ տրամադրված չէր բողոքականությանը կամ բոհեմական ազատություններին։ Բոհեմական բողոքականները դեմ էին թագավորական կառավարությանը, քանի որ նրանք մեկնաբանում էին Վեհափառության հրովարտակը, որպես թե այն տարածվում էր ոչ միայն ազնվականության կամ ինքնակառավարվող քաղաքների կողմից վերահսկվող հողերի վրա, այլև թագավորի սեփական հողերի վրա։ Եթե Մաթիասն ու Կլեսլը պատրաստ էին բավարարել այդ պահանջները, ապա Ֆերդինանդը` ոչ։ 1618 թվականին նա ստիպեց կայսրին հրամայել դադարեցնել որոշ բողոքական մատուռների շինարարությունը թագավորական հողում։ Երբ բոհեմական ազնվականները բողոքեցին այս կարգի դեմ, Ֆերդինանդը ցրեց նրանց ժողովը։
Դեֆենեստրացիա
1618 թվականի մայիսի 23-ին չորս կաթոլիկ լորդ ռեգենտներ՝ Մարտինիկայի կոմս Յարոսլավ Բորիտան, Չլումի կոմս Վիլեմ Սլավատան, Ադամ II ֆոն Շտերնբերգը (գերագույն բուրգրաֆ) և Մեթյու Լեոպոլդ Պոպել Լոբկովիցը (վեհապանծ կաթոլիկ վանահայրը) ժամանեցին Բոհեմիայի կանցլերի մոտ առավոտյան 8:30-ին: Նիստերի դահլիճը պատրաստելուց հետո երեք հիմնական բողոքական կալվածքների լուծարված ժողովի անդամները հավաքվեցին առավոտյան ժամը 9:00-ին կոմս Թուրնի գլխավորությամբ, որը Կայսրի կողմից զրկվել էր Կառլշտեյն ամրոցի կաստելլանի (բուրգրաֆ) իր պաշտոնից։ Բողոքական լորդերի օրակարգն էր պարզաբանել, թե արդյոք ներկա չորս ռեգենտները պատասխանատու էին կայսրին համոզելու համար, որպեսզի դադարեցնեն բողոքական եկեղեցիների շինարարությունը թագավորական հողերում։ Ըստ Մարտինիսի խոսքերի.
"Լորդ Պոլ Ռզիչանը բարձրաձայն կարդաց ... մի նամակ հետևյալ մոտավոր բովանդակությամբ. Նորին Կայսերական Մեծությունը մի սուր նամակ է ուղարկել լորդ ռեգենտներին, որը, մեր խնդրանքով, տրամադրվեց մեզ որպես պատճեն՝ բնօրինակը բարձրաձայն կարդալուց հետո, և որով Նորին Մեծությունը հայտարարեց, որ մեր բոլորի կյանքն ու պատիվն արդեն կորցրած ենք՝ դրանով իսկ մեծապես վախեցնելով բոլոր երեք բողոքական ազնվականներին։ Քանի որ նրանք նաև մտադիր էին շարունակել մեր դեմ մահապատիժը, մենք մեր միջև միաձայն համաձայնության եկանք, որ անկախ կյանքից և անդամներից, պատվից ու ունեցվածքից, մենք ամուր ենք կանգնելու՝ մեկը բոլորի համար, բոլորը մեկի։ .. ոչ էլ ստրկամիտ կլինենք, այլ հավատարմորեն կօգնենք և կպաշտպանենք միմյանց առավելագույնս՝ անկախ բոլոր դժվարություններից։ Քանի որ, այնուամենայնիվ, պարզ է, որ նման նամակը գրվել է մեր որոշ կրոնական թշնամիների խորհրդով, մենք ցանկանում ենք իմանալ, և սրանով խնդրում ենք, որ ներկա լորդ ռեգենտներն ասեն, թե արդյոք բոլորը կամ նրանցից ոմանք գիտեին նամակի մասին, խորհուրդ են տվել այն, կամ հավանություն են տվել դրան ։"
Մինչև ռեգենտները որևէ պատասխան կտային, նրանք խնդրեցին, որ բողոքականներն իրենց հնարավորություն տան խորհրդակցել իրենց վերադասի` Ադամ ֆոն Վալդշտեյնի հետ, որը ներկա չէր։ Եթե նրանց հնարավորություն տրվեր, ապա բողոքականները պետք է ստանային իրենց բողոքի պաշտոնական պատասխանը մինչև հաջորդ ուրբաթ (հանդիպումը Համբարձման տոնի նախօրեին էր, և նրանք բոլորը պետք է պահպանեին սուրբ օրվա խորհուրդը)։ Բողոքականներն, այնուամենայնիվ, անհապաղ պատասխան պահանջեցին։ Երկու ռեգենտներ՝ Ադամ II ֆոն Շտերնբերգը և Մեթյու Լեոպոլդ Պոպել Լոբկովիցը, բողոքական ազնվականների կողմից անմեղ ճանաչվեցին, որոնք համարվում էին չափազանց բարեպաշտ՝ կայսեր հրովարտակի հետ կապ ունենալու և պատասխանատվություն կրելու համար։ Նրանք հեռացվեցին սենյակից. մեկնելուց առաջ Ադամ II ֆոն Շտերնբերգը հասկացրեց, որ իրենք «ոչ մի բան չեն խորհուրդ տվել, որը հակասեր Վեհափառության հրովարտակին»։ Արդյունքում մնացին կոմս Վիլեմ Սլավատա Չլումը և կոմս Յարոսլավ Բորիտա Մարտինիցը (ով փոխարինել էր Թուրնին որպես կաստելլան), երկուսն էլ հայտնի կաթոլիկ կոշտ գծի կողմնակիցներ և Ֆիլիպ Ֆաբրիցիուսը՝ ռեգենտների քարտուղարը։ Նրանք, ի վերջո, ընդունեցին հրովարտակի պատասխանատվությունը և, ենթադրելով, որ իրենց միայն կձերբակալեն, համաձան էին բողոքականների ծրագրած ցանկացած պատժի հետ։
Կոմս ֆոն Թուրնը շրջվեց դեպի Մարտինիսը և Սլավատան և ասաց. «Դուք մեր և մեր կրոնի թշնամիներն եք, ցանկանում եք մեզ զրկել Վեհափառության հրովարտակից, սարսափելի պատուհասել եք ձեր բողոքական հպատակներին… և փորձել եք ստիպել նրանց ընդունեք ձեր կրոնը նրանց կամքին հակառակ կամ նրանց վտարել եք այդ պատճառով»։ Այնուհետև դիմելով բողոքականների ամբոխին նա շարունակեց. «Եթե մենք այս մարդկանց ողջ թողնենք, ապա մենք կկորցնենք Վեհափառության հրովարտակը և մեր կրոնը… որովհետև նրանցից կամ նրանց օգնությամբ արդարություն չի կարող լինել»։ Կարճ ժամանակ անց երկու ռեգենտներն ու նրանց քարտուղարը դեֆենեստրացվեցին, սակայն նրանք ողջ մնացին երրորդ հարկից` 70 ֆուտ (21 մետր) բարձրությունից ընկնելուց հետո ։
Կաթոլիկները պնդում էին, որ մարդկանց փրկել են հրեշտակները կամ Կույս Մարիամն է միջնորդել բռնել նրանց։ Ավելի ուշ բողոքական պամֆլետագիրները պնդում էին, որ նրանք ողջ են մնացել՝ ընկնելով թրիքի կույտի վրա, մի պատմություն, որն անհայտ է եղել ժամանակակիցներին և հավանաբար հորինվել է ի պատասխան աստվածային միջամտության պնդումների։
Ֆիլիպ Ֆաբրիցիուսը հետագայում ազնվացվեց կայսրի կողմից և շնորհվեց Բարոն ֆոն Հոհենֆոլ տիտղոսը (բառացի՝ «Հայֆոլի բարոն», թարգմանաբար Բարձր անկաման բարոն) ։
Հետևանքներ
Դեֆենեստրացիայից անմիջապես հետո բողոքական ազնվականները և կաթոլիկ հաբսբուրգները սկսեցին դաշնակիցներ հավաքել պատերազմի համար ։ 1619 թվականին Մաթիասի մահից հետո Ֆերդինանդ II-ը ընտրվեց Սուրբ Հռոմի կայսր։ Միևնույն ժամանակ, բոհեմական ազնվականները նրան գահընկեց արեցին որպես Բոհեմիայի թագավոր և նրան փոխարինեցին Պալատինի կուրֆյուրստ Ֆրեդերիկ V-ով` առաջատար կալվինական և բողոքական, Շոտլանդիայի, Անգլիայի և Իռլանդիայի թագավոր Ջեյմս VI-ի և I-ի փեսայով։
Քանի որ նրանք գահընկեց արեցին պատշաճ կերպով ընտրված թագավորին, բողոքականները չկարողացան հավաքել միջազգային աջակցություն, ինչն անհրաժեշտ էր պատերազմի համար ։ Պաշտպանությունից ընդամենը երկու տարի անց Ֆերդինանդը և կաթոլիկները վերականգնեցին իշխանությունը 1620 թվականի նոյեմբերի 8-ին Սպիտակ լեռան ճակատամարտում ։ Սա հայտնի դարձավ որպես Երեսնամյա պատերազմի առաջին ճակատամարտը ։
Ճակատամարտից հետո Պրահայում շաբաթներ շարունակ թալան ու կողոպուտ էր։ Մի քանի ամիս անց Հին քաղաքի հրապարակում խոշտանգումների ենթարկվեցին և մահապատժի ենթարկվեցին քսանյոթ ազնվականներ և քաղաքացիներ։ Նրանցից տասներկուսի գլուխները ցցվեցին երկաթե կեռիկների վրա և որպես նախազգուշացում կախեցին Կառլի կամրջի աշտարակից։ Սա նպաստեց այն դժգոհությանը, որը սկիզբ դրեց Երեսնամյա պատերազմին ։
Հետագա դեֆենեստրացիաներ
Պրահայի պատմության ընթացքում ավելի շատ դեֆենեստրացիայի իրադարձություններ են տեղի ունեցել, բայց դրանք սովորաբար չեն կոչվում Պրահայի դեֆենեստրացիա։
Երբեմն օգտագործվում է Պրահայի չորրորդ կամ երրորդ պաշտպանություն անվանումը, թեև այն չունի ստանդարտ նշանակություն։ Օրինակ, այն օգտագործվել է 1948 թվականի մարտի 10-ին Չեխոսլովակիայի արտաքին գործերի նախարարության շենքի լոգարանի պատուհանի տակ հայտնաբերված Յան Մասարիկի մահը նկարագրելու համար։ Պաշտոնական զեկույցում մահը նշված է որպես ինքնասպանություն ։ Այնուամենայնիվ, տարածված էր այն կարծիքը, որ նա սպանվել է կամ նորածին կոմունիստական կառավարության կողմից, որտեղ նա ծառայում էր որպես անկուսակցական արտգործնախարար, կամ խորհրդային գաղտնի ծառայությունների կողմից ։ 2004 թվականին Պրահայի ոստիկանության զեկույցը դատաբժշկական հետազոտություններից հետո եզրակացրեց, որ առնվազն մեկ այլ անձ մասնակցել է Մասարիկի մահվանը ։ Այս հաղորդումը կարծես թե հաստատվել է 2006 թվականին, երբ ռուս լրագրողն ասաց, որ իր մայրը ճանաչում է Մասարիկին պաշտպանած ռուս հետախույզին ։ Այնուամենայնիվ, 2019 թվականին բացված ավելի վաղ հետաքննությունը կրկին կասկածի տակ դրեց այդ բացահայտումները, նոր հետազոտություններով, որոնք պնդում էին, որ Մասարիկը ընկել է ոչ թե լոգարանի պատուհանից, այլ հարակից արտաքին շինությունից։ Այդ հետաքննությունը դադարեցվել է 2021 թվականին, երբ քննիչները վկայակոչեցին Մասարիկի մահվան դեպքերի վերաբերյալ վերջնական որոշումներ կայացնելու համար բավարար ապացույցների շարունակական բացակայությունը ։
Միքայել Ջաբար
Միքայել Ալեքսանդրի Ջաբար (Ջաբարյան),, հայ թատերական գործիչ, իրավաբան, խմբագիր։
Ստացել է իրավաբանական կրթություն։ Եղել է Թիֆլիսի քաղաքային դումայի անդամ, քարտուղար, «Տիֆլիսկի լիստոկ» թերթի խմբագիր, Հայոց դրամատիկական ընկերության վարչության նախագահ, դերասանական խմբի ռեժիսոր։ Նրա նախաձեռնությամբ 1908 թվականին Թիֆլիսում նշվել է արևելահայ թատրոնի 50-ամյակը։ Այդ առթիվ հրատարակել է «Հայոց դրամատիկական ընկերությունը Թիֆլիսում 1907-1908։ Տեղեկագիր» ժողովածուն։ Հոդվածներ է գրել Պետրոս Ադամյանի մասին։
Կատեգորիա:Հայ թատերական գործիչներ Կատեգորիա:Հայ իրավաբաններ Կատեգորիա:Հայ խմբագիրներ Կատեգորիա:Թիֆլիսի քաղաքային դումայի անդամներ Կատեգորիա:Թբիլիսի քաղաքում ծնվածներ Կատեգորիա:1876 ծնունդներ Կատեգորիա:Թբիլիսի քաղաքում մահացածներ Կատեգորիա:1917 մահեր Կատեգորիա:Հունիսի 9 մահեր
Դորոթեա Տանինգ
Դորոթեա Տանինգ (Dorothea Tanning; ), ամերիկացի նկարչուհի, սյուրռեալիզմի ներկայացուցիչ։
Ռուդոլֆ Չելլեն
Չելլենը իր հայացքները շարադրել է իր «Ներածություն Շվեդիայի աշխարհագրության մեջ» (1900) և «Պետությունը, որպես կյանքի ձև» (1916) աշխատությունների մեջ, որտեղ առաջին անգամ է հանդիպվում «աշխարհաքաղաքականություն» հասկացությունը։
Դորոթեա Տանինգ
Կենսագրություն
Դորոթեան ծնվել է Շվեդիայից Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ գաղթածների ընտանիքում։ 1930 թվականին լքել է ընտանիքն ու մեկնել Չիկագո՝ կերպարվեստ ուսանելու։ 1935 թվականին տեղափոխվել է Նյու Յորք, աշխատանքի անցել գովազդի բնագավառում։ 1936 թվականին, այցելելով սյուրռեալիստների ու դադաիստների ցուցահանդես, իր համար բացահայտել է արդի արվեստը։ 1942 թվականին ընդգրկվել է Նյու Յորքում Անդրե Բրետոնի շուրջը ձևավորված սյուրռեալիստների խմբակում։ 1943 թվականին մտերմացել է Մաքս Էռնսթի հետ, երեք տարի անց նրանք ամուսնացել են, բնակություն հաստատել Արիզոնա նահանգի Սեդոն քաղաքում, 1948 թվականին տեղափոխվել Ֆրանսիա, 1953 թվականին բնակություն հաստատել Փարիզում։ 1944 թվականին կազմակերպվել էր նկարչուհու առաջին անհատական ցուցահանդեսը։ 1955 թվականից ամուսիններով ապրել են Տուրենում իրենց գնած տանը, 1963 թվականին տեղափոխվել հարավ՝ Վար դեպարտամենտի Սեյան փոքրիկ քաղաքը։ 1976 թվականին Մաքս Էռնստը մահացել է, ամուսնու մահից երկու տարի անց Դորոթեան վերադարձել է Նյու Յորք, որտեղ ապրել է մինչև իր մահը։ Նկարչուհին մի քանի տասնամյակ շարունակ ստեղծագործել է, արարել նոր գործերի մի ամբողջ հավաքածու, որը ներկայացվել է 1999 թվականին Բոստոնի համալսարանի պատկերասրահում կազմակերպված ցուցահանդեսում։ Տանինգն աշխատել է նաև որպես թատրոնի նկարիչ, զգեստներ ու դեկորացիաներ ստեղծել Նյու Յորքի, Լոնդոնի, Փարիզի թատրոնների մի շարք ներկայացումների համար։
Կին արվեստագետի ստեղծագործություններից տեղ են գտել նշանավոր այնպիսի թանգարաններում ու պատկերասրահներում, ինչպես՝ լոնդոնյան Թեյթը, Պոմպիդու կենտրոնը Փարիզում, Նյու Յորքի Արդի արվեստի թանգարանը և այլն։
Ռուդոլֆ Չելլեն
Չելլենի կարծիքով, գոյություն ունի երեք գործոն, որոնք ազդում են պետության վրա՝ աշխարհաքաղաքականության տեսանկյունից. ընդարձակում, տարածքային միասնականություն, ազատ տեղաշարժվելու իրավունք։ Չելլենի բազմաթիվ մտքեր ընդօրինակեց գեներալ Կառլ Հաուսհոֆերը։ Որոշ հասկացություններ հանդիպվել են Ադոլֆ Հիտլերի «Իմ պայքարը» գրքում։
Դորոթեա Տանինգ
Կենսագրություն
2000 թվականին Ֆիլադելֆիայի գեղարվեստի թանգարանը կազմակերպել է նկարչուհու ստեղծագործությունների հետահայաց ցուցադրությունը, որը նվիրված էր նրա ծննդյան 90-ամյակին։