cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Համատիրություն
Ռուսաստանի օրենսդրությունը
Այնուհետև այս հասկացության վերաբերյալ մեկ այլ սահմանում հայտնվեց 1993 թվականի դեկտեմբերի 23-ի թիվ 2275-ի «Համատիրության մասին ժամանակավոր կարգի հաստատման մասին» ՌԴ նախագահի հրամանագրում. «Համատիրություն է հանդիսանում բնակարանային ոլորտում անշարժ գույքի միասնական համալիրում սեփականատերերի միավորումը (այսուհետ՝ տնատերեր), որի շրջանակներում նրանցից յուրաքանչյուրին մասնավոր, պետական կամ համայնքային իրավունքի, սեփականության այլ ձևի հիմամբ բնակելի շենքերում պատկանում են բնակելի (բնակարաններ, սենյակներ) և/կամ ոչ բնակելի տարածքներ, ներառյալ՝  կցակառույցները, ինչպես նաև այլ անշարժ գույք, որն անմիջականորեն կապված է բնակելի տան հետ, հանդիսանում է տնատերերի համատեղ սեփականություն և հետևում է բնակելի և /կամ ոչ բնակելի տարածքի նկատմամբ տանտիրոջ իրավունքի ճակատագրին»։ Եվ այստեղ այս տերմինով սահմանվում է անշարժ գույքի իրավունքի սուբյեկտը` շենքի համասեփականատերերի ընկերությունը։
1996 թվականի մարտի 29-ի թիվ 431-ի «Բնակարան» պետական նպատակային ծրագրի իրականացման նոր փուլի մասին» ՌԴ նախագահի հրամանում համատիրության մասին խոսվում է արդեն ոչ թե որպես օրենքի սուբյեկտի, այլ որպես օբյեկտի`բազմաբնակարան տուն կամ տների խումբ։
Համատիրության ժամանակակից սահմանումը ներմուծվել է 1996 թվականի հունիսի 15-ի թիվ 72-ՖԶ Դաշնային օրենքով։ Այն նշանակում էր բազմաբնակարան բնակելի շենքի կամ մի քանի մեկ ընտանիքով տների հողատարածքի, տարածքների (ներառյալ`բնակելի, ոչ բնակելի և ընդհանուր օգտագործման տարածքներ), անջատող կառուցվածքների և ճարտարագիտական հաղորդակցությունների ամբողջություն։ 2005թ. մարտի 1-ից՝ նոր Բնակարանային օրենսգրքի ուժի մեջ մտնելուց հետո համատիրություն հասկացությունն անհետացել է ռուսաստանյան օրենսդրությունից (տես՝ 29 դեկտեմբերի 2004 թվականի թիվ 188-ՖԶ Դաշնային օրենք)։ Այժմ համատիրությանն ամենամոտ համանման է հանդիսանում բազմաբնակարան շենքը, ընդ որում՝ նախատեսված է բազմաբնակարան շենքի (ներառյալ՝ նրա տակի հողամասը) կառավարման մի քանի ձև։ Դրանցից համատիրություն հասկացությանն ամենից մոտ է Շենքի սեփականատերերի ընկերությունը։
Տան կառավարում
Կառավարման ձևը պետք է ընտրվի բազմաբնակարան շենքի բնակարանների սեփականատերերի ընդհանուր ժողովում։ Համաձայն ՌԴ Բնակարանային օրենսգրքի՝ բազմաբնակարան շենքի բնակարանների սեփականատերերը պետք է մինչև 1-ը հունվարի 2007թ. ընտրեին իրենց շենքերի կառավարման ձևը։ 2009թ. վերջում Ռուսաստանի դաշնային հակամենաշնորհային ծառայության Մոսկվայի տարածքային վարչության ղեկավար Ոլադիմիր Եֆիմովը հաղորդեց բազմաբնակարան շենքերի կառավարման համար կառավարիչ կազմակերպությունների ընտրությունների 95 տոկոսի կեղծման մասին. բոլոր սեփականատերերի փոխարեն պայմանագիրն ստորագրվել է մեկ կամ երկու բնակիչների հետ ։
Հյուսիսային Ամերիկա
ԱՄՆ-ում և Կանադաում մեծ քաղաքներում հողատարածքների սակավության և բնակչությանը բնակարաններով ապահովելու հիմնախդրի լուծման համար կառուցվում են բազմահարկ համատիրություններ։ Համատիրության մեկ այլ տեսակ կառուցվում է երկրի հարավային բուժավայրերում (Մեքսիկական ծոց, Ֆլորիդա) և օվկիանոսի ափի երկարությամբ (Նյու-Յորք, Կալիֆորնիա)։ Բնակարանները համատիրություններում գնում են մասնավոր անձիք իրենց կարիերայի կեսերին կամ վերջին մոտ՝  որպես կուտակված մասնավոր կապիտալի ներդրման մեթոդ (համեմատեք փողերի ներդրման նմանատեսակ մեթոդ Մոսկվայում և ՌԴ և ԱՊՀ այլ երկրների խոշոր քաղաքներում)։ Ընդ որում՝ սեփականատերը սովորաբար գալիս է իր բնակարան  տարվա ընթացքում 1-2 շաբաթով՝ ծովում արձակուրդ անցկացնելու համար, իսկ մնացյալ ժամանակը  բնակարանը վարձով է տրվում զբոսաշրջիկներին / ուսանողներին և այլն։ Թոշակի անցնելուց հետո սեփականատերերը սովորաբար ինքներն են տեղափոխվում համատիրություն, քանի որ այն պակաս ծախսեր է պահանջում, քան սեփական տունը։ 2018 թվականին Մայամիում կհայտնվի աշխարհի առաջին համատիրությունն ավտոմեքենաների համար՝ «Auto House»-ը։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Անշարժ գույք Կատեգորիա:Հողային իրավունք
Ալբունյոլ
Ալբունյոլ (Albuñol), քաղաք և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Գրանադա նահանգի, ինչպես նաև Անդալուսիա ինքնավար մարզի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Տրոպիկալ շրջանում։ Տարածքը՝ 63 կմ²։ Բնակչությունը՝ 6704 մարդ (2010 թվականի տվյալներով ) ։ Պրովինցիայի ադմինիստրացիայից ունի 113 կմ հեռավորություն։
Ժողովրդագրություն
Կատեգորիա:Գրանադա պրովինցիայի մունիցիպալիտետներ
Մոնմարո
Համայնքի INSEE կոդ՝ 03186։
Բնակչություն
Համայնքի բնակչությունը 2007 թվականին կազմում էր 1574 մարդ։
Պատմություն
Առաջին անգամ քաղաքը հիշատակվել է XII դարում՝ Mons Smaragdi անունով։ Մինչև XIV դարը անունը փոխվել է՝ Mons Mmeraldi, իսկ արդեն հետագայում՝ Mons Meraudi: Ֆրանսիական մեծ հեղափոխությունից հետո քաղաքը դարձավ վարչական կենտրոն, որի կազմի մեջ մտան 8 կանտոններ։ Շնորհիվ բարենպաստ աշխարհագրական դիրքի, Մոնմարոն հայտնի է իր շուկաներով և տոնավաճառներով։ Մինչև 1972 թվականը տնտեսության գլխավոր ճյուղը գարեջրագործությունն էր ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի համայնքներ
Մաֆիա: Խաղ ապրելու համար
Մաֆիա։ Խաղ ապրելու համար (Мафия: Игра на выживание), ռեժիսոր Սարիկ Անդրեասյանի և սցենարի հեղինակԱնդրեյ Գվարիլովի ռուսական ֆանտաստիկ ֆիլմ։ Պրեմիերան տեղի է ունեցել Ռուսաստանում 2016 թվականի հունվարի 1 - ին։
Սյուժե
Դեպքերը տեղի են ունենում 2072 թվականին Մոսկվայում։ «Մաֆիա» խաղը համաշխարհային ֆենոմեն է, ներկայիս ամենահանրաճանարչ հեռուստատեսային շոուն է։ Ամեն տարի տասնմեկ անվախ կամավորներ՝ հասարակության բոլոր շերտերից, հավաքվում են միասին, որպեսզի պարզեն, թե ով է անմեղ խաղաղ բնակիչ, իսկ ով անխիխճ Մաֆիա։ Խաղ, որը որոշում է ում ապրել, իսկ ում՝ մահանալ։
Խաղում կա ծրագրավորող սարք, որում մասնակիցները մահանում են իրենց վախերից։ Խաղի մասնակիցներն են՝ Լուկա Սերգեևիչը (միլիոնատեր), Իլյան (քաղցկեղով հիվանդ), Կրիվոյը (բանտարկյալ), Իվանը (բանտարկյալ, անարդար դատապարտված), Վլադիմիրը (զինվորական սպա), Կատյան (մանկատան աղջիկ), Լարիսան (հարբեցող), Կիրիլը (հուսահատ վիճող), Կոնստանտինը («վաճառող», Մաֆիա խաղի աշխատող), Մարիան (նախկին բալետի պարուհի), Պյոտրը (Մարիի երկրպագու)։ Բանտարկյալները հաղթելու դեպքում ստանում են ազատություն, իսկ մնացածը 1 միլիարդ ռուբլի (բաժանվում է բոլոր հաղթողների մեջ)։
Ռուդիմենտար օրգաններ
Ռուդիմենտար օրգաններ, (ռուդիմենտներ լատիներեն rudimentum —սաղմ, նախահիմք), մնացուկային օրգաններ, օրգանիզմի պատմական զարգացման ընթացքում հիմնական հատկությունները կորցրած օրգաններ։ Ռուդիմենտար оրգանները սկզբնավորվում են սաղմնային զարգացման ժամանակ, բայց լրիվ չեն զարգանում։ Ռուդիմենտար օրգանները պահպանվում են անհատի ամբողջ կյանքի ընթացքում, ի տարբերություն ժամանակավոր (պրովիզոր) օրգանների, որոնք հատուկ են միայն սաղմերին։ Ռուդիմենտար օրգանների տվյալ օրգանիզմների նախնիների մոտ զարգացած են եղել և կատարել ֆունկցիաներ, որոնք էվոլյուցիայի ընթացքում թուլացել կամ կորցրել են իրենց կենսական նշանակությունը։ Կենդանիների ռուդիմենտար օրգաններն են՝ թռչունների փոքր ոլոքը, որոշ քարանձավաբնակ և փորող կենդանիների աչքերը (մանրախլուրդ, խլուրդ), կետանմանների մազածածկի և կոնքոսկրի մնացորդները։ Մարդու ռուդիմենտար օրգաններն են պոչուկային ողերը, իրանի մազածածկը, ականջի մկանները, կույր աղիքի որդանման ելունը և այլն։ Որոշ դեպքերում ռուդիմենտար օրգանները զարգանում են ամբողջությամբ, օրինակ կետանմանների լողակների ետին զույգը, հայտնի են դեպքեր, երբ մարդը ծնվում է ամբողջ մարմինը և դեմքը մազերով ծածկված։ Ռուդիմենտար օրգանիզմներն հաստատում են օրգանական աշխարհի պատմական զարգացումը և մարդու կենդանական ծագման ապացույցներից մեկն են։
Մաֆիա: Խաղ ապրելու համար
Սյուժե
Սկզբում համակարգիչը բաժանում է դերերը այնպես, որ միայն խաղացողը գիտի, թե ինքը ով է։ Խաղացողները բաժանվում են 9 խաղաղ բնակչի և 2 մաֆիայի։ Խաղացողները ներկայանում են և սկսվում է խաղը։ Մարիան, Կրիվոն, Պյոտրը, Վլադիմիրը, Լարիսան, Կանդտանտինը և Իվանը մահանում են իրենց վախերից։ Հերթական քվեարկության ժամանակ 4 մասնակիցները չեն կարողանում համաձայնության գալ և համակարգիչը ավտոմատ կերպով ընտրում է Կատյային։ Բայց Կիրիլը, ով նրա հետ մեկ օր առաջ էր ծանոթացել պոկվում է իր բազկաթոռից, թռչում Կատյայի բազկաթոռի մեջ և նրա հետ մտնում ծրագրավորող սարք…
Ռուդիմենտար օրգաններ
Կատեգորիա:Ռուդիմենտար օրգաններ Կատեգորիա:Էվոլյուցիոն կենսաբանություն Կատեգորիա:Անատոմիա
Մաֆիա: Խաղ ապրելու համար
Սյուժե
Ըստ խաղի կանոնների, եթե ողջ է մնում մեկ խաղաղ բնակիչ և մեկ մաֆիա, ապա հաղթում է մաֆիան։ Խաղաղ բնակիչ Լուկան և մաֆիայի խաղացող Իլյան ողջ վերադառնում են տուն։ Իսկ Կիրիլը նորից գրանցվում է խաղին, որպեսզի հաղթի մաֆիային։
Քննադատություն և գնահատական
Ֆիլմը բացասաբար է ընդունվել մամուլի կողմից ։ Բոլոր հրատարակչությունների մեջ միայն Film.ru կայքը դրական կարծիք արտահայտեց գրելով․ «Շնորհիվ իր վառ գաղափարի, որակյալ տեսողական մարմնավորման և դինամիկայի, ֆիլմը արժանի է հանդիսատեսի ուշադրությանը» ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:2016 ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական ֆանտաստիկ ֆիլմեր Կատեգորիա:Ֆիլմ-հակաուտոպիա Կատեգորիա:Համակարգչային անիմացիոն ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսերեն ֆիլմեր Կատեգորիա:IMAX ֆիլմեր Կատեգորիա:Ռուսական ֆիլմեր Կատեգորիա:2010-ականների գիտաֆանտաստիկ էքշն ֆիլմեր
Ռիզոկարպասո
Ռիզոկարպասո (Ριζοκάρπασο, Dipkarpaz), քաղաք Կիպրոս կղզու հյուսիս-արևելքում՝ Կիպրոսի Հանրապետության Ֆամագուստայի շրջանում։
1974 թվականին Թուրքիայի կողմից Հյուսիսային Կիպրոսի ռազմակալումից հետո գյուղը դե ֆակտո մտնում է անկախ Հյուսիսային Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետության մեջ։
Ըստ 2011 թվականի մարդահամարի տվյալների քաղաքի բնակչությունը կազմում է 2,349 մարդ, հիմնականում՝ թուրքեր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կիպրոսի գյուղեր
Ալբոնդոն
Ալբոնդոն (Albondón), քաղաք և մունիցիպալիտետ Իսպանիայում, մտնում է Գրանադա նահանգի, ինչպես նաև Անդալուսիա ինքնավար մարզի մեջ։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Կոստա Տրոպիկալ շրջանում։ Տարածքը՝ 35 կմ²։ Բնակչությունը՝ 883 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի ադմինիստրացիայից ունի 110 կմ հեռավորություն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Գրանադա պրովինցիայի մունիցիպալիտետներ
Ռաֆայել Լեմկին
Ռաֆայել Լեմկին (Rafał Lemkin, Raphael Lemkin), հունիսի 24, 1900 Բեզվոդնիում, Լեհաստան (ներկայումս Վոլկովսկի մերձակայքում, Բելառուս — օգոստոսի 28, 1959, Նյու Յորք), հրեական ծագում ունեցող լեհ իրավագետ։ Էական ներդրում է ունեցել Ցեղասպանության հանցագործությունը կանխելու և դրա համար պատժի մասին կոնվենցիայի ընդունման գործում, ներկայացրել է կոնվենցիայի համաձայնագրի նախնական բանաձևը։
Կենսագրություն
Ռաֆաել Լեմկինը ծնվել է 1900 թվականի հունիսի 24-ին։ 14 տարեկան հասակում Լեմկինը տիրապետում էր 14 լեզուների, ներառյալ ֆրանսերենի, իսպաներենի, եբրայերենի, իդիշ և ռուսերենի։ Բիալիստոկում պրոֆտեխուսումնարանն ավարտելուց հետո նա սկսում է ուսումնասիրել լեզվաբանություն Լվովի Ջոն Կազիմիրի համալսարանում։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո Լեմկինը շարունակում է ապրել ԱՄՆ-ում։ Սկսած 1948 թվականից նա Յելի համալսարանում դասախոսում է քրեական իրավունք։ Լեմկինը նաև շարունակում է իր պայքարը միջազգային իրավունքով ցեղապանության սահմանման և արգելման համար, ինչի համար նա պայքարում էր սկսած 1933 թվականի Մադրիդի կոնֆերանսից։ Նա նմանատիպ պատիժ է առաջարկում մարդկության դեմ իրագործված հանցագործություների համար նաև 1945 թվականի Փարիզի Խաղաղության կոնֆերանսում, սակայն նրա առաջարկությունը մերժվում է ։
Գործունեություն
Լեմկինը հետաքրքրվում էր այն հանցագործության բովանդակությամբ, որը հետագայում ներառվում է ցեղասպանության գաղափարի մեջ՝ սկսելով հետաքրքրվել թուրքերի կողմից հարյուր հազարավոր հայերի անպատիժ կոտորածներով։ Թուրք պաշտոնյան, ով պաշտոնապես հրամայել էր կոտորածները, չէր դատվել, ի տարբերություն երիտասարդի, ով, ինչպես ենթադրվում է, սպանել էր նրան։ Լեմկինը տեղափոխվում է Գերմանիա` Հայդելբերգի համալսարան` փիլիսոփայություն ուսումնասիրելու և վերադառնում է Լվով՝ իրավունք ուսանելու համար՝ ավարտելուց հետո դառնալով Վարշավայի դատախազ։
Ցեղասպանություն եզրը
Լեմկինը ցեղասպանություն եզրը հղացել է Լվովի համալսարանում ուսանելու տարիներին, նա բնորոշել է ցեղասպանությունը իր “Axis Rule in Occupied Europe” գործում։ Ըստ այդ ցեղասպանությունը ներառում էր այն, ինչը կարելի է համարել որպես ոչ միայն ֆիզիկական, այլ նաև հատկապես հոգեբանական ազդեցություններ։
Լեմկինը ներկայացնում է ցեղասպանության կոնվենցիայի համաձայնագրի նախնական բանաձևը մի շարք պետություների՝ ցանկանալով համոզել նրանց աջակցելու այն։ ԱՄՆ-ի աջակցությամբ բանաձևը դրվում է Գլխավոր ասամբլեայի քննարկմանը։ 1951 թվականին Լեմկինը միայն մասնակիորեն է հասնում իր նպատակին, երբ ցեղասպանություն հանցագործության կանխման և պատժման կոնվենցիան ուժի մեջ է մտնում այն բանից հետո, երբ 20 երկիր վավերացնում է այն։ Համաձայնագիրը ներառում է ցեղասպանության ֆիզիկական կողմը միայն, որը կոնֆենցիան բնորոշում է որպես՝ գործողություններ ոչնչացնելու նպատակով, լիովին կամ մասամբ, ազգային, էթնիկ, ռասայական կամ կրոնական խումբը։ Ըստ Լեմկինի ցեղասպանություն եզրը ներառում է ոչ միայն ֆիզիկական, այլ հատկապես ցեղասպանության հոգեբանական ազդեցություններ ։
Իֆ ամրոց
Իֆ ամրոց (Château d'If), պաշտպանական կառույց Միջերկրական ծովում՝ Ֆրիուլի կղզեխմբի մոտ՝ Մարսելից 4կմ հեռու։
Ռաֆայել Լեմկին
Ցեղասպանություն եզրը
Թեև թյուր կարծիք կա, թե Լեմկինը ցեղասպանություն եզրը մտածել է հոլոքոստը բնութագրելու համար, բայց նրա նպատակն էր բնութագրել հնագույն ռազմական մարտավարությունը, որը վերակենդանացրել էին նացիստները ։ 1944 թվականին, երբ Ռաֆայել Լեմկինն ստեղծեց «ցեղասպանություն» եզրը, նա հիմք ընդունեց 1915 թվականի հայերի ոչնչացումը, որպես հիմնարար օրինակ ։
Իֆ ամրոց
Պատմություն
Սկզբում կառույցը նախատեսված է եղել Մարսելը ծովային գրոհներից պաշտպանելու համար։ Շինարարությունն ընթացել է 1524-1531 թվականներին թագավոր Ֆրանցիսկ I-ինի հրամանով։
Ռաֆայել Լեմկին
Ցեղասպանություն եզրը
Լեմկինը մահացել է Նյու Յորքում 1959 թվականին 59 տարեկան հասակում։ Ճակատագրի հեգնանքով նրա թաղմանը, ով իր կյանքը նվիրել էր ցեղասպանության միլիոնավոր զոհերի հիշատակին, ներկա էին ընդամենը յոթ հոգի։
Իֆ ամրոց
Պատմություն
16-րդ դարի վերջերից ամրոցը օգտագործվել է խիստ վտանգավոր հանցագործներին մեկուսացնելու և պահելու համար։ Հենց այդ ժամանակից էլ ամրոցը ստացել է «Իֆ» անունը։ Ամրոցի զնդաններում պահվել են հուգենոտներ, քաղաքական բանտարկյալներ, Փարիզի կոմունայի առաջնորդներ, ինչպես նաև անձինք, ովքեր վտանգ են ներկայացրել Ֆրանսիայի համար։
Ռաֆայել Լեմկին
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Լեհ իրավագետներ Կատեգորիա:Հայդելբերգի համալսարանի շրջանավարտներ
Իֆ ամրոց
Պատմություն
1830-ական թվականներին Իֆ ամրոցը պաշտոնապես դադարում է բանտ լինելուց, սակայն 1871 թվականին այստեղ բանտարկվել են Փարիզի կոմունայի առաջնորդները, իսկ նրանց ղեկավար Գասթոն Կրեմյեն գնդակահարվել է Իֆ կղզում։
Գրական փառք
1844-1845 թվականներին ֆրանսիացի նշանավոր գրող Ալեքսանդր Դյուման գրում է «Կոմս Մոնտե-Քրիստո» վեպը, որտեղ նկարագրվում էին գլխավոր հերոսի՝ Էդմոն Դանտեսի բազմամյա տանջանքները Իֆ ամրոցում։ Վեպը մեծ հռչակ ձեռք բերեց ֆրանսիական և համաշխարհային գրականության մեջ։ Այդ պատճառով էլ սկսած 1890 թվականից՝ Իֆ ամրոցի բացումից, ամրոցը զբոսաշրջիկների պակաս չի ունեցել։ Ամրոցում ներկայացվում են վեպի ստեղծագործական պատմությանը կապված ցուցադրություն, նրա բազմաթիվ էկրանավորումները, «Մոնտե-Քրիստո» անունով ձեռնարկություններ ու ապրանքներ։
Ամրոցի առաջին հարկում զբոսաշրջիկների համար բացվել է Էդմոն Դանտեսի խուցը, որի բանտարկյալը Դյումայի մտահղացմամբ Էդմոն Դանտեսն է եղել։ Բանտախուցը թունելով միացված է պատուհաններ չունեցող կիսանկուղային սենյակին, որը, վեպի բովանդակության համաձայն, աբբա Ֆարիայի խուցն է։ Խցում տեղադրված է հեռուստաէկրան, որով ցուցադրվում են տարբեր ֆիլմերից հատվածներ՝ Դանտեսի և Ֆարիայի հանդիպումը պատկերող տեսարաններով։
Ամրոցի երկրորդ հարկում ներկայացված է բանտախուց, որում պահվել է խորհրդավոր բանտարկյալ «Երկաթե դիմակը»։
Այսօր Իֆ ամրոցը Մարսելի այցեքարտերից է. քաղաքի շատ հյուրեր ձգտում են այցելել կղզի։ Ամրոցում կազմակերպվում են շրջագայություններ տարբեր բանտախցերով, վաճառվում են հուշանվերներ, իսկ բաց հրապարակում գործում է սրճարան՝ Մարսելի տեսարանով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիայի ամրոցներ Կատեգորիա:Ֆրանսիայի տեսարժան վայրեր Կատեգորիա:Ֆրանսիայի կղզիներ
Starship
Starship, նոր սերնդի տիեզերանավ, որը մշակվել է ամերիկյան SpaceX մասնավոր ընկերության կողմից ։ Աստղանավը նախատեսված է ավելի քան 100 տոննա օգտակար բեռ ցածր ուղեծիր դուրս բերելու համար։
Ըստ SpaceX-ի գործադիր տնօրեն և գլխավոր ինժեներ Իլոն Մասկի` ապագայում Starship-ը կփոխարինի Falcon 9-ին և Falcon Heavy-ին, բեռնատար և ղեկավարվող Dragon V2-ին ։
SpaceX ընկերության նպատակն է Starship-ը 2022 թվականին ուղեբեռով ուղարկել դեպի Մարս, որին կհաջորդի 2024 թվականի թռիչքը ։
2020 թվականի ապրիլի 30-ին ՆԱՍԱ-ն «Արտեմիդա» ծրագրի շրջանակներում երեք ձեռնակատերերից մեկը SpaceX-ին է ընտրել՝ 2024 թվականին մարդկանց Լուսին իջեցնելու համակարգի նախագծման և ստեղծման համար ։ Ծրագիրը հետևյալն է. Starship տիեզերանավի մշակում, որը կարող է անձնակազմ տեղափոխել Երկրի ցածր ուղեծրից դեպի Gateway լուսնային ուղեծրի կայարան և կայանի ու լուսնային մակերեսի միջև, ինչպես նաև Super Heavy մեքենայի մշակում` տիեզերանավը երկրամերձ ցածր ուղեծիր ուղարկելու և Starship-ի հիմքի վրա «լցանավի» մշակում` Լուսին կատարվելիք թռիչքից առաջ ուղեծրում լիցքավորվելու համար ։
Նավի նախատիպերի կառուցումն ու փորձարկումը կատարվում է SpaceX մասնավոր տիեզերակայանում՝ Բոկա-Չիկայում։
Հանձնարարություն
Հաջողության դեպքում, 2020-ականների սկզբին Starship-ը կփոխարինի բոլոր գոյություն ունեցող SpaceX հրթիռներին և տիեզերական փոխադրման միջոցներին (Falcon 9, Falcon Heavy և Dragon) : SpaceX-ի գնահատմամբ, Starship-ի գործարկումը կլինի ավելի էժան, քան մյուս համակարգերի գործարկումը։
Starship-ը կարող է օգտագործվել հետևյալ նպատակների համար ։
Նկարագրություն
Ի տարբերություն նախորդ նմուշների՝ Starship-ն ունի երկու գործառույթ՝ երկրորդ աստիճան, որն օգտագործվում է Երկրից մեկնարկելիս արագություն հավաքելու համար, և բազմաթիվ օգտագործման տիեզերանավ, որը կարող է դուրս գալ, թռչել արտաքին տարածության մեջ և վերահսկելի վայրէջք կատարել Երկրի, Լուսնի կամ Մարսի վրա։ Կրկնակի օգտագործվող Super Heavy մեկնարկային մեքենան կօգտագործվի որպես արագացուցիչ` միայն Երկրից վայրէջքի համար։
Նավը հասանելի կլինի առնվազն երեք տարբերակով.
Հրթիռ-կրիչի երկրորդ աստիճանի միավորումը տիեզերանավի հետ երկար թռիչքների համար անսովոր է տիեզերանավի ճարտարապետության համար և նախկինում չի կիրառվել։ Այս տեխնոլոգիայի օգտագործումը հեռավոր տիեզերք թռիչքներում ամբողջությամբ կախված է ուղեծրում վառելիքի լիցքավորումից։
Երկրորդ աստիճանը/ նավը կարող է վերադառնալ մեկնարկի վայր, այն ունի անկայունության համակարգ, այսինքն եթե անգամ մի քանի շարժիչներ շարքից դուրս գան, կկարողանա վայրէջք կատարել ։
Դեպի Մարս թռիչքի և հետագայում Երկիր վերադառնալու համար համակարգից կպահանջվի Մարսի մակերևույթին վառելիք արտադրել տեղական ռեսուրսներից։ Լուսին թռչելու և Երկիր վերադառնալու համար Լուսնի մակերևույթին լիցքավորում չի ​​պահանջվում, բավարար կլինի միայն Երկրի ուղեծրում կատարվող լիցքավորումը` Լուսին կատարվելիք թռիչքից առաջ ։
Անվանում
Արդեն 2005 թվականին Մասկն օգտագործել է «BFR» նշանակումը խոշոր հրթիռի համար, որը նախատեսված էր որպես Լուսնի և Մարսի գաղութացման համար տրանսպորտային կառույցի մաս ։
SpaceX-ի կողմից Մարս թռչելու համար մշակված խոշոր հրթիռի անունը մի քանի անգամ փոխվել է։ 2017 թվականի սեպտեմբերին Իլոն Մասկը վերջին զարգացումն անվանել է BFR հրթիռ , որը կարելի է վերծանել որպես Big Falcon Rocket   կամ Big Fucking Rocket :
2016 թվականի սեպտեմբերից մինչև 2017 թվականի օգոստոսն ընկած ժամանակահատվածում SpaceX-ի կողմից մշակված տրանսպորտային համակարգը կոչվում էր ITS:
2018 թվականի նոյեմբերի 19-ին Մասկը թվիթերյան գրառում էր կատարել՝ BFR-ը Starship վերանվանելու մասին, բայց հետո բացատրել է, որ Starship-ը աստղանավ է, բարձրագույն աստիճանը, իսկ Super Heavy-ն [«Գերծանր»]` հրթիռային արագացուցիչ, որն անհրաժեշտ է Երկրի ձգողականության ուժը հաղթահարելու համար ։
Նախապատմություն
2002 թվականի մայիսի 6-ին, երբ ստեղծվել է SpaceX-ը, Իլոն Մասկը հայտարարել այլ մոլորակների բնակեցման` իր նպատակի մասին ։ Ընկերության ներկայիս բոլոր հաջողություններն, ըստ Մասկի, միայն ընթացիկ քայլեր են` Մարսի գաղութացման ուղղությամբ ։
2010 թվականի հուլիսի 30-ին, ավիացիոն և տիեզերագնացության ամերիկյան ինստիտուտի խորհրդաժողովում առաջին անգամ ներկայացվել են ծանր հրթիռային փոխադրողներ Falcon X և Falcon XX նախագծերը։ Հայտարարվել է նաև, որ SpaceX-ն աշխատում է Մերլինի շարժիչի ընդլայնված տարբերակի վրա` Մերլին 2, որը նախատեսված էր այդ հրթիռների առաջին փուլերի համար։ Raptor կոչվող շարժիչը, որը սնուցվում էր հեղուկ ջրածնով, նախատեսված էր վերևի աստիճանների համար   ։
MCT
2012 թվականին Մաքսը հրապարակել է Raptor շարժիչի վերանայված նախագիծը` MCT նոր հրթիռ-կրիչի համար, որի բեռնափոխադրման ծավալը կազմում էր 150-200 տոննա և նախատեսված էր մերձերկրյան ցածր արբանյակի համար, ինչը բարձրացնում է ՆԱՍԱ-յի SLS հնարավորությունը ։
Այժմ Raptorը պետք է աշխատի հեղուկ մեթանով և օգտագործվի ինչպես առաջին, այնպես էլ` երկրորդ մակարդակում  ։ Դրա համար պլանավորված շարժիչն ընդլայնվել է։ Մերլին 2 նախագիծը չեղարկվել է ։
2013 թվականին SpaceX-ը առաջին անգամ հայտարարել է դեպի Մարս տրանսպորտային համակարգի աշխատանքների մասին, որը կոչվում է «Mars Colonial Transporter» :
ITS
2016 թվականի սեպտեմբերի 27-ին Գվադալախարայում կայացած աստղագնացության 67-րդ ամենամյա միջազգային կոնգրեսում Մասկը ներկայացրել է «միջմոլորակային տրանսպորտային համակարգի» մանրամասները, որնի շնորհիվ հնարավոր է թռիչքը դեպի Մարս ։
ITS-ի տրանսպորտը պետք է ունենար 122 մետր ընդհանուր բարձրություն, 12 մետր տրամագիծ և մինչև 550 տոննա բեռին դիմանալու ունակություն մերձերկրային ուղեծրում ։ Նախատեսվում էր, որ համակարգը միջին հաշվով 115 օրվա ընթացքում 100 մարդ կտեղափոխի Մարս ։ Առաջին թռիչքը, ըստ Մասկի, նշանակված էր 2024 թվականին։
2017 թվականին SpaceX ընկերությունը որոշում է կայացրել «խնայողական սթարթափի» ռազմավարության անցման և մերձերկային ուղեծիր ուղարկվող տեխնոլոգիաների նախագծի միավորման, միջմոլորակային թռիչքների, ինչպես նաև` Երկիր մոլորակի շրջանակներում միջմայրցամաքային թռիչքների մասին ։
Starship
Այժմ այն ​​պետք է ունենա մի փոքր ավելի մեծ ընդհանուր երկարություն, բայց ավելի քիչ առավելագույն բեռ։ Նավի դիզայնը վերանայվել է։
Starship-ի թարմացումների հաջորդ շնորհանդեսը տեղի է ունեցել 2019 թվականի սեպտեմբերի 28-ին։ Այս անգամ դիզայնը վերանայվել է. երեք թևի փոխարեն, որոնք նույնպես ծառայում էին որպես վայրէջքի մաս, դարձել են երկու թևեր և շարժական հենարաններ։
Հետևյալ աղյուսակը ցույց է տալիս 2010 թվականի երկու նախագիծ (Falcon X և Falcon XX), ինչպես նաև` ավելի շատ նոր հասկացություններ՝ համեմատած Սատուրն-5 մեկնարկային մեքենայի հետ։
Փորձարկումներ
Starship նավի Raptor շարժիչները փորձարկելու համար կան երեք համալիրներ (դրանցից մեկը գտնվում է Տեխասի նահանգի Մաքգրեգոր քաղաքում) ։
Նավի հիմնական փորձարկումներն անցկացվել են 2019 թվականի ապրիլից (Starhopper), Տեխաս նահանգի Բոկա Չիկայում գտնվող SpaceX մասնավոր տիեզերակայանում։
Առաջին նախատիպի՝ Starhopper-ի վերջին փորձարկումները հաջող էին, Starhopper-ը մեկ Raptor շարժիչով դուրս է մղվել 150 մետր և վայրէջք է կատարել մեկնարկային վայրից մի քանի մետր հեռավորության վրա։
Երկրորդ նախատիպի՝ Starship SN1-ի փորձարկումները, որոնք կատարվել են նաև 2020 թվականի փետրվարի 29-ին, Բոկա Չիկայում, նույնպես անհաջող էին։ Հեղուկ ազոտով ճնշումը իրականացնելիս ներքևի հատվածում պայթել է Starship SN1-ը, իսկ դրա մնացորդները թռել են տասը-քսան մետր և ընկել ։
SN2-ի նախատիպը (ստեղծվել է «տափօղակը» ստուգելու համար։ Այն կառույց է նավի ներքևի հատվածում, որի վրա տեղադրված են շարժիչները) հաջողությամբ անցել է կրիոգենետիկ ճնշման փորձարկումներ մարտ ամսվա ընթացքում ։
2020 թվականի ապրիլի 2-ից 3-ը SpaceX-ը հերթական փորձարկումներն է անցկացրել՝ Starship SN3 նախատիպը, Բոկա-Չիկի հրաձգարանում։ SN3-ը լի էր հեղուկ ազոտով կրիոգեն ջերմաստիճանների և թռիչքի ճնշումների ժամանակ, սակայն այն սկսել է փլուզվել այն բանից հետո, երբ երկրորդ փուլի վառելիքային բաքերից մեկը լցվել է հեղուկ ազոտով, բաքը դեֆորմացվել և փլուզվել էր, որից հետո կործանվել են նաև նախատիպի մնացած տարրերը ։
Նախատիպն առաջին անգամ հաջողությամբ անցել է կրիոգենիկ թեստեր և 2020 թվականի մայիսի 6-ին առաջին անգամ հաջողությամբ անցել հրդեհային փորձարկումներ։ Ռեպտոր շարժիչով 150 մ բարձրության առաջին փորձարկումը նույնպես պլանավորվել էր մայիսին, սակայն մայիսի 29-ին փորձարկման ժամանակ սարքը պայթել էր հետհրդեհային փորձարկումների ընթացքում անջատման մեխանիզմի հետ կապված խնդիրների պատճառով՝ գործարկման պահոցից առանձնանալիս։
Կառլ Ռեններ
Կառլ Ռեններ (Karl Renner, ), ավստրիացի պետական և քաղաքական գործիչ, սոցիալ-դեմոկրատ, ավստրոմարքսիզմի տեսաբան։
Ավստրիայի առաջին դաշնային կանցլերն Ավստրո-Հունգարիայի կայսրության անկումից հետո և Ավստրիայի առաջին նախագահը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո։
Կենսագրություն
Նախնական կրթություն ստանալուց հետո Վիեննայում ուսումնասիրել է իրավագիտություն և ապա դարձել է իրավաբանական գիտությունների դոկտոր։
1896-1932 թվականներին աշխատել է, որպես Ավստրիայի խորհրդարանի գրադարանի գրադարանավար։ 1894 թվականին դարձել է սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցության անդամ, իսկ 1907 թվականին՝ Ավստրիայի խորհրդարանի ստորին պալատի պատգամավոր։ 1934 թվականին մասնակցել է նորանկախ Ավստրիայի իշխանական մարմինների ձևավորման գործին։ 1918-1920 թվականներին եղել է պետական խորհրդի ղեկավար և կանցլեր։ 1930 թվականին ընտրվել է Ավստրիայի Հանրապետության խորհրդարանի նախագահ։ Ունեցել է հակաֆաշիստական կողմնորոշում և Ավստրիայի ազատագրումից հետո վերստին դարձել է Ավստրիայի կառավարության նախագահ։
Մահացել է 1950 թվականի դեկտեմբերի 31-ին՝ 80 տարեկան հասակում։
Կառլ Ռենները բազմիցս ղեկավարել է Ավստրիայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցությունը։ Եղել է ավստրոմարքսիզմի տեսաբան և մի շարք աշխատությունների հեղինակ։ Աշխատությունների մեծ մասը նվիրված է եղել ազգային հարցերին։ Նա հավատարիմ է եղել այն համոզմունքին, ով բազմազգ պետությունների պետք է հիմնված լինեն քաղաքական հավասարության և ժողովուրդների մշակութային կապերի վրա։
Կառլ Ռենները եղել է «Գերմանական Ավստրիա՝ սքանչելի երկիր» հայրենասիրական երգի բառերի հեղինակը, որը դարձել է Ավստրիայի Առաջին Հանրապետության դե ֆակտո օրհներգը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Վիեննայի համալսարանի շրջանավարտներ Կատեգորիա:Ավստրիայի քաղաքական գործիչներ Կատեգորիա:Ավստրիացի դիվանագետներ
Սանտալարիս
Սանտալարիս (Σανταλάρης, Sandallar), գյուղ Կիպրոս կղզու հյուսիս-արևելքում՝ Կիպրոսի Հանրապետության Ֆամագուստայի շրջանում։
1974 թվականին Թուրքիայի կողմից Հյուսիսային Կիպրոսի ռազմակալումից հետո գյուղը դե ֆակտո մտնում է անկախ Հյուսիսային Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետության մեջ։
Բնակչություն
Ըստ 2011 թվականի մարդահամարի տվյալների գյուղի բնակչությունը կազմում է 28 մարդ, հիմնականում՝ թուրքեր։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Կիպրոսի գյուղեր
Ջլոն
Ջլոնը կամ ապոնևրոզը (ἀπօ - հեռացնել կամ առանձնացնել նախդիրից և νεῦρον՝ ջիլ, աճառ, նյարդ բառերից) լայն աճառային վահան է, որը կազմված է ամուր կոլագենային և էլաստիկ թելերից։ Ջլոնն ունի փայլուն, արցաթագույն տեսք։ Հիստոլոգիական կառուցվածքով այն նման է ջլի կառուցվածքին, սակայն գրեթե զուրկ է անոթներից և նյարդերից։ Կլինիկական տեսանկյունից առավել աչքի են ընկնում որովայնի առաջային պատի, գոտկային հատվածի ջլոնը ։
Որովայնի առաջային պատի ապոնևրոզ
Որովայնի ապոնևրոզը բունոց է հանդիսանում ուղիղ մկանի համար։ Այն ունի առաջային և հետին թիթեղներ։ Բունոցի հետին պատի ստորին 1/3-ը բացակայում է և ուղիղ մկանի հետին հատվածը հպվում է լայնական փակեղին։
Ուղիղ մկանի բունոցի վերին 2/3-ի արտաքին պատը կազմվում է արտաքին թեք մկանի ջլոնով և ներքին թեքի ջլոնի արտաքին թիթեղով, իսկ հետին պատը կազմվում է ներքին թեք մկանի ջլոնի հետին թիթեղով և որովայնի լայնական մկանի ջլոնով։ Ստորին երրորդականում բոլոր երեք մկանների ջլոններn անցնում են ուղիղ մկանից առաջ և կազմում բունոցի առաջային պատը։
Գոտկային շրջանի ջլոն
Գոտկային շրջանի ջլոնը ծածկում է գոտկային երկայնաձիգ մկանները՝ իրանն ուղղող և բազմաթել։
Ափային ջլոն
Ափային ջլոնը ծածկում է ափի ու դաստակի մկանները։
Գանգի ջլոն
Գանգի ջլոնը տեղակայված է մաշկի և վերնոսկրի միջև, և անցնելով գանգոսկրի կարանների վրայով, հանդիսանում է ճակատածոծրակային մկանի բաղկացուցիչ մասը՝ միացնելով դրա ծոծրակային և ճակատային հատվածները։
Աղբյուրներ
Կատեգորիա:Անատոմիա Կատեգորիա:Շարակցական հյուսվածք
Վալեսակարդա
Վալեսակարդա (Vallesaccarda), կոմունա Իտալիայում, գտնվում է Կամպանիա մարզի Ավելինո գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 1416 մարդ, բնակչության խտությունը կազմում է 115 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 14 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս՝ 83050, հեռախոսային կոդ՝ 0827։
Ժողովրդագրություն
Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները
Բավարիայի թագավորություն
Բավարիայի թագավորություն (Königreich Bayern) գերմանական պետություն, որը հաջորդել է Բավարիայի իշխանությանը 1805 թվականից և գոյատևել է մինչև 1918 թվականը։ Բավարիայի կուրֆյուրստ Մաքսիմիլիան IV Ժոզեֆը Վիթելսբախների հարստությունից դարձավ Բավարիայի առաջին թագավորը, որպես Մաքսիմիլիան I Ժոզեֆ։ Թագավորությունում իշխեցին Վիթելսբախները մինչև թագավորության վերջը՝ 1918 թվականը։ Բավարիայի ներկայիս սահմանների մեծ մասը հիմնադրվել են 1814 թվականին Փարիզի պայմանագրով, որով Բավարիայից մասնատվեց Տիրոլը և Ֆորարլբերգը և կցվեց Ավստրիական կայսրությանը, իսկ փոխարենը կցվեց Աշաֆենբուրգը և Վյուրցբուրգը։ Երբ Գերմանիան միավորվեց Գերմանական կայսրությանը 1871 թվականին, թագավորությունը դարձավ դաշնային մարզ նոր կայսրության կազմում և երկրորդն էր մեծությամբ, հզորությամբ ու հարստությամբ և զիջում էր միայն Պրուսիայի թագավորությանը։ 1918 թվականին Բավարիան դարձավ հանրապետություն և թագավորությանը որպես այդպիսին հաջորդեց ներկայիս Բավարիան։
Հիմնադրում և ընդարձակում Մաքսիմիլիան I-ի կողմից
1777 թվականի դեկտեմբերի 30-ին Վիփռլսբախների տոհմը սկսեց մարել և Բավարիայի իշխանությունը փոխանցվեց Պալատինի կյուրֆուստ Չառլս Թեոդորին։ 450 տարի անջատված լինելուց հետո Պալատինատի իշխանության հետ, այսպիսով միացան Բավարիային ։ 1792 թվականին ֆրանսիական հեղափոխական բանակները ներխուժեցին Պալատինատ, և 1795 թվականին ֆրանսիացիները Մորո գլխավորությամբ ներխուժեցին Բավարիա և հասան Մյունխենի մատույցներ և պաշարեցին Ինգոլշտադ։ Չառլս Թեոդորը, ով ոչինչ չարեց կանխելու պատերազմը կամ դիմակայելու ներխուժմանը, փախավ Սաքսոնիա՝ թողնելով տեղապահներ, որոնք Մորոյի հետ համաձայնություն կնքեցին, համաձայն որի համաձայնվեց զինադադար կնքել ծանր ռազմատուգանքների փոխարեն (7 սեպտեմբեր 1796)։ Այժմ Բավարիան ֆրանսիացիների և ավստրիացիների արանքում ծանր իրավիճակում էր։ Չառլս Թեոդորի մահից առաջ (16 փետրվար 1799), ավստրիացիները նորից նվաճեցին երկիրը և պատրաստվեցին պատերազմի ընդդեմ Ֆրանսիայի։ Մաքսիմիլիան IV Ժոզեֆը դարձավ նոր իշխան դժվարին ժամանակներում։ Չնայած անձնական համակրանքի և թագավորության գլխավոր նախարար Մաքսիմիլիան ֆոն Մանժելանի ջանքերի սերտանալ Ֆրանսիայի հետ ընդդեմ Ավստրիայի, Բավարիան, ֆինանսական կախվածության և զորքերի ոչ կազմակերպված լինելու պատճառով, ստիպված էր օգնություն խնդրել Ավստրիայից, որի հետ 1800 թվականի դեկտեմբերի 2-ին ներքաշվեց Հոհենլինդենի ճակատամարտում և պարտություն կրեց Ավստրիայի հետ միասին, որից հետո Մորոն կրկին օկուպացրեց Մյունխենը։ Լյունևիլի պայմանագրով (9 փետրվար 1801), Բավարիան կորցրեց Պալատինատը ու Ցվերբրյուքեն ու Յուլիխ դքսությունները։ Դրանից հետո Մոնժելանը հավատում էր, որ Ավստրիայի արքունիքի ախորժակը հաղթահարելու համար Բավարիայի շահերից է դաշնություն կնքել Ֆրանսիայի հանրապետության հետ և օգոստոսի 24-ին Փարիզում կնքվեց երկկողմ հաշտության և դաշնակցության պայմանագիր։
1805 թվականի Պրեսբուրգյան հաշտությամբ Մաքսիմիլիանին թույլատրվեց բարձրացնել Բավարիայի կարգավիճակը թագավորության աստիճանի։ Հետևաբար Մաքսիմիլիանը հռչակեց իրեն թագավոր 1806 թվականի հունվարի մեկին։ Թագավորը դեռևս ծառայում էր որպես Կուրֆյուրստ, մինչև Բավարիան դուրս եկավ Սրբազան Հռոմեական կայսրության կազմից 1806 թվականի օգոստոսի 1-ին։ Նոր թագավորությունը փորձությունների մեջ ընկավ իր ստեղծման օրվանից, քանի որ սատարում էր Նապոլեոնյան Ֆրանսիային։ Թագավորությունը պատերազմի մեջ մտավ Ավստրիայի հետ 1808-ից 1810 թվականներին ու 1810-ից 1814 թվականներին և կորցրեց Վյուրթեմբերգը սկզբում Իտալիային, այնուհետև Ավստրիային։ 1808 թվականին ճորտատիրական բոլոր կարգերը, որոնք մնացել էին հին կայսրությունից, չեղարկվեցին։ Նույն տարում Մաքսիմիլիանը ընդունեց Բավարիայի առաջին գրավոր սահմանադրությունը։ Հաջորդ հինգ տարիներին այն փոխվեց բազմաթիվ անգամ համաձայն Փարիզի ցանկությունների։
1812 թվականին Ֆրանսիայի կողմից Պրուսիա ներխուժման ընթացքում մոտ 30,000 բավարացի զինվորական սպանվեցին։ 1813 թվականի հոկտեմբերի 8-ի Ռիեդի պայմանագրով Բավարիան լքեց Հռենոսյան միությունը և համաձայնվեց միանալ Վեցերորդ դաշնությանը ընդդեմ Նապոլեոնի, փոխարենը երաշխիք էր ստանում, որ կմնա ինքնիշխան և անկախ կարգավիճակով։ Հեկտեմբերի 14-ին Բավարիան պատերազմ հայտարարեց Նապոլեոնյան Ֆրանսիային։ Պայմանագիրը ջերմության ընդունեցին թագաժառանգ արքայազն Լյուդվիգը և Մարշալ Ֆոն Վրեդեն։ 1813 թվականի Լայպցիգի ճակատամարտով ավարտվեց դաշնային պետությունների գերմանական արշավանքները որպես հաղթողներ և Ֆրանսիան պարտություն կրեց, չնայած նրանք փոքր հաղթանակ տարան, երբ բավարական բանակը փորձեց կանխել Ֆրանսիայի մեծ բանակի նահանջը Հանաուում։
1814 թվականին Նապոլեոնյան Ֆրանսիայի պարտությունից հետո Բավարիային փոխհատուցվեց որոշ կուրուստներ և ստացավ Վյուրցբուգի Մեծ դքսությունը, Մայնցի արքեպիսկոպոսությունն ու Հեսսեի Մեծ դքսությունը։ Վերջապես 1816 թվականին Հռենոսյան Պալատինատը վերցվեց Ֆրանսիայից ու կցվեց Բավարիային Զալցբուրգի մեծ մասի փոխարեն, որը կցվեց Ավստրիային (Մյունխենի պայմանագիր (1816))։ Այն դարձավ երկրորդ խոշոչագույն և հզորագույն պետությունը Մայնից հարավ՝ հետ մնալով միայն Ավստրիայից։ Ամբողջ Գերմանիայում այն երրորդն էր Պրուսիայից և Ավստրիայից հետո։
1799-ից 1817 թվականներին գլխավոր նախարար Մանժելան իրայաբացրեց մոդեռնիզացիայի քաղաքականություն և հիմնովին փոխեց վարչական համակարգի գործառնույթները, ինչը ծառայում է մինչ օրս։ 1817 թվականին Մանժելան հեռացվեց և Բավարիան մուտք գործեց նոր սահմանադրական բարեփոխումների շրջան։
Սահմանադրություն
1818 թվականի մայիսի 26-ին Բավարիան ընդունեց երկրորդ սահմանադրությունը։ Սահմանադրությամբ հաստատվեց երկպալատանի խորհրդարան (Լանդթագ)։ Վերին պալատը (Ռայխսրատ) կազմված էր ազնվականներից, ներառյալ թագավորական իշխաններից, պետական պաշտոնյաներից, արքեպիսկոպոսներից, խոշոր հողատերերից և թագավորի ընտրյալներից։ Ստորին պալատը ներառում էր հողատերերի ներկայացուցիչներին, երեք համալսարանների ներկայացուցիչներին, հոգևորականներին (կաթոլիկ և բողոքական), քաղաքների և գյուղական համայնքների ներկայացուցիչներին։ Առանց երկու պալատների հաստատման, ոչ մի օրենք չէր փոխվում, ոչ մի հարկ չէր ավելանում։ Բողոքականների իրավունքները պաշտպանված էին սահմանադրությամբ, որով սահմանվում էր հավասարություն բոլոր կրոնների ներկայացուցիչների համար՝ բացառությամբ Հռոմի Կաթոլիկ եկեղեցու աջակիցների ընդդիմախոսների։ Նախնական սահմանադրությունը գրեթե կործանիչ էր միապետության համար իր հակասությունների պատճառով, ինչպիսիք էր բանակի երդումը նոր սահմանադրությանը։ Միապետը դիմեց Պրուսիայի թագավորությանը և Ավստրիական կայսրությանը խորհրդի օգնությամբ, սակայն երկուսն էլ հրաժարվեցին օգնել Բավարիային։ Սակայն երկիրը կայունացավ, երբ Լյուդվիգ I-ը բազմեց գահին Մաքսիմիլիանի մահից հետո 1825 թվականին։
Բավարիայի կազմում Պալատինատը զբաղեցնում էր հատուկ վարչական և իրավական կարգավիճակ, քանի որ Բավարիայի կառավարությունը որոշակի արտոնություններ էր շնորհել ֆրանսիական ժամանակաշրջանում։ Գերմանացի պատմաբան Հայներ Հաանը բնորոշել է Պալատինատի հատուկ կարգավիճակը հետևյալ կերպ «Hauptstaat» (գլխավոր պետություն, այսինքն Բավարիա) և «Nebenstaat» (կողքի պետություն, այսինքն Պալատինատ)։
Լյուդվիգ I, Մաքսիմիլիան II և հեղափոխություններ
1825 թվականին Լյուդվիգ I-ը դարձավ Բավարիայի թագավոր։ Լյուդվիգի օրոք արվեստը ծաղկում ապրեց Բավարիայում և Լյուդվիկը անձնապես հրամայեց և ֆինանսապես աջակցեց շատ նեոդասական շենքերի և կառույցների շինարարությանը ամբողջ Բավարիայում։ Լյուդվիգը նաև արագացրեց Բավարիայում արդյունաբերացման գործընթացը։ Արտաքին հարաբերությունների տեսանկյունից Լյուդվիգի կառավարման օրոք Բավարիան աջակցեց հույներին Հունաստանի անկախության պատերազմում, իսկ նրա երկրորդ որդի Օտտոնն ընտրվեց Հունաստանի թագավոր 1832 թվականին։ Լյուդվիգը քաղաքականության մեջ իրականացրեց լիբերալ բարեփոխումներ։ Այնուամենայնիվ 1830 թվականի հեղափոխությունից հետո Լյուդվին իրականացրեց պահպանողական գործողություններ։ 1832 թվականի Համբախեր Ֆեստը ցույց տվեց բնակչության դժգոհությունը բարձր հարկերից և գրաքննությունից։ Բավարիան միացավ Գերմանական մաքսային միությանը 1834 թվականին։ 1835 թվականին առաջին գերմանական երկաթգիծը կառուցվեց Բավարիայում, որը կապեց Ֆյուրտ և Նյուրնբերգ քաղաքները։ 1837 թվականին Հռոմի կաթոլիկների կողմից հովանավորվող հոգևորական շարժում ուլտրամոնանիստները եկան իշանության Բավարիայի խորհրդարանում և սկսեցին սահմանադրական բարեփոխումները, որով չեղակրեցին քաղաքացիական իրավունքները, որոնք նախկինում տրվել էին բողոքականներին, ինչպես նաև իրականացրեցին գրաքննության կիրառում և ներքին քաղաքականության ազատ քննարկումների արգելում։ Այս ռեժիմը կարճ կյանք ունեցավ Լյուդվիգի հետ վեճեր ունենալու պատճառով։
Ավստրո-պրուսական պատերազմ
1864 թվականին երիտասարդ տարիքում մահացավ Մաքսիմիլիան II-ը և նրա տասնութամյա որդի Լյուդվիգ II-ը դարձավ Բավարիայի թագավոր, երբ Ավստրիայի և Պրուսիայի միջև հարաբերությունները արագորեն վատթարանում էին։ Պրուսիայի գլխավոր նախարար Օտտո ֆոն Բիսմարկը, գիտակցելով մոտալուտ պատերազմի մասին, փորձեց չեզոք պահել Բավարիային։ Լյուդվիգ II-ը մերժեց Բիսմարկի առաջարկները և շարունակեց դաշնակցել Ավստրիայի հետ։ 1866 թվականին սկսվեց Ավստրո-պրուսական պատերազմը։ Բավարիան և հարավային գերմանական պետությունների մեծ մասը դաշնակցում էին Ավստրիայի հետ, սակայն փոքր ներդրում ունեցան Պրուսիայի դեմ պատերազմում։
Բավարիայի բանակը պարտվեց Ստորին Ֆրանկոնիայում Կիսինգենի ճակատամարտում (10 հուլիս 1866)։ Արքայազն Կարլ Թեոդոր Բավարացին վերցրեց հրամանատարությունը, սակայն բավարացիները ջախջախիչ պարտություն կրեցին Իթինգենում (26 հուլիս 1866)։
Ավստրիան պարտվեց և Գերմանական համադաշնությունը կազմալուծվեց՝ ավատրելով Ավստրիայի ազդեցությունը գերմանական պետությունների նկատմամբ։ Բավարիան կորցրեց Գերսֆելդը և Բադ Օրբը Պրուսիային։ Սրանից հետո Բավարիան արագորեն անցավ Պրուսիայի ազդեցության գոտու մեջ։
Լյուդվիգ II և Գերմանական կայսրություն
Երբ Ավստրիան պարտվեց Ավստրո-պրուսական պատերազմում, հյուսիսգերմանակն պետությունները արագորեն միավորվեցին Հյուսիսգերմանական համադաշնությանը, որտեղ Պրուսիայի թագավորը առաջնորդում էր միաւոյթւոնը։ Բավարիայի նախկին սահմանափակումները Պրուսիայի հանդեպ փոխվեցին, և սրա հետ միասին Ֆրանսիայի կայսր Նապոլեոն III-ը սկսեց խոսել Ֆրանսիայի պահանջների վերաբերյալ 1814 թվականի կորուստները վերականգնելու ուղղությամբ, ներառյալ Բավարիայի կազմում գտնվող Պալատինատի տարածաշրջանի տարածքային պահանջների մասին։ Լյուդվիգ II-ը միացավ Պրուսիայի հետ դաշնակիցներին 1870 թվականին ընդդեմ Ֆրանսիային, որին գերմանացիները համարում էին միավորված Գերմանիայի մեծագույն թշնամի։ Միևնույն ժամանակ Բավարիան ընդլայնեց իր քաղաքական, իրավական և առևտրային կապերը Հյուսիսգերմանական համադաշնության հետ։ 1870 թվականին պատերազմ սկսվեց Ֆրանսիայի և Պրուսիայի միջև։ Բավարական բանակն ուղարկվեց Պրուսիայի թագաժառանգ թագավորի հրամանատարության ներքո ընդդեմ Ֆրանսիական բանակի։
Միավորված գերմանական զորքերի կողմից Ֆրանսիայի պարտություն կրելուց հետո, Լյուդվիգ II-ի առաջարկությամբ Պրուսիայի թագավոր Վիլհելմ I-ը հռչակվեց Գերմանիայի կայսր կամ «Կայզեր» և ստեղծվեց Գերմանական կայսրությունը, որը տեղի ունեցավ 1871 թվականին գերմանացիների կողմից օկուպացված Վերսալում։ Գերմանական կայսրության կազմի մեջ մտան Հյուսիսգերմանական համադաշնության պետությունները և հարավային գերմանական պետությունները բացառությամբ Ավստրիայի։ Կայսրությանը նաև կցվեց նախկին ֆրանսիական տարածք Էլզաս-Լոթարինգիա, ինչի արդյունքում իրականացավ Լյուդվիգի ցանկությունը և Ֆրանսիայի սահմանը հեռացավ Պալատինատից։
Ֆրանսիայի պարտությունից հետո Բավարիայում խանդավառությունը արագորեն փոխվեց տարակուսմամբ, երբ պետությունը մտավ Գերմանական կայսրության կազմի մեջ և անցավ նոր կանցլեր Օտտո ֆոն Բիսմարկ հսկողության տակ։ Բավարիայի ներկայացուցչությունը Օտտո ֆոն Բրեյ-Շտեյնբուրգի գլխավորությամբ կարողացավ պահպանել Բավարիայի թագավորության արտոնյալ կարգավիճակը Գերմանական կայսրությունում (Reservatrechte)։ Թագավորությունը կարողացավ թողնել անձնական դիվանագիտական մարմինը և սեփական բանակը, որը կարող էր անցնել Պրուսիայի հրամանատարության ներքո միայն պատերազմի ժամանակ։
Բավարիան կայսրության կազմի մեջ մտնելուց հետո Լյուդվիգ II-ը հիմնականում մեկուսացավ Բավարիայի քաղաքական գործերից և մեծ միջոցներ սկսեց վատնել անձնական նախագծերի վրա, ինչպիսիք էին մեծ թվով շքեղ ամրոցների և պալատների կառուցումը, որոնցից նշանավորնը ռոմանտիզմի ոճի Նոյշվանշտայն ամրոցն էր։ Լյուդվիգը օգտագործեց անձնական միջոցները այս նախագծերի համար և նախագծերի շինարարությունը նրան գցեց խորը պարտքերի մեջ։ Այս պարտքերը մեծ անհանգստություն առաջացրեցին Բավարիայի քաղաքական վերնախավի շրջանում, որոնք փորձում էին համոզել Լյուդվիգին դադարեցնել իր շինարարությունները։ Նա հրաժարվեց ու կառավարության նախարարների և արքունիքի միջև հարաբերությունները վատթարանան։
1886 թվականի վերջում սկվեց ճգնաժամ։ Կառավարության կողմից նշանակված բժշկական հանձնաժողովը Լյուդվիգին համարեց անմեղսունակ և, այդպիսով, ի վիճակի չէր այլևս թագավորելու։ Նրա հորեղբայր Արքայազն Լուիտպոլդը նշանակվեց ռեգենտ։ Լյուդվիգի գահընկեցումից մեկ օր անց նա խորհրդավոր կերպով մահացավ այն բանից հետո, երբ հանձնաժողովի գլխավոր հոգեբույժը խնդրեց քայլել նրա հետ միասին Սթարբերգ լիճ (ներկայումս կոչվում է Ուորմի լիճ)։ Լյուդվիգի և հոգեբույժի մարմինները գտան լճում։ Պաշտոնական դիահերձումը մահվան պատճառը համարեց ինքնասպանությունը խեղդվելու միջոցով, բայց որոշ աղբյուրներ պնդում են, որ Լյուդվիգի թոքերում ջուր չի հայտնաբերվել։
Ռեգենտություն և համակարգային փոփոխություն
Թագը Լյուդվիգից փոխանցվեց նրա եղբորը՝ Օտտոնին։ Այնուամենայնիվ Օտտոնը երկար ժամանակ տառապում էր հոգեկան հիվանդությամբ և տեղափոխվել էր բժշկական վերահսկողության ներքո դրանից երեք տարի առաջ։ Երկրի ղեկավարի պարտականությունները փաստացի մնացին արքայազն Լուիտպոլդի ձեռքում, ով շարունակեց մնալ ռեգենտ Օտտոնի համար։ Լուտպոլդի կառավարման օրոք 1886-ից 1912 թվականներին Բավարիայի և Պրուսիայի հարաբերությունները մնացին սառը, քանի որ բավարացիները հիշում էին Բիսմարկի հակակաթոլիկ գործունեությունը։ Պրուսիան ընդդիմանում էր ամբողջ Գերմանիայում Պրուսիայի առաջատարության և պրուսացի կայսր Վիլհելմ II-ի նվաստացումներին 1900 թվականին, ով արգելեց կայսրի ծննդյան օրը բացի Բավարիայի դրոշից այլ դրոշ չծածանել հասարակական կառույցների վրա, չնայած արագորեն հրամանը փոխվեց և թույլատրվեց ծածանել նաև Գերմանիայի կայսրության դրոշը։
Կաթոլիկ պահպանողական հայրենական կուսակցությունը հիմնադրվեց 1868 թվականին և դարձավ Բավարիայի խորհրդարանի իշխող ուժը։ 1887 թվականին այն վերանվանվեց Բավարական կենտրոն։ 1893 թվականին խորհրդարանական ընտրություններում ընտրվեցին Սոցիալ դեմոկրատները։ 1903 թվականից կրթական համալսարանում թույլատրվեց սովորել իգական սեռին ներկայացուցիչներին։ 1906 թվականին իրականացվեց քվեարկության ազատականացում։ Բավարական կենտրոնի ներկայացուցիչ Գեորգ ֆոն Հերտլինգը արքայազն ռեգենտի կողմից նշանակվեց կառավարության ղեկավար առաջին անգամ Լանդթագի մեծամասնությունից։
Լուիտպոլդի ռեգենտության տարիները նշանավորվեցին նար Լուտպոլդի քաղաքական խասիվությամբ, երբ Բավարիայի հետաքրքրությունները մեծամասամբ փոխակերպվեցին Գերմանական կայսրության հետաքրքրություններով։ Լյուդվիգ II-ի կառավարման ոչ երջանիկ ավարտը թուլացրեց Բավարիայում մաիպետականությունը։ Վերջապես 1913 թվականի սահմանադրական փոփոխությունները ըստ պատմաբանների կարծքի վերջ դրեց թագավորի կառավարման շարունակականության, մասնավորապես փոփոխության արդյունքում Լանդթագը ստացավ Ներկայացուցիչների պալատի իրավասություն, ինչը անուղղակիորեն նշանակեց որ երկիրը սահմանադրականից դառնում է խորհրդարանական միապետություն։ Ներկայումս այս զարգացումները համարվում են Բավարիայի թագավորության ավարտի հիմնական խատճառները, ինչը տեղի ունեցավ 1918 թվականի նոյեմբերյան հեղափոխության արդյունքում։ Այնուամնեայնիվ Լուիտպոլդի 26 ամյա կառավարումը աչքի ընկավ համեստությամբ, պատրաստակամությամբ և ժողովրդականությամբ, հպատակների սկզբնական անհուսալիության հաղթահարմամբ։
Ռազմական ինքնավարութուն
Գերմանական կայսրության հիմնադրման հետ մեկտեղ մի շարք համաձայնություններ ձեռք բերվեցին, համաձայն որոնց տարբեր պետությունների զինված ուժեր անցան Պրուսիայի պատերազմական նախարարության ենթակայության ներքո։ Բավարիան այնուամենայնիվ ձեռք բերեց ինքնավարություն խաղաղ պայմաններում, սեփական երկու (հետագայում երեք) բանակային կորպուսներով, որոնք դուրս էին պրուսական վերահսկողությունից ։ Բավարիայի հետևակային և հեծելազորային ստորաբաժանումներին թույլատրվեց կրել պատմական բաց երկնագույն և կանաչ համազգեստ՝ դուրս մնալով բանակի կազմակերպման պրուսական մոդելից։ Առանձին բավարացի զինվորը երդվում էր հպատակության թագավոր Լյուդվիգին, չնայած պատերազմական ժամանակ արդեն երդվում էին կայզեր Վիլհելմին, որպես գերագույն հրամանատարի։ 1914 թվականի հուլիսի դրությամբ Բավարիայի բանակը հաշվվում էր 92,400 զինվորական, որը կազմում էր Կայսրեական բանակի 11 տոկոսը ։
Առաջին համաշխարհային պատերազմ և թագավորության ավարտ
1914 թվականին Գերմանիայի դաշնակից Ավստրո-Հունգարիան պատրեզմ սկսեց Սերբիայի դեմ Ֆրանց Ֆերդինանդի սպանությունից հետո բոսնիացի սերբ անջատողականների կողմից։ Գերմանիան անցավ նախկին հակառակորդ, այժմ դաշնակից Ավստրո-Հունգարիայի կողմը և պատերազմ հատարարեց Ֆրանսիային և Ռուսաստանին։ Դրան հետևեց Գերմանիայի ներխուժումը Բելգիա և Միացյալ Թագավորությունը պատերազմ հայտարարեց Գերմանիային։ Սկզբում Բավարիայից և Գերմանիայի այլ վայրերից զորակոչվեցին բանակ մեծ խանդավառությամբ։ Պատերազմի սկզբին Լյուդվիգ III թագավորը Բեռլին ուղարկեց պատվիրակություն՝ հայտնելով իր համաձայնությունը։ Հետագայում Լյուդվիգը պահանջեց Բավարիային միացնել Էլզասը, Անվերպեն քաղաքը և մուտք դեպի ծով։ Նա հույս ուներ վերականգնել ուժերի հավասարակշռություն Գերմանիայի ներսում Պորսիայի և Բավարիայի միջև հաղթանակից հետո։ Ժամանակի ընթացքում երկարատև և արյունալի մարտերից հետո արևմտյան ճակատում բավարացիներին, ինչպես շատ գերմանացիների, հոգնեցրեց ձգձվող պատերազմը։ 1917 թվականին գերմանացիների վիճակը հիմնականում վատթարացավ պատերազմում և Բավարիայի վարչապետ Գեորգ ֆոն Հերթլինգը դարձավ Գերմանիայի կանցլեր և Պրուսիայի վարչապետ, իսկ Օտտո Ռիթեր ֆոն Դանդլը դարձավ Բավարիայի նոր վարչապետ։ Արտաքուստ ցույց տալով Պրուսիային իր հավատարմությունը՝ Լյուդվիգ III-ը դարձավ չափազանց ոչ ժողովրդական պատերազմի ընթացքում։ 1918 թվականին թագավորությունը փորձեց առանձին հաշտություն կնքել դաշնակիցների հետ, սակայն չհաջողվեց։ 1918 թվականին սկսվեցին ժողովրդական ընդվզումներ Բավարիայում և ամբողջ Գերմանիայում։ Բողոքների գլխավոր պատճառը Բավարիայի ենթարկվելն էր Պրուսիայի և անջատողական տրամադրվածությունները։
1918 նոյեմբերի 7-ին Լյուդվիգը փախավ Մյունխենի Ռեզիդենս պալատից իր ընտանիքի հետ։ Նա դարձավ Գերմանական կայսրությունում առաջին միապետը, ով գահընկեց արվեց։ Մի քանի օր անց գահընկեց եղավ նաև Վիլհելմ II-ը։ Լյուդվիգը ժամանակավոր հանգրվանեց Ավստրիայում։ Նոյեմբերի 12-ին նա թողարկեց Անիֆի հռչակագիրը, որով հայտարարեց, որ հանգամանքների բերումով նա չի ղեկավարում կառավարությունը։ Այսպիսով նա ազատեց իր զինվորներին և սպաներին իրենց տված երդումից։ Չնայած նա երբեք պաշտոնապես գահընկեց չի արվել սոցիալիստների կառավարությունը Կուրտ Էյնսների գլխավորությամբ հիմք ընդունեց Լյուդվիգի հռչակագիրը որպես Վիթելսբախների կողմից գահից հրաժարում։ 700 ամյա Վիթելսբախների արքայատոհմը մոտեցավ ավարտին և Բավարիայի թագավորությունը վերածվեց Բավարիայի ժողովրդական պետության։
1921 թվականին Լյուդվիգի III հուղարկավորությունը առիթ և հույս արթնացրեց միապետության վերականգնման։ Չնայած գահընկեց լինելուն, նախկին թագավորը հուղարկավորվեց թագավորական ընտանիքի գերեզմանացոմ, Բավարիայի կառավարության, զինվորական աձնակազմի և 100,000 մարդու ներկայությամբ, թագավորին հարիր արարողությամբ։ Արքայազն Ռուպրեխտը չցանկացավ օգտվել իրավիճակից և փորձել զինված պայքարով վերադարձնել միապետությունը՝ նախապատվությունը տալով իրավական ճանապարհին։
Աշխարհագրություն, վարչական շրջաններ, բնակչություն
Երբ Նապոլեոն Բոնապարտը կործանեց Սրբազան Հռոմեական կայսրությունը և Բավարիան դարձավ թագավորությունը 1806 թվականին, նրա տարածքը կրկնապատկվեց։ Տիրոլը (1805–1814) և Զալցբուրգը (1810–1816) ժամանակավրապես միավորվեցին Բավարիային, սակայն վերադարձվեցին կամ կցվեցին Ավստրիային։ Փոխարենը 1815 թվականին Բավարիային անցան Պալատինատը և Ֆրանկոնիան։
Թագավորության հիմնադրումից հետո այն ամբողջովին վերակազմավորվեց 1808 թվականին և բաժանվեց 15 վարչական կառավարական շրջանների (Regierungsbezirke), Բավարիայի դրանց կոչում էին Kreise։ Նրանք ձևավորվեցին ֆրանսիական դեպարտամենտների նման, անգամ չափսերով և բնակչությամբ և անվանվեցին իրենց գլխավոր գետերի անուններով։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Նախկին թագավորություններ Կատեգորիա:Բավարիայի պատմություն Կատեգորիա:1806 հիմնադրումներ Եվրոպայում Կատեգորիա:1806 հիմնադրված պետություններ և տարածքներ Կատեգորիա:1918 կազմալուծված պետություններ և տարածքներ
Սինտա
Սինտա (Σίντα, İnönü), գյուղ Կիպրոս կղզու հյուսիս-արևելքում՝ Կիպրոսի Հանրապետության Ֆամագուստայի շրջանում։
1974 թվականին Թուրքիայի կողմից Հյուսիսային Կիպրոսի ռազմակալումից հետո գյուղը դե ֆակտո մտնում է անկախ Հյուսիսային Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետության մեջ։
Բնակչություն
Ըստ 2011 թվականի մարդահամարի տվյալների գյուղի բնակչությունը կազմում է 2,893 մարդ, հիմնականում՝ թուրքեր։
Մոնտեգյու լե Բլեն
Մոնտեգյու լե Բլեն (Montaigu-le-Blin), համայնք Ֆրանսիայում, որը գտնվում է Օվերն մարզի Ալյեի գավառում։ Մտնում է Վարեն սյուր Ալյե կանտոնի կազմի մեջ։ Հանդիսանում է Վիշի շրջանը։