cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ջին Թանի
Կենսագրություն
1919 թվականի վերջին Թանին վերադարձել է Ամերիկա, որտեղ ծանրքաշային կարգում աշխարհի չեմպիոն է եղել Ջեք Դեմփսին։ 1922 թվականի սկզբին նրան նկատել էին շատ ուժեղ կիսածանրքաշային Բատլինգ Լևինսկու նկատմամբ տարած հաղթանակից հետո, սակայն նույն թվականին Ջինը ստիպված էր վերապրել նաև իր կարիերայում միակ պարտությունը, ընդ որում՝ թեթև քաշային կարգում։ Դա տեղի է ունեցել 1922 թվականի մայիսի 23-ին, իսկ նրա հակառակորդը Հարրի Գրեբն էր։ 15 ռաունդից հետո մրցավարները հաղթանակ են շնորհել հարվածների քանակով։ Ավելի ուշ Թանին ռևանշ է վերցրել՝ երկու անգամ 1923-1924 թվականների պաշտոնական մարտերում հաղթելով հարվածի միավորներով։ Ավելի ուշ մրցակիցներն անցկացրել են ևս 2 մենամարտ՝ առանց մրցավարների պաշտոնական որոշման, որոնցից մեկը 1924 թվականին բավական վիճահարույց է ճանաչվել ոչ ոքի, երկրորդը՝ 1925 թվականին՝ Թանիի հաղթանակով։
Թոնին կարևոր հաղթանակ է տարել 1924 թվականին՝ 15-րդ ռաունդում հաղթելով ֆրանսիացի հայտնի բռնցքամարտիկ Ժորժ Կարպանտիեին տեխնիկական նոկաուտով։ Հաջորդ տարի 12-րդ ռաունդում հաղթել է Թոմի Գիբբոնսին նոկաուտով։
1926 թվականի սեպտեմբերի 23-ին Ֆիլադելֆիայում կայացել է ծանրքաշային կարգում աշխարհի չեմպիոն Դեմփսի-Թանի երկար սպասված մենամարտը։ Ընդ որում, չեմպիոնի պահանջով աննախադեպ բանաձև է ընդունվել տիտղոսի համար՝ ընդամենը 10 ռաունդ։ Թանիի պահանջը, որ մարտը տևի առնվազն 15 ռաունդ, մերժվել է։ Չնայած դրան՝ հենց Թանին է հաղթանակ տարել՝ դառնալով աշխարհի նոր չեմպիոն։ Հանդիսատեսը պատրաստ չէր Դեմփսիի պարտությանը և մարտից հետո սկսեցին լուրեր տարածվել այն մասին, որ Ջեքի ջրի մեջ ինչ-որ բան են խառնել, որը տվել էին մարտի ժամանակ կամ նախօրեին սննդի հետ։
1927 թվականի սեպտեմբերի 22-ին տեղի է ունեցել Թանի-Դեմփսի ռևանշը։ Այս մենամարտում տեղի է ունեցել պրոֆեսիոնալ բռնցքամարտի պատմության ամենահայտնի և վիճելի դրվագներից մեկը։ Մարտի առաջին կեսին Թանին առաջ էր անցել Դեմփսիից՝ միավորներով հաղթելով։ Սակայն 7-րդ ռաունդում ամեն ինչ գրեթե հակառակ ուղղությամբ է անցել, Թանին բաց է թողել երկար հարվածների շարք, որն ավարտել է ձախ կողայինով ծնոտին ստացած հարվածով, և կյանքում առաջին անգամ հայտնվել է հատակին։ Դեմփսին անմիջապես անկյուն չի շարժվել, իսկ մինչ մրցավարը նրան հեռացնում էր, անցել է մոտ չորս վայրկյան։ Սակայն նոկդաուն հաշվել նա սկսել է ոչ թե «հինգից», ինչպես պետք է լիներ այդ դեպքում, այլ «մեկից»։ Այսպիսով, Թանին ստացել է մի քանի լրացուցիչ վայրկյան։ Երբ մրցավարը հասել է «ինը» հաշվին, Ջինը ոտքի է կանգնել։ Դեմփսին շտապել է ավարտել սկսած, բայց Թանին առանց մեծ խնդիրների հեռացել է իր բոլոր հարձակումներից։ Նույն ռաունդում Դեմփսին հարված է ստացել սրտին, որից հետո, ինչպես ինքն է ասում, մտածում էր արդեն ոչ թե հաղթելու, այլ այն մասին, թե ինչպես կարող է ողջ հեռանալ ռինգից։ 8-րդ ռաունդում Դեմփսին, այնուամենայնիվ, ստացել է նոկդաուն, սակայն կանգնել է մինչև մրցավարը հասցրել է բացել հաշիվը։ Սակայն Դեմփսին կարողացել է ավարտել վերջին երեք փուլերը։ Թանին հաղթանակ է տարել միաձայն որոշմամբ։ Մենամարտից հետո շատերը խոսում էին ոչ այնքան Թանիի հաղթանակի մասին, որքան յոթերորդ ռաունդում չարաբաստիկ նոկդաունի մասին։
1928 թվականին Ջինը մեկ այլ մենամարտ է անցկացրել Թոմ Հինիի հետ և նոկաուտի ենթարկել իր մրցակցին տասնմեկերորդ ռաունդում։ Շուտով նա հայտարարել է, որ լքում է ռինգը։ Այդ պահին նա հարուստ էր, հետո հաջող ամուսնացել, զբաղվել է բիզնեսով և հաջողության է հասել այդ գործում։ Ունեցել է չորս երեխա, նրա որդիներից մեկը՝ Ջոն Թանին, հետագայում դարձել է ԱՄՆ սենատոր։
Իլյեսկաս
Իլյեսկաս (Illescas), մունիցիպալիտետ Իսպանիայում։ Գտնվում է Տոլեդո պրովինցիայի Կաստիլիա լա Մանչա ինքնավար համայնքի կազմում։ Մունիցիպալիտետը գտնվում է Լա Սագրա շրջանում։ Տարածքը կազմում է 57 կմ2, բնակչությունը՝ 22482 մարդ (2010 թվականի տվյալներով)։ Պրովինցիայի վարչական կենտրոնից գտնվում է 35 կմ հեռավորության վրա։
Քաղաքի հովանավորն է հանդիսանում դե լա Կարիդադ աստվածամայրը։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իսպանիայի քաղաքներ
Ջին Թանի
Կենսագրություն
Ռինգից հեռանալուց կարճ ժամանակ անց Թանին գրել է «Տղամարդը պետք է կռվի» գիրքը ։
Փաստեր
Ջին Թանին մտել է աշխարհի չեմպիոն-ծանրակշիռ բռնցքամարտիկների ակումբ, որոնք հաղթել են պրոֆեսիոնալ ռինգում իրենց բոլոր մրցակիցներին։ Այդ ակումբում բացի նրանից ընդգրկված էին Ռոկի Մարչիանոն (1952-1956 թվականներին աշխարհի չեմպիոն, 49 հանդիպում ռինգում, 49 հաղթանակ), Ռիդիկ Բոուն (1992-1993 թվականներին աշխարհի չեմպիոն, 45 հանդիպում ռինգում, 43 հաղթանակ, 1 պարտություն, 1 չկայացած) և Լեննոքս Լյուիսը (1993-1994, 1997-2001 և 2001-2003 թվականներին աշխարհի չեմպիոն, 44 մենամարտ, 41 հաղթանակ, 2 պարտություն, 1 ոչ ոքի)։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ամերիկացի բռնցքամարտիկներ Կատեգորիա:Ամերիկացիներ իռլանդական ծագմամբ Կատեգորիա:Բռնցքամարտիկներ այբբենական կարգով
Հանրահավաք և համերգ Լուժնիկիում (18 մարտի, 2022)
«Հանրահավաք և համերգ Լուժնիկիում», քաղաքական հանրահավաք և համերգ Լուժնիկի մարզադաշտում, որը տեղի է ունեցել Մոսկվայում 2022 թվականի մարտի 18-ին՝ Ռուսաստանի Դաշնության կողմից Ղրիմի բռնակցման 8-ամյակի կապակցությամբ ։ Նախագահ Վլադիմիր Պուտինը միջոցառմանը ելույթ է ունեցել՝ արդարացնելով Ռուսաստանի ներխուժումն Ուկրաինա և գովաբանելով ռուսական զորքերը 200000-անոց ամբոխի առաջ՝ ըստ Մոսկվայի քաղաքային ոստիկանության ։
Միջոցառում
Արենայում և բեմում եղել են կարգախոսներ՝ «За мир без нацизма» (հանուն առանց նացիզմ աշխարհի), «За президента» (հանուն նախագահի) և «За Россию» (հանուն Ռուսաստանի), բայց լատինական z սիմվոլով՝ սովորական կիրիլական «З»-ի փոխարեն ։ Որոշ ցուցանակների վրա պատկերված են եղել նաև Z տառեր, գեորգիևյան ժապավենի ձևով և #СвоихНеБросаем հեշթեգով ։
Հանրահավաքի բովանդակությունն ընդգծում էր հայրենասիրությունը, հերոսությունն ու զինվորականներին աջակցությունը ։ Եվրատեսիլի նախկին մասնակից Պոլինա Գագարինան կատարել է 2015 թվականի «Սևաստոպոլի ճակատամարտ» ֆիլմի սաունդթրեք «Кукушка» երգի cover տարբերակը ։ «Любэ» խումբը հայրենասիրական երգեր է կատարել պատերազմի ժամանակների մասին, Օլեգ Գազմանովը կատարել է «Рождённый в СССР» երգը  , ռուս դերասան Վլադիմիր Մաշկովն ընթերցել է Ֆյոդոր Տյուտչևի բանաստեղծությունը, որը գրվել է 1867 թվականի մայիսին՝ «իզուր աշխատանք, ոչ, դուք նրանց չեք կարող հասկացնել․․․»: Միջոցառման մյուս բանախոսների թվում է եղել RT-ի գլխավոր խմբագիր Մարգարիտա Սիմոնյանը, որն ասել է․ «Սա մեր տղաների համար է, որոնք հենց հիմա կռվում են չար ոգիների դեմ» , Մոսկվայի քաղաքապետ Սերգեյ Սոբյանինը շնորհակալություն է հայտնել «այն տղաներին, որոնք զենքը ձեռքին պաշտպանում են Ռուսաստանի քաղաքացիներին Դոնբասում․․․ աշխարհի կեսը միավորվել է մեր դեմ, բայց Ռուսաստանն ուժեղ երկիր է» , իսկ ԱԳՆ պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովան Ռուսաստանն անվանել է «խաղաղություն պահպանող և չարիքի դեմ պայքարող երկիր ու ժողովուրդ» ։Ելույթ ունեցողներից շատերը կրել են Z-ի ձևով գեորգիևյան ժապավեններ, որոնցից երևացել են նաև ամբոխի մեջ գտնվող ցուցանակների վրա ։
Հանրահավաքին մասնակցել են ռուս օլիմպիական բազմաթիվ մարզիկներ, այդ թվում՝ Պեկինի օլիմպիական խաղերից վերջերս վերադարձած մի քանի մարզիկներ։ Մինչ նրանք բեմում են գտնվել, հնչել է Ռուսաստանի ազգային օրհներգը, ինչը հղում է այն փաստին, որ օրհներգը արգելվել էր նախորդ երեք Օլիմպիական խաղերում պետության կողմից հովանավորվող դոպինգի պատճառով ։  Ներկա մարզիկների թվում են եղել դահուկորդ Ալեքսանդր Բոլշունովը (չի կրել գեորգիևյան Z-աձև ժապավենը), գեղասահորդներ Նիկիտա Կացալապովը, Վլադիմիր Մորոզովը, Վիկտորիա Սինիցինան, Եվգենիա Տարասովան, գեղարվեստական գիմնաստներ Դինա Ավերինան և Արինա Ավերինան և լողորդ Եվգենի Ռիլովը ։ Ռուս մարմնամարզիկ Իվան Կուլակը, որը մարմնամարզության միջազգային ֆեդերացիայի կարգապահական վարույթն էր անցնում Դոհայի Աշխարհի գավաթի խաղարկության փուլում «Z» տառով պիտակով պարգևատրման դուրս գալու համար, հանրահավաքի ժամանակ կրել է օլիմպիական մեդալ, թեև չի մասնակցել որևէ Օլիմպիական խաղերի ։
Հանրահավաքը դարձել է Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինի առաջին հրապարակային ելույթը Ուկրաինա ներխուժումից հետո ։ Իր ելույթում, որը նա սկսել է Ռուսաստանի Սահմանադրությունից մեջբերումով, Պուտինը շնորհավորել է «Ղրիմի և Սևաստոպոլի ժողովրդին» և նրանց մաղթել Ղրիմի միացման «երջանիկ տարեդարձ»։ Այնուհետև նա քննարկել է այդ շրջանների ֆինանսներն ու ենթակառուցվածքները՝ հայտարարելով, որ Ուկրաինայի տրամադրած «մնացորդային ֆինանսավորման» փոխարեն Ռուսաստանին «անհրաժեշտ էր Ղրիմը հանել այդ նվաստացուցիչ վիճակից»։ Պուտինը նաև հայտարարել Է Դոնբասի ժողովրդի դեմ Ուկրաինայի կողմից «ցեղասպանության» մասին, նախքան Հովհաննես 15:13-ի աստվածաշնչյան հատվածը մեջբերելը՝ «չկա ավելի մեծ սեր»։ Ի վերջո Պուտինը նշել է, որ Ֆյոդոր Ուշակովի ծննդյան օրը փետրվարի 24-ն է, նույն օրը, երբ 2022 թվականին սկսվել է Ուկրաինա ներխուժումը ։  «Россия 24»-ում նրա հեռուստատեսային ելույթի մի մասն ընդհատվել է տեխնիկական խնդրի պատճառով ։
Արձագանք
BBC-ի և The Moscow Times-ի արևմտյան լրատվամիջոցները հայտնում են, որ կառավարության աշխատակիցները բերման են ենթարկվել հանրահավաքի վայր, իսկ մյուս մասնակիցներին վարձատրել կամ ստիպել են մասնակցել ։ «Ֆրանս-Պրես» գործակալությունը հանրահավաքի բովանդակությունը որակել է որպես «վառ հակաարևմտյան և խորհրդային նոստալիգայով լի», որն ընդգծում էր հայրենասիրությունը ։
Ուկրաինայի նախագահ Վոլոդիմիր Զելենսկին մարտի 19-ին հրապարակված տեսաուղերձում հիշատակել է հանրահավաքը ։
Պուտինի մեջբերումներում հղումներ են եղել աստվածաշնչյան հատվածներին և ռուսական ռազմական պատմությանը, որն ընկալվել է որպես առաջնորդի կողմից ռուս ազգայնական ինքնության ձևավորման համար կրոնի և պատմության օգտագործման ավելի լայն մոդելի արտացոլում ։  Պահպանողական ամերիկացի քաղաքական մեկնաբան Շոն Հաննիթին, որը ԱՄՆ նախկին նախագահ Դոնալդ Թրամփի կողմնակիցն է, ասել է, որ հանրահավաքը, կարծես, օգտագործվել է Պուտինի կողմից «իր ներքին Դոնալդ Թրամփին ուղղորդելու համար», մինչդեռ լիբերալ HuffPost-ը հանրահավաքը անվանել է «սարսափելի» և «չարագուշակ»՝ ասելով, որ Պուտինը գտնվում է «լիակատար բռնապետի ռեժիմում» ։ Պուտինը քննադատության է ենթարկվել նաև 13 հազար ԱՄՆ դոլար անվանական արժեքով Loro Piana բաճկոն կրելու համար ։
Ռուսաստանից դուրս գտնվող ԶԼՄ-ների կողմից մարզիկները ենթարկվել են քննադատության՝ հանրահավաքին մասնակցելու համար  ։ The Times-ը մարզիկներին նկարագրել է որպես «քարոզչական հանրահավաքում» «ի ցույց դրված․․․ Լուժնիկի մարզադաշտում որպես Ռուսաստանի նախագահի համար նախավարժանք» ։ Ռիլովի հայտնվելը հանգեցրել է FINA-ի հետաքննությանը՝ հիմնվելով «ջրային սպորտաձևերի հեղինակության խաթարման» և Speedo-ի հետ նրա հովանավորության պայմանագրի կորստի վրա, որում ասվում էր, որ նրանք նրա ֆինանսավորման մնացած մասը կնվիրաբերեն ՄԱԿ-ի Փախստականների հարցերով գերագույն հանձնակատարին ։ Սոցցանցերում որոշ մարզիկների կողմից հրապարակված լուսանկարները լղոզում էին «Z» նշանները, որոնք նրանք կրում էին, ինչը մեկնաբանվում էր որպես խոստովանություն, որ պատերազմը հայտնի չէ ռուս երիտասարդների շրջանում ։ Օլիմպիական խաղերի ուկրաինացի մեդալակիր Օլեգ Վերնյաևը քննադատել է Կուլյակին այն բանի համար, որ ներկա է եղել և կրել է օլիմպիական մեդալ, որը նա ինքը չի վաստակել ։ Աշխարհի լողի ուկրաինացի ռեկորդակիր Անդրեյ Գովորովը «սրտաճմլիկ» է անվանել այն, թե ինչպես է իր ընկեր Ռիլովը ներկա գտնվել հանրահավաքին և կրել «Z» խորհրդանիշը ։ Ուկրաինացի գեղասահորդներ Ալեքսանդրա Նազարովան և Մաքսիմ Նիկիտինը քննադատել են գեղասահորդներին իրենց մասնակցության համար՝ ասելով, որ «ոչ վաղ անցյալում մենք աջակցում էինք նրանց այդ բարդ օլիմպիական շրջանում, հիմա նրանք աջակցում են մեր և մեր երկրի դեմ պատերազմին» ։
Նշումներ
<references group="Ն"/>
Ձյոսո
Ձյոսո (常総市), Ճապոնիայի Իբարակի պրեֆեկտուրայում գտնվող քաղաք։ Քաղաքի մակերեսը կազմում է 123,52 կմ², բնակչությունը՝ 62 960 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1-ի տվյալների համաձայն) , բնակչության խտությունը՝ 509,72 մարդ/կմ²։
Աշխարհագրական դիրք
Յամատոտակադա քաղաքը տեղակայված է Հոնսյու կղզու Կինկի տարածաշրջանի Նառա պրեֆեկտուրայում։ Այս քաղաքի հետ սահմանակցում են Ծուկուբա, Ցուկուբամիրայ, Բանդո, Սիմոցումա, Մորիյա, Նոդա քաղաքները և Յաթիո ավանը։
Բնակչություն
Քաղաքի բնակչությունը կազմում է 62 960 մարդ (2014 թվականի օգոստոսի 1-ի տվյալների համաձայն), իսկ խտությունը՝ 509,725 մարդ/կմ²։ Բնակչության թվաքանակի փոփոխությունը՝ 1980-2005 թվականներին.
Սիմվոլիկա
Ձյոսո քաղաքը խորհրդանշող ծառ է համարվում մշտադալար կաղնին, ծաղիկ՝ սակուրայի ծաղիկը, թռչուն՝ Cettia diphone-ը ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ճապոնիայի քաղաքներ
Մոնտե դի Մալո
Մոնտե դի Մալո (Monte di Malo), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Վենետո մարզում՝ Վիչենցա գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 2699 մարդ (2008), բնակչության խտություն՝ 117 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 23 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս 36030։ Հեռախոսային կոդ՝ 0445։
Կոմունայի հովանավորն է Սուրբ Հովսեփը։ Տոնակատարությունը մարտի 19-ին է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
Արևմտյան Կենտուկիի համալսարան
Արևմտյան Կենտուկիի համալսարան (Western Kentucky University (WKU)), հանրային համալսարան ԱՄՆ-ի Կենտուկի նահանգի Բոուլինգ Գրին քաղաքում։ Հիմնադրվել է 1906 թվականին։ Սովորում է 21 048 ուսանող ։
Պատմություն
Արևմտյան Կենտուկիի համալսարանի պատմությունն սկսվել է 1875 թվականին, երբ հիմնադրվել է Գլազգոյի մանկավարժական մասնավոր ուսումնարանը։ 1885 թվականին այս ուսումնական հաստատությունը տեղափոխվել է Բոուլինգ Գրին քաղաք և ստացել նոր անուն՝ Հարավային մանկավարժական ուսումնարան և բիզնեսի քոլեջ։ 1906 թվականին Կենտուկի նահանգի Օրենսդիր ժողովի որոշմամբ այդ բուհի հիման վրա ստեղծվել է Արևմտյան Կենտուկիի մանկավարժական համալսարանը։ 1922 թվականին բուհում ներմուծվել է 4-ամյա ուսուցման համակարգ։ Հենց այդ ժամանակ համալսարանը փոխել է անունը՝ Արևմտյան Կենտուկիի մանկավարժական ուսումնարան և քոլեջ։ 1927 թվականին համալսարանը միավորվել է հարևան Օգդենի քոլեջի հետ։ 1930 թվականին համալսարանը փոխել է անվանումը՝ Արևմտյան Կենտուկիի մանկավարժական քոլեջ։ 1931 թվականին քոլեջն սկսել է առաջարկել արվեստի մագիստրոսի աստիճան։ 1948 թվականին քոլեջը փոխել է անվանումը՝ Արևմտյան Կենտուկիի քոլեջ։ 1963 թվականին քոլեջը միավորվել է Բոուլինգ Գրինի առևտրական քոլեջի հետ։ 1966 թվականին Արևմտյան Կենտուկիի քոլեջը անվանափոխվել է Արևմտյան Կենտուկիի համալսարան։
Ուսանողական լրագիր
1924 թվականից համալսարանում կանոնավոր կերպով լույս է տեսել ուսանողական լրագիր՝ «College Heights Herald»:
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:1906 հիմնադրված կրթական հաստատություններ
Դդում
Նկարագիրը
Արմատային համակարգն առանցքային է ։ Ցողունը մագլցող է, գետնատարած, ճյուղավորվող։ Տերևները հերթադիր են, ամբողջական կամ թաթաձև-բլթակավոր, խոշոր, երկար տերևակոթերով, թավոտ։ Ծաղիկները բաժանասեռ են, խոշոր, դեղին, մեկական։ Ծաղկում է մինչև ուշ աշուն։ Պտուղը կեղծ հատապտուղ է, մսալի, տարբեր մեծության, ձևերի և գույների ։ Պտուղները պարունակում են շաքարներ, հանքային և պեկտինային նյութեր, կարոտին (A-նախավիտամին), օսլա, վիտամիններ և այլն։ Դդմի սերմերից ստանում են յուղ, պատրաստում հակաճիճվային դեղամիջոց։ Օգտագործում են սննդի մեջ (եփած, տապակած մուրաբա) ։ Դդումը ջերմասեր է, երաշտա- և չորադիմացկուն ։
Տեսակներ և հայրենիք
C. moschata- ն համարվում է է Լատինական Ամերիկայի հիմնական դդմատեսակը, սակայն ծագման ճշգրիտ վայրն անորոշ է ։ Այն 4000-6000 տարի աճել է Մեքսիկայում, Բելիզում, Գվատեմալայում և Պերուում, հետագայում տարածվել է Բոլիվիայի, Էկվադորի, Պանամայի, Պուերտո Ռիկոյի և Վենեսուելայի մշակովի բույսերի ցանկում։ Այն, ընդհանուր առմամբ, աճում է հորդառատ անձրևներով տաք կլիմատներում ցածր բարձրությունների վրա, սակայն որոշ սորտեր հայտնաբերվել են ավելի քան 2200 մետր (7200 ֆ) բարձրություններում։ Ֆլորիդայում է մշակվել հայտնի Սամինոլ դդմատեսակը, դեռևս մինչև Կոլոմբոսի ժամանումը։  Տերևները աճում են 20-30 սանտիմետր Groups of C. moschata include Cheese, Crookneck (C. moschata), and Bell. :
C. pepo- ն ամենատարեցն է, եթե ոչ ամենահին կենցաղային տեսակը, որն աճել է ամենահին հայտնի վայրերում. 8,000-10,000 տարի առաջ Օահակա, Մեքսիկա և Օքեմպո, իսկ մոտ 7000 տարի առաջ Թոմայլոպոս, Մեքսիկա բնակավայրերում։ Հայտնի է, որ այն առաջին անգամ հանդիպել է Միսուրիում (ԱՄՆ), առնվազն 4000 տարի առաջ ։ C. pepo- ի ծագման մասին բանավեճերը շարունակվում են դեռևս 1857 թվականից ։ Ավանդաբար եղել են երկու հակադիր տեսություններ ծագման մասին. 1) որ դա C. texana- ի ուղիղ ժառանգորդն է 2) որ C. texana- ն ուղղակիորեն նույն C. pepo-ն է     ։ Կա մեկ ո՛չ ուտելի տեսակ` C. pepo var ՛՛ օվիֆերա՛՛ :
Օգտագործում
Դդումն ունի բազմաթիվ տեսակներ, որոնք օգտագործվում են որպես սնունդ ]: Քուքուրբիտա (Cucurbita) տեսակները նրանցից ամենապահանջվածներն են, օգտագործվում են սննդային արդյունաբերության մեջ, տարբեր եղանակներով կերակուների պատրաստման համար։ Չնայած կեղևը ամուր է և դառն, սակայն պտղամիսը քաղցրահամ է և շատ օգտակար ,: Ուտելի են այս մշակովի սորտերի թ՛ե պտղամիսը, և թ՛ե կորիզները։ Շնորհիվ իրենց ամուր կեղևի, շատ դդմատեսակներ հնարավոր է պահպանել երկար ժամանակ, կորիզները ևս պահպանվում են երկար ժամանակ։ Ամառային դդմատեսակն ունի նուրբ, բարակ, ուտելի կեղև։ Մեծ կիրառություն ունեն նաև կորիզները (սերմերը), որոնք կիրառվում են ամբողջական և աղացած, բուսայուղերի պատրաստման համար, քաղցրավենիքի, սննդի և կերակուրների պատրաստման համար։ ՄԱԿ-ի Պարենի և գյուղատնտեսության կազմակերպությունը (FAO) հաղորդում է, որ 2005 թ.-ի և 2009 թ-ի միջև ընկած ժամանակահատվածում առաջատարը հինգ երկրներում դդումն ունի կայուն վարկանիշ։ Այդ երկրներն են` Չինաստանը, Հնդկաստանը, Ռուսաստանը, Միացյալ Նահանգները և Եգիպտոսը։ 2012 թ. Իրանը տեղափոխվել է 5-րդ տեղ, Եգիպտոսը` 6-րդ տեղ։ Ներկայացված են այն առաջատար երկրները, որտեղ դդումի կիրառությունն անհամեմատ շատ մեծ է։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Հայաստանի բույսեր Կատեգորիա:Հայաստանի բուսական աշխարհ Կատեգորիա:Դդմազգիներ
Պինատուբո (հրաբուխ)
Պինատուբո (Pinatubo), գործող հրաբուխ, տեղակայված է ֆիլիպինյան Լուսոն կղզու վրա մայրաքաղաք Մանիլայից 93 կմ հյուսիս-արևմուտք և քաղաք Անխելեսից 26 կմ արևմուտք։ Հրաբուխը գտնվում է Սամբալես, Բատաան և Պամպանգա գավառների սահմանին։ Այսօր նրա բարձրությունը կազմում է 1486 մ, իսկ մինչ 1991 թվականիժայթքումը կազմել է 1745 մ։ Վերջին անգամ հրաբուխը ժայթքել է 1993 թվականին ։ Իսպանացիների կողմից Ֆիլիպինների գրավման ժամանակաշրջանում Պինատուբոն ծածկված էր խիտ անտառներով և ծառայել է որպես ապաստան աետա ցեղից փախած բնիկների համար։
1991 թվականի ժայթքում
Պինատուբոյի ավտիվության զարգացումը տեղի է ունեցել բավականին արագ։ Ակտիվության առաջին նշանները հայտնաբերվել են 1991 թվականի ապրիլին։ Ստորգետնյա ցնցումներից հետո գագաթի վրա հայտնվել է գոլորշու սյուն։ Ֆիլիպինների կառավարությունը որոշում ընդունեց հրաբխից 20 կմ շառավղով մարդկանց անմիջապես տարհանելու մասին։ Հունիսի 7-ին հրաբխի գագաթի վերևում սկսեց ձևավորվել մածուծիկ մագմայի գմբեթ, որը դուրս էր մղվում լեռան ներսում կուտակված գազերի ճնշման արդյունքում։
Առաջին պայթյունը տեղի է ունեցել հունիսի 12-ին՝ ժամը 03։ 41-ին։ Մոխրի սև ամպը բարձրացավ լեռան վրա 19 կմ բարձրությամբ, իսկ լանջերով հոսեցին պիրոկլաստիկ հոսքեր։ Հաջորդ պայթյունը, որը տեղի ունեցավ 14 ժամ անց, էլ ավելի ուժգին էր։ Գազի և մոխրի սյունը բարձրացել էր մինչև 24 կմ բարձրություն։ Երրորդ պայթուցիկ ժայթքումը տեղի ունեցավ հունիսի 13-ին՝ ժամը 08։ 41-ին, և տևել է 5 րոպե։ Էրուպտիվ սյան բարձրությունը կազմել է 24 կմ։ Դրանից հետո լռություն տիրեց, որը տևեց 3 ժամ։ Կեսօրին ստորգետնյա ցնցումները վերսկսեցին․ հունիսի 13-ին ժամը 13։ 09-ին տեղի ունեցավ չորրորդ ժայթքումը, որը տևեց 3 րոպե, իսկ էրուպտիվ սյան բարձրությունը կազմեց 21 կմ։
Հունիսի 15ին տեղի ունեցավ պարոքսիզմալ ժայթքում, որը իր ամենամեծ ուժին հասավ ժամը 14։ 30-ին։ Էրուպտիվ սյան բարձրությունը հասնում էր 34 կմ։ Այս ժայթքման արդյունքում արտանետված մոխիրը անթափանց շղարշով ծածկել էր երկնակամարի 125 հզ կմ² տարածություն։ Երկրի վրա այդ տարածքի վրա մի քանի ժամ լիակատար խավար էր տիրում։ Մոխիրը հասել էր ընդհուպ մինչև Վիետնամ, Կամբոջա և Մալազիա։
Այս պայթյունից հետո ժայքումը, թուլանալով, շարունակվեց մինչև հւնիսի 17-ը։
Ժայթքումների մի քանի օրվա ընթացքում արտանետվել է մոտ 10 կմ³ լեռնային ապարներ (այս ցուցանիշներով նա 20-րդ դարում զիջում է միայն Ալյասկայի Կատմայ ազգային պարկում Կատմայ-Նովարուպտայի ժայթքմանը)։ Պրիկլաստիկ արտանետումների ինտենսիվությունը գերազանցում էր 300 հզ մ³/վրկ։ Պինատուբոյի ժայթքմանը, որը 20-րդ դարի երեք ժայթքումներից մեկն էր (1902 թ Սանտա-Մարիայի և 1912 թ Կամայի ժայթքումներ), հրաբխային ժայթքումների սանդղակի 6 բալ (VEI)։ Ըստ երկրաբանների՝ այս հրաբխի ժայթքման էներգիան 10 անգամ գերազանցում է այպիսի ժայթքումների, ինչպիսիք են Սենթ Հելենսը (1980) և Շիվելուչը (1964)։
2,5 կմ տրամագծով խառնարանը, որը ձևավորվել է 1991 թ ժայթքման արդյունքում, համարվում է կոնտրոնական։ Ժայթքումը չի ուղեկցվել լեռան գագաթից և լանջերից խոշոր բեկորների հոսքով, ինչով և տարբերվում էին Սենթ Հելենը և Շիվելուչը։ Պլինյան սյուներից առաջացել են պրիկլաստիկ հոսքեր։ Խառնարանում առաջացել է անձրևաջրերից սնվող լիճ, որի մակարդակը անընդհատ բարձրանում էր, մինչև 2008 թվականին նրա մակարդակը իջեցվեց անձրևային սեզոնի ընթացքում մակարդակի կտրուկ բարձրացման դեպքում շրջակա միջավայրի հեղեղումը կանխելու համար։
Վերջին ժայթքում
Պինատուբոյի վերջին ժայթքումը զգալի է եղել ողջ աշխարհում։ Այն հանգեցրեց ստրատոսֆերա աերոզոլների ամենահզոր արտանետմանը 1883 թվականի Կրակատաու հրաբխի ժայթքումից հետո։ Հաջորդող ամիսների ընթացքում մթնոլորտում նկատվում էր ծծմբաթթվային մառախուղի գլոբալ շերտ։ Գրանցվել է 0,5 °C ջերմաստիճանի անկում և օզոնային շերտի չափազանց մեծ կրճատում, մասնավորապես՝ Անտարկտիդայի վրա առանձնապես մեծ օզոնային անցքի առաջացման։
1991 թվականից հետո
1991 թվականի ժայթքումից հետո Պինատուբոյի տարածքում պարբերաբար տեղի են ունենում ստորգետնյա ցնցումներ, որոնք թույլ չեն տալիս հրաբխից տասյնակ կիլոմետրերի շառավղով տարածքներում ինչոր շինարարական աշխատանքների իրականացման։ 1992 և 1993 թվականներին տեղի են ունեցել ևս 2 ժայթքումներ, որոնք ըստ հրաբխային ժայթքումների սանդղակի ստացել են 1 բալ։ Հրաբխի լանջերին և խառնարանի ներքին մասում կատարվում է բուսածածկույթի վերականգնում։
Պինատուբո հրաբուխը համարվում է լեռնային տուրիզմի օբյեկտ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ակտիվ հրաբուխներ Կատեգորիա:Ֆիլիպինների աշխարհագրություն Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ՈՒՎ 2023-ի հոդվածներ
Ալեքսեյ Կալեդին
Ալեքսեյ Մաքսիմովիչ Կալեդին (Алексе́й Макси́мович Каледи́н, ), Դոնի կազակների հեծելազորի գեներալ, որ գլխավորել է Դոնի կազակների Սպիտակ շարժումը Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի սկզբում։
Կենսագրություն
Ալեքսեյ Կալենդինը ծնվել է 1861 թվականին Սարատովի նահանգի Ուստ Խոպյորսկայա բնակավայրում, Դոնի կազակի (սպա) ընտանիքում։ Նա ավարտել է Վորոնեժի ռազմական դպրոցը, Սանկ Պետերբուրգի Միխայլովսկոե հրետանային դպրոցը (1882 թվական) և Գլխավոր շտաբի Նիկոլաևյան ակադեմիան (1889 թվական)։ 1903 թվականից մինչև 1906 թվականը ծառայել է որպես տնօրեն Նովոչերկասկի ռազմական դպրոցում։ 1906 թվականից մինչև 1910 թվականը Կալեդինը եղել է Դոնի կորպուսի շտաբի պետի օգնական։
Առաջին համաշխարհային պատերազմ
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Ալեքսեյ Կալեդինը եղել է 12-րդ հեծյալ դիվիզիոնի և հարավարևմտյան ճակատի 8-րդ բանակի հրամանատար։ Կալեդինը չի ընդունել 1917 թվականի Փետրվարյան հեղափոխությունը և հեռացվել պաշտոնից, քանի որ հրաժարվել է կատարել Ժամանակավոր կառավարության հրամանը բանակի դեմոկրատացման վերաբերյալ։ 1917 հունիսի 17-ին Կալեդինը նշանակվել է Դոնի կազակների զորքի ատաման կազակների համայնքի կողմից և Միտրոֆան Բոգաևսկու պնդմամբ դարձել է նոր հիմնադրված կազակական զինվորական կառավարության ղեկավար, որն առաջին անգամ վերականգնվել էր 1709 թվականից հետո։ 1917 թվականի օգոստոսին Մոսկվայում Կալեդինը ներկայացրել է իր ծրագիրը հեղափոխական շարժումը ճնշելու վերաբերյալ։
Օգոստոսի 29-ին Նովոչերկասկի տեղական իշխանությունները որոշել են դիմել Ալեքսանդր Կերենսկուն, որպեսզի նա պաշտոնից ազատի և ձերբակալել տա Կալեդինին Դոնի շրջանի կազակների մոտ Կոռնիլովի օգտին քարոզչություն անցկացնելու համար։ Օգոստոսի 31-ին Նովոչերկասկի դատարանի դատախազը հեռագիր է ստացել Կերենսկուց, որով նա հայտնում էր, որ Կալեդինը պետք է պաշտոնապես ազատվի պաշտոնից և անմիջապես ձերբակալվի ու դատվի որպես սադրիչ։
Կազակների հրամանատարությունը որոշել է նախ լսել, թե ինչ կասի Կալեդինը, ապա նրան ուղարկել Մոգիլյով, որպեսզի նա այնտեղ բացատրություն տա գերագույն գլխավոր հրամանատարին, ինչպես պահանջել էր Կերենսկին։ Սեպտեմբերի 6-ին Կալեդինը փորձել է Կոռնիլովին պաշտպանել կազակական բանակի հրամանատարության հարձակումներից։ Հոկտեմբերի 25-ին (Հոկտեմբերյան հեղափոխության սկիզբ) Կալեդինը հայտարարել է, թե մինչև Ռուսաստանում ժամանակավոր կառավարության իշխանության լիակատար վերականգնումը Դոնի կազակների բանակը իր վրա կվերցնի Դոնի շրջանի վերահսկողությունը։
Քաղաքացիական պատերազմ
Այդ հայտարարությամբ սկիզբ է դրել Կալեդինշչինային՝ հակահեղափոխական շարժմանը Դոնի շրջանում։ Դոնի Ռոստովը կորցնելուց ու դրան հաջորդած Սառցային երթից հետո Կալեդինին ստիպված է եղել հավատալ, որ իրավիճակն անհույս է։ 1918 թվականի հունվարի 29-ին նա հեռացել է պաշտոնից և ինքնասպանություն գործել 1918 թվականի փետրվարի 11-ին  ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ռուս ռազմական գործիչներ Կատեգորիա:Ինքնասպաններ Կատեգորիա:Ռուս գեներալներ Կատեգորիա:Առաջին համաշխարհային պատերազմին մասնակցած ռուսական ռազմական գործիչներ Կատեգորիա:Սուրբ Ստանիսլավի 3-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Սուրբ Ստանիսլավի 2-րդ աստիճանի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Սուրբ Ստանիսլավի 1-ին աստիճանի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմի մասնակիցներ Կատեգորիա:Ռուս զինվորականներ
Ջամալ Լյուիս
Ջամալ Լյուիս (Jamal Lewis, ), իռլանդացի պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլիստ։ Ներկայումս հանդես է գալիս Նորվիչ Սիթիի և Հյուսիսային Իռլանդիայի ազգային հավաքականի կազմում։ Խաղում է ձախ պաշտպանի դիրքում ։
Նորվիչ Սիթի
Իր առաջին հանդիպումը Պրեմիեր Լիգայում Լյուիսը անցկացրեց 2019 թվականի օգոստոսի 9-ին՝ թիմի մեկնարկային կազմում խաղադաշտ դուրս գալով Լիվերպուլի դեմ խաղում ։
Ակումբային վիճակագրություն
2020 թվականի հունվարի 7-ի դրությամբ
Միջազգային վիճակագրություն
2020 թվականի հունվարի 7-ի դրությամբ
Ակումբային
Նորվիչ Սիթի
Մոնտեբելո Վիչենտինո
Մոնտեբելո Վիչենտինո (Montebello Vicentino), կոմունա Իտալիայում։ Գտնվում է Վենետո մարզում՝ Վիչենցա գավառում ։
Բնակչությունը կազմում է 6000 մարդ (2008), բնակչության խտություն՝ 285 մարդ/կմ²։ Զբաղեցնում է 21 կմ² մակերես։ Փոստային ինդեքս 36054։ Հեռախոսային կոդ՝ 0444։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Իտալիայի բնակավայրեր
(809) Լունդիա
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,283534 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,8444 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,7227 ա. մ., իսկ Երկրի ուղեծրին Լունդիա աստերոիդը նվազագույնը մոտենում է 0,8388 ա. մ. հեռավորության վրա ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1260,4 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,285623 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 7,14° անկյուն։
Ըստ Տոլենի սպեկտրալ դասակարգման պատկանում է V դասին ։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Աստերոիդների դաս V Կատեգորիա:Ֆլորայի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1915 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Մաքս Վոլֆի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Իզաբել Կոժիտոր
Իզաբել Կոժիտոր (Isabelle Cogitore, ), ֆրանսիացի պատմաբան, Հին Հռոմի պատմության մասնագետ, Գրենոբլի Ստենդալի անվան համալսարանի լատիներենի և գրականության դասախոս, պրոֆեսոր։
Կենսագրություն
Սովորել է Փարիզի Մոլիերի անվան լիցեյում, ապա, 1984-1988 թվականներին՝ Էկոլ Նորմալ բարձրագույն դպրոցում (École normale supérieure, ENS Ulm-Sèvres), որտեղ 1987 թ. ստացել է մասնագիտական առաջին աստիճանը դասական գրականության բնագավառում։ 1994 թվականին Հռոմի ֆրանսիական դպրոցում ստացել է դոկտորի գիտական աստիճան։
Իզաբել Կոժիտորը համալսարանի դասախոսի աշխատանքը զուգակցում է գիտական հետազոտությունների հետ. գրականության և արվեստների բնագավառում համատեղ ուսումնասիրություններ կատարող խմբի անդամ է, բարձրագույն ուսումնական հաստատություններում հին լեզուներ դասավանդող պրոֆեսորների ընկերակցության անդամ( APLAES ) (2012-2014 թթ. եղել է այդ ընկերակցության փոխնախագահը, 2014-2016 թթ.՝ նախագահը )։ 2014 թվականից պաշտոնավարում է որպես Maison des Sciences de l'Homme Alpes կազմակերպության փոխտնօրեն։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆրանսիացի գիտնականներ Կատեգորիա:Ֆրանսիացի պատմաբաններ Կատեգորիա:Կին գիտնականներ Կատեգորիա:Կին պատմաբաններ
Քանդված օջախ (նկար)
Քանդված օջախ, նկարիչ Կարապետ Ադամյանի՝ հայ կյանքը արտացոլող լավագույն գործերից է, որով նկարիչն իր հայրենասիրական զգացմունքն է դրսևորել՝ թեմա ընտրելով թուրքական բռնակալության տակ տնքացող հայ ժողովրդի՝ դարեր շարունակ կրած տառապանքներից մի հուզիչ դրվագ։ «Քանդված օջախ» վերնագրված պատկերներում հարազատ տան ավերակների առաջ ներկայացված է ամուսնուն կորցրած հայուհին երեք դեռատի զավակների հետ ։
Նկարագրություն
Կոտորածից հրաշքով փրկված մի որբացած ընտանիք՝ մայրը իր մանկահասակ երեք երեխաների հետ, վերադարձել է իր բնակավայրը՝ գտնելով տունը հիմնահատակ ավերված։ Երբեմնի շեն տնից մնացել էր պատի մի ավերված հատված՝ օջախի բացվածքով, գետնին թափված քարեր և մի քանի տախտակի կտորներ։
Սիրտ կեղեքող պատկեր է ներկայացնում այդ ամայացած շրջապատում հայտնված մոր և երեխաների վիճակը։ Մայրը նստել էր գետնին՝ անելանելի կացության մեջ, ծանր մղձավանջային հոգեվիճակում։ Նա գոգում պահել էր միակ ունեցվածքը՝ մի փոքրիկ կապոց, և անորոշ հայացքը հառել էր փլատակներին։ Երեխաները, իրար ձեռք բռնած, կանգնած էին մտամոլոր։ Մոր հայացքը այնքան բազմախոս էր, կիսախոնարհված կեցվացքը այնքան գթաշարժ, որ մարդ ակամայից մասնակից էր դառնում նրա տվայտանքներին, նրա տառապալի մտատանջումներին և ալեկոծ ներաշխարհին։
Մոր գեղեցիկ հայկական համակրելի տիպարը մարդկանց գութն էր շարժում այդ անօթևան հեզահամբույր կնոջ հանդեպ։ Անհոգ ժամանցը տխուր ապրումներով փոխած երեխաների դրությունը նույնպես սրտաճմլիկ էր։ Նրանք, գլխիկոր կանգնած, նայում էին տան տեղը գոյացած դատարկությանը՝ հավանաբար չգիտակցելով անտուն մարդու կացությունը։ Մարդը համակվում է անզուսպ ցասումով՝ ընդդեմ խիղճը կորցրած ավերիչների, քանի որ բարբարոսական արարքներ էին կատարել խաղաղ, աշխատասեր, անզեն ու անօգնական հայ ժողովրդի նկատմամբ։ Մոր և երեխաների պատճառաբանված կեցվածքները և հոգեբանական արտահայտությունները վերարտադրված են ռեալիստական ճշմարտացիությամբ։
Ադամյանը ստեղծել է այնպիսի կենդանի իրադրություն, որ դիպվածը մարդու աչքի առաջ վերակենդանանում է որպես հենց նոր կատարված իրողություն ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայկական կերպարվեստ Կատեգորիա:Եղեռնը արվեստում Կատեգորիա:Արվեստ Կատեգորիա:Կարապետ Ադամյանի նկարներ
Էլֆ (ֆիլմ)
Սյուժե
Բադդի Հոբս անունով մի տղա մանկատնից մտնում է Սանտա Կլաուսի պարկի մեջ և դառնում Սանտայի էլֆերից մեկի որդեգիր երեխան։ Մեծանալով` Բադդին մեկնում է փնտրելու իր հարազատ հորը, բայց պարզվում է, որ նրան միայն իր բիզնեսն էր հետաքրքրում, իսկ նրա հարազատ երեխան նրան չէր անհանգստացնում։ Բայց Բադդին ծանոթանում է իր կրտսեր խորթ եղբոր, խորթ մոր և գեղեցկուհի աղջկա հետ, որոնք հավատում են նրա պատմությանը և որոշում օգնել նրան վերադարձնել մարդկանց հավատը Սանտա Կլաուսին ու հնարավորություն տալ  հայտնվել հասարակության մեջ։
Ռաուլ Գոնսալես Տունյոն
Ռաուլ Գոնսալես Տունյոն (Raúl González Tuñón, ), արգենտինացի բանաստեղծ։
Ստեղծագործություններ
Բանաստեղծությունների առաջին ժողովածուներում՝ «Սատանայի ջութակը» (1926), «Մաշված գուլպաների փողոցը» (1930), արտահայտել է բուրժական աշխարհի նկատմամբ իր դժգոհությունը։ «Վարդը զրահում», (1936), «Հրե դարպասներ» (1938), «Մահ Մադրիդում» (1939), «Խուանսիտո Պանդուխտի պոեմները» (1941) նվիրված են արգենտինական և իսպանական ժողովուրդների հեղափոխական պայքարին։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին գրել է բանաստեղծություններ խորհրդային մարդկանց արիության, պատերազմից հետո՝ խաղաղության պայքարի մասին («Աշխարհի բոլոր մարդիկ եղբայրներ են», 1954)։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արգենտինացի բանաստեղծներ Կատեգորիա:20-րդ դարի բանաստեղծներ Կատեգորիա:Արգենտինացի լրագրողներ Կատեգորիա:Արգենտինացի գրողներ
Ալի Աբասի
Ալի Աբասի, իրանցի և շվեդ կինոռեժիսիոր և սցենարիստ։ Հաճախել է Թեհրանի Պոլիտեխնիկական համալսարան մինչև 2002 թվականը, որից հետո նա արտագաղթել է Եվրոպա` Ստոկհոլմի Գիտությունների արքայական ակադեմիայում ճարտարապետություն ուսումնասիրելու համար։ 2007 թվականին արվեստի բակալավրի աստիճան ստանալով ` նա միացել է Դանիայի ազգային կինոդպրոցին, իր դիպլոմը ստանալով 2011 թվականին` «Մ` Մարկուսի Համար» կարճամետրաժ ֆիլմով ։ Նա ապրում է Կոպենհագենում, բայց շարունակում է ունենալ իրանական անձնագիր ։
Կարիերա
Մինչև ռեժիսոր դառնալը Ալին զբաղվում էր գրական գործունեությամբ։ Նրա մի քանի պատմվածքներ տպագրվել են։
Ալի Աբասիի «Շելլի» ֆիլմի պրեմիերան կայացել Բեռլինի կինոփառատոնի ժամանակ, 2016 թվականին։ Ֆիլմն առաջադրվել է «Լավագույն դեբյուտ» անվանակարգում։ Ֆենտեզի ժանրի «Սահմանին» ֆիլմի պրեմիերան կայացել է Կաննի կինոփառատոնի ժամանակ, 2018 թվականին, ֆիլմն ստացել է «Հատուկ հայացք» մրցանակը ։ Ըստ կինոքննադատ Անտոն Դոլինի` «Սահմանին» ֆիլմը կինոյի պատմության մեջ ամենաանսպասելի ֆիլմերից մեկն է. В российский прокат фильм выйдет 25 октября 2018 :
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Իրանցի կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Շվեդ կինոռեժիսորներ Կատեգորիա:Շվեդ սցենարիստներ Կատեգորիա:Իրանցի սցենարիստներ
Փղեր
Հետաքրքիր փաստեր
Կատեգորիա:Փղեր Կատեգորիա:Կնճիթավորներ Կատեգորիա:Կաթնասուններ
Մելիպիլլա
Մելիպիլլա (Melipilla), քաղաք Չիլիում։ Նույնանուն համայնքի և Մելիպիլլա նահանգի վարչական կենտրոնն է։ Քաղաքի բնակչությունը կազմում է 53 522 մարդ (2002)։ Քաղաքն ու կոմունան մտնում են Մելիպիլյա նահանգի և մայրաքաղաքային շրջանի կազմի մեջ։
Կոմունայի տարածքը կազմում է 1 341,7 կմ², բնակչությունը՝ 123 627 մարդ (2017)։ Բնակչության խտությունը 92,15 մարդ/կմ² է ։
Տեղագրություն
Քաղաքը գտնվում է Չիլիի մայրաքաղաք Սանտյագո քաղաքից 59 կմ դեպի հարավ-արևմուտք։
Կոմունան սահմանակից է․
Ժողովրդագրություն
2012 թվականի մարդահամարի ընթացքում Վիճակագրության ազգային ինստիտուտի (INE) կողմից հավաքված տեղեկությունների համաձայն՝ համայնքի բնակչությունը կազմում է ․
== Կարևոր բնակավայրեր ==
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Չիլիի քաղաքներ
Արվիդ Յանսոնս
Արվիդ Յանսոնս  (Յանսոն) (Arvīds Jansons, ), լատվիացի խորհրդային դիրիժոր, ջութակահար, մանկավարժ, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1976), ստալինյան մրցանակի դափնեկիր (1951):
Անվանի դիրիժոր Մարիս Յանսոնսի հայրն է։
Կենսագրություն
Ծնվել է 1914 թվականի հոկտեմբերի 10-ին (նոր տոմարով՝ հոկտեմբերի 23-ին, ըստ այլ աղբյուրների՝ հոկտեմբերի 24-ին ), լատվիական Լիբավա (ներկայումս՝ Լիեպայա) քաղաքում։
1929—1935 թվականներին սովորել է Լիեպայայի Ժողովրդական կոնսերվատորիայի ջութակի դասարանում։ 1931 թվականից՝ Լիեպայայի օպերայի և ֆիլհարմոնիայի նվագախմբի ջութակահար։ 1940 թվականին առաջին անգամ հանդես է եկել որպես դիրիժոր՝ նվագավարելով Ֆ. Ռայմոնդի «Կապույտ դիմակ» օպերետը Լիեպայայի օպերային թատրոնում։
1940-1944 թվականներին սովորել է Ռիգայում՝ լատվիական կոնսերվատորիայում, ջութակի և կոմպոզիցիայի դասարաններում, միաժամանակ հանդես է եկել լատվիական ազգային օպերայում՝ որպես ջութակահար, ինչպես նաև հաճախել է Լեո Բլեխի նվագավարության պարապմունքներին։ 1944 թվականին դարձել է լատվիական օպերայի, 1946-ին՝ լատվիական ռադիոյի սիմֆոնիկ նվագախմբի դիրիժոր։
1952 թվականին տեղափոխվել է Լենինգրադ՝ անվանի դիրիժոր Եվգենի Մռավինսկու հրավերով, դարձել վերջինիս ասիստենտը, որոշ ժամանակ անց՝ Լենինգրադի ֆիլհարմոնիայի սիմֆոնիկ նվագախմբի դիրիժորներից մեկը,իսկ 1964—1967 թվականներին՝ այդ նվագախմբի նաև ղեկավարը, նվագախումբ, որի հետ ելույթներ է ունեցել ոչ միայն ԽՍՀՄ-ում, այլև արտասահմանյան մի շարք երկրներում։ Հաճախ Արվիդ Յանսոնսին հրավիրել են նվագավարելու արտասահմանյան երկրների նվագախմբերի, մասնավորապես՝ Տոկիոյի նվագախմբի կատարումները։
1965 թվականից նա եռանդուն կերպով մանկավարժական գործունեություն է ծավալել, վարպետության դասեր տվել Գերմանիայում, Ֆինլանդիայում, Շվեդիայում... 1965—1975 թվականներին ղեկավարել է դիրիժորական վարպետության միջազգային դասընթացները Վայմարում։ 1972—1984 թվականներին աշխատել է Լենինգրադի Նիկոլայ Ռիմսկի-Կորսակովի անվան կոնսերվատորիայում՝ որպես օպերա-սիմֆոնիկ նվագավարության ամբիոնի վարիչ։
Նրա որդին՝ Մարիսը, նույնպես անվանի դիրիժոր է։
Արվիդ Յանսոնսը մահացել է 1984 թվականի նոյեմբերի 21-ին, Մանչեսթրում, համերգի ժամանակ՝ Հալլեի նվագախմբի կատարումներից մեկը նվագավարելիս ինֆարկտ ստանալու պատճառով ։ Հուղարկավորվել է Լենինգրադի (Սանկտ-Պետերբուրգի) Վոլկովյան գերեզմանատանը ։
Ձայնագրությունների ընտրանի
«Մելոդիա» (ԽՍՀՄ) , Sweden
Ռադիոարխիվներ
BBC
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ժողովուրդների բարեկամության շքանշանի դափնեկիրներ Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ Կատեգորիա:«Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ կատարած անձնվեր աշխատանքի համար» մեդալակիրներ Կատեգորիա:Խորհրդային դիրիժորներ Կատեգորիա:Խորհրդային մանկավարժներ Կատեգորիա:Խորհրդային ջութակահարներ Կատեգորիա:ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ Կատեգորիա:ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արտիստներ Կատեգորիա:Ստալինյան մրցանակի դափնեկիրներ
Հասմիկ Ղարիբյան
Հասմիկ Իշխանի Ղարիբյան, հայ դերասանուհի և երգչուհի։
Դերասան Իշխան Ղարիբյանի դուստրն է։
Գործունեություն
Հայտնի է դարձել 2000-ականների սկզբին Արմենիա հեռուստաընկերությամբ հեռարձակված «Կարգին հաղորդում», «Կարգին մուլտեր» և «Կարգին սերիալ» մանրապատումներում նկարահանվելուց հետո, որտեղից էլ ստացել է իր Կարգին Հասո կեղծանունը։ Այնուհետև իր մասնակցությունն է ունեցել «7.5» և «No comment» ներկայացումներում, ինչպես նաև 2011 թվականին նկարահանվել է «Ալաբալանիցա» ֆիլմում։
2012 թվականին տեղափոխվել է Միացյալ Նահանգներ, որտեղ էլ 2014 թվականի նոյեմբերի 1-ին մահացել է քաղցկեղից, թաղված է Երևանում ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Հայ դերասանուհիներ Կատեգորիա:Հայ երգչուհիներ Կատեգորիա:Քաղցկեղից մահացածներ
Լես Քլարկ
Լեսլի Ջեյմս Քլարկ (Leslie James Clark, ), ամերիկացի անիմատոր, Դիսնեյի ինը ծերուկներից մեկը։ Աբ Այվերքսի հետ աշխատել է Միկի Մաուսի օրիգինալ կերպարի վրա։
Կենսագրություն
Լես Քլարկը ծնվել է 1907 թվականի նոյեմբերի 17-ին Օգդենում (Յուտա նահանգ) և եղել է Ջեյմս Քլարկի և Լյութ Ուոդսվորթի ընտանիքի 12 երեխաներից ավագ որդին։ Լեսի հայրը մասնագիտությամբ ատաղձագործ էր։ Քլարկների ընտանիքը հաճախ է տեղափոխվել մի վայրից մյուսը։ 1930 թվականին նրանք բնակություն են հաստատել Լոս Անջելեսում, որտեղ Լեսն սկսել է հաճախել Venice High School։
Ավագ դպրոցում սովորելու ժամանակ Լեսն ամռանն աշխատել է պաղպաղակի խանութում, որը գտնվում էր Դիսնեյի ստուդիայից ոչ հեռու։ Ուոլթ և Ռոյ Դիսնեյները երբեմն մտել է այդ խանութ, և մի անգամ Ուոլթ Դիսնեյը գովել է Լեսին գեղեցիկ տառերով գրության համար, որ նա գրել էր խանութի մենյուում։ Երիտասարդ տղան համարձակություն է ունեցել Ուոլթ Դիսնեյին հարցնել ստուդիայում աշխատելու մասին, ինչին ի պատասխան Ուոլթ Դիսնեյը Լեսին խնդրել է ցույց տալ իր նկարածներից։ Քլարկը ցույց է տվել իր նկարները և ստացել է ժամանակավոր աշխատանքի առաջարկ, մինչև որ ավարտի դպրոցը ։
Լեսլին մշտական աշխատանքի է ընդունվել 1927 թվականի փետրվարի 23-ին՝ ավագ դպրոցն ավարտելուց մի քանի օր անց։ Ստուդիայում Լեսի առաջին աշխատանքները եղել են տեսախցիկով նկարահանումը, ռետուշավորումը և անիմացիայի կադրերի ներկումը Աբ Այվերքսի ղեկավարությամբ։ Ստուդիայում «Վիլիի շոգենավը» մուլտֆիլմի վրա աշխատելու ժամանակ Քլարկին արդեն վստահել են մուլտֆիլմի միջանկյալ կադրերի նկարումը։ Լեսն ստացել է անիմատորի պաշտոն Silly Symphonies-ի վրա աշխատելու ժամանակ, որտեղ նա աշխատել է «Կմախքների պարը» մուլտֆիլմի այն տեսարանի վրա, որտեղ մի կմախքը նվագում է մյուսի ոսկորներիով, ինչպես քսիլոֆոնով ։
Ստուդիայից Աբ Այվերքսի հեռանալուց հետո Միկի Մաուսի գլխավոր անիմատորը դարձել է Լես Քլարկը։ Այդ ժամանակ նա շարունակում է կատարելագործել իր նկարչական հմտությունները՝ ազատ ժամանակ հաճախելով արվեստի դասերի։ Լես Քլարկը նկարել է թզուկներից յուրաքարնչյուրի հետ Սպիտակաձյունիկի պարի տեսարանը «Սպիտակաձյունիկը և յոթ թզուկները» մուլտֆիլմում, ինչպես նաև մասնակցել է այնպիսի կերպարների անիմացիային, ինչպիսիք են Պինոկիոն, Մոխրոտը, Ալիսան, փերի Դին-Դինը։ Լես Քլարկն Դիսնեյի ստուդիայում աշխատել է մինչև 1975 թվականի սեպտեմբերի 30-ը (48 տարի), ինչը նրան դարձնում է Դիսնեյի ստուդիայի ամենաերկարատև և մշտապես աշխատող անիմատորը։
Ամուսնացել է երկու անգամ։ Առաջին ամուսնությունից ունեցել է երկու երեխա՝ Ռիչարդը և Միրիամը։
Լես Քլարկը մահացել է 1979 թվականի սեպտեմբերի 12-ին Սանտա Բարբարայում քաղցկեղից։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Ամերիկացի նկարիչներ Կատեգորիա:Ամերիկացի մուլտիպլիկատորներ Կատեգորիա:Ուոլթ Դիսնեյ ստուդիայի նկարիչներ
Ծիրանենի
Ծիրանենին ՀՀ-ում
Ծիրանենին ՀՀ-ում մշակվող հիմնական և առաջատար պտղատու տեսակն է (մշակվում է 50 տեսակ)։ Այգիները հիմնականում կենտրոնացված են Արարատի, Արմավիրի, Կոտայքի, Արագածոտնի, Վայոց ձորի մարզերում։ Փոքր այգիներ կան նաև Սյունիքի, Լոռու, Տավուշի մարզերում։ Առավել տարածված են Նախիջևանի կարմիր, Երևանի, Սաթենի, Խոսրովենի, Որդուարի, Համբան, Ղևոնդի տեսակները։ Ընտրասերման միջոցով ստեղծվել են Արագածի, Արարատի, Նաիրիի, Վասպուրականի, Օշականի, Ոսկի, Մասիս, Վաղահասվարդագույն նոր տեսակները։4տարեկան ծառը արդեն պտուղ է տալիս։
Կատեգորիա:Բույսեր այբբենական կարգով Կատեգորիա:Հայաստանի բուսական աշխարհ Կատեգորիա:Վարդազգիներ
(810) Ատոսսա
Միջին հեռավորությունը Արեգակից կազմում է 2,179391 ա. մ., առավելագույնը մոտենում է 1,7857 ա. մ. հեռավորության վրա և հեռանում 2,5731 ա. մ. ։ Արեգակի շուրջ մեկ ամբողջական պտույտ է կատարում 1175,17 երկրային օրվա ընթացքում, իր ուղեծրով շարժվելով միջինում 0,306338 աստիճան/օր արագությամբ։ Աստերոիդի ուղեծրի և խավարածրի հարթությունները իրար հետ կազմում են 2,61° անկյուն։
Ատոսսա աստերոիդը դասվում է Ֆլորայի աստերոիդների ընտանիքին, որի մեջ ներառված են այս պահին հայտնի ավել քան 7438 անդամներ։ Ընտանիքի ներքին սահմանը անցնում է 2,17 ա. մ. հեռավորության վրա Արեգակից, իսկ արտաքին սահմանը՝ 2,33։ Այս ընտանիքի աստերոիդների էքսցենտրիսիտետները ընկնում են 0,109-0,168 միջակայքում, իսկ ուղեծրի թեքումը՝ 2,4°-6,9°։
Արտաքին հղումներ
Կատեգորիա:Ֆլորայի ընտանիքի աստերոիդներ Կատեգորիա:1915 թվականին հայտնաբերված աստղագիտական մարմիններ Կատեգորիա:Մաքս Վոլֆի կողմից հայտնաբերված աստերոիդներ Կատեգորիա:Աստերոիդների հիմնական գոտու աստերոիդներ
Լյակ
Լյակ, գյուղ Արևելյան Հայաստանի Ելիզավետպոլի նահանգի Ելիզավետպոլի գավառում ։
Բնակչություն
1908 թվականին գյուղն ունեցել է 340 կովկասի թաթար բնակիչ ։
Ծանոթագրություններ
Կատեգորիա:Արևելյան Հայաստանի գյուղեր
Պինդ մարմնի ֆիզիկա
Նախապատմություն
Պինդ նյութերը ձևավորվում են խիտ դասավորված ատոմներից, որոնք ինտենսիվ փոխազդում են։ Այս փոխազդեցությունները առաջացնում են պինդ մարմինների մեխանիկական (օրինակ՝ կարծրություն և առաձգականություն), ջերմային, էլեկտրական, մագնիսական և օպտիկական հատկություններ։ Կախված նյութից և այն ձևավորող պայմաններից՝ ատոմները կարող են դասավորվել կանոնավոր, երկրաչափական ձևով (բյուրեղային պինդ մարմիններ, որոնք ներառում են մետաղները և սովորական սառույցը) կամ անկանոն (ամորֆ պինդ, օրինակ՝ սովորական պատուհանի ապակին)։
Պինդ մարմնի ֆիզիկայի հիմնական մասը, որպես ընդհանուր տեսություն, կենտրոնացած է բյուրեղների վրա։ Հիմնականում դա պայմանավորված է նրանով, որ բյուրեղում ատոմների պարբերականությունը՝ նրա որոշիչ բնութագիրը, հեշտացնում է մաթեմատիկական մոդելավորումը։ Նաև բյուրեղային նյութերը ունեն էլեկտրական, մագնիսական, օպտիկական կամ մեխանիկական հատկություններ, որոնք կարող են օգտագործվել ինժեներական նպատակներով։
Բյուրեղի ատոմների միջև եղած ուժերը կարող են տարբեր լինել։ Օրինակ՝ նատրիումի քլորիդի (կերակրի աղ) բյուրեղը կազմված է  նատրիումի  և քլորի իոններից և պահվում է իոնային կապերով։ Մյուսներում ատոմները կիսում են էլեկտրոնները և ձևավորում կովալենտային կապեր։ Մետաղներում էլեկտրոնները տարածվում են ամբողջ բյուրեղի մեջ մետաղական կապով։ Ի վերջո, ազնիվ գազերը չեն ենթարկվում այս տեսակի կապի։ Պինդ ձևով ազնիվ գազերը պահվում են Վան Դեր Վալսի ուժերով, որոնք առաջանում են յուրաքանչյուր ատոմի վրա էլեկտրոնային ամպի բևեռացման արդյունքում։ Պինդ մարմիննների տեսակների տարբերությունները պայմանավորված են դրանց կապերի տարբերություններով։
Պատմություն
Պինդ մարմինների ֆիզիկական հատկությունները դարեր շարունակ եղել են գիտական ​​ընդհանուր ուսումնասիրության առարկաներ, սակայն պինդ մարմնի ֆիզիկա (ՊՄՖ DSSP) անվանումով առանձին ոլորտ առաջացել է միայն 1940-ական թվականներին, մասնավորապես՝ Պինդ մարմնի ֆիզիկայի բաժնի ստեղծմամբ Ամերիկյան ֆիզիկական միության(American Physical Society) շրջանակներում։ ՊՄՖ-ն սպասարկում էր արդյունաբերական ֆիզիկոսներին, և պինդ մարմնի ֆիզիկան ասոցացվում էր տեխնոլոգիական կիրառությունների հետ, որոնք հնարավոր դարձան պինդ մարմինների հետազոտությունների արդյունքում։ 1960-ականների սկզբին ՊՄՖ-ն Ամերիկյան ֆիզիկական միության ամենամեծ բաժինն էր  ։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո Եվրոպայում, մասնավորապես, Անգլիայում, Գերմանիայում և Խորհրդային Միությունում ևս ի հայտ եկան պինդ մարմնի ֆիզիկոսների մեծ համայնքներ ։ Միացյալ Նահանգներում և Եվրոպայում պինդ մարմնի ֆիզիկան դարձավ նշանավոր կիսահաղորդիչների, գերհաղորդականության, միջուկային մագնիսական ռեզոնանսի և տարբեր այլ երևույթների ուսումնասիրությունների շնորհիվ։  Սառը պատերազմի վաղ տարիներին պինդ մարմնի ֆիզիկայի հետազոտությունը հաճախ չէր սահմանափակվում պինդ մարմիններով, ինչը որոշ ֆիզիկոսների ստիպեց 1970-ական և 1980-ականներին հիմնել խտացված նյութի ֆիզիկայի ոլորտը, որը հիմնված է պինդ մարմինների, հեղուկների, պլազմայի և մատերիայի այլ վիճակների հետազոտման համար օգտագործվող ուսումնասիրությունների շուրջ ։ Այսօր պինդ մարմնի ֆիզիկան լայնորեն համարվում է խտացված նյութի ֆիզիկայի ենթաոլորտ, նաև անվանվում է պինդ խտացված նյութ, որը կենտրոնանում է կանոնավոր բյուրեղային ցանցերով պինդ մարմինների հատկությունների վրա։
Բյուրեղների կառուցվածքը և հատկությունները
Նյութերի շատ հատկությունների վրա ազդում է դրանց բյուրեղային կառուցվածքը։ Այս կառուցվածքը կարելի է ուսումնասիրել՝ օգտագործելով բյուրեղագրական մի շարք հնարքներ, ներառյալ ռենտգենյան բյուրեղագրությունը, նեյտրոնների դիֆրակցիան և էլեկտրոնային դիֆրակցիան։
Բյուրեղային պինդ նյութում առանձին բյուրեղների չափերը տարբեր են՝ կախված ներգրավված նյութից և դրա ձևավորման պայմաններից։ Բյուրեղային նյութերի մեծ մասը, որոնք հանդիպում են առօրյա կյանքում, բազմաբյուրեղ են, առանձին բյուրեղներն իրենց մասշտաբով մանրադիտակային են, սակայն մակրոսկոպիկ միաբյուրեղներ կարող են արտադրվել ինչպես բնական ճանապարհով (օրինակ՝ ադամանդներ) այնպես էլ արհեստական ​​ճանապարհով։
Իրական բյուրեղները ունենում են իդեալական դասավորության թերություններ կամ անկանոնություններ, և հենց այդ թերություններն են, որոնք հիմնականում որոշում են իրական նյութերի էլեկտրական և մեխանիկական հատկություններից շատերը։
Էլեկտրական հատկություններ
Նյութերի հատկությունները, ինչպիսիք են էլեկտրահաղորդականությունը և ջերմունակությունը, ուսումնասիրվում են պինդ մարմնի ֆիզիկայի կողմից։ Էլեկտրահաղորդման վաղ մոդելը Դրուդի մոդելն էր, որը կիրառում էր Մոլեկուլային-կինետիկ տեսությունը պինդ մարմնի վրա։ Ենթադրելով, որ նյութը պարունակում է անշարժ դրական իոններ և միյանց հետ չփոխազդող էլեկտրոններ « էլեկտրոնային գազ », Դրուդի մոդելը կարողացավ բացատրել էլեկտրահաղորդականությունը, ջերմահաղորդականությունը և Հոլի էֆեկտը մետաղներում, չնայած այն մեծապես գերագնահատեց էլեկտրոնային ջերմունակությունը։
Առնոլդ Զոմերֆելդը միավորել է դասական Դրուդ մոդելը քվանտային մեխանիկայի հետ ազատ էլեկտրոնի մոդելում (կամ Դրուդ-Զոմերֆելդի մոդել)։ Այստեղ էլեկտրոնները մոդելավորվում են որպես Ֆերմի-գազ՝ մասնիկների գազ, որը ենթարկվում է քվանտային մեխանիկայի Ֆերմի-Դիրակի վիճակագրությանը։ Ազատ էլեկտրոնի մոդելը տվել է մետաղների ջերմունակությունը նկարագրող բարելավված կանխատեսումներ, սակայն այն չի կարողացել բացատրել մեկուսիչների գոյությունը։
Գրեթե ազատ էլեկտրոնի մոդելը ազատ էլեկտրոնի մոդելի փոփոխությունն է, որը ներառում է թույլ պարբերական խանգարումները, ինչը նախատեսված է բյուրեղային պինդ մարմնում հաղորդիչ էլեկտրոնների և իոնների փոխազդեցության մոդելավորման համար։ Ներկայացնելով էլեկտրոնային ժապավենների գաղափարը՝ տեսությունը բացատրում է հաղորդիչների, կիսահաղորդիչների և մեկուսիչների գոյությունը։
Գրեթե ազատ էլեկտրոնի մոդելը վերագրում է Շրյոդինգերի հավասարումը պարբերական պոտենցիալի դեպքում։ Այս դեպքում լուծումները հայտնի են որպես Բլոխի թեորեմ։ Քանի որ Բլոխի թեորեմը վերաբերում է միայն պարբերական պոտենցիալներին, և քանի որ բյուրեղներում ատոմների անդադար քաոսային շարժումները խախտում են պարբերականությունը, Բլոխի թեորեմի այս օգտագործումը միայն մոտավոր գնահատական ​​է, բայց ապացուցված է, որ այն չափազանց արժեքավոր մոտարկում է, առանց որի պինդ մարմնի ֆիզիկայի մեծ մասի վերլուծությունը դժվար կլինի։ Պարբերականությունից շեղումները վերաբերվում են քվանտային մեխանիկայի խանգարումների տեսությանը։
Գրականություն
Կատեգորիա:Պինդ մարմնի ֆիզիկա Կատեգորիա:Խտացված նյութի ֆիզիկա Կատեգորիա:Մետալուրգիա Կատեգորիա:Ֆիզիկայի ենթաբաժիններ Կատեգորիա:Նյութագիտություն Կատեգորիա:Նանոտեխնոլոգիա Կատեգորիա:Կիսահաղորդչային նյութեր Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:Ընտրյալ հոդվածներ Կատեգորիա:Վիքիպեդիա:ՈՒՎ 2023-ի հոդվածներ
Էվելին Գլենի
Էվելին Գլենի կամ Տիկին Էվելին Էլիզաբեթ Էնն Գլենի (Evelyn Elizabeth Ann Glennie, ), շոտլանդացի հարվածային գործիքներ նվագող (Перкуссионист) և կոմպոզիտոր։