cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mâ-khó-fuk-yîm
Chok-chá
Chok-chá Mâ-khó, fe̍t-he Yok-hon, he Pâ-nâ-pâ ke péu-ló-thâi, chên phì thùng Pâ-nâ-pâ laâ Pó-lò hi ngoi-pâng chhòn fuk-yî; pin kiên-sùi Pí-tet fî-sòng chiap-khiun, Pí-tet sṳm-chṳ chiông kì chhṳ̂n-cho chhṳ-kí ke chṳ́-yì. (Pí-tet-chhièn-sû 5:13)
Siá-chok poi-kín
Sin-yû chhi-si̍p kin-pai khi̍p kau-thô sṳ̀, voi fì-sióng Yâ-sû kóng-ko ke fa, kóng sut Yâ-sû ke sṳ-chiak. Chok-chá só chṳ́n-lî ke ki-chai, tû he ngoi-pâng ngìn Kî-tuk-thù thòn-thí chhai fì-sióng Yâ-sû sṳ̀ ke sin-ngióng kien-chṳn.
Mâ-khó-fuk-yîm siá-vàn ke sṳ̀-kiên chhai Sṳn-thien phî fí-thetchṳ̂-chhièn (13-chông：2-chiet), thai-yok he chú-heu 65 chṳ 70-ngièn kiên, nà kí-sṳ̀ sin-thù tô yí lì-sṳ, mò-fap chhîn-chhṳ chai-hi kok sin-yû thòn-thí siên-kóng Kî-tuk, khó-nèn he liá-ke chhìn-khóng chhiuk sṳ́ chok-chá siá-sṳ̀n thi-yit phu fuk-yîm.
Ló-chhú
Ló-chhú (Muroidea, 老鼠), he yit-chúng su̍k-yî Ngat-chhṳ́-lui ke chúng-khô, khì-chûng hàm-yû chhông-chhú, sâ-chhú, thai-chhú, séu-chhú, yî-khi̍p khì-thâ chhîn-yèn thûng-vu̍t. Kì-têu kóng-fàm fûn-pu yî Nàm-khi̍t yî-ngoi ke kok-ke Thai-liu̍k. Yû vùn-hien chiông só-yû chhú chúng-khô kai kûi-lui chhai Chhú-khô (Muridae) chṳ̂-hâ. Muk-chhièn yî-kí Fûn-chṳ́ Chúng-hì fat-sâng-ho̍k ngièn-kiu só chok-chhut ke chhṳ fûn-lui, khiung yû yok 280 ke su̍k, yî-khi̍p chṳ-séu 1300 ke chúng. Kì-têu he séu-sú lâu ngìn-lui pó-chhṳ̀ me̍t-chhiet lièn-hì yì fàn-sṳ̀n ke thûng-vu̍t lui-khiùn chṳ̂-yit, liá-têu thûng-vu̍t kí-fû chhai sṳ-kie kok-koet kai-khó fat-hien, khì-chûng yû yit phu-fûn ya-he chhùng-yeu ke Sâng-vu̍t-ho̍k mù-sṳt sâng-vu̍t, tui ngìn-lui ke sṳ̍t-ngiam lâu ngièn-kiu yû hó-thai ke pông-chhu.
Farlete
vi-yî Sî-pân-ngà Aragon Chhṳ-chhṳ-khî Zaragoza-sén ke yit-ke sṳ-chṳ́n. Chúng mien-chit 103 phìn-fông kûng-lî, chúng ngìn-khiéu yok 442-ngìn (2004-ngièn thúng-kie).
Sú-phu (黍)
Sú-phu (黍部) he hon-sṳ lî-tú ke yit chak sṳ-phu, chhai Không-hî Sṳ-tién lî-tú phài thi 202 vi.
Guy de Maupassant
Henri René Albert Guy de Maupassant he Fap-koet ke yit chak chok-kâ.
Cuba
Cuba (Sî-pân-ngà-ngî: República de Cuba) he Caribe-hói‎ yit-ke koet-kâ.
Chêu-sién Mìn-chú-chú-ngi Ngìn-mìn Khiung-fò-koet
Chêu-sién Mìn-chú-chú-ngi Ngìn-mìn Khiung-fò-koet (조선민주주의인민공화국), kién-chhṳ̂n Pet Chêu-sién, he Â-chû tûng-phu Chêu-sién pan-tó pet-tôn ke koet-kâ, sú-tû he P'yŏngyang. Pet Chêu-sién nàm-phu lâu Thai-hòn Mìn-koet fûn-kak, pet-phu tsiap-khiun Chûng-koet lâu Ngò-lò-sṳ̂.
Chêu-sién Mìn-chú-chú-ngi Ngìn-mìn Khiung-fò-koet sṳ̀n-li̍p yî 1948-ngièn kiú-ngie̍t kiú-ngit.
West Sussex
he Yîn-koet Tûng-nàm Yîn-kak-làn‎ Khî-vet ke khiùn. Cham-thi 1,991 phìn-fông kûng-lî, yû 808,900 ngìn-khiéu (2011-ngièn).
Émile Zola
Émile François Zola he Fap-koet ke yit chak chok-kâ.
Sî-lìm-yen
Sî-lìm-yen (西林縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Pak-set-sṳ só kón-hot ke Yen.
Súi-nèn-sṳ
Súi-nèn-sṳ (遂寧市, Si-chhôn-fa piang-yîm: <font face="Lucida Sans Unicode">Xu4nin2 ; koet-chi yîm-phêu: [ɕy24nin21]）he Chûng-koet Si-chhôn‎-sén hâ-hot ke yit-ke thi-kip-sṳ, chhai Si-chhôn‎ Phùn-thi chûng-phu. Puk-yèn mien-chit 5323.85 phìn-fông chhiên-mí, sàng-sṳ kien-sṳ̀n-khî mien-chit  52 phìn-fông chhiên-mí. 2011-ngièn tái chúng ngìn-khiéu 384.00 van-ngìn, khì-chûng sṳ-sàng-khî sàng-sṳ ngìn-khiéu 62 van-ngìn.
Saarland
, he Tet-koet chûng-sî-phu ke yit-chak liân-pang-chû, thú-thi mien-chit vi 2,570 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu yû 994,287 (2012-ngièn), sú-fú Saarbrücken.
Wakasa, Tottori
he Ngit-pún Tottori-yen ke yit-ke sàng-sṳ, chúng mien-chit 199.31 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 3,836 ngìn (2012-ngièn).
Maján
Maján he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 30,39 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 16.
1-ngie̍t 1-ngit (nùng-la̍k)
1-ngie̍t 1-ngit he nùng-la̍k 1-ngie̍t ke thi 1 ngit.
Połaniec
he Pô-làn Sṳn-sṳ̍p-sṳ-sén ke yit-ke sàng-sṳ, chúng mien-chit 17.41 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 8,406 ngìn (2012-ngièn).
Chí-phu (黹)
Chí-phu (黹部) he hon-sṳ lî-tú ke yit chak sṳ-phu, chhai Không-hî Sṳ-tién lî-tú phài thi 204 vi.
Lo̍k-ngia̍p-yen
Lo̍k-ngia̍p-yen (樂業縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Pak-set-sṳ só kón-hot ke Yen.
Tsṳ́-kôn-khî
Tsṳ́-kôn-khî (梓官區) he Thòi-vân Kô-hiùng-sṳ‎ ke yit-ke khî.
Bû-la-chiá
Bû-la-chiá (Ngi̍t-pún-ngî: ブラジャー) he ńg-ngìn ke yit-chúng tái-sâm, chho̍k chui tî-tú, yung lòi pó-fu nen-kû.
Honoré de Balzac
Honoré de Balzac he Fap-koet ke yit chak chok-kâ.
Sin-Kóng Chûng-sîm (Hiông-kóng)
Sin-Kóng Chûng-sîm（Silvercord） he Hiông-kóng Yù-tsiâm-vong-khî Tsiâm-Sâ- Kóng-tûng-道 tsṳ̂ Sông-   -ngia̍p
Sîn-kâ-po
1-ngie̍t 15-ngit (nùng-la̍k)
1-ngie̍t 15-ngit he nùng-la̍k 1-ngie̍t ke thi 15 ngit.
Nen-kû
Nen-kû (乳菇) he sṳ̍t-nen thung-vu̍t sṳ̂n-thí ke yit-chúng hi-kôn.
Tet-pó-yen
Tet-pó-yen (德保縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Pak-set-sṳ só kón-hot ke Yen.
Magaña
Magaña he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 58,51 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 106.
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
Sṳ-chûng-khî (Nui-kông)
Sṳ-chûng-khî  (市中區) he Chûng-koet Si-chhôn‎-sén Nui-kông-sṳ só kón-hot ke khî. Chúng mien-chit 388 phìn-fông kûng-lî, 2002-ngièn ngìn-khiéu 54-van ngìn.
Kú-lèu-khî (Fuk-chû)
Kú-lèu-khî  (鼓樓區) he Chûng-koet Fuk-kien-sén ke Sṳ-hot-khî
Fyodor Mikhaylovich Dostoyevsky
Fyodor Mikhaylovich Dostoyevsky (Ngò-lò-sṳ̂-ngî: Фёдор Михайлович Достоевский, ) he Ngò-lò-sṳ̂ ke yit chak chok-kâ.
Kông-sû
Kông-sû he Chûng-koet ke yit-ke sén-fun, vi-é tì Tshòng-kông ha-yù nàm-ngan. Sén-fi he Nàm-kîn.
Mén-phu (黽)
Mén-phu (黽部) he hon-sṳ lî-tú ke yit chak sṳ-phu, chhai Không-hî Sṳ-tién lî-tú phài thi 205 vi.
Thú-khù-tsṳ́n
Thú-khù-tsṳ́n (土庫鎮) he Thòi-vân Yùn-lìm-yen ke yit-ke hiông.
Bahamas
Bahamas (Yîn-ngî: The Bahamas) he Caribe-hói‎ yit-ke koet-kâ.
Yok-hon-fuk-yîm
Sṳ́-thù Yok-hon he Sî-pí-thai ke chṳ́-yì, ngièn vi ǹg-fû, heu-lòi mùng Yâ-sû fû-seu sṳ̀n Sṳ̍p-ngi mùn-thù chṳ̂-yit, lâu thi-hiûng Ngâ-kok yû thùng-yit miàng-ho ——“Lùi-hṳ́ ”, pin kiên Pí-tet, Ngâ-kok thùng vi Yâ-sû chui-chhîn sin ke mùn-thù. Yâ-sû sṳ̂n-thiên heu, Yok-hon chhai-yî chó-khì Yâ-lu-sat-lâng ke kau-fi chûng pan yên chhung-yeu ke kok-set, heu-lòi chên phî chhûng-kiûn chṳ Pha̍t-mô hói-tó. Kîn-kí kau-fi ke chhòn-sot, Yok-hon chhai só-yû sṳ́-thù chûng-kiên fa̍t to chui chhòng, heu-lòi chhai î-fut-só lì-sṳ.
Chú-thì thi̍t-set
Chok-chá chhîn-chhú péu-mìn kì ke muk-tit, chhiu-he yeu sṳ́ ngìn-kâ siông-sin Yâ-sû he Kî-tuk, he Sṳ̀n ke chṳ́-yì, yîn-sin kì chhiu-nèn tet-tó sâng-miang. Chhiùng pún-sû tô-chhu kié-sṳt Yù-thai fûng-siu̍k khi̍p Hî-pak-lói sṳ-v ke cho-fap khon-lòi, tui-siong pâu-koat san-kî si-chhu ke Yù-thai-ngìn khi̍p ngoi-pâng-ngìn.
Chhú-khô
Chhú-khô (Ho̍k-miàng: Muridae), Phú-nen-kong Ngat-chhṳ́-muk ke yit khô, pâu-koat kâ-chhú, lî-chhú, thièn-chhú, chhó-ngièn thu-mî-chhú) tén chṳ̂ hí-tô sòng-kien thûng-vu̍t, ngièn-sán yî Â-chû, Êu-chû, Fî-chû, Àu-chû tén kóng-thai thi-khî, hien-chhai chet yí phiên-pu Thi-khiù mî-ke kok-lo̍k.
Yazu, Tottori
he Ngit-pún Tottori-yen ke yit-ke sàng-sṳ, chúng mien-chit 206.71 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 17,878 ngìn (2012-ngièn).
Yun (la̍k-fap)
Yun (閏) he la̍k-fap tú ke yit chúng siû-chang sṳ̀-kiên ke fông-sit, pâu-hàm yun-ngièn, yun-ngie̍t, yun-chû, yun-miéu tén-tén.
Thièn-lìm-yen
Thièn-lìm-yen (田林縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Pak-set-sṳ só kón-hot ke Yen.
Fuentearmegil
Fuentearmegil he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 60,54 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 237.
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
Thòi-kông-khî
Thòi-kông-khî  (台江區) he Chûng-koet Fuk-kien-sén ke Sṳ-hot-khî
Phiên-phòng
Phiên-phòng (偏旁) he yit chak hon-sṳ ke keu-sṳ̀n yeu-su.
Hampshire
he Yîn-koet Tûng-nàm Yîn-kak-làn‎ Khî-vet ke khiùn. Cham-thi 3,769 phìn-fông kûng-lî, yû 1,763,600 ngìn-khiéu (2011-ngièn).
Iran
Iran he Â-chû yit-ke koet-kâ.
Opatów
he Pô-làn Sṳn-sṳ̍p-sṳ-sén ke yit-ke sàng-sṳ, chúng mien-chit 9.36 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 6,658 ngìn (2012-ngièn).
Fresno de Caracena
Fresno de Caracena he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 16,78 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 28.
Nordwestuckermark
he yit-chho vi yî Tet-koet tûng-pet-phu, Brandenburg-pâng Uckermark ke Chhṳ̍t-hot-sṳ. Chúng mien-chit 253.14 phìn-fông kûng-lî, chúng ngìn-khiéu 4,375-ngìn (2013-ngièn).
Fresno de Caracena
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
Tûng-hîn-khî
Tûng-hîn-khî  (東興區) he Chûng-koet Si-chhôn‎-sén Nui-kông-sṳ só kón-hot ke khî. Chúng mien-chit 1181 phìn-fông kûng-lî, 2002-ngièn ngìn-khiéu 85-van ngìn.
Nikolai Vasilievich Gogol
Nikolai Vasilievich Gogol-Yanovski (Ngò-lò-sṳ̂-ngî: Никола́й Васи́льевич Го́голь-Яновский, ) he Ngò-lò-sṳ̂ ke yit chak chok-kâ.
Thièn-yòng-yen
Thièn-yòng-yen (田陽縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Pak-set-sṳ só kón-hot ke Yen.
Los Fayos
vi-yî Sî-pân-ngà Aragon Chhṳ-chhṳ-khî Zaragoza-sén ke yit-ke sṳ-chṳ́n. Chúng mien-chit 3.88 phìn-fông kûng-lî, chúng ngìn-khiéu yok 153-ngìn (2004-ngièn thúng-kie).
Kô-hiùng-yen
Kô-hiùng-yen he yit-ke Chûng-fà-mìn-koet ki-kîn fi thet é ke hàng-chṳn-khî, vi chhai Thòi-vân sî-nàm-phu, lâu Thòi-nàm-yen, Thòi-nàm-sṳ, Kô-hiùng-sṳ, Phìn-tûng-yen, Thòi-tûng-yen, Fâ-lièn-yen, Nàm-thèu-sṳ, Kâ-ngi-yen siông-lìn, pâu-vì Kô-hiùng-sṳ. Pet yèn Kâ-nàm phìn-ngièn, sî piên Thòi-vân Hói-hia̍p, tûng-nàm piên yî Kô-phìn-hâi lâu Phìn-tûng-yen vì kie-sien.
Saxony
(Tet-ngî: Freistaat Sachsen), he Tet-koet tûng-phu ke yit-chak liân-pang-chû, thú-thi mien-chit vi 18,415.66 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu yû 4,050,204(2012-ngièn), sú-fú Dresden.
Fung-sân-khî
Fung-sân-khî (鳳山區) he Thòi-vân Kô-hiùng-sṳ‎ sî-nàm-phu ke yit-ke yen-hot-khî, ya-he Kô-hiùng-sṳ‎ chṳn-fú só-chhai thi, 1972-ngièn chhit-ngie̍t yit-ngit yù Fung-sân-chṳ́n sṳ̂n-kak. Tûng-lìm Thai-liàu-khî, pet-lìm Tiâu-chhiùng-khî, sî khi̍p nàm lâu Kô-hiùng-sṳ siông-lìn.
Sî-lô-tsṳ́n
Sî-lô-tsṳ́n (西螺鎮) he Thòi-vân Yùn-lìm-yen ke yit-ke hiông.
Yun-ngie̍t
Yun-ngie̍t he nùng-la̍k tú kâ-thiâm ke ngie̍t. Yû yun-ngie̍t ke yit ngièn yû 13 chak ngie̍t.
非洲
主要地理分區
現在，地理上嘅非洲有以下五十三嘅國家組成，按照地理位置撈地形可分出北非、西非、東非、中非及南非：
Chhông-sân-khî
Tshông-sân-khî  (倉山區) he Chûng-koet Fuk-kien-sén ke Sṳ-hot-khî
Maksim Gorky
Maksim Gorky (Ngò-lò-sṳ̂-ngî: Максим Горький, ), ngièn-lòi miàng-sṳ ham cho Aleksey Maksimovich Peshkov (Алексей Максимович Пешков), he Ngò-lò-sṳ̂ lâu Sû-lièn ke yit chak chok-kâ.
Chióng Kie-sa̍k
Chiông Chûng-chṳn (蔣中正, ), sṳ Kie-sa̍k (介石), Chûng-fà Mìn-koet tsṳn-tshṳ-kâ, kiûn-sṳ-kâ, tshut-sâng yî Tshîn-tsêu Tsap-kông-sén Fung-fa-yen (kîm-ngit Nèn-pô-sṳ Fung-fa-sṳ ). Li̍t-ngim Kiûn-káu Káu-tshòng, Koet-mìn Kiet-min Kiûn-tsúng Sṳ̂-lin, Hàng-tsṳn-yen Yen-tshòng, Kiet-min Tsṳn-fú Kiûn-sṳ Ve-yèn-fi Ve-yèn-tshòng, Chûng-koet Koet-mìn-tóng Tsúng-tshài, Sâm-mìn Tsú-ngi Tshiâng-ngièn-thòn Thòn-tshòng, Thi-ngi tshṳ sṳ-kie thai-tsan Thùng-mèn-koet Chûng-koet tsan-khî tsui-kô thi-vi, Chûng-fà Mìn-koet tsúng-thúng tén-tén tsṳt-vu. Chióng Kie-sa̍k he vì-thu̍k thùng-sṳ̀ thúng-tshṳ ko Chûng-koet Thai-liu̍k lâu Thòi-vân ke khiun-thoi Chûng-koet liâng-thô-ngìn.
Ngoi-phu lièn-kiet
K
La̍k-fap
La̍k-fap (曆法), ya ham cho la̍k (曆), he yung ngièn, ngie̍t, ngit tén-tén ke sṳ̀-kiên tân-vi lòi kie-son sṳ̀-kiên ke yit chúng fông-fap.
La̍k-fap cho-tet fûn cho yòng-la̍k, yîm-la̍k lâu yîm-yòng-la̍k sâm chúng. Kîm-ha koet-chi thûng-yung ke Gregorius La̍k-fap he yit chúng yòng-la̍k; Yî-sṳ̂-làn-kau ke Yî-sṳ̂-làn-la̍k he yit chúng yîm-la̍k; Tûng Â chhòn-thúng ke nùng-la̍k he yit chúng yîm-yòng-la̍k.
Milton Keynes
he Yîn-koet Tûng-nàm Yîn-kak-làn Khî-vet Buckinghamshire khiùn ke yit-chho sàng-sṳ, khî-lì Lùn-tûn yok 80 kûng-lî, chúng mien-chit 89 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 229,941 (2011-ngièn).
Phî
Phî (砒), fe̍t-chá ham-cho phî-su (砒素), sṳ̂n (砷), he yit-chúng fa-ho̍k ngièn-su, fa-ho̍k fù-ho vì As, ngièn-chṳ́ su-muk he 33, chhai ngièn-su chû-khì-péu lî-tú phài thi 33 vi.
Frechilla de Almazán
Frechilla de Almazán he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 25,68 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 29.
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
Lò-mâ-sû
Lò-mâ-sû he sṳ́-thù Pó-lò siá-pûn tông-sṳ̀ chhai Lò-mâ Kau-fi ke yit fûng-sin, nui-yùng si̍p-ha̍p kì tui Kî-tuk-kau sin-ngióng, chhui khi̍p Kiu-ên tén mun-thì ke thu̍k-thi̍t kien-kié, tui heu-sṳ ke Sṳ̀n-ho̍k ngiên-kiu yû yit-thin ke yáng-hióng-li̍t.
Sṳ́-thù-hàng-chhon
Sṳ́-thù-hàng-chhon he kie-seu Yâ-sû Kî-tuk sṳ̂n-thiên heu, kì ke mùn-thù chhut-hi chhòn-tho、sùn-tho ke sṳ-chiak, khì-chûng pâu-hàm mùn-thù Lu-kâ siá-hâ yû-kôan Pó-lò ke sṳ-chiak; he Sîn-yok Sṳn-kîn ke thi-ńg sû-kién.
Uckerland
he yit-chho vi yî Tet-koet nàm-phu, Brandenburg-pâng Uckermark ke Chhṳ̍t-hot-sṳ. Chúng mien-chit 166.19 phìn-fông kûng-lî, chúng ngìn-khiéu 2,804-ngìn (2013-ngièn).
Sṳ́-thù-hàng-chhon
Siá-chok poi-kín
pún-sû só ki-chai ke sṳ-chhìn, yì Yù-thai-ngìn tui kau-fi ke pet-hoi, Yâ-lu-sat-lâng-sàng ke Kî-fông, Lò-mâ chṳn-fú tui kau-fi ke khôn-yùng tén-tén, chú-yeu chhai Chú-heu Liuk-sṳ̍p ngièn-thoi chṳ̂-chhièn fat-sên. Pún-sû kiet-mî sṳ̀ Pó-lò yìn-yèn nèn chhṳ-yù chhòn-yòng fuk-yîm; chhiòn-sû chhie̍t-khiéu mò thì-tó chú-heu liuk-sṳ̍p ngièn-thoi chûng-ya̍p Nì-luk fòng-ti pit-pet Kî-tuk-thù yî-khi̍p Pó-lò Sùn-tho ke heu-sṳ, ya mò yû thì-khi̍p chú-heu chhit-sṳ̍p-ngièn Yâ-lu-sat-lâng-sàng phî fí-thet yit-sṳ.
Lò-mâ-sû
Kì chhai 381-ngièn ke Thi yit-chhṳ Kiûn-sṳ-thán-tên pó kûng fi-ngi phî lie̍t-ngi̍p Sîn-yok Sṳn-kîn chang-tién, he su̍k-yî Sṳn-kîn lî Pó-lò sû-sin.
Sṳ́-thù-hàng-chhon
Siá-chok poi-kín
Pún-sû chiap-siu̍k Lu-kâ-fuk-yîm ke ki-chai, si-sut Yâ-sû fu̍k-fa̍t sṳ̂n-thiên heu fuk-yîm kûng-chok ke chin-chán.
Chú-thì thi̍t-set
Sṳ́-thù-hàng-chhon yit khôi-sṳ́ thì-tó Yâ-sû yin-hí Sṳn-lìn ke kong-lìm, kiên-tén si-sut Sṳn-lìn kong-lìm chhai sin Chú ke Yù-thai-ngìn lâu ngoi-pâng-ngìn sṳ̂n-song, pin tai-liâng sṳ́-thù pá fuk-yîm chhiùng Yâ-lu-sat-lâng chhòn-to Sat-mâ-li-â khi̍p kok-thi. Chhiòn-sû khiòng-thiau Sṳn-lìn ke kûng-chok, só-yî yû-ngìn chhṳ̂n-fû vi “Sṳn-lìn-hàng-chhon”.
Al-Qaeda
Al-Qaeda he yit chak Yî-sṳ̂-làn-kau ke khiúng-pu chû-chṳt, 1988-ngièn yù Saudi Â-lâ-pak ngìn Osama bin Laden kien-li̍p. Kì fat-thung ko 2001-ngièn ke 911 Sṳ-khien.
Kô-lìm-tô-chhièn-sû
Pó-lò lòi-to kien-li̍p ke Kô-lìm-tô sîn-sàng, kûng-ngièn 51-ngièn chó-yu, chhai liá-ke chhùng-pai vu̍t-chṳt, sin-yu̍k khi̍p Ngiéu-siong ke Hî-lia̍p sông-ngia̍p sàng-sṳ kien-li̍p yit-ke sîn ke kau-fi.
Kô-lìm-tô kau-fi lî ke sin-thù he tân-sùn, ngiôn-ngio̍k, sṳ̂n sṳ tâi-mì, su ngìn khiâng-sṳ, hàn-yû phi-sòng khú-nan ke nù-li, chûn-kui lâu yû nèn-li̍t ke mò tô, than tû chhai Kî-tuk lî sṳ̀n-vì sîn-chho ke ngìn, fu-siông chhṳ̂n-fû hiûng-thi chiá-moi.
Kau-fi chhu chhai yit-ke sîn-khiu kâu-thi ke sṳ̀-thoi, sîn ke mò fun chúng-chhu̍k, ngièu-sa thoi-thi sù-hen, chhùng-song sṳn-kiet ke tho-tet kûi-fam, than lâu kóng-kiu kiê-khi̍p, fong-chiúng ngiuk-thí ke khiu hàng-vì mù-sṳt chhiu-yû chhûng-thu̍t．
Tshṳ̀-thùng-hiông
Tshṳ̀-thùng-hiông (莿桐鄉) he Thòi-vân Yùn-lìm-yen ke yit-ke hiông.
Tiberius 2-sṳ
Tiberius 2-sṳ ( － 681-ngièn), he Tûng Lò-mâ Ti-koet fòng-ti (659-ngièn - 681-ngièn chhai-vi).
Anton Pavlovich Chekhov
Anton Pavlovich Chekhov (Ngò-lò-sṳ̂-ngî: Антон Павлович Чехов, ) he Ngò-lò-sṳ̂ ke yit chak chok-kâ.
Chṳ̂-chûng-yen
Chṳ̂-chûng-yen (資中縣) he Chûng-koet Si-chhôn‎-sén Nui-kông-sṳ só kón-hot ke yen. Chúng mien-chit 1734 phìn-fông kûng-lî, 2002-ngièn ngìn-khiéu 131-van ngìn.
Kâ-ngi-sṳ
Kâ-ngi-sṳ vi-yî Thòi-vân sî-nàm-phu, Thòi-vân thi sṳ̍p-ńg thai tû-sṳ. Thi-chhu Kâ-nàm phìn-ngièn pet-tôn, chhiòn-kin pûn Kâ-ngi-yen fàn-vì, ngìn-khiéu ngi-sṳ̍p-chhit van. Kú-thoi miàng-è "Chû-lò-sân".
Chhiâng-hói
Chhiâng-hói  he Chûng-koet ke Hàng-chṳn-khî, vi-é tì Chhiâng-chong Kô-ngièn tûng-pet phu. Kin-nui yû chhiòn Chûng-koet chui-thai ke nui-liu̍k Hàm-súi-fù. Sén-fi he Sî-nèn-sṳ.
Thòi-nàm-yen
Thòi-nàm-yen tshai Thòi-vân sî-nàm-phu, su̍k-yî ngie̍t-tai thi-khî. Thi-sṳ tûng-phu kô-tshut, sî-phu phiàng-thán, vi-é tshai Thòi-vân chui-thai phìn-ngièn Kâ-nàm phìn-ngièn tsṳ̂ chûng-sîm. Tûng-lìm Tûng-ông Sân-ma̍k ke tshièn-sân thi-tai, sî-lìm Thòi-vân Hói-hia̍p, pet tsiap Kâ-ngi-yen, nàm lâu Thòi-nàm-sṳ, Kô-hiùng-yen‎ tsok-vì kie-sien. Tshiòn-yen mien-tsit lióng-tshiên sṳ̍p-liuk phiàng-fông kûng-lî. Ngìn-khiéu thai-yok yit-pak yit-sṳ̍p van.
Sędziszów
he Pô-làn Sṳn-sṳ̍p-sṳ-sén ke yit-ke sàng-sṳ, chúng mien-chit 7.97 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 6,639 ngìn (2009-ngièn).
Mâ-mî-khî
Mâ-mî-khî  (馬尾區) he Chûng-koet Fuk-kien-sén ke Sṳ-hot-khî
Tsou-chhu̍k
Tsou-chhu̍k he Thòi-vân Ngièn-tshu-mìn tshu̍k ke yit-tsṳ̂, fûn-phu tshai-yî Nàm-thèu-yen, Kâ-ngi-yen lâu Kô-hiùng-yen kin-nui, ngìn-khiéu yok liuk-tshiên tô ngìn.
Koteka
Koteka he yit-chúng Yin-nì Papua-tó ngièn-chú-mìn ke chhòn-thúng nui-sâm. Liá he pûn nàm-ngìn ke ha-thí chok ke. Yîn-vi koteka he yung yit-chúng fù-lù （Lagenaria siceraria） cho ke, kì ke sîm-su̍t he oi pâu nàm-ngìn ke sên-chhṳ̍t-hi. Yû lióng-chúng ke koteka, ton koteka he ti cho-kûng chok ke, chhòng koteka ti thi̍t-phe̍t ngit chang voi chok ke. Hien-chhai Papua ngièn-chú-mìn yí-kîn tô chok Sî-yòng sâm-fu, só-yî kín-lòi kín-seú ngìn chok-to chhòn-thúng nui-sâm.
Chhìn-sî-yen
Chhìn-sî-yen (靖西縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Pak-set-sṳ só kón-hot ke Yen.
Jamaica
Jamaica (Yîn-ngî: Jamaica) he Caribe-hói‎ yit-ke koet-kâ.
Estepa de San Juan
Estepa de San Juan he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 10,45 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 9.
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
Thièn-tûng-yen
Thièn-tûng-yen (田東縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Pak-set-sṳ só kón-hot ke Yen.
臺灣客家語拼音方案
臺灣客家語拼音方案係當前中華民國教育部所公告嘅臺灣客家語羅馬字拼音方案. 其主要以2003年公告嘅“臺灣客語通用拼音方案”做基礎；2009年中華民國有關部門將漢語拼音定做國家標準後，其中部分符號做矣修改，最終撈漢語拼音一致. 臺灣客家語拼音方案撈廣東省教育部門公佈嘅客家話拼音方案較為一致，單淨有少量差別；並且，撈客家話拼音方案單淨支持梅縣詐騙注音毋同，臺灣客家語拼音方案做得為臺灣各大腔調注音. 臺灣相關部門編寫嘅《客家語》教材也用上邇套注音系統.
子音
撈通用拼音嘅差別係：
聲調
聲調標注在音節後末端右上. 聲調符號毋對應傳統漢語八聲，依據實際發音標調，同一漢字在毋同腔調嘅客家語間會有毋同嘅表示.
Reading, Berkshire
he Yîn-koet Tûng-nàm Yîn-kak-làn Khî-vet Buckinghamshire khiùn ke yit-chho sàng-sṳ, khî-lì Lùn-tûn yok 58 kûng-lî, chúng mien-chit 40.40 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 318,014 (2011-ngièn).
Saint Helena, Ascension lâu Tristan da Cunha
Saint Helena, Ascension lâu Tristan da Cunha he Yîn-koet ke Hói-ngoi liâng-thú.
Sat-ngìn
Sat-ngìn he chṳ́ chiông phe̍t-ngìn sat-sí. Liá-chúng hàng-vì chhai só-yû koet-kâ tû he yit chúng fam-chhui.
Nâ-po-yen
Nâ-po-yen (那坡縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Pak-set-sṳ só kón-hot ke Yen.
Thai-phî-hiông
Thai-phî-hiông (大埤鄉) he Thòi-vân Yùn-lìm-yen ke yit-ke hiông.
Sṳ-va̍k
Sṳ-va̍k (字畫) he chṳ́ siá hon-sṳ ke sṳ̀-heu, m̀ kiên-ton ke yit pit siá sṳ̀n ke yit thiàu sien. Sṳ-va̍k ya-he hon-sṳ chui séu ke keu-sṳ̀n tân-vi.
Chui kî-chhṳ́ ke sṳ-va̍k yû 8 chak: vàng (橫, ), chhṳ̍t (直, ), phiet (撇, ), na̍k (捺, ), tiám (點, ), thiâu (挑, ), kiêu (鈎, ) lâu vân (彎, ).
Schleswig-Holstein
, he Tet-koet pet-phu ke yit-chak liân-pang-chû, thú-thi mien-chit vi 15,763.18 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu yû 2,806,531 (2012-ngièn), sú-fú Kiel.
Thì-mô-thai-heu-sû
Thì-mô-thai-heu-sû he Pó-lò sû-sin chûng chui-heu siá-sṳ̀n ke yit-kién; Sîn-yok Sṳn-kîn chûng ke thi-sṳ̍p-liuk kién. Kí siá liáu Thì-mô-thai-chhièn-sû heu, thi-ngi-chhṳ phî pú, chai-thu phî siù yî Lò-mâ kâm-ngiu̍k, chhai-chhṳ́ sṳ̀ kí siá Thì-mô-thai-heu-sû, sṳ̀-kiên thai-yok he kûng-ngièn 67-ngièn. Chhiùng sin chûng hí-khó lòi-tî, Pó-lò mìn-tî chhṳ-kí vi Chú sùn-tho ke ngit-chṳ́ yí-kîn hàn-khiûn, só-yî siá-sin chhiet-chhiet fûn-fu Thì-mô-thai yeu kiên-chhṳ̀ chok-kûng ke sîm-chṳ, mò-yeu fôi-sîm, kau-thô sin-thù chhṳ̀-sú chṳ̂n-lî, pin chhiáng Thì-mô-thai chhin-kón lòi Lò-mâ, yîn-vi Pó-lò chhiet-chhiet thi sióng kien Thì-mô-thai.
Pit-sun
Pit-sun (筆順) he chṳ́ siá hon-sṳ ke sṳ̀-heu sṳ-va̍k ke siên-heu sun-si.
Sî-pân-ngà Ti-koet
Sî-pân-ngà Ti-koet (Sî-pân-ngà-ngî: Imperio Español) he sṳ-kie sông thi-yit phî chṳ̂n-chṳn yi-ngi sông ke chhiòn-khiù ti-koet lâu chhṳ̍t-mìn ti-koet chṳ̂-yit, ya-he sṳ-kie li̍t-sṳ́ sông chui-thai ke ti-koet chṳ̂-yit. 16 Sṳ-ki chûng, Sî-pân-ngà lâu Phù-thò-ngà he Êu-chû fàn-khiù thâm-hiám lâu chhṳ̍t-mìn khok-chông ke siên-fûng, pin-chhai kok thai hói-yòng khôi-chak mo-yi lu-sien, sṳ́-tet mo-yi fàn-yùng, lu-sien chhiùng Sî-pân-ngà vàng-khiam Thai-sî-yòng to Mî-chû, chhiùng Me̍t-sî-kô vàng-khiam Thai-phìn-yòng, kîn-ko Fî-li̍t-pîn Tûng-Â. Sî-pân-ngà chṳ̂n-fu̍k-chá fí-me̍t Aztec, Inca Ti-koet lâu Maya vùn-mìn, pin tui Nàm-pet Mî-chû thai-phién liâng-thú yúng-yû siên-chhṳ̂n. Sî-pân-ngà chhai 16 chṳ 17 Sṳ-ki kiên kîn-li̍t khì vùn-fa vòng-kîm ngièn-thoi.
Kiúng-sú-khî
(拱墅區) he Chûng-koet Chet-kông-sén Hông-chû-sṳ só kón-hot ke yit-ke khî. Chúng mien-chit 87 phìn-fông kûng-lî, 2002-ngièn ngìn-khiéu 600,000-ngìn.
Ernest Hemingway
Ernest Miller Hemingway he Mî-koet ke yit chak chok-kâ.
Kì chhai 1954-ngièn tet to Nobel Vùn-ho̍k Chióng.
分類:Chok-kâ 分類:Nobel Vùn-ho̍k Chióng tet-chióng ngìn 分類:Mî-koet-ngìn
Yùn-nàm
Yùn-nàm he Chûng-koet sî-nàm phu piên-kin thi-khî ke yit-ke sén-fun. Sén-fi he Khûn-mìn.
George Orwell
George Orwell, ngièn-lòi miàng-sṳ ham cho Eric Arthur Blair, he Yîn-koet ke yit chak chok-kâ.
Kì chhut-miàng ke chok-phín yù Thung-vu̍t Nùng-chhòng (Animal Farm) lâu Yit kiú pat si (Nineteen Eighty-Four).
Espejón
Espejón he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 21,97 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 200.
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
Lùng-chhông-yen
Lùng-chhông-yen (隆昌縣) he Chûng-koet Si-chhôn‎-sén Nui-kông-sṳ só kón-hot ke yen. Chúng mien-chit 792 phìn-fông kûng-lî, 2002-ngièn ngìn-khiéu 76-van ngìn.
Hillary Clinton
Hillary Diane Rodham Clinton (1947-ngièn 10-ngie̍t 26-ngit － ), Mî-koet Li̍t-sṳ̂, chṳn-chhṳ ngìn-vu̍t. Chên-ngim Mî-koet Koet-vu-khin, Néu-yok-chû Lièn-pâng Chhâm-ngi-yèn, Mî-koet Thi-yit Fû-ngìn, Â-khén-set-chû thi-yit fû-ngìn, fû-se he Mî-koet thi 42-ngim Chúng-thúng Bill Clinton.
Sî-pân-ngà-ngìn
Sî-pân-ngà-ngìn (Sî-pân-ngà-ngî: Españoles) he Êu-chû sî-nàm-phu Iberia Pan-tó sông ke koet-kâ Sî-pân-ngà chṳ̂ chú-thí mìn-chhu̍k, mû-ngî he Sî-pân-ngà-ngî, yì Sî-pân-ngà-ngî chet he yit-chúng chhiùng Lâ-tên-ngî fat-chán chhut-lòi ke ngî-ngièn, li̍t-sṳ́ yû-kiú. Thai-phu-fun Sî-pân-ngà-ngìn sin-fung Thiên-chú-kau. Sùi-tén Sî-pân-ngà Ti-koet ke hîn-hí, Sî-pân-ngà-ngìn ya-he san-kî kok-ke chhṳ̍t-mìn-thi.
5-ngie̍t 5-ngit (nùng-la̍k)
5-ngie̍t 5-ngit he nùng-la̍k 5-ngie̍t ke thi 5 ngit.
Ngi̍p-phu
Ngi̍p-phu (入部) he hon-sṳ lî-tú ke yit chak sṳ-phu, chhai Không-hî Sṳ-tién lî-tú phài thi 11 vi.
Lùng-lìn Kok-chhu̍k Chhṳ-chhṳ-yen
Lùng-lìn Kok-chhu̍k Chhṳ-chhṳ-yen (隆林各族自治縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Pak-set-sṳ só kón-hot ke Chhṳ-chhṳ-yen.
Sî-fù-khî (Hòng-chû)
(西湖區) he Chûng-koet Chet-kông-sén Hông-chû-sṳ só kón-hot ke yit-ke khî. Chúng mien-chit 312.43 phìn-fông kûng-lî, 2002-ngièn ngìn-khiéu 544,600-ngìn.
.bs
he Bahamas Koet-ma Táng-kip Mióng-vet Miàng-chhṳ̂n (ccTLD) ke vet-miàng.
Stąporków
he Pô-làn Sṳn-sṳ̍p-sṳ-sén ke yit-ke sàng-sṳ, chúng mien-chit 11.07 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 6,110 ngìn (2012-ngièn).
Ngi-lûn-hiông
Ngi-lûn-hiông (二崙鄉) he Thòi-vân Yùn-lìm-yen ke yit-ke hiông.
Khí-sṳ-liu̍k
Khí-sṳ-liu̍k he Sîn-yok Sṳn-kîn ke chui-heu yit-chông, kîn-kí chhòn-sot, he Yâ-sû ke mùn-thù Yok-hon só siá. Chú-yeu he chṳ̂m-tui vi-lòi ke yi-kín, pâu-koat tui Sṳ-kie ma̍t-ngit ke yi-ngièn: chiap thai châi-nan, sṳ-kie chêu-hiong fí-me̍t fat-chán ke ma̍t-ngit kông-kín, pin chûng-sṳ̍t mèu-siá chui-heu ke sṳ́m-phan, ki he Chhòn-kau-sṳ siên-kau ke chhung-yeu yî-kí, khì-chûng hí-tô sṳ̀n-fa khi̍p pí-yi, sṳ̀n-vì Kî-tuk-kau sṳ-kie Ngi-su̍t ke chhièn-ngièn.
Johann Strauss 2-sṳ
Johann Strauss 2-sṳ, chhiòn-miàng Johann Baptist Strauss, he O-thi-li ke yit chak chok-khiuk-kâ.
Heu-liùng-chṳ́n
Heu-liùng-tsṳ́n he Thòi-vân Mèu-li̍t-yen ke yit-ke tsṳ́n, tshai Mèu-li̍t-yen sî-phu, sî-lìn Thòi-vân Hói-hia̍p, pet kak chûng-kóng-hâi lâu Tsuk-nàm-tsṳ́n vì kie-sien, tûng tsiap Cho-khièu-hiông, nàm-lìn Mèu-li̍t-sṳ, Sî-fù-hiông.
Ngoi-phu lièn-kiet
分類:Thòi-vân Hak-kâ Vùn-fa Chhùng-tiám Fat-chán-khî
Espeja de San Marcelino
Espeja de San Marcelino he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 72,54 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 194.
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
Thòi-nàm-sṳ
Thòi-nàm-sṳ chhai-yî Thòi-vân sî-nàm-phu, thi-chhu Kâ-nàm phìn-ngièn, he Thòi-vân thi-si thai sàng-sṳ, thai-yok chhit-sṳ̍p-pat van ngìn. Ya-he Thòi-vân ńg-ke sàng-sṳ chṳ̂-yit, nàm-phu kau-yuk khi̍p vùn-fa chûng-sîm. Thòi-nàm-sṳ he Hon-ngìn chhai Thòi-vân pún-tó chui-chó ke thi-khî, Thòi-vân lâu Chûng-koet tûng-nàm yèn-hói kóng-héu vì-thu̍k ke thûng-sông khiéu-ngan.
Dominica Khiung-fò-koet
Dominica Khiung-fò-koet (Sî-pân-ngà-ngî: República Dominicana) he Caribe-hói‎ yit-ke koet-kâ.
.pa
he Panama Koet-ma Táng-kip Mióng-vet Miàng-chhṳ̂n (ccTLD) ke vet-miàng.
Slough
he Yîn-koet Tûng-nàm Yîn-kak-làn Khî-vet Buckinghamshire khiùn ke yit-chho sàng-sṳ, khî-lì Lùn-tûn yok 58 kûng-lî, chúng mien-chit 32.54 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 140,200 (2011-ngièn).
Pat-phu-khî
Pat-phu-khî (八步區) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Fo-chiu-sṳ só kón-hot ke khî.
宗教
宗教係人類社會發展到一定歷史階段出現嘅一種文化現象，屬於係社會意識形態. 其主要嘅特點係相信現實世界之外還存在超自然嘅神秘力量或者實體. 研究宗教嘅學科喊做宗教學.
7-ngie̍t 7-ngit (nùng-la̍k)
7-ngie̍t 7-ngit he nùng-la̍k 7-ngie̍t ke thi 7 ngit.
Chhòng-lo̍k-khî
Tshòng-lo̍k-khî (長樂區) he Chûng-koet Fuk-kien-sén ke sṳ-hot-khî
Pamukkale
Mièn-fâ-páu (棉花堡, Thú-ngí-khì-ngî: Pamukkale) he Thú-ngí-khì ke chho̍k-miàng lî-yû kín-tiám. Sṳ-kie sông chṳ́-yû séu-sú kí ke thi-fông yû siông-sṳ ke kín-kôn, khì-chûng pâu-koat Mî-koet Vòng-sa̍k Koet-kâ Kûng-yèn ke Mammoth Vûn-chhièn, Chûng-koet Si-chhôn Vòng-liùng. Mièn-fâ-páu lâu khì táng sông ke Hî-là-pô-li-sṳ̂ kú-sàng yî 1988-ngièn khiung-thùng pûn lie̍t-vì Sṳ-kie Vì-sán. Chhai pûn lie̍t-vì Sṳ-kie Vì-sán chṳ̂-chhièn, Mièn-fâ-páu chhai 20 Sṳ-ki ke heu-kí sṳ̍p-ngièn kiên sû yî pó-fu, chiú-tiam kien chhai kín-khî nui, vûn-chhièn ke súi pûn yung-lòi thiàm-mân chiú-tiam ke yù-yún-chhṳ̀, súi chhṳ̀ yîn yì kôn-khok. Chiú-tiam phài-chhut ke fi súi he sṳ́ pha̍k-set ke ngâm-sa̍k sông chhut-hien liáu hot pân. Chhai mièn-fâ páu sông hàn kien liáu kî-chhòng ke phau tho. Yû-hak têu chhôn chho̍k hài chhṳ̍t-chiap chhai ngâm-sa̍k sông hàng-chéu, chhai vûn chhièn lî sé tshàu hàn sṳ́-yung phì tshàu lâu sé thèu yi̍t, sṳm-chṳ khì Chhṳ-hàng-chhâ fe̍t khôi mô thok chhâ sông hâ po.
Chhai pûn lie̍t-vì sṳ-kie vì-sán ke sṳ̀-hèu, mièn-fâ páu chang-chhai sṳt-hi yî-chhièn ke mùi li̍t. Thú-ngí-khì chṳn-fú sùi-heu kâ-khiòng liáu pó-fu tshṳ̀ sṳ̂ yî fî-fu̍k mièn-fâ páu ke pún-lòi mien muk. Chiú-tiam khì heu pûn chhak chhù, mièn-fâ páu ke tho-lu fu̍k-koi sông liáu ngìn-kûng súi chhṳ̀, yû-hak sî-yeu chhak kiok chin-ngi̍p kâi kín tiám. Yû hot pân ke ngâm-sa̍k mò pûn súi koi mu̍t, yì he phau lu chhai yòng kông chûng yî khiù thùng kông yòng kông phau sai sṳ́ ngâm-sa̍k pien pha̍k, só-yî ke-têu súi chhṳ̀ he kôn ke.
7-ngie̍t 15-ngit (nùng-la̍k)
7-ngie̍t 15-ngit he nùng-la̍k 7-ngie̍t ke thi 15 ngit.
Mèn-hèu-yen
Mên-hêu-yen (閩侯縣) he Chûng-koet Fuk-kien-sén Fuk-chiu-sṳ só kón-hot ke Yen.
Het-liùng-kông
Het-liùng-kông he Chûng-koet Tûng-pet thi-khî chui pet-phu ke yit-ke sén-fun, vi-é tì Amur-hò song-yù. Sén-fi he Harbin.
Vî-yén-yen
Vî-yén-yen (威遠縣) he Chûng-koet Si-chhôn‎-sén Nui-kông-sṳ só kón-hot ke yen. Chúng mien-chit 1289-phìn-fông kûng-lî, 2002-ngièn ngìn-khiéu 76-van ngìn.
Koén-phu
Koén-phu (冂部) he hon-sṳ lî-tú ke yit chak sṳ-phu, chhai Không-hî Sṳ-tién lî-tú phài thi 13 vi.
Saudi Â-lâ-pak
Saudi Â-lâ-pak (--阿拉伯) he Â-chû yit-ke koet-kâ.
Chung-sân-yen
Chung-sân-yen (鍾山縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Fo-chiu-sṳ só kón-hot ke Yen.
.pg
he Papua New Guinea Koet-ma Táng-kip Mióng-vet Miàng-chhṳ̂n (ccTLD) ke vet-miàng.
Bernie Sanders
Bernard Sanders, 1941-ngièn 9-ngie̍t 8-ngit － ), Mî-koet Lièn-pâng Chhâm-ngi-yèn, thoi-péu Fu̍t-mùng-thi̍t-chû, 2013–2015-ngièn Chhâm-ngi-yen Thui-ńg Kiûn-ngìn Ve-yèn-fi chú-sit, 2015-ngièn Chhâm-ngi-yen Chhòi-chṳn Yi-son Ve-yèn-fi chhai-yâ tóng-phai liâng-chhiu. Kì he Mî-koet Koet-fi sṳ́ -sông ngim-khì chui-chhòng ke mò-tóng-phai thu̍k-li̍p ngi-yèn. 2015-ngièn 4-ngie̍t 30-ngit, siên-pu yî Mìn-chú-tóng ngìn sṳ̂n-fûn chhâm-kâ kok-tak 2016-ngièn Mî-koet Chúng-thúng Sién-kí.
Fuk-chhîn-sṳ
Fuk-tshîn-sṳ  (福清市) he Chûng-koet Fuk-kien-sén ke Yen-kip-sṳ
Lûn-poi-hiông
Lûn-poi-hiông (崙背鄉) he Thòi-vân Yùn-lìm-yen ke yit-ke hiông.
Fuk-chhîn-sṳ
Li̍t-sṳ́
Lik shi: Fuk Cing shi ching lip yu Da Tang Jing Guan ni ship yit nien, dang shi zha ger go huang de shui ngu ship van da guin nam cim Sha zuk ling di, bi Sha、Min Wet lien guin shat derk zhi shing bat van bai berk. Tai Zung da nu, ci nien yo shui cit ship van da guin zai cim, cai yung jiung gim li gan Min Wet, ni ho tu shat sho vu cuern tiet zhi Sha zuk le shu, yo zai shui nguen nui to duk. Zui zhung, huang de duat ciu min di, yo ga dau miet Wet zuk.
Lûn-poi-hiông
Ngoi-phu lièn-kiet
分類:Thòi-vân Hak-kâ Vùn-fa Chhùng-tiám Fat-chán-khî
Fuk-chhîn-sṳ
Kîn-tsi
Ging Ze: Fuk Cing bang zhin shi yo cien, zai hai nguai ya hern tuan giet, ching lip liau yi ga zuk wi sho dik zung fap zhi du bang pai, herk bang vern hua, lien Nit Bern Shan Ko zu du yau ging ki sam fern. Fuk Cing nam zi zai qa yu fan ho han lai vu shi zhi shi hue kiu zhau ge, nit bern ge bi gau gui bert hua suan, ngo ni zhau ter mern kai huern. Zhu yau shi hien zai dung berk ge tai der, ni cia pien ngi, su yi da der shu suen jerk vert mi ga liem dik dung berk ge.
Vùn-fa
Kerk ga lau zai zha li zhang shim mer bik, wi shim mer bien sia liau yit bu fern zio bert ge siuk liau
Sî-fù-hiông
Thi-lî
Sî-fù-hiông tsú-yeu vì
Li̍t-sṳ̂
Li̍t-sṳ̂ (Lawyer) he chṳ́ su tông-sṳ-ngìn ve-thok fe̍t fap-yen chṳ́ -thin, yî fap-li̍t hia̍p-chhu tông-sṳ-ngìn chin-hàng su-siùng, chhut-thìn phien-fu, yî-khi̍p chhú-lî yû-kôan fap-li̍t sṳ-vu ke chôn-ngia̍p ngìn-yèn. Hien-thoi li̍t-sṳ̂ yit-pân he chṳ́ ho̍k-si̍p fap-li̍t, thûng-ko thi̍t-thin kháu-sṳ, kâ-ngi̍p thi-fông kûng-fi.
Escobosa de Almazán
Escobosa de Almazán he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 19,44 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 32.
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
猶太教
猶太教係在公元前兩千年中東地區嘅游牧民族——希伯來人成立嘅. 猶太教崇拜單一嘅主神耶和華，係希伯來人內部嘅民族宗教. 猶太教認為“塔木德”係排在聖經之後嘅經籍. 從猶太教宗派生出兩箇世界最大嘅宗教——基督教撈伊斯蘭教. 當時亞歷山大大帝征服希伯來人箇猶太地後，希伯來人也改名做猶太人並散落到希臘國各地.
Kazimierza Wielka
he Pô-làn Sṳn-sṳ̍p-sṳ-sén ke yit-ke sàng-sṳ, chúng mien-chit 5.34 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 5,575 ngìn (2012-ngièn).
Selenium
Selenium (硒 xī) he yit-chúng fa-ho̍k ngièn-su, fa-ho̍k fù-ho vì Se, ngièn-chṳ́ su-muk he 34.
Sîn Thiên-ngò-sa̍k Sàng-páu
Sîn Thiên-ngò-sa̍k Sàng-páu (新天鵝石城堡, Tet-ngî: Schloß Neuschwanstein, fat-yîm [nɔʏˈʃvaːnʃtaɪn], Yîn-ngî: "New Swanstone Castle"), he 19 Sṳ-ki vân-khì ke kien-chuk, vi-yî kîm thiên ke Tet-koet Pâ-phat-li-â sî-nàm-fông, lìn khiûn-ngièn thoi kha-chó ke Kô Thiên-ngò-páu (Schloss Hohenschwangau), khî-lì fui sêm chṳ́n yok 4 kûng-lî, lì Tet-koet lâu O-thi-li piên-kie put-yén. Liá-chho sàng-páu he Pâ-phat-li-â koet-vòng Lu-tet Vì-hî Ngi-sṳ ke hàng-kiûng chṳ̂-yit. Khiung-yû 360 ke fòng-kiên, khì-chûng chṳ́-yû 14 ke fòng-kiên yî-cheu sat-kie vàn-kûng, khì-thâ ke 346 ke fòng-kiên chet yîn-vì koet-vòng chhai 1886-ngièn shì sṳ yì vi vàn-sṳ̀n, chhai kì sí heu ke chhit ke sên khì sàng páu hiong kûng chung fu fi khôi-piong. He Tet-koet kin-nui su phok-cheu chui-tô ke kien-chuk-vu̍t. Ya-he chui su fôn-ngiàng ke lî-yû kín tiám chṳ̂-yit.
Fuk-kien liau-lî
Fuk-kien liau-lî ya-he hêm-cho Mên chhoi, he yit-chúng liau-lî chhṳ Chûng-koet Fuk-kien-sén lòi ke. On-cheu thi-lî, Fuk-kien liau-lî yû sâm-chúng ke fûn-phe̍t, chhiu-he Fuk-chiu chhoi, Sî-phu Fuk-kien chhoi lâu Nàm Fuk-kien chhoi.
Fuk-chiu chhoi he Fuk-chiu-sṳ lòi ke, thi̍t-set yu-sôn yu-thiàm. Sî-phu Fuk-kien chhoi yû hàm-mi lâu yung lat ke hiông-liau. Nam Fuk-kien ke chhoi kha-tô yung lat lâu thiàm mi. Hói-ngoi Fuk-kien ngìn kie-seu Fuk-kien liau-lî pûn chhiòn sṳ-kie, tî Tûng-nàm-â lâu Mî-koet voi khon-tó Fuk-kien chhôn-thâng. Fuk-kien liau-lî sṳ́-yung kha-tô hói-siên. Fuk-kien ngìn ya hí-fôn sṳ̍t thong. Yit-chúng chhoi hêm-cho Fu̍t-thiau-chhiòng, tî-poi yû piong chúng-chúng ke chhòi-liau, yû ngiuk yû hói-siên. Thòi-vân liau-lî lâu Nàm Fuk-kien liau-lî kha kiûng-yông.
Bracknell Sêm-lìm
(Yîn-ngî: Bracknell Forest) he Yîn-koet Tûng-nàm Yîn-kak-làn Khî-vet ngi-kip hàng-chṳn-khî, khî-lì Lùn-tûn yok 59.2 kûng-lî, chúng mien-chit 109.38 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 113,696 (2011-ngièn).
Song-sàng-khî
(上城區) he Chûng-koet Chet-kông-sén Hông-chû-sṳ só kón-hot ke yit-ke khî. Chúng mien-chit 18 phìn-fông kûng-lî, 2002-ngièn ngìn-khiéu 320,790-ngìn.
.pw
he Palau Koet-ma Táng-kip Mióng-vet Miàng-chhṳ̂n (ccTLD) ke vet-miàng.
耶路撒冷
耶路撒冷係歷史上一座悠久嘅城市，地理上在於猶太山地，介於地中海撈死海之間.
耶路撒冷係以色列自1950年以來嘅首都，其國嘅總統府，大部分政府機關，最高法院. 2006年，耶路撒冷嘅面積有一百二十六平方千米，擁有人口七十二萬人. 耶路撒冷同時係猶太教、基督教撈伊斯蘭教三大宗教嘅聖地. 自從公元前十世紀，所羅門聖殿在耶路撒冷建成，耶路撒冷一直係猶太教信仰嘅中心及最神聖嘅城市.
歷史
在以色列人進入耶路撒冷之前，當地有亞摩利人撈黑人分居. 當以色列人進入迦南地區時，一支迦南部落——耶布斯人歇在箇城附近. 以色列人嘅猶太支派征服了耶路撒冷城.
大約在公元前1000年，大衛王領導以色列人征服箇座城市. 大衛王將約櫃徙到耶路撒冷，並為約櫃建立會幕.
聖殿時期
大衛嘅統治結束在於公元前970年，其子兒繼承王位. 所羅門王在位第四年開始，花費十年時間建造第一座聖殿. 在大衛撈所羅門後裔嘅統治下，耶路撒冷仍然係南方猶大王國嘅京城，長達三百幾年. 公元前722年，亞述國征服北方嘅以色列王國. 公元前597年，巴比倫國王尼布甲尼撒二世攻破耶路撒冷，年輕尼布甲尼撒二世國王約雅斤以及大多數貴族分人捉到巴比倫囚禁. 在西底家嘅领导之下，耶路撒冷反抗巴比倫嘅占领，公元前588年尼布甲尼撒二世佔領邇座城市.
Khám-phu
Khám-phu (凵部) he hon-sṳ lî-tú ke yit chak sṳ-phu, chhai Không-hî Sṳ-tién lî-tú phài thi 17 vi.
8-ngie̍t 15-ngit (nùng-la̍k)
8-ngie̍t 15-ngit he nùng-la̍k 8-ngie̍t ke thi 15 ngit.
Mèn-chhîn-yen
Mên-tshîn-yen (閩清縣) he Chûng-koet Fuk-kien-sén Fuk-chiu-sṳ só kón-hot ke Yen.
Chhòng-tîn-yen
Tshòng-tin-yen (長汀縣) tshai Fuk-kien-sén sî-phu he Chûng-koet khiung-sán-tóng ke tshung-yeu li̍t-sṳ́ ki-ngiam-thi, ya-he yit-tsho pó-tshùn yû tsû-tô vùn-vu̍t lâu thí-ngiam Hak-kâ vùn-fa ke tshiên-ngièn kú-sàng.
Hak-kâ chhoi
Hak-kâ chhoi he Hak-kâ-ngìn ke yím-sṳ̍t. Yîn-vi Hak-kâ chhu̍k-khiùn tô-tô chhiên-sái chhiâ kî-chhu fà-chûng, fà-nàm sân-thi thi-khî, lò-thung chhut-hon chṳ̂n-tô, sî-yeu pú-chhûng yàm-fûn chhòi-nèn vì-chhṳ̀ thí-li̍t, só-yî yím-sṳ̍t khièn-khièn tô-yù tô-yàm ke chhung khiéu-mi tshoi, hó-yung kok-kok fông-sṳt chhú-lî ko ke âm-chṳ chhoi-lui, sôn-chhoi, mòi-kôn-chhoi, kie-chhoi chok-vì sṳ̍t-chhòi ngi̍p-chhoi. Hak-kâ-ngìn khiùn-khiam khat-fú, chṳ́-yû chhai fûn-sóng hí-khin yen-lo̍k chhòi chái-sat sên-hiuk. Yû-miàng ke Hak-kâ chhoi chhiong-he sôn-chhoi chû-tú thông, mòi-kôn khieu-ngiuk, hàn-yû Hak-kâ yàm-kiê, vòng-chiú-kiê tén-tén. khì-chûng chui-khí thi̍t-set ke su̍k-yî "vòng-chiú-kiê".
Dominica
Dominica he Caribe-hói‎ yit-ke koet-kâ.
Ǹg-tshi-khî
Ǹg-tshi-khî (梧棲區) he Thòi-vân Thòi-chûng-sṳ ke yit-ke khî.
.om
he Oman Koet-ma Táng-kip Mióng-vet Miàng-chhṳ̂n (ccTLD) ke vet-miàng.
Dévanos
Dévanos he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 16,36 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 103.
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
9-ngie̍t 9-ngit (nùng-la̍k)
9-ngie̍t 9-ngit he nùng-la̍k 9-ngie̍t ke thi 9 ngit.
Mî-koet Koet-vu-khin
Mî-koet Koet-vu-khin (United States Secretary of State) he Mî-koet Chúng-thúng ke nui-kok sṳ̀n-yèn, chú-kón Mî-koet ngoi-kâu sṳ-vu, siông-tông yî ngoi-kâu phu-chhòng, than-he khì thi-vi yeu pí khì-thâ nui-kok phu-chhòng kô, he só-yû nui-kok sṳ̀n-yèn chûng ke sú-sit.
Chau-phìn-yen
Chau-phìn-yen (昭平縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Fo-chiu-sṳ só kón-hot ke Yen.
Yún-thai-yen
Yún-thai-yen (永泰縣) he Chûng-koet Fuk-kien-sén Fuk-chiu-sṳ só kón-hot ke Yen.
Tô-phu
Tô-phu (刀部) he hon-sṳ lî-tú ke yit chak sṳ-phu, chhai Không-hî Sṳ-tién lî-tú phài thi 18 vi.
.ne
he Niger Koet-ma Táng-kip Mióng-vet Miàng-chhṳ̂n (ccTLD) ke vet-miàng.
Jawa chhu̍k
Jawa chhu̍k ya-he hêm-cho Jawa ngìn he Yin-nì mìn-chhu̍k chṳ̂-yit.
Jawa chhu̍k chúng ngìn-khiéu yok 100,000,000 (2011 ngièn) pien-cho Yin-nì chui-tô ke mìn-chhu̍k.
Thai-phu-fun Jawa chhu̍k he̍t tî Chûng-phu Jawa lâu Tûng-phu Jawa. Phe̍t-ke Yin-nì tó ya yû Jawa chhu̍k.
Hói-ngoi Jawa ngìn ya án-tô he̍t tî Mâ-lòi-sî-â, Sîn-kâ-po, Suriname, Nàm-fî, Hò-làn tén-tén.
Jawa chhu̍k ke ngî-ngièn hêm-cho Basa Jawa (Jawa-ngî). Sûi-yèn Jawa ngî yû kí-chak khiông, than-he kì-teu hàn-he fu-siông mìn-pha̍k.
Chûng-kau
Thai-phu-fun Jawa ngìn ke chûng-kau he Yî-sṳ̂-làn-kau, yû kha-seú he sin Kî-tuk-kau lâu Yin-thu-kau. Seú-su ngìn siông-sin pún-thi chûng-kau hêm-cho Kejawen.
Jawa vùn-fâ
Jawa vùn-fâ yí-kîn yû 1,000 ngièn ke li̍t-sṳ́, yû án-tô sû-to Yin-thu-kau lâu Fu̍t-kau ke yáng-siong.
Mòi-fâ
縮圖|Mòi-fâ Mòi-fâ fe̍t-chá Mòi (Prunus mume) he yit-chúng fâ chṳ̂-yit. Tûng-Â sa-fi ke vùn-fâ （Chûng-koet, Ngit-pún, Hôn-koet）tông hîm-sóng mòi-fâ. Yîn-vi mòi-fâ tî Tûng-thiên chang-voi khôi-fâ. Só-yî kì-teu khon mòi-fâ sòng-sòng thoi-peú li̍t-liong.
10-ngie̍t 15-ngit (nùng-la̍k)
10-ngie̍t 15-ngit he nùng-la̍k 10-ngie̍t ke thi 15 ngit.
Fù-pet
Fù-pet he Chûng-koet chûng-phu ke yit-ke sén-fun, vi-é tì Tshòng-kông chûng-yù. Sén-fi he Vú-hon-sṳ. Tshiòn-sén mien-tsit 18.59 van phiàng-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 6031-van.
Thâm-tsṳ́-khî
Thâm-tsṳ́-khî (潭子區) he Thòi-vân Thòi-chûng-sṳ ke yit-ke khî.
Ha-sàng-khî
(下城區) he Chûng-koet Chet-kông-sén Hông-chû-sṳ só kón-hot ke yit-ke khî. Chúng mien-chit 31 phìn-fông kûng-lî, 2002-ngièn ngìn-khiéu 403,700-ngìn.
Thuringia
(Tet-ngî: Freistaat Thüringen), he Tet-koet chûng-phu ke yit-chak liân-pang-chû, thú-thi mien-chit vi 16,171 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu yû 2,170,460 (2012-ngièn), sú-fú Erfurt.
Lò-ngièn-yen
Lò-ngièn-yen (羅源縣) he Chûng-koet Fuk-kien-sén Fuk-chiu-sṳ só kón-hot ke Yen.
Ożarów
he Pô-làn Sṳn-sṳ̍p-sṳ-sén ke yit-ke sàng-sṳ, chúng mien-chit 7.79 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 4,679 ngìn (2012-ngièn).
力
在物理學裡肚, 力係指原本有質量嘅物體得到加速度後嘅物理量.
Kô-lìm-tô-heu-sû
Kô-lìm-tô-heu-sû he Sîn-yok Sṳn-kîn sû-kién chṳ̂-yit, yù sṳ́-thù Pó-lò só-chok. Pó-lò siá Kô-lìm-tô-chhièn-sû pûn Kô-lìm-tô kau-fi heu, tông-thi sin-thù ke sin-ngióng thai-thu vi-kien hó-chón, fán yû ok-fa ke chhín-hiong. Kí chhîn-chhṳ vông kâi-chhu thù kié-kiet kau-fi chûng ke mun-thì, than kiet-kó put-nèn tha̍t-tó chhièn-vông ke muk-tit, sṳm-chṳ sûng-fông chên-nau tet-tó chṳ̂n mò khoai-lo̍k. Pó-lò Lì-khôi heu, chhai yù-sèu thung-khú chûng siá liáu yit-fûng ngiàm-li chit-phi kau-fi ke sû-sin, yù Thì-tô tai-vông Kô-lìm-tô. khì-kiên, Pó-lò sîm-lî sṳ̍p-fûn chhèu-li, phan-mong nâ-fûng sin nèn hó-sṳ́ kau-fi fì-chón. Chûng-yî Thì-tô tai-fì sin-thù fí-kói, Pó-lò chhiu fôn-hí, chhai Mâ-khì-tun siá-hâ pún-sû (kûng-ngièn 55-ngièn chṳ 56-ngièn kiên), kié-sṳt kí kói-pien hàng-chhàng ke ngièn-yîn, khien-miên kau-fi chiap-na̍p fí-kói-chá, kié-sṳt chhṳ-kí sṳ-fung ke sṳ̂n-fun lâu sin-chṳt, pin kau-thô kau-fi sû-si̍p kiên-khóan, chû-chi Yâ-lu-sat-lâng ke sin-thù.
Golmayo
Golmayo he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 189,83 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 2.065.
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
Sâm-ngi-hiông
Sâm-ngi-hiông he Thòi-vân Mèu-li̍t-yen ke yit-ke hiông, tshai Mèu-li̍t-yen nàm-tôn.
Ngoi-phu lièn-kiet
分類:Thòi-vân Hak-kâ Vùn-fa Chhùng-tiám Fat-chán-khî
John Kerry
John Forbes Kerry (1943-ngièn 12-ngie̍t 11-ngit － ) he Mî-koet Mìn-chú-tóng chṳn-chhṳ ngìn-vu̍t, hien-ngim thi 68-ngim Mî-koet Koet-vu-khin. Kì yî 1985-ngièn chṳ 2013-ngièn kiên tâm-ngim thoi-péu Mà-sat-chû-set-chû ke Lièn-pâng Chhâm-ngi-yèn, pin chên-ngim Chhâm-ngi-yen Ngoi-kâu Ve-yèn-fi ke Chú-sit.
Pâu-phu
Pâu-phu (勹部) he hon-sṳ lî-tú ke yit chak sṳ-phu, chhai Không-hî Sṳ-tién lî-tú phài thi 20 vi.
Sî Berkshire
(Yîn-ngî: West Berkshire) he Yîn-koet Tûng-nàm Yîn-kak-làn Khî-vet ngi-kip hàng-chṳn-khî, khî-lì Lùn-tûn yok 95.2 kûng-lî, chúng mien-chit 704.17 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 154,100 (2011-ngièn).
Kîm-sàng-kông-khî
Kîm-sàng-kông-khî (金城江區) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Hò-chhṳ̀-sṳ só kón-hot ke khî.
基督教
基督教，在中國古代分人喊做景教，係世界三大宗教. 其係一箇一神論宗教，指明所有相信耶穌基督、認為 其係救世主、聖子嘅宗教. 雖然耶穌基督所建立係一箇基督教會，但係基督教在歷史上分出好多支派. 主要有天主教、東正教、新教三大正派.
Ngoi-phû-khî
Ngoi-phû-khî (外埔區) he Thòi-vân Thòi-chûng-sṳ ke yit-ke khî.
12-ngie̍t 23-ngit (nùng-la̍k)
12-ngie̍t 23-ngit he nùng-la̍k 12-ngie̍t ke thi 23 ngit.
12-ngie̍t 30-ngit (nùng-la̍k)
12-ngie̍t 30-ngit he nùng-la̍k 12-ngie̍t ke thi 30 ngit.
Laki-ngî
Laki-ngî (لەکی; Lekî), he Iran Laki-ngìn ke fông-ngièn, chú-yeu si̍p-chûng chhai Iran sî-pet-phu Hamadân-sén, Nahāvand, Tuisirkân, Nurâbâd, Ilâm, Gilân, Khurâsân yî-khi̍p Pahla ke Khù-ngì-tet thi-khî.
Phìn-thàm-yen
Phìn-thâm-yen (平潭縣) he Chûng-koet Fuk-kien-sén Fuk-chiu-sṳ só kón-hot ke Yen.
.nc
he Fap-koet Hói-ngoi Su̍k-thi New Caledonia Koet-ma Táng-kip Mióng-vet Miàng-chhṳ̂n (ccTLD) ke vet-miàng.
Thi-yit Fû-ngìn
Thi-yit Fû-ngìn (Yîn-ngî: First Lady) he yit-ke chûn-chhṳ̂n, sṳt-yung yî koet-kâ, thi-khî fe̍t lièn-pâng-chû ke Ngièn-sú fe̍t liâng-thô-ngìn ke chhî-chṳ́.
Nui-kông-sṳ
Nui-kông-sṳ (内江市, Si-chhôn-fa piang-yîm: <font face="Lucida Sans Unicode">Nui4jiang1 ；koet-chi yîm-phêu: <font face="Lucida Sans Unicode">[ ) he Chûng-koet Si-chhôn‎-sén hâ-hot ke yit-ke thi-kip-sṳ, chhai Si-chhôn‎ Phùn-thi tûng-nàm-phu. Puk-yèn mien-chit 5386 phìn-fông chhiên-mí, chúng ngìn-khiéu 420-van. Nui-kông-sṳ he Si-chhôn‎ liòng-sṳ̍t lâu kîn-chi chok-vu̍t chú-yeu sên-sán khî chṳ̂-yit; yîn-vi kâng-chung Chà (蔗), chṳ-chok Thông li̍t-sṳ́ yû-kiú, pûn chhṳ̂n-cho “thiàm-sàng”.
Garray
Garray he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 76,24 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 608.
Sṳ̀n-liùng
Chhṳ̀n Kóng-sâng (陳港生, 1954-ngièn 4-ngie̍t 7-ngit－）, ngi-miàng Sṳ̀n-liùng (成龍), Chhṳ̀n Ngièn-liùng, Ngièn-lèu, chhut-sên yî Hiông-kóng, fu-chhîn Chhṳ̀n Tho-liùng he yit-miàng Chûng-fà Mìn-koet ke kiûn-ngìn, khì chhî-chṳ́ Lìm Fung-kiêu ngièn-vi thòi-vân ngi-ngìn. Sṳ̀n-liùng he Fà-ngìn sa-fi yû yáng-hióng-li̍t ke chho̍k-miàng yên-yèn lâu thô-yên, he thai Chûng-fà thi-khî ke yáng-thàn ki-sên, ya-he koet-chi kûng-fû thien-yáng ki-sên, chhôi Chûng-koet Thai-liu̍k lâu Hiông-kóng tén-tén Fà-ngìn thi-khî khí-yû kô-kô sâng-mong lâu yáng-hióng.
Garray
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
Sṳ̍p-phu
Sṳ̍p-phu (十部) he hon-sṳ lî-tú ke yit chak sṳ-phu, chhai Không-hî Sṳ-tién lî-tú phài thi 24 vi.
Kevin Rudd
Kevin Rudd (Yîn-ngî: Kevin Michael Rudd, 1957-ngièn 9-ngie̍t 21-ngit－ ), hien-kîm tâm-ngim Au-chû Kûng-tóng liâng-siu, tshôi 2007-ngièn 11-ngie̍t 24-ngit ke koet-fi thai-sién chûng tai-liâng Kûng-tóng kit-phai Chhṳ-yù-tóng liâng-siu John Howard liâng-thô ke tsṳp-tsṳn lièn-mèn, tshai-yî thùng-ngièn sṳ̍p-ngi-ngie̍t sâm-ngit tshut-ngim Au-chû Tsúng-lî.
Nî-chiu-sṳ
Nî-chiu-sṳ (宜州市) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Hò-chhṳ̀-sṳ só kón-hot ke sàng-sṳ.
Chęciny
he Pô-làn Sṳn-sṳ̍p-sṳ-sén ke yit-ke sàng-sṳ, chúng mien-chit 14.12 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 4,304 ngìn (2012-ngièn).
Erfurt
he Tet-koet chûng-phu ke yit-chak sàng-sṳ. Kì he Thuringia-chû sú-fú, thú-thi mien-chit vi 269.17 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu yû 203,485-ngìn (2012-ngièn)
Puk-phu
Puk-phu (卜部) he hon-sṳ lî-tú ke yit chak sṳ-phu, chhai Không-hî Sṳ-tién lî-tú phài thi 25 vi.
Windsor lâu Maidenhead
(Yîn-ngî: Royal Borough of Windsor and Maidenhead) he Yîn-koet Tûng-nàm Yîn-kak-làn Khî-vet ngi-kip hàng-chṳn-khî, khî-lì Lùn-tûn yok 48.6 kûng-lî, chúng mien-chit 198.43 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu 145,100 (2011-ngièn).
Kâ-lâ-thai-sû
Kam-chhat yî pún-sû só kóng-lun ke mun-thì lâu Sṳ́-thù-hàng-chhon sṳ̍p-ńg chông ki-chai Yâ-lu-sat-lâng thai kûng fi-ngi ke chú-thì siông-thùng, sa mò thì-tó fi-ngi ke kiet-thin, Kâ-lâ-thai-sû chṳ̂n khó-nèn he siá chhai Yâ-lu-sat-lâng kûng-khôi thai-fi (kûng-ngièn 49-ngièn) chṳ̂-chhièn. Tông-sṳ̀ Kâ-lâ-thai kau-fi su-tó Yù-thai-ngìn ke ká sṳ̂-fu ke káu-lon, yeu yín-yu kau-fi sùi-chhiùng phe̍t-chúng fuk-yîm, féu-ngin Pó-lò kekhièn-piang. Pó-lò chhù-liáu pok-chhṳt Yù-thai-phai ke chho-ngu, sot-mìn chhîn-chhú "yîn sin chhṳ̂n-ngi" ke fuk-yîm chṳ̂n-lî.
Thiên-ngô-yen
Thiên-ngô-yen (天峨縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Hò-chhṳ̀-sṳ só kón-hot ke Yen.
Vû-hói
Vû-hói  (烏海, Black Sea) he Êu-Â Thai-liu̍k ke yit-ke Liu̍k-kiên hói, pûn Êu-chû, Kavkaz lâu Anatolia Pan-tó só pâu-vì. Vû-hói thûng-ko Thú-ngí-khì Hói-hia̍p lâu Thi-chûng-hói ke Aegea-hói khî-vet siông-lièn. Sî-Â lâu Tûng-Êu pûn liá yit-hì-lie̍t súi thí fûn-kak khôi-lòi. Vû-hói chhai pet-mien thûng-ko Kerch Hói-hia̍p lâu Azov Hói siông-lièn. Liù-ngi̍p Vû-hói ke chú-yeu hò-liù yû Donau-hò lâu Dnieper-hò. Yèn-hói koet-kâ yû Thú-ngí-khì, Bulgaria, Romania, Ukraina, Ngò-lò-sṳ̂ lâu Gruzia. Yèn-hói chhùng-yeu sàng-sṳ yû Istanbul, Burgas, Varna, Constanţa, Tulcea, Odessa, Sevastopol, Batumi tén.
Thòng
Thòng (糖, sugar) he chṳ́ kok-chúng cho-tet sṳ̍t-yung ke tai-yû thiàm-mi ke chîn-thí, chú-yeu sṳ̀n-fun vi cha-thòng, nen-thông fe̍t-chá kó-thòng. Chui sòng-kien ke sṳ̍t-thòng he kâm-cha sán-chṳ ke Pha̍k-sâ-thòng, he yit-chúng kîn-ko tô-chhṳ chîn-lien khi̍p chhù-hi chha̍p-chái ke cha-thòng. Thòng he Than-súi fa-ha̍p-vu̍t ke chhung-yeu lòi-ngièn chṳ̂-yit.
Fung-fòng
Fung-fòng he chhai Chûng-koet chhòn-sot tú ke yit chúng thung-vu̍t.
Fuentestrún
Fuentestrún he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 9,19 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 55.
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
George Soros
George Soros ngièn-lòi miàng-sṳ ham-cho Schwartz György, he Mî-koet ke yit-chak sên-lî-ngìn. Kì chhai Hungary chhut-se, he Yù-thai-ngìn.
Sṳ̀n-siên-kuk Sṳ-khien
Hak-kâ Thien-sṳ Thien-yáng-yenː Sṳ̀n-siên-kuk Sṳ-khien(客家電視電影院-神仙谷事件) he 2011-ngièn chṳ-chok ke Thòi-vân thien-sṳ thien-yáng, vì Hak-kâ Thien-sṳ-thòi sú-phu thâm-chin thûi-lî thien-sṳ thien-yáng, Thai-chhì Chhóng-mòi Yû-han Kûng-sṳ̂(大砌創媒有限公司)chṳ-chok, yù Chông Sû-ví, Hí Yìn-khiet, Kô Chhìn-yûng, Liu̍k Mìn-kiûn, Lò Pet-ôn, Chû Liu̍k-hò, Lìm Men-kiún chú-yên. 2011-ngièn 9-ngie̍t 20-ngit khôi-kiang, 2011-ngièn 10-ngie̍t sat-chhiâng. Liá-chak-khia̍k 2012-ngièn 3-ngie̍t 3-ngit sông-tóng.
Kiel
he Tet-koet pet-phu ke yit-chak sàng-sṳ. Kì he Schleswig-Holstein-chû sú-fú, thú-thi mien-chit vi 118.6 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu yû 239,866-ngìn (2012-ngièn)
Sṳ̀n-siên-kuk Sṳ-khien
分類:Hak-kâ Thien-sṳ-thòi thien-sṳ-khia̍k 分類:Mèu-li̍t-yen
Pakistan
Pakistan he Â-chû yit-ke koet-kâ.
Vú-fûng-khî
Vú-fûng-khî (霧峰區) he Thòi-vân Thòi-chûng-sṳ ke yit-ke khî.
Hò-nàm
Hò-nàm he Chûng-koet ke yit-ke sén-fun, vi-é tì Vòng-hò chûng-ha. Hò-nàm he Chûng-koet Vùn-mìn fat-ngièn thi tsṳ̂-yit.
Nahāvand
Nahāvand he Yî-lóng ke sàng-sṳ, vi yî kâi-koet sî-pet-phu , yù Hâ-mâ-tan-sén fu-chit kón-hot, khî-lì sú-fú Hâ-mâ-tan-sṳ 65 kûng-lî, hói-pha̍t kô-thu 1,644-mí, 2006-ngièn ngìn-khiéu 72,218.
Yî-fut-só-sû
Pó-lò thi-ngi-chhṳ lî-hàng pu-tho ke kûi-thù chûng chên lu-kîn Yî-fut-só, pin lâu ke-thi fi-thòng ke Yù-thai-ngìn phien-lun. Thi-sâm-chhṳ lî-hàng pu-tho chet chhai Yî-fut-só kî-chhu sâm-ngièn chṳ̂-kiú, chiong fuk-yîm chhòn-phien Â-se-â-sén.Yî-fut-só kau-fi chú-yeu he yù ngoi-pâng-thù chû-sṳ̀n. Tông Pó-lò kiet-suk thi-sâm-chhṳ lî-hàng pu-tho vông Yâ-lu-sat-lâng hi sṳ̀, thù-chûng chên yêu-chhiáng Yî-fut-só kau-fi ke chóng-ló to lìn-khiûn ke Mí-li-tû siông-chhi, thâng kí lìm-phe̍t chhièn ke yit-fân kóng-fa. Tông-sṳ̀ kí khien sin-thù kiún-sṳ́m mu̍k-yông khiùn-yòng, yîn-vi yî-heu pit-yû hiûng-phau ke sài-lòng chin-ngi̍p kau-fi.
Hói-chhông-khî
Hói-tshong-khî (海滄區) he Chûng-koet Fuk-kien-sén Hà-mûn-sṳ só kón-hot ke Khî
南極洲
南極洲係一塊基本上位於南極圈以南嘅洲. 南極洲土地在南極圈內，四周係太平洋、印度洋撈大西洋；係世界上地理最高嘅洲.
氣候異常寒冷，終年覆蓋冰雪，係寒帶冰原氣候. 全年平均係零下25度，內陸高原平均係零下56度左右.
Fông-yen-hiông
Fông-yen-hiông (芳苑鄉) he Thòi-vân Chông-fa-yen ke yit-ke hiông.
Kông-kôn-khî
(江干區) he Chûng-koet Chet-kông-sén Hông-chû-sṳ só kón-hot ke yit-ke khî. Chúng mien-chit 210 phìn-fông kûng-lî, 2002-ngièn ngìn-khiéu 452,800-ngìn.
Fung-sân-yen
Fung-sân-yen (鳳山縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Hò-chhṳ̀-sṳ só kón-hot ke Yen.
Hon-phu
Hon-phu (厂部) he hon-sṳ lî-tú ke yit chak sṳ-phu, chhai Không-hî Sṳ-tién lî-tú phài thi 27 vi.
Fuentes de Magaña
Fuentes de Magaña he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 11,22 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 101.
Chiá-moi sàng-sṳ
分類:Sok-lî-â-sén
Sên-kôn
Sên-kôn he kú-chó Chûng-koet thiên-vùn tú thiên-táng ke yit tôi sên ke thúng-chhṳ̂n.
Nurâbâd
Nurâbâd he Yî-lóng ke sàng-sṳ, vi yî kâi-koet sî-phu Zagrosê Sân-mak, yù Lo̍k-lùi-sṳ-thán-sén fu-chit kón-hot, khî-lì sú-fú Khorramābād-sṳ 80 kûng-lî, hói-pha̍t kô-thu 1,848-mí, 2006-ngièn ngìn-khiéu 56,404.
Kiok-tha̍p-chhâ
Kiok-tha̍p-chhâ (腳踏車), ya ham cho chhṳ-chón-chhâ (自轉車), chhṳ-hàng-chhâ (自行車) fe̍t-chá thiet-mâ (鐵馬), he yit chúng chhâ.
Fù-lî-khî
Fù-lî-khî (湖里區) he Chûng-koet Fuk-kien-sén Hà-mûn-sṳ só kón-hot ke Khî.
Phî-thèu-hiông
Phî-thèu-hiông (埤頭鄉) he Thòi-vân Chông-fa-yen ke yit-ke hiông.
臺灣客語通用拼音
臺灣客語通用拼音，做得簡單喊做客語通用拼音，係一種為臺灣客家語注音嘅拼音. 為到撈漢語拼音接軌，最後臺灣部門又推出臺灣客家語拼音方案，並最終取代矣通用拼音. 在2003年2月到分客家語拼音正式取代之前邇段時間，通用拼音係為臺灣客家語注音嘅一套較為常見嘅系統，並分臺灣教育部門採用. 撈臺灣客家語拼音方案、白話字等共樣嘅係，通用拼音也主要係用來標注苗栗四縣腔同海陸腔 等主流腔調嘅.
Krypton
Krypton (氪 kè) he yit-chúng fa-ho̍k ngièn-su, fa-ho̍k fù-ho vì Kr, ngièn-chṳ́ su-muk he 36.
München
(Tet-ngî: München) he Tet-koet nàm-phu ke yit-chak sàng-sṳ. Kì he Bayern-chû sú-fú, thú-thi mien-chit vi 310.43 phìn-fông kûng-lî, ngìn-khiéu yû 1,388,308-ngìn (2012-ngièn)
Nàm-tan-yen
Nàm-tan-yen (南丹縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Hò-chhṳ̀-sṳ só kón-hot ke Yen.
Fuentepinilla
Fuentepinilla he Sî-pân-ngà Soria-sén Castilla lâu León Chhṳ-chhṳ-khî ke sàng-sṳ, mien-chit 52,52 phìn-fông kûng-lî. 2012-ngièn ngìn-khiéu 107.