cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
વોરાવાવ (તા. ઇડર)
વોરાવાવ (તા. ઇડર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા અને અરવલ્લી પર્વતમાળાના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ઇડર તાલુકાનું એક  ગામ છે. વોરાવાવ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:ઇડર તાલુકો
સવગઢ (તા. સંતરામપુર)
રાવગઢ (તા. સંતરામપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા મુખ્યત્વે  આદિવાસીઓની વસ્તી ધરાવતા મહીસાગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સંતરામપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. રાવગઢ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:સંતરામપુર તાલુકો
મોટી પાવઠી
મોટી પાવઠી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  ગાંધીનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૪ (ચાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  દહેગામ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. મોટી પાવઠી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
સમઢીયાળા નાના (તા. ધારી)
સમઢીયાળા નાના (તા. ધારી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ધારી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. સમઢીયાળા નાના ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:ધારી તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
સરાદ (તા. સંતરામપુર)
સરાદ (તા. સંતરામપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા મુખ્યત્વે  આદિવાસીઓની વસ્તી ધરાવતા મહીસાગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સંતરામપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. સરાદ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:સંતરામપુર તાલુકો
મોનોરેલ
મોનોરેલ રેલવે આધારિત પરિવહન વ્યવસ્થા છે, જેમાં એક પાટા પર ટ્રેન ચાલે છે અને તે પાટા એકમાત્ર ટેકા અને તેના માર્ગદર્શક તરીકે કામ કરે છે. આ સિસ્ટમના બીમ અથવા આવા બીમ કે ટ્રેક પર ચાલતા વાહનોનું વર્ણન કરવા માટે આ શબ્દનો વિવિધ રીતે ઉપયોગ થાય છે. આ શબ્દસમૂહમાં ‘મોનો ’(એક) અને ‘રેલ ’ એવા બે શબ્દોનું સંયોજન થયું છે અને આ શબ્દ 1897ની શરૂઆતમાં ઉદભવ્યો હતો, શરૂઆતની સિસ્ટમમાં લોખંડના પાટાનો ઉપયોગ થતો હતો. આ પરિવહન વ્યવસ્થા ઘણીવાર રેલવે તરીકે ઓળખાય છે. રોજબરોજની ભાષામાં ‘મોનોરેલ’ શબ્દ કોઇપણ સ્વરૂપની એલિવેટેડ રેલવે અથવા પીપલમુવરનું વર્ણન કરવા ખોટી રીતે ઘણીવાર વપરાય છે. હકીકતમાં આ શબ્દ તેના એલિવેશન નહીં, પરંતુ પાટાના પ્રકારનો ઉલ્લેખ કરે છે.
બીજી પરિવહન વ્યવસ્થા સાથેનો તફાવત
એરપોર્ટ ટ્રાન્સફર અને કેટલીક મધ્યમ ક્ષમતાની મેટ્રો સિસ્ટમના પરિવહન બજારમાં મોનોરેલ સિસ્ટમનો પણ સહિયારો ઉપયોગ જોવા મળે છે. બીજા પરિવહન માધ્યમોથી મોનોરેલ સિસ્ટમને અલગ પાડવા માટે મોનોરેલ સોસાયટી મોનોરેલની વ્યાખ્યાને વધુ સ્પષ્ટ કરતા કહે છે કે મોનોરેલ સિસ્ટમના બીમ વાહન કરતા નાના હોય છે.
સમાનતા
મોનોરેલ ઘણીવાર જમીનથી અધ્ધર પાટા ધરાવતી (એલિવેટેડ) હોય છે, પરંતુ તે માત્ર એલિવેટેડ હોતી નથી, જેનાથી ઘણીવાર ડોકલેન્ડ લાઇટ રેલવે, વાનકુવર સ્કાયટ્રેન અને જેએફકે (JFK) એરટ્રેન જેવી બીજા એલિવેટેડ સિસ્ટમ્સ સાથે તેને જોડી દેવામાં આવે છે. મોનોરેલ વાહનો પ્રથમ દ્રષ્ટીએ અન્ય લાઇટ રેલ જેવી જ લાગે છે અને તે માનવસહિત કે માનવરહિત હોઈ શકે છે. મોનોરેલ વાહનો સાંઘાથી જોડાયેલા એક એકમના એકમાત્ર ફોર્મેટમાં અથવા ‘ટ્રેન’માં જોડાયેલા બહુવિધ એકમોના ફોર્મેટમાં હોય છે. બીજી આધુનિક એડવાન્સ રેપિડ ટ્રાન્ઝિટ સિસ્ટમ્સ સાથેની સમાનતા એ છે કે કેટલીક મોનોરેલ લિનિયર ઇન્ડક્શન મોટરથી સંચાલિત હોય છે. બે પાટાની રેલવે વ્યવસ્થા સાથેની સમાનતા એ છે કે આ વાહનો બોગી મારફત બીમ સાથે જોડાયેલા હોય છે, તેનાથી આ વાહનો વળાંક લઈ શકે છે.
તફાવત
ટ્રામ્સ અને લાઇટ રેલ વ્યવસ્થાથી તદ્દન અલગ રીતે આધુનિક મોનોરેલને બીજા ટ્રાફિક અને પદયાત્રીથી હંમેશા અલગ કરવામાં આવે છે. મોનોરેલમાં એક માત્ર બીમનો સપોર્ટ હોય છે અને આ બીમ તેના દિશાસૂચક બને છે. આની સામે સપોરો મ્યુનિસિપલ સબવે જેવી રબર ટાયરની મેટ્રો અથવા ટ્રાન્સલોહર જેવી ગાઇડેડ બસ કે ટ્રામ્સમાં અલગ દિશાસૂચક વ્યવસ્થા હોય છે. મોનોરેલ પેન્ટોગ્રાફનો ઉપયોગ કરતી નથી.
મેગ્લેવ
મોનોરેલ સોસાયટીના બીમની પહોળાઈના માપદંડ હેઠળ તમામ નહીં, પરંતુ ટ્રાન્સરેપિડ અને લિનિમો જેવી કેટલીક મેગ્લેવ સિસ્ટમને મોનોરેલ ગણવામાં આવે છે. મેગ્લેવને તમામ મોનોરેલ સિસ્ટમ્સથી અલગ પાડતો મુખ્ય તફાવત એ છે કે મેગ્લેવ ક્યારેય બીમ પર દોડતી નથી.
ઇતિહાસ
thumb|200px|right|બ્રેનન અને શેર્લની ગાઇરોસ્કોપિકલી બેલેન્ડ મોનોરેલ (1907)
પ્રારંભિક વર્ષો
સૌ પ્રથમ મોનોરેલ રશિયામાં ઇવાન એલમાનોવએ વર્ષ 1820માં બનાવી હતી. 19મી સદીની શરૂઆતથી પરંપરાગત રેલવેની વિકલ્પ તરીકે મોનોરેલનું નિર્માણ કરવાના પ્રયાસો ચાલુ થયા હતા. સૌ પ્રથમ પેટન્ટ 1821માં યુકેમાં હેનરી પાલ્મેરે મેળવ્યા હતા અને દક્ષિણ-પૂર્વ લંડનના ડેપફોર્ડ ડોકયાર્ડમાં આ ડિઝાઇનનો ઉપયોગ કરાયો હતો તેમજ હાર્ટફોર્ડશાયર ચેશંટ નજીકની પત્થરોની ખાણમાંથી પત્થરોની હેરફેર કરવા લી નદી સુધી નાની લાઇન નાંખવામાં આવી હતી. ચેશંટ લાઇન નોંધપાત્ર છે, કારણ કે તે મુસાફરોને લઈ જતી વિશ્વની પ્રથમ મોનોરેલ તેમજ હાર્ટફોર્ડશાયરમાં ખોલવામાં આવેલી પ્રથમ રેલવેલાઇન છે.
1879માં હેડોન અને સ્ટ્રીંગફેલોએ સ્વતંત્ર રીતે ‘વન રેલ’ સિસ્ટમની દરખાસ્ત કરી હતી, જેમાં ઇન્વર્ટેડ "/\" રેલનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો. આ સિસ્ટમ લશ્કરી ઉપયોગ માટેની હતી અને તેને ‘સસ્તી રેલવે’ તરીકે સામાન્ય નાગરિકોના ઉપયોગની સિસ્ટમ તરીકે પણ જોવામાં આવતી હતી.
શરૂઆતની ડિઝાઇનમાં પરંપરાગત રેલવેના ડબલ ટ્રેકના વિકલ્પ તરીકે બે કોરવાળા એક જ મેટલ પાટાનો ઉપયોગ કેન્દ્રવર્તી વિચાર હતો. આ પાટા પરના વ્હિલ મોનોરેલ કારને દિશા સૂચવે છે અને સપોર્ટ કરે છે. હાલમાં અસ્તિત્વ ધરાવતું સસ્પેન્ડેડ વર્ઝન વુપરર્ટલ મોનોરેલ છે. 1990ના દાયકા સુધીમાં સીંગલ રેલ પાટાના ટોચ પર ગાયરોસ્કોપિકની મદદથી સંતુલિત કાર સાથે ગાયરો મોનોરેલનું પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું હતું,પરંતુ પ્રતિકૃતિ મોડલ સિવાય તેનો આગળ વિકાસ થઈ શક્યો ન હતો. ભારતના પંજાબના પટિયાલા સ્ટેટ મોનોરેલ ટ્રાન્સવેમાં ઉપયોગ થયેલી ઇવિંગ સિસ્ટમ હાઇબ્રિડ મોડલ આધારિત છે, તેમાં વજનના વહન માટે સીંગલ રેલ છે અને સંતુલન માટે વધારાનું વ્હીલ છે. વ્યવહારુ ઉપયોગમાં લેવામાં આવી હોય તેવી પ્રથમ સિસ્ટમ્સમાં ફ્રાન્સના ઇજનેર ચાર્લી લાર્ટિગની સિસ્ટમનો સમાવેશ થાય છે, તેમણે આયર્લેન્ડમાં બેલીબુનિયન અને લિસ્ટોવેલ વચ્ચે મોનોરેલ લાઇન નાંખી હતી, જેને 1888માં ખોલવામાં આવી હતી અને 1924માં બંધ કરવામાં આવી હતી (આયર્લેન્ડના આંતરિક યુદ્ધને કારણે નુકસાન થવાથી). લાર્ટિગ સિસ્ટમમાં વજનવહન માટેના સિંગલ પાટા અને સંતુલન માટે નીચા, બાહ્ય રેલ પાટાનો એટલે કે ત્રિકોણાકારમાં ત્રણ પાટાનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો.સંભવત પ્રથમ મોનોરેલ લોકોમોટિવ 0-3-0 સ્ટીમ લોકોમોટિવ એન્જિન હતું.
1900થી-1950ના દાયકા
બેહર સિસ્ટમનો ઉપયોગ કરીને હાઇસ્પીડ મોનોરેલને લીવરપુલ અને માન્ચેસ્ટર વચ્ચે નાંખવાની 1901માં દરખાસ્ત કરવામાં આવી હતી.
1910માં અલાસ્કાની કોલસાની ખાણ માટે બેન્નન મોનોરેલનો ઉપયોગ કરવાની વિચારણા કરવામાં આવી હતી.
20મી સદીના પ્રથમ ભાગમાં ઘણી ડિઝાઇનના પ્રસ્તાવ થયા હતા, પરંતુ તે ડિઝાઇન માત્ર વિચારણા હેઠળ રહી હતી અને ટૂંકાગાળા માટેની પ્રતિકૃતિ બનીને રહી ગઈ હતી.
જાહેર પરિવહનના માધ્યમ તરીકે મોનોરેલની વિભાવના
thumb|લાસ વેગાસ કન્વેન્શન સેન્ટર સ્ટેશનની લાસ વેગાસ મોનોરેલ
1950થી 1980 દરમિયાન ઓટોમોબાઇલની સ્પર્ધાને કારણે જાહેર પરિવહન વ્યવસ્થા તરીકે મોનોરેલની વિભાવનને નુકસાન થયું હતું. સસ્તા અને પરિપક્વ વિકલ્પો ઉપલબ્ધ હોય ત્યારે સફળ પૂરવાર ન થયેલી ઊંચા ખર્ચની મોનોરેલ સિસ્ટમ માટે રોકાણ કરવામાં પરિવહન સત્ત્તાવાળાઓના ખચકાટને કારણે પણ મોનોરેલને અસર થઈ છે. વધુમાં ઘણી સ્પર્ધાત્મક મોનોરેલ ટેકનોલોજી છે, જે તેમને પોતાને નુકસાન કરે છે. અલવેગ કોન્સોર્ટિયમે લોસ એન્જેલસમાં મોટી મોનોરેલ સિસ્ટમના નિર્માણ માટે તેના સંચાલકીય હકો પોતાની પાસે રાખવાના બદલામાં ભંડોળ પૂરું પાડવાની દરખાસ્ત કર્યા પછી 1963માં ઊંચા ખર્ચ થતો હોવાની માન્યતા સામે સૌથી મોટો પડકાર ઊભો થયો હતો. આ દરખાસ્તને સિટી ઓથોરિટીએ ફગાવી દીધી હતી અને તેની જગ્યાએ કોઇ સિસ્ટમની તરફેણ કરી ન હતી, પરંતુ પછીથી સબવે સિસ્ટમને ટીકા થઈ હતી, કારણ કે આ સિસ્ટમ તેની યોજના મુજબ વિસ્તરી શકી ન હતી.પરિવહન વ્યવસ્થા તરીકે ઉપયોગ કરવાની યોજના સાથે નાંખવામાં આવી હતી તેવી કેટલીક મોનોરેલ હાલમાં પ્રવાસન ઉપયોગથી થતી આવકને કારણે અસ્તિત્વ ધરાવે છે, કારણ કે ઊંચા મોનોરેલ ટ્રેકને કારણે પ્રવાસીઓને અનોખા દ્રશ્ય જોવા મળે છે.
પુનરુત્થાન
1890ના દાયકા પછીથી ટ્રાફિકમાં અને શહેરીકરણમાં વધારાની સાથે જાહેર પરિવહન વ્યવસ્થામાં ઉપયોગ માટે મોનોરેલ માટેના આકર્ષણમાં ફરી વધારો થયો હતો, જેમાં જાપાનમાં મોનોરેલનો પ્રારંભિક ઉપયોગ થયો હતો અને હાલમાં મલેશિયામાં તેનો ઉપયોગ થાય છે. વિશ્વની સૌથી વ્યસ્ત મોનોરેલ લાઇન ટોકિયો મોનોરેલ દરરોજ સરેરાશ 127,000 મુસાફરોને લઈ જાય છે અને તેમાં 1964 પછીથી આશરે 1.5 અબજથી વધુ લોકોએ મુસાફરી કરે છે. અનોખા નાના અંતરના સ્થળો અને મનોરંજન પાર્કમાં પણ તેનો ઉપયોગ ચાલુ રહ્યો છે.આધુનિક જાહેર પરિવહન મોનોરેલ વ્યવસ્થા અલવેગ (ALWEG) બીમ અને ટાયર સિસ્ટમ સાથે ઠરીઠામ થઈ છે, કારણ કે માત્ર બે સસ્પેન્ડેડ સિસ્ટમની મોનોરેલનો વ્યાપક ઉપયોગ થયો છે. મોનોરેલના માળખાને મેગ્લેવ ટ્રેનમાં પણ અપનાવવામાં આવ્યું છે.
પ્રકારો અને ટેકનિકલ પાસા
thumb|right|વુપર્ટેલ શ્વાબેબાહન, વિશ્વની પ્રથમ સસ્પેન્ડેડ મોનોરેલ આધુનિક મોનોરેલ વિશાળ અને મજબૂત બીમ આધારિત છે, આ બીમ પર મોનોરેલ દોડે છે. મોનોરેલની સંખ્યાબંધ ડિઝાઇન છે, જેને વ્યાપક સંદર્ભમાં બે વર્ગ એટલે કે સ્ટ્રેડલ બીમ અને સસ્પેન્ડેડ  મોનોરેલમાં વિભાજિત કરવામાં આવે છે.હાલમાં ઉપયોગમાં લેવામાં આવતો મોનોરેલનો સૌથી સામાન્ય પ્રકાર સ્ટ્રેડલ-બીમ મોનોરેલ  છે, જેમાં ટ્રેન બેથી ત્રણ ફૂટ (~0.6-0.9 m) પહોંળા રિઇન્ફોર્સ્ડ કોન્ક્રીટના બીમ પર દોડે છે. રબર ટાયર બીમની ટોચની સપાટીને તેમજ વાહનના સંતુલન માટે બંને બાજુની ધારના સંપર્કમાં આવે છે. સ્ટ્રેડલ બીમ મોનોરેલને જર્મનીની કંપની અલવેગ (ALWEG) દ્વારા લોકપ્રિય બનાવવામાં આવી છે. ફ્રાન્સની કંપની સેફેજ (SAFEGE) દ્વારા વિકસિત સસ્પેન્ડેડ મોનોરેલ પણ બીજો એક પ્રકાર છે, જેમાં ટ્રેન ઉપરના વ્હીલ કેરિજ નીચે લટકતી હોય છે અને ગતિ કરે છે. આ પ્રકારની ડિઝાઇનમાં કેરિજ વ્હિલ સિંગલ બીમમાં હોય છે અને તેના આધારે ગતિ કરે છે. છીબા અર્બન મોનોરેલ હાલમાં વિશ્વનું સૌથી મોટું સસ્પેન્ડેડ મોનોરેલ નેટવર્ક છે.
ઊર્જા
મોટા ભાગની તમામ મોનોરેલમાં ડ્યુઅલ થર્ડ રેલ દ્વારા ઇલેક્ટ્રિક મોટર્સનો ઊર્જા તરીકે ઉપયોગ કરવામાં આવે છે, આ મોટર્સને ગાઇડન્સ બીમમાં આવેલા કે તેની સાથે જોડાયેલી ઇલેક્ટ્રીકલ ચેનલ કે વાયર મારફત ઊર્જાનો પુરવઠો મળે છે. જોકે ડીઝલથી ચાલતી મોનોરેલ સિસ્ટમ પણ અસ્તિત્વ ધરાવે છે.
મેગ્નેટિક લેવિટેશન
right|thumbnail|મોનોરેલ ટ્રેક પર ટ્રાન્સરેપિડ મેગ્લેવ જર્મનીની ટ્રાન્સરેપિડ દ્વારા વિકસિત મેગ્નેટિક લેવિટેશન ટ્રેન (મેગ્લેવ) સિસ્ટમ્સ ખાસ કરીને સ્ટ્રેડલ પ્રકારની મોનોરેલ છે, કારણ કે તે ખૂબ જ સ્થિર છે તેમજ તેમાં પુરપાટ ઝડપમાં ઝડપથી ઘટાડો કરી શકાય છે. મેગ્લેવ ટ્રેન તેની સંપૂર્ણ સ્પીડે દોડતી હોય ત્યારે તે તેના પાટાથી અધ્ધર થઈ જાય છે અને તેથી પાટા સાથે તેનો સીધો સંપર્ક રહેતો નથી. મેગ્લેવ કોઇ પણ પ્રકારની સૌથી વધુ ઝડપી ટ્રેન છે. પ્રયોગાત્મક જેઆર-મેગ્લેવમાં પ્રતિકલાક 581 કિમી (પ્રતિ કલાક 361 માઇલ)ની સ્પીડ નોંધાઈ હતી. કમર્શિયલ શાંઘાઇ મેગ્લેવ ટ્રેન પ્રતિકલાક 501 કિમી (પ્રતિકલાક 311 માઇલ)ની ઝડપે દોડે છે.જાપાનની લિનિમો (2003) જેવી શહેરી પરિવહન વ્યવસ્થા માટે ઓછી ગતિની મેગ્લેવ મોનોરેલ પણ છે.
ફેરબદલ
thumb|ઓસાકા મોનોરેલની સ્ટોરેજ સુવિધા ખાતે પાટાના ફેરબદલ.કેટલીક પ્રારંભિક મોનોરેલ સિસ્ટમ્સ તેમજ 1901માં શરૂ થયેલી અને હજુ પણ કાર્યરત ખાસ કરીને વુપેર્ટલ (જર્મની)ની સસ્પેન્ડેડ મોનોરેલ એવી ડિઝાઇન છે કે તેમાં એક પાટા પરથી બીજા પાટા પર ફેરબદલ કરવાનું મુશ્કેલ બને છે. બીજી કેટલીક મોનોરેલ સિસ્ટમ્સ લાંબા પાટા અથવા નિર્ધારિત સ્ટેશન વચ્ચે કાર્યરત બનીને શક્ય હોય ત્યા સુધી પાટાના ફેરબદલને ટાળે છે, જેનું ઉદાહરણ વોશિંગ્ટનના સીએટલની મોનોરેલ છે.હાલની કાર્યરત મોનોરેલ ભૂતકાળની મોનોરેલની સરખામણીમાં વધી સારી રીતે પાટા ફેરબદલ કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. સસ્પેન્ડેડ મોનોરેલના કિસ્સામાં એક પાટા પરથી બીજા પાટા પર જવા માટે બીમવેમાં ગતિશીલ વ્હિલ રાખી શકાય છે.
thumb|right|એક નેટવર્કના ઉપયોગ મારફત ફેરબદલ ટાળતી સિડનીની મેટ્રો મોનોરેલ. સ્ટેડલ બીમ મોનોરેલમાં પાટાના ફેરબદલ માટે બીમના માળખામાં ફેરબદલ જરૂરી બને છે, જેને લગભગ નિષાધાત્મક મુશ્કેલ કાર્યપદ્ધતિ ગણવામાં આવતી હતી. જોકે હવે આ સિદ્ધ કરવાનો સૌથી સામાન્ય માર્ગ વાહન, બીમ અને તેના પોતાના માળખાનો વજન સહન કરી શકે તેવા મજબૂત પ્લેટફોર્મની ટોચ પર ગતિશીલ ઉપકરણ મુકવાનો છે. વિવિધ વિભાગ ધરાવતા બીમ ટ્રેનને ઇચ્છનિય દિશામાં મોકલવા માટે રોલરની મદદથી એક બીમનું બીજા બીમ સાથે સંયોજન કરવામાં આવે છે. મૂળમાં અલવેગે વિકસિત કરેલું આ માળખુ 12 સેકન્ડમાં ફેરબદલને પૂર્ણ કરી શકે છે. આમાંથી કેટલાંક બીમ સાથે લાંબો માર્ગ બનાવવામાં આવે છે જે બીજા કેટલાંક બીમની વચ્ચે ફેરબદલને શક્ય બનાવે છે અને ઘણીવાર તે રેલવેના પાટાના બેવડા ફેરબદલને પણ શક્ય બનાવે છે. સ્ટોરેજ કે રિપેરિંગ શોપમાં થાય છે તેમ એક બીમ પરથી બીજા બીજીમાં મોનેરેલના સ્થળાંતર કરી શકે છે તેવા કિસ્સામાં ગતિશીલ બીમની સિસ્ટમનો ઉપયોગ થઈ શકે છે અને ટ્રાવેલિંગ બીમનો રેલરોડથી અલગ ટ્રાન્સફર ટેબલનો ઉપયોગ કરાતો નથી. ઓછામાં ઓછા એક મોનોરેલ વાહનનું વહન કરી શકે તેટલી લંબાઇ ધરાવતા સિંગલ બીમને એન્ટ્રી બીમ સાથે જોડવામાં આવે છે. બાદમાં સમગ્ર બીમ ઇચ્છિત સ્ટોરેજ બીમ સાથે એલાઇન થવા વાહનની સાથે ચાલે છે.
લાભ અને ગેરલાભ
thumb|right|ઊચ્ચ ક્ષમતાની ટેમા ટોશી મોનોરેલ લાઇન.
ગેરલાભ
right|thumb|મડ આઇલેન્ડ મોનોરેલ, મેમ્ફેસીસ, ટેનેસી (2005)
નામકરણ
મોનેરેલના જુના સંદર્ભમાં તેને ‘વન-રેલ રેલવે’ અથવા ‘સિંગલ-રેલ રેલવે’ તરીકે ઉલ્લેખ પણ હોઈ શકે છે.
મોનોરેલનો વિરોધ કરતી સંસ્થાઓ/મંતવ્યો
!, ઓસ્ટિનની પ્રો-લાઇટ રેલ સંસ્થા, ટીએક્સે મોનોરેલનો વિરોધ કર્યો
સંદર્ભો
શ્રેણી:પરંપરાગત રેલવેના વિકલ્પો શ્રેણી:મોનોરેલ્સ શ્રેણી:રેલ પરિવહન શ્રેણી:મેગ્નેટિક પ્રોપલ્સન ડિવાઇસ શ્રેણી:સસ્પેન્ડેડ મોનોરેલ્સ શ્રેણી:રશિયન શોધો
મગજ
મગજ એક અંગ છે કે જે બધી પૃષ્ઠવંશી માં નર્વસ સિસ્ટમ કેન્દ્ર અને સૌથી અપૃષ્ઠવંશી પ્રાણીઓ તરીકે સેવા આપે છે. મગજ માથા માં સ્થિત થયેલ છે, સામાન્ય રીતે આવા દ્રષ્ટિ અર્થમાં માટે સંવેદનાત્મક અંગો માટે બંધ કરો. મગજ પૃષ્ઠવંશી શરીરમાં સૌથી જટિલ અંગ છે. એક માનવ મગજનો આચ્છાદન આશરે 15-33 અબજ ચેતાકોષો છે, દરેક કેટલાક હજાર અન્ય મજ્જાતંતુઓની માટે ચેતોપાગમ દ્વારા જોડાયેલ છે. આ મજ્જાતંતુઓની લાંબા protoplasmic રેસા ચેતાક્ષ કહેવાય છે, જે સંકેત કઠોળ ચોક્કસ પ્રાપ્તકર્તા કોષો લક્ષ્ય મગજ દૂરના ભાગો અથવા શરીર સક્રિય કલા વીજસ્થિતિમાનો કહેવાય ટ્રેનો ચાલુ માધ્યમ દ્વારા એક બીજા સાથે સંદેશાવ્યવહાર કરે છે.
મનોવૈજ્ઞાનિક, મગજની કામગીરીમાં શરીરના અન્ય અંગો પર કેન્દ્રિય નિયંત્રણ પાડી છે. મગજ બંને સ્નાયુ પ્રવૃત્તિની તરાહ કહેવામાં પેદા કરીને અને હોર્મોન્સ કહેવાય રસાયણો સ્ત્રાવ ડ્રાઇવિંગ દ્વારા શરીરના બાકીના પર કામ કરે છે. આ કેન્દ્રિય નિયંત્રણ પર્યાવરણમાં ફેરફારો માટે ઝડપી અને સંકલિત જવાબો પરવાનગી આપે છે. આવા પ્રતિક્રિયા પ્રતિભાવ કેટલાક મૂળભૂત પ્રકારના કરોડરજજુ અથવા પેરિફેરલ ગ્રંથીમાંથી પેદા, પરંતુ જટિલ સંવેદનાત્મક ઇનપુટ પર આધારિત વર્તન આધુનિક હેતુપૂર્ણ નિયંત્રણ દ્વારા પ્રેરિત કરી શકાય છે કેન્દ્રિય મગજના ક્ષમતાઓ સંકલિત માહિતી જરૂરી છે.
વ્યક્તિગત મગજના કોષો કામગીરી હવે નોંધપાત્ર વિગતવાર સમજવામાં આવે છે પરંતુ જે રીતે તેઓ લાખો ગાયકજૂથોને સહકાર હજુ સુધી ઉકેલી શકાય છે. આધુનિક ન્યૂરોસાયન્સ તાજેતરના મોડેલો ઇલેક્ટ્રોનિક કમ્પ્યુટર માંથી પદ્ધતિ ખૂબ જ અલગ છે, પરંતુ લાગે છે કે તેને આસપાસના દુનિયામાંથી માહિતી, તે સ્ટોર્સ પ્રાપ્ત, અને વિવિધ માર્ગોએ માં તે પ્રક્રિયા સમાન, એક જૈવિક કમ્પ્યુટર તરીકે મગજ સારવાર.
આ લેખ પ્રાણી પ્રજાતિઓ સમગ્ર સીમામાં વિશેષજ્ઞ ગુણધર્મો સરખાવે છે, કરોડઅસ્થિધારી માટે મહાન ધ્યાન સાથે. તે ત્યાં સુધી તે અન્ય વિશેષજ્ઞ ગુણધર્મો વહેંચે માનવ મગજ સાથે વહેવાર. જે રીતે માનવ મગજ અન્ય વિશેષજ્ઞ થી અલગ પડે છે માનવ મગજ લેખ માં આવરાયેલ છે. કે અહીં આવરી લેવામાં આવી શકે છે અનેક વિષયો બદલે ત્યાં આવરી લેવામાં આવે છે, કારણ કે વધુ માનવ સંદર્ભમાં તેમને વિશે કહી શકાય. સૌથી મહત્વપૂર્ણ મગજ રોગ અને મગજના નુકસાન અસરો, જે માનવ મગજ લેખમાં આવરી લેવામાં આવે છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:શરીરવિજ્ઞાન શ્રેણી:જીવવિજ્ઞાન શ્રેણી:માનવ શરીર
રાષ્ટ્રીય પ્રાકૃતિક ઇતિહાસ સંગ્રહાલય, નવી દિલ્હી
right|thumb|300x300px|નેચરલ હિસ્ટરી ઓફ નેશનલ મ્યુઝિયમ, દિલ્હી. રાષ્ટ્રીય પ્રાકૃતિક ઇતિહાસ સંગ્રહાલય નવી દિલ્હી ખાતે બારાખંભા માર્ગ પર આવેલ છે. તેની સ્થાપના ૫ જૂન, ૧૯૭૨ના રોજ કરવામાં આવી હતી. આ મ્યુઝિયમ કુદરતી ઇતિહાસ પર કેન્દ્રિત છે. આ સંગ્રહાલય ભારત સરકારના પર્યાવરણ મંત્રાલય અને વન મંત્રાલયના વહીવટ હેઠળ કાર્યરત છે. ૨૬ એપ્રિલ, ૨૦૧૬ના રોજ આ મ્યુઝિયમના મકાનમાં આગ લાગવાને કારણે બધો જ સંગ્રહ નાશ થઈ ગયો હતો.
મિશન એનએમએનએચનું મિશન રાજધાનીના અને દેશના અન્ય ભાગોમાં પ્રાકૃતિક ઇતિહાસના પ્રાદેશિક સંગ્રહાલયોમાં પર્યાવરણીય શિક્ષણને પ્રોત્સાહન આપવાનું હતું. પર્યાવરણીય શિક્ષણમાં શાળાઓને વાપરવા માટે સ્કૂલ લોન કીટ જેવા સંસાધનો પ્રદાન કરવા માટે; રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે અન્ય એજન્સીઓ અને સંગઠનો સાથે કુદરતી ઇતિહાસ પ્રોજેક્ટ્સના સંકલન માટે; અને કુદરતી ઇતિહાસ સંશોધન કરવા માટે. એનએમએનએચના ડિરેક્ટર બી વેણુગોપાલે પણ સંગ્રહાલયમાં "અમૂર્ત પ્રાકૃતિક વારસો" (યુનેસ્કો દ્વારા શોધાયેલ ખ્યાલ) "પર ભાર મૂક્યો હતો.
બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:દિલ્હી શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો
ચૈત્ર વદ ૩
ચૈત્ર વદ ૩ને ગુજરાતીમાં ચૈત્ર વદ ત્રીજ કહેવાય છે. આ દિવસ હિંદુ વૈદિક પંચાગના વિક્રમ સંવત મુજબ વર્ષના છઠ્ઠા મહિનાનો અઢારમો દિવસ છે, જ્યારે શક સંવત મુજબ વર્ષના પહેલા મહિનાનો અઢારમો દિવસ છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:પંચાંગ શ્રેણી:સમય
પિંગળી (તા. કાલોલ)
પિંગળી (તા.કાલોલ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા પંચમહાલ જિલ્લામાં આવેલા  કાલોલ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. પિંગળી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, તુવેર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
આ ગામમા એક નાનુ તળાવ છે. તળાવ ના કિનારે ભગવાન શિવનું મંદિર અને બાજુ મા રામદેવપીરનું મંદિર આવેલ છે.
પિંગળી ગામની ગ્રામ પંચાયત ત્રણ ગામને સંલગ્ન છે અને નાની પિંગળી, સાગાનામુવાડા અને રાજપુર સાથે જોડાયેલ છે.
શ્રેણી:કાલોલ તાલુકો
ચિંચપોકલી
thumb|ચિંચપોકલી સ્ટેશન thumb|ચિંચપોકલી સ્ટેશન પર ઇતિહાસ દર્શાવતું પાટિયું ચિંચપોકલી (चिंचपोकळी) દક્ષિણ મુંબઈ માં આવેલો એક વિસ્તાર છે. તે મુંબઇ ઉપનગરીય રેલ્વેનું મધ્ય લાઇન પર આવેલું રેલ્વે સ્ટેશનનું નામ પણ છે. બ્રિટિશરો તેની જોડણી ચિંચપુગ્લી અથવા ચિંચપોગલી પણ કરતા હતા. ચિંચપોકલી નામ મરાઠી ભાષાના આમલી (chinch) અને સોપારી (pofali) વડે બન્યું છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:મુંબઈ
ઝીપ્પો
thumb|ઝીપ્પો લાઇટર
ઝીપ્પો લાઇટર એ ઝીપ્પો મેન્યુફેકચરિંગ કંપની વડે ૧૯૩૩થી બનાવવામાં આવેલું ધાતુનું લાઇટર છે. ૧૯૩૩થી અનેક પ્રકારના લાઇટર જેવાં કે પાઇપ ઝીપ્પો બનાવવામાં આવ્યા છે. ઘણાં લોકો ઝીપ્પો લાઇટરનો સંગ્રહ કરે છે. અમુક ઝીપ્પો લાઇટર અત્યંત મોંઘા હોય છે.
ઝીપ્પો લાઇટર પવન પ્રતિરોધક હોય છે - એટલે કે પવનમાં પણ તે બૂઝાઇ જતાં નથી. મોટાભાગનાં ઝીપ્પો લાઇટરમાં નેપ્થા બળતણ તરીકે વપરાય છે.
શ્રેણી:સાધનો
અંદાડા
અંદાડા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્યદક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ભરૂચ જિલ્લામાં આવેલા અંકલેશ્વર તાલુકામાં આવેલું એક મહ્ત્વનું ગામ છે. આ ગામ અંકલેશ્વરની ઉત્તરપૂર્વ દિશામાં શહેરથી નજીકમાં આવેલું છે. અંકલેશ્વર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે કપાસ, ડાંગર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
આ ગામ હાલમાં અંકલેશ્વર શહેરના કારણે ઘણું વિકાસિત થવા લાગ્યું છે. અહીં સોસાયટીઓ તથા શોપિંગ સેન્ટરો પણ જોવા મળે છે.
શ્રેણી:અંકલેશ્વર તાલુકો
ચંડોળા તળાવ
<mapframe latitude="22.9877" longitude="72.5886" zoom="14" width="400" height="300" align="right"> { "type": "FeatureCollection", "features": [ {     "type": "Feature", "properties": {"title": "ચંડોળા તળાવ", "marker-symbol": "water", "marker-size": "small",}, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [ 72.5871605880093,         22.986789130656533        ]      }    }  ] } right|thumb|ચંડોળા તળાવ right|thumb|ચંડોળા તળાવ ચંડોળા તળાવ અમદાવાદ, ગુજરાત રાજ્ય, ભારતમાં દાણી લીમડા માર્ગ નજીક આવેલું ૧૨૦૦ હેક્ટરમાં ફેલાયેલું તળાવ છે. તે ગોળ આકાર ધરાવે છે અને અનેક પ્રજાતિના પક્ષીઓનું નિવાસસ્થાન છે. સાંજના સમયે લોકો પ્રવાસન માટે તેની મુલાકાત લે છે.
ઇતિહાસ
ચંડોળા તળાવ અમદાવાદના મુઘલ સુલ્તાનની પત્ની તાજ ખાન નરી અલી દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું હતું. આશા ભીલે આશાવલની સ્થાપના કરી ત્યારે તે અસ્તિત્વમાં હતું. માર્ચ, ૧૯૩૦માં ઐતિહાસિક દાંડી કૂચના માર્ગમાં મહાત્મા ગાંધી તળાવની બાજુમાં પીપળાના મોટા ઝાડની નીચે રોકાયા હતા. તે સમયે ચંડોળા તળાવ નાનું અને કાદવ ધરાવતું તળાવ હતું.
પ્રદૂષણ અને દબાણ
તળાવની આજુ-બાજુ મોટા પ્રમાણમાં દબાણ થયું છે. તળાવને પાણી પૂરું પાડતી ખારીકટ નહેર કચરાથી પ્રદૂષિત થઇને ભરાઇ ગઇ છે.
અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન દ્વારા ચંડોળા તળાવનો વિકાસ કરવાનો પ્રસ્તાવ રજૂ કરવામાં આવ્યો છે. આ કામ માટે તળાવ અને આજુ-બાજુમાંથી કચરો સાફ કરવા માટેના ટેન્ડર મંગાવવામાં આવ્યા છે.
બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:અમદાવાદ
ઝિંઝવા (તા. ઇડર)
ઝિંઝવા (તા. ઇડર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા અને અરવલ્લી પર્વતમાળાના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ઇડર તાલુકાનું એક  ગામ છે. ઝિંઝવા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
રાબોડ (તા. કાલોલ)
રાબોડ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા પંચમહાલ જિલ્લામાં આવેલા કાલોલ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. રાબોદ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
ઝિંઝવા (તા. ઇડર)
શ્રેણી:ઇડર તાલુકો
રાબોડ (તા. કાલોલ)
શ્રેણી:કાલોલ તાલુકો
નાજુપુરા (તા. દહેગામ)
શ્રેણી:દહેગામ તાલુકો
અલુરા (કામરેજ)
અલુરા (કામરેજ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લામાં આવેલા કામરેજ તાલુકામાં આવેલું ગામ છે. અલુરા ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસીઓ અને પાટીદારો ઉપરાંત અન્ય લોકોની વસ્તી રહે છે. આ ગામના વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન છે. આ ગામમાં ડાંગર, શેરડી, કેળાં, તેમ જ શાકભાજી જેવાં ખેત-ઉત્પાદનોના પાક લેવામાં આવે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરીની સવલતો પ્રાપ્ય છે.
મોતીપુરા (તા. દહેગામ)
મોતીપુરા (તા. દહેગામ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  ગાંધીનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૪ (ચાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  દહેગામ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. મોતીપુરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
અલુરા (કામરેજ)
શ્રેણી:સુરત જિલ્લો શ્રેણી:કામરેજ તાલુકો
ડોલ્ફિન
ડોલ્ફિન એક જળચર સસ્તન પ્રાણી છે, જે નદીઓ તેમજ સમુદ્રમાં જોવા મળે છે. ડોલ્ફિનની ૪૦થી વધુ જાતો સમગ્ર વિશ્વમાં મળી આવે છે.
મોતીપુરા (તા. દહેગામ)
શ્રેણી:દહેગામ તાલુકો
ડોલ્ફિન
શ્રેણી:જળચર
ઉજળી પટ્ટાઇ
ઉજળી પટ્ટાઇ (અંગ્રેજી: Pale Harrier, Pallid Harrier), (Circus macrourus) એ ઋતુપ્રવાસી પક્ષી છે. તે પૂર્વ યુરોપનાં દક્ષિણ ભાગ અને મધ્ય એશિયા (જેવા કે, ઈરાન અને શિયાળામાં બહુધા ભારત અને દક્ષિણપૂર્વ એશિયા)માં વંશવૃદ્ધિ કરે છે. આ મધ્યમ કદનું શિકારી પક્ષી ખુલ્લા મેદાન, કળણ અને વેરાન સપાટ ખુલ્લી જમીન પર વંશવૃદ્ધિ કરે છે.
વર્ણન
આ પક્ષી પોતાની લાંબી પાંખોને અંગ્રેજી વી (V) જેવા આકારમાં રાખી નીચી ઊડાન ભરે છે. પુખ્ત પક્ષી ૪૦-૪૮ સે.મી. લંબાઈ, ૯૫-૧૨૦ સે.મી. પાંખોનો વ્યાપ અને નર ૩૧૫ ગ્રામ તથા માદા સહેજ વધારે, ૪૪૫ ગ્રામ, વજન ધરાવે છે. નરને ઉપરના ભાગે સફેદાઈયુક્ત રાખોડી અને નીચેના ભાગે સફેદ તથા પાંખોના સાંકડા છેડા કાળો રંગ ધરાવે છે.
માદા ઉપરના ભાગે કથ્થાઈ રંગની અને તેની પૂંછડીનાં પીંછા સફેદ રંગના હોય છે. તેનો નીચેનો ભાગ કથ્થાઈ મખમલી આડીઅવળી લીટીઓ વાળો હોય છે.
સંદર્ભો
શ્રેણી:પક્ષી
અવાદર
અવાદર ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્યદક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ભરૂચ જિલ્લામાં આવેલા અંકલેશ્વર તાલુકામાં આવેલું એક મહ્ત્વનું ગામ છે.. અવાદર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે કપાસ, ડાંગર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:અંકલેશ્વર તાલુકો
આંબોલી (કામરેજ)
આંબોલી (કામરેજ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લામાં આવેલા કામરેજ તાલુકામાં આવેલું નગર છે. આંબોલી નગરમાં મુખ્યત્વે આદિવાસીઓ અને પાટીદારો ઉપરાંત અન્ય લોકોની વસ્તી રહે છે. આ ગામના વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન છે. આ ગામમાં ડાંગર, શેરડી, કેળાં, તેમ જ શાકભાજી જેવાં ખેત-ઉત્પાદનોના પાક લેવામાં આવે છે. અહીં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરીની સવલતો પ્રાપ્ય છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:સુરત જિલ્લો શ્રેણી:કામરેજ તાલુકો
ઉજળો ગીધ
ઉજળો ગીધ (અંગ્રેજી: Himalayan Vulture, Himalayan Griffon Vulture), (Gyps himalayensis) એ હિમાલય અને સાથેના તિબેટીયન પઠાર પર મળી આવતું પક્ષી છે.
વર્ણન
આ પક્ષી ૧૦૩૦-૧૧૫૦ મી.મી. લંબાઈ, ૭૫૫-૮૦૫ મી.મી. પાંખોનો વ્યાપ, ૩૫૫-૪૦૫ મી.મી. પૂંછડી, ૧૧૦-૧૨૬ મી.મી. ધડનો ભાગ અને ૭૧-૭૭ મી.મી. ઊંચાઈ ધરાવે છે.
મુડત
મુડત ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાના મહુવા તાલુકાનું ગામ છે. મુડત ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે.
ગામના લોકો મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન નો વ્યવસાય કરે છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ડાંગર, શેરડી, કેળાં, તુવર, કેરી, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:મહુવા તાલુકો(જિ.સુરત)
હુડલી (તા. ધારી)
હુડલી (તા. ધારી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ધારી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ફાચરીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:ધારી તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
ચંદ્રપ્રભ
ચંદ્રપ્રભ અથવા ચંદ્રપ્રભુ જૈન ધર્મ અનુસાર હાલમાં ચાલી રહેલા અવસર્પિણીકાળના ૮મા તીર્થંકર છે. ચંદ્રપ્રભનો જન્મ ઈક્ષ્વાકુ કુળમાં ચંદ્રપુરીમાં રાજા મહાસેના અને રાણી સુલક્ષણાદેવીને ઘેર થયો હતો. જૈન મત અનુસાર તેમણે પોતાન સર્વ કર્મોનો ક્ષય કર્યો અને પોતાના આત્માને મુક્ત કરી સિદ્ધ બન્યા
મુખ્ય મંદિરો
નાગ એ અહીંના  સમાજના  દરેક વર્ગના લોકોના જાણેતા માનીતા  દેવ હતા. સ્થાનીય દેવોને પણ (તીર્થંકર સાથે) દેવતા તરીકે મંદિરમાં પૂજવામાં આવતા. તેઓ નાગરાજ એટલેકે ધરણેન્દ્ર દેવને પુજતા. આ ૨૩મા તીર્થંકર પાર્શ્વનાથના સાશન દેવ અને યક્ષ હતા.
ચંદ્રપ્રભુને પ્રાયઃ અર્ધ ચંદ્ર ચિન્હ, નાગ વૃક્ષ, વિજય અને શ્યામ યક્ષ(દિગંબર) અને વિજય યક્ષ (શ્વેતાંબર) તથા જ્વાલામાલિની યક્ષી(દિગંબર) અને ભૃકુટી યક્ષી (શ્વેતાંબર) સાથે દર્શાવાય છે.
સંદર્ભો
શ્રેણી:વર્તમાન ચોવીસીના તીર્થંકરો
ઉપાસના
ઉપાસના એ ઈશ્વર સમીપ પહોંચવાની ધાર્મિક ભક્તિની વિધિ છે. ઉપાસના વિધિ વ્યક્તિગત, ઔપચારિક કે અનૌપચારિક સમૂહમાં કે કોઈ નિયુક્ત નેતા કે ધર્મગુરુની આગેવાની હેઠળ કરાય છે. ઉપાસના એ મૂળ સંસ્કૃત શબ્દ છે જેની વ્યુત્પત્તિ જોઈએ તો, ઉપ=નજીક અને આસ (આસન)=બેસવું, અર્થાત નજીક બેસવું એવો થાય છે. તત્વતઃ અહીં એનો અર્થ ઈશ્વરીય શક્તિ કે ઇષ્ટદેવનું સ્મરણ; ધ્યાન ધરવું એવો થાય છે. અંગ્રેજી ભાષામાં આને માટે વર્શિપ (worship) શબ્દ છે જે વ્યુત્પત્તિ શાસ્ત્ર મુજબ જુની અંગ્રેજીના ’weorþscipe’ શબ્દ પરથી "worthiness" કે "worth-ship"—’કશાક પ્રત્યે યોગ્યતા કેળવવી’—ના સરળ રૂપ તરીકે આવેલો છે, જેનો અર્થ છે; કશાક (ઈશ્વર) પ્રત્યે સન્માન દાખવવું.
હિન્દુ ધર્મ
હિંદુ ધર્મમાં ઉપાસના એ કોઈ એક કે વધુ દેવી દેવતા પ્રત્યેનું ભક્તિકર્મ છે. સામાન્ય રીતે એને ભક્તિ કે ભક્તિમય પ્રેમ કહી શકાય. હિંદુ ધર્મમાં ઉપાસના એ મુખ્ય કે કેન્દ્રસ્થ ક્રિયા કહી શકાય. ઉપાસના એ મૂળ સંસ્કૃત શબ્દ છે જેની વ્યુત્પત્તિ જોઈએ તો, ઉપ=નજીક અને આસ (આસન)=બેસવું, અર્થાત નજીક બેસવું એવો થાય છે. તત્વતઃ અહીં એનો અર્થ ઈશ્વરીય શક્તિ કે ઇષ્ટદેવનું સ્મરણ; ધ્યાન ધરવું એવો થાય છે.
બૌદ્ધ ધર્મ
બૌદ્ધ ધર્મમાં ઉપાસના સૈદ્ધાંતિક કુશળતાના અર્થમાં અસંખ્ય સ્વરૂપો ધારણ કરે છે. કેટલાંક સ્વરૂપ જોઈએ તો: ગુરુયોગ, મંડળ, થાંક કે ટાંક, યંત્રયોગ, શાઓલિનના લડવૈયા સાધુઓનું શિસ્ત, પંચામૃત, મંત્ર પઠન, ચા ઉત્સવ, ગણચક્ર, વગેરે. મોટાભાગનાં બૌદ્ધધર્મીઓ માટે બૌદ્ધ ભક્તિ એ ઉપાસનાનો મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે. સમાધી એ બૌદ્ધ ધર્મમાં ઉપાસનાનું મધ્યવર્તી સ્વરૂપ છે.
ખ્રિસ્તી ધર્મ
ખ્રિસ્તી ધર્મ
ઈસ્લામ ધર્મ
ઇસ્લામમાં ઉપાસના અરેબીક શબ્દ "ઈબાદત (عبادة)" થી ઓળખાય છે. જે ધાર્મિક નિષ્ઠા અને અલ્લાહ (ઈશ્વર) દ્વારા અપાયેલા ઇસ્લામીક કાયદાઓ પ્રમાણે વર્તન કરવા અને અલ્લાહને રાજી કરવા એવો અર્થ દર્શાવે છે. ઇસ્લામનાં પાંચ મહત્વના સિદ્ધાંતમાં ’પાંચ વખતની નમાઝ’ સ્વરૂપે ઉપાસનાનો સમાવેશ થાય છે.
યહૂદી ધર્મ
યહૂદી ધર્મ
શિખ ધર્મ
શિખ ધર્મ
સંદર્ભો
શ્રેણી:ધર્મ
હિંદુ દેવી દેવતાઓ
હિંદુ ધર્મ ભારતીય ઉપખંડનો પ્રભાવી ધર્મ છે. તેમાં ત્રણ મુખ્ય પરંપરાઓનો સમાવેશ થાય છે, શૈવ, વૈષ્ણવ અને શાક્ત. તેના અનુયાયીઓ ક્રમશ: શિવ, વિષ્ણુ અને દેવીને પોતાના મુખ્ય આરાધ્ય દેવ માને છે. અન્ય મોટાભાગનાં દેવી-દેવતાઓ કાં તો આ દેવતાઓ સાથે સંકળાયેલા છે અને કાં તો એના વિવિધ સ્વરૂપ કે અવતાર છે. હિંદુ ધર્મ એ વિશ્વનો સૌથી જુનો ધર્મ ગણાય છે, અને ઘણાં શ્રદ્ધાળુઓ તેને "સનાતન ધર્મ" તરીકે ઓળખાવે છે.
ઇંગોરાળા (તા. ધારી)
ઇંગોરાળા (તા. ધારી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ધારી તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ઇંગોરાળા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
ઇતિહાસ
આ ગામ કુરજી પટેલે વસાવ્યું હોવાની નોંધ મળે છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:ધારી તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
રતનપુરા (તા. કાલોલ)
રતનપુરા (તા.કાલોલ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા પંચમહાલ જિલ્લામાં આવેલા  કાલોલ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. રતનપુરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, માઘ્યમિક શાળા, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:કાલોલ તાલુકો
નાના જાલુન્દ્રા
નાના જલુન્દ્રા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  ગાંધીનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૪ (ચાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  દહેગામ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. નાના જલુન્દ્રા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:દહેગામ તાલુકો
મોખડી
મોખડી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગ અને દક્ષિણ ભાગને જોડતા ભરુચ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વાલિયા તાલુકાનું એક  ગામ છે. મોખડી ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે. આ ગામમાં આંગણવાડી, પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, દૂધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે.
આ ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો સરકારી કે ખાનગી નોકરી પણ કરે છે. જુવાર, તુવર, મકાઈ, કપાસ તથા અન્ય શાકભાજી અહીંના મુખ્ય ખેત-ઉત્પાદનો છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે.
શ્રેણી:વાલિયા તાલુકો
ઈડલી
મોટાભાગે નાસ્તો કે અલ્પાહારરૂપે ખવાય છે. ઈડલી સામાન્ય રીતે ચટણી અને સાંભાર સાથે પીરસાય છે. ગોઆ અને કોંકણમાં સાન્ના (ઈડલી) તરીકે પ્રખ્યાત છે.
ઇતિહાસ
ઇડલી (અને વરાળથી બાફવાની પદ્ધતિ) ભારતમાં છેક ઇ.સ. ૭૦૦થી જાણીતી હતી. ઇ.સ. ૮૦૦થી ૧૨૦૦ની વચ્ચે ઇન્ડોનેશિયાની આવી રાંધણપદ્ધતિનો પ્રભાવ ભારતીય શૈલિ પર પડ્યો અને તેને કારણે આધુનિક ઇડલીનો ઉદભવ થયો. Earliest mention of the term 'Idli' occurs in the Kannada writing of Shivakotiacharya in 920 AD, and it seems to have started as a dish made only of fermented black lentil. Chavundaraya II, the author of the earliest available Kannada encyclopaedia, Lokopakara (c. 1025), describes the preparation of idli by soaking urad dal (black gram) in butter milk, ground to a fine paste and mixed with the clear water of curd, and spices. The Kannada king and scholar Someshwara III, reigning in the area now called Karnataka, included an idli recipe in his encyclopedia, The Manasollasa, written in Sanskrit ca. 1130 A.D. There is no known record of rice being added until some time in the 17th century. It may have been found that the rice helped speed the fermentation process. Although the ingredients used in preparing idli have changed, the preparation process and the name have still remained the same..
રીત
To make idli, place four parts uncooked rice to one part split black lentil (minapa pappu, urad dal) in a pan and soak. Grind the lentils and rice to a paste in a heavy stone grinding vessel (rolu-rokali, oralu kallu). Leave the paste to ferment overnight, until it has expanded to about 2½ times its original volume. In the morning, put the idli batter into the ghee-greased molds(traditional method in tamil nadu avoids greasing & uses pure white cloth which is placed on moulds and batter is poured over it after the idlis are cooked the trays along with cloth are inverted upside down in a plate & water is sprinkled on the cloth, then the cloth is pulled &idlis come out without sticking to the cloth .So that idlis are prepared without a single drop of oil / ghee.Those cloths are washed daily and kept separately in kitchens.) of an idli tray or "tree" for steaming. The perforated molds allow the idlis to be cooked evenly. The tree holds the trays above the level of boiling water in a pot, and the pot is covered until the idlis are done (about 10–25 minutes, depending on size). The idli is somewhat similar to the attu, dosa, a fried preparation of the same batter.
In the olden days, when the idli mold cooking plates were not popular or widely available, the thick idli batter was poured on a cloth tightly tied on the mouth of a concave deep cooking pan or tava half filled with water. A heavy lid was placed on the pan and the pot kept on the boil until the batter was cooked into idli. This was often a large idli depending on the circumference of the pan. It was then cut into bite-size pieces and eaten.
Idlis are usually served in pairs with Coconut chutney (thengai chutney/ kobbari chutney) or Kaara Chutney (Onion chutney), Sambar and Idli milagai podi(karam podi) with ghee. Kobbari pachadi and Karampodi are first used to eat in combination of idlis in Andhra Pradesh, specifically in Kostha Andhra Districts.
સમકાલીન ઈડલીઓ અને વિવિધતા
South Indians have brought the popular idli wherever they have settled throughout the world. Cooks have had to solve problems of hard-to-get ingredients, and climates that do not encourage overnight fermentation.
Newer "quick" recipes for the idli can be rice- or wheat-based (rava idli). Parboiled rice can reduce the soaking time considerably. Store-bought ground rice is available, or Cream of Rice may be used. Similarly, semolina or Cream of Wheat may be used for rava idli. Yogurt may be added to provide the sour flavor for unfermented batters. Prepackaged mixes allow for almost instant idlis; however, the additional health benefits of fermentation process will be lacking. Idli Burger is another variation that can be made easily.
Besides the microwave steamer, electric idli steamers are available, with automatic steam release and shut-off for perfect cooking. Both types are non-stick, so a fat-free idli is possible. Table-mounted electric wet grinders may take the place of floor-bound attu kal. With these appliances, even the classic idlis can be made more easily.
The plain rice/black lentil idli continues to be the popular version, but it may also incorporate a variety of extra ingredients, savory or sweet. Mustard seeds, fresh chile peppers, black pepper, cumin, coriander seed and its fresh leaf form (cilantro), fenugreek seeds, curry leaves, fresh ginger root, sesame seeds, nuts, garlic, scallions, coconut, and the unrefined sugar jaggery are all possibilities. Filled idlis contain small amounts of chutneys, sambars, or sauces placed inside before steaming. Idlis are sometimes steamed in a wrapping of leaves such as banana leaves or jackfruit leaves.
South Indian temple town Madurai in Tamil Nadu is famous for its overnight idli shops where one can have hot and soft idlis even at 2 AM. These idlies are served with sambar and also with more than three varieties of chutney like coconut chutney, cilantro chutney, onion chutney and mint. The softness of these idlis lie in the selection of rice and black gram (black lentil).
Other temple towns in Tamil Nadu like Kancheepuram and Tanjore are also famous for the tasty idlis. Most of the people in south India take ildi as the breakfast. Idly an easily disgestible food taken with sambar provides a mix of proteins and carbohydrates to the body. Apart from sambar idly is also taken with brinjal/tomato kothsu (a south Indian side dish), puli milagai( a gravy made of tamarind, chilly and onion), vadai curry, etc. Idly with vadai curry combination is most popular in Chennai.
Idly goes very well with Idly powder (Milagai podi (literally Chilli powder in Tamil)). Many varieties of idly powder exist; the most popular ones include the powders made of black lentil/chana dal and Ellu podi (made of sesame seed and dried red chilly).
Apart from many other variations of Idlis in Karnataka, the people of Karnataka can be found continuing the 1100-year-old way of making the idli as mentioned in the works of Shivakotiacharya or Chavundaraya. The finished product is called Uddina idli, with the main ingredient remaining Urad dal (black lentil).
રામસેરી ઈડલી
Ramasseri, an offbeat village in Palakkad is known all over Kerala for the idlis it makes—the delicious Ramasseri Idli. Spongy and soft, Ramasseri Idli is slightly different in shape from the conventional idlis. It is a little flat and round. Ramasseri Idli is eaten with Podi mixed in coconut oil. The beginning was from a Mudaliar family living near Mannath Bhagavathi Temple in Ramasseri near Elappully.
The recipe of Ramasseri idli dates back to about one century, which again is a trade secret. The Muthaliyar family had migrated to Palakkad from Kanchipuram in Tamil Nadu. The new generation in the profession says that the secret of the recipe and taste were handed down to them from the older women of the community. Now the idli business is confined to four families in Ramasseri. Selection of rice is very important in making Ramasseri idli. Usually the varieties used are Kazhama, Thavalakannan, Ponni etc.
The taste depends on the boiling of the patty itself. Drying and dehusking are also important and need to be done in a particular way. The combination of rice and black gram is also equally important. For 10 kg of rice, one kg of black gram is used. Idli is made only after four hours of fermentation. Steaming of the idli is done on a cloth covered on the mud pot using firewood. This allegedly provides a special taste to the preparation. Leftover Idli can be torn into crumbs and used for preparing dishes such as Idli fry and Idli Upma.
નોંધ
શ્રેણી:આથો ચઢાવેલી વાનગીઓ
આસ્તા
આસ્તા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લામાં આવેલા કામરેજ તાલુકામાં આવેલું ગામ છે. આસ્તા ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસીઓ અને પાટીદારો ઉપરાંત અન્ય લોકોની વસ્તી રહે છે. આ ગામના વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન છે. આ ગામમાં ડાંગર, શેરડી, કેળાં, તેમ જ શાકભાજી જેવાં ખેત-ઉત્પાદનોના પાક લેવામાં આવે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરીની સવલતો પ્રાપ્ય છે.
શ્રેણી:સુરત જિલ્લો શ્રેણી:કામરેજ તાલુકો
કદવાલી
કદવાલી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ભરુચ જિલ્લાના વાલિયા તાલુકાનું ગામ છે. કદવાલી ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, દુધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે.
કુબડા (તા. ધારી)
શ્રેણી:ધારી તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
બાકરોલ
બાકરોલ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્યદક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ભરૂચ જિલ્લામાં આવેલા અંકલેશ્વર તાલુકામાં આવેલું એક મહ્ત્વનું ગામ છે. બાકરોલ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે કપાસ, ડાંગર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:અંકલેશ્વર તાલુકો
અલવા (તા. બાયડ)
અલવા (તા. બાયડ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા અરવલ્લી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા બાયડ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. અલવા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:બાયડ તાલુકો
રીંછિયા (તા. કાલોલ)
રીંછિયા (તા.કાલોલ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા પંચમહાલ જિલ્લામાં આવેલા  કાલોલ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. રીંછિયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:કાલોલ તાલુકો
હિંદુ ધર્મમાં ઉપાસના
હિંદુ ધર્મમાં ઉપાસના એ કોઈ એક કે વધુ દેવી દેવતા પ્રત્યેનું ભક્તિકર્મ છે. સામાન્ય રીતે એને ભક્તિ કે ભક્તિમય પ્રેમ કહી શકાય. હિંદુ ધર્મમાં ઉપાસના એ મુખ્ય કે કેન્દ્રસ્થ ક્રિયા કહી શકાય. ઉપાસના એ મૂળ સંસ્કૃત શબ્દ છે જેની વ્યુત્પત્તિ જોઈએ તો, ઉપ=નજીક અને આસ (આસન)=બેસવું, અર્થાત નજીક બેસવું એવો થાય છે. તત્વતઃ અહીં એનો અર્થ ઈશ્વરીય શક્તિ કે ઇષ્ટદેવનું સ્મરણ; ધ્યાન ધરવું એવો થાય છે. અંગ્રેજી કે સંસ્કૃત કુળથી અલગ એવી અન્ય ભાષાઓમાં એનો ચોક્કસ અર્થ સમજાવવો અઘરો પડે છે.
ઉપાસનાને વધુ ઊંડાણથી સમજીએ તો, ઉપાસના એટલે આરાધના સેવા ભક્તિ આદિથી કરવામાં આવતી ધ્યાન વગેરે પ્રક્રિયા ઈશ્વર સાથેનો સંબંધ. ઈશ્વરની મરજીને અધીન થવાની મનની વૃત્તિ.
દેવી દેવતાઓ
હિંદુ ધર્મમાં મૂર્તિના સ્વરૂપે વિશાળ સંખ્યામાં દેવી દેવતાઓની પૂજા કરવામાં આવે છે. આ દેવી દેવતાઓ બ્રહ્મસ્વરૂપ, ઈશ્વરીય અવતાર કે પછી નોંધપાત્ર શક્તિશાળી મહાત્માઓ હોઈ શકે છે. અલગ અલગ દેવતા પ્રત્યેની શ્રદ્ધા કે માન્યતા આલગ અલગ સંપ્રદાય કે તત્વજ્ઞાન પ્રમાણે બદલાય છે. મહદાંશે આ દેવી દેવતાઓની વિભાવના મનુષ્ય કે અંશતઃ મનુષ્યરૂપની મૂર્તિ સ્વરૂપે કરાઈ હોય છે. આ દેવી દેવતાઓ ભિન્ન જણાતા છતાં સરવાળે તો તે એક જ બ્રહ્મ કે ઈશ્વરનું સ્વરૂપ ગણાય છે. અને આ દેવસ્વરૂપ કે તેની પૂજા અર્ચના અંતે તો એ એકમાત્ર ઈશ્વરીય તત્વ સાથેના સંવાદરૂપ જ ગણાય છે.
મૂર્તિ
હિંદુધર્મમાં, મૂર્તિ એટલે, ચિત્ર કે ધાતુ, પથ્થર, લાકડું, હાથીદાંત વગેરેની બનાવેલી શરીરપ્રતિમા, પૂતળું, બાવલું, જેવા શિલ્પ સ્વરૂપે, દૈવીઆત્માને વ્યક્ત કરતું (મૂર્ત) સ્વરૂપ. દૈવી ભક્તિમાર્ગમાં મૂર્તિપૂજાના માધ્યમે ઈશ્વર સાથે વ્યક્તિગતપણે ઊંડો પ્રેમસંબંધ જોડવાની લાગણી મધ્યસ્થ હોય છે. મૂર્તિને ઈશ્વરનું સ્વરૂપ માની ભક્ત તેની સેવાપૂજા કરે છે, સવારે મૂર્તિને જગાડે છે, સ્નાન, શણગાર, ભોજન, પ્રસાદ, આરતિ, શયન જેવી વિધિઓ દ્વારા મૂર્તિના માધ્યમે ઈશ્વર સાથેનો પોતાનો પ્રેમસંબંધ અને ભક્તિભાવ વ્યક્ત કરવાનો આશય હોય છે. આર્ય સમાજ અને બ્રહ્મોસમાજ જેવા કેટલાંક હિંદુ સંપ્રદાયો મૂર્તિપૂજાને નકારે છે, અને તેને ’ઢિંગલા ઢિંગલીના ખેલ’ સાથે સરખાવે છે.
પૂજા
Pūjā or alternative transliteration Pooja (Sanskrit: reverence, honour, adoration, or worship) is a religious ritual performed by Hindus as an offering to various deities, distinguished persons, or special guests. It is done on a variety of occasions and settings, from daily puja done in the home, to temple ceremonies and large festivals, or to begin a new venture. Puja is modeled on the idea of giving a gift or offering to a deity or important person and receiving their blessing (Ashirbad). The puja ritual is performed by Hindus worldwide.
આરતી
આરતી મુખ્યત્વે પાંચ રીતે કરવામાં આવે છે, જેમાં પ્રથમ દીવો વડે, બીજો પાણીથી ભરેલા શંખથી, ત્રીજો ધોયેલા કપડાથી, ચોથો આંબાના પાન અને પીપળા વગેરેથી અને પાંચમી પ્રણામ એટલે કે પાંચ ભાગ. શરીરના (મગજ, હૃદય, બંને. ખભા, હાથ અને ઘૂંટણ) આ રીતે પાંચ આત્માઓનું પ્રતીક કરતી આરતીને માનવ શરીરના પાંચ આત્માઓનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે.
આરતી એ પૂજાની પદ્ધતિ છે, જેના પર પૂજાનું પૂર્ણ ફળ પ્રાપ્ત થાય છે અને દેવતાની કૃપા વરસે છે, એવું કહેવામાં આવ્યું છે કે જો કોઈ વ્યક્તિ મંત્ર વગેરે જાણતો ન હોય તો તે પૂજાનું પૂર્ણ ફળ મેળવી શકે છે. – ભક્તિ સાથે વિધિ.
ભગવાનની પૂજા માટેની આરતી સામાન્ય રીતે ઘરોમાં સવારે અને સાંજે કરવામાં આવે છે પરંતુ તે દિવસભરમાં એકથી પાંચ વખત કરી શકાય છે અને આરતી હંમેશા મોટા અવાજમાં અને સમાન લયમાં ગવાય છે.પરંતુ સમગ્ર વાતાવરણ પૂજા સ્થળ ભક્તિમય બને છે અને મન હળવું થાય છે.
આરતી કરવાનો યોગ્ય સમય કયો છે
પૂજાનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ એ દેવતાઓની આરતી છે અને દરેક ધાર્મિક વિધિ પૂર્ણ થયા પછી, તે વિધિથી સંબંધિત ભગવાનને પ્રાર્થના કરવામાં આવે છે, જો કે હિંદુ ધર્મમાં, પાઠ પૂજાને લઈને ઘણા નિયમો આપવામાં આવ્યા છે.
જો તમે આ નિયમોનું પાલન કરો છો, તો તમને પૂજાનું ફળ ચોક્કસપણે મળે છે, તેથી તમારે આરતી કરવા માટે પણ યોગ્ય સમય પસંદ કરવો જોઈએ.
ગંગાસતી
ગંગાસતી ભક્તિ આંદોલનના મધ્યકાલિન કવિયત્રી હતા, જેમણે ગુજરાતીમાં સંખ્યાબંધ ભજનો રચ્યા હતા.
હિંદુ ધર્મમાં ઉપાસના
શા માટે ઉભા રહી આરતી કરવામાં આવે છે?
આરતી એ હિંદુ ધર્મની ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ અને પ્રાચીન પરંપરા છે અને તેના વિના પૂજા અધૂરી માનવામાં આવે છે, તેથી હંમેશા પૂજા અથવા પ્રાર્થના સમાપ્ત થયા પછી જ આરતી કરવી શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે.અથવા થોડું વાળીને કરવું વધુ સારું માનવામાં આવે છે.
ગંગાસતી
જીવન
તેમના જીવન વિશે કોઇ પ્રમાણભૂત માહિતી મળતી નથી કારણકે તેમના ભજનો અને જીવન કથા મૌખિક રીતે રજૂ થતી આવી છે. લોકકથાઓ અનુસાર, તેઓ હાલના ગુજરાતમાં આવેલા સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં રાજપરા ગામમાં સરવૈયા રાજપૂત કુટુંબમાં આશરે ૧૨મી થી ૧૪ સદીમાં જન્મ્યા હતા. તેમના લગ્ન ભાવનગર નજીક આવેલા સમઢીયાળાના ગિરાસદાર કહળસંગ અથવા કહળુભા સાથે થયા હતા. કહળસંગ ભક્તિ આંદોલનના નિજ્ય અનુયાયી હતા. તેમને અજોભા નામનો પુત્ર હતો જેના લગ્ન પાનબાઇ સાથે થયા હતા. ગંગાસતી અને કહળસંગ અત્યંત ધાર્મિક હતા અને તેમનું ઘર ધાર્મિક સત્સંગનું કેન્દ્ર બન્યું. આવનારા લોકો અને સાધુઓ માટે તે નાનું પડતા તેઓ ખેતરમાં જઇ વસ્યા અને ત્યાં ઝૂંપડી બાંધી રહેવા લાગ્યા અને સત્સંગ ત્યાં ચાલુ રાખ્યો. લોકવાયકા મુજબ, લોકોના વ્યંગથી પોતાની આધ્યાત્મિક સિદ્ધિઓની સાબિતી આપવા માટે, કહળસંગ સિદ્ધિનો ઉપયોગ કરવા પ્રેરાયા. એથી ગાય સજીવન થઈ અને ચોતરફ વાત ફેલાઈ ગઈ. સિદ્ધિનો અકારણ ઉપયોગ અને પરિણામ સ્વરૂપ આવી મળેલ પ્રસિદ્ધિ ભજનમાં બાધા કરશે એમ સમજાતાં તેમણે પ્રાયશ્ચિતરૂપે દેહત્યાગનો સંકલ્પ કર્યો. ગંગાસતીએ પણ તેમની સાથે દેહત્યાગની ઈચ્છા વ્યક્ત કરી. પરંતુ કહળસંગે પાનબાઈનું અધ્યાત્મ શિક્ષણ પૂરું ન થાય ત્યાં સુધી તેમને રોકાઈ જવાની આજ્ઞા કરી. કહળસંગે દેહત્યાગ કરી સમાધિ લીધી ત્યારપછી એમ કહેવાય છે કે ગંગાસતી રોજ એક ભજનની રચના કરતાં અને પાનબાઈને સંભળાવતા. ગંગાસતીના ભજનો એક રીતે પાનબાઈને ઉદ્દેશીને અપાયેલ આધ્યાત્મિક શિક્ષણ છે. બાવન દિવસ સુધી આ ક્રમ જારી રહ્યો, જેના પરિણામે બાવન ભજનોની રચના થઈ. ગંગાસતીએ ત્યારબાદ સમાધિ લીધી.
કહળસંગ, ગંગાસતી અને પાનબાઈની સમાધિઓ સમઢીયાળા ગામે કાળુભાર નદી ના કાંઠે આવેલી છે.
હિંદુ ધર્મમાં ઉપાસના
શા માટે ઉભા રહી આરતી કરવામાં આવે છે?
પરંતુ જો તમારા સ્વાસ્થ્ય અને તબિયતમાં કોઈ પ્રકારની સમસ્યા હોય, જેના કારણે તમે ઉભા રહીને આરતી કરી શકતા નથી, તો તમે બેસીને પણ આરતી કરી શકો છો, જો કે સૌથી મહત્વની બાબત તમારી શારદા છે, એવું નથી કે તમે ભગવાનની પૂજા કરો. તમે ઊભા હો કે બેઠા હોવ, ભગવાન પ્રત્યે તમારી ભક્તિ સૌથી મહત્ત્વની છે!
નાની મછાંગ
નાની મછાંગ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  ગાંધીનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૪ (ચાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  દહેગામ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. નાની મછાંગ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
હિંદુ ધર્મમાં ઉપાસના
દર્શન
Darśana or Darshan is a Sanskrit term meaning "sight" (seeing or beholding;), vision, apparition, or glimpse. It is most commonly used for theophany - "manifestation / visions of the divine" in Hindu worship, e.g. of a deity (especially in image form), or a very holy person or artifact. One could also "receive" darshana or a glimpse of the deity in the temple, or from a great saintly person, such as a great guru.
ગંગાસતી
ભજનો
ગંગાસતીએ ગુરૂની મહિમા અને મહત્વ, અનુયાયીનું જીવન, કુદરત અને ભક્તિનો અર્થ વગેરે પર ભજનો રચ્યા છે. તે પાનબાઇને ઉદ્દેશીને રચવામાં આવ્યા છે. આ ભજનો કોઇ ભગવાનનો ઉલ્લેખ કરતા નથી પરંતુ સામાન્ય સ્વરૂપમાં ભગવાનનો ઉલ્લેખ કરે છે. તે અધ્યાત્મના વિવિધ પાસાંઓને પણ રજૂ કરે છે. આ ભજનો સૌરાષ્ટ્ર અને ભક્તિ સંગીતમાં હજુ પણ લોકપ્રિય છે.
નાની મછાંગ
શ્રેણી:દહેગામ તાલુકો
હિંદુ ધર્મમાં ઉપાસના
હોમ, હવન અને યજ્ઞ
Yagya is a ritual of sacrifice derived from the practice of Vedic times. It is performed to please the gods or to attain certain wishes. An essential element is the sacrificial fire - the divine Agni - into which oblations are poured, as everything that is offered into the fire is believed to reach the gods. A Vedic (Śrauta) yajna is typically performed by an adhvaryu priest reciting Vedic verses. Usually, there will be one or three fires in the centre of the offering ground. Among the items offered as oblations in the yajna include large quantities of ghee, milk, grains, cakes or soma. The duration of a yajna depends on the type; some can last a few minutes, hours or days and some even last for years. Some yajnas are performed privately, others with a large number of people in attendance.
ગંગાસતી
ચલચિત્ર
૧૯૭૯માં તેમના જીવન પર આધારિત દિનેશ રાવલ દ્વારા દિગ્દર્શિત ગુજરાતી ચલચિત્ર ગંગાસતી રજૂ થયું હતું.
બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર શ્રેણી:ધાર્મિક વ્યક્તિત્વ શ્રેણી:ગુજરાતના સંતો