cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ગજડી
ગજડી એ ભારતના ગુજરાત રાજયના મોરબી જિલ્લાના ટંકારા તાલુકામાં આવેલું ગામ છે. ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી અને પશુપાલન છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:ટંકારા તાલુકો
ધાવા (તા. તાલાલા)
એ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ગીર સોમનાથ જિલ્લાના એક તાલુકા તાલાળા તાલુકામાં આવેલ એક ગામ છે. આ ગીર વિસ્તારનું ગામ કહેવાય છે. દુનીયાભરમાં પ્રખ્યાત કેસર કેરી એ આ ગામની મુખ્ય પેદાશ છે.
ધોળકા તાલુકો
ધોળકા તાલુકો ગુજરાત રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લાનો એક તાલુકો છે. તેનું વહીવટી કેન્દ્ર ધોળકા છે. આ તાલુકો 1019 sqkm વિસ્તારનો સમાવેશ કરે છે.
મહત્વના સ્થળો
ધોળકા તાલુકાના વૌઠા ગામ પાસે સાબરમતી નદી અને અન્ય નદીઓનો સંગમ થાય છે. દર વર્ષે ત્યાં ખુબ જ મોટો અને પ્રસિધ્ધ મેળો ભરાય છે, જ્યાં ગુજરાતની ગ્રામ્ય સંસ્કૃતિનાં દર્શન થાય છે. આ ભાતીગળ મેળો માણવા વિદેશીઓ પણ આવે છે.
ધોળકા તાલુકામાં આવેલાં ગામો
ધોળકા તાલુકામાં ૭૩ ગામોનો સમાવેશ થાય છે.
શીતળા માતા મંદિર, બુટાપાલડી
શીતળા માતાનું મંદિર એ આશરે ૧૨મી સદીનું શીતળા માતાનું હિંદુ મંદિર છે જે ગુજરાત, ભારતના મહેસાણા જિલ્લાના બુટાપાલડી ગામમાં આવેલું છે.
સ્થાપત્ય
પૂર્વાભિમુખ શીતળા માતાનું મંદિર લગભગ ૧૨મી સદીમાં બાંધવામાં આવ્યું હતું. તેના ત્રણ ભાગ છે: મંડપ, અંતરાલ અને ગર્ભગૃહ. તેના પાયા પર કીર્તિમુખ, હાથી, મનુષ્યો અને દેવી-દેવતાઓની કોતરણી છે. ગર્ભગૃહના દરવાજાની બારશાખમાં ટોચના ભાગમાં પાંચ ગોખમાં વિષ્ણુની અને બાજુના ભાગમાં લક્ષ્મીની છબીઓ છે. ગર્ભગૃહની બહારની દિવાલો પર દક્ષિણ ગોખમાં પાર્વતીની અને ઉત્તર અને પશ્ચિમ ગોખમાં મહિષાસુરમર્દિંની ની મૂર્તિઓ છે. વેદિકા, કક્ષાસન (બેઠક), નાના સ્તંભો અને મંડપની છત સુંદર કોતરણીથી શણગારેલી છે. ગર્ભગૃહમાં મૂળ મૂર્તિના સ્થાને જે પ્રતિમા છે તેને સ્થાનિકો બ્રહ્માણી અથવા શીતળા માતા તરીકે પૂજે છે.
તે રાજ્ય સંરક્ષિત સ્મારક (S-GJ-286) છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:મહેસાણા જિલ્લો શ્રેણી:Coordinates on Wikidata
કાલા ઘોડા કલા મહોત્સવ
કાલા ઘોડા કલા મહોત્સવ એ નવ દિવસ લાંબો વાર્ષિક તહેવાર છે, જે ફેબ્રુઆરીના પ્રથમ શનિવારથી બીજા રવિવાર સુધી દક્ષિણ મુંબઈના કાલા ઘોડા વિસ્તારમાં યોજાય છે.
સિંહાવલોકન
મહોત્સવ વિભાગો માં દૃશ્ય કલા, નૃત્ય, સંગીત, રંગમંચ, સિનેમા તથા પેટા વિભાગ તરીકે બાળકોના સાહિત્ય સહિત સાહિત્ય, કાર્યશિબિરો, વિરાસત યાત્રા (હેરિટેજ વોક), શહેરી ડિઝાઇન અને વાસ્તુકલા (૨૦૧૪), ભોજન, બાળકો માટે સમર્પિત વિભાગ અને પર્યાવરણ અનુકૂળ (ઇકો ફ્રેન્ડલી), હાથથી બનાવેલા કલા અને શિલ્પનો માલ વેચાણ સ્ટોલ સહિતનો વાઇબ્રન્ટ સ્ટ્રીટ વિભાગ છે. તમામ ઇવેન્ટ્સમાં પ્રવેશ તમામ માટે મફત છે (ફક્ત યજમાન સ્થળોના કદ દ્વારા મર્યાદિત) અને કોર્પોરેટ પ્રાયોજન (સ્પોન્સરશિપ) દ્વારા ખર્ચ પૂર્ણ થાય છે. યજમાન સ્થળોમાં નેશનલ ગેલેરી ઓફ મોડર્ન આર્ટ ખાતેનું ઓડિટોરિયમ, ડેવિડ સાસુન લાઇબ્રેરીમાં બગીચો, મ્યુઝિયમ, મુંબઈ, ક્રોસ મેદાન, હોર્નીમેન સર્કલ ગાર્ડન, એમ સી ઘિયા હોલ, કેફેટેરિયા, આર્મી અને નેવી બિલ્ડિંગમાં ટાટા સ્ટોર, મેક્સ મુલર ભવન (એમએમબી) ગેલેરી અને કૈકાશરુ દુબાશ માર્ગનો આખો સ્ટ્રીટ એરિયા અને તેના પાર્કિંગ લોટનો સમાવેશ થાય છે. જેને રેમ્પાર્ટ રો કહેવામાં આવે છે. રેમ્પાર્ટ રો તહેવારના સમયગાળા માટે વાહનોના ટ્રાફિક માટે બંધ કરવામાં છે, આ આખો વિસ્તાર શેરીનો મેળો બની જાય છે, જેમાં ફૂડ સ્ટોલ, કારીગરો તેમની રચનાઓ વેચે છે, કલાકારો કે જેઓ ઇન્સ્ટન્ટ પોટ્રેટ્સ, સ્ટ્રીટ આર્ટ ઇન્સ્ટોલેશન્સ અને તેના જેવા સ્કેચ કરે છે. તાજેતરના વર્ષોમાં, આ ફેસ્ટિવલ કાલા ઘોડા અર્ધચંદ્રથી આગળ વિસ્તર્યો છે, જેમાં ક્રોસ મેદાન અને હોર્નીમેન સર્કલમાં પણ કાર્યક્રમો યોજાયા છે.
કાલા ઘોડા કલા મહોત્સવની સફળતાએ, તર્કબદ્ધ રીતે, વર્ષના તે સમયે, જ્યારે મુંબઈમાં હવામાન ઠંડું હોય અને સૂર્ય વહેલો અસ્ત થાય ત્યારે અન્ય કેટલાક કલા અને સાંસ્કૃતિક તહેવારોની ઉજવણીને પ્રોત્સાહન આપ્યું છે. જેમાં મુંબઈ ફેસ્ટિવલ, સેલિબ્રેટ બાંદ્રા ફેસ્ટિવલ અને ૨૦૦૭માં કિતાબ ફેસ્ટિવલનો સમાવેશ થાય છે. આ મહોત્સવમાં સ્પેન્સર મેબી, સિંધુ ક્રીડ, બેની દયાલ અને ઉસ્તાદ ઝાકિર હુસૈન જેવા નોંધપાત્ર સંગીતકારોએ પોતાની કલા પ્રદર્શિત કરી છે.
બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:મુંબઈ
અનલગઢ (તા. ગોંડલ)
અનલગઢ (તા. ગોંડલ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલા ગોંડલ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. અનલગઢ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
અનલગઢ ગામમાં ઐતિહાસિક કિલ્લો અને મહાકાળી માતાજીનું મંદિર આવેલું છે. જુના ગોંડલ રાજયમાં આવેલા રર૦ વર્ષ જુના આ ઐતિહાસિક કિલ્લાનું મહત્વ ધણું છે. ઊંચી ટેકરી ઉપર આ કિલ્લો આવેલો હોય કુદરતી વાતાવરણ સાથે આથમતા સુર્યનું દ્રશ્ય મનમોહક લાગે છે. ગુજરાત સરકાર તરફથી પ્રવાસન વર્ષ ર૦૦૬-૦૭માં આ પર્યટન સ્થળના વિકાસ માટે જુદા-જુદા હેતુ માટે રોકડ સહાય ફાળવી માળખાગત સુવિધા પુરી પાડવામાં આવેલ છે.
અનલગઢ તાલુકા મથક ગોંડલથી આશરે ૧૩ કિલોમીટર જેટલા અંતરે આવેલું છે.
બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:જોવાલાયક સ્થળો શ્રેણી:ગોંડલ તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
વરવાડીયા (તા. પાલનપુર)
વરવાડીયા (તા. પાલનપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  પાલનપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વરવાડીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:પાલનપુર તાલુકો
ખોલડીયાદ (તા. વઢવાણ)
ખોલડીયાદ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વઢવાણ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ખોલડીયાદ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, માધ્યમિક શાળા, ઉચ્ચતર માધ્યમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
ધાર્મિક સ્થળો
ગામમાં સ્વામિનારાયણ મંદિર આવેલું છે.
શ્રેણી:વઢવાણ તાલુકો
ધંધુકા તાલુકો
ધંધુકા તાલુકો ગુજરાત રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લાનો તાલુકો છે. ધંધુકા આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.
બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:અમદાવાદ જિલ્લો શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
વાંસીયા (તા. સંજેલી)
વાંસીયા (તા. સંજેલી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય પૂર્વ ભાગમાં આવેલા દાહોદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સંજેલી તાલુકાનું ગામ છે. વાંસીયા ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દૂધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે. મકાઈ, ઘઉં, ડાંગર, મગ, અડદ, અન્ય કઠોળ તેમ જ શાકભાજી આ ગામનાં મુખ્ય ખેત-ઉત્પાદનો છે.
વીરેશ્વર (તા. વિજયનગર)
વીરેશ્વર (તા. વિજયનગર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વિજયનગર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. વીરેશ્વર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
વીરેશ્વર મહાદેવ
અહીં વીરેશ્વર મહાદેવનું પ્રાચીન મંદિર આવેલું છે, જે વિક્રમ સંવત ૧૩૬૧માં બાંધવામાં આવ્યું હતું.
સંદર્ભ
શ્રેણી:વિજયનગર તાલુકો
અનીડા (તા. ગોંડલ)
અનીડા (તા. ગોંડલ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલા ગોંડલ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. અનીડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:ગોંડલ તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
કલ્યાણપર (તા. વલ્લભીપુર)
ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા ભાવનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વલ્લભીપુર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:વલ્લભીપુર તાલુકો
મણિલાલ વાઘેલા
મણિલાલ જેઠાભાઈ વાઘેલા એ ગુજરાતના ભારતીય રાજકારણી છે.
રાજકીય કારકિર્દી
વાઘેલા ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસ ના ઉમેદવાર તરીકે ૨૦૧૨માં વડગામથી ગુજરાત વિધાનસભાના સભ્ય તરીકે ચૂંટાયા હતા. જ્યારે કોંગ્રેસે ૨૦૧૭ની ગુજરાત વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં વડગામથી અપક્ષ ઉમેદવાર જિજ્ઞેશ મેવાણીને સમર્થન આપ્યું હતું, ત્યારે તેમને ઇડરમાંથી કોંગ્રેસ ઉમેદવાર તરીકે ચૂંટણી લડવા ખસેડવામાં આવ્યા હતા જ્યાં તેમનો પરાજય થયો હતો. તેમણે નવેમ્બર ૨૦૨૧માં કોંગ્રેસમાંથી રાજીનામું આપ્યું અને એપ્રિલ ૨૦૨૨માં ભારતીય જનતા પાર્ટી (ભાજપ) માં જોડાયા. તેમણે ૨૦૨૨ની ગુજરાત વિધાનસભાની ચૂંટણી વડગામથી ભાજપના ઉમેદવાર તરીકે લડી હતી પરંતુ તેમના નજીકના હરીફ અને કોંગ્રેસ ઉમેદવાર જિગ્નેશ મેવાણી દ્વારા પરાજય થયો હતો.
સંદર્ભ
શ્રેણી:જીવિત લોકો શ્રેણી:ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
શિવાજી જયંતિ
ઇતિહાસ
છત્રપતિ શિવાજી મહારાજ જયંતીની શરૂઆત મહાત્મા જ્યોતિરાવ ફુલેએ ૧૮૭૦માં કરી હતી. મહાત્મા જ્યોતિરાવ ફુલેએ રાયગઢ કિલ્લા પર શિવાજી મહારાજની સમાધિ શોધી કાઢી હતી, જે પુણેથી લગભગ ૧૦૦ કિમી દૂર છે.
શિવાજી જયંતિ દર વર્ષે ભારતીય સૂર્ય ૩૦ માઘ અથવા ગ્રેગોરિયન ૧૯ ફેબ્રુઆરીના રોજ ઉજવવામાં આવે છે. શિવાજી મહારાજનો જન્મ ભારતીય સૌર માઘ ૩૦, ૧૫૫૧/ ગ્રેગોરિયન ફેબ્રુઆરી ૧૯, ૧૬૩૦ ના રોજ શિવનેરી કિલ્લામાં થયો હતો. શિવાજી મહારાજને સૌથી મહાન મરાઠા શાસક તરીકે ગણવામાં આવે છે, જેમણે બીજાપુરની ક્ષીણ થતી આદિલશાહી સલ્તનતમાંથી મરાઠા સામ્રાજ્યની શરૂઆત કરી હતી. ૧૬ વર્ષની નાની ઉંમરે, શિવાજીએ તોરણા કિલ્લા પર કબજો કર્યો અને ૧૭ વર્ષની ઉંમરે રાયગઢ અને કોંડાના કિલ્લાઓ પર કબજો કરી લીધો. શિવાજી મહારાજનું નામ શિવાજી ભોંસલે હતું અને તેઓ ભોંસલે મરાઠા કુળના સભ્ય હતા. શિવાજી મહારાજે તે સમયમાં પ્રચલિત પર્શિયન ભાષાનો ઉપયોગ કરવાને બદલે કોર્ટ અને વહીવટમાં મરાઠી અને સંસ્કૃતના ઉપયોગને પ્રોત્સાહન આપ્યું હતું.
સંદર્ભ
શ્રેણી:મહત્વના દિવસો
ધોળી (તા. ઉમરેઠ)
ધોળી (તા. ઉમરેઠ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ચરોતર પ્રદેશમાં આવેલા આણંદ જિલ્લામાં આવેલા  ઉમરેઠ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ધોળી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, ડાંગર, બાજરી, તમાકુ, બટાટા, શક્કરીયાં, કેળાં તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:ઉમરેઠ તાલુકો શ્રેણી:ચરોતર
મખણા (તા. ભુજ)
ભારતના ગુજરાત રાજ્યના કચ્છ જિલ્લાના ભુજ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, નોકરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મગ, તલ, બાજરી, જુવાર, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:ભુજ તાલુકો
ગુજરાત રિફાઈનરી
ગુજરાત રિફાઇનરી એ પશ્ચિમ ભારતના ગુજરાતના કોયલી ( વડોદરા નજીક) માં આવેલી એક ઓઇલ રિફાઇનરી છે. પાણીપત રિફાઇનરી પછી તે ઇન્ડિયન ઓઇલ કોર્પોરેશનની માલિકીની બીજી સૌથી મોટી રિફાઇનરી (તેલ શુદ્ધિકરણ કારખાનુ) છે. આ રિફાઇનરી હાલમાં ૧૮ એમ એમ ટી પી એ સુધી વિસ્તૃત થવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.
ઇતિહાસ
ફેબ્રુઆરી ૧૯૬૧ની ભારત-સોવિયેત મૈત્રી અને સહકારની સંધિ પછી ૨૦ લાખ મેટ્રિક ટન પ્રતિ વર્ષની ક્ષમતા ધરાવતી ઓઈલ રિફાઈનરી માટે જમીનની પસંદગી ૧૭ એપ્રિલ ૧૯૬૧ના કરવામાં આવી. ઑક્ટોબર ૧૯૬૧ના દિવસે ભારતીય અને સોવિયેતી ઇજનેરોએ આ પરિયોજનાના દસ્તાવેજ પર હસ્તાક્ષરો કર્યા. તે વખતના વડા પ્રધાન જવાહરલાલ નેહરુ એ આ રિફાઈનરીનું ૧૦ મે ૧૯૬૩ના દિવસે આધાર શિલા રાખી.
રૂપિયા ૨૬ કરોડના ખર્ચે સોવિયત સહાયથી આ રિફાઇનરી ૨૬ ઑક્ટોબર ૧૯૬૫ના દિવસે શરૂ કરવામાં આવી હતી. ૧ એમ એમ ટી પી એ (મિલિયન મેટ્રીક ટન પર એનમ ૧૦ લાખ ટન પ્રતિ વર્ષ)ની ક્ષમતાવાળા પ્રથમ ક્રૂડ નિષ્યંદન એકમમાં ૧૧ ઑક્ટોબર ૧૯૬૫ ના દિવસે પ્રાયોગિક ધોરણે ઊત્પાદન કરવામાં આવ્યું હતું અને ૬ ડિસેમ્બર ૧૯૬૫ ના દિવસે તેણે તેની નિર્ધારિત ક્ષમતા પ્રાપ્ત કરી હતી. ૧૯૬૬ના જાન્યુઆરીમાં ઉત્પાદન તેની ડિઝાઇન કરેલી ક્ષમતા કરતાં ૨૦% સુધી પહોંચી ગયું હતું.
રાષ્ટ્રપતિ સર્વપલ્લી રાધાકૃષ્ણને ૧૮ ઑક્ટોબર ૧૯૬૬ના દિવસે બીજા ક્રુડ ડિસ્ટિલેશન યુનિટ અને કૅટેલિક સુધારણા એકમના ઉદ્ઘાટન સાથે આ રિફાઇનરી દેશને સમર્પિત કરી. ત્રીજો ૧ એમ એમ ટી પી એનો એકમ સપ્ટેમ્બર ૧૯૬૭ માં અંક્લેશ્વર અને ઉત્તર ગુજરાતના ક્રૂડ્સની પ્રક્રિયા માટે શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો. ડિસેમ્બર ૧૯૬૮ માં સી આર યુ ના કાચામાલમાંથી બેન્ઝીન અને ટુલુઈનના ઉત્પાદન માટે યુડેક્સ પ્લાન્ટ શરૂ કરવામાં આવ્યો. ૧૯૭૪-૭૫ સુધીમાં દેશી ફેરફારો સાથે, રિફાઇનરીની ક્ષમતા ૪૦% વધારીને ૪.૨ એમ એમ ટી પી એ કરવામાં આવી. આયાતી ક્રૂડ પર પ્રક્રિયા કરવા માટે ૧૯૭૮-૭૯ દરમિયાન અન્ય ૩ એમ એમ ટી પી એ ની ક્ષમતા ધરાવતા એકમો ઉમેરીને રિફાઇનરીનો વિસ્તાર કરવામાં આવ્યો. તેમાં ક્રૂડ નિસ્યંદન એકમ સાથે શૂન્યાવકાશ (વેક્યૂમ) નિસ્યંદન, વિઝબ્રેકર અને બિટ્યુમેન બ્લોઈંગ એકમો સહિત ડાઉનસ્ટ્રીમ પ્રોસેસિંગ એકમો ઉમેરવામાં આવ્યા. ૧૯૮૦-૮૧ સુધીમાં આ એકમે આયાત કરાયેલા ક્રૂડ ઉપરાંત બોમ્બે હાઈના ક્રૂડ પર પ્રક્રિયા શરૂ કરી. આ પહેલી ઘટના હતી જ્યારે ભારતીય એન્જિનિયરોએ તે પ્રમાણની પરિયોજના સ્વતંત્ર રીતે સંભાળી હતી.
ડિસેમ્બર ૧૯૮૨ માં શુદ્ધિકરણ બાદ વધેલા અવશેષોમાંથી ઉત્પાદનોને પુન:પ્રાપ્ત કરવા માટે ૧ એમ એમ ટી પી એ નો પ્રવાહી ઉત્પ્રેરક ક્રેકીંગ એકમ (ફ્લુઈડાઇઝ્ડ કૅટાલિટીક ક્રેકિંગ યુનિટ) અને ફીડ પ્રિપરેશન એકમની સુવિધાઓ શરૂ કરવામાં આવી હતી. રિફાઇનરીએ એન-હેપ્ટેન અને લાઇટ એલ્યુમિનિયમ રોલિંગ તેલોના ઉત્પાદન માટે શરૂઆતી નિસ્યંદન સુવિધાઓ ઉભી કરી છે. દેશી ક્રૂડ્સના વપરાશને સક્ષમ કરવા માટે રિફાઇનરીની ક્ષમતા વધુ ૯.૫ એમ એમ ટી પી સુધી વધારવામાં આવી હતી.
૧૯૯૩-૯૪ માં, ગુજરાતે ૧.૨ એમ એમ ટી પીની ક્ષમતા ધરાવતું દેશનું પ્રથમ હાઈડ્રોક્રેકર એકમ શરૂ કર્યું. તે સાથે ક્રૂડ તેલના ભારે છેડાઓને ઉચ્ચ મૂલ્યવાળા ચડિયાતા ઉત્પાદનોમાં રૂપાંતરિત કરવા માટે, ફીડ પ્રીપેરેશન એકમ - ૨ અને હાઇડ્રોજન નિર્માણ એકમ - ૧ (જી એચ સી સંકુલ) શરો કર્યું.
ગુંદીયાળા (તા. વઢવાણ)
ગુંદીયાળા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વઢવાણ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે.આ ગામ ધાર્મિક વૃતી વાળુ છે. આ ગામ મા બે રામજી મંદિર બે શિખરબધ શીવાલય છે. અને લોકો ના સહયોગ થી અંબાજી માતા નુ શિખર વાળુ મંદિર, તથા બજરંગ બાપા ની મઢુલી અને તેની બાજુ મા યાત્રી માટે વિશ્રામ ગૃહ બનાવવામા આવેલ છે. ગુંદીયાળા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા,માધ્યમિક શાળા,આયુર્વેદીક દવાખાનુ, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
ગુજરાત રિફાઈનરી
ઇતિહાસ
ડીઝલમાં ગંધકની માત્રા ઘટાડવા માટે ભારતનું પહેલું ડીઝલ હાઇડ્રોડીસલ્ફ્યુસિએશન એકમ જૂન ૧૯૯૯ માં શરૂ થયું હતું. ગાડીઓના ઇંધણમાંથી સીસુ દૂર કરવા માટે સપ્ટેમ્બર ૧૯૯૯ માં એક મિથાઇલ ટેર્ટિઅરી બ્યુટિલ ઇથર એકમ શરૂ કરાયું હતું. જૂન ૧૯૯૯ માં ચાર જૂના ઇ ટી પી (એફ્લ્યુએન્ટ ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ) નાબૂદ કરીને દક્ષિણ એશિયાના સૌથી મોટો કેન્દ્રિય મલનિસારણ એકમ (એફ્લ્યુએન્ટ ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ) કાર્યરત કરવામાં આવ્યો. સપ્ટેમ્બર ૧૯૯૯ માં વાતાવરણીય નિસ્યંદન એકમની સ્થાપના સાથે, ગુજરાત રિફાઇનરીએ તેની ક્ષમતા ૧૩.૭૦ એમ એમ ટી પી જેટલી વધારીને દેશની જાહેર ક્ષેત્રની સૌથી મોટી રિફાઇનરી બની.
ઑગસ્ટ ૨૦૦૪ માં કેરોસીન સ્ટ્રીમ્સમાંથી લીનીયર આલ્કિલ બેન્ઝિનના ઉત્પાદન માટેની એક પરિયોજના અમલમાં મૂકાઈ હતી. તે વિશ્વની સૌથી મોટી ગ્રાસરૂટ્સ સિંગલ ટ્રેન કેરોસીન-થી-એલ એ બી યુનિટ છે, જેની ક્ષમતા ૧.૨ એમ એમ ટી પી એનો છે. ભવિષ્યમાં બળતણ ગુણવત્તાની આવશ્યકતાઓને પહોંચી વળવા માટે, એમએસ ગુણવત્તા સુધારણા સુવિધાઓ ૨૦૦૬ માં શરૂ કરવામાં આવી હતી. ગુજરાત રિફાઇનરી દ્વારા હાથ ધરવામાં આવેલ અવશેષ સુધારણા પ્રોજેક્ટ ૨૦૧૧ સુધીમાં પૂર્ણ થયો હતો, જેણે ગુજરાત રિફાઇનરીની સલ્ફર પ્રક્રિયા કરવાની ક્ષમતામાં વધારો કર્યો હતો, નિસ્યંદન ઉત્પાદનમાં સુધારો કર્યો હતો અને એમએસ અને એચ એસ ડી ની બી એસ III અને IV ગુણવત્તા મેળવી હતી. રેસીડ્યુ અલ અપગ્રેડેશન પ્રોજેક્ટ બે ભાગમાં અમલ કરવામાં આવ્યો, એચ જી યુ-III, એસ આર યુ-III, ડી એચ ડી ટી અને આઈસોમ એકમો દક્ષિણ બ્લોકમાં અને ઉત્તર બ્લોકમાં વી જી ઓ-એચ ડી ટી અને ડીસીયુ એકમો. નવા એકમોને ટેકો આપવા માટે એક નવો કો-જનરેશન પ્લાન્ટ (સી જી પી) અને હીટ રિકવરી સ્ટીમ જનરેશન (એચ આર એસ જી) પણ શરૂ કરાયો હતો.
વર્ણન
રિફાઇનરીની સુવિધાઓમાં ૫ વાતાવરણીય ક્રૂડ નિસ્યંદન એકમો શામેલ છે. મુખ્ય ગૌણ એકમોમાં કૅટાલેટીક રિફોર્મિંગ યુનિટ (સી આર યુ), ફ્લુઇડાઇઝ્ડ કૅટલેટીક ક્રેકીંગ યુનિટ (એફ સી સીયુ) અને દેશના પ્રથમ હાઇડ્રોક્રેકિંગ એકમનો સમાવેશ થાય છે. અમદાવાદ તરફની પાઈપલાઈન અને બારૌની-કાનપુર પાઈપલાઈન (બીકેપીએલ), રેલ્વે અને ટ્રક દ્વારા આ રિફાઇનરી મુખ્યત્વે પશ્ચિમ અને ઉત્તર ભારતમાં પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોની માંગ પૂરી કરે છે.
જ્યારે કામ ચાલુ થયું ત્યારે, રિફાઇનરીની સ્થાપિત ક્ષમતા ૨ એમ એમ ટી પી એ હતી અને તે ગુજરાતના ઓએનજીસીના અંકલેશ્વર, કલોલ અને નવાગામ તેલના કૂવાઓમાંથી ક્રૂડની પ્રક્રિયા કરવા માટે બનાવવામાં આવી હતી. આયાતી અને બોમ્બે હાઇના ક્રૂડને શુદ્ધ કરવા માટે રિફાઇનરીમાં ફેરફારો કરવામાં આવ્યા હતા. રિફાઇનરી બેન્ઝિન, ટુલુએન, એમટીઓ (મિનરલ ટર્પેન્ટાઈન ઓઈલ), ફૂડ ગ્રેડ હેક્ઝેન, સોલ્વેન્ટ્સ અને એલ એ બી એફ એસ જેવા વિશિષ્ટ ઉત્પાદનોની વિશાળ શ્રેણી પણ બનાવે છે.
જૂન ૧૯૯૯ માં રિફાઇનરી ૦.૨૫% ડબલ્યુટી (મહત્તમ) જેટલું ગંધક ધરાવતા ડીઝલ ઉત્પાદન કરનાર ગુજરાત રિફાઇનરી એ ભારતની પ્રથમ રિફાઇનરી બની હતી.
સંદર્ભ
શ્રેણી:Coordinates on Wikidata
કૈકેયી
કૈકેયી એ ભારતીય ઉપખંડના મહાકાવ્ય પૈકીના એક એવા રામાયણમાં વર્ણવ્યા મુજબ ભગવાન રામના ભાઈ ભરતના માતૃશ્રી અને રાજા દશરથનાં ધર્મપત્ની હતી. રાજા દશરથને કૈકેયી ઉપરાંત કૌશલ્યા અને સુમિત્રા એમ બીજી પણ બે રાણીઓ હતી.
રાજા દશરથની ત્રણેય પત્નીઓમાંથી કૈકેયીનો સૌથી વધુ પ્રભાવ હતો. તેણીની અગાઉ કેકેય દેશની રાજકુમારી હતી. યુદ્ધના સમયે તેણીએ તેના પતિના સક્ષમ સલાહકાર તરીકે સેવા આપી હોવાનું વર્ણવવામાં આવે છે. તેણી ભરતની માતા છે. શરૂઆતમાં તેના સાવકા પુત્ર, રાજકુમાર રામ પ્રત્યે પ્રેમ અને માતૃભાવ હતો પરંતુ તેના મનમાં તેની દાસી મંથરા દ્વારા ઝેર ભરવામાં આવ્યું જેના પ્રભાવ હેઠળ રામને ચૌદ વર્ષ માટે વનમાં દેશનિકાલ કરવામાં આવે છે.
જન્મ અને પ્રારંભિક જીવન
કૈકેયીનો જન્મ કેકેયના રાજા અશ્વપતિને ત્યાં તેની માતાને દેશનિકાલ કરવામાં આવી તેના થોડા સમય પહેલાં થયો હતો. તેનો ઉછેર તેની ખૂંધવાળી દાસી મંથરા દ્વારા તેના સાત ભાઈઓ સાથે થયો હતો, જેમાં તેના જોડિયા ભાઈ યુધજિતનો પણ સમાવેશ થાય છે.
મંથરાનો પ્રભાવ અને રામનો વનવાસ
પ્રાચીન કાળના રિવાજ હેઠળ દશરથે રાજવી સભાની સંમતિથી રામને પોતાના વારસદાર તરીકે પસંદ કર્યા. રાજ્યાભિષેક દરમિયાન કૈકેયી પોતાના દીકરાનો રાજ્યાભિષેક હોય એટલી જ ખુશ હતી. જો કે, કૈકેયીની પરિચારિકા મંથરાને ડર હતો કે જો રામ રાજગાદી પર બિરાજમાન થશે તો કૈકેયી રાજદરબારમાં મુખ્ય રાણી તરીકેનો પોતાનો દરજ્જો ગુમાવી દેશે, કારણ કે કૌશલ્યા રાણી માતા બનશે. તેણે રાજ્યાભિષેકમાં અડચણ ઊભી કરવાનું નક્કી કર્યું. તેણે કૈકેયી અને કૌશલ્યા વચ્ચેની ઈર્ષ્યાને વેગ આપવાનો પ્રયત્ન કર્યો અને તેને યાદ દેવડાવ્યું કે તેના પુત્રનો રાજ્યાભિષેક થવાથી કૌશલ્યાને દશરથની રાણીઓમાં સૌથી મહત્ત્વનો દરજ્જો મળશે અને તે ભરતને ઉત્તરાધિકારની હરોળમાંથી હંમેશ માટે અલગ કરી નાખશે, પણ તે સમયે કૈકેયી પર તેની કોઈ અસર થઈ નહોતી.
મંથરાએ પાછળથી કૈકેયીને દશરથ દ્વારા વર્ષો પહેલાં આપેલા બે વરદાનની માંગ કરવા માટે મનાવી લીધી. રાજા દશરથને તેની પૂર્તિ કરવાની ફરજ પડી હતી. કૈકેયીએ એવી માંગણી કરી કે ભરતને રાજા બનાવવામાં આવે અને રામને ચૌદ વર્ષ માટે વનમાં મોકલવામાં આવે. આ સાંભળીને દશરથ મૂંઝાઈને પડી ગયા અને કૈકેયીના મહેલમાં દયનીય હાલતમાં રાત પસાર કરી.
વિધવાપણું અને પછીનું જીવન
રામના પાછા ફર્યા પછી, તેણીએ તેના પાપો માટે તેમની પાસે માફી માંગી. રામે તેમના ચરણસ્પર્શ કર્યા અને કહ્યું કે માફી માંગવાની જરૂર નથી, કારણ કે જે કંઈ પણ થયું તેનાથી તેમને ખરાબ નથી લાગ્યું. તેમણે આગ્રહ કર્યો કે ભરત તેની માતાને માફ કરી દે. કૈકેયીનો બચાવ કરતાં રામે ભરતને એવી દલીલ પણ કરી કે માતાએ જે પણ કર્યું તે તેમના બાળકોના ઉત્કર્ષ માટે હતું, તેમના પોતાના માટે નહીં, તેથી તેમની સાથે ગુસ્સે થવું યોગ્ય નથી.
મૂલ્યાંકન
કૈકેયીનું વ્યક્તિત્વ અને તેમના સંબંધો વાલ્મીકિ રામાયણના અયોધ્યા કાંડમાં એકદમ પ્રગટ થાય છે. કૈકેયીએ રાજા દશરથ સાથે લગ્ન કર્યા પછી પણ પોતાના માતૃ પરિવાર સાથે ગાઢ સંબંધો જાળવી રાખ્યા હતા. તેનો ભાઈ યુધજીત તેને ઘણી વાર મળવા આવે છે અને પુત્ર ભરતના જીવનમાં ઊંડો રસ લે છે. તે ઘણી વાર ભરત અને શત્રુઘ્નને ઉનાળા દરમિયાન કૈકેય રાજ્યમાં લઈ જાય છે.
કૈકેયીએ તેના પતિ દશરથને જ્યારે યુદ્ધ ચાલી રહ્યું હતું ત્યારે દંડકના જંગલમાં મદદ કરી હતી. પૌરાણિક કથાઓ અનુસાર, કૈકેયીએ યુદ્ધમાં રાજાને બચાવ્યા હતા, પરંતુ તેનો ડાબો હાથ હીરા (સંતનું વરદાન) જેવો મજબૂત હતો, તેથી યુદ્ધો દરમિયાન રાજા તેનો સાથ લેતો હતો.
કૈકેયી રાજાની પ્રિય રાણી હતી. કૈકેયીના સ્વભાવને મનમોજી અને અનપેક્ષિત તરીકે વર્ણવવામાં આવે છે. તે મોટે ભાગે સૌમ્ય હતી, પણ એ સ્પષ્ટ છે કે રાજા પોતાની અન્ય રાણીઓ સાથે સમય વિતાવે તે તેને ગમતું ન હતું. રાજા દશરથે ઉલ્લેખ કર્યો છે કે કૈકેયીના ક્રોધાવેશ અને માલિકીભાવના ડરને કારણે તે તેની રાણી કૌશલ્યા સાથે પ્રેમથી વર્ત્યો ન હતો.
અયોધ્યાની ગાદી પર ચાર રાજકુમારોના અધિકારોને સમજવાની વાત આવી ત્યારે કૈકેયી લગભગ નાદાન લાગતી હતી. તે ભોળાપણે પોતાની દાસી મંથરાને કહે છે કે ભરત રામ પછી અયોધ્યા પર શાસન કરી શકે છે, તેને પ્રાચીન કાળનો નિયમ સમજાતો નથી. મંથરા જ કૈકેયીને ઉત્તરાધિકારની રીતથી શિક્ષિત કરે છે.
પુત્ર ભરતના કલ્યાણના નામે કૈકેયીનો નિષ્કપટ સ્વભાવ અને સૌમ્યતા હઠીલાપણામાં અને સત્તાની ભૂખમાં પરિવર્તિત થઈ ગયાં હતાં. ભરત તેના વિચારોનો જોરશોરથી વિરોધ કરે છે અને કોઈ દોષ વિના યોગ્ય વારસદાર રામને વનમાં કાઢી મૂકવાના તેના કૃત્ય બદલ તેને ધિક્કારે છે. રાજા દશરથ તેની સાથે દલીલ કરવાનો પ્રયત્ન કરે છે, રાજ્યની સ્થિરતા, લોકોની ઇચ્છા અને રામને તાજ પહેરાવવાના દરબારના નિર્ણયના સંદર્ભમાં દલીલ કરે છે; જેમાંથી કોઈ પણ તેને વાજબી લાગતું નથી. છેવટે, રાજા દશરથ તેનો ત્યાગ કરે છે, અને તેમ છતાં તે પોતાને તેનાથી અલગ કરવામાં અસમર્થ છે. તે રાણીના કક્ષની બહારના દરેકના અપમાનના ડરથી તેના કક્ષમાં દુઃખમાં ડૂબેલો રાત્રિ પસાર કરે છે.
બાહ્ય કડી
શ્રેણી:રામાયણ શ્રેણી:હિંદુ ધર્મ શ્રેણી:પૌરાણિક પાત્રો
વીરપુર (તા. વિજયનગર)
વીરપુર (તા. વિજયનગર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વિજયનગર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વીરપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:વિજયનગર તાલુકો
ચોરડી (તા. ગોંડલ)
ચોરડી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલા ગોંડલ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ચોરડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી, બેંક, ગૌશાળા તેમજ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:ગોંડલ તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
કંડલા બંદર
કંડલા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના વિસ્તારની રીતે સૌથી મોટા એવા કચ્છ જિલ્લામાં ગાંધીધામ શહેર નજીક આવેલું મહત્વનું અને દેશના પશ્ચિમી દરિયાકિનારા પરનું એક મોટું બંદર છે, જે અરબ સાગરના તટ પર કચ્છના અખાતમાં આવેલું છે. દેશનાં ભાગલા બાદ કરાચી બંદર પાકિસ્તાનને સોંપાયું અને પશ્ચિમ ભારતનાં મહત્વનાં બંદર તરીકે ઇ. સ. ૧૯૫૦માં કંડલાની સ્થાપના થઇ હતી. કંડલા બંદરીય વિસ્તાર છે, ત્યાંની તમામ જમીનનો વહીવટ કંડલા પૉર્ટ ટ્રસ્ટ મારફતે કેન્દ્ર સરકાર હસ્તક હોવાથી ગુજરાત સરકાર હસ્તક જમીન ન હોવાથી ગામતળ નીમ કરાયું નથી. પંચાયત કે પાલિકા નથી. વિકાસ, પ્રાથમિક સુવિધા આપવાની ફરજ કંડલા પૉર્ટ ટ્રસ્ટ અદા કરે છે.
૨૦૧૫-૧૬ના વર્ષમાં બંદર વડે ૧૦૬૦ લાખ ટન માલ-સામાનની હેરફેર કરાઇ હતી.
૧૯૦૮ના ઇન્ડિયા પોર્ટ એક્ટ હેઠળ કંડલા બંદરનું નામ દિનદયાળ પોર્ટ કરાયું છે.
૧૯૯૮નું વાવાઝોડું
૯ જૂન ૧૯૯૮ના રોજ અહીં ભયંકર વાવાઝોડું આવ્યું હતું. અધિકૃત સરકારી માહિતી મુજબ, તેમાં અંદાજે ૧૪૮૫ લોકો મૃત્યુ થયા હતા અને ૧૨૨૬ લોકો લાપત્તા થયા હતા તેમજ ૧૫૦૦ કરોડ રૂપિયાનું નુકશાન થયું હતું.
સંદર્ભ
શ્રેણી:ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો શ્રેણી:કચ્છ જિલ્લો શ્રેણી:ગુજરાતનાં બંદરો
વસપડા (તા. વંથલી)
ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારના જૂનાગઢ જિલ્લામાં આવેલા વંથલી તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
ચોળા
ચોળા એ ગુજરાતી રસોઈમાં જાણીતું કઠોળ છે. તેને અંગ્રેજીમાં કાઉ પી (cowpea = ગાય વટાણા) કહે છે. તેનું શાસ્ત્રીઅ નામ વિગ્ના ઉઙીક્યુલાટા (Vigna unguiculata) છે
ચોળા એ મધ્યમ શુષ્ક આબોહવા ધરાવતા ક્ષેત્રો જેમકે એશિયા, આફ્રિકા, દક્ષિણ યુરોપ અને મધ તથા દક્ષિણ અમેરિકા ક્ષેત્રમાં ઉગાળાતું મહત્વપૂર્ણ કઠોળ છે. જ્યાં અન્ય કઠોળ સારી રીતે ઉગી નથી શક્તા તેવા સુષ્ક સમષીતોષ્ણ અને ઉષ્ણ કટિબંધીય ક્ષેત્રોમા ચોળા સારી રીતે ઊગે છે. તેઓ સુષ્ક આબોહવા પ્રત્યે સહનશીલ હોય છે. ચોળાના છોડના મૂળની ગાંઠોમામ અવેલા જીવાણુઓ જમીનમાં નાઈટ્રોજન સ્થિરીકરણમાં મદદ કરે છે. તેઓ ૮૫% રેતી અને ૦.૨% જેટલી કાર્બનીક પદાર્થ અને અલ્પ પ્રમાણમાં ફોસ્ફરસનું સંયોજન ધરાવતી નબળી માટીમાં સારી રીતે ઊગે શકે છે. આ સિવાય તે પડછાયામાં ઊગી શક્તી હોવાથી તેને મકાઈ, બાજરી, જુવાર, શેરડી અને કપાસના પાક સાથે સાથે સહપાક તરીકે ઉગાડી શકાય છે. આને કારણે ચોળા આફ્રીકાના સવાના અને ઉપ-સહારા ક્ષેત્રની ખેતીમાં પરંપરાગર્ત સહપાક પધતિનું મહત્ત્વપૂર્ણ અંગ છે.
ચોળાએ દક્ષિણી યુનાયટેડ સ્ટેટ્સનું સામાન્ય ખોરાક છે. અહીં તેને બ્લેક આય્ડ પીસ (કાલી આંખવાળા વટાણા) કહે છે.
હિંદી ભાષામાં ચોળાને લોભિયા કે બુરા, ઉડિયા ભાષામાં જુડુંગા (ଝୁଡୁଂଗ), બંગાળીમાં "બારબોટી કોલાઈ", કન્નડમાં અલસન્દી, મરાઠી ભાષામાં ચવળી (चवळी). તમિળભાષામાં "કારામણિ કેથત્તા પયિર કહે છે. ભારતીય ભોજનમાં તે ખૂબ પ્રચલિત છે.
યુ.એસ. ડી. એ. ફૂડ ડાટાબેસ અનુસાર શકાહારી ખાદ્ય પદાર્થમાં ચોળાના પાંદડામાં પ્રોટીન કેલેરીની સૌથી વધુ ટકાવારી હોય છે.
પારંપારિક રસોઈ
ગુજરાતમાં ચોળાનું કઠોળ શાક તરીકે રોટલી ભેગુ ખવાય છે.
તામિલનાડુમાં તેમના માસી (ફેબ્રુઆરી) અને પાન્ગુની (માર્ચ) મહિના દરમ્યાન  કોળુકટ્ટાઈનામની એક મીથી વાઙી બનાવવામાંઆવે ચેહ્ જે કેરળમાં અડાઇ પણ કહે છે. આવાનગી ચોળાને બાફી તેમાં ઘી - ગોળ ઉમેરીને બનાવામાં આવે છે. આ સિવાય ત્યાં ચોળાનો સાંબાર અને ચોળાનો પુળીકોળંબ (આંબલીના ઝાડા રસાવાળુ શાક ) બનાવાય છે
શ્રીલંકામાં ચોળા વિવિધ રીતે રંધાય છે. એક પ્રચલીત રીતે તેને નારિયલના દૂધમાં રાંધવાની છે.
ટર્કીમાં ચોળાને અધકચરાં બાફી તેમાં ઓલીવ તેલ, મીઠું, થાઈમ અને લસણનો સોસ ઉમેરી તેને એપેટાઈઝર (જમવાના પ્રથમ ચરણમાં ખવાતી વાનગી) ખવાય છે. ઘણી વખતે તેને ટમેટાં અને લસણ સાથે પન ખવાય છે. તેને સલાડ તરીકે પણ ખવાય છે.
બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:કઠોળ
ભાણથા (તા. તાલાલા)
એ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ગીર સોમનાથ જિલ્લાના એક તાલુકા તાલાળા તાલુકામાં આવેલ એક ગામ છે. આ ગીર વિસ્તારનું ગામ કહેવાય છે. દુનીયાભરમાં પ્રખ્યાત કેસર કેરી એ આ ગામની મુખ્ય પેદાશ છે.
સ્વામિનારાયણ મંદિર, ભુજ (નવું મંદિર)
શ્રી સ્વામિનારાયણ મંદિર,ગુજરાતના કચ્છ જિલ્લાના ભુજમાં  એક મંદિર સંકુલ છે, જેનું સંચાલન હિન્દુ ધર્મના એક  સ્વામિનારાયણ સંપ્રદાયની નર નારાયણ દેવ ગાદી દ્વારા કરવામાં આવે છે. મંદિરનો ઉદઘાટન સમારોહ ૧૫ થી ૨૩ મે ૨૦૧૦ દરમિયાન યોજાયો હતો.
ઇતિહાસ
૨૬ જાન્યુઆરી ૨૦૦૧ના રોજ ભૂકંપથી ભુજ શહેરના મોટા ભાગના વિસ્તારો વિખેરાઇ ગયા જેમાં ૧૮૨૪માં સ્વામિનારાયણ દ્વારા બંધાવવામાં આવેલ જુનું શ્રી સ્વામીનારાયણ મંદિર, ભુજ પણ હતું. તેને બદલેે બનાવેલ નવું મંદિર ફક્ત આરસ અને સોનાથી બનેલું છે. સ્વામિનારાયણની મૂર્તિ માટેનું સિંહાસન, મંદિરના ગુંબજ અને દરવાજા સોનાના છે જ્યારે થાંભલા અને છત આરસની બનેલી છે. મૂળ કેન્દ્રિય દેવતા નર નારાયણ અને હરિકૃષ્ણના રૂપમાં સ્વામિનારાયણની ની મૂર્તિઓ, રાધા કૃષ્ણ, સ્વામિનારાયણ  ઘનશ્યામ ના રૂપમાં અને સુખ શૈયા અને અન્યના સાથે  જૂની મંદિરથી નવા મંદિરમાં ખસેડવામાં આવી હતી.
નવું મંદિર 5 acres જમીનમાં ૧ અબજ ભારતીય રૂપિયા (૧૦૦ કરોડ) ના ખર્ચે બનાવવામાં આવ્યું. આરસથી બનાવેલ, છત અને જટિલ કોતરણીઓ વાળા સ્તંભો સૌથી ખર્ચાળ મંદિરને શણગારે છે  જે તાજેતરમાં ભારતના ગુજરાત રાજ્યમાં બનાવવામાં આવેલા છે.
મંદિરના ઉદઘાટન સમારોહમાં યુનાઇટેડ કિંગડમ અને આફ્રિકાના વિવિધ ભાગો સહિત વિદેશી લોકો સહિત મોટી સંખ્યામાં લોકો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. ભુજ હોટેલિયર્સ એસોસિએશનના સભ્યના અંદાજ મુજબ, ઓક્ટોબર, ૨૦૦૯ સુધીમાં, ભુજમાં હોટલના 75% રૂમો તે સમયગાળા માટે બુક કરાયા હતા, જે દરમિયાન ઉદઘાટન સમારોહ યોજાનાર છે. વાહનોનો ધસારો, જ્યુબિલી ગ્રાઉન્ડ અને ઘાસડા ગ્રાઉન્ડ, ભુજમાં બે મોટા મેદાનનો ઉપયોગ પાર્કિંગની વ્યવસ્થા માટે કરવામાં આવશે. મંદિરના અધિકારીઓ આ સમયગાળા દરમિયાન આશરે ૫૦૦,૦૦ મુલાકાતીઓની અપેક્ષા રાખે છે.
'સહજાનંદ' નામની સ્વામિનારાયણના જીવન અને ઉપદેશો પરની પ્રથમ 3-ડી ચલચિત્ર મંદિરના ઉદઘાટન સમારોહના ભાગ રૂપે બતાવવામાં  આવી હતી. એસ3ડી કેમેરાથી છાયાચીત્રિત, તે ભારતમાં આ પ્રકારની પ્રથમ ચલચિત્ર હોવાનો દાવો કરવામાં આવે છે.
છબીઓ
મંદિરની છબીઓ:
બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:કચ્છ જિલ્લો શ્રેણી:મંદિરો શ્રેણી:સ્વામિનારાયણ સંપ્રદાય
કાનપર (તા. વલ્લભીપુર)
ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા ભાવનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વલ્લભીપુર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
જાંબુસર (તા. ભાણવડ)
જાંબુસર (તા. ભાણવડ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૪ (ચાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ભાણવડ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. જાંબુસર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:ભાણવડ તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
ગણેશ ચતુર્થી
thumb|250px|right|ગણેશ ઉત્સવ,મુંબઇ ગણેશ ચતુર્થી કે ગણેશ ચોથનો તહેવાર વિક્રમ સંવતની ભાદરવા સુદ ૪ના રોજ મનાવવામાં આવે છે, આ શુભ દિવસને ગણેશજીનો જન્મદિવસ માનવામાં આવે છે. આ તહેવારને સંસ્કૃત, તમિલ, તેલુગુ અને કન્નડમાં વિનાયક ચતુર્થી કે વિનાયક ચવિથી, કોંકણીમાં વિનાયક ચવથ અને નેપાળીમાં વિનાયક ચથા તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.
આ તહેવાર ૧૦ દિવસ ચાલે છે જે અનંત ચતુર્થીના દિવસે પૂર્ણ થાય છે.
ઝેર (તા. વિજયનગર)
ઝેર (તા. વિજયનગર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વિજયનગર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ઝેર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:વિજયનગર તાલુકો
ભેંસ
ભેંસ એ એક પ્રકારનું પાલતુ પ્રાણી છે, જેનો ઉપયોગ ખાસ કરીને દુધ મેળવવા માટે થાય છે, ખાસ કરીને એશીયામાં તેનો વ્યાપ વધારે છે. તેનું ગૌત્ર ગૌ વંશ છે. દુધ આપતા અન્ય પ્રાણીઓની સરખામણીએ ભેંસનીં દુધ આપવાની ક્ષમતા વધારે છે, તેથી તેનો ઉપયોગ વિશેષ પ્રમાણમાં થાય છે. નર ભેંસને પાડો તથા માદાનેં ભેંસ કહેવામાં આવે છે. ભેંસ આછા ભુખરા રંગ થી લઇને ઘાટ્ટા કાળા રંગ સુધીનીં જોવા મળે છે. તે દક્ષિણ અમેરીકા, દક્ષિણ યુરોપ, તથા ઉત્તર આફ્રિકા માં પણ જોવા મળે છે, પણ તેની જાતીગત વિવિધતા એશીયામાં વધારે જોવા મળે છે.
ભેંસ ની જાતો
ભારતમાં વિવિધ ક્ષેત્રોની ભેંસો તેમની લાક્ષણિકતાઓને કારણે એક-બીજાથી અલગ તરી આવે છે, અને આ કારણે જ તેમને જે-તે જાત (પ્રકાર)નાં નામથી ઓળખવામાં આવે છે. આ બધીજ પાલતુ ભેંસોની જાતો છે.
સુરતી ભેંસ
સુરતી ભેંસ ખાસ કરીનેં પશ્ચિમ ભારતમાં દક્ષીણ ગુજરાતમાં જોવા મળી આવે છે. તેનો આકાર સામાન્ય ભેંસ જેવો જ છે. તેનો રંગ થોડો ભુખરો પડતો હોય છે. તેનું માથુ મોટું હોય છે તેનાં શીંગડા નાના પરંતુ નીચેથી વળાંક વાળા હોય છે જે ઉપર જતા અણીદાર હોય છે. તેની પુંછડી લાંબી અને નીચેથી સફેદ વાળ વાળી હોય છે. સુરતી ભેંસ આખા વર્ષ દરમિયાન ૧૪૦૦ કિગ્રા દુધ આપી શકે છે. જેનો ગાળો ૨૯૦ દિવસ સુધીનો હોય છે. આ ભેંસ લગભગ ૫૩૫ દિવસ પછી બીજા બચ્ચાને જન્મ આપી શકે છે.
મહેસાણી ભેંસ
મહેસાણી ભેંસ ખાસ કરીનેં પશ્ચિમ ભારતમાં ઉત્તર ગુજરાતમાં જોવા મળી આવે છે. તેનો આકાર સામાન્ય ભેંસ જેવોજ છે. તેનો રંગ કાળો તથા ઘેરા રાતાશ પડતો હોય છે. તેનું માથુ પહોળું હોય છે તેનાં શીંગડા નાના પરંતુ ઉપર થી નીચેની તરફ વળાંક વાળા હોય છે. તેની પુંછડી લાંબી અને નીચેથી કાળા, બદામી તથા સફેદ વાળ વાળી હોય છે. મહેસાણી ભેંસ આખા વર્ષ દર્મ્યાન ૧૭૦૦ કિગ્રા દુધ આપી શકે છે. જેનો ગાળો ૩૧૦ દિવસ સુધીનો હોય છે. આ ભેંસ જન્મનાં લગભગ ૪૨.૨ મહિનાં બાદ બચ્ચા આપી શકે છે અને ૪૭૬ દિવસ પછી બીજા બચ્ચાને જન્મ આપી શકે છે.
જાફરાબાદી ભેંસ
જાફરાબાદી ભેંસ ખાસ કરીનેં પશ્ચિમ ભારતમાં ગુજરાતનાં સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં જોવા મળી આવે છે. તેનો આકાર સામાન્ય ભેંસ કરતા મોટો હોય છે. શારીરીક બાંધો મજબુત અને ભરાવદાર શરીર તેનીં ખાસીયત છે તેનીં ગરદન લાંબી અને મજબુત હોય છે. તેનો રંગ કાળો તથા ઘેરા રાતાશ પડતો હોય છે. તેનું માથુ પોહળુ હોય છે અને વાળ વધારે હોય છે તેનાં શીંગડા આક્રિકન ભેંસ જેવા હોય છે દેખાવમાં થોડી જંગલી ભેંસ જેવી છે તેનાં શીંગળા તેનીં ખાસીયત છે જે ખોપરી માંથી મોટા ઉભાર સાથે નીકળે છે. અન્ય ભેંસોની સરખામણીં એ તેનાં શીંગડા નીચેની તરફ નમેલા અનેં લાંબા, જાળા તથા તિક્ષ્ણ હોય છે. તેની પુંછડી મધ્યમ આકારની હોય છે. જાફરાબાદી ભેંસ આખા વર્ષ દરમિયાન ૧૮૫૦ કિગ્રા દુધ આપી શકે છે. જેનો ગાળો ૩૦૦ દિવસ સુધીનો હોય છે. આ ભેંસ જન્મનાં લગભગ ૫૦.૭ મહિનાં બાદ બચ્ચા આપી શકે છે અને ૪૪૦ દિવસ પછી બીજા બચ્ચાને જન્મ આપી શકે છે.
મરાઠવાડી ભેંસ
મરાઠવાડી ભેંસ ખાસ કરીનેં પશ્ચિમ ભારતમાં મહારાષ્ટ્રનાં મરાઠવાડા પ્રદેશ ની આસપાસનાં વિસ્તારોમાં જોવા મળી આવે છે. તેનો આકાર સામાન્ય ભેંસ જેવો હોય છે.. તેનો રંગ કાળો તથા ભુખરા પડતો હોય છે. તેનું માથુ મઘ્યમ આકારનું હોય છે અનેં લાંબી ગરદન હોય છે. તેનાં શીંગડા લાંબા હોય છે જે તેનાં ખભા સુધી પહોંચતા હોય છે. તેની પુંછડી ટુંકી અને નીચેથી સફેદ વાળ વાળી હોય છે. મરાઠવાડી ભેંસ આખા વર્ષ દર્મ્યાન ૧૦૦૦ કિગ્રા દુધ આપી શકે છે. જેનો ગાળો ૩૦૦ દિવસ સુધીનો હોય છે. આ ભેંસ જન્મનાં લગભગ ૫૫.૭ મહિનાં બાદ બચ્ચા આપી શકે છે અને ૪૩૫ દિવસ પછી બીજા બચ્ચાને જન્મ આપી શકે છે.
નીલીરાવી ભેંસ
નીલીરાવી ભેંસ ખાસ કરીને ઉત્તર ભારતના પંજાબમાં તથા પાકિસ્તાનનાં લાહોરની આસપાસનાં વિસ્તારોમાં જોવા મળી આવે છે. તેનો આકાર સામાન્યથી લઇને મોટો હોય છે.. તેનો રંગ કાળો તથા ભુખરા પડતો હોય છે. તેનું માથુ મઘ્યમ આકારનું હોય છે અનેં માથા પર સફેદ ધબ્બા હોય છે અનેં તેની ટુંકી તથા વળાંક વાળી ગરદન હોય છે. તેનાં શીંગડા ખુબજ નાનાં અનેં વળાંકવાળા હોય છે. તેનાં પગ ટુંકા અને નાની ખુર વાળા હોય છે. અને તેનીં દ્રષ્ટી અન્ય ભેંસોની સરખામણી એ ઘણી સારી હોય છે. તેની પુંછડી લાંબી અને નીચેથી સફેદ વાળ વાળી હોય છે. નીલીરાવી ભેંસ આખા વર્ષ દર્મ્યાન ૧૯૫૦ કિગ્રા દુધ આપી શકે છે. જેનો ગાળો ૩૦૦ દિવસ સુધીનો હોય છે. આ ભેંસ જન્મનાં લગભગ ૪૫.૩ મહિનાં બાદ બચ્ચા આપી શકે છે અને ૪૮૭ દિવસ પછી બીજા બચ્ચાને જન્મ આપી શકે છે.
નાગપુરી ભેંસ
નાગપુરી ભેંસ ખાસ કરીનેં મઘ્ય ભારતમાંમહારાષ્ટ્ર માં નાગપુરની આસપાસના વિસ્તારોમાં જોવા મળી આવે છે. તેનો આકાર સામાન્ય હોય છે.. તેનો રંગ કાળો તથા ઘેરા રાખોડી પડતો હોય છે. તેનું માથુ લાંબુ અનેં શંકુ આકારનું હોય છે અનેં તેની લાંબી તથા સીધી ગરદન હોય છે. તેનાં શીંગડા સીધા અનેં લાંબા હોય છે જે તેનાં ખભા સુધી પહોંચતા હોય છે. તેની પુંછડી ટુંકી અને નીચેથી રાખોડી વાળ વાળી હોય છે. નાગપુરી ભેંસ આખા વર્ષ દર્મ્યાન ૧૨૦૦ કિગ્રા દુધ આપી શકે છે. જેનો ગાળો ૨૭૦ દિવસ સુધીનો હોય છે. આ ભેંસ જન્મનાં લગભગ ૫૫.૮ મહિનાં બાદ બચ્ચા આપી શકે છે અને ૪૩૦ દિવસ પછી બીજા બચ્ચાને જન્મ આપી શકે છે.
ટોડા ભેંસ
ટોડા ભેંસ ખાસ કરીનેં દક્ષિણ ભારતમાં તામિલનાડુમાં પશ્ચિમ વિસ્તારોની આસપાસમાં જોવા મળી આવે છે. તેનો આકાર સામાન્ય અને લાંબો હોય છે તેનો રંગ આછા થી ઘેરા રાખોડી પડતો હોય છે તેનાં પગ નીચેથી સફેદ હોય છે. ખભા ઉપસેલા અનેં પહોળી છાતી હોય છે. તેનું માથુ ફેલાયેલું અનેં મોટા આકારનું હોય છે અનેં તેની મધ્યમ આકારનીં ગરદન હોય છે. તેનાં શીંગડા ફેલાયેલા અનેં લાંબા હોય અનેં તીક્ષ્ણ હોય છે. તેની પુંછડી લાંબી અને પતલી તથા કાળા વાળ વાળી હોય છે. ટોડા ભેંસ આખા વર્ષ દર્મ્યાન ૭૦૦ કિગ્રા દુધ આપી શકે છે. જેનો ગાળો ૨૫૦ દિવસ સુધીનો હોય છે. આ ભેંસ જન્મનાં લગભગ ૪૭ મહિનાં બાદ બચ્ચા આપી શકે છે અને ૪૮૦ દિવસ પછી બીજા બચ્ચાને જન્મ આપી શકે છે.
બન્ની ભેંસ
બન્ની ભેંસને કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા ૧૧ મી નસલ તરીકે માન્યતા આપવામાં આવેલ છે. બન્ની ભેંસની એક અલગ ઓળખાણ છે. તેના શિંગડા સુંદર હોય છે. બન્નીની ભેંસ ની કિંમત ૫૦,૦૦૦ થી કરી ૫,૦૦,૦૦૦ સુધી છે.
બાહ્ય કડી
શ્રેણી:પ્રાણીઓ
માનકુવા (તા. ભુજ)
સંદર્ભ
શ્રેણી:ભુજ તાલુકો
દાગજીપુરા
દાગજીપુરા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ચરોતર પ્રદેશમાં આવેલા આણંદ જિલ્લામાં આવેલા  ઉમરેઠ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. દાગજીપુરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, ડાંગર, બાજરી, તમાકુ, બટાટા, શક્કરીયાં, કેળાં તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:ઉમરેઠ તાલુકો શ્રેણી:ચરોતર
વિરમગામ તાલુકો
વિરમગામ તાલુકો ગુજરાત રાજ્યના અમદાવાદ જિલ્લામાં આવેલો તાલુકો છે. વિરમગામ આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.
બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:અમદાવાદ જિલ્લો શ્રેણી:ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
વલુપીર કડો (તા. જામનગર)
વલુપીર કડો (તા. જામનગર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  જામનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  જામનગર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વલુપીર કડો ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
ઈરાકની ટપાલ ટિકિટ અને ટપાલસેવાનો ઇતિહાસ
પ્રારંભિક ટપાલ વ્યવસ્થા
વર્તમાન ઇરાકી ક્ષેત્રની સૌપ્રથમ ટપાલ સેવા અસિરિયામાં શરૂ કરવામાં આવી હતી. પુરાતત્ત્વ વિજ્ઞાનીઓને માટીના પરબિડિયાં પર ક્યુનિફોર્મ લિપિમાં લખાયેલા સંખ્યાબંધ પત્રો અહીંથી મળી આવ્યા છે.
તુર્ક ટપાલ સેવા
તુર્ક સામ્રાજ્યમાં બગદાદ, બસરા, મોસુલ અને કિરકુક ખાતે ડાકઘર આવેલાં હતાં. ભારતે ૧૮૬૮થી ૧૯૧૪ સુધી તથા ફ્રાંસે ૧૯૨૩ પહેલાં બગદાદની પોસ્ટ ઓફિસનું સંચાલન કર્યું હતું.
પ્રથમ વિશ્વયુદ્ધ
પ્રથમ વિશ્વ યુદ્ધ દરમિયાન ભારતીય તેમજ બ્રિટીશ સૈનિકોએ બસરાથી મોસૂલ સુધીના પોતાના સૈન્ય અભિયાનોમાં "I.E.F." ઓવરપ્રિન્ટ કરેલી ભારતીય ટપાલટિકિટોનો ઉપયોગ કરાયો હતો. હાલ મેસોપોટેમિયા તરીકે ઓળખાતા ક્ષેત્રમાં બ્રિટીશ કબજા હેઠળ તુર્ક ટપાલ ટિકિટોને ઓવરપ્રિન્ટ કરવામાં આવી હતી.
બ્રિટીશ જનાદેશ
ઈરાકની ટપાલસેવાનો પ્રારંભ ૧૯૨૦માં રાષ્ટ્રસંઘ દ્વારા આપવામાં આવેલા બ્રિટીશ જનાદેશની સાથે શરૂ થયો. ઈરાકની સૌ પ્રથમ ડેફીનીટીવ ટપાલ ટિકિટ ૧૯૨૩માં છપાઈ. ૧૨ ટિકિટના સેટમાં પ્રાચીન ઇતિહાસ અને વર્તમાન દૃષ્યોની વિભિન્ન ૮ ડિઝાઇન સામેલ હતી. આના અને રૂપિયાનુ મૂલ્ય ધરાવતી આ ટિકિટ પર ઇરાક અને પોસ્ટેજ એન્ડ રેવન્યુ (ટપાલ અને રાજસ્વ) છપાયેલું હતું. ઇરાકની પ્રથમ મહેસૂલી ટિકિટ ૧ રૂપિયાની હતી જે ૧૯૨૭માં છપાઈ હતી. ત્યારબાદ ૧૯૩૧માં ૧૩ અલગ અલગ મૂલ્યની ટિકિટનો એક સેટ છાપવામાં આવ્યો હતો.
સ્વાધીનતા
૧૯૩૨માં સ્વતંત્રતા બાદ ફિલ્સ અને દીનાર રૂપે નવું ચલણ અસ્તિત્ત્વમાં આવતાં જૂની મહેસૂલી ટિકિટો પર ૩ ફિલ્સનો વધારાનો સરચાર્જ વસુલ કરવામાં આવતો હતો. ૯ મે ૧૯૩૨માં નવા મૂલ્યની ટિકિટ બહાર પાડવામાં આવી. ૧૯૩૪માં રાજા ગાઝીના રાજ્યારોહણ પ્રસંગે નવી ટપાલ ટિકિટો બહાર પાડવામાં આવી હતી. આ ટિકિટ મહેસૂલી ટિકિટ જેવી જ ડિઝાઇન ધરાવતી હતી પરંતુ આ ટિકિટના કેન્દ્રમાં રાજાનું એક ચિત્ર ઉમેરવામાં આવ્યું હતું. ગાઝીના આકસ્મિક અવસાન અને તેના પુત્રની શૈશવ અવસ્થાને પરિણામે સ્થાનિક દૃષ્યોના ચિત્રો દર્શાવતી એક નવી શૃંખલા તૈયાર કરવામાં આવી હતી. આ શૃંખલામાં કુલ ૨૩ ટિકિટ બહાર પાડવામાં આવી હતી જે પૈકી કેટલીક ટિકિટના મૂલ્ય અને રંગ બદલવામાં આવ્યા હતા.
પ્રથમ સ્મારક ટિકિટ
ઇરાકની પ્રથમ સ્મારક ટિકિટ ૧૯૪૯માં પોસ્ટલ યુનિયનની ૭૫મી વર્ષગાંઠ પર નિમિત્તે બહાર પાડવામાં આવી હતી. ૧૯૫૩માં ફૈઝલના રાજ્યાભિષેક પ્રસંગે ૩ ટપાલ ટિકિટનો એક સેટ તથા સોવિનિયર શીટ બહાર પાડવામાં આવી હતી.
પ્રજાસત્તાક
જનરલ અબ્દ-અલ-કરીમનો સમયગાળો સ્મારક ટિકિટો માટે નોંધપાત્ર છે. ૧૯૭૬માં ઉપરાષ્ટ્રપતિ સદ્દામ હુસેનની સોવિનિયર શીટ બહાર પાડવામાં આવી હતી. ૧૯૮૦ના મધ્યમાં સદ્દામ ઇરાકની ટિકિટો પર સવિશેષ જોવા મળે છે.
સદ્દામ યુગ બાદ
૨૦૦૩માં ઇરાક યુદ્ધને પરિણામે ટપાલ ટિકિટ કાર્યક્રમ પર રોક આવી ગઈ. સદ્દામ શાસનની અંતિમ ટપાલ ટિકિટ ૫ ફેબ્રુઆરી ૨૦૦૩ના રોજ સદ્દામ હુસેન વિશ્વવિદ્યાલય રૂપે બહાર પાડવામાં આવી હતી. અન્ય બે વિષયો પરિવહનની પ્રાચીન પદ્ધતિઓ અને લોકપ્રિય ઉદ્યોગોની ટપાલ ટિકિટના પ્રમાણ (પ્રૂફ) તૈયાર હતા. લૂંટફાટમાં છાપકામના સાધનો નષ્ટ પામ્યા પરંતુ ટપાલ કેન્દ્રો બચી ગયા પરીણામે પ્રમાણ (પ્રૂફ) જળવાઈ રહ્યા.
સંદર્ભ સૂચિ
શ્રેણી:ઈરાક શ્રેણી:ટપાલ ટિકિટ
વાડલા (તા. વંથલી)
ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારના જૂનાગઢ જિલ્લામાં આવેલા વંથલી તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે. અહીયા સુપ્રસિધ્ધ ગૌશાળા પણ આવેલી છે, જ્યાં ગૌમુત્રમાંથી અનેક પ્રકારની દવાઓ પણ બનાવવામા આવે છે.
ચરખડી (તા. ગોંડલ)
શ્રેણી:ગોંડલ તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
જામપર (તા. ભાણવડ)
શ્રેણી:ભાણવડ તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
ગુરુદ્વારા
ભારતીય ઉપખંડમાં ખાસ કરીને ભારત દેશમાં શીખ ધર્મના અનેક અનુયાયીઓ જોવા મળે છે. આ શીખ ધર્મના ધર્મ સ્થાનને ગુરુદ્વારા કહેવામાં આવે છે.
ભારત દેશમાં ખાસ કરીને પંજાબ રાજ્યમાં શીખ ધર્મના અનુયાયીઓ વધુ સંખ્યામાં હોવાને કારણે ગુરુદ્વારા મોટા પ્રમાણમાં જોવા મળે છે. આખા દેશમાં પણ શીખ સમાજ રહેતો હોય ત્યાં ગુરુદ્વારા જોવા મળે છે. ગુજરાત રાજ્યમાં પણ ઘણી જગ્યાઓ પર ગુરુદ્વારા જોવા મળે છે.
યુગ
હિંદુ ધર્મ પ્રમાણે, યુગ (युग) એ સમયનું એક માપ છે. યુગ ચાર છે - સત્યયુગ, ત્રેતાયુગ, દ્વાપરયુગ અને કળિયુગ - જે દરેક તેના પછીના યુગ કરતા ૧/૪ ભાગનો સમય, ૪:૩:૨:૧ પ્રમાણમાં ધરાવે છે. આ ચારેય યુગ મળીને એક મહાયુગ ચક્ર પૂર્ણ કરે છે.
સૃષ્ટિની ઉત્પત્તિથી વિનાશ સુધીના સમયને એક બ્રહ્મદિન (કલ્પ) કહેવાય છે. એક કલ્પના ચૌદ મન્વન્તર ગણવામા આવે છે. દરેક મન્વન્તરમા ૭૧ ચતુર્યુગીનો સમાવેશ થાય છે. જે પૈકી હાલમાં સાતમા વૈવસ્વત મન્વંતરમાં અઠ્યાવીસમી ચતુર્યુગીનો કલિયુગ ચાલી રહ્યો છે. આ મુજબ અત્યારે સૃષ્ટિની ઉત્પત્તિ થયાને ૧,૯૭,૨૯,૪૯,૧૧૭ વર્ષ થાય.
કલ્પના ચૌદ મનુ માંહેના કોઈ પણ બે મનુ વચ્ચેનો વખત; એક મનુની કારકિર્દીનો સમય; બ્રહ્માના એક દિવસનો એટલે કલ્પનો ચૌદમો ભાગ. ચાર યુગ મળીને એક મહાયુગ એટલે ચોકડી થાય છે. તેને ચતુર્યુગી પણ કહે છે. તે કલિયુગથી દશગણી છે. કલિયુગ ૪,૩૨,૦૦૦ વર્ષનો છે, દ્વાપરયુગ ૮,૬૪,૦૦૦ વર્ષનો છે, ત્રેતાયુગ ૧૨,૯૬,૦૦૦ વર્ષનો છે, સતયુગ ૧૭,૨૮,૦૦૦ વર્ષનો છે અને તે ચારેનાં એટલે ૪૩,૨૦,૦૦૦ વર્ષનો એક મહાયુગ ગણાય છે. આવા ૭૧ મહાયુગનો એક મન્વંતર છે. તેનાં ૩૦,૬૭,૨૦,૦૦૦ માનુષ વર્ષો થાય છે. એવા ચૌદ મન્વંતરનો એક કલ્પ અથવા બ્રહ્માનો દહાડો થાય છે. મન્વંતર હમેશા છ વસ્તુઓથી પૂર્ણ કહેવાય છે. જેવી કે, મનુ, દેવો, મનુના પુત્રો, ઇંદ્ર, સપ્તર્ષિઓ અને ભગવાનનો અવતાર. આ છ વસ્તુઓથી સ્વાયંભુવ મનુનો મન્વંતર પણ પૂર્ણ હતો. તે સમયમાં સ્વાયંભુવ પોતે મનુ હતા, તુષિત નામે દેવો હતા, પ્રિયવ્રત અને ઉત્તાનપાદ નામના પુત્રો હતા, યજ્ઞ ભગવાન પોતે ઇંદ્ર હતા, મરીચિ વગેરે સપ્તર્ષિઓ હતા અને યજ્ઞ ભગવાન પોતે ભગવાનના અવતારરૂપ હતા.
સંદર્ભ
શ્રેણી:સમય શ્રેણી:હિંદુ ધર્મ
વાસણી (તા. પાલનપુર)
વાસણી (તા. પાલનપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  પાલનપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વાસણી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:પાલનપુર તાલુકો
પુરી જિલ્લો
પુરી જિલ્લો ભારત દેશના પૂર્વ દિશાના દરિયાકાંઠે આવેલા ઓરિસ્સા રાજ્યમાં આવેલા કુલ ૩૦ (ત્રીસ) જિલ્લાઓ પૈકીનો એક મહત્વનો જિલ્લો છે. પુરી જિલ્લાનું મુખ્ય મથક પુરી શહેર ખાતે આવેલું છે. આ એજ જિલ્લો છે જ્યાં ભારતની અને વિશ્વની સૌથી મોટી રથયાત્રાનું દર વર્ષની અષાઢી બીજનાં દિવસે આયોજન થાય છે, જેમાં લાખો લોકો ભાગ લે છે. પુરી શહેરમાં આવેલા જગન્નાથ ભગવાનના મંદિરને કારણે તેને જગન્નાથપુરી તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
શ્રેણી:ઑડિશા
પટેલિયા
પટેલિયા એ મધ્ય પ્રદેશ અને ગુજરાતની એક આદિવાસી જાતિ છે. ગુજરાતના આદિવાસીઓમાં પટેલિયા શિક્ષિત અને આગળ પડતી આદિવાસી જાતી ગણાય છે. આ જાતી મુખ્યત્વે પંચમહાલ જિલ્લામાં દાહોદ અને લીમખેડા તાલુકાઓમાં મુખત્વે વસે છે.
ઉત્પત્તિ
ઉપર પ્રમાણેની છ મુખ્ય અટકો ઉપરાંત બીજી ૭૨ જેટલી અટકો તેમનામાં જોવા મળે છે.
પરંપરા
તેઓ પૂર્ણ પોશાક પહેરે છે. પુરુષો માથે આંટાવાળી પાઘડી, ખમીસ અને કચ્છો મારી ધોતિયું પહેરે છે. હાથે ચાંદીનું ભોરિયું અને કમરે ચાંદીનો કંદોરો પહેરે છે. આજના સમયમાં તેમનામાં ચડ્ડી, લેંઘો, પૅન્ટ, બુશર્ટ વગેરે પણ પહેરાય છે. સ્ત્રિઓ મોટી ઘેરનો કચ્છો વાળીને ઘાઘરો, લૂગડું, કબજો વગેરે પહેરે છે. પગે, ગળામાં, હાથમાં કોણી સુધી રૂપાનાં ઘરેણાં પહેરે છે. સ્ત્રીઓ હવે ગુજરાતી ઢબની સાડી, મંગળસૂત્ર પહેરતી થઈ છે.
તેઓ વ્યવસાયમાં મુખત્વે ખેતી, ખેત-મજૂરી તથા છૂટક મજૂરી કરે છે. શિક્ષણનો વિકાસ થતાં તેમનામાં સરકારની નોકરીઓ કરવાનું વલણ વધ્યું છે. તેઓ પરંપરાગત રીતે વન્ય જીવનવાળા હોવાથી વન્યધર્મ પાળે છે. પરંતુ પાછળથી પ્રણામી, સ્વામીનારાયણ, કબીરપંથી જેવા સંપ્રદાયોના વિકાસથી તેઓ હિંદુ દેવ-દેવીઓને પૂજે છે.
સમાજવ્યવસ્થા
તેઓ પિતૃસત્તાક, પિતૃસ્થાની અને પિતૃવંશીય સમાજવ્યવસ્થા ધરાવે છે. તેમનામાં સગોત્રીય લગ્નનો વિરોધ જોવા મળે છે.
સંદર્ભો
શ્રેણી:ભારતની જ્ઞાતિઓ
અરજણ ભગત
અરજણ ભગત (ઇસુની ૧૯ મી સદીનો પૂર્વાર્ધ) રવિ ભાણ સંપ્રદાયના સંતકવિ. તેઓ દાસી જીવણ સાહેબ(ઇ.૧૭પ૦-૧૮રપ)ના શિષ્ય હતા. વતન:જામકંડોરણા પાસેનું ભાદરા ગામ. જાતે રાજપૂત. દીક્ષા ઇ.સ.૧૮૦૯-૧૦ માં દાસી જીવણ સાહેબ પાસેથી લીધી. રવિ ભાણ સંપ્રદાય(રામકબીરીયા પરંપરા)ની યોગ જ્ઞાનમાર્ગી ભજનવાણીના સર્જક. કોટડા સાંગાણીના પ્રેમ સાહેબ (ઇ.સ.૧૭૯ર ૧૮૬૩)ના ગુરુભાઈ હતા.
શ્રેણી:ધાર્મિક વ્યક્તિત્વ શ્રેણી:ગુજરાતના સંતો
બાળજન્મ
બાળજન્મ, એ પ્રસૂતિ વેદના અને પ્રસૂતિતરીકે પણ ઓળખાય છે, એક ગર્ભાવસ્થાની સમાપ્તિ સ્ત્રીના ગર્ભાશય માંથી એક અથવા વધુ બાળકોદ્વારા થાય છે. 2015 માં વૈશ્વિક સ્તરે આશરે 135 મિલિયન જેટલી જન્મો થયા હતાં. આશરે 15 મિલિયન ગર્ભાધાનના 37 સપ્તાહ જન્મ થયા હતા, જ્યારે 3 થી 12% વચ્ચે 42 સપ્તાહ બાદ જન્મ થયા હતાં. વિકસીત દેશ માં મોટાભાગની પ્રસૂતિઓ હોસ્પીટલમાં થાય છે, જ્યારે વિકાસશીલ દેશ માં મોટાભાગના જન્મો પરંપરાગત સુયાણીની મદદ વડે ઘર પર થાય છે.
બાળજન્મનો ખુબ સામાન્ય ઉપાય યોનિમાર્ગ પ્રસૂતિછે. તેમાં પ્રસૂતિવેદનાના ત્રણ તબક્કા સામેલ હોય છે: સંકોચન અને ગર્ભાશયનું મુખ, નીચે આવવું અને બાળકનો જન્મ, અને ગર્ભની ઓરનું બહાર આવવું. પ્રથમ તબક્કો પ્રાથમિક રીતે બારથી ઓગણીસ કલાક સુધી રહે છે, બીજો તબક્કો વીસ મીનીટથી બે કલાક સુધીનો, અને ત્રીજો તબક્કો પાંચથી ત્રીસ મીનીટનો હોય છે. પ્રથમ તબક્કાની શરૂઆત પેડુના ખેંચાણ અથવા પીઠના દુઃખાવાથી થાય છે અને આશરે અડધી મીનીટ સુધી રહે છે અને દર દસથી ત્રીસ મીનીટે થાય છે. સમય જતા ખેંચાણ દુઃખાવા મજબૂત અને તીવ્ર બને છે. બીજા તબક્કા દરમિયાન સંકોચનો સાથે ધક્કો લાગે છે. ત્રીજા તબક્કામાં ગર્ભનાળની વિલંબીત પકડની સામાન્ય રીતે ભલામણ કરવામાં આવે છે. સંખ્યાબંધ રીતો પ્રસૂતિવેદના સાથે મદદ કરી શકે છે જેમ કે મુક્તિ રીતો, ઓપિઓઇડ્સ, અને કરોડરજ્જુ બ્લોક્સ.
મોટાભાગના બાળકોનો પ્રથમ માથેથી જન્મ થાય છે; જોકે આશરે 4% બાળકોનો જન્મ પ્રથમ પગ અથવા કુલાથી થાય છે, તેમને બ્રીચ તરીકે ઓળખાય છે. પ્રસૂતિવેદના દરમિયાન સ્ત્રીઓ સામાન્ય રીતે ખાઇ શકે છે અને તેણીની મરજી મુજબ આજુબાજુમાં હરી ફરી શકે છે, પ્રથમ તબક્કા દરમિયાન અથવા માથાથી પ્રસૂતિ હોય તે દરમિયાન ધક્કો મારવાની અને એનેમાની ભલામણ કરવામાં આવતી નથી. ખુબ સામાન્ય રીત યોનિના મુખમાં કાપો મૂકવાની રીત એપીસીયોટોમીતરીકે ઓળખાય છે તેની સામાન્ય રીતે જરૂર પડતી નથી. 2012 માં, આશરે 23 મિલિયન પ્રસૂતિઓ શસ્ત્રક્રિયા દ્વારા થઇ હતી જે સિઝેરીયન સેકશનતરીકે ઓળખાય છે. જોડકાં, બાળકના તણાવમાં ના લક્ષણો, અથવા બ્રીચ સ્થિતિ માટે સિઝેરીયન સેક્શન્સની ભલામણ કરવામાં આવી શકે છે. પ્રસૂતિની આ રીતમાં સાજાં થવામાં વધુ સમય લાગી શકે છે.
સગર્ભાવસ્થા અને બાળજન્મની જટિલતાઓ દર વર્ષે 5,00,000  માતૃત્વ મૃત્યુમાં પરિણમે છે, 7 મિલિયન સ્ત્રીઓને લાંબા ગાળાની ગંભીર સમસ્યાઓ છે, અને 50 લાખ સ્ત્રીઓ પ્રસૂતિ બાદ આરોગ્ય નકારાત્મક પરિણામો ધરાવે છે. આ મોટા ભાગે વિકાસશીલ દેશમાં થાય છે. અવરોધીત પ્રસૂતિ પીડા, પ્રસૂતિબાદ રક્તસ્ત્રાવ, એક્લેમ્પ્સીયા, અને પ્રસૂતિબાદ ચેપનો ચોક્કસ જટિલતામાં સમાવેશ થાય છે. બાળકની જટિલતાઓમાં બર્થ એસ્ફિક્સીયાનો સમાવેશ થાય છે.
ભાટપુરા (તા. ઉમરેઠ)
ભાટપુરા (તા. ઉમરેઠ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ચરોતર પ્રદેશમાં આવેલા આણંદ જિલ્લામાં આવેલા  ઉમરેઠ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ભાટપુરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, ડાંગર, બાજરી, તમાકુ, બટાટા, શક્કરીયાં, કેળાં તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:ઉમરેઠ તાલુકો શ્રેણી:ચરોતર
ટીકમગઢ જિલ્લો
ટીકમગઢ જિલ્લો ભારત દેશના મધ્ય ભાગમાં આવેલા મધ્ય પ્રદેશ રાજ્યમાં આવેલા કુલ ૫૦ (પચાસ) જિલ્લાઓ પૈકીનો એક મહત્વનો જિલ્લો છે. ટીકમગઢ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક ટીકમગઢ શહેરમાં આવેલું છે.
શ્રેણી:મધ્ય પ્રદેશ શ્રેણી:મધ્ય પ્રદેશના જિલ્લાઓ
શિવાજી
છત્રપતિ શિવાજી રાજે ભોંસલે પશ્ચિમ ભારતમાં મરાઠા સામ્રાજ્યના સ્થાપક હતા. તેમનાં વ્યક્તિત્વ ઘડતરમાં માતા જીજાબાઇ,દાદા કોડદેવ અને ગુરુ સમર્થ રામદાસ નો અગત્ય નો ફાળો છે. પર્વતીય પ્રદેશમાં ઉપયોગી તેવી ગેરિલા એટલે કે છાપામાર પદ્ધતિનો ખૂબ ચતુરાઇથી ઉપયોગ કરીને શિવાજીએ મુઘલ પાસેથી મરાઠા પ્રદેશ જીતી લીધો હતો. ભારતમાં અને ખાસ તો મહારાષ્ટ્ર અને ગુજરાતમાં તેમની એક વીરપુરુષ તરીકે ગણના થાય છે અને ઘણી દંતકથા અને લોકકથા પણ તેમના માટે પ્રચલિત છે.
શિવાજી પહેલાની રાજકીય પરિસ્થિતિ
ઇ.સ.પૂર્વે ૩૦૦- ઇ.સ. ૨૩૦ સુધી મહારાષ્ટ્રમાં સાતવાહનોનું રાજ્ય હતું. ત્યાર પછી નાના-નાના ઘણા રાજાઓએ ત્યાં રાજ્ય કર્યુ. આશરે ૧૦મી સદીમાં યાદવોના હાથમાં મહારાષ્ટ્રનું રાજ્ય આવ્યુ. ઇ.સ. ૧૨૯૨માં અલાઉદ્દિન ખિલજીએ યાદવોને હરાવ્યા પરંતુ યાદવોએ ૧૩૧૦ સુધી રાજ્ય કર્યુ. યાદવોની એક શાખા કોંકણ અને ખાનદેશ પ્રદેશમાં પણ રાજ્ય કરતા હતા. મરાઠા પાટનગર મુસલમાનોના હાથમાં આવ્યુ પરંતુ સ્થાનિક સત્તા તો ત્યારના રાજાઓ પાસે જ રહી.
૧૪૫૩માં બાહમની રાજ્યનું વિશાલગઢ પરનું આક્રમણ નિષ્ફળ રહ્યું. સમય જતા સલ્તનત, સ્થાનિક રાજાઓ અને યાદવો વચ્ચે એક સમજુતી ઉભી થઇ અને યાદવો બાહમનીના ખંડિયા બન્યા. ૧૪૯૨માં બાહમની પાંચ શાહીઓમાં વહેંચાયું.
૧૬૬૫માં દક્ષિણની સલ્તનતોએ સાથે મળીને ટાલિકોટામાં વિજયનગર રાજ્ય ને હરાવ્યું. જ્યારે શિવાજી પોતાની સેના તૈયાર કરતા હતા ત્યારે સ્થાનિક સત્તા ત્રણ સલ્તનતમાં વહેંચાઇ ગઇ હતી - બિજાપુર, અહમદનગર અને ગોલકોંડા. મોટાભાગના મરાઠાઓ સલ્તનતના સુબા બની રહેતા હતા. એકબીજી સલ્તનત વચ્ચે સત્તત મૈત્રી અને સંઘર્ષ ચાલ્યા કરતા.
આ દરમિયાન દિલ્હીની સત્તા શાહજહાંના હાથમાં હતી.