cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
નોર્ધન આયર્લેન્ડ
કાઉન્ટીઓ (પરગણાં)
200px|thumb|right|લોવર લોઘ અર્ન, ફેર્માનાઘ કાઉન્ટીજો કે કાઉન્ટીઓ સરકારી ઉદ્દેશ માટે વધુ સમય સુધી ઉપયોગમાં ન રહી, એ જ્યાં જગ્યા છે તેના વર્ણનના પ્રખ્યાત સાધનો રૂપે રહી ગઈ છે. જ્યારે આયરિશ પાસપોર્ટ માટે અરજી કરવામાં આવે ત્યારે તેમનો આધિકારિક ઉપયોગ થાય છે, તેમાં અરજદારે રાજ્યને એ જણાવવું જરૂરી બને છે કે તેનો જન્મ કઈ કાઉન્ટીમાં થયો હતો. પછી કાઉન્ટીનું નામ આયરિશ અને ઈંગ્લિશ બન્ને પાસપોર્ટના માહિતી પૃષ્ઠ પર દેખાય છે. તેથી વિરુદ્ધ યુનાઈટેડ કિંગડ્મના પાસપોર્ટ પર જન્મના કસબા અથવા શહેરનું નામ લખવામાં આવે છે. ગેલિક ઍથ્લેટિક અસોસિએશન હજુ સુધી પોતાના સંગઠનનાં પ્રાથમિક સાધનો તથા ક્ષેત્ર પ્રતિનિધિ ટીમો પાછળ તેની જીએએ (GAA) કાઉન્ટીનાં નામ વાપરવાનું ચાલુ રાખે છે.
કાઉન્ટી સરહદો હજુ પણ ઉત્તરી આયર્લૅન્ડના નકશાના ઑર્ડનન્સ સર્વે પર તથા અન્યો વચ્ચે ફિલિપ્સ સ્ટ્રીટ ઍટલાસીસ ઉપર જોવા મળે છે. તેના કાર્યાલયના નિર્ધારિત ઉપયોગમાં, આસપાસનાં કસબા અને શહેરો વિશે ઘણી વાર ગૂંચવાડો થાય છે, જે કાઉન્ટીની સરહદો નજીક આવેલાં હોય છે, જેવાં કે બૅલફાસ્ટ અને લિસ્બર્ન, જે ડાઉન અને ઍન્ટ્રિમ કાઉન્ટીઓ વચ્ચે વહેંચાયેલા છે (જો કે, બન્ને શહેરોના મોટા ભાગો ઍન્ટ્રિમમાં છે). thumb|125px|right|બૅલફાસ્ટ સિટી હૉલ
શહેરો
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં શહેરનો દરજ્જો ધરાવતી પાંચ મુખ્ય વસાહતો છેઃ thumb|125px|right|કૅરિકફેર્ગસ કિલ્લો – 1177માં બંધાયેલો એક નોર્મન કિલ્લો
કસબાઓ અને ગામડાઓ
thumb|right|125px|ડોનાઘડી બંદર અને દીવાદાંડી ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં આવેલા કસબાઓ(કમસે કમ 4,500 રહેવાસીઓની વસાહતો)ની સૂચિ નીચે પ્રમાણે છે.
કાયદો
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની કાનૂની અને વહીવટી પદ્ધતિઓ યુનાઈટેડ કિંગડ્મમાંથી ભાગલા પૂર્વે ત્યાં અમલમાં હતી તેમાંથી વિકસિત થઈ છે અને 1921થી 1972 સુધીમાં હસ્તાંતરિત સરકાર દ્વારા તેને વિકસિત કરવામાં આવી હતી. 1972થી 1999 સુધી (સિવાય કે 1974માં ટૂંકા સમય માટે), ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ સંબંધિત કાયદો અને વહીવટી બાબતો વેસ્ટમિન્સ્ટરથી સીધી હાથ ધરવામાં આવતી હતી. વર્ષ 1999 અને 2002 વચ્ચે (સિવાય કે ટૂંક સમય દરમ્યાન બંધ રાખવામાં આવેલી), અને મે 2007થી, ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં હસ્તાંતરણ પાછું ફર્યું છે.
અર્થતંત્ર
thumb|left|120px|હૅરલૅન્ડ અને વૂલ્ફ ગોદી ખાતે ક્રૅન, હવે તે પુનઃઉત્પાદનક્ષમ ઊર્જા ઉદ્યોગ માટે ભારે નિર્માણકાર્યમાં બહુશાખા ધરાવે છે યુનાઈટેડ કિંગડ્મની ચાર આર્થિક પાંખોમાં ઉત્તરી આયર્લૅન્ડનું અર્થકારણ સૌથી નાનું છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડનું અર્થકારણ પરંપરાગત રીતે ઔદ્યોગિક હતું, તેમાં વિશેષ ઉલ્લેખનીય બાબતોમાં વહાણો બાંધવાનો ઉદ્યોગ, દોરડાં નિર્માણ અને વસ્ત્રોદ્યોગ હતો, પરંતુ અત્યંત ભારે ઉદ્યોગોનું સ્થાન હવે સેવાઓએ લઈ લીધું છે, પ્રાથમિક રૂપે જાહેર ક્ષેત્ર. પ્રવાસન પણ સ્થાનિક અર્થકારણમાં મોટો ભાગ ભજવે છે. તાજેતરમાં હાઈ-ટેક ઉદ્યોગમાં ઘણા મોટા બહુરાષ્ટ્રીય કોર્પોરેશનો દ્વારા કરવામાં આવેલા રોકાણથી અર્થકારણને લાભ થયો છે. આ મોટાં સંગઠનો સરકારનાં અનુદાન તથા ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં ઉપલબ્ધ કુશળ કામદારોને લીધે આકર્ષાયાં છે.
પરિવહન
thumb|right|175px|લાર્ન બંદર
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ ત્રણ વિમાનમથકો – ઍન્ટ્રિમ નજીક બૅલફાસ્ટ આંતરરાષ્ટ્રીય, પૂર્વ બૅલફાસ્ટમાં જ્યૉર્જ બેસ્ટ બૅલફાસ્ટ સિટી તથા કાઉન્ટી લંડનડેરીમાં સિટી ઑફ ડેરી સેવા આપે છે.મોટાં દરિયાઈ બંદરો લાર્ન અને બૅલફાસ્ટથી મુસાફરો તથા માલનું પરિવહન ગ્રેટ બ્રિટન અને ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ વચ્ચે થાય છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ રેલ્વેઝ દ્વારા મુસાફર ગાડીઓ ચલાવવામાં આવે છે. આર્નરોડ એઈરીન(Iarnrod Éireann) (આયરિશ રેલ), ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ રેલ્વેઝ ડબ્લિન અને બેલફાસ્ટ વચ્ચે સંયુક્ત ઉદ્યોગ સેવા પૂરી પાડવામાં સહયોગ કરે છે.
મુખ્ય મોટર રસ્તા છેઃ
સરહદ પાર કરતો રસ્તો ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં લૅર્નેના બંદરોને જોડે છે તથા પ્રજાસત્તાક આયર્લૅન્ડમાં રોસલૅર હાર્બર માર્ગ ઈયુ(EU)-ભંડોળ યોજનાના ભાગ રૂપે ઉન્નત બની રહ્યો છે. યુરોપીય માર્ગ E01 બૅર્નેથી આયર્લૅન્ડના ટાપુ, સ્પેન અને પોર્ટુગલમાં થઈને સેવિલે સુધી આવે છે.
સંસ્કૃતિ
thumb|right|બૅલફાસ્ટ, ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં પીરસાતી અલ્સ્ટર ફ્રાઈ thumb|right|ધ ટ્વેલ્ફ્થ એ બૅન્ક અને જાહેર રજાનો દિવસ છે અને એક વાર્ષિક પ્રોટેસ્ટ્ન્ટ ઉત્સવ છે, જેમાં ઓરેન્જ પરેડનો સમાવેશ થાય છે
પોતાની સુધરેલી આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિષ્ઠાને લીધે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં તાજેતરમાં વધુ પર્યટકો આવતા થયા છે. આકર્ષણોમાં સામેલ છે સાંસ્કૃતિક ઉત્સવો, ગીત-સંગીત અને કલાત્મક પરંપરાઓ, દેશમાં તથા ભૌગોલિક દિલચસ્પ સ્થળો, જાહેર ગૃહો, આતિથ્ય સત્કાર તથા રમતો (ખાસ કરીને ગોલ્ફ અને માછીમારી). થોડો વિરોધ હોવા છતાં, 1987થી રવિવારે પણ જાહેર ગૃહોને ખુલ્લાં રાખવાની મંજૂરી આપવામાં આવી છે.
અલ્સ્ટર સાયકલ એ યુલેઈડ(Ulaid)ના નાયકોની આસપાસ ગુંથાયેલી પરંપરાને કેન્દ્રમાં રાખીને ગદ્ય અને પદ્યની વિશાળ ભૂમિ છે, જે વર્તમાનમાં પૂર્વી અલ્સ્ટરમાં છે. આ આયરિશ પુરાણોનાં ચાર મોટાં વર્તુળો માંહેનું એક છે. વર્તુળ કૉન્કોબાર મૅક નેસ્સાની આસપાસ રચાયું છે, કહેવાય છે કે તે ખ્રિસ્તના સમયની આસપાસ અલ્સ્ટરનો રાજા હતો. તેણે એમેન માચા (વર્તમાનમાં અર્માઘ નજીક નૅવન કિલ્લો)થી શાસન કર્યું, અને તેની મેદ્બ રાણી તથા કૉનાટના રાજા ઍઈલિલ, તેમ જ તેમના વંશજો, અલ્સ્ટરના ભૂતપૂર્વ રાજા, ફેર્ગુસ મૅક રોઈચ સાથે ભયંકર દુશ્મનાવટ હતી. વર્તુળનો આગળ પડતો નાયક હતો કૉન્કોબારનો ભાણેજ કુચુલેઈન(Cúchulainn).
અંગ્રેજી
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં બોલાતી અંગ્રેજીની બોલી સ્કૉટલૅન્ડનો પ્રભાવ દર્શાવે છે, તે સાથે સ્કૉટ્સ શબ્દોનો ઉપયોગ પણ થાય છે જેમ કે 'little' માટે wee અને 'yes' માટે aye. કેટલાક લોકો આ બોલીની નોર્ન આયર્ન (Norn ઈરોન) નામ દ્વારા જેમના તેમ ઉચ્ચારો માટે મશ્કરી કરે છે. તેમાં પ્રોટેસ્ટંટો અને કૅથલિકો વચ્ચે ઉચ્ચારણોમાં સ્વાભાવિક રીતે મામૂલી ફરક છે, તેમાં સૌથી વધુ જાણીતા અક્ષરનું નામ h છે, જેનો ઉચ્ચાર પ્રોટેસ્ટન્ટો બ્રિટિશ ઈંગ્લિશ પ્રમાણે "aitch" જેવો કરે છે અને કૅથલિકો "haitch" જેવો કરવાનું વલણ ધરાવે છે, હિબેર્નો-ઈંગ્લિશ જેવો. જો કે ધાર્મિક પાર્શ્વભૂમિ કરતાં ભૌગોલિક કારણો બોલીમાં ભેદ-નિર્ધારણ કરવામાં વધુ મહત્ત્વનો ભાગ ભજવે છે. અંગ્રેજી ભાષા બોલચાલની પ્રથમ ભાષા તરીકે ઉત્તરી આયરિશ જનસંખ્યાના 100% લોકો બોલે છે. તેમ છતાં ગુડ ફ્રાઈડે ઍગ્રીમેન્ટ અંતર્ગત, આયરિશ અને અલ્સ્ટર સ્કૉટ્સ (સ્કૉટ્સ ભાષાની એક બોલી) ક્યારેક અલ્લાન્સ (Ullans) તરીકે જાણીતી છે તે "ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ સાંસ્કૃતિક સંપત્તિના ભાગ" તરીકે માન્ય છે.
thumb|right|અંગ્રેજી, આયરિશ, અને અલ્સ્ટર સ્કૉટ્સમાં લખાયેલું બહુભાષીય પાટિયું thumb|right|2001ની જનગણના અનુસાર, જ્યાં વસતિનો એક તૃતીયાંશ કરતાં વધુ ભાગ આયરિશ બોલી શકે છે તે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડના વિસ્તારો
આયરિશ
આયરિશ ભાષા (ગૅઈલ્જ) આયર્લૅન્ડના સમગ્ર ટાપુની દેશજ ભાષા છે. એ ભાષા 17મી સદીના અલ્સ્ટર પ્લાન્ટેશન્સ પહેલાં આજનું જે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ છે તેમાં બધે જ સત્તાવાર રીતે બોલવામાં આવતી હતી. સમગ્ર ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ મોટા ભાગની જગ્યાઓનાં નામ મૂળ ગેલિકની ઍંગ્લિકરણ આવૃત્તિ છે. આ ગેલિક જગ્યાઓનાં નામોમાં હજારો લેનો, રસ્તા, કસબા, શહેરો, ગામડાં અને તેનાં બધાં જ આધુનિક શહેરોનો સમાવેશ થાય છે. દાખલા તરીકે બૅલફાસ્ટ શહેરનું નામ બિઅલ ફેઈરસ્તે માંથી અપભ્રંશ થયું છે, શાનકિલ એ સિઅન સિલ અને લોઘ નીઘ એ લોચ ન્ઈથાચ(Loch nEathach) ની ઍંગ્લિકરણ આવૃત્તિ છે.
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં આયરિશ ભાષા લાંબા સમય સુધી આયરિશ રાષ્ટ્રવાદ સાથે જોડાયેલી રહી. ભાષાને સમાન વારસારૂપે જોવામાં આવતી અને તે 19મી શતાબ્દીમાં અનેક મહત્ત્વના પ્રોટેસ્ટન્ટ પ્રજાસત્તાકવાદીઓ તથા પ્રોટેસ્ટન્ટ સંઘવાદીઓ માટે ખરેખર લાગણીનો વિષય બની રહી. આયર્લૅન્ડના ટાપુમાં ત્રણ મુખ્ય બોલીઓ છે – અલ્સ્ટર, મન્સ્ટર તથા કોન્નાશ્ટ. દરેક બોલીના બોલનારા બીજા માટે સમજવા મુશ્કેલ બની જાય છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં બોલનારા અલ્સ્ટર બોલી બોલે છે.
20મી સદીના શરૂઆતનાં વર્ષોમાં, આખા આયર્લૅન્ડમાં ભાષા રાજકીય ફુટબૉલ બની ગઈ, કારણ કે પ્રજાસત્તાકવાદી સક્રિય કાર્યકરો તેની સાથે વધુ ને વધુ સંકળાતા ગયા. 20મી સદીમાં ભાષા સંઘવાદીઓની આંખોમાં રાજકીય અંત લાવવા માટે વધુ ને વધુ ધ્રુવીકૃત થતી ગઈ અને એ સમુદાયમાં ઘણા બધા લોકો આ બાબતે સિન ફેઈનને દોષ દેવા લાગ્યા. આયર્લૅન્ડના વિભાજન પછી, નવા ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની શિક્ષણ પદ્ધતિમાં ભાષાને મોટા ભાગે બહિષ્કૃત કરવામાં આવી. તે માટે એવી દલીલ દેવામાં આવી કે અંગ્રેજી ભાષાનો પ્રમુખતાથી ઉપયોગ ટ્રબ્લ્સમાં વધારો કરવામાં સહાયક બની શકે.
કેટલીક સ્થાનિક ડિસ્ટ્રિક્ટ કાઉન્સિલોએ શેરીઓનાં દ્વિભાષી નામો (ઈંગ્લિશ/આયરિશ)નો કાનૂની મુદ્દો ઉઠાવ્યો, પ્રમુખતયા કૅથલિક/રાષ્ટ્રવાદી/પ્રજાસત્તાક જિલ્લાઓમાં એક તરફી, તે સંઘવાદીઓ દ્વારા 'ઠંડું કારણ' ઉત્પન્ન કરવા માટે સમજવામાં આવ્યું હોઈ શકે અને ખરેખર તે આંતર સમુદાયના સારા સંબંધો પ્રોત્સાહિત કરવામાં સહાયરૂપ ન બની શકે. જો કે યુનાઈટેડ કિંગડ્મની અંદરના બીજા દેશો જેવા કે વેલ્સ અને સ્કૉટલૅન્ડ ક્રમશઃ વેલ્શ અને સ્કૉટ ગેલિક જેવી ભાષાઓની દ્વિભાષી નિશાનીઓનો ઉપયોગ આનંદપૂર્વક કરે છે. તેને લીધે, ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં રાષ્ટ્રવાદીઓ આ બાબતે સમાનતા માટે દલીલ કરે છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં 2001ની જનગણનાની પ્રતિક્રિયામાં જનસંખ્યાના 10% લોકોએ "આયરિશના થોડા જ્ઞાન"નો દાવો કર્યો છે, 4.7% લોકો આયરિશ બોલી, વાંચી, લખી અને સમજી શકે છે. જનગણનાના ભાગરૂપે એ પૂછવામાં આવ્યું ન હતું, ચૂંટણીમાં 1% ઉત્તર આપનારાઓએ કહ્યું કે તેઓ તેને ઘરમાં તેમની મુખ્ય ભાષા રૂપે બોલે છે. જાહેર વિચાર-વિમર્શ પછી નિર્ણય લેવામાં આવ્યો કે આ વખતે આયરિશ ભાષા માટે કોઈ વિશિષ્ટ ખરડો દાખલ ન કરવો, તેમ છતાં (સ્વ-પસંદગીના) 75% પ્રતિક્રિયા આપનારાઓ જણાવે છે કે તેઓ આ પ્રકારનો કાયદો બનાવવાની તરફેણમાં છે.
ગઢકા (તા. રાજકોટ)
ગઢકા એ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા રાજકોટ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામ રાજકોટ-ભાવનગર હાઈવે ઉપર આવેલુ છે, જે મુખ્ય માર્ગથી ૬ કિમી અંદર આવેલ છે. આ ગામમાં આંગણવાડી, પંચાયતઘર, પ્રાથમિક અને માધ્યમિક શાળા, પંચાયતઘર, દૂધની ડેરી, બેંક, પોસ્ટ ઓફિસ, ટેલિફોન એક્સચેન્જ અને પ્રાથમિક આરોગ્ય કેન્દ્ર જેવી સુવિધાઓ આવેલી છે. આ ગામમાં ખેતી અને પશુપાલન મુખ્ય વ્યવસાય છે. ઘઉં, ડાંગર, બાજરો, કપાસ, જીરૂ, મગફળી અને શાકભાજી આ ગામનાં ખેત-ઉત્પાદનો છે.
નોર્ધન આયર્લેન્ડ
આયરિશ
અલ્સ્ટર આયરિશ અથવા ડોનેગલ આયરિશ, એ બોલી છે જે સ્કૉટ ગેલિકની સૌથી વધુ નજીક છે. બોલીના કેટલાક શબ્દો અને વાક્યાંશો સ્કૉટ ગેલિક સાથે મળતા આવે છે. પૂર્વ અલ્સ્ટરની બોલીઓ- રાથલિન ટાપુની અને ઍન્ટ્રિમની ગ્લેન્સ- સ્કૉટિશ ગેલિક બોલી સાથે ખૂબ સમાનતા ધરાવતી હતી, જે રાથલિન ટાપુથી સૌથી નજીક સ્કૉટલૅન્ડના ભાગ, ઍર્ગાઈલમાં પહેલાં બોલવામાં આવતી હતી. અલ્સ્ટર ગેલિક એ ભૌગોલિક અને ભાષાકીય બન્ને દૃષ્ટિએ, ગેલિકની સૌથી કેન્દ્રીય બોલી છે, જે એક જમાનામાં છેક આયર્લૅન્ડના દક્ષિણ છેડાથી શરૂ કરીને સ્કૉટલૅન્ડના ઉત્તરી ભાગ સુધી ફેલાયેલા, ગેલિક બોલનારા વિશાળ વિશ્વની બોલી હતી. 20મી સદીના પ્રારંભમાં, અનેક પુનરુત્થાનવાદીઓએ તરફેણ પામતી હતી તે મન્સ્ટર આયરિશનું સ્થાન, 1960ના દાયકામાં કૉન્નાશ્ટ આયરિશે લીધું, જે હવે આયર્લૅન્ડમાં ઘણા લોકોની પસંદગીની બોલી છે. આયરિશના અનેક યુવાન બોલનારા હવે આયરિશ-લૅંગ્વેજ બ્રોડકાસ્ટિંગ(TG4)ના વિસ્તરણ અને બોલીઓની વિવિધતાના પરિચયને કારણે બોલીઓ સાથે ઓછી મૂંઝવણ અનુભવે છે. તેમાં લિખિત આયરિશ બાબતે થોડી સમસ્યાઓ છે, કારણ કે આયરિશ સરકાર દ્વારા જોડણી અને વ્યાકરણને પ્રમાણભૂત કરી દેવામાં આવ્યાં છે, જેમાં ધારણા હતી કે વિવિધ બોલીઓનાં સ્વરૂપો વચ્ચે સમાધાન પ્રતિબિંબિત થાય. તેમ છતાં, અલ્સ્ટર આયરિશ બોલનારાને લાગે છે કે અલ્સ્ટર સ્વરૂપો સામાન્યરૂપે માનદંડ દ્વારા સંમતિસૂચક નથી બનતા.
ગઢકા (તા. રાજકોટ)
શ્રેણી:રાજકોટ તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
નોર્ધન આયર્લેન્ડ
આયરિશ
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં બધા જ આયરિશ શીખનારા ભાષાના આ સ્વરૂપનો ઉપયોગ કરે છે. અલ્સ્ટર આયરિશમાં સ્વ-સૂચના અભ્યાસક્રમોમાં હવે નાઉ યૂ આર ટોકિંગ(Now You’re Talking) અને તુસ મેઈથ(Tús maith)  સામેલ છે. લેખક સીમસ ઓ સર્ચેઘે, એક વખત 1953માં આયર્લૅન્ડમાં આયરિશ ભાષા માટે કૅઈઘદીન(Caighdeán) અથવા માનદંડ  નિર્ધારિત કરવા માટે આયરિશ સરકારના પ્રયત્નોને ચેતવણી આપી હતી, ત્યારે તેણે લખ્યું હતું કે જે ઊભું થશે તે "Gaedhilg nach mbéidh suim againn inntí mar nár fhás sí go nádúrtha as an teangaidh a thug Gaedhil go hÉirinn" (ગેલિક ભાષા શીખવામાં અમને કોઈ રસ નથી, કારણ કે ગૅઈલ્સ દ્વારા આયર્લૅન્ડમાં લાવવામાં આવેલી ભાષામાંથી તેનો વિકાસ કુદરતી રીતે થયો નથી.) અલ્સ્ટર આયરિશ બોલી સમગ્ર વિસ્તારમાં ઐતિહાસિક નવ અલ્સ્ટર કાઉન્ટીમાં બોલાય છે, ખાસ કરીને ડોનેગલ કાઉન્ટીના ગૅઈલટૅક્ટ પ્રદેશમાં અને વેસ્ટ બેલાસ્ટ કાઉન્ટીના માં. મેયો આયરિશનું ડોનેગલ આયરિશ સાથે મજબૂત બંધન છે.
અલ્સ્ટર સ્કૉટ્સ
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં બોલાતી અલ્સ્ટર સ્કૉટ્સમાં સ્કૉટ્સ ભાષાનું વૈવિધ્ય સમાયેલું છે. આઓદાન મૅક પોઈલિન જણાવે છે કે "જ્યારે ખૂબ જ દલીલો આપવામાં આવે છે કે અલ્સ્ટર-સ્કૉટ્સ એ સ્કૉટ્સની બોલી અથવા જુદી છે ત્યારે કોઈએ દલીલ કરી છે અથવા સિદ્ધ કર્યું છે કે અલ્સ્ટર-સ્કૉટ્સ એ સ્કૉટ્સથી જુદી ભાષા છે. અલ્સ્ટર-સ્કૉટ્સ જુદી ભાષા છે એ માટેનો મુદ્દો ત્યારે એ વખતે ઊભો થયો જ્યારે સ્કૉટ્સનું પોતાનું સ્થાન અસુરક્ષિત હતું, એ એટલી તર્ક વગરની વાહિયાત વાત છે કે તે ભાષાકીય દલીલ તરીકે અનિચ્છનીય છે." જનસંખ્યાના લગભગ 2% લોકો અલ્સ્ટર સ્કૉટ્સ બોલે છે, જો કે આ બોલીને તેમના ઘરોમાં મુખ્ય ભાષા તરીકે બોલતા લોકોની સંખ્યા તે નગણ્ય છે. કૉલેજના વર્ગોમાં હવે તે લઈ શકાય છે પરંતુ તે સ્થાનિક અંગ્રેજી બોલનારાઓ માટે "[ભાષા] પ્રમાણમાં સરળ છે, અને તેમાં આવતા ખૂબ જ અઘરા શબ્દો શબ્દકોશની મદદથી સારી રીતે સહેલાઈથી સમજી શકાય છે." સેન્ટ ઍન્ડ્ર્યુઝ કરાર માન્યતા આપે છે કે "અલ્સ્ટર સ્કૉટ્સ ભાષા, વિરાસત અને સંસ્કૃતિને નિખારવા તથા વિકસાવવાની" જરૂર છે.
અન્ય ભાષાઓ
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં નૃવંશીય લઘુમતીઓની સંખ્યા વધતી જાય છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડનો એશિયાઈ સમુદાય ચીની અને ઉર્દૂ બોલે છે; આ ચીની સમુદાયનો ઉત્તર આયર્લૅન્ડમાં "ત્રીજા સૌથી મોટા" સમુદાય તરીકે ઘણી વાર ઉલ્લેખ કરવામાં આવે છે, અલબત્ત આંતરરાષ્ટ્રીય ધોરણો અનુસાર તે ઘણો નાનો છે. 2004માં યુરોપીય સંઘમાં નવા રાજ્ય સદસ્યોનો ઉમેરો થવાથી, મધ્ય અને પૂર્વી યુરોપી ભાષાઓ, ખાસ કરીને પૉલિશ, વધુ ને વધુ સામાન્ય બની રહી છે.
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં જે સંકેત ભાષા સૌથી વધુ પ્રચલિત છે એ બ્રિટિશ સાઈન લૅંગ્વેજ (BSL) છે, પરંતુ કૅથલિકો જે રીતે પોતાનાં બહેરાં બાળકોને ડબ્લિન (સેન્ટ જૉસેફની બહેરા છોકરા માટેની સંસ્થા તથા સેંટ મેરીની બહેરી છોકરીઓ માટેની સંસ્થા), આયરિશ સાઈન લૅંગ્વેજ(ISL)માં મોકલવાનું વલણ ધરાવે છે તેનો વપરાશ સામાન્ય રીતે રાષ્ટ્રવાદી સમુદાયમાં કરવામાં આવે છે. આ બન્ને ભાષાઓ પરસ્પર સંબંધિત નથીઃ બીએસએલ (BSL) બ્રિટિશ પરિવારની છે (જેમાં ઔસ્લાન પણ સામેલ છે), અને આઈએસએલ (ISL) ફ્રેન્ચ પરિવારની છે (જેમાં અમેરિકન સંકેત ભાષાનો પણ સમાવેશ છે).
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ માટે વૈકલ્પિક નામો
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ માટે ઘણા લોકો ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની અંદર અને બહાર અન્ય નામોનો ઉપયોગ કરે છે, એ તેમના દૃષ્ટિકોણ ઉપર અવલંબે છે.
દાલ રિઆતાના પ્રાચીન રાજ્ય, જે સ્કૉટલૅન્ડ સુધી વિસ્તૃત હતું તેનો વિરોધ ન કરતાં, નામો પરની અસહમતિ, અને શબ્દના વપરાશ અથવા બિનવપરાશમાં રાજકીય પ્રતીકાત્મકતા વાંચવી એ પણ કેટલાંક શહેરી કેન્દ્રોમાં પોતાની મેળે લાગુ પડી જાય છે. તેનું ઉજ્જવળ ઉદાહરણ છે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડનું બીજું શહેર જેને "ડેરી" અથવા "લંડનડેરી" કહેવું જોઈએ.
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં ભાષાની પસંદગી અને નામકરણ ઘણી વખત બોલનારની સંસ્કૃતિ, જાતિ વિષયક અને ધાર્મિક ઓળખને ઉજાગર કરે છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડના પ્રથમ ઉપપ્રધાન, સીમસ મૅલનની ટીકા સંઘવાદી રાજકારણીઓ દ્વારા તેમને "આયર્લૅન્ડના ઉત્તર" પછાતના નામે બોલાવવાથી કરવામાં આવતી હતી, જ્યારે સિન ફેઈનની ટીકા કેટલાંક આયરિશ વર્તમાનપત્રોમાં હજુ પણ "છ કાઉન્ટીઓ" તરીકે ઉલ્લેખ કરીને કરવામાં આવે છે.
જે લોકો કોઈ જૂથના ન હોય, પરંતુ કોઈ એક બાજુ ઝુકાવ ધરાવતા હોય તેઓ ઘણીવાર એ જૂથની ભાષા વાપરવાનું વલણ ધરાવતા હોય છે. બ્રિટિશ સમાચાર માધ્યમ(ઉલ્લેખનીય રીતે ડેઈલી ટેલિગ્રાફ અને ડેઈલી ઍક્સપ્રેસ )માં સંઘવાદના સમર્થકો નિયમિત રૂપે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડનો "અલ્સ્ટર" તરીકે ઉલ્લેખ કરે છે. આયર્લૅન્ડમાં કેટલાક રાષ્ટ્રવાદી અને પ્રજાસત્તાકવાદી-ઝુકાવ ધરાવતા સમાચારપત્રો મોટા ભાગે હંમેશાં "આયર્લૅન્ડનો ઉત્તર" અથવા "છ કાઉન્ટીઓ" શબ્દ વાપરે છે.
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં સરકાર અને સાંસ્કૃતિક સંસ્થાઓ, ખાસ કરીને એ લોકો જે 1980ના દાયકા પહેલાંના હોય, તેઓ પોતાના શીર્ષકમાં ઘણીવાર "અલ્સ્ટર" શબ્દનો ઉપયોગ કરે છે; દાખલા તરીકે યુનિવર્સિટી ઓફ અલ્સ્ટર, અલ્સ્ટર મ્યૂઝિયમ, અલ્સ્ટર ઑર્કેસ્ટ્રા, તથા બીબીસી(BBC) રેડિયો અલ્સ્ટર.
જો કે કેટલાંક નવાં બુલેટિનોએ 1990થી તમામ વિવાદાસ્પદ શબ્દો તથા સત્તાવાર નામનો ઉપયોગ ટાળવાનું વલણ અપનાવ્યું છે, ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ શબ્દને માટે "ધ નૉર્થ" શબ્દનો ઉપયોગ પ્રજાસત્તાકમાં સમાચાર માધ્યમ પ્રસારણમાં સામાન્ય રીતે થાય છે, કેટલાક સંઘવાદીઓને ચિડવવા માટે. બેર્ટી ઍહર્ન, પહેલાના તાઓઈસીચ, જે પહેલાં ફક્ત "ધ નૉર્થ" શબ્દ વાપરતા, તેઓ હવે જાહેરમાં લગભગ હંમેશાં "ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ" શબ્દ વાપરે છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડના બીજા સૌથી મોટા શહેર માટે પ્રસારણ કેન્દ્રો, જે સમુદાય અને પ્રસારણ સેવા સાથે જોડાયેલા નથી તેઓ બન્ને નામોનો આંતર-પરિવર્તનીય રીતે ઉપયોગ કરે છે, ઘણીવાર અહેવાલની શરૂઆતમાં "લંડનડેરી" બોલે છે અને બાકીના અહેવાલમાં "ડેરી" શબ્દનો ઉપયોગ કરે છે. તેમ છતાં, ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની અંદર પ્રકાશિત થતાં વર્તમાનપત્રો, જેઓ કોઈ એક સમુદાય સાથે જોડાયેલાં છે (ન્યૂઝ લેટર સંઘવાદી સમુદાય સાથે અને આયરિશ ન્યૂઝ  રાષ્ટ્રવાદી સમુદાય સાથે જોડાયેલું છે) તેઓ સામાન્ય રીતે તેમના સમુદાયની પસંદગીના શબ્દો વાપરે છે. સંઘવાદીઓ સાથે ઝુકાવ ધરાવતાં બ્રિટિશ વર્તમાનપત્રો જેવાં કે ડેઈલી ટેલિગ્રાફ સામાન્ય રીતે સંઘવાદી સમુદાયની ભાષાનો ઉપયોગ કરે છે. જો કે વધુ ડાબેરી ગણાતું ગાર્જિયન પોતાની માર્ગદર્શક શૈલીનો ઉપયોગ કરતાં "ડેરી" અને  "કો ડેરી" શબ્દોનો ઉપયોગ કરે છે, અને "લંડનડેરી"નો નહીં.
નામકરણમાં ભાગલા જોવા મળે છે ખાસ કરીને રમત-ગમત અને ધાર્મિક પ્રવૃત્તિઓ સાથે જોડાયેલી સંસ્થાઓમાં એક સમુદાય સાથે. દાખલા તરીકે, ગેલિક ગેમ્સ "ડેરી" નામ વાપરે છે. તેમાં કોઈ સ્પષ્ટ કરાર નથી કે નામ માટે કઈ રીતે નિર્ણય કરવો. જ્યારે રાષ્ટ્રવાદી-નિયંત્રિત સ્થાનિક કાઉન્સિલે "ડેરી" શહેરને ફરીથી નામ આપવાનો મત આપ્યો ત્યારે સંઘવાદીઓએ વિરોધ કર્યો, એમ કહીને કે એ નામથી શહેરને શાહી અધિકારપત્રનો મોભો મળેલો છે, રાણી દ્વારા મળેલા અધિકારપત્રને કારણે ફક્ત તે જ નામ બદલી શકે. રાણીએ આ બાબતમાં હસ્તક્ષેપ ન કર્યો અને આ રીતે કાઉન્સિલ હવે ડેરી સિટી કાઉન્સિલના નામે ઓળખાય છે, જ્યારે શહેર હજુ સત્તાવાર લંડનડેરી છે. તેમ છતાં, કાઉન્સિલે પોતાની સ્ટેશનરીના બે સેટ છપાવ્યા છે- દરેક શબ્દ માટે એક- અને તેમની નીતિ એવી છે કે પત્ર વ્યવહારમાં મૂળ પત્ર લેખકે જે શબ્દ વાપર્યો હોય તે શબ્દનો ઉપયોગ કરીને ઉત્તર આપવો.ઉચ્ચ સામુદાયિક તાણ વખતે દરેક પક્ષ નિયમિતરૂપે નામકરણના ઉપયોગ સાથે સંકળાયેલ અન્ય સમુદાયની, ત્રીજા પક્ષ જેવા કે સમાચાર માધ્યમ સંસ્થા દ્વારા નિયમિતરૂપે ફરિયાદ કરે છે કે આવા શબ્દનો ઉપયોગ તેમના સમુદાય સામે "પૂર્વગ્રહ"ની ઘટનાનો સંકેત કરે છે.
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ માટેનાં વિવરણો
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ શું છે એ માટે સામાન્ય રીતે વર્ણન કરવા માટે કોઈ સ્વીકૃત શબ્દ નથીઃ પ્રાંત, પ્રદેશ, દેશ અથવા કંઈક બીજું. શબ્દની પસંદગી વિરોધાભાસી હોઈ શકે છે અને તે લેખકની રાજકીય પસંદગીઓ ઉજાગર કરી શકે છે. આ સ્થિતિ ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ પર લખનારા કેટલાક લેખકો દ્વારા સમસ્યા રૂપે નોંધવામાં આવી છે, જેના સમાધાનની સામાન્ય રીતે કોઈ ભલામણ કરવામાં આવી નથી.
યુનાઈટેડ કિંગડ્મ અને ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ જે રીતે ભાગમાં વહેંચાઈને અસ્તિત્વમાં આવ્યા, તેમાં કોઈ કાનૂની વ્યાખ્યા આપતા શબ્દનું વર્ણન નથી કે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ શું 'છે'. યુકે(UK) સરકારની ઍજન્સીઓ વચ્ચે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ સંબંધિત કોઈ સમાન અથવા માર્ગદર્શક રેખા પણ નથી. દાખલા તરીકે, યુનાઈટેડ કિંગડ્મના પ્રધાનમંત્રીના કાર્યાલયની વેબસાઈટ્સ અને યુકે(UK) સ્ટૅટિસ્ટિક્સ ઑથોરિટી વર્ણન કરે છે કે યુનાઈટેડ કિંગડ્મ ચાર દેશોનું બનાવવામાં આવેલું છે, તેમાં એક ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ છે. એ જ વેબસાઈટ્સનાં અન્ય પૃષ્ઠો પર ઉત્તરી આયર્લૅન્ડને વિશિષ્ટ રૂપે "પ્રદેશ" તરીકે સૂચિત કરવામાં આવ્યો છે અને તેવો જ ઉલ્લેખ યુકે(UK) સ્ટૅટિસ્ટિક્સ ઑથોરિટીનાં પ્રકાશનોમાં જોવા મળે છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ સ્ટૅટિસ્ટક્સ એન્ડ રિસર્ચ એજન્સી પણ ઉત્તરી આયર્લૅન્ડને એક પ્રદેશ હોવાનું સૂચિત કરે છે અને જાહેર ક્ષેત્ર માહિતીના કાર્યાલય ની વેબસાઈટ તથા ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની અન્ય એજન્સીઓ પણ એવો જ ઉલ્લેખ કરે છે. એચએમ(HM) ટ્રેઝરીનાં પ્રકાશનો અને બીજી બાજુ, ઉત્તરી આયર્લૅન્ડનું નાણાં ખાતું અને ઉત્તરી આયર્લૅન્ડના કાર્યકારિણીના કર્મચારી ઉત્તરી આયર્લૅન્ડનું વિવરણ "યુકે(UK)ના પ્રદેશ" તરીકે આપે છે. 2007માં, ભૌગોલિક નામોના ધોરણસરના સ્વીકૃત સ્વરૂપ અંગે યુનાઈટેડ નેશન્સ કૉન્ફરન્સ ખાતે, યુકે(UK)ની રજૂઆત હતી કે તે બે દેશો(ઈંગ્લૅન્ડ અને સ્કૉટલૅન્ડ), એક રાજ્ય (વૅલ્સ) અને એક પ્રાંત(ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ)નો બનેલો દેશ છે.
ઈંગ્લૅન્ડ, સ્કૉટલૅન્ડ અને વૅલ્સથી જુદી રીતે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ પાસે તે સ્વતંત્ર દેશ હોવાનો કોઈ ઇતિહાસ નથી અથવા રાષ્ટ્ર હોવાનો તેનો પોતાનો કોઈ અધિકાર નથી. કેટલાક લેખકો વર્ણવે છે કે યુનાઈટેડ કિંગડ્મ એ ત્રણ દેશો અને એક પ્રાંતનો બનેલો દેશ છે અથવા ઉત્તરી આયર્લૅન્ડને એક દેશ તરીકે ઓળખાવવામાં મુશ્કેલીઓ તરફ ધ્યાન દોરે છે. લેખકોનાં લખાણો વિશિષ્ટરૂપે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડના એક દેશ હોવાના વિચારને સામાન્ય અર્થમાં ખારીજ કરે છે,  અને આ બાબતે ઈંગ્લૅન્ડ, સ્કૉટલૅન્ડ તથા વૅલ્સ સાથે તુલના કરતાં અંતર દર્શાવે છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડના અસ્તિત્વના પ્રથમ 50 વર્ષોના સમયગાળા માટે પણ, દેશ શબ્દ કેટલાક રાજકીય વૈજ્ઞાનિકો દ્વારા અયોગ્ય ગણાવવામાં આવ્યો છે અને તેનો આધાર એ છે કે ઘણા નિર્ણયો હજુ આજે પણ લંડનથી લેવામાં આવે છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની ભિન્ન રાષ્ટ્ર હોવાની ગેરહાજરી, આયર્લૅન્ડના ટાપુની અંદર અલગ હોવાની સ્થિતિ પણ દેશ શબ્દ વાપરવા માટે પ્રશ્ન હોવા તરફ ધ્યાન દોરે છે અને તે ઈંગ્લૅન્ડ, સ્કૉટલૅન્ડ અને વૅલ્સ કરતાં તુલનામાં જુદો છે.
ઘણા વિવરણકાર "પ્રાંત" અથવા "પ્રદેશ" શબ્દ વાપરવાનું પસંદ કરે છે, તેમ છતાં તે પણ સમસ્યા વગરનું નથી. તે ઉત્તેજના પેદા કરી શકે છે, ખાસ કરીને રાષ્ટ્રવાદીઓ વચ્ચે, જેમને માટે શીર્ષક પ્રાંત એ અલ્સ્ટરના પરંપરાગત પ્રદેશ માટે ઉચિત રીતે આરક્ષિત છે, જેમાંથી ઉત્તરી આયર્લૅન્ડે નવમાંથી છ કાઉન્ટીઓ ઉપર કબજો જમાવ્યો છે. બીબીસી(BBC) સ્ટાઈલ ગાઈડ ઉત્તરી આયર્લૅન્ડને પ્રદેશ તરીકે જ સૂચવે છે, અને આ શબ્દ ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ તથા યુનાઈટેડ કિંગડ્મના સામાન્ય સાહિત્ય તથા વર્તમાનપત્રોના અહેવાલો માટે ઉપયોગમાં લે છે. કેટલાક લેખકોએ આ શબ્દનો અર્થ આપતાં વિવરણ આપ્યું છે કે તે સમાનવાચિક છેઃ ઉત્તરી આયર્લૅન્ડનો ઉલ્લેખ કરતાં કે તે યુનાઈટેડ કિંગડ્મ અને આયર્લૅન્ડના પરંપરાગત દેશ બન્નેનો પ્રાંત (Province) છે.
"રીજન(Region-મુલક)" શબ્દ યુકે(UK) સરકારની કેટલીક એજન્સીઓ તથા યુરોપીય સંઘ દ્વારા વાપરવામાં આવે છે. કેટલાક લેખકો આ શબ્દને પસંદ કરે છે પરંતુ નોંધે છે કે તે "અસંતોષકારક" છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડને સાદી ભાષામાં "યુકે(UK)ના ભાગ" તરીકે પણ વર્ણવી શકાય, યુકે(UK) સરકારનાં કાર્યાલયો પણ તેનો એ જ રીતે ઉલ્લેખ કરી શકે.
રમતગમત
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં, રમતગમત લોકપ્રિય છે અને તે અનેક લોકોના જીવનમાં મહત્ત્વનું સ્થાન ધરાવે છે. જેમ ગેલિક ફુટબૉલ, રગ્બી, હોકી, બાસ્કેટબૉલ, ક્રિકેટ અને હર્લિંગના કિસ્સામાં જોવા મળે છે તેમ, રમતો સમગ્ર-આયર્લૅન્ડ મુજબ, એટલે કે ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ અને પ્રજાસત્તાક એમ બંને સહિત, આયોજિત થાય તેવું વલણ રહે છે. તેમાં એક મુખ્ય અપવાદ તે અસોસિએશન ફુટબૉલ છે, જે દરેક અધિકારક્ષેત્ર માટે અલગ નિયામક મંડળ ધરાવે છે.
અસોસિએશન ફુટબૉલ (સૉકર)
આયરિશ ફુટબૉલ એસોસિએશન (IFA) એ ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં અસોસિએશન ફુટબૉલ માટેનું આયોજક મંડળ છે. ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં સૌથી મોટી સ્પર્ધા એ આઈએફએ(IFA) પ્રિમિયરશિપ છે. આ ઉપરાંત સેતાન્તા કપ, તમામ-દ્વીપોની ટુર્નામેન્ટ પણ છે, જેમાં ચાર આઈએફએ(IFA) પ્રિમિયરશિપ ટીમો અને પ્રજાસત્તાકના લીગમાંથી ચાર ટીમોનો સમાવેશ કરવામાં આવે છે. જો કે, શ્રેષ્ઠ ઉત્તરી આયરિશ ખેલાડીઓ ગ્રેટ બ્રિટનમાં ઈંગ્લિશ કે સ્કૉટિશ લીગમાંથી રમવાનું વલણ દાખવતા હોય છે. ઉત્તર આયર્લૅન્ડની ઓછી વસતિ છતાં, તેની આંતરરાષ્ટ્રીય ટીમે સારી એવી નોંધપાત્ર સફળતાઓ મેળવી છે, જેમાં 1958 અને 1982માં વિશ્વ કપ ક્વાર્ટર-ફાયનલમાં પ્રવેશનો સમાવેશ થાય છે.
ગોલ્ફ
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ અનેક ગોલ્ફ મેદાનો ધરાવે છે, જેમ કે રોયલ બૅલફાસ્ટ ગોલ્ફ ક્લબ (સૌથી પહેલી, 1881માં રચાયેલી), રોયલ પોર્ટરશ ગોલ્ફ ક્લબ (ધ ઓપન ચેમ્પિયનશિપ માટે યજમાન બનનાર ગ્રેટ બ્રિટનની બહાર હોય તેવું એક માત્ર મેદાન), અને રોયલ કાઉન્ટી ડાઉન ગોલ્ફ ક્લબ (યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સની બહાર હોય તેવું ગોલ્ફ ડાઈજેસ્ટ સામયિક દ્વારા ટોચ પર ક્રમાંકિત મેદાન).
ડૅરેન ક્લાર્ક, ફ્રેડ ડૅલી (1947માં ધ ઓપનના વિજેતા), ગ્રેમી મૅકડોવેલ (2010માં યુ.એસ.(U.S.) ઓપનના વિજેતા, 1970 પછી જીતનારા પ્રથમ યુરોપિયન) અને રોરી મૅકઈલરોય અહીંના નોંધપાત્ર ગોલ્ફરો છે.
રગ્બી યુનિયન
તમામ-દ્વીપોના નિયામકતંત્રની અલ્સ્ટર શાખા, આયરિશ રગ્બી ફૂટબૉલ યુનિયન દ્વારા જે નવ કાઉન્ટીઓનું નિયમન થાય છે તેમાં ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની છ કાઉન્ટીઓ છે. આયર્લૅન્ડના દ્વીપમાં ચાર વ્યાવસાયિક પ્રાન્તિક ટીમોમાંથી એક અલ્સ્ટર છે અને તે કેલ્ટિક લીગ અને યુરોપિયન કપમાં સ્પર્ધામાં છે. 1999માં અલ્સ્ટરે યુરોપિયન કપ જીત્યો હતો. આંતરરાષ્ટ્રીય હરીફાઈમાં, ઉત્તરી આયર્લૅન્ડના ખેલાડીઓ આયર્લૅન્ડ નેશનલ રગ્બી ટીમમાં પ્રતિનિધિત્વ કરે છે, જેણે તાજેતરમાં જ 2004થી 2009 વચ્ચે ચાર ટ્રિપલ ક્રાઉન મેળવ્યા છે અને 2009માં ગ્રાન્ડ સ્લેમમાં જીત હાંસલ કરી છે.
શિક્ષણ
thumb|right|ક્વિન્સ યુનિવર્સિટી બૅલફાસ્ટ ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની શિક્ષણ પ્રણાલી યુનાઈટેડ કિંગડ્મમાં બીજી તમામ જગ્યાઓ કરતાં સહેજ જુદી પડે છે. યુનાઈટેડ કિંગડ્મના મોટા ભાગના વિસ્તારોથી વિપરીત, અહીં પ્રાથમિક શાળાના છેલ્લા વર્ષનાં બાળકોએ અગિયાર પછીની તબદીલ કસોટી આપવાની રહે છે, અને તેનાં પરિણામો પરથી નિશ્ચિત થાય છે કે તેઓ વ્યાકરણ શાળાઓમાં પ્રવેશ પામશે કે માધ્યમિક શાળાઓમાં. કેટલાક વિવાદો વચ્ચે આ પ્રણાલી 2008માં બદલાવાની હતી, પરંતુ ઉત્તર અર્માઘ જ્યાં ડિક્સન પ્લાન અમલમાં છે, તે તેમાંથી અપવાદ રહેવાનું છે. હવે મોટા ભાગની ગ્રામર (વ્યાકરણ) શાળાઓ પોતાની આગવી પ્રવેશ કસોટી ધરાવતી થઈ હોવાથી, માધ્યમિક વિદ્યાર્થીઓએ પ્રવેશ માટે આ પ્રકારની કસોટી આપવી આવશ્યક રહેતી નથી, અને આમ ત્યારથી અગિયાર પછીની કસોટી દૂર થઈ રહી છે.
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની રાજ્ય (નિયંત્રિત) શાળાઓ ઉત્તરી આયર્લૅન્ડનાં તમામ બાળકો માટે ખુલ્લી છે, અલબત્ત તેમાં મુખ્યત્વે પ્રોટેસ્ટન્ટ અથવા બિન-ધાર્મિક પૃષ્ઠભૂમિ ધરાવનારા જ વાસ્તવિક રીતે તેમાં અભ્યાસ કરે છે. અહીં રોમન કૅથલિકો માટે એક અલગ જાહેર ભંડોળથી ચાલતી શાળા વ્યવસ્થા છે, જો કે રોમન કૅથલિકો રાજ્યની શાળાઓમાં ભણવા માટે મુક્ત જ છે (અને કેટલાક બિન-રોમન કૅથલિકો રોમન કૅથલિક શાળાઓમાં ભણે છે). ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં હજુ પણ પ્રમુખતયા દે ફેક્ટો ધાર્મિક રીતે વિભાજિત શિક્ષણ પ્રણાલી હોવા છતાં, હવે પ્રોટેસ્ટન્ટ, રોમન કૅથલિક અને અન્ય ધર્મો(અથવા કોઈ પણ નહીં)નાં વિદ્યાર્થીને પ્રવેશ આપવાની બાબતે સંતુલન જાળવવાનો પ્રયાસ કરતી સમન્વિત શાળાઓ વધુ ને વધુ લોકપ્રિય બની રહી છે. પ્રાથમિક શાળા ક્ષેત્રમાં, 40 શાળાઓ (કુલ સંખ્યાના 8.9%) સમન્વિત શાળાઓ છે અને બત્રીસ (કુલ સંખ્યાના 7.2%) શાળાઓ ગેલ્સ્કોઈલેન્ના(Gaelscoileanna) છે.
ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં બે મુખ્ય યુનિવર્સિટીઓ છે – ધ ક્વિન્સ યુનિવર્સિટી ઓફ બૅલફાસ્ટ, અને યુનિવર્સિટી ઓફ અલ્સ્ટર.
બાહ્ય લિંક્સ
શ્રેણી:ઉત્તરી આયર્લૅન્ડ શ્રેણી:યુનાઈટેડ કિંગડ્મ શ્રેણી:બ્રિટિશ ટાપુઓ શ્રેણી:કેલ્ટિક દેશો અને પ્રદેશો શ્રેણી:આયર્લૅન્ડનો ઇતિહાસ શ્રેણી:ઉત્તરી યુરોપ શ્રેણી:પશ્ચિમી યુરોપ શ્રેણી:યુનાઈટેડ કિંગડ્મમાં હોમ રૂલ શ્રેણી:1821માં સ્થાપાયેલાં રાજ્યો અને પ્રદેશો
આરણ્યક ગ્રંથો
આરણ્યકો બ્રાહ્મણ ગ્રંથોના ભાગરૂપ ગ્રંથો છે. આર્યોએ તેમના જીવનના અંતિમ સમયમાં વનમાં રહીને આ ગ્રંથોની રચના કરી હતી. અરણ્ય (વનમાં) ચયન થયું અને અરણ્યમાં અધ્યયન થયું, તેથી આ ગ્રંથોને આરણ્યકો કહે છે. આરણ્યક યજ્ઞનો વિરોધ કરે છે અને ધ્યાન કરવા પર વધારે ભાર મૂકે છે. આરણ્યકની કુલ સંખ્યા ૭ છે. વર્તમાનકાળમાં ૬ આરણ્યકો ઉપલબ્ધ છે. ઋગ્વેદના ત્રણ આરણ્યક છે – ઐતરેય આરણ્યક, શાંખાયન આરણ્યક અને કૌષીતકિ આરણ્યક. કૃષ્ણ યજુર્વેદના બે આરણ્યકો છે – તૈત્તિરીય બ્રાહ્મણ અને મૈત્રાયણી આરણ્યક. શુક્લ યજુર્વેદનું એક આરણ્યક છે – બૃહદારણ્યક. શતપથ બ્રાહ્મણનો અંતિમકાંડ તે જ બૃહદારણ્યક છે. આ બૃહદારણ્યકના અંતિમ અધ્યાયો, તે જ બૃહદારણ્યક ઉપનિષદ છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:ધાર્મિક સાહિત્ય શ્રેણી:વેદ
જુના ઉદેપુર
જુના ઉદેપુર ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા  છોટાઉદેપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. જુના ઉદેપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે.
શ્રેણી:છોટાઉદેપુર તાલુકો
ગરણી (તા. બાબરા)
ગરણી (તા. બાબરા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા બાબરા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ગરણી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:બાબરા તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
રસખાન
હિન્દીના કૃષ્ણ ભક્ત તથા રીતિકાલીન રીતિમુક્ત કવિઓ માં રસખાનનું અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સ્થાન છે. રસખાનને રસની ખાણ કહે છે. આમના કાવ્યમાં ભક્તિ, શ્રૃગાંર રસ બનેં પ્રધાનતાથી મળે છે. રસખાન કૃષ્ણ ભક્ત છે અને તેમના સગુણ અને નિગુર્ણ નિરાકાર રૂપ બનેં પ્રતિ શ્રધ્દાવંત છે. રસખાનના સગુણ કૃષ્ણ તે બધી લીલાઓ કરે છે, જે કૃષ્ણ લીલામાં પ્રચલિત રહી છે. યથા - બાલલીલા, રાસલીલા, ફાગલીલા, કુંજલીલા આદિ તેમણે પોતાના કાવ્યની સીમિત પરિઘમાં આ અસીમિત લીલાઓને ખૂબ સુંદર રીતે બાંધી છે.
ભારતેન્દુ હરિશ્ચન્દ્રએ જે મુસ્લિમ હરિભક્તોં માટે કહ્યું હતું, "ઇન મુસલમાન હરિજનન પર કોટિન હિંદુ વારિએ" તેમાં રસખાન નું નામ સર્વોપરી છે. વાહિદ અને આલમ પણ આ પરંપરામાં આવે છે. સય્યદ ઇબ્રાહીમ "રસખાન" નો જન્મ અન્તર્જાલ પર ઉપલબ્ધ સ્રોતો અનુસાર સન ૧૫૩૩ થી ૧૫૫૮ ની વચ્ચે ક્યારેક થયો હતો. કેમકે અકબરનો રાજ્યકાળ ૧૫૫૬-૧૬૦૫ છે, તેઓ લગભગ અકબરના સમકાલીન છે. જન્મસ્થાન પિહાની અમુક લોકોના મતાનુસાર દિલ્હીની સમીપ છે. અમુક અન્ય લોકો ના મતાનુસાર તે પિહાની ઉત્તરપ્રદેશના હરદોઈ જિલ્લામાં છે. મૃત્યુની કોઈ જાણકારી નથી મળી શકી. એ પણ વાઁચવામાં આવે છે કે રસખાનએ ભાગવતનું અનુવાદ ફારસીમાં કર્યું.
માનુષ હૌં તો વહી રસખાનિ બસૌં ગોકુલ ગાઁવ કે ગ્વાલન| જો પસુ હૌં તો કહા બસુ મેરો ચરૌં નિત નન્દ કી ધેનુ મંઝારન| પાહન હૌં તો વહી ગિરિ કો જો ધરયૌ કર છત્ર પુરન્દર ધારન| જો ખગ હૌં બસેરો કરૌં મિલ કાલિન્દી-કૂલ-કદમ્બ કી ડારન||
રસખાનનો પોતાના આરાધ્ય પ્રતિ એટલો ગમ્ભીર લગાવ છે કે તેઓ પ્રત્યેક સ્થિતિમાં તેમનું સાન્નિધ્ય ચાહે છે. ભલે તે માટે તેમને કોઈ પરિણામ સહેવું પડે. એટલા માટે કહેવાય છે કે આગામી જન્મોંમાં મને ફરી મનુષ્યની ભવ મળે તો હું ગોકુળ ગામ ના ગોવાળોની વચ્ચે રહેવાનું સૌભગ્ય મળે. જો પશુ યોનિ મળે તો મને વ્રજમાં જ રાખજે પ્રભુ જેથી હું નન્દ ની ગાયો ની સાથે વિચરણ કરી શકૂં. જો પત્થર પણ બનૂં તો પણ તે પર્વતનો બનૂઁ જેને હરિએ પોતાની તર્જની પર ઉપાડી વ્રજને ઇન્દ્રના પ્રકોપથી બચાવ્યો હતો. પક્ષી બનું તો યમુના કિનારે કદમ્બની ડાળીઓ થી સારી જગ્યા તો કોઈ હોઈ ન શકે માળો બાંધવા માટે.
આ પ્રકારે રસખાને ને સમસ્ત શારીરિક અવયવો તથા ઇન્દ્રિઓની સાર્થકતા ત્યારે માની છે, જ્યારે તે પ્રભુને પ્રતિ સમર્પિત રહી શકે.
જો રસના રસ ના બિલસૈ તેવિં બેહુ સદા નિજ નામ ઉચારૈ| મો કર નીકી કરૈં કરની જુ પૈ કુંજ કુટીરન દેહુ બુહારન| સિધ્દિ સમૃધ્દિ સબૈ રસખાનિ લહૌં બ્રજ-રેનુકા અંગ સવારન| ખાસ નિવાસ મિલે જુ પૈ તો વહી કાલિન્દી કૂલ કદમ્બ કી ડારન||
રસખાન પોતાના આરાધ્ય ને વિનંતી કરે છે કે મને સદા તમારા નામનું સ્મરણ કરવા દો જેથી મારી જિવ્હા ને રસ મળે. મને તમારી કુંજ કુટીરોમાં ઝાડૂ લગાવવા દો જેથી મારા હાથ સદા સારા કર્મ કરી શકે. વ્રજની ધૂળથી મારું શરીર સંવારી મને આઠોં સિધ્ધીઓનું સુખ લેવા દો. અને જો નિવાસ માટે મને વિશેષ સ્થાન દેવા જ માંગોતા હોવ પ્રભુ તો યમુના કિનારે કદમ્બની ડાળીથી સારી જગ્યા તો કોઈ હોય જ નહીં, જ્યાં આપે અનેક લીલાઓ રચી છે.
રસખાનની કૃષ્ણની બાલલીલામાં તેમના બચપનની અનેક ઝાઁકીઓ છે.
ધૂરિ ભરૈ અતિ સોભિત સ્યામ જુ તૈસી બની સિર સુન્દર ચોટી| ખેલત ખાત ફિરૈ અઁગના પગ પૈંજની બાજતી પીરી કછૌટી| વા છવિ કો રસખાન વિલોકત બારત કામ કલા નિજ કોઠી| કાગ કે ભાગ બડે સજની હરિ હાથ સૌં લે ગયો રોટી||
બાલક શ્યામજૂ નું ધૂળમાં રગદોળેલું શરીર અને માથા પર બની સુન્દર ચોટીની શોભા જોવા લાયક છે. અને તે પીળા વસ્ત્રોંમાં, પગે પાયલ બાંધી માખણ રોટલી ખાતા રમતા ઘૂમી રહ્યાં છે. આ છબી પર રસખાન પોતની લકા શું૵ બધું જ ન્યોછાવર કરી દેવા ચાહે છે. ત્યારે એક કાગડો આવી તેમના હાથેથી માખણ-રોટલી લઈ ભાગી જાય છે તો રસખાન કહી ઉઠે છે કે જુઓ આ નિકૃષ્ટ કાગડાનું ભાગ્યૢ ભગવાનના હાથની રોટલી ખાવા મળી છે.
કૃષ્ણની પ્રતિ રસખાનનો પ્રેમ સ્વયંનો તો છે જે પણ તે ગોપિઓનો પ્રેમ બની કૃષ્ણની બાલ્યાવસ્થાથી યશોદા નન્દ બાબા ના પ્રેમથી આગળ જઈ સમસ્ત વ્રજને પોતાના પ્રેમમાં ડુબાળી દે છે. તેમની મસ્તીઓની તો સીમા નથી તે ગોપીઓને આકર્ષિત કરવા માટે વિવિધ લીલાઓ કરે છે જેમ ક્યારેક વાંસળીના સ્વરોથી કોઈ ગોપીનું નામ કાઢે છે. ક્યારેક રાસ રચે છે, ક્યારેક પ્રેમ ભરી દૃષ્ટિ થી બાંધી દે છે.
અધર લગાઈ રસ પ્યાઈ બાઁસુરી બજાય, મેરો નામ ગાઈ હાય જાદૂ કિયૌ મન માં| નટખટ નવલ સુઘર નન્દનવન માં કરિ કૈ અચેત ચેત હરિ કૈ જતમ મૈં| ઝટપટ ઉલટિ પુલટી પરિધાન, જાનિ લાગીં લાલન પે સબૈ બામ બન મૈં| રસ રાસ સરસ રંગીલી રસખાનિ આનિ, જાનિ જોર જુગુતિ બિલાસ કિયૌ જન મૈં|
એક ગોપી પોતાની સખી ને કહે છે કે કૃષ્ણએ પોતાના અધરોથી રસ પીવડાવી જ્યારે વાંસળીમાં મારું નામ ભરી વગાડી તો હું સમ્મોહિત થઈ ગઈ. નટખટ યુવક કૃષ્ણની આ મસ્તીથી અચેત હું હરિના ધ્યાનમાં જ ખોવાઈ ગઈ. અને વાંસળીના સ્વર સાંભળી દરેક ગોપીને લાગ્યું કે તેને કૃષ્ણએ બોલાવી છે તે બધી ઉલટા સીધાં કપડાં જ઼લ્દી જલ્દી પહેરી, સમયનો ખ્યાલ ન રાખી વનમાં પહોંચી ગઈ. ત્યારે રંગીલા કૃષ્ણે ત્યાં આવી રાસલીલા અને નૃત્ય સંગીતથી આનંદનું વાતાવરણ બનાવી દીધું.
રંગ ભરયૌ મુસ્કાત લલા નિકસ્યૌ કલ કુંજ તે સુખદાઈ| હું તબહીં નિકસી ઘર તે તનિ નૈન બિસાલ કી ચોટ ચલાઈ| ઘૂમિ ગિરી રસખાનિ તબ હરિની જિમી બાન લગૈં ગિર જાઈ| ટૂટ ગયૌ ઘર કો સબ બંધન છુટિયો આરજ લાજ બડાઈ||
ગોપી પોતાના હૃદયની દશાનું વર્ણન કરતી કહે છે. જ્યારે હસતો કૃષ્ણ સુખ દાયક કુંજથી બાહર નીકળ્યો તો સંયોગ થી હું પણ પોતાના ઘરથી નીકળી| મને જોતાં જ તેણે મારા પર પોતાના વિશાળ નેત્રોં ના પ્રેમમાં તરબોળ બાણ ચલાવ્યા હું તે સહી ન શકી અને જે પ્રકારે બાણ લાગતા હિરણી ચક્કર ખાઈને ભૂમિ પર પડે છે, તે પ્રકારે હું પણ મારી સુધ-બુધ ખોઈ આખા કુળની લાજ અને વડેરાઈ છોડી ક઼ૃષ્ણને જોતી રહી ગઈ.
રસખાને રાસલીલાની જેમ ફાગલીલામાં પણ કૃષ્ણ અને ગોપીઓ ના પ્રેમની મનોહર ઝાઁકિઓ પ્રસ્તુત કરી છે.
ખેલત ફાગ લખ્યૌ પિય પ્યારી કો તા મુખ કી ઉપમા કિહિં દીજૈ| દૈખતિ બનિ આવૈ ભલૈ રસખાન કહા હૈ જૌ બાર ન કીજૈ|| જ્યૌં જ્યૌં છબીલી કહૈ પિચકારી લૈ એક લઈ યહ દૂસરી લીજૈ| ત્યૌં ત્યૌં છબીલો છકૈ છબિ છાક સૌં હેરૈ હઁસે ન ટરૈ ખરૌ ભીજૈ||
એક ગોપી પોતાની સખીને રાધા-કૃષ્ણના ફાગનું વર્ણન કરતાં કહે છે - હે સખી!મેં કૃષ્ણ અને તેમની પ્યારી રાધાને ફાગ ખેલતા જોયી છે, તે સમયની તે શોભાને કોઈ ઉપમા ન દઈ શકાય| અને કોઈ એવી વસ્તુ નથી જે તે સ્નેહ ભરેલ ફાગના દૃશ્ય પર ન્યોછાવર ન કરી શકાય| જેમ જેમ સુન્દરી રાધા આહવાન દઈ દઈ એક પછી એક  પિચકારી ચલાવે છે. તેમ તેમ છબીલા કૃષ્ણ તેમના તે રંગ ભરેલ રૂપને પીતા ત્યાં જ ઊભા હસતા હસતા ભીંજાયા કરે છે.
રસખાનના ભક્તિ કાવ્યમાં અલૌકિક નિગુર્ણ કૃષ્ણ પણ વિદ્યમાન છે. તેઓ કહે છે -
શિવ સ્વયં જેને અરાધ્ય માની તેમનું ધ્યાન કરે છે, આખો સંસાર જેમની પૂજા કરે છે જેમનાથી મહાન કોઈ બીજો દેવ નથી| તે જ કૃષ્ણ સાકાર રૂપ ધરી અવતરિત થયા છે અને પોતાની અદ્ભુત લીલાઓથી સૌને ચોંકાવી રહ્યા છે. આ વિરાટ દેવ પોતાની લીલાના કૌતુક દેખાડવા નંદ બાબાને આંગણાંમાં માટી ખાતા ફરી રહ્યાં છે.
ગાવૈં ગુનિ ગનિકા ગંધરવ ઔ નારદ સેસ સબૈ ગુન ગાવત| નામ અનંત ગનંત જ્યૌં બ્રહ્મા ત્રિલોચન પાર ન પાવત| જોગી જતી તપસી અરુ સિધ્દ નિરન્તર જાહિ સમાધિ લગાવત| તાહિ અહીર કી છોહરિયાઁ છછિયા ભરિ છાછ પૈ નાચ નચાવત|
એક અન્ય સુન્દર ઉદાહરણ - વેહી બ્રહ્મ બ્રહ્મા જાહિ સેવત હૈ રૈન દિન, સદાસિવ સદા હી ધરત ધ્યાન ગાઢે હૈ. વેઈ વિષ્ણુ જાકે કાજ માનિ મૂઢ રાજા રંક, જોગી જતી વ્હૈકે સીત સહ્યૌ અંગ ડાઢે હૈ. વેઈ બ્રજચન્દ રસખાનિ પ્રાન પ્રાનન કે, જાકે અભિલાખ લાખ લાખ ભાઁતિ બાઢે હૈ. જસુદા કે આગે વસુધા કે માન મોચન યે, તામરસ-લોચન ખરોચન કો ઠાઢે હૈ.
કૃષ્ણની પ્રાપ્તિને માટે પૂર્ણ જગત પ્રયત્નશીલ છે. આ તે જ કૃષ્ણ છે જેમની પૂજા બ્રહ્માજી દિન રાત કરે છે. સદાશિવ જેમનું સદા ધ્યાન ધરે છે. આ જ વિષ્ણુના અવતાર કૃષ્ણ જેમના માટે મૂર્ખ રાજા અને રંક તપસ્યા કરી ઠંડી સહીને પણ તપસ્યા કરે છે. આ જ આનંદના ભંડાર કૃષ્ણ વ્રજના પ્રાણોના પ્રાણ છે. જેમના દર્શનની અભિલાષાઓ લાખ-લાખ વધે છે. જે પૃથ્વી પર રહેવા વાળાનો અહંકાર મીટાવી દેવા વાળા છે. તે કમલ નયન કૃષ્ણ આજે જુઓ યશોદા માઁ ની સામે બચી કુચી મલાઈ લેવા માટે તરસતા ઊભા છે.
વસ્તુત: રસખાનના કૃષ્ણ ચાહે અલૌકિક હોય પણ તે ભક્તોને કો આનંદિત કરવા માટે અને તેમના પ્રેમને સ્વીકાર કરવા ને માટે તથા લોકની રક્ષાને માટે સાકાર રૂપ ગ્રહણ કરેલ છે.
૧| મોરપખા સિર ઊપર રાખિહૌં, ગુંજ કી માલ ગરે પહિરૌંગી| ઓઢ઼િ પિતમ્બર લૈ લકુટી, બન ગોધન ગ્વારન સંગ ફિરૌંગી||
ભાવતો વોહિ મેરો રસખાન, સો તોરે કહે સબ સ્વાઁગ ભરૌંગી| યા મુરલી મુરલીધર કી, અધરાન ધરી અધરા ન ધરૌંગી||
(ગોપી કહે છે) માથાની ઊપર મોરપંખ રખીશ, ગુંજોં (ગુંજા કે ઘુમચિલ લાલ અને કાળા રંગનો એક ખૂબ નાનો પત્થર છે જેનું વજ઼ન એક રત્તી મનાય છે)ની માળા ગળામાં પહેરીશ| પીતામ્બર ઓઢી વનમાં ગાયો અને ગોવાળોને સંગ વન માં ભ્રમણ કરીશ| રસખાન કહે છે કેમકે તને (કૃષ્ણને) સારું લગે છે માટે આ બધો તમાશો તારી માટે કરીશ કિન્તુ તારા અધરોં પર રાખેલ આ મોરલી હું મારા અધરોં પર નહી રાખીશ|
૨| યા લકુટી અરુ કામરિયા પૈ, રાજ્ય તિહૂઁ પુર કો તજિ ડારૌં| આઠહુઁ સિદ્ધિ નવો નિધિ કો સુખ, નંદ કી ગાય ચરાય બિસારૌં||
રસખાન કબહુઁ ઇન આઁખિન સોં બ્રજ કે બન બાગ તડ઼ાગ નિહારૌં| કોટિન હૂઁ કલધૌત કે ધામ કરીલ કે કુંજન વા પર વારૌં||
(રસખાન કહે છે)આ લકુટી (લાકડી) અને કમ્બલ પર ત્રણે લોકોનું રાજ્ય છોડી શકું છું આઠે સિદ્ધિઓ અને નવે નિધિઓનું સુખ નન્દની ગાયો ચરાવી ભુલી શકું છું. રસખાન કહે છે કે શું હું ક્યારેય આ આઁખોંથી વ્રજ ના વન, બાગ અને તળાવો ને જોઈ શકીશ? સોનાના બનેલ કરોડ઼ો મહેલ વૃન્દાવનના કરીલના કુંજોં પર ન્યોછાવર કરી શકું છું.
૩| ધૂરિ ભરે અતિ શોભિત શ્યામ જૂ, તૈસી બની સિર સુન્દર ચોટી| ખેલત ખાત ફિરૈં અઁગના, પગ પૈંજનિયા કટિ પીરી કછૌટી||
વા છવિ કો રસખાન વિલોકત, વારત કામ કલાનિધિ કોટી કાગ કે ભાગ કહા કહિએ હરિ હાથ સોં લે ગયો માખન રોટી||
(બાલ) કૃષ્ણ ધૂળથી ભરેલ અતિ શોભિત થઈ રહ્યં છે, માથા પર સુન્દર ચોટી છે રમતા,ખાતા આઁગણાંમાં ઘૂમી રહ્યાં છે, પગમાં પૈંજની અને કમરમાં પીળી કછૌટી બાંધી છે. રસખાન કહે છે કે તે છબી પર કામદેવ પોતાની કરોડ઼ોં કલાઓં ને ન્યોછાવર કરે છે. અહોભાગ્ય તે કાગડાનું જે કૃષ્ણના હાથેથી માખણ રોટલી છીનવી લઈ ગયો.
૪| માનુષ હૌં તો વહી રસખાન, બસૌં બ્રજ ગોકુલ ગાઁવ કે ગ્વારન| જો પશુ હૌં તો કહા બસ મેરો, ચરૌં નિત નન્દ કી ધેનુ મઁઝારન||
પાહન હૌં તો વહી ગિરિ કો, જો લિયો કર છત્ર પુરન્દર કારન| જો ખગ હૌં તો બસેરો કરૌં, મિલિ કાલિન્દિ કૂલ કદમ્બ કી ડારન||
રસખાન કહે છે કે (આગલા જન્મમાં) હું યદિ મનુષ્ય થાઉં તો હું ગોકુળના ગોવાળો અને ગાયોની વચ્ચે બની રહેવા માંગીશ| યદિ હું બેબસ પશુ થાઉં તો હું નન્દની ગાયો ની સાથે ચરવા માંગીશ| જો હું પત્થર થાઉં તો તે પહાડ઼ કે જેને કૃષ્ણએ ઇન્દ્રને કારણે પોતાની આંગળી પર ઉઠાવ્યો હતો. જો હું પક્ષી થાઉં તો હું યમુનાના તટ પર કોઈ કદમ્બ વૃક્ષ પર માળો બનાવું.
૫| ગાવૈં ગુની ગનિકા ગન્ધર્વ ઔ સારદ સેસ સબૈ ગુણ ગાવૈં| નામ અનન્ત ગનન્ત ગનેસ જો બ્રહ્મા ત્રિલોચન પાર ન પાવૈં||
જોગી જતી તપસી અરુ સિદ્ધ નિરન્તર જાહિં સમાધિ લગાવૈં| તાહિં અહીર કી છોહરિયાઁ છછિયા ભરિ છાછ પે નાચ નચાવૈં||
જેમના ગુણ અપ્સરાઓ, ગન્ધર્વ, શારદા અને શેષ સૌ ગાય છે, જેમના અગણિત નામોંને ગણેશ પણ નથી ગણી શકતા, બ્રહ્મા અને ત્રિલોચન શિવજી જેમનીમહિમાનો પાર નથી પમતા, યોગી, યતી, તપસ્વી અને સિદ્ધ જેમને પામવા માટે સમાધિ લગાવે છે, તે (કૃષ્ણ)ને આહીરોંની કન્યાઓ વાટકો ભર મટ્ઠાને માટે નાચ નચાવે છે.
૬| સેસ ગનેસ, મહેસ, દિનેસ, સુરેસહુ જાહિં નિરન્તર ગાવૈં| જાહિં અનાદિ, અનન્ત અખંડ, અછેદ, અભેદ સુબેદ બતાવૈં|
નારદ સે સુક વ્યાસ રટૈં પચિ હારે તઊ પુનિ પાર ન પાવૈં| તાહિં અહીર કી છોહરિયાઁ છછિયા ભરિ છાછ પે નાચ નચાવૈં||
શેષ, મહેશ, ગણેશ, દિનેશ (સૂર્ય) અને સુરેશ (ઇન્દ્ર) જેમના ગુણ નિરન્તર ગાય છે, જેને વેદ અનાદિ, અનન્ત, અખંડ, અછેદ્ય, અને અભેદ બતાવે છે, નારદ, શુકદેવ અને વ્યાસ જેવા મુનિ જેમનું નામ રટે છે અને પ્રયત્ન કરીને પણ તેમનો પાર નથી પામતા, તેજ (કૃષ્ણ)ને આહીરોંની કન્યાઓ વાટકો ભર મટ્ઠાને માટે નાચ નચાવે છે.
૭| સંકર સે સુર જાહિં જપૈં ચતુરાનન ધ્યાનન ધર્મ બઢ઼ાવૈં| નેક હિયે માં જો આવત હી જડ઼ મૂઢ઼ મહા રસખાન કહાવૈ||
શંકર જી જેવા દેવ જેને જપે છે અને બ્રહ્માજી ધર્મની વૃદ્ધિને માટે જેમનું ધ્યાન કરે છે, જેમનો બસ થોડોક અંશ જ હૃદય માં આ જવાથી મારા જેવો જડ઼, મૂઢ઼ રસખાન (રસની ખાણ) કહેવડાવાય છે જેના પર દેવતા, રાક્ષસ, નાગ પોતાના પ્રાણોને ન્યોછાવર કરે છે,તે (કૃષ્ણ)ને અહીરોંની કન્યાઓ વાટકો ભર મટ્ઠાને માટે નાચ નચાવે છે.
બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ શ્રેણી:ભારતનાં સંતો
ઉન (તા. બોડેલી)
ઉન (તા. બોડેલી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા બોડેલી તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ઉન ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
આ ગામમાં મુખ્ય વસ્તી આદિવાસીઓની છે.
શ્રેણી:બોડેલી તાલુકો
મુબારકપુરા (તા. કલોલ)
મુબારકપુરા (તા. કલોલ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  ગાંધીનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૪ (ચાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  કલોલ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. મુબારકપુરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી, રાઇ, તમાકુ તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:કલોલ તાલુકો
લીચેસ્ટેઈન
આ દેશનું ક્ષેત્રફળ ૧૬૦ ચોરસ કિલોમીટર જેટલું છે. આ દેશ રાઈન નદીના કિનારે પર્વતીય વિસ્તારમાં વસેલો છે, જેના ત્રીજા ભાગની જમીનમાં જંગલો ફેલાયેલાં છે.
શ્રેણી:યુરોપ શ્રેણી:દેશ
સરીખુર્દ
સરીખુર્દ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા નવસારી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ગણદેવી તાલુકાનું ગામ છે. સરીખુર્દ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, માધ્યમિક શાળા, આંગણવાડી, દુધની ડેરી, પંચાયતઘર જેવી સગવડો ઉપલબ્ધ થયેલ છે.
આ ગામના લોકો મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલનનો વ્યવસાય કરી પોતાનું ગુજરાન ચલાવે છે.
આ ગામ અમલસાડ રેલ્વે સ્ટેશનથી ૩ (ત્રણ) કિલોમીટર જેટલા અંતરે પશ્ચિમ-દક્ષિણ દિશામાં આવેલું છે.
ફળિયા
શ્રેણી:ગણદેવી તાલુકો
ખીરઇ (તા.માળિયા-મિયાણા)
ખીરઇ (તા. માળિયા-મિયાણા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા મોરબી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા માળિયા (મિયાણા) તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ખીરાઇ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:માળિયા (મિયાણા) તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
મંડળ (સોનગઢ)
માંડળ (સોનગઢ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તાપી જિલ્લાના કુલ ૭ (સાત) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સોનગઢ તાલુકાનું ગામ છે. માંડળ (સોનગઢ) ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દુધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે.
શ્રેણી:સોનગઢ તાલુકો
ઈટલી
ઇટલી યુરોપ મહાદ્વીપની દક્ષિણમાં સ્થિત એક દેશ છે. જેની મુખ્યભૂમિ એક પ્રાયદ્વીપ છે. ઇટલી ની ઉત્તરમાં આલ્પ્સ પર્વતમાળા છે જેમાં ફ્રાંસ, સ્વિટ્ઝરલેંડ, ઑસ્ટ્રિયા તથા સ્લોવેનિયા ની સીમાઓ આવી મળે છે. સિસલી તથા સાર્ડિનિયા, જે ભૂમધ્ય સાગર ના બે સૌથી મોટા દ્વીપ છે. જે ઇટલીના જ અંગ છે. વેટિકન સિટી તથા સૈન મરીનો ઇટલી ની અંતર્ગત સમાહિત બે સ્વતંત્ર દેશ છે.
ઇટલીની રાજધાની રોમ પ્રાચીન કાળ થી એક શક્તિ અને પ્રભાવ થી સંપન્ન રોમન સામ્રાજ્ય ની રાજધાની રહ્યો છે. ઈસાની આસપાસ અને તે પછી રોમન સામ્રાજ્ય એ ભૂમધ્ય સાગરના ક્ષેત્રમાં પોતાની પ્રભુતા સ્થાપિત કરી હતી જેના કારણે આ સંસ્કૃતિ અને અન્ય ક્ષેત્રોમાં આધુનિક યુરોપની આધારશિલા તરીકે મનાય છે. તથા મધ્યપૂર્વ (જેને ભારતીય પરિપ્રેક્ષ્યમાં મધ્ય-પશ્ચ પણ કહી શકાય છે) ના ઇતિહાસમાં પણ રોમન સામ્રાજ્યએ પોતાનો પ્રભાવ પાડ્યો હતો અને તેનાથી પ્રભાવિત પણ થયો હતો. આજના ઇટલીની સંસ્કૃતિ પર યવનોં (ગ્રીક) નો પણ પ્રભાવ પડ્યો છે.
ભૂગોળ
ઇટલીની મુખ્ય ભૂમિ ત્રણ તરફ (દક્ષિણ અને સૂર્યપારગમન ની બંને દિશાઓ) થી ભૂમધ્ય સાગર દ્વારા જલાવૃત છે. આ પ્રયદ્વીપને ઇટલીના નામ પર જ ઇટાલિયન (કે ઇતાલવી) પ્રાયદ્વીપ કહે છે. આનું કુલ ક્ષેત્રફલ ૩,૦૧,૦૦૦ વર્ગ કિલોમીટર છે જે મધ્યપર્દેશ ના ક્ષેત્રફલથી થોડું ઓછું છે. દ્વીપોને સહિત આની તટરેખા લગભગ ૭,૬૦૦ કિલોમીટર લાંબી છે. ઉત્તરમાં આકી સીમા ફ્રાંસ (૪૮૮ કિ.મી.), ઑસ્ટ્રિયા (૪૩૦ કિ.મી.), સ્લોવેનિયા (૨૩૨ કિ.મી.) તથા સ્વિટ્જ઼રલેંડ સાથે લાગે છે. વેટિકન સિટી તથા સૈન મરીનો ચારે તરફથી ઇટલીથી ઘેરાયેલ છે.
ઇટલીની આબોહવા મુખ્યતઃ ભૂમધ્યસાગરીય છે પણ આમાં ઘણાં અધિક બદલાવ જોવા મળે છે. ઉદાહરણ માટે ટ્યૂરિન, મિલાન જેવા શહરોની આબોહવા ને મહાદ્વીપીય કે આર્દ્ર મહાદ્વીપીય આબોહવાની શ્રેણીમાં રાખી શકાય છે.
ઇતિહાસ
રોમની સ્થાપના સમાજસ્થાપન કાળ સમયની ગણાય છે. તે એટલું જુનૂં છે કે તેને શાસ્વત શહેર કહે છે. રોમનો માને છે કે તે શહેર ઈ.પૂ. ૭૫૩માં સ્થપાયું હતું. આધુનિક ઇતિહાસ કારો તેને ઈ.પૂ. ૬૨૫ ગણાવે છે.
શરૂઆતમાં રોમ પર રાજા રાજ્ય કરતાં. પણ સાત રાજા ના રાજ પછી રોમનોએ સત્તા હસ્તગત કરી લીધી અને રોમ પ્ર પોતે રાજ કર્યું. ત્યાર બાદ સંસદ સ્થપાઈ અને તે રોમ પર સત્તા ચલાવતી. 'રીપબ્લિક' આ શબ્દ પોતે પણ લેટિન (રોમનોની ભાષા) મૂળનો છે જે બે શબ્દ મળીને બન્યું છે 'રેસ પબ્લિકા' અર્થાત 'જન બાબતો' કે 'રાજ બાબતો'. રાજાની નીચેની સંસદ માત્ર સલાહકાર તરીકે કાર્ય કરતી. પણ પછી સેનેટ એક કાઉંસેલ ચુંટતી જે રાજા ની જેમ રોમ પર રાજ કરતો પણ માત્ર એક વર્ષ માટે. આ એક સારી પદ્ધતિ હતી. આને લીધે કાઉંસેલને ભય રહેતો કે જો તે બેલગામ વર્તશે તો એક વર્ષ પછી પદભ્રષ્ટ થશે. રોમમાં ચાર જાતિના લોકો હતાં. સૌથી નીચે ગુલામો. જેના અન્ય લોકો માલિક હતાં તેમને કોઈ હક્કો ન હતાં. બીજો વર્ગ પ્લેબીયંસનો હતો. તેઓ સ્વતંત્ર હતા પણ કાંઈ વગ ન હતી. ત્રીજો વર્ગ ઈક્વીસ્ટ્રીયંસ હતો. તેમન નામનો અર્થ સવાર એવો થતો. કેમકે તેમને જો રોમ માટે લડવા બોલાવાતા તો તેમને ઘોડા અપાતા. ક્વીસ્ટ્રીયંસ હોવું અર્થાત ધનવાન હોવું. સૌથી ઉપર ઉમરાવ હતાં તેમને પેટ્રીસિયંસ કહેવાતા. રોમની ખરેખરી સત્તા તેમની પાસે હતી. રોમન ગણતંત્ર સૌથી સફળ સરકાર હતી જે ઈ.પૂ. ૫૧૦ થી ઈ.સ. ૨૩ લગભગ ૫૦૦ વર્ષ ચાલી. તેની સરખામણીમાં યુ.એસ.એ.ની સરકાર ૧૭૭૬ થી અસ્તિત્વમાં છે ૨૫૦ વર્ષ લગભગ. તેમને સૌથી વધારે ભય કાર્થાજીનીયન્સ તરફથી હતો. કાર્થેજ ઉત્તર આફ્રીકાનું એક શક્તિશાળી શહેર હતું જે રોમની જેમ તે પોતાના રાજ્ય પર નિયંત્રણ રાખતું. આ બંને વચ્ચેની લડાઈ લાંબી ચાલી અને તે જમીન અને દરિયા બંનેમાં લડાઈ. સૌથી મહત્વની ઘટના એ હતી કે કાર્થાજીનીયન રાજા ગનરલ હન્નીબલએ પોતાની સમગ્ર સેના અને હાથીઓ આદિ સાથે આલ્પ્સ પર્વત ઓળંગીને ઉત્તર તરફથી ઈટલી પર હુમલો કર્યો. જોકે અંતમાં ઈ.પૂ. ૧૪૬માં રોમનો જીત્યા અને કાર્થાજીનીયન્સનો પૂરો ખાતમો બોલાવાયો. રોમનો સૌથી પ્રખ્યાત વતની જ્યુલિયસ સીઝર હતો. તે રોમન રાજનૈતિક અને સેનાપતિ હતો જેણે કોઈ હુકમ વિના ફ્રાંસના ગુલાન ક્ષેત્રનો ખૂબ મોટો ભાગ કબ્જે કર્યો. ઈ.પૂ. ૪૯માં સીઝરે તેના ક્ષેત્ર અને ઈટલી વચ્ચે રુબીકોન નામની એક નદી ઓળંગી અને રોમને જીતી લેધું અને તેનો સરમુખત્યાર બની બેઠો. તેની સેના કૂચમાં તે ઈજીપ્ત સુધી ગયો. જ્યાં તે ક્લિઓપેટ્રાને મળ્યો. તેનું સેનેટમાં ખૂન કરાવીને તેને મારી નખાયો. તે એટલો પ્રખ્યાત હતો કે તેના નામ પાછળ મહિનાનું નામ જુલાઈ પડ્યું અને તેના વંશજો પણ તેમ ઓળખાયા. મશહૂર અંગ્રેજી સાહિત્યકાર શેક્સપિયરે તેની હત્યા પર એક નાટક પણ લખ્યું છે.
સંસ્કૃતિ
ઇટલી માં સર્વાધિક વિશ્વ ધરોહર સ્થળ છે.
ઇટલીના નગરોમાં ટોરીનો બર્ગમો વેનિસ રવેન્ના બારી રોમા સિયેના ફ્લોરેન્સ પીસા નાપોલિ પામ્પે સોરેન્ટો પલેર્મો મિલાનો ટ્રિએસ્ટ વેરોના જેનોઆ બ્રિંડિસિ વગેરેનો સમાવેશ થાય છે.
બાહ્ય કડીઓ
શ્રેણી:યુરોપના દેશો
જસરા (તા. લાખણી)
જસરા (તા. લાખણી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  લાખણી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. જસરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,જુવાર, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, માધ્યમિક શાળા, પંચાયતઘર,પ્રાથમિક આરોગ્ય કેન્દ્ર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
ધાર્મિક સ્થળો
આ ગામમાં બુઢેશ્વર મહાદેવનું મંદિર આવેલું છે. જ્યાં ૨૦૧૨થી શિવરાત્રી નિમિત્તે મેળા ઉપરાંત અશ્વ શોનું આયોજન થાય છે.
શાળાઓ અને શિક્ષણ વ્યવસ્થા
જસરા ગામમાં મુખ્ય જસરા પ્રાથમિક શાળાની અંતર્ગત સીમાડાનાં બાળકો માટે પેટા પ્રાથમિક શાળાઓ કાર્યરત છે. આ ઉપરાંત અદ્વૈત સાર્વજનિક ટ્રસ્ટ દ્વારા માધ્યમિક અને ઉચ્ચમાધ્યમિક શાળા તેમજ સાયન્સ સ્કૂલ અને સંસ્કૃત પાઠશાળા અને હોસ્ટેલ પણ કાયરત છે.
શ્રેણી:લાખણી તાલુકો
જુદાવાંટ
જુદાવાંટ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા  છોટાઉદેપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. જુદાવાંટ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે.
શ્રેણી:છોટાઉદેપુર તાલુકો
નગરપાલિકા
નગરપાલિકા એ શહેર માટેની લોકોથી, લોકો વડે, લોકો માટે અને લોકો દ્વારા ચાલતી સ્થાનિક સ્વરાજ્યની સંસ્થા છે. નગરપાલિકાને ચોક્કસ હદ હોય છે અને તેમાં રહેતા લોકો તે સ્થાનિક સંચાલનની હદ નીચે આવે છે. નગરપાલિકા દ્વારા મુખ્યત્વે શહેરના વિકાસથી માંડીને લોકોની મૂળભૂત જરૂરિયાતો પૂર્ણ કરવાની કામગીરી કરવામાં આવે છે, બદલામાં નગરપાલિકા લોકો પાસેથી વિવિધ પ્રકારના વેરા ઉઘરાવે છે.
નગરપાલિકાના વડા નગરપાલિકા પ્રમુખ હોય છે, પરંતુ વહીવટી જવાબદાર અધિકારી ચીફ ઓફીસર હોય છે. તેઓ રાજ્ય સરકાર દ્વારા નિયુક્ત હોય છે, તેથી તેઓ નગરપાલિકા પ્રમુખના તાબા મા નહી, પણ રાજ્ય સરકારના ઉચ્ચ અધિકારીના તાબામાં હોય છે. રાજ્ય સરકાર નિયુક્ત હોવાથી સરકારની લોક્લક્ષી યોજનાઓ તેઓ કાર્યાન્વિત કરે છે.
માળખું
નગરપાલિકામાં જે તે શહેરના ચૂંટાયેલા લોકો દ્વારા સંચાલન કરવામાં આવે છે. દરેક સભ્યની મુદત ૫ વર્ષની હોય છે, ત્યાર બાદ નવેસરથી ચૂંટણી યોજવામાં આવે છે. ગુજરાત નગરપાલિકા અધિનિયમ ૧૯૬૩ કે જે કાયદો ૧ જાન્યુઆરી, ૧૯૬૫થી અમલમાં આવ્યો હતો તેના દ્વારા નગરપાલિકાની વ્યાખ્યા, કાર્યપધ્ધતિ, હક્કો, ફરજો, નિયમો વગેરે બાબતો નક્કી કરવામાં આવી છે. ૨૦૧૫થી તમામ નગરપાલિકાઓમાં ૫૦% મહિલા અનામતના કાયદાનો અમલ થવાનો છે. વોર્ડવાઈઝ નિર્ધારિત સભ્યોને લોકો મત આપીને ચૂંટે છે. તે સભ્યો માંથી પ્રમુખ, ઉપપ્રમુખ તથા વિવિધ સમિતિઓના હોદેદારો સભ્યોની બહુમતીથી નક્કી કરવામાં આવે છે. તમામ સભ્યોનો સમૂહ નગરપાલિકાનું બોર્ડ તરીકે ઓળખાય છે. સામાન્ય રીતે દર ત્રણ મહીને મળતી સામાન્ય સભા મારફતે સભ્યોની બહુમતીથી નિર્ણયો લઈને સંચાલન કરવામાં આવે છે. બોર્ડે લીધેલા નિર્ણયોને અમલમાં મુકવા માટે મુખ્ય અધિકારીની આગેવાનીમાં વિવિધ શાખા અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓ કામગીરી કરે છે.
૭૪મા બંધારણીય સુધારા દ્વારા "શહેરી સ્થાનિક સરકાર" (નગરપાલિકા) માટે સુધારા કરવામાં આવ્યા હતા.
કરવેરા અને આવકનું માળખું
નગરપાલિકા દ્વારા એરીયાબેઇઝ મિલકતની આકારની કરીને મિલકત વેરો, પાણી વેરો, દીવાબત્તી વેરો, વ્યવસાય વેરો વગેરે કરવેરા ઉઘરાવવામાં આવે છે. ઉપરાંત જન્મ-મરણ, લગ્ન નોંધણી વગેરે કાર્યો માટે નિયત ફી ઉઘરાવવામાં આવે છે. ટાઉનહોલનું ભાડું, મેદાનો ભાડે આપવા વગેરે કાર્યોથી પણ ભંડોળ એકઠું કરવામાં આવે છે, જે રકમ સ્વ-ભંડોળમાં જમા થાય છે. ઉપરાંત સરકાર દ્વારા વિવિધ કાર્યો માટે આર્થિક સહાય આપવામાં આવે છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:રાજકારણ શ્રેણી:સરકારી કચેરી
ઘુઘરાળા (તા. બાબરા)
ઘુઘરાળા (તા. બાબરા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા બાબરા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ધુધરાળા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
સંદર્ભ
શ્રેણી:બાબરા તાલુકો શ્રેણી:સૌરાષ્ટ્ર
મોખાસણ (તા. કલોલ)
મોખાસણ (તા. કલોલ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  ગાંધીનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૪ (ચાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  કલોલ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. મોખાસણ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી, રાઇ, તમાકુ તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
શ્રેણી:કલોલ તાલુકો