cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
योगासनां
योगासनां योगासनां हें उत्तर योग + आसना = योगसनां अशा समीकरणान तयार जालां. ‘योग’ हें उतर मूळ संस्कृत धातू ‘युज्’ म्हणजे जोडप हाचेपसून तयार जालां. तातूंत जायतें संकेत आसात. जीवात्मो आनी परमात्मो हांचो योग, हो योग सादपाखातीर चंचल आशिल्ल्या मनाचेर खास नियंत्रण दवरचें पडटा. ताका योग म्हण्टात. ‘चितवृत्तींचो निरोध’ अशी योगाची व्याख्या करतात. चित्तवृत्तींतच्या पुराय निग्रहान सविकल्पक आनी निर्विकल्पक समाधी सादपाक येता. समाधी म्हणजेच योग. हें योग्याचें जिविताचें ध्येय आसता.
योगसाधनेखातीर शरिराची खास तरेची स्थिती दवरप आनी तातूंत सूख दिसप म्हणजेच खास आसन. देखुनूच ‘स्थिरसुखं आसनम्’ (थीर आनी सुखात्मक शरिरस्थिती म्हणजे आसन) अशी आसनाची व्याख्या योगसुत्रांत केल्ली आसा.
योगशास्त्राप्रमाण शरीर शुध्द करपाचें प्रक्रियेखातीर शरीर ज्या वेगवेगळ्या स्थितींनी दवरतात तांकां योगासनां म्हण्टांत. योगांची आठ आंगां सांगिल्लीं आसत. तीं म्हणजें यम, नियम, आसन, प्राणायाम, प्रत्याहार, धारणा, ध्यान आनी समाधी. हाका अष्टांगयोग म्हणजे आठ आंगां आशिल्लो योग अशें म्हण्टात. शरिरांतलीं वेगवेगळीं इद्रियां आनी संस्था - देखीक श्र्वसन, रक्ताभिसरण, पचन, उत्सर्जन आदी, तशेंच स्नायूसमूह, ज्ञानतंतू, मन हांचेसारके घटक ह्या सगळ्यांची कार्यक्षमताय आनी परस्पर सहनियमन हांचो विकास जावंचो पडटा आनी तो योगासनांच्या सदच्या सरावांतल्यान सादपाक येता. योगसनांच्या वेगवेगळ्या स्थितींक लागून, हालचालींक लागून फाटीचो कणो (मेरूदंड) आनी तातुंतलो पृश्ठवंशरज्जू म्हणजे मज्जारज्जू-ज्ञानतंतू-मज्जापेशी हांचेर बरो परिणाम जाता.
सादारणपणान पिरायेच्या धाव्या वर्सापसून चले-चल्यांक योगासनां करपाक हरकत ना. योगासनां करपाक फांतोडेचो वेळ योग्य. पूण सांजवेळारय तीं केल्यार जातात. योगासनां खातीर जागो शांत, नितळ, हवेशीर आनी मनाक प्रसन्न दिसतलें असो आसचो. चड करून आसनां उपाशी पोटार करचीं. पेय घेतल्यार अर्द वर तर जेवणां उपरांत उणींच चार वरां वचूंक जाय. आसनां उपरांत अर्द वरान जेवचें. आसनां करतना नितळ, हळके, सदळ आनी जाय तितलेच कपडे घालचें. अशें तरेचें जायते नेम सामान्यपणान सांगतात. कसल्याय दुयेंसांत, पिडेस्त व्यक्तीक, त्या त्या दुयेंसांत अपायकारक थरपी आसनां करचीं न्हय. बायलांनी योगासनां केल्यार जातात. पूण मासिक पाळयेच्या वेळार आनी बाळंटेरांत योगासनां करचीं न्हय. आसनां करता आसतना श्र्वसनाचो वेग वाडपाक जायना. घाम येवचो न्हय आनी पुरो जाल्लें भाशेन दिसचें न्हय. योगासनां करून जाले उपरांत मनशाक शांत, प्रसन्न, उत्साही आनी खोशी दिसपाक जाय.
योगसनांच्या अभ्यासाचे सुरवेक तीं सवकास आनी संथ गतीन करचीं. खंयचेंय आसन साध्य करपाखातीर शरिराक झटके वा ताण दिवंचो न्हय. तशेंच आसनां मदीं जाय जाल्यार विश्रांतीय घेवंची. दर एके व्यक्तीन आपणाक शक्य आसा तेप्रमाण एक एक आसनास्थितीचो काळ आनी आवर्तन वाडोवप बरें आनी भलायकेचे नदरेन हिताचें आसता.
३)धनुरासनः विपरीत शयनस्थिती. फाटीची सगळी कमान, फाटले वटेन ओटीपोटाचो आनी शरीरमध्याचो भाग जमनीक तेंकिल्लो. धोंपरां फाटल्यान दोडून खोंटो हातांनी ओडून धरिल्ल्यो.नदर वयर, खाडकी वयर उखलून, गळ्याचो फुडलो भाग वयर ओडिल्लो. श्र्वास संथपणान घेवप आनी सोडप. अशा आसनांत, आसन उतरावन पयलींचे स्थितींत चडांत चड संथपणान येवचें पडटा. योग्य आसनस्थितींत खांदे, हड्डें, पोटाचो कांय भाग आनी मांडयो ताणून उखलिल्ल्यो, धोंपरांय खोंटेलागीं धरिल्ल्या हाताचे पकडीन ओडिल्ल्यान चड वाटकुळाकार जावपाक दिवंचो. भुजंगासनांत फाटीचे वयलें मणके, शलभासनांत सकयले, जाल्यार धनुरासनांत मदल्यांवांगडा सगळ्याच मणक्यांक ताण बसता. तशेंच पोट, मांडयो, पांय, दंड आनी हातांचेरय ताण बसता.
४)नौकासनः विपरीत शयनस्थिती. दोनूय वटांनी अशीर जायत गेल्ल्या आनी दोनूय वटांनी वयर उखिलिल्ले नौकेभाशेन शरिराची स्थिती करप. दोनूय हात खांदयांपसून फुडें व्हरून पांयां पडटा तें माण जोडिल्ले आनी शरीर वयर उखलीत उखलीत हड्डया मेरेन उखलप. सुरवेक श्वास सोडिल्लो, पूण जशें जशें शरीर वयर उखलतात तसो तसो श्र्वास घेत रावप. आसनस्थितींत संथपणान श्र्वसन. खांदे-हात उखलता आसतनाच मांडयो ताणिल्ल्यो दवरुन ताणिल्लीं धोंपरांय ल्हव ल्हव वयर उखलप. शरिराचो सगळो भार पोटाचेर येवपाक दिवंचो. तंत्रीक नदरेन, तशेंच हालचालींचे नदरेन धनुरासन आनी नौकासन ह्या दोनांनीय बरेंचशें साम्य आसून ताण बरेचशे तेच आसतात.
शयनस्थितींतलीं आसनां: ५)द्विपाद उत्तानासन - शयनस्थिती. सुरवेक स्वास सोडिल्लो, उपरांत स्वास घेत घेत दोनूय हात जोडिल्ले स्थितींत उखलीत उखलीत, जमनीकडेन काटकोन जायमेरेन उखलप; ताणून थीर करप. धोपरां ताणिल्लीं आनी तीं एकामेकाक तेकिल्लीं आसपाक जाय, फाट आनी खांदे मात लेगीत उखलचे न्हय. खोंटो ओडून वयर मळबावटेन व्हरचे, पोटाचो आनी मांडयांचे स्नायू सदळ सोडचे. हें आसन केल्ल्यान मांडयांच्या स्नायूंचेर ताण पडटा, तशेंच पोटांतले स्नायू आकुंचन पावतात. अंतरेंद्रयांचेर ताण पडटा. ल्हान आनी व्हडल्या आंतकडयांचेर आनी पाचक ग्रंथीचेर बरो परिणाम जाता.
६)विपरीत करणीः शयनस्थिती. उत्तान पादासनापरस शरीर चड म्हणजे खांद्यामेरेन उखलून, फकत खांदे आनी तकली जमनीर तेंकोवन हातांनी शरिराक आदार दिवंचो. ल्हव ल्हव स्वास घेत घेत आसन पूर्ण स्थितीक व्हरचें. भेंडाच्या हाडासकयल हाताच्या तळव्यांनी आदार दिवंचो. कोंपर जमनीक तेंकोवन हातांक आदार दिवंचो. फाट तिरपी, मान पुरायपणान मेकळी दवरची, गुरूत्वाकर्शणाक लागून अशुध्द रगत काळजाकडेन खास गतीन वता. पांय सदळ सोडून काळजावयलो ताण उणो करूं येता. हें आसन चड वेळ करचें न्हय.
७)सर्वांगासनः शयनस्थिती. विपरीत करणेचे फुडें फाट घुंवडावन चड वयर उखलून, शरीराचो सगळो भार खांदयांच्या फकत वयल्या भागाचेर घेवंचो. कोंपरांत काटकोन करिनासतना बरगडयांक हाताच्या तळव्याचो आदार दिवंचो. खाडकी, तोंड लेगीत उगडपाक येना अशे तरेन हड्डयाचे शिंपयेंत बसयल्ल्यान जालंधर नांवाचो बंध निर्माण जाता. ह्या आसनाक प्रतिपूरक म्हणून मत्स्यासन करून मत्स्यबंध घालप गरजेचें आसता. सगळ्यांत म्हत्वाच्या अशा धा आसनांमदीं सर्वांगासनाचो आस्पाव करतात. जायत्या ग्रंथींची कार्यक्षमताय ह्या आसनान विकसीत जाता.
८)मत्स्यानः शयनस्थिती. दोनूय पांयांमदीं सु.३०-३५ सेंमी.अंतर दवरचें. दोनूय धोंपरां चडांतचड दोडून तळवे वयर घेवंचे. कोंपराच्या आदारान फाट, खांदे उखलून ताळू तेंकोवंची. मान उरफाटी ताणची. खाडकी वयर येतली. हातांनी ते ते वटेनच्या पांयांचे आखाणे धरचे. आसन चड बरें जाले उपरांत विरूध्द पांयांचे आंगठे धरचे. मांडयो जमनीचेर तेंकपाक जाय. ताका लागून पोट आनी तांचेर बरो ताण पडटलो. सर्वांगासनाच्या उरफाटो बंध तयार जाता. तकलेचे विशिश्ट अवस्थेक लागून मेंदवाक चड प्रमाणांत रगताची पुरवण जाता.
९)हलासनः शयनस्थिती. हल म्हणजे नांगर. शरिराची स्थिती नांगराप्रमाण जाता म्हणून हाका हलासन म्हण्टात. स्वास सोडिल्लो. मागीर पांय उखलीत उखलीत स्वास घेवप, द्विपाद उत्तासनाप्रमाण वयर घेतिल्ले पांय, तकलेवयल्यान दुसरे वटेन तेंकोवचे. धोंपरां सरळ, चवडे सरळ आनी आंखाणे जमनीक तेंकोवचे. हात खांदयांच्या फुडें फाटीचे सरळ रेशेंत तेंकोवचे. हड्डें खाडकेचेर दामता आनी जालंधर बंधूय पडटा. फाटीचो कणो ताणटा, ताका घटसाण येता. भेंडापसून पांयांमेरेनच्या स्नायूंचेर ताण येता. ताका लागून नाडयांची शुध्दी जाता. पोटाचे स्नायू आनी तातूंतलीं इंद्रियां हांची कार्यक्षमताय वाडटा.
१०)नौकासनः शयनस्थिती. पयलीं स्वास सोडचो. स्वास घेत घेत पांय एकामेकांक जोडून वयर उखलचे. त्याच वेळार पांय ल्हव ल्हव वयर उखलचे. पांय सु. ४५ अंशामेरेन (जमनीकडेन कोन) उखलले म्हण्टकच हात ताणून आंखाणे धरचे. विपरीत शयनस्थितींतल्या नौकासनांत पोटाच्या स्नायूंचें प्रसरण आनी फाटीच्या स्नायूंचें आकुंचन आसा, जाल्यार ह्या नौकासनांत पोटाच्या स्नायूंचें आकुंचन आनी फाटीच्या स्नायुंचें प्रसरण जाता. सगळ्या शरिराक आदार उणो आशिल्ल्यान तोल चड सांबाळचो पडटा. पोटाच्या आकुंचनाक लागुन तातुंतल्यो आंतकडयो,
११)पवनमुक्तासनः शयनस्थिती. पांय उत्तानपादासनाप्रमाण उखलचे. मागीर धोंपरांत दोडचे आनी दोनय हातांनी धोंपरांक पोटाचेर, हड्डयार दामून विळखो घालचो. मान आनी तकली वयर उखलची. अपान वायुच्या पवनमार्गांत, चड करून व्हडल्या आंतकडयांच्या मार्गांत आडखळिल्ल्या वायुची (बळान) मुक्ती जावपाक हें आसन उपेगी थरता.
१२)शवासनः शयनस्थिती. शारिरीक आनी मानसीक विश्रांतीखातीर हें आसन सामकें उपेगी आसून, सगळीं आसनां करून जाले उपरांत हें आसन करपाची पद्दत आसा. दोनय पांयांमदीं सादारण ३५ ते ४५ सेंमी. अंतर दवरचें. हात ल्हवूच कडके घेवंचे, मान जायते वटेन वांकडी करची. मनानच सगळें शरीर पांयांपसून तकलेमेरेन सदळ करचें. ह्या आसनांत शरीर सदळ दवरपाक जाय तशेंच मनांतूय विचारांची गर्दी जावपाक दिनासतना तें थीर दवरप गरजेचें आसता. ह्या आसनांत सगळे अवयव, इंद्रियां हांचेवयलो दाब, ताण, आकुंचन, प्रसरण ह्या सगळ्यांचेर ताबो हाडून विसव मेळटा.
बैठक स्थितींतलीं आसनां: बैठक स्थितींतलें स्वस्तिकासन, समासन, पदमासन ह्या आसनांत मांडयेच्या तोंकांचेर, धोंपरांचेर हातांच्या बोटांची जी खास अशी रचना करून दवरतात तांकां ‘मुद्रां’ म्हण्टात. ही मुद्रा चडकरून ‘ध्यानमुद्रा’ वा ‘ज्ञानमुद्रा’ म्हणून वळखतात.
१३)आकर्ण धनुरासनः बैठक स्थिती. धोणूचेर लायिल्लो बाण ओडिल्ल्याची कृती ह्या आसनांतल्यान प्रकट जाता. देखून ताका धनुरासन वा आकर्ण धनुरासन म्हण्टात. पयलीं दोनूय पांय पातळावन एकामेकांलागीं घेवंचे आनी दावो पांय धोंपरांमदीं बागोवन उजवे मांडयेर घेवंचो. मागीर दाव्या हातान पातळिल्ल्या उजव्या पांयाचो आंखाणो धरचो आनी उजव्या हातान दाव्या हातासकल्यान येवपी दाव्या पांयाचो आंगठो धरून तो पांय उजव्या कानालागीं हाडचो. चड करून सरळ बसचें. पांयांचो ताण ल्हव व्हव वाडोवंचो. श्र्वसन संथ आसचें. धोंपरांचेर आनी भेंडाचेर ताण येवन स्नायूंक घटसाण येता. हें आसन दावे वा उजवे, अशा दोनूय वटांनी करतात.
१५)पश्र्चिमोत्तासनः योगासनांतलें हें एक मुखेल आसन मानतात. दोनय पांय फुडें, हात सरळ आनी पांयांचे आंखाणे दोनय हातांनी धरचे. फुडें बागोवंचें. कपल धोंपरांक तेंकोवंचें आनी दोनय कोंपर दोनय पांयांचे वटेन जमनीर तेंकोवंचे. धोंपरां सरळ आसचीं आनी खोंटो, पोटऱ्यो, मांडयो जमनीक तेंकयल्ल्यो उरच्यो. श्र्वसन संथपणान करचें. ह्या आसनांत पांयांपसून मानेमेरेन सगळ्या शिरांक ताण बसता. सगळे स्नायू आकुंचन पाविल्ल्यान फुफुसां, उदरस्थ इंद्रियां आनी अंतःस्त्रावी ग्रंथीचेर ताण पडटा आनी तांची कार्यक्षमताय वाडटा.
दंडस्थितींतलीं (उबे स्थितींतलीं) आसनां: १७)वृक्षासनः दंडस्थिती. पयलीं श्वास सोडप. मागीर ल्हव ल्हव श्वास घेवप, दोनूय वटांनी हात वयर व्हरून, नमस्कार करून, ताणून वयर धरप. खोंटोय वयर उखलप. उपरांत श्वास संथ दवरप. आसन तोलात्मक. स्नायूंवयलो ताण उणो करपाक उपेगी. चड करून सगळ्या आसनांचे अखेरेक करचें.
१७)त्रिकोणासनः दंडस्थिती. दावो पांय चडांत चड दावे वटेन व्हरून पांयांचो चवडो तेच दिकेकडेन तोंड करून दवरचो. स्वास सोडचो. दावें धोंपर बागोवन दावे वटेन वांकून दावो हात जमनीक लावचो. उजवो पांय सरळ दवरचो. उजवे वटेनच्यान उजवो हात उजव्या कानाक तेंकोवन सरळ रेशेंत वयर वयर ताणचो. हीच सगळी कृती उपरांत उजवो पांय बागोवन करची. शरिराचो भार बागवल्ल्या पांयांच्या पोटऱ्यांचेर आनी मांडयेर वा तेंकयल्ल्या हाताचेर येता आनी तांची कार्यक्षमताय वाडटा.
वर्ग:देवनागरी पानां
१७वो गोवा युवा महोत्सव (२८, २९ जानेवारी २०१२)
१७वो गोवा युवा महोत्सव( २८,२९ जानेवारी २०१२) १७वो गोवा युवा महोत्सव २८ आनी २९ जानेवारी २०१२ ह्या दिसा मारियो मिरांडा नगर सरकारी महाविद्यालय मैदान केपें केल्लो.ह्या महोत्सवाचे उक्तावण भौ. प्रमोद तिंबले हांचे हस्तुकी जालें. नमन लोकमांड, नाच नाच नाचुया, गीत गायतना, कवन काळजांतले, खेळ,प्रस्नमाची आदी सर्ती आयोजीत केल्ल्यो.
ह्या युवा महोत्सवाक युव संजिवनी मडगांव हो पंगड जैतीवंत थारलो. ह्या युवा महोत्सवा निमतान काडिल्ल्या यादस्तीकेचें नांव 'कुशावती' आसलें. कार्याध्यक्ष राजदीप नायक हांणी जापसालदारकी सांबाळ्ळी.
संदर्भ
वर्ग:देवनागरी पानां
अमीर खुसरौ
अमीर खुसरौ हो फार्सी भाशेंतलो नामनेचो भारतीय कवी, विद्वान आनी संगीतकार. ताचें पुराय नांव अबुल-हसन यमीननुद्दीन अमीर खुसरौ देहलवी.
जल्म आनी भुरगेपण
ताचो जल्म एटा जिल्ह्यांतल्या (उत्तर प्रदेश) पटियाली गांवांत जालो. ताचो बापूय अमीर सैफुद्दीन महमूद हो तुर्कस्तानांतलो सरदार आशिल्लो. तो अल्तमशचे मुस्तींत भारतांत येवन स्थायिक जालो. ताची आवय भारतीय आशिल्ली. तो धा वर्साचो आसतनाच ताचो बापूय भायर पडलो. ताच्या आज्यान (आवयचो बापूय) आनी आवयन ताका वाडयलो. ल्हान आसतनाच तो निजामुद्दीन औलिया ह्या सत्पुरुशाचो अनुयायी जालो. ताचेविशीं खुसरौक खूब आदर आनी मोग आशिल्लो.
ताणें ल्हान आसतनाच कविता बरोवंक सुरवात केली तशेंच फार्सी, अरबी, तुर्की आनी हिंदी ह्या भाशांचो अभ्यास केलो. दिल्लीच्या राजदरबारांत राजकवी म्हूण ताणें खूब वर्सां काम केलें. कैकुबाद ह्या सुलतानान ताका ‘मलिक-उश-शुअरा’ म्हळ्यार ‘कविसम्राट’ अशी पदवी दिली.इगाणांतले फार्सी विद्वान ताचो ‘तूती-ए-हिंद’ (भारताचो पोपट) म्हूण गौरव करताले. ताची काव्य निर्मणी खूब ऊंच पांवड्याची जावन आसा. तो फार्सी भाशेंतलो नामनेचो कवी आशिल्लोच ते भायर भाशाशास्त्रज्ञ, संगीतकार, गूढवादी आनी अश्टतासांचो विद्वान असी ताणें कीर्त मेळयली.
हिंदूस्तानी संगीताच्या मळार ताणें मोलादीक वावर केलो आनी तें चड समृध्द केलें. कांय नवे राग आनी मिश्र राग तयार करून ते लोकांमदीं पावयलें. देखीक- यमन, कल्याण, काफी, बहर, झीलफ, सांजगिरी, मजीर, फरगन, सरमदी आदी. सतार हें वाद्य लोकांमदीं पावोवपाचें श्रेय ताकाच वता. कवाली पद्दतीची गायकी खुरसैन पयलीं सोदून काडली अशें म्हणटात. पखवाजापसून तबलें आनी डग्गो अशे दोन भाग करून ताचें एक नवें वाद्य ताणें तयार केलें आनी प्रचारांत हाडलें. ताका संगीततज्ञांनी ‘नायक’ अशी भोवमानाची पदवी दिल्ली.
फार्सींतल्या नामनेच्या कवींमदीं ताची गणना जाता. ताच्या काव्यांत सखोल अनुभूती, कल्पनाशक्त आनी खास करून भारतीय उपमा आनी अलंकार हांचो आस्पाव आसा. ताणें गद्य काव्य लेगीत बरयलां. तातूंत ताची स्वतंत्र शैली दिसून येता. भारताविशीं ताका उपाट मोग आशिल्लो. ‘नुह सिपिहर’ ह्या ताच्या ग्रंथांत ताणें भारताचें गिन्यान आनी संस्कृताय हांचो भोवमानान उल्लेख केला.
बरपावळ
ताची ग्रंथ निर्मणी अशीः पांच कवितां झेले (दीवान): 1.तुहफतुल-सिगर (1272) 2.वस्तुल हयात(1285) 3. गुर्रतुल-कमाल (1294) 4. बकीया-ए-नकीया (1316) आनी 5. निहायतुल- कमाल (1324). पांच इतिहासीक खंडकाव्यां (तारीखी मस्नवियाँ) – 1. किरानुस-सअदेन (1289) 2. मिफताहुल-फुतूह (1291) 3. खिज्रर खाँ दवल रानी(1316) 4. नुह सिपिहर (1318) आनी 5. तुगसक नामा(1324). हीं खंडकाव्यां राजांचें आनी सुलतानाचें तुस्तेचेर आदारिल्लीं आसात.
इराणचो नामनेचो फार्सी कवी निजामी-ए-गंजवी (सुमार 1141-1203) हाणें ‘खम्सा’ म्हळ्यार पांच मस्नवियाँ बरयल्यात, ताचो आदर्श फुडें दवरून खुसरौन 1298 ते 301 ह्या काळांत पांच मस्नवियाँ बरयल्यो. 1.मतलअ उ’ल अनवार 2. शीरि खुसरौ 3. मजनूँ लैला 4. आईना-इ-सिकंदरी आनी 5. हश्त-बिहिश्त. तीन गद्य ग्रंथः 1. खजाइनु,ल फुतूह (अल्ला- उद्दीन खिलजीच्या काळचो इतिहास) 2. इअजाजे खुसरवी (स्फुट लेखांचो झेलो) 3. अफजलु’ ल फवाइद (निजामुद्दीन औलिया हाच्या वचनांचो आनी उपदेशामचो झेलो).
जवाहरे खुसरवी ह्या नांवाचो एक काव्यझेलो आसून तातूंत ताचे दोहे,गीत, पहेलियाँ (कूटकाव्य) आनी फार्सी-हिंदी भरसल्लीं कांय पदां हांचो आस्पाव आसा. ताणें हिंदी भाशेंतूय बरीच ग्रंथ रचणूक केल्या अशें म्हणटात. ‘खालिक बारी’ नांवाचो ताचो हिंदी गद्यग्रंथ नांवाजिल्लो आसा.
पळेयात
Amir_Khusrow
वर्ग:देवनागरी पानां वर्ग:प्रसीध, फामाध मंश्यां
ಲುಕಾ ಪರ್ಮಾಣೆಂ ಜೆಜು ಕ್ರಿಸ್ತಾಚೆಂ ಶುಭ್ವರ್ತಮಾನ್
Gospel of Luke
ಲುಕ್ ಸಿರಿಯೆಚೆ ಆಂತಿಯೊಕಿಯೆಂತ್ ಜಲ್ಮಲೊ ದಿಸ್ತಾ. ತೊ ಜಲ್ಮಾನ್ ಗ್ರಿ. ಧಂದ್ಯಾನ್ ವಯ್ಜ್ ಆನಿ ಚಿತಾರ್ಪಿಯ್ ತೊ ಆಲ್ಸೊ ಮ್ಹಣ್ ಆದಿಂ ಥಾವ್ನ್ ಖಬರ್ ಆಸಾ.
ಧರಂಪರ್ಗಟ್ಣೆಚ್ಯಾ ವಾವ್ರಾಂತ್ ಪಾವ್ಲುಚೊ ಸಾಂಗಾತಿ, ಪಾವ್ಲುಚೆ ದುಸ್ರೆ ಆನಿ ತಿಸ್ರೆ ಧರಂಪರ್ಗಟ್ಣೆಚೆ ಭಂವ್ಡೆಂತ್ ಲುಕ್ ತಾಚೆ ಬರಾಬರ್ ಆಲ್ಸೊ; ಆನಿ ಪಾವ್ಲುಕ್ ಸೆಜಾರೆಇಯಾಕ್ ಆನಿ ರಮಾಕ್ ಕಯ್ದಿ ಕರುನ್ ದವರ್ಲಲೊ ತೆದ್ನಾ, ಲುಕಾನ್ ತಾಚೊ ಪರಾಮಸ್ ಕೆಲೊ. ಹಾಚೆ ಉಪ್ರಾಂತ್ಲ್ಯಾ ತಾಚ್ಯಾ ಜಿವಿತಾಚಿ ಚಡ್-ಶಿ ಖಬರ್ ಮೆಳನಾ.
ಲುಕ್ ಆಪ್ಲೆಂ ಶುಭ್ವರ್ತಮಾನ್ ತ್ಯೊಫಿಲ್ ನಾಂವಾಚ್ಯಾ ಕಣ್-ಎಕ್ಲ್ಯಾಕ್ ಭೆಟಯ್ತಾ. ಹೊ ತ್ಯೊಫಿಲ್ ಬರಿ ಜುಟಿ ಚಲಯ್ತಾಲೊ. ಪುಣ್ ಲುಕಾಚೆಂ ಬರವಪ್ ಚಡ್-ಶೆಂ ಕ್ರಿಸ್ತಾಂವ್ ಜಾಲ್ಲ್ಯಾ ಗ್ರಿಕಾಂಕ್. ಹ್ಯಾ ಶುಭ್ವರ್ತಮಾನಾಚೊ ಹೆತು ಸ್ಪಶ್ಟ್ಪಣಿಂ ಪ್ರಸ್ತಾವ್ನೆಂತ್ ದಾಖಯ್ಲಾ (1: 1-4 ಪಳೆ ).
ವಿದೆಶಿಯಾಂ ಮದ್ಲಿಂ ಕ್ರಿಸ್ತಾಂವ್ ಜಾಲ್;ಲ್ಯಾಂನಿಂ ಪವಿತ್ರ್-ಸ್ನಾನ್ ಘೆವಂಚೆ ಆದಿಂ ಧಾರ್ಮಿಕ್ ಶಿಕವ್ಣ್ ಘೆತ್ಲಲಿ; ಲುಕ್ ತಾಂಕಾಂ ಧರ್ಮಾಚ್ಯಾ ಸತಾಂಚಿ ಸಾರ್ಕಿ ಸಂಜಣಿ ದೀವಂಕ್ ಆನಿ ತ್ಯಾಚ್ ಬರಾಬರ್ ತಾಂಚೊ ಭಾವಾರ್ಥ್ ಕ್ಸ್ಲೆ ಥಿರ್ ಬುನಾಯ್ದಿರ್ ಧರ್ಲಲೊ ಆಸಾ ತೊ ದಾಖವಂಕ್ ಸದ್ತಾ.
ಹೆರಾಂ ಶುಭ್ವರ್ತಮಾನಾಂಚ್ಯಾ ಬರಯ್ಣಾರಾಂವನ್ ಲುಕ್ ಥಡ್ಯಾ ಖೆರಿತ್ ವಿಶಯ್ಯಾಂಚೆರ್ ಅದಿಕ್ ಭಾರ್ ಘಾಲ್ತಾ. ಹ್ಯಾ ವಿಶಯ್ಯಾಂಚೆರ್ ನದರ್ ಮಾರ್ಲ್ಯಾರ್, ಲುಕಾಚೆರ್ ಪಾವ್ಲುಚೊ ಪ್ರಭಾವ್ ಕಿತ್ಲೊ ಜಾಲೊ ತೊ ದಿಸ್ಟಿ ಪಡ್ತಾ. ತಾಚೆ ಖೆರಿತ್ ವಿಶಯ್ ಮ್ಹಳ್ಯಾರ್ ಹೆ : ಸರ್ವ್ ಮನ್ಶಾಂಚೆಂ ತಾರಣ್ ಆನಿ ಭವ್ ದಯ್ಯಾಳ್ ದೆವಾಚೆಂ ಭಗ್ಸಣೆಂ; ಪಾತ್ಕಿಯಾಂ ಥಾಯ್ ಜೆಜುಚಿ ಕಾಕ್ಲುತ್; ಗರಿಬ್ ಆನಿ ಸಮಾಜಾಂತ್ ಲ್ಹಾನ್ವಿಕ್ ಮನ್ಶಾಂ ಸರಿಂ, ತಶೆಂಚ್ ಬಾಯ್ಲಾಂ ಸರಿಂ, ಜೆಜುಚಿ ಅಪುರ್ಬಾಯ್; ಪವಿತ್ರ್ ಆತಂಯಾಚೆಂ ಕಾಮ್. ಮಾಗ್ಣ್ಯಾಚೆರ್-ಉಯ್ ಹ್ಯಾ ಶುಭ್ವರ್ತಮಾನಾಂತ್ ಬರೊ ನೆಟ್ ಘಾಲ್ಲೊ ಆಸಾ; ಹೆರಾಂ ಶುಭ್ವರ್ತಮಾನಾಂ ಪರಸ್ ಅದಿಕ್ ಪಾವ್ಟಿ ಕ್ರಿಸ್ತಿ ಮನ್ಶಾಂ ನ್ಹಯ್ಚ್ ಮಾಗ್ಣ್ಯಾಚಿಂ ಮನ್ಶಾಂ ಮ್ಹಣ್ ಹೆಂ ಶುಭ್ವರ್ತಮಾನ್ ಉಗ್ಡಾಸ್ ಕರ್ತಾ, ಪುಣ್ ಜೆಜುನ್ ಮಾಗ್ಣ್ಯಾ ವಿಶಿಂ ಶಿಕವ್ಣ್ ದಿಲಿ ತಾಚಿ ಖಬರ್ ಸಾಂಗ್ತಾ.
ಎಕ್ ಕಲಾಕಾರ್ ಕಸೊ, ಜಿವೆ ಆಕಾರ್ ಚಿತಾರುನ್ ಲುಕ್ ಆಪ್ಲಿ ಕಲಾ ದಖಲ್ ಕರ್ತಾ ಆನಿ ಅಸೊ ಹೆರ್ ಚಿತಾರ್ಪಿಯಾಂಕ್ ಎಕ್ ಸ್ಫುರ್ತಿ ದಿತಾ. ಇತಿಹಾಸ್ ಬರವ್ಚ್ಯಾ ಕಾಮಾಂತ್, ಗ್ರಿಕ್ ಆನಿ ರಮಿ ಇತಿಹಾಸ್ಕಾರಾಂ ಕಡೆ ಲುಕಾಕ್ ಸರ್ ಕೆಲ್ಲೊ ಆಸಾ. ದೆಖುನ್ ದಾಂತೆ ಆಲಿಘಿಯೆರಿ ಹ್ಯಾ ಇತಾಲಿಯಾನ್ ಮ್ಹಾಕವಿನ್ ಲುಕ್ “ಕ್ರಿಸ್ತಾಚೆ ನಂರುತಾಯ್ೆಚೊ ಬರವ್ಪಿ” ಮ್ಹಣ್ ಸಾಂಗುನ್ ದವರ್ಲಾಂ.
ಹ್ಯಾ ಶುಭ್ವರ್ತಮಾನಾಚಿ ಮಾನ್ಡಾವಳ್ ಅಶಿ :
ಪ್ರಸ್ತಾವ್ನಾ : 1 : 1-4
ಜುಾಂವ್ ಬಾತಿಸ್ತಾಚೊ ಆನಿ ಜೆಜುಚೊ ಜಲಂ ಆನಿ ಭುರ್ಗೆಪಣ್ : 1:5-2:52
ಜುಾಂವ್ ಬಾತಿಸ್ತಾಚೊ ವಾವ್ರ್ : 		3 : 1-20
ಜೆಜುಚೆಂ ಸ್ನಾನ್ ಆನಿ ಪರಿಕ್ಶಾ : 	3: 21-4:13
ಗಾಲಿಲೆಇಯಾಂತ್ ಜೆಜುಚೊ ಭವ್ಶಿಕ್ ವಾವ್ರ್ : 4:14-9:50
ಜೆಜುಚೆಂ ನಿಮಾಣೆಂ ಸಾತಳೆಂ : 19: 28 – 23: 56
ಜೆಜುಚೆಂ ಪುನರ್ಜಿವಂತ್ಪಣ್, ದರ್ಶನಾಂ ಆನಿಸ್ ಅರ್ಗ್-ಪ್ರವೆಸ್ : 24:1-53
Sondorbh
वर्ग:ನವ್ಯಾ ಕರಾರಾಚಿಂ ಪುಸ್ತಕಾಂ(New Testament Books) वर्ग:ದೇವಾಚೆಂ ಉತ್ತರ್ वर्ग:ಕನ್ನಡ್ ಪಾನಾಂ
गिरेसत मनीस आनी लाजर वपार
गिरेसत मनीस आनी लाजर वपार
Girest Monis ani Lazor Vopar - The Rich Man and Lazarus ( parable )
वपारिंचो हेतू
तेदनां शिसांनीं लागीं सरुन ताका विचारलें: "वपारींनीं तांचे कडे कित्याक उलयताय?" ताणें परतीपाळ केलो: "कित्याक सर्गींच्या राज्याचे गूट वळखूंचें देणें तुमकां दिल्लें आसा; तांकां हेरांक ना. आसा तांकां देव आनींक-उय दितलो आनी तांचें माप भरन अत्तलें; पूण ना तांकां, आसा तें पोरयान तांचे कडलें देव काडून घेतलो. देखून हांव वपारींनीं तांचे कडे उलयतां, कित्याक पळेवन-उय तांकां दिसना, आनी आयकुन-उय तांकां आयकना आनी समजयी ना."
इजायासान अशें आदींच सांगललें तें तांचे सवें पाळोन येता:
"आयकुन-आयकून तुमकां काय, समजचें ना; पळेवन-पळेवन तुमकां काय दिसचें ना. कित्याक ह्या लकाचें काळीज जोड-निबर जालां, तांचे कान भेरे जाल्यात, तांचे दोळे धांपलले आसात; ना तर दोळयांनीं तांकां दिसूंक लागतलें, कानांनीं तांकां सारकें आयकुंक मेळतलें, मनान तांकां समजतलें, आनी, तीं परतून येवन, हांव तांकां बरीं करीन ."
गिरेसत मनीस आनी लाजर वपार
पवित्र पुसतक ː लुकास १६ː १९-३१
१९ कण-êक गिरेसत मनीस आसलो; तो तांबडीं आनी नाजूक सणी वसत्रां न्हेसतालो आनी दिसाच्या दिसा बरिंबरीं जेवणां करून धादशी जियेतालो. २० आनी लाजार नांवाचो êक भिकारी, सगळच चवनांनीं भरन, ताच्या दार्वनट्याशीं पडन आसतालो; २१ गिरेसताच्या मेजा वेलें पडता तें खावन आपलें पट भोरुंक तो आशेतालो. सुणीं लेगून येवन ताचीं चवनां लेंवतालीं. २२ मागीर êक दीस तो भिकारी मेलो आनी देवदुतांनीं ताका आबराहामाच्या गपांत व्हरून दवरलो च. तो गिरेसत-ऊय मेलो आनी ताका व्हरून पुरलो. २३ येंकनडांत आटेविटे भोग्ता आसताना, ताणें आपले दळे उबारून आबराहामाक आनी ताच्या गपांत आसलल्या लाजाराक पयस देखले, २४ आनी अशी बब मारली: ”आबराहां बापा, म्हजे चुर्चुरे धोर आनी आपल्या बटाची तेंबी उदकांत बुडवन म्हजी जीब थोनड करुंक लाजाराक धाड, कित्याक ह्या उज्यांत हांव भारीं वळवळतां.”२५ आनी आबराहामान म्हळें: ”पुता म्हज्या, तुज्या जिवितांत जितलें तुंवें सूख भोगलेईं, तितलें लाजारान दूख सोसलें म्हण उगडास कोर; म्हणटोच आतां ताका बुज्वोण मेळता आनी तूं दगदग्ताय. २६ तितलेंच न्हय, कण हांगा थावन तुंचेशीं वचुंक सदीत जाल्यार ताच्यान जायना, न्हय म्हण थय थान हांगा येवंक-ऊय जायना, कित्याक आंचे आनी तुंचे मदें मटें व्हडलें पाताळ थिरायल्लें आसा” २७ तेदनां ताणें म्हळें: ”तशें जाल्यार, बापा, ताका म्हज्या बापायच्या घरा धाड म्हण तूजê लागीं परातून माग्तां; २८ तोर म्हाका पांच भाव आसात; तेय हê वलवळ्यांचê स्वातेर येना जावंक ताणें तांकां शिडकावंचे.” २९ पूण आबराहामान ताका सांगलें: ”तांकां मयजेस आनी प्रवादी आसात; तांचें तãणीं आयकुंचें.” ३० पूण ताणें पर्तून म्हळें: ”तशें न्हय, आबराहां बापा; मेल्ल्यांतलो कण-ऊय तांचê-शीं वचत जाल्यार, ते जिवीत बदोल्तले.” ३१ शेकीं आबराहामान ताका सांगलें: ”मयजेसाचें आनी प्रवादियांचें ते आयकनांत जाल्यार, मेलल्यांतलो कण-ऊय जिवंत जाल्यार लेगून तांच्या मनांत सत रिगचें ना.”
“वपारिंनीं उलयतलं, संवसार रचलल्याक गुपीत आसललेो वसतू उक्तेो कर्तलं”, हें प्रवादियाचें उतर अशें खरें जालें. (मातेव १३:३५)
पळेइयात न्याळ
The Rich Man and Lazarus, Commentary and Meditation
संदर्भ
वर्ग:जेजुच्यो वपाऱ्यो वर्ग:देवाचें उतर वर्ग:देवनागरी पानां
कराची
पाकिस्तानांतलें सगळ्यांत व्हड शार. लोकसंख्या: 5,103,000 (1989). ल्यारी आनी मलिर हया न्हंयांच्या मदीं भुशिराच्या तोंकार हें शार वसलां. पाकिस्तानांतलें हें एक मुखेल बंदर. दर्यातले एके फातरावळीच्या तोंकाचेर मनोर नांवाची ऊंच शिळा आसा .हे शिळेखातीर कराची बंदराक बरी राखण मेळटा. मनोर्याचे फातर आनी मुखेल भूंय हांच्यामदल्या खारकच्छांतली गाळाची माती आपशींच झोतावरवीं व्हांवन वता,हें बंदराचें एक सैमीक खाशेलेपण जावन आसा.
कराची शार सिंधू न्हंयच्या मुखाकडेन वायव्येक आसा .हें शार मुबंय सावन 880 किमी अंतराचेर आनी दिल्ली सावन 1056 किमी.अंतराचेर आसा सूएझ मार्गान गें शार लंडनसावन फकत 3,725 किमी.अंतराचेर आशिल्ल्या युरोपाक हें सगळ्यांत लागशिल्लें बंदर लांगी आसा.तेभायर अफगाणिस्तान, मध्य आशिया हांकांय हें बंदर लागीं पडटा.हांगाचें तापमान जून तेभायर अफगाणिस्तान, मध्य आशिया हांकांय हें बंदर लागीं पडटा.हांगाचें तापमान जून म्हयन्यांत 32 स आनी जानेवारी म्हयन्यांत 14 से. आसता. हांगा पावस 20 सेंमी. पडटा.
18 व्या शेंकडयापयलीं कराची शाराचो खंयच उल्लेख मेळना. 1725 त, हब न्हंयच्या तोंडाकडेन खराक वाठारांत ल्हानशें बंदर आशिल्लें.हें बंदर मातयेन भरिल्ल्यान त्या वाठारांत रावपी लोक कलाचीकून हांगा रावंक गेले. थंय भुशिराच्या तोंकार किल्लो बांदून हे लोक रावंक लागले.कलाचीकून वाठारांत आतांचें कराची शार आसा.कराची शाराचे नांव “कलाचीकून” हाचेवेल्यान पडलां आसूंक जाय. अठराव्या शेंकडयाच्या शेवटाक कराची शार तालपूर हांगाच्या मिरांचे सत्तेखाला आशिल्लें .1843 वर्सा ब्रिटिशांनी जैत जोडलें. हया काळांत सर चाल्स्र नेपिअरच्या यत्नांनी कराची शाराची खुबशी उदरगत जाली.1865 त अमेरिकेंत यादवी झुजां जावंक लागलीं. देखून, थंयचो कापूस इंग्लंडाक मेळप कठीण जालो. अशा वेळार भारतांतलो कापूस मुबंय आनी कराची बंदरांतल्यान लँकाशर हांगा निर्यात जावंक लागलो. ताका लागून कापूस मुबंय आनी कराची बंदरांतल्यान लँकाशर हांगा निर्यात जावंक लागलो. ताका लागून कराची बंदराचें म्हत्व खूब वाडलें.1935 त जाल्ल्या कायदयान सिंध प्रांत मुबंय शारासावन वेगळो केलो, तेन्ना कराचीशाराक हया नव्या प्रांताची राजधानी केली. फुडें 1947 त भारताचे फाळणेवेळार पाकिस्तान वेगळो देश जातकच कराची पाकिस्तानची राजधानी जाली.
पूण केंद्र सरकाराची तरेकवार कार्यालयां, परदेशी वकिलाती आनी फाळणेक लागून हजारांनी निर्वासित लोक रावपाक आयिल्ल्यान कराची शाराक खुबशा संकश्टांक तोंड दिंवचें पडलें. उदका पुरवण आनी भलायकेविशींचे उपाय करप भोव कठीण जाले. अशा वेळार 1960 वर्सा रावळपिंडी शाराच्या लागसार एक नव्या नगराची येवजण केली आनी पकिस्तानची राजधानी थंय व्हेली. तिका इस्लामाबाद हें नांव दिलें. हे घडणुकेन कराची शारांतलो ताण उणो जालो.पूण शाराचे म्हत्व उणे जावंक नासले. कांय सरकारी कार्यालयां कराची शारांत उरिल्ली.
वेपार, उघेगधंदे आनी शिक्षण हया मळांचेर कराची शाराक पाकिस्तानांत खूब म्हत्व आसा.ड्रिगच्या आंतरराश्ट्रीय मान्यताय मेळिल्ल्या विमानतळाखातीर आनी बर्या बंदराखातीर पाकिस्तान राज्यांतलो आयातनिर्यातीचो वेपार कराची शारांतल्यान जाता.हांगच्यान गंव ,धान्य,कापूस, कातडी, कच्ची लोकर आदि मालाची निर्यात जाता आनी तिखें ,यंत्रां ,सुती कपडे, पेत्रोल,काळसो , साकर आदि मालाची आयात जाता.
शिक्षणावांगडा सांस्कृतिक नदरेनूय कराची शाराक महत्व आसा. हया शारांत तंत्रीक शिक्षणाच्यो शाळा, माध्यमिक शाळा आनी कराची विघापीठ आसा.
कराची शारांत विधिमंडळ ,सचिवालय ,न्याय कार्यालयां ,महानगर पालिका, बँको,विम्याच्यो कंपनी ,विमानाच्यो कंपनी अश्यो जायत्यो वेपारी कंपनी आशिल्ल्यान हांगाची जीण गजबजिल्ली आसता. हांगच्या वस्तुसंग्रहालयांत पूर्विल्ल्या अवशेशांचो म्हत्वाचो सांठो आसा.1971 त जाल्ल्या भारत आनी पाकिस्तानाच्या झुजांत कराची बंदराचे खूब लुकसाण जाले.
वर्ग:सुटके झुजारी वर्ग:देवनागरी पानां
म्हण्ण्यो आचें पुस्तक
म्हण्ण्यो आचें पुस्तक
Book of Proverbs
ह्या पुस्तकांत म्हण्ण्यो मेळतात, जी जाणवाय परजे मदें आसली, ती आपले फुडले पिळगेक एक बापूय आपल्या पुताक कसो दिता. ही पर्जेची जाणवाय म्हण्ण्यांच्या (हेबरेव भाशेन मासहाल) रुपान थंयसोर एकठांय केल्या.
ह्या पुस्तकांत दोन मुखेल सलमन पात्शायच्या म्हण्ण्याचे जमे एकठायल्यात, आनी उपरांत हेर जाणारांचे, आनी आगुर आनी लेंउयेल राजाचे स्लोक दिल्यात. शेवटीं एक कविता आसा, ती सुगुणी अस्तरेची वाखाण्णी करता, आनी लिपयेच्या अक्षरांनीं विणलली आसा (आल्पहाबेतिचाल पोयें).
म्हण्ण्यो साध्या-सुद्या लोकाक शिकोवण दिता, अक'कल नासललयांचें आयकना जांवच्याज शिटकावणी दिता, पुण जाणारांची बुध्द मानून, एक सुगुणी, प्रमाणीक जिवीत व्हरूंक, देव-भिरांतीन आनी भक्तीन, देवाक रेस्पेत-मान दिंवक, उलो मारता. खरी-नीज जाणवाय-भक्ती हीच. मनशाळ अणभवान आनी भावणांनीं त्यो भरल्यात, त्याच बराबर, खरें-नीज सुच आनी देयविक दारजणें मेळचे खातीर, धारमीक प्रभाव थंयसोर मेळता. हे परीं सुच सोदून, टिके-टीके उंच धारमीक पांवड्यार, देवाच्या उजवाडान, लोक पावतलो.
ह्या पुस्तकांत संवस्कृताय मेळता, ती सलमन राजाच्या काळार थावन ( धावया शेंकड्यान क्रिस्ताच्या युगा आदीं) तें पांचव्या-सव्या शेंकड्या पोरयान, एक इसरायेलाचे जाणवायेचो ठेव कसो उरला.
पळेइयात
Book_of_Proverbs
Books_of_the_Bible
Bible
संदर्भ
वर्ग:आदल्या कराराचीं पुसतकां (Old Testament Books) वर्ग:देवाचें उतर वर्ग:देवनागरी पानां
विष्णु वामन शिरवाडकर
विष्णु वामन शिरवाडकर (२७ फेब्रुवारी, १९१२-१० मार्च १९९९) हे मराठी भाशेंतले अग्रगण्य कवी, लेखक, नाटककार आनी समीक्षक आसले. ताणें कुसुमाग्रज ह्या टोपणनावान लेखन केलें. ते आत्मनिष्ठ वा समाजनिष्ठ जाणीव आशिल्ले मराठीतले महत्त्वाचे लेखक म्हण वळख आसा. सरस्वतीच्या मंदिरातील देदीप्यमान रत्न असे त्यांचे वर्णन करतात. वि.स. खांडेकर यांच्यानंतर मराठी साहित्यात ज्ञानपीठ पुरस्कार मिळवणारे ते दुसरे साहित्यिक होते. त्यांचा जन्म दिवस हा मराठी भाषा दिवस म्हणून साजरा केला जातो.
वर्ग:देवनागरी पानां
दूद
दूद हें प्राणवर्धक, सगळ्या प्राण्यांक आत्मसात जावपी, कुडीचें तशेंच मनाचें बलवर्धक, बुद्दीक हितकर, श्रमहर, दोशशामक, रोगनाशक, अशें दुदाचें वर्णन आयुर्वेदांत मेळटा. स्तनी प्राणी, भुरग्याक जल्म दितात त्या काळात (जल्माच्या कांय दीस पयलीं आनी कांय दीस उपरांत) स्त्री प्राण्यांच्या स्तनांत पातळ द्रव पदार्थ आपसुकूच निर्माण जाता, ताका दूद म्हण्टात. हो द्रव पदार्थ जल्माक येवपी भुरग्याचें, सुर्वेच्या काळांतलें सभावीक अशें पोशण करपी पुर्णान्न आसता. स्त्री स्तनी प्रण्यांमदीं निर्माण जावपी दुदाचें प्रयोजन जरी नवजात भुरग्याच्या पोषणाखातीर आसलें तरी, मनीसप्राणी सोडून, हेर स्तनी प्राण्यांच्या ज्यादा दुदाचो उपेग नवजात भुरग्यावांगडाच हेरांकूय एक आहार म्हणून जाता.
इतिहास
दुदाचो अन्न म्हणून वापर केन्नासावन सुरू जालो हेविशीं निश्चीतपणान सांगप कठीण आसलें, तरीय खूब आदींसावन लोक दुदाचो अन्न म्हणून वापर करताले हाची गवाय मेळटा. आदांवाचो भुरगो आबेल हाणें देवदुतांक दूद दिल्ल्याचो उल्लेख बायबलांत मेळटा. 6000 वर्सांपयलींच्या सुमेरिया संस्कृतीच्या काळांतल्या कोरीव आनी चित्रकलेच्या कामांत दूद काडपाचो संकेत दिवपी चित्रां मेळटात. वैदिक आनी संस्कृत वाङ्मयांत दूद आनी दूदापसून जावपी जिनसांचो उल्लेख मेळटा. महाभारतांत श्रीकृष्ण, गवळणी आनी लोणी हांचो प्रामुख्यान उल्लेख मेळटा. प्राचीन ग्रीक आनी रोमी लोक दुदापसून जावपी लोणयाचो वापर घायांचें वखद आनी केंसांक लावपाचें तेल म्हणून करतालें. तुपाचे दिवे वापरपाची पद्दत 15 व्या शेंकड्यामेरेन बऱ्याच देशांनी चालू आशिल्ली.
दुदाचे घटक
दुदाक पुर्णान्न म्हळां कारण तातूंत भुरग्यांच्या पोशणाखातीर लागपी सगळे आहार घटक संतुलीत प्रमाणांत आसतात. उदक, प्रथिनां, चरबी, कार्बोहायड्रेट, क्षार पदार्थ, जीवनसत्वां, एन्झायमां, फॉस्फोलिपिड, क़लेस्टॅरॉल, रंगद्रव्यां अशा घटकांचो दुदांत आस्पाव आसता. पयलें पांच घटक चड प्रमाणांत आसतात जाल्यार उरिल्ले घटक उण्या प्रमाणांत आसतात. प्राण्यांच्या जातींप्रमाण ह्या घटकांचें प्रमाण चड-उणें आसता. तशेंच एकेच जातीच्या पूण विंगड विंगड वाठारांतल्या प्राण्याच्या दुदांतल्या घटकांनी थोडो-भोव फरक दिसता. अशें जरी आसलें तरी ते-ते जातींतल्या भुरग्याच्या पोशणाक तें तें दूद उपयुक्त अशें आसता.
चरबी(Fats) आनी संयोजी पेशींतूच दुग्धवाहक नलिका आनी दूद निर्माण जाल्ले दुग्धकोश शिंपडिल्ले आसतात. गुरवारपणांत स्त्रीमदजन (Oestrogen) गर्भरक्षक (Progesterone) हीं हार्मोनां दुग्धस्त्रावक घटकांची वाड जावपाक मदत करतात. स्तन वाडीच्या प्रमाणाचेर दूद निर्माण जावपाचें थारता. गुरवारपणांत सुरू जाल्लें अल्प दुग्धस्त्रवणाचें प्रमाण बाळंटेरा उपरांत चड जाता. पोषग्रंथीच्या दुग्धस्त्रावक आनी हेर हॉर्मोनांचें स्त्रवण मेंदवांतलो अधोथॅलॅमस हो भाग नियंत्रीत करता. गरज पडटा तेन्ना दुग्धस्त्रावक हॉर्मोनांचें उत्पादन करप आनी गरज नासताना उत्पादन आडावप हाचेर ह्या भागाचें नियंत्रण आसता. बाळंटेरा वांगडाच दूद पाझरतपाक सुरवात जाता. सुर्वेचे दोन-तीन दीस उण्या प्रमाणांत आनी उपरांत नेमान दूद गळूंक लागता. दुदाचें उत्पादन णव ते अठरा म्हयन्यांमेरेन चलता. सर्वसादारणपणान दर दिसाक एक ते देड लिटर दूद तयार जाता आनी सादारणपणान भुरग्याक 850 मीली. दूद पुरो आसता. जेन्ना भुरगें दूद पिता तेन्ना दुग्धकोशांतलें दूद भायर पडपाक आनी दुग्धस्त्रवणाचेर नियंत्रण दवरपाक आपशींच मदत जाता.
सर्वसामान्यपणान गाय, म्हस, बोकडी, मेंढरी, घोडी, उंटीण आनी याक ह्या मनशाळिल्ल्या प्राण्यांच्या दुदाचो वापर करप जाता. तातूंतले तातूंत गाय, म्हस हांच्या दुदाचो वापर चड प्रमाणांत करप जाता. बोकडी आनी मेंढरेच्या दुदाचो वापर स्विकार सगळेकडेनूच जाता आसलो तरी ताचें उत्पादन प्रमाण खुबूंच उणें आसता. उंटिणीचें दूद चड करून उंट पाळप्यांमदींच वापरप जाता. तशेंच याकाचें दूद हें प्राणी मेळपी दोंगरी प्रदेशांतले लोकूच वापरतात. घोडयेचें दूद आसा तशेंच वापरिनासताना ताचेर प्रक्रिया करून हेर पदार्थांवांगडा वापरप जाता.
दुदाचे पदार्थ
नीज रूपांतल्या दुदाचो वापर जसो जाता तसो तो दुदापसून तयार जावपी खाणाखातिरूय जाता. लोणी, मलय, तूप, धंय, ताक, खवो, चीज, आयस्क्रीम, लस्सी, पोस, खीर-पायस, संदेश, रसगुल्ले, पनीर, कलाकंद, बासुंदी, श्रीखंड, पेडे, चॉकलेटी, बिस्कुत्यो, बर्फी, कुंदो, सारकिल्ल्या गोडशाखतीर दुदाचो वापर करप जाता. दुदाचेर प्रक्रिया करून दुदाचो पिठो तशीच दुदाची पेस्ट करून सीलबंद डब्यांतल्यान विक्री करप जाता. मूळ रुपांतलें दूद हातूंत घटकांच्या प्रमाणांत फरक उरता.
दूद वेवसाय
भोवतेक सगळ्याच राश्ट्रांतलो हो एक म्हत्वाचो आनी गरजेचो वेवसाय. रशिया, अमेरिका, फ्रांस, न्यूझीलंड, ऑस्ट्रेलिया, जर्मनी, पोलंड, ब्रिटन, इटली, कॅनडा, डॅनमार्क बे देश दूद उत्पादनांत आघाडेचेर आसात. वट्ट उत्पादनांत गायच्या दुदाचो व्हड वांटो(80% ते 85%) आसा. बाकीचें दूद हेर जनावरांचें आसता. विज्ञानाचे उदरगताचो दूद वेवसायाच्या विकासाक खूब हातभार लागलो. येरादारीचीं साधनां आनी दूद सांबाळून दवरपाच्या फ्रिज्या सारकिल्ल्या साधनांक लागून दुदाची पयसमेरेन आनी चड काळमेरेन येरादार करप सोंपें जालें. दुदाळ अशा गायी-म्हशींचें शास्त्रीय प्रजनन, कृत्रिम वीर्य सेचन, दोन वितांमदलें अंतर-आकुंचन, जनावरांचें खावडींत आनी एकंदर आहारांत जाल्ली सुदारणा, जनावरांचे संसर्गजन्य रोग-निर्मुलन ह्या सगळ्यांच्या सामुदायिक आदारान दूद उत्पादनांत विक्रमी भर पडत रावली. दूद आनी दुदापसून तयार केल्ल्या खाणांच्या वापरांत जाल्ली वाड हाचो दूद-उत्पादन वाडीक आदार मेळत गेलो. संवसारांतल्या भोवतेक लोकांक प्रिय आशिल्ल्या च्या आनी काफी ह्या पेयांखातीर दुदाचो वापर सर्रासपणान करप जाता.
वर्ग:देवनागरी पानां
१९वो गोवा युवा महोत्सव (१, २ फ़ेब्रुवारी २०१४)
१९वो गोवा युवा महोत्सव(१,२ फ़ेब्रुवारी २०१४) १९वो गोवा युवा महोत्सव कोंकणी भाशा मंडळान एम. ई. एस महाविद्यालय, जुवारी नगर हांच्या जॊडपालवान चिखले आयोजीत केल्लो. ह्या महोत्सवाचे उक्तावण भौ. नितीन कुंकळयेंकार हांणी केलें.
५३ पंगडांनी ह्या युवा महोत्सवांत वांटो घेतिल्लो.ह्याय वर्सा नमन,लोकमांड, आयलें तशें गायलें, प्रस्नमाची, मुस्तायकी, नाच नाच नाचुया, कवन काळजांतलें, मुस्तायकी आदि सर्ती आयोजित केल्ल्यो. ह्या म्होत्सवाचो जैतीवंत पंगड थारलो अंत्रुज घुडयो. 'युवा संजिवनी' हो पंगड उप-जैतीवंत जालो.
ह्या महोत्सवा निमतान काडिल्ल्या यादस्तीकेचें नांव जुवारी. ह्या १९व्या गोवा युवा महोत्सवाक प्राची प्रभावळकर वर्दे हांणी कार्याध्यक्ष म्हूण जापसालदारकी सांबाळळी.
संदर्भ
वर्ग:देवनागरी पानां
ब्रज भास
ब्रज भास अस्तंती हिदींच्या पांच बोलींतली एक मुखेल बोली. ब्रज हें उतर संस्कृत ‘ब्रज’ ह्या उतरावयल्यान आयलां. पूण पुर्विल्ल्या साहित्यांत ‘ब्रज’ ही एक भुगोलीक संज्ञा आसून ती मथुरा आनी तिचे भोंवतणचो प्रदेश हांकां लायल्या. ग्रियर्सनाच्या मताप्रमाण हे बोलीचो प्रचार उत्तर प्रदेशांतले मथुरा, अलीगढ आग्र, बुलंदशह, एटा, मैनपुरी, बदायॅं आनी बरेली पंजाबांत गुडगांव जिल्ह्याची उदेंत पट्टी, राजस्थानांत भरतपूर, धौलापूर, करौली आनी जयपूरचो उदेंत वाठार आनी मध्य प्रदेशांत ग्वाल्हरेच्या स्तंत वाठारामेरेन मानतात.
डॉ. धीरेंद्र वर्मा हाच्या मताप्रमाण कनौजी बोली लेगीत ब्रजभाशेंतली आसून पीलीभीत शाहजहांपूर फर्रुकबाद,हरदोई, इटावा आनी कानपूर ह्या जिल्ह्यांतली हिंदी भाशा हीय ब्रज भाशाच. ब्रजभाशेचो उगम जाला अशें मानतात. हे भाशेक अशें मानतात. हे भाशेक ‘ब्रजभाशा’ हें नांव मेळचेपयलीं प्रदेशाप्रमाण तिका पिंगल, मध्यदेशी, ग्वालिअरी, अंतर्वेदी, भारवां अशीं नांवां आशिल्लीं. हें भाशेंतले स्वरअशें आसतात. (शुध्द - अ आ इ उ ए ओ (संयुक्त) ए, औ शुद्ध स्वर ऱ्हस्व वी दीर्घ आसूं येतात. व्यंजनाः स्फोटक- (कंठ्य) क ख ग घ (मर्धून्य)-ट ठ ड ढ (दंत्य)-त थ द ध दं (ओंठ्यी) – प फ ब भ अर्दस्फोटक –अनुनासीक –ङ ण न न्ह म म्ह द्रव – र ऱ्ह ल ल्ह घर्षक –स ह अर्दस्वर – य व
व्याकरण
ब्रज भाशेंतूय पुल्लिंगी आनी स्त्रीलिंगी हीं भाशेनूच आसता. दोनूच लिंगां सात. विशेशणांच्या वापरान लिंगांचो भेद समजता. देखीक बडो माट (पुल्लिंगी) ‘व्हड मडकें’. तेच भाशेन एकनृवचन सरळ रुपांत म्हळ्यार कर्तिवाचक प्रत्ययहीन रुपांत अनेकवचन एकवचना भाशेनूच आसता फकत उतरांचे निमाणे स्वर ‘ओ’ वा ‘औ’नामांचे रुप. अनेकवचन करतना ‘ए’ह्या स्वरान बदलता.देखीक- जनो (एकवचन) जण, जने (अनेकवटन) जाण, उकारांत स्त्रीलींगी रुपाक ‘एं’ हो अनेकवचनी प्रत्यय लायतना निमाणो स्वर ‘उ’ जाता. ह्या क्रियापदांचे सामान्य भूतकालीन एकवचनाचें पुल्लींगी रुप औकारान्त आसता.देखीक काटे छोरौ बोलौ (काळो भुरगो आयलो). सामान्य रुपांत फकत पुल्लींगाच्या शेवटाक ‘ओ’ आसल्यार ताचे बदलाक ‘ए‘ येता.बदलाक ‘ए‘ येता.सरळरुपाक ‘अन’ हो सरळरुपाक ‘अन’ हो प्रत्यय लागून जाता.
ह्या दोन शेंकड्यांतलें हिंदी रीतीसाहित्य लेगीत ब्रजभाशेंत बरोवप जालें. इ.स. च्या 120 व्या शेंकड्यांत मात हे भाशेचो प्रभाव खूब उणो जालो पडटा. ‘मेरी बोली पूरबी’.
ब्रज साहित्य
नाथ पंथियांच्या रचनांतल्यान ब्रज भाशेचें सगळ्यांत पोरने रुप दिश्टी ‘मेरी बोली पूरबी’ अशें म्हणपी कबीराच्या पदांची आदारशिलाय ब्रज भाशाच आसा. सुरदासाचे पयली अस्तंती हिदींची दोन रुपां आशिल्लीं.एक ‘डिंगल’ आनी दुसरे पिंगल. डिंगल ही वीरकाव्याची भास आशिल्ली. तिचो प्रभाव गुजराती आनी पंजीबीचेर पडला. साहित्यीक अस्तंती अपभ्रंशापसून डिंगलाचो विकास जालो आनी ब्रज भाशेंतल्यान पिंगल साहित्यांचो विकास साहित्यांचो विकास काव्य डिंगलांत आसून, तातूंत पिंगलाचोय स्पाव जाता. गोरख-नाथ आदीम अवस्थेची रचनाकार आसा. पूण कबीराचे आसा. भाशेची आदारशिला ब्रज भाशाच. गुरु ‘ग्रंथसाहिबा’त चीन कवींची जीं पदां आसात तातूंत जयदेव, नामदेव, कबीर ह्या संतांची तशेच गुरु नानकाची भाशाय ब्रज आसा. अमी र खुसरौ हाणें ब्रज भाशेवांगडाचखडी बलिंतूय रचना केल्या.
ब्रज भाशेक स्थायी रुपांत प्रतिश्ठीत करपी वल्लभाचार्य हाणें काशीत चिंतन- मनन करतकच ‘ब्रज’ हें आपलें केंद्र दवरलें आनी गोवर्धन.
संदर्भ
वर्ग:भास वर्ग:संवसारांतल्यो भासो/sonsarantleo bhaso वर्ग:देवनागरी पानां
मोरपिर्ला
मोरपिर्ला हो गांव दक्षिण गोंय जिल्ह्यांच्या केपें ह्या तालुक्याच्या पश्चिम घाटाच्या मुळसांत वसला.
भूगोल
मोरपिर्ला हे 15o00”-20o15” उत्तर आनी 73o50”-74o15” दक्षिणेक स्थित आसा. मोरपिर्ला हो गांव पांचवेचार रानाच्या मदीं वसलां. ह्या गांवांत बारा वाडे आसात जशे काजुवाडो, बोरीगोटो, केणीबाग,गाली, वयलावाडो, मधलोवाडो, सकलावाडो, कीदमकारवाडो, वेळीपवाडो, वैजावाडो, नवे वाडो आनी ढाबें. ह्या गांवाचे क्षेत्रफळ 14.32 चौरस कि. मी.
इतिहास
पयलीच्या काळांत असो विश्वास आसलो, हो गांव मोराचे आनी देवाचे घर म्हण मानताले.. मोरपिर्ला गांवाक मोरपिर्ला हें नांव कशें पडलें हाचे फाटल्यान असो समज आसा, एक दीस सप्तकोटेश्वर देव मोरार बसून ह्या गावांत आयलो म्हूण ह्या गावांक मोरपिर्ला हे नांव पडलें.
एका आख्यायिके प्रमाण, 1365-1370 A.D  तुर्क आनी अरब शासनकर्त्यांनी उत्तर गोयंच्या देवळांची लूट चालू दवरली. त्या झगड्या वेळार सप्तकोटेश्वराच्या भक्तांनी सप्तकोटेश्वर जो ऩार्वे (दिवचल) आसलो ताका दक्षिणेच्या भितर अडंग्या रानांत व्हरुन बसयलो. मागीर ह्या गांवांत गोयंच्या वेगवेगळ्या भागांतल्यान लोक येवन रावपाक लागले.
हांगा सगळ्यांत पयली गांवडोंगरी (काणकोण) जे मल्लिकार्जुन देवाक पुजताले ते रावपाक आयले. तांच्या फाटोफाट कुंकळ्ळीचे लोक जे रामनाथ, सातेरी आनी चंद्रेश्वर भूतनाथ देवाक पुजताले ते आयले. तांच्या उपरांत बाळ्ळी आनी फातर्पा साकून लोक आयले जे शांतादुर्गा बाऴ्ळीकरीण,अडणे आनी मोगाळे देवीक पुजताले..
येरादारी
मोरपिर्ला हे मडगांव शारा सावन पंचवीस कि. मी. अंतरार आसा. ताच्या शेजराक बाळ्ळी आठ कि. मी., फातर्पा सात कि. मी. आनी बार्शे दोन कि. मी. अंतरार हे गांव आसात. बाळ्ळी आनी कुंकळ्ळी हे लागींचे बाजार. बाळ्ळी हे लागीचे रेल्वे स्थानक गांवा पासून सात कि. मी. ह्या अंतरार आसा. राष्ट्रीय महामार्ग 17 जो मडगांव आनी कारवार साकून वता तो ह्या गांवाक जोडिल्लो आसा. ह्या गांवांत पायलट स्थानक,टॅक्सीच्यो सुविधा ना. लोकांक आपलें सामान बाजारांत विकपाक आपलीच गाडी घेवन वच्चें पडटा.
लोकसंख्या
लोकगणना 2011 च्या प्रमाण मोरपिर्ला गांवची पुराय लोकसंख्या 2857 आसा. तातूंत 1480 दादले आनी 1377 बायलो आसात. ह्या गांवचे लिंग प्रमाण 930 आसा. ह्या गांवांत चडशे हिन्दु लोक रावतात. आनी जाती प्रमाणे पयली वेळीप, गांवकार, च्यारी आनी निमाणे मडवळ वा धोबी आसात.
साक्षरता
लोकगणना 2011 च्या प्रमाणे मोरपिर्ला गांवचे साक्षर लोक 1924 आसा. तातूंत 1058 दादले आनी 866 बायलो आसात. हांगा असाक्षरतेचे प्रमाण 933  आसा. तातूंत 422 दादले आनी 511 बायलो आसात. ह्यां गांवचे साक्षरता प्रमाण 67.34% आसा.
सरकारी कार्यालय
मोरपिर्ला गांवांत एक पंचायत घर आनी एक टपाल खात्याचें ऑफिस आसा. मोरपिर्ला पंचायत 1997 ह्या वर्साक स्थापन जाली. हांगां आदर्श कॉ-ओपरेटिव बॅंक नांवाची बॅंक आसा.
वेवसाय
ह्या गांवचे लोक चडशें शेतकामती. जायती वर्सां पयलीं ते कुमेरी शेत करताले. पूण आतां गोंयची वाडिल्ली लोकसंख्या आनी झाडां कातरपाचेर बंदी आयिल्ल्यान, ते शेत रोवपाक लागले. हांगाचे शेतकामती खूब तरेचें पीक रोयतात. हालीं सरकारी सुविधाक लागून हांगाच्या लोकांक सरकारी कार्यालयांत नोकरी मेळ्ळ्यात. चडशे लोक क्लार्क, प्यून आनी मामलेदार जाल्यात. बाकीचे धंदे म्हळ्यार काजुचो सोरो तयार करप, बांबू पसून विणकाम करप, बेकरी, खाण वेवसाय जो ह्यां दिसा बंद आसा. आनी हालींच एक धाकलो कारखानो उघडला आनी तो काजुच्यो बियों उपलब्ध करुन दिता.
शेतकाम
ह्या गांवाच्या लोकांचो मुखेल धंदो म्हळ्यार शेतकाम. चडशे लोक वर्सभर शेता रोवपाचे, काजु रोवपाचे आनी फेणी काडपाच्या कामात गुल्ल आसतात.हांगां लोक शेतां कसपाक पारंपारिक वस्तुचो उपयोग करतात. ह्या गांवचे मुखेल पीक म्हळ्यार नाचणे, तांदुळ. कुळागराचे मुखेल पीक म्हळ्यार नाल, काजु, सुपारी आनी उस. हांगां वांयगण सुद्दा रोयतात. तातूंत वेगवेगळी भाजी रोयतात.
दुसरी माहिती
सरकारी अहवाला प्रमाण मोरपिर्ला गांवांत 500 घरां आसात. तातूंतली 382 घराब्याची जोड़ ₹12000 दर वर्सा, गरीबी शीमेच्या सकयल आसा. राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार योजने अंतर्गत कार्डा आशिल्या मनशांची संख्या आसा 250 घरां. ह्या गांवांत 30 आपवावुरपी गट आसात. हांगां बायलो तरेतरेच्यों खावपाच्यो वस्तु करतात. जशें पापड़, लाडु, चकरी. उपरांत ह्यो वस्तु ती कुंकळ्ळी, आसोळणा, नावेली आनी मडगांव बाजारांत व्हरुन विकतात. मोरपिर्ला गांवांत दोन नोंदणी केल्ले खेळ पंगड आसात. तातूंतलो "सेवन स्टार युथ क्लब आनी सांस्कृतिक मंडळ" हो एक, जाचो मुखेली जावन आसा श्रीकांत काटो गांवकर. "सेवन स्टार युथ क्लब आनी सांस्कृतिक मंडळ" पंदरा वर्सा पयलीं स्थापन केले. हे वांगडी जायती नाटकां,मेळावे,क्रिडासत्र,राष्ट्रीय दीस सुवाळो, धालो आनी फुगडी सर्त शाळेच्या थळार घडोवन हाड्टा. दुसरो क्लब म्हळ्यार "सप्तकोटेश्वर खेळ पंगड" तो पूण जायत्यो नाटकां आनी हेर कार्यक्रम गांवच्या लोकां खातीर घडोवन हाड्टा.
पर्यटन थळां
मोरपिर्ला गांवांत किल्लो, सोबीत न्हंय वा दर्या असले कांयच ना, पूण मोरपिर्लांत आशिल्ली झाड़ा-पेड़ा, सोबीत डोंगर, देवळां तातुंकच सोबीतकाय भरलेली आसा. हांगांचे मुखेल देवळां आसा ती म्हळ्यार देव सप्तकोटेश्वराचे आनी देव चंद्रेश्वराचे देउळ जे पर्यटकांक पळोवंक मेळटा.
वसाहत
मोरपिर्ला गांवाचो लोक चडtच गरीब आशिल्यान हांगां ल्हान घरां आसात. एक दोन कुडीची व्हडली घरा थोडी आसात. घरा बांदपा खातीर चडशे चिरो, सिंमेट,वीटो आनी नळ्यचो उपयोग जाता. जे खुब गरीब आसात तांची शेणाची आनी मातीयेची घरा आसात.
भलायकी केंद्र
मोरपिर्ला गांवांत ल्हान प्राथमीक भलायकी केंद्र आनी परिवार योजना केंद्र आसा. कोणूय चड बरो ना जाल्यार बाळ्ळीच्या भलायकी केंद्रान व्हरतात. ह्यां गांवाच्या लोकांक चडशी झाड- पाल्याचे आनी आयुर्वेदीक वखदा घेवपाची सवय आसा.
शिक्षणीक संस्था
गोंय स्वातंत्र्य जावचे पयली ह्या गांवांत एकुय शाळा नाशिल्ली. उपरांत 1971 वर्साक दोन प्राथमिक शाळा उकत्यो जाल्यो. आतां मोरपिर्लांत पांच बालवाडी, चार प्राथमीक शाळा, दोन विद्यालय आनी एक उच्च माध्यमीक विद्यालय आसा.
जेवण
हांगाचें फामाद जेवण म्हळ्यार शीत, हुमण आनी नुस्तें. श्रावण म्हयन्यांत हिन्दू लोक नुस्तें खायनात ते चडशे तांबडी भाजी, दुदी, मुळ्याची भाजी खातात.
परंपरा आनी सण
ह्या गांवचे लोक चडशे हिन्दू जाल्यान तें शिगमो, चवथ, दिवाळी, वडा पुनव, सप्तकोटेश्वराची जात्रा आनी दिवजां हें सण मनयतात. ह्या गांवचे लोक तांची आदली परंपरा आनी सण आजुन पासुन राखुन दवरपाक सफळ जाल्यात.तांच्या शास्त्राची सुरवात हिंदु कालगणने प्रमाण शिगम्याक धरुन ते शिगम्या उपरांत लेगीत चालु आसता. सगळ्या पयली गुडी पाडव्यातल्यान तांच्या सणांची सुरवात जाता.तांचो मुखेल सण म्हळ्यार शिगमो. शिगम्याच्या दिसा तांच्या देवळातल्यान महत्वाच्या शास्त्राची सुरवात जाता.आंब्याची होळी हो तातूंतलो एक भाग.त्या दिसा ह्या गांवचे खेळगडे तोणयांमेळ हो नाच करतात.तांचो शिगमो पांच दीस चलता. तांची मुखेल वाद्या धोल आनी ताशे. गुड्डुलो ही एक परंपरा थंय शिगम्या वेळार जाता. तातूंत तरणाट्या चल्याक आबोल्याचो मुकुट आनी बाम्बुची बडी दिवन नाचपाक लायता. मागीर पांचव्या दिसा तांची दिवजां जातात आनी सप्तकोटेश्वराच्या जात्रेची सुरुवात जाता.
कार्तिक म्हयन्याक धालो हो नाच गांवच्यो बायलो गांवांत नाचतात. माटोवली आनी थेल ही तांच्या लग्नाची परंपरा जावन आसा. न्हाण ही एक परंपरा भुरगें जल्मतकच आवय आनी भुरग्या खातीर आसता. ह्या परंपरे प्रमाण आवय घरा भितर येवपाक शकना. जेदो म्हळ्यार मडवळ तिचो आनी भुरग्याचे कपडे धुवून, तांकां न्हावून ताका नवे कपडे घालपा दिना. सटी ही आनीक एक परंपरा भुरगे जल्मतकूच थंय मनयतात.
गुडुलो, वडापुनव, बार्शे पुनव अश्यो हेर परंपरा ह्या गांवांत मनयतात.
संदर्भ़ः
वर्ग:देवनागरी पानां
२रो गोवा युवा महोत्सव (३१ जानेवारी, १ फ़ेब्रुवारी १९९७)
२रो गोवा युवा महोत्सव( ३१जानेवारी, १ फ़ेब्रुवारी १९९७) कोंकणी भाशा मंडळान घडोवन हाडिल्लो दुसरो गोवा युवा महोत्सवाची दिवली पेटोवन उक्तावण गोंय राज्याचे मुखेलमंत्री श्री. प्रतापसिंग राणे हांणी केलो.हो सुवाळो कोंकणी भवन मडगांव ह्या सुवातेर जालो. हो युवा महोत्सव दोन दीस ३१ जानेवारी आनी १ फ़ेब्रुवारी १९९७ आयोजीत जालो.ह्या युवा महोत्सवांत विंगड विंगड सर्ती आशिल्ल्यो त्यो म्हळ्यार रांगोळी, चौरंग,राटावळी, खेळ,मुस्तायकी,खेळ, बोंदेरां, संगीत सोलो,वादावादी, ट्रिओ आदी.कोंकणी भाशा मंडळान घडोवन हाडिल्ल्या ह्या युवा महोत्सवांत चड इनामां जोडून पयली सुवात मेळोवपी काणकोणची तंरंगा ह्या पंगडाक भेटयतना फ़ोमेंतोचे संचालक श्री. प्रशांत तिंबले, राष्ट्रमताचे संपादक श्री. चंद्रकांत केणी, भाशा मंडळाचे अध्यक्श श्री. राजू नायक हाजीर आशिल्ले. कार्याध्यक्ष म्हूण विठ्ठल आवदियेंकार हांणी जापसालकी सांबाळ्ळी.
संदर्भ
वर्ग:देवनागरी पानां
आळवांतीण
एक भूत योनी. संवसारांतल्यो इत्सा पुराय जायनाशिल्ल्यान मर्णा उपरांत ज्या जिवाक गती मेळना तो जीव भूतयोनींत वता. आळवांतीण म्हळ्यार गुरवारपणांत वा भुरगें जावन रोखडीच एका म्हयन्या भितर मेल्ली बायल. तिचो जीव भुरग्यां भोंवतणी घुटमळटा अशें म्हणटात.
हिचेविशीं बऱ्योच आख्यायिका आसात. नेपाळींत आळवांतीण ह्या उतराक 'चुरेनी' हें उतर आसा. थंयच्या लोकांकाणयांप्रमाण ती सोबीत बायलेचें रूप घेता आनी तरणाट्या दादल्यांक आपल्या वटेन ओडटा. ती दादल्याचेर मोग करून ताका 'भोग' लेगीत दिता. पूण भोग घेवपी दादलो कांय दिसांनी सुकून सुकून मरता. गुजरातींत हिका 'चुडेल' म्हणटात. तांच्या मताप्रमाण ही सान भुरग्यांक बादीकार करून तांचो जीव घेता. मोट्या मनशाक ती भेश्टायता. जांचो जीव घेवपाचो आसा तांकाच ती दिसता. ती दनपरां बारा वरांचेर वा सांजे वेळार दिसता. तिचें मुखामळ दिसना., फकत धड दिसता. ज्या म्हयन्याचे तिथीक ती मेल्ली आसता त्याच काळांत ती एक तरी बळी घेवपाचो यत्न करता. उज्याचो जाळ कशी ती अचकीत अदृश्य जाता.
कानडी भाशेंत बालंतपमांत मेल्ले बायलेक 'हडदसतळो' जाल्यार गुरवार आसतना मरता तिका 'इदुळूसतवो' म्हणटात. महाराष्ट्रांत 'हडळ' हें नांव आसा. भश्टेपणाच्या दिसांनी मरपी बायल मनशेकय 'हडळ' म्हमटात. ही 'हडळ' मसंडीत झाडाचेर रावता. ती मनसांक बादीकार करता. केंस मानेर सोडून ती पाचवे वा हळडुवे कपडे घालता. सोबीत बायलेचें रूप घेवन ती तरणाट्यां वांगडा भोग घेता. ताचे कुडिचो फुडलो भाग जाड जाल्यार फाटलो भाग बारीक आसता.
हेर कडेनय आळवांतीणीविशीं खूब दंतकथा आसता. गोंयांत तिची बाधा ना करचे पासत घाडी, प्रसाद हेर देवस्पणां असले उपाय करतात. गोंयांत आळवांतीणीचे बाधेचेर कुमाराची 'डाग'म्हूण एक देवस्पणाचो उपाय करतात. ह्या उपायान आळवांतीणीच्या बाधेचो पुराय बंदोबस्त जाता अशें समजतात.
वर्ग:देवनागरी पानां
Jakobachem Potr
Jakobachem Potr
Epistle of James
Pauluchea tera Potram bhair, Hebrevank boroil’lem potr, toxench anik sat “Katolik” mhonnlolim Potram asat : ek Jakobachem, don Pedruchim, tin Juanvachim ani ek Judasachem.
Survatek thaun Kristi lokan hem Potr “ Jakoban, somiachea bhavan” boroilem mhonn manun ghetlam. Hea Potrachi bhas, borovpachi rit ani xikovnn pollelear, hea Potracho boroinnar Adlea Korarant ekdom’ gholl’llolo ani xubhvortomanache xikovnnent ghott aslolo ek Judev mhonn gomta.
Tem kedna boroilem tem sarkem sangunk kotthin. Punn choddkorun, tem sumar 60vea tem 62vea vorsa boroilem-xem dista. Jakob “Ximpoddlolea Bara Kullank”, Mhonnge Palestina bhair aslolea Kristanvank, boroita; punn to fokot Judev lokantlea Kristanv zal’leank dolleam mukhar dovorta mhonn sangunk hea Potrant kai mellona.
Onbhavarthiam modem jietana, tankam tallnnio ani addkholli sampoddtat tanchi khobor taka asli ani, ek atmik bapui koso, bhavarthant tankam cholounk ani uzvadd diunk to vavurta. Dekhun, hea potracho xevott mhollear khorem Kristanv jivit jieunk ek xiddkavnni.
Hea Potrachi manddavoll oxi :
Prostavna : 1 : 1
Bhavarth ani zannvai : 1 : 2-8
Goribponn ani girestkai : 1 : 9-11
Kosak lavop ani tallnni : 1:12-18
Devachem Utor aikop ani pallop : 1 : 19-27
Girst ani gorib bhavam-bhoinnim modem vegllochar korpacher add xiddkavnni : 2 : 1 – 13
Bhavarth ani kornnio :	2: 14-26
Kristi mon’xam ani jibechi domavnni : 3 : 1-18
Kristi mon’xam ani sonvsar ; 4 : 1-5:6
Veg-veglleo bud’di : 5: 7-20
Polleiat
Epistle_of_James
Books_of_the_Bible
Bible
Sandarbh
वर्ग:Konknni वर्ग:Novea Korarachim Pustokam (New Testament Books) वर्ग:Devachem Utor वर्ग:Romi panam
आपजीण
जाका आपजीण अशें म्हणूं येता, त्या अस्तंती वाङ्मयातल्या बरपावळीचो पूर्विल्लो पुरावो, मार्क ऑरिलियस (121-180) हाच्या ग्रीक भाशेंतल्या आध्यात्मिक चिंतनांत मेळटा. क्रिस्ता उपरांतच्या काळांतलें, संत आगुस्तीनान बरयल्लें (354-430) ‘ कन्फेशन्स ’ (Confessions) हे पयलें म्हत्वाचें लिखाण. ताच्या ह्या लिखाणावरवीं आत्मनिवेदन बरोवपाची एक परंपराच सुरू जाली. देखीकः इंग्लीश लेखक डी. व्किन्सी हाचें ‘ कन्फेशन्स ऑफ अॅन इंग्लीश ओपियम इटर ’ (1812), फ्रेंच कवी, आल्फ्रेद द म्यूसे हाचें ‘ काँफेसियाँ दंनांफां द्यु सियेक्ल ’ (1836 – आयच्या काळांतल्या एका बालकाचे ह्रद्गत), जॉन बन्यन हाचे ‘ ग्रेस अबांऊडिंग टु द चीफ ऑफ सिनर्स ’ (1666), रिचर्ड वॅक्स्टर हाचें ‘ Reliquiae Baxterianae ’ (1996).
अस्तंती आपजीण बारपावळीक सुरवात जाली ती प्रबोधनकाळासावन. प्रबोधन काळांतली एक नावाजिल्ली आपजीण म्हळ्यार बेनव्हेनतो चेल्लीनी ह्या लेखकाची आपजीण. सोळाव्या ते अठराव्या शेंकड्यांत तयार जाल्ले बऱ्यांतले बरे आनी नामनेचे आपजीण ग्रंथ म्हळ्यार- लॉड हर्बर्ट, गिब्बन, काझानोवा, आल्फीयसि. हातूंत बेन्जामीन फ्रँक्लिन हाची आपजीण (1771), हें अमेरिकन वाङमयातले पयलें म्हत्वाचें गद्य लेखन. अठराव्या शेंकड्याच्या निमाणे रुसोचें ‘ काँफेसियाँ ’ (1781-1788) हें पुस्तक आयलें. हे आपजिणेवरवीं ताणें बरोवप्यांक एक नवी चाल घालून दिली. हे आपजिणेचो प्रभाव वर्ड्सवर्थाच्या ‘ प्रेल्यूड ’, बायरनच्या ‘ चायल्ड हॅरॉल्ड ’ आनी गटेच्या ‘ डिश्टुंग ऊंड वरहायट ’ (काव्य आनी सत्य) ह्या पुस्तकांचेर खोलायने पडला.
हिंदीच्या पूर्विल्ल्या साहित्यांत आपजीणेचें साहित्य जायतें मेळटा. जैन कवी बनारसीदास हाची ‘ अर्धकथा ’ ही हींदीतली पयली आपजीण मानतात. ती पद्यात्मक स्वरुपांत आसा. भारतेंदु हरिश्चंद्र, स्वामी दयानंद, आंबिकादत्त व्यास, स्वामी श्रध्दानंद, महावीरप्रसाद द्विवेदी, गुलाबराय हांच्यो आपजीणी सुर्वेच्यो आनी प्रयोगात्मक स्वरुपाच्यो आसात. श्यामसुंदर दास हाची ‘ मेरी आत्मकहानी ’ तशेंच राजेंद्रप्रसाद हाची ‘ आत्मकथा ’ ह्यो हिंदींतल्यो नामनेच्यो आपजिणी.