cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
युआन च्वांग
जल्म
कूचा सोडले उपरांत तो एका हून उदकाच्या तळ्यांच्या प्रदेशांत आयलो, ह्या प्रदेशांत त्या वेळार एका तूर्क सम्राटाचो मुक्काम आशिल्लो. त्या सम्राटाचेर बौध्द धर्माचो प्रभाव आशिल्लो. युआन युआन च्वांग हो एक बौध्द पंडित ह्याच मार्गान भारताकडेन वता हें कळटकच ताका खूब खोस जाली. ताणें युआन च्वांगांचें आदरातिथ्य केलें. युआन च्वंगान त्या तूर्क सम्राटाक धर्मोपदेश केलो. ताची हुशारकाय पळोवन राजान ताका आपल्या दरबारांत रावपाचो आग्रो केलो. पूण युआन च्वांग हे गजालीक तयार ना तें पळोवन ताणें ताका ताचे भारत यात्रेंत सगळे तरेचो पालव आनी संरक्षण दिवन निरोप दिलो.
युआन च्वांग मागीर समरकंदाक गेलो. थंय ताणें एक प्रवचन दिलें आनी जायत्या लोकांक बौध्द दिक्षा दिली. जायत्या पोरन्या बौध्द विहारांचोय जीर्णोध्दार ह्या निमतान केलो.
समरकंदाउपरांत बॅक्ट्रियाच्या बौध्द प्रदेशांतल्यान चलत युआन च्वांग हिंदुकुश पर्वत हुंपून बामियान प्रदेशांत पावलो. थंय त्या काळार धा बौध्द विहार आशिल्ले आनी हजारांनी भिक्षू रावताले. हांगाच्या दोन व्हड बुध्दमूर्तींचो उल्लेख युआन च्वांगान केला.
बामियाउपरांत ९००० फूट ऊंच आशिल्लो शिबर नांवाचो दोंगराळ वाठार हुंपून तो काबूलालागीं कपिश नांवाच्या गांवांत आयलो. थंयचो राजा महायानी बौध्द आशिल्लो. ताणें युआन च्वांगाक येवकार दिलो. थंय ताणें बौध्दमतानुयायांची बसका घेतली. मागीर तो जलालाबाद गांवांत गेलो. भारतीय भुप्रदेशांतलें हें पयलें ठिकाण. भगवान बुध्दाचे हे पवित्र भुंयेच्या दर्शनान ताचे दोळे भरून आयले.
गंधार प्रदेशांत फाटलीं सशें वर्सां बौध्द धर्माचो आनी बौध्द कलेचो विकास जाल्लो. ताका लागून त्या प्रदेशाक बौध्दाच्या पवित्र स्थानाचें म्हत्व फावो जाल्लें. पेशावरचो वाठार त्या वेळार हूणांच्या घुरयांनी उद्ध्वस्त जाल्लो. थंयचे कितलेशेच बौध्दविहार आनी स्तुपांची तांणी मोडतोड केल्ली. उड्डियान प्रदेशांतलेय १४०० विहार तांणी मोडिल्ले. पूण ह्या सगळ्या विध्वंसा उपरांतूय थंयचे लोक बौध्द धर्मीच आशिल्ले. भगवान बुध्दाचे भुंयेतूच ताच्या धर्माक हे भोग भोगचे पडटात तें पळोवन युआन च्वांग दुख्खी जालो.
ताचेउपरांत युआन च्वांगान उदकखंडालागींची सिंधू न्हंय हुंपली आनी तक्षशीलेंत आयलो. थंयच्यान तो काश्मीराक गेलो.
काश्मीरच्या राजान युआन च्वांगाक आपले राजधानींत व्हड येवकार दिलो. युआन च्वांगान थंय चालू आशिल्ल्या बौध्द धर्मप्रसाराविशीं समाधान उकतायलें. थंय ताणें जायत्या व्हड बौध्द भिक्षुंच्यो भेटी घेतल्यो. सत्तर वर्सां पिरायेच्या एका महायानी भिक्षून ताका योगाचार मताविशीं जायते मोलीदीक सिध्दान्त सांगले. ते आयकतना युआन च्वांगाक आपल्या खडतर प्रवासाचें सार्थक जाल्लेभाशेन दिसलें आनी ताची गिन्यानाविशींची भूक बळावली. ते उपरांतचीं दोन वर्सां तो काश्मीरांतच रावलो आनी बौध्द तत्वगिन्यानाचो ताणें खोलायेन अभ्यास केलो. तशेंच चीनांत व्हरपाखातीर ताणें जायत्या बौध्द ग्रंथांच्यो प्रती तयार केल्यो. काश्मीरच्यान तो साकल वा सियालकोट शारांत पावलो. सियालकोटच्यान तो व्यास न्हंयेचे देगेवयल्या चीनभुक्ती नांवाच्या गांवांत गेलो. थंय एका माध्यमिक पंथाच्या भिक्षून ताचें जायते दुबाव पयस केले. आनी बौध्द धर्मांतलीं जायतीं कुवाडीं समजावन सांगलीं. थंय तो वर्सभर रावलो आनी मागीर इ.स.६३४ त जालंधराक गेलो. जालंधरच्यान तो मथुरेक गेलो. ते उपरांत ताणें स्थानेश्र्वर, कपित्थ, कनौज ह्या सुवातांक भेट दिली. कनौजचो राजा हर्षवर्धनाची आनी युआन च्वांगाची पयलेच भेटीत इश्टागत जाली. हर्षाच्या व्यक्तिमत्वाविशीं आनी शासनवेवस्थेविशीं युआन च्वांगान विस्तृत आनी तोखणायेचें वर्णन बरयल्लें आसा.
थंयच्यान तो मागीर अयोध्येक गेलो. अयोध्येच्यान गंगेचे देगेन प्रयागाकडेन वतना वाटेर ताका चोरांनी धरलो आनी देवीमुखार नरबळी दिवपाचें कारस्थान रचलें, पूण तो तांतुतल्यान वाटावलो. प्रयागाक बौध्द धर्माचें अस्तित्व खूब उणें आसा म्हणपाचें ताका जाणवलें. थंयच्यान तो कौशांबीक गेलो. कौशांबीक तो भगवान बुध्दाच्या स्मृतिचिन्नांक पांयां पडलो.
कौशांबी सोडले उपरांत ताणें भगवान बुध्दाच्या जल्मस्थानार वचपाचो संकल्प केलो. ते खातीर तो श्रावस्ती, कपिलवस्तू अशा स्थानांक भेट दीत दीत लुंबिवनांत पावलो. त्याच वेळार ताणें रामग्राम आनी कुशीनगर ह्या स्थानांची यात्रा केली. थंयच्यान तो वाराणसीचे वाटेन वैशालीक गेलो. मागीर तो बुध्दगयेक गेलो. नालंदाक तो धा हजार महायानी भिक्षूंवांगडा १५ म्हयने रावलो. ह्या काळांत ताणें योगाचार संप्रदायाचो आनी संस्कृत भाशेचो खोलायेन अभ्यास केलो. नालंदाउपरांत राजघराचें दर्शन घेवन तो इ.स.६३८चे सुरवेक बंगालांत गेलो. तें सगळें वर्स तो बंगालांत रावलो आनी मागीर ताम्रलिप्तीक गेलो.
युआन च्वांग मागीर उडिसा, महाकोशल आंध्र ह्या प्रदेशांची यात्रा करीत कांचीक गेलो. श्रीलंकेक वचपाचो ताचो बेत आशिल्लो. पूण ताणें तो रद्द केलो आनी तो उत्तरेकडेन घुंवलो. भरूकच्छ, वलभी, सिंध, मुलतान ह्या नगरांक आनी प्रदेशांक भेट दिवन तो परत नालंदा शारांत रावपाखातीर गेलो.. ताचे उपरांत ताची आनी हर्षाची परत भेट दिवन तो परत नालंदा शारांत रावपाखातीर गेलो. मदीं आसामचो राजा भास्करवर्मा हाच्या आपोवण्यावयल्यान तो थंय वचून आयलो. ताचे उपरांत ताची आनी हर्षाची परत भेट जाली. हर्षान आयोजित केल्ल्या कनौज आनी प्रयाग हांगाच्या बौध्द बसकांक हजर रावन ताणें म्हत्वाचो वांटो घेतलो. ह्या बसकांचो सविस्तर नियाळ ताणें बरोवन दवरला.
मागीर जालंधर, तक्षशीला, जलालाबाद असो प्रवास करीत इ.स.६४४ वर्सा हिंदुकुश दोंगर हुंपून तो स्वदेशांत परतलो. ताच्या देशांत ताका व्हड सन्मान मेळ्ळो. परवानगेबगर तो शीम हुंपून गेल्लो म्हण थंयचो राजा सुरवेक जरी ताचेर रागार जाल्लो तरीपूण आयले उपरांत ताणें ताका लोकांवांगडा येवकार दिलो. राजान ताका दरबारांत मंत्रीपद दिवपाक केलें. पूण ताणें तें न्हयकारलें.
वर्ग:देवनागरी पानां
शुभपल्लब
शुभपल्लब  (Inglez: Shubhapallaba) हें एक ओडिया ई-मॅगजीन, ताची सुरवात जानेवारी 2018 त संग्राम केशरी सेनापतीन केल्ली. सुरवेक, ते त्रैमासीक आशिल्लें आनी नबपल्लब ह्या नांवांन दोन अंक उजवाडलें. जानेवारी 2020 सावन मासीक अंक येवपाक सुरवात जाली. एप्रिल 2019 त, ह्या मॅगजीनाचें ओडिया पोर्टल लॉन्च केल्लें. उपरांत इंग्लीश, हिंदी, तेलुगू, बंगाली, पंजाबी आनी संस्कृत पोर्टलूय लॉन्च केल्यात
ब्राझील
, दक्षिण अमेरिकेंतलो देस आसा। ताची राजधानी ब्राझिलिया नगर आसा।
संदर्भ
वर्ग:दक्षिण अमेरिकेंतले देस वर्ग:देवनागरी पानां
बा. द. सातोस्कार
वळख
बा.द.सातोस्कार
बाळकष्णा दत्तात्रय सातोसकार हांचो जल्म 26 मार्च 1909 दिसा जालो. सातोसकार म्हळ्यार लेकख रहस्यकथाकार, संपादक , अणकारपी, इतिहासकार गंथपाल , ग्रंथालयतज्ञ संशोधक , सुटकेझुजारी , प्रकाशक आशिल्लो प्रज्ञावंत गोंयकार. सातोस्काकालें मूळ आडनांव कामत आनी तांचे घराणें गोयचें. बाटाबाटीच्या वेळार ताचो पुर्वज सावंतवाडी संस्थानांतल्या सातोशें गांवांत गेले आनी थंयचे कुळकणी जाले. कांय तेंपा उपरांत ते परत गोयांत पकतले आनी तांणी हांगाच वेपार धद्दाक सुरवात केली. ताणें खूब कश्टांनी शिक्षण घेतलें. सुरवातीक 7 वी यत्त ताणें म्हापशेंच्या सारस्वत विघालयांत केली. उपरांत पुर्तुगेजीचें मुळावें आनी माध्यमीक शिकपूय ताणें थंयच पुराय केंलें. लिसेवाच्या चवथ्या वर्सा मात ताका कांय कारणांक लागून शिक्षण मदिंच सोडचें पडलें. फुडाराक इंग्ली माध्यमांतल्यान तो मॅट्रीक्युलेट जालो. शिल्पकलेचें उंचेंलें शिक्षण घेवपा खातीर म्हणून तो मुंबयच्या जेजे स्कूल ऑफ आर्टसांत दाखल जालो. पूण थंय तो तिगलो ना. उपरांत सेंट झेवियरांत्लयान तो बिए जालो. एमएमची परिक्षाय दिवप ताका जमलें ना. फुडाराक पिरायेच्या 44व्या वर्सा ग्रंथालय शास्त्राचे परिक्षेक बसून तो पयल्या क्रमांकान उत्तीर्ण जालो. भुरगेपणान सावन ताका भोव आवड आशिल्ली. गांव थंय वाचपघर आसचें अशें ताका दिसतालें. देखून भुरगेपणांत ताणें माशेंलांत शारदा मंदिर नांवाचें वाचपघर सुरू केल्लें. त्याच ग्रंथ आनी वाचपघराचे ओडीन तो मुंबय विधापिठांत सहाय्यक ग्रंथपाल म्हणून नोकरेक लागलो. त्या वेळार पुर्तगेज ,फ्रत्र्च, स्पेनी ग्रंथांचें वर्गीकरण आनी तालिकीकरण ताणें केलें. फुडाराक हांगाची  नोकरी सोडून तो मुंबय मराठी ग्रंथसंग्रावयाचो मुखेल ग्रंथपाल जालो. ताणें बरीच मेहनत करुन ग्रेथवर्गीकरणाची एक आनी नवी पयल्या परस सोंपी अशी पधत सोदून काडली आनी तिची प्रक्रिया मुंबय मराठी ग्रंथ संग्रहालयांतल्या सुमार पावूण लाख ग्रंथाचेर केली. आयज बरेच कडेन ताची ही वर्गीकरण पधत आपणायल्ली दिश्टी पडटा. गोंय मेकळें जालें उपरांत ताणें गोंयांत]] येवन आपलें साहित्यीक,राजकी, पत्रकारिचें कार्य फुडें चालू दवरलें. गोंयच्या गोमन्तक दिसाळ्याक नांवारुपाक हांडुक तो बरोच वावुरलो. तशेंच त्या दिसाळ्या वरवी गोंयच्या नवोदीत लेखकांक ताणें लेखनाचें नवोदीत लेखकांक तांणें लेखनाचें प्रोत्साहन दिलें. ताणें 80 स्वतंत्र कथा बरयल्यात. प्रितीची रीत, अभुत्त्का हे ताचे दोन कथा झेले उजवाडाक आयल्यात. ह्या सव्यसाची गोंयकारांक 27 नोव्हेंबर 2000 दिसा मरण आयलें.
वर्ग:देवनागरी पानां
अल्फॉन्सो गार्सिया रॉब्लेस
अल्फॉन्सो गार्सिया रॉब्लेस (जल्म - 20 मार्च 1911, झामोरा, मेक्सिको) मेक्सिकन मुत्सदी. निशस्त्रीकरणाचो पुरस्कर्तो आनी जागतिक शांततायेच्या नोबॅल पुरस्काराचो पयलो मेक्सिकन मानकरी (1982).
ताच्या बापायचें नांव कीरीनो आनी आवयचें नांव तेरेसा रॉब्लेस. मेक्सिकोंतल्या राश्ट्रीय स्वायत्त विद्यापिठांतल्यान शिक्षण घेवन ताणें पदवी मेळयली आनी उच्च शिक्षणाखातीर तो पॅरिस विद्यापिठांत गेलो. कांय वर्सां ताणें द हेग हांगाच्या आंतरराश्ट्रीय विधी अकादमींत शिक्षण घेतलें आनी उपरांत ताणें मेक्सिकोच्या विदेश खात्यांत नोकरी धरली. तेन्नाच ताणें सॅन फ्रॅन्सिस्कोचे परिशदेंत वांटो घेतलो. हे परिशदेंतूच संयुक्त राश्टआ संघटनेच्या सचिवालयांत नियुक्ती जाली. तेन्नाच कॉनॉ मारिआ द शिझसलो हिचेकडेन ताचें लग्न जावन ताका दोन चले जाले.
1939-41 ह्या काळांत ताणें स्वीडनांत आंतरराश्ट्रीय विभागांत काम केलें, थंयच ताका राजकीय घडामोडींचे समितीचें महासंचालकपद मेळ्ळें (1941-46). उपरांत (1946-57) ह्या काळांत ताका संयुक्त राश्ट्र संघटनेच्या मुखेल सचिवालयांत महासंचालकपद दिलें. 1962-64 त तो ब्राझीलाक मॅक्सिकन राजदूत म्हणून गेलो. 1964 वर्सा लॅटीन अमेरिका अण्वस्त्र चांचणेपसून मुक्त उरची म्हणून नियुक्त केल्ल्या आयोगाचे अध्यक्षपदा करार जालो (1967). तेच भाशेन सहाय्यक विदेश सचिव (1964-71), संयुक्त राश्ट्रां हे संघटनेंत स्थायी प्रतिनिधी परराश्ट्र मंत्री ह्या उंचेल्या पदांचेर ताची नेमणूक जाली. निशस्त्रीकरणाच्या धोरणाक तेंको दिवपाखातीर जिनीव्हा आनी संवसारीक शांततायेखातीर ताणें निशस्त्रीकरणाचो खर पुरस्कार केलो (1977-78). इलातेलोल्को ह्या शांतताय तहाखातीर तशेंच निशस्त्रीकरणाच्या यत्नाखातीर ताका शांततायेखातीरचो मिर्दाल हिचेवांगडा 1982 चो नोबॅल पुरस्कार फावो जालो.
रॉब्लेसान जागतिक शांततायेचो पुरस्कार करपाखातीर खूब लिखाण केलें. तातूंतले कांय उल्लेख करपासारके आसात ते अशे- पॅन अमेरिकॅनिझम अँड द गुडनेबर पॉलिसी (1940), द सॉरबॉन यस्टरडे अँड टुडे (1943), पोस्ट वर्ल्ड वॉर फ्रॉम द अटलांटिक चार्टर टू द सॅन फ्रॅन्सिस्को कॉन्फरन्स (3 खंड, प्रोहिबिशन ऑफ न्यूक्लिअर आर्मस इन लॅटीन अमेरिका (1975), सिक्स यिअर्स ऑफ मेक्सिकन फॉरिन पॉलिसी (1976), 338 डेज ऑफ इलातेलोल्को (1977).
संदर्भ
वर्ग:देवनागरी पानां
दिसाळें वा नेमाळ्यांतली जायरात
दिसाळें वा नेमाळ्यांतली जायरात दिसाळीं आनी नेमाळयांचें वाडटें म्हत्व, वाडटो वाचक वर्ग हाका लागून उत्पादक आनी वितरणकार आपल्या म्हालाची ल्हान-व्हड जायरात तातूंत उजवाडायता. शारी तशेंच गांवगिऱ्या वाठारांतल्या शिक्षितांक लागून दिसाळयांनी आनी नेमाळयांनी दिल्ली जायरात तांचे मेरेन सहज पावता.
राष्ट्रीय आनी आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेंत म्हाल विकपी उत्पादकांनी आपल्या उत्पादनाची जायरात करपाक दूरदर्शन आनी आकशवाणीचो मुखेलपणान उपेग केलो तरी, साबार देशी-विदेशी भाशांतल्यान नेमाळयां-दिसाळयांचो उपेगूय तो तितल्याच नेटान करतना दिश्टी पडटा. आयज चडावत गिरायकाच्या घराघरांत, तशेंच वेगवेगळया पांवडयांवयल्या वाचपघरांनी दिसाळीं आनी नेमाळीं पाविल्ल्यान तांकां व्हड प्रमाणांत वाचकवर्ग मेळपाक आदार जाता ताकाच लागून उत्पादक आपल्या उत्पादनाची जायरात खबरांपत्रांतल्यान करपाक मुखेलपणान भर दितात. जायरात वाचून उत्पादकाकडेन तशेंच वितरणकारा कडेन संपर्क सादपाचो यत्न करता आनी तो प्रत्यक्ष वचून ऑर्डर दिवन वस्तू विकत घेता.
संदर्भ
वर्ग:देवनागरी पानां
Balkunje
Dakshina Kannada jillechya Mulky talukacha(poilen Manglore tq) tenka bhaganth aschi laan halli Balkunje. Gude, dongor, thlin,totan, boil, raan ason sobayek navn gello gavn Balkunje.
Ithihas
Mostu gude patrani boron asulli halli ‘Balkunje’. Hya karanak lagon hei hallek Balkunje mun nav ailen. Udupi ani Dakshin Kannada jillo vibhajit kerchi sobit Shambhavi nain(Shambhavi river) asa.
Lagshile jage
Hya gavncha mudlak Ulepady, padlak Karnire ani Kavthar, badgak Kollur, ani tenkak sobit nain ‘Shambhavi’.
Krushi
Balkunje kobu(sugar cane) belyak nav gello gavn.tashens iter vyavasai, tarkari, thot hangaser polevnk melta
Dharm
Christavn, Hindu, Muslimani borullo lokamogal gavn.hangaser St.Paul's church, Vithoba rukumai bhajana mandir, ani Hayatul Islam mdarasa, Umamaheshwari devastana polevnk melta.
Bhaugolik pradesh
Manglore tavn 36 km poison asso hyo gavn Balkunje 384.56hectares vistirn ason hangaser 315 kutma vosti kern asat.sumar 1270 lok hangaser asa.
Shikshan saulattyo
Sarkarachi anganavadi tashens anudanita St.Paul's primary school hangaser burgi shikshan shikon asat.
जुझे ऍन्टोनियो आगोस्टिनो फेर्नांडीस
जुझे ऍन्टोनियो आगोस्टिनो फेर्नांडीस हो अंथनी सेन म्हण फामाद आशिल्लो।
जल्म
ताचो जल्म 13 जून 1956 सांगे जालो.
शिक्षण
7 वरसाचो आसतना ताच्या शाळेच्या कार्यक्रमाक ताणें आल्फ्रेड रोझाचे एक फामाद गीत “ आइ लव ऐस्ता, लवली ऐस्ता ” गायलें आनी ताका सगळ्यांनी उबे रावन ताळ्यो मारल्यो  आनी हाकालागून गीत गावपाक ताका  खूब प्रेरणा मेळ्ळी  आनी हांगासावन ताणें गीत केरियराची सुरवात केली.
वावर
अंथनी सान एक व्हड तियात्रिस्त आशिल्लो जाणें गायन आनी आवाज मोड्यूलेशनान पदवी घेतल्ली.‘कला अकादमी स्कूल ऑफ वॅस्टर्न म्यूजीक’हांगा लिओपोल्डिना फिगरेडो हांचे कडल्यान प्रशिक्षिणजाले. शुबर्ट कोता जो एक शास्त्रिय गिटारांत फिशाल,ताणें ताका गिटार वजोवपाक शिकयलें. ताणे ‘म्युजिक सरकल’ जी एक प्रतिष्ठित संगीत शाळा जावन आसा जी मडगांव आसा, तांतूत ताणें नोंदणी केली कारण ताका आपली गावपाची कला बरी करपाक जाय आशिल्ली.
ताणें‘ओपेरास’ सादर केला आनी हाची शिकवणी ताणी सर्गेस्त मायेस्ट्रो फा. लुऊडिनो बारेटो आनी फा. कामीलो झेवियर हांचेकडल्यान घेतली. ताणें पयलो फावट तियात्रांत 19 वर्सा ह्या पिरांयचेर रेम्मी कोलासो हाचोतियात्र “दोन काळजां”काम केलें. ताणें खूब नामनेचे तियात्र कलाकार जशे सौझा फेरांव,सी.अल्वारीस,ऐम. बॉयर ,जासिंटो वाझ, ऍटोनेट मेनडिस ,अलफ्रेड रोझ ,रिता रोझ , औफेलिया , बेटी नाझ हाच्या बरोबर माची गाजयली. ताणें रोझारीयो डायस हाचो“ बेमान आवयचो बदमास पूत ” हातूंत भुमिका केली.
संदर्भ
वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist वर्ग:देवनागरी पानां
युकारिस्ट
युकारिस्ट एक क्रिस्तांव धर्मीक संस्कार. Eucharistia ह्या ग्रीक उतरापसून ताची व्युत्पत्ती आसून ताचो अर्थ ‘उपकारस्तुती करून’ असो आसा. मरणापयलीं जेजून आपल्या शिश्यांवांगडा निमाणचें जेवण घेतलें. आपणें आपणायल्ल्या मरणाचो मार्ग आनी अर्थ समजावन सांगतना ताणें भाकरी आनी द्राक्षांरोस घेतलो आनी ‘उपकारस्तुती करून’ अशे उद्गार काडले. तुमचेभितर आनी आपलेभितर इश्र्वरकृपेचो ‘नवो करार’ अशें हें म्हजें रगत आसा. जितल्या फावटीं तुमी हें घेतले तितले फावटी आपली याद करात अशें सांगलें. ह्या प्रसंगाक युकरिस्ट विधिचें मुळावण मानतात.
कांय इगर्जींनी हो विधी दीसपट्टो करतात, कांयकडेन आयतरा जाल्यार कांय इगर्जींनी थरावीक वेळारूच हो विधी पाळटात. खाशेल्या प्रसंगाचेर, मरणावेळार वा क्रिस्तांव लोकांच्या कसल्याय मेळाव्या वेळार हो विधी करपाची चाल आसा. पवित्र प्रभुभोजना वतीन हो ‘युकरिस्ट’ विधी मनयतात.
‘म्हजो देह खरें खाद्य आनी म्हजें रगत खरें पेय’ ही योहानान बरयल्ली शुभवर्तमानांतल्या सव्या अध्यायांतली ५५वी ओवी. हाचो अर्थ चडशे क्रिस्तांव लोक म्हळ्यार रोमन कॅथलिक, इस्टर्न ऑर्थोडॉक्स आनी ल्यूथरन लेगीन असो करतात, की जेझू क्रिश्त ह्या संस्कारांत भाकरी आनी द्रांक्षारोसाच्या रुपांत खऱ्या अर्थान हाजीर आसता. धर्मगुरू जेझूच्या नांवान प्रभुभोजनाचीं उतरां उच्चारता तेन्ना क्रिश्त संस्काराच्या रुपांत हाजीर आसता. कॅथलिक इगर्जेत भाकरी क्रिश्ताचो प्रसाद म्हणून मुखेल वेदीम्हऱ्यांत सोबयल्ल्या ताटांत दवरतात. फकत अधिकत धर्मगुरूच पवित्र मीस मनोवंक शकतात. भक्त ह्या संस्कारांत वांटो घेवन भाकरी आनी द्राक्षांरोस क्रिस्ताचो प्रसाद म्हणून घेतात. केन्ना केन्नाय अशा वेळार फकत भाकरीच आसता.
भावार्थी लोकांभितर भावपण वाडोवपाचे नदरेन हो पवित्र संस्कार करतात. कॅलव्हरीवयल्या जेझुच्या आत्मसमर्पणाची ती याद. कॅलव्हरी दोंगुल्लेचेर क्रिश्ताक मरण आयिल्लें. धर्मगुरू कॅलव्हरीचेर जाल्लो यज्ञ नव्यान करीना; जेझू हो यज्ञ आपल्या लोकांखातीर उपलब्ध करून दिता.
ह्या युकरिस्टाक हेर नांवां आसात तीं अशीं-प्रभुभोजन, पवित्र मिस्सा वा मॅस, मित्तरे, धाडप. युकरिस्ट-उपासनेच्या अखेरच्या वाक्याचो ‘Ite missaest’ म्हळ्यार ‘चलात, तुमकां धाडटां’ हो भाग आसा. मंगल संस्कार, क्रिश्त शरीर संस्कार, पवित्र सहभागिता, सहभोजन, क्रिश्तप्रसाद, परमप्रसाद ह्या अर्थांनीय तो वापरतात.
वर्ग:देवनागरी पानां
रुडॉल्फ डिझेल
रुडॉल्फ ख्रिश्चन क्रार्ल डिझेल हांचो जल्म 18 मार्च 1858 या दिसा पॅरीस हांगा जालो. ताजे कुटुंब पयली ऑग्सबर्ग बाव्हेरिया हांगा रावतालो. ताजो बापूय थिओडर डिझेल हो पुस्तक बाइंडिगचे काम करतालो. मागीर हे कुटुंब 1848 या वर्सा पॅरिस शारांत ताजो बापायन चामड्याच्या वस्तू विकपाचो कारखानो घालो. फ्रेंकोपृशियन युद्द जाल्याकारणान तांका 1870 या वर्सा तांका पॅरिस सोडून लंडन हांगा वचचे पडलें. रुडॉल्फाच्या आवयन तो बारा वर्साचो आसताना ताका ताज्या चुलत्याकडेन ऑग्सबर्ग हांगा गणित शिकपाक धाडलो. पूण रुडॉल्फाक इंजिनिअर जावपाचो आसलें. तशें ताणे आवय बापायक पत्र बरोवन कळित केलें. पूण आवय बापायखातीर ताणे सगल्या विशयांत पयलो येत शिक्षण पुराय केलें. ताका मेळिल्ली रॉयल बाव्हेरिअन पॉलिटेक्निक ऑफ म्युनिच् हांगासल्ली शिष्यवत्ती मात ताणे आवयबापायच्या मर्जीविरुद्द घेतली आनी तो इंजिनिअरकी शिकपाक लागलो. 1880 या वर्सा सगल्यान चड गुण मेळवन रुडॉल्फ स्नातक जालो आनी पॅरिसाक परत आयलो. ताणे बरेच सोद लायले. जर्मनी आनी पॅरिसान या सोदांचो पेटंट ताणे आपल्या नावार केले. डीझेल इंजिन हे अंतर्गत स्फोटक इंजिन आसा. हे इंधन पेट्रोल या इंधनाच्या अतिज्वलनशीलतेंक पर्याय म्हूण वापरलें वता. रुडॉल्फ डीझेल हाणी कोळश्याच्या भुकटीचो इंजिनाचो रचना केली. त्याच वेळार ताची तातूंत भुईमुगाचो तेल वापरून यशस्वी प्रयोग केलो. ताणे वाफेचो वापर करून येक इंजिन तयार केलें. तातूंत अमोनिया व्हेपर वापरून ताजी चाचणी घेत आसताना ते इंजिन फुटलें. रुडॉल्फ मरतां मरतां वाटावलो. खूब म्हयने हॉस्पिटलांत रावचें पडलें. आरोग्याचेर आनी खास करुन दोळ्याचेर वायट परिणाम जालो. मागीर ताणे कार्नोट सायकलचेर आधारित इंजिन तयार केलें. तातूंत फुडे वचून अनेक बदल जाले. पूण आजूनूय बी ते इंजिन डिझेल इंजिन म्हूण वळखलें वता. दि. 29 सप्टेंबर 1913 या दिसा बोटीने लंडन वता आसताना राती जेवण घेवन रुडॉल्फ केबिनाकडेन गेलो तो ताज्याउपरांत कोणाकूच मेळ्ळो ना. 10 दिसाउपरांत नॉर्वेच्या कडेक येका डच जहाजाक ताजे मढें मेळ्ळे, जे वळखूपाच्या स्थितींत नासलें. पाकीट आनी हेर गजाली चल्यान वळखल्यो.
वर्ग:देवनागरी पानां
भूंयवर्णन आनी हवामान
भूंयवर्णन आनी हवामान युक्रेन हो व्हडलीं सपाट मळां आशिल्लो देश. देशाचे नैर्ऋत्येक कार्पेथियन पर्वतांवळ आसा. काळ्या दर्या लागसार सकयलो भुंयप्रदेश आसा आनी सींफ्यिरॉपल हो चड सपाट भाग स्टॅप प्रदेशांत मोडटा. उदेंतेक डोनेट्स देगण आसा. देशाचें हवामान सादारणपणान सुकेंच आसता. चेर्निगॉव्ह, व्हॉलिन्य, लाव्हॉव्ह हीं दाट रानांची क्षेत्रां. देशाचे उत्तरेक आनी दक्षिणेक लोएस हे पिकाळ काळे मातयेचे दाट थर आसात. निपर, नीस्तर आनी डॅन्युबे ह्यो देशांतल्यो मुखेल न्हंयो.
इतिहासः युक्रेन म्हळ्यार राजनगरीचो एक भाग. सोळाव्या शेंकडयांत युक्रेन हें नांव प्रचारांत आयलें. झाराच्या तेंपार ह्या प्रदेशाचो ‘धाकले रशिया’ असो उच्चार जातालो. १२४०त मंगोल लोकांनी कीव राजनगराचेर घुरी घालून ताचो विध्वंस केलो. १३८७त पोलंडी लोकांनी हो प्रदेश आपल्या शेकतळा हाडलो. उपरांत १३९२त लिथ्युएनियन सरदारान ताचेर जैत मेळयलें. फुडें सुमार दोन शेंकडयाउपरांत लिथ्युएनिया आनी पोलंडाचें एकीकरण जाल्ल्यान, युक्रेन होय पोलंडी साम्राज्याचो एक भाग जालो. पोलंडी राजा आनी सरदारांनी युक्रेनाची पिकाळ जमीन हातासून थंयच्या शेतकामत्यांक ते गुलाम कशे वागोवपाक लागले. पोलंडीकडच्यान जावपी अन्यायांक लागून साबार युक्रेनीयन नीपर न्हंयेच्या सकयल्या देगणांत वचून रावले. फूडें हांकांच कझाक हें नांव पडलें. तांणी शिमेदेगांनी आपलें स्वतंत्र सैन्य उबारून ते थंय शासन चलोवपाक लागले. सतराव्या शेंकडयांत जेझुईत मिशनऱ्यांनी थंय कॅथलीक धर्मप्रसाराचो वावर सुरू केल्लो तेन्ना कझाक लोकांनी तांचेआड बंड केल्लें. उपरांत अशेंच बंड पोलंडीकडेन करून बॉदॅम रव्मेलनीत्सकी हाच्या फुडारपणखाला स्वंतत्र कझाक राज्याची स्थापणूक केली. उपरांत पोलंडी घुरयो परतावना लावपाखातीर कझाक राज्यकतर्यांनी झाराकडेन कबलात करून, युक्रेनांत रशियन सैन्य
वर्ग:देवनागरी पानां
अहमदनगर
अहमदनगर महाराष्ट्र राज्यांतल्या अहमदनगर जिल्ल्याचें मुखेल ठाणें.
अहमदनगर जिल्ल्यांत जावपी वस्तुंमदीं साकार, कापूस, कपडे, विडयो, आयदनां, धान्य आदींच्या निर्याती खातीर आनी जिल्ल्यांत आयात जावपी वस्तूंचे आयातीखातीर हें शार उतारपेठ समजतात. देखूनच महाराष्ट्र राज्यांतल्या सगळ्या मुखेल शारांक हें शार रस्त्यांनी जोडलां. कापूस पिंजर, तेल, अभियांत्रिकी, हातमागावेली आनी यंत्रमागावेली पातळां, आयूर्वेदीक वखदां,तांबे, पितूशचीं आयदनां आदींचे कारखाने हांगा आसात. १८५४ वर्सा हांगा नगरपालिकेची थापणूक जाली. ह्या शारांक पिंपडगांव आनी कापूरवाडी हांगासल्ल्या तळ्यांतल्यान उदकापुरवण जाता. हांगा विद्यालयां, महाविद्यालयां आनी आयुर्वेदीक महाविद्यालयां आसात.
हांगाच्या भुईकोट किल्ल्या खातीर शाराक आगळेंच म्हत्व आसा. हो तांतया आकाराचो किल्लो १४९४ ते १५६० ह्या काळांत बांदिल्लो असो उल्लेख मेळटा. ह्या किल्ल्याक २.४ किमी. चें फातराचें दुरीग आसून ताचे सकल व्हड चर आसा. ह्या शारांत आशिल्ल्यो मशीदी, अहमदशहाची कबर, फराहबाग, हत्सबिहीस्त बाग, औरंगजेब बादशहाचो दर्गो, नगरपालिकेचें संग्रहालय आनी पुराभिलेख विभागाचें संग्रहालय आदीं वास्तू पळोवपा सारक्यो आसा. अहमदनगर शाराचे उदेंतेक णव किमी. अंतराचेर सलाबतजंगाची कबर आसा, जिका चांदबिबीचो महाल म्हणटात. हाचे भायर हांगा निजामशाहींतले दर्गे, बागो आनी हेर इमारती आसात.
वर्ग:देवनागरी पानां
जयदेव
जल्म
जयदेवाचो जल्म अस्तंत बंगालांतल्या बीरभूम जिल्हांतल्या केदुबिल्व (सघाचे केंदुली) गांवांत जगन्नाथपुरीलागसार जालो. ताच्या बापायचे नांव भोजदेव. तांणी जगन्नाथाची भक्ती केली. जगन्नाथाचे कृपेन तांकां जयदेव हो चलो जालो.
काम
जयदेव हो संस्कृत भाशेचो पंडीत आनी कवी आशिल्लो.
वावर
ताच्या कवित्वाची कीर्त आयकून उत्कलाचो राजा एकजात कामदेव हाणे ताका दरबारांत दवरलो. ताच्या दरबारांत आसतनाच जयदेवान गीतगोवेदिं हें आपलें नामनेचे काव्य रचलें. पूण कांय आख्यायिकांत जायदेव हो बांगालांतल्या मंडलंजी ह्या उत्कल राज्याचे बखरीप्रमाण वैष्णवपंथी राजा जयदेवान आपल्या गीतगोविंद काव्यांतलें दरेक गीत खंयच्या रागांत आनी तालांत गावचे, हें स्पशटपणान सुचयलां.
संवसारीक जीण
ताचेवेल्यान ताका जयदेवाच्या लग्नाविंशीं कथा सांगतात, ती अशी- जयदेव ही विरक्त आनी नेरिसक्त आशिल्लान गांवांभायर एक पर्णकुटी बांदून रावतालो, जगन्नाथाच्या देवळांत व्हरून भटाचे सुवादीन केली. ते रीतीक भटाक सपनांत दुशटांत जालो, तूं ही चली जयदेवाक दी, दुसरे दिसा भटान पद्मावतीक व्हरून जयदेवाकडेन पावयली. पद्मावती येकदां घुवळ घेवन पडिल्ली आसतना जयदेवान गीतगोविंदांतली श्रीकुष्णपुरस्कुत 19 वी अष्टपदी म्हणून तिच्या आंगार उदक शिंपडायलें, तेन्ना ती बरी जावन उठून बसली. तेन्नासावन हे अष्टपदीक संजीवनी अष्टपदी अशें नांव पडले.
वर्ग:देवनागरी पानां
विन्सेंट दुमिंगोस जेरोनिमो फेर्नांदीस
विन्सेंट दुमिंगोस जेरोनिमो फेर्नांदीस हो एक तियात्र कलाकार.
जल्म विन्सेंटदुमिंगोस जेरोनिमो फेर्नांदीस हांचो जल्म सप्टेंबर 30 वेर 1944 हया वर्सा कुलाबा,नलाबार हील मुंबय,हांगा जालो.
तो एक फामाद तियात्र बरोवपी, दिग्दर्शक आनी तियात्रांनी भाग घेवपी कलाकार. ताणीं आतां मेरेन जायते नामनेचे तियात्र बरयल्यात. देखीक पायचो जुरामेंत, दोतिचें केस्तांव, निर्मिलेली व्होकल, हेचं म्हजें नोशीब, रक्तान भोल्लेली सूरी, काळोखांतलो गूट, गुन्यावकारी, शिराप, म्हजी सून आदी. तशेंच बाब विन्सेंट हाणीं जायत्या तियात्रांनी वांटोय धेतिल्लो आसा. देखीक सायबिणीच्यो सात दुखी, असनोडेचो किस्तुलो, सा.फ्रान्सिस झेवियस, मेरी मेगडालीन, काकूट, अबदुल नारायण डिसौझा, हिमटयाचे भोगणार, राखणो, बुराक पडलेलो रस्तो, भुरगीं ओ भांगर, आदी. त्याभायर बाब विन्सेंट हांणी गोंयांत, पुण्या आनी मस्कट हांगा सुमार अंयशावयर कातारां रचयल्यात आनी गायल्यांत.
वर्ग:तियात्रिस्त/Tiatrist वर्ग:देवनागरी पानां
कुर्डी
कुर्डी
कुर्डी हे दक्षिण गोवा जिल्ह्यातल्या सांगें तालुक्यातील २६९० हेक्टर क्षेत्राचे गाव आसून २०११ च्या जनगणनेनुसार ह्या गावात ९ कुटुंबाचे व पुराय ३५ लोकसंख्या आसा. हांगा लागीचे शार  किलोमीटर अंतरावर आसा. हांगा २१ दादले आनीक १४ बायला आसा. हांगा अनुसूचित जातीचे लोक ० आसून अनुसूचित जमातीचे ३५ लोक आसात. ह्या गावाचो जनगणनेतलो स्थल निर्देशांक ६२७०१२ आसा.
शैक्षणिक सुविधा
सगळ्यांत लागीं पूर्व-प्राथमिक शाळा (SANGUEM) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं प्राथमिक शाळा (SANGUEM) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं कनिष्ठ माध्यमिक शाळा (SANGUEM) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं माध्यमिक शाळा (SANGUEM) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा सगळ्यांत लागीं उच्च माध्यमिक शाळा (SANGUEM) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं पदवी महाविद्यालय (QUEPEM) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं अभियांत्रिकी महाविद्यालय (SIRODA) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं वैजकी महाविद्यालय (BAMBOLIM CT) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं वैवस्थापन संस्था  (CURCHOREM-CACORA) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं पॉलिटेक्निक (CURCHOREM-CACORA) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं वेवसायिक प्रशिक्षण शाळा (CURCHOREM-CACORA) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं अनौपचारिक प्रशिक्षणकेंद्र (MARGAO) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं अपंगांखातीर खाशेली शाळा (MARGAO) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. = आरोग्य आरोग्य, पोषण आहार आनी मनोरंजन सुविधा == गांवांत एकात्मिक बाल विकास योजना (पोषण आहार केंद्र) उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं एकात्मिक बाल विकास योजना (पोषण आहार केंद्र) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत बालवाडी (पोषण आहार केंद्र) उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं बालवाडी (पोषण आहार केंद्र) ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. गांवांत इतर पोषण आहार केंद्र उपलब्ध आसा. गांवांत 'आशा' कर्मचारी उपलब्ध आसा.
वैजकी सुविधा (शासकीय)
सगळ्यांत लागीं समाजिक आरोग्य केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं प्राथमिक आरोग्य केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं प्रसूति आनी बालकल्याण केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा सगळ्यांत लागीं क्षयरोग उपचार केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं अ‍ॅलोपॅथी रुग्णालय १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं पर्यायी वैजकी रुग्णालय १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं दवाखानो १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं पशुवैजकी रुग्णालय १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं कुटुंब कल्याणकेंद्र ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा.
पिवपाचे उदक
गांवांत शुद्धीकरण केल्लें नळाचें उदक पुरवण आसा. गांवांत शुद्धीकरण करूंक नशिल्लें उदक पुरवण ना. गांवांत धापिल्लें बांयचें उदक पुरवण ना. गांवांत उघड्या बांयचें उदक पुरवण आसा. गांवांत हॅन्डपंपचें उदक पुरवण ना. गांवांत ट्यूबवेलच्या/बोअरवेलाचो उदक पुरवण ना. गांवांत झरीचें उदक पुरवण ना. गांवांत न्हय/खाजनाचें उदक पुरवण ना. गांवांत तळी/कोंड उदक पुरवण ना. गांवांत अन्य पद्धतीचे उदक पुरवण ना.
नितळसाण
गांवांत बंद गटार उपलब्ध ना. गांवांत उघडें गटार उपलब्ध ना. नीट जलस्त्रोतांत सोडिल्ले सांड उदक हें क्षेत्र पुराय तरेन स्वच्छता अभियानांत ना गांवांत न्हाणीघर आनी सार्वजनिक स्वच्छता घर उपलब्ध ना. गांवांत न्हाणीघर सोडून सार्वजनिक स्वच्छता घर उपलब्ध ना. गांवांत ग्रामीण उत्पादक केंद्रे ना जाल्यार सॅनिटरी हार्डवेअर मांड उपलब्ध ना. गांवांत ग्रामीण सॅनिटरी हार्डवेअर मांड उपलब्ध ना. गांवांत सामूहिक बायोगॅस ना जाल्यार उत्पादक पुनर्वापराची वेवस्था उपलब्ध ना.
दळणवळण आनीक येरादारी
सगळ्यांत लागीं कच्चो रस्तो ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा.
सगळ्यांत लागीं वाहतुकी करपासारखो जलमार्ग १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा.
बाजार आनी सावकारी पेडी
= आरोग्य आरोग्य, पोषण आहार आनी मनोरंजन सुविधा == गांवांत एकात्मिक बाल विकास योजना (पोषण आहार केंद्र) उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं एकात्मिक बाल विकास योजना (पोषण आहार केंद्र) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत बालवाडी (पोषण आहार केंद्र) उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं बालवाडी (पोषण आहार केंद्र) ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. गांवांत इतर पोषण आहार केंद्र उपलब्ध आसा. गांवांत 'आशा' कर्मचारी उपलब्ध आसा. गांवांत समाज भवन (टीव्ही वेवस्था आशिल्ली/नाशिल्ली) उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं समाज भवन (टीव्ही वेवस्था आशिल्ली/नाशिल्ली) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत खेळांमळ उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं खेळांमळ १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत खेळ / मनोरंजन केंद्र उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं खेळ / मनोरंजन केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत चित्रपटगृह / व्हिडिओ केंद्र उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं चित्रपटगृह / व्हिडिओ केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत सार्वजनिक पुस्तकालय उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं सार्वजनिक पुस्तकालय १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत सार्वजनिक वाचनालय उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं सार्वजनिक वाचनालय १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत खबरेपत्र पुरवण उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं खबरेपत्र पुरवण ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. गांवांत विधानसभा मतदान केंद्र उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं विधानसभा मतदान केंद्र ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. गांवांत जन्म मृत्यु नोंदणी केंद्र उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं जन्म मृत्यु नोंदणी केंद्र ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. गांवांत सार्वजनिक वाचनालय उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं सार्वजनिक वाचनालय १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत खबरेपत्र पुरवण उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं खबरेपत्र पुरवण ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. गांवांत विधानसभा मतदान केंद्र उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं विधानसभा मतदान केंद्र ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. गांवांत जन्म मृत्यु नोंदणी केंद्र उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं जन्म मृत्यु नोंदणी केंद्र ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा.
= वीज == २४ वरां वीज पुरवण घरगुती कामाखा तीर हुनाळ्यांत (एप्रिल-सप्टेंबर) दर दीसा उपलब्ध आसा. २४ वरां वीज पुरवण घरगुती कामाखातीर हिवाळ्यात (ऑक्टोबर-मार्च) दर दीसा उपलब्ध आसा. २४ वरां वीज पुरवण शेतकामाखातीर हुनाळ्यांत (एप्रिल-सप्टेंबर) दर दीसा उपलब्ध आसा. २४ वरां वीज पुरवण शेतकामाखातीर हिवाळ्यात (ऑक्टोबर-मार्च) दर दीसा उपलब्ध आसा. ४ वरां वीज पुरवण वेपाराविशी कामाखातीर हुनाळ्यांत (एप्रिल-सप्टेंबर) दर दीसा उपलब्ध आसा. २४ वरां वीज पुरवण वेपाराविशी कामाखातीर हिवाळ्यात (ऑक्टोबर-मार्च) दर दीसा उपलब्ध आसा. २४ वरां वीज पुरवण सगळ्यांखातीर हुनाळ्यांत (एप्रिल-सप्टेंबर) दर दीसा उपलब्ध आसा. २४ वरां वीज पुरवण सगळ्यांखातीर हिवाळ्यात (ऑक्टोबर-मार्च) दर दीसा उपलब्ध आसा.
जमिनीचो वापर
कुर्डी ह्या गावात जमिनीचो वापर सकयलदिल्ल्याप्रमाण जाता (हेक्टर- क्षेत्रफळ): कायमस्वरूपी पडीक जमीन: ०
शिंपणावळ सुविधा
शिंपणावळ करपा खातीर स्रोत अशे आसात (क्षेत्रफळ हेक्टरांनी) :
= उत्पादन == कुर्डी ह्या गावांत सकयल दिल्ल्या वस्तूंचें उत्पादन जाता( महत्वाचें सकयल दिल्ल्या प्रमाणें):
संदर्भ
वर्ग:देवनागरी पानां वर्ग:गोंय़ वर्ग:दक्षिण गोंय वर्ग:साश्टी तालुका वर्ग:गोंयचीं शारां आनी जागे
Hanv Patki, Magnnem
ಹಾಂವ್ ಪಾತ್ಕಿ
I confess
Hanv patki,
Sorv-podvedar Devak,
ani tumkam bhavam-bhoinnimno,
mhozo guneanv ucharun sangtam,
monan chintun ani tonddan ucharun,
vaitt adharun ani borem soddun,
hanvem zaitim patkam keleant.
(hordeak marun) Ho mhozo opradh,
ho mhozo opradh, ho mhozo bhov vhodd opradh.
Hea pasot Bhagevont sodanch-Anvkvar Moriek,
soglleam Dev-dutank ani bhoktank, ani tumkam bhavam-bhoinnimno,
mhoje khatir amchea Sorvespora Deva lagim, vinoti korat mhonn, prarthun magtam.
Amen
Confiteor
The Confiteor (so named from its first word, or incipit, in Latin, meaning "I confess" or "I acknowledge") is one of the prayers that can be said during the Penitential Act at the beginning of Mass of the Roman Rite in the Catholic Church. It is also said in the Lutheran Church at the beginning of their Divine Service, and by some Anglo-catholic Anglicans before Mass. The prayer is started by the Priest and ended by the people. This prayer is referred to as the "absolution", a prayer for forgiveness, not a granting of forgiveness as in the Sacrament of Penance. It is therefore classified as a sacramental, not a sacrament.
Usage in Catholicism
The text of the Confiteor in the 1970 Missal is as follows
बार्देस तालुका
बार्देस उत्तर गोंय जिल्लेंंतलो एक तालुका जाउन आसा।
वर्ग:देवनागरी पानां वर्ग:उत्तर गोंयांतले तालुके
नरेंद्र का कामत
जल्म
14 जून 1934
प्रसिध्द जाल्ली पुस्तकां
बालसाहित्य
प्रसिद्दीचे वाटेर
हेर वावर
रेडियोवेल्यान पांच नाटकुलीं आनी स उलोवपां प्रसारीत जाल्यांत.
संदर्भ
वर्ग:प्रसीध, फामाध मंश्यां वर्ग:देवनागरी पानां
बालासाहेबंची शिवसेना
बालासाहेबंची शिवसेना  हो एकनाथ शिंदे हाच्या फुडारपणाखाल 2022 वर्सा स्थापन जाल्लो एक पुरातनवादी भारतीय राजकी पक्ष. ताका वेंचणूक आयोगान मुखेल शिवसेनेपसून वेगळें नवे चिन्न दिल्लें. आतां तो दोन वेगवेगळ्या गटांतलो एक गट, दुसरो शिवसेना (उद्धव बालासाहेब ठाकरे). 2022 वर्सा महाराष्ट्रांतल्या राजकी संकश्टाचो परिणाम म्हणून हे गट तयार जाल्यात. सद्या तो महाराष्ट्र राज्यांत भारतीय जनता पक्षावांगडा सत्ताधारी पक्ष आसा.
पक्षीय बाळासाहेब ठाकरे' əsas हिंदुत्व və qeyri-azlıqların sakitləşməsi विचारधारा əsasında qurulub. ओ, छत्रपती शिवाजी महाराज्य büt kimi izləyir.
कुमराय
कुमराय
कुमराय हे दक्षिण गोवा जिल्ह्यातल्या सांगें तालुक्यातील २५९९ हेक्टर क्षेत्राचे गाव आसून २०११ च्या जनगणनेनुसार ह्या गावात ७० कुटुंबाचे व पुराय २८३ लोकसंख्या आसा. हांगा लागीचे शार SANGUEM १८ किलोमीटर अंतरावर आसा. हांगा १३९ दादले आनीक १४४ बायला आसा. हांगा अनुसूचित जातीचे लोक २ आसून अनुसूचित जमातीचे १७२ लोक आसात. ह्या गावाचो जनगणनेतलो स्थल निर्देशांक ६२७००७ आसा.
शैक्षणिक सुविधा
सगळ्यांत लागीं पूर्व-प्राथमिक शाळा (SANGUEM) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत १ शासकीय प्राथमिक शाळा आसा. सगळ्यांत लागीं कनिष्ठ माध्यमिक शाळा (BATI) ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं माध्यमिक शाळा (BATI) ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं उच्च माध्यमिक शाळा (SANGUEM) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं पदवी महाविद्यालय (QUEPEM) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं अभियांत्रिकी महाविद्यालय (SIRODA) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं वैजकी महाविद्यालय (BAMBOLIM CT) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं वैवस्थापन संस्था  (CURCHOREM-CACORA) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं पॉलिटेक्निक (CURCHOREM-CACORA) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं वेवसायिक प्रशिक्षण शाळा (CURCHOREM-CACORA) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं अनौपचारिक प्रशिक्षणकेंद्र (MARGAO) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं अपंगांखातीर खाशेली शाळा (MARGAO) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा.
वैजकी सुविधा (शासकीय)
सगळ्यांत लागीं समाजिक आरोग्य केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं प्राथमिक आरोग्य केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं प्रसूति आनी बालकल्याण केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं क्षयरोग उपचार केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं अ‍ॅलोपॅथी रुग्णालय १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं पर्यायी वैजकी रुग्णालय १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं दवाखानो ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं पशुवैजकी रुग्णालय ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा.
सगळ्यांत लागीं कुटुंब कल्याणकेंद्र ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा.
पिवपाचे उदक
गांवांत शुद्धीकरण केल्लें नळाचें उदक पुरवण आसा. गांवांत शुद्धीकरण करूंक नशिल्लें उदक पुरवण आसा. गांवांत धापिल्लें बांयचें उदक पुरवण ना. गांवांत उघड्या बांयचें उदक पुरवण आसा. गांवांत हॅन्डपंपचें उदक पुरवण ना. गांवांत ट्यूबवेलच्या/बोअरवेलाचो उदक पुरवण आसा. गांवांत झरीचें उदक पुरवण आसा. गांवांत न्हय/खाजनाचें उदक पुरवण आसा. गांवांत तळी/कोंड उदक पुरवण ना. गांवांत अन्य पद्धतीचे उदक पुरवण ना.
नितळसाण
गांवांत बंद गटार उपलब्ध ना. गांवांत उघडें गटार उपलब्ध ना. नीट जलस्त्रोतांत सोडिल्ले सांड उदक हें क्षेत्र पुराय तरेन स्वच्छता अभियानांत ना गांवांत न्हाणीघर आनी सार्वजनिक स्वच्छता घर उपलब्ध ना. गांवांत न्हाणीघर सोडून सार्वजनिक स्वच्छता घर उपलब्ध ना. गांवांत ग्रामीण उत्पादक केंद्रे ना जाल्यार सॅनिटरी हार्डवेअर मांड उपलब्ध ना. गांवांत ग्रामीण सॅनिटरी हार्डवेअर मांड उपलब्ध ना. गांवांत सामूहिक बायोगॅस ना जाल्यार उत्पादक पुनर्वापराची वेवस्था उपलब्ध ना.
दळणवळण आनीक येरादारी
गांवांत पोस्ट ऑफीस उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं पोस्ट ऑफीस १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत उपपोस्ट ऑफीस उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं उपपोस्ट ऑफीस ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा. गांवांत पोस्ट आनीक तार ऑफीस उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं पोस्ट आनीक तार ऑफीस १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गावाचो पीन कोड ४०३७०४ आसा. गांवांत दूरध्वनी उपलब्ध आसा.
गांवांत सार्वजनीक दूरध्वनी केंद्र उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं सार्वजनीक दूरध्वनी केंद्र ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. गांवांत मोबाईल फोन सुवीधा उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं मोबाईल फोन सुवीधा ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. गांवांत इंटरनेट सुवीधा उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं इंटरनेट सुवीधा १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत खाजगी कूरियर उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं खाजगी कूरियर १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत शासकीय बस सेवा उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं शासकीय बस सेवा ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा. गांवांत खाजगी बस सेवा उपलब्ध आसा.
गांवांत रेल्वे स्थानक उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं रेल्वे स्थानक १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत ऑटोरिक्षा व टमटम उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं ऑटोरिक्षा व टमटम १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत टॅक्सी उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं टॅक्सी १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत व्हॅन उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं व्हॅन १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत ट्रॅक्टर उपलब्ध ना. गांवांत सायकल रिक्षा (पायचाकी) उपलब्ध ना. गांवांत सायकल रिक्षा (यांत्रिक) उपलब्ध ना. गांवांत बैल आनी अन्य जनावरांनी ओढिल्ली गाडी उपलब्ध ना.
गांवांत समुद्र/नदी बोट सेवा उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं समुद्र/नदी बोट सेवा १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. राष्ट्रीय महामार्ग गांवाक जोडूंक ना.सगळ्यांत लागीं राष्ट्रीय महामार्ग १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. राज्य महामार्ग गांवाक जोडूंक ना.सगळ्यांत लागीं राज्य महामार्ग १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. जिल्ल्यातलो मुखेल रस्तो गांवाक जोडूंक ना.सगळ्यांत लागीं जिल्ल्यातलो मुखेल रस्तो ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा. जिल्ल्यातलो अन्य रस्तो गांवाक जोडला.
सगळ्यांत लागीं वाहतुकी करपासारखो जलमार्ग १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा.
आरोग्य आरोग्य, पोषण आहार आनी मनोरंजन सुविधा
गांवांत एकात्मिक बाल विकास योजना (पोषण आहार केंद्र) उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं एकात्मिक बाल विकास योजना (पोषण आहार केंद्र) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत बालवाडी (पोषण आहार केंद्र) उपलब्ध आसा. गांवांत इतर पोषण आहार केंद्र उपलब्ध आसा. गांवांत 'आशा' कर्मचारी उपलब्ध आसा. गांवांत समाज भवन (टीव्ही वेवस्था आशिल्ली/नाशिल्ली) उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं समाज भवन (टीव्ही वेवस्था आशिल्ली/नाशिल्ली) ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. गांवांत खेळांमळ उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं खेळांमळ १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा.
गांवांत खेळ / मनोरंजन केंद्र उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं खेळ / मनोरंजन केंद्र ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. गांवांत चित्रपटगृह / व्हिडिओ केंद्र उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं चित्रपटगृह / व्हिडिओ केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत सार्वजनिक पुस्तकालय उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं सार्वजनिक पुस्तकालय ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा. गांवांत सार्वजनिक वाचनालय उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं सार्वजनिक वाचनालय १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. गांवांत खबरेपत्र पुरवण उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं खबरेपत्र पुरवण ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा. गांवांत विधानसभा मतदान केंद्र उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं विधानसभा मतदान केंद्र ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा. गांवांत जन्म मृत्यु नोंदणी केंद्र उपलब्ध ना.सगळ्यांत लागीं जन्म मृत्यु नोंदणी केंद्र ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा.
वीज
१५ वरां वीज पुरवण घरगुती कामाखा तीर हुनाळ्यांत (एप्रिल-सप्टेंबर) दर दीसा उपलब्ध आसा. २० वरां वीज पुरवण घरगुती कामाखातीर हिवाळ्यात (ऑक्टोबर-मार्च) दर दीसा उपलब्ध आसा. १५ वरां वीज पुरवण शेतकामाखातीर हुनाळ्यांत (एप्रिल-सप्टेंबर) दर दीसा उपलब्ध आसा. २० वरां वीज पुरवण शेतकामाखातीर हिवाळ्यात (ऑक्टोबर-मार्च) दर दीसा उपलब्ध आसा. ० वरां वीज पुरवण वेपाराविशी कामाखातीर हुनाळ्यांत (एप्रिल-सप्टेंबर) दर दीसा उपलब्ध आसा. ० वरां वीज पुरवण वेपाराविशी कामाखातीर हिवाळ्यात (ऑक्टोबर-मार्च) दर दीसा उपलब्ध आसा. ० वरां वीज पुरवण सगळ्यांखातीर हुनाळ्यांत (एप्रिल-सप्टेंबर) दर दीसा उपलब्ध आसा. ० वरां वीज पुरवण सगळ्यांखातीर हिवाळ्यात (ऑक्टोबर-मार्च) दर दीसा उपलब्ध आसा.
जमिनीचो वापर
कुमराय ह्या गावात जमिनीचो वापर सकयलदिल्ल्याप्रमाण जाता (हेक्टर- क्षेत्रफळ):
शिंपणावळ सुविधा
शिंपणावळ करपा खातीर स्रोत अशे आसात (क्षेत्रफळ हेक्टरांनी) :
शैक्षणिक सुविधा
सगळ्यांत लागीं पूर्व-प्राथमिक शाळा (AVEDEM) ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं प्राथमिक शाळा (AVEDEM) ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं कनिष्ठ माध्यमिक शाळा (AVEDEM) ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं माध्यमिक शाळा (AVEDEM) ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं उच्च माध्यमिक शाळा (QUEPEM) ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा.
उत्पादन
कुमराय ह्या गावांत सकयल दिल्ल्या वस्तूंचें उत्पादन जाता( महत्वाचें सकयल दिल्ल्या प्रमाणें): COCONUTS,PADDY,ARECANUTS
सगळ्यांत लागीं पदवी महाविद्यालय (QUEPEM) ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं अभियांत्रिकी महाविद्यालय (VERNA CT) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं वैजकी महाविद्यालय (BAMBOLIM CT) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं वैवस्थापन संस्था  (CURCHOREM-CACORA) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं पॉलिटेक्निक (CURCHOREM-CACORA) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं वेवसायिक प्रशिक्षण शाळा (CURCHOREM-CACORA) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं अनौपचारिक प्रशिक्षणकेंद्र (MARGAO) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं अपंगांखातीर खाशेली शाळा (MARGAO) १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा.
वैजकी सुविधा (शासकीय)
सगळ्यांत लागीं समाजिक आरोग्य केंद्र ५ ते १० किलोमिटराच्या अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं प्राथमिक आरोग्य केंद्र ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र ५ किलोमिटरा परस कमी अंतराचेर आसा.
सगळ्यांत लागीं प्रसूति आनी बालकल्याण केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं क्षयरोग उपचार केंद्र १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं अ‍ॅलोपॅथी रुग्णालय १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा. सगळ्यांत लागीं पर्यायी वैजकी रुग्णालय १० किलोमिटर परस चड अंतराचेर आसा
वर्ग:देवनागरी पानां वर्ग:गोंय़ वर्ग:दक्षिण गोंय वर्ग:सांगें तालुका वर्ग:गोंयचीं शारां आनी जागे
अस्पृश्यताय
समाजांतल्यो ऊंच पांवड्याच्यो जाती, ज्या साबार जातींच्या लोकांक उणाक लेखून आफडीनात वा आफडूंक जायनात अशें मानतात, त्या चाली-रितींक सादारणपणान ‘अस्पृश्यताय’ अशें म्हणटात.
भारतांत अस्पृश्यतायेची परंपरा हजारांनी वर्सां आदीं सावन चलत आयल्या. वेदकाळांत हिंदू समाज ब्राह्मण, क्षत्रिय, वैश्य आनी शुद्र ह्या चार वर्णां भितर वांटिल्लो. ह्या चार वर्णांत जायत्यो जाती आनी पोटजाती आसपावल्यात. हे चौकटी भायर ज्यो जाती जमाती आसल्यो त्यो समाजांत सामक्यो उणाक आनी बुरशो अशें लेखताले. ह्यो जाती-जमाती म्हेळें काम, रगत आनी मरणा कडेन संबंदीत वावर करताल्यो. तांकां ‘अस्पृश्य’ मानून पांचवे वा पंचम् जातींत उडयिल्ले. जल्माकसावन मरसर ते अस्पृश्यतायेंत आसताले.
शूद्र वर्णांतल्या सकयल्या पांवड्याच्या जातींतल्यान आनी द्रविडी तशेंच आदिवासी जातीं-जमातींच्या भरसणींतल्यान ज्यो संकीर्ण जाती उपजल्यो, तांकांय ‘अस्पृश्य’ म्हणूंक लागले अशें म्हणटात. तांकां पांचव्या पांवड्यार दवरल्यो. तांचो वावर-धंदो, रीत-रिवाज, मूळ-कूळ घाणयारें मानून तांकां गांव आनी समाजा भायऱ्यो केल्यो.
सनातनी पंडितांच्या मतान अस्पृश्यतायेची चाल हिंदू धर्मशास्त्रांत फर्मायल्ली आसा. पूण पोरन्या वैदीक साहित्यांत अस्पृश्यतायेचे उल्लेख आयिल्ले दिसनात. श्रुती-स्मृतिंत ‘अंत’ वा ‘अंत्य’ जातीचो उल्लेख मेळटा. उपरांतच्या स्मृतिंत, धर्मपंडितांनीं हीं कायद्याचे नेमावळींत मांडिल्लीं दिसतात. सुर्वेक अस्पृश्य थारायिल्ल्यो जमाती पांच-धा परस चड नासूंये अशें दिसता. धाव्या शतमाना मेरेन हो आंकडो पांचशे मेरेन पावलो.
हिंदू, बौध्द आनी जैन राजांच्या काळांत इ.स. 1000 मेरेन अस्पृश्यताय निखळावपाक कोणेच कसलोच यत्न करूंक ना. फुडें मुस्लीम राजांचो शेक जायत्या राज्यांत चलूंक लागलो तेन्ना मुस्लीम राजांनी अस्पृश्यांक इस्लाम धर्माची दीक्षा दिली. हाका लागून तांच्या समाजीक पांवड्या भितर कसलोच फरक पडूंक ना. पूण हे घडणुकेक लागून सवर्ण म्हळ्यार उंचेल्या पांवड्याचे हिंदू तांकां आफडूंक लागले.
ब्रिटिश काळांत सगळ्या लोकांक कायद्या मुखार समान मानताले. तरीय तांणी जाती-वेवस्थेच्या कायद्यांचे परंपरेंत बदल करपाचे यत्न करूंक नात. ह्या अन्याया आड जायत्यो कागाळी न्याय मंदिरांत पावल्यो.पूण ताका तांणी चड म्हत्व दिलें ना. हाका लागून अस्पृश्यताय ना जावंक ना.
विसाव्या शतमानांत अस्पृश्यतायेआड झूंज दिवप्यांमदीं महात्मा गांधी आनी भीमराव ऊर्फ बाबासाहेब आंबेडकर हांचो वावर म्हत्वाचो ह्या दोनूय फुडाऱ्याची मोख मात वेगळी आसली. महात्मा गांधीन ब्रिटिशांक भारतांतल्यान धांवडावपाचे आपणाले चळवळीक अस्पृश्यताय पुसून उडोवपाची चळवळ जोडिल्ली. सगळ्या अस्पृश्य मानिल्ल्या जातींक शुद्र वर्णांत आस्पावन घेवपाच्यो आनी तांकां सवर्णां भितर मानाची सुवात दिवची ही येवजण गांधीच्या विचारा फाटल्यान आसली. आंबेडकर, अस्पृश्य मानिल्ल्या जातींनी शिकप घेवचें, राजकी सत्ता जोडची, आर्विल्ल्या समाजांतल्या जिवीतांत उंचेली सुवात हातासची ह्या मताचो आसलो. हिंदू जाती वेवस्थेचे तो खर दुस्मान आसलो. हे वेवस्थेक उबगून ताणें आनी ताच्या सांगात्यांनी बौध्द धर्म आपणायलो.
1909 च्या सुमाराक बडोद्याच्या महाराजान अस्पृश्यतायेविशीं हुस्को परगटायिल्लो. ह्या काळांत जायत्या समाज सुदारकांनी आनी राजकारणी लोकांनी अस्पृश्यतायेआड आपलें मत परगटायिल्लें. भारतीय राष्ट्र बांदावळ घडोवपी सभेन 1947 वर्सा अस्पृश्यतायेची चाल कायद्यान रद्द केली. अनुसुचित जाती-जमाती आड भेदभाव वा अस्पृश्यताय पाळल्यार, तो गुन्यांव मानून ख्यास्तीची तजवीज केली. हो कायदो फाव तें बळ दिवन चालीक लावपाक अजूनय शासन यत्न करता.
पद्दत, व्याप्ती, शास्त्रः अस्पृश्य मनशाक हेर वर्णांतल्या मनशानी आफुडल्यार वा तांच्या हातांतले वा तांणी हात लायिल्ल्या आयदनांतलें उदक पियेल्यार, जेवण घेतल्यार वा तांचे सांवळेत लेगीत पडल्यार, कलंक, म्हेळसाण ना जावंची म्हूण धर्मशास्त्रांत बरयिल्ले विधी करताले.
प्रकारः आदिवासी जमातींत पयलीं अस्पृश्यतायेची चाल नासली. जाणकारांच्या मता प्रमाण त्या जमातींनी जेन्ना हिंदू धर्म आपणायलो तेन्ना जाती-वेवस्थेची मांडावळ थंय रिगली. उपरांत ह्यो जाती, हेर जातीं वांगडा अंतर राखपाक लागल्यो. तेच वांगडा कांय वावर धंदो उणाक मानिल्ल्यान थंय अस्पृश्यताय चालीक लागली.
आदल्या काळार भारतीय समाजांतले ब्राह्मण आनी क्षत्रिय ह्या वर्णांतले लोक स्वताक ऊंच समजताले. सगली अध्यात्मीक आनी राज्य चलोवपाची सत्ता आपणाल्या हातांत दवरप आपणाचें व्हडपण मानताले. ते ‘वैश्य’ जातींतल्या लोकांक उणाक लेखताले. ब्राह्मण, क्षत्रिय आनी वैश्य आपणांक ‘द्विज’ वा दोनफावट जल्मल्ले अशें धरताले आनी चैथ्या वर्णाच्या शूद्राक हेरांचो सगळो वावर करपाक लायताले. त्या वावराक लागून तांकां उणाक लेखून अस्पृश्यताय चलयताले.
कर्नाटक राज्यांत एक आगळी चाल चलता. थंय अस्पृश्य वर्गांत मोडपी 'होळेय' जातींतले लोक वयल्या वर्गांतल्या लोकांक अस्पृश्य मानून तांकां आफुडनात.ब्राह्मणांक लेगीत आपले वस्तींत येवंक दिनात.
ब्रिटीश राजवटींत राज्य करपी गोरे लोक भारतीयांक अस्पृश्य लेखताले तशेंच आपल्या आनी तांचेमदीं अंतर दवरताले. आपणाल्या क्लबांनी तशेंच मौज मनोरंजन करपाचे सुवातेर तांकां वचपाक मना केल्ले.
अस्पृश्य समाजाभितरय ऊंच-उणाक लेखपाची चाल आसा. महाराष्ट्रांत स्पृश्याचे नदरेन म्हार, चामार, मांग आनी भंगी अस्पृश्य आसले तरी म्हार मांगांक अस्पृश्य मानता. म्हार आनी चामार हे दोगूय भंग्यांक अस्पृश्य मानतात.
अस्पृश्यताय आनी नांवाजते आद्यपुरुष
महात्मा गांध,'अस्पृश्यताय' हिंदू धर्मांक लागिल्लो कलंक मानतालो. ताणें अस्पृश्यांक मान-भोवमान मेळचो म्हूण 'हरिजन' वा 'देवाचे पूत' अशें नांव दिलें. ताच्या मतान समाजांतलीं बुरशीं कामां करून ताका नितळ करपी भंगी, चामार, म्हार, मडें व्हरपी, म्हालो आनी हेर सगळे समाजाची गरजेची सेवा करतात. तेपासत आमी तांचे उपकार मानूंक फाव. धर्मान मानून घेतिल्ली 'अस्पृश्यताय वा म्हेळेपण' मर्यादीत आनी तात्पुरतें आसून तें ना करूं येता. जल्मासावन मरसर मनीस अस्पृश्य उरूं येता, हें मानूंक तो तयार नासलो. धर्मा-धर्मामदीं, जातीं-जातींमदीं, आशिल्ली अस्पृश्यताय ना जावन सगळे पंगड एकवटीत जावंचे असो हावेस मनांत बाळगून निमाणेमेरेन गांधी वावुरले.
शंख
thumbnail|shankh
अस्पृश्यताय
संबंदीत कायदे
भारतीय राष्ट्र बांदावळ (घटना)१९५२ वर्सा उजवाडाक आयली, तिणें अस्पृश्यताय ना केल्या आनी ते चालीचेर आदारिल्ले सगळे भेदभाव मना केल्यात. पसरो-दुकान, खाणावळी-हॅाटेल आनी मौज-मनोरंजन करपाच्या जाग्यांर वचपाक वा बांयो, व्हाळ, न्हांवप-धुवपा सुवाती आनी हेर भौशीक सुवातीनीं वचपाक जीं आडमेळीं आसलीं तीं कायद्यान ना केल्यांत. शिक्षणीक शाळा, कॅालेज, विद्यापीठ संस्थांनी आनी देवळांनी भितर सरपाची जी मनाय आसली ती काडून उडयल्या. २३ व्या कलमा प्रमाण तांकां सक्तीचो वावर मना केली, २५व्या कलमात तांकां हिंदू धर्मीक सुवातींचेर वचून तातूंतल्या विधीत वांटो घेवपाची मान्यताय दिल्या. घटनेंत राखून दवरिल्ल्या ह्या हक्काभायर, भारतीय संसदेन १९५५ वर्सा अस्पृश्यताय (गुन्यांव) कायदो पास केलो. ह्या कायद्या उपरांत लेगीत अस्पृश्यांवटेन लागिल्ले निकाल खूब उणे आसात.
शंख
देवपूदे तलें एक म्हत्वाचें उपकरण तशेंच विश्षूच्या हातांतले एक आयुध. देवी भागवतांत हाचे निर्मीतेची कथा सांगल्या. शंखचूड नांवाच्या दैत्याचे तुलसी वांगडा गांदर्व पद्दतीन लग्न जालें. उपरांत हो दैत्य खूब मातलो. ताणें देवराज्याचेर स्वारी करून सगळ्या देवांक हारायले. सगळे ंदेव शंकराक शरण गेले. शंकराचे आनी शखचूडाचें झूज पेटलें. फूण दैत्य मरपाचें चिन्न दिसना. कारण ताची बायल महापतीव्रता आशिल्ली. विष्णून शंखचूडाचे रूफ धारण करून Seashell
तुलसीच्या पतीव्रताचो भंग केलो. शखचूड मेलो आनी ताच्या असेथींचे शंख जालो. विष्णूचे कपट कळटकच तुलसीन विष्णूक 'तूं फासाण जातलो' असो शाप दिलो. तेन्ना विष्णून तीका सांगलें, आपूण गंडकीदेगेचो पाशाण जातलो आनी तुजो घोव शंखरूपांत आपले पुजेंत आसतलो.
देवाचे पूजेंत कलशपूजे उपरांत मंत्र म्हण्टा तो असो आसा- शङखादौ चन्द्रदैवत्यं कुक्षौ वरूणदेवता | पृष्ठे प्रजापतिश्चैव अग्रे गाङ्गा सरस्वती || त्वं पुरा सागरत्पन्नो विष्णूना विधृत : करे | अग्रत :सर्वदेवानां पच्ञजन्य नमोs स्तु ते ||
अस्पृश्यताय
संबंदीत कायदे
इ.स.१९७६त १९५५ वर्साच्या कायद्यांत कांय बदल करून कायद्याचें नांव 'नागरी हक्क संरक्षण कायदो' अशें केलें. ह्या कायद्याचो पयले खेप भंग करतल्याक १ ते ६ म्हयने बंदखण आनी १०० ते ५०० रुपये दंड जांव येता.
शंख
'अर्थ'Bold text: शंखाच्या मुळांत चंद्र, कुशींत वरूण फटल्यान प्रजापती आनी फुडल्यान गंगा- सरस्वती आसतात. हे पांचजन्य शंक, तू पयली सागरांत तयार जालो. विष्णून तुका हातंत घेतलो. सगळ्या देवांच्या फुडें तूं रावता, म्हणून तुका नमस्कार.
असो मंत्र म्हणून शंख पुजा करतात आनी ताका गंध फूल आनी तुळशी पान घालतात. उपरांत शखोदक, फुलान आपल्या आंगाचेर आनी पुजेच्या साहित्याचेर शिंपडटात ह्या वेळार शंख मुद्राय करतात.
अस्पृश्यताय
संबंदीत कायदे
कोंकण आनी गोंयांत पूर्विल्ल्या काळांत अस्पृश्यतायेची चाल भोव कडक आसली. आतां ल्हव ल्हव ती पातळ जायत चल्ल्या.
शंख
शिव आनी सूर्य हांच्या अभिशेखावेळार मात शंखाचो उपेग करिनात. हेर सगळ्या देवांक शंखोदक आवडटा.