cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
فريدۊن پۊررضا
زندگی شُمار
نواب صفا هدايت و راهنمايی همره، گيلانِ دهاتؤنِ جی، محللی ترانه‌ئنه جومأ کونه.
1562: انقلابِ پسی، خو اولين کونسرته رشتِ سينما انقلابِ مئن نئنه.
1565: شيرازِ مئن کونسرت برگوزار کونه.
1568: جهانگير اشرفی و علی عبدلی همره، گيلان و مازندرانِ موسيقی جومأ گودنِ مئن ايلجار کونه و گيلکی آوازؤنه، ای مجموعه مئن، هممه‌تهٰ اجرا کونه.
1575: پس از بارانِ موسئقی نوار بيرين هنه و هی سالِ مئن، کشورِ فيلمؤن و سريالؤنِ موسئقی مئن، اوّلأ بونه.
1577، شريرما 6: لشتِ نشا فرنا تالارِ مئن، لشتِ نشا مردوم پوررضا واسی بوزورگداشت گينن و اينأ جی استقبال کونن.
جام جمِ موسئقی برنامه مئن هنه و اجرا کونه.
«ششمين جشنواره موسيقی نواحی» مئن (کرمان) اينأ جی تقدير بونه.
آلبوم و آهنگؤن
فريدون پوررضا، نزديک به نيم قرن ايسه کی گيلکی موسئقی مئن فعاليت کودن دره و تا هسا، حدود 469 تا ترانه (فولکلور و غيرفولکلور)، اجرا بئوده دأنه يا دوواره‌خانی و دوواره‌ساجی بئوده. ای ميانه، 280 تا ترانهٰ دوواره تنظيم بئوده و دووراه‌خانی بئوده و 100تا ترانهٰ خودش تنظيم بئوده.
فندق
فندق مغز حدود 60 درصد روغن داره كه اونه رنگ زرد روشن ایسه و طعم ملايم و بوی مطبوعی داره.
کیاکلا
مردوم و جوغرافی
عفنمیغ
ديسر
جمعيت
براساس سال ۱۳۸۵ˇ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۱۱۵ نفر (۳۷خانوار) ايسه.
بارسلؤنا
نؤم
بارسلؤناٰ فينقيئني گه ايبري ميئن ساکن بۊن بارکنؤ دۊخؤندن. اي گبه شأنه يته قديمي سکه أمرأ گه اۊنˇ سر به خطˇ ايبري بارکنؤ بنويشته تأييد گۊدن. دئبارˇ يۊنانˇ وؤتؤنˇ ميئن اۊنه بارکينؤن ؤ لاتينˇ زوؤنˇ ميئن اۊنه بارسيلؤنؤم دۊخؤندن. وسطي سروندˇ ميئن اي شأره بارچينؤنا ؤ بارسالؤنا ؤ بارچلؤنا ؤ بارچنؤنا نؤمؤنˇ أمرأ شناختن.
پنجته پا جؤدا
فيلمˇ ايطلاعات
کارگردؤن:جاستین بالدۊني
سربس
جرگه:فيلمؤن
بۊىه
جمعيت
براساس ۱۳۸۵ سال ٚ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۲۸۶ نفر (۱۰۰خانوار) بۊ.
اردوگاه نيروی دريائی
اردوگاه ..ایته روستا ایسه جه بلده کجور دهستان ، نوشهرشهرستان بخش مرکزی جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
بلده شرقي دهستان
جمعيت
أ دهستان ٚ جمعيت ۱۳۹۵ سرايشماردن ٚ أساس ٚ سر، ۱۲,۱۸۴ نفر (۴,۱۱۹ خانوار) بۊ.
پينک فلؤيد
پينک فلؤيد (به اينگليسي: Pink Floyd) يکته اينگليسي ميزقؤنˇ جرگه ايسه گه لندنˇ ميئن بنأ بۊبؤ. اي جرگه يکته جي تأثيربنأترين اينگليسي راکˇ ميزقؤنˇ جرگه ايسه گه بۊتؤنسته پراگرسيو ؤ سايکدليک ميزقؤنˇ أمرأ، فلسفي أشعار جۊلفˇ معاني أمرأ، صؤتي تجرۊبه کأرأگيتنˇ أمرأ ؤ زينده اجراؤنˇ اۊستادؤنه خلقˇ أمرأ بين المللي مۊوفقيت کسب بکۊني ؤ به يکي جي خۊشبدأشته ترين ؤ تأثيربنأترين عامه خۊشادار ميزقؤنˇ جرگه تبديل ببي.
پامادؤر
پامادور انواع موختلفی دره کی آب و هوای معتدل و مرطوب میان رشد کونه. گولخانه میان شأ تمام سال میان پامادور تولید کودن. پامادورˇ گیاه یک تا سه متر بولندی دره. پامادورˇ گیاه اندازه ، به اونه جاجیگاه و آب و خاک بستگی دره.
تارئخ
پامادور اوایل اروپا نسا میان ، بسرعت رواج بیگیفه و مردوم خوراک میان جای بیگیفته. اما کلسیا اوروپا میان مردوم تمایل نشتید پامادور بخورید و فکر گودید که اون سمی ایسه. اینگیلیسیان ، پامادور خوجیر مئوه دنستید و اوشانه خوش امویی ولی حاضر نیبید اونه بخورید چون فکر گودید کی پامادور سمی مئوه ایسه. قرن شانزدهم ، اروپا میان ، اوشانی کی دارا و ثروتمند بید خوشانه آشپجخانهˇ ظروف، سرب جه چگوده بوبوسته بو و پامادور سرب جذب گودی و مسمومیت پیش امویی و باعث مرگ و میر بوستی. هن وستی ثروتمندان پامادور نوخوردید. اما فقیران و سوتالˇ مردومˇ ظرفان چوبی بو و پامادور خوردن سر موشکلی نشتید. تا قرن نوزدهم میان ، پامادور فقیرانˇ خوراک بو و ویشتر ایتالیا میان مصرف بوستی. هنه وستی ایتا داب بوجود بومو کی ویشتر سوتالانˇ خوراک ، پامادور جا چگوده بوبوستی.
ترکیبات
۹۵ درصد پامادور ، آب جه تشکیل بوبوسته و باخی شامل ۴درصد کربوهیدرات و یک درصد پروتئین و چربی ایسه. پامادور میئوه‌ٰن میان منبع ویتامینی C متوسطی دره و جز خوراکان رژیمی و کم حجم ایسه. صد گرم پامادور ، ۱۸ کالری دره و ۰۹% گرم پروتئین ، ۳.۹%  گرم کربوهیدرات ، ۲.۶% گرم شکر ، ۱.۲ گرم فیبر و ۰۲% چربی جا تشکیل بوبوسته. پامادورˇ سورخ رنگ ، آنتی اکسیدان لیکوپن وستی ایسه.
رۊدسر
رودسر سرشناسان
منبع:http://www.hawzah.net/hawzah/Magazines/MagArt.aspx?MagazineNumberID=4222&id=27697 میر جلال الدین باقری عارف وارسته
گورج
گورج ایسمه ایته روستا ایسه سمام دهستان مئن ، املش شهرستان جی اوستان گیلان.
تۊرشˇ واش خۊرۊش
تۊرشˇ واش خۊرۊش يته گيلکي خۊراکه گه مۊرغ ؤ بادمجؤن ؤ چۊچاق ؤ کۊتکۊتۊ ؤ نعنا ؤ تۊرشˇ واشˇ أمرأ چاؤده-بۊنه.
دۊجه گنه
مردۊم ؤ زوان
دۊجه گنه مردۊم گيلک ايسن ؤ اۊشانˇ زوان ني گيلکي ايسه.
خطائيه
خطائیه ایسمه ایته روستا ایسه خرجگیل دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
چکي زوؤن
سربس
جرگه:زوان
کدوسرا
کدوسرا ایسم ایته جی روستاهان کوچصفهان دهستان ،رشت شهرستان کوچصفهان بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
سفيد مزگي
سفيد مزگي یا ايسپيه مزگت ايتأ جه رۊستایان احمدسرگۊرابˇ دهستان جه توابع احمدسرگۊرابˇ بخش، شفتˇ شهرستان ؤ گيلانˇ اۊستان دۊرۊن ايسه.
لوندويل ٚ بخش
سربس
جرگه:گيلان ٚ بخشان
فنلاند
اسپو ، حدود ۲۸۱ هیزار جمعیت امره ، فنلاندˇ دومین پیله شهر ایسه کی هئلسينکي کلانشهر مئن واقع بوببوسته. هئلسينکي و اسپو پسی ، فنلاندˇ سومین پیله شهر تامپره نام دره کی اونه جمعیت حدود ۲۳۸ هیزار کس ایسه. کل فنلاندˇ جمعیت ، پینج و نیم میلیون کس ایسه. کی ایتا جه کم جمعیت ترین کشوران ، اروپا مئن بشمار ایه. ویشتر فنلاندˇ جمعیت ، نسایی و نسا آفتوزردی مناطق مئن متمرکز بوبوسته.
نؤرۊز ما
گالشی تقويم مئن، يه‌ته ما ايسم ايسه کی 17 مورداد هجری شمسی جی شورو بونه و 15 شهريور توماما بونه.
گیلانن موتقدده زیمین ا شب مئن خو نفس سردا بیرون فاده.
بادام
بادام درخت به 8 متر فارسه. درختی ایسه زيبا كه جه زماتان قديم نواحی مركزی و غربی آسيا مین بخصوص افغانستان و ايران ، سوريه و فلسطين در آمویی.
بادام حاوی گلیکوزید سیانوژنیک به نام آمیگدالین (Amygladin)ایسه. ا گلیکوزید شیرین بادام مین به مقدار کم ولی تلخ بادام مین به حد سمی و به میزان یک تا 3.5 درصد موجود ایسه و تانه باعث مسمومیت دامان و یا اینسان ببه.
دؤم سرا
جمعيت
براساس سال ۱۳۸۵ˇ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۳۴ نفر (۹خانوار) ايسه.
سفيدخاني (شفت)
جمعيت
براساس سال ۱۳۸۵ˇ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۱۳۹ نفر (۳۷ خانوار) ايسه.
رحيم‌آباد
سربس
جرگه:گيلان ٚ شأران
هيران (آستارا)
۱۳۹۷ سال ٚ مئن قرار بۊبؤسته ایته دروازه هیران ٚ ورۊدی مئن آستارا شأرداري همکاري أمرأ چأکۊده ببه تا أ تۊریستي منطقه دئنيان بختر معرفي ببه ؤ سۊدجۊیان ٚ دس أ منطقه جه کي اۊن ٚ ادعا-یأ کۊنده کۊتا ببه.
سربس
جرگه:آستارا شأرستان ٚ رۊستایان
مليج گاله
روستایی در ایالت پنجشیر والسوالی بدخشان افغانستان ایضا روستایی به همین نام دراستان مازندران شهرستان نکا بخش مرکزی که ساکنان آن در عهد قاجاریه[ناصرالدین شاه] از پنجشیر به جنوب بحر خزر کوچانیده شدند.
جاسم ویشگاهی
جاسم ویشگاهی از سال ۱۳۶۶ استاد صیدگر ورجه بندر انزلی میئن به آموزش کاراته رو باورده  و از سال ۷۶ وارد تیم ملی ببوسته. اون در ا مودت ۳ تا مدال طلا از جوانان آسیا قهرمانی ، ۳ تا طلا، ۲ تا نقره و ایته برنز از امیدان رقابتان جهان، ۲ تاطلا، ۲ تا نقره و ۲ تا برنز از رقابتان آسیا قهرمانی به دست باورد.
زهون بره
زهون بره ایسمه ایته روستا ایسه سمام دهستان مئن ، املش شهرستان جی اوستان گیلان.
پره سر
أ شأر ٚ ویشترين دما تاوستان ٚ مئن °۳۴، و کمترين دما زمستان ٚ مئن °۳-، ؤ اۊن ٚ سالانه وارش ٚ میانگین ۱۴۴۰٫۶ ميلي‌متر ايسه کي پیلمبرا هواشناسي مرکز ٚ دۊرۊن اندازه بيگيته بۊبؤسته. پیلمبرا أولي اقليم شناسي مرکز، گیلان ٚ دۊرۊن ايسه کي ۱۳۴۷ سال ٚ مئن چأکۊده بۊبؤسته.
نام
أ شأر تاريخي لحاظ ٚ جه پۊر قدمت دأره. پره سر ٚ نام جه دۊته ترکیب (پره= ماهي گيتن ٚ محل) ؤ (سر= مکان ٚ پسوند) تشکیل بۊبؤسته.
بالنگاه
بالنگاه ایسم ایته جی روستاهان رحیم اباد دهستان ،رودسر شهرستان رحیم اباد بخش  ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
مازۊبۊن عليا
جمعيت
براساس ۱۳۸۵ سال ٚ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۵۴۸ نفر (۱۶۲خانوار) بۊ.
محمد علي شا
محمد علي شاىˇ قاجار (۱۲۵۱–۱۳۰۴ هجري شمسي)قاجارˇ دۊدٚمانˇ شيشؤمي شا بۊ ؤ سال ۱۲۸۵ هجري شمسي بنيشته تختˇ سر ؤ مشرۊطه همرأ دۊشمني بۊده ؤ شؤراىˇ مللي مجلسه تۊپ دبسته ؤ آزاديخا'نه بکۊشته ؤ اي تفاقؤن استبداد صغير (کۊچˇ استبداد) نؤمي بۊبؤ. اۊن تئرانˇ گيتنˇ پسي، بۊشؤ رۊسيه سفارته پناهنده بۊبؤ ؤ سراخره حقارت أجي واداشته بۊبؤ کي ايران أجي بۊشۊن. مشرۊطه-خا'ن اۊنˇ پسي اينˇ کۊچˇ ريکه أحمد شا دؤجئن سلطنت ئبه.
اجند
اجند ایسم ایته روستا ایسه جه مهروان دهستان ، نکاشهرستان مرکزی بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
بالاتنورود
بالاتنورود ایسم ایته جی روستاهان اطاقور دهستان ایسه ، لنگرود شهرستان مئن جی اوستان گیلان ، کیشور ایران.
نؤرۊزبل
أمئه رۊزی‌ئره واشۊ''
اسكاردين
اسکاردین ایسم ایته روستا ایسه جه مهروان دهستان ، نکاشهرستان مرکزی بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
رؤژاوا
کارکیاگری
هر وابین (بخش)ˇ کؤمؤن، ساختارˇ مئن اصلی ستون محسوب بنه. هرته کؤمؤن ۳۰۰ ته عضو دأنه ؤ دوته اشتراکي سرکرده (رئیس) کي انتخابی ایسن، یکته مردأی ؤ یکته زنأی. هر ۱۸ ته کؤمؤن، یکته وابین چاکؤنن. وابینˇ سرکردگی، اشتراکی ایسه ؤ سرکردهٰ‌ن هو وابینˇ مردومی شؤراؤنˇ مئن دؤجین بنن کي اي شؤراؤنˇ اعضا ني مردومˇ دؤجئه ایسن.
رؤژاوا-سۊريه شمالˇ فدرال دؤمؤکراتيک اقليمˇ مؤسسؤنˇ مجلس
رؤژاوا-سۊريه شمالˇ فدرال دؤمؤکراتيکˇ اقليم سۊ ته کانتؤن دأنه (جزيره، کؤباني، عفرين) باني سۊ ته منطقه (شهبا، تل أبيض، شدادي).
ذوالپيران
ذوالپيران ايتأ جه رۊستایان جیرده دهستان جه توابع شفتˇ شهرستانˇ مرکزي بخش ؤ گيلانˇ اۊستان دۊرۊن ايسه.
جمعيت
براساس سال ۱۳۸۵ˇ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۷۲۳ نفر (۱۷۳ خانوار) ايسه.
شهرستان درمیان
کیشوری تقسیمان
شهر: اسدیه
کورچ
گالشی تقويم ِ مئن، دوومين ما ايسسه کی اونه کورچ ِ ما، کورچی ما يا کوچ ِ ما گونن. ای ما کی سرأگيته، گرم ِ پييزأ نی شورو بونه.
ای ما مئن، گالشؤن کم‌کمیْ کو جی انن جير.
ولوجا
ولوجا ایسم ایته روستا ایسه جه میان ‌دو رود بزرگ دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
مازۊچال (تۊنکابؤن)
سربس
جرگه:تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ رۊستایان
دؤبخشر
دؤبخشر ايتأ جه رۊستایان احمدسرگۊرابˇ دهستان جه توابع احمدسرگۊرابˇ بخش، شفتˇ شهرستان ؤ گيلانˇ اۊستان دۊرۊن ايسه.
جنگ اکهازاما
جنگ اُ کِهازاما
ایتیفاق دَکفتِ سال 1560 ژاپن میَن و اودا نوبوناگا بِتَنَستِ پیروزی اَمره بر ایماگاوا یوشیموتو، جای بیگیفتِ پیشگام فیودالی جنگان در سِنگوکو دوره. می یا ژوین 1560 مین، ایماگاوا یوشیموتو خو سپاه سی و پینج هزار نفریَ اَمره تصرف کیوتو واستی، اوستان اُواری دورون که اودا خاندانِ شین بو وارِدَ بوسته. ایماگاوا خو اوردوگاهَ ایتا دامون و خوکه گُمارجا که دِنگاکو هازاما نام داشتی برپا بوگوده. نوبوناگا خو خبرچینانَ که اوسی بوگوده بو بِفَهمَست. واکنش نشان ده و خو سپاهَ ایپچه دوشمن اوشتَر به ایتا بوقا زنشوجی نام بَره. نوبوناگا سپاه، نسبت به دوشمن ایتا به ده بو و او خواستی از روبرو دوشمَنَ فوتورک زنه که خودکشی مانِستی. نوبوناگا نزدیکان پیشنهاد کونید بشه خُره تسلیم بوکونه ولی اونِ دیل قرص بو که ایماگاوا کَله بَستَ فوتورک بزنه.
نيرنگ
نیرنگ ایسم ایته روستا ایسه جه خیرودکنار دهستان ، نوشهرشهرستان بخش مرکزی جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
گیژگال
آدم ئونی که سر و صدا و کولی بازی راه تووادَننه، گیجگال گونن.
نوده روستا
نوده ضیابر در 1کیلو متری ضیابر در جاده رشت به ضیابر در سمت چپ ،با یک پل عبوری به روستاه سرسبز و زیبای نوده می رسیم .بر سر در نوده عکس و نام 8 شهید فداکار به چشم می خورد. این روستا به صورت طولی در کنار یک رود قرار گرفته،که به دلیل مسایل صنعتی در چند سال اخیر اب ان غیر قابل استفاده و گل الود شده است. خود روستای نوده متشکل از 3محله میباشد: 4 بر خانه که در سمت چپ بعد از پل ورودی واقع شده و دارای یک جاده خاکی میباشد. خود محله نوده و در اخر هم محله جیر سر واقع شده که فاصله نسبتا زیادی با نوده دارد. نوده دارای یک مسجد وقبرستانی می باشد که در ان مراسم های مذهبی ،عزاداری های حسینی برگزار میشود. بیشتر شغل مردم نوده کشاورزی برنج در بیجار ،و هم چنین دام داری گاو و اسب(به تعداد کم) می باشد. نوده دارای مردمانی مهربان و مهمان نواز میباشد.
گيلکي ميزقؤن
ایسلامˇ پسي
پيرشرفشاهˇ چاردؤنه'ن سينه به سينه نقل بۊبؤکه ؤ ايشؤنه شۊرˇ مايه ميئن به نؤم شرفشاهي خؤندن.
ديماجانكش
دیماجانکش ایسمه ایته روستا ایسه کجید دهستان مئن ، املش شهرستان جی اوستان گیلان.
کوهسار
مردوم و جوغرافی
ا شهر خرداد ۱۳۸۳ خورشیدی مئن با ادغام دو تا روستای چندار و قلعه چندار جی توابع ساوجبلاغ تشکیل ببوسته.
گنج‌تپه و سیاه‌تپه خوروین جی مناطق آثار باستانی دوروبر ا شهر ایسه.
مهسا أميني
مهسا أميني قتل ٚ خَوَر کي ايجاري حيجاب ٚ مؤضؤع أمرأ مرتبط بۊ، ايران ؤ دۊنیا مئن ديپيچکسه. مردۊم مجازي فضا مئن پۊر مهسا أميني قتل ٚ باره گب ؤ نظر بدأده ؤ تۊئيتر ٚ مئن #مهسا_امینی هشتگ دۊويست ميليۊن تۊئيت ٚ جه دوارسته ؤ دۊنیا تۊئيتان ٚ مئن ني ترند بۊبؤسته ؤ تۊئيتر ٚ رکؤرد-أ بشکنه. مهسا أميني قتل ايته پيله اعتراض-أ ايران ؤ باخي دۊنیا کيشوران ؤ شأران ٚ مئن باعث بۊبؤسته.
کۊردستانˇ کارگرؤنˇ حئزب
بنانأنکس ؤ سرکرده
أصلˇ وانيويس: عبدالله اۊجالان
دام
دامداران
دامپزشک
سید حبیب اسماعیلی
سید حبیب اسماعیلی گیلکی و اونام در قالب های گیلکی دوبیتی، مثنوی و هساشعر تازگی ئن کیتاب بهار سروَند خودشه کتاب بازار مئن بخسئنه.
طارش
طارش ایسمه ایته روستا ایسه کجید دهستان مئن ، املش شهرستان جی اوستان گیلان.
خطردکته زوؤن
جرگه:زوان
بند ٚ بۊن (تۊنکابؤن)
جمعيت
براساس ۱۳۹۵ سال ٚ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۲۴۸ نفر (۶۳خانوار) بۊ.
متلاکۊ
مطلا کوه ایسمه ایته روستا ایسه کجید دهستان مئن ، املش شهرستان جی اوستان گیلان.
تير
«واژه‌نامه‌ی تبری» مئن (دوکتؤر صادق کيا بنويشته) بمأ دأنه کی: «باستانی جشنؤن ِ جی ... کی مازندرانی-گيلانی تقويم ِ مئن بمانسه، نؤروز ِ پسی، هممه ته جی معروف‌تر، تيرماسينزه ايسسه و ای هو تيرگان يا آبريزگان ِ جشنه کی تير ما، تير روز ِ مئن (13) ايران ِ مئن بگيته بونأ بو.» (کيا: 1326، ص248)
ِ کهریزک
مردوم و جوغرافی
کَهریزک ایسم ایته جی شهران اوستان تئران ایسه که ایمروزه جزئی ایسه جی تئران محدودیه شهری. شهر کهریزک شهرستان ری بخش کهریزک مئن قرار بیگیفته.
خۊرۊم‌آباد
خۊرۊم‌آباد ايته جه مازندران ٚ شأران ايسه ؤ تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ خۊرۊم‌آباد ٚ بخش ٚ مئن نهأ. أ شأر خۊرۊم‌آباد ٚ بخش ٚ مرکز ايسه.
چۊرته
چۊرته ايته جه جنت رۊبارˇ دهستانˇ رۊستایان جه توابع سخت‌سرˇ شأرستانˇ مرکزي بخش ايسه.
مازیار زارع
زارع خو فوتبالا از تیمان پایه ملوان آغاز بوگود و کاپیتانی  تیم فوتبال ملوان بندر انزلیا خو کارنامه میان داره .الان هم در تیم فوتبال پرسپولیس تهران بازی کودان داره.اون سابقیه گلزنی و بازی در  تیم ملی فوتبال و تیم ملی ب فوتبالا در خو کارنامه داره. مازیار زارع الانی پیراهن شماریه ۹ ملوان باشگایه دوکونه که پس از مرگ سیروس قایقران در کلکسیون باشگاه ملوان بندر انزلی قرار دیشتی.
بهمن سیگارچی
رده : مردوم رده : هونر رده : ادب
شرير
شيشمين ما ايسه، گالشی تقويم مئن کی 15 دی هجری شمسی جی سراگينه.
خاله سر
خاله سر ایسم ایته جی روستاهان لات لیل دهستان ایسه ، لنگرود شهرستان مئن جی اوستان گیلان ، کیشور ایران.
خطيبان (شفت)
جمعيت
براساس سال ۱۳۸۵ˇ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۴۱۹ نفر (۱۰۸ خانوار) ايسه.
بهجت اباد
بهجت اباد ایسم ایته روستا ایسه جه خیرودکنار دهستان ، نوشهرشهرستان بخش مرکزی جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
شهرستان قائنات
کیشوری تقسیمان
شهران: قائن و اسفدن
هيندۊاۊرۊپايي زوانان
یکته نظریه -کی اونˇ سر بحث و جدلأ نی زیاد ببؤ- گونه کی هند و اوروپپایی مردومˇ قدیمی وطن یکته جیگه بو سیا دریا کنار یا سیبری جونوب. کم-کمئی ای مردوم کسنأ جی سیوا وابؤن و هر جرگه یک طرف بشؤن.
هند و اوروپپایی زوانی خانواده خالؤن
4. هئلئنی زوانؤن
نجارده
نجارده ایسم ایته روستا ایسه جه خیرودکنار دهستان ، نوشهرشهرستان بخش مرکزی جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
زوان
تعریف
اگر زوانه یکته سوژه در نظر بگیریم، زوان دوتته ابتدایی معنی دأنه، یکته انتزاعی مفهوم و دیگری زوانی سیستم گیلکی زوانˇ مورسؤن. سوییسی زوان شناسکتأ فردیناند د سوسور، که مودرن زوان شناسیه تنظیم بؤده و اونه آشکار فرمول بندی بؤده، خوده "زوان"ˇ که فرانسوی مئن langue بونه، زوانه مفهوم جا بکار ببورده. زوان(langue) به عنوان یکته زوانی سیستم و گفتگو(parole) یکته مشخص نمونه، زوانه فئفتن و اونه استفاده گودنه واسی.
خطردکتن
زوانشناسي مئن أمه ىکته اصطلاح دأنيم: خطردکته زبؤن (Endangered language).
کلأريس ليسپئکتؤر
کلأريس ليسپئکتؤر (۱۰ دسامبر ۱۹۲۰ ميلادي – ۹ دسامبر ۱۹۷۷) ىکته برزيلي نيويشتنکس ؤ رۊزنامنگار بۊ کي اينه ىهۊدي نيويشتنکسؤنˇ مئن، کافکا پسي مؤهمترين دؤنن. برزيل ؤ لاتيني آمريکاىˇ أدبيات ؤ مۊزيکˇ مئن اينˇ کارؤنه پۊر ارجاع بدأ دأنن.
باباجان دره
باباجان دره ایسمه ایته روستا ایسه کجید دهستان مئن ، املش شهرستان جی اوستان گیلان.
گرمدره
left|thumb|گرمدره شهرداری
مردوم و جوغرافی
گرمدره شهری ایسه اوستان تئران مئن جی ایران. ا شهر بخش مرکزی مئن جی  توابع کرج شهرستان قرار بیگیفته.
مازندراني‌ئن
مازندراني‌ئن ايراني‌تبار مردۊمان ایسن کي مازندران ٚ مئن زیوش کۊنن ؤ گۊلستان ؤ سمنان ؤ تئران ٚ اۊستانان ٚ مئن ني ايساده. اۊشان ٚ دين ويشتر اسلام ؤ شیعه ايسه.
شصتانرودپائين
شصتانرودپائین ایسم ایته جی روستاهان لات لیل دهستان ایسه ، لنگرود شهرستان مئن جی اوستان گیلان ، کیشور ایران.
امير
روايت کؤنن کی يه‌ته سرگالش کی مئن‌دامؤن زندگی کود، يه‌ته خوجير دتر داشت «گوهر» نام و يه‌ته جوؤن، امير نام، اينِ دتره خاست.
امّا، هالی‌دار هچی خوشه‌ره تی‌تی بئوده بو و هوا هنوز سرد بو و زوموسؤ هنوز نوشؤ بو و يئلاق شؤنِ زمات نبو. هنوز چن روز نوگذشته بو کی يه‌ته پيله ورف دگيته و هردوته‌يی بموردن.
چمازتپه
چمازتپه ایسم ایته روستا ایسه جه میان ‌دو رود بزرگ دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
سيا
وهار ِ دوومين ما ايسسه. ای ما مئن، کوهستان ِ مردوم کی دام دأنن، کم‌کمیْ شونن يئلاق ِ طرف. ای ما مئن، کوهستان و بولندی جيگأن هنوز سبزأ نبؤن و سيا رنگ ايسسن.
آل پاچينؤ
پاچينؤ سال ۱۹۶۷ بؤستؤن ٚ مئن یکته فصل چارلز ٚ تئاتر (Charles Playhouse) ٚ مئن بازي بۊده. اي نمايش ئبه هر هفته ۱۲۵ دؤلار هأىت. پاچينؤ وختي گه «هۊرا آمريکا» نمايش ٚ مئن بازي کأدبۊ جيل کلاىبۊرگ ٚ همرأ اشنا بۊبؤ ؤ پئن سال عاشقانه رابطه دأشتن.
۱۹۷۰ ٚ دهه
پاچينؤ سکي زواله (۱۹۷۵) فئلم ٚ الکران ٚ پس ويشتر مؤفقيت-ه فأرسئه. أ فئلم جان ويتؤويچ ٚ واقعي داستان ٚ سر ؤ سيدني لۊمت ٚ کارگرداني أمرأ چاکۊده بۊبؤسته. پاچينؤ أ فئلم ٚ أمرأ دۊواردئه بئترين أول ٚ نقش ٚ مرد ٚ بازيگر  ٚ جائزه-یه اؤسکار ٚ جه نامزد بۊبؤسته.
۲۰۰۰ دهه
پاچينؤ ۲۰۰۶ سال ٚ مئن پيشنهاد حضۊر گادفادر ٚ ويديؤيي بازي مئن-أ رد-أ کۊده هأن-ه وأسي مایکل کؤرلئؤنه شخصيت أ بازي مئن ايسا ولي اۊن ٚ ظاهر ؤ صدا پاچينؤ أمرأ فرخ کۊنه. ولي پاچينؤ زخمي ديم: دۊنیا تي شينه بازي مئن ايسا ؤ ايجازه بدأ کي اۊن ٚ ظاهر ٚ جه ايستفاده ببه. أ بازي هۊ زخمي ديم ٚ فئلم ٚ دۊمباله ايسه ؤ شرایطي-أ درنظر گيره کي تؤني مؤنتانا فئلم ٚ آخري درگيري جه زنده بمانه.
سیمؤن اۊن ٚ بعدي فئلم بۊ کي هۊ ۲۰۰۲ سال مئن أندرۊ نيکؤل ٚ کارگرداني أمرأ بيرۊن بامؤ. پاچينؤ أ فئلم ٚ مئن ويکتؤر ترانسکي نخش-أ بازي بۊکۊده ؤ کاترين کينر، وينؤنا رایدر ؤ ايوان ریچل وۊد ٚ أمرأ همبازي بۊبؤسته.
اۊن بأزين فرشته‌ئن آمريکا مئن (۲۰۰۳) ٚ دۊرۊن ايته وکیل ٚ نخش-أ کي اۊن ٚ نام رؤی کؤهن بۊ بازي بۊکۊده. فرشته‌ئن آمريکا مئن، ايته کۊچي سریال بۊ کي ايته نمایش ٚ سر هأ نام ٚ أمرأ چأکۊده بۊبؤسته. أ نمایش کي اۊن ٚ نيويشتنکس تؤني کۊشنر بۊ، پيشتر پۊليتزر ٚ جائزه-یه فگيته بۊ ؤ پاچينؤ ني خۊ هأ بازي وأسي ايته گؤلدن گلؤب ٚ جائزه-یه بۊبؤرده. پاچينؤ ونيزي تاجر (۲۰۰۴) ٚ مئن کي ايته اقتباس شکسپير ٚ نمایشنامه جه بۊ، شایلاک ٚ نخش ٚ أمرأ حضۊر بيافته. ونيزي تاجر ٚ کارگردان مایکل ردفؤرد بۊ. شایلاک مأمۊلن ايته بدذات ٚ شخصيت بۊ ولي پاچينؤ تصميم بيگيته کي ايبچه ديلسۊجي مهرباني اۊن-ه ايضافه بۊکۊنه ؤ أ شخصيت-أ عمق بدنه.
۲۰۲۰ دهه
=شخصي زيوش= پاچينؤ هلماله ايسمار نۊکۊده، أما سۊته زای دره. جۊلي ماري اۊن ٚ پيله زای ايسه کي کي اۊن ٚ مار یان ترنت، بازيگري مؤربي ايسه. آنتؤن جیمز ؤ اؤليويا رؤز، اۊن ٚ پسر ؤ دۊختر ايسد کي ۲۰۰۱ ژانویه ۲۵ مئن بدۊنیا بامؤد ؤ دؤقلۊ ايسد. اۊشان ٚ مار بورلي دي آنجلؤ ايته ايتاليايي تبار ٚ بازيگر ؤ خانشگر ايسه.
هادی هدی
هادی هدی اونه یاد همیشکˇره زنده بمانه، سال 1309 ش رشتˇ جه بودونیا بامو. هطو کی خو ابتدایی یأ تومامه~ کود، مملکتˇ مئن دورشین وارشین را دکفت او موردومˇ زیندیگی جه سر او سامان دکفت. دورشین وارشین به أ دلیل بو کی دومی جنگ ˇ جهانی ایرانأ فارسه بو.
چالۊ (تۊنکابؤن)
جمعيت
براساس ۱۳۸۵ سال ٚ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۱۷۷ نفر (۴۴خانوار) بۊ.
غلامرضا اخوان فومنی
فومن مئن یال ۱۳۳۴ ه.ش به دونیا بومو
آها بۊگۊ (مۊزيک)
ترؤنه وؤت
أمأره بيجار بۊمابۊ زحمت بکشي
تازه يارم بگيته بۊ تي چۊشمˇ کۊري
سوخته كيش
سوخته کیش ایسمه ایته روستا ایسه شبخوس لات دهستان مئن ، املش شهرستان جی اوستان گیلان.
سۊئد
سوئد یا سوید (سۊئدي زوان: Sverige) ایتا کشورˇ نام اۊرۊپا کلسیأ و ايسکانديناوي صارا میان ایسه کی نروژ أمره بخش عمده جه اسکاندیناوی شبه جزیره تشکیل دیهه. سوئدˇ جوغرافیایی جاجیگاه ، فنلاندˇ نسایی آفتونشست سمت ایسه و بوتنیا خلیج و بالتیکˇ دریا اوشانه مرز آبی تشکیل بدأ. جه نسا ، سوئد دانمارک مره همساده ایسه و  ایتا کوچی تنگه ، "اۊرسوند" نام (سوئدی:Öresund) ، أ دو کشورا سیوا بوگوده. سوئدˇ پیله ترین شهر ، استؤکهؤلم نام دره کی جه سال ۱۵۲۳ میلادی تا هسأ ،سوئدˇ پاتخت ایسه. سوئد به عنوان ایتا کشور شناخته به کی ، جه جنگستن و منازعه نظامی پرهیز کونه و پور زمات ایسه کی سوئد دورون صلح و آرامش برقرار ایسه و جه سال ۱۸۱۴ میلادی أ کشور هیته جنگ مئن حضور نشتی و مناقشه و اختلافات سیاسی دورون ، همه تأنه دیمه بمانسته. هنه واستی ایسه کی سوئدی سیاستمداران ، ویشتر ناجه درید کی فعالیت جهانی و فرا ملی بدارید و مسئولیتی سازمانان بین المللی دورون بدأرید و فعالیت بوکونید.
دئبار
تاسیتوس ، رومی مورخ اولی کس بو کی خو کیتاب دورون جرمانیا (Germania) ، سوئدˇ صارای به نام سیونس (Sviones) بینیوشته دره و اشاره کونه کی مردومان دریانورد و ماجراجو بید و ایتا پیله پادشاه دأشتید.
هسا زمات
باوجود کی سوئد ، ایتا زمات امپراتوری بو و پور جنگان تجربه بوگوده اما پور سالان ایسه کی سوئدیان جنگستن دیمه بنائید و خوشانه کشور دورون صلح و سازش أمره زندگی کونید. جه سال ۱۸۱۴ میلادی ، سوئد هیته جنگ میان شرکت نوگوده و هر ته جنگ و سیاسی ایختلاف دورون کی دونیا میان ایتفاق دکفته بی طرف بمانسته. دو تا جنگ جهانی میان ، سوئد خو بی طرفی حفظ بوگوده باجود أنکی جه هر طرف ، جنگستن و ایله جار گودن وأستی تحت فشار بو. أ موضوع سوئدیان وأستی ایتا پیله موفقیت بو کی خوشانه ایتا آزاتˇ ملت و مردوم متعهد به صلح نیشان بدید و تا هسا سوئدیان أ موضوع وأستی گولاز کونید. سوئدیان سعی کونید خوشانه جا انساندوستی نیشان بدید و أجور کاران میان پور دس بدأرید. اوشان ویشتر ناجه دأرید موختلفه سازمانان کی حافظ صلح و امنیت ایسه حضور بدأرید. هسا سوئدˇ امنیت و رفاه دونیا میان شناس ایسه.
سال ۱۹۰۵ میلادی میان ، سوئد اوروپا ایجایی سازمان عضو بوبوسته. اما سوئدیان سعی بوگودید خوشانه اصیلˇ داب خوشانه ره بدأرید. هنه وأستی سال ۲۰۰۳ میان ، ایتا انتخابات دورون به عوضا بوستن واحد پولی به یورو موخالفت بوگودید و خوشانه ملی واحد پول (کرون) حفظ بوگودید. أ موضوع سوئدˇ داب ویژگی نیشان دیهه کی سوئدیان جغرز حضور بین اللملی ، به خوشانه هویت و داب اهمیت دیهید و اونه سرپا دأرید. دو قرن اخیر سوئد میان ، دانش ، فناوری ، هونر و ادبیات نی پور پیشرفت بوگوده و پور نیوسنده کس ، دانشمند ، متفکر ، هونرمند و ... وجود بومو.
دولتˇشکل
سوئدˇ میان سیاسی قودرت ، مردوم جا آغازا به. سوئدˇ حکومتˇ سیستم ، مردوم دورون پایه و بون دأره و اوشانه گب وا پیش بشه. مردومˇ حقوق ، همه تان ره وجود دأره. سوئد میان نظارتی نهادان پور وجود دأره و مسئولانˇ عملکرد و کردوکار به دقت تحت کنترل ایسه و واموجسته به. سوئد میان اینتخابات ، هر چهار سال ایبارایتفاق دکفه. هسأ هفت میلیون سوئدی تأنید انتخابات دورون حضور بدأرید. انتخابات دورون مردوم ، پارلمانˇ نمایندگان ، شورای شهرˇ اعضا و شهرداران دوجین کونید. مردوم تأنید سیاسی جرگه‌ٰن میان فعالیت بوکونید و سیاست و سرنوشتˇ کشور دورون تاثیر بأنید. بندانگشتی|ریکستاگˇ جاجیگاه ، سوئدˇ پارلمان کشورˇ اول شخص ، پادشاه ایسه ، اما اونه جاجیگاه و قودرت تشریفاتی ایسه و سیاست دورون دخالت نوکونه. پادشاه اولی زای ، اونه جانشین ایسه و جانشینی وأستی ، زاکانˇ جنسیت تاثیر نأره. اداره گودن و اجرایی قودرت ،نخست وزیرˇ مسئولیت ایسه. سوئدˇ نخست وزیر هر چهار سال ایبار، توسط رهبران احزاب و سیاسی جرگه‌ٰن نامزد به و پارلمانˇ نمایندگان رای اعتماد مره دوجین به. نخست وزیر و دولتˇ اعضا ، موظف ایسید کی طبق قانون اساسی و اصول دموکراتیک عمل بوکونید و پارلمانˇ اعضا وظیفه دأرید کی دولت ˇ عملکرد فأندرید و نظارت بدأرید. سوئدˇ پارلمانˇ نام ریکسداگ ایسه و ۳۴۹ عضو دأره. ریکسداگ میان ، پارلمانˇ نمایندگان هر ته جلسه پسی خوشانه گزارش کار وا بصورت عمومی منتشر بوکونید.
جيرده پسيخان
جيرده پسيخان ايتأ جه رۊستایان ملاسرا دهستان جه توابع شفتˇ شهرستانˇ مرکزي بخش ؤ گيلانˇ اۊستان دۊرۊن ايسه.
أدل
یته ۳ ساله وقفه پسي، أدل خۊ سۊوؤمي آلبؤم، «۲۵»-ه ۲۰۱۵ ٚ نؤوامبر ٚ ۲۰‌اؤم ٚ مئن منتشر بؤگۊد. اي آلبؤم ويشترين فۊرتن ٚ رکؤرد، أوولي هفته مئن-ه آمريکا ايجؤنأبؤ ايالتؤن ؤ بريتانيا مئن بيشکنئه ؤ جهان ٚ مۊسيقي جداول ٚ مئن صدر-ه خۊ شي بؤگۊد. تخمين بزأ بۊنه گه حؤدۊد ٚ ۱۰۰ ميلیۊن أدل ٚ آلبؤمان ؤ تک‌آهنگؤن ٚ جي دۊنیا مئن فؤرۊش بؤشئه ؤ أدل دۊنیا پۊر-فؤرۊش ترين هۊنرمندؤن ٚ جي هيسه.
فارسي ويکيپديا
تاريخ
بندانگشتی|300px|کارگيران ٚ تعداد ٚ نمۊدار کي ايته ما مئن ويشتر جه ۵ دچين وأچين فارسي ويکيپديا دۊرۊن بۊگۊدئد؛ جه دسامبر ۲۰۰۳ تا دسامبر ۲۰۱۶ فارسي ويکيپديا خۊ کار-أ ۱۳۸۲ (دسامبر ۲۰۰۳) مئن شرۊع بۊگۊده. اۊن ٚ نام أول «ویکی‌پدیا: دائرةالمعارف آزاد» بۊ. رۊزبه پۊرنادر  ؤ مسعۊد علينقيان اۊ زمات فارسي ويکيپديا مئن پۊر کۊنۊش بۊگۊدئد. ۱۴ دی ۱۳۸۴ (۴ ژانويه ۲۰۰۶) مئن اۊن ٚ نام-أ عوض-أ گۊدئد ؤ بۊبؤسته «ویکی‌پدیا: دانشنامهٔ آزاد».
تازه‌آباد پسيخان
تازه‌آباد پسيخان ايتأ جه رۊستایان ملاسرا دهستان جه توابع شفتˇ شهرستانˇ مرکزي بخش ؤ گيلانˇ اۊستان دۊرۊن ايسه.
ورفنه
پیوندان
ویکی فارسی
چليكی
چلیکی ایسم ایته جی روستاهان لات لیل دهستان ایسه ، لنگرود شهرستان مئن جی اوستان گیلان ، کیشور ایران.
دينارسرا
سربس
جرگه:تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ رۊستایان
ارم
ارم ایسم ایته روستا ایسه جه استخرپشت دهستان ، نکاشهرستان هزار جریب بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
حسن عشقی
آهنگ باز باران با ترانه
نی ناله
کشکرت
آرایه شناسی
تیره: کلاغیان
حسن اباد(کالج)
حسن اباد ایسم ایته روستا ایسه جه کالج دهستان ، نوشهرشهرستان بخش مرکزی جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
ديلمؤن ٚ دهستان
دیلمان دهستان روستاهان - سیاهکل - اوستان گیلان
علويكلا
علویکلا ایسم ایته روستا ایسه جه کالج دهستان ، نوشهرشهرستان بخش مرکزی جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
سنگتاش
سنگتاش ایسم ایته جی روستاهان لات لیل دهستان ایسه ، لنگرود شهرستان مئن جی اوستان گیلان ، کیشور ایران.
توچاه المان
توچاه المان ایسم ایته جی روستاهان جیرهنده دهستان ،رشت شهرستان لشت نشا بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
رۊدگرمحله
جمعيت
براساس ۱۳۸۵ سال ٚ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۷۰۴ نفر (۲۰۰خانوار) بۊ.
ص (آلبۊم)
ص شاهین نجفي هفتۊمي ائستؤدیؤىي آلبۊم ایسه که ۱ مه ۲۰۱۵ بیرۊن بۊما. اي آلبۊم هشته مۊزيک دأنه که اۊشؤنˇ سبک آلترناتیو راک ؤ گرانج ایسن. مۊزيک چاکۊنکس شاهین نجفئه ؛ میکس ؤ مسترینگ مجید کاظمي کۊلˇ سر نأبۊ ؤ شعر گۊتنکسؤن شاهین نجفي ، مرىم هۊله ؤ ىغما گؤلرۊىي بۊن ؤ اۊنˇ کاور چاکۊنکس ، علي باغبان بۊ.
لأنگستن هیۊز
جیمز مرسر لأنگستن هیۊز (اينگيليسي: James Mercer Langston Hughes) ‏(۱۹۰۲ فوریه یکؤم جاپلین، میزۊری - ۱۹۶۷ مه ۲۲ نیؤیؤرک) شاعر ؤ قصه-نیویس ؤ نمایشنامه‌نیویس. اي آمریکایي هۊنرمند، ويشتر خۊشˇ کارؤن ئبه، هارلئمˇ رؤنئسانسˇ مئن نؤمي ايسه.
نيکا شاکرمي
نيکا شاکرمي (۱۰ مهر ۱۳۸۴ – شهريور ۱۴۰۱) ايته ايراني نؤأورنا کؤر بۊ کي ايران ٚ ۱۴۰۱ اعتراضان ٚ مئن، ايسلامي جؤمۊري مأمۊران اۊن-أ بۊکۊشتد. اۊن ۲۹ شهريور ٚ مئن اعتراض گۊدن ٚ وأسي بۊشؤ بۊ خيابان ؤ خۊ آخري تماس ٚ مئن بۊگۊته کي حۊکۊمت ٚ مأمۊران اۊن ٚ دۊمبال-أ درن ؤ بأزين ني تئران ٚ کیشاورز ٚ بۊلوار ٚ مئن أوير-أ بؤسته. اۊن ٚ آسيب بيده بدن-أ اۊن ٚ خانواده ۱۰ رۊج ٚ پسي کهريزک ٚ خۊلدانه مئن شيناسايي بۊگۊدئد. بأزين أمنيتي مأمۊران اۊن ٚ بدن-أ بۊدۊزانئد ؤ جۊخؤفته‌بؤ ايته رۊستا مئن دفن بۊگۊدئد.
جیرده دهستان
سربس
جرگه:گيلان ٚ دهستانان جرگه:شفت ٚ شأرستان ٚ دهستانان
سرفقيه‌آباد
سرفقيه‌آباد ایته جه مازندران ٚ رۊستايان، تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ نشتا بخش ؤ تمشکؤل ٚ توابع جه ایسه.
غربي تنگ دره
مردۊم ؤ زوان
غربي تنگ دره مردۊم گيلک ايسن ؤ اۊشانˇ زوان ني گيلکي ايسه.
أحمدسرگۊراب ٚ دهستان
سربس
جرگه:گيلان ٚ دهستانان جرگه:شفت ٚ شأرستان ٚ دهستانان
فئؤدؤر داستایفسکي
فئؤدؤر ميخايلؤويچ داستایفسکي (رۊسي: Фёдор Миха́йлович Достое́вский)(بيچه بۊبؤ ۱۸۲۱ نؤوامبر ما ۱۱ - بمۊرده ۱۸۸۱ فوريه ما ۹) يته تأثير بنأ ؤ  پيلˇ نويشتنکس رۊسيه ميئن بۊ. اينˇ آثارˇ ويژگي؛ داستانˇ شخصيتؤنˇ روؤنکاوي ؤ بررسيˇ ايشؤنˇ روؤني زاويه'ن بۊ. سۊرئاليستؤن خۊشؤنˇ مانيفسته بر أساسˇ داستايوفسکي وؤتؤن بنا بنأن. أکثرˇ اينˇ داستانؤن اينˇ مۊسؤنچي آدمؤنˇ ماجرا ايسه که بيمار ؤ روؤنپريش ؤ عۊصيانبزأ ايسن. اۊن أوايل امرار معاشˇ ويسين ترجۊمه گۊد اؤژني گرانده بالزاکˇ أثر ؤ دؤن کارلؤس فردريش شيلرˇ أثرˇ مۊسؤنه ترجۊمه بؤده.
نويشتنکسي زمت
۱۸۴۳ˇ ميئن أفسري درجه أمرأ نظامي دانشکله جي فارق التحصيل بۊبؤ ؤ وزارتˇ جنگˇ مۊهندسي ايداره ميئن کاري بدست بأرده. تا ۱۸۴۴ˇ تاوسسؤن اينˇ پئري ارث ؤ ميراث ويلخرجي ويسين تمنأبؤ. اؤژني گرانده هؤنؤره ده بالزاکˇ أثرˇ ترجۊمه بؤده ؤ هي سالˇ ميئن أرتشˇ جي ايستئفا بدأ. ۱۸۴۴-۱۸۴۵ˇ زۊمؤسؤنˇ ميئن فقير مردۊمˇ پأچˇ داستؤنه بنويشته گه ايطؤرى چاگۊدارشکن ؤ راديکال نويشتنکسؤنˇ محافل سن پترزبۊرگˇ ميئن وۊرۊد بؤده ؤ خۊشئبه شۊهرتي کسب بؤده. دۊ سالˇ آتي ميئن همزاد (داستؤن)، آقاى پرؤخارچين ؤ خؤنقازن داستانؤنه بنويشته. يته جاسۊس گه اي مفاحلˇ ميئن رخنه بؤده بۊ بحثؤني گه اؤره شکل گيته رۊسيه أمنيتي مقاماته گۊزارش دأ. مخفي پۊليس۱۸۴۹ آوريل ما ۲۲ اۊنه به جۊرمˇ حۊکۊمتˇ برأندازي بازداشت بؤده.
حسين اباد
حسین آباد ایسم ایته روستا ایسه جه استخرپشت دهستان ، نکاشهرستان هزار جریب بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
کمبیوتر
1 - سخت افزار
چکۊسر
جمعيت
براساس سال ۱۳۸۵ˇ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۹۶۱ نفر (۲۶۲ خانوار) ايسه.
ترمک
مردۊم ؤ زوان
ترمکˇ مردۊم گيلک ايسن ؤ اۊشانˇ زوان ني گيلکي ايسه.
کردخیل ولم
کردخیل ولم ایسم ایته جی روستاهان جیرهنده دهستان ،رشت شهرستان لشت نشا بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
پور داوود
بعدˇ دوسال او نیم واگردسته رشتأ. مردادˇ ۱۲۹۳ بوشو فرانسه او رشتیه حقوقأ بخواند. پور داوود دو نفرˇ دیگرˇ ایله جارˇ امره پاریسˇ مئن هفته نامیه "ایرانشهر" را تاودا.
بلده سرا
بلده سرا ایسم ایته جی روستاهان رحیم اباد دهستان ،رودسر شهرستان رحیم اباد بخش  ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
چارم فروردین
چارم فروردین خورشیدی موساویه با 19 آول گالشی تقویم.
4 فروردین - ایران تقویم رسمی مین آغاز سال جا 4 روز ردا بو و به اونه تومانا بستن ۳۶1 روز (سال عادی مین) یا ۳۶2 روز (سال کبیسه مین) بمانسته.
ملارد
صنایع دستی
صنايع چوبی و ....
علي‌آباد (تۊنکابؤن)
سربس
جرگه:تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ رۊستایان
رودبارمحله
رودبارمحله ایسم ایته روستا ایسه جه استخرپشت دهستان ، نکاشهرستان هزار جریب بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
فشکچه
فشکچه ایسم ایته جی روستاهان بلسبنه دهستان ،رشت شهرستان کوچصفهان بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
پياز کش
پياز کش ايته جه چل شهيدˇ دهستانˇ رۊستایان جه توابع سخت‌سرˇ شأرستانˇ مرکزي بخش ايسه.
فراشكلاسفلی
فراشکلا سفلی ایسم ایته روستا ایسه جه کالج دهستان ، نوشهرشهرستان بخش مرکزی جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
پيرده شفت
جمعيت
براساس سال ۱۳۸۵ˇ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۳۸۹ نفر (۱۱۴ خانوار) ايسه.
گيلانˇ دانشگا
ایته دانشگاه شامل 4 دانشکده ایسه:
دانشکده تربیت بدنی
فقيه‌آباد
فقيه‌آباد ایته جه مازندران ٚ رۊستايان، تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ نشتا بخش ؤ تمشکؤل ٚ توابع جه ایسه.
پلنگ پۊشت
جمعيت
براساس سال ۱۳۸۵ˇ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۴۱۷ نفر (۱۱۸ خانوار) ايسه.
يوسف آباد
یوسف اباد ایسم ایته جی روستاهان نوشر دهستان ،رشت شهرستان خشکبیجار بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
ألمۊت
مردۊم
ألمۊت ٚ نؤم گيلکي هيسه، ابن أثير ٚ کيتاب (ألکامل) ٚ مئن بۊمأ دأره گه اي نؤم-ه نأن ٚ علت قلئه ٚ مقر ٚ مألۊم گۊدن یته آلؤغ ٚ توسط بؤ ؤ نويساٰ بؤگۊته‌‌چي طبق «آله+(آ)مۊت» ديلم ٚ أهالي زوؤن(گيلکي) ٚ مئن یأني «تعليم ٚ عقاب». اي واجه ؤ فئل گيلکي امرۊجي گۊیشؤن ٚ مئن أني رایجه (آل، آله، آلؤ، آلؤغ) ؤ (بيه پيش:آمۊتن ؤ بيه پس: آمختن).
ملاخيل پوروا
ملاخیل پوروا ایسم ایته روستا ایسه جه زارم رود دهستان ، نکاشهرستان هزار جریب بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
پیچاه
پیچاه ایسم ایته جی روستاهان جیرهنده دهستان ،رشت شهرستان لشت نشا بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
برکاده بالامحله
برکاده بالامحله ایسم ایته جی روستاهان بلسبنه دهستان ،رشت شهرستان کوچصفهان بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
لاليم
لالیم ایسم ایته روستا ایسه جه کوهدشت دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
پسیخان
جرگه:رشتˇ شأرستانˇ رۊستاىان
پس کرات
مردۊم ؤ زوان
پس کراتˇ مردۊم گيلک ايسن ؤ اۊشانˇ زوان ني گيلکي ايسه.
اوسا
اوسا ایسم ایته روستا ایسه جه کوهدشت دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
عمر خیام آرامگاه
ا جیگا توسط اوستاد هوشنگ سیحون چاگوده ببسته. شوروع چاگودن ا بنا سال 1338 ه .ش ایسه که بعد 3 سال اونه کار تومانا بو.
پايين مازۊ
مردۊم ؤ زوان
پايين مازۊ مردۊم گيلک ايسن ؤ اۊشانˇ زوان ني گيلکي ايسه.
کؤرؤنا ويرۊس
کؤرؤنا ويرؤسان (لاتين: Coronaviruses) ايته پيله خانواده جه ويرۊسان ؤ جه کؤرؤنا ويريده (تاجي ويرۊسان) جیرمجمۊعه‌ئن ايسده کي جه مأمۊلي سرمابۊخۊردگي ويرۊس تا شديد ٚ ناخۊشيان سارس ؤ مرس ؤ کؤويد ۱۹ مأنستن-ه شامل به. کؤرؤنا ويرۊسان اول بار ۱۹۶۵ ٚ سال ٚ دۊرۊن ىاته بۊبؤستده ؤ مطالعه اۊشان ٚ سر تا ۱۹۸۰ ٚ دهه مئني ايدامه دٚشتي. أ ويرۊس ويشتر پستانداران ؤ پرزنان ٚ مئن واتٚخشه، ولي تا هسأ هفت ته نوع جه کؤرؤنا ويرۊس کي اينسان ٚ مئن واتٚخشه ني ىاته بۊبؤسته. جديد ٚ کؤرؤنا ۲۰۱۹ کي اۊن ٚ نام کؤويد-۱۹ ایسه ديسمبر ٚ مئن وۊهان ٚ شأر ٚ دۊرۊن کي ايته جه چین ٚ شأران ايسه واتٚخشٚستٚه.
انساني کؤرؤنا ويرۊس ٚ أنواع
اي سري دئه جه أ ويرۊسان ٚ أنواع هم نهأده کي اۊشان ٚ علائم شديدتر ايسه؛ سارس ؤ مرس ؤ کؤويد ۱۹ مأنستن.
مرس
مرس ايته جديد ٚ گۊنه کؤرؤنا جه ايسه کي أول بار، ۲۰۱۲ سپتمبر ٚ مئن ايته ۶۰ ساله مرد عربستان ٚ دۊرۊن أ ناخۊشي-أ بيگيته ؤ آخرپسي هأ سارس ٚ وأسي بمرده. أ مرداى چند رۊج خۊ مٚردٚن ٚ پيش دؤبى بۊشؤ بۊ ؤ دۊوؤمي مؤرد ني ايته ۴۹ ساله مرد بۊ کي قطر ٚ دۊرۊن بمرده. مرس أول بار "Health protection agency's" دۊرۊن کي ايته آزمایشگا لندن ٚ مئن ايسه تأیید ؤ کشف بۊبؤسته. أ نوع جه کؤرؤنا ويرۊس، مئني‌خۊرتاو ٚ تنفؤسي سندرؤم (Middle East respiratory syndrome coronavirus) نام ٚ أمرأ بشناخته به کي به اختصار MERS-CoV بخانده به. أ ويرۊس مئني‌خۊرتاو ٚ مئن ۸۵۸ نفر-أ بۊکۊشته.
تلفات ٚ ميزان
أگر بخأييم ايته مۊقاىسه کؤرؤنا ؤ باخي واگيري ويرۊسان ٚ أمرأ بدأريم، تأنيم به آنفۊلانزای A ويرۊس، H1N1 جيرجرگه اشاره بۊکۊنيم کي اۊن ٚ بمرده‌ئن ٚ درصد تؤسعه بياته کشوران ٚ مئن در مۊقاىسه با باخي واگيري ناخۊشيان حۊدۊد ۰٫۰۱ درصد ايسه. خۊکي آنفۊلانزا ني ۲۰۰۹ سال ٚ دۊرۊن دۊنیا مئن واتٚخشٚسته بۊ کي اۊن ٚ بمرده‌ئن ٚ درصد ۰٫۱ درصد ٚ جه بيجيرتر بۊ.
ده مرد سرا
بیرون پیوندان
آماری ایطلاعاتان لشت نیشا شین
ديمابن
دیمابن ایسم ایته جی روستاهان رحیم اباد دهستان ،رودسر شهرستان رحیم اباد بخش  ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
پشتدره لنگه
پشتدره لنگه ایسمه ایته روستا ایسه شبخوس لات دهستان مئن ، املش شهرستان جی اوستان گیلان.
داریوش علیزاده
فعالیت هؤنری
داریوش علیزاده، جِه سال ۱۳۴۲ با رادیو رشت به عنوان رهبر ارکستر شروع به همکاری بوگوده. جِه سال ۱۳۵۰ خو همکاری با تلویزیون آغاز بوگوده. علیزاده در خو طول فعالیت هؤنری با هؤنرمندان زیادی همکاری بوگوده ، من جمله : فریدون پوررضا، ناصر مسعودی، ایرج قوچانی، فرامرز زرپوند، اصغر جبلی، محمد عذرخواه، فرامرز دعایی، حسن طوفان، رمضانعلی پدیدپور و... اَمرأ همکاری بوگوده.
شرکت در مسابقات هؤنری به عنوان داور مسابقه، اخذ تقدیر نامه جِه نخست وزیر محترم وقت به مناسبت اجرای موسیقی در جهت تقویت روحیه رزمندگان، اخذ تقدیر نامه از ریاست جمهوری محترم به خاطر اجرای برنامه هان هؤنری، عضو اسبق شورای موسیقی صدا و سیمای استان گیلان جه اونه افتخارات و فعالیتان هؤنری بو.
قاسماباد
قاسمابادي لیواس
ای لباس یته بونی دسماله شامل بونه کي اونˇ جا سر گایی گلف کولا جی استفاده کونن. قاسمابادی تومان پیرأن، گیلانˇ دئباخی پیرأنانˇ همرأ یه پرئه متفاوته. ای لباسˇ اصلی بخشانه شأنه ایته بخشبندی گوتن: دسمال (روسری)، لچک یا سربند، جمه یا پیرأن، الجاقیا، شلیته، شلوار ؤ چادر کمر.{سربس خأنه}
بندبونˇ قؤلئه (قلأ)
بندبونˇ بندˇ سر، یته دئباري اثر نئه که اونˇ قلأٰ بندبونˇ نامˇ همرأ شناسنن: بندبونˇ قؤلئه. بند هو کو معنئ دئنه ؤ بون گیلانˇ خورخؤسی گیلکی مئن وکنه جیر.
بداب
جمعيت
براساس سال ۱۳۸۵ˇ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۸۱۰ نفر (۲۱۹ خانوار) ايسه.
دهم فروردین
ده فروردین خورشیدی موساویه با 25 آول گالشی تقویم .
تالش ٚ شأرستان
سربس
جرگه:گيلان ٚ شأرستانان
چلله‌خانه
مسجید فعلی ایته بنا ایسه به ابعاد 16/70×8/30 متر. که اونه پوشش در وسط بر روی سه تا فیلپا قرار بیگیفتیه. در ا بنا گوشه گولدستیه آجوری و در شومال بنا ایته مدرسه با شیش تا حجره نها. اونه داخلی پوشش لمبه کوبی و خارجی پوششان سوفال سر ایسه. دروازه ضلع جنوبی شبستان مسجید محرابی کاشی‌کاری با گچ‌بری مقرنس ساده قرار داره که در بوجور و اونه دو طرف بینیویشتانی نها. محراب جوره کتیبه ایسمه چاگودن کس پادشاه دوران فتح‌علی شاه و تاریخ 1242 ه.ق اون رو بینیویشتیه. کتیبان داخل و محراب دو طرف هم به تاریخ 1243-1244 ه.ق ایسده. اوشانه کاشی‌کاری هم کار اوستادمحمد تقی کاشی پز قزوینی ایسه در مسجید کنار تکیه ای نهابو که بعدنان از بین بوشو.'''
کۊتي‌بازار
جمعيت
براساس ۱۳۸۵ سال ٚ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۵۶ نفر (۱۳خانوار) بۊ.
ملکده
بیرون پیوندان
آماری ایطلاعاتان لشت نیشا شین
بصل کۊ
مردۊم ؤ زوان
بصل کۊ مردۊم گيلک ايسن ؤ اۊشانˇ زوان ني گيلکي ايسه.
امامزاده اسحاق
سربس
جرگه:شفت ٚ شأرستان ٚ رۊستایان
مرسم
مرسم ایسم ایته روستا ایسه جه کوهدشت دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
رشته خؤشکار
شربت واسی :
گيلکي زوان ٚأدب
ي گيلاني
يته مؤنه
خان احمدخان
مۊ که تأ هيچ نگۊتأم ؤ تۊ خۊد آزرده‌یأبي
شيون فؤمني
شيون فؤمني ني جي مؤعاصر شاعران ٚ جي ايسه کي پۊر گيلکي سر أثر نبأ دأره.شيون ٚ گيلکي غزلان خئلي نؤمي ايسن.
زمین خؤریم نِهأ اسب ٚ سواره
بامسي
مردۊم ؤ زوان
بامسي مردۊم گيلک ايسن ؤ اۊشانˇ زوان ني گيلکي ايسه.
لات پرشو
لات پرشو ایسم ایته جی روستاهان رحیم اباد دهستان ،رودسر شهرستان رحیم اباد بخش  ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
یامازاکی جنگ
ميتسوهيده خو حشرومايه دار امره ايتا كوچی روخان پوشت ايسا بو كی اَ روخان ˇ نام ( اينميوجی گاوا ) بو. ميتسوهيده جاجيگاه دفاع گودن واستی پور خوجير بو. اؤ شبه مئن هيده يوشی چندتا نينجا اوسی بوگوده بو ، ميتسوهيده كله بست ورجا و اوشانه چادران و خيمه بل تاوديد و هتويی ميتسوهيده خلابرانا دَپركانه و گيجا گوديد.
كله گيفتن
ميتسوهيده خلابران دَپرك امره جنگ مئن جيويشتيد و خبرا گيفتيد كی هيده يوشی خلابران اوشانه دونبال سر كرا آييد. ميتسوهيده خو خلابران جه پور تر جيويشته و بوشو شهر اوگوروسو. اويه اويرا بوسته و هويه چندتا دوزد اونه بوكوشتيد. ولی هتويی چو دكفته كی ايتا دهاتی مرداك ، ناكامورا نام خو باميو پيشدار امره اونه بوكوشته. ولی هنده چو دَكفته كی ميتسوهيده كوشته نوبوسته و ايتا دئه تازه زندگی مئن راهب بوبوسته و جوخوس جوخوسی (دَخوسی) زندگی بوگوده.
بالا جلۊ
مردۊم ؤ زوان
بالا جلۊ مردۊم گيلک ايسن ؤ اۊشانˇ زوان ني گيلکي ايسه.
سفل ميان
سفل میان ایسم ایته روستا ایسه جه زارم رود دهستان ، نکاشهرستان هزار جریب بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
أمير سرخۊش
بندانگشتی|أمير سرخۊش أمير سرخۊش (بزارۊج ۳۰ مئي ۱۹۹۱، کرج ٚ مئن) ايته ايراني اسنؤکر باز ايسه.
اؤدا نؤبوناگا
عامه فرهنگ مئن
(گومار تخت)                                       Throne of Darkness
کولی خوره
فک چکودن
کولی خوره پرنده ای ایسه کی دنیا میان پراکنده ایسه و ویشتر مناطق زمین رو وجود دره. اوشان ویشتر کلسیا نیم کره (نیم کره شمالی) میان وجود دره. کولی خورهˇ تراکم و جمعیت ویشتر اسكاتلند میان ایسه. هسا اَ تازه قرن میان ، باخی اَ پرنده گونه و جنس وجود دره کی دچار کاهش جمعیت بوبوسته. کولی خوره ایجور پرنده ایسه کی هرجا آب وجود بداره و اونه میان کوچی ماهی ببه ، تَنه زندگی بوکونه. کولی خوره جاجیگاه ویشتر روخان کنار ، کم جولف آب ، مرداب ، سل و یا کانالانˇ آب کنار دیمه خومه چکونه. زمستان میان بطور معمول کولی خوره ، گرمه جاهانه مهاجرت کونه و یا گاگلف شهران میان ، هر جا کی پارک و استخر بداره ، خومه و فک چکونه.
داب و خوراک
کولی خوره جیره خوراک متنوعی دره. هتو کی اونه نام جا معلوم ایسه ، اَ پرنده ویشتر ماهی خوره و شکار انواع کوچی ماهیان چم دره. جغرز ماهی ، بیده بوبوسته کی کولی خوره ، شوبوک ، راب ، شاق شاقی ، هیزارپا ، لنتی و حتی باخی کوچی پرندگان و پستانداران شکار بوکونه. بستگی به شرایط محیطی ، محیط جنگلی یا صارا منستن کی اَ پرنده زندگی کونه ، اگه شکار ماهی دس فرس نبه ، ممکن ایسه انواع خزندگان یا ملخ شکار بوکونه.
بادابسر
بادابسر ایسم ایته روستا ایسه جه زارم رود دهستان ، نکاشهرستان هزار جریب بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
مۊتا دىلمي
مۊتا أولي جنگ تازيان أمرأ واجرودˇ دۊرۊن بین همدان ؤ قزوین در بِگیته. طبري أتؤ بۊگۊته کي أ جنگˇ تلفاتˇ پيلکي کمتر جه نهاوندˇ جنگ نۊبۊ ؤ أ نبرد مئن سردار مۊتا دىلمي کي شخصا نبردˇ مىدان مئن شمشير زئي کۊشته بؤنه. بعد أنکي مۊتا ايراني ؤ گيلاني سردار کۊشته بؤنه، ايرانˇ سپاهیان پراکنده وکَنَن ؤ فرخان خۊ سپاه أمرأ به سۊی ری ؤ اسفنديار ني آذرباىجانˇ ور شؤنه.
خۊنخأهی
ديلمانˇ سپا ابررودˇ طرف عقب نشیني گود دؤبؤن ۊ قصد دَشتَأن گیلانره وَگَردن ۊلي طي تصمیمي که فرماندئنˇ سپا بِگیتَأن تصمیم بر اي بؤبو که هَأنده به جنگ اعراب بؤشۊن ۊ مۊتا و ايرانˇ خاطر از نؤ لشکرکشي بوگوتَأن و به جنگ اعراب بۊشؤن. پس از جۊدا بؤنˇ فرخان و ايسفندیار، ایسه سپا نفرات کمابؤ ۊ جنگˇ مئن اعرابشي شيکست بؤخؤردن..اگر چه مۊتا اي رشته جنگانˇ مئن کۊشته بؤبؤ ۊلي ديلمانˇ رشادتانˇ برای همیشه تائرخˇ ایرانˇ مئن ماندگار چاگود.
أکنه
جمعيت
براساس سال ۱۳۸۵ˇ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۶۳ نفر (۲۰خانوار) ايسه.
پلۊتؤن
پلۊتؤن (فرانسوي مئن: Pluton) (نماد: و  ) ايته پاچ ٚ سىاره ايسه کي کلاىد تامبا ۱۹۳۰ ميلادي سال ٚ مئن اۊن-أ بيافته ؤ تا ۲۴ آگؤست ۲۰۰۶ خۊري منظۊمه نؤهؤمي سىاره محسۊب بؤستي، ولي هأسأ اۊن-أ ايته پاچ ٚ سىاره دأنده. ألبت بأضي ستاره شيناسان أ تخسيمان ٚ أمرأ مۊخالف ايسد ؤ گده کي وا پلۊتؤن-أ باخي خۊري منظۊمه سیاره‌ئن ٚ مأنستن ايجايي ايته جرگه مئن نهأن.
ورند
ورند ایسم ایته روستا ایسه جه تنگه سلیمان دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
ابراهیم سرا
ایبرأهیم سرا ایسم ایته جی روستاهان لولمان دهستان ،رشت شهرستان کوچصفهان بخش ایسه اۊستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
رودبارکی
رودبارکی ایسم ایته جی روستاهان لولمان دهستان ،رشت شهرستان کوچصفهان بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
هخامنشيان
هخامنشيان (550-330 پ.م) ايتا جه باستاني فرمانروايي ايران مئن ايسه كه 220 سال روي كار بو. باني سلسله پيله کوروش  و آخرين شاه داریوش سوم بو. هخامنشيان اسكندر مقدوني دست اَمره فوگورده.
پيله کۊمسار
پيله کۊمسار ايتأ جه رۊستایان جیرده دهستان جه توابع شفتˇ شهرستانˇ مرکزي بخش ؤ گيلانˇ اۊستان دۊرۊن ايسه.
ماشین
جرگه:تیکنولوژی جرگه:لاجؤنی
پی اغوزبن
پی اغوزبن ایسم ایته جی روستاهان شوئیل دهستان،رودسر شهرستان رحیم اباد بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
هجده فروردین
بیرون پیوندان
رده : پنجیک روزان
شوبوک
شؤبۊک (گؤزگا یا وک) ایته حیوؤن ایسسه کی اونه گونن "دوزیست"؛ ای اینه به ایسسه کی شوبوکؤن اؤه مئن توخم نئنن و زأکؤن توخمه جی بیرین بومأ پسی، هو اؤه مئن زیندیگی کؤنن و پیلله بنن و بزین کی دس و لگ در بردن و ایشؤنه اؤشوش به شوش بدل بوبؤ، تینن اؤه مئن بیرین بن و گله (gal) سه زیندیگی بوکونن.
او شوبوکی کی داره سه زیندیگی بوکونیه گونن "داروک".
خالکی
خالکی ایسم ایته جی روستاهان لولمان دهستان ،رشت شهرستان کوچصفهان بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
آمؤلˇ ۱۳۶۰ˇ تفاق
آمؤلˇ ۱۳۶۰ˇ تفاق گه برخي جي اۊپۊزۊسيۊن جرگه'ن آمؤلˇ قيام ؤ جۊمۊري ايسلامي سربسؤن اينه آمؤلˇ مردۊمˇ حماسه دۊخؤندنن،  جنگ ؤ درگيرئه گۊنن گه بينˇ صدنفر مائۊئيست عضوˇ ايرانˇ کۊمۊنيستؤنˇ اتحاديه عليه نظامˇ جۊمۊري ايسلامي ايران  آمؤلˇ شهر ؤ دامؤنؤنˇ ميئن شکل بيته. اي حمله که ۱۳۶۰ˇ بهمن ما ۴ ؤ ۵ سرأيته بۊبؤ ۴۸ ساعت درگيري پسي سرآخر بهمن ما ۶ پۊليس ؤ بسيجئن ؤ سپاهئنˇ قواىˇ تمرکؤز أمرأ شهره وأبيتن. جۊمۊري ايسلامي ايران اددعا کؤنه گه مردۊمي نيرؤن اي درگيري ميئن پۊر پۊر مؤأثر بۊن ؤ اي واقعهٰ آمؤلˇ مردۊمˇ ايسلامي حماسه گۊنن ايمأ سربدارؤنأني اددعا کؤنن گه تعدادي مردۊم ايشؤنه بال بزأن ؤ حۊکۊمت سرکۊبˇ ويسين پۊر پۊر مۊسللح نيرۊ جي کأرأيته.
اينی
اینی ایسم ایته جی روستاهان شوئیل دهستان،رودسر شهرستان رحیم اباد بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
علمدارده
علمدارده ایسم ایته روستا ایسه جه تنگه سلیمان دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
بلده کجور دهستان
بلده کجور دهستان روستاهان
قصاب محله (شفت)
جمعيت
براساس سال ۱۳۸۵ˇ سر ايشماردن، أ رۊستا دۊرۊن ۱۵۸ خانوار زيويد.
پلسك
پلسک ایسم ایته روستا ایسه جه تنگه سلیمان دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
ژؤکؤند
سرأگيتن تۊىˇ فلؤرانس ؤ سۊژه شناسايي
اي ديمتا (پؤرتره) به طؤرˇ سؤننتي ليزا جرارديني نمايؤنگره، مؤناليزا به اي خاطر گه مؤنا لاتينˇ ميئن يعني خأنم؛ اۊ طرف أجي اي، فرانچسکؤ ژؤکؤندؤ زنأکه.
سربس
جرگه:نقاشي جرگه:مۊزه‌اي آثار
یاسور
ایته روستا ایسه اشکورات مئین و مردم اَ روستا به گیلکی زووان گپ زنن و ایته از روستایان قدیمی ایسه. بندانگشتی|Yasour زمستان یاسور بندانگشتی|یاسور
چافوچاه
بیرون پیوندان
آماری ایطلاعاتان لشت نیشا شین
يادمان
یادمان ایسم ایته روستا ایسه جه تنگه سلیمان دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
بیست و سوم فروردین
مرگان
سال 1330 ه ش - ا روج مئن صادق هدایت خودکشی بوگوده.
بیرون پیوندان
رده : سیا ما روزان
سوؤمي داريۊش
داريوش كدومان واپسين هخامنشيان شاه بو و شش سال فرمانروايي بوگود (336- 330 پ.م) و اسكندر مقدوني جلو نبرد داشتي كه شكست بوخورده و آخر سر خيانت دو تن از خو نزديكان كه بسوس و برسانتس نام داشتيد كشته بوبوسته. با داريوش موردن هخامنشيان فرمانروايي پس از 220 سال فوگوردسته.
پس بیجار گفشه
پس بیجار گفشه ایسم ایته جی روستاهان گفشه دهستان ،رشت شهرستان لشت نشا بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
بیست و پنجم فروردین
بیست و پنج فروردین خورشیدی موساویˇ با 5 سیا ما   گالشی  .
اربه لنگه
کو سو کلسیا خورتاب (شمال شرقی)– نسا افتؤزردی (جنوب غربی) ایسه  و اینه مختصات   ´26 ° 49  طول جوغرافی و ´06 ° 37  عرض جوغرافی ایسه.
ابوموسی
ابوموسی ایتا ایرانی جزیره خلیج فارسه میان ایسه. امارات نسبت به أ جزیره ادعای مالکیت داره و ایبارم سال 1980 میلادی به شورای امنیت شکایت بوکود که شورای امنیت أنی حرفانه قبول نوکود و بوگوفت که أن جزیره ایرانیشین ایسه. http://en.wikipedia.org/wiki/Abu_Musa
أجديها
أفسانه‌ئن ؤ دابان ٚ مئن
أجديها تنها أفسانه‌اي مؤجؤدي ايسه کي تۊمام دابان ؤ مردۊمان ٚ أفسانه مئن ايته ويجک ٚ جيگا دأره ؤ جه آمريکا ؤ اۊرۊپا کلسيا تا آسیا خۊرتاو شأ اۊن-ه دئن.
امامزاده ابراهيمˇ رۊستا
تارئخ
اۊ قديم زمات مئن أ رۊستا فعلي جيگا دۊرۊن کسي زندگي نۊگۊدي ولي أ رۊستا بعد أن کي امامزاده ابراهيم کي گيدي جه زاکان امام مۊسی کاظم ؤ امام رضا برار ايسه، أیه دفن بؤبۊسته ؤ اۊنˇ بقعه چأگۊده بؤسته، أ منطقه جه لحاظ تۊريستي مؤرد توجه قرار بيگيفته ؤ گلف گلف رۊستاهان أطرافˇ مردۊم، تلکان ؤ سیا مزگي مانستن، بامۊييد امامزاده ابراهيمˇ بقعه ورجأ دۊکان ؤ خانه چأگۊديد ؤ أ روند باعث بۊبؤسته کي امامزاده ابراهيمˇ رۊستا شکل بيگيره. هسأ أ رۊستا دۊرۊن ششصد خانوار زيويدي.
جؤرده
مردۊم ؤ زوان
جؤردی مردۊم گيلک هسن ؤ اۊشانˇ زوان أني گيلکي هسه.
جمعيت
۱۳۸۵ˇ سالˇ سرشماری سر جؤردی جمعيت ۱۷۰ نفر (۷۶خانوار) اعلام بابا.
وارکرافت
سربس
جرگه:کامپيۊتري بازئن
ره
أ + ره --> أ ره --> به این طرف، این طرف را
اكهازاما
منبع
فگيفته بوبوسته جه انگليسي ويكي پديا ايله جار بوگودهان
ره
همه + ره --> همه ره --> برای همه، همه را
قیدان
هه جور--> همین طور، به همین صورت
خب--> به خوبی، به عالی ترین نحو، کاملاً
مانستان= مانسان = منسان
مازیار--91.99.128.165 ‏۷ دسامبر ۲۰۰۹، ساعت ۱۵:۳۶ (UTC)
چل شهيد ٚ دهستان
مردۊم ؤ زوان
چل شهيدˇ دهستانˇ مردۊم گيلک ايسن ؤ اۊشانˇ زوان ني گيلکي ايسه.
فؤمن ٚ شأرستان
جمعيت
براساس ۱۳۸۵ سال ٚ سرايشماردن، فؤمن ٚ شأرستان ٚ جمعيت ۱۰۳,۱۹۰ نفر بۊ.
ايران
ايران ٚ مئن باستاني تمدؤناني ايلام ؤ جيرؤفت ٚ مأنستن نهأبۊد. أول بار کي ايران ٚ فلات ايته حکۊمت ٚ جير متحد بۊبؤست ماد ٚ پادشاهي زمات ٚ مئن بۊ کي اۊن ٚ تاريخ هفتصد سال ميلاد ٚ قبل-أ واگرده. شش قرن ميلاد ٚ قبل ٚ مئن پيله کۊرؤش هخامنشي ايمپراتۊري-أ بنا بۊگۊده ؤ ايته جه تاريخ ٚ پيله‌ترين ايمپراتۊريان-أ چأگۊده. مقدۊني اسکندر چارته قرن ميلاد ٚ قبل ٚ مئن ايران ؤ أ ايمپراتۊري-أ فتح بۊگۊده ؤ ايران ايته جه ىۊنان ٚ ايمپراتۊري مملکتان بۊبؤست. أشکاني‌ئن سه قرن ميلاد ٚ قبل سلۊکيان-أ کي ايته ىۊناني حکۊمت بۊ شکست بدأد ؤ دۊواره ايران ٚ حکۊمت اۊن ٚ بۊمي مردۊم ٚ دس دکفت. ميلادي سۊوؤمي قرن ٚ مئن ساساني‌ئن بامؤد قۊدرت ٚ سر ؤ چارصد سال ٚ ره ايران ٚ مئن حکۊمت بۊگۊدئد ؤ مزديسنا-یأ خۊشان ٚ أصلي دين قرار بدأد. ايران ساساني‌ئن ٚ زمات هميشک رۊم ٚ أمرأ جنگ دۊبۊ ؤ هأن باعث بۊبؤسته بۊ کي ايران ضعيف ببه. هفتؤمي ميلادي قرن ٚ مئن مۊسلمانان ساساني ايمپراتۊري-أ فترکستد ؤ ايران-أ ساساني‌ئن ٚ جه بيگيتد ؤ ايسلام-أ اۊن ٚ مئن رواج بدأد. ايسلامي خلافت ٚ زمات ٚ جه تا سيزدهؤمي قرن، أدبي، علمي ؤ هۊنري کۊنۊشان ايران ٚ مئن رؤنق دأشتي ؤ ايران ٚ مردۊم ايسلام ٚ زرين زمات ٚ مئن پۊر تأثير دأشتيد. نؤهؤمي ميلادي قرن ٚ مئن دۊواره ايراني حۊکۊمتان، ايسلام ٚ پسي بامؤد کار ٚ سر ؤ دهؤمي قرن ٚ مئن تۊرکان کۊچ بۊگۊدئد ايران ؤ گلف گلف خۊشان ٚ ره ايران ٚ مئن حۊکۊمت ني تشکيل بدأد. سيزدهؤمي ميلادي قرن مؤغؤلان ايران-أ فترکستد ؤ ايلخانان ٚ حکۊمت کار ٚ سر بامؤ ؤ بأزين ني ايران تیمۊري ايمپراتۊري دس دکفت.
جنت رۊبار ٚ دهستان
جنت رۊبار ٚ دهستان ايته جه مازندران ٚ اۊستان ٚ دهستانان، سختسر ٚ شأرستان ؤ دالخاني بخش ٚ توابع جه ايسه.
هسا شعر
هساشعرایته ازجدیدترین سبکان شعرگیلکی ایسه که توسط روشنفکراناگیلانی بوجودبمو. از معروف ترین شاعران اه سبک شه به جلیل قیصری اشاره کودن.اه سبک شعر مانندسبک هایکوی درزوان جابنی ایسه.ایته نمونه از هساشعردرجیر بمودره. میوه اره یه بارد دار.او روزکه چن می دسفارس نیه.
اول اردیبهشت
یک اردیبهشت خورشیدی موساویˇ با 12 سیا ما   گالشی  .
چيني زوؤن
thumb|250px چینی زوؤن ايته عضو جه چيني زوانان ايسه ؤ چینی-تبتی خانواده زوانان جيرمجمۊعه جه ايسه. حدۊد اي پنجؤم جه دۊنیا مردۊم ٚ ماري زوان ايته جه چيني زوانان ايسه. چيني زوان کاملا بر پایه نمادان ؤ نشانه‌ئن هیسه. برای مثال 土 دۊرگ ٚ پیشاني وسطي خطه کي نشان جه أميري ؤ پيلگي دأره. اي زوؤن خود چيني زوان ؤ چين ٚ سامان ٚ مئن نامان ژونگ‌ون (中文، Zhōngwén)، خن‌یو (汉语/漢語، Hànyǔ) ؤ خوَیو (华语/華語، Huáyǔ) أمرأ نامیده بؤنه. چين ٚ کشور ٚ أصلي ؤ عمده ؤ رسمي زوان، چيني ماندارين یا پوتونگ‌خوآ هیسه.
نوب تاشی
ایته ا قدیمی شغلان کی الانه داب نیه.اصطلاحا کسیه گن کی انه کار قایق چاکونیه.
پیچه شئال
آرایه شناسی
سرده: گربه‌ها
سؤمبررؤ
سربس
جرگه:رخت ؤ ليواس
خانهان اسياب
خانهان اسیاب ایسم ایته جی روستاهان ویرمونی دهستان ،آستارا شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
حرفه‌اي دگردشي فۊتبال
حرفه‌اي دگردشي فۊتبال يا پي اي ائس يا مۊخففتر پي ائس ( اينگيليسي ميئن: Pro Evolution Soccer) ؤ (ژاپۊني ميئن: ワールドサッカーウイニングイレブン) يک سري فۊتبالˇ کامپيۊتري بازئنˇ نؤم ايسه. اي بازئه شرکتˇ ژاپۊنيˇ کۊنامي هر ساله مؤنشرأکؤنه. اي بازي أول گرش ۲۰۰۱ اۊکتۊبر ما ۲۱ پلي استيشنˇ ويسين بيرۊن بۊما.
سربس
جرگه:کامپيۊتري بازئن
آب ٚ کنار
وجه تسمیه
أ رۊستا أنزلي سل ورجأ واقع بۊبؤسته ؤ شأ گۊتن آب ٚ دۊرۊن محصۊره ؤ جزيره‌اي فؤرم ايسه هأن ٚ وأسي اۊن ٚ نام-أ آب ٚ کنار بنأده. بندانگشتی|أنزلي‌ سٚل
آب ٚ کنار ٚ قدمت
أ رۊستا قدمت دقيق مۊشخص نیه ولي طبق آب ٚ کنار مردۊم ٚ گۊفته‌ئن، أ رۊستا ويشتر جه ۴۰۰ سال قدمت دره.
یاسنت لویي رابینو، ولگ ۱۲۲ ولایات دارالمرز دۊرۊن بينویشته دره: «آب ٚ کنار ايته شبه جزيره ايسه کي أنزلي‌ سل ٚ رۊ واقع بۊبؤسته و ايته پيله خۊشک کۊني کارخانه ني دأره. تربه‌بر، خمیران، شیله‌سر و صافخانه کرگان ني أ رۊستا محله‌ئان ٚ جه ايسد.»
محمد قوچانی
قلم زئن روزنامانه نشاط، عصر آزادگان ، همشهری و شرق روزنامه مئن
با آمون به تئران، خو کارا با نشريان سراسری شوروع بوگود. اولين نشريانی که اوشانا امرا کار بوگوده، روزنامهان «سلام» و « مبين» بو. سال 1374 مئن وختی خو اولين مقالیه نسبتا جدییا کيان مئن چاپ بوگود، رشت مئن بو. خودش گه: "احساس شادی بوگودم، کيان او روزان مئن نشريه معتبری بو." اما تا سال 1374 هنوز مثل خیلی جی آماتوران به عونوان فرستندیه مقاله با مطبوعات کار گودی ، تا آونکه سن 19 سالگی مئن با نشريه کاملن سياسی و جدی و تئوريک «عصرما» که سازمان مجاهدين انقلاب اورگان بو، خو کارا شوروع بوگود و تا سال 1377 دفتر ا نشريه مئن کار گودی.
سردار جنگل ٚ بخش
سربس
جرگه:گيلان ٚ بخشان
چارم اردیبهشت
توشکه
رده : سیا ما روزان
نسا
نسا یا نسۊم ايته جه چارته أصلي جهتان ايسه ؤ نخشه‌ئن ٚ مئن معمۊلا اۊ فلش کي بيجير-أ نيشان دهه نسا ايسه. نسا کلسيا مقابل ايسه ؤ خۊرخۊس ؤ خۊرتاو ٚ أمرأ °۹۰ زاويه تشکيل دهه ؤ خؤره ني °۱۸۰ زاويه مئن نهأ.
آلبوکرکی
آلبوکرکی (Albuquerque) پیله ترین شهر نئومکزیکو ایالت و شهرستان برنالیو (ايسپانيايي زوؤن:Bernalillo) مرکز ایسه. أ شهر سال ١٧٠٦ مئن بپا بوبوسته.
بایی
ای جور قاهوه ای رنگˇحشره یه. أ حشره خو سرˇجور شاخک دره او هنه وسی اونه بایی شاخ دار ام گئدی. بایی تانه خو بالانˇمره پرواز بوکونه.
چوچار
آرایه شناسی
رده: سوسماریان
شاندرمن ٚ دهستان
شاندرمنˇ دهستان ايتأ جه دهستانان شاندرمنˇ بخش، ماسالˇ شهرستان ؤ گيلانˇ اۊستان دۊرۊن ايسه.
فرخ براری
براري نؤجوانی مِئن، کار وأسي تئران بۊشؤ ؤ نقاشي اتومبیل کارأَ یاد بیگیفته. براري أصلي کار،‌ در واقع اۊتۊل نقاشي گودن ایسه. براری قبل از انقلاب، در زمینه موسیقی مِئن ؤ آبادان مِئن در زمینه تئاتر ؤ اصفهان مِئن خو هونری فعاليتانه کامل‌تر بوگۊده.