cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
صيقل بنه
صیقل بنه ایسم ایته جی روستاهان شیرجوپشت دهستان ، لاجان شهرستان رودبنه بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
گلوگاه روستا
گلوگاه ایسم ایته جی روستاهان چهار فریضه دهستان ، بندر انزلی شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
عبداله اباد
عبداله اباد ایسم ایته روستا ایسه جه هرازپی شمالی دهستان  ، محمودآبادشهرستان سرخرود بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
جو
جو هزاران سال مردم جهان غذای اصلی بو.
سوسرا
سوسرا ایسم ایته جی روستاهان خرارود دهستان ،سیاکل شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
جو
جو ماده غذايی شفابخش نام داره و مبارزه با سرطان مین ، كلسترول تنظيما گودن ره و هطو يبوست درمان ره موثر ایسه.
جو دارای تركيبان شيميايی با ایسم پروتوآزاينهبيور "Protease inhibitors"  (مهار كننده آنزيم ،  پروتئين تجزیه کونه) ایسه. ا تركيب عوامل توليد سرطان روده مینا متوقف کونه و جه ايجاد توموران جلوگيری كونه.
قیبری که جومین دره باعث به قند و کلسترول خون بوجور بشه
خوردن سوپ جو صبحانه مین باعث جلوگیری ضعف حافظه به.
عکسان
رده : زیست
جؤکندان ٚ دهستان
جؤکندان ٚ دهستان ايته جه گيلان ٚ دهستانان، تالش ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش ٚ مئن ايسه.
میانه
میانه مرکز میانه شهرستان ایسه آذربایجان شرقی مین جه کیشور ایران.
جؤکندان ٚ دهستان
جمعيت
بر اساس ۱۳۸۵ سال ٚ سرايشماردن، أ دهستان ٚ جمعيت ۱۸,۲۳۲ نفر (۴,۱۳۷ خانوار) بۊ.
سربس
جرگه:گيلان ٚ دهستانان جرگه:تالش ٚ شأرستان ٚ دهستانان
كياب سر
کیاب سر ایسم ایته روستا ایسه جه میانرود دهستان ، نورشهرستان چمستان بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
کویه سفلی
کویه سفلی ایسم ایته جی روستاهان رضامحله دهستان ،رودسر شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
اغوزچكه
اغوزچکه ایسم ایته جی روستاهان خرارود دهستان ،سیاکل شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
ملك ابادپائين
ملک ابادپائین ایسم ایته روستا ایسه جه میاندورود کوچک دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
نصورمحله
نصور محله ایسمه ایته روستا ایسه جوکندان دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
زیویشر
زيويشر هرته جيگا ايسه که اۊن ˇ ميئن شأنه زيندگي گۊدن. چندته عراقي (خارجي) عامل ، جؤنورؤن ˇ أمرأ هکش وکش دأنن ؤ هين باعث بۊنه که زيويشر چاؤده ببه. در عوامل ˇ دگردش ؤ رؤشد تأثير دأنه. اين دۊته واژه جي تشکيل بۊيؤ أولي زيويش به معناى ˇ زيست ؤ دؤومي شر به معناى ˇ پيله مؤحوطه ايسه.
بيرۊني خال
دؤنشیي أنجۊمن ايران ˇ زيويشر
گلشن
گلشن ایسم ایته جی روستاهان لیچارگی حسن رود دهستان ، بندر انزلی شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
جرگه:أنزلي شأرستان ٚ رۊستایان
ابریشمچی
'''ابریشمی خانه ا بنا در ضلع جنوب شرقی ميدان صيقلان و در اخر کوچه شاعری قرار داره. دوروبره ا خانه از جلوه ای نسبتا سنتی و تاريخی برخوردار ئیسه. ا بنا ئیته از ارزشمندترين ساختمان های موتعلق به قاجاريه عصر ئیسه. بانی اون به روايتی حاج ميرزا اسماعيل حاکم سرمایه داره دوره ناصرالدين شاه بو. در سال ۱۳۱۸ ، حاج احمد ميرزا ابريشمی اونه از وارث ميرقاسم خريداری کونه.
محوطه ا بنا ۲۰۰۰ مترمربع و زيربنای خانه ۶۵۰ مترمربع ئیسه. دارای دو طبقیه که طبقه دوم اون دارای آيينه کاری و گچبری زيبا و منحصر به فردی ئیسه.
رۊسي زوؤن
رۊسي زبؤن (رۊسي مئن: русский язык) اۊرۊپا مئنˇ پۊرگۊتنکسترين زبؤنه. اي زبؤن شرقي اۊرۊپا ؤ شمالشرقي آسيا ؤ مخصۊصاً رۊسيه ؤ شؤروي باخي کشورؤنˇ مئن کاراگيته بنه.
رۊسي، تقريباً ۱۴۵ ميليۊن نفرˇ مأري زبؤن ؤ ۱۱۰ ميليۊن نفرˇ دومي زبؤنه.
اي زبؤنه سيريليکˇ خط أجي نيويسنن.
روسي زوؤن گيلکي زوؤن مين أيزی تاثیر بداشته.
جرگه:رۊسي زبؤن جرگه:رۊسيه جرگه:ارۊپا زوانؤن جرگه:آسيا زوانؤن
شهرستان شاهین‌دژ
شاهین دژ شهرستان ایته جه شهرستانان آذربایجان غربی اوستان ایسه. جه کیشور ایران.
پيرپشته
پیرپشته ایسم ایته جی روستاهان گل سفید دهستان ، لنگرود شهرستان ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
شهرستان شاهین‌دژ
کیشوری تقسیمان
شهران
دهستانان
بخش مرکزی دهستانان
کشاورز بخش دهستانان
سبز ٚ مىدان (رشت)
left|thumb|رشت ٚ سبز ٚ مىدان
سبز ٚ مىدان ىا سَوْز ٚ مىدان ايته قديمي مىدان ايسه کي رشت ٚ شأر مئن نهأ ؤ رشت ٚ شأرداري مىدان ٚ نيزيک ايسه ؤ علم‌الهدی خيابان أمرأ شأرداري مىدان-أ وصل به.
سبز ٚ مىدان ايته ناحيه نامه کي قديمان دۊ ته اۊستاسرا ؤ کیاب بین واقع بۊ ؤ سبزه زاری بو که تا محله چمارسرا کشیده ببوسته بو. اوله أ سبزه زاران ایته ابگاه نهابو و در کنار اون ایته قبرستان که مجرمانه بعد از اعدام گودن اویه چالا گودید. در دوران سلطنت ناصرالدین شاه خان های فومن و شفت ناچار ببوستیدی کوچ بوکونید رشت ٚ میئن اوشان قسمتی از پیر سرایه که ایته بازار چه هم اونی میئن نهابو بهدیدی و خانه های مسکونی اونه میئن چاگودید.
أ میدان در زمانی که محمد ولی خان تنکابنی(نصرالسلطنه ، سپهدار اعظم ، سپهسالار اعظم) حوکومت گودی در دوره سلطنت مظفر شاه قاجار باز سازی ببوسته بو .اونه گورستانه متروکا گود ، اونه ابگاهه که یالانه اب گیری نبوستی و فقط از طریق اب باران ابگیری بوستی و تبدیل به لجنزار ببوسته بو با زباله های شهری پورا گود.و از هو زمان گردشگاه عمومی محسوب بوستی.
بعد ها سبزه زاران حوالی سبزه میدان تبدیل به خیابان بیستون(طالقانی فعلی) ببوسته، و جای او ابگاه هم سینما چاگودیدی.
ميان محله چاف گاويه
میان محله چاف گاویه ایسم ایته جی روستاهان شیرجوپشت دهستان ، لاجان شهرستان رودبنه بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
زرداب
زرداب ایسم ایته روستا ایسه جه هرازپی شمالی دهستان  ، محمودآبادشهرستان سرخرود بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
سبز ٚ مىدان (رشت)
در حال حاضر دارای فضای سبز ، کتابخانه عمومی ، و تندیسهایی از مشاهیر گیلان زمین : شیون فومنی ، پروفسور فضل الله رضا ، دکتر محمود بهزاد ، پروفسور مجید سمیعی و .. ئیسه.'''
شهرداری رشت سبزه میدان رشت
دولبين
دولبین ایسمه ایته روستا ایسه جوکندان دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
کیوان پشته
کیوان پشته ایسم ایته جی روستاهان رضامحله دهستان ،رودسر شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
LH
LH یته هؤرمؤن ایسه که پیشی‌هیپؤفیز ٚگؤنادؤترؤپیک ٚسللۊلؤن اۊن-ه سازنن.
ای هؤرمؤن ٚجنس گلیکؤپرؤتئین ایسه ؤ اۊن هر یته مؤنؤمر، یته گلیکؤپرؤتئین ٚمؤلکۊل ایسه که آلفا و بتا زیرواحد دأنه.
جرگه:هؤرمؤنؤن
اثرؤن
مردأکؤن ٚمیئن بیضه ٚلایدیگ ٚسللۊلؤن-ه تحریک کؤنه تا تستؤسترؤن ساخته ؤ ترشح ببۊن.
ملك ابادبالا
ملک ابادبالا ایسم ایته روستا ایسه جه میاندورود کوچک دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
وارانˇ شبکه
وارش شبکه (فارسي ميئن: شبکهٔ باران) ایتأ تيلوزيؤني شبکه ایسه کي ایرانˇ سامانه مئن، به مرکزیه رشته شهر ایسه ؤ چنتأ اوستانؤنه مئن گیفته به. اوستانانی کي أن تیلویزیونی شبکه پوشه جیر ایسده به ، گیلان، اردبیل، زنجان، قزوین ؤ مازندران جأ نام بؤردن. أن تیلویزیونی شبکه به زوانان گیلکی ؤ فارسی برنامه دأره ؤ تینار شبکه ای ایسه کی به گیلکی زوان برنامه پخش کۊنه. أن تیلویزیونی شبکه برنامه‌أن بیس ؤ چار ساعته نیه ؤ تا ساعت یک بعد از ظهر خبره شبکه برنامه‌أن اونه جأ پخش به. بۊگؤفته به کي اگر نصب تجهیزات ماهواره أن تا آخر أن سال تۊمانه به ؤ ماهواره‌أنه محدودیت پهنای باند ایجازه دهه، به أن شبکأ، ماهواره مئنم دئن.
ايركا
ایرکا ایسم ایته روستا ایسه جه میانرود دهستان ، نورشهرستان چمستان بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
وارانˇ شبکه
سربس
جرگه:تي‌وي
بام
بام ایسم ایته جی روستاهان خرارود دهستان ،سیاکل شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
کورقوقو
كورقوقو یا جوغد یا شؤجوغد (اينگليسی: Owl) ايتا شكاری مورغ (پرنده) ايسه و ۲۰۰ گونه امره كلˇ دونيا میان (جغرزˇ قطبان) کرا زندگی كونه. اوشانˇ خوراک چيچير، گرزه (موش)، گنجِوانی و گوزگا ايسه و برخی كورقوقویان ايسائيد كه سوف هم شكار كونيد. كورقوقو ايتا مورغ ايسه كه پهنˇ ديم و كوچی توكˇ امره شناس ايسه و هتويی شناخته بوبوسته كه تنهايی زندگي كونه. ا مورغˇ ايشتاوستن پور قوی ايسه.
تنˇ شكل
همه كورقوقویانˇ نژادˇ ميان، اوشانˇ ديم گرده و ايتا نوع كورقوقو، تيلمبار كوره ايسه كی اونˇ ديم، قلبˇ شكله مانه.
كره گودن
ويشتر كورقوقویانˇ مورغانه سيفيد رنگ و نسبتا گرد ايسه و اونˇ تعداد تا ايتا دوجين حدود كونه و بستگی به گونه و فصلˇ زمت داره. ويشتر ۳ تا ۴ تا ايسه. ماده كورقوقو ايتا تا سه روزˇ مئن توخم كونه. كورقوقویانˇ ره، همه‌تا مورغانˇ مانستن، فك چاگودن و كيشكا پيلا گودنˇ زمت اهمیت داره و وا ايتا سال مئن اوشانه ره دواره. ان زماتی ايسه كه خوشانˇ ژنه به ايتا نسلˇ بعد مونتقل كونيد.
شكار
كورقوقو ايتا مورغه كه ويشتر شبˇ مئن شكار كونه و هتويی باخی مورغانˇ امره، آلوغ و واشكˇ مانستن روزˇ مئن رقابت نوكونه. البته شب شكار گودن كورقوقویانˇ واستی داب ايسه. ولی برخی گونه‌ٰن burrowing owls و پاچˇ گوش كورقوقو ايسائيد كه روزˇ مئن شكار كونيد و تا هسا نژادانی ايسائيد pygmyˇ مانستن صوبˇ سر يا آفتاونشست شكار كونيد.
اوشانˇ خوراک بی‌مهره‌یان (ویایان (حشرات)، ‍‍‍‍‍‍‍لابدان ، ‍‍‍‍كلم، راب، ‍‍‍‍خرچنگ) و سوف و چيچير، مورغان و كوچی پستانداران ايسه. اوشانˇ اصلي خوراک به اوشانˇ نژاد واگرده. ايجگره كورقوقو (Screech owls) و دوخان كورقوقو (Scops owls) ويشتر ویایانه خوردید و تيلمبار كوره انواعˇ گرزه (موش) و كورقوقویانˇ پيلتر، آلوغ كورقوقو (Eagle Owl)، سارايی خرگوش، كاشال، تنگوله مورغان (اوردك اندازه) و تورنگ فَوَريد. باخی جه كورقوقویان آسيا و ‍‍‍آفريقا مئن اييسائيد، مالا كوره قوقو (Fish owls) مَنستن، كه سوف گيفتن اوشانه واستی چم ايسه.
فرهنگ مئن
كوره قوقو ايتا بخش جه فرهنگˇ آدمی هزاران سال مئن ايسه. اولين نقاشی غار مئن بِكِشه بوبوسته كوره قوقو جه، واگرده 15،000 - 20،000 سال پيش فرانسه مئن. ديوار بِكِشه و كوره قوقو موميايی چَگوده بوبوسته مصر باستان مئن. باخی فرهنگانˇ مئن، كوره قوقو ايتا عاقل و دوكاره پرنده و باخی ده فرهنگانˇ مئن ازازيل و بيج ايسه. استراليا بوميان، موعتقد بيد كه كوره قوقو ايتا نيمه آدم جه بزا بوبوسته. باخی آسیا كشوران مئن كوره قوقو بيجانˇ چالا كونه. اعتقاد شوم نسبت به كوره قوقوه‌ٰن كه گيديد مرگ و نحسی آوره، اوشانه شب شيكار گودن واستی ايسه. آفریقا مئن بوميان موعتقد ايسيد كه اوشان بيجˇ امره ايساييد. تا هسه دونيا مئن، مردوم اجور خرافاتˇ باور دَريد.
لينكان جيگاه
http://www.farsnews.ir/newstext.php?nn=13911017001451
http://somehtakapoo.ir/?p=1032
http://langrood.blogfa.com/8710.aspx
http://gilan.isna.ir/Default.aspx?NSID=5&SSLID=46&NID=4133
تپه
تپه ایسم ایته جی روستاهان گل سفید دهستان ، لنگرود شهرستان ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
گیلان نویسندان
عکسان
رده : ادب
اربوكلايه
اربوکلایه ایسم ایته جی روستاهان شیرجوپشت دهستان ، لاجان شهرستان رودبنه بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
آرژانتين
آرژانتین (رسمی نؤم: آرژانتین ٚجۊمهۊری) یته کشوره نسايي آمريکا دل. اۊن ٚپایتخت بؤئنؤس آیرس هیسه. کشور ٚرسمی‌ زوؤن ايسپانيایي و اۊن ٚجمعیت أن ۰۰۰'۸۰۹'۴۵ نفر هیسه.
طالب اباد
طالب اباد ایسم ایته جی روستاهان لیچارگی حسن رود دهستان ، بندر انزلی شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
آرژانتين
جؤغرافي
آرژانتین نسی‌آمریکا میئن دره و مؤشترک مرز دأنه شیلی أمأ خۊرخؤس جی
سربس
جرگه:کشورؤن
هوشنگ افتخاری
میر هوشنگ افتخاری نوازنده تنبک و ساز های کوبه ای، در شهر رشت بو دونیا بامو. هوشنگ افتخاری با هنرمندان زیادی اَمره من جمله داریوش علیزاده، فریدون پوررضا، ناصر مسعودی، احمد سیگارچی و... همکاری بوگوده.
طالب اباد
جرگه:أنزلي شأرستان ٚ رۊستایان
هوشنگ افتخاری
اونه پسر امیر افتخاری از بازیکنان اسبق فوتبال بو. هوشنگ افتخاری در ۲۶ دی ماه سال ۱۴۰۰ در اثر سکته قلبی، از دونیا بوشو و در قطعه هنرمندان تازه آباد رشت به خاک سپرده بوبوسته.
رده : ادب رده : هونر رده : مردوم رده : موسئقی
فرامده
فرامده ایسم ایته روستا ایسه جه هرازپی شمالی دهستان  ، محمودآبادشهرستان سرخرود بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
شميدين
شمیدین ایسم ایته جی روستاهان خرارود دهستان ،سیاکل شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
لشکاجان علیا
لشکاجان یکی از روستاهای شهرستان رودسر و در استان گیلان واقع شده و شامل دو بخش بنامهای علیا و سفلی میباشد برای کسب اطلاعات بیشتر به سایت http://www.gilevache.blogfa.com/ مراجعه کنید.
أحمدسرگۊراب
أحمدسرگۊراب ايته جه گيلان ٚ شأران، شفت ٚ شأرستان ٚ دۊرۊن ايسه. أ شأر ٚ جمعيت ۲,۱۲۸ نفره ؤ احمدسرگۊراب ٚ بخش ٚ مرکز ايسه.
سربس
جرگه:گيلان ٚ شأران
آمريکا ايجؤنأبؤ ايالتؤن
thumb|۲۲۰px| آمريکا نخشه thumb|۲۲۰px|آمریکا سنا
آمريکا ايجؤنابؤ ايالتؤن (اينگيليسي مئن: United States of America؛ اختصاري: USA) کي خۊلاصه وار آمريکا دۊخانده به، ايته کيشور کلسيايي آمريکا دۊرۊن ؤ آرام ؤ أطلس ٚ اؤقیانۊسان ٚ مئن ايسه. آمريکا کلسيا جه کانادا ؤ نسا جه مکزيک ٚ أمرأ سامانسر دأره. آمريکا حکۊمت فدرالي ايسه ؤ ۵۰ ته ايالت، ۵ ته مسکۊني قلمرؤ ؤ ۹ ته کۊچي جزيره جه تشکيل بۊبؤسته کي اۊشان ٚ پيلئکي ايجايي ۳,۸ ميليۊن ماىل مؤربع (۹,۸ ميليۊن کيلۊمتر مؤربع) ايسه ؤ دۊنىا مئن سوؤمي پيله کيشور مساحت ٚ نظر ٚ جه ؤ ۳۳۵ ميليۊن جمعيت ٚ أمرأ ني دۊنىا سوؤمي کيشور جمعيت ٚ نظر ٚ جه ايسه. آمريکا پاىتخت واشينگتؤن دي سي ايسه ؤ نيۊىؤرک ني ويشترين جمعيت-أ آمريکا شأران ٚ مئن دأره.
سربس
جرگه:آمريکا ايجؤنأبؤ ايالتؤن جرگه:سیاسی جوغرافی جرگه:کشورؤن جرگه:آمریکا کشورؤن
ديراكری
دیراکری ایسمه ایته روستا ایسه جوکندان دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
ليجاركی حسن رود روستا
جرگه:أنزلي شأرستان ٚ رۊستایان
كواكری
کواکری ایسمه ایته روستا ایسه جوکندان دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
ايسترؤژن
ایسترؤژن  یته جرگه جی زنؤنه ٚهؤرمؤنؤن ٚنؤم ایسه.
سۊتته ایسترؤژن ٚاصلی نؤع زنأکؤن ٚمئن، استرؤن، ايستراديؤل ؤ استریؤل ایسن.
جرگه:هؤرمؤنؤن
estrogen fa:استروژن
پیلˇ قاره‌ٰن
سربس
مک ایودی، کالین، اطلس تاریخی آفریقا، ترجمه فریدون فاطمی، تهران ۱۳۶۵، ص ۱۳.
رمشی
رمشی ایسم ایته روستا ایسه جه میانرود دهستان ، نورشهرستان چمستان بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
پلطكله
پلطکله ایسم ایته جی روستاهان گل سفید دهستان، لنگرود شهرستان ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
حسن رود
حسن رود ایسم ایته جی روستاهان لیچارگی حسن رود دهستان ، بندر انزلی شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
جرگه:أنزلي شأرستان ٚ رۊستایان
بازار محله
'''تئران بازار ایته قدیمی بازاری ایسه تئران مرکز شهر میئن در منطقیه ۱۲ شهری تئران.
ا بازار در بین خیابانان مولوی در جونوب، سیروس (مصطفی خمینی) در شرق، بوذرجمهری (پانزده خرداد) در شومال و خیام در غرب قرار بیگیفتیه. محمدیه میدان ، مولوی چهارراه و سیروس چهارراه  در ا خیابان تقاطع میئن نهاد.
پانزده خورداد میدان بیرون ا محدودیه بازار و سبزه‌میدان  بازار  محدوده میئن قرار بیگیفته. از بازار راهانه اصلی تانیم از گوذر لوطی‌صالح ببریم.'''
خمده چشمه آب معدنی
خمده یکی از روستاهای اطراف شهرستان فیروزکوه می باشد که در همسایگی اش روستاهای مهاباد ، هرانده و انزاها قرار دارند این روستا بسیار سر سبز ، زیبا و دیدنی است که از جمله دیدنی ترین نقاط این روستا چشمه آب معدنی است که در آنجا واقع شده که بازدید کنندگان بسیار زیادی را از سایر نقاط در آنجا گردهم میاورد این چشمه علاوه بر زیبایی فوق العاده خاصیت درمانی خوصوصاً دردهای مفصلی و استخوانی دارد و همچنین قابل ذکر است که به دلیل عمق مناسب و فضای بزرگ این چشمه قابلیت شنا نیز درآنجا با کشیدن یک دیوار در دور تا دور چشمه و تعیین ساننه زنانه و مردانه فراهم گشته است. آب این چشمه از دل یک کوه سنگی که در جوار این چشمه قراردارد خارج می شود که به نوبه خود بسیار دیدنی است. پیشنهاد میکنم حتماً دیدن نمایید.
کشکش
انگور خشکا بسته که همه اونا به ایسم کشمش شناسده ، قرن ها پيش به وجود بومو. کشمش ايران و مصر مین 2000 سال قبل ميلاد، توليد ببسته بو.
خاصیتان
کشمش دارای خاصيت آنتی اکسيدان ایسه
منبع خوب ويتامين D و هورمون استروژن ایسه.
کشمش مقدار زيادی آهن داره. 600 گرم کشمش، 90 درصد آهن مورد نياز روزانیه بدنا تأمين کونه.
کشمش جه سرطان جلوگیری کونه.
باعث تقویت اعصاب به.
دهانا خوشبو کونه.
بیرون پیوندان
پارسی طب
عکسان
رده : زیست
اسكنده
اسکنده ایسم ایته روستا ایسه جه هرازپی شمالی دهستان  ، محمودآبادشهرستان سرخرود بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
کۊهستاني تالش ٚ دهستان
جمعيت
بر اساس ۱۳۸۵ سال ٚ سرايشماردن، أ دهستان ٚ جمعيت ۶,۴۷۹ نفر (۱,۵۱۲ خانوار) بۊ.
سربس
جرگه:گيلان ٚ دهستانان جرگه:تالش ٚ شأرستان ٚ دهستانان
سرایدشت
سرایدشت ایسم ایته جی روستاهان رضامحله دهستان ،رودسر شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
خاصه سرا
خاصه سرا ایسمه ایته روستا ایسه جوکندان دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
هفتبیجار
هفت‌بيجار (هفتبیجار) يه‌جور تورشی ايسه. اون ِ چاکودن واسی، سبز ِ کال ِ پامادور و بادمجان و سبز فلفل و سيره درجين کؤنن و سبزی و گلپر و نمک و گاگلف کلم امره مخلوطا کؤنن و يه‌ته نوقولدان ِ مئن دکؤنن و اونه سرکه امره پورا کؤنن، تا بمانی و تورشی ببی.
قاره
قاره یکته پیلˇ پیوسته هنه‌شره کی زمینˇ سر دره. زمینˇ مئن هفت تا قاره هننأ.
لابن
لابن ایسم ایته جی روستاهان خرارود دهستان ،سیاکل شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
جفرودپائين
جفرود پایین ایسم ایته جی روستاهان لیچارگی حسن رود دهستان ، بندر انزلی شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
جرگه:أنزلي شأرستان ٚ رۊستایان
سلطانمرادي
سلطانمرادی ایسم ایته جی روستاهان گل سفید دهستان ، لنگرود شهرستان ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
تازه ابادجهاد
تازه ابادجهاد ایسم ایته روستا ایسه جه میاندورود کوچک دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
ميرنا
میرنا ایسم ایته روستا ایسه جه میانرود دهستان ، نورشهرستان چمستان بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
همشبور
همشبور ایته جه مازندران ٚ رۊستايان، تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ خۊرۊم‌آباد ٚ بخش ؤ بلده شرقي دهستان ٚ توابع جه ایسه.
جمعيت
براساس ۱۳۹۵ سال ٚ سر ايشماردن، أ رۊستا جمعيت ۱۴۰ نفر (۴۴خانوار) بۊ.
سربس
جرگه:تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ رۊستایان
وازيك
وازیک ایسم ایته روستا ایسه جه هرازپی شمالی دهستان  ، محمودآبادشهرستان سرخرود بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
چؤکام
چؤکام ايته جه گيلان ٚ شأران، خۊمام ٚ شأرستان ؤ چؤکام ٚ بخش ٚ دۊرۊن ايسه.
چؤکام پيشتر ايته رۊستا بۊ چؤکام ٚ دهستان ٚ مئن، ولي ۱۲ آبان ۱۳۹۹ دۊرۊن کي خۊمام شأرستان بۊبؤست، چؤکام ٚ دهستان ني ارتقا بيافت ؤ ايته جه أ شأرستان ٚ بخشان تبديل بۊبؤسته ؤ چؤکام ٚ رۊستا ني شأر بۊبؤسته ؤ هسأ چؤکام ٚ بخش ٚ مرکز ايسه.
جمعيت
بر اساس ايران ٚ آمار ٚ مرکز ٚ سرايشماردن، چؤکام ٚ جمعيت، ۱۳۹۵ سال ٚ دۊرۊن ۳,۰۹۶ نفر ؤ ۱۳۸۵ سال ٚ مئن ني اۊن ٚ جمعيت ۲,۸۶۹ نفر (۷۹۳ خانوار) بۊ.
سربس
جرگه:گيلان ٚ شأران
آزادی مجموعیه ورزشی
ا ورزشی مجموعه در حال حاضر پیله ترین مجموعیه ورزشی شهر تئران ایسه که در کینار دهکدیه اولمپیک قرار داره .
متعلق محله ارباستان
متعلق محله ارباستان ایسم ایته جی روستاهان شیرجوپشت دهستان ، لاجان شهرستان رودبنه بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
شيلان
شیلان ایسمه ایته روستا ایسه جوکندان دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
كلارده
کلارده ایسم ایته جی روستاهان خرارود دهستان ،سیاکل شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
مزار شهيدان راه آزادی
left|thumb|راه ازادی شهیدان قبر left|thumb|راه ازادی شهیدان قبر
ایته قطعه از قرق ناصريه که متعلق بو به تومانيانس ، بانکدار ارمنی ، مدفن ۴ تن از مدافعان رشت در زمان مشروطه ئیسه که به دست روسهای تزاری دستگير و به دار آويخته ببوستده. ا چهارتا شهيد راه آزادی ، عبدالعزيز شريعتمداری تالش (اهل ليسار ) ، ميرزايوسف خان جوبنه ای (سرتيپ و معاون نظميه گيلان ) ، صالح خان مژدهی ( افسر سرباز ) ، کاظم علی روستا (نايب کلانتری ناحيه سبزه ميدان کياب ) بود. مزار ا شهيدان قبلاً بيمارستان پورسينای رشت میئن قرار داشتی که با سرمايه ی آقای مهندس متقالچی از بيمارستان تفکيک ببوسته.
دیوار بینیویشته
left|thumb|راه ازادی شهیدان قبر سنگ بینیویشته left|thumb|راه ازادی شهیدان قبر سنگ بینیویشته
محل دفن ا شهدا دو تا دیوار بینیویشته نها اولی: روج 13 صفر 1330 ه ق ای سات بمانسته به ظهر متهمانه با دوتا عرادیه توپ جی روس قونسولگری به محل اعلام ناصریه قرق ببردده ایته جی روس افسران تقصیر متهمانه بخوانده و و اوشانه اعدام حکما بخوانده و روس قونسولگری منشی اونه ترجومه بوگود بعد اون بیگانان نامبردیه با نهایت قساوت به دار بزده و ناصریه صحرا مئن او جیگا که الان پورسینا بیمارستان ایسه بدون اینکه اداب مذهبیه رعایت بوکوند چالا گودده.
تربه گوده
تربه گوده ایسم ایته جی روستاهان لیچارگی حسن رود دهستان ، بندر انزلی شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
جرگه:أنزلي شأرستان ٚ رۊستایان
بوته ده
بوته ده ایسم ایته روستا ایسه جه میانرود دهستان ، نورشهرستان چمستان بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
شركت بی سيم گاز
شرکت بی سیم گاز ایسمه ایته روستا ایسه جوکندان دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
لاك دشت
لاک دشت ایسم ایته روستا ایسه جه میاندورود کوچک دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
شهید شیرودی مجموعیه ورزشی
ایته دیگه از ورزشی مجموعان چند منظوره ،  شهید شیرودی ورزشگا ایسه که در تئران شهید مفتح خیابان  واقع ایسه.
کلدره سفلی
کلدره سفلی ایسم ایته جی روستاهان رضامحله دهستان ،رودسر شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
كمال الدين پشته
کمال الدین پشته ایسم ایته جی روستاهان گل سفید دهستان ، لنگرود شهرستان ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
پيجشکي اسلام ٚ جهان ٚ مئن
طب يا پيجٚشکي يته عيلمي جنبئن ٚ جي اسلام ٚ زرين زمت، ميلادي هشتؤمي قرن ٚ جي تا ميلادي ۱۳ بؤ. منظۊر اسلامي طب ٚ جي تاريخ ٚ مئن، پيجٚشکي دؤنشي هيسه گه اسلام ٚ زرين زمت ٚ مئن تؤسئه بيأته ؤ اۊن ٚ واسطه اسلامي تمدن هيسه، اي دؤنشؤن ٚ ويشترين عربي زوؤن ئبه ظبطا به. اسلامي طب، اۊ پیجشکي دؤنشي گه باستان ٚ زمت ٚ مئن مؤجۊد بؤ-يه بپأسئه ؤ پۊر پيشرفت ؤ تؤسئه هدأ.
تاريخي زمينئن
بندانگشتی برخي نظر ٚ جي، مۊسلمؤنان ٚ توجه طب ٚ دؤنش-ه، اسلام ٚ پيشواٰن ٚ توجه اي خۊجير دؤنش-ه هيسه. يته حديث ٚ مئن اسلام ٚ پيؤمبر ٚ جي محمد (ص)، همسنگ ٚ طب ؤ اۊن ٚ لک ديني دؤنش تؤصيه وکته.
اسلام، پيجشکي ؤ بئداشت ٚ کللي اصۊل ٚ باره دستۊراني خۊ پيرؤؤن-ه هدأدره گه شأنئه اي دستۊران-ه يته اسلامي طب ٚ پايئن ٚ جي ياد گۊدن. اسلام ٚ پيؤمبر ٚ جي أحاديثي ساقي، خئلي جه ناخؤشئن ؤ بئداشت ؤ… باره گه پيجشکي-ئه تين دأره نقل وکته. اي بؤگۊتئن-ه ايمه اسلامي نويساٰن تدوين بؤدن ؤ اۊشؤن ٚ سر شرح بنويشتن ؤ اي مجمۊعئن طب‌النبي نؤم ئبه مشهۊرا بؤن. شيعه مؤسلمؤنان ٚ مئنأ، شيعئن ٚ شيشؤمي ايمام، جعفر صادق (ع) ٚ طبي گبؤن مشهۊر هيسن.
ويمارجيگئن
اسلام ٚ زرين زمت ٚ مئن پۊر عيلمي مراکز ؤ ويمارستان چاگۊدن بؤبؤ، اي ويمارجيگئن دواسِره (دارۊخؤنه) ؤ کيتاب خؤنه دأشتن ؤ اۊشؤن ٚ مئن پيجشکي مسائل-ه آمۊجش'ني دأن. اي ويمارجيگئن پۊر اي دؤنش-ه گۊسترش هدأن ؤ تأثيرگۊذار بؤن. اي ويمارستانان ميلادي سينزهؤمي قرن ٚ جي سياسي مسائل ٚ ره کم کمه خۊ افۊل-ه سرأگيتن، شؤنزهؤمي قرن ٚ جي مصر ۊ سۊريه  مئن ؤ هيژدهؤمي قرن ٚ جي ايران ٚ مئن پيجشکي کۊنشؤن زوال ٚ را بؤشؤن. ويمارستانان ٚ مأرۊف ترينؤن ٚ جي جندي‌شاپۊر، برمکيان، سيده، معزالدوله، عضدي، فارقی ؤ…' نؤم بؤرده شأنئه.
بۊيئن ٚ تأثير
بندانگشتی بۊيئن ٚ سلسله گه ديلمئن ٚ گۊد ؤ يته گيلک‌تبار ؤ شيعي سلسله بؤن پۊر اسلام زرين ٚ زمت ٚ مئن تأثير بنأن، احمد ٚ بۊيه ؤ عضدالدؤله ديلمي، بؤيئن ٚ کارکيا، ترتيب ئبه معزالدوله ؤ عضدي ويمارجيگه' تأسيس بؤدن، هيته'ني خئلي جه اسلامي دؤنشدؤنان اي سلسله قلمرؤ مئن زيويش گۊدن.
أملش ٚ شأرستان
أملش ٚ شأرستان، ايته جه گيلان ٚ شأرستانان ايسه ؤ گيلان ٚ خۊرتاو ٚ مئن قرار بيگيته دره. أ شأرستان ۳۵۰ کيلۊمتر مربع مساحت دأره ؤ اۊن ٚ مرکز ني أملش ٚ شأر ايسه. أملش ٚ شأرستان خۊرخۊس ٚ جه لنگؤرۊد ٚ شأرستان، خۊرتاو ٚ جه رۊدسر ٚ شأرستان، نسا جه سياکل ٚ شأرستان ؤ کلسيا جه رۊدسر ؤ لنگؤرۊد ٚ شأرستانان-أ فأرسه.
کشوري تقسيمان
أملش ٚ شأرستان ۲ بخش، ۲ شأر ؤ ۵ ته دهستان-أ شامل به ؤ ۱۴۶ رۊستا دأره.
جمعيت
براساس ۱۳۸۵ سال ٚ سرايشماردن، أملش ٚ شأرستان ٚ جمعيت ۴۶,۱۰۸ نفر (۱۳,۲۲۲ خانوار) بۊ.
زوان ؤ مردۊم
أملش ٚ شأرستان ٚ مردۊم گیلک ايسد ؤ اۊشان ٚ زوان ني گيلکي ايسه.
سربس
جرگه:گيلان ٚ شأرستانان
مالفجان
مالفجان ایسم ایته جی روستاهان مالفجان دهستان ،سیاکل شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
شانگهای پرده
شانگهای پرده ایسم ایته جی روستاهان لیچارگی حسن رود دهستان ، بندر انزلی شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
جرگه:أنزلي شأرستان ٚ رۊستایان
كلمرزعليا
کلمرزعلیا ایسم ایته روستا ایسه جه هرازپی شمالی دهستان  ، محمودآبادشهرستان سرخرود بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
شهرستان ماکو
ماکو شهرستان ایته جه شهرستانان آذربایجان غربی اوستان ایسه. جه کیشور ایران که اونه مرکز هم شهر ماکو ایسه.
بهروز خیامی
خیامي خۊ هۊنري فعاليت جه ۱۳۵۵ سال جه شرۊع بۊکۊده.
اۊن هسأ ایته جه کياشأر رۊستایان مئن زندگي کۊنه.
اي سري جه اۊن آهنگؤن:
شهرستان ماکو
کیشوری تقسیمان
بخشان
شهران
دهستانان
ماکو دئنی جیگان
باغچه جوق عیمارت، شیرین و فرهاد دخمه سنگی، ثریا چشمه، سدارس. و...
جیرنیویس
آذربایجان غربی دئنی جیگان
میرزاقاسمی
يه‌ته گيلکی قاتوک ايسه کی پله و شورمايی يا مايی‌دودی امره يا هفت‌بيجار امره بخورده بونه.
ميرزاقاسمی چاکودن ره، بادمجان و مورغانه و سير و پامادور و ادويه (نمک و فلفل و زردچوبه) جی استفاده بونه. درست بکونن:
پاريس ٚ کٚمۊن
بندانگشتی|پر لاشز ٚ قبر ٚ سنگه، کمۊناردؤن ٚ آخري سنگر أرتش ٚ مؤنظم ٚ برأبر پاريس ٚ کٚمۊن (فرانسوي مئن: Commune de Paris) یته اينقلابي دؤلت بؤ گه ۱۸۷۱ ٚ مارچ ٚ ۱۸ ٚ جي تا مئی ٚ ۲۸ فرانسه ٚ نيشتنگا مئن یأني پاريس قۊدرت-ه چيکأیته بؤ.
فرانسه یأ پرۊسيا ٚ جنگ ٚ مئنأ (۷۱-۱۸۷۰) فرانسه ٚ مللي گارد پاريس ٚ جي دفاع گۊد أ کارگري قشر ٚ راديکاليسم اۊن ٚ سالداتؤن ٚ مئنأ دپيته یأ جؤنأینه بؤ (گه اۊشؤن ايمه «کمۊنارد» نؤم وٚیتن). سال ٚ ۱۸۷۰ «سۊوؤمي جؤمۊري» ٚ تأسيس أ اۊن ٚ ديشکسن جنگ ٚ مئن ٚ پسي، ۱۸۷۱ ٚ مارچ ٚ ۱۸ مللي گارد ٚ سالداتؤن شأر ٚ کٚنترؤل-ه دسأیتن. اۊشؤن فرانسه ٚ أرتش ٚ مئن ٚ دۊته جنرال-ه بؤکۊشتن أ «سۊوؤمي جؤمۊري» ٚ تنأیتن-ه گردن ننأن گ اۊن ٚ تأد هأکش‌وکش بؤدن یته مۊستقل ٚ دؤلت-ه تأسيس بؤنن.
کٚمۊن دۊ ما ره پاريس ٚ مئن مطرح بؤ یأ سياستؤني اتخاذ بؤگۊد گه یته مۊترقي یأ نأمذهبي سيستم-ه اۊ مؤقؤ ٚ سۊسيال‌دمؤکراسي ٚ قالب ٚ مئن دفرأشتن. اي سياستؤن دين أ دؤلت ٚ وأجينش أ خلک ٚ گۊده ٚ حۊکۊمت أ مافيٚت ٚ ايجاره یأ کۊشتأکؤن ٚ کار ٚ لغو بأني کارگرؤن ٚ خۊمۊديريتي ٚ حق ٚ مۊسؤنچي‌‌ئه تنأیته نأبؤ. کمۊن ٚ مئن کارخؤنه‌أني گه سرمایه‌دارؤن جنگ ٚ مئنأ رهأ بدأ بؤن ٚ ايداره کارگري اتحاديه‌أن ٚ دس دکت هيتأني تمؤم ٚ رۊمي کيليسا'ن أ بأني کاتؤليک مدرسه‌أن دؤبسئن بؤبؤن. فمنيست أ سۊسياليست أکٚمۊنيست بأني آنارشيست ٚ جريؤنؤن مۊهم ٚ نخشؤن-ه کٚمۊن ٚ مئن ايفا گۊدن. کمۊن هيتأن خأسه دؤبؤ-سيستم ٚ مرزؤن ٚ جي هاوؤزه یأ یته نؤوين ٚ نظام-ه دۊنیا-آ بنٚمایأنه ولؤ کمۊناردؤن خۊ أهداف-ه هأرسئن ٚ ره کم ٚ فۊرصتي یأني دۊ ما جي کمتر مؤل دأشتن. فرانسه ٚ مللي أرتش مئی ما ٚ تۊمؤنأکۊن، «خۊن‌وؤبؤ هٚفته» ٚ طی گه ۱۸۷۱ ٚ مئی ٚ ۲۱ ٚ جي شؤرۊع بؤ، کمۊن-ه سرأکۊتۊن بؤگۊد. مللي نيرؤن (أرتش ٚ مؤنظم) جنگ ٚ مئن أ اعدام ٚ جي اي یته هفته مئن همهمه ۱۰ تا ۱۵ هزار کمۊنارد-ه بکۊشتن هيتأن یته تأییدانؤبؤ گۊزارش ۱۸۷۶ ٚ مئن اي رقم-ه ۲۰ هيزار نفر ذکر کۊنه. کمۊن خۊ آخري رۊزؤن ٚ مئن پاريس ٚ أعظم ٚ أسقف، جؤرج دابؤی، بأني حؤدۊدوري صتته گرۊگان-ه گه ويشتري ژاندارم أ کشيش بؤن اعدام بؤگۊد. ۴۳۵۲۲ کمۊنارد گه اۊشؤن ٚ ۱۰۵۴ نفر زۊنؤنه بؤن أسيرا بؤن. اۊشؤن ٚ نصف أزا وابؤن. ۱۵ هيزار نفر مۊحاکمه بؤبؤن گه اۊشؤن ٚ ۱۳۵۰۰ نفر مۊجرم ٚ عۊنوؤن ٚ جي حۊکم بؤخؤردن. ايشؤن ٚ جي ۹۵ نفر اعدام، ۲۵۱ نفر بيگاري یأ ۱۱۶۹ نفر تبعيدا بؤن (ويشتر کالٚدؤنيا ٚ جزيره-أ). هيزاران نفر أني کمۊن ٚ آدمئن ٚ جي اينگيليس، بلجيک أ سۊئيس-ه بيرۊتن. تمؤم ٚ زندؤن‌دؤبؤرؤن أ تبيعيد‌بؤبؤرؤن سال ٚ ۱۸۸۰ ٚ مئن عفو بؤخؤردن أ بؤتۊنسن خۊ خؤنه‌أن-ه وگردن، جایي گه خۊ سياسي مشاغل-ه هندئه سرأیتن.
بحث کمۊن ٚ سياستؤن أ نتایج ٚ سر پۊر أثرنن بؤ کارٚل مارکس (1883-1818) بأني فردريش ئنگلس (1895-1820) ٚ ايده‌أن أ ويرشؤن ٚ سر اۊته گه اۊن-ه أوولي پرؤلٚتري ديکتاتؤري تؤصيف بؤگۊد دأرن.
ريك
ریگ ایسمه ایته روستا ایسه طولارود دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
سیر
خواص
ایته جه قديمی ترين گياهان مورد مصرف غذايی و دارويی گياه سير ایسه. قديمی ترين سندی که به جا بمانسته درباریه سير مربوط به سومريان کتيبان ایسه که جه2600 سال قبل ميلاد مسيح به جا بمانسته.
هطویی سير ایته جه مهمترين داروهان مصر باستان ایسه که حداقل 22 خاصيت درمانی اونه ره قائل ببستده و پاپيروسان بجا بمانسته مین جه 1550 سال قبل ميلاد مسيح ثبت ببوسته.
ا- چربی خونا بیجیر آوره. که باعث جلوگیری قلب ناراحتن به و جه سکته قلبی جلو گیری کونه
2- کلسترول خونا کما کونه که جه تنگا بوستن عروق قلبی جلوگیری کونه
3- سیر تانه قند خونا کما کونه(البته کم)
4 - فشار خونا بیجیر اره
5 - سیر میکروبان و ویروسان بدنا نابودا کونه
6- سیر اعضای داخلیه بدن و رودیا پاکا کونه و اونه انگلان کوشه
7- و...
بیرون پیوندان
پارسی طب
عکسان
رده : زیست
گرزه
چپ|بندانگشتی|گرزه|230px گرزه ايته کۊچي پستاندار جه جوندگانˇ راسته ايسه. مأرۊف‌ترین نؤع جه أ حىوان، خانگي گرزه (Mus musculus) ايسه. گرزه به عنوان ايته خانگي حىوان ني محبۊب ايسه. گرزه خانه'ن حمله گۊدن غذا وامجي وأسي بشناخته بۊبؤسته ايسه.
گالش خاله
گالش خاله ایسم ایته جی روستاهان گل سفید دهستان ، لنگرود شهرستان ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
بلالم
بلالم ایسم ایته جی روستاهان رضامحله دهستان ،رودسر شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
گؤردآفرید
جایگزین= نبرد سهراب با گردآفرید|بندانگشتی|نبرد سهراب با گردآفرید گردآفرید یأ گردآفرین پهلؤون زنِ ایراني و گژدهمˇ لاکۊ.داستانˇ رۊستم و سؤهراب مئن سؤهرابˇ همرَأ مۊبارزه کۊنه ۊ اون-ه دس گیر دَکَنه ۊلي خۊ هۊش ۊ تدبیرˇ همرَأ سؤهرابˇ دستِشي در شۊنه.
فردۊسي شاهنامه مئن بیَرده:
زنی بود بر سان گرد سوار
همیشه به جنگ اندرون نامدار
کجا نام او بود گردآفرید
که چون او به جنگ اندرون کس ندید
کؤلي ايطلاعات
نؤم:گَردآفرید
پِئر:گژدهم
شيناخته ببه:جنگ گۊدن سؤهرابˇ همرأ
دۊره:کیانئن
جنگ سؤهرابˇ همرأ
گردآفرید لاکۊئی چابؤک سۊار بؤ که اینه پِئر ايران ۊ تۊرانˇ مرزˇ سر مرزبؤن بؤ. هينگامي که تۊرانˇ پادشا(افراسیاب) سؤهرابˇ فرماندهي همرأ ایرانِره لشکرکشي بؤگۊت.ايرانˇ دژ فرۊ پأشه دؤبۊ ۊ گردآفریدˇ پِئر که پیر بؤ کاري نؤتونِس بؤنه.
در اي هينگام گردآفرید که دژˇ مئن هیسَأبؤ شۊشأعتˇ همرأ تؤمام خۊ شکلˇ وچه مۊسان چاگود ۊ ايرانˇ خاطر به نبرد تن به تن سؤهرابˇ همرأ بؤشؤ.
جنگ آغاز بۊنه ۊ سؤهراب نؤدؤنه کسی که اینه همرَأ جنگ گود دَره زۊنانه هیسه.سؤهراب در برأبر گردآفريدˇ تيران مجبۊر بۊنه خۊ سپرˇ جؤر بیره.
سهراب خور-ه گرد آفریدˇ نزدیک کۊنه ۊ نبرد کاملا تن به تن بۊنه اي دوته مدتي کسأنه همرأ مۊبارزه کۊنَن تا اینکه گردآفرید با او همه شؤجاعت ۊ ديلاوري اَینه نؤتۊنه سؤهرابˇ حریفابۊن ۊ خَأنه دژˇ وَر وَگَرده امأ سؤهراب اینه کۊلاخودˇ گیره ۊ گردآفريدˇ مۊهان آشيکار بۊنه سؤهراب وختی فَمَأنه که اۊ لاکۊ هیسه شیفته و عأشق اۊ بؤنه.
گردآفرید که نؤتۊنس سؤهرابˇ شيکست هَأده ناچار دس به نیرنگ زَأنه ۊ سؤهرابˇ گۊنه: خۊب نیِ که رزمندگان بِینَأن یِته لاکۊ همرأ نبردˇ مئن هَأندی کۊشش ۊ تلاش بؤدي بیِ مي همرَأ دژ-ه مئن و دژˇ تصرف بؤن.
سؤهراب که اۊنه عأشق بؤبۊسته خۊ منطقˇ از دس دَنه و گردآفریدˇ دامˇ مئن دَکَأنه و گردآفریدˇ همرَأ دژˇ طرف حرکت کۊنه گردآفرید سؤهرابˇ تا دژ دیم هَوَره اما چابؤک دسی بسیارˇ همرأ خۊره دژˇ مئن شۊنه ۊلي سؤهراب بیرون دژ مؤنه.
گردآفرید پس از جؤرˇ دژ شؤن نیشخندˇ همرَأ سؤهراب گۊنه که:ترکان ز ایران نیابند جفت
هرچند که سؤهراب رۊستمˇ وَچه و ایراني بؤ ۊلي گردآفرید نؤدونِس و فک گود که سؤهراب ترکِ.
در هر حال آنچه که مۊسلم هیسه داستانˇ مئن گردآفرید تصۊیر بي نقص یِته ايراني لاکۊ هیسه، که هرگيز حأضر ني که کيشۊرˇ دۊشمنˇ تسليم وأکه؛ چره که خۊره جؤر تر از اي اَینه که دۊشمنانˇ خۊاسته تن هَأده.
سربس
جرگه:أساطير
دستك
دستک ایسم ایته جی روستاهان دهگاه دهستان ، آستانه شهرستان بخش کیاشهر ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
جرگه:أسسؤنه شأرستان ٚ رۊستایان
أحمدسرگۊراب ٚ بخش
احمدسرگۊرابˇ بخش ايتأ جه شفتˇ شأرستانˇ بخشان گيلانˇ مئن ايسه. أ بخشˇ مرکز احمدسرگۊرابˇ شأر ايسه.
کشوري تقسيمان
احمدسرگۊرابˇ بخش ايته شأر ؤ دۊ ته دهستان دأره.
جمعيت
بنابر سال ۱۳۸۵ˇ سر ايشماردن، أ بخشˇ جمعيت ۲۸۲۶۰ نفر ايسه.
سربس
جرگه:گيلان ٚ بخشان
كنس پا
کنس پا ایسم ایته روستا ایسه جه میانرود دهستان ، نورشهرستان چمستان بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
دانا علی
left|thumb|بوقعه دانا علی
ایته از بوقعه های معروف شهر رشت بوقعه دانای علی ایسه. ايشان در سال ۱۲۱۲هجری قمری در خانواده ای مذهبی در روستای سياه اسطلخ در حومه رشت بدونيا بامو. از پئر و مار و خانواده «پير و استاد» و تحصيلات اون اطلاعی در دست نیه تنها چیزی که شا گوفتن انه که اون عارفی وارسته و مردی متقی و پرهيزگار بو كه به مقام «ابدالی» فارسه كه عرفان  میئن به معنای انسان كامل ایسه، كه در ا راستا لقب دانا كه مترادف «انسان كامل» ایسیه  به خود اختصاص بدا. از كرامات ا بزرگوار طير الارض و آگاهی كامل به اسما اعظم بو. گیدی اون نماز ظهرا رشت میئن و نماز عصر را مكه میئن خواندی ، مرقد  اون در خيابان طالقانی نها.
لشكريان
لشکریان ایسم ایته جی روستاهان مالفجان دهستان ،سیاکل شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
رشت
رشت ايته جه ايران ٚ پيله شأران ؤ گيلان ٚ مرکز ؤ پيله‌ترين شأر ايسه. رشت هأتؤني ايران ٚ کلسيا پيله شأره ويشترين جمعيت-أ کاسپي دریا نسا سامان ٚ مئن دأره. أ شأر رشت ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش ٚ توابع جه ايسه.
زؤان و مردۊمان
هماتان مردۊمان رشت شهر (۹۸٪) گيلک ایسن و گۊيشان مۊختلف بيه پسي زؤان گیلکي جه گپ زئندرن. رسمی زؤانه جلسهان رشت شۊرا شهر گیلکي ایسه.
رشتˇوجه‌تسميه
رشت اول ايتأ پيله رۊستا بۊ كي دامان مئن بنا بۊبۊسته بۊ و أني نام، كتابِ حدودالعالم مئن سال ۳۷۲ قمري دۊرۊن بأمؤ بۊ. علي اكبر دهخدا هم گِه كي رشت كلمه در حساب ابجد ۹۰۰ به، چؤن رشت أ سال بنا بۊبۊست.
جه باخي دليلان أ نام نهأن هم گيدي كي رشتˇكلمه جه رَش به معنای خاكِ وارش أيه چون أجۊر وارش رشتِ مئن زياد أيه، هأنه وستي رشت شهر باران هم نام بنئيدي. اي سري جه مۊحققان نظر أنه کي رشت به معنی زمیني ایسه کي گؤدی مئن نهأ بي. اۊشان گیدي کي بأضی کلمان جه، رشتˇبیجار یا رشتˇرود منستان شا أنه فهمأستن کی أیه بیجار یا رۊخاني گیدي کي گؤدي مئن نهأ بي. جالب أنه کي ایتأ رۊستا بنام رشت آباد هم رشت ۲۰ کیلومتری نهأ ولی تا هسأ أ ترکیب معني کسي توضیح ندا دره. ایتأ کتاب مئن به نام "رشت شهر ستاره" أتؤ بینویشته بۊبۊسته کي رشت با کلمه ستاره و star هم خانواده ایسه.
رشتˇآب و هوا
رشتˇآب و هوا معتدل و مرطۊب ايسه كي رطۊبت سال مئن متغيره. سالانه وارشˇمئن‌گین حدۊد ۱۳۵۰ ميليمتر ايسه كي بعضي سالان جه أ عدد هم تأنه ويشتر ببه.
رشتˇدما هم زمسسان مئن جه ۵- سانتيگراد كمتر نيبه و تاوسسان، مرداد مئن هم جه ۳۷ ويشتر نيشه. البته ۱۹- (زمسسان ۱۳۵۰) و ۱۲.۴- (دی ۱۳۸۶) و هأتو ۴۰ (شهريور ۱۳۶۵) هم ديده بۊبۊست. هوای سردي كي سيبري جه أيه و اطلسˇاۊقیانۊس سيستمان رشتˇآب و هوا رۊ تأثير دريدي. وارش ويشتر پئيز و زمسسان مئن اتفاق دَكَفه.
بلسکله
بلسکله ایسم ایته جی روستاهان چوکام دهستان ،رشت شهرستان خومام بخش ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
رشت
رشتˇآب و هوا
هر چند سال اي‌بار هم رشت مئن پيله‌ورف آيه كي زمسسان ۱۳۵۰ و ۱۳۸۳ و ۱۳۸۶ و ۱۳۹۵ مويد أ مطلبه.
بلسکله
جرگه:ناقص مقاله‌ئن جرگه:سیاسی جوغرافی جرگه:گیلک‌نشین شهرؤن جرگه:گیلان دهستانان و روستاهان جرگه:رشت دهستانان و روستاهان جرگه:جوغرافی
رشت
رشتˇآب و هوا
ایتأ ویژگی مۊهم رشت و گیلانˇهوا پئیز و زمسسان دۊرۊن پیش آیه. گیلان هوا فشار معمۊلا ایرانˇفلات جه ویشتره. اما بأضی زمات پئیز و زمسسان مئن گیلان کم فشار به و ایران فلات پور فشار. زمات باد جهت کي همیشک جه گیلان به فلات سمت ایسه تغییر کۊنه و فلات جه به گیلان وزه. أ مؤضۊع باعث به کي خۊشک و گرم هوا پئیز و زمسسان رۊجان ره رشت و گیلان مئن بداریم. أ هوای گرمش گیدي. گرمش ناپایدار ایسه و معمۊلا ایتأ ناگهانی تغییر پیشاشویه.
اینقلاب مجموعیه ورزشی
تئران میئن پیله ترین مجموعیه ورزشی ایسه با 130 هیکتار مساحت و ایمکاناتی بسیار متنوع و با ایته  خوابگاه 170 نفره موناسب مسابقات بین المللی و برگوزاری اردوهان ورزشی برای اعزام گودن تیم به مسابقان داخلی و جهانی  .
رشت
بخشان
شهران: رشت
طولارودبالا
طولارودبالا ایسمه ایته روستا ایسه طولارود دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
رشت
بخشان
شهران: خومام
شهران: سنگر
شهران: کوچصفهان
شهران: لشت نشا
شهران: خشکبیجار
تاریخچه
شهر رشت قدمت تاریخیه باوولایی دَره و احتمال دیهید کی قبل از اسلام و زمان ساسانی شین ببه. اولین نشانه های شهر دو ته رود زرجوب و گوهررودِ مابین شکل بیگیفت. رشت بین دو ته حاکم نشین قرار دَشتی و ایته بین راهی منزل به حساب آمویی.هن باعیث ببو فومن و لاجؤنه جا دور بمانه و عارف آدمان اونه اینتخاب بوکونید. و اوشان احترام سبب بوبوست اَ ناحیه بعدها نی جی محلی جنگان دور بمانه. هه عامل باعیث ببوست تجارت رشت مئن قوت بیگیره و 4 شنبه بازار معروفی بدَره.شاه عباس صفوی که انی ایتا جد گیلان شین بو سده 17 میلادی درون گیلانا بیگیفته و پیوست خ امپراطوری بوکوده.او زمات چونکی خواستی خو تسلطا کامیلا کونه و لاهیجان و فومنا جه اهمیت تاوده رشتا تقویت بوکوده. رشت موقعیت طوری ایسه که سفید رود دره میان نها و وقتی فلات جا بایی در دسترس نها و ا موضوع اوشان ره اهمیت ژئواستراتژیک داشتی. شاه عباس در اوایل قرن 17 مرکزیت گیلانه رشته فاده و شهر فراخ َ بوست. روسان رشته صفویه دوره مئن اشغال بوکودید. در سال 1245 ه.ق ایته دوره طاعون اَ شهره هوجوم باورد. و باعث بوبوست رشت تا زمان قاجار چند دوره افول بدَره.افشاریه و زندیه هرج و مرج نی اَ موشکله زیادتر بوکود. قاجار زمان رشت نفس تازه بوکود و ایوارده قوّت بیگیت. دو ته بازار دَشتی کی اولی "ساغریسازان" یا باربندان و دومی "ساروق بندان" نام دَشتید.ساروق بندان در نقشه امروزی رشت خیابان سعدی تا صیقلان در بر گیره. و ساغریسازان نی رشت خیابان مطهری مئن نهه.از رشت جدید محللان تانیم گلسار نام ببریم که الانه ایتا از رشت مشهورترین شهرکان ایسه.
خانواده حاج سمیع که اوشان شاخه ئن زیادیدی و همه تا پسوند سمیعی یا خوشان نام دونبال داریدی
امشه ای
"رضا" که پروفسور رضا ا خانواده جا ایسه
و...... شا گوفتن رشت از ای طرف تبدیل به بازار مرکزی معامله یه ابریشم وبرنج وچای که گیلان تولیدات ایسید ببوسته بو و از طرف دیگر بار اندازاصلی صادرات و واردات کشور بو. به ا دلیل بسیاری ار ایران تاجران رشت میان تجارتخانه واکودیدی و خیلیان اویا مقیم بوبوستیدی و تشکیل خانواده بدائیدی.ا خانواده ئن معمولن تبریز یزد همدان بهبهان و کاشان جا باموئید که هنوز هم اوشان بازماندگان رشت میان کرا زندگی کوداندریدی. کسرائیان(کاشان جا)خشکبارچی(همدان جا)تربیت و کتابچی و بلورچی (تبریز جا)و کشاورز(یزد جا)از او جمله ایسیدی.
هتو دیگر قومان ارمنیان یهودیان و حتی یونانیان منستان هم ا شهر دورون زندگی کودیدی.
باخی مردومه عادی بون کی همیش تاریخه سازید اما هی وقت اوشان نام ننه! رشت انقلاب مشروطه پس و بعدِ رضا خان دوره ایته شکل جدید بیگیفت اما اینقلاب بولشویکی پس چون ایران و شوروی تجارت دولتی ببوسته اهمیت جا دکفته و وقتی که خلیج فارس آبراه اهمیت اقتصادی پیدا بوکوده د رشت به عنوان ایته شهر بازرگانی خو موقعیتا از دست بدا. هسا کی دووارده گیلان شمال طرف 5 تا کشور مستقل تشکیل بوبوسته ا امکان نها که رشت ایتا رونق دیگرا تجربه بوکونه.
هسا رشت چی حال و روزی دَره؟
رشت ساختار زولبیایی شکل دره و پوره جه 3 راهی. اَ شهر هر روز جمعیت زیادیه جه همه جای گیلان خو مین جا ده و مهربانانه اوشانه پذیرایی کونه. شهر رشت نیاز فراوانی به شهری خدمات دَره کی موتأسفانه تا هسا نادیده بیگیفته بوبوسته.ا شهر بیشترین تراکم شهری یا ایران میان داره و ا ازدحام زندگی یا اویه مشکل بوکوده داره.به تازگی اونا کلان شهر اعلام بوکودیدی و ان فرصتی ایسه که مسائل شهرسازی جدیتر وبا بودجه مناسبتر پی گیری ببه.
چون ا شهر ایته اکوسیستم ویژه میان قرار داره اگر اون مسائل سریعتر رسیدگی نبه فاجعه زیست محیطی بوجود ایه. وهساهوتویی کی ایته جه روزنامه نگاران عونوان کونه تنها تانیم اونه نامه"وهاشته شهر"بنیم
رشت محل تولد و یا رشد بسیاری جه روشنفکران ، موبارزان ،استادان دانشگاه ، و پژوهشگران وهنرمندان ایسه کی شا اوشان جا استاد پورداوود،استاد معین،پروفسور رضا،پروفسور سمیعی،خانم سوسن تسلیمی،آیدین آغداشلو و.. نام بردن .ا بزرگان میان پروفسور سمیعی ایته پیله ماندنی کارا شروع بوکوده که تانه رشت ناما دونیا میان بولندآوازه بوکونه و اون تاسیس ایته مرکز جراحی مغز و اعصاب ایسه کی اونه هزینه یا خودش به عهده بیگیفته و ا مرکز راه اندازی پسی خو خدماتا در اختیار تومامی بیماران سراسر درمیا میان قرار خوایه دان..ایته موضوع دیگر کی رشتیان تانیدی به اون گولاز(افتخار) بوکونید انه که استاد معین به دلیل امانتداری وصی دو تا پیله مردای بوبوسته ایته دهخدا کی ادامه خو کارلغتنامه یامرگ پسی اونا بسپرده و دیگری نیما یوشیج کی با انکه هرگز استاد معینا نیده بو و با وجودیکه دانستی استاد اونی روش امره شعر دورون موافق نیه ولی با وجود ان بخواسته کی چاپ اونی کاران مرگ پس استاد معین نظر زیر انجام ببه کی ان نهایت اعتمادی ایسه کی ایته هنرمند و محقق تانه به دیگری بوکونه.وهمچنین پیوند مبارک و الگویی ایسه گیلان و مازندران نخبگان ره.
جنگ وزمین لرزه پس رشت ایته هجوم جمعیتی امره مواجه بوبوسته و ا شهر ایته رشد لجام گسیخته یا کرا تجربه کوداندره.مهندسان مشاور مطالعات توصیه کودی که شهر رشت در جهات شمال و شمال شرقی توسعه پیدا کونه.هنه واسی شهرک گلسار در ضلع شمالی و مجتمع مسکونی شالکو(پردیسان)در شمال شرقی ساخته بوبوسته.همپچنین توصیه بوبوسته بو کی پردیس دانشگاهی جاده لاکان درون و خارج از کشت و صنعت سفیدرودزمینان ساخته ببه.اما هجوم جمعیتی و دیگر عاملان سبب بوبوسته گرچه اسالان میان، لاکان شهر، شهرک آمارو و شهرک   مهندسان هه جاده درون بساخته بوبوسته ولی باز در سال ۱۳۸۷ دولت تصمیم بیگیفته کی کشت و صنعت سفیدرود زمینانا در اختیار مسکن مهروتعاونیان بنه. ا تصمیم خو عوارضا در آینده نشان خوایه دن.
تغییرات جمعیتی باعیث بوبوسته کی وزارت کشور شهر رشتا ایته کلانشهر بدانه. رشت شورای شهر و شهرداری امیدواریدی کی کلانشهر بوستن بودجه ویژه ایا نصیب ا شهر بوکونه و پاری از اونی مشکلنا حل بوکونه. رشت شهروندان انتظار داریدی کی اوشان شهر ایته درجه یک شهر ببه و از ا وضعیتی کی اوشانه شهر شهری خدمات داره راضی نیید.
ایته پیله کار کی ا سالانه درون رشت میان بوبوسته پروژه یه "موزه میراث روستایی گیلان" ایسه کی نشا اونا جخترادان.ا موزه کی خاورمیانه دورون اولین موزه یه فضای باز ایسه ۱۸ کیلومتری رشت و جنگل سراوان درون نهه و گیلان روستایان سنتی معماری و زندگیانمایش دهه.
https://web.archive.org/web/20100317032648/http://www.gecomuseum.com/ ( موزه سایت )
رشت قزوین بزرگراه در پایان سال ۱۳۸۷ قراره بازا به.اما امی راه آهن افتتاح زمات هنوز معلوم نیه. ا راه آهن قرار بو ۷۰ سال پیش چاکوده ببه.ا تاخیر دلیلا واستی تاریخی کیتابان دورون وامجید.رشت راه آهن ایستگاه جاده جیرده دورون روستای فلکده میان چاکوده به.
علاقمندان به شهر رشت تاریخچه و اونه رشد و شکل گیری دلایل تانیدی اطلاعات بیشتر ره کتاب "پژوهش در شناخت هویت کالبد شهر رشت " علیرضا آبیزا فاندرید.
رشت سینمائان
سینما سپید رود، سینما۲۲ بهمن، سینمامیرزا کوچک، سینماانقلاب، سینما آبشار، سینما سعدی، سینما قدس.
رشت هتلان
هتل آسیا، هتل اردیبهشت، هتل پامچال، هتل پردیس، هتل قمر، هتل کادوس، هتل کیوان، هتل درنا، هتل ایران.
رشتˇروستاهان
-
رشت سوغاتئن
{| style="border:1px solid #CC9900; margin-bottom: 1em" cellspacing="0" cellpadding="5" width="100%" گلدوجی ، گلیم ، بامبو بافی ، خراطی ، سوفال ، پاچ باقلا ، گندمین ، رشته خشکار ، انگور خمس ، دوشاب ، مغزحلوا ، خکاره دبیج ، کدو مربا ، اخته ، ولش ، بادرنگ ، بهار نارنج مربا  ، پول پرتقال مربا ، آب غوره ، رب انار ، آلوچه ، آب کونوس ، شاه بلوط ، آب خوج ، ترش سیب  ، ترش انار ، خاش کویی ، کویی ، ترب ، فلفل سبز ، برگ سیر ، سیر ترشی ، درار ، هفتا بیجار ، گینجه واش ، خرش ، چوواش ، چوچاق ، تین ، بینه ، دوشاب برنج ، جوکول ، برنج  ، صندوق بوکال ---
رشت مشاهیر
صادق صبا-
خواهران شهر
جرگه:گيلان ٚ شأران
علمده غربی
علمده غربی ایسم ایته روستا ایسه جه هرازپی شمالی دهستان  ، محمودآبادشهرستان سرخرود بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
خطبه‌سرا دهستان
خطبه‌سرا دهستان ايته جه گيلان ٚ دهستانان، تالش ٚ شأرستان و کرگانرۊد ٚ بخش ٚ مئن ايسه.
جمعيت
بر اساس ۱۳۸۵ سال ٚ سرايشماردن، أ دهستان ٚ جمعيت ۱۳,۴۹۵ نفر (۳,۴۳۶ خانوار) بۊ.
سربس
جرگه:گيلان ٚ دهستانان جرگه:تالش ٚ شأرستان ٚ دهستانان
بيج
بیج ایسم ایته جی روستاهان چوکام دهستان ،رشت شهرستان خومام بخش  ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
پائين رودپشت
پایین رودپشت ایسم ایته جی روستاهان دهگاه دهستان ، آستانه شهرستان بخش کیاشهر ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایرا [[جرگه:أسسؤنه شأرستان ٚ رۊستایان
ولی جهانی
ولی جهانی سال 1351 روستای لیل جه توابع لنگرود  به دونیا بومو. ابتدایی درسا خو زادگاه مین  بخوانده و راهنمایی  و متوسطه مدارس املش  مین تومانا گوده.
اون کاردانی  باستان شناسی دوریا میراث فرهنگی مرکز آموزش عالی مین و دوره کارشناسی ا رشتیا ابهر دانشگاه آزاد مین بگذرانه سال 1382 مقطع  باستان شناسی کارشناسی ارشدا جه تهران دانشگاه آزاد بگذرانه.
جهانی تا هسا مقالان زیادی نشریان مین چاپ بوگود.
آثار
قلعه های گیلان
جاذبه‌های‌ تاريخی گيلان‌
باستان شناسی گیلان
بیرون پیوندان
اوستان گیلان حوزیه هونری
رده : ادب
هم صفا
هم صفا ایسم ایته روستا ایسه جه میانرود دهستان ، نورشهرستان چمستان بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
ترشابور
ترشابور ایسمه ایته روستا ایسه طولارود دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
کویه علیا
کویه علیا ایسم ایته جی روستاهان رضامحله دهستان ،رودسر شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
بندافروز
بندافروز ایسم ایته روستا ایسه جه میاندورود کوچک دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
خطاهی
خط آهی ایسم ایته روستا ایسه جه هرازپی غربی دهستان ، محمودآبادشهرستان بخش مرکزی جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
ازبرم
ازبرم ایسم ایته جی روستاهان مالفجان دهستان ،سیاکل شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
نيك كری
نیک کری ایسمه ایته روستا ایسه طولارود دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
لوخ
لوخ ایسم ایته جی روستاهان دهگاه دهستان ، آستانه شهرستان بخش کیاشهر ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
جرگه:أسسؤنه شأرستان ٚ رۊستایان
دوستکوه
دوستکوه ایسم ایته جی روستاهان رضامحله دهستان، رودسر شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
دمب لاسکن
بندانگشتی|Motacilla alba دمب لاسکن (به فارسي:دم جنبانک سفید) یِته پرنده در راسته میلجه سانان هیسه که ویشتر آسیا و اروپا و شمال آفریقا مئن دَره.ای پرنده گیلانˇ مئن یافت بونه. بندانگشتی|دمب لاسکن
آرایه شناسی
فرمانرو: جانوران
شاخه: طناب‌داران
رده: پرندگان
تیره: دم‌جنبانکیان
محمد شمس لنگرودی
left|thumb|محمد شمس لنگرودی
زیندگینامه
سال ۱۳۲۹ هجری شمسی در محله آسيد عبداللهلنگرود مئن در خانواده اي مذهبي به دونیا بومو و شعر گوتن دهه پنجاه جا شورو بوگوده. اون شعر دفتر "رفتار تشنگی" سال 1355 مونتشر ببوسته، اما خودش بعد اینتشار مجموان "خاکستر و بانو" و "جشن ناپيدا" دهه شصت وسطان مئن معروفا بو.شمسِ پير يته روحاني معروف وامام جمعه ي لنگرود بو. محمد شمس لنگرودی دانشگا مئن تاريخ هونر درس دهه. "پنجاه و سه ترانه عاشقانه" مجموع شعران پنجاه و سه سالگی اونه.
بيجرۊدکؤل
بیجرودکل ایسم ایته جی روستاهان چوکام دهستان ،رشت شهرستان خومام بخش  ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
بلويج
بلویج ایسم ایته روستا ایسه جه میانرود دهستان ، نورشهرستان چمستان بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
آبکوله‌سر کوچک
آبکوله‌سر کوچک ایته جه مازندران ٚ رۊستايان، تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش ؤ ميرشمس‌الدين ٚ توابع جه ایسه.
سربس
جرگه:تۊنکابؤن ٚ شأرستان ٚ رۊستایان
نمك رودبار
نمک رودبار ایسم ایته جی روستاهان مالفجان دهستان ،سیاکل شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
سویا
سويا گياهی ایسه يكساله دارای ساقه پرشاخه ، اونه برگان بيضی ، نوك تيز و سبز رنگ ایسده. اونه ميوه شبيه لوبيا ایسه كه اونه هر غلاف مین سه تا پنج دانه جدای يكديگر وجود داره. رنگ دانه سويا بر حسب انواع مختلف متفاوت ایسه و برنگان زرد ، سفيد ،‌سياه ، خاكستری و خالدار ایسه.
خاصیتان
سویا مقوی و باد شکنه
سویا دانه تب بر ایسه
سویا شیر ایته غذای مقوی زاکانه ایسه
سویا نان بیماران دیابتی ره مفیده
سویا سرطان سینا جلو گیری کونه.
بیرون پیوندان
پارسی طب
عکسان
رده : زیست
دریاسر ٚ دهستان
جمعيت
بر اساس ۱۳۸۵ˇ سالˇ سرايشماردن، أ دهستانˇ جمعيت ۱۰،۵۰۸ نفر (۳،۰۴۹ خانوار) بۊ.
سربس
جرگه:گيلان ٚ دهستانان جرگه:لنگؤرۊد ٚ شأرستان ٚ دهستانان
كيشاويشه عليا
کیشاویشه علیا ایسمه ایته روستا ایسه طولارود دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
عزت اباد
عزت اباد ایسم ایته روستا ایسه جه هرازپی شمالی دهستان  ، محمودآبادشهرستان سرخرود بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
انبارسر
انبار سر ایسم ایته جی روستاهان دهگاه دهستان ، آستانه شهرستان بخش کیاشهر ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
جرگه:أسسؤنه شأرستان ٚ رۊستایان
لسبومحله
لسبومحله ایسم ایته جی روستاهان رضامحله دهستان ،رودسر شهرستان بخش مرکزی ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
شهرستان مهاباد
کیشوری تقسیمان
بخشان
دهستانان
مهاباد دئنی جیگان
سهولان غار، مهاباد سد جزیره، فخریگاه غار، مهاباد مسجید جامه، و....
فارسي زوؤن
فارسي يا پارسي ايته نسايي خۊرخۊسي ايراني زوؤنه گه اين ٚ بۊنگه هيندۊاۊرۊپايي زوانان ايسه. فارسي ايران ؤ أفغانستان ؤ تاجيکستان ٚ ميئن رسمي زوؤن ايسه. هيندۊستان ٚ رسمي زوؤن ني اينگيليس ٚ استعمار ٚ پيشي فارسي بۊ. فارسي زوؤنؤن حۊدۊدن ۱۱۰ ميليۊن نفر جمعيت دأنن.
سربس
جرگه:زوان
شروان
شروان (آذری:Şirvan) یکته تاریخی ناحیه ایسه قفقازˇ مئن کی الؤن آذربایجان جؤموری مئن دره و ای ناحیه کاسپی دریا غربی ورˇ جی تا کورا روخؤن بنه.
سوراپشت
سوراپشت ایسمه ایته روستا ایسه طولارود دهستان مئن ، تالش شهرستان جی اوستان گیلان.
برارده
برارده ایسم ایته روستا ایسه جه میاندورود کوچک دهستان ، ساری شهرستان جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
نرگس كتی
نرگس کتی ایسم ایته روستا ایسه جه میانرود دهستان ، نورشهرستان چمستان بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.
هفت رنگ
هفت رنگِ (به فارسي:سهره معمولی) یِته پرنده زیبا در راسته میلجه سانان هیسه که گیلانˇ مئن و جاهای گوناگون یافت بونه.ای پرنده آوازهای بسیار زیبا و دلنشینی دَره.
آرایه شناسی
فرمانرو: جانوران
شاخه: طنابداران
رده: پرندگان
راسته: گنجشک‌سانان
تیره: سهرگان
خۊمام ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش
خۊمامˇ شأرستانˇ مرکزي بخش ايته جه خۊمامˇ شأرستانˇ بخشان، گیلانˇ مئن ايسه. أ بخشˇ مرکز، خۊمامˇ شأر ايسه.
کشوري تقسيمان
شأران: خۊمام
جمعیت
أ بخشˇ جمعيت ۴۴,۲۷۴ نفر تخمين بزه بۊبؤسته.
سربس
جرگه:گيلان ٚ بخشان
کلسیا گوزن
بندانگشتی
کلسیا گوزن ایجور گوزن ایسه کی سردسیر مناطق دورون زندگی کونه. ای گوزن چند ته موختلفه نژاد دأره و آسیا و اروپا مئن اونه (اینگیلیسی: reindeer) و کلسیا آمریکا مئن اونه (اینگیلیسی: caribou) دوخانید. أ گوزن بصورت گله ای زندگی کونه و تنها نژاد گوزن ایسه کی شأ اونه اهلی گودن و اونه پوست و شیر و گوشت جه ایستفاده گودن. کلسیا گوزن ، تنها گونه گوزن ایسه کی هر دو جنس نر وماده شاخ دأریدی. باقی گوزنان دورون فقط جنس نر شاخ دأره. موختلفه گوزنان دورون ، کلسیا گوزن پیله ترین و سنگین ترین شاخان دأره. نر ٚ شاخه وزن بیست وپینج کیلو و ماده ٚ شاخه وزن به ده کیلوگرم فأرسه.
کورچ ِ ما
ای ما مئن، گالشؤن کم‌کمیْ کو جی انن جير.
خۊشکبجار
خۊشکبجار ايته جه گيلان ٚ شأران ؤ رشت ٚ شأرستان ٚ توابع جه ايسه. أ شأر خۊشکبجار ٚ بخش ٚ مرکز ايسه.
خۊشکبجار کاسپي درىا ورجه واقع بۊبؤسته ؤ ۱۵ کيلۊمتر ساحل ٚ أمرأ مجاور ايسه ؤ پيله‌ترين بخش جه رشت ٚ شأرستان ٚ ساحلي نوار خۊشکبجار ٚ بخش ٚ مئن نهأ.
خۊشکبجار ٚ شأرداري ۱۳۴۰/۹/۲ تاريخ ٚ مئن گيلان ٚ اۊستاندار ٚ حکم ٚ أمرأ تأسيس بۊبؤسته. خۊشکبجار پيشتر جزو خۊمام ؤ جه خۊمام ؤ خۊشکبجار ٚ بخش ٚ جيرمجمۊعه‌ئن بۊ، ولي ۱۳۷۴ سال ٚ مئن ؤ خۊشکبجار ٚ بخش ٚ تأسيس ٚ أمرأ، خۊشکبجار خۊمام ٚ جه سيوا ؤ خۊشکبجار ٚ بخش ٚ مرکز بۊبؤسته ؤ دۊته نؤشر ؤ حاجي بکنده دهستانان ني اۊن-ه ملحق بۊبؤستد.
مردۊم ؤ زوان
خۊشکبجار ٚ مردۊم گیلک ايسد ؤ گيلکي زوان-أ بيه پس ٚ گۊیش ٚ أمرأ گب زنده.
سربس
جرگه:گيلان ٚ شأران
محسن اباد
محسن اباد ایسم ایته جی روستاهان دهگاه دهستان ، آستانه شهرستان بخش کیاشهر ایسه اوستان گیلان مئن جی کیشور ایران.
محسن اباد ایسم ایته روستا ایسه جه زارم رود دهستان ، نکاشهرستان هزار جریب بخش جه اوستان مازندران ، شومال ایران مین.