cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Escocia
Século XIX
miniatura|dereita|350px|A interrupción da asemblea pintada por [[David Octavius Hill.]] Despois de anos de loita prolongada en Kirk, en 1834 os evanxélicos gañaron o control da Asemblea Xeral e aprobaron a lei de veto, que permitiría ás congregacións rexeitar "intrusos" non desexados. Os seguintes "Dez Anos de Conflito" de disputas legais e políticas, acabaron coa derrota dos non-intrusionistas nos tribunais civís. O resultado foi un cisma da igrexa por parte dalgúns dos non-intrusionistas liderado polo Dr Thomas Chalmers, e que foi coñecida como Cisma de 1843. Case un terzo do clero, maioritariamente do Norte e das Highlands, formou a Igrexa Libre de Escocia. As divisións crecentes entre os fundamentalistas calvinistas e os liberais teolóxicos, deveu nunha separación na Igrexa Libre na que os calvinistas formaron a Igrexa Presbiteriana Libre de Escocia en 1893. A emancipación católica de 1829 e gran número de inmigrantes irlandeses, particularmente concentrados en Glasgow despois das fames dos anos 1840, levaron a unha transformación nas fortunas do catolicismo. En 1878, e malia a oposición, a xerarquía eclesiástica católica romana foi restaurado no país, e o catolicismo tornouse unha relixión significativa en Escocia.
Monopraza
Un coche de rodas abertas (coche de Fórmula, ou a miúdo monopraza) é un coche con rodas fóra da carrozaría principal e normalmente só ten un asento. Os coches con rodas abertas contrastan cos coches de rúa, sports cars, stock cars, e touring cars, que teñen as rodas abaixo a carrozaría ou dentro das defensas. Os coches de rodas abertas adoitan construírse especificamente para carreiras de automobilismo de velocidade, frecuentemente cun maior grao de sofisticación tecnolóxica que noutras formas de deporte motor. Os turismos de rodas abertas, como o Ariel Atom, son moi escasos xa que adoitan ser pouco prácticos para o uso cotián.
Deseño
Un coche típico de rodas abertas ten unha cabina mínima suficiente só para pechar o corpo do piloto, coa cabeza exposta ao aire. No Whelen Modified Tour e outras series modificadas de pista curta, a cabeza do piloto está dentro do coche. Nos coches modernos o motor está frecuentemente situado detrás do piloto e empuxa as rodas traseiras; agás nos coches modificados para asfalto, como o Whelen Modified Tour, onde o motor está diante do piloto. Dependendo das regras da clase, moitos tipos de rodas abertas teñen ás na parte dianteira e aleróns na traseira do vehículo, así como un solo moi baixo e practicamente plano, para conseguir unha carga aerodinámica adicional que empuxa o coche á estrada.
Algunhas carreiras importantes, como o Gran Premio de Singapur, Gran Premio de Mónaco (na Fórmula 1) e o Gran Premio de Long Beach (na IndyCar), dispútanse en circuítos de rúa temporais. Non obstante, a maioría das carreiras de rodas abertas se corren en circuítos de carreiras, como Watkins Glen International nos Estados Unidos, Nürburgring en Alemaña, Spa-Francorchamps en Bélxica e Silverstone no Reino Unido. Nos Estados Unidos algúns eventos de alto nivel de rodas abertas celébranse en óvalos, tanto de pista curta como en variedade pista de carreiras, con énfase na velocidade e resistencia máis que na manobrabilidade requirida polos eventos de estrada e rúa. O Whelen Modified Tour é a única serie de coches de carreiras con rodas abertas aprobada pola NASCAR. Esta serie compite na maioría das pistas máis famosas da NASCAR nos Estados Unidos. Outras carreiras das series modificadas en asfalto en pistas curtas nos Estados Unidos e o Canadá, como Wyoming County International Speedway en Nova York. A carreira oval máis famosa do mundo é a anual 500 Millas de Indianápolis (Indy 500) en Speedway, Indiana, da IndyCar, nos Estados Unidos, é bastante común referirse aos coches de rodas abertas como IndyCars ou Champ Cars, debido á súa aparencia recoñecible e popularidade en toda a América na Indy 500.
K. Barry Sharpless
Investigacións científicas
En 2001 foi galardoado coa metade do Premio Nobel de Química por conseguir obter moléculas quirales ópticamente puras mediante a reacción de oxidación con catalizadores enantioselectivos. O premio foi compartido con outros dous investigadores William S. Knowles e Ryoji Noyori por idéntico logro mediante hidroxenación.
Manuel Paleólogo
Traxectoria
Manuel naceu tras a Caída de Constantinopla, e pasou a súa infancia en Morea (actual Peloponeso), ata que esta foi invadida polos otománs en 1460, e a súa familia fuxiu primeiro a Corfú, e logo a Roma, onde o Papado recoñeceu ao seu pai como emperador bizantino. Algunhas fontes afirman que á morte do seu pai, os seus fillos foron postos baixo a custodia do afamado humanista Basilio Besarión.
Agrupación Cultural Alexandre Bóveda
Actividade
En 2017 recibiu o premio Marcelino Liste outorgado polo Foro Cívico, como recoñecemento do seu traballo a prol da xustiza e da liberdade e en 2023 o premio Moncho Valcarce pola defensa e promoción da terra.
Castres Olympique
Historia
Dende a década de 1960, o club experimentará un fluxo de tempadas mediocres e constante diminución ata que Pierre Fabre, o fundador dunha compañía farmacéutica, decidiu tomar as rendas do club e devolverlle a súa antiga gloria en 1988.
Ombú
Descrición
É unha planta arborescente nativa da Pampa arxentina e o Uruguai. Malia o seu toro groso e o seu gran porte (acada unha altura de 10 a 15 metros, cunha ampla copa e grandes raíces visíbeis) é discutido se é unha árbore, un arbusto ou unha herba xigante; quen cientificamente aducen que é unha herba xigante resaltan principalmente as curiosas características do seu talo, bastante húmido e verde sen notorios aneis de casca: de madeira esponxosa e branda (a madeira de ombú a non ser que estea moi desecada non serve para facer leña nin para tallas de carpintaría), contén grandes cantidades de auga, o que lle permite sobrevivir na contorna de escasas choivas da pampa seca. Medra axiña, e é inmune a boa parte dos insectos que depredan as follas da flora da chaira da Pampa grazas ao seu zume tóxico. O seu nome é unha voz guaraní que significa sombra ou vulto escuro.
Flegón de Trales
Traxectoria
Liberto do emperador Hadriano, a súa principal obra é Olimpíadas, un compendio histórico en 16 volumes, que abarca a historia dos Xogos Olímpicos desde a súa orixe até o ano 137. Outras obras son os tratados Das cousas marabillosas (Περὶ θαυμασίων), colección dos milagres antigos, e Dos casos de lonxevidade (Περὶ μακροβίων), no que enumera os centenarios por el coñecidos, dando, ademais, un extracto de oráculos sibilinos.
Coche de seguridade
miniatura| 397px | [[Mercedes-Benz SLK-Class|Mercedes-Benz SLK coche de seguridade dos Deutsche Tourswagen Masters no Goodwood Festival of Speed.]] En automobilismo, un coche de seguridade ou coche de seguranza, safety car ou pace car é un coche que limita a velocidade dos coches competidores nun circuíto no caso dun incidente grave ou por causas meteorolóxicas. O obxectivo do coche de seguridade é permitir despexar a pista de calquera obstáculo baixo condicións máis seguras, especialmente para os comisarios e/ou esperar condicións máis favorables para a pista.
Tel Aviv
Clima
Tel Aviv ten un clima mediterráneo con veráns quentes e húmidos, e invernos chuviosos. A temperatura media do verán é de 26 °C e no inverno é de 12 °C. A humidade tende a ser alta durante todo o ano, especialmente entre os meses de outubro e abril, a estación húmida. A media de precipitacións é de 530 milimetros. No inverno a temperatura pode caer unha ou dúas veces a 6 °C polas mañás. A temperatura tamén pode chegar aos 35 °C durante as vagas de calor.
Coche de seguridade
Fórmula 1
miniatura|right|Cando sexa necesario, o coche de seguridade F1 liderará a carreira ao redor do circuíto a velocidade reducida co líder da carreira inmediatamente detrás.
Mercedes Bengoechea
Traxectoria
É catedrática en sociolingüística da área de Filoloxía Inglesa, adscrita ao departamento de Filoloxía Moderna da Universidade de Alcalá, de cuxa Facultade de Filosofía e Letras foi decana entre os anos 2003 e 2008.
Ao longo da súa traxectoria recibiu tamén diferentes distincións entre as que se atopan o Premio de Investigación María Isidra de Guzmán polo seu libro Adrienne Rich (1993), o Premio Dones Progressistes, outorgado pola Federació de Dons Progressistes da Comunitat Valenciana polo seu labor investigador dentro do grupo NOMBRA do Instituto da Muller sobre xénero e linguaxe (2006). L' Associació de Dons Periodistes de Catalunya concedeu ao seu traballo Nombra.en.red. En femenino y en maculino realizado de maneira conxunta con José Simón, o Premio á Innovación en Comunicación Non Sexista (Prize to Innovation in Non-Sexist Communication) no 2008.
Proceso de El Escorial
A trama, coñecida como conspiración de El Escorial, foi pronto descuberta, dando así lugar ao proceso.
Twilight (novela)
Twilight (en galego, Bocanoite) é unha novela de fantasía e romance para mozos de Stephenie Meyer quen a presentou a 14 axentes que a rexeitaron pero que cando se publicou en 2005 se converteu nun éxito de vendas, debutando no quinto posto da lista do New York Times ó mes da súa publicación. Segundo a Publishers Weekly foi un dos mellores libros xuvenís de 2005. O libro vendeu 25 millóns de exemplares en todo o mundo, e permaneceu na lista do New Yory Times 91 semanas. Ademais, traduciuse a 37 linguas.
Pedro Murias
Traxectoria
Despois de nacer e comezar a medrar en San Xián dos Carballos (A Devesa), emigra a Cuba (1865) sendo aínda un rapaz atopando un emprego nunha fábrica de tabacos. En Cuba dedicarase a distintos negocios (fábrica de cervexa, frota de transporte e participación noutras actividades industriais ), mais principalmente estará relacionado coa industria do tabaco.
Gratio
Traxectoria
Del só se sabe que naceu en Falisco e foi amigo de Ovidio. Pode ser que fose liberto do primeiro marido da emperatriz Livia, un tal Tiberio Claudio Gracio. Polo demais, foi un poeta de escaso relevo, aínda que deixou un poema didáctico sobre a caza con cans, de título Cinexética ou Cynegeticon liber, que foi, a xuízo de Nemesiano, poeta do século III, o primeiro en tratar esta materia en verso latino; del soamente conserváronse os primeiros cincocentos corenta e sete hexámetros que descubriu o coñecido Jacopo Sannazaro en 1504 nunha biblioteca de Francia. A súa métrica lembra máis a Virxilio que a Ovidio, de forma que hai motivos para pensar que foi composto non antes do ano -19.
Atlas (foguete)
Historia
O Atlas, como mísil, quedou rapidamente obsoleto, pechándose as liñas de produción en 1966. As unidades sobrantes foron almacenadas e reusadas como vehículos de lanzamento espacial. O primeiro mísil operacional (o Atlas D), por exemplo, serviu como base para os foguetes que lanzaron as cápsulas do proxecto Mercury. En combinación coas etapas Agena e Centaur, seviron como lanzadores de capacidade media. O último Atlas cunha etapa Agena voou en 1978, mentres que a etapa Centaur converteuse na etapa superior estándar dos foguetes Atlas.
La Lucha (A Pobra do Caramiñal)
Historia e características
Subtitulado Órgano quincenal defensor de las entidades afectas al Partido Socialista y a la U. G. de T., apareceu o 1 de maio de 1932. Converteuse en semanario a partir do número 9. O seu director era Manuel Venerando Porteiro, presidente da Agrupación Socialista local, que foi substituído por Antonio Domínguez Fontán, secretario da Agrupación e dirixente do Sindicato de Oficios Varios La Unión Obrera (UGT). Nas páxinas de Ribeira incluíu colaboracións de Ramón Beade Méndez, Manuel Moure Gómez, Bautista M. Lemiña (a principios de 1933 abandonou esta cabeceira por La Coraza de Ribeira, baixo as críticas dos seus correlixionarios) e os mozos da Juventud Cultural Republicana (Julio Silva, Agustín F. Oujo, Ramón Rivas). Nas de Boiro, Juanito Somoza, Jesús Gallardo, Guillermo Santamaría e Teresa M. del Río. Na sección da Pobra apareceron as sinaturas de Porteiro, Domínguez, Tomás Moro (un pseudónimo) e Carmen Parada. Cesou a súa publicación en 1933.
Exergo
miniatura|[[Ás romano coa inscrición SC (Senatus Consulto) no exergo]] Nas moedas da República Romana e de principios do Imperio, as inscricións do exergo refiren adoito ás datas consulares ou á autoridade do Senado, mediante as iniciais SC (Senatus Consulto), en tanto que nas emisións tardorromanas e nas moedas do Imperio Bizantino, o exergo serve con frecuencia para incicar a cidade de procedencia da cuñaxe, ben mediante unha abreviatura ou ben co seu nome completo. En ambos os casos, a inscrición do exergo forma unha liña recta, mentres que o resto da lenda ten un sentido circular.
Basarab I de Valaquia
Basarab I foi dono do principado de Valaquia dende, quizais, 1310, até 1352. É chamado ás veces "Întemeietorul" ("O Fundador"), debido ao seu papel na creación do estado, xunto coa súa posición de antecedente común dos donos da dinastía Basarab.
O Lago, Beira, Carral
O Lago é un lugar da parroquia de Beira no concello coruñés de Carral na comarca da Coruña. Non tiña habitantes no ano 2016 segundo datos do INE.
Trastorno de personalidade antisocial
Diagnóstico
Importante notar que o termo antisocial, na psiquiatría, non significa (como rutineiramente acostuma ser entendido) un tipo de inhibición social, timidez ou o feito de ser introvertido/reservado, mais si, actitudes contrarias ás regras da sociedade. No caso de timidez patolóxica os diagnósticos usados na psiquiatría contemporánea poden ser, entre outros, de trastorno de personalidade esquiva, fobia social ou trastornos de ansiedade.
Tratamento
Hai indicativos de que a terapia cognitivo-comportamental poida ser un método eficaz no tratamento de trastornos de personalidade antisocial. A American Psychiatric Association considera a terapia analítico-comportamental como o tratamento de regulación afectiva máis eficaz e empiricamente validado para trastornos de personalidade.
Paraná, Arxentina
Paraná é a cidade capital da provincia de Entre Ríos, República Arxentina. Atópase no centro-leste do país, sobre a marxe esquerda do río Paraná.
Andrew Smith (zoólogo)
Sir Andrew Smith, nado en Hawick (Roxburghshire) o 3 de decembro de 1797 e finado o 12 de agosto de 1872, foi un cirurxián, médico militar, explorador etnólogo e zoólogo escocés.
Correspondencia con Charles Darwin
Ao longo da súa vida intercambiou correspondencia con Charles Darwin.
Apolonio de Perge
Obra
A súa obra foi vasta e moitas delas perdéronse:
Pedrón de Ouro
O Padrón de Ouro entrégase á personalidade ou entidade viva e residente en Galicia que máis destacou na defensa e promoción das diversas facetas da cultura nacional ao longo do ano ou nunha traxectoria vital. O Premio Pedrón de Honra dáselle a residentes foráneos que destacasen coas súas achegas ao engrandecemento da nación e da cultura.
Peteiro dos cefalópodos
Medidas
miniatura|Peteiro de lura xigante e músculos asociados coa man como comparación de escala. En teutoloxía utilízanse comunmente como medidas do peteiro a lonxitude rostral inferior (lower rostral length, LRL) e a lonxitude rostral superior (upper rostral length, URL), respectivamente. Estas son as medidas estándar da medida do peteiro nos Decapodiformes, mentres que a lonxitude da cuberta (hood length) é a preferida para os Octopodiformes.
Jean-Honoré Fragonard
Traxectoria
Debuxante e retratista nacido en Grasse, considerado un dos derradeiros expoñentes do período rococó, caracterizado por unha arte alegre e sensual, e un dos máis antigos precursores do impresionismo. Estudou pintura en París e mudouse a Roma (1756), onde se impresionou coa obra de Giovanni Battista Tiepolo. Protexido do abade e amante das artes Richard de Saint-Non, viaxaran pola Italia pesquisando as obras dos grandes mestres ata que ambos fixaran a súa residencia en París (1761). A súa consagración veu coa presentación no Salón de París (1765) co enorme lenzo de tema tráxico, O sumo sacerdote Coreso sacrificándose para salvar a Calirroé, que foi adquirido polo rei Luís XV. Entrou na Academia Real (1765) e casou (1769) con Marie-Anne Gérard, e novamente viaxou a Italia, onde pintou unha serie de debuxos de vistas e paisaxes. Retornando a París (1773), reduciu a súa pintura de paisaxes con pequenas figuras, pasando a dedicarse a reprodución de escenas domésticas e sentimentais. Na última fase da súa vida, pobre e case esquecido, pintou escenas de amor e da natureza e morreu en París.
Novás, Beira, Carral
Novás é un lugar da parroquia de Beira no concello coruñés de Carral na comarca da Coruña. Tiña 12 habitantes no ano 2016 segundo datos do INE dos cales 7 eran homes e 5 eran mulleres.
Sinal de exportación nuclear
Un sinal de exportación nuclear (ou NES do inglés Nuclear Export Signal) é unha curta secuencia de aminoácidos de 4 residuos hidrofóbicos que se encontra en certas proteínas e que marca esa proteína para ser exportada desde o núcleo celular ao citoplasma, atravesando os complexos dos poros nucleares utilizando o transporte nuclear. Este sinal ten os efectos opostos aos do sinal de localización nuclear, que marca unha proteína para o seu transporte desde o citoplasma ao núcleo. O sinal de exportación nuclear é recoñecido por exportinas, que se unen a el. En análises en computador de NESs coñecidos atopouse que o espazado máis común de residuos hidrofóbicos é LxxxLxxLxL, onde "L" é un residuo hidrofóbico (xeralmente leucina) e "x" é calquera outro aminoácido; o espazado destes residuos hidrofóbicos pode explicarse examinando estruturas coñecidas que conteñan un NES, como os residuos fundamentais que normalmente se encontran na mesma cara de estruturas secundarias adxacentes dunha proteína, o que lles permite interaccionar coa exportina.
Non todos os substratos con NES son exportados constitutivamente desde o núcleo, o que significa que a exportación mediada por CRM1 é un proceso regulado. Descubríronse varias vías para a regulación da exportación dependente de NES, entre as que está o enmascaramento/desenmascaramento de NES, a fosforilación e a formación de pontes disulfuro como resultado de oxidacións.
Multispectral Thermal Imager
Características
MTI, baseado no bus BCP-600, pesaba 587 kg ao lanzamento e levaba a bordo sensores para poder observar en 15 bandas espectrais diferentes en lonxitudes de onda visibles e infravermellas. Os sensores tamén fixeron observacións con fins científicos e civís, estudando a atmosfera. Os sensores foron construídos nos Laboratorios Nacionais de Sandia. A bordo tamén viaxaba un espectrómetro de raios X (HXRS, High-energy X-ray Spectrometer), patrocinado pola NOAA e o Instituto Astronómico da República Checa, que observou erupcións solares e tormentas de partículas de alta enerxía.
Alimento saudable
Podemos atopar estes alimentos saudables en:
Moderación, variedade e balance
Na cuestión da moderación, "non hai alimentos bos ou daniños, senón que todo alimento é saudable se é consumido con moderación". En canto á variedade, atoparémonos co consumo de todos aqueles nutrientes necesarios para o organismo, permitindo unha gran variedade de alimentos. Por último, determinarase a adecuada inxesta de nutrientes, entre o consumo enerxético, a inxesta de calorías e o gasto enerxético.
Aureliano Pardo Villar
Aureliano Pardo Villar, nado en Arzúa o 18 de xaneiro de 1882 e finado en Padrón o 13 de xaneiro de 1957, foi un frade e escritor galego.
Castells
Desde o 16 de novembro de 2010, os castells son Patrimonio Cultural Inmaterial da Humanidade pola UNESCO.
Bouza
Unha bouza é un terreo inculto poboado de mato.
Coyoacán
miniatura|250px|Xardín Hidalgo. Coyoacán é unha das 16 delegacións da Cidade de México e atópase no centro xeográfico deste. O seu territorio abrangue máis de 54 quilómetros cadrados, e está localizado sobre a chaira do val de México. A parte máis alta corresponde ó cerro Zacatépetl, no suroeste da delegación, onde tamén se atopa a zona de Los Pedregales. Todo o territorio coyoacanense está urbanizado. Dentro del atópanse importantes zonas verdes como a Cidade Universitaria e os viveiros de Coyoacán.
Na época precolombiana, unha parte do territorio coyoacanense estaba baixo o lago de Texcoco e Xochimilco. Durante o Preclásico Medio desenvolvéronse na zona algunhas aldeas agrícolas, entre as que destaca Copilco polos testemuños dos costumes funerarios da época.
Inactivación do cromosoma X
Selección dun cromosoma X activo
Sábese que a inactivación do cromosoma X é un proceso aleatorio que se produce aproximadamente no momento da gastrulación no epiblasto (as células que darán lugar ao embrión). Os cromosomas X materno e paterno teñen igual probabilidade de inactivación. Isto suxeriría que se esperaría que as mulleres sufrisen trastornos ligados ao X nunha proporción do 50% con respecto aos homes (porque as mulleres teñen dous cromosomas X, mentres que os homes teñen só un); porén, na realidade, a frecuencia destes trastornos en femias é moito menor que esa cifra. Unha explicación desta disparidade é que entre o 12 e o 20% dos xenes do cromosoma X inactivado seguen expresándose, o que proporciona ás mulleres unha protección adicional contra xenes defectuosos codificados no cromosoma X. Suxeriuse que esta disparidade tiña que ser unha proba dunha inactivación preferencial (non aleatoria). A inactivación preferencial do cromosoma X paterno dáse tanto en marsupiais coma en liñaxes celulares que forman as membranas que rodean o embrión, mentres que nos mamíferos placentarios poden ser inactivados tanto o cromosoma X derivado do pai coma da nai en diferentes liñas celulares.
Expresión de trastornos ligados ao X en femias heterocigotas
Como os machos só teñen unha copia do cromosoma X, todos os xenes do cromosoma X expresados (ou alelos, no caso de formas con múltiples variantes dun mesmo xene na poboación) están localizadas nesa copia do cromosoma. As femias, porén, expresarán principalmente os xenes ou alelos localizados na copia do cromosoma X que permanece activo. Considerando a situación dun xene ou múltiples xenes que causan diferenzas individuais nun determinado fenotipo (é dicir, causan variacións observadas na poboación para ese fenotipo), en femias homocigotas non importa cal das copias do cromosoma está inactivada, xa que os alelos de ambas as copias son o mesmo. Porén, en femias que son heterocigotas nos xenes causais, a inactivación dunha copia do cromosoma en vez doutra pode ter un impacto directo sobre o valor fenotípico. Debido a este fenómeno, observouse un incremento en variación fenotípica en femias que son heterocigotas no xene ou xenes implicados con respecto ás que son homocigotas. Hai moitos xeitos diferentes polos cales se pode desenvolver unha variación fenotípica. En moitos casos, as femias heterocigotas poden ses asintomáticas ou presentar só síntomas menores dunha determinada desorde, como a adrenoleucodistrofia ligada ao X.
A diferenciación do fenotipo en femias heterocigotas é impulsada pola presenza de inactivación X nesgada. Tipicamente, cada cromosoma X é silenciado na metade das células, pero este proceso está nesgado cando ocorre a inactivación preferencial dun cromosoma. Pénsase que o nesgo acontece por azar ou por unha característica física dun cromosoma que pode causar que sexa silenciado con maior ou menor frecuencia, como unha mutación desfavorable.
Como media, cada cromosoma X é inactivado na metade das células, porén do 5 ao 20% de mulleres "aparentemente normais" mostran inactivación do X nesgada. En casos nos que o nesgo está presente, pode darse unha ampla variedade de expresión de síntomas, o que ten como resultado que a expresión varíe de menor a grave dependendo da proporción de nesgo. Un caso extremo disto pode verse cando femias xemelgas monocigotas teñen unha variación extrema na expresión da enfermidade de Menkes (un trastorno ligado ao X), con resultado de morte dunha das xemelgas mentres que a outra permanece asintomática.
3 Ninjas
Sinopse
Historia de tres rapaces que aprenden artes marciais do seu avó. Cada ano, Samuel Jr. (Michael Treanor), Jeffrey (Max Elliott Slade) e Michael Douglas (Chad Power) visitan ó seu avó xaponés, Mori Tanaka, para pasar o verán. Mori é un experto en Ninjutsu, e durante anos adestrou ós nenos nas súas técnicas.
Torre dos Moreno
Descrición
Conta con diversos adornos, como alicatados, mármores, vidreiras, grecas, tellado con tellas de porcelana (cerámica vidrada) de cor vermella que reflicte a luz solar ou pilastras. A cúpula da torre principal está mantida por catro cariátides. A planta ten 950 m², e o soar, 1.050 m² (medidas tomadas usando SIXPAC). Consta de baixo, tres plantas e baixocuberta, a parte do saínte da torre principal. Leváronse a cabo varias restauracións parciais, que polo momento case só aseguraron o non avance da deterioración do edificio.
Actualidade
O 13 de xaneiro de 2011 comezan os traballos de apuntalamento para tentar salvala da súa caída, tras arranxos anteriores no interior.
O repartimento da propiedade lévase complicando na historia por división por herdanza, o que asemade complica o seu mantemento e futuro. Despois dun proceso de compra pola empresa 'Paisajes de Asturias', propiedade de Víctor Madera, en 2015 a estrutura de propiedade corresponde aproximadamente: un 60%, Paisajes de Asturias; 21% Concello de Ribadeo (adquirido en 1996) e 19%, herdeiros na Arxentina.
Jean Piaget
Jean William Fritz Piaget, nado en Neuchâtel o 9 de agosto de 1896 e finado en Xenebra o 16 de setembro de 1980, foi un psicólogo experimental, filósofo, pedagogo e biólogo suízo, creador da epistemoloxía xenética, famoso polas súas achegas ao campo da psicoloxía evolutiva, os seus estudos sobre a infancia e a súa teoría do desenvolvemento cognitivo.
Reaccións circulares terciarias
Tralos 18 meses o cerebro do neno está xa potencialmente capacitado para imaxinar os efectos simples das accións que está realizando, ou xa pode realizar unha rudimentaria descrición dalgunhas accións diferidas ou obxectos non presentes pero que ten percibido. Está tamén capacitado para efectuar secuencias de accións como utilizar un obxecto para abrir unha porta. Comezan, ademais, os primeiros xogos simbólicos do tipo xoguemos a que....
Estadio das operacións concretas
Arredor dos 6/7 anos o neno adquire a capacidade intelectual de conservar cantidades numéricas: lonxitudes e volumes líquidos. Aquí por 'conservación' enténdese a capacidade de comprender que a cantidade se mantén igual aínda que se varíe a súa forma. Antes, no estadio preoperativo por exemplo, o neno estaba convencido de que a cantidade dun litro de auga contido nunha botella alta e longa é maior que a do mesmo litro de auga trasegado a unha botella baixa e ancha (aquí existe un contacto coa teoría da Gestalt). En cambio, un neno xa no estadio das operacións concretas está intelectualmente capacitado para comprender que a cantidade é a mesma en recipientes de diversas formas.
Recoñecementos
Foi nomeado doutor Honoris Causa en Harvard, Manchester (1959), Cambridge (1962), Bristol (1970), CNAA (1975) e outras 26 universidades. En 1972 recibiu o Premio Erasmus. O 17 de setembro, data do seu pasamento, conmemórase o Día da psicopedagoxía.
Filipinas
Prehistoria e época prehispánica
miniatura|Unha páxina do [[Códice Boxer. Á esquerda, un xeneral do Raxanato de Butuan e á dereita, unha princesa do Reino de Tondo.]] Hai evidencias de que os primeiros homínidos vivían no que hoxe son as Filipinas fai xa 709.000 anos. Ata hai pouco, pensábase que os restos humanos máis antigos achados no arquipélago filipino correspondían ao home de Tabon —cunha antigüidade de 22 000 a 24 000 anos—, pero foron substituídos polo metatarso do home de Callao, que segundo o método do uranio–torio ten 67 000 anos de antigüidade. Existen varias teorías sobre as orixes dos primeiros habitantes das illas. Landa Jocano suxire que os antepasados dos filipinos actuais xurdiron e desenvolvéronse localmente. Pola súa banda, a teoría da orixe insular de Wilhelm Solheim postula que o poboamento do arquipélago deuse a través das rutas do comercio que proviñan da zona de Sonda ao redor dos anos 48 000 a 5000a. C., no canto dunha migración a grande escala. A teoría da expansión austronesia afirma que varios grupos malaio-polinesios procedentes da illa de Taiwán comezaron a migrar as Filipinas ao redor do 4000a. C., desprazando aos primeiros poboadores. Os negritos estiveron entre os primeiros habitantes das illas, pero a data da súa aparición aínda se descoñece. Para o ano 1000 a. C., os habitantes do arquipélago organizáronse en catro tipos de grupos sociais: as tribos de cazadores-recolectores, sociedades guerreiras, plutocracias pequenas e principados con centro nos portos marítimos.
Revolución filipina, Primeira República Filipina e dominio estadounidense
miniatura|derecha|Edición de The Tribune do 24 de abril de 1942, anunciando a invasión xaponesa de Filipinas. En 1898, a guerra hispano-estadounidense comezou en Cuba e posteriormente estendeuse ao arquipélago filipino xa mergullado nunha revolta. O 12 de xuño de 1898, Aguinaldo declarou a independencia filipina de España en Kawit, Cavite, e ao ano seguinte estableceuse a Primeira República Filipina. Pola súa banda, cando España perdeu a guerra asinou o Tratado de París en 1898, no cal cedeu o dominio das illas a Estados Unidos por 20 millóns de dólares. Como se facía cada vez máis evidente que os Estados Unidos non recoñecería á Primeira República Filipina, estalou a guerra filipino-estadounidense.
Xeografía e medioa ambiente
A maioría das illas son montañosas, están cubertas dunha densa selva tropical e son de orixe volcánico. A montaña máis alta é o monte Apo, cunha altitude de 2954 m.s.n.m. e está situada na illa de Mindanao. A depresión de Galathea na fosa de Filipinas é o punto máis profundo no territorio nacional, e o terceiro máis profundo no mundo, situado no fondo do mar de Filipinas. Así mesmo, o río máis longo é o Cagayán,  que mide uns 520 quilómetros, no norte de  Luzón. A baía de Manila, onde se atopa a cidade homónima, está conectada á lagoa de Bay —o lago máis grande de Filipinas— polo río Pasig. As concas hidrográficas máis importantes do país son as do río Pulangi e Agusan en Mindanao e o Cagayán e o Pampanga en Luzón. A baía Subic, o golfo de Dávao e o golfo Moro son outras das baías máis importantes. O estreito de San Juanico separa as illas Samar e Leyte, aínda que se atopan conectadas grazas ao ponte de San Juanico. miniatura|izquierda|O [[monte Apo é a montaña máis alta de Filipinas.]] Situado na periferia occidental do cinto de lume do Pacífico, o territorio experimenta unha actividade sísmica e volcánica frecuente. A meseta Benham, ao leste no mar de Filipinas, é unha rexión submarina cunha actividade de subducción tectónica moi alta. Diariamente rexístranse ao redor de 20 sismos, aínda que a maioría son demasiado débiles para sentirse; o último terremoto importante rexistrado foi o terremoto de Luzón de 1990. De igual maneira, hai moitos volcáns activos no arquipélago, como o do monte Mayon, o do monte Pinatubo e o volcán Taal. A erupción do monte Pinatubo en xuño de 1991 produciu a erupción terrestre máis grande do século XX. Con todo, non todos os accidentes xeográficos notables teñen unha orixe tan violenta ou destrutivo: exemplo do legado da actividade xeolóxica é o río subterráneo de Puerto Princesa, que corre 8,2 quilómetros baixo terra a través dunha paisaxe kárstica antes de chegar ao océano, declarado Patrimonio da Humanidade pola UNESCO.
Biodiversidade
Ao sur de Filipinas pasa a liña de Wallace, o límite bioxeográfico que separa as rexións de Asia e Oceanía a través de Insulindia. A fauna, e en menor medida a flora, son distintas a cada lado, a pesar da proximidade xeográfica e a relativa similitude climática, reflectindo historias evolutivas separadas. A liña transcorre entre as illas de Balí e Lombok, ao leste de Xava; continúa entre a illa de Borneo, que deixa ao oeste, e as Célebes e pasa ao sur de Filipinas.
Diminutivo
Hai veces en que a forma aparenta un diminutivo doutras linguas pero a palabra ten esa forma en galego: son os casos de sarillo ou do cultismo fibrilla/fibrila.
Filipinas
Relacións exteriores
Por outra banda, posúe boas relacións cos Estados Unidos, a quen apoiou durante a guerra fría e a guerra contra o terrorismo. Con todo, en anos recentes a presenza estadounidense nas bases militares de Baía Subic e Clark e o Acordo de Forzas Visitantes xeraron certa controversia. Tamén Xapón, o maior contribuínte oficial de axuda para o desenvolvemento do país, é considerado como un dos seus principais aliados. Aínda que aínda prevalecen certos debates históricos entre os dous países —sobre todo en temas como as mulleres de consolo—, gran parte da inimizade xurdida polos acontecementos da segunda guerra mundial desapareceron.
Subdivisións
As provincias encóntranse agrupadas en 17 rexións administrativas, onde os diversos ministerios establecen escritorios rexionais, mais non ten un goberno local separado, coa excepción da Rexión Autónoma do Mindanao Musulmán (Autonomous Region in Muslim Mindanao ou ARMM) e Cordilleira.
Á súa vez, varias rexións xúntanse en grupos de illas: 300px|miniatura|Provincias e rexións de Filipinas.
Turismo
miniatura|Os [[Arrozais en socalcos das cordilleiras de Filipinas|socalcos de arroz das cordilleiras Filipinas foron nomeadas Patrimonio da Humanidade pola Unesco. ]] Grazas ás súas condicións xeográficas e á biodiversidade existente no arquipélago, Filipinas conta con múltiples parques naturais que serven como o seu principal atractivo turístico. A industria do turismo comezou a desenvolverse desde a década de 1970. Con todo, debido aos conflitos existentes no país, non foi senón ata finais do seguinte decenio o turismo que comezou a formar parte importante do desenvolvemento económico local. Desde entón, o turismo atópase en constante crecemento, en 2019, a industria de viaxes e turismo achegou o 12,7% do PIB do país.
Linguas
Ethnologue enumera 186 linguas diferentes en Filipinas, 182 son linguas vivas, mentres que catro non teñen ningún falante coñecido. Todas forman parte do grupo de linguas malaio-polinesias de Borneo-Filipinas, que é mesmo unha rama da familia de linguas austronesias, coa única excepción do chavacano, que é unha lingua crioula baseada no castelán mexicano.
Relixión
O islam é a segunda relixión que máis se profesa. Segundo os resultados do censo de 2015 a poboación musulmán de Filipinas abarcaba o 2% da poboación total. Pola contra, un informe de 2012 da Comisión Nacional de Filipinos Musulmáns (NCMF, polas súas siglas en inglés) indicou que ao redor de 10 700 000 ou o que é o mesmo o 11 % dos filipinos son musulmáns. A ​​maioría dos musulmáns viven en Mindanao e as illas próximas. A maioría practica o islam sunita baixo a escola Xafí.
Arquitectura
A arquitectura de Filipinas caracterízase por unha forte influencia española e a integración de múltiples elementos da cultura dos nativos filipinos. De feito, segundo o folclore local, as típicas casas filipinas deben cumprir certas características arquitectónicas para asegurar a boa sorte e prosperidade para a familia que a habita. Por exemplo, a casa ideal debe recibir os raios do sol pola mañá en dous das súas fachadas. As escaleiras deben estar orientadas cara ao leste, non deben situarse no centro da construción nin ter un número de chanzos que sexa múltiplo de tres. Outras consideracións inclúen non colocar dúas portas enfrontándose, non construír sotos, colocar a cama afastada da porta e facer do comedor o espazo máis grande e con máis luz da casa.
Deportes
Hai varios deportes e pasatempos populares no país, destacando o baloncesto, boxeo, voleibol, fútbol, bádminton, taekwondo, billar, birlos, e xadrez. Os deportes extremos como o motocrós, ciclismo e montañismo tamén están a cobrar popularidade. O baloncesto xógase a nivel amateur e profesional e considérase o deporte máis popular no país. De feito, en case todos os barrios das cidades hai unha cancha de baloncesto. A selección nacional participou en varias edicións dos Xogos Olímpicos e do Campionato do Mundo de Baloncesto —onde obtiveron unha medalla de bronce en 1954— e en múltiples torneos rexionais e locais.
Clostridium difficile
Xenoma
Os investigadores da Universidade McGill de Montreal, Canadá secuenciaron o xenoma da cepa Quebec, moi virulenta, en 2005 utilizando tecnoloxías de secuenciación de ultra alto rendemento. As probas supuxeron facer 400.000 reaccións de secuenciación en paralelo de ADN do xenoma da bacteria, que fora previamente fragmentado para a súa secuenciación. Estas secuencias foron ensambladas por computadora para formar a secuencia xenómica completa.
Epidemioloxía
miniatura|C. difficile visto con [[microscopio electrónico de varrido.]] O microorganismo é ubicuo. Coloniza o intestino dunha pequena proporción de individuos sans (menor do 5%). A exposición a antibióticos asóciase co sobrecrecemento e posterior enfermidade (infección endóxena). C. difficile é resistente á maioría dos antibióticos, e mesmo pode crecer nesas condicións. Transmítese de persoa a persoa pola ruta fecal-oral. Debido a que o organismo forma esporas resistentes á calor (termorresistentes), pode permanecer nun hospital ou residencia durante longos períodos de tempo. Pode desenvolverse en case calquera superficie do hospital. Por exemplo, as esporas poden detectarse nas habitacións do hospital con pacientes infectados (fundamentalmente arredor das camas e baños), e pode ser unha fonte exóxena de infección (enfermidade nosocomial). Unha vez que se inxiren as esporas, pasan polo estómago indemnes por ser resistentes aos ácidos. Transfórmanse na súa forma vexetativa no colon, onde se multiplican.
Rubén Martínez Alonso
Traxectoria
En 2019 regresou á narrativa de ficción coa novela Vila Suárez, un texto ambientado nas primeiras décadas do franquismo e ateigado dunha aristocracia somerxida nas cloacas da capital.
Clostridium difficile
Doenzas e diagnóstico
As toxinas producidas por C. difficile son as responsables de enfermidades gastrointestinais asociadas a antibióticos, que van desde unha diarrea relativamente benigna e autolimitada, ata unha colite pseudomembranosa grave que pon en risco a vida. Por tanto, as enfermidades causadas por C. difficile son:
Tratamento, prevención e control
O transplante de microbiota fecal (desde feces dun suxeito san a outro doente) pode ser moi eficaz no tratamento da recorrencia da infección por este clostridio.
A familia de Pascual Duarte
O protagonista é da vila de Torremejía, e vive entre 1882 e 1937, anos de inestabilidade socio-política en España. Pascual Duarte vese influenciado, condicionado e impregnado polo clima social do momento. Os personaxes viven nun ambiente de marxinación, sumidos na incultura, a dor e a angustia; isto fai que as historias xiren arredor do grotesco ou repulsivo, buscando así a reacción da persoa lectora.
Aniversario
Tradicións de países occidentais
Tamén é costume (polo menos en España e Arxentina) tirar das orellas do "afortunado", unha vez por cada ano que fai. Noutros países (como os EUA) danse tantas nádegadás ou beliscos como anos teña. En Chile, quen fai anos recibe o popularmente coñecido manteo (algunhas persoas adoitan chamalo erroneamente malteo), o cal consiste en tomar as catro extremidades (brazos e pernas) do festexado entre catro persoas para logo levantalo tantas veces como anos ten. esquerda|miniatura|Nena na súa festa de aniversario Outro costume moi común é, nunha festa de aniversario, levar un gran pastel ou torta decorada con candeas. Suponse que o número de candeas é o mesmo que o de anos que fai a persoa, pero tamén é frecuente o uso de candeas especiais con forma de números.
Tamén, despois de apagar todas as candeas (e retiralas do pastel), pódese pedir a un tempo que o festexado achegue a cara ao pastel para que lle dea un bocado.
Zumba
Zumba utiliza dentro das súas rutinas os principais ritmos latinoamericanos, como o son a salsa, o merengue, a cumbia, reggaetón e a samba.
Orixes de zumba
Termo acuñado por Beto Pérez, creador da disciplina e a marca “Zumba”. Beto quixo chamarlle "rumba", pero este nome xa estaba collido para o xénero musical cubano e podía crear confusión. Así que el e o seu socio comezaron a probar iniciais ata que lles gustou "sumba", pero Beto Pérez decidiu escribilo con "z" porque lle gustaba o personaxe Zorro cando era neno.
Revolución iraniana
A Revolución iraniana de 1979 foi o proceso de mobilizacións que desembocou no derrocamento do xa Mohammad Reza Pahlavi e a conseguinte instauración da república islámica actualmente vixente en Irán. Malia que a revolución decote é cualificada de islámica, nun primeiro momento en realidade foi un movemento amplo e heteroxéneo que progresivamente foi sendo hexemoneizado polo clero xiíta baixo o liderado do aiatolá Ruhollah Khomeini.
Danza
Dentro da danza existe a coreografía, que é a arte de crear danzas. Á persoa que crea coreografías coñéceselle como coreógrafo. A danza pódese bailar cun número variado de bailaríns, que vai desde solitario, en parella ou grupos; pero o número polo xeral dependerá da danza que se vai a executar e tamén do seu obxectivo, e nalgúns casos máis estruturados, da idea do coreógrafo.
Historia
No antigo Exipto as danzas cerimoniais foron instituídas polos faraóns. Estas danzas, que culminaban en cerimonias representando a morte e a reencarnación do deus Osiris, fóronse facendo cada vez máis complexas, ata o punto de que só podían ser executadas por profesionais altamente cualificados.
Stratocumulus
Procesos de formación
Existen dous procesos que poden orixinar os estratocúmulos:
Especies
Se o vento que xera as ondas sopra a unha velocidade constante, a configuración das nubes será estable e duradeira e permanecerán practicamente estacionarias no ceo durante longos períodos de tempo.
Erasmo Pascual
Traxectoria
Tras enviuvar, en 1936 casou con Rafaela Aparicio, con que formou parella artística.
Sorbus
Ademais moitas sorbeiras son usadas como alimento polas larvas dalgunhas especies de bolboretas.
Taxonomía
Discútese o número exacto de especies polas diferentes autoridades por mor ao número de microespecies apomícticas, as cales son tratadas por algúns coma distintas especies, porén outros agrupanas nun número máis reducido de especies variábeis (dependendo da circunscrición do xénero).
Avelino Álvarez Meana
Jesús Avelino Álvarez Meana, nado en Xixón en 1916, foi un xastre e político asturiano.
Nino Bravo
Traxectoria
O 20 de abril de 1971 casou en segredo con María Amparo Martínez Gil. Logo viaxou a Buenos Aires onde actuou en Canal 9 xunto co cantante de tango Argentino Ledesma.
Amelia Valcárcel
Polémica
En 2022, protagonizou unha polémica con membros de Podemos, tanto do goberno de coalición como con outros simpatizantes nas redes, ao mostrarse contraria á chamada "Lei trans" e apoiar a postura do Partido Popular, polo que algunhas persoas a denominaron "tránsfoba". Posteriormente, tamén rexeitou que a persoa encargada da violencia de xénero, feminismo, igualdade e dereitos e liberdades LGTBI, en SUMAR, fose Elizabeth Duval, unha coñecida trans a quen denominou "personajillo". En relación con todo iso, nunhas declaracións apoiou a Feijóo quen tamén declarou estar a favor de derrogar a "lei trans".
Electromagnetismo
Electrostática
A carga elemental é unha unidade moi pequena para cálculos prácticos, é por iso que no sistema internacional a unidade de carga eléctrica, o culombio, defínese como a cantidade de carga de 6,25 x 1018 electróns. O movemento de electróns por un condutor denomínase corrente eléctrica e a cantidade de carga eléctrica que pasa por unidade de tempo defínese como intensidade de corrente. Pódense introducir máis conceptos como o de diferenza de potencial ou o de resistencia, que nos conduciría ineludiblemente á área de circuítos eléctricos.
Magnetostática
Onde \mu_0\, é un coeficiente de proporcionalidade coñecido como permeabilidade magnética, I\, é a intensidade de corrente, o d\vec l é o diferencial de lonxitude da corrente e \vec r é a dirección da corrente. De maneira máis estrita, \vec B é a indución magnética, dito noutras palabras, é o fluxo magnético por unidade de área. Experimentalmente chegouse á conclusión de que as liñas de forza de campos magnéticos eran pechadas, eliminando a posibilidade dun monopolo magnético. A relación matemática coñécese como lei de Gauss para o campo magnético:
Formulación covariante
Así, a expresión para o campo electromagnético é:
Electrodinámica cuántica
Posteriormente á revolución cuántica de inicios do século XX, os físicos víronse forzados a buscar unha teoría cuántica da interacción electromagnética. O traballo de Einstein co efecto fotoeléctrico e a posterior formulación da mecánica cuántica suxerían que a interacción electromagnética producíase mediante o intercambio de partículas elementais chamadas fotóns. A nova formulación cuántica lograda na década dos anos 40 do século XX describía a interacción deste fotón portador de forza e as outras partículas portadoras de materia.
Onde o significado dos termos son:
Wilhelm Friedrich Hemprich
Traxectoria
En 1819 obtén o título de doutor cunha tese de fisioloxía comparada, que publicou o ano seguinte co título de Grundiss der Naturgeschichte (Compendio de historia natural). Hemprich impartiu clases de fisioloxía comparada na Universidade Humboldt de Berlín. No seu tempo libre dedicouse ao estudo dos réptiles e dos anfibios no novo Museo de Histora Natural de Berlín, baixo a dirección de Martin Lichtenstein (1780-1857).
Ehrenberg volveu a Europa e publicou, en 1828, unha relación dos seus descubrimentos baixo os dous nome (del, e Hemprich) co título de Symbolae Physicae. Os espécimes recolectados por eles están depositados no Museum für Naturkunde (Museo de Historia Natural da Universidade Homboldt). A colección conta cuns 46 000 espécimes botánicos que representan unhas 3 000 especies e uns 34 000 espécimes de animais correspondentes a unhas 4 000 especies, entre elas numerosas novas para a ciencia. Entre as especies recollidas, levaron dous exemplares dunha ave que era dunha especie descoñecida, á que denominaron Ibis comatus (ibis peludo). En memoria do seu ami defunto, Ehrenberg decidiu substituír este nome polo de Ibis hemprichi en 1832. Porén, a descrición foi imvalidada, nomem nudus.
En 1820 W. F. Hemprich foi elixido membro da Academia Leopoldina.
Mitrídates VI do Ponto
Etimoloxía
Mitrídates é a transposición grega do nome persa Mihrdāt, que significa "dado por Mitra", o nome do antigo deus solar iraniano. O nome en si deriva do antigo iraniano Miθra-dāta-.
Comezo do reinado
Con todo, axiña quedou claro para Mitrídates que Nicomedes estaba dirixindo o seu país a unha alianza antipóntica coa República Romana, que estaba en proceso de expansión. Cando Mitrídates pelexou con Nicomedes polo control de Capadocia, e o derrotou nunha serie de batallas, este último viuse obrigado a pedir abertamente a axuda de Roma. Os romanos interferiron dúas veces no conflito en nome de Nicomedes (95–92 a.C.), deixando a Mitrídates, se este desexaba continuar a expansión do seu reino, sen máis remedio que participar nunha futura guerra romano-póntica. Nese momento Mitrídates decidiu expulsar aos romanos de Asia.