cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
As Crónicas de Gáidil
As Crónicas de Gáidil foi o primeiro xogo de rol publicado en lingua galega. Foi deseñado por Pablo Fernández Otero e Nacho Rodríguez Domínguez, con axuda do ilustrador vigués Víctor Rivas e foi publicado pola editorial ourensá Difusora de Letras, Artes e Ideas o 31 de outubro de 2007. O xogo tivo unha grande aceptación, pero algúns criticárono como unha publicación nacionalista. A acción transcorre nun mundo fantástico chamado Gael-leach, clara representación de Galicia na Idade de Bronce, mesturando a mitoloxía celta cos castros galegos, sendo algúns exemplos de razas os mouros ou os guéghal (parecidos aos seres humanos). O sistema de xogo está baseado en dados de seis caras (no libro aparece abreviado como d6).
Montecelos, Dorra, Antas de Ulla
Montecelos é un lugar da parroquia de Dorra no concello lugués de Antas de Ulla na comarca da Ulloa. Segundo o IGE, en 2011 tiña 14 habitantes (8 homes e 6 mulleres).
Jerez de los Caballeros
Jerez de los Caballeros (en galego antigo: Xerez de Badallouce ) é un concello estremeño, pertencente á provincia de Badaxoz. Ten unha poboación de 10.177 habitantes. En outubro de 2007 foi seleccionada, xunto a outras 19 poboacións do Vello Continente, para formar parte da película documental Pueblos de Europa, o que a converte nunha das poucas cidades españolas en formar parte dese proxecto audiovisual, que anualmente produce a empresa Colours Communication Group.
Monumentos relixiosos
miniatura|dereita|Igrexa da Encarnación. miniatura|dereita|Igrexa de San Bartolomé. En Jerez atópanse os seguintes monumentos relixiosos:
Francés
Amais, como topónimo galego pode referirse a:
Rosalía Pazo Maside
Traxectoria
Compatibiliza a escultura e a pintura. A súa obra foi analizada como conceptualismo xeométrico.
Exposicións individuais
Ten obra no Museo Carlos Maside de Sada, A Coruña
Lingua francesa
Latín vulgar na Galia
A evolución do latín na Galia estivo marcada pola súa coexistencia durante máis de medio milenio xunto ás linguas celtas e a nativa gala, que non se extinguiu ata finais do século VI, moito despois da Caída do Imperio Romano de Occidente. A poboación seguía sendo nun 90% de orixe indíxena; a clase romanizadora eran a elite nativa local (non os colonos romanos), cuxos fillos aprendían latín nas escolas romanas. No momento do colapso do Imperio, esta elite local fora abandonando lentamente o galo por completo, pero as poboacións rurais e de clase baixa seguían sendo galofalantes que ás veces tamén podían falar latín ou grego. O cambio lingüístico final do galo ao latín vulgar entre as poboacións rurais e de clase baixa produciuse máis tarde, cando tanto eles como os gobernantes/clases militares francos adoptaron a fala do latín vulgar galo-romano. da elite intelectual urbana.
O número estimado de palabras francesas que se poden atribuír ao galo sitúase en 154 polo Petit Robert, que adoita considerarse que representa o francés estandarizado, mentres que se se inclúen dialectos non estándar, o número aumenta a 240. Os préstamos galos coñecidos están sesgados cara a certos campos semánticos, como a vida vexetal (chêne, bille, etc.), os animais (mouton, etc.), a natureza (boue). , etc.), actividades domésticas (ex. berceau), agricultura e unidades de medida rurais (arpent, lieue, borne, boisseau), armamento, e produtos comercializados a nivel rexional e non máis lonxe. Esta distribución semántica foi atribuída a que os campesiños foron os últimos en aferrarse ao galo.
Francés antigo
O inicio do francés na Galia estivo moi influenciado polas invasións xermánicas no país. Estas invasións tiveron o maior impacto na zona norte do país e na lingua de alí. A fenda lingüística comezou a crecer en todo o país. A poboación do norte falaba linguas de oïl mentres que a poboación do sur falaba occitano. As linguas de oïl converteronse no que se coñece como francés antigo. O período do francés antigo abrangue entre os séculos VIII e XIV. O francés antigo compartía moitas características co latín. Por exemplo, o francés antigo facía uso de diferentes ordes de palabras posibles do mesmo xeito que o facía o latín porque tiña un sistema de casos que conservaba a diferenza entre os suxeitos nominativos e os non suxeitos oblicuos. O período está marcado por unha forte influencia de superestratos da lingua franca xermánica, que incluía de forma non exhaustiva o uso na fala da clase alta e os rexistros superiores dunha segunda lingua verbal, unha gran porcentaxe do vocabulario (agora en torno ao 15% do vocabulario francés moderno ) incluíndo o pronome singular impersoal on (un calco do xermánico home), e o nome da propia lingua.
Francés medio
Dentro do francés antigo xurdiron moitos dialectos, pero o dialecto francien non só continuou, senón que tamén prosperou durante o período do francés medio (séculos XIV-XVII). O francés moderno xurdiu deste dialecto francien. Desde o punto de vista gramatical, durante o período do francés medio perdéronse as declinacións dos substantivos e empezáronse a estandarizar as regras. Robert Estienne (1503-1559) publicou o primeiro dicionario latino-francés, que incluía información sobre fonética, etimoloxía e gramática. Politicamente, a Ordenanza de Villers-Cotterêts (1539) nomeou o francés como a lingua oficial do dereito e da administración francesa, en lugar do latín e das demais linguas do país.
Francés moderno
Preto de principios do século XIX, o goberno francés comezou a levar a cabo políticas co obxectivo final de erradicar as moitas minorías e linguas rexionais (patois) faladas en Francia. Isto comezou en 1794 co "Informe sobre a necesidade e os medios de aniquilar o patois e universalizar o uso da lingua francesa" de Henri Grégoire. Cando o ensino público se fixo obrigatorio, só se ensinaba francés e castigouse o uso de calquera outra lingua (patois). Os obxectivos do sistema escolar público foron especialmente claros para os profesores de fala francesa enviados para ensinar a estudantes en rexións como Occitania e Bretaña. As instrucións dadas por un funcionario francés aos profesores dos departamento de Finistère, no oeste da Bretaña, incluían as seguintes: "E lembrade, señores: déronvos o seu posto para matar a lingua bretoa". O prefecto de Pireneos Atlánticos no País Vasco francés escribiu en 1846: "As nosas escolas no País Vasco están especialmente destinadas a substituír o lingua vasca polo francés. ." Aos estudantes ensinábanse que as súas linguas ancestrais eran inferiores e que deberían avergoñarse delas; este proceso era coñecido na rexión de fala occitana como vergonha.
Europa
Segundo a Constitución de Francia, o francés é a lingua oficial da República desde 1992, aínda que a ordenanza de Villers-Cotterêts fíxoo obrigatorio para os documentos legais en 1539. Francia obriga o uso do francés nas publicacións oficiais do goberno, na educación pública, excepto en casos específicos e nos contratos legais; os anuncios deben levar unha tradución de palabras estranxeiras.
A nivel rexional, o francés é recoñecido como lingua oficial na rexión do Val de Aosta de Italia, onde é a primeira lingua do 30% aproximadamente da poboación, mentres que os dialectos franceses seguen sendo falados por minorías nas Illas da Canle] ]. Tamén se fala en [[Andorra e é a lingua principal despois do catalán en El Pas de la Casa. A lingua ensínase como a segunda lingua primaria na terra alemá de Saarland, ensinando o francés desde preescolar polo que máis do 43% dos cidadáns poden falar francés.
Escrita e ortografía
A escritura ten pouco que ver coa pronuncia real. Unha característica do francés é o uso de dúas ou tres letras para indicar un fonema, aínda que moitas veces estes fonemas franceses reúnen o carácter de dous fonemas predominando un deles, por exemplo o dígrafo ou no francés parisiense soa practicamente como unha [ou] galega aínda que mantén case átono algo do fonema [ou]. En xeral, a forma escrita é máis conservadora que a forma falada. A pronuncia típica do francés normativo fai recaer case sempre o acento prosódico na última sílaba (agudismo). A pouca correspondencia entre o francés escrito e o falado é un fenómeno bastante frecuente que se debe aos fortes cambios fonéticos que se presentaron desde o período do francés antigo, e que non se corresponderon con cambios na escritura. Con todo, ocorreron algúns cambios conscientes na escritura para restaurar a ortografía latina: Ás veces os impresores impuxeron a súa propia grafía para evitar ambigüidade: É case imposible predicir a escritura baseándose unicamente na pronuncia. As consoantes finais, en particular p, s, x, z, t e d, adoitan ser mudas; e n e m son perceptibles ata ao final de palabra porque nasalizan á vogal que acompañan. En cambio, c, r, f, e l adoitan pronunciarse ata en posición final. Por exemplo, as seguintes palabras terminan en consoante, pero na súa pronuncia acaban nun son vocálico: nez, doigt, pied, aller, les, lit, beaux.
Intentouse reformar a ortografía francesa, pero estes intentos de reforma non tiveron éxito.
Estimacións sobre o número de francófonos
O francés é unha das dúas linguas de traballo da ONU, unha das dúas linguas oficiais do Comité Olímpico Internacional, a única lingua oficial da Unión Postal Universal e a lingua principal da Unión Africana.
Dúnedain
Historia
Após a caída de Arthedain, unha parte dos Dúnedain do norte tornáronse nos Montesíos do Norte, facendo o posíbel por manter a paz nas terras case que desertas dos seus devanceiros. A poboación Dúnedain de Arnor que sobreviviu retirouse ao ángulo cara ao sur de Valfendido, e outros grupos máis reducidos estabeleceron asentamentos illados no extremo oeste de Eriador.
Características
Os Dúnedain eran superiores aos demais homes no tocante á nobreza física e espiritual. Porén, tamén eran quen de cometer actos malvados se eran corrompidos, e nesas circunstancias a súa maldade era maior. Canto ao seu aspecto físico caracterizábanse por seren altos, de cabelo escuro, pel clara e ollos grises.
Frades, Frades
Topónimo
Frades procede do termo latín Fratres, "irmáns", posiblemente en referencia a monxes dunha congregación relixiosa.
Talayuela
O nome de Talayuela procede de Atalayuela, diminutivo da palabra castelá de orixe árabe atalaia, que significa "torre de vixilancia". Para rememorar o nome antigo da vila decidiuse hai uns anos chamar Atalaya ao equipo de fútbol local.
Xeografía
Tamén posúe numerosas charcas de importancia, as cales son refuxio e avituallamento elemental para numerosas especies da zona e para aves migratorias, que atopan nestas terras un refuxio ideal e ben provisto de alimentos.
Xénero (ciencias sociais)
Orixe conceptual
Un dos estudos antropolóxicos pioneiros que abordaron a temática nas ciencias sociais é o de Margaret Mead, quen en 1935 publicou Sexo e temperamento en tres sociedades primitivas onde describe os roles sociais e características do comportamento de homes e mulleres en tres sociedades de Nova Guinea: os arapesh, os mundugumor e os tchambuli (ou chambri). As dúas primeiras teñen en común que non existen diferenzas sociais entre varóns e mulleres..
Perspectiva, teoría e ideoloxía de xénero
Quizais este cambio dáse ao pasar de defender os dereitos dos perseguidos, a negar o valor teórico da heterosexualidade. Butler recollerá de Wittig que "o obxectivo da súa formulación non é feminizar o mundo, senón facer que as categorías de sexo queden anticuadas na linguaxe" e lle atribuirá que "o seu propósito non é chamar a atención sobre os dereitos das «mulleres» ou as «lesbianas» como individuos, senón oporse á episteme heterosexista totalizadora por medio dun discurso invertido coa mesma extensión e poder". Posteriormente se acabará negando o mesmo valor da corporalidade ou da mesmidade da persoa. Por todos estes motivos para moitos pódese falar dunha teoría de xénero que cambia profundamente a imaxe do varón e da muller.
A liña de sombra
Foi traducida ó galego por Ana Isabel Iglesias Francos e Benigno Fernández Salgado e publicada por Ir Indo no ano 2000. No ano 2005, foi publicado de novo coa tradución de Iglesias Francos e Fernández Salgado dentro da colección Biblioteca Galega de Clásicos Universais.
Galicia estremeira
As Portelas e Calabor (1789)
No concello de Porto, o 26 de agosto de 2018, coincidindo coa maior feira de gando do ano, celebrouse unha consulta informal sobre a hipotética separación de Castela e León, coa intención de pasar a Galiza. Os veciños quéixanse do afastados que se atopan da capital zamorana, o uso da lingua galega pola maioría dos moradores e o abandono que, din, teñen dende a administración castelá. O resultado foi de 202 votos a prol da escisión, 19 en contra e 6 en branco. A consulta non se limitou ao censo senón que puido votar calquera que se achase nese momento na localidade.
Eo-Navia (século XII)
A aproximación histórica ao conflito territorial no entanto chegou case douscentos anos despois, no século XII, cando toca teito a gran disputa entre os bispos de Lugo e Oviedo, reclamando á curia real cada unha das partes a súa xurisdición sobre a zona. As pretensións ovetenses débense contextualizar dentro do proxecto de engradecemento impulsado polo bispo Paio de Oviedo, quen comezou preitos semellantes contra Ourense, Burgos e até Toledo, chegando mesmo a reclamar tamén practicamente todo o bispado ourensán. O bispo lucense aseguraba que pertencían desde antano á súa diocese, porén os documentos achegados polo prelado de Oviedo ―alcumado "o falsificador"―, farían que o rei Afonso VII desestimase as demandas do lucense. Deste xeito, algúns destes territorios caeron definitivamente so xurisdición ovetense e leonesa por moito que os Papas sucesivos solicitasen ao León a devolución dos seus dominios adquiridos. Se ben algunhas das vilas eonaviegas seguiron a ser consideradas parte de Galiza como amosa a cartografía, o resto recaeron na diocese de Oviedo integrándose paulatinamente na xurisdición asturiana, mais conservando durante os séculos e até a actualidade, a lingua galega na súa variante local (eonaviego).
Controversia
A existencia desta reivindicación dentro do nacionalismo galego esperta certa controversia tanto en Galiza, coma nas terras irredentas ou nos territorios aos que administrativamente pertencen. Un dos aspectos fundamentais dentro do debate parte da propia definición de nación da cal se derivaría, en principio, a pertenza ou non destes territorios á nación galega. Case todas as definicións de nación actuais falan de aspectos "obxectivos" como dispor dunha lingua común, historia, costumes etc., e máis duns factores "subxectivos" (a vontade dunha comunidade de pertencer a unha mesma entidade política) que sería precisamente o punto máis polémico sobre a galeguidade destes territorios.
A Eirexe, Facha, Antas de Ulla
A Eirexe é un lugar da parroquia de Facha no concello lugués de Antas de Ulla na comarca da Ulloa.
Sirius
Observación histórica e cultural
Sirio, estrela coñecida no antigo Exipto como Sopdet, Sothis ou Sethis (en grego: Σῶθις, Sothis), aparece xa nos primeiros rexistros astronómicos, simbolizada xa por un can, orixe do ulterior nome de Can Maior. Durante a época do Imperio Medio de Exipto, o pobo exipcio baseaba o seu calendario no orto helíaco de Sirio, isto é, o primeiro día no que se fai visible por occidente de madrugada xusto antes da saída do Sol, despois de terse apartado suficientemente do brillo do Sol. A importancia deste feito reside en que marcaba o inicio da temporada anual da crecida do río Nilo, antes do solsticio estival, despois dunha ausencia de setenta días nos ceos nocturnos. O xeroglífico de Sothis representa unha estrela de cinco puntas e un triángulo. Sothis era identificado coa gran deusa Isis, que formaba parte, xunto co seu esposo Osiris e co seu fillo Horus, dun triteísmo, mentres que ese período de setenta días nos que Sirio non se vía no ceo simbolizaba o paso de Isis e Osiris polo duat, o inframundo exipcio. Dun xeito similar, para os chibchas da actual Colombia a saída helíaca de Sirio anunciaba o comezo da temporada de choivas.
Sirio A
Os modelos teóricos estelares indican que a estrela formouse durante o colapso dunha nube molecular e, despois de dez millóns de anos, a súa xeración interna de enerxía proviña completamente de reaccións nucleares. O núcleo pasou a ser unha zona convectiva e facía uso do ciclo CNO para xerar enerxía. Espérase que Sirio A esgote as reservas de hidróxeno do seu núcleo antes de mil millóns de anos despois da súa formación. Entón converterase nunha xigante vermella para logo acabar sendo unha anana branca.
Descubrimento de Sirio B
esquerda|miniatura|220px|Imaxe de Sirio A (estrela grande) e Sirio B (estrela pequena, abaixo á esquerda da maior), tomada polo [[telescopio espacial Hubble.]] En 1844, o astrónomo alemán Friedrich Bessel, recoñecido por ser o primeiro en descubrir a paralaxe trigonométrica en 1838, deduciu en 1844, a partir das oscilacións no movemento propio de Sirio, que tiña unha compañeira invisible, o que desconcertou a toda a comunidade astronómica. Grazas á análise da traxectoria puidéronse calcular algunhas características do sistema Sirio. Case dúas décadas máis tarde, o 31 de xaneiro de 1862, o astrónomo e fabricante de telescopios estadounidense Alvan Graham Clark, da Alvan Clark & Sons, situada en Massachusetts, foi o primeiro en avistar a débil estrela compañeira de Sirio, agora denominada Sirio B e tamén, coloquialmente, «o Cachorro». Curiosamente, non buscaba distinguir a nova estrela, senón probar as lentes do seu novo telescopio refractor —o maior do mundo da súa clase naquelas, de 480 mm de apertura, destinado ao Observatorio Dearborn— e descubrir imperfeccións grazas ao brillo de Sirio. A partir de entón, Sirio deixaba de ser unha estrela binaria astrométrica, isto é, binaria pero aparentemente solitaria a simple vista ou con telescopio, para entrar na categoría de estrelas binarias orbitais visuais.
Sirio como estrela vermella
En 1985, os astrónomos alemáns Wolfhard Schlosser e Werner Bergmann publicaron un informe dun manuscrito lombardo do século VIII que contén De cursu stellarum ratio, escrito por san Gregorio de Tours. O texto, en latín, ensináballe aos lectores como determinar a hora da oración nocturna grazas ás posicións dos astros no ceo, adxectivando Sirio coa palabra rubeola. Baseáronse neste feito para xustificar que Sirio B foi unha xigante vermella naquel entón. Non obstante, outros replicáronlles que probablemente san Gregorio de Tours se estivera referindo a Arturo en vez de a Sirio.
Movemento
miniatura|180px|esquerda|arribaádereita|Ilustración de 1882 que mostra as oscilacións no [[movemento propio de Sirio.]] En 1718, Edmund Halley descubriu o movemento propio das até entón supostas estrelas fixas, tras comparar as medidas astrométricas da súa época coas dadas por Tolomeo no seu Almaxesto. Decatouse de que as estrelas Aldebarán, Arturo e Sirio se desprazaran significativamente, no caso de Sirio até 30 arcmin en sentido sur —o que supón unha distancia similar ao diámetro lunar aparente— nuns 1800 anos.
Século e medio máis tarde, en 1868, Sirio converteuse na primeira estrela á que se lle mediu a súa velocidade. Sir William Huggins analizou o espectro da estrela e notou un achegamento ao rubio, polo que concluíu que Sirio se apartaba do Sistema Solar a unha velocidade duns 40 km/s. Non obstante, esta medida de Huggins era esaxerada en canto a magnitude e era errónea no seu signo, dadas as medicións actuais, que sinalan que Sirio se despraza a −7,6 km/s, o que quere dicir que viaxa máis amodo e que non se afasta de nós, senón que se aproxima ao Sistema Solar. A parte positiva do estudo de Huggins foi que introduciu o estudo das velocidades radiais estelares. Dentro duns 64 000 anos Sirio acadará a distancia mínima ao Sistema Solar, uns 7,86 anos-luz, momento no que a súa magnitude aparente tamén será maior, chegando até −1,68. Despois dese momento, Sirio comezará a afastarse do Sol.
Véxase tamén
125px|dereita
Ortografía do bretón
A escritura interdialectal (etrerannyezhel)
A finais dos anos 1960, co fin de reducir a fenda entre a escritura unificada e a escritura académica, os defensores de ambos sistemas (e os insatisfeitos cun e outro como Leon Fleuriot) reuníronse varias veces para intentar buscar unha solución de compromiso. Nestas reunións establecéronse as bases da ortografía "etimolóxica" ou "interdialectal". O proxecto non prosperou. Algúns rexeitaron o zh polo seu símbolo nacionalista (ou nazi). Para Denez, en cambio, non quería cambiar o peurunvan.
Unha lingua, dous bandos, tres ortografías
Despois da segunda guerra mundial houbo unha división na elección da ortografía:
Enrique Vázquez Lescaille
Enrique Vázquez Lescaille, nado en Pontevedra o 14 de outubro de 1880 e finado na mesma cidade o 2 de marzo de 1948, foi un médico e o primeiro radioafeccionado da cidade de Pontevedra.
Traxectoria
A comenzos de setembro de 1932 o xornal El Pueblo Gallego publicou a seguinte información:
En 1933 foi subdelegado da delegación rexional noroeste da Unión de Radioemisores Españoles
En 1942 os irmáns Vázquez Lescaille venderon a emisora de Onda Media EAJ-40 Radio Pontevedra a José Hermida Vidal, tamén radioafeccionado co indicativo EA1BI.
Bienvenido Pérez Dacosta
Gañou dúas medallas de bronce no Campionato Mundial de Piragüismo en Maratón nos anos 1994 e 1996. Ademais é o piragüista máis laureado do Descenso Internacional do Sella, xunto ao galego Pedro Areal.
Saito
Saito (西都市, さいとし, Saito-shi) é un concello da prefectura de Miyazaki no Xapón. Está situada ao sueste da rexión de Kyūshū e no centro da prefectura, na illa de Kyūshū. A súa superficie é de 438,56 km² e a poboación de 32.872 habitantes (2009) e ten unha densidade de poboación de 75 h/km².
Yo La Tengo
Yo La Tengo é unha banda estadounidense de rock alternativo formada en Hoboken, New Jersey no ano 1984. Dende 1992 o grupo está composto por Ira Kaplan (guitarras, piano, voces), Georgia Hubley (batería, piano, voces) e James McNew (baixo, voces).
Cheduba
Cheduba tiña unha poboación de 63.761 en 1983, composta principalmente de pobos Birmanos e Arracaneses. As principais actividades económicas na illa son a agricultura e a gandaría.
Biomasa (enerxía)
Algúns sectores industriais considérana unha enerxía renovable. Porén, non existen un consenso científico, xa que implica unha liberación neta de carbono á atmosfera, unha maior degradación dos solos e un risco para as zonas de conservación da biodiversidade.
Mineral
Clasificación
Un mineral pode ser clasificado con certa facilidade a simple vista, pero isto non sempre é posible. En moitas ocasións é necesario levar a cabo un estudo químico da súa estrutura para poder saber ante que nos atopamos. É logo necesario, para un estudo completo dos minerais, que se teñan en conta non só os aspectos externos e físicos da peza, tamén é importante o estudo dos átomos que o compoñen e a súa relación estequiométrica entre eles (fórmula química).
A presenza dos minerais na codia terrestre
Os minerais están formados pola unión de diversos elementos químicos, pero a abundancia duns elementos e a escaseza doutros fai que só uns poucos elementos sexan de importancia e a ter en conta na formación dos minerais terrestres. O osíxeno e o silicio supoñen o 75% do volume total da codia terrestre. Estes elementos, xunto co ferro, sodio, potasio, calcio, aluminio e magnesio, supoñen o 99% do volume total e polo tanto o 99% de presenza no proceso de formación dos minerais terrestres.
Fiat
Historia
Na primeira factoría localizouse en Corso Dante sobre 10.000 m2 na que traballaron 50 obreiros, fabricou o seu primeiro automóbil en 1899, chamándose o modelo Fiat 3½ HP. Na primeira década do século XX a empresa espalla as súas actividades comezando a fabricar camións, tranvías, motores mariños etc. En 1908 saíu o modelo Fiat 1 Fiabre, feito para ser taxi, e exportado a cidades como Londres, París ou Nova York. Os Fiat da década de 1910 gañaron moitas carreiras polo mundo enteiro, dende España ós Estados Unidos ou Arxentina. O Fiat 300 HP Record, feito en 1911, tiña 250 cabalos de potencia, e foi construído para bate-lo récord de velocidade daquel entón, chegando ós 290 km/h.
Aviación e motocicletas
En 1959 Piaggio pasou ás mans da familia Agnelli. En 1964 as divisións aeronáutica e de motocicletas separáronse para converterse en compañías independentes. A aeronáutica chamouse IAM Rinaldo Piaggio. Na actualidade a compañía aeronáutica Piaggio Aero está controlada pola familia de Piero Ferrari, que tamén posúe o 10% do construtor de coches Ferrari.
Camp del Carrer Indústria
Historia
O FC Barcelona, fundado no ano 1899, pasou os 10 primeiros anos da súa existencia mudándose dun sitio para outro alugando campos nos que xogar os seus encontros como local. Algúns destes campos foron o do Velódromo da Bonanova, o de Casanoves, o da Estrada de Horta, o da Rúa Muntaner e o da Praza de Armas.
Neste estadio acadáronse os primeiros éxitos deportivos na historia do club, tanto na Copa do Rei como no Campionato de Cataluña, da man de xogadores históricos como Paulino Alcántara (máximo goleador histórico do club), Josep Samitier (alcumado O Mago), Emilio Sagi Barba ou Ricardo Zamora (considerado aínda hoxe un dos mellores gardametas da historia). A cantidade de seareiros que enchían o recinto cada domingo para ver os encontros do FC Barcelona facía que moitas persoas tivesen que sentarse na beira da parte alta da tribuna, de xeito que dende as rúas dos arredores, os viandantes vían os traseiros do público, polo cal estes comezaron a ser chamados culés (do catalán "cul", que significa "cu"), alcume que chegou ós nosos días.
Provincia da Coruña
Enerxía
Entre os concellos de Arteixo e A Coruña está a única refinaría que hai en Galiza. A Refinaría da Coruña de Repsol ten capacidade para refinar 180.000 barrís diarios. Na provincia hai máis dun xiga vatio de potencia enerxética en parques eólicos. Hai dúas centrais térmicas de carbón para producir electricidade. Unha é a Central térmica das Pontes con 1.400 mega vatios de potencia e a outra a Central térmica de Meirama de 563 mega vatios, as dúas queimando carbón de importación. Á capacidade eléctrica súmase nos últimos anos dúas plantas de ciclo combinado (gas-vapor). Unha nas Pontes con 800 mega vatios de potencia e outra en Sabón de 400 mega vatios xunto á térmica de fuel oil de 480 mega vatios. Na ría de Ferrol está a planta regasificadora de Reganosa. Súmase a potencia hidráulica dos encoros da provincia.
Cronoloxía de reis de Asiria
Período neoasirio
En -612, Nínive (a capital asiria), caeu ante os medos e babilonios; un xeneral asirio —apoiado polos exipcios— continuou gobernando uns poucos anos desde Harrán co nome de
Six Finger Satellite
Six Finger Satellite, tamén coñecida como 6FS, é unha banda estadounidense de post-hardcore baseada en sintetizadores formada no ano 1988 e procedente de Providence, Rhode Island. Ata a data leva publicados seis álbums de estudio e catro EPs.
O Sobreiro
O topónimo O Sobreiro pode referirse a varios lugares de Galicia:
Rollins Band
Rollins Band foi unha banda estadounidense procedente do barrio de Van Nuys (Os Ánxeles), liderada polo vocalista e compositor Henry Rollins. É coñecida polos seus temas "Low Self Opinion" e "Liar", que gañaron bastante tempo de emisión na canle MTV a principios dos anos 90.
Edwin Moses
Carreira
Despois da derrota por Harris, Moses volveu vencer dez probas consecutivas até pèchar a súa participación nas Olimpíadas, coa medalla de bronce da proba nos Xogos Olímpicos de Seúl, en 1988, mesmo así facendo o seu mellor tempo nunha final olímpica. O vencedor, Andre Phillips, idolatrábao dende a escola secundaria e xa perdera contra Moses vinte veces en competicións anteriores, incluíndo a selección norteamericana para Seúl 1988.
Illa da Vaca
Île-à-Vache foi reclamada polo Imperio español en 1492 como parte da Hispaniola, e durante os dous seguintes séculos coñeceuse co nome de Illa Vaca. En 1697 a illa de Hispaniola dividiuse formalmente entre España e Francia no Tratado de Ryswick que puxo fin á Guerra dos Nove Anos. Francia asumiu o control da metade occidental de Hispaniola e nomeouna Saint-Domingue, e Illa Vaca tomou o seu nome actual, Île-à-Vache.
Henry Morgan
O actual complexo turístico de Port Morgan leva o seu nome.
Bernard Kock
Non obstante, os financeiros non cumpriron a súa promesa. Aínda que pagaron o importe inicial, en parte coa esperanza de coller os 50 dólares prometidos por persoa. Esta recompensa mantívose en vigor porque o goberno seguiu dubidando das boas intencións de Kock. Tras a recompensa, os financeiros apenas enviaron máis cartos ou subministracións á illa. Os traballadores atopáronse en rebelión e Kock tivo que chamar a 15 soldados haitianos para axudar no control da situación. Ademais, os financeiros fixeron demandas crecentes, que Kock non podía atender sen cartos e bens.
En última instancia, o contrato rompeuse. O 22 de decembro de 1863, o presidente Lincoln enviou un barco a Haití para traer aos 453 traballadores restantes aos Estados Unidos.
Tempos actuais
O goberno haitiano anunciou plans para iniciar un proxecto para converter nun destino turístico internacional a illa de Île-à-Vache. Os proxectos do goberno na illa lanzáronse con plans para 1.000 habitacións nun hotel de luxo, un museo de arqueoloxía, discotecas, galerías de arte e tendas de artesanía. Dende o seu inicio en 2013 ata a súa finalización prevista a finais de 2015, isto converte a Île-à-Vache entre os maiores proxectos turísticos en curso no Caribe.
Sicherheitsdienst
Historia
O SD organizou unha rede de axentes e informadores ao longo do Reich, incluíndo tamén máis adiante os territorios ocupados. Consistía nalgúns centos de axentes a tempo completo, e varios milleiros de informadores localizados en todos os campos da sociedade, incluíndo o propio partido nazi e as forzas armadas alemás. O SD era a axencia encargada de conseguir a información, mentres a Gestapo e a Kriminalpolizei, ou Kripo, eran as axencias executivas do sistema de policía política. Todas elas atopábanse baixo o control efectivo de Heinrich Himmler como Xefe da Policía alemá. Sumado á súa xefatura das SS, convertíano nun dos xerarcas máis influentes da Alemaña nazi.
Aiazo, Frades
Historia
Desde a década dos 1980 a estrutura socioprofesional de Aiazo foise modificando, á vez que diferentes retornados de migracións cara Europa ou destinos españois, investían en Aiazo en forma de construcións de nova planta. Nos anos 90 cobrou importancia a Asociación de Veciños de Aiazo, posteriormente denominada Asociación de Veciños Os Pasos de Aiazo. Este grupo de acción local dinamizou a vida en Aiazo dun xeito extraordinario, comezando pola inauguración da Área Recreativa Fluvial Os Pasos de Aiazo, o 23 de xullo de 1994, e que trouxo consigo o impulso de diversos eventos e celebracións que tiñan Os Pasos como centro, como a Festa dos Pasos (desde 1994) ou a Ruta de Senderismo (desde 1998). En xaneiro de 2005 tivo lugar a I Edición da Festa da Merenda, ideada por influentes veciñas dentro da Asociación de Veciños Os Pasos Aiazo, e que rapidamente se convertería no maior evento social e gastronómico de todo Frades.
Economía
A historia do poboamento fálanos dunha socioeconomía ligada ao asentamento tradicional en núcleos rurais, onde se concentrou a poboación nun terreo de pouco valor agrario e en torno a un acuífero. Historicamente Fontelo, Fonsá e A Devesa foron os de maior relevancia, obedecendo os 3 ás mesmas características de vivenda contigua e continua. Complementarios a estes apareceron tanto casas de labranza illadas, coma o caso de Os Pereiros, en A Devesa, ou O Casal, en Fontelo, como outros núcleos que irían adquirindo unha importancia crecente no tempo, é o caso de A Torre ou A Carballeira. Na segunda metade do século XX foron aparecendo diversas vivendas illadas, algunhas delas seguindo un "ribbon development" ao longo da estrada que une Ponte Carreira con Ordes, outras con forma de "one off", e outras complementando núcleos, coma o caso dos chalés aparecidos na Carballeira. miniatura|300px|Paisaxe de Aiazo.
Xenofonte de Éfeso
A súa novela Habrócomes e Antía ou Efesíaca (Ἐφεσιακά) serviu como inspiración da traxedia shakesperiana de Romeo e Xulieta.
Gran Premio de Suráfrica de 1968
Clark rompeu moitos récords durante a fin de semana, máximo líder de Grandes Premios (43), máis voltas lideradas (1943), fins de semana máis perfectos (11), máis pole positions (33) e, finalmente, 25 vitorias en carreira, superando a Juan Manuel Fangio logo de 11 anos.
Sport Club Internacional
Xogadores
Algúns dos xogadores históricos do club son Falcão, Elías Figueroa, Taffarel, Gamarra, Dunga ou Alexandre Pato.
Lacón con grelos
E para Jorge-Víctor Sueiro, "El lacón con grelos es, con la allada (ajada), lo más universal de la cocina gallega".
Xaime Trebolle
Traxectoria
De familia de militares, licenciouse en dereito. Profesionalmente, Trebolle foi inicialmente inspector de Facenda. Residente en Madrid foi director xeral de coordinación coas facendas territoriais do Ministerio de Economía de España durante a transición española, xa con gobernos da UCD (1981). Participou nas negociacións das transferencias ás comunidades autónomas, e formou parte dun equipo de expertos encabezado por Eduardo García de Enterría que redactou os informes que deron orixe ao acordo entre centristas e socialistas sobre financiamento autonómico en 1981. Continuou no cargo durante o primeiro goberno de Felipe González, ata 1984.
Na empresa pública foi conselleiro do desaparecido Banco Exterior de España e na privada presidente do consello de administración de Bacardi-Martini España. En setembro de 2011 foi designado conselleiro independente no consello de administración de NCG Banco, cargo no que permaneceu dous anos, até que cesou por motivos persoais en maio de 2013.
Aleksandra Andreevna Antonova
Traxectoria
Naceu en plena tundra preto de Teribërka na costa do mar de Barents, seus pais eran pastores de renos e foi por primeira volta á escola cando contaba con dez anos, en 1942. Na súa mocidade foi informante de etnógrafos rusos. Entrou no Instituto Pedagóxico de Leningrado en 1949 e tras graduarse en 1956 volveu á súa terra natal traballando como profesora de lingua e literatura rusa, e dende 1976 tamén deu clases de saami na escola primaria de Lujāvv'r. Dende 1978 colaborou cun grupo de traballo dirixido por Rimma Kuruch para elaborar unha nova ortografía para o saami de Kildin despois de que se deixasen de imprimir materiais na lingua en 1937; recolleu e reescribiu historias tradicionais saami que se publicaron nas coleccións Saamskiye skazki (1980) e Legendy i mify Severa (1985). En 1982 saíu do prelo primeiro libro que se publicou na nova ortografía, e tamén o primeiro dende 1937, e foi da súa autoría, Saamski bukvar, unha obra escolar que se editou en 1982. Colaborou nos dicionarios de Georgi Martinovitch Kert e Kuruch, ámbolos dous publicados en 1985. Antonova tamén foi responsable da revitalización dos xogos tradicionais saami, o primeiro festival realizouse en 1986 cun programa realizado por Antonova e dende aquela celébranse anualmente en Lujāvv'r no mes de xuño e en Loparskaja en outubro. Entre 1993 e 2007 foi locutora e ensinou saami na radio municipal de Lujāvv'r.
Emre Mor
Emre Mor, nado o 24 de xullo de 1997, é un futbolista turco que xoga como centrocampista para o Fatih Karagümrük, onde se atopa cedido polo Celta de Vigo.
Ecuación
En moitos problemas matemáticos, a condición do problema exprésase en forma de ecuación alxébrica; chámase solución da ecuación a calquera valor das variables da ecuación que cumpra a igualdade, é dicir, a calquera elemento do conxunto de números ou elementos sobre o que se suscita a ecuación que cumpra a condición de satisfacer a ecuación. Do mesmo xeito que noutros problemas matemáticos, é posible que ningún valor da incógnita faga certa a igualdade. Tamén poida que todo valor posible da incógnita valla. Estas últimas expresións chámanse identidades.
Historia das ecuacións polinómicas
requiriu consideracións bastante profundas e resistiu todos os esforzos dos matemáticos da antigüidade. Só se puideron resolver a principios do século XVI, no Renacemento en Italia. Aquí presentarase o ambiente existente no descobremento da solución das ecuacións de terceiro grao ou cúbicas. Os homes que perfeccionaron as cúbicas, italianos todos, constituíron un grupo de matemáticos tan pintoresco como nunca se deu na historia. A maioría deles eran autodidactas, traballaban na contabilidade, en problemas de xuro composto e de seguros.
Aínda que Cardano xurou manter secreta a solución de Tartaglia, publicouna uns cantos anos despois, en 1545, nun tratado monumental sobre ecuacións chamado "Ars Magna" (Grande Arte). Tartaglia, que estivera a piques de escribir o seu propio libro, pasou o resto da súa vida maldicindo a Cardano pola súa estafa. No entanto, o libro de Cardano recoñecía o descubrimento de Tartaglia. Tamén no mesmo libro, Cardano fixo pasar á historia a outro matemático: Lodovico Ferran, que morreu á idade de 43 anos envelenado pola súa propia irmá. Así como Tartaglia solucionara a cúbica, da mesma forma Ferran, cando aínda estudaba con Cardano, deu solución das de cuarto grao ou cuárticas (con fórmulas máis complicadas que as de terceiro grao). Ao descubrir a obra de ambos homes, Cardano na súa "Ars Magna" puido dar ao mundo as solucións xerais das cúbicas e as cuárticas, divulgando os dous avances da álxebra máis transcendentais desde a morte de Diofanto, 1300 anos antes.
As Pontes de García Rodríguez
Xeografía
Debido a que o concello das Pontes é o de maior tamaño da provincia da Coruña, pódese atopar nel unha gran variedade de paisaxes distintas. O monte Caxado, ao norte, constitúe cos seus 756 metros de altura o punto máis elevado do concello e un dos máis elevados da provincia. Ó seu redor hai outros montes como A Pena da Loba (658 m), o Macizo Sucadio (667 m), os Macizos de Penas de Noite (626 m) ou o de Deveso (558 m).
No concello aséntase gran parte do parque natural das fragas do Eume que bordea o encoro do Eume.
Clima
O clima das Pontes foi tradicionalmente definido coma un clima oceánico húmido, con certas características de clima continental nos vales e de clima de montaña nas alturas da serra. Dentro da clasificación climática de Köppen está considerado coma csb. A temperatura media anual da vila é de 12,7 °C, cunha variación interanual de 10,7 °C. O termo medio de temperatura media para xaneiro é de 7,8 °C, con medias máximas de 11,3 °C e mínimas de 4,4 °C, mentres que o termo medio de agosto acada os 18,5 °C, con medias máximas de 22,9 °C e mínimas de 18,5 °C.
Historia
No ano 1982 anexionáronse ó concello as 6 parroquias máis próximas do concello da Capela (Espiñaredo, Goente, Ribadeume, Bermui, A Faeira, San Pedro de Eume e O Seixo), feito que contribuíu xunto á construción da central térmica a que o concello acadase o seu punto de maior expansión territorial e maior poboación. Dende entón o concello sufriu un declive industrial e poboacional, particularmente destacado tralo peche da mina de carbón por parte de Endesa no ano 2008.
Festas e celebracións
Da festa profana do Carme, a popular, tense constancia de que se celebra dende o ano 1800 ó consignar nos libros da confraría a retribución dos músicos que actuaban cada ano. A partir do ano 1880 a festividade do Carme pasou a ser organizada polos veciños do pobo, con actos relixiosos e lúdicos. Especial relevancia na festa ten a procesión nocturna que o sábado de festa parte da capela do Carme coa imaxe da Virxe ata a igrexa, capela á que regresa o domingo camiñando sobre unha extensa alfombra floral.
Ata o ano 1966 o baile remataba ó solpor e a verbena celebrábase na praza do Hospital. Celebrábanse concursos de cabanas, empanadas, tortillas e traxes típicos acompañados de música popular e tradicional. Ao falecer o propietario da parcela sen escriturar a doazón, o concello mercou o terreo ós seus herdeiros por 725 000 pesetas a comezos dos anos 1970. Nas últimas edicións pasouse a delimitar a fraga en parcelas para a construción de cabanas e merendeiros, e a celebración pasou a iniciarse na noite do 24 de xullo con varios concertos de música folk, seguido da sesión vermú a cargo dunha orquestra o día 25. Ten a consideración oficial de festa de interese turístico nacional.
Economía
miniatura|dereita|Central Térmica [[Endesa As Pontes.]] miniatura|Escavadoras da antiga mina de lignito. Historicamente a economía do concello tivo unha gran dependencia da industria e da minaría, aínda que tamén dispón de núcleos de poboación dedicados á agricultura e á gandería. A renda dispoñible bruta por habitante no 2009 era de 16 930,27 €, mentres que o produto interior bruto por habitante no 2012 acadaba os 85 804 €. Segundo datos da Axencia Estatal de Administración Tributaria, no ano 2013 a renda bruta media no concello foi de 29 298 €, a segunda máis alta de Galicia.
A Escrita, Olveda, Antas de Ulla
A Escrita é un lugar da parroquia de Olveda no concello lugués de Antas de Ulla na comarca da Ulloa. Segundo o IGE, en 2011 tiña 10 habitantes (4 homes e 6 mulleres).
Kanpur
De orixes incertos ata o século XIII, era unha pequena poboación cando a súa incorporación á coroa británica en 1801, precisamente famosa polo asedio e masacre na rebelión india de 1857 contra o poder colonial.
Cyril Vasiľ
Traxectoria
Cyril Vasiľ naceu en Košice. Entre 1982 e 1987 estudou na Facultade de Teoloxía dos Santos Cirilo e Metodio, en Eslovaquia.
Anders Jahan Retzius
Traxectoria
Anders Jahan Retzius describiu numerosas especies de insectos e realizou importantes traballos sobre a súa clasificación científica. En 1782 Retzius foi elixido membro da Real Academia de Ciencias de Suecia. Foi tamén membro da Academia Leopoldina alemá, e da Accademia delle Scienze di Torino.
Timrå IK
O Timrå IK ou Timrå Red Eagles é un equipo profesional de hóckey sobre xeo da cidade de Timrå (Suecia). Actualmente compite na Hockeyallsvenskan, a segunda categoría do hóckey sobre xeo sueco. Xoga os seus partidos como local no E.ON Arena, un pavillón con capacidade para 6.000 espectadores.
Campionato de Galicia de fútbol
Primeiras edicións oficiais
A Federación Galega de Fútbol comezou a organizar o torneo de xeito oficial a partir da tempada 1913/14. Unicamente se inscribiron o Real Vigo Sporting Club e o Real Club Fortuna de Vigo, resultando gañador do torneo o Vigo Sporting. Nesta edición non se outorgaba a representanción galega no Campionato de España, que xa fora dirimida noutra competición eliminatoria xogada con anterioridade á data de realización do Campionato de Galicia, dado que na Asemblea da Federación se establecera que ambas as dúas competicións fosen disputadas separadamente.
Luís G. Soto
Luís Modesto García Soto, nado na Coruña o 13 de febreiro de 1956, é un filósofo e escritor galego.
Shawne Williams
Traxectoria profesional
O 11 de xaneiro de 2010, os Mavericks traspasaron a Williams e a Kris Humphries aos New Jersey Nets a cambio de Eduardo Nájera. Catro días despois, os Nets o despediron.
Benjamín García Diéguez
Traxectoria
Benjamín, coñecido por O Largo de Barbeitos, liderou un grupo de fuxidos nada máis estalar a Guerra civil. Actuaban sobre todo na Serra do Faro. Ferido e detido nun enfrontamento coa Garda civil na Ponte (Pedroso) o 5 de novembro de 1939, foi xulgado en Pontevedra e condenado á pena de morte. Foi executado o 28 de agosto de 1940.
Celso Currás López
Celso Currás López, nado en Vilalba o 25 de xaneiro de 1919 e finado o 2 de outubro de 2001, foi un mestre e político galego.
Blotting
Nome
Blot significa "mancha" ou "secar (tinta)" en inglés. As manchas de tinta secábanse tradicionalmente con papel secante (blotting paper), de modo que a mancha se transfería ao papel secante. Isto é análogo á transferencia de bandas ou manchas de moléculas separadas no xel que se pasan á membrana de transferencia ou de blotting usada nestas técnicas de bioloxía molecular. Ás veces blotting ou blot tradúcense por "transferencia", pero o máis común é velos usados sen traducir. A primeira técnica moderna de blotting amplamente utilizada foi a inventada por Edwin Southern, polo que se chamou Southern blot. Despois descubríronse outros métodos parecidos de separación de moléculas que se denominaron facendo un xogo de palabras co apelido Southern (que tamén significaría "do sur"), e utilizáronse para elas nomes relacionados con puntos cardinais xeográficos como eastern blot, western blot, northern blot etc. Estes outros nomes non proceden dun apelido, polo que non hai necesariamente que escribilos con maiúscula, pero con frecuencia aparecen na literatrura tamén escritos con maiúscula por analoxía co Southern blot.
Cateto
Razóns trigonométricas
Mediante razóns trigonométricas pódese obter o valor dos ángulos agudos do triángulo rectángulo. Respecto dun ángulo, un cateto denomínase adxacente ou contiguo, se conforma o ángulo xunto coa hipotenusa, e oposto se non forma parte deste ángulo a razoar. 350px|right
O Penedo, Partovia, O Carballiño
O Penedo é un lugar da parroquia de Partovia no concello ourensán do Carballiño na comarca do Carballiño. Tiña 44 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 23 eran homes e 21 mulleres. Iso supón unha diminución da poboación respecto a 2010, cando tiña 49 habitantes (26 homes e 23 mulleres).
Dean Martin
Recoñecementos
Posúe tres estrelas no "paseo da fama", unha (6519 Hollywood Boulevard) polo seu traballo no cinema, a segunda (1817 Vine) polas súas gravacións, e a terceira (6651 Hollywood Boulevard) polo seu traballo na televisión.
Igrexa de Linde
A igrexa de Linde (sueco: Linde kyrka) é unha igrexa medieval luterana en Linde, na illa sueca de Gotland, pertencente á diocese de Visby.
Biblioloxía
miniatura|190px|dereita|Historia de Nueva España. Edición de 1770.
Pitirim Sorokin
Traxectoria
Sorokin era anticomunista, e durante a revolución rusa foi membro do Partido Socialista Revolucionario, que apoiaba o Movemento Branco, e secretario do primeiro ministro Aleksandr Kerenskii, lídera da Asemblea Constituínte Rusa. Despois da Revolución de Outubro, Sorokin continuou a enfrontarse cos líderes comunistas e foi arrestado varias veces polo novo réxime antes de ser finalmente condenado a morte. Tras seis semanas no cárcer, Sorokin foi liberado e volveu a dar clases na Universidade de San Petersburgo, sendo o fundador do departamento de socioloxía dese universidade.
Oceania Confederation of Roller Sports
A Oceania Confederation of Roller Sports ou OCRS (Confederación de Patinaxe de Oceanía) é o principal organismo do patinaxe nos países de Oceanía. A OCRS forma parte da Fédération Internationale de Roller Sports ou FIRS. Está presidida por Simon Wilkins. As disciplinas que rixe inclúen:
FC Red Star Zürich
O FC Red Star Zürich é un club de fútbol de Zúric, Suíza. Fundouse en 1905 e actualmente compite na 2. Liga interrexional. O seu campo é o Sportanlage Allmend Brunau, con capacidade para 2.000 espectadores.
Cocido
miniatura|[[Cocido de Lalín.]]
François Mansart
Traxectoria
François era fillo dun mestre carpinteiro e non foi formado como arquitecto; ao perder bastante novo o seu pai, a súa familia axudouno a capacitarse como cantero e escultor. Crese que puido aprender a profesión de arquitecto no estudio de Salomon de Brosse, o máis popular arquitecto do reinado Henrique IV.
Xutungos
miniatura|Distribución dos pobos xermanos alén da fronteira romana contra o 50. Os Xutungos (en latín: Juthungi/Iuthungi; en alemán: Juthungen) foi unha tribo xermánica da estirpe dos alamanos, aínda que outros autores os relacionan con suevos, asentada na rexión norte dos ríos Danubio e Altmühl, que hoxe é Baviera, en Alemaña.