cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tiburón 2
Tiburón 2 (en Jaws 2) é un filme estadounidense dirixido por Jeannot Szwarc que foi estreado en 1978. É a primeira secuela do filme de Steven Spielberg Tiburón (1975), e a segunda na serie baseada na novela homónima de Peter Benchley. Está protagonizado por Roy Scheider como Xefe de Policía Martin Brody, que ten que facer fronte a outro tiburón branco que aterroriza Amity Island, un resort costeiro ficticio.
Freixo
Ameazas
miniatura|left|[[Antracnose nun freixo de Ayrshire do Norte, Escocia.]] miniatura|Rebentos infrecuentes a medrar dun toro de freixo caído nunha fraga de Lawthorn, Ayrshire, [[Escocia.]] O escaravello Agrilus planipennis, xilófago, accidentalmente introducido en América do Norte dende o leste de Asia con produtos de pau de freixo contra o 1998, ten matado a millóns de árbores no Medio Oeste dos Estados Unidos e o veciño Ontario, e algunhas áreas illadas máis pequenas do leste de América do Norte. Ameaza uns 7 billóns de freixos nas Américas. Advírteselle á poboación de non transportar produtos de madeira inacabados, coma leña, para deter o espallamento da praga deste insecto.
Usos
Caracterízanse por ter unha madeira dura, flexíbel e resistente aos golpes repetidos, considerándose madeira nobre. A densidade vai dende o 20% de 670 kg/m³ para o Fraxinus americana, até a máis alta do 710 kg/m³ para o freixo común (Fraxinus excelsior) ). Estas características fana idónea para facer arcos, mangos de ferramentas, paláns e billardas, bates de crícket, bates de béisbol, hurleys, paus de hóckey, raquetas de tenis e outros usos que esixen gran forza e resistencia. Tamén adoita usarse coma material para instrumentos musicais como guitarras.
Tour de Francia 2016
Dentro das clasificacións secundarias, o eslovaco Peter Sagan logrou o seu quinto maillot verde consecutivo por unha grande diferenza, que se tornou en maior logo de que a revelación do vello sprinter Mark Cavendish con catro etapas, se retirara para preparar o ciclismo en pista dos Xogos Olímpicos de Río. Ademais, o eslovaco do Tinkoff tamén logrou o premio supercombativo. Na clasificación do mellor escalador, o polaco Rafał Majka conseguiu a súa segunda vitoria nesta clasificación, logo de vencer por unha ampla vantaxe de puntos ao igual que o seu compañeiro de equipo na clasificación dos puntos. Entre os xoves, o compatriota do maillot amarelo, Adam Yates venceu tras unha bonita pelexa co surafricano Louis Meintjes. O mellor equipo volveu ser por terceiro ano seguido o Movistar Team.
Piñoi, Borrifáns, Oza-Cesuras
Piñoi é un lugar da parroquia de Borrifáns no concello coruñés de Oza-Cesuras, na comarca de Betanzos. Segundo o IGE, en 2011 tiña 22 habitantes (9 homes e 13 mulleres).
Martín Torrado Mariño
Traxectoria
Foi Colexial de Fonseca, onde desfrutou dunha bolsa de teólogo. En 1627 opositou e gañou cátedra. Desde entón desempeñou a “Regencia de Medianos”. En 1645 obtén a bolsa en teoloxía e, en 1651, foi elixido reitor do Colexio de Fonseca (despois de exercer de abade en Urdilde entre 1622 e 1630 e San Miguel de Boullón), un ano antes da súa morte.
Tristán Ulloa
Premios e candidaturas
Unión de Actores
Bieito Ledo
Traxectoria
Estudou filosofía e teoloxía no seminario de Ourense, acadando a licenciatura en Filosofía pola Universidade Complutense de Madrid. Impartiu clases como profesor no ensino privado.
Foi membro fundador e primeiro presidente da Asociación Galega de Editores, membro fundador da Fundación Galicia-Empresa, membro do padroado da Fundación Otero Pedrayo, e membro da Asociación de Amigos do Couto Mixto, entre outras asociacións. En nome da EGU, recibiu o Premio da Crítica Galicia como mellor Iniciativa Cultural en 2001 e o Trofeo Galeguidade no apartado de Medios de Comunicación Social da Enxebre Orde da Vieira en 2003. No ano 2005 o concello de Vigo nomeouno Vigués Distinguido e no 2006 o concello de Xunqueira de Ambía concédelle a distinción de Fillo Predilecto. Nese mesmo ano publicou o libro de relatos curtos Aconteceres.
Distrito electoral da Estrada
O Distrito electoral da Estrada foi unha demarcación electoral vixente dende 1872 ata 1923. Elixíase un deputado no Congreso dos Deputados de España. Estaba formado polos concellos da Estrada, Cerdedo, Forcarei e Silleda.
Precisión e exactitude
Cuantificando exactitude e precisión
A exactitude e precisión do proceso de medida é establecido pola medida repetida dalgún estándar de unidade de referencia que sexa traceable.
Outros artigos
Genauigkeit Accuracy and precision Calcul d'incertitude
¡Uno!
¡Uno! é o noveno álbum da banda estadounidense de punk rock Green Day, publicado o 21 de setembro do 2012 a través do selo Reprise Records. Trátase do primeiro dos tres álbums que conforman a triloxía ¡Uno!, ¡Dos!, ¡Tré!, unha serie de álbums de estudio lanzados entre setembro e decembro do 2012. Green Day gravou o disco dende febreiro ata xuño dese ano nos Jingletown Studios en Oakland (California).
Dársena
Outros usos
Así mesmo, e por extensión, denomínanse dársenas ás plataformas onde se estacionan os autobuses nas estacións de autobuses.
Clube Desportivo Portosantense
O Clube Desportivo Portosantense é un club de hóckey a patíns da localidade de Porto Santo, Madeira (Portugal). O seu equipo sénior compite actualmente na Primeira División Portuguesa.
Plagiopyla
Son anaerobios que se encontran en hábitats sapropélicos, que presentan hidroxenosomas en lugar de mitocondrias e asociacións simbióticas con arqueas metanóxenas do xénero Methanolobus, que parece que é o que lles permite vivr nos seus ambientes anóxicos e mellora a súa taxa de crecemento. Os simbiontes metanóxenos están situados en grupos entre os hidroxenosomas. P. frontata pode chegar a ter 3.000 metanóxenos endosimbiontes por célula, os cales se benefician atopando refuxio no ciliado, evitando a competición con bacterias redutoras de sulfato, evitando o contacto co oxíxeno e aproveitando no seu metabolismo o hidróxeno dos hidroxenosomas. A división do metanóxeno é sincrónica coa do ciliado. Pódense cultivar os Plagiopyla utilizando bacterias illadas do seu medio ou de cepas cultivadas. O seu nome procede do grego plagios, oblícuo, e pylon, porta, cancela, o que fai referencia á súa abertura oral oblicua coas paredes cubertas de extensións das súas cinetias somáticas. Poden encontrarse en sedimentos e poden estender a súa distribución ascendendo pola columna de auga cando cambia a oxiclina ao longo das estacións. Aliméntanse de bacterias e poden consumir ata 4.000 bacterias por hora (o que non é moito comparado con outros ciliados) e a súa taxa de crecemento no laboratorio é lenta, un 25% da típica nos ciliados aerobios (e na natureza é máis lenta), polo que non son moi abundantes nos seus hábitat.
Carbeno
O termo "carbeno" pode referirse tamén ao composto específico H2C:, tamén chamado metileno, o composto hidruro a partir dos cal derivan formalmente todos os outros carbenos.
Ligandos carbeno en química organometálica
En especies químicas organometálicas, certos complexos metálicos coa fórmula LnMCRR' descríbense a miúdo como complexos de carbenos. Porén, ditas especies non reaccionan como os carbenos libres e raramente se xeran a partir de precursores de carbenos, excepto os carbenos persistentes. Os complexos carbeno-metal de transición poden clasificarse segundo a súa reactividade, e as dúas primeiras clases seguintes son as definidas máis claramente:
Armando Manzanero
Biografía
Aos 8 anos iniciou estudos de música na escola de Belas Artes da súa cidade natal, e logo completou a súa formación musical na Cidade de México. En 1950 compuxo a súa primeira melodía titulada "Nunca en el mundo" e ao ano seguinte iniciou a súa actividade profesional como pianista. Seis anos máis tarde (1957) comezou a traballar como director musical da filial mexicana da compañía discográfica CBS Internacional. Pouco despois converteuse no pianista acompañante de artistas como Pedro Vargas, Lucho Gatica e Raphael.
Botryllus schlosseri
Descrición
Os zooides individuais poden crecer ata os 3 mm, e as colonias chegan a ser de 50 mm de longo.
Rexións de Francia
A administración francesa entende que as rexións son unha zona xeográfica definida ligadas a unha identidade cultural ou social.
Rexións de alén mar
Ademais das rexións da Francia metropolitana, o territorio da República francesa comprende tamén catro rexións de alén mar (régions françaises d'outre-mer) que, ao mesmo tempo, constitúen cadanseu departamento: {|
Aceiro
Non se debe confundir o aceiro co ferro, que é un metal duro e relativamente dúctil pero de baixa resistencia, con diámetro atómico (dA) de 2,48 Å, con temperatura de fusión de 1535 °C e punto de ebulición 2740 °C. Pola súa banda, o carbono é un non metal de diámetro menor (dA = 1,54 Å), brando e fráxil na maioría das súas formas alotrópicas (excepto na forma de diamante). A difusión deste elemento na estrutura cristalina do anterior lógrase grazas á diferenza en diámetros atómicos, formándose un composto intersticial.
A diferenza principal entre o ferro e o aceiro áchase na porcentaxe do carbono: o aceiro é ferro cunha porcentaxe de carbono de entre o 0,03 % e o 1,075 %; a partir desta porcentaxe considéranse outras aliaxes con ferro.
Normalización das diferentes clases de aceiro
Existen outras normas reguladoras do aceiro, como a clasificación de AISI (de fai 70 anos, e de uso moito máis extenso internacionalmente), ASTM, DIN ("Instituto Alemán de Normalización"), e a ISO 3506.
Transformación da austenita
A existencia do eutectoide permite distinguir dous tipos de aliaxes de aceiro:
Composición
Os dous compoñentes principais do aceiro atópanse en abundancia na natureza, o que favorece a súa produción a grande escala. Esta variedade e dispoñibilidade faino apto para numerosos usos como a construción de maquinaria, ferramentas, edificios e obras públicas, contribuíndo ao desenvolvemento tecnolóxico das sociedades industrializadas. A pesar da súa densidade (7850 kg/m³ de densidade en comparación os 2700 kg/m³ do aluminio, por exemplo) o aceiro é utilizado en todos os sectores da industria, mesmo no aeronáutico, xa que as pezas con maiores solicitacións (xa sexa ao impacto ou á fatiga) só poden aguantar cun material dúctil e tenaz como é o aceiro, ademais da vantaxe do seu relativo baixo custo.
Elementos aleantes do aceiro e melloras obtidas coa aliaxe
As porcentaxes de cada un dos elementos aleantes que poden configurar un tipo determinado de aceiro están normalizados.
Norma UNE-36010
En España, o Instituto do Ferro e do Aceiro (IHA) creou esta norma que clasifica aos aceiros en cinco series diferentes ás que identifica por un número. Cada serie de aceiros divídese á súa vez en grupos, que especifica as características técnicas de cada aceiro, matizando as súas aplicacións específicas. O grupo dun aceiro desígnase cun número que acompaña á serie á que pertence. A clasificación de grupos por serie, as súas propiedades e as súas aplicacións recóllense na Táboa seguinte.
1ª edición dos Premios Mestre Mateo
miniatura|250px|[[Auditorio de Galicia.]] A 1ª edición dos Premios Mestre Mateo galardoou ás producións audiovisuais de Galicia de 2002 e celebrouse o 7 de xuño de 2003. Durante a cerimonia, a Academia Galega do Audiovisual presentou os Premios Mestre Mateo en 24 categorías. A cerimonia celebrouse no Auditorio de Galicia, en Santiago de Compostela. O presentador foi Javier Veiga e o fío temático, o Pórtico da Gloria. A cerimonia caracterizouse polo ton reivindicativo a medida que os premiados foron recordando a situación provocada polo desastre do Prestige.
Premios
miniatura|dereita|150px|[[Jorge Coira, Mellor director]] miniatura|dereita|150px|[[Luís Tosar, Mellor actor]] miniatura|dereita|150px|[[María Bouzas, Mellor actriz]] miniatura|dereita|150px|[[Celso Bugallo, Mellor actor secundario]] miniatura|dereita|150px|[[Rosa Álvarez, mellor actriz secundaria]] miniatura|dereita|150px|[[Xosé Ramón Gayoso, mellor comunicador]] Os gañadores son os que aparecen en primeiro lugar e destacados en letra grosa.
Érguete!!
O tema "Acción Galega" é un poema do libro Da terra asoballada de Ramón Cabanillas.
Santiago Amado
Guerra civil española
Ao comezar a guerra civil española, estaba destinado de comandante no Rexemento de Infantaría núm.17, de gornición en Zaragoza. En agosto, téntouse formar en Zaragoza unha unidade a imaxe e semellanza dun Terzo da Lexión. O Terzo chamábase Sanjurjo e estaba formado por tres Bandeiras. O comandante Peñaredonda, antigo capitán da Lexión retirado en 1931, formou a I Bandeira “Valenzuela” en agosto, e Amado a II “Palafox” en setembro, a III “Ricardos” non chegou a formarse. A mediados de outubro, disolveuse a I Bandeira e o proxectado Terzo, e todos os seus compoñentes fusiónanse na Bandeira de Amado que pasou a chamarse Bandeira Sanjurjo e integrarse na Columna Móbil de Aragón, logo coñecida como Brigada Móbil, combatendo por toda a fronte de Aragón.
Acción preferente
miniatura|[[2008 -Os ministros de finanzas do G7 e os gobernadores dos bancos centrais - Reunión no Departamento do Tesouro de EE.UU. en Washington o 11 de abril. Primeira fila ministros de finanzas: Canadá Jim Flaherty, Francia Christine Lagarde, Alemaña, Peer Steinbrück, Secretario do Tesouro de EE.UU. Henry Paulson, Italia Tommaso Padoa-Schioppa, Xapón Fukushiro Nukaga, Reino Unido Alistair Darling e Jean-Claude Juncker, presidente do Eurogrupo. Segunda fila -gobernadores de bancos centrais-: Director Xerente do FMI Dominique Strauss- Kahn, Canadá Mark Carney, Francia Christian Noyer, Alemaña Axel Weber, Presidente da Reserva Federal dos EEUU. Ben Bernanke, Italia Mario Draghi, Xapón Masaaki Shirakawa, Inglaterra Mervyn King, presidente do Banco central Europeo Jean-Claude Trichet e o presidente do Banco Mundial Robert Zoellick]] Acción preferente, participación preferente, valor preferencial ou simplemente preferente, en economía, bolsa e finanzas é aquel valor ou acción emitido por unha sociedade -banco, caixa de aforros ou empresa financeira- que non confire ningunha cota no súa capital nin tampouco dereito de voto na xunta de accionistas. Son perpetuas, non teñen vencemento e a súa rendibilidade non está garantida, xa que está vinculada á obtención de beneficios.
Tipos de accións preferentes
Hai diversos tipos de valores preferenciais que son comúns para moitas corporacións:
Vantaxes e desvantaxes das accións preferentes
As accións preferenciais son máis comúns en compañías privadas ou pre-públicas, onde é máis útil distinguir entre o control e o interese económico na compañía. As disposicións gobernamentais e as regras da bolsa poden desalentar ou animar a emisión de transaccións públicas de accións preferenciais. En moitos países anímase aos bancos a que emitan as accións preferenciais como fonte de capital do Tier 1. Por outra banda, a Bolsa de Tel-Aviv prohíbelle ás compañías listadas ter máis dunha clase de acción capital.
Santiago Amado
Despois do retiro
No ano 1958, no marco do VI Curso de Conferencias con motivo do CL aniversario da Guerra da Independencia, a Universidade de Zaragoza publicou a obra La Guerra de la Independencia española y los sitios de Zaragoza que recolle as achegas de diferentes autores, do ámbito militar e universitario, sobre cuestións técnicas, tácticas e organizativas da Guerra, aspectos ideolóxicos, os guerrilleiros... e na que Amado é autor do capítulo “Palafox, General de un Ejército, Caudillo de un pueblo”.
Somoni
Consonte o Decreto 415, do 26 de outubro de 2000, do presidente da República de Taxiquistán, o somoni entrou en circulación o 30 de outubro dese mesmo ano, en substitución do rublo taxico, cunha paridade de 1 somoni = 1.000 rublos.
Etanolamina
A etanolamina, tamén chamada 2-aminoetanol ou monoetanolamina, é un composto orgánico de dous carbonos que é á vez unha amina primaria e un alcohol primario, xa que ten unido un grupo amino nun extremo da molécula e un grupo hidroxilo no outro extremo. Como as outras aminas, a monoetanolamina actúa como unha base feble. A etanolamina é un líquido tóxico, inflamable, corrosivo, incoloro, viscoso cun cheiro semellante ao do amoníaco.
Mikhail Lomonosov
Achegas noutros campos científicos
Tamén expresou a lei de conservación da materia e do movemento nunha carta datada o 5 de xuño de 1748 dirixida ao matemático Leonhard Euler. Desenvolvida uns corenta anos antes que Antoine Lavoisier, polo que a lei de conservación da materia é coñecida tamén como a lei de Lomonosov-Lavoisier. Lomonosov descubriu que nunha reacción química a materia se conserva, a masa inicial é igual á masa resultante. Posteriormente, Lavoisier descubriu que os elementos que participan nunha reacción química, conservan cada un deles a súa propia masa despois da reacción.
Cilicia
Época persa
Sábese pouca cousa dos sátrapas de Cilicia, pero na satrapía había lugares autónomos como Artemis Perasia (nome dado polos gregos) ou Cibela, que tiña por centro Castabala ao nordeste. Esta rexión precisamente sublevouse durante o reinado de Artaxerxes II de Persia, pero serían sometidos por Datames. Outro santuario foi Mazaca onde se adoraba ao lume.
Diodoto Trifón (-140 - -138) fortificou Coracesium durante a súa usurpación (como di Estrabón) do trono seléucida. Antíoco VII Sidetes cercouno no castelo (-139) onde se suicidou (-138). Estrabón fai responsábel a Trifón de que os cilicios comezasen a dedicarse á pirataría, combinado coa debilidade dos seguintes reis (iso é debido a que a capital dos piratas cilicios foi Coracesium). A gran demanda de escravos en Roma e noutras grandes cidades (sobre todo despois da destrución de Cartago e Corinto) facía moi necesario un tráfico que os piratas facían con eficacia, e Delos converteuse nun mercado libre para todos os escravos que puidesen coller e levar alí, pois os piratas alí figuraban como comerciantes de escravos lexítimos. A partir de -110 a pirataría converteuse na primeira ocupación na rexión. Durante a guerra con Mitrídates, os piratas estiveron ao lado do rei, que foi derrotado.
Depuración de augas residuais
Tratamento primario
A sedimentación faise por gravidade ou axudada por coagulantes e floculantes (sales de ferro, aluminio e polielectrólitos floculantes), que fan precipitar o fósforo, os sólidos en suspensión moi finos ou os que están en estado de coloide.
Biorreactores de membrana
Os biorreactores de membrana (BRMs) combinan o tratamento con lodos activados cun proceso de separación líquido-sólido por membrana. Utilízanse membranas de ultrafiltración ou microfiltración a baixa presión e non se necesitan sedimentación nin filtración terciaria. As membranas están tipicamente inmersas no tanque de aireación; porén, algunhas aplicacións utilizan un tanque de membranas separado. Un dos beneficios clave dun sistema BRM é que supera eficazmente as limitacións asociadas coa escasa sedimentación de lodos nos procesos de lodos activados convencionais. A tecnoloxía permite que o biorreactor opere cunha concentración considerablemente maior de sólidos suspendidos no licor mesturado (SSLM) que os sistemas de lodos activos, que están limitados pola sedimentación dos lodos. Utilízanse SSLM para tratar entre 8.000–12.000 mg/L, mentres que os lodos activos se usan entre 2.000–3.000 mg/L. A elevada concentración de biomasa no proceso con biorreactores de membrana permite unha retirada moi efectiva dos materiais biodegradables solubles e particulados con grandes cargas de material. Isto incrementa os tempos de retención de lodos, que xeralmente superan os 15 días, o que asegura a completa nitrificación mesmo con tempo moi frío.
Lagoaxe
A lagoaxe consiste en almacenar a auga en lagoas e estanques construídos polo ser humano, e permite a sedimentación e un melloramento biolóxico. Estas lagoas son moi aerobias e están colonizadas por plantas nativas (macrófitas), especialmente xuncos. Algúns invertebrados que se alimentan por filtración como Daphnia e especies de rotíferos axudan moito ao tratamento ao comeren finas partículas.
Eliminación de nutrientes
As augas residuais poden conter altos niveis dos nutrientes nitróxeno e fósforo. Unha excesiva liberación ao ambiente destes produtos pode orixinar a acumulación de nutrientes no medio ambiente, chamada eutrofización, o cal pode favorecer o crecemento de maleza, algas, e cianobacterias (algas verde-azuladas). Isto pode causar floracións de algas, que é un rápido crecemento da poboación de algas. Esta gran cantidade de algas é insostible no medio e finalmente a maioría delas morren. A descomposición das algas polas bacterias consome moito oxíxeno da auga e a maioría ou todos os animais morren, o que orixina máis materia orgánica para que as bacterias sigan descompoñendo e consumindo oxíxeno. Ademais de causar unha desoxixenación, algunhas especies de algas producen toxinas que contaminan as fontes para a subministración de auga potable. Cómpren diversos tratamentos para eliminar o nitróxeno e o fósforo.
Eliminación do fósforo
A eliminación do fósforo pode tamén realizarse quimicamente por precipitación, xeralmente usando sales de ferro (por exemplo, cloruro fériico), de aluminio (por exemplo, alume), ou cal. Páx. 18 Isto pode orixinar unha excesiva produción de lodos en forma de precipitados de hidróxidos e os compostos químicos engadidos poden ser caros. A eliminación química do fósforo require unha pegada en equipamento bastante menor que a eliminación biolóxica e é máis fácil de realizar. Outro método para a eliminación do fósforo é o uso de laterita granular.
Tinguidura de Gram
Fundamento
Nas mostras histolóxicas non permiten identificar especialmente a bacteria específica, pero si poñer de manifesto a súa presenza no tecido e mostrar algunhas das súas características morfolóxicas básicas. Mediante esta técnica é posible identificar se son cocos (corpos esféricos), bacilos (corpos alongados), ou espiroquetas (corpos enrolados en espiral); e incluso unha vez tinguidos diferenciar as GRAM + (azul/negro), GRAM- (vermello) ou as ácido-alcohol resistentes.
As bacterias GRAM+ posúen unha cápsula rica en grumos susceptibles de formar enlaces estables co violeta de metilo previo tratamento con lugol.
Depuración de augas residuais
Tratamento e eliminación dos lodos
O tratamento dos lodos depende da cantidade de sólidos xerados e outras condicións específicas do sitio. A compostaxe aplícase xeralmente en plantas pequenas utilizando a dixestión aerobia para operacións con pequenas cantidades de material a tratar, e a dixestión anaerobia para grandes cantidades.
O lodo ás veces pasa por un preespesador, que elimina a auga do lodo. Tipos de preespesadores son os espesadores de lodos por centrifugación espesadores de lodos de tambor rotatorio e prensas de filtro de cinta.
Dixestión anaerobia
A dixestión anaerobia é un proceso bacteriano que se realiza en ausencia de oxíxeno. O proceso pode ser unha dixestión termofílica, na cal o lodo se fermenta en tanques a unha temperatura de 55 °C, ou mesofílico, que funciona a unha temperatura de arredor de 36 °C. A dixestión termofílica, aínda que ten tempos de retención máis curtos (e necesita tanques máis pequenos), é máis cara en termos de consumo de enerxía para quentar os lodos.
París-Roubaix 2015
Percorrido
O percorrido da carreira saíu á luz o 29 de xaneiro de 2015. O trazado resultou ser dunha lonxitude de 253'5 km, e nel repartíronse 27 tramos de pavé que sumaron 52'7 quilómetros. Esta carreira foi máis curta dende 1977. A saída deuse en Compiègne (arredores de París) e a chegada foi como vén sendo habitual no Velódromo André-Pétrieux.
Linguas zapotecas
O zapoteco é unha macrolingua integrada por diferentes linguas zapotecas, faladas por un total de 777.000 persoas en Oaxaca e outros lugares, que fai parte xunto co chatino dun grupo lingüístico que pertence ao tronco otomangue de linguas mesoamericanas, xunto coa lingua mixteca, mazateca e popoloca, entre outras. As linguas zapotecas empréganse principalmente nos estados de Oaxaca e na rexión suroeste de Veracruz, ao sur de México.
Saa, Sadurnín, Cenlle
Saa é un lugar da parroquia de Sadurnín, no concello ourensán de Cenlle, na comarca do Ribeiro. Segundo o IGE, en 2015 tiña 26 habitantes (14 homes e 12 mulleres).
Antisemitismo
Historia
Prexuízos ou odios contra grupos sempre existiron, pero o antisemitismo é singular en moitos sentidos: os xudeus odiáronnos en sociedades pagás, relixiosas e seculares, por ideoloxías de esquerdas ou de dereitas, por supremacistas brancos e por nacionalistas negros, en tempos antigos e modernos. O antisemitismo adoptou, xa que logo, formas diversas ao longo do tempo (non sempre recoñecidas como tal), moitas veces incongruentes entre si:
Tomiño
Xeografía
O concello está conectado a través da estrada PO-552 (Tui - A Guarda) coa autoestrada do Atlántico.
Christian Michelsen
Carreira política
Converteuse en membro do parlamento noruegués (Storting) en 1891, representando o Partido Liberal de Noruega. El considerábase por encima das loitas de partido e unha das súas maiores aspiracións era crear unha coalición de partidos cos conservadores. Serviu como ministro de finanzas no gabinete de Hagerup, e opúxose con forza á política de unión entre Suecia e Noruega. En marzo de 1905, Michelsen substituíu a Hagerup como primeiro ministro e converteuse inmediatamente no líder do movemento cara á disolución da unión (Unionsoppløsningen i 1905).
Método para a lipofuscina
A lipofuscina é un pigmento marrón dourado formado nos lisosomas de células que sofren auto oxidación progresiva e prolongada de lípidos insaturados. Este pigmento tende a se acumular nas células (nos lisosomas, coma un pigmento en gran de café claro, localizado preto do polo nuclear da célula) cun metabolismo elevado, coma neuronas, epitelio tiroide e tecido muscular, particularmente cardíaco, e aparece sobre todo co avellentamento en casos de deficiencia de vitamina D. Está composto de lipoproteínas, e a súa acumulación nun tecido denomínase lipofucsinosis ou atrofia parda.
Álex Fidalgo
Alejandro Fidalgo Conde, nado en Corcubión o 20 de abril de 1985, é un xornalista, locutor de radio e presentador de televisión galego, máis coñecido como Álex Fidalgo. É membro dos equipos de La Rosa de los Vientos e No son horas de Onda Cero. Tamén formou parte do equipo do programa nocturno La parroquia, na mesma cadea, até o seu peche en 2016.
Radio
Un ano despois volve a Onda Cero, cando El Monaguillo decide contar con el para o seu programa La Parroquia, tras a baixa temporal dun membro do seu equipo. Ó mesmo tempo, colabora tamén no programa No son horas de José Luis Salas, na mesma emisora. Con eles estará até 2012, momento no que se reincorpora a persoa á que estaba a substituír.
Televisión
En 2013 o produtora Pórtico Audiovisuales selecciónao para presentar o docushow Toc Toc, Con permiso, que emite a Televisión de Galicia. Neste formato, mergúllase nas vidas de recoñecidas personalidades galegas como Javier Gutiérrez, José Manuel Parada ou Teté Delgado, co obxectivo de amosar o seu lado máis humano e o seu día a día. Durante catro meses grava a tempada completa, composta por doce entregas.
Hard bop
Historia e características
A execución do baixo é máis variada, debido en parte á prominencia de virtuosos tales coma Charles Mingus e Ray Brown. Preténdese, en parte, que sexa máis accesible á audiencia non familiarizada co bebop. Así mesmo, David H. Rosenthal sostén no seu libro Hard Bop que é a creación natural dunha xeración de músicos afroamericanos que medraron nun momento no que o bebop e o rhythm and blues eran as formas dominantes da música afroamericana.
O Mintireiro Verdadeiro
Descrición
O almanaque tiña unha función e estrutura similar ao d'O Gaiteiro de Lugo, de longa tradición. Achega unha completa información sobre as lúas, as mareas, prognósticos meteorolóxicos e previsións para o ano, os santoral e os períodos máis axeitados para as diferentes tarefas agrícolas, refráns, adiviñas, contos, as datas das feiras e consellos acompañan a outros textos deste libriño en galego.
Orixe
O almanaque ten a súa orixe nos faladoiros celebrados en Palas de Rei na rebotica da farmacia de Eduardo Seijas. A ela asistían, entre outros, o xuíz Celestino Pardo Castiñeiras, os avogados Amando Losada Díaz e Roberto Ouro Vázquez (que fora deputado a Cortes en 1936 por Izquierda Republicana), o mestre Rubén Lois Calviño, o médico Constantino Grandío, o propio farmacéutico e o sacerdote. En ocasións tamén asistiron Ánxel Fole, Otero Pedrayo e Avelino Pousa Antelo.
Nervio pectoral medial
O nervio innerva ao músculo pectoral menor. Algunhas das febras furan o pectoral menor para innervar ao músculo pectoral maior. Outros grupos de febras rodean ao pectoral menor polo bordo inferior ou lateral para acadar o pectoral maior.
Enerxía potencial
onde m é a masa, g a aceleración da gravidade na terra (aproximadamente 9'8 ó nivel do mar) e A a altura respecto a un punto tomado coma referencia, tamén xeralmente o nivel do mar.
1175
Mortes
Historia ano a ano
Quitridiomicetos
Os quitridiomicetos (Chytridiomycetes) é unha clase de fungos. Viven no solo, augas doces e estuarios salinos. Os máis antigos que se coñecen quedaron fosilizados no chert de Rhynie. Recentemente os Chytridiomycetes  foron redefinidos para excluír os taxons dos Neocallimastigomycota e Monoblepharidomycetes, que son agora un filo e unha clase irmá, respectivamente.
Chytridiomycetes é a principal clase do filo (ou división) Chytridiomycota, que contén varias especies parasitas. Polo menos dúas especies desta clase infectan a diversas especies de anfibios e están a contribuír de forma importante ao seu declive.
Saint-Denis, Reunión
Transporte e aloxamento
Os hoteis en Saint-Denis inclúen o Hotel Mercure Creolia, Hotel Austral e Best Western.
Micaela Navarro
Traxectoria
Nas Eleccións xerais de España de 2004 encabezou a lista do PSOE pola circunscrición de Xaén. Ao pouco de ser electa ten que deixar o Congreso dos Deputados ao ser nomeada polo presidente da Xunta de Andalucía, Manuel Chaves, conselleira para a Igualdade e Benestar Social.
Gospel
Características
En ámbalas dúas tradicións, algúns intérpretes, tales coma Mahalia Jackson limitáronse a aparecer en contextos relixiosos, mentres outros, tales coma Sister Rosetta Tharpe, o Golden Gate Quartet e Clara Ward, interpretan gospel en circunstancias segrares, incluso en clubs. Moitos intérpretes, tales coma The Jordanaires, Al Green e Solomon Burke interpretaron música tanto relixiosa coma segrar. É común para estes intérpretes incluír cancións de gospel en interpretacións segrares, mais o contrario non acontece nunca.
Ekhiñe Zapiain
Traxectoria
Estudou en Bertso Eskola durante os anos 2015, 2017, e 2018 e na Escola Navarra de Bertsolaris no ano 2019, sendo subcampioa nas dúas últimas edicións (XXXII e XXXIII). Por esta razón, participou na edición de 2018 do Campionato da Escola Vasca de Euskal Herria, sendo Xabat Ilarregi Martoz o campión. En 2019, tamén terá unha segunda oportunidade na Escola do País Vasco.
Nervio pectoral lateral
Importancia clínica
O nervio pectoral lateral é importante na resposta á dor despois de operacións de aumento de peito ou de mastectomía, e especialmente na cirurxía de implantes de silicona nos peitos, cando o implante é inserido pola ruta subpectoral. Os nervios pectorais poden ser anestesiados (bloqueados) intraoperativamente polo cirurxián con visión directa aos mesmos por medio de tres inxeccións: unha para bloquear o nervio pectoral, a segunda para bloquear as ramas perforantes do nervio pectoral medial e a terceira para bloquear o nervio pectoral lateral. Un bloqueo do nervio pectoral guiado por ultrasóns pode realizarse tamén preventivamente antes da operación polo anestesista experimentado en anestesia rexional. É segura e depende do uso de imaxes por ultrasóns para localizar os músculos pectoral maior e menor, o curso estimado dos nervios pectorais e a extensión óptima da anestesis local.
Francisca Romana
Traxectoria
Francisca naceu en 1384 filla dunha parella rica e aristocrática, Paolo Bussa e Iacobella dei Roffredeschi, no entón estiloso rione de Parione e foi bautizada na igrexa próxima de Igrexa de Sant'Agnese na Piazza Navona. Ós once anos de idade xa quería ser monxa, mais foi forzada polos seus pais, ós doce, a casar con Lorenzo Ponziani, o comandante das tropas papais en Roma e de familia extremamente rica. Mesmo sendo arranxado, o casamento foi feliz e durou corenta anos, en parte por que Lorenzo admiraba a súa esposa e parte por que el estaba frecuentemente fóra da cidade loitando polo Papa.
Ilusionismo
Tipos de ilusionismos
Basicamente existen Principios empregados na maxia:
Arciprestado de Sobrado
miniatura|[[Mosteiro de Sobrado.]] O arciprestado de Sobrado é un arciprestado da arquidiocese de Santiago de Compostela. Pertence á vigairía de Santiago e abrangue 25 parroquias de seis concellos coruñeses.
Prata metanamina de Gomori
Preparación da mostra
O tecido debe ser fixado en formol para obter mellores resultados, e seccionado a 5 microns.
Johann Balthasar Neumann
Johann Balthasar Neumann, nado en Cheb en 1687 e finado en Würzburg o 19 de agosto de 1753, foi un arquitecto e enxeñeiro alemán.
Estación de autobuses
Historia
A historia destas estacións comezou en 1830 a partir da invención do autobús (bus en inglés) en Londres, Inglaterra.
Método de Hall para bilirrubina
A intensidade da cor da tinguidura é proporcional á cantidade de bilirrubina que hai na mostra, pero se se encontraron restos de drogas e outras substancias será máis difícil a determinación da bilirrubina.
Francisco Espoz y Mina
Guerra de Independencia española
A invasión napoleónica de España en 1808 fíxolle abandonar o campo, entrando en calidade de voluntario no batallón de Doyle o 8 de febreiro de 1809. Pouco tempo despois pasouse á guerrilla que dirixía o seu sobriño Xavier Mina. O grupo deste disolveuse en 1810, cando Xavier foi feito prisioneiro polos franceses. Porén, sete homes recoñeceron a Espoz como xefe e formaron un novo grupo.
O Trienio liberal
En 1822, o ministro San Miguel outorgoulle a Mina o mando do exército de Cataluña, co encargo de combater a insurrección absolutista e apostólica. Chegou a Cataluña o 9 de setembro con 800 infantes e 275 xinetes. O día 10 pasou a Lleida onde tomou posesión do exército, e sobre todo formou un. Naquela altura Cataluña estaba en pé de guerra ante o levantamento de 30.000 insurxentes, que ocuparan varias prazas fortes, e que mesmo proclamaran na Seo d’Urgell un goberno en nome da Rexencia de España. En menos de seis semanas, artellou un exército, co que fixo levantar o sitio de Cervera e tomou Castellfullit, que fixo arrasar, colocando a inscrición: “''Aquí existió Castellfullit. Pueblos, tomad ejemplo: no abrigueis a los enemigos de la patria.''”
O Rosal
Etimoloxía
O nome da vila procede de Roçal, forma derivada do verbo ruptiare, que no latín serodio significaba 'romper', no sentido de axeitar unha terra para o cultivo, e que evolucionou ao moderno 'rozar', limpar de maleza a terra. A escrita moderna Rosal é o resultado dunha grafía non consciente do seseo propio da fala local, no canto do esperable Rozal, sen prexuízo da pronuncia con /s/.
Patrimonio
O monumento ao cabaqueiro lembra os telleiros da vila, que crearon a xerga denominada latín dos cabaqueiros.
A casa consistorial ocupa un pazo do século XVIII.
Carlos Blanco Yáñez
Traxectoria
Foi director de mercadotecnia de Anaya, En 1980 foi contratado como director administrativo en Edicións Xerais de Galicia, fundada por Xulián Maure Rivas e Germán Sánchez Ruipérez en 1979. En 1983 foi cofundador e presidente da Asociación Galega de Editores e socio-fundador e director editorial de Edicións do Cumio en 1988.
Deportivo da Coruña
Historia
miniatura|A fotografía máis antiga do Deportivo, 1907.
Os peores anos
Con todo, a situación económica do club, cunha débeda que non paraba de medrar dende había varios anos, e que ascendía nos anos 1980s a 600 millóns de pesetas, era complicada. Por outra banda, os resultados deportivos non acompañaron, e na tempada 1987-88 o equipo estivo a piques de descender de novo á Segunda B, conseguindo a permanencia na derradeira xornada. Ese mesmo ano marcaría un punto de inflexión na historia do club coruñés, o 13 de xuño de 1988 celebrábase no Colexio dos Salesianos unha asemblea aberta e popular na que foi elixido presidente Augusto César Lendoiro. Logo de acceder á presidencia, Lendoiro deu os primeiros pasos para levar o equipo aocumio, modernizando a institución e fichando xogadores de peso que aumentaran o nivel do equipo. O regreso de Arsenio na tempada seguinte e a recuperación económica deron paso, logo dun intento no 1990 que fallou, aosubcampionato e o ascenso a primeira división na tempada 1990-91 tras case dúas décadas en Segunda División. O Deportivo pasaría de ser dun equipo ascensor e aobordo da desaparición, a un equipo que anos máis tarde estaría á par dos grandes de Europa.
miniatura|O brasileiro [[Bebeto foi o símbolo do Super Depor.]]
Subidas e baixadas de categoría
Pese aodescenso, Vázquez segue á fronte do banco deportivista e, cunha primeira volta case perfecta fóra de Riazor (pese a complicacións en casa), remata como campión de inverno. Fóra do plano deportivo, o 10 de xaneiro foi un día clave para o futuro do club, pois presentouse ante o xuíz concursal unha proposta de convenio na Audiencia Provincial da Coruña que obtivo o apoio do 59,44% dos acredores, pero non do acredor principal, a Axencia Tributaria. O maxistrado decidirá cara a finais de mes, momento no que o club contará cun novo Consello de Administración. Por outra banda, na xunta de accionistas celebrada o 21 de xaneiro a candidatura encabezada por Tino Fernández acadou un 72,09% dos votos, alzándose como novo presidente do club. Finalmente, o 31 de maio de 2014 o Dépor volve á categoría raíña trala vitoria contra o Real Jaén por 1 a 0.
miniatura|Deportivo da Coruña no [[2015.]]
O 9 de abril de 2015 chega como adestrador Víctor Sánchez del Amo que comeza inmediatamente o seu traballo e o Dépor sofre unha metamorfose completa, pese a que os resultados non sexan demasiado bos. Chega á última xornada contra o FC Barcelona dependendo de si mesmo para manterse en Primeira. O 2-0 inicial a favor dos culés fai pensar na perda da categoría, pero dous goles, de Lucas Pérez e Diogo Salomão, e varias intervencións chaves de Fabricio Agosto manteñen o club en primeira división aorematar o partido con empate a dous. A salvación do equipo propiciou a continuidade do técnico madrileño unha tempada máis, na que o cadro herculino reforzouse con xogadores como Fernando Navarro, Cani, Alejandro Arribas, Pedro Mosquera, Fayçal Fajr, Luis Alberto ou Fede Cartabia, e logrou o traspaso de Lucas Pérez. O 1 de setembro de 2015 o club anunciou que pagara toda a débeda prevista para a tempada 2015–16, unha cantidade que ascendía a 3.169.861,80 euros máis 99.177,59 de xuros. Esa temporada o Deportivo realizou unha gran primeira volta na que finalizou 9º, chegando a ocupar postos de Europa League durante nove xornadas. Con todo, o equipo realizou unha mala segunda volta na que gañou unicamente dous partidos, o segundo deles na penúltima xornada fronte aoVillarreal CF por 0-2, co que asegurou matematicamente a permanencia na máxima categoría do fútbol español. A pesar da salvación, o 30 de maio de 2016 Víctor Sánchez foi destituído debido á mala relación con algúns xogadores e á mala segunda volta do equipo. O 10 de xuño o Deportivo anunciou que o substituto de Víctor Sánchez para a tempada 2016-17 sería o bilbaíno Gaizka Garitano.
Estadio de Riazor
miniatura|dereita|350px|[[RC Deportivo e CD Lugo no Estadio Municipal de Riazor (tempada 2018/19).]]
Categorías inferiores
O Deportivo conta con dous equipos xuvenís, dous cadetes, dous infantís, tres alevíns e dous benxamíns. O Xuvenil A foi campión en dúas ocasións da Copa de Campións Xuvenil (1995–96 e 2020–21 ) e en catro ocasións da División de Honra Xuvenil (1995–96, 2007–08, 2009–10 e 2020-21 ). O Xuvenil B gañou en oito ocasións a Liga Nacional Xuvenil (1997–98, 2006–07, 2007–08, 2008–09, 2009–10, 2012–13, 2015–16 e 2020–21 ).
Outras seccións
Entre 1942 e 1992, o Deportivo contou con diversas seccións dedicadas a outros deportes. Entre elas, as de atletismo (con máis de 125 trofeos), hóckey a patíns (con máis de 60 trofeos), xadrez (con arredor de 25 trofeos), ciclismo (no que militou Delio Rodríguez, e que quedou en segunda posición por equipos na Vuelta a España 1942 ) ou traíñas.
Alan Lomax
Traxectoria
Dedicou a maior parte da súa vida a viaxar polo mundo para recoller coa súa gravadora mostras do folclore musical de países como España, Italia, Irlanda, India ou Romanía. Visitou Galicia en 1952, e realizou gravacións que deron pé ao disco The Spanish Recordings: Galicia, onde incluíu o asubío recollido en Faramontaos (Nogueira de Ramuín) no que se inspirou Miles Davis para crear a peza "The Pan Piper".
Kenneth Cockrell
Kenneth Dale "Taco" Cockrell, nado en Austin (Texas) o 9 de abril de 1950, é un astronauta estadounidense que formou parte das misións STS-56, STS-69, STS-80, STS-98 e STS-111. Pasou un total de 64,52 días no espazo.
Annie Edson Taylor
Annie Edson Taylor, nada en Auburn o 24 de outubro de 1838 e finada en Lockport o 29 de abril de 1921, foi unha profesora estadounidense que no seu 63.º aniversario, o 24 de outubro de 1901, se converteu na primeira persoa que sobreviviu a unha viaxe polas cataratas do Niágara nun barril. Os seus motivos foron financeiros, mais nunca logrou moitos cartos pola súa aventura.
Campo de concentración de Camposancos
miniatura|Colexio en ruínas, en 2011. O campo de concentración de Camposancos foi un dos campos de concentración do Franquismo, e acolleu prisioneiros políticos e combatentes do Exército Popular da República. Situado na parroquia de Camposancos (A Guarda), estivo activo entre 1938 e 1941.
Anarquismo feminista
Formulacións
A súa meta e estratexia normalmente é influenciar dende dentro a ambos movementos, ao feminismo e ao anarquismo, algunhas propón asociacións libres de mulleres (autónomas, federalistas e descentralistas ou policéntricas), facéndose cargo de que as mulleres teñen particularidades e que a partir delas encarnan a anarquía dun xeito particular, aínda que non todas son partícipes desta idea. O feminismo anarquista clásico e o anarcofeminismo moderno aparecen en versións individualistas e colectivistas, as primeiras con máis adeptos en América e as segundas con máis forza en Europa.
Orixes e fontes
Inspírase en autores e teóricos do feminismo anarquista estadounidense de finais do século XIX e comezos do século XX como Emma Goldman, Voltairine de Cleyre e Lucy Parsons. Tamén na organización anarquista e feminista da revolución española, Mujeres Libres. Ambos movementos foron organizados para defender as ideas anarquistas e feministas. En Latinoamérica, a primeira onda feminista na maioría destes países xurdiu nun principio de mulleres anarquistas.
Este primeiro feminismo anarquista xorde ante as consideracións dalgúns anarquistas de que o patriarcado é un problema do sistema estadista ou de clases, e que só desaparecería con este. Ou tamén porque algúns anarquistas supuñan que a muller tiña que desenvolver un rol tradicional na familia. Ante iso as primeiras anarquistas feministas sostiveron que ambas conquistas de liberdade van da man, e que os roles haberían de ser elaborados ou escollidos voluntariamente polas mulleres. É de resaltar que é o anarquismo feminista o primeiro movemento que formula a soberanía do corpo en todo ámbito, ou pro-elección, como expresión da soberanía individual.
Condado de Bugallal
Historia
miniatura|Gabino Bugallal, segundo conde de Bugallal. O condado de Bugallal creouno o rei Afonso XIII para o beneficio da dama Adelaida García Rodríguez, viúva que fora do ministro ponteareán Saturnino Álvarez Bugallal. Ao careceren de fillos na parella, un Real Decreto do 12 de febreiro de 1906 autorizaba a Adelaida García a nomear un sucesor, o que fixo para o seu curmán Gabino Bugallal; Saturnino Álvarez e José Ramón Bugallal, pai de Gabino Bugallal, eran curmáns. Gabino Bugallal era daquela un importante político español, que acabaría sendo presidente do goberno.
Técnica de May Grünwald Giemsa
Características
O frotis, unha vez seco, fíxase e tínguese mediante colorantes adecuados. Xeralmente, nos laboratorios hematolóxicos empregan colorantes baseados na tinguidura de Romanowsky, baseada nunha combinación de eosina e azul de metileno. Aínda que cada laboratorio emprega a súa receita, os colorantes e os métodos de tinguidura máis empregados son os de Giemsa, Wright e May Grünwald Giemsa.
Análise numérica
Un concepto paralelo á análise numérica é o da representación, tanto dos números como doutros conceptos matemáticos como os vectores, polinomios etc. Por exemplo, para a representación en ordenadores de números reais, emprégase o concepto de coma flotante que dista moito do empregado pola matemática convencional. En xeral, estes métodos aplícanse cando se precisa un valor numérico como solución a un problema matemático, e os procedementos "exactos" ou "analíticos" son incapaces de dar unha resposta. Debido a isto, son procedementos de uso frecuente por físicos e enxeñeiros, e o seu desenvolvemento viuse favorecido pola necesidade destes de obter solucións, aínda que a precisión non sexa total. A física experimental, por exemplo, non ofrece nunca valores exactos senón intervalos que abranguen a maioría dos resultados experimentais obtidos, xa que non é habitual que dúas medidas do mesmo fenómeno dean valores exactamente iguais.
Historia
Na Grecia antiga foron moitos os matemáticos que contribuíron ao pulo desta disciplina. Así, Arquímedes (278-212 a.C.) demostrou que: e presentou o chamado método exhaustivo para calcular lonxitudes, áreas e volumes de figuras xeométricas, moi próximo ao que hoxe se fai en análise numérica. Así mesmo foi tamén un precursor do desenvolvemento do cálculo integral de Isaac Newton (1643-1729) e Gottfried Wilhelm Leibniz (1646-1716).
Bertrand Tavernier
Traxectoria
Os seus primeiros traballos estiveron dominados polos misterios, mais as súas boras posteriores caracterízanse por un comentario social máis aberto, centrándose nas súas visións de esquerdas (A vida e máis nada, Capitaine Conan) e presentando unha crítica da sociedade francesa contemporánea (Ça commence aujourd'hui, Histoires de vies brisées : les double-peine de Lyon). Gañou o premio da BAFTA ao mellor filme en lingua non inglesa en 1990 por A vida e máis nada e un total de cinco premios César.
Análise numérica
Descomposición en valores propios e en valores singulares
Algúns problemas importantes poden expresarse en termos de descomposición dunha matriz en valores propios ou en valores singulares. Por exemplo, o algoritmo da compresión espectral da imaxe baséase na descomposición en valores singulares, e a correspondente ferramenta en estatística chámase análise de compoñentes principais.
Bertrand Tavernier
Traxectoria
Tavernier foi honrado co premio de honra no 42.º Festival Internacional de Cinema da India en Goa polas súas destacadas achegas á industria cinematográfica.
Étimo
Etimoloxía popular
Algunhas palabras viron afectado o seu corpo fónico debido a que os falantes interpretaron que pertencían á mesma familia léxica (o cal implica que tivesen un étimo diferente) ca outra:
Listado de palabras galegas co seu étimo latino
Aberto < APĚRTU
Aceptar < ACCEPTARE
Aceso < ACCENSUM
Agulla < ACŪCŬLA
Cabalgar < CABALLICARE
Cazar < *CAPTIARE
Cervos < CERVUS
Chaga < PLAGA
Chegar < PLICARE
Correr < CURRERE