cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Santaia de Rairiz, Santiso
Santaia de Rairiz é unha parroquia que se localiza no sur do concello de Santiso na comarca da Terra de Melide. Segundo o padrón municipal de 2014 tiña 96 habitantes (51 homes e 45 mulleres) distribuídos en 5 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 2004 cando tiña 124 habitantes e 1999 cando tiña 135 habitantes.
Casa
A casa ou a vivenda familiar é o principal produto e, xa que logo, a base da industria da construción e de todo o sector económico derivado que vai desde as fábricas de materiais de construción ata as axencias inmobiliarias ou as tendas de utensilios.
En contraposición á casa, adóitase denominar piso (apartamento ou departamento) á vivenda unifamiliar que forma parte dunha edificación maior, normalmente de varias alturas.
Idade Media: pedra, adobe e madeira
Na Idade Media, dependendo dos materiais de construción da rexión, as casas dos campesiños eran de adobe, pedra ou madeira e consistían dunha estancia ou habitación ampla, con cuberta de palla e cun fogar ou fogón como centro da vivenda. Era a vivenda de toda a familia e utilizábase como celeiro, e habitualmente tamén era corte. Ata o século XIII non se creou un espazo separado para os humanos e os animais no interior das casas. A mesa era o obxecto esencial do mobiliario onde toda a familia acomodábase, sentada en bancos, ao seu ao redor. Había estantes para depositar os escasos obxectos que posuían e ganchos de madeira para colgar os vestidos. Non había camas, durmíase no chan, habitualmente sobre palla, ou en xergóns recheos de palla. Con todo, ao redor do ano 700 d C, por diversos motivos, defensivos ou climáticos, moitos habitantes vivían en covas escavadas como nas comunidades do leste de Asia Central (aínda perduran), na China etc.
Teatro romano de Tarraco
Características arquitectónicas e usos
A scaena era o lugar destinado ás representacións teatrais, e compoñíase dunha plataforma elevada sobre un podio decorado con exedra. Na parte posterior da escena deseñouse unha praza con xardíns para o acceso dos espectadores ao Teatro, e no seu centro existía un gran estanque con estatuas sobre pedestais no seu interior.
Casa
Idade Moderna: O ladrillo
A partir do século XVI xeneralízase o uso de ladrillos de barro cocido para edificar casas no norte de Europa. Xorden as primeiras mansións señoriais europeas. No século XVIII, en moitas cidades europeas e americanas, erixense edificios de estilos "elegantes" para a nova burguesía. miniatura|220px|dereita|A [[Red House en Bexleyheath, Kent]]
Os Chaos, Ambroa, Irixoa
Os Chaos é un lugar da parroquia de Ambroa no concello coruñés de Irixoa, na comarca de Betanzos. Segundo o IGE, en 2011 tiña 13 habitantes (6 homes e 7 mulleres).
Atol Anaa
Xeografía
É un atol ovalado de 29´5 km de longo e 6´5 km de ancho, cunha superficie total de 38 km². O arrecife coralino está formado por once illotes cun chan máis profundo e máis fértil que os outros atois das Tuamotu. A lagoa é pouco profunda, sen ningún paso navegable ao océano, e formada por 3 concas principais. Aínda que non dispón de ningún paso navegable, a auga da lagoa renóvase por diversas canles pouco profundos que se poden cruzar camiñando. A vila principal é Tukuhora, tamén chamado Anaa, cunha poboación total de 435 habitantes no censo de 2002. As outras vilas pequenas como Temarie, Otepipi, Mania e Tematahoa están deshabitadas segundo o censo. A poboación vive principalmente da pesca, o cultivo de nácara e a produción de copra.
Casa
Orixe e evolución da casa moderna
O urbanismo e a arquitectura moderna foron adoptados universalmente logo da segunda guerra mundial, cando as tarefas de reconstrución de Europa esixían novos instrumentos teóricos e novas propostas que o academicismo burgués, dado o fracaso do modelo social dominante entre guerras, xa non estaba en condicións de dar. En Cataluña nos anos 50, o Grupo R reintroducio a arquitectura do movemento moderno en España, e con el, as propostas innovadoras respecto da casa e da cidade. Na orixe do Grupo R houbo un concurso convocado pola «Dirección Xeral de Arquitectura» para buscar solucións ao problema da vivenda, concurso que foi gañado polos arquitectos que logo impulsarían o movemento. Os postulados teóricos do movemento moderno aplicáronse na construción do polígono de Montbau en Barcelona, así como as vivendas da SEAT na Zona Franca entre outros..
Casas prefabricadas
As casas prefabricadas son un produto industrializado, que permite construír edificios ensamblando elementos modulares previamente fabricados, sen ter en conta o chan no que vai asentarse, polo que hai que construír antes unha lousa de formigón armado ou un sistema de soportes que sirva de cimentación, apoio e ancoraxe do conxunto.
Karnal
miniatura|250px|Vista da cidade.
Órix beisa
Descrición
O órix beisa ten unha altura de pouco máis dun metro á altura do ombreiro, entre 110 e 120 cm nos exemplares adultos, variando o seu peso entre os 150 e os 200 kg. É facilmente recoñecible pola cor do seu pelame, gris co ventre branco, separado por unha banda negra que presenta tamén na unión da cabeza co pescozo, ao longo do fociño, e desde os ollos ata a boca, así como na testa. A súa coma é pequena e acastañada; e está dotado de dúas longas e finas cornas que presentan tanto machos como femias e que polo común miden entre 75 e 80 cm.
Monforte de Lemos
A orixe: do Paleolítico aos romanos
Dos romanos, cuxo vestixio quedou patente na cidade, provén a palabra Monforte, do latín Montem Fortem 'monte fortificado'. Sucesivamente, os suevos e os visigodos deixaron as súas propias pegadas: en época sueva as Terras de Lemos pertenceron en gran parte ao Condado Pallarense (relacionado co lugar de Pallares na parroquia de Baamorto); desta etapa consérvase un valioso broche visigótico, chamado "O broche de Baamorto", e conservado no Museo Arqueolóxico de Lugo. A poboación xudía tivo tamén grande importancia, contando cun barrio xudeu, no cal, ata a expulsión dos xudeus de España, acometida na Idade Media polos Reis Católicos, residiron importantes familias desa etnia; entre eles destacaron os Gaibor, familia da que se conserva a casa medieval e escudo de armas, no centro histórico de Monforte, así como a súa estela funeraria, no Museo Arqueolóxico de Ourense, datos, que xunto con outros de distinto xénero, nos fan avaliar o poder que ostentaba esta familia na vila medieval. É ilustrativo tamén o dato de que o apelido Lemos, moi estendido por diferentes partes do mundo, relaciónase con descendentes de xudeus monfortinos.
Clima
O clima en Monforte é oceánico continental, motivado polo afastamento do mar e a protección das serras que fan descender a cantidade de precipitacións, aínda que pola escaseza de precipitacións e a temperatura media anual ás veces é considerado como un clima de transición ao mediterráneo O clima de Monforte está caracterizado por unha temperatura media anual moderada en torno aos 13,6 °C baixas precipitacións e oscilacións térmicas considerables. Os invernos son fríos e os veráns, secos e calorosos.
Museos
Conta cunha exposición sobre o viño e a tradición do seu cultivo na zona. Tamén ten unha sala de catas, tapería e unha tenda con case todos os viños que se colleitan na Ribeira Sacra. O museo inaugurouse en 2009, nun edificio construído como hospital en 1583.
Inaugurado en 2007 é o único museo do ferrocarril que existe en Galicia e está situado nas antigas instalacións que albergaron no seu día un dos depósitos de tracción vapor máis importantes do norte de España. Nel atopamos varios coches e locomotoras históricas.
Estradas
Monforte de Lemos é un importante nó de comunicacións. Está situado por estrada a 48 km de Ourense, a 66 km de Lugo, a 112 km de Ponferrada, a 118 km de Santiago de Compostela, a 144 km de Vigo e a 159 km da Coruña.
Deporte
O equipo máis exitoso da cidade foi a Agrupación Deportiva A Pinguela, que chegou a competir na máxima categoría do voleibol español en categoría feminina, a Superliga, e que conquistou o título da segunda categoría en 2009, ano no que conseguiu o subcapionato da Copa da Princesa. O equipo foi fundado en 1987 e disolveuse en 2013 pola crise económica e a falta de xogadoras locais.
Bidueiro branco
Taxonomía
pendula: epíteto latino que significa "pendurado", "péndulo", "pénsil".
Díese
Por extensión, recibe tamén ese nome o símbolo que representa este fenómeno, ♯, similar ao signo cancelo (#).
A Balsa, Muras
Economía
A economía da parroquia depende en gran parte do sector gandeiro e das pensións de xubilación. Un sector de recente implantación nesta zona é o da produción de enerxía eólica coas empresas Acciona e Norvento, pero non repercute no emprego da poboación local.
Aleixo IV Anxo
Traxectoria
En decembro de 1203 finalmente explotou a violencia entre os constantinopolitanos e os cruzados. Masas enfurecidas de cidadáns asasinaron brutalmente a calquera estranxeiro que puideron capturar. Os cruzados, pola súa banda, consideraban que Aleixo non cumprira as súas promesas. Aleixo rexeitou tales acusacións dicindo: Non farei máis do que xa fixen. Mentres que as relacións cos cruzados empeoraban, Aleixo fíxose moi pouco popular entre a poboación grega e tampouco tiña xa o apoio do seu pai. Isaac II, cego e impotente, queixábase de ter que compartir o trono co seu fillo; e dedicouse a difundir rumores sobre a suposta perversidade sexual de Aleixo, dicindo que vivía en compañía de homes depravados. O cronista Nicetas Choniates cualifica a Aleixo de infantil e critica a familiaridade que tiña cos cruzados e o seu luxoso estilo de vida.
Polonia Nova
Literatura
Outros importantes escritores do período foron:
Os Odreiros, Ambroa, Irixoa
Os Odreiros é un lugar da parroquia de Ambroa no concello coruñés de Irixoa, na comarca de Betanzos. Segundo o INE, en 2011 tiña 4 habitantes (2 homes e 2 mulleres).
Sergio Sauca
Traaxectoria
En 1987 ingresa en Televisión Española, presentando o espazo Teledeporte. Posteriormente, entre 1990 e 1993, fíxose cargo da información deportiva da primeira edición do Telediario.
E polo que se refire ás colaboracións radiofónicas, colabora no programa dirixido e presentado por Pepa Fernández No es un día cualquiera (en Radio Nacional de España), nas súas edicións do sábado.
Atol Makemo
Marutea Norte
Marutea é un atol situado a 650 km ao leste de Tahití. A superficie total é de 7 km²;. A lagoa dispón dun paso navegable. Está deshabitado. Historicamente coñeceuse co nome Furneaux. Chámase Norte para distinguilo de Marutea Sur, na comuna de Mangareva.
Roxerio I de Sicilia
Conquista definitiva de Calabria
A partir de 1059, ambos os irmáns dedicáronse a expulsar os bizantinos que ocupaban a parte sur de Italia. A principios do ano seguinte volven sitiar Reggio, que se rende no verán do mesmo ano.
Conquista de Mesina
Durante febreiro de 1061, Roxerio e 160 homes, acompañados por Ibn al-Timnah, atravesaronn o estreito de Mesina e desembarcaron na costa norte de Sicilia, desde onde realizaron pequenas incursións no interior da illa. Os normandos saquearon Rometta e Milazzo, onde obtiveron grandes botíns. Ante estes sucesos a gornición árabe de Mesina intentou atacar aos invasores, pero o mal tempo frustrou o seu intento. A oportuna chegada de Serlo II de Hauteville, sobriño de Roxerio, permitiu un contraataque frontal por parte dos normandos.
Confiados pola recente vitoria, Roxerio atacou Mesina, pero a cidade opuxo tenaz resistencia polo que emprenderon a retirada, pero o mal tempo impidiu a súa saída da illa polo que continuaron loitando durante tres días contra os árabes. Cando lograron partir foron atacados pola frota árabe, prolongándose o combate até as proximidades de Reggio, onde os musulmáns foron repelidos. Tras este fracaso, Roxerio regresou aos seus dominios e, en agradecemento pola axuda prestada por dita cidade doou o botín obtido a unha das súas igrexas.
miniatura|250px|A moderna [[Enna. Pódese ver claramente por que na Idade Media foi inexpugnábel debido á súa situación.]]
Os árabes que quedaran en Mesina foron expulsados, deixando soamente aos gregos e unha gornición de soldados. Desta forma Mesina converteuse na primeira cidade de Siclia conquistada polos normandos.
Conflito con Robert Guiscard e o asedio a Troina
O regreso de Roxerio a Mileto debeuse principalmente á súa voda con Xudite de Évreux, que chegara de Normandía. A principios de 1062 regresou a Sicilia e, xunto con ibn Al-Timnah, conquistaron Petralia, tras o cal regresou a Calabria.
As batallas de Cerami e Misilmeri
En 1063, Roxerio e as súas hostes regresan a Sicilia, pero os árabes ao decatarse deciden facerllle fronte. Ambos o exércitos encóntranse fronte ao río Cerami, cerca da cidade do mesmo nome. Goffredo Malaterra estima que as hostes de Roxerio era duns 500 homes, mentres que o exército árabe rondaba os 3 000, que aínda esta cifra poida ser exaxerada, seguro que o exército árabe era moi superior en canto a número de efectivos.
Conquista de Palermo
Despois da toma da cidade de Bari en 1071, Robert Guiscard e Roxerio lograron consolidar o seu poder no sur de Italia, e ambos os irmáns deciden retomar a conquista de Sicilia.
Campañas no sur de Italia
Cando o papa Nicolao II outorgou a Robert Guiscard o título de duque de Puglia, Calabria e Sicilia, este converteuse no xefe supremo de todas as posesións normandas do sur de Italia (a excepción do principado de Capua). Roxerio, a pesar da súa notábel participación na conquista de Calabria e a súa proclamación como conde de Sicilia sempre foi vasalo do seu irmán máis vello e, en cumprimento da súa obriga como vasalo, foi varias veces ao continente na súa axuda.
Carlos Basilio Ezeta
Presidencia
Durante a súa administración tivo lugar a guerra do Totoposte con Guatemala, chamada así porque o presidente guatemalteco, o xeneral Manuel Lisandro Barillas mobilizou tropas á fronteira, pero estas nunca chegaron a combater; desta forma, a guerra só serviu para mandar provisións de maínzo moído (totoposte) ás tropas. Nesta guerra, O Salvador obtivo a vitoria coa sinatura do tratado de paz en agosto de 1890 promovido polo Corpo Diplomático acreditado de ambos países.
Seoane, Cabarcos, Barreiros
Seoane é un lugar da parroquia de Cabarcos no concello lugués de Barreiros na comarca da Mariña Oriental. Segundo o IGE, en 2011 tiña 54 habitantes (24 homes e 30 mulleres).
Carlos Saavedra Magdalena
Traxectoria
Fillo de Joaquín de Saavedra Válgoma. Alférez de navio. Publicou en 1898 Algunas observaciones sobre los desastres de la marina española en la guerra con los Estados Unidos en el año de 1898. Ascendeu a capitán de corveta e foi destinado a Gandia. Casou con Ana María Gibaja de Saavedra.
Franz Steindachner
Traxectoria
A reputación de Steindachner como ictiólogo foi medrando e, en 1868, foi convidado por Louis Agassiz (1807-1873) a desempeñar un posto no Museo de Zooloxía Comparada da universidade de Harvard. Steindachner participou na expedición de Hassler de 1871-1872 (unha viaxe que circunnavegou Suramérica, partindo de Boston e que rermatou en San Francisco).
Ümer İpçi
Ümer Ipçi, nado en Bağçasaray en 1897 e finado en Tomsk o 11 de xaneiro de 1955, foi un actor, director de teatro e escritor tártaro de Crimea.
Traxectoria
Traballou despois como actor, director de teatro, e desde 1928 foi director do Teatro Estatal dos Tártaros de Crimea. Ao tempo colaborou co xornal Enli Dunya. Acusado en 1937 de "nacionalismo" pasou 12 anos na cadea. En 1949, ano no que remataba a súa condena, enviárono ao hospital; psiquiátrico da cidade de Tomsk, onde morreu uns anos despois.
Charles Robert Richet
Traxectoria
Inventou a palabra anafilaxe para nomear a sensibilidade desenvolta por un organismo despois de recibir unha inxección parenteral dun coloide, substancia proteica ou toxina (1902), podendo así afirmar que a inxección parenteral de substancias proteicas modifica profunda e permanentemente a constitución química dos fluídos corporais. As aplicacións da anafilaxe en medicina son extremadamente numerosas. Máis adiante demostrou os fenómenos da anafilaxe pasiva e a anafilaxe in vitro. A maioría dos traballos de fisioloxía de Charles Richet, publicados en diversas revistas científicas foron recompilados e publicados en *Travaux du Laboratoire da Faculté de Médecine de Paris (Alcan, París, 6 vols. 1890-1911).
Viña del Mar
Chegada do ferrocarril e fundación
En 1859 a neta de Francisco Alvares e Dolores Pérez, Mercedes Álvarez, casou co enxeñeiro e político José Francisco Vergara, quen presentou o proxecto para a conversión das dúas facendas nun concello distinto de Valparaíso, adicándose tamén a planificalo. O 28 de decembro de 1874, Vergara -sepultado no cemiterio nº 1 do porto- conseguiu que o proxecto presentado diante do intendente Francisco Echaurren fose aprobado, nacendo así a nova comuna que dende a chegada do ferrocarril evolucionara a unha pequena urbe.
Cara a 1910, centenario da República de Chile, Viña del Mar continuou a súa expansión, agora cara á costa, onde foron alongadas diversas rúas e se construíron outras como a Avenida de los Baños del Mar. Para esa época, as facendas viñamarinas eran o lugar elixido pola clase alta de Valparaíso e Santiago de Chile para pasar as súas vacacións, sobre todo pola conexión ferroviaria.
A Gran Depresión afectou o importante desenvolvemento conseguido, rematando a situación coa construción de dous hoteis municipais: o Hotel O'Higgins, situado no centro da comuna e a poucos metros da estación de Viña del Mar, e o Hotel Miramar, na costa.
Sandra Daviú
Traxectoria profesional
Desde marzo de 2013 e ata xullo de 2013 Sandra Daviú presentou novamente en Televisión Española o programa La suerte en tus manos.
Xoán I de Inglaterra
Infancia e herdanza anxevina
Xoán creceu ata os 1,68 m de altura, un home relativamente baixo, cun "corpo rexo e forte" e cabelos rubios escuros; para os seus contemporáneos semellaba un habitante de Poitou. Gozaba coa lectura, e algo pouco habitual daquela, construíndo unha biblioteca de seu. Adoitaba xogar a xogos de azar, en especial ao backgammon, e foi un apaixonado da caza incluso para os estándares da época. Gustáballe a música, pero non as cancións. Chegou a ser un gran "coñecedor de xoias", das que reuniu unha gran colección, e fíxose famoso polas súas opulentas vestimentas e, segundo os cronistas franceses, pola súa debilidade polo o viño malo. Á medida que ía crecendo, Xoán volveuse coñecido polos seus cambios de humor, que unhas veces o facían amigable, xeneroso e enxeñoso, e outras celoso, propenso aos ataques de rabia ou a morder as unllas.
Ascenso ao trono, 1199
Trala súa coroación, Xoán viaxou a Francia coas súas forzas militares e adoptou unha postura defensiva nas fronteiras do sur e do leste de Normandía. Ambas as dúas partes fixeron unha tregua para unhas negociacións, pero fracasou a tregua e reanudouse a guerra. A posición de Xoán era agora máis forte, grazas á confirmación de que os condes Balduíno IX de Flandres e Renaudo de Bolonia renovaran a súa alianza anti-francesa que xa contraeran con Ricardo. Ao poderoso nobre de Anjou, William des Roches, persuadírono para mudar de bando e apoiar a Xoán. De repente, a balanza parecía abalar cara ao lado de Xoán. Ningún dos bandos quería continuar co conflito, e grazas a unha tregua papal, os dous nobres líderes reuníronse en xaneiro de 1200 para negociaren os termos do acordo de paz. Xoán procuraba darlle unha estabilidade ao control das súas posesións continentais e ter unha paz duradeira con Filipe. Xoán e Filipe negociaron o Tratado de Le Goulet en maio de 1200. Por este tratado, Filipe recoñecía a Xoán como lexítimo herdeiro de Ricardo I de Inglaterra e respectaba as súas posesións en Francia, e abandonaba temporalmente as aspiracións do seu vasalo, Artur. Xoán, pola súa banda abandonaba a vella política de contención contra Filipe por medio das alianzas con Flandres e Bolonia, e aceptaba o dereito do lexítimo señorío feudal de Filipe sobre as súas posesións en Francia. A súa política proporcionoulle o alcume de O Brando que lle deron os cronistas ingleses, que criticaban o seu comportamento en comparación á agresividade que amosara o seu irmán Ricardo.
A perda de Normandía, 1202–04
A situación de Xoán comezou a deteriorarse rapidamente. A fronteira oriental de Normandía estivo amplamente cultivada por Filipe e os seus predecesores durante moitos anos, mentres que as autoridades anxevinas no sur quedaron reducidas trala entrega de varios castelos por parte de Ricardo algúns anos antes. O uso de mercenarios nas rexións centrais acabou co apoio restante nesa zona tamén, o que supuxo un avance no colapso do poder anxevino. Xoán repregouse a través do Canal da Mancha en decembro, enviando ordes de establecer unha nova liña defensiva ao oeste do castelo Gaillard. En marzo de 1204 Gaillard caeu. A nai de Xoán, Leonor, finou un mes máis tarde. Isto supuxo non só un duro golpe para Xoán, senón un golpe nas fráxiles alianzas deste no sur de Francia. Filipe marchou cara ao sur arredor da nova liña defensiva e golpeou no corazón do ducado, encontrando pouca resistencia. Para agosto, Filipe xa tomara Normandía e avanzaba cara ao sur para ocupar Anjou e Poitou. A única posesión que Xoán conservaba no continente era o Ducado de Aquitania.
Economía
esquerda|miniatura|Un penique de prata do reinado de Xoán.
Políticas no continente
Xoán xa comezara a mellorar as súas forzas no canal da Mancha antes da perda de Normandía e rapidamente mellorou a súa frota trala perda do ducado. A maior parte dos seus barcos estaban en Cinque Ports, pero a base naval de Portsmouth tamén foi ampliada. No final de 1204 tiña dispoñibles 50 galeras, e outros 54 barcos foron construídos ente 1209 e 1212. William de Wrotham foi nomeado "gardián das galeras", isto é almirante da frota. Wrotham foi o responsable de unir as galeras de Xoán, os buques de Cinque Ports e os barcos mercantes capturados nunha única frota plenamente funcional. Xoán ordenou adoptar melloras no deseño dos barcos, incluíndo un novo tipo de barcos de transporte chamados "buisses" e castelos de proa extraíbles para o uso en combate.
Disputa co papa
Xoán quería que John de Gray, o bispo de Norwich e un dos seus partidarios, fose nomeado arcebispo de Canterbury trala morte de Walter. Porén o cabido da catedral de Canterbury reclamou o dereito exclusivo de nomear o seu sucesor, favorecendo ao sub prior Reginald. Para complicar máis o asunto, os bispos da provincia de Canterbury tamén reclamaron o dereito de nomear o seguinte arcebispo. O cabido elixiu a Reginald en segredo e este viaxou a Roma para ser confirmado. Os bispos desafiaron o nomeamento e o asunto foi levado ante Inocencio. Xoán forzou o cabido de Canterbury a mudar o seu apoio a John de Gray, e enviaron un mensaxeiro a Roma para informar ao pontífice da nova decisión. Inocencio desautorizou tanto a Reginald como a John de Gray, e propuxo o seu propio candidato, Stephen Langton. Xoán rexeitou a petición de Inocencio, pero o papa consagrou a Langton en xuño de 1207.
O Teixo, Cabarcos, Barreiros
O Teixo é un lugar da parroquia de Cabarcos no concello lugués de Barreiros na comarca da Mariña Oriental. Segundo o IGE, en 2011 tiña 17 habitantes (8 homes e 9 mulleres).
Estrepsicerotinos
Controversia taxonómica
Como queda dito na nota 1, Leakey, seguindo ao seu colaborador Simpson, considera o nome da tribo como Strepsicerotini, sendo o seu xénero tipo Strepsiceros Frisch, 1774. Porén, o Taxonomicon admite o nome de Tragelaphini, e o seu xénero tipo, Tragelaphus.
Jules Bordet
Traxectoria
No ano 1919 concedéuselle o Premio Nobel de Fisioloxía e Medicina polo achado da capacidade bactericida do soro do sangue dos mamíferos, acción mediada por dous compoñentes, un termoestable, os anticorpos e outro termolábil, coñecido como complemento, e pola definición da ligazón no complexo antíxeno-anticorpo, a chamada fixación de complemento, para producir inmunidade.
Foi o descubridor do bacilo que produce a tose ferina, o Bordetella pertussis e desenvolveu unha vacina contra a enfermidade.
Camarón de praia
Hábitat
Vive en pozas litorais e zonas rochosas de pouca profundidade (nunca a máis de 40 m) e con moita vexetación, en augas de temperaturas entre os case 7 e os case 12 °C, e cunha salinidade de entre o 10 e o 35 ‰.
François Davo
Traxectoria
Licenciado en Letras e Civilizacións Ibéricas pola Universidade da Sorbona (París). Entre 1987 e 1989 dirixiu a revista Azertyuiop en París. Foi cofundador da Asociación Amigos de Azertyuiop (editora dos Cadernos de Azertyuiop) en 1995, xunto a Dulce Fernández Graña, Alfredo Ferreiro e Tati Mancebo, na Coruña. Colaborou con poemas na revista Luzes de Galiza. Actualmente é profesor de francés no IES Plurilingüe Eusebio da Guarda da Coruña. Reside permanentemente na Galiza desde o ano 2000.
Pepe Jeans
Historia
En 1992 Pepe Jeans introduciu o seu logo actual.
Hispasat
HISPASAT permite distribuír máis de mil canles de televisión e radio (analóxica e dixital) a máis de trinta millóns de fogares, así como servizos de banda larga en contornas fixas e móbiles.
Gruta de Cussac
Localización e historia
Esta caverna está situada en Francia, no departamento de Dordogne, rexión de Aquitania, no corazón do Périgord, entre Bergerac e Sarlat, no concello (commune) de Buisson-de-Cadouin, no val do río Dordogne.
A gruta está na actualidade (2008) baixo protección científica e en curso de estudo. A presenza episódica de gas carbónico dificulta o seu acceso e máis o traballo subterráneo. Talvez non sexa aberta ao público nunca.
Tupaia (navegante)
Tupaia ou Tupai'a, nado contra 1725 na illa de Raiatea (hoxe na Polinesia francesa) e finado, segundo declaración o explorador británico James Cook, o 11 de decembro de 1770 en Batavia (actual Iacarta), foi un navegante polinesio.
Schack August Steenberg Krogh
Traxectoria
De etnia xitana, cursou estudos na Universidade de Copenhague, da que foi profesor de fisioloxía animal desde 1916 até 1945.
Focke-Wulf Fw 61
Deseño e desenvolvemento
O profesor Henrich Focke, a través do seu desenvolvemento do Fw 186 e do seu traballo cos autoxiros C.19 e o construído baixo licenza C.30, chegou á conclusión de que as limitacións dos autoxiros só poderían eliminarse cunha aeronave capaz de voar en vertical, o helicóptero. Xunto co enxeñeiro Gerd Achgelis comezou o deseño de Fw 61 en 1932. Un modelo de voo libre construído en 1934 e impulsado por un pequeno motor de dous tempos deu uns resultados prometedores. No presente ese modelo pode verse no Deutsches Museum de Múnic.
Torre dos Escipións
A Torre dos Escipións (en catalá, Torre dels Escipions), é unha torre funeraria construída polos romanos nos arredores de Tarraco, antiga cidade romana que se corresponde coa actual cidade de Tarragona (España). A torre dos Escipións é un dos elementos do «Conxunto arqueolóxico de Tarraco», declarado Patrimonio da Humanidade pola Unesco, sendo identificada a torre co código 875-010. É unha das tres torres funerarias romanas mellor conservadas da Península Ibérica, coa Torre Ciega (Cartaxena) e a Torre de Sant Josep (La Vila Joiosa).
Panteón de Galegos Ilustres
Historia e características
O 28 de xuño de 1984 o Panteón recibiu os restos do político, escritor e debuxante Alfonso Daniel Rodríguez Castelao, que fora trasladado desde Buenos Aires onde morreu en 1950. O seu mausoleo atópase nunha capela anexa á principal, a do Santo Cristo, que é a máis antiga da igrexa.
A Fonte de Ambroa, Ambroa, Irixoa
A Fonte de Ambroa é un lugar da parroquia de Ambroa no concello coruñés de Irixoa, na comarca de Betanzos. Segundo o IGE, en 2011 tiña 5 habitantes (2 homes e 3 mulleres).
Ángel María Villar
Controversia como dirixente
Á vista dos indicios de delito, a comisión directiva do Consello Superior de Deportes suspendeuno como presidente da RFEF o 25 de xullo de 2017. Pouco despois dimitiu dos seus cargos na FIFA e a UEFA.
Requila
Expansións
miniatura|333x333px|Dominios da monarquía sueva e extensión do reino de Galicia durante as consquistas de Requila (438-448). Subiu ó trono en 438 por desexo do seu pai Hermerico que estaba enfermo dende anos atrás. Adoptou unha actitude moi agresiva contra os galaicos nativos e a igrexa católica. Enfrontouse aos bispos e favoreceu ao clero priscilianista. Fixo novas alianzas coas tribos bagaudas, bandoleiros do norte peninsular que traballaban como mercenarios.
Lusitania
No 439 dirixe os seus exércitos á Lusitania, sitia e consegue a capitulación de Augusta Emerita, que máis tarde convertería en corte. Acude, enviado como legado romano, o conde Censorio co obxectivo de lograr un acordo pero é feito prisioneiro en Myrtilis Lulia (Mértola).
Incursións vándalas
Os vándalos fixéronse fortes en África, despois de que no 439 Xenserico conseguira Cartago, capturando toda frota alí atracada. Con este movemento fixo aos vándalos donos do Mediterráneo Occidental, apoderándose de bases marítimas de gran valor estratéxico e comercial: as Illas Baleares, Córsega, Sicilia e Sardeña. Tamén ao suevos aos que lles fan pequenas incursións ao longo do expandido reino, a máis sonada foi no 445 na costa de Gallaecia, en Turonio, preto de Ponte Caldeas, pero é rexeitada.
Rexurdimento do Priscilianismo
Nos últimos anos de reinado descúbrese en Asturica Augusta (Astorga) unha seita maniquea que revela un rexurdir do Priscilianismo, o que motivou o envío dun informe ao Papa de Roma, León I. Este remite un escrito acerca do Priscilianismo no que indica que o rexurdimento herético era consecuencia das turbulencias que naqueles tempos se vivían na Gallaecia.
José Luis Astiazarán
José Luis Astiazarán Iriondo, nado en Cidade de México o 31 de outubro de 1963, é un directivo español, vinculado ao mundo do fútbol. Foi presidente da Real Sociedad de Fútbol entre 2001 e 2005, e presidente da Liga de Fútbol Profesional (LFP) entre 2005 e 2013.
Power pop
Os grupos iniciais
Considérase que o Power pop moderno xurdiu nos primeiros 70 cos discos do grupo Badfinger, banda que reinterpretaba o son inicial dos Beatles e que chegou a ser producida polo propio Paul McCartney e a gravar os seus primeiros discos no selo do grupo de Liverpool, Apple Records. Aínda que non obtiveron gran repercusión comercial, foron unha peza clave no desenvolvemento do xénero.
O éxito comercial
A finais dos 70 e comezos dos 80, o xénero viviu a súa época máis prolífica coincidindo co auxe do Punk e a New wave, cos que tiña moitas máis similitudes que cos xéneros anteriormente citados. Os grupos estadounidenses máis importantes nesta época foron Paul Collins Beat, Plimsouls, The Romantics, The Flamin´ Groovies, Cheap Trick ou The Knack, que obtiveron un enorme éxito en todo o mundo coa súa canción My Sharona.
AppleTalk
Direccionamento
Appletalk está equipado para asignar enderezos e configurar calquera enrutamento de maneira automática.
Vedra
Xeografía
Está situado no val do río Ulla, ao que van dar os ríos Pereiro, Tomonde, Buxeiros e San Cristovo. O cumio de maior altitude é Penas Pardas, preto do Pico Sacro, de 449 m de altitude. O clima é temperado, con influencias oceánicas.
AppleTalk
Protocolos
Nivel 4:
Norykko
Traxectoria
En 2012 lanzou o seu primeiro álbum de estudio, Mariposas.
En 2009 o rapeiro catalán Porta, buscou a Norykko para que colaborase co seu tema "La bella y la bestia" no seu segundo disco, Trastorno bipolar. O tema trata sobre a violencia doméstica.
José López Otero
Traxectoria
Profesor da Escola Normal de Pontevedra. Foi nomeado auxiliar do servizo agrónomo da provincia de Málaga en 1897, e destinado ao servizo agronómico de Pontevedra en 1905, do que foi nomeado xefe en 1925. Colaborou en O Galiciano, El Anunciador, A Tía Catuxa, La Revista Popular, La Unión Republicana, Crónica de la Asamblea Pedagógica y Exposición Escolar, El Noticiero, El Noticiero Gallego, El Diario de Pontevedra e dirixiu a revista Galicia Agrícola. Defendeu a necesidade de incluír as prácticas agrícolas no currículo das escolas rurais como instrumento eficaz para desenvolver as aptitudes e capacidades do alumnado. Publicou os relatos "Refreusión" e "Un viaxe" en O Novo Galiciano. miniatura|page=2|esquerda|El periodismo en Pontevedra, 1899.
Vida persoal
Casou en Madrid con Blanca Fraile de Aula en 1903.
Arnuwandas II
Traxectoria
A súa enfermidade provocou revoltas nas zonas onde o poder hitita estaba menos consolidado. Como novo rei foi proclamado o seu irmán máis novo Mursilis II, no cal o pobo tiña pouca confianza.
Clangor
Historia
A discoteca foi aberta na década de 1980 e foi dirixida por Fernando Pereira e o seu irmán. Ademais da súa función como sala de festas e de baile, tamén organizaba concertos, como os de Godfathers, Ten Years After ou Loquillo y los Trogloditas.
Matanza do día de San Bartolomeu
En 1572, catro incidentes interrelacionados teñen lugar após o casamento real de Margarida de Valois (a irmá do rei de Francia) con Henrique de Navarra, unha alianza que supostamente debería acalmar as hostilidades entre protestantes e católicos e fortalecer as aspiracións de Henrique ao trono. En 22 de agosto, un axente de Catarina de Médici (a nai do rei de Francia de entón, Carlos IX de Francia, o cal tiña apenas 22 anos e non tiña verdadeiramente o control), un católico chamado Maurevert, tentou asasinar ao almirante Gaspard de Coligny, líder hugonote de París, o que enfureceu aos protestantes, a pesar de quedar el apenas ferido.
Val do Dubra
Idade Moderna
Tamén no concello de Val do Dubra é moi común o apelido Pombo, o clan dos Pombo é considerado a familia máis "aristocrática" de Colombia, neste senso Manuel de Pombo y Ante asinou a acta de independencia da Gran Colombia, o seu irmán Ignacio de Pombo foi un destacado filántropo en Cartaxena de Indias promotor do canal do Dique, o seu fillo Lino de Pombo O'Donnell foi o primeiro enxeñeiro e diplomático da Gran Colombia, o seu sobriño Miguel de Pombo Pombo foi un destacado letrado autor dunha das primeiras traducións ó castelán da Constitución dos Estados Unidos da América e autor tamén dunha proposta federal para a nova república así constituída e o seu irmán Francisco Antonio de Pombo Pombo foi un dos cinco oficiais que non abandonaron a Nariño na campaña do sur en Pasto.
Economía
A economía do concello ten unha base eminentemente agrícola de pequenas explotacións.
Benicàssim
Toponimia
A palabra Benicasim é chaira e acaba en m, polo que segundo as regras de acentuación do castelán debería de escribir con acento (Benicásim). Con todo, a forma oficial é Benicasim en castelán, e Benicàssim en valenciano.
Listas de Tigre (Encélado)
Aparencia e xeoloxía
Practicamente non se atopou ningún cráter de impacto en ou preto das raias de tigre, suxerindo unha idade moi nova da superficie. Estimacións da idade da superficie con base na conta de cráteres, deu como resultado unha idade de 4 a 100 millóns de anos, asumindo un fluxo de cráteres semellante ó da lúa, e de 0,5 a 1 millón de anos cando se asume un fluxo constante de cráteres.
Eleccións presidenciais de Venezuela de 2012
Pola súa parte, a oposición, conformada principalmente pola Mesa da Unidade Democrática (MUD) e pola Fronte Constitucional buscaron a través dunha candidatura unitaria derrotar o oficialismo. Logo dos últimos resultados electorais, que foran cualificados por este sector como positivos, entre eles, o máis recente no ano 2010, as eleccións para á Asemblea Nacional (Eleccións parlamentarias de Venezuela de 2010), na cal esta coalición obtivo o 47,22 % dos votos válidos.
Polieno (química)
miniatura|555px|Estrutura do trans-licopeno, un polieno que lle dá cor vermella aos [[tomates.]]
O Carballo Branco, Celeiro de Mariñaos, Barreiros
O Carballo Branco é un lugar da parroquia de Celeiro de Mariñaos no concello lugués de Barreiros na comarca da Mariña Oriental. Segundo o IGE en 2011 tiña 52 habitantes (29 homes e 23 mulleres).
Capítulo (relixión)
Capítulo de relixiosos
Poden ser xerais, provinciais ou locais/conventuais, dependendo de que os que os compoñan sexan representantes de toda a congregación, dunha provincia, ou simplemente dun convento ou casa.
Picado (gastronomía)
Características
A súa preparación é bastante sinxela. Utilízase unha máquina manual para picar o xeo, aínda que outros vendedores utilizan un cepillo de ferro para esmagalo.
Escapo (botánica)
Os escapos son frecuentes nas monocotiledóneas (clase das Liliopsida), en cuxo caso o escapo nace dun rizoma ou dun bulbo.
O termo foi proposto por Linneo na súa obra Philosophia Botanica.
La Verdad (Santiago de Compostela, 1916)
La Verdad foi un periódico publicado en Santiago de Compostela en 1916.
Landulfo VI de Benevento
Traxectoria
A diferenza dos seus predecesores, nunca tivo a oportunidade de gobernar só e independente. O principado perdeu a súa independencia en 1051, momento no que Landulfo só estaba a cogobernar co seu pai, Pandulfo III.
Khmer vermellos
Pervivencia dos Khmer vermellos (1979-1989)
Durante o axitado primeiro ano do novo Goberno, o temor á potencia ocupante, unida a unha mala colleita de arroz provocada por unha seca, levaron a decenas de miles de camboxanos a fuxir do país e establecerse en campamentos de refuxiados en Tailandia. Devanditos campos estaban dirixidos por algunha das tres faccións opositoras ao novo réxime: os Khmer vermellos, as forzas monárquicas e as forzas republicanas anticomunistas, funcionaban como base de retagarda e recrutamento para as operacións das milicias destas tres faccións no interior de Camboxa. miniatura|200x200px|Cranios de vítimas do réxime conservados no principal lugar das fosas comúns. Con todo, a facción que máis apoios internacionais espertou foi a dos Khmer vermellos. Así, a chegada a chan tailandés de varios miles de guerrilleiros khmer, seguidos das súas familias, foi ben acollida polo goberno, que alimentou, forneceu e asentou varios miles de combatentes que pronto empezaron a recibir tamén armamento chinés a través do citado país. Tal e como sinalou o Alto Comisionado das Nacións Unidas para os Refuxiados, nos campamentos controlados polos Khmer vermellos o control sobre a poboación refuxiada era moito maior que nos campamentos dirixidos polas demais faccións. Os civís de devanditos campamentos tiñan o status de refuxiados políticos, sendo mantidos así (á parte dun mínimo comercio e actividades económicas co exterior) polas axencias da ONU, co que se deixaban as mans libres á milicia dos Khmer vermellos para reorganizarse e reconstituírse nunha forza de combate efectiva cara a 1982.
En 1991, os Acordos de París levaron a un consello de coalición entre as catro faccións (as tres opositoras e o rebautizado Estado de Camboxa presidido polo príncipe Norodom Sihanouk) e estableceuse unha presenza da ONU (a UNTAC, un Goberno de transición) até a celebración de eleccións en 1993. Con este proceso púñase fin ao conflito camboxano na súa fase de conflito de baixa intensidade.
Pervivencia dos Khmer vermellos (1989-1999)
A ilegalización produciu unha onda de desercións e os Khmer vermellos víronse reducidos a un núcleo duro de dirixentes ao mando duns 5000 combatentes que controlaban ao redor dunha quinta parte do territorio de Camboxa. A espiral de represión, violencia e desercións alcanzou un punto culminante en 1996, cando Ieng Sary, man dereita de Pol Pot, se entregou ao goberno camboxano xunto a miles de seguidores. A partir deste momento, os Khmer vermellos desintegráronse en loitas internas e Pol Pot foi desprazado por Ta Mok. Posteriormente, tras un intento de retomar o control, no que asasinou outro dirixente e a súa familia, Pol Pot terminou condenado a un arresto domiciliario definitivo até a súa morte en 1997. Este feito marcou o fin dos Khmer vermellos. Sen apoio exterior desde había anos, coas fontes de financiamento cada vez máis restrinxidas e coa desaparición do seu líder histórico (un proceso paralelo ao da UNITA en Angola tras a morte de Jonas Savimbi) a guerrilla desapareceu. En 1998, os combatentes residuais desmobilizáronse e os campamentos de refuxiados que controlaban foron desmantelados, coa repatriación de 46 000 refuxiados na operación Repat 2 de ACNUR.
Apocynaceae
Usos
Os xéneros Carpodinus, Landolphia, Hancornia, Funtumia e Mascarenhasia foron unha fonte secundaria de caucho.
-602
Outros
Historia ano a ano
Suppiluliumas I
miniatura|300px|O Imperio Hitita baixo o dominio de Suppiluliumas I (c. 1350–1322 a.C) Suppiluliumas I foi rei dos hititas entre o 1358 a.C. e o 1323 a.C.). Acadou fama de gran guerreiro e home de estado, desafiando con éxito o daquela dominante Imperio Exipcio polo control das terras de entre o Mediterráneo e o río Éufrates.
Traxectoria
Suppiluliumas casou cunha irmá de Hukkana, rei de Hayasa, e a súa filla Muwatti casouna con Maskhuiluwa de Mira, un estado de Arzawa. Retomou territorio de Arzawa ata Hapalla. A súa vitoria máis permanente foi contra o reino de Mitanni, ao que reduciu a un estado vasalo baixo o goberno do seu xenro Shattiwazza. Foi ademais un mestre consumado na construción de amplas estruturas de pedra decoradas con relevos. Foi no seu reinado cando se desenvolveron conceptos acerca da natureza sagrada dos reis.
Bandeira de Luxemburgo
Historia
As cores da bandeira de Luxemburgo foron utilizadas por primeira ao redor do ano 1830, durante a revolución belga. Estas cores probablemente derivasen do escudo dos condes, duques e posteriormente Grandes Duques de Luxemburgo, o cal data do século XIII. O deseño da bandeira como se coñece foi fixado o 12 de xuño de 1845, aínda que non foi adoptada oficialmente o 23 de xuño de 1972.
Grupo PVC
Probas moleculares
O establecemento do superfilo PVC apóiase nos exames da proteína ARN polimerase RpoB das bacterias dos distintos grupos. Esta proteína ten 3 aminoácidos característicos inseridos na polimerase de todas as especies secuenciadas de Chlamydiae, Lentisphaerae e Verrucomicrobia. Ademais, unha proteína conservada de función descoñecida está presente en todas as especies secuenciadas dos filos Chlamydiae, Lentisphaerae, Planctomycetes e Verrucomicrobia, pero está ausente en Poribacteria.
Fantômas (grupo musical)
Estilo
As cancións de Fantômas son acotío discordantes e sen melodía, usando moitos acoplamentos e ruído, e podería ser doadamente descrita como ruído experimental. No entanto non é unha banda pura de noise xa que ten ritmos e melodías concretas en moitos dos seus temas.
Viola brava
Descrición
Planta herbácea, perenne, de deitada a ascendente, duns 20 cm.
Hábitat
O seu hábitat son as fragas, sebes e áreas arbustivas, tanto en carballeiras e faiais de montaña, coma en bosques de ribeira e incluso formacións de carballo anano.
Anak Dalita
Anak Dalita é un filme filipino de 1956 dirixido por Lamberto V. Avellana. O filme foi escollido como candidato de Filipinas para o Óscar ó mellor filme en lingua inglesa na 29ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado. Gañou o premio de mellor filme no Festival de Cinema de Asia-Pacífico.
Notacantiformes
miniatura|300px|Halosaur spp Os Notacantiformes (Notacanthiformes) son unha orde de peixes teleósteos, da superorde dos Elopomorfos (Elopomorpha), que comprende especies de peixes mariños con forma de anguía, chamados anguías espiñosas e halosaurios.
Maastrichtiano
Definicións estratigráficas
miniatura|[[Solo de tipo rendzina nas calcarias maastrichtianas en Parque Paisaxístico de Kozubów, Polonia]]
Pilro peitoral
Etimoloxías
Para a do xénero, ver Calidris.
Estado de conservación
O pilro peitoral decreceu en número nun 50 % desde 1974. Aínda así, a Unión Internacional para a Conservación da Natureza e dos Recursos Naturais (UICN) considera polo momento que a súa situación é "pouco preocupante".
Magdalena Aguinaga Alfonso
Magdalena Aguinaga Alfonso, nada en Pamplona o 15 de outubro de 1953, é unha profesora e investigadora literaria. Residiu e traballou en Galicia e no Canadá.
Traxectoria
De 2000 a 2006 traballou no Canadá como asesora técnica do Ministerio de Educación e Ciencia de España na York University de Toronto e como consultora de español no Curriculum Branch do Goberno de Educación de Edmonton (Alberta).
Lei de Hardy-Weinberg
Derivación
Unha descrición probabilística do principio de Hardy-Weinberg é que os alelos da seguinte xeración para calquera individuo se elixen de forma aleatoria e independentemente uns doutros. Consideremos dous alelos A e a con frecuencias na poboación de p e q, respectivamente. As distintas maneiras de formar novos xenotipos pódense derivar utilizando un cadro de Punnett, polo que a fracción en cada cela é igual ao produto das probabilidades da fila e a columna.
Magdalena Aguinaga Alfonso
Publicacións
Entre outras, é autora das seguintes publicacións, todas en lingua castelá:
Lei de Hardy-Weinberg
Exemplo
Case un 2% dos individuos da poboación europea porta, por tanto, este xene no par Aa, o que dá unha idea do persistente que pode chegar a ser un xene recesivo manténdose agochado en heterocigose.
Departamento de Paysandú
miniatura|Localización no Uruguai
Paysandú é un departamento uruguaio. A súa capital é a cidade de Paysandú.
Banana
miniatura|Bananas na bananeira
Lei de Hardy-Weinberg
Proba exacta de Fisher
A proba exacta de Fisher pode aplicarse para comprobar se existen proporcións de Hardy-Weinberg. Como a proba está condicionada polas frecuencias alélicas, p e q, o problema pode entenderse como a comprobación do número axeitado de heterocigotos. Desta forma, a hipótese das proporcións de Hardy-Weinberg queda violada se o número de heterocigotos é moi grande ou moi pequeno. As probabilidades condicionadas para o heterocigoto, dadas as frecuencias alélicas, deunas Emigh (1980) da seguinte forma onde n11, n12 e n22 son os números observados para os tres xenotipos, AA, Aa e aa, respectivamente, e n1 é o número de alelos A, onde.
Historia
Por aquel entón, o principio coñecíase como ley de Hardy no mundo angloparlante, ata que Curt Stern (1943) sinalou que xa fora formulada independentemente en 1908 polo físico alemán Wilhelm Weinberg (ver Crow 1999). Outros inentaron asociar o nome de Castle coa lei por un traballo seu de 1903, pero raramente se lle chama lei de Hardy-Weinberg-Castle.
Partit Socialista Unificat de Catalunya
O Partit Socialista Unificat de Catalunya (PSUC) era un partido catalán de ideoloxía comunista.
Orpesa
Xeografía
Igualmente no Monte do Bobalar, que cae sobre o mar e o porto deportivo, pode gozarse de lugares como El Mirador que en días despexados deixa entrever a silueta do Parque natural das Illas Columbretes no horizonte. É característica a vexetación autóctona destes arredores.
Historia
miniatura|dereita|[[Carta pobra de Orpesa (1611).]] Ao longo da súa historia, Orpesa coa súa situación estratéxica, foi foco de atracción de moitas culturas. Existen vestixios do paleolítico e iberos.
Gastronomía
Orpesa ten un rica gastronomía que une aos produtos do mar os da súa extensa horta. Dos pratos típicos da poboación destacan: o arroz en todas as súas variedades como paella,arroz negro, arroz caldoso, arrosejat, arroz ao forno, o fideuá, os "caracois" (caragolada), e a oropesina que consiste nunha sobremesa de améndoas.
Xanzá
Etimoloxía
Segundo Plinio o Vello e Dioscórides, o seu nome deriva do de Xentio (Genthius), rei de Iliria no século II a. C., a quen se atribuía o descubrimento do valor curativo da planta. O Banco de Albania recolleu esta tradición: a Gentiana lutea está representada no reverso do billete de 2000 lekë albaneses, emitido en 2008, en cuxo anverso figura o rei Xentio.
Gran Premio de Alemaña de 1969
Resumo
Na carreira, Jacky Ickx tivo unha saída moi mala e caeu ao 9 posto, pero finalmente recuperou posicións en 3 voltas, e el e Jackie Stewart loitaron durante 4 voltas ata que Ickx pasou a Stewart na primeira curva, a Sudkurve. Stewart tivo problemas co cambio, comezou a ir máis lento e aloxáronse, deixando a Ickx nunha posición dominante. Piers Courage tivo un accidente en Breidscheid cando derrapou nun pouco de aceite e estrelouse nunha gabia á beira da ponte Adenauer. Por sorte, resultou ileso.