cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Aaron Lennon
Traxectoria
De pai xamaicano e nai irlandesa, Aaron estudou nun instituto do norte de Leeds, pero cambiou a outro nos arredores, en Boston Spa, máis próximo ao campo de adestramento do Leeds United A.F.C., en 2001 entrou na súa escola de fútbol e no 2003 no seu equipo titular. No ano 2005 fichou polo Tottenham.
O Outeiro, Bamio, Vilagarcía de Arousa
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, que é unha parte alta ou elevación do terreo.
Estafilínidos
Anatomía
Algúns membros de Paederina (concretamente o xénero Paederus), unha subtribo de Paederinae, contén un potente vesicante na súa hemolinfa que pode producir unha dermatite na pel. O irritante pederina é moi tóxico, máis potente que o veleno de ofidios como a naia.
Nicodemus Tessin o Novo
Traxectoria
Foi educado polo seu pai. De 1673 a 1680 viaxou por Europa, visitando Inglaterra, Francia e Italia. En Italia, mercé a recomendación da raíña Cristina de Suecia, estudou no taller de Bernini entre 1675 e 1678. Esta viaxe de formación tería grande influencia na súa produción arquitectónica. Volto a Roma en 1687, Tessin frecuenta o estudo do pintor Giovan Battista Gaullì, dito Baciccio.
O Reirado, Alfoz
Pertence ao arciprestado de Ferreira. Ten unha superficie de 0,27 km², e limita coas parroquias de Bacoi, Carballido, Castro de Ouro, Mor e Lagoa, xunto co concello do Valadouro.
Trainspotting (novela)
Trainspotting é unha novela do escritor escocés Irvine Welsh, publicada por vez primeira en 1993. É unha colección de historias curtas, escritas en escocés, inglés de Escocia ou inglés británico, que xiran arredor duns adictos á heroína que viven en Leith, Edimburgo. Todos os personaxes son amigos e adictos que participan en actividades destrutivas por mor da súa drogadicción. A novela está ambientada a finais de 1980. A novela acadou o status de libro de culto, en parte debido ó éxito global da súa adaptación ó cinema, Trainspotting (1996), dirixida por Danny Boyle. Welsh escribiu a secuela, Porno, en 2002. Skagboys, unha novela que serve como precuela, foi publicada en abril de 2012.
20 de abril (canción)
"20 de abril" é unha canción da banda española Celtas Cortos, do seu disco Cuéntame un cuento. Ten unha duración de 3 min 53 seg.
25º aniversario
O 20 de abril de 2015, coincidindo co 25º aniversario do día desa canción, tivo lugar en España unha onda nostálxica, quer nas redes sociais quer nos medios de comunicación tradicionais, evocando o tema, que chegou a se converter en trending topic. Chegaron mesmo a facerse parodias da letra e eventuais respostas á carta da canción.
Álvaro Fernández Fiuza
Traxectoria
Tras gañar todas as edicións do Descenso Internacional do Sella en K2 dende 2010 a 2017 e non participar na de 2018, volveu en 2019, desa vez en K1, e finalizou en sexta posición.
Santa Cruz, Santa Cruz de Viana, Chantada
Santa Cruz é un lugar na parroquia de Santa Cruz de Viana, do concello de Chantada, na comarca de Chantada, pertencente a provincia de Lugo. No ano 2011 tiña 2 habitantes segundo datos do INE e do IGE eran 2 mulleres. En 2016 eran só 2 homes, segundo o INE.
Castro da Torre
O castro de Sobredo, torre do Castro ou castro da Torre, é un castro lucense que está no lugar de Sobredo, en Folgoso do Courel. Atópase ao norte de Sobredo, camiño da Ferrería Vella.
Carlos Pérez Rial
Primeiras medallas internacionais e Atenas 2004
O seu primeiro título de importancia foi a medalla de prata obtida en 2003 na distancia olímpica de K1 500 m nos Mundiais de Gainesville, nos Estados Unidos (1"37'961). O ano seguinte logrou a súa primeira medalla no Campionato de Europa, un bronce, tamén en K1 500 m. Ese ano participou tamén nos seus primeiros Xogos Olímpicos, Atenas 2004, onde quedou sorprendentemente fóra da final ao quedar sexto na súa serie das semifinais.
Campión europeo e mundial
En 2007 quedou quinto na distancia olímpica dos K1 500 m do Europeo celebrado en Pontevedra, e participou na mesma categoría nos Mundiais de Duisburgo, clasificatorios para os Xogos de Beixín. Pasou a semifinais, mais nesta proba non se puido clasificar máis que para a final B, e moi axustadamente, ao pasar co peor dos tempos (1'45"923). Na final B foi sétimo (16º en xeral), cun crono de 1' 38,975". Tamén nese ano aprobou as oposicións para entrar na Policía Nacional.
Campión olímpico
En 2008, por discrepancias coa directiva, el mais seu irmán Jesús deixaron o Club de Mar Ría de Aldán e ficharon polo Náutico O Muíño de Ribadumia. Nos Xogos Olímpicos de Beijing 2008 obtivo o ouro na categoría de K2-500m xunto a Saúl Craviotto Rivero, cun tempo na final de 1 '28'' 736. Converteuse así no sexto galego en gañar un ouro olímpico. Tamén ese ano foron subcampións de Europa en Milán en K2 500.
Década de 2010
En 2010 volveu a Aldán, ingresando no recentemente creado Club Piragüismo Aldán, presidido polo seu irmán Jesús Pérez Rial. No Europeo de 2010, na localidade asturiana de Trasona, en Corvera, colgouse outras dúas medallas de prata no K2, nas distancias de 200 e 500 metros. No Mundial en Poznan repetiu prata en 200 metros e proclamouse campión do mundo outra vez no K1 4x200 m.
Joseph Addison
miniatura|dereita|Joseph Addison.
Elisabetta Sirani
Na cultura popular
Sirani aparece referenciada na obra de Judy Chicago The Dinner Party
Queimacasas
O queimacasas (Pachygrapsus marmoratus) é unha especie de cangrexo que vive no Mar Negro, no Mar Mediterráneo e nalgunhas partes do Océano Atlántico. É de cor violeta escuro, con vetas de amarelas, e ten un corpo de ata 36 milímetros de longo. É un animal omnívoro que se alimenta de algas e mexillóns. Tamén recibe o nome de cangrexo de Santo Antón.
Capela de Santo Antón de Vilariño
Cada 17 de xaneiro celébrase no seu campo da festa unha concorrida romaría na que se fai unha poxa de pezuños de porco e, ultimamente, galos e coellos doados polos veciños, en lembranza das tentacións que sufriu Santo Antón no deserto no que viviu retirado.
LXI Festival de Ópera da Coruña
Óperas
miniatura|dereita|150px|O tenor Celso Albelo repetirá a súa presenza no escenario coruñés na representación de Lucia di Lammermoor.
Nesta edición do Festival interpretaranse dúas óperas: Lucia di Lammermoor de Donizetti, e Tristan und Isolde de Wagner.
Conferencias e proxeccións
Nesta edición do festival realizáronse varias conferencias no Museo de Belas Artes da Coruña os días 6 e 27 de setembro, así como varias proxeccións na Biblioteca da Deputación da Coruña os días 5, 12, 19 e 26 de setembro.
Douglas C-47 Skytrain
O Douglas C-47 Skytrain ou Dakota (designación da RAF) é un avión militar de transporte desenvolvido a partir do avión de pasaxeiros civil Douglas DC-3. Foi usado estensamente polos Aliados durante a segunda guerra mundial e aínda está en servizo activo con varias forzas aéreas hoxe en día.
O Padriñeiro, Vilapedre, Vilalba
O Padriñeiro é un lugar da parroquia de Vilapedre, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2010 tiña 2 habitantes (1 home e 1 muller).
Douglas C-47 Skytrain
Deseño e desenvolvemento
Durante a segunda guerra mundial, as forzas armadas de moitos países usaron o C-47 e DC-3 modificados para o transporte de tropas, carga e feridos. A designación para a Armada estadounidense foi R4D. En total fabricáronse máis de 10 000 avións nas fábricas de Long Beach, Santa Monica e Oklahoma City. Entre marzo de 1943 e agosto de 1945 a planta de Oklahoma City fabricou 5 354 C-47.
Alias Grace (miniserie)
Alias Grace é unha miniserie de televisión canadense dirixida por Mary Harron e escrita por Sarah Polley. Está baseada na novela homónima de Margaret Atwood publicada en 1996. Está protagonizada por Sarah Gadon, Edward Holcroft, Rebecca Liddiard, Zachary Levi, Kerr Logan, David Cronenberg, Paul Gross e Anna Paquin. A serie componse de seis episodios. Estreouse na canle CBC o 25 de setembro de 2017 e emitiuse en Netflix o 3 de novembro de 2017.
Historia do País Valenciano
O País Valenciano é unha nación ou rexión de Europa, cuxo territorio atópase hoxe principalmente dentro dunha Comunidade Autónoma de España, a Comunidade Valenciana, situada no leste da Península Ibérica.
Nacemento do Reino de Valencia
A finais do século XIV institúese a Generalitat coma organización política suprema. As Cortes do Reino estaban formadas por tres brazos: nobiliario, eclesiástico e real ou popular. O rei non residía en Valencia e por tanto era necesario procurarlle representación aos diferentes niveis: o vicerrei, o gobernador do reino, o mestre racional, o alcalde xeral etc.
Idade de Ouro
O reino pasou por graves compromisos a mediados do século XIV. Dunha banda, a peste negra de 1348 e as sucesivas epidemias de anos seguintes, que minguaron a poboación. Así mesmo, a guerra da Unión, unha revolta cidadá, encabezada por Valencia como capital do Reino, contra os excesos da monarquía. E por se fora pouco, a guerra contra Castela (1363-1364). Ademais, a convivencia entre as tres comunidades, cristiáns, xudeus e musulmáns foi conflitiva ao longo de todo o século.
Século XIX
Pouco máis tarde, o 28 de xuño producise un primeiro ataque do exército napoleónico ás ordes do xeral Moncey, que foi heroicamente rexeitado. Posteriormente, o mariscal Suchet, despois de someter Cataluña, atacou o País Valenciano. Pouco a pouco foron caendo poboacións. A cidade de Valencia resistiu o asedio de Suchet até dúas veces, mais finalmente os franceses conseguiron o seu obxectivo o 9 de xaneiro de 1812, despois de diversos días de incesantes bombardeos. O seu control sobre a cidade foi breve, porque en xullo de 1813 abandonouna diante da retirada do exército francés.
Parladoiro
Un parladoiro ou faladoiro é calquera lugar onde se reúnen persoas, xeralmente dun mesmo lugar ou dunha mesma profesión, para conversar ou comentar temas de actualidade.
Algas comestibles
miniatura|Láminas secas e torradas de [[nori ou touca. Úsanse para envolver o suxi.]] miniatura|[[kombu|Kombu ou faixa.]] miniatura|Wakame nunha sopa miso.
O seu uso como alimento humano en Asia e no Pacífico
As algas formaron parte da dietas de chineses, xaponeses e coreanos dende tempos prehistóricos. .
O seu uso como alimento humano en Europa
En Galicia tradicionalmente as algas eran recolleitas para o seu uso como valume, especialmente o bucho ou marmulo (Fucus vesicularis). Os labores da súa colleita con carros nas praias, e a formación de pillas onde se mesturaban en camadas con toxos, eran estampas tradicionais até ben pouco.
A wakame chegou accidentalmente ás costas de Galicia e Francia xunto con sementes de ostra xaponesa e adaptouse como unha máis do país, polo miúdo asociada aos mexillóns.
O seu uso na industria alimentaria
O aproveitamento de algas recolleitas ou cultivadas para a extracción de alxinatos e carraxenatos, substancias xelatinosas coñecidas como hidrocoloides, ten unha especial importancia comercial na industria alimentaria, polo seu uso como aditivos. Son apreciados polas súas propiedades xelificantes, detentoras da auga e emulsionantes. Desas substancias a máis usada é o ágar-ágar ("pura xelatina", en lingua malaia), que se extrae das algas vermellas xerés (Gelidium sesquipedale) e gracilaria (Gracilaria verrucosa). O ágar-ágar é incluso consumido directamente nas ensaladas chinesas, en forma de tiras transparentes.
Antilopininos
Comprende varias especies de gacelas de mediano tamaño, que viven no Sáhara e ao redor deste deserto, no Corno de África e en Eurasia.
George Ade
Traxectoria
Naceu en Kentland, Indiana en 1866 e morreu en Brook, Indiana en 1944. Despois de se graduar en 1887 comeza a traballar como reporteiro para o Lafayette Call. En 1890 entra no Chicago Morning News (máis tarde chamado Chicago Record) no que escribe a columna Stories of the Streets and of the Town, no que ilustra a vida de Chicago, o seu estilo humorístico axiña se fai popular.
Pobo británico
Os británicos son os cidadáns do Reino Unido, dos Territorios Británicos de Ultramar das dependencias da Coroa e os seus descendentes. A lei nacional británica é a que goberna ás persoas de cidadanía e nacionalidade británica, que pode ser adquirida, por exemplo, por ser descendente de británico. Cando o termo é usado nun contexto histórico pode refererirse ós britanos celtas, os habitantes indíxenas de Gran Bretaña e Bretaña, cuxos superviventes son os modernos pobos galés, córnico e bretón.
Arta Dade
Traxectoria
Posteriormente foi, entre outras cosas, vicepresidenta da comisión parlamentaria de asuntos exteriores e relacións internacionais, membro da comisión de expertos para o pacto de estabilidade, membro da sociedade parlamentaria albanesa- francesa e dende xaneiro de 1999 a xuño de 2001 delegada suplente da Asemblea Parlamentaria do Consello de Europa. Ademais, ocupou o cargo de Secretaria de Relacións Internacionais no Consello de Administración do PS dende 1998 e foi reelixida como tal en varias ocasións.
Nicolas Lémery
Vida e obras
Marchou en primeira instancia a Londres, de onde regresou en 1683 para doutorarse en Medicina en Caen ao final dese mesmo ano.
Paul Feyerabend
Contra o método (1975)
Unha parte esencial de todas as teorías de indución é a regra que di que os feitos miden o éxito dunha teoría. Feyerabend suxire proceder indutivamente, pero tamén contraindutivamente, é dicir, introducindo hipóteses inconsistentes con teorías, ou con feitos ben establecidos. Xustifica a contraindución dicindo que hai teorías nas que a información necesaria para contrastalas só sería patente á luz doutras teorías contraditorias coa primeira. A historia da ciencia proporciona exemplos da contraindución en acción. Por exemplo, Galileo tivo que recorrer á contraindución para falsear os razoamentos cos que os físicos aristotélicos negaban o movemento da Terra. Xa que logo o uso da contraindución sería, simplemente, aproveitarse dun xeito consciente da propia forma de ser da ciencia.
Friedenstag
Argumento
O sarxento da garda recibe a nova en privado de que o inimigo prendeulle lume a unha granxa. Un rapaz mensaxeiro italiano de Piedmont chega coa carta do Emperador para o comandante da cidade, e canta á súa patria. O oficial de munición, un mosqueteiro e outros soldados mófanse comentando a xuventude dun que non coñeceu a guerra, do mesmo xeito que eles nunca coñeceron a paz. Entón os soldados escoitan sons afastados, pensando ao principio que se trata do inimigo, mais logo se decatan de que é a xente da cidade que se aproxima á fortaleza, o comandante aparece para dirixir a multitude. O alcalde e un prelado rogan render a cidade, alegando que tanto o seu bando como o inimigo están sufrindo innecesariamente. O comandante, porén, só quere unha vitoria total. Un oficial da fronte aparece e informa o comandante de que a cidade caerá a menos que se empregue a munición da fortaleza. O comandante négase a empregar a munición durante o combate.
Illa de Lewis
A illa de Lewis (Leòdhas en gaélico escocés), é a parte setentrional da illa máis grande das illas Hébridas Exteriores, o maior dos arquipélagos escoceses. A parte meridional da illa chámase Harris (Na Hearadh). Os dous nomes con todo refírense as dúas partes da mesma illa. Lewis é tamén a parte máis baixa da illa.
Economía de Galicia
Pesca extractiva, marisqueo e acuicultura
O marisqueo realízase principalmente de modo artesanal e a pé, na faixa costeira que queda ó descuberto co devalo da marea, aínda que tamén é significativa, nas Rías Baixas, a modalidade de marisqueo a flote. As principais especies capturadas son as distintas variedades de ameixa e o berberecho. Este último, con 4,7 millóns de toneladas, representa case a metade do volume dos moluscos vendidos nas lonxas, 10,3 millóns de toneladas en 2007.
Silvicultura
miniatura|Con 467.351 hectáreas, o Piñeiro marítimo ([[Pinus pinaster) ocupa o 23% de toda a superficie forestal galega, sendo a especie forestal máis abondosa no país.]] A superficie forestal en Galicia ocupa 2 039 574 hectáreas, o que constitúe o 64% do territorio do país. As especies máis abondosas son por orde: o piñeiro marítimo (Pinus pinaster) con 383.632 ha, o carballo (Quercus robur) con 187.789 ha e o eucalipto (Eucalyptus globulus) 174.210 ha. A mestura de P. pinaster con E. globulus ocupa unha área de 159.414 ha.
O sector forestal galego componse da silvicultura, explotación forestal e actividades dos servizos ligados a eles; da industria da madeira e da cortiza (agás mobles, cestaría e espartaría); industria do papel e mais fabricación de mobles. O Valor Engadido Bruto (VEB) deste sector foi do 2,4% en 2004. O subsector máis importante é o da industria da madeira (42,1% do VEB do sector forestal galego). En 2004, neste sector, había 27.497 postos de traballo (2,4% do total galego) mentres que os asalariados eran 24.332 (2,7% do total galego).
Pola súa banda a titularidade dos montes galegos tivo unha complexa historia, rematando a titularidade municipal e estatal e recoñecendo a propiedade veciñal en mancomún. A cuarta parte do territorio galego corresponde a monte veciñal en man común (unhas 700.000 hectáreas xestionadas por 2800 comunidades de montes). Ademais este réxime supón o 34% da superficie forestal, o resto son de propiedade privada individual.
Altered Carbon (serie de televisión)
Produción
A serie foi encargada por Netflix en xaneiro de 2016, quince anos despois de que Laeta Kalogridis optara orinxinalmente de converter a novela nunha longametraxe. Segundo Kalogridis, a natureza complexa da novela e o seu contido clasificado para unha audiencia adulta impediu vender a idea antes de que de Netflix encargara a serie. Steve Blackman fixo a figura de co-creador. Miguel Sapochnik dirixiu o episodio piloto. A serie foi producida en Vancouver, na Columbia Británica, o Canadá.
Vilar, Bamio, Vilagarcía de Arousa
Vilar é un lugar da parroquia de Bamio no concello pontevedrés de Vilagarcía de Arousa, na comarca do Salnés. Tiña 363 habitantes no ano 2016 segundo datos do IGE, dos que 197 eran mulleres e 166 homes, o que representa un descenso respecto ós anos 2010, cando eran 395 veciños, e 2005, cando eran 389.
Ulmus × hollandica
Pragas e enfermidades
Algún exemplares posúen unha moderada resistencia á grafiose. Exemplos de superviventes maduros na zona de hibridación de Essex inclúen os olmos híbridos na presa do río Can, no extremo occidental do Admiral's Park, Chelmsford.
María Isabel Vaquero Quintela
Traxectoria
Traballa como técnica do Servizo de Normalización Lingüística da Universidade de Santiago de Compostela desde 1993 e desde 2000 é a responsable da súa Área de Dinamización. Foi membro fundadora da Coordinadora de Traballadores/as de Normalización da Lingua. É concelleira de Normalización Lingüística e Comunicación do Concello de Ames.
Elatéridos
Descrición e ecoloxía
As larvas son delgadas, alongadas, cilíndricas ou algo aplanadas, con corpos relativamene duros, que lembran un pouco a larvas de tenebriónidos. Os tres pares de patas nos segmentos torácicos son curtas e o último segmento abdominal, como é frecuente en larvas de escaravellos, está dirixido cara abaixo e pode servir como propata terminal nalgunhas especies. O noveno segmento, o máis traseiro, é bicudo en larvas de Agriotes, Dalopius e Melanotus, mais é bífido debido á denominada amosega caudal en Selatosomus (anteriormente chamado Ctenicera), Limonius, Hypnoides e Athous. O dorso do noveno segmento abdominal pode tamén ter un proceso agudo, como nos Oestodini, incluíndo o xénero Drapetes e Oestodes. Aínda que algunhas especies completan o seu desenvolvemento nun ano (por exemplo, Conoderus), as larvas xeralmente pasan tres ou catro anos no solo, alimentándose de vexetación en descomposición e das raíces das plantas, e a miúdo causando danos ás colleitas agrícolas como as de pataca, amorodos, millo e trigo. Os hábitos subterráneos destas larvas, a súa capacidade de localizar rapidamente o alimento seguindo os gradientes de dióxido de carbono producidos pola materia vexetal no solo, e a súa salientable habilidade para recuperarse de enfermidades inducidas pola exposición a insecticidas (ás veces despois de moitos meses), fan que sexa difícil de exterminar unha vez que empezou a atacar unha colleita. As larvas poden pasar doadamente a través do solo debido á súa forma e propensión a seguir túneles preexistentes, e pode viaxar de planta a planta, estragando as raíces de moitas plantas en pouco tempo. Os métodos para o control de pragas inclúen a rotación de cultivos e limpar a terra de insectos antes da sementeira.
Porrás, Vilapedre, Vilalba
Porrás é un lugar da parroquia de Vilapedre, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2010 tiña dous habitantes (dúas mulleres).
Sojourner Truth
Posteriormente, converteuse en oradora a favor, tanto do movemento abolicionista, como dos dereitos da muller. Quizais un dos seus discursos máis famosos foi ¿Non son muller? (aínda que os rexistros oficiais deste discurso non conteñen esta frase), breve pero agudo comentario pronunciado en 1851 no Congreso da Muller, en Akron (Ohio).
Nerga, O Hío, Cangas
Trátase dun dos lugares que forman parte da cultura Hioense. Tamén é o que ten máis quilómetros de praia.
Douglas DC-6
Deseño e desenvolvemento
As Forzas Aéreas do Exército dos Estados Unidos (USAAF) encargaron o proxecto DC-6 como o XC-112 en 1944. A USAAF quería unha versión alongada e presurizada do transporte C-54 Skymaster baseado no DC-4 con motores máis potentes. Na época na que o prototipo XC-112A voou por vez primeira o 15 de febreiro de 1946 a guerra rematara e a USAAF rescindiu o seu requisito, sendo o avión convertido no YC-112A, vendido en 1955.
Douglas Aircraft modificou o deseño a un transporte civil 200 cm máis longo que o DC-4. O DC-6 civil voou por vez primeira o 29 de xuño de 1946, sendo mantido por Douglas para probas. As primeiras entregas foron para American Airlines e United Airlines o 24 de novembro dese ano. Unha serie de incendio en voo, incluído o accidente fatal do voo 608 de United Airlines, deixou en terra á frota de DC-6 en 1947. Atopouse que a causa era unha saída de combustible preto da entrada da turbina de refrixeración da cabina; todos os DC-6 foron modificados e a frota puido voar de novo tras catro meses en terra.
Rato knockout
Usos
Anular por knockout a actividade dun xene proporciona información sobre o que o xene normalmente fai na célula. Os seres humanos compartimos moitos xenes cos ratos, polo que a experimentación con eles serve para comprender a función dos xenes humanos e a súa contribución a certas enfermidades. Exemplos de investigacións nas cales foron moi útiles os ratos knockout son o estudo e modelización de diversos tipos de cánceres, obesidade, enfermidades cardíacas, diabetes, artrite, abuso de drogas, ansiedade, envellecemento e enfermidade de Parkinson. Os ratos knockout tamén ofrecen un contexto científico e biolóxico no cal poden ser desenvolvidas e comprobadas fármacos e outras terapias. Cada ano utilízanse en experimentación millóns de ratos knockout.
Pensilvaniano
O Pensilvaniano, tamén chamado Carbonífero Superior, unha división da escala temporal xeolóxica, é un subperíodo xeolóxico do período Carbonífero que se iniciou hai aproximadamente 318,1 ± 1,3 millóns de anos e que finalizou hai 299 ± 0,8 millóns de anos, aínda que a data exacta de comezo e fin do período son incertas nuns poucos millóns de anos. Ao igual que ocorre coa maioría dos outros períodos xeolóxicos, os estratos de rocha que definen o período están ben identificados e o Pensilvaniano leva o nome do estado de Pensilvania, onde as rochas desta antigüidade están moi estendidas.
Coímbra
Historia
Cidade de rúas estreitas, patios, escadiñas e arcos medievais, Coímbra foi berce de seis reis de Portugal e da Dinastía de Borgoña, así como da primeira Universidade portuguesa, unha das máis antigas da Europa.
Os Ánxeles, O Carril, Vilagarcía de Arousa
Os Ánxeles é un lugar da parroquia do Carril no concello pontevedrés de Vilagarcía de Arousa, na comarca do Salnés. Tiña 96 habitantes no ano 2016 segundo datos do IGE, dos que 48 eran mulleres e 48 homes, o que representa un aumento respecto ós anos 2010, cando eran 68 veciños, e 2005, cando eran 44.
Coímbra
Freguesías do concello
dereita|miniatura miniatura|dereita|Ponte da Raíña Santa Isabel
Gerrit Smith Miller
Gerrit Smith Miller, Jr., nado o 9 de decembro de 1869 en Peterboro, estado de Nova York, e finado o 24 de febreiro de 1956 en Washington, D.C., foi un zoólogo e botánico estadounidense.
Alejos Lorenzo
Traxectoria
Cunha formación totalmente autodidacta, realizou a súa primeira exposición individual de pintura na súa cidade natal en 1998, no Centro Cultural Carvalho Calero, mentres estuda na universidade, despois exporá noutras cidades españolas como Madrid, Barcelona, Ibiza, Marbella, Pamplona, A Coruña, Ourense, Lugo etc.
Realizou durante varios anos un traballo de promoción cultural moi activo en tres asociacións artísticas das que formou parte, nalgunhas delas sendo parte da Xunta directiva: ARGA (Asociación de Artistas Plásticos Galegos), S.A.F. (Sociedade Artística Ferrolá) e NARART (Narón, Asociación de Amigos do Arte), promovendo e achegando á sociedade diversos aspectos culturais: concursos de poesía e literatura, conferencias sobre notables intelectuais e artistas, recadación de fondos para institucións benéficas (Cocina Económica, AFAL Ferrolterra, Proyecto Hombre, etc).
No ano 2017 fai unha retrospectiva do seu traballo na galería de arte ourensana Visol
Vinagre
Historia
O emprego do vinagre en gastronomía é posible que estea ligado ao comezo da elaboración de bebidas alcohólicas. Naqueles tempos é posible que alguén se dese conta do adecuado do seu emprego como conservante. A primeira testemuña escrita do emprego do vinagre vén do romano, da man do gastrónomo Apicio, contemporáneo do emperador Tiberio) e autor do libro de cociña máis antigo que se coñece na cultura occidental, "De re coquinaria". Nel xa aparecen receitas que empregan vinagre.
Elaboración
Tradicionalmente o vinagre procedía dos bocois da produción do viño que se agreaba. A expresión enolóxica é: o viño picábase, é dicir, comezábase a transformar en vinagre. Isto ocorría espontaneamente ben nunha bota ou se lle subía de acidez ó viño embotellado, desta forma retirábase e empregábase para vinagre. O fenómeno concreto da produción do vinagre non foi explicado ata o ano 1864.
Método Schuetzenbach
Xorde como un método máis veloz que o de Orleans. Para iso, tómanse un conxunto de bocois de tal forma que queden apilados en niveis e cada barril debe ter unha especie de dobre fondo perforado. Énchense con labras de madeira para que se aloxen alí as bacterias. A perforación do fondo permite o paso do aire para que se difunda por toda a labra, mentres que pola parte superior se vai vertiendo o líquido alcohólico, o cal dispérsase entre as labras ata precipitarse ao fondo, onde por esas perforacións caen ao barril seguinte. En cada nivel auméntase a concentración de ácido acético entre 1 e 2%. O método Schuetzenbach é máis rápido que o método de Orleans por mor dun aumento da superficie de actuación debido ás labras de madeira.
Vinagre do Porto
Elaborado co viño do Porto.
Vidro
Composición do vidro
Os produtos vítreos compóñense de:
Fabricación do vidro
Unha vez analizadas ditas materias e sabendo o tipo de vidro que se quere fabricar, determinaremos as dosificacións da fornada. miniatura|esquerda|200px|Forno de fusión de vidro nunha lámina antiga tomada da "Encyclopédie ou Dictionnaire raisonné des sciences, des arts et des métiers". Unha vez obtida a mestura das materias primas, transpórtase esta ao forno, onde ten lugar a fusión. En primeiro lugar, cara os 800 °C, comeza a fusión dos compostos alcalinos tales como o cal e outras bases que ao xuntarse coa sílice reaccionan dando silicatos dobres. Por outra parte, os carbonatos, sulfatos e nitratos desprenden gases na súa descomposición que fan ferver violentamente a masa. A 1200 °C, a masa vólvese transparente.
Albatros olleirudo
Aves errantes
Aínda que é unha ave do hemisferio sur, pode ás veces chegar ao hemisferio norte e en raras ocasións aparece nas costas galegas como ave accidental. Incluso pode aparecer tan ao norte como en Escocia, onde se detectou un exemplar ao que se lle puxo o nome de Albert. Crese que foi arrastrado polo vento ata chegar ao Atlántico Norte en 1967. Tamén se detectou a súa presenza accidental nas illas Faroe, onde un exemplar viviu entre unha colonia de mascatos durante 30 anos. Tamén se observou un nas Bahamas en 2013 e en 2014 en Heligoland e na costa de Inglaterra. Crese que o exemplar de Bahamas, Feroe e Heligoland era o mesmo exemplar detectado en Escocia chamado Albert. Ademais, houbo 20 posibles avistamentos en Norteamérica nos Estados Unidos e outro en Inglaterra en 2017.
miniatura|Albatros olleirudo en [[Heligoland (abril de 2017)]]
Vidro
Propiedades acústicas
Canto maior sexa o grosor, peso e independencia do vidro coa carpintaría, menos entrará en vibración e máis illará.
Vidros laminares
Variando a natureza, número e grosor dos seus compoñentes obtéñense conxuntos de características diferentes, podendo variar a súa resistencia para proporcionar dende unha seguranza física até unha protección antibalas. Así temos:
Unidades de acristalamento illantes térmico-acústicos
As dimensións máximas son de 350x250 cm. As dimensión mínimas non deben ser inferiores a 39x39 cm. Fabrícanse con cámara de aire de 6, 8 e 12 cm de grosor e combinando cristais transparente con cristais de cor, reflectante, impresos, laminar.
Fibra de vidro
Burlete. É a fibra de vidro aglomerada ou non, presentada en forma de cordón.
Circuíto de Mónaco
O Circuíto de Mónaco é un circuíto de carreiras urbano situado nas rúas dos barrios de Monte Carlo e La Condamine ao redor do porto do Principado de Mónaco que alberga o Gran Premio de Mónaco de Fórmula 1. Foi fundado en 1920 por Anthony Nogues.
Historia
A idea dun Gran Premio polas rúas de Mónaco tívoa Anthony Noghès, presidente do Club Car de Mónaco e amigo próximo da familia gobernante Grimaldi. A carreira inaugural disputouse en 1929 e foi gañada por William Grover-Williams nun Bugatti. thumb|Vista do porto cos boxes á esquerda
Características
Fixéronse varios intentos para mellorar as condicións de amoreamento nos boxes. En 2002, foi extraída unha cantidade considerable de terra do porto para cambiar un pouco a forma dunha sección do circuíto, o que deixaba máis espazo para os novos boxes, que se estrearon na carreira de 2004.
Monteagudo, Arteixo
San Tomé de Monteagudo é unha parroquia que se localiza no oeste do concello de Arteixo na comarca da Coruña. Segundo o IGE en 2016 tiña 353 habitantes (184 mulleres e 169 homes) distribuídos en 13 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 429 habitantes.
Aeroporto de Treviso
O aeroporto de Treviso (IATA: TSF, ICAO: LIPH) é un aeroporto internacional situado a 3 km ao oeste da cidade de Treviso e a uns 31 km de Venecia. É usado principalmente por aeroliñas de baixo custo. Algunhas aeroliñas comercializan ao aeroporto con nomes como "Venecia-Treviso" ou semellantes, porén, o principal aeroporto de Venecia é o de Venecia-Marco Polo.
Vilardamos, Santa Cruz de Viana, Chantada
Toponimia
O topónimo pode ser un Vilar de amos ou un Vilar de, antropónimo masculino de , base das voces amo e ama.
Amiloidose
O material amiloide
O material amiloide está formado nun 95% por fibras de amiloide.
Pazo da Mercé
Historia
En 1700 chegou de Matute (A Rioxa) o comerciante Francisco Antonio Somalo, irmán do párroco de Neda, para abrir un negocio entre o Camiño Real e o río Grande de Xuvia. A fábrica de curtidos da Florida construíuse nuns pavillóns de carácter industrial anexos á vivenda. Desa época é tamén unha pequena capela de estilo barroco en honra á Virxe da Mercé.
Morás, Arteixo
Festas
Amais, na parroquia de Morás festéxanse o Espírito Santo (14 semanas despois do Entroido), o San Xoán (24 de xuño), San Paio (1º domingo de xullo) e o San Roque na última semana de agosto.
Igrexa de San Salvador de Sarria
Arquitectura
O estilo da igrexa encádrase no gótico con trazas tardorrománicas, na ábsida. O templo conta cunha espadana de estilo barroco, engadida en 1860.
Antúnez Pousa
Traxectoria
O granito galego e a súa peculiar textura e morfoloxía, influíron na obra deste escultor. Ás veces, acusa a influencia do desaparecido Xoán Piñeiro.
Pollicipes
O xénero foi descrito por primeira vez por William Elford Leach, en 1817.
Pasteureláceas
As Pasteurellaceae son tipicamente bacilares, e maioritariamente anaerobias facultativas. Poden distinguirse da familia próxima das Enterobacteriaceae pola presenza do encima oxidase, e doutras bacterias similares pola ausencia de flaxelos.
Philip Glass
Philip Morris Glass, nado en Baltimore o 31 de xaneiro de 1937, é un compositor clásico estadounidense. Está considerado un dos compositores máis influentes do século XX. A súa música é descrita a miúdo como música minimalista, xunto coa obra doutros grandes minimalistas como La Monte Young, Terry Riley e Steve Reich.
Oseiro, Arteixo
San Tirso de Oseiro é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Arteixo na comarca da Coruña. Segundo o IGE de 2016 tiña 5.283 habitantes (2.681 homes e 2.602 mulleres) distribuídos en 7 entidades de poboación, o que supón un aumento en relación ao ano 1999 cando tiña 3.792 habitantes.
O Baño, Mugardos, Mugardos
O Baño é un lugar da parroquia de Mugardos no concello de Mugardos na provincia da Coruña. Tiña 166 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 80 homes e 86 mulleres, o que supón un aumento con relación ao ano 2003 cando tiña 72 habitantes. Este aumento significativo na poboación foi debida á construción dunha nova urbanización no lugar.
Lémure voador filipino
Etimoloxías
O nome vulgar cinocéfalo é unha adaptación evidente do nome do xénero Cynocephalus.
Moeda insulana
Moedas
Xa cara á fin do século XIX, en 1871 e logo en 1887, reestampáronse diversas moedas portuguesas, das colonias e estranxeiras para a súa circulación nos Azores, o que deu lugar a moedas cos valores de 10, 20, 40, 120, 300, 600 e 1.200 reais, en 1871, e de 15, 120, 300, 600 e 1.200 reais, en 1887.
Jari Litmanen
Volta ao Lahti
O 8 de agosto de 2008 anunciouse que Litmanen volvería ao seu antigo club, o Lahti da primeira división finlandesa polo resto da tempada 2008. Xogou un papel importante para que o Lahti rematase terceiro na liga e se cualificase para Europa por primeira volta na súa historia.
Carreira internacional
dereita|miniatura|Litmanen despois do seu derradeiro partido internacional, xogado en novembro de 2010 contra San Marino Litmanen fixo o seu debut internacional o 22 de outubro de 1989 contra Trinidad e Tobago, e marcou o seu primeiro gol o 16 de maio de 1991 contra Malta. Litmanen serviu como capitán de Finlandia de 1996 a 2008. O 17 de novembro de 2010, Litmanen converteuse no xogador de máis idade en marcar con Finlandia.
Lémure voador filipino
Características
A dentición é primitiva. Ten a particularidade de ter os incisivos en forma de peite, que lle serven tanto para esgazar os vexetais dos que se alimenta como para coidar a súa pel.
Estado de conservación
En 2008 a Unión Internacional para a Conservación da Natureza e dos Recursos Naturais (UICN) cualificou o status de Cynocephalus volans como LC (pouco preocupante), situación que mantén a día de hoxe (setembro de 2015), debido a que a súa poboación suponse que é grande, sendo pouco probábel que a súa diminución sexa suficiente como para cualificar o seu status nunha categoría ameazada, e aínda que houbo unha deforestación significativa na súa área de dispersión, a especie persiste en hábitats degradados. Porén, a explotación forestal comercial é unha ameaza.
Islay
Destilerías
Na illa prodúcese unha variedade de whisky escocés especial denominado Whisky de Islay, que é producido amplamente polas destilerías da illa.
Á parte do whisky, tamén se fai unha cervexa inglesa orixinal de Islay. A cervexería de Islay Ales abriu as súas portas en marzo do 2004 e elabora sete diferentes cervexas inglesas, algunhas das cales son estacionais, ou para ocasións especiais como o Festival Anual da Malte e a Música.
Moncho López
Traxectoria
En maio de 2004, tres meses antes dos Xogos Olímpicos de Atenas dimitiu do posto para dirixir o equipo do Leite Río Breogán de Lugo na ACB, onde permaneceu ata 2006. En marzo de 2007 foi contratado como adestrador do equipo andaluz do Caja San Fernando ata o remate desa tempada. Ao ano seguinte, en febreiro de 2008, foi fichado como novo adestrador da selección portuguesa de baloncesto.
Sulombo, Vilapedre, Vilalba
Sulombo é un lugar da parroquia de Vilapedre, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2010 tiña 3 habitantes (1 home e 2 mulleres).
Dinastía Omeia
Orixe
A Dinastía Omeia ou Dinastía Umaiad foi a primeira dinastía de califas do profeta Mahoma (cómpre citar que se di que, a pesar de todo, non estaban emparentados co profeta); pertencían tamén a unha tribo da Meca, os Curaixitas. A primeira dinastía reinou de 661 a 750. Ironicamente, o clan curaixita de onde xurdiron os Omeias tería sido, no pasado, inimigo do propio Mahoma. Eran sunitas e estaban enemistados, sobre todo, cos xiítas.
Novo Esplendor en Córdoba
No 912, ascende ó trono Abderramán III no intre no que a decadencia política do emirato era un feito. Tentando rematar coas sublevacións e conflitos, proclámase califa en 929 dando paso ó califato de Córdoba.
Reinos taifas
O termo taifa, no contexto da historia de al-Ándalus, refírese a un principado musulmán independente, un emirato ou pequeno reino existente no al-Ándalus, no tramo final deste.
Ciencias
A ciencia árabe (período Omeia) tivo grandes científicos e pensadores coma:
Ciencia e letras
Mentres o resto de Europa permanecía na idade escura do coñecemento, al-Ándalus florecía. A cidade de Córdoba era un dos centros culturais máis importantes do Imperio Islámico clásico, o outro foi Bagdad.
Pastoriza, Arteixo
Santa María de Pastoriza é unha parroquia que se localiza no norte do concello de Arteixo na comarca da Coruña. Segundo o INE en 2016 tiña 7.215 habitantes (3.634 homes e 3.581 mulleres), o que supón un aumento en relación ao ano 1999 cando tiña 5.206 habitantes.
Jamal Khashoggi
Jamal Ahmad Khashoggi (en árabe, جمال خاشقجي jamāl ḵāšuqji) nado en Medina o 13 de outubro de 1958 e finado en Istambul o 2 de outubro de 2018, foi un xornalista de orixe saudita.
Confirmación da morte
O 20 de outubro Arabia Saudita recoñeceu oficialmente a morte de Jamal Khashoggi nun comunicado. Segundo as autoridades a morte produciuse nunha liorta con oficiais sauditas dentro da embaixada. O réxime procedeu ao cesamento de oficiais sénior incluíndo a Saud al-Qahtani, un influente asesor do Príncipe da Coroa Mohammed bin Salman, e o Xeneral Ahmed al-Asiri, un oficial sénior de intelixencia.
-583
Outros
Historia ano a ano
Nanotecnoloxía
Historia
Os gobernos movéronse á promoción e o finanzamento da investigación en nanotecnoloxía, comezando por Estados Unidos coa súa iniciativa nanotecnolóxica nacional, que formalizou a definición da nanotecnoloxía baseada no tamaño e que creou un fondo de finanzamento para a investigación a nanoescala.
Nanotecnoloxía molecular: unha visión de longo prazo
En xeral é moi difícil ensamblar dispositivos a escala atómica, xa que un ten que posicionar átomos sobre outros átomos de grosor e tamaño comparables. Outra visión, expresada por Carlo Montemagno, é que os futuros nanosistemas serán híbridos da tecnoloxía do sílice e de máquinas moleculares biolóxicas. Richard Smalley argumenta que a mecanosíntesis é imposible debido ás dificultades na manipulación mecánica de moléculas individuais.
Achegamentos desde o fondo cara arriba
Estes buscan dispoñer os compoñentes máis pequenos en estruturas máis complexas.
Ferramentas e técnicas
Existen varios importantes desenvolvementos modernos. O microscopio de forza atómica (en inglés: Atomic Force Microscope, AFM) e o microscopio de efecto túnel (en inglés: Scanning Tunneling Microscope, STM) son versións temperás das sondas de varrido que lanzaron a nanotecnoloxía. Existen outros tipos de microscopio de sonda de varrido. Aínda que conceptualmente similares aos microscopios confocales de varrido desenvoltos por Marvin Minsky no ano 1961 e ao microscopio acústico de varrido (en inglés: Scanning Acoustic Microscope, SAM) desenvolto por Calvin Quate e asociados na década de 1970, os microscopios de sonda de varrido máis novos teñen unha moito máis alta resolución, dado que eles non están limitados pola lonxitude de onda do son ou da luz.
Nanotecnoloxía avanzada
Determinar un conxunto de camiños a seguir para o desenvolvemento da nanotecnoloxía molecular é un obxectivo para o proxecto sobre o mapa da tecnoloxía liderado polo Instituto Memorial Battelle (o xefe de varios laboratorios nacionais dos Estados Unidos) e do Foresigth Institute.
El Uma
El Uma foi un periódico editado en Ponteareas en 1919 e 1925.
12 de setembro
Outros
Os 366 días do ano
Selección de rugby de Romanía
Comezos
A federación romanesa formouse en 1931. En 1939 formouse en Braşov, nunha fábrica de avións, o primeiro equipo fóra de Bucarest.
O novo milenio
Na Copa do Mundo de Rugby 2007, Romanía quedou encadrada no grupo C coas seleccións de Portugal, Nova Zelandia, Italia e Escocia. Conseguiu unha vitoria fronte a Portugal por 14-10, con todo perdeu nos seus outros tres partidos fronte a Nova Zelandia (85-8), Italia (47-18) e Escocia (42-0) polo que ocupou a cuarta posición do grupo (só por diante de Portugal) e quedou eliminada.
Proba rápida de urease
Limitacións
Como non hai evidencias que suxiran que H. pylori se move a zonas proximais do estómago en pacientes sometidos a terapia con inhibidores da bomba de protóns, neses casos deben tomarse mostras de zonas máis distais do estómago como o fondo (fundus) e corpo do estómago.
A especificidade e sensibilidade desta proba é alta comparada co exame histopatolóxico ou unha proba parecida, non invasiva e que non require biopsia, chamada proba de alento da urea (ou da urease). A proba rápida da urease elimina o tempo e os gastos necesarios para facer probas patolóxicas de detección de H. pylori.
Frank Gardner
Traxectoria
Gardner tamén viaxou aos Estados Unidos e pilotou nas recentemente fundadas Trans-Am Series en 1966. En 1968 fixo a súa primeira e única saída na NASCAR en Rockingham pilotando un Ford.
James Cook
James Cook, nado o 27 de outubro de 1728 en Middlesbrough (Inglaterra) e finado o 14 de febreiro de 1779 en Hawai, foi un explorador, navegante e cartógrafo británico. Cook fixo mapas detallados das costas de Terra Nova antes de facer tres viaxes ao océano Pacífico, nos que logrou explorar as principais illas desta rexión. Entre outros, foi o primeiro europeo en explorar a costa oriental de Australia e as illas Hawai e fixo a primeira circunnavegación de Nova Zelandia.
Traxectoria
Cook naceu en Marton, Yorkshire, preto da cidade de Middlesbrough, pero sendo pícaro mudouse xunto coa familia a Great Ayton. Dende moi novo desenvolveu unha fascinación polo mar (aprendeu el só cartografía) e viaxou ata Whitby para atopar emprego alá no transporte de hulla.
Primeira viaxe (1768-1771)
miniatura|dereita|400px|Ruta da primeira viaxe de James Cook ([[1768-1771)]] Despois partir cara o oeste para tentar chegar ata a Terra de Van Diemen, hoxe Tasmania, para determinar se formaba parte do continente Terra Australis, porén os fortes ventos desviaron o seu rumbo e chegou ata a costa suroeste de Australia, bautizando o sitio coma Punta Hicks. Seguiu a costa rumbo norte, cartografando e bautizando varios sitios, ata que tomou terra na que chamou baía Stingaree pero que pronto pasou a chamarse baía Botany. Seguiron bordeando o continente rumbo norte pero tiveron un contratempo que atrasou a marca varias semanas ao pasar pola Gran Barreira de Coral. Unha vez reparado o barco pasaron polo punto máis ao norte de Australia, o Cabo York e navegaron entre o Estreito de Torres, entre Australia e Nova Guinea, estreito navegado por primeira vez polo español Luís Váez de Torres en 1604
AS Monaco Basket
Títulos
Copa de Francia
Elio de Angelis
Morte e herdanza
o lugar de De Angelis no equipo Brabham foi posteriormente tomado por Derek Warwick, supostamente por mor de que Warwick foi o único piloto de primeiro nivel dispoñible que non chamou ao dono do equipo Bernie Ecclestone inmediatamente logo da morte de De Angelis solicitando o posto vacante. O piloto de McLaren Keke Rosberg, que era amigo íntimo de de Angelis, retirouse ao final da tempada 1986.
Resultados Completos na Fórmula Un
(Chave) As carreiras en letra grosa indican pole position; as carreiras en cursiva indican volta rápida.
Festival de Eurovisión 2016
Países participantes
A lista oficial de participantes deuse a coñecer o 26 de novembro de 2015 sumando en total 43 países inscritos, co cal iguálase o récord de participantes establecido nos festivais de 2008 e 2011. Cabe destacar o retorno de Bosnia e Hercegovina, ao confirmar a BHRT a súa participación recorrendo a patrocinios externos, así como os regresos de Bulgaria, Croacia e Ucraína, e a continuación no concurso de Australia, que debutara na anterior edición nun principio como participante excepcional para celebrar o 60º aniversario do festival. Pola contra, a cadea de televisión lusa RTP anunciou a súa retirada, sendo a terceira ocasión consecutiva na que o país se retira do festival cando este se celebra en territorio sueco. Porén, comprometeuse a retornar para o 2017.
Cancións e selección
<references group=Nota/>
Aaron Spelling
Traxectoria
Procedía dunha familia de xudeus chegados de Polonia que mudaran o seu apelido de Spurling a Spelling. Serviu durante a segunda guerra mundial. Traballou como actor en pequenos papeis desde 1953, ano no que tamén casou coa actriz Carolyn Jones, vendeu o seu primeiro guión en 1954 e seguiu a actuar ata 1957 e entrou na produtora Four Star Televisión onde creou a serie The Lloyd Bridges Show (1963). Divorciouse en 1964 e no ano 1966 formou unha produtora con Danny Thomas que tivo o seu primeiro éxito con The Mod Squad en 1968 ano no que volveu a casar, con Candy Gene, pouco despois fundou a produtora Aaron Spelling Productions que a partir de 1972 produciu series ben coñecidas da televisión como The Love Boat, Starsky and Hutch, Melrose Place, The Rookies, Charlie's Angels, Beverly Hills 90210, 7th Heaven, Jane's House ou o drama Sunset Beach.
Infección
Factores
As variables que se ven envolvidas na produción nun hóspede ó que se lle inoculou un patóxeno e o resultado final, son:
Bartolomé de las Casas
Bartolomé de las Casas, nado en Sevilla o 24 de agosto de 1484 e finado en Madrid o 17 de xullo de 1566, foi un historiador, reformador social e frade dominicano español. Foi o primeiro bispo de Chiapas, e o primeiro en ser oficialmente nomeado "Protector dos Indios". Escribiu numerosas obras, as máis famosas foron Brevísima relación de la destrucción de las Indias e Historia de las Indias, crónica das primeiras décadas da colonización española nas Antillas e centrado especialmente nas atrocidades cometidas polos colonizadores contra os pobos indíxenas. Las Casas está considerado un dos primeiros defensores dos dereitos humanos.
Suevos, Arteixo
Lugares e parroquias
miniatura|esquerda|As trece parroquias que conforman o concello de Arteixo.
Romancero gitano
A obra presenta unha gran síntese entre a poesía popular e a alta poesía, tratando a cultura popular andaluza e xitana de xeito mítico e metafórico e cunha gran sensualidade. Tamén reflicte as penas dun pobo perseguido que vive á marxe da sociedade e que se ve perseguido polos representantes da autoridade, e pola súa loita contra esa autoridade represiva.