cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tango
Orixes culturais: arte urbana de fusión
Se ben o tango recoñece afastados antecedentes africanos, latinoamericanos e europeos, as súas orixes culturais fusionáronse de tal modo que resulta case imposible recoñecelas. En esencia o tango é unha expresión artística de fusión, de natureza netamente urbana e raíz suburbana («arrabaldeiro»), que responde ó proceso histórico concreto da inmigración masiva, maioritariamente europea, que reconstituíu completamente as sociedades do Río da Prata, especialmente as de Buenos Aires, Rosario e Montevideo, a partir das últimas décadas do século XIX.
A música
O bandoneón é o corazón da música de tango, chegando a dicirse que «bandoneón e tango son a mesma cousa». De orixe alemá, foi adoptado polos tangueiros ó iniciarse o século XX para substituír a presenza inicial da frauta e completar o son inconfundible do tango. Cátulo Castillo atribúelle «...ao bandoneón a definitiva sonoridade de lamento que ten o tango, a súa inclinación á queixuma, ao rezongo». O bandoneón impúxolle ó tango a súa definitiva forma complexa, integrando a melodía nunha base simultaneamente rítmica e harmónica.
A Garda Vella
Carlos Gardel é o mellor e máis recordado cantante de tango dos anos vinte e trinta. Moitos dos temas que interpretaba eran compostos por el mesmo, e encargou as letras ó seu inseparable compañeiro Alfredo Le Pera. Gardel, que comezou a súa carreira en comités políticos dos suburbios fabrís de Buenos Aires, cantou en París e en Nova York, filmou varias películas nos Estados Unidos e morreu nun accidente de aviación en Medellín, Colombia. Desde entón é un mito para os riopratenses.
A danza
Contra finais dos noventa e entrado o novo século bailaríns como Gustavo Naveira e logo Chicho Frumbolli afiánzanse e reinvindican o baile da improvisación, algo esquecido durante os 80 e parte dos 90. Xorde toda unha corrente de «investigadores» do tango, como Leeliana Tomaszewska, que se mantén á marxe dos escenarios.
Etimoloxías erróneas
O Diccionario da Real Academia Española, na súa edición de 1925, define o tango como antes (aínda que xa sen a etimoloxía latina errónea), e agrega: ‘Danza de alta sociedad importada de América al principio de este siglo’. Isto evidencia que o tango pasara de ser de clase baixa á clase alta. Tamén se agregan máis acepcións: ‘música de esta danza’ e ‘tambor de Honduras’. No criollo que se fala nos «morenales» da costa caribeña de Honduras (de poboación maioritariamente negra) consérvanse moitas palabras orixinais africanas.
Eumetopias jubatus
Distribución
miniatura|Os leóns mariños de Steller congréganse en zonas rochosas das [[illas do Golfo da Columbia Británica]]
Comunicación
Como a especie é sexualmente dimórfica en tamaño, os seus oídos difiren en sensibilidade, posiblemente debido a diferenzas no tamaño das súas estruturas auditivas. As femias teñen unha sensibilidade máis alta que os machos, quizais para poderen oir as chamadas de frecuencia máis alta das crías. O rango auditivo que teñen os leóns mariños de Steller tamén suxire que poden oír as chamadas subacuáticas dun dos seus principais predadores, a candorca.
Ceolwulf de Northumbria
Traxectoria
Pediu consello ao Venerábel Beda para asuntos importantes. Mentres encomiaba a piedade de Ceolwulf, Beda tamén expresaba algunhas reservas con respecto á súa capacidade para gobernar. Ceolwulf era un home con profundos intereses relixiosos e quizais pouco apropiado para os asuntos de estado. Beda dedicoulle a súa Historia ecclesiastica gentis Anglorum ("Historia eclesiástica da nación dos ingleses") en 731. Aquel ano mesmo Ceolwulf foi deposto durante un breve período de tempo no outono de 731 ou 732, pero foi restaurado rapidamente. Os detalles do golpe tentado son pouco claros. Dise que o bispo Acca de Hexham foi privado da súa sede, o que suxire que puido apoiar aos adversarios de Ceowulf.
Bioquímica
miniatura|Molécula da hemoglobina.
Categorías
miniatura|Relación entre bioquímica, xenética e bioloxía molecular O piar fundamental da investigación bioquímica clásica céntrase nas propiedades das proteínas, moitas das cales son encimas. Non obstante, hai outras disciplinas que se centran nas propiedades biolóxicas dos hidratos de carbono (glicobioloxía ) e dos lípidos (lipobioloxía).
Boadicea
Traxectoria
O home de Boudica, Prasutagus, gobernante dos icenos, gobernou como un aliado independente de Roma, deixando o seu reino ás súas fillas e ó emperador romano no seu testamento; porén, cando morreu, o seu testamento foi ignorado e o seu reino foi anexionado, Boadicea foi azoutada e as súas fillas foron violadas.
Segunda división española 1974/75
Clasificación
X = Partidos xogados; G = Partidos gañados; E = Partidos empatados; P = Partidos perdidos; GF = Goles a favor ; GC = Goles en contra; DG = Diferenza de goles; Pts = Puntos (C) = Campión; (D) = Descendido; (P) = Promocionado; (O) = Campión do play-off; (A) = Avanza de rolda.
Leza
Leza é un concello vasco da provincia de Áraba. Actualmente ten 230 habitantes.
Oliver Kahn
FC Bayern de Múnic
Ademais Kahn é o segundo porteiro da Bundesliga que máis minutos permaneceu invicto: 803 minutos sen recibir un gol. Timo Hildebrand superouno na tempada 2006-2007 ao permanecer 885 minutos sen recibir un gol. O 1 de maio de 2008 Kahn dixo adeus á competición europea disputando o seu último partido da Copa da UEFA contra o Zenit de San Petersburgo nas semifinais de devandita competición, caendo eliminado o Bayern tras recibir un contundente 4-0. O 17 de maio de 2008, Kahn disputou o seu último partido na Bundesliga coa camiseta do Bayern de Múnic contra o Hertha de Berlín, cun resultado final de 4-1 a favor do Bayern. Kahn foi substituído no minuto 89 por Michael Rensing, o seu sucesor na meta do conxunto bávaro, baixo unha forte ovación do público do Allianz Arena. Este partido foi o número 557 de Kahn na Bundesliga, establecendo a marca de terceiro xogador con máis partidos disputados na historia desa competición. Tamén nese mesmo partido Kahn logrou a súa última marca como xogador: a de menos goles encaixados nunha tempada. Kahn encaixou 21 goles en 34 partidos, marca que até ese momento pertencía ao Werder Bremen.
Selección nacional
Foi internacional coa selección de fútbol de Alemaña en 96 ocasións. Aínda que xa fora convocado coa súa selección en 1994, o seu debut como internacional produciuse o 23 de xuño de 1995 nun encontro contra Suíza. Foi convocado para a Eurocopa 1996, aínda que non chegou a disputar nin un só encontro. Participou na Copa Mundial de Fútbol de Corea e o Xapón de 2002 disputando sete encontros contra Arabia Saudita, o Camerún, Irlanda, Paraguai, Estados Unidos, Corea do Sur e a final contra Brasil. Kahn foi o capitán da Selección alemá e disputou todos os partidos dese Mundial e xunto a Oliver Bierhoff e a Oliver Neuville formou o trío de "o tres Oliver". Conseguiu o subcampionato ao perder na final contra Brasil por 2:0. Kahn recibiu só tres goles no campionato e foi decisivo para o seu equipo, polo que foi elixido mellor xogador do torneo, no cal recibiu o Balón de ouro e o Premio Lev Yashin.
Viñas
Co topónimo Viñas podemos referirnos a:
The Fame
Debutou o 28 de outubro de 2008, chegando ó #2 na Billboard 200,#1 no Reino Unido e #3 en España. Recibiu boas críticas, sinalando moi positivamente o contido lírico do álbum e a capacidade vocal de Gaga. Gañador do Grammy a mellor álbum dance/electrónico en 2010, 'The Fame' ten vendido a día de hoxe máis de 15.000.000 de copias, converténdose así en disco de diamante e sendo o disco máis vendido da historia dixital nos Estados Unidos. En España ten vendido máis de 100.000 exemplares (disco de platino).
Goberno de España
miniatura|Logotipo do Goberno de España, versión en galego miniatura|Palacio da Moncloa O Goberno de España é o órgano constitucional que encabeza o poder executivo do país e dirixe a Administración Xeral do Estado. O Goberno está sometido politicamente ante o Congreso dos Deputados, a través de 3 mecanismos: a moción de confianza, a investidura e o voto de censura ao seu presidente, conforme ao parlamentarismo establecido pola Constitución de 1978.
De acordo co artigo 97 da Constitución e o artigo 1.1 da Lei de Goberno, «o Goberno dirixe a política interior e exterior, a Administración civil e militar e a defensa do Estado. Exerce a función executiva e a potestade regulamentaria de acordo coa Constitución e as leis».
Principios
A actuación do Goberno está rexida polos seguintes principios de funcionamento:
Vicepresidente do Goberno
No caso de que un Vicepresidente non acumule na súa persoa algunha carteira ministerial, iso dálle certa capacidade de coordinación de áreas gobernamentais, ostentando o seu titular unha relativa supremacía política sobre o resto de ministerios que teñan interese na materia en cuestión.
Doutra banda, o artigo 3.1 permite que o Presidente encomende o exercicio de determinadas funcións aos Vicepresidentes, servindo estes de apoio funcional da Presidencia do Goberno. Esta tarefa, sen dúbida, é a máis relevante do presente órgano.
Órganos de colaboración e apoio
Estes órganos atopan parte da súa regulación esencial na Lei do Goberno (Título I, Capítulo II), que na súa Exposición de Motivos, defíneos como un engarce fundamental entre o Goberno e a Administración.
Comisión Xeral de Secretarios de Estado e Subsecretarios
Composta polos Secretarios de Estado e os Subsecretarios dos distintos Ministerios, esta Comisión encárgase da preparación e estudo das cuestións a tratar nas sesións do Consello de Ministros.
Todos e cada un dos asuntos que vaian someterse a aprobación do Consello de Ministros son examinados pola Comisión fóra dos que regulamentariamente determine as normas de funcionamento do Consello
Parlamentarismo
O Goberno responde solidariamente da súa xestión política ante o Congreso dos Deputados. En igual medida, sométese ao control político tanto do Congreso como do Senado.
Responsabilidade política
A responsabilidade política é un tipo de control parlamentario que pode implicar o cesamento do Goberno in solidum. En España, esta forma de control só pode ser exercida polo Congreso dos Deputados.
Goberno en funcións
Ata a aprobación da Lei do Goberno non se establecía de forma expresa limitación algunha na súa actividade por máis que desde a doutrina e a práctica política defendíase a necesidade de autorrestricción durante devanditos períodos.
Artigo 21. “(..) 4. O Presidente do Goberno en funcións non poderá exercer as seguintes facultades: a) Propor ao Rei a disolución dalgunha das Cámaras, ou das Cortes Xerais. b) Expor a cuestión de confianza. c) Propor ao Rei a convocatoria dun referendo consultivo. 5. O Goberno en funcións non poderá exercer as seguintes facultades: a) Aprobar o Proxecto de Lei de Orzamentos Xerais do Estado. b) Presentar proxectos de lei ao Congreso dos Deputados ou, no seu caso, ao Senado. 6. As delegacións lexislativas outorgadas polas Cortes Xerais quedarán en suspenso durante todo o tempo que o Goberno estea en funcións como consecuencia da celebración de eleccións xerais.”
O padriño (II parte)
O padriño (II parte) (en The Godfather Part II) é un filme estadounidense producido e dirixido por Francis Ford Coppola que foi estreado en 1974. O guión é obra de Coppola e Mario Puzo, e está protagonizado por Al Pacino e Robert De Niro. A historia está parcialmente baseada na novela de Puzo The Godfather, sendo ó mesmo tempo unha secuela e unha precuela de O padriño, presentando tramas paralelas.
William Turner (compositor)
Traxectoria
A relación de Turner coa Capela Real empezou nos primeiros anos da década de 1660, cando se apuntou ao seu coro, sendo un rapaz, con voz de soprano. En 1666 a súa voz madurou, un ano despois do seu nomeamento como mestre de coristas da catedral de Lincoln. En 1669, con todo, volveu á Capela Real como contratenor, e á morte de Henry Cooke en 1672 (quen se preocupara por Turner no ano transcorrido entre a madureza da súa voz e a súa incorporación á catedral de Lincoln) pasou a ser membro do King's Private Musick. A súa carreira como cantante seguiu a prosperar e cantou composicións de John Blow e de Henry Purcell, incluíndo as partes de solo alto nas representacións do día se Santa Icía de 1687 (oda de G. B. Draghi), de 1692 (oda de Henry Purcell) e de 1695 (oda de John Blow).
Economía de Nicaragua
É un dos países máis pobres do Hemisferio Occidental, e a súa distribución de renda é unha das peores do planeta.
Jim Shapiro
Traxectoria
Jim Shapiro é irmán da cantante e vocalista Nina Gordon e fillo de Robert Shapiro, antigo presidente da empresa multinacional de agricultura e biotecnoloxía Monsanto.
Meixuz, Rioaveso, Cospeito
Meixuz é un lugar da parroquia de Rioaveso no concello lugués de Cospeito na comarca da Terra Chá.
Ricardo Samper
Ricardo Samper e Ibáñez, nado en Valencia o 25 de agosto de 1881 e finado en Xenebra o 27 de outubro de 1938, foi un avogado e político republicano español.
Traxectoria
Tras a entrada no goberno dos radicais nas eleccións do 19 de novembro de 1933, ocupou a carteira de Traballo e posteriormente a de Industria e Comercio. Foi nomeado presidente do Goberno o 28 de abril de 1934, tras a dimisión de Lerroux, motivada pola negativa inicial do presidente da República, Alcalá Zamora a asinar o decreto polo que se amnistiaba os militares implicados no intento de golpe de estado de Sanjurjo en 1932. Só permaneceu cinco meses á fronte do goberno, dimitindo o 4 de outubro do mesmo ano 1934, tras perder o apoio da CEDA, por mor da, a xuízo do presidente dese partido Gil Robles, debilidade do seu goberno fronte os problemas sociais. No goberno que o sucede, presidido novamente por Lerroux foi designado Ministro de Estado, mais dimite o 16 de novembro ao serlle atribuídas, pola CEDA, xunto co Ministro de la Guerra Diego Hidalgo, supostas responsabilidades en relación coa revolución de 1934.
En 1936, ao estalar a sublevación militar, marcha a Xenebra (Suíza), de onde xa non volvería, falecendo nesa cidade helvética.
Universidade Libre de Bruxelas
Orixe
Nesa época, as tres universidades estatais, Gante, Liexa e Lovaina, perden varias facultades. A creación en 1834, da Universidade Católica de Malinas, baixo o impulso dos bispos de Bélxica foi o detonante que empuxou ao liberalismo a reaccionar rapidamente. O avogado Pierre-Théodore Verhaegen, lanzou en xuño de 1834 unha chamada á subscrición en medios liberais con vistas á creación dunha universidade libre que combatería a intolerancia e os prexuízos. Malia isto, rapidamente se avisou a Verhaegen do utópico dos seus proxectos, xa que non dispoñía nin de profesores, nin de locais, nin de diñeiro. Así e todo, o alcalde de Bruxelas, Nicolas-Jean Rouppe, atopou un local no antigo palacio de Charles-Alexandre de Lorraine, na praza do Museo. Verhaegen engadiu ao seu proxecto a Escola de Medicina e atopou profesores entre os homes de experiencia do Museo das Ciencias e das Letras. A facultade de Dereito recaeu en profesores voluntarios, como Henri de Brouckère. Finalmente, o 20 de novembro de 1834, Auguste Baron, dicía, no seu discurso de inauguración:"Xuramos inspirar aos nosos alumnos, sexa cal sexa o obxecto da nosa ensinanza, o amor práctico dos homes irmans, sen distinción de casta, opinión ou nación; xuramos ensinarlles a consagrar os seus pensamentos, os seus traballos, os seus talentos de cara á felicidade e á mellora dos seus concidadáns e da humanidade..."Nos seus primeiros anos levaba o nome de Universidade Libre de Bélxica e tiña catro facultades: filosofía e letras, dereito, ciencias e medicina. A partir de 1836 pasou a chamarse Universidade Libre de Bruxelas.
Arturo Márquez
Obra
Cronoloxía musical
Adulto
Co termo adulto referímonos a calquera organismo maduro, aínda que máis especificamente úsase para facer referencia a un ser humano que pasou a infancia e a adolescencia para acadar o seu completo desenvolvemento, sexa home ou muller.
Maioría de idade
Historicamente ó paso ó mundo adulto viña marcada pola puberdade, o paso dunha serie de probas que demostraban que o rapaz estaba preparado para entrar na vida adulta ou chegar a unha determinada idade. Na maior parte do mundo a idade na que se é legalmente adulto está comprendida entre os 16 e os 21 anos, na maioría dos países da Europa Occidental, ó igual que en Galicia, a idade está establecida nos 18 anos.
Úbeda, Xaén
O xentilicio formal da localidade é ubetense, aínda que os seus habitantes, principalmente nas vilas de ao redor como Torreperogil, Sabiote, Baeza, Villacarrillo, Rus ou Canena, tamén son coñecidos como ubedeños.
Xardín
Etimoloxía
O termo xardín provén do francés jardin, horta. En castelán, ás veces chámase o xardín "horta de flor", para distinguilo da horta onde se cultivan verduras. A adopción da palabra francesa fixo máis fácil a distinción entre un e outro termo.
Henrique III, Emperador
Traxectoria
Foi o primeiro fillo de Conrado II de Alemaña e de Xisela de Suabia. O seu pai nomeouno duque de Baviera (1027 - 1042) e duque de Suabia (1038 - 1045). Na Pascua de 1028 tamén o nomeou co-rei de Alemaña e fíxoo coroar na catedral de Aquisgrán polo arcebispo de Colonia.
Comezos
En xuño de 1039 faleceu o seu pai Conrado II, e Henrique II foi recoñecido como herdeiro nos reinos de Alemaña, Borgoña e Italia. esquerda|miniatura|416x416px| Henrique III, nunha miniatura de [[1040 . ]]
Reinado
Aínda que a situación en Hungría continuaba a ser caótica e en 1044 Pedro Orseolo morrería a mans dos rebeldes pagáns, sucedeuno outro membro da dinastía Arpad André I de Hungría que aceptou a supremacía do emperador e continuou defendendo o cristianismo.
Apollo Automobil
Historia
A empresa fundouse en 2004 co nome de "GMG Sportwagenmanufaktur Altenburg GmbH". As directrices técnicas foron definidas e os primeiros deseños do coche foron elaborados por Marco Vanetta. Ao finalizar este proceso, o primeiro produto modelo a escala 1:4 do coche de Gumpert produciuse en 2002.
O 27 de xullo de 2008, un Apollo Sport apareceu no programa británico Top Gear. Un dos presentadores, Richard Hammond e o piloto profesional Stig conduciron o coche. Cun tempo de volta de 1:17.1, o Apollo Sport converteuse no novo líder do taboleiro Power Lap, 0.2 segundos máis rápido que o ex líder do taboleiro, o Ascari A10. O Apollo foi máis rápido que o Bugatti Veyron e o Pagani Zonda ao redor da pista de probas de Top Gear. Máis tarde foi derrotado cun tempo de 01:16.8 polo Bugatti Veyron Super Sport.
En 2011, a compañía presentou un concept car en colaboración con Carrozzeria Touring Superleggera, o Gumpert Tornante. O coche non se puxo en produción.
En xaneiro de 2016, a empresa foi comprada polo consorcio de Hong Kong Ideal Team Venture, que tamén é propietario da marca De Tomaso. A compañía pasou a chamarse Apollo Automobil GmbH despois da adquisición polo seu novo propietario.
Alex Proyas
Traxectoria
En 1998, escribiu e dirixiu a película de ciencia ficción e suspense Dark City, con malos resultados de vendas a pesar de obter gran cantidade de premios. En 2004 dirixiu I, Robot, baseada na obra homónima de Isaac Asimov, con Will Smith como actor principal. A película foi un éxito comercial pero obtivo división de opinións nas críticas.
Okondo
Topónimo
Existen menos referencias escritas sobre o seu nome en éuscaro. Estas baséanse principalmente nos escritos deixados por José Pablo de Ulibarri, que era natural da zona; en vasco, de comezos do século XIX. Ulibarri deixoi transcrito o nome en éuscaro do val baixo as formas Okondo e Ukondo. Ao longo do século XIX o éuscaro deixouse de falar en Okondo e estas formas deixaron de empregarse.Mais, en 1980, o concello decidiu recuperar a forma Okondo como nome oficial do municipio e dende que foi publicado no BOE en 1989 é o único nome do concello a tódolos efectos.
Sobre o significado etimolóxico de Okondo podería pensarse na palabra ukondo que significa cóbado en vasco, co significado de cóbado dun río, aínda que os filólogos pensan máis ben que o nome estaría derivado de oka+ondo, orixe que explicaría mellor tanto a variante castelán como unha das vascas do nome. A verba -ondo está moi estendida pola toponimia vasca e significa xunto a. Mais o significado de oka é incerto. Hai moitos lugares que teñan ese topónimo ou formen parte del. Segundo Federico Barrenengoa, especialista en toponomástica, oka significaría río. Para Alfonso Irigoyen, sería unha palabra de orixe céltica que antigamente tomou prestado o éuscaro.
A grande onda de Kanagawa
Expresión do artista
miniatura|dereita|250px|Redución da onda a dúas formas simétricas entrelazadas, que se complementan como [[Yin e yang|o yin e o yang.]] Esta imaxe é a reminiscencia de moitas outras obras do artista. A silueta da onda evoca tamén a dun dragón xigante, o cal é debuxado constantemente polo autor, incluso no Fuji. A onda tamén é como un fantasma da morte empoleirado sobre os mariñeiros condenados, que estende os seus múltiplos pregos como os tentáculos dun polbo, animal que Hokusai usa continuamente nos seus debuxos eróticos.
Sentido da lectura
Os mariñeiros atópanse fronte ás costas de Kanagawa regresando de Edo, seguramente de regreso despois de ter vendido o seu pescado. En lugar de fuxir da onda teñen que seguir por esa ruta e encarala con toda a súa violencia. Desde a perspectiva dun xaponés, de dereita a esquerda, a imaxe é máis forte, facendo a ameaza da onda máis evidente.
A perspectiva
miniatura|dereita|200px|Debuxo tradicional xaponés, ilustración do [[Genji monogatari de Tosa Mitsuoki, século XVII.]] Na pintura tradicional xaponesa e na do Extremo Oriente en xeral, os obxectos non se debuxaban en perspectiva, senón que, ao igual que no antigo Exipto, o tamaño dos obxectos ou dos personaxes non depende nin da súa proximidade nin do seu afastamento, senón da importancia do suxeito dentro do contexto. Nunha paisaxe onde os personaxes aparecen con maiores dimensións, pódese entender que son o verdadeiro suxeito da imaxe, mentres que árbores e montañas circundantes son reducidas coa intención de que non acaparen a atención dos personaxes principais. O concepto de liña de fuga non existía.
Influencia na arte occidental
Claude Debussy, apaixonado polo mar e as estampas do Extremo Oriente, contaba cunha copia da Grande onda no seu estudio. A obra inspirouno durante o seu traballo para crear La Mer, e pediu que a imaxe fora posta na portada da partitura orixinal de 1905.
Diferenzas entre as versións
miniatura|dereita|250px|Versión da grande onda do [[Museo Metropolitano de Arte.]] Xa que a serie foi todo un éxito cando saíu, continuáronse facendo copias até que as pranchas mostraron un desgaste importante. É probable que das pranchas orixinais se fixeran arredor dunhas 5.000 copias.
Na cultura popular
Referencias culturais
Vilartatín, A Ribeira, Cervantes
Segundo o IGE, no ano 2013 tiña 10 habitantes (6 homes e 4 mulleres), o que supón un descenso respecto ó 2005, cando tiña 14 habitantes.
Dermópteros
Sistema nervioso e órganos dos sentidos
Os hemisferios cerabrais son pequenos, e presentan só lixeiras circunvolucións. Os centros olfactivos están moi desenvolvidos, e o sentido do olfacto parece ser o máis importante de todos.
Isópodos
Comprende unhas 10 000 especies, distribuídas en nove subordes, de ampla distribución en toda clase de medios, especialmente no mariño, aínda que tamén existen especies dilciacuícolas e mesmo terrestres.
Características
A cabeza posúe dous pares de antenas; o primeiro está ben desenvolvido e utilízano para explorar, saborear e ulir a comida; o segundo é pequeno e invisíbel externamente.
Taxonomía
miniatura|250px|[[Armadillidium granulatum, un isópodo terrestre desenrolándose.]] miniatura|250px|Exemplos de isópodos mariños.
Clasificación
A orde dos Isopoda divídese, segundo Martin e Davis, en nove subordes.
Glafkos Klerides
Primeiros anos
Fillo dun eminente avogado, recibiu a súa educación no Pancyprian Gymnasium de Nicosia e co inicio en 1939 da segunda guerra mundial alistouse na RAF británica para servir como piloto de combate. En 1942 o seu aparello foi derribado e pasou o resto da contenda nun campo alemán de prisioneiros. Tras licenciarse cun recoñecemento aos seus servizos distinguidos, estudou Dereito no King's College de Londres e obtivo a graduación en 1948. En 1951 concluíu os seus estudos no Gray's Inn e ata 1960 practicou como avogado en Chipre.
Guerra da independencia
En 1955 púxose ao servizo da Organización Nacional de Combatentes Chipriotas (EOKA), a guerrilla grecocipriota do coronel Georgios Grivas que emprendeu a loita contra a autoridade colonial británica e para conseguir a unión (Enosis) de Chipre a Grecia. No movemento nacionalista Klerides brindou asistencia legal a activistas detidos e reuniu probas contra o Goberno británico para ser presentadas á Comisión de Dereitos Humanos do Consello de Europa.
Vida pública
Na axitada primeira década da independencia, que a partir de 1963 coñeceu o fracaso do marco constitucional unitario coa ruptura política e institucional entre as comunidades grega e turca e o inicio de violencias sectarias, Klerides desempeñou diversas misións como alto oficial do Estado, representando sempre á comunidade grecocipriota, como cabeza de delegación na Conferencia de Londres de 1964 e negociador xefe nas conversacións intercomunais que ocorreron en Beirut en 1968 coa égida da ONU e que se prolongaron durante seis anos sen resultados tanxibles.
Amplificador operacional
Notación
miniatura|150px|dereita|Esquema dun operacional Os símbolos utilizados para un operacional son similares ao da imaxe, onde:
UNII
O SRS utilízase para xerar identificadores permanentes e únicos para as substancias en produtos regulados, tales como ingredientes de medicamentos. O sistema utiliza a estrutura molecular e a información descritiva para definir unha substancia e xerar un UNII. O principal modo usado para a definición dunha substancia é pola súa estrutura molecular representada nun plano bidimensional. Cando unha estrutura molecular non está dispoñible (por exemplo, produtos botánicos), o UNII defínese a partir da información descritiva.
Ansiedade
miniatura|240px|dereita|Home amosando ansiedade. A ansiedade (do latín anxietas, 'angustia, aflición'), ansia ou nerviosismo, é unha resposta emocional ou conxunto de respostas que engloban aspectos subxectivos ou cognitivos de carácter displacenteiro, aspectos corporais ou fisiolóxicos caracterizados por un alto grao de activación do sistema periférico, aspectos observables ou motores que acostuman implicar comportamentos pouco axustados e escasamente adaptativos. É unha característica biolóxica do ser humano, que antecede momentos de perigo real ou imaxinario, marcada por sensacións corporais desagradables tales como unha sensación de baleiro no estómago, corazón batendo rápido, medo intenso, aperto no tórax, transpiración etc
Eswatini
A poboación está composta principalmente pola etnia suazi. A lingua predominante é o suazi (siSwati en forma nativa). Os suazis estableceron o seu reino a mediados do século XVIII baixo o liderado de Ngwane III. O país e o Suazi toman os seus nomes de Mswati II, o rei do século XIX baixo cuxo dominio o país expandiuse e unificouse; os seus límites foron trazados en 1881 no medio do Repartimento de África. Despois da Segunda Guerra Bóer, o reino, baixo o nome de Suazilandia, foi un territorio do alto comisionado británico desde 1903 ata que recuperou a súa plena independencia o 6 de setembro de 1968. En abril de 2018, o nome oficial cambiouse de Reino de Suazilandia a Reino de Eswatini, reflectindo o nome que se usa habitualmente en Suazilandia.
Ansiedade
Descrición xeral
Desde este punto de vista, a ansiedade considérase un sinal positivo, de saúde, que axuda na vida cotiá, sempre que sexa unha reacción fronte a determinadas situacións que teñan a súa cadea de sucesos de forma correlativa: alerta amarela, alerta vermella e consecución do obxectivo. Se a cadea se rompe nalgún momento e esas situacións se presentan con asiduidade, entón o organismo corre o risco de intoxicarse por dopaminas ou por outras catecolaminas.
Eswatini
Historia
Existían dous consellos: un que representaba os intereses dos europeos atraídos polas minas de ouro, estaño e de diamantes do país e o Consello Nacional Suazi que defendía os da poboación nativa. En 1963 instituíuse un consello lexislativo electivo que obtivo a autonomía interna en 1967. O partido monárquico, Movemento Nacional Imbokodvo gañou todos os escanos e o seu líder, Makhosini foi nomeado primeiro ministro.
Política
O rei Mswati III é frecuentemente criticado por vivir tan luxosamente nunha nación aflixida pola taxa de infección de VIH máis alta do mundo. A súa multitude de coches de luxo, os millóns gastados en restaurar as ostentosas mansións das súas numerosas mulleres, non son acordes á realidade dun país no cal aproximadamente o 34% da poboación activa se atopa desempregada, dos cales case o 70%o vive con menos dun dólar ao día, e ao redor do 39% dos adultos atópanse infectados polo VIH.
Antibiótico
Historia
miniatura|Anuncio público aproximadamente de [[1944, durante a segunda guerra mundial, sobre a penicilina, un dos primeiros antibióticos comercializados.]] A pesar de que os potentes compostos antibióticos para o tratamento de doenzas humanas causadas por bacterias, tales como a tuberculose, peste bubónica ou a lepra, non se illaron e identificaron ata o século XX, o uso máis remoto dos antibióticos tivo lugar en China hai máis de 2500 anos. Sabíase entón que a aplicación da callada balorenta da soia sobre certas infeccións tiña beneficios terapéuticos.
Máis de 10 anos despois, Ernst Boris Chain e Howard Walter Florey continuaron os traballos de Fleming e produciron unha forma purificada da penicilina. Un antigo alumno de Fleming, Cecil George Paine, realizou as primeiras experiencias clínicas con penicilina en neonatos con oftalmía neonatal conseguindo o éxito en 1930. Paine non publicou estes resultados, cousa que si fixeron Chain e Florey máis adiante. Os tres investigadores, Fleming, Chain e Florey, compartiron o premio Nobel de Medicina en 1945. En 1939, René Dubos illou a gramicidina, un dos primeiros antibióticos usados fabricados comercialmente e indicado no tratamento de feridas e úlceras. Debido á necesidade imperiosa de tratar as infeccións provocadas por feridas durante a segunda guerra mundial, investíronse moitos recursos en investigar e purificar a penicilina, e un equipo liderado por Howard Florey tivo éxito en producir grandes cantidades do principio activo puro en 1940. Os antibióticos axiña se fixeron de uso xeneralizado desde o ano 1943.
Abuso dos antibióticos
As formas usuais de abuso dos antibióticos inclúen a toma de antibióticos para unha enfermidade non infecciosa ou infección non bacteriana con febre, en particular o uso de antibióticos durante unha infección viral, como un arrefriado ou unha gripe; e a administración incompleta do antibiótico, xeralmente debido a que o paciente se sente mellor unha vez que a infección comeza a ceder. Estas situacións poden facilitar a aparición de poboacións bacterianas que desenvolven resistencia antibiótica.
Produción comercial
O número de antibióticos coñecidos aumentou desde preto de 500 en 1960 ata máis de 11 mil en 1994, máis da metade producidos a partir de especies de Streptomyces. Outros microorganismos produtores de cantidades masivas de antibióticos son fungos filamentosos e bacterias actinomicetes distintas do Streptomyces e Actinomyces.
Probas de susceptibilidade antimicrobiana
En moitos casos é posible illar en cultivo axénico (puro) a bacteria causante dunha doenza. Como algunhas cepas bacterianas son resistentes a antimicrobianos e a susceptibilidade destes microorganismos está continuamente mudando, é fundamental realizar probas de cada mostra de bacterias con axentes antimicrobianos. Estas probas de susceptibilidade, chamadas antibiogramas, realízanse no laboratorio clínico, e dan información ao especialista de saúde sobre o mellor tratamento dun proceso infeccioso.
Lens, Ames
San Paio de Lens é unha parroquia que se localiza no norte do concello coruñés de Ames, na comarca de Santiago. Ten unha superficie de 1,64 km². Segundo o padrón municipal (INE 2018) ten 93 habitantes (44 homes e 49 mulleres).
Espiñento
Morfoloxía
É de corpo comprimido, cuberto de placas óseas, coa boca moi pequena e dotada de varias filas de pequenos dentes. A aleta dorsal ten 11 a 13 radios brandos, e a anal 8-10, pero o máis característico é a presenza de 2-4 espiñas fortes illadas diante da aleta dorsal (tipicamente, tres), e unha diante da anal. Estas espiñas poden estar ergueitas ou manterse abatidas contra o corpo. A aleta caudal é pequena, de bordo recto e está precedida dun longo e estreito pedúnculo caudal.
Asociación de Mulleres de Moaña
A parte administrativa está levada neste momento pola presidenta Concha Ramos e as vogais Concha Trigo, Teresa Rivas e Mucha López, aínda que o traballo faise entre todas. As xuntanzas normalmente teñen unha periodicidade mensual, variando en función dos temas a tratar. O local posúe un amplo horario de atención ao público. As asociadas reciben unha carta trimestral onde se lles indican as actividades e horarios.
Marchena (homónimos)
Marchena pódese referir a:
Charlie Sheen
Carlos Irwin Estévez, coñecido como Charlie Sheen, nado en Nova York o 3 de setembro de 1965, é un actor norteamericano de orixe galega e irlandesa.
Sisenando Martínez Gil
Traxectoria
Era fillo de Sisenando Martínez Yunta, alcalde franquista da Coruña entre 1937 e 1939, e de María Gil Galán. En 1933 ingresou na Facultade de Medicina da Universidade de Santiago, onde se licenciaría en 1943.
Durante a Guerra civil española serviu no acoirazado España como mariñeiro voluntario, máis tarde no exército de Terra, onde sería ascendido a tenente. En 1943, xa médico, entrou a traballar na sanidade militar, no Rexemento de Cabalaría número 13, en Lugo, e despois no de Infantaría número 19, en Caspe e Marrocos. En 1946 ascendeu a capitán e foi designado director da Clínica Militar de Barbastro. En 1950 foi destinado ao Hospital Militar de Villa Sanjurjo (Alhucemas) e 1952 entrou como xefe do servizo de cirurxía do Hospital Militar da Coruña. Acadou así mesmo unha praza de cirurxián na Seguridade Social. En 1980 ascendeu a xeneral subinspector médico, na IV Rexión Militar, en Barcelona. Pasou ao retiro en 1987.
Juan Salgado Pérez
Juan Salgado Pérez, nado no Carril (Vilagarcía de Arousa) o 22 de decembro de 1886 e finado en Cambados o 30 de outubro de 1978, foi un avogado e político galego.
Bob Marley
The Wailers
Os Wailers coñeceron entón un home que revolucionaría o seu traballo: Le Perry. A asociación entre Perry e Wailers trouxo consigo algúns dos éxitos máis notables da banda como "Soul Rebel", "Duppy Conqueror", "400 Years" e "Small Axe", clásicos do futuro reggae. En 1970, Aston 'Family Man' Barrett e o seu irmán Carlton (baixo e batería, respectivamente), dous dos músicos máis recoñecidos da illa por aquel entón, uníronse aos Wailers. Os Wailers arrasaban no Caribe, pero internacionalmente continuaban sendo descoñecidos.
Últimos anos e morte
Nada mais acabar a xira europea Marley e a banda partiron para os Estados Unidos. Bob ofreceu dous concertos no Madison Square Garden, pero caeu gravemente enfermo. Tres anos antes, en Londres, feríarase unha deda do pé xogando a fútbol. A ferida volveuse canceríxena e, a pesar de ser tratado en Miami, continuou reproducíndose. En 1980, o cancro comezou a propagarse polo corpo de Bob. Controlou a enfermidade durante oito meses, seguindo un tratamento na clínica do Dr. Joseph Issels, en Baviera. O tratamento de Issels levantou moita polémica porque só usaba remedios naturais e non tóxicos e, por algún tempo, pareceu funcionar en Bob. A comezos de maio deixou Alemaña para volver a Xamaica, pero non rematou a súa viaxe.
Manuel Murguía
Traxectoria
Murguía relacionouse en Madrid, onde se trasladara en 1850 para estudar Farmacia, con intelectuais como os irmáns Valeriano e Gustavo Adolfo Bécquer, Alejandro Chao. En 1854 Murguía publicou o seu primeiro texto en galego, o 1 de xuño, no álbum de Elena Avendaño, unhas seguidillas tituladas a "Nena das Soidades". En 1855 publica, por entregas, a súa primeira novela Desde el cielo. Murguía seguiu colaborando en xornais e revistas madrileñas da época como La Iberia e Las Novedades, nos que acadou moito éxito -o que lle permitiu publicar folletíns con obras como "Mientras Duerme", "Mi madre Antonia", "El Ángel de la Muerte" e "Los Lirios Blancos".
Explorer 12
Instrumentos
Explorer 12 levaba os seguintes instrumentos a bordo:
Río Quaraí
O río Quaraí ( Cuareim en español) marca o límite da parte norte do Uruguai co Brasil. No inicio do seu curso corre con dirección noroeste, para logo dirixirse até o oeste, desembocando finalmente no río Uruguai pola marxe esquerda.
Arrinera
Arrinera Automotive S.A., é un fabricante polaco de automóbiles con sede en Varsovia.
A Cruz, Carballido, Vilalba
A Cruz é un lugar da parroquia de Carballido no concello lugués de Vilalba na comarca da Terra Chá. Tiña 11 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales 6 eran homes e 5 eran mulleres.
Departamento de Artigas
Principais centros urbanos
(Pobos ou cidades cunha poboación de 1.000 ou máis persoas - datos do censo do 2004. )
Odonatópteros
Sistemática e taxonomía
Mentres que a subdivisión interna desta superorde é suxeito de moitas discusións e está lonxe de estar resolta, polo menos as divisións feitas grosso modo parecen ser bastante estables polo de agora. Xeralmente recoñécense seis ordes, e dúas familias incertae sedis e unha "familia" adicional que case seguro non é monorfilética. Ordenadas desde a máis ancestral á máis avanzada, estas son:
Gran Premio de Mónaco de 1990
Cualificación
Non houbo ningunha sorpresa en Mónaco Ayrton Senna logrou a pole por diante do seu rival Alain Prost. Jean Alesi seguiu impresionando co seu Tyrrell, cualificando terceiro diante de Riccardo Patrese. A terceira fila formárona Gerhard Berger e Thierry Boutsen, Nigel Mansell foi sétimo e saíu xunto co Minardi de Pierluigi Martini, mentres que Emanuele Pirro e Nelson Piquet completaron os dez primeiros. O novo piloto australiano David Brabham cualificou 25 podendo participar nunha carreira por primeira vez na súa andaina na Fórmula 1.
Vila Franca do Campo
Historia
Na noite de 21 ao 22 de outubro de 1522, a vila sufriu un violento terremoto que causou un grande escorregamento de terras nas vertentes que dominan a vila, causando un lahar que soterrou a maior parte da localidade. Como consecuencia estímase que pereceron milleiros de persoas en toda a rexión Para reedificar a vila cortáronse as forestas do Val das Furnas, desaparecendo gran número de cedros que aí abundaban, para seren distribuídos gratuitamente ás famílias pobres na construción dos seus fogares.
Gyula Grosics
Gyula Grosics [], nado en Dorog o 4 de febreiro de 1926 e finado en Budapest o 13 de xuño de 2014, foi un futbolista húngaro, que xogaba de gardameta. Xogou no lendario Equipo de Ouro que foi a Selección húngara nos anos 50. O seu alcume era "A panteira negra" (A fekete párduc en húngaro).
Centros clandestinos de detención
O plan do goberno de facto, que exerceu o poder na Arxentina entre o 24 de marzo de 1976 e o 10 de decembro de 1983, formaba parte das operacións de contrainsurxencia clandestinas, comezadas poucos anos antes, no marco do Operativo Independencia, para eliminar a disidencia política. Operativos similares leváronse a cabo noutros países da rexión, co apoio expreso do goberno dos Estados Unidos, interesado en promover a toda costa o control do comunismo e outras correntes ideolóxicas opostas ao seu bando na guerra fría.
Coelernos
A tessera de Castromao
Pode traducirse así:
Centros clandestinos de detención
El Olimpo
Este centro clandestino dependía de Guillermo Suárez Mason (alcumado o carnicero do Olimpo), comandante do I Corpo do Exército Arxentino. O responsábel do campo foi o Maior do Exército Guillermo Minicucci, e del dependían tamén oficiais da Policía Federal Arxentina como Julio Simón (alcumado "o Turco Julián") e Juan Antonio del Cerro alcumado "Colores").
El Club Atlético
Tratábase dun edificio público que foi demolido para construír a autoestrada 25 de Maio. Con posterioridade atopáronse as súas ruínas e o Goberno de Buenos Aires comezou a realizar as escavacións necesarias para recuperalo como espazo de memoria.
El Vesubio
El Vesubio deixou de funcionar e os seus edificios foron demolidos en 1978 debido á visita da Comisión Interamericana de Dereitos Humanos.
A Mansión Seré
Entre 1977 e 1978, o lugar funcionou como centro clandestino de detención baixo a xurisdición da Forza Aérea con asistencia da Policía Bonaerense de Castelar.
A película Crónica de una fuga (2006) do director de Adrián Caetano recrea a historia real da fuga desde ese centro de Claudio Tamburrini, Daniel Rusomano, Guillermo Fernández e Carlos García.
Campanar
250px|miniatura|[[Monumento falleiro|Falla de Nou Campanar 2008.]] 250px|miniatura|Banda de música de Campanar. Campanar é o distrito número 4 e barrio da cidade de Valencia, que inclúa, ademais de Campanar, os barrios de Tendetes, Calvari e Sant Pau. Limita cara norte coas pedanías de Benimàmet e Beniferri e o distrito de Benicalap, ao leste co distrito de la Saïdia, ao oeste cos municipios de Paterna, Quart de Poblet e Mislata, e ao sur cos distritos de l'Olivereta e Extramurs.
Lugares de interese do barrio
O barrio conta con diferentes lugares de interese. Por unha banda ao final da avenida de Les Corts Valencianes, xa no barrio de Beniferri mais tocando con Campanar, pódese atopar o Palacio de Congresos de Valencia, obra de Norman Foster. Tamén está a escultura a dama ibérica de Manuel Valdés, e á beira de onde se atopa esta está o futuro estadio do Valencia CF, dentro do barrio de Benicalap, coñecido como Nou Mestalla. O centro histórico de Campanar é interesante xa que conserva a estrutura dunha vila típica da Horta de Valencia. A igrexa que se atopa no centro mesmo venera á figura da Virxe de Campanar.
Cangas, Loureda, Oza-Cesuras
Cangas é un lugar da parroquia de Loureda no concello coruñés de Oza-Cesuras, na comarca de Betanzos. Segundo o IGE, en 2018 tiña 7 habitantes (2 homes e 5 mulleres).
Johann Gottfried Galle
Johann Gottfried Galle, nado en Radis (Saxonia-Anhalt) o 9 de xuño de 1812 e finado en Potsdam o 10 de xullo de 1910, foi un astrónomo alemán.
Real Salt Lake
Inicios
O 14 de xullo de 2004 fundouse o Real Salt Lake que xogaría provisionalmente no Rice-Eccles Stadium na Universidade de Utah. A primerira fichaxe do equipo foi o dianteiro Jason Kreis. O primeiro partido oficial xogouse contra os New York MetroStars en New Jersey.
Novo propietario
Para a tempada do ano 2017, Jeff Cassar o sucesor de Jason Kreis foi relevado do posto de adestrador e no seu lugar foi contratado Mike Petke.
As Aventuras de Shark Boy e Lava Girl en 3D
As Aventuras de Shark Boy e Lava Girl en 3D (título orixinal, The Adventures of Shark Boy & Lava Girl in 3D) é un filme dirixido por Robert Rodríguez en 2005. Protagonizado por Taylor Lautner, Taylor Dooley, David Arquette e Kristin Davis.
Os Carballiños, Roás, Cospeito
Os Carballiños é un lugar da parroquia de Roás no concello lugués de Cospeito na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2019 tiña 6 habitantes (3 homes e 3 mulleres).
Pataca macaense
Billetes
En 1923, o Banco Vui Hang introduciu billetes de 10 patacas válidos para os cambiar por moedas de 20 centavos cantoneses.
O 8 de agosto de 1988, o Banco Nacional Ultramarino emitiu un billete de 1.000 patacas, nos que se substituíu o escudo de armas de Portugal polo logotipo do Banco Nacional Ultramarino. En 1995, o Banco da China introduciu novos billetes con valores de 10, 50, 100, 500 e 1.000 patacas, e o ano seguinte, o Banco da China e o Banco Nacional Ultramarino introduciron o billete de 20 patacas.
Illa Ellesmere
Historia
A plataforma de xeo de Ellesmere foi documentada pola expedición británica ao ártico de 1875-76, na cal unha travesía de recoñecemento do tenente Pelham Aldrich foi desde Cape Sheridan en dirección oeste ata Cape Alert (82.26667°N, -85.55°W), un percorrido de case 400 km no que recoñeceu tamén a plataforma de xeo Ward Hunt. En 1906 Robert Peary liderou unha expedición no norte da illa Ellesmere, desde o cabo Sheridan ao longo da costa ata o lado occidental do Estreito de Nansen (93° W). Durante a expedición de Peary, a plataforma de xeo era continua. Unha estimación moderna é que cubría 8900 km².
Minnesota Vikings
Os Minnesota Vikings son un equipo profesional de fútbol americano da cidade de Minneapolis, no estado de Minnesota. O equipo compite na North Division da National Football Conference, unha das divisións da National Football League, liga á que pertence dende o seu nacemento en 1961. Ao longo da súa historia gañou unicamente un título de liga (1969) antes da fusión das dúas ligas profesionais de fútbol (a American Football League e a National Football League), a pesar dos seus 20 títulos de división e os 4 de conferencia.
Fontán, Mañufe, Gondomar
Toponimia
Fontán é un hidrotopónimo que con variantes repítese na xeografía galega. Ten a orixe no substantivo latino fons/fontis. Nomea tanto o lugar como o camiño así como ao Pazo ou Pousa de Fóntán, situado nesta zona.
Agurain
Camiño de Santiago
Seguindo dirección Vitoria-Gasteiz e tras pasar un polígono industrial, por unha parcelaria que pasa por debaixo da autovía chégase a Gazeo. Tras pasar xunto á igrexa de San Martín de Tours (de novo asfalto) sáese pola estrada que se dirixe cara ao sur, ata Langarika e antes de pasar a ponte sobre o ferrocarril xirar á dereita levaranos até Ezkerekotxa. Nesta vila, tras dirixirse ao apeadoiro, e tras deixalo á esquerda ascéndese por unha costenta estrada asfaltada ao alto de Txintxetru. Unha vez no alto a estrada que pasa por encima do túnel (asfaltada) xira á esquerda (cara á vila), cóllese a parcelaria que segue paralela ás vías do tren até chegar á estrada asfaltada (A-3113) que vai á vila de Alegria-Dulantzi.
Xuízo Final (Michelangelo)
Inferno e tebras
Ao lado dereito están os condenados que están sendo guindados por anxos e algunhas persoas ás Tebras. Moitos caen e parecen realmente estar moi desesperados. Varios son obrigados a subir á barca de Caronte coa máis espantosa das violencias. Caronte é un dos monstros máis horribles do cadro. Da barca, os condenados son tirados por algúns demos ás Tebras. Aí está Minos, que segundo a historia, ten a cara e as faccións dun dos sacerdotes que criticou o fresco cando Michelangelo o mostrou. Os ríos de lume e o xofre espéranos.
Saccharomyces cerevisiae
HML e HMR
Aínda que o fenotipo de cada sexo depende dun único locus MAT, os lévedos posúen copias do locus MAT que están silenciadas e, por tanto, non interfiren na determinación sexual. Cando se produce un cambio no sexo dos lévedos, prodúcese un reemprazamento xénico do locus MAT por unha das copias adicionais. As copias silenciosas denomínanse HML (que xeralmente levan unha copia silenciosa do alelo MATα) e HMR (que xeralmente leva unha copia silenciosa do alelo MATa). Ambos os loci están no cromosoma III e están situados á dereita (HMR, onde o R vén do inglés right, dereita) e á esquerda (HML, onde o L significa left) do locus MAT en calquera das súas variantes alélicas.