Golpe_de_Estado_de_Pavía
O golpe
Na apertura da sesión, Nicolás Salmerón interveu para anunciar que retiraba o seu apoio a Castelar porque a súa política deixara a "órbita dos principios republicanos" xa que pretendía incluír no réxime ao Partido Constitucional de Serrano, que segundo el estaba a representa-los intereses da "oligarquía militar" antirrepublicana, aínda que esta vez admitiu o achegamento ao Partido Radical de Cristino Martos. Finalmente, Salmerón rematou o seu discurso cunha frase que se fixo famosa: "Pérdase a República, sálvense os principios", o que, segundo Jorge Vilches, significaba que "se non se podía gobernar con principios republicanos, que a República pasase a mans doutros". En troques, Emilio Castelar respondeulle pedindo o establecemento da "República posible" con tódolos liberais, incluíndo os conservadores, e abandonando a "demagoxia".miniatura|Caricatura de Pavía durante o golpe. Caricatura en [[La Madeja Política, debuxo de Tomás Padró Pedret.]]Pasada a medianoite produciuse a votación sobre a cuestión da confianza, na que o goberno foi derrotado por 100 votos a favor e 120 en contra, o que obrigou a Castelar a dimitir e logo realizouse un receso para que os partidos alcanzasen un consenso sobre o candidato que substituíse a Castelar á fronte do Poder Executivo da República. Naquel momento, o deputado constitucional Fernando León y Castillo xa enviou o resultado, adverso para Castelar, ao xeneral Pavía a través do tamén constitucionalista Víctor Balaguer. Pavía deu entón a orde de marchar cara ao Congreso dos Deputados aos rexementos comprometidos e el persoalmente se presentou na praza diante do edificio co seu persoal desde onde ordenou a dous asistentes que comunicasen a Salmerón, presidente do Congreso dos Deputados, a orde de disolución da sesión das Cortes e o desaloxo do edificio en cinco minutos. A Garda Civil, que custodiaba o Congreso, púxose ás ordes do xeneral Pavía. Faltaban cinco minutos para seren as sete da mañá do 3 de xaneiro, cando se levaba a cabo a votación para elixir ao candidato federal Eduardo Palanca Asensi. Salmerón, ao recibir a orde do capitán xeneral nunha nota entregada por un dos seus axudantes dicindo "Desaloxe as instalacións", suspendeu a votación e informou do que pasaba, proclamando entón que as Cortes estaban en sesión permanente ata que fosen disoltas pola forza. Posteriormente, varios deputados interviñeron solicitando que Pavía fose declarado fóra da lei e que fose sometido a un Consello de Guerra, proposta que foi aceptada polo ministro de Guerra, o xeneral José Sánchez Bregua, que elaborou un decreto no que Pavía foi destituído da súa posición e tódolos seus honores e condecoracións. "Salmerón, con moita dignidade, preguntou aos deputados se debían permitirse a súa morte sen abandonar os seus escanos, ao que moitos deputados responderon afirmativamente." Pero cando as forzas da Garda Civil e do Exército entraron no Congreso con disparos ao aire, os deputados saíron rapidamente aos corredores. Díxose que algúns deputados incluso se inclinaron polas fiestras para escapar, ao que Pavía, sorprendido, preguntoulles: «Pero señores, por que saltar polas fiestras cando se pode saír pola porta?».